ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ pawiki https://pa.wikipedia.org/wiki/%E0%A8%AE%E0%A9%81%E0%A9%B1%E0%A8%96_%E0%A8%B8%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%BE MediaWiki 1.47.0-wmf.9 first-letter ਮੀਡੀਆ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਤਸਵੀਰ ਤਸਵੀਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਰਮਾ ਫਰਮਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮਦਦ ਮਦਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਾਟਕ ਫਾਟਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ TimedText TimedText talk ਮੌਡਿਊਲ ਮੌਡਿਊਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ Event Event talk Topic 0 2536 841890 775771 2026-07-03T07:52:17Z HyBoxwood 60935 [[w:zh:Template_talk:中华人民共和国国徽#編輯請求_2026-04-17_将svg替换为File:中華人民共和國國徽.svg]] 841890 wikitext text/x-wiki {{Infobox country | conventional_long_name = ਚੀਨ ਦਾ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਗਣਰਾਜ | native_name = {{vunblist|{{nobold|{{lang|zh-hans|中华人民共和国}}}} |{{small|''Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó''}}}}<!--Please do not add official regional/minority languages here; use the langbox template directly below, included specifically for that purpose--> | common_name = ਚੀਨ ਲੋਕ ਗਣਰਾਜ<!-- so the template links correctly to "(Topic) of the People's Republic of China" articles --> | image_flag = Flag of the People's Republic of China.svg | image_coat = 中華人民共和國國徽.svg | symbol_type = ਕੌਮੀ ਤਰਾਨਾ | image_map = People's Republic of China (orthographic projection).svg | map_caption = ਗਹਿਰਾ ਹਰਾ ਰੰਗ: ਚੀਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਖੇਤਰ, ਹਲਕਾ ਹਰਾ ਰੰਗ: ਚੀਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਖੇਤਰ। | map_width = 220px | national_anthem = {{vunblist|"ਮਾਰਚ ਆਫ ਦਿ ਵਲੰਟੀਅਰਜ਼"|{{lang|zh-hans|义勇军进行曲}}}} [[File:March of the Volunteers instrumental.ogg|center]] | official_languages = {{nowrap|[[ਸਟੈਂਡਰ ਚੀਨੀ]], <br /> ਪੁਰਤਗਾਲ ਭਾਸ਼ਾ, <br />ਮਕਾਓ ਭਾਸ਼ਾ <br />ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ}} | languages_type = ਸਰਕਾਰੀ ਲਿਖਤ ਭਾਸ਼ਾ | languages = [[ਚੀਨੀ]] | languages_sub = ਹਾਂ | languages2_type = [[ਸਰਕਾਰੀ ਲਿਪੀ]] | languages2 = ਸਾਦੇ ਚੀਨੀ ਦੇ ਅੱਖਰ | languages2_sub = ਹਾਂ | regional_languages = {{small|{{hlist |[[ਮੰਗੋਲੀਆ]] |[[ਤਿੱਬਤ]] |[[ਉਇਗ਼ੁਰ ਭਾਸ਼ਾ]] |[[ਜ਼ਹੁੰਗ ਭਾਸ਼ਾ]] |[[ਚੀਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ]]}}}} | ethnic_groups = {{vunblist | 91.51% [[ਹਾਨ ਚੀਨੀ]] | {{collapsible list |title = {{small|[[ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਨਸਲੀ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸੂਚੀ|55 ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ]]}} |1.30% [[ਗ਼ਹੁੰਗ ਲੋਕ]] |0.86% [[ਮਾਂਚੂ ਲੋਕ]] |0.79% [[ਉਇਗ਼ੁਰ ਲੋਕ]] |0.79% [[ਹੁਈ ਲੋਕ]] |0.72% [[ਮਿਆਓ ਲੋਕ]] |0.65% [[ਜੀ ਲੋਕ]] |0.62% [[ਟੁਜੀਆ ਲੋਕ]] |0.47% [[ਨਸਲੀ ਮੰਗੋਲ]] |0.44% [[ਤਿੱਤਬ ਲੋਕ]] |0.26% [[ਬੁਈ]] |0.15% [[ਕੋਰੀਆਨਜ਼]] |1.05% ਹੋਰ }} }} | capital = [[ਬੀਜਿੰਗ]] | latd = 39 | latm = 55 | latNS = N | longd = 116 | longm = 23 | longEW = E | largest_city = [[ਸ਼ੰਘਾਈ]]<ref>{{cite journal |author=Chan, Kam Wing |title=Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and।mplications |journal=[[Eurasian Geography and Economics]] |year=2007 |volume=48 |issue=4 |pages=383–412 |url=http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf |format=PDF|accessdate=7 August 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130115173048/http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf|archivedate=15 January 2013|doi=10.2747/1538-7216.48.4.383}} p. 395</ref> | demonym = ਚੀਨੀ <!---- NOTE FOR THE FOLLOWING: Describing the PRC's *GOVERNMENT TYPE* has been a contentious issue. PLEASE READ THE ARCHIVES of past discussions BEFORE MAKING/SUGGESTING CHANGES! ----->| government_type = [[ਸਮਾਜਵਾਦੀ]] [[ਇੱਕ ਪਾਰਟੀ ਰਾਜ]]<ref>{{cite web|title=Constitution of the People's Republic of China|url=http://www.npc.gov.cn/englishnpc/Constitution/2007-11/15/content_1372963.htm|publisher=The National People's Congress of the People's Republic of China|date=15 November 2007|accessdate=8 February 2015|archive-date=25 ਫ਼ਰਵਰੀ 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150225141156/http://www.npc.gov.cn/englishnpc/Constitution/2007-11/15/content_1372963.htm|dead-url=yes}}</ref> | leader_title1 = [[ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]] | leader_name1 = [[ਸ਼ੀ ਜਿੰਨਪਿੰਗ]] ਦੇ ਕੋਲ ਚਾਰ ਅਹੁਦੇ ਹਨ:<br /> [[ਜਰਨਲ ਸਕੱਤਰ]],<br /> [[ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ]], ਅਤੇ <br />ਕੇਂਦਰੀ ਫੌਜ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ | leader_title2 = [[ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ]] | leader_name2 = | leader_title3 = {{nowrap|ਕਾਂਗਰਸ ਚੇਅਰਮੈਨ}} | leader_name3 = | leader_title4 = {{nowrap|ਕਾਨਫ੍ਰੰਸ ਚੇਅਰਮੈਨ}} | leader_name4 = | leader_title5 = ਸੈਕਟਰੀ | leader_name5 = | leader_title6 = ਕੇਂਦਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਸਕੱਤਰ | leader_name6 = | leader_title7 = ਵਾਇਸ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ | leader_name7 = | legislature = [[ਕੌਮੀ ਲੋਕ ਕਾਂਗਰਸ]] | sovereignty_type = [[ਚੀਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ]] | established_event1 = [[ਸ਼ਿਆ ਰਾਜਵੰਸ਼]] ਦੀ ਪ੍ਰੀ-ਸ਼ਾਹੀ <br />ਵਾਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ | established_date1 = c. [[2070 ਬੀ ਸੀ]] | established_event2 = [[ਕਿਨ ਰਾਜਵੰਸ਼]] ਦੀ <br />[[ਕਿਨ ਦੀ ਲੜਾਈ]] 'ਚ ਜਿੱਤ | established_date2 = 221 BCE | established_event3 = [[1911 ਦੀ ਚੀਨੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ]] | established_date3 = 1 ਜਨਵਰੀ 1912 | established_event4 = [[ਚੀਨੀ ਗ੍ਰਹਿ ਯੁੱਧ]] | established_date4 = 1 ਅਕਤੁਬਰ, 1949 | area_km2 = 9,596,961 | area_footnote = [[ਹਾਂਗਕਾਂਗ]], [[ਮਕਾਓ]] ਅਤੇ <br />[[ਤਾਇਵਾਨ]] ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਖੇਤਰਫਲ। <br />ਇਸ ਵਿੱਚ [[ਟ੍ਰਾਂਸ-ਕਾਰਾਕੋਰਮ ਟਰੈਕ]] <br />({{convert|5800|km2|sqmi|abbr=on}}), <br />[[ਅਕਹਾਈ ਚਿਨ]] <br />({{convert|37244|km2|sqmi|abbr=on}}) ਅਤੇ <br />ਹੋਰ ਇਲਾਕੇ ਜੋ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ <br />ਝਗੜੇ 'ਚ ਹੈ ਸਾਮਿਲ ਹਨ। <br />ਚੀਨ ਦਾ ਕੁਲ਼ ਖੇਤਰਫਲ<br /> {{convert|9572900|km2|sqmi|abbr=on}} | area_sq_mi = 3,705,407 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | area_rank = 3rd/4th | area_magnitude = 1 E12 | percent_water = 2.8% | population_estimate = 1,376,049,000 | population_estimate_rank = 1st | population_estimate_year = 2015 | population_census = 1,339,724,852 | population_census_year = 2010 | population_census_rank = 1st | population_density_km2 = 2013: 145 | population_density_sq_mi = 373 | population_density_rank = 83rd | GDP_nominal = $11.212 trillion | GDP_nominal_rank = 2nd | GDP_nominal_year = 2015 | GDP_nominal_per_capita = $8,154 | GDP_nominal_per_capita_rank = 75th | GDP_PPP_year = 2015 | GDP_PPP = $18.976 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ | GDP_PPP_rank = 1st | GDP_PPP_per_capita = $13,801 | GDP_PPP_per_capita_rank = 87th | Gini_year = 2014 | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = 46.9 <!--number only--> | Gini_ref = | Gini_rank = | HDI_year = 2014<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.727 <!--number only--> | HDI_ref = | HDI_rank = 90th | currency = [[ਰਨਮਿਨਬੀ]](¥),<br /> [[ਹਾਂਗਕਾਂਗ]] 'ਚ [[ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਡਾਲਰ]] <br />ਅਤੇ [[ਮਕਾਓ]] 'ਚ [[ਮਕਾਉਈ ਪਤਾਕਾ]] <br />ਸਿੱਕਾ ਚਲਦਾ ਹੈ | currency_code = CNY | time_zone = [[ਚੀਨੀ ਮਿਆਰੀ ਸਮਾਂ]] | utc_offset = +8 | date_format = {{vunblist |yyyy-mm-dd |''or'' yyyy{{lang|zh|年}}m{{lang|zh|月}}d{{lang|zh|日}} |([[Common Era|CE]]; [[Chinese calendar|CE-1949]])}} | drives_on = ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਪਰ ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਅਤੇ ਮਕਾਓ ਤੋਂ ਬਗੈਰ | cctld = {{vunblist| [[.cn]] |[[.中國]] |[[.中国]]}} | calling_code = [[+86]] }} '''ਚੀਨ''' (ਮੰਦਾਰਿਨੀ ਚੀਨੀ ਵਿੱਚ: 中国) ਜਾਂ '''ਚੀਨ ਦਾ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਗਣਤੰਤਰ''' (ਮੰਦਾਰਿਨੀ ਚੀਨੀ ਵਿੱਚ: 中华人民共和国) ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ [[ਭਾਰਤ]] ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਲਗਭਗ 1.3 ਅਰਬ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਇਸ ਮੁਲਕ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ [[ਬੀਜਿੰਗ]] ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਦਾਰਿਨੀ ਇਸ ਦੀ ਦਫ਼ਤਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਖੇਤਰਫਲ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਚੀਨ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ [[ਰੂਸ]] ਅਤੇ [[ਕੈਨੇਡਾ]] ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੀਜੇ ਨੰਬਰ ’ਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੀ ਲਗਪਗ 3,380 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਹੱਦ [[ਭਾਰਤ]] ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸ਼ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ==ਨਾਂਅ== ਚੀਨ ਦੇ ਸਾਮਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨਾਮ ਹਨ "ਝੋਂਗੁਆ" (中华/中華) ਅਤੇ "ਝੋਂਗੁਓ" (中国/中國), ਜਦਕਿ ਚੀਨੀ ਮੂਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਮ-ਤੌਰ 'ਤੇ "ਹਾਨ" (汉/漢) ਅਤੇ "ਤਾਂਗ" (唐) ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨਾਮ ਹਨ, ਹੁਆਸ਼ਿਆ, ਸ਼ੇਨਝੋਊ ਅਤੇ ਜਿਝੋਊ। ਚੀਨੀ ਲੋਕਵਾਦੀ ਗਣਰਾਜ (中华人民共和国) ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਗਣਰਾਜ (中国共和国), ਓਨ੍ਹਾ ਦੋ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ ਜੋ ਪਰੰਪਰਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੀਨ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪਹਿਚਾਣੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਦਾਵੇਦਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। "ਮੁੱਖ-ਭੂਮੀ ਚੀਨ" ਓਨ੍ਹਾ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਨਾਮ ਹੈ ਜੋ ਖੇਤਰ ਚੀਨੀ ਲੋਕਵਾਦੀ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ [[ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ]] ਅਤੇ [[ਮਕਾਊ]] ਸ਼ਾਮਿਲ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਹੋਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨਾਮ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ "ਕਿਨ" ਜਾਂ "ਜਿਨ" ਅਤੇ "ਹਾਨ" ਜਾਂ "ਤਾਨ" ਦੇ ਲਿਪੀ-ਅੰਤਰਣ ਹਨ। [[ਹਿੰਦੀ]] ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯੁਕਤ ਨਾਮ ਵੀ ਇਸ ਲਿਪੀ-ਅੰਤਰਣ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ==ਇਤਿਹਾਸ== [[ਜਪਾਨ]] ਦੇ [[ਦੂਜੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ]] ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ [[ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪੀਪਲਜ਼ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਆਰਮੀ]] ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੇਤਾ [[ਮਾਓ ਤਸੇ-ਤੁੰਗ]] ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸਿਵਲ ਵਾਰ ਜਿੱਤੀ। ਚੀਨ ਸੰਨ 1949 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਜ਼ਾਦ ਦੇਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ। ਚੀਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੰਸਥਾ [[ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੀਪਲਜ਼ ਕਾਂਗਰਸ]] ਹੈ ਜਿਸ ਕੋਲ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਹੀ ਚੁਣਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੀਪਲਜ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਟੇਟ ਕੌਂਸਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਟੇਟ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੀਪਲਜ਼ ਲਿਬੇਰਸ਼ਨ ਆਰਮੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਗ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਰਾਜਸੀ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ। ==ਭੂਗੋਲ== ਚੀਨ ਖੇਤਰਫਲ ਪੱਖੋਂ [[ਧਰਤੀ|ਵਿਸ਼ਵ]] ਦਾ ਤੀਸਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇੰਨਾਂ ਵੱਡਾ ਭੂ-ਭਾਗ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੌਸਮੀ ਖੇਤਰ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ, ਪੀਲਾ ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਪਰਬੀ ਚੀਨ ਸਾਗਰ ਨਾਲ ਲਗਦੇ ਜਲੌੜ ਮੈਦਾਨ ਹਨ। ਦੱਖਣੀ ਚੀਨ ਸਾਗਰ ਨਾਲ ਲਗਦਾ ਤੱਟੀ ਖੇਤਰ ਭੂ-ਭਾਗ ਵਾਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਚੀਨ ਖੇਤਰ ਪਹਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਟਿੱਲਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ [[ਡੈਲਟਾ]] ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦੋ ਨਦੀਆਂ ਪੀਲੀ ਨਦੀ ਅਤੇ ਯਾਂਗਤਜੇ ਨਦੀ ਤੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਦੀਆਂ ਹਨ ਪਲ੍ਰ ਨਦੀ, ਮੇਕਾਂਗ ਨਦੀ, ਬ੍ਰਹਮਪੁੱਤਰ ਨਦੀ, ਅਮੂਰ ਨਦੀ, ਹੁਆਈ ਹੇ ਨਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ੀ ਜੀਯਾਂਗ ਨਦੀ। ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ [[ਹਿਮਾਲਿਆ]] ਪਰਬਤ ਲੜੀ ਹੈ ਜੋ ਚੀਨ ਦੀ [[ਭਾਰਤ]], [[ਭੂਟਾਨ]] ਅਤੇ [[ਨੇਪਾਲ]] ਨਾਲ ਕੁਦਰਤੀ ਸੀਮਾ ਬਣਾਉਦੀ ਹੈ। ਭੂਗੋਲਿਕ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਚੀਨ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ - * '''ਉੱਤਰੀ ਚੀਨ''': ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੋਇਸ ਮਿਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਮੰਗੋਲੀਆ ਦੀ ਪਠਾਰ ਦਾ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ, ਪੀਹੋ ਦਰਿਆ ਦੀ ਘਾਟੀ, ਹਵਾਂਗਹੋ ਦਾ ਬੇਸਿਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਟਿੰਗ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। * '''ਮੱਧ ਚੀਨ''': ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮ ਦਾ ਪਹਾੜੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਲਾਲ ਮਿਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਹੂਪੇ ਬੇਸਿਨ ਅਤੇ ਯਾਂਗਸੀਕਿਆਂਗ ਦਾ ਡੈਲਟਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਭਾਗ ਯਾਂਗਸੀ ਦਰਿਆ ਦੀ ਘਾਟੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲਾਲ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਉੱਪਰਲੀ ਵਾਦੀ ਹੈ। ਹੂਪੇ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਮੱਧ-ਘਾਟੀ ਅਤੇ ਡੈਲਟਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਇਸ ਦੀ ਹੇਠਲੀ ਘਾਟੀ ਹੈ। ਸ਼ਿਨਲਿੰਗਸ਼ਾਨ ਪਰਬਤ ਇਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਚੀਨ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ। * '''ਦੱਖਣੀ ਚੀਨ''': ਇਸ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨ ਦੀ ਪਠਾਰ, ਸੀਕਿਆਂਗ ਦਰਿਆ ਦੀ ਘਾਟੀ ਤੇ ਡੈਲਟਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਪੂਰਬੀ ਤੱਟ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਦੱਖਣੀ ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਪਠਾਰਾਂ 'ਵਾਂਗ ਸੀ' ਘਾਟੀ ਨੂੰ ਸੀਕਿਆਂਗ ਦੀ ਤਲਹਟੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। === ਜਲਵਾਯੂ === ਚੀਨ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਹਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੈ ਪਰ ਮੌਨਸੂਨੀ ਪੌਣਾਂ ਸਭ ਥਾਂ ਹਨ। ਸਿਰਫ਼ ਉੱਤਰੀ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸਮਾਨ ਜਲਵਾਯੂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਸਾਲ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਬਹੁਤ ਨੀਵਾਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਵਰਖਾ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਔਸਤ 20" ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਵਧਦੀ। ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰਲੇ ਰੇਗਿਸਤਾਨਾਂ ਤੋਂ ਠੰਡੀਆਂ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਉਡਾਉਣ ਦੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਾਲਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਵੀ ਵਰ੍ਹਦੀ ਹੈ। ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਮੱਧ ਚੀਨ ਮੌਨਸੂਨੀ ਪੌਣਾਂ ਦੇ ਅਸਰ ਥੱਲੇ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਤੋਂ 40" ਤੋਂ 60" ਤੱਕ ਵਰਖਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਭੂ-ਭਾਗ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਚੀਨ ਦੇ ਭਿੰਨ-ਭਿੰਨ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਫ਼ਰਕ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। === ਜੈਵਿਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ === ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਤਾਰਾਂ ਜਿਆਦਾ-ਵਿਵਿਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਚੀਨ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਦੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜੈਵਿਕ-ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿਵਨ੍ਰਆਰਕਟਿਕ ਅਤੇ ਹਿੰਦੋਮਾਲਯਾ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਵਨ੍ਰਆਰਕਟਿਕ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਹਨ ਘੋੜੇ, ਊਠ, ਟਪੀਰ ਅਤੇ ਜ਼ੈਬਰਾ। ਹਿੰਦੋਮਾਲਯਾ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਹਨ ਤੇਂਦੁਆ ਬਿੱਲੀ, ਬੰਬੂ ਚੂਹਾ, ਟ੍ਰੀਘੋ ਅਤੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਾਂਦਰ ਅਤੇ ਬਾਨਰ ਕੁਦਰਤੀ ਫੈਲਾਅ ਕਰਕੇ ਦੋਵਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਾਂਡਾ, ਚਾਡਗ ਜਿਆਡ੍ਰਗ ਦੇ ਸੀਮਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੁਪਤ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸੰਬੰਧੀ ਵੀ ਕਈ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਣ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਬਤੀ ਅਤੇ ਠੰਡੇ ਸ਼ੰਕੂਧਾਰੀ ਵਣ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਮੂਸ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਕਾਲੇ ਭਾਲੂ ਦੇ ਲਗਭਗ 120 ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਘਰ ਹਨ। ਨਮ ਸ਼ੰਕੁਰੁੱਖ ਵਣਾਂ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਝਾੜੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਪੋਸ਼ਨਕਟੀਬੱਧ ਵਣ, ਜੋ ਮੱਧ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਚੀਨ ਦੀ ਬਹੁਲਤਾ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, 1,46,000 ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਬਨਸਪਤੀਆਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਪਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ-ਚੌਥਾਈ ਹੈ। === ਵਾਤਾਵਰਣ === ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨਿਯਮ ਹਨ, 1979 ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੁਰੱਖਿਅਣ ਕਾਨੂੰਨ ਹੈ, ਜੋ ਮੋਟੇ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਨੂੰਨ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਨਿਯਮ ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਇੱਛੁੱਕ ਸਮੁਦਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਚੀਨੀ ਨਗਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਰੱਖਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਚੀਨ ਦੇ ਜਲ ਸੰਸਥਾਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲਗਭਗ 30 ਕਰੋੜ ਚੀਨੀ ਲੋਕ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਾਣੀ ਪੀ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਨਗਰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ। ਚੀਨ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸੌਰ ਪੈਨਲਾਂ ਅਤੇ ਪੌਣ ਟਰਬਾਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। === ਸਮਾਂ ਖੇਤਰ === ਚੀਨ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਤੱਕ 4,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੱਕ ਫ਼ੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਖੇਤਰ (ਸਮਾਂ ਜ਼ੋਨ) ਹੈ ਜੋ ਯੂਟੀਸੀ ਤੋਂ 8 ਘੰਟੇ ਅੱਗੇ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਂ ਖੇਤਰ ਇੱਕ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਘੱਟ ਸਮਾਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਜਿਆਦਾ ਛੋਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰ, ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਪੱਛੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ==ਜਨਸੰਖਿਆ== ਚੀਨ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 138 ਕਰੋੜ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹੈ। ਵਧਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸੰਨ 1979 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਵਿਆਹੁਤਾ ਜੋੜਾ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਹੀ ਜਨਮ ਦੇਵੇਗਾ। ===ਧਰਮ=== ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸੀਮਿਤ ਧਾਰਮਿਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੇਵਲ ਉਹਨਾਂ ਸਮੁਦਾਵਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਹੀ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ੀਲਤਾ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। 1998 ਦੇ ਏੜਹਿਯੰਟਰ ਡਾਟ ਕਾਮ ਅਨੁਸਾਰ ਚੀਨ ਦੀ 49% ਜਨਸੰਖਿਆ ਅਧਰਮੀਆਂ ਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ 2007 ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਰਵੇਖਣ ਅਨੁਸਾਰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 30 ਕਰੋੜ (23%) ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਹਨ। ਸਰਵੇਖਣਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਧਰਮ ਜਿਆਦਾ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਬੁੱਧ ਧਰਮ]], [[ਤਾਓਵਾਦ|ਤਾਓ ਧਰਮ]] ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਲੋਕ ਧਰਮ। ===ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰ=== ਚੀਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਹਿਰ [[ਸ਼ੰਘਾਈ]], [[ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ]], ਨਾਨਕਿੰਗ, ਰਾਜਧਾਨੀ [[ਬੀਜਿੰਗ]] ਆਦਿ ਹਨ। ਕੈਨਟਨ ਦੱਖਣੀ ਚੀਨ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਗਰ ਅਤੇ ਬੰਦਰਗਾਹ ਹੈ। ਚੀਨ ਦਾ ਜਿਆਦਾਤਰ ਵਪਾਰ ਸ਼ੰਘਾਈ ਸ਼ਹਿਰ ਰਾਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਅਤੇ ਸੂਤੀ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੇ ਕਾਰਖ਼ਾਨੇ ਹਨ। ===ਭਾਸ਼ਾ=== ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸਟੈਂਡਰ ਚੀਨੀ, [[ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ]], [[ਮਕਾਓ ਭਾਸ਼ਾ]], [[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ]] ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੋਰ ਮਾਨਤਾ-ਪ੍ਰਾਪਤ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਉਇਗ਼ੁਰ ਭਾਸ਼ਾ, ਜ਼ਹੁੰਗ ਭਾਸ਼ਾ, [[ਚੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ]] ਹਨ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ===ਸਿੱਖਿਆ=== 1986 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਨੇ ਹਰੇਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਨੌ ਸਾਲ ਦੀ ਜਰੂਰੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। 2007 ਤੱਕ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 3,97,567 ਪ੍ਰਾਰੰਭਿਕ ਸਕੂਲ, 94,116 ਮੱਧਵਰਤੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ 2,236 ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਨ ਸਨ। ਫਰਵਰੀ 2006 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਕਿ ਨੌ ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮੁਫ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਾਠ-ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖ਼ਰਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਨੌ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚੇ ਪ੍ਰਾਰੰਭਿਕ ਸਕੂਲ ਹੇਠ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। 2007 ਤੱਕ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਦੇ 93.3% ਲੋਕ ਸ਼ਾਖਰ ਹਨ।<ref>[http://hdrstats.undp.org/en/indicators/89.html HDRstats.undp.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100715100335/http://hdrstats.undp.org/en/indicators/89.html |date=2010-07-15 }} (२००९) संरामावि</ref> ਚੀਨ ਦੀ ਯੁਵਾ ਸ਼ਾਖਰਤਾ ਦਰ 2000 ਵਿੱਚ (ਉਮਰ 25 ਤੋਂ 32) 98.9% ਸੀ।(ਪੁਰਸ਼ 99.2% ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ 98.5%)<ref>[http://portal.unesco.org/education/en/file_download.php/b44872c5f2dfd9c825236194562a2b7fRoss_China.doc ""Where And Who Are The World’s।lliterates: China"] यूनेस्को</ref><ref>[http://news.xinhuanet.com/english/2007-03/05/content_5800996.htm "Premier Wen announces hefty educational investment"]</ref> ===ਸਿਹਤ=== ==ਰਾਜਨੀਤਕ== ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਢਾਂਚਾ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ: ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ [[ਚੀਨੀ ਸਾਮਵਾਦੀ ਦਲ]] ਅਤੇ ਫਿਰ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ। ਚੀਨ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰ-ਮੁਖੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਕਿ ਦਲ ਦਾ ਨੇਤਾ ਉਸਦਾ ਆਮ ਸਚਿਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਮੁਕਤੀ ਸੈਨਾ ਦਾ ਮੁਖੀ ਕੇਂਦਰੀ ਸੈਨਿਕ ਆਯੋਗ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਚੀਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ [[ਸ਼ੀ ਜਿਨਪਿੰਗ]] ਹਨ। ਸ਼ੀ ਜਿਨਪਿੰਗ ਤਿੰਨ ਪਦਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਚੀਨੀ ਸਾਮਵਾਦੀ ਦਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅੱਠ ਹੋਰ ਵੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦਲ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਹਨ ਪਰੰਤੂ ਇਹਨਾਂ ਦਲਾਂ ਨੂੰ ਚੀਨੀ ਸਾਮਵਾਦੀ ਦਲ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। === ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਕੀ ਵੰਡ === ਚੀਨੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 33 ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਕੀ ਵਿਭਾਗ ਹਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ [[ਤਾਈਵਾਨ]] ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਂਤ ਮੰਨਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ 'ਤੇ ਉਸਦਾ ਨਿਯੰਤਰਣ ਨਹੀਂ ਹੈ। * ਪ੍ਰਾਂਤ ਚੀਨ ਦੇ ਕੁੱਲ 23 ਪ੍ਰਾਂਤ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ - ਅੰਹੁਈ, ਫ਼ੁਜਿਯਾਨ, ਗਾਂਸ਼ੂ, ਗਵਾਂਗਡੋਂਗ, ਗੁਈਝੋਊ, ਹੇਈਨਾਨ, ਹੇਬੇਈ, ਹੁਨਾਨ, ਜਿਆਂਗਸ਼ੂ, ਜਯਾਂਗਸ਼ੀ, ਜਿਲਿਨ, ਲਿਆਓਨਿੰਗ, ਕਿੰਗਹਾਈ, ਸ਼ਾਂਕਝੀ, ਸ਼ਾਂਗਦੋਂਗ, ਸ਼ਾਂਸ੍ਰੀ, ਸ਼ਿਚੁਆਨ, ਤਾਇਵਾਨ, ਯੁਨਾਨ, ਝੇਜਿਯਾਂਗ * ਸਵੈ ਖੇਤਰ ਭੀਤਰੀ ਮੰਗੋਲੀਆ, ਗਵਾਂਗਿਸ਼, ਨਿੰਗਸਯਾ, ਬੋੜ ਸਵੈ ਖੇਤਰ, ਸ਼ਿਜਾਂਗ ਸਵੈ ਖੇਤਰ, [[ਤਿੱਬਤ]] * ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ [[ਬੀਜਿੰਗ]], [[ਸ਼ੰਘਾਈ]], [[ਚੋਂਗਿੰਗ]], [[ਤਯਾਂਜਿਨ]] * ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨਿਕ ਖੇਤਰ [[ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ]], [[ਮਕਾਊ]] === ਸੈਨਾ === ਤੇਈ ਲੱਖ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ ਚੀਨੀ ਮੁਕਤੀ ਸੈਨਾ ਵਿਸ਼ਵ ਗੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਦਵੀਬਲ ਸੈਨਾ ਹੈ। ਚੀਮੁਸੇ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਥਲ ਸੈਨਾ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੈਨਾ, ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਿਕ ਨਾਭਿਕੀ ਬਲ ਸੰਮੇਲਿਤ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਕ ਰੱਖਿਆ ਖ਼ਰਚ 132 ਅਰਬ [[ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ]] (808.2 ਅਰਬ ਯੁਆਨ, 2014 ਲਈ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ) ਹੈ। है। 2013 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਲਗਭਗ 118 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ 2012 ਦੇ ਬਜਟ ਤੋਂ 10.7 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਜਿਆਦਾ ਸੀ। ਤੁਲਨਾਤਮਰ ਰੂਪ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਚੀਨ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ [[ਭਾਰਤ]] ਦਾ 2014 ਦਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ 36 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਸੀ।<ref name="nbt-5mar14">{{cite web| url= http://hindi.economictimes.indiatimes.com/world/asian-countries/china-hikes-defence-budget-by-12-2-to-132-bln/articleshow/31451581.cms| title= चीन ने अपने डिफेंस बजट में की 12.2 फीसदी की बढ़ोतरी| publisher= नवभारत टाईम्स| date= 5 मार्च 2014| accessdate= 5 मार्च 2014}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਕਤੂਬਰ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ਹਾਲਾਂਕਿ [[ਅਮਰੀਕਾ]] ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਆਪਣੀ ਕੁਝ ਸੈਨਾ ਗੁਪਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।{{citation needed}} ਚੀਨ [[ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ]] ਦਾ ਸਥਾਈ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ===ਕਾਨੂੰਨ ਵਿਵਸਥਾ=== ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਬੇਈਮਾਨੀ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਨੂੰ ਮਾੜਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਡੇ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਵੱਧ ਅਬਾਦੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਨਾਜ ਦੀ ਕਿੱਲਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। ਚੀਨ ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਰਾਜਸੱਤਾ ਆਉਣ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਵੰਡ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਸਾਲ 2003 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਜਾਇਦਾਦ ਰੱਖਣ ਦੇ ਹੱਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ===ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ=== ==ਅਰਥ ਵਿਵਸਥਾ== 2014 ਅਨੁਸਾਰ ਚੀਨ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਦੂਸਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਅਰਥ-ਵਿਵਸਥਾ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਚੀਨ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਧਾਰਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜਿਥੇ 2009 ਵਿੱਚ 5 ਕਰੋੜ 9 ਲੱਖ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯਾਤਰੀ ਆਏ ਸਨ। ਚੀਨ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਸਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਵਪਾਰਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। 2008 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਨੇ 92.4 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਤੀਸਰਾ ਸਰਵੋਤਮ ਸੀ।<ref>[http://www.chinadaily.com.cn/bizchina/2009-08/03/content_8507784.htm ''"On China's rapid growth in outward FDI".''] China Daily. ३ अगस्त २००९। अभिगमन १९ जुलाई २०१०।</ref> ===ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨ ਦਰ=== ===ਖੇਤੀਬਾੜੀ=== ਚੀਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਿੱਤਾ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਫਸਲਾਂ [[ਚਾਵਲ]], [[ਚਾਹ]], [[ਕਪਾਹ]], ਮੋਟਾ ਅੰਨ, [[ਸੋਇਆਬੀਨ]] ਅਤੇ [[ਕਣਕ]] ਹਨ। ਇੱਥੇ ਛੋਟੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੇਤੀ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ===ਸਨਅਤ === ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗੀਕਰਨ ਦਾ ਇਨਕਲਾਬ ਲਿਆ ਕੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬਹੁਤ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਦਯੋਗ ਸਰਕਾਰੀ ਹਨ ਪਰ ਕਿਤੇ-ਕਿਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਚੀਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖੀ। ਚੀਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਚੰਗੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਬਾਹਰਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਉੱਥੋਂ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਪਾ ਸਕਣ। ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਹਰ ਛੋਟੀ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਚੀਜ਼ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ਇਸ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹੈ। ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਉਜਰਤ ਘੱਟ ਹਨ ਇਸਲਈ ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਵਸਤਾਂ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਵਪਾਰਕ ਮੰਡੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮੱਲਾ ਮਾਰੀਆ ਹਨ। ਸੰਨ 1978 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬਾਹਰੀ ਧਨ ਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗ ਲਗਾਉਂਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦੇਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਰਥਿਕ ਜ਼ੋਨਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਅਧੀਨ 14 ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੱਟ ਕੋਲ ਖੇਤਰ ਬਣਾਏ ਗਏ। ਸਾਲ 1990 ਤੋਂ 2004 ਤਕ ਚੀਨ ਦੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਤਰੱਕੀ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਹੋਈ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗੀਕਰਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਸਾਲ 2020 ਤਕ ਚੀਨ ਆਰਥਿਕਤਾ ਵਜੋਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਹੋਵੇਗਾ। ===ਵਿੱਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰ=== ===ਯਾਤਾਯਾਤ=== ===ਊਰਜਾ=== ===ਖਣਿਜ=== ਚੀਨ ਦੀ ਬਾਹਰੀ ਕਰੰਸੀ ਦਾ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਦਰਾਮਦ ਅਤੇ ਬਰਾਮਦ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਅੱਗੇ ਹੈ। ਸੋਨੇ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਸੀਮਿੰਟ ਦੀ ਖਪਤ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਤੋੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕੋਲਾ [[ਅਮਰੀਕਾ]] ਨਾਲੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ [[ਲੋਹੇ]] ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ 11 ਗੁਣਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ===ਪਾਣੀ=== ===ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕ=== ===ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਪਾਰ=== ==ਫੌਜੀ ਤਾਕਤ== ਚੀਨ ਦੀ ਸੈਨਾ ਕੋਲ ਆਧੁਨਿਕ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਜੰਗੀ ਬੇੜਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ ਇਸ ਦੀ ਵਧਦੀ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਭੈਅ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਚੀਨ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ==ਸੱਭਿਆਚਾਰ== ===ਸਾਹਿਤ=== ===ਭਵਨ ਨਿਰਮਾਣ ਕਲਾ=== ==ਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ== <gallery> File:An arch at Yuelu Mountain.jpg|ਯੂਲਯੂ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਇੱਕ ਚਾਪ File:Changsha mosque 1.jpg|ਚਾਂਗਸ਼ਾ ਮਸਜਿਦ File:Chinese Boat House.jpg|ਚੀਨੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਘਰ File:Chinese Temple.jpg|ਚੀਨੀ ਮੰਦਰ File:A tomb in Yuelu Mountain 4.jpg|ਯੂਲੂ ਪਹਾੜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਬਰ </gallery> ===ਰਸਮ-ਰਿਵਾਜ=== [[File:Folk Dance and Costumes.jpg|thumb|ਲੋਕ ਨਾਚ ਅਤੇ ਲੋਕ ਪਹਿਰਾਵਾ]] [[File:Folk Chinese Wedding.jpg|thumb|ਲੋਕ ਚੀਨੀ ਵਿਆਹ]] ===ਲੋਕ ਕਲਾ=== ===ਭੋਜਨ=== ਚੀਨੀ ਪਕਵਾਨ '' [[ਚੀਨੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ]] ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਚੀਨੀ ਦੇ ਪਕਵਾਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ,ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਹਨ। ''[[ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਚੀਨੀ|ਚੀਨੀ]] ਦੇਸ਼ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤਾਕਤ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਚੀਨੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਨੇ [[ਏਸ਼ੀਆ]] ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਰ ਪਕਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਚੀਨੀ ਭੋਜਨ ਸਟੈਪਲ ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਚਾਵਲ]], [[ਸੋਇਆ ਸਾਸ]], [[ਨੂਡਲਜ਼]], [[ਚਾਹ]], ਅਤੇ [[ਟੋਫੂ]], ਅਤੇ ਬਰਤਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ [[ਚੋਪਸਟਿਕਸ]] ਅਤੇ [[Wok|ਵਾਕ]], ਹੁਣ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਚੀਨੀ ਸੂਬਿਆਂ ਦੀ [[ਮੌਸਮੀ]] ਅਤੇ [[ਚੀਨੀ ਪਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ|ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ]] ਦੀ ਤਰਜੀਹ [[ਚੀਨੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ|ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਛੋਕੜ]] ਅਤੇ [[ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਨਸਲੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ|ਨਸਲੀ ਸਮੂਹਾਂ]] ਵਿੱਚਲੇ ਅੰਤਰ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ==ਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ== <gallery> File:Beef Ball Noodle - 20160815.jpg|ਬੀਫ ਬਾਲ ਨੂਡਲ File:Beijing traditional breakfast Chaogan Youbing.jpg|ਬੀਜਿੰਗ ਰਵਾਇਤੀ ਨਾਸ਼ਤਾ ਚਾਓਗਨ ਯੂਬਿੰਗ File:Brisket Kuy Teav - Shantou - 20170302.jpg|ਬ੍ਰਿਸਕੇਟ ਕੁਏ ਟੀਵ ਫੁਹੇਚੇਂਗ, ਸ਼ਾਂਤੌ, ਗੁਆਂਗਡੋਂਗ, ਚੀਨ ਵਿਚਲੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ File:Cabbage rolls in yellow mustard (20191024191957).jpg|ਇਹ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਹੌਰਸ ਡੂਯੁਵਰੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੋਲ-ਚਾਲ ਵਿੱਚ ਜਿਮੋਡੂਨਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। File:Chongqing Hot Pot.jpg|ਲੋਕ ਸਿਚੁਆਨ ਪਕਵਾਨ ਚੋਂਗਕਿੰਗ ਹੌਟ ਪੌਟ File:Cold rice noodles in Kunming (20180213142756).jpg|ਸ਼ਹਿਰ ਕਨਮਿੰਗ ਵਿੱਚ File:Cuisine of Guangdong 1.jpg|ਗੁਆਂਗਡੋਂਗ ਦਾ ਪਕਵਾਨ File:Cuisine of Guangdong 11.jpg|ਗੁਆਂਗਡੋਂਗ ਦਾ ਪਕਵਾਨ File:Cuisine of Guangdong 9.jpg|ਗੁਆਂਗਡੋਂਗ ਦਾ ਪਕਵਾਨ File:Cuisine of Macau (seafood).jpg|ਮਕਾਉ ਦਾ ਖਾਣਾ (ਸਮੁੰਦਰੀ ਭੋਜਨ) File:Cuisine of north east of China 3.jpg| ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਚੀਨ ਦਾ ਪਕਵਾਨ File:Dim sum 5.jpg|ਡਿਮ ਸੂਮ File:Gabacai in Binhai, Tianjin (20191006081240).jpg|ਇਹ ਸਿਰਫ ਤਿਆਨਜਿਨ ਸਥਾਨਕ ਨਾਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। File:Fish noodle.jpg|ਚਾਂਗਸ਼ਾ, ਹੁਨਾਨ, ਪੀ.ਆਰ. ਚਾਈਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਦੁਆਰਾ ਸਰਵ ਕੀਤੀ ਮੱਛੀ ਦੇ ਨੂਡਲ </gallery> ===ਤਿਉਹਾਰ=== ===ਖੇਡਾਂ=== ਚੀਨ ਨੇ [[ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ]] ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਹੋਈਆ ਹਨ। ਚੀਨ ਨੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਗਮੇ ਪ੍ਰਾਤ ਕਰ ਕੇ [[ਅਮਰੀਕਾ]] ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ===ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਸਿਨੇਮਾ=== ===ਅਜਾਇਬਘਰ ਤੇ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ=== ==ਮਸਲੇ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ== ===ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਸਲੇ=== ===ਬਾਹਰੀ ਮਸਲੇ=== ==ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ== ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਦੇਸ਼]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੀਟੋ ਦੇਸ਼]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕਤੰਤਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬ੍ਰਿਕਸ ਦੇਸ਼]] 1b3jphdbzhgtx4hy8yjzwi62fuzfcn4 0 2772 841882 841835 2026-07-02T18:24:04Z Nitesh Gill 8973 /* ਭਾਈ ਬਿਧੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਘੋੜੇ */ 841882 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | religion = [[ਸਿੱਖੀ]] | name = ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ | image = Contemporary painting of the sixth Sikh guru, Guru Hargobind. Provincial Mughal school, Deccan, mid-17th century.jpg | caption = ਛੇਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਪੇਂਟਿੰਗ। ਪ੍ਰੋਵਿੰਸ਼ੀਅਲ ਮੁਗਲ ਸਕੂਲ, ਡੇਕਨ, 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ। | birth_name = ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ | birth_date = {{Birth date|1595|06|19|df=yes}} | birth_place = ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲ਼ੀ, [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ]], [[ਲਾਹੌਰ ਸੂਬਾ]], [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ]] <br /> {{small|(ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ, [[ਭਾਰਤ]])}} | death_date = {{Death date and age|1644|02|28|1595|06|19|df=yes}}<ref name=eos>{{cite book |chapter=HARGOBIND, GURU (1595–1644)| chapter-url=https://archive.org/details/TheEncyclopediaOfSikhism-VolumeIiE-l/page/n245 |author=Fauja Singh |title= Encyclopaedia of Sikhism|publisher=Punjabi University, Patiala|access-date=8 December 2019|year=2009}}</ref> | death_date = [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]], [[ਲਾਹੌਰ ਸੂਬਾ]], [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ]] <br /> {{small|(ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ, [[ਭਾਰਤ]])}} | nationality = | other_names = ਛੇਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ<br />ਮੀਰੀ ਪੀਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ<br />ਸੱਚਾ ਪਾਤਸ਼ਾਹ<br />ਛੇਵੇਂ ਨਾਨਕ<br />ਬੰਦੀ ਛੋੜ<ref name=":0">{{Cite book |last=Singh |first=Pashaura |title=The Routledge Companion to the Life and Legacy of Guru Hargobind: Sovereignty, Militancy, and Empowerment of the Sikh Panth |date=Aug 9, 2024 |publisher=Taylor & Francis |isbn=9781040106327 |pages=188}}</ref> | known_for = * [[ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ]] ਦੀ ਉਸਾਰੀ * ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਣ ਵਾਲ਼ੇ ਪਹਿਲੇ ਗੁਰੂ * ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਟ੍ਰੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਜੰਗੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ * ਮੀਰੀ ਪੀਰੀ ਦੀ ਕਾਇਮੀ * [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]] ਦੇ ਬਾਨੀ * ਇਹ ਜੰਗਾ ਲੜੀਆਂ: * [[ਰੁਹੀਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਜੰਗ * ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਜੰਗ (1634) * [[ਲਹਿਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * ਗੁਰੂਸਰ ਦੀ ਜੰਗ * ਕੀਰਤਪੁਰ ਦੀ ਜੰਗ | predecessor = [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] | successor = [[ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ]] | spouse = ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ, [[ਮਾਤਾ ਨਾਨਕੀ]], ਮਾਤਾ ਮਹਾ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਕੌਲਾ | children = [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ]] (1613–1638) <br /> [[ਸੂਰਜ ਮੱਲ]] (1618–1698) <br /> [[ਅਨੀ ਰਾਇ]] (1633–1678) <br /> [[ਅਟਲ ਰਾਇ]] (1619–1627)<br /> [[ਗੁਰ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ|ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ]] (1621–1675) <br />[[ਬੀਬੀ ਵੀਰੋ]](1628–1705) | parents = [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] ਅਤੇ [[ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ]] | office1 = 6ਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ | signature = Autograph of Guru Hargobind - 2.jpg | battles = * [[ਰੁਹੀਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * [[ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਲੜਾਈ (1634)]] * [[ਲਹਿਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] ਜਾਂ ਗੁਰੂਸਰ * [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ]] | period = 1606–1644 }} {{ਸਿੱਖੀ ਸਾਈਡਬਾਰ}} '''ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ''' (5 ਜੁਲਾਈ 1595 – 19 ਮਾਰਚ 1644) [[ਸਿੱਖਾਂ]] ਦਸਾਂ ਵਿਚੋਂ ਛੇਵੇਂ [[ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ|ਗੁਰੂ]] ਹੋਏ ਸਨ।<ref>HS Syan (2013), Sikh Militancy in the Seventeenth Century, IB Tauris, {{ISBN|978-1780762500}}, pages 48–55</ref> ਉਹ ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੁਰੂ ਬਣੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਨੂੰ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੁਆਰਾ ਤੱਤੀ ਤਵੀ ਤੇ ਅਤੇ ਬੇਅੰਤ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name=hssyan>HS Syan (2013), Sikh Militancy in the Seventeenth Century, IB Tauris, {{ISBN|978-1780762500}}, pages 48–55</ref> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਫੌਜੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਸ਼ਾਇਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref>{{cite book|author=John F. Richards|title=The Mughal Empire|url=https://books.google.com/books?id=HHyVh29gy4QC&pg=PA97|year=1995|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-56603-2|pages=97–98, 177–178}}</ref><ref name=britannicahargobind>[https://www.britannica.com/biography/Hargobind Hargobind: Sikh Guru], Encyclopedia Britannica, Quote: "Guru Hargobind, sixth Sikh Guru, who developed a strong Sikh army and gave the Sikh religion its military character, in accord with the instructions of his father, Guru Arjan (1563–1606), the first Sikh martyr, who had been executed on the order of the Mughal emperor Jahangir."; "After Jahāngīr's death (1627) the new Mughal emperor, Shāh Jahān, persecuted the Sikh community in earnest. The Sikhs under Hargobind Sahib defeated Shāh Jahān's armies four times, crushing the myth of Mughal invincibility. To the Sikh ideals of his predecessor, Guru Hargobind thus added another: the right and duty of the Sikhs to defend their faith by the sword if necessary."</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ਪਹਿਨ ਕੇ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ (ਲੌਕਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਧਿਕਾਰ) ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ (ਕਾਲ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਦਾ ਤਖਤ) ਬਣਾਇਆ। ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਅੱਜ ਖਾਲਸਾ (ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਸੰਸਥਾ) ਦੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸੀਟ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਮੰਨਦੇ ਸਨ, ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤਪੱਸਿਆ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਬੋਧ ਦੇ ਮਾਰਗ ਵਜੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਸਨ।<ref name=":22">{{Cite book |last=Shanker |first=Rajkumari |title=Religion and Women |date=Sep 21, 2015 |publisher=State University of New York Press |isbn=9781438419602 |editor-last=Sharma |editor-first=Arvind |pages=198 |chapter=Women in Sikhism}}</ref> == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ == [[File:Guru Ki Wadali.jpg|thumb|ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲੀ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਫੋਟੋ, ਜੋ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।]] ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦਾ ਜਨਮ [[19 ਜੂਨ]] [[1595]] ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਢੀ ਖੱਤਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (4.3 ਮੀਲ) ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ,<ref name=eos/><ref name=hssingha>HS Singha (2009), Sikh Studies, Book 7, Hemkunt Press, {{ISBN|978-8170102458}}, pages 18–19</ref> ਉਹ ਪੰਜਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਹ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਚੇਚਕ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਸੀ।<ref name=":14">{{Cite book |last=Singh |first=Prithi Pal |title=The History of Sikh Gurus |publisher=Lotus Press |year=2006 |isbn=9788183820752 |pages=69–70}}</ref> ਸਿੱਖ ਹਾਥੀ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਕਰਮੋ ਦੁਆਰਾ ਦੋ ਵਾਰ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕੋਬਰਾ ਸੁੱਟਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੋਂ ਵੀ ਬਚ ਗਏ ਸਨ।<ref name=":14" /> ਪਹਿਲੀ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਮੋ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਨਰਸ ਨੂੰ ਬੱਚੇ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਦਾ ਦਿਖਾਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਸੀ।<ref name=":14" /> ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਰਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਨਿੱਪਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਜ਼ਹਿਰ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੰਘਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਰਸ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਅਸਫਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਖੁਦ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਦੂਜੀ ਜ਼ਹਿਰ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸੱਪ-ਮੋਹਕ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਉਸ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਸੱਪ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਪਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਫੜ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਨਿਚੋੜਿਆ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਮਰ ਨਾ ਗਿਆ।<ref name=":14" /> ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈਣ ਦੀ ਤੀਜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਦਹੀਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰ ਮਿਲਾਉਣ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਖੁਆਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਸੀ ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਦਹੀਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਫਰਸ਼ 'ਤੇ ਗਿਰਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਕੁੱਤਾ - ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪਿਸਤਾ ਸੀ; ਥੱਲੇ ਡਿੱਗੇ ਦਹੀਂ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਖਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਖਤਰਨਾਕ ਅੰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਰ ਗਿਆ।<ref name=":14" /> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਤੋਂ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਤੋਂ ਤਲਵਾਰਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।<ref name="eos" /> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਧਾਰਮਿਕ ਦਰਸ਼ਨ, ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ, ਦਵਾਈ, ਘੋੜਸਵਾਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਗਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਭਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਬਿਤਾਇਆ।<ref name=":14" /> ==ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰ ਵਿੱਦਿਆ== 1603 ਵਿੱਚ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ [[ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਜੀ]] ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ ਗਈ। ਸ਼ਸਤਰ ਵਿੱਦਿਆ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ੌਕ ਸੀ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਨਿਪੁੰਨ ਹੁੰਦੇ ਗਏ। ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਆਪ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਯੋਧਾ ਹੋਣ ਦਾ ਆਖ ਦੇਂਦੇ ਸਨ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਪਿਤਾ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ== [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਸਮੇਂ ਦਾ ਹਾਕਮ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਹੀ ਪਿਤਾ [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ]] ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਲਾਹੌਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੁਰਿਆਈ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਤ-ਅਭਿਮਾਨੀ ਕਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੇ ਜਹਾਂਗੀਰ ਤੋਂ ਮਈ 1606 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਰੀ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਹਿਬ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ 11 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਦਾ ਅਸਰ ਆਮ ਸਿੱਖਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਪਿਆ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਧਾਰੀ ਹੋਣ ਦਾ ਦ੍ਰਿੜ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} == ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ == {{Quote box|width=246px|bgcolor=#ACE1AF|align=right|quote="ਪੰਜ ਪਿਆਲੇ, ਪੰਜ ਪੀਰ ਛਟਮੁ ਪੀਰ ਬੈਠਾ ਗੁਰੁ ਭਾਰੀ। ਅਰਜਨ ਕਾਇਆ ਪਲਟਿ ਕੈ, ਮੂਰਤਿ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਵਾਰੀ। ਚਲੀ ਪੀੜੀ ਸੋਢੀਆਂ ਰੂਪ ਦਿਖਾਵਣਿ ਵਾਰੋ ਵਾਰੀ। ਦਲਭੰਜਨ ਗੁਰੁ ਸੂਰਮਾ ਵਡ ਯੋਧਾ ਬਹੁ ਪਰਉਪਕਾਰੀ। ਦਰਬਾਰੀ ਢਾਡੀ ਅਬਦੁੱਲਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਦੋ ਤਲਵਾਰੀ ਬੱਧੀਆਂ ਇੱਕ ਮੀਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਪੀਰੀ ਦੀ। ਇਕ ਅਜ਼ਮਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਖੀ ਕਰੇ ਵਜ਼ੀਰ ਦੀ। ਮੇਰੇ ਪਰਵਾਰ ਕੋਈ ਇਲਮ ਨਹੀਂ।"|salign=right|source=— ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ}} [[ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ]] ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਰਬੱਤ ਦੇ ਭਲੇ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਤੋਰਨਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਆਪ ਵੀ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ 'ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ' ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਈਆਂ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਗਦ ਭੇਟਾ ਦੇਣ ਦੀ ਥਾਂ ਆਪਣੀ ਜੁਆਨੀ ਅਰਪਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਭੇਟਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਦੇਸ਼ ਭੇਜ ਦਿੱਤੇ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਵਿੱਦਿਆ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਚੋਣਵੇਂ ਸੂਰਮੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇਹ ਰੁਚੀ ਦੇਖ ਕੇ ਮਾਝੇ, ਮਾਲਵੇ ਅਤੇ ਦੁਆਬੇ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਪੰਜ ਸੌ ਜਵਾਨ ਆਪ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੀ ਗਏ। ਕਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਗਰੀਬਾਂ ਦੀ ਬਿਲਕੁਲ ਕੋਈ ਸਾਰ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਈ ਮੁਸਲਮਾਨ ਵੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਬਣ ਰਹੀ ਫੌ਼ਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋ ਗਏ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ== ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਅਸਥਾਨ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ 1606 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ [[ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ]] ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਸਤਰ ਵਿਦਿਆ ਦਿੱਤੀ। ==ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਪਰਚਾਰ== ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਸਿੱਖ-ਧਰਮ ਦੇ ਪਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਜੱਥੇਬੰਦੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 1612-13 ਵਿੱਚ ਦੁਆਬੇ ਅਤੇ ਮਾਲਵੇ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ ਦਾਪਅਤੇ ਰਚਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਾਰਖੂ ਅੱਖ ਨੇ ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਮਿਹਰ ਕੀਤੀ। 1613 ਵਿੱਚ [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ]] ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ [[ਡਰੌਲੀ ਭਾਈ|ਡਰੌਲੀ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਸਾਧੂ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰਵਰੀਆ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਸਿੱਖ ਬਣਿਆ ਜਿਸਦੇ ਘਰ ‘[[ਭਾਈ ਰੂਪ ਚੰਦ]]’ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ]] ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵੱਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਲਈ ਰਾਮਸਰ ਅਤੇ [[ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬਿਬੇਕਸਰ]] ਨਾਮ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਬਣਵਾਏ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ [[ਲੋਹਗੜ੍ਹ]] ਦਾ ਕਿਲਾ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ। ==ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੀ ਕੈਦ== [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਹੋਣਾ ਪਸੰਦ ਨਾ ਆਇਆ। 1612 ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਗਰੇ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਹੁਕਮ ਦੇਕੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਦੇ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਥੇ ਹੋਰ ਰਾਜਸੀ ਕੈਦੀ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਸਿੱਖ ਦੂਰੋਂ ਨੇੜਿਉਂ [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਪਹੁੰਚਦੇ। ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾ ਕਰਨ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ। 1614 ਵਿੱਚ ਜਹਾਂਗੀਰ ਨੂੰ ਦਮੇ ਦਾ ਬੜਾ ਸਖ਼ਤ ਦੌਰਾ ਪਿਆ। ਆਖ਼ਰ ਉਸਨੇ ਫ਼ਕੀਰ [[ਮੀਆਂ ਮੀਰ]] ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਰਿਹਾਈ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੱਚਾਈ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ 52 ਕਲੀਆਂ ਵਾਲੇ ਚੋਲੇ ਦੀਆਂ ਕਲੀਆਂ ਫੱੜ ਕੇ 52 ਰਾਜੇ ਵੀ ਜੇਲ ਵਿਚੋਂ ਰਿਹਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ==ਬੰਦੀ ਛੋੜ== [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਦੇ ਕਿਲੇ 'ਚੋਂ ਰਿਹਾਅ ਹੋਣ ਅਤੇ [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਵੱਲੋਂ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਕੀਤੇ ਗਏ 52 ਪਹਾੜੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਕਰਵਾਉਣ ਉਪਰੰਤ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਹਰ ਸਾਲ [[ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਦਿਵਸ]] ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ, ਵਹਿਮਾਂ, ਭਰਮਾਂ ਦੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਮੁਕਤ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ==ਭਾਈ ਬਿਧੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਘੋੜੇ== [[ਕਾਬੁਲ]] ਦਾ ਇੱਕ ਸਿੱਖ-ਮਸੰਦ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਲਈ ਦੋ ਵਧੀਆ ਘੋੜੇ ਲੈਕੇ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਹੀ [[ਲਾਹੌਰ]] ਦੇ ਤੁਰਕ ਹਾਕਮਾਂ ਨੇ ਘੋੜੇ ਖੋਹ ਲਏ। [[ਬਿਧੀ ਚੰਦ|ਭਾਈ ਬਿਧੀ ਚੰਦ]] ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਘੋੜੇ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਲਿਆਂਦੇ। ਇਸ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਇਸ ਵਾਰੀਂ ਲਾਲਬੇਗ ਅਤੇ ਕਮਰਬੇਗ ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਤੁਰਕਾਂ ਨੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਕਰਾਰੀ ਜੰਗ ਸੀ। ਦੋਨਾਂ ਧਿਰਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ‘ਡਰੌਲੀ’ ਦੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕ ਸਰਦਾਰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਇਸ ਜੰਗ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ 'ਗੁਰੂ ਸਰ' ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰੋਵਰ ਬਣਵਾਇਆ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਨੰਗਲ ਸਰਸਾ ਦੀ ਲੜਾਈ== ਨਿੱਤ ਦੇ ਮੁਗ਼ਲ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ, [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]] ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 3 ਮਈ, 1635 ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ ਸਨ। ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਲ ਬਿਲਾਸਪੁਰ, [[ਨਾਹਨ]], ਗੁਲੇਰ, ਨਦੌਣ, [[ਖੰਡੂਰ]] (ਮਗਰੋਂ [[ਨਾਲਾਗੜ੍ਹ]]) ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੋਪੜ (ਹੁਣ [[ਰੋਪੜ]]) ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ [[ਖੰਡੂਰ]] ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਉਥੋਂ ਦਾ ਰਾਜਾ [[ਹਰੀ ਚੰਦ]], ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਲ ਅਰਜ਼ ਕਰਨ ਆ ਪੁੱਜਾ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ (ਬਾਬਾ) ਗੁਰਦਿਤਾ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਜੱਥਾ ਭੇਜ ਦਿਤਾ। ਪਹਿਲੀ ਜੁਲਾਈ, 1635 ਦੇ ਦਿਨ ਨੰਗਲ ਗੁੱਜਰਾਂ (ਹੁਣ ਸਰਸਾ ਨੰਗਲ) ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਲੜਾਈ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੋਪੜ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦਾ ਬੜਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਰੋਪੜ ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ ਕੋਟਲਾ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ (ਹੁਣ [[ਕੋਟਲਾ ਨਿਹੰਗ ਖ਼ਾਨ]]) ਦੇ ਮਾਲਕ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ ਰਾਹੀਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸਰਦਾਰੀ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਈ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਤ ਉੱਤੇ ਬੁਲਾਇਆ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ, 18 ਜੁਲਾਈ, 1635 ਦੇ ਦਿਨ ਰੋਪੜ ਪੁੱਜੇ ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਹ ਨਵਾਬ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਬਣ ਕੇ ਰਹੇ। 19 ਤੇ 20 ਤਾਰੀਖ਼ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਟਲਾ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ (ਹੁਣ ਕੋਟਲਾ ਨਿਹੰਗ ਖ਼ਾਨ) ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਜਦ ਤਕ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਗ਼ਲ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਿੰਦੂ ਰਿਆਸਤ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ==ਯੁੱਧ== ਅੰਮਿ੍ਤਸਰ ਦੀ ਲੜਾਈ÷ 1634 ਈ: ਵਿੱਚ [[ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ]] ਦੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਗੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਖਾਂ ਅਤੇ ਮੁਖਲਿਸ ਖਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚਕਾਰ ਬਾਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੋਈ। ਇਹ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ [[ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ]] ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ ਸੀ। ===ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ=== ਇਹ ਲੜਾਈ 1635 ਈ: ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਨੇ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਗੰਢ ਲਿਆ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ [[ਕਾਲੇ ਖਾਂ]] ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਫ਼ੌਜ ਤੋਰ ਦਿੱਤੀ। ‘ਕਰਤਾਰਪੁਰ’ ਦੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ 14 ਸਾਲ ਦੇ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ (ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਤਿਆਗ ਮੱਲ) ਜੀ ਵੀ ਮੈਦਾਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜੇ। ਆਖਿਰ ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਉੱਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਕੀਤੇ ਪਰ ਕੁਝ ਨਾ ਵਿਗਾੜ ਸਕਿਆ ਜਦ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਇਕੋ ਵਾਰ ਨਾਲ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਕੇ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਅੰਤ ਨੇੜੇ ਆਗਿਆ। ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਦਾ ਦਾਮਾਦ ਕਾਲੇ ਖਾਂ ਨੇ ਵੀ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਲਈ ਲਲਕਾਰਿਆ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ ਦਾ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਵਾਪਸੀ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਖਿਆਂ ਕਾਲੇ ਖਾਂ, ਵਾਰ ਇਉਂ ਨਹੀਂ ਇਉਂ ਕਰੀ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਾਰ ਨਾਲ ਕਾਲੇ ਖਾਂ ਦੇ ਮੋਢੇ ਤੋਂ ਐਸਾ ਚੀਰ ਪਾਇਆ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਜੰਜੂ ਪਾਇਆ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਯੁੱਧ 1635 ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨੀ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਭੱਜ ਕੇ ਜਾਣ ਬਚਾਈ। 1635ਈ: ਵਿੱਚ ਹੀ [[ਫਗਵਾੜਾ]] ਦਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਦਾਸਾ ਜੀ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸੁਲੇਹਾ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਈ। 1638 ਵਿੱਚ [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ|ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿਤਾ ਜੀ]] ਚਲਾਨਾ ਕਰ ਗਏ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਅੰਤਿਮ ਸਮਾਂ== ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਪਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਕਰਮ ਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਵਹਿਮਾਂ ਭਰਮਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ। 1635 ਵਿੱਚ [[ਦਾਰਾ ਸ਼ਿਕੋਹ]] ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਜੋ ਧਾਰਮਿਕ ਪੱਖ ਤੋਂ ਤੰਗ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸੋ 1644 ਤੱਕ ਅਮਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਪਰਚਾਰ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਅੰਤ ਵੇਲਾ ਨੇੜੇ ਜਾਣਕੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰਗੱਦੀ ਆਪਣੇ ਪੋਤਰੇ (ਪੁੱਤਰ ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿਤਾ ਜੀ) [[ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ]] ਜੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਅਤੇ 3 ਮਾਰਚ 1644 ਨੂੰ 49 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾ ਗਏ। == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * [[ਮਾਤਾ ਕੌਲਾਂ]] * [[ਅਕਾਲ ਸੈਨਾ]] * [[ਦਿਲਬਾਗ ਅਤੇ ਗੁਲਬਾਗ]] ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} ==ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ== * Dr Harjinder Singh Dilgeer (2012), ''SIKH HISTORY in 10 volumes'', Sikh University Press. ==ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ== * [https://web.archive.org/web/20081121001911/http://www.scys-online.org/site/G6.html Guru Hargobind] (archived) {{Sikhism|state=collapsed}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1595]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਯੋਧੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਲੋਕ]] cnqzmdymy8knhko8yfcyhzbiutw82af 841883 841882 2026-07-02T18:29:50Z Nitesh Gill 8973 /* ਨੰਗਲ ਸਰਸਾ ਦੀ ਲੜਾਈ */ 841883 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | religion = [[ਸਿੱਖੀ]] | name = ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ | image = Contemporary painting of the sixth Sikh guru, Guru Hargobind. Provincial Mughal school, Deccan, mid-17th century.jpg | caption = ਛੇਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਪੇਂਟਿੰਗ। ਪ੍ਰੋਵਿੰਸ਼ੀਅਲ ਮੁਗਲ ਸਕੂਲ, ਡੇਕਨ, 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ। | birth_name = ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ | birth_date = {{Birth date|1595|06|19|df=yes}} | birth_place = ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲ਼ੀ, [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ]], [[ਲਾਹੌਰ ਸੂਬਾ]], [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ]] <br /> {{small|(ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ, [[ਭਾਰਤ]])}} | death_date = {{Death date and age|1644|02|28|1595|06|19|df=yes}}<ref name=eos>{{cite book |chapter=HARGOBIND, GURU (1595–1644)| chapter-url=https://archive.org/details/TheEncyclopediaOfSikhism-VolumeIiE-l/page/n245 |author=Fauja Singh |title= Encyclopaedia of Sikhism|publisher=Punjabi University, Patiala|access-date=8 December 2019|year=2009}}</ref> | death_date = [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]], [[ਲਾਹੌਰ ਸੂਬਾ]], [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ]] <br /> {{small|(ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ, [[ਭਾਰਤ]])}} | nationality = | other_names = ਛੇਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ<br />ਮੀਰੀ ਪੀਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ<br />ਸੱਚਾ ਪਾਤਸ਼ਾਹ<br />ਛੇਵੇਂ ਨਾਨਕ<br />ਬੰਦੀ ਛੋੜ<ref name=":0">{{Cite book |last=Singh |first=Pashaura |title=The Routledge Companion to the Life and Legacy of Guru Hargobind: Sovereignty, Militancy, and Empowerment of the Sikh Panth |date=Aug 9, 2024 |publisher=Taylor & Francis |isbn=9781040106327 |pages=188}}</ref> | known_for = * [[ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ]] ਦੀ ਉਸਾਰੀ * ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਣ ਵਾਲ਼ੇ ਪਹਿਲੇ ਗੁਰੂ * ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਟ੍ਰੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਜੰਗੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ * ਮੀਰੀ ਪੀਰੀ ਦੀ ਕਾਇਮੀ * [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]] ਦੇ ਬਾਨੀ * ਇਹ ਜੰਗਾ ਲੜੀਆਂ: * [[ਰੁਹੀਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਜੰਗ * ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਜੰਗ (1634) * [[ਲਹਿਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * ਗੁਰੂਸਰ ਦੀ ਜੰਗ * ਕੀਰਤਪੁਰ ਦੀ ਜੰਗ | predecessor = [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] | successor = [[ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ]] | spouse = ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ, [[ਮਾਤਾ ਨਾਨਕੀ]], ਮਾਤਾ ਮਹਾ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਕੌਲਾ | children = [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ]] (1613–1638) <br /> [[ਸੂਰਜ ਮੱਲ]] (1618–1698) <br /> [[ਅਨੀ ਰਾਇ]] (1633–1678) <br /> [[ਅਟਲ ਰਾਇ]] (1619–1627)<br /> [[ਗੁਰ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ|ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ]] (1621–1675) <br />[[ਬੀਬੀ ਵੀਰੋ]](1628–1705) | parents = [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] ਅਤੇ [[ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ]] | office1 = 6ਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ | signature = Autograph of Guru Hargobind - 2.jpg | battles = * [[ਰੁਹੀਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * [[ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਲੜਾਈ (1634)]] * [[ਲਹਿਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] ਜਾਂ ਗੁਰੂਸਰ * [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ]] | period = 1606–1644 }} {{ਸਿੱਖੀ ਸਾਈਡਬਾਰ}} '''ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ''' (5 ਜੁਲਾਈ 1595 – 19 ਮਾਰਚ 1644) [[ਸਿੱਖਾਂ]] ਦਸਾਂ ਵਿਚੋਂ ਛੇਵੇਂ [[ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ|ਗੁਰੂ]] ਹੋਏ ਸਨ।<ref>HS Syan (2013), Sikh Militancy in the Seventeenth Century, IB Tauris, {{ISBN|978-1780762500}}, pages 48–55</ref> ਉਹ ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੁਰੂ ਬਣੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਨੂੰ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੁਆਰਾ ਤੱਤੀ ਤਵੀ ਤੇ ਅਤੇ ਬੇਅੰਤ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name=hssyan>HS Syan (2013), Sikh Militancy in the Seventeenth Century, IB Tauris, {{ISBN|978-1780762500}}, pages 48–55</ref> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਫੌਜੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਸ਼ਾਇਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref>{{cite book|author=John F. Richards|title=The Mughal Empire|url=https://books.google.com/books?id=HHyVh29gy4QC&pg=PA97|year=1995|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-56603-2|pages=97–98, 177–178}}</ref><ref name=britannicahargobind>[https://www.britannica.com/biography/Hargobind Hargobind: Sikh Guru], Encyclopedia Britannica, Quote: "Guru Hargobind, sixth Sikh Guru, who developed a strong Sikh army and gave the Sikh religion its military character, in accord with the instructions of his father, Guru Arjan (1563–1606), the first Sikh martyr, who had been executed on the order of the Mughal emperor Jahangir."; "After Jahāngīr's death (1627) the new Mughal emperor, Shāh Jahān, persecuted the Sikh community in earnest. The Sikhs under Hargobind Sahib defeated Shāh Jahān's armies four times, crushing the myth of Mughal invincibility. To the Sikh ideals of his predecessor, Guru Hargobind thus added another: the right and duty of the Sikhs to defend their faith by the sword if necessary."</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ਪਹਿਨ ਕੇ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ (ਲੌਕਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਧਿਕਾਰ) ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ (ਕਾਲ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਦਾ ਤਖਤ) ਬਣਾਇਆ। ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਅੱਜ ਖਾਲਸਾ (ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਸੰਸਥਾ) ਦੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸੀਟ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਮੰਨਦੇ ਸਨ, ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤਪੱਸਿਆ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਬੋਧ ਦੇ ਮਾਰਗ ਵਜੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਸਨ।<ref name=":22">{{Cite book |last=Shanker |first=Rajkumari |title=Religion and Women |date=Sep 21, 2015 |publisher=State University of New York Press |isbn=9781438419602 |editor-last=Sharma |editor-first=Arvind |pages=198 |chapter=Women in Sikhism}}</ref> == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ == [[File:Guru Ki Wadali.jpg|thumb|ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲੀ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਫੋਟੋ, ਜੋ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।]] ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦਾ ਜਨਮ [[19 ਜੂਨ]] [[1595]] ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਢੀ ਖੱਤਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (4.3 ਮੀਲ) ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ,<ref name=eos/><ref name=hssingha>HS Singha (2009), Sikh Studies, Book 7, Hemkunt Press, {{ISBN|978-8170102458}}, pages 18–19</ref> ਉਹ ਪੰਜਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਹ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਚੇਚਕ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਸੀ।<ref name=":14">{{Cite book |last=Singh |first=Prithi Pal |title=The History of Sikh Gurus |publisher=Lotus Press |year=2006 |isbn=9788183820752 |pages=69–70}}</ref> ਸਿੱਖ ਹਾਥੀ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਕਰਮੋ ਦੁਆਰਾ ਦੋ ਵਾਰ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕੋਬਰਾ ਸੁੱਟਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੋਂ ਵੀ ਬਚ ਗਏ ਸਨ।<ref name=":14" /> ਪਹਿਲੀ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਮੋ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਨਰਸ ਨੂੰ ਬੱਚੇ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਦਾ ਦਿਖਾਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਸੀ।<ref name=":14" /> ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਰਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਨਿੱਪਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਜ਼ਹਿਰ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੰਘਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਰਸ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਅਸਫਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਖੁਦ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਦੂਜੀ ਜ਼ਹਿਰ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸੱਪ-ਮੋਹਕ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਉਸ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਸੱਪ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਪਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਫੜ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਨਿਚੋੜਿਆ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਮਰ ਨਾ ਗਿਆ।<ref name=":14" /> ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈਣ ਦੀ ਤੀਜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਦਹੀਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰ ਮਿਲਾਉਣ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਖੁਆਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਸੀ ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਦਹੀਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਫਰਸ਼ 'ਤੇ ਗਿਰਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਕੁੱਤਾ - ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪਿਸਤਾ ਸੀ; ਥੱਲੇ ਡਿੱਗੇ ਦਹੀਂ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਖਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਖਤਰਨਾਕ ਅੰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਰ ਗਿਆ।<ref name=":14" /> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਤੋਂ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਤੋਂ ਤਲਵਾਰਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।<ref name="eos" /> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਧਾਰਮਿਕ ਦਰਸ਼ਨ, ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ, ਦਵਾਈ, ਘੋੜਸਵਾਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਗਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਭਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਬਿਤਾਇਆ।<ref name=":14" /> ==ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰ ਵਿੱਦਿਆ== 1603 ਵਿੱਚ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ [[ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਜੀ]] ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ ਗਈ। ਸ਼ਸਤਰ ਵਿੱਦਿਆ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ੌਕ ਸੀ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਨਿਪੁੰਨ ਹੁੰਦੇ ਗਏ। ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਆਪ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਯੋਧਾ ਹੋਣ ਦਾ ਆਖ ਦੇਂਦੇ ਸਨ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਪਿਤਾ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ== [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਸਮੇਂ ਦਾ ਹਾਕਮ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਹੀ ਪਿਤਾ [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ]] ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਲਾਹੌਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੁਰਿਆਈ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਤ-ਅਭਿਮਾਨੀ ਕਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੇ ਜਹਾਂਗੀਰ ਤੋਂ ਮਈ 1606 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਰੀ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਹਿਬ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ 11 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਦਾ ਅਸਰ ਆਮ ਸਿੱਖਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਪਿਆ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਧਾਰੀ ਹੋਣ ਦਾ ਦ੍ਰਿੜ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} == ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ == {{Quote box|width=246px|bgcolor=#ACE1AF|align=right|quote="ਪੰਜ ਪਿਆਲੇ, ਪੰਜ ਪੀਰ ਛਟਮੁ ਪੀਰ ਬੈਠਾ ਗੁਰੁ ਭਾਰੀ। ਅਰਜਨ ਕਾਇਆ ਪਲਟਿ ਕੈ, ਮੂਰਤਿ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਵਾਰੀ। ਚਲੀ ਪੀੜੀ ਸੋਢੀਆਂ ਰੂਪ ਦਿਖਾਵਣਿ ਵਾਰੋ ਵਾਰੀ। ਦਲਭੰਜਨ ਗੁਰੁ ਸੂਰਮਾ ਵਡ ਯੋਧਾ ਬਹੁ ਪਰਉਪਕਾਰੀ। ਦਰਬਾਰੀ ਢਾਡੀ ਅਬਦੁੱਲਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਦੋ ਤਲਵਾਰੀ ਬੱਧੀਆਂ ਇੱਕ ਮੀਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਪੀਰੀ ਦੀ। ਇਕ ਅਜ਼ਮਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਖੀ ਕਰੇ ਵਜ਼ੀਰ ਦੀ। ਮੇਰੇ ਪਰਵਾਰ ਕੋਈ ਇਲਮ ਨਹੀਂ।"|salign=right|source=— ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ}} [[ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ]] ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਰਬੱਤ ਦੇ ਭਲੇ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਤੋਰਨਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਆਪ ਵੀ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ 'ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ' ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਈਆਂ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਗਦ ਭੇਟਾ ਦੇਣ ਦੀ ਥਾਂ ਆਪਣੀ ਜੁਆਨੀ ਅਰਪਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਭੇਟਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਦੇਸ਼ ਭੇਜ ਦਿੱਤੇ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਵਿੱਦਿਆ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਚੋਣਵੇਂ ਸੂਰਮੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇਹ ਰੁਚੀ ਦੇਖ ਕੇ ਮਾਝੇ, ਮਾਲਵੇ ਅਤੇ ਦੁਆਬੇ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਪੰਜ ਸੌ ਜਵਾਨ ਆਪ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੀ ਗਏ। ਕਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਗਰੀਬਾਂ ਦੀ ਬਿਲਕੁਲ ਕੋਈ ਸਾਰ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਈ ਮੁਸਲਮਾਨ ਵੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਬਣ ਰਹੀ ਫੌ਼ਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋ ਗਏ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ== ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਅਸਥਾਨ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ 1606 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ [[ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ]] ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਸਤਰ ਵਿਦਿਆ ਦਿੱਤੀ। ==ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਪਰਚਾਰ== ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਸਿੱਖ-ਧਰਮ ਦੇ ਪਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਜੱਥੇਬੰਦੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 1612-13 ਵਿੱਚ ਦੁਆਬੇ ਅਤੇ ਮਾਲਵੇ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ ਦਾਪਅਤੇ ਰਚਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਾਰਖੂ ਅੱਖ ਨੇ ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਮਿਹਰ ਕੀਤੀ। 1613 ਵਿੱਚ [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ]] ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ [[ਡਰੌਲੀ ਭਾਈ|ਡਰੌਲੀ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਸਾਧੂ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰਵਰੀਆ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਸਿੱਖ ਬਣਿਆ ਜਿਸਦੇ ਘਰ ‘[[ਭਾਈ ਰੂਪ ਚੰਦ]]’ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ]] ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵੱਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਲਈ ਰਾਮਸਰ ਅਤੇ [[ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬਿਬੇਕਸਰ]] ਨਾਮ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਬਣਵਾਏ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ [[ਲੋਹਗੜ੍ਹ]] ਦਾ ਕਿਲਾ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ। ==ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੀ ਕੈਦ== [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਹੋਣਾ ਪਸੰਦ ਨਾ ਆਇਆ। 1612 ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਗਰੇ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਹੁਕਮ ਦੇਕੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਦੇ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਥੇ ਹੋਰ ਰਾਜਸੀ ਕੈਦੀ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਸਿੱਖ ਦੂਰੋਂ ਨੇੜਿਉਂ [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਪਹੁੰਚਦੇ। ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾ ਕਰਨ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ। 1614 ਵਿੱਚ ਜਹਾਂਗੀਰ ਨੂੰ ਦਮੇ ਦਾ ਬੜਾ ਸਖ਼ਤ ਦੌਰਾ ਪਿਆ। ਆਖ਼ਰ ਉਸਨੇ ਫ਼ਕੀਰ [[ਮੀਆਂ ਮੀਰ]] ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਰਿਹਾਈ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੱਚਾਈ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ 52 ਕਲੀਆਂ ਵਾਲੇ ਚੋਲੇ ਦੀਆਂ ਕਲੀਆਂ ਫੱੜ ਕੇ 52 ਰਾਜੇ ਵੀ ਜੇਲ ਵਿਚੋਂ ਰਿਹਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ==ਬੰਦੀ ਛੋੜ== [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਦੇ ਕਿਲੇ 'ਚੋਂ ਰਿਹਾਅ ਹੋਣ ਅਤੇ [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਵੱਲੋਂ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਕੀਤੇ ਗਏ 52 ਪਹਾੜੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਕਰਵਾਉਣ ਉਪਰੰਤ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਹਰ ਸਾਲ [[ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਦਿਵਸ]] ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ, ਵਹਿਮਾਂ, ਭਰਮਾਂ ਦੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਮੁਕਤ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ==ਭਾਈ ਬਿਧੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਘੋੜੇ== [[ਕਾਬੁਲ]] ਦਾ ਇੱਕ ਸਿੱਖ-ਮਸੰਦ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਲਈ ਦੋ ਵਧੀਆ ਘੋੜੇ ਲੈਕੇ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਹੀ [[ਲਾਹੌਰ]] ਦੇ ਤੁਰਕ ਹਾਕਮਾਂ ਨੇ ਘੋੜੇ ਖੋਹ ਲਏ। [[ਬਿਧੀ ਚੰਦ|ਭਾਈ ਬਿਧੀ ਚੰਦ]] ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਘੋੜੇ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਲਿਆਂਦੇ। ਇਸ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਇਸ ਵਾਰੀਂ ਲਾਲਬੇਗ ਅਤੇ ਕਮਰਬੇਗ ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਤੁਰਕਾਂ ਨੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਕਰਾਰੀ ਜੰਗ ਸੀ। ਦੋਨਾਂ ਧਿਰਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ‘ਡਰੌਲੀ’ ਦੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕ ਸਰਦਾਰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਇਸ ਜੰਗ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ 'ਗੁਰੂ ਸਰ' ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰੋਵਰ ਬਣਵਾਇਆ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਨੰਗਲ ਸਰਸਾ ਦੀ ਲੜਾਈ== ਨਿੱਤ ਦੇ ਮੁਗ਼ਲ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ, [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]] ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 3 ਮਈ, 1635 ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ ਸਨ। ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਲ ਬਿਲਾਸਪੁਰ, [[ਨਾਹਨ]], ਗੁਲੇਰ, ਨਦੌਣ, [[ਖੰਡੂਰ]] (ਮਗਰੋਂ [[ਨਾਲਾਗੜ੍ਹ]]) ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੋਪੜ (ਹੁਣ [[ਰੋਪੜ]]) ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ [[ਖੰਡੂਰ]] 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਉਥੋਂ ਦਾ ਰਾਜਾ [[ਹਰੀ ਚੰਦ]], ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਲ ਅਰਜ਼ ਕਰਨ ਆ ਪੁੱਜਾ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ (ਬਾਬਾ) ਗੁਰਦਿਤਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਜੱਥਾ ਭੇਜ ਦਿਤਾ। ਪਹਿਲੀ ਜੁਲਾਈ, 1635 ਦੇ ਦਿਨ ਨੰਗਲ ਗੁੱਜਰਾਂ (ਹੁਣ ਸਰਸਾ ਨੰਗਲ) ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਲੜਾਈ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੋਪੜ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦਾ ਬੜਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਰੋਪੜ ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ ਕੋਟਲਾ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ (ਹੁਣ [[ਕੋਟਲਾ ਨਿਹੰਗ ਖ਼ਾਨ]]) ਦੇ ਮਾਲਕ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ ਰਾਹੀਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸਰਦਾਰੀ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਈ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਤ ਉੱਤੇ ਬੁਲਾਇਆ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ, 18 ਜੁਲਾਈ, 1635 ਦੇ ਦਿਨ ਰੋਪੜ ਪੁੱਜੇ ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਹ ਨਵਾਬ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਬਣ ਕੇ ਰਹੇ। 19 ਤੇ 20 ਤਾਰੀਖ਼ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਟਲਾ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ (ਹੁਣ ਕੋਟਲਾ ਨਿਹੰਗ ਖ਼ਾਨ) ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਜਦ ਤਕ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਗ਼ਲ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਿੰਦੂ ਰਿਆਸਤ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ==ਯੁੱਧ== ਅੰਮਿ੍ਤਸਰ ਦੀ ਲੜਾਈ÷ 1634 ਈ: ਵਿੱਚ [[ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ]] ਦੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਗੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਖਾਂ ਅਤੇ ਮੁਖਲਿਸ ਖਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚਕਾਰ ਬਾਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੋਈ। ਇਹ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ [[ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ]] ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ ਸੀ। ===ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ=== ਇਹ ਲੜਾਈ 1635 ਈ: ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਨੇ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਗੰਢ ਲਿਆ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ [[ਕਾਲੇ ਖਾਂ]] ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਫ਼ੌਜ ਤੋਰ ਦਿੱਤੀ। ‘ਕਰਤਾਰਪੁਰ’ ਦੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ 14 ਸਾਲ ਦੇ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ (ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਤਿਆਗ ਮੱਲ) ਜੀ ਵੀ ਮੈਦਾਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜੇ। ਆਖਿਰ ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਉੱਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਕੀਤੇ ਪਰ ਕੁਝ ਨਾ ਵਿਗਾੜ ਸਕਿਆ ਜਦ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਇਕੋ ਵਾਰ ਨਾਲ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਕੇ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਅੰਤ ਨੇੜੇ ਆਗਿਆ। ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਦਾ ਦਾਮਾਦ ਕਾਲੇ ਖਾਂ ਨੇ ਵੀ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਲਈ ਲਲਕਾਰਿਆ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ ਦਾ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਵਾਪਸੀ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਖਿਆਂ ਕਾਲੇ ਖਾਂ, ਵਾਰ ਇਉਂ ਨਹੀਂ ਇਉਂ ਕਰੀ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਾਰ ਨਾਲ ਕਾਲੇ ਖਾਂ ਦੇ ਮੋਢੇ ਤੋਂ ਐਸਾ ਚੀਰ ਪਾਇਆ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਜੰਜੂ ਪਾਇਆ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਯੁੱਧ 1635 ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨੀ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਭੱਜ ਕੇ ਜਾਣ ਬਚਾਈ। 1635ਈ: ਵਿੱਚ ਹੀ [[ਫਗਵਾੜਾ]] ਦਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਦਾਸਾ ਜੀ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸੁਲੇਹਾ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਈ। 1638 ਵਿੱਚ [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ|ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿਤਾ ਜੀ]] ਚਲਾਨਾ ਕਰ ਗਏ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਅੰਤਿਮ ਸਮਾਂ== ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਪਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਕਰਮ ਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਵਹਿਮਾਂ ਭਰਮਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ। 1635 ਵਿੱਚ [[ਦਾਰਾ ਸ਼ਿਕੋਹ]] ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਜੋ ਧਾਰਮਿਕ ਪੱਖ ਤੋਂ ਤੰਗ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸੋ 1644 ਤੱਕ ਅਮਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਪਰਚਾਰ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਅੰਤ ਵੇਲਾ ਨੇੜੇ ਜਾਣਕੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰਗੱਦੀ ਆਪਣੇ ਪੋਤਰੇ (ਪੁੱਤਰ ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿਤਾ ਜੀ) [[ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ]] ਜੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਅਤੇ 3 ਮਾਰਚ 1644 ਨੂੰ 49 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾ ਗਏ। == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * [[ਮਾਤਾ ਕੌਲਾਂ]] * [[ਅਕਾਲ ਸੈਨਾ]] * [[ਦਿਲਬਾਗ ਅਤੇ ਗੁਲਬਾਗ]] ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} ==ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ== * Dr Harjinder Singh Dilgeer (2012), ''SIKH HISTORY in 10 volumes'', Sikh University Press. ==ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ== * [https://web.archive.org/web/20081121001911/http://www.scys-online.org/site/G6.html Guru Hargobind] (archived) {{Sikhism|state=collapsed}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1595]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਯੋਧੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਲੋਕ]] p41tgvpttgmrkv5kv12mya0p85h6tfo 841884 841883 2026-07-02T18:31:11Z Nitesh Gill 8973 /* ਯੁੱਧ */ 841884 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | religion = [[ਸਿੱਖੀ]] | name = ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ | image = Contemporary painting of the sixth Sikh guru, Guru Hargobind. Provincial Mughal school, Deccan, mid-17th century.jpg | caption = ਛੇਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਪੇਂਟਿੰਗ। ਪ੍ਰੋਵਿੰਸ਼ੀਅਲ ਮੁਗਲ ਸਕੂਲ, ਡੇਕਨ, 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ। | birth_name = ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ | birth_date = {{Birth date|1595|06|19|df=yes}} | birth_place = ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲ਼ੀ, [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ]], [[ਲਾਹੌਰ ਸੂਬਾ]], [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ]] <br /> {{small|(ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ, [[ਭਾਰਤ]])}} | death_date = {{Death date and age|1644|02|28|1595|06|19|df=yes}}<ref name=eos>{{cite book |chapter=HARGOBIND, GURU (1595–1644)| chapter-url=https://archive.org/details/TheEncyclopediaOfSikhism-VolumeIiE-l/page/n245 |author=Fauja Singh |title= Encyclopaedia of Sikhism|publisher=Punjabi University, Patiala|access-date=8 December 2019|year=2009}}</ref> | death_date = [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]], [[ਲਾਹੌਰ ਸੂਬਾ]], [[ਮੁਗ਼ਲ ਸਲਤਨਤ]] <br /> {{small|(ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ, [[ਭਾਰਤ]])}} | nationality = | other_names = ਛੇਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ<br />ਮੀਰੀ ਪੀਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ<br />ਸੱਚਾ ਪਾਤਸ਼ਾਹ<br />ਛੇਵੇਂ ਨਾਨਕ<br />ਬੰਦੀ ਛੋੜ<ref name=":0">{{Cite book |last=Singh |first=Pashaura |title=The Routledge Companion to the Life and Legacy of Guru Hargobind: Sovereignty, Militancy, and Empowerment of the Sikh Panth |date=Aug 9, 2024 |publisher=Taylor & Francis |isbn=9781040106327 |pages=188}}</ref> | known_for = * [[ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ]] ਦੀ ਉਸਾਰੀ * ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਣ ਵਾਲ਼ੇ ਪਹਿਲੇ ਗੁਰੂ * ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਟ੍ਰੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਜੰਗੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ * ਮੀਰੀ ਪੀਰੀ ਦੀ ਕਾਇਮੀ * [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]] ਦੇ ਬਾਨੀ * ਇਹ ਜੰਗਾ ਲੜੀਆਂ: * [[ਰੁਹੀਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਜੰਗ * ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਜੰਗ (1634) * [[ਲਹਿਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * ਗੁਰੂਸਰ ਦੀ ਜੰਗ * ਕੀਰਤਪੁਰ ਦੀ ਜੰਗ | predecessor = [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] | successor = [[ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ]] | spouse = ਮਾਤਾ ਦਮੋਦਰੀ, [[ਮਾਤਾ ਨਾਨਕੀ]], ਮਾਤਾ ਮਹਾ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਕੌਲਾ | children = [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ]] (1613–1638) <br /> [[ਸੂਰਜ ਮੱਲ]] (1618–1698) <br /> [[ਅਨੀ ਰਾਇ]] (1633–1678) <br /> [[ਅਟਲ ਰਾਇ]] (1619–1627)<br /> [[ਗੁਰ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ|ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ]] (1621–1675) <br />[[ਬੀਬੀ ਵੀਰੋ]](1628–1705) | parents = [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] ਅਤੇ [[ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ]] | office1 = 6ਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ | signature = Autograph of Guru Hargobind - 2.jpg | battles = * [[ਰੁਹੀਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * [[ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ]] * [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਲੜਾਈ (1634)]] * [[ਲਹਿਰਾ ਦੀ ਲੜਾਈ]] ਜਾਂ ਗੁਰੂਸਰ * [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ]] | period = 1606–1644 }} {{ਸਿੱਖੀ ਸਾਈਡਬਾਰ}} '''ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ''' (5 ਜੁਲਾਈ 1595 – 19 ਮਾਰਚ 1644) [[ਸਿੱਖਾਂ]] ਦਸਾਂ ਵਿਚੋਂ ਛੇਵੇਂ [[ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ|ਗੁਰੂ]] ਹੋਏ ਸਨ।<ref>HS Syan (2013), Sikh Militancy in the Seventeenth Century, IB Tauris, {{ISBN|978-1780762500}}, pages 48–55</ref> ਉਹ ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗੁਰੂ ਬਣੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਨੂੰ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੁਆਰਾ ਤੱਤੀ ਤਵੀ ਤੇ ਅਤੇ ਬੇਅੰਤ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name=hssyan>HS Syan (2013), Sikh Militancy in the Seventeenth Century, IB Tauris, {{ISBN|978-1780762500}}, pages 48–55</ref> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਫੌਜੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਸ਼ਾਇਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref>{{cite book|author=John F. Richards|title=The Mughal Empire|url=https://books.google.com/books?id=HHyVh29gy4QC&pg=PA97|year=1995|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-56603-2|pages=97–98, 177–178}}</ref><ref name=britannicahargobind>[https://www.britannica.com/biography/Hargobind Hargobind: Sikh Guru], Encyclopedia Britannica, Quote: "Guru Hargobind, sixth Sikh Guru, who developed a strong Sikh army and gave the Sikh religion its military character, in accord with the instructions of his father, Guru Arjan (1563–1606), the first Sikh martyr, who had been executed on the order of the Mughal emperor Jahangir."; "After Jahāngīr's death (1627) the new Mughal emperor, Shāh Jahān, persecuted the Sikh community in earnest. The Sikhs under Hargobind Sahib defeated Shāh Jahān's armies four times, crushing the myth of Mughal invincibility. To the Sikh ideals of his predecessor, Guru Hargobind thus added another: the right and duty of the Sikhs to defend their faith by the sword if necessary."</ref> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ਪਹਿਨ ਕੇ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ (ਲੌਕਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਧਿਕਾਰ) ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ (ਕਾਲ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਦਾ ਤਖਤ) ਬਣਾਇਆ। ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਅੱਜ ਖਾਲਸਾ (ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਸੰਸਥਾ) ਦੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸੀਟ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਮੰਨਦੇ ਸਨ, ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਤਪੱਸਿਆ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਬੋਧ ਦੇ ਮਾਰਗ ਵਜੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਸਨ।<ref name=":22">{{Cite book |last=Shanker |first=Rajkumari |title=Religion and Women |date=Sep 21, 2015 |publisher=State University of New York Press |isbn=9781438419602 |editor-last=Sharma |editor-first=Arvind |pages=198 |chapter=Women in Sikhism}}</ref> == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ == [[File:Guru Ki Wadali.jpg|thumb|ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲੀ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਫੋਟੋ, ਜੋ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।]] ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦਾ ਜਨਮ [[19 ਜੂਨ]] [[1595]] ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਕੀ ਵਡਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਢੀ ਖੱਤਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (4.3 ਮੀਲ) ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ,<ref name=eos/><ref name=hssingha>HS Singha (2009), Sikh Studies, Book 7, Hemkunt Press, {{ISBN|978-8170102458}}, pages 18–19</ref> ਉਹ ਪੰਜਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਹ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਚੇਚਕ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਸੀ।<ref name=":14">{{Cite book |last=Singh |first=Prithi Pal |title=The History of Sikh Gurus |publisher=Lotus Press |year=2006 |isbn=9788183820752 |pages=69–70}}</ref> ਸਿੱਖ ਹਾਥੀ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਕਰਮੋ ਦੁਆਰਾ ਦੋ ਵਾਰ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕੋਬਰਾ ਸੁੱਟਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੋਂ ਵੀ ਬਚ ਗਏ ਸਨ।<ref name=":14" /> ਪਹਿਲੀ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਮੋ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਨਰਸ ਨੂੰ ਬੱਚੇ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਦਾ ਦਿਖਾਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਸੀ।<ref name=":14" /> ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਰਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਨਿੱਪਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਜ਼ਹਿਰ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੰਘਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਰਸ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਅਸਫਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਖੁਦ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਦੂਜੀ ਜ਼ਹਿਰ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸੱਪ-ਮੋਹਕ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਉਸ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਸੱਪ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਪਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਫੜ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਨਿਚੋੜਿਆ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਮਰ ਨਾ ਗਿਆ।<ref name=":14" /> ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈਣ ਦੀ ਤੀਜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਦਹੀਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰ ਮਿਲਾਉਣ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੂੰ ਖੁਆਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਸੀ ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਦਹੀਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਫਰਸ਼ 'ਤੇ ਗਿਰਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਕੁੱਤਾ - ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਪਿਸਤਾ ਸੀ; ਥੱਲੇ ਡਿੱਗੇ ਦਹੀਂ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਖਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਖਤਰਨਾਕ ਅੰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਰ ਗਿਆ।<ref name=":14" /> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਤੋਂ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਤੋਂ ਤਲਵਾਰਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।<ref name="eos" /> ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਧਾਰਮਿਕ ਦਰਸ਼ਨ, ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ, ਦਵਾਈ, ਘੋੜਸਵਾਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।<ref name=":14" /> ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਗਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਭਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਬਿਤਾਇਆ।<ref name=":14" /> ==ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰ ਵਿੱਦਿਆ== 1603 ਵਿੱਚ, ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਵਿੱਦਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ [[ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਜੀ]] ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ ਗਈ। ਸ਼ਸਤਰ ਵਿੱਦਿਆ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ੌਕ ਸੀ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਨਿਪੁੰਨ ਹੁੰਦੇ ਗਏ। ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਆਪ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਯੋਧਾ ਹੋਣ ਦਾ ਆਖ ਦੇਂਦੇ ਸਨ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਪਿਤਾ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ== [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਸਮੇਂ ਦਾ ਹਾਕਮ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਹੀ ਪਿਤਾ [[ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ]] ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਲਾਹੌਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੁਰਿਆਈ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਤ-ਅਭਿਮਾਨੀ ਕਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਘਰ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੇ ਜਹਾਂਗੀਰ ਤੋਂ ਮਈ 1606 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਰੀ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਹਿਬ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ 11 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਦਾ ਅਸਰ ਆਮ ਸਿੱਖਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਪਿਆ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਧਾਰੀ ਹੋਣ ਦਾ ਦ੍ਰਿੜ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋ ਗਿਆ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} == ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ == {{Quote box|width=246px|bgcolor=#ACE1AF|align=right|quote="ਪੰਜ ਪਿਆਲੇ, ਪੰਜ ਪੀਰ ਛਟਮੁ ਪੀਰ ਬੈਠਾ ਗੁਰੁ ਭਾਰੀ। ਅਰਜਨ ਕਾਇਆ ਪਲਟਿ ਕੈ, ਮੂਰਤਿ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਵਾਰੀ। ਚਲੀ ਪੀੜੀ ਸੋਢੀਆਂ ਰੂਪ ਦਿਖਾਵਣਿ ਵਾਰੋ ਵਾਰੀ। ਦਲਭੰਜਨ ਗੁਰੁ ਸੂਰਮਾ ਵਡ ਯੋਧਾ ਬਹੁ ਪਰਉਪਕਾਰੀ। ਦਰਬਾਰੀ ਢਾਡੀ ਅਬਦੁੱਲਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਦੋ ਤਲਵਾਰੀ ਬੱਧੀਆਂ ਇੱਕ ਮੀਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਪੀਰੀ ਦੀ। ਇਕ ਅਜ਼ਮਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਖੀ ਕਰੇ ਵਜ਼ੀਰ ਦੀ। ਮੇਰੇ ਪਰਵਾਰ ਕੋਈ ਇਲਮ ਨਹੀਂ।"|salign=right|source=— ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ}} [[ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ]] ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਧਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਰਬੱਤ ਦੇ ਭਲੇ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਤੋਰਨਾ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਆਪ ਵੀ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ 'ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ' ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਈਆਂ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਗਦ ਭੇਟਾ ਦੇਣ ਦੀ ਥਾਂ ਆਪਣੀ ਜੁਆਨੀ ਅਰਪਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਭੇਟਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਦੇਸ਼ ਭੇਜ ਦਿੱਤੇ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਵਿੱਦਿਆ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਚੋਣਵੇਂ ਸੂਰਮੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇਹ ਰੁਚੀ ਦੇਖ ਕੇ ਮਾਝੇ, ਮਾਲਵੇ ਅਤੇ ਦੁਆਬੇ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਪੰਜ ਸੌ ਜਵਾਨ ਆਪ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੀ ਗਏ। ਕਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਗਰੀਬਾਂ ਦੀ ਬਿਲਕੁਲ ਕੋਈ ਸਾਰ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਈ ਮੁਸਲਮਾਨ ਵੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਬਣ ਰਹੀ ਫੌ਼ਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋ ਗਏ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ== ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਅਸਥਾਨ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ 1606 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ [[ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ]] ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਸਤਰ ਵਿਦਿਆ ਦਿੱਤੀ। ==ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਪਰਚਾਰ== ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਨੇ ਸਿੱਖ-ਧਰਮ ਦੇ ਪਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਜੱਥੇਬੰਦੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 1612-13 ਵਿੱਚ ਦੁਆਬੇ ਅਤੇ ਮਾਲਵੇ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖੀ ਦਾਪਅਤੇ ਰਚਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਾਰਖੂ ਅੱਖ ਨੇ ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਮਿਹਰ ਕੀਤੀ। 1613 ਵਿੱਚ [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ]] ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ [[ਡਰੌਲੀ ਭਾਈ|ਡਰੌਲੀ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਸਾਧੂ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰਵਰੀਆ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਸਿੱਖ ਬਣਿਆ ਜਿਸਦੇ ਘਰ ‘[[ਭਾਈ ਰੂਪ ਚੰਦ]]’ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। [[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ]] ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵੱਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਲਈ ਰਾਮਸਰ ਅਤੇ [[ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬਿਬੇਕਸਰ]] ਨਾਮ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਬਣਵਾਏ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ [[ਲੋਹਗੜ੍ਹ]] ਦਾ ਕਿਲਾ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ। ==ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੀ ਕੈਦ== [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਹੋਣਾ ਪਸੰਦ ਨਾ ਆਇਆ। 1612 ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਗਰੇ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਹੁਕਮ ਦੇਕੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਦੇ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਥੇ ਹੋਰ ਰਾਜਸੀ ਕੈਦੀ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਸਿੱਖ ਦੂਰੋਂ ਨੇੜਿਉਂ [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਪਹੁੰਚਦੇ। ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾ ਕਰਨ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ। 1614 ਵਿੱਚ ਜਹਾਂਗੀਰ ਨੂੰ ਦਮੇ ਦਾ ਬੜਾ ਸਖ਼ਤ ਦੌਰਾ ਪਿਆ। ਆਖ਼ਰ ਉਸਨੇ ਫ਼ਕੀਰ [[ਮੀਆਂ ਮੀਰ]] ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਰਿਹਾਈ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੱਚਾਈ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ 52 ਕਲੀਆਂ ਵਾਲੇ ਚੋਲੇ ਦੀਆਂ ਕਲੀਆਂ ਫੱੜ ਕੇ 52 ਰਾਜੇ ਵੀ ਜੇਲ ਵਿਚੋਂ ਰਿਹਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ==ਬੰਦੀ ਛੋੜ== [[ਗਵਾਲੀਅਰ]] ਦੇ ਕਿਲੇ 'ਚੋਂ ਰਿਹਾਅ ਹੋਣ ਅਤੇ [[ਜਹਾਂਗੀਰ]] ਵੱਲੋਂ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਕੀਤੇ ਗਏ 52 ਪਹਾੜੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਕਰਵਾਉਣ ਉਪਰੰਤ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਹਰ ਸਾਲ [[ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਦਿਵਸ]] ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ, ਵਹਿਮਾਂ, ਭਰਮਾਂ ਦੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਮੁਕਤ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ==ਭਾਈ ਬਿਧੀ ਚੰਦ ਅਤੇ ਘੋੜੇ== [[ਕਾਬੁਲ]] ਦਾ ਇੱਕ ਸਿੱਖ-ਮਸੰਦ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਲਈ ਦੋ ਵਧੀਆ ਘੋੜੇ ਲੈਕੇ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਹੀ [[ਲਾਹੌਰ]] ਦੇ ਤੁਰਕ ਹਾਕਮਾਂ ਨੇ ਘੋੜੇ ਖੋਹ ਲਏ। [[ਬਿਧੀ ਚੰਦ|ਭਾਈ ਬਿਧੀ ਚੰਦ]] ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਘੋੜੇ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਦੇ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਲਿਆਂਦੇ। ਇਸ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਇਸ ਵਾਰੀਂ ਲਾਲਬੇਗ ਅਤੇ ਕਮਰਬੇਗ ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਤੁਰਕਾਂ ਨੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਕਰਾਰੀ ਜੰਗ ਸੀ। ਦੋਨਾਂ ਧਿਰਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ‘ਡਰੌਲੀ’ ਦੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕ ਸਰਦਾਰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਇਸ ਜੰਗ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ 'ਗੁਰੂ ਸਰ' ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰੋਵਰ ਬਣਵਾਇਆ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਨੰਗਲ ਸਰਸਾ ਦੀ ਲੜਾਈ== ਨਿੱਤ ਦੇ ਮੁਗ਼ਲ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ, [[ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ]] ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 3 ਮਈ, 1635 ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ ਸਨ। ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਲ ਬਿਲਾਸਪੁਰ, [[ਨਾਹਨ]], ਗੁਲੇਰ, ਨਦੌਣ, [[ਖੰਡੂਰ]] (ਮਗਰੋਂ [[ਨਾਲਾਗੜ੍ਹ]]) ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੋਪੜ (ਹੁਣ [[ਰੋਪੜ]]) ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ [[ਖੰਡੂਰ]] 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਉਥੋਂ ਦਾ ਰਾਜਾ [[ਹਰੀ ਚੰਦ]], ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਲ ਅਰਜ਼ ਕਰਨ ਆ ਪੁੱਜਾ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ (ਬਾਬਾ) ਗੁਰਦਿਤਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਜੱਥਾ ਭੇਜ ਦਿਤਾ। ਪਹਿਲੀ ਜੁਲਾਈ, 1635 ਦੇ ਦਿਨ ਨੰਗਲ ਗੁੱਜਰਾਂ (ਹੁਣ ਸਰਸਾ ਨੰਗਲ) ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਲੜਾਈ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੋਪੜ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦਾ ਬੜਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਰੋਪੜ ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ ਕੋਟਲਾ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ (ਹੁਣ [[ਕੋਟਲਾ ਨਿਹੰਗ ਖ਼ਾਨ]]) ਦੇ ਮਾਲਕ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ ਰਾਹੀਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸਰਦਾਰੀ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਈ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਤ ਉੱਤੇ ਬੁਲਾਇਆ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ, 18 ਜੁਲਾਈ, 1635 ਦੇ ਦਿਨ ਰੋਪੜ ਪੁੱਜੇ ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਹ ਨਵਾਬ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਬਣ ਕੇ ਰਹੇ। 19 ਤੇ 20 ਤਾਰੀਖ਼ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੋਟਲਾ ਸ਼ਮਸ ਖ਼ਾਨ (ਹੁਣ ਕੋਟਲਾ ਨਿਹੰਗ ਖ਼ਾਨ) ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਜਦ ਤਕ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਗ਼ਲ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਿੰਦੂ ਰਿਆਸਤ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ==ਯੁੱਧ== '''ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਲੜਾਈ''' 1634 ਈ: ਵਿੱਚ [[ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ]] ਦੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਗੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਖਾਂ ਅਤੇ ਮੁਖਲਿਸ ਖਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿੱਚਕਾਰ ਬਾਜ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੋਈ। ਇਹ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ [[ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ]] ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ ਸੀ। ===ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਲੜਾਈ=== ਇਹ ਲੜਾਈ 1635 ਈ: ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਨੇ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਗੰਢ ਲਿਆ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਨਵਾਬ ਨੇ [[ਕਾਲੇ ਖਾਂ]] ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਫ਼ੌਜ ਤੋਰ ਦਿੱਤੀ। ‘ਕਰਤਾਰਪੁਰ’ ਦੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ 14 ਸਾਲ ਦੇ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ (ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਤਿਆਗ ਮੱਲ) ਜੀ ਵੀ ਮੈਦਾਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜੇ। ਆਖਿਰ ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਉੱਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਕੀਤੇ ਪਰ ਕੁਝ ਨਾ ਵਿਗਾੜ ਸਕਿਆ ਜਦ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਇਕੋ ਵਾਰ ਨਾਲ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਕੇ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਅੰਤ ਨੇੜੇ ਆਗਿਆ। ਪੈਂਦੇ ਖਾਂ ਦਾ ਦਾਮਾਦ ਕਾਲੇ ਖਾਂ ਨੇ ਵੀ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਲਈ ਲਲਕਾਰਿਆ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ ਦਾ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਵਾਪਸੀ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਖਿਆਂ ਕਾਲੇ ਖਾਂ, ਵਾਰ ਇਉਂ ਨਹੀਂ ਇਉਂ ਕਰੀ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਾਰ ਨਾਲ ਕਾਲੇ ਖਾਂ ਦੇ ਮੋਢੇ ਤੋਂ ਐਸਾ ਚੀਰ ਪਾਇਆ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਜੰਜੂ ਪਾਇਆ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਯੁੱਧ 1635 ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨੀ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਭੱਜ ਕੇ ਜਾਣ ਬਚਾਈ। 1635ਈ: ਵਿੱਚ ਹੀ [[ਫਗਵਾੜਾ]] ਦਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਦਾਸਾ ਜੀ ਅਤੇ ਭਾਈ ਸੁਲੇਹਾ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਈ। 1638 ਵਿੱਚ [[ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ|ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿਤਾ ਜੀ]] ਚਲਾਨਾ ਕਰ ਗਏ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ}} ==ਅੰਤਿਮ ਸਮਾਂ== ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸਿੱਖੀ ਦਾ ਪਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਕਰਮ ਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਵਹਿਮਾਂ ਭਰਮਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ। 1635 ਵਿੱਚ [[ਦਾਰਾ ਸ਼ਿਕੋਹ]] ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਜੋ ਧਾਰਮਿਕ ਪੱਖ ਤੋਂ ਤੰਗ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸੋ 1644 ਤੱਕ ਅਮਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਪਰਚਾਰ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਅੰਤ ਵੇਲਾ ਨੇੜੇ ਜਾਣਕੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰਗੱਦੀ ਆਪਣੇ ਪੋਤਰੇ (ਪੁੱਤਰ ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿਤਾ ਜੀ) [[ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ]] ਜੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਅਤੇ 3 ਮਾਰਚ 1644 ਨੂੰ 49 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾ ਗਏ। == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * [[ਮਾਤਾ ਕੌਲਾਂ]] * [[ਅਕਾਲ ਸੈਨਾ]] * [[ਦਿਲਬਾਗ ਅਤੇ ਗੁਲਬਾਗ]] ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} ==ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ== * Dr Harjinder Singh Dilgeer (2012), ''SIKH HISTORY in 10 volumes'', Sikh University Press. ==ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ== * [https://web.archive.org/web/20081121001911/http://www.scys-online.org/site/G6.html Guru Hargobind] (archived) {{Sikhism|state=collapsed}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1595]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਯੋਧੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਲੋਕ]] o2kjae27jo9lx16ng268ix1nwwz5mgx 0 39632 841847 839688 2026-07-02T14:45:01Z Sonia Atwal 49604 /* */ 841847 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ਬਿਲ ਗੇਟਸ |image = Bill Gates at the European Commission - 2025 - P067383-987995 (cropped).jpg |image_size = |caption = |birth_name = ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਤੀਜਾ |birth_date = {{Birth date and age|1955|10|28|df=yes}} |birth_place = [[ਸਿਆਟਲ]], [[ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ]], [[ਅਮਰੀਕਾ]] |residence = [[ਮੇਦੀਨਾ]], [[ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ]], [[ਅਮਰੀਕਾ]] |alma_mater = [[ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] |occupation = ਤਕਨੀਕੀ ਸਲਾਹਕਾਰ [[ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ]]<br>ਸਹਿ-ਮੁਖੀ [[ਬਿਲ ਅਤੇ ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਫ਼ਾਊਂਡੇਸ਼ਨ]]<br /> |years_active = 1975–ਵਰਤਮਾਨ |net_worth = {{nowrap| [[ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਡਾਲਰ|ਯੂ ਐੱਸ ਡਾਲਰ]] 97.9 ਬਿਲੀਅਨ<ref name="Forbes profile">{{cite web|title=Bill Gates|url=https://www.forbes.com/profile/bill-gates/|website=Forbes|accessdate=September 12, 2018}}</ref> }} (ਸਤੰਬਰ 2018) |boards = [[ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ]]<br> |religion = |spouse = {{married|[[ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ]]|1994}} |children = |parents = [[ਵਿਲੀਅਮ ਗੇਟਸ ਸੀਨੀਅਰ]]<br>[[ਮੈਰੀ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਗੇਟਸ]] |signature = Bill Gates signature.svg |signature_alt= William H. Gates III |website = {{URL|http://www.thegatesnotes.com|TheGatesNotes.com}} }} '''ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਤੀਜਾ''' (ਜਨਮ 28 ਅਕਤੂਬਰ 1955) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਪਾਰੀ, ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ, ਨਿਵੇਸ਼ਕ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਰ, ਲੇਖਕ, ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ<ref>{{cite web|title=Bill Gates (American computer programmer, businessman, and philanthropist)|url=https://www.britannica.com/biography/Bill-Gates|accessdate=March 20, 2013|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130328082612/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/226865/Bill-Gates|archivedate=March 28, 2013|df=mdy-all}}</ref>। ਬਿਲ ਗੇਟਸ [[ਮਾਈਕਰੋਸਾਫ਼ਟ]] ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਅਤੇ ਕਰਤਾ ਧਰਤਾ ਹੈ। ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋ ਵੱਡੀ ਸੋਫਟਵੇਅਰ ਕੰਪਨੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਇਸਨੇ ਪਾਲ ਏਲੇਨ ਦੀ ਭਾਈਵਾਲੀ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਲਗਤਾਰ ਫੋਰਬਜ਼ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਆਦਮੀ ਚਲਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। 2 ਜੁਲਾਈ, 1995 ਨੂੰ ਫ਼ੋਰਬਿਸ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। 1975 ਵਿੱਚ, ਗੇਟਸ ਅਤੇ ਪਾਲ ਐਲਨ ਨੇ [[ਮਾਈਕਰੋਸਾਫ਼ਟ]] ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਕੰਪਨੀ ਬਣ ਗਈ<ref>http://money.cnn.com/2014/05/02/technology/gates-microsoft-stock-sale/|archivedate={{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} May 2, 2014}}</ref>। ਗੇਟਸ ਨੇ ਜਨਵਰੀ, 2000 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ<ref>{{cite web|title=Gates steps down as Microsoft CEO|url=https://www.forbes.com/2000/01/13/mu7.html|website=forbes.com|date=January 13, 2000|accessdate=January 21, 2016|first=David|last=Einstein|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160126145821/http://www.forbes.com/2000/01/13/mu7.html|archivedate=January 26, 2016|df=mdy-all}}</ref>। ਜੂਨ 2006 ਵਿੱਚ, ਗੇਟਸ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟ-ਟਾਈਮ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ [[ਬਿਲ ਅਤੇ ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਫ਼ਾਊਂਡੇਸ਼ਨ]] ਵਿੱਚ ਫੁੱਲ ਟਾਇਮ ਧਿਆਨ ਦੇਵੇਗਾ<ref>{{cite web|title=Microsoft Chairman Gates to leave day-to-day role|url=http://money.cnn.com/2006/06/15/technology/microsoft_news/index.htm?iid=EL|website=money.cnn.com|accessdate=January 21, 2016|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160130104313/http://money.cnn.com/2006/06/15/technology/microsoft_news/index.htm?iid=EL|archivedate=January 30, 2016|df=mdy-all}}</ref>। ਇਹ ਕੰਪਨੀ ਸੰਨ੍ਹ 2000 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫਰਵਰੀ, 2014 ਵਿੱਚ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯੁਕਤ ਸੀਈਓ ਸਤਿਆ ਨਡੇਲਾ ਦੇ ਲਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਨਵਾਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਗੇਟਸ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਿਊਟਰ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਉੱਦਮੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। 1987 ਤੋਂ ਗੇਟਸ ਨੂੰ ਫੋਰਬਜ਼ ਦੀ ਸੂਚੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1995 ਤੋਂ 2017 ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਫੋਰਬਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਇਨਸਾਨ ਹੋਣ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਹਾਲਾਂਕਿ, 27 ਜੁਲਾਈ, 2017 ਅਤੇ 27 ਅਕਤੂਬਰ, 2017 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਮੇਜ਼ੋਨ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਜੈਫ ਬੇਜੋਸ ਦੁਆਰਾ ਕਮਾਈ ਵਿੱਚ ਪਛਾੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ 90.6 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਸੀ<ref>https://www.forbes.com/sites/katevinton/2017/10/27/amazon-ceo-jeff-bezos-is-the-richest-person-in-the-world-again/#3f6d97219480|archivedate=october 27, 2017}}</ref>। ਮਈ 5, 2018 ਤੱਕ, ਗੇਟਸ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ 91.5 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ। ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗੇਟਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਬਿਲ ਅਤੇ ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਫ਼ਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਦਾਨ ਕੀਤੀ<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/technology/2017/aug/15/bill-gates-charity-donation-microsoft-shares-foundation|title=Bill Gates gives $4.6bn to charity in biggest donation since 2000|last=Neate|first=Rupert|date=2017-08-15|website=the Guardian|language=en|access-date=2018-04-10}}</ref>। ਉਸਨੇ ਨਾਲ 2009 ਵਿੱਚ ਦਿ ਗੀਵਿੰਗ ਪਲੈੱਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ<ref name="Fortune challenge">{{cite web|url=http://fortune.com/2010/06/16/the-600-billion-challenge|title=The $600 billion challenge|website=Fortune|accessdate=April 16, 2017|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170316165028/http://fortune.com/2010/06/16/the-600-billion-challenge/|archivedate=March 16, 2017|df=mdy-all}}</ref>, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਬਪਤੀ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਦਾਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ== ਗੇਟਸ 28 ਅਕਤੂਬਰ 1955 ਨੂੰ [[ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ (ਰਾਜ)|ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ]] ਦੇ ਸੀਏਟਲ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ "ਬਿਲ" ਗੇਟਸ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਮੈਰੀ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਗੇਟਸ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੀ। ਗੇਟਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ, ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਲਿਬਲੀ ਹੈ। ਗੇਟਸ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਪਾਠਕ ਸੀ, ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ [[ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼]] ਵਰਗੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗੇਟਸ ਨੂੰ ਲੇਕਸਾਈਡ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਤਕਰੀਬਨ ਹਰੇਕ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਡਰਾਮਾ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਗੇਟਸ ਨੇ ਬੇਸਿਕ ਅਤੇ ਜੀ ਈ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬੇਸਿਕ ਕੰਪਿਊਟਰ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਟੈਕ ਟੋ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਿਖਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੇਡਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਗੇਟਸ ਨੇ ਲੇਕਸਾਈਡ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ<ref>{{cite web|url=https://www.nationalmerit.org/s/1758/interior.aspx?sid=1758&gid=2&pgid=416|title=National Merit Scholarship Corporation – Scholars You May Know|work=nationalmerit.org|accessdate=October 25, 2015|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228095002/http://www.nationalmerit.org/s/1758/interior.aspx?sid=1758&gid=2&pgid=416|archivedate=February 28, 2016|df=mdy-all|quote=William H. "Bill" Gates III, 1973... National Merit Scholarship}}</ref> ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਐਸ.ਏ.ਟੀ ਵਿੱਚ 1600 ਵਿਚੋਂ 1590 ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ 1973 ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਰੰਤੂ ਉਸ ਕਲਾਸ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਲੈਬ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾੳੇਂਦਾ ਸੀ। ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਗੇਟਸ ਨੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਲਜ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਹਿਭਾਗੀ ਪਾਲ ਐਲਨ ਨਾਲ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫ਼ਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>https://www.biography.com/people/bill-gates-9307520|archivedate=April{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਕਤੂਬਰ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 30, 2018}}</ref> ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955]] errdvbigi72i5y9r9ig1ai6wf9gqfdu 841848 841847 2026-07-02T14:47:15Z Sonia Atwal 49604 /* ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ */ 841848 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ਬਿਲ ਗੇਟਸ |image = Bill Gates at the European Commission - 2025 - P067383-987995 (cropped).jpg |image_size = |caption = |birth_name = ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਤੀਜਾ |birth_date = {{Birth date and age|1955|10|28|df=yes}} |birth_place = [[ਸਿਆਟਲ]], [[ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ]], [[ਅਮਰੀਕਾ]] |residence = [[ਮੇਦੀਨਾ]], [[ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ]], [[ਅਮਰੀਕਾ]] |alma_mater = [[ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] |occupation = ਤਕਨੀਕੀ ਸਲਾਹਕਾਰ [[ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ]]<br>ਸਹਿ-ਮੁਖੀ [[ਬਿਲ ਅਤੇ ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਫ਼ਾਊਂਡੇਸ਼ਨ]]<br /> |years_active = 1975–ਵਰਤਮਾਨ |net_worth = {{nowrap| [[ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਡਾਲਰ|ਯੂ ਐੱਸ ਡਾਲਰ]] 97.9 ਬਿਲੀਅਨ<ref name="Forbes profile">{{cite web|title=Bill Gates|url=https://www.forbes.com/profile/bill-gates/|website=Forbes|accessdate=September 12, 2018}}</ref> }} (ਸਤੰਬਰ 2018) |boards = [[ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ]]<br> |religion = |spouse = {{married|[[ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ]]|1994}} |children = |parents = [[ਵਿਲੀਅਮ ਗੇਟਸ ਸੀਨੀਅਰ]]<br>[[ਮੈਰੀ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਗੇਟਸ]] |signature = Bill Gates signature.svg |signature_alt= William H. Gates III |website = {{URL|http://www.thegatesnotes.com|TheGatesNotes.com}} }} '''ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਤੀਜਾ''' (ਜਨਮ 28 ਅਕਤੂਬਰ 1955) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਪਾਰੀ, ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ, ਨਿਵੇਸ਼ਕ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਰ, ਲੇਖਕ, ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ<ref>{{cite web|title=Bill Gates (American computer programmer, businessman, and philanthropist)|url=https://www.britannica.com/biography/Bill-Gates|accessdate=March 20, 2013|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130328082612/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/226865/Bill-Gates|archivedate=March 28, 2013|df=mdy-all}}</ref>। ਬਿਲ ਗੇਟਸ [[ਮਾਈਕਰੋਸਾਫ਼ਟ]] ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਅਤੇ ਕਰਤਾ ਧਰਤਾ ਹੈ। ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋ ਵੱਡੀ ਸੋਫਟਵੇਅਰ ਕੰਪਨੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਇਸਨੇ ਪਾਲ ਏਲੇਨ ਦੀ ਭਾਈਵਾਲੀ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਲਗਤਾਰ ਫੋਰਬਜ਼ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਆਦਮੀ ਚਲਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। 2 ਜੁਲਾਈ, 1995 ਨੂੰ ਫ਼ੋਰਬਿਸ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। 1975 ਵਿੱਚ, ਗੇਟਸ ਅਤੇ ਪਾਲ ਐਲਨ ਨੇ [[ਮਾਈਕਰੋਸਾਫ਼ਟ]] ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਕੰਪਨੀ ਬਣ ਗਈ<ref>http://money.cnn.com/2014/05/02/technology/gates-microsoft-stock-sale/|archivedate={{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} May 2, 2014}}</ref>। ਗੇਟਸ ਨੇ ਜਨਵਰੀ, 2000 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ<ref>{{cite web|title=Gates steps down as Microsoft CEO|url=https://www.forbes.com/2000/01/13/mu7.html|website=forbes.com|date=January 13, 2000|accessdate=January 21, 2016|first=David|last=Einstein|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160126145821/http://www.forbes.com/2000/01/13/mu7.html|archivedate=January 26, 2016|df=mdy-all}}</ref>। ਜੂਨ 2006 ਵਿੱਚ, ਗੇਟਸ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟ-ਟਾਈਮ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ [[ਬਿਲ ਅਤੇ ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਫ਼ਾਊਂਡੇਸ਼ਨ]] ਵਿੱਚ ਫੁੱਲ ਟਾਇਮ ਧਿਆਨ ਦੇਵੇਗਾ<ref>{{cite web|title=Microsoft Chairman Gates to leave day-to-day role|url=http://money.cnn.com/2006/06/15/technology/microsoft_news/index.htm?iid=EL|website=money.cnn.com|accessdate=January 21, 2016|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160130104313/http://money.cnn.com/2006/06/15/technology/microsoft_news/index.htm?iid=EL|archivedate=January 30, 2016|df=mdy-all}}</ref>। ਇਹ ਕੰਪਨੀ ਸੰਨ੍ਹ 2000 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫਰਵਰੀ, 2014 ਵਿੱਚ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯੁਕਤ ਸੀਈਓ ਸਤਿਆ ਨਡੇਲਾ ਦੇ ਲਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਨਵਾਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਗੇਟਸ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਿਊਟਰ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਉੱਦਮੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। 1987 ਤੋਂ ਗੇਟਸ ਨੂੰ ਫੋਰਬਜ਼ ਦੀ ਸੂਚੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1995 ਤੋਂ 2017 ਤੱਕ, ਉਸਨੇ ਫੋਰਬਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਇਨਸਾਨ ਹੋਣ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਹਾਲਾਂਕਿ, 27 ਜੁਲਾਈ, 2017 ਅਤੇ 27 ਅਕਤੂਬਰ, 2017 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਮੇਜ਼ੋਨ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਜੈਫ ਬੇਜੋਸ ਦੁਆਰਾ ਕਮਾਈ ਵਿੱਚ ਪਛਾੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ 90.6 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਸੀ<ref>https://www.forbes.com/sites/katevinton/2017/10/27/amazon-ceo-jeff-bezos-is-the-richest-person-in-the-world-again/#3f6d97219480|archivedate=october 27, 2017}}</ref>। ਮਈ 5, 2018 ਤੱਕ, ਗੇਟਸ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ 91.5 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ। ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਗੇਟਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਬਿਲ ਅਤੇ ਮੈਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਫ਼ਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਦਾਨ ਕੀਤੀ<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/technology/2017/aug/15/bill-gates-charity-donation-microsoft-shares-foundation|title=Bill Gates gives $4.6bn to charity in biggest donation since 2000|last=Neate|first=Rupert|date=2017-08-15|website=the Guardian|language=en|access-date=2018-04-10}}</ref>। ਉਸਨੇ ਨਾਲ 2009 ਵਿੱਚ ਦਿ ਗੀਵਿੰਗ ਪਲੈੱਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ<ref name="Fortune challenge">{{cite web|url=http://fortune.com/2010/06/16/the-600-billion-challenge|title=The $600 billion challenge|website=Fortune|accessdate=April 16, 2017|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170316165028/http://fortune.com/2010/06/16/the-600-billion-challenge/|archivedate=March 16, 2017|df=mdy-all}}</ref>, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਬਪਤੀ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਦਾਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ== ਗੇਟਸ 28 ਅਕਤੂਬਰ, 1955 ਨੂੰ [[ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ (ਰਾਜ)|ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ]] ਦੇ ਸੀਏਟਲ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਨਰੀ "ਬਿਲ" ਗੇਟਸ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਮੈਰੀ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਗੇਟਸ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੀ। ਗੇਟਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ, ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਲਿਬਲੀ ਹੈ। ਗੇਟਸ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਪਾਠਕ ਸੀ, ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ [[ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼]] ਵਰਗੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗੇਟਸ ਨੂੰ ਲੇਕਸਾਈਡ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਤਕਰੀਬਨ ਹਰੇਕ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਡਰਾਮਾ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਗੇਟਸ ਨੇ ਬੇਸਿਕ ਅਤੇ ਜੀ ਈ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬੇਸਿਕ ਕੰਪਿਊਟਰ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਟੈਕ ਟੋ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਿਖਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੇਡਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਗੇਟਸ ਨੇ ਲੇਕਸਾਈਡ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ<ref>{{cite web|url=https://www.nationalmerit.org/s/1758/interior.aspx?sid=1758&gid=2&pgid=416|title=National Merit Scholarship Corporation – Scholars You May Know|work=nationalmerit.org|accessdate=October 25, 2015|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160228095002/http://www.nationalmerit.org/s/1758/interior.aspx?sid=1758&gid=2&pgid=416|archivedate=February 28, 2016|df=mdy-all|quote=William H. "Bill" Gates III, 1973... National Merit Scholarship}}</ref> ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਐਸ.ਏ.ਟੀ ਵਿੱਚ 1600 ਵਿਚੋਂ 1590 ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ 1973 ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਰੰਤੂ ਉਸ ਕਲਾਸ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਲੈਬ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਗੇਟਸ ਨੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਲਜ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਹਿਭਾਗੀ ਪਾਲ ਐਲਨ ਨਾਲ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫ਼ਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>https://www.biography.com/people/bill-gates-9307520|archivedate=April{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਕਤੂਬਰ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 30, 2018}}</ref> ==ਹਵਾਲੇ== {{ਹਵਾਲੇ}} {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955]] 2anj5kxlt6tpj4iu7cqi3wl30fd9gax 10 42119 841892 619267 2026-07-03T07:53:09Z HyBoxwood 60935 [[w:zh:Template_talk:中华人民共和国国徽#編輯請求_2026-04-17_将svg替换为File:中華人民共和國國徽.svg]] 841892 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name = {{{name|ਚੀਨ ਦੇ ਸੂਬਾ-ਪੱਧਰੀ ਵਿਭਾਗ}}} |title = {{#if:{{{title|}}} | {{{title}}} | [[{{{prefix|}}} {{#if:{{{prefix|}}} |{{#if:{{{suffix|}}} | |the}} }} ਚੀਨ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਵਿਭਾਗ#ਸੂਬਾ-ਪੱਧਰ|ਚੀਨ ਦੇ ਸੂਬਾ-ਪੱਧਰੀ ਵਿਭਾਗ{{{suffix|}}}]] }} |state = {{{state<includeonly>|autocollapse</includeonly>}}} |navbar = {{{navbar|Tnavbar}}} |listclass = hlist |image = [[File:中華人民共和國國徽.svg|80px|National Emblem of the People's Republic of China]] |group1 = [[ਚੀਨ ਦੇ ਸੂਬੇ|ਸੂਬੇ]]¹ |list1 = <div> [[{{{prefix|}}} ਆਨਖ਼ੁਈ{{{suffix|}}}|ਆਨਖ਼ੁਈ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਫ਼ੂਚਿਆਨ{{{suffix|}}}| ਫ਼ੂਚਿਆਨ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Gansu{{{suffix|}}}|Gansu]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Guangdong{{{suffix|}}}|Guangdong]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Guizhou{{{suffix|}}}|Guizhou]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Hainan{{{suffix|}}}|Hainan]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਖ਼ਅਪੇਈ{{{suffix|}}}| ਖ਼ਅਪੇਈ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਹੇਲੋਂਙਚਿਆਂਗ{{{suffix|}}}|ਹੇਲੋਂਙਚਿਆਂਗ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਖ਼ਅਨਾਨ{{{suffix|}}}|ਖ਼ਅਨਾਨ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਖ਼ੂਪੇਈ{{{suffix|}}}|ਖ਼ੂਪੇਈ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਖ਼ੂਨਾਨ{{{suffix|}}}| ਖ਼ੂਨਾਨ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਚਿਆਂਙਸੂ{{{suffix|}}}|ਚਿਆਂਙਸੂ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਚਿਆਂਙਸ਼ੀ{{{suffix|}}}|ਚਿਆਂਙਸ਼ੀ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਚੀਲਿਨ{{{suffix|}}}| ਚੀਲਿਨ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਲਿਆਓਨਿੰਙ{{{suffix|}}}| ਲਿਆਓਨਿੰਙ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Qinghai{{{suffix|}}}|Qinghai]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Shaanxi{{{suffix|}}}|Shaanxi]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਸ਼ਾਨਤੁੰਙ{{{suffix|}}}| ਸ਼ਾਨਤੁੰਙ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਸ਼ਾਨਸ਼ੀ{{{suffix|}}}|ਸ਼ਾਨਸ਼ੀ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Sichuan{{{suffix|}}}|Sichuan]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Yunnan{{{suffix|}}}|Yunnan]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਚਅਚਿਆਂਙ{{{suffix|}}}|ਚਅਚਿਆਂਙ]] </div> |group2 = [[ਚੀਨ ਦੇ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਇਲਾਕੇ|ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਇਲਾਕੇ]] |list2 = <div> [[{{{prefix|}}} Guangxi{{{suffix|}}}|Guangxi]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਅੰਦਰੂਨੀ ਮੰਗੋਲੀਆ{{{suffix|}}}|ਅੰਦਰੂਨੀ ਮੰਗੋਲੀਆ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Ningxia{{{suffix|}}}|Ningxia]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਤਿੱਬਤ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਇਲਾਕਾ{{{suffix|}}}|ਤਿੱਬਤ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਸ਼ਿਨਚਿਆਂ ਙ{{{suffix|}}}|ਸ਼ਿਨਚਿਆਂ ਙ]] </div> |group3 = [[ਚੀਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤੱਖ-ਪ੍ਰਬੰਧਤ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ|ਨਗਰਪਾਲਿਕਾਵਾਂ]] |list3 = <div> [[{{{prefix|}}} ਬੀਜਿੰਗ{{{suffix|}}}|ਬੀਜਿੰਗ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} Chongqing{{{suffix|}}}|Chongqing]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਸ਼ੰਘਾਈ{{{suffix|}}}|ਸ਼ੰਘਾਈ]]{{·}} [[{{{prefix|}}} ਥਿਆਨਚਿਨ{{{suffix|}}}|ਥਿਆਨਚਿਨ]] </div> |group4 = [[ਖ਼ਾਸ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਇਲਾਕਾ|ਖ਼ਾਸ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਇਲਾਕੇ]] |list4 = <div> [[File:Regional Emblem of Hong Kong.svg|20px|Regional emblem of Hong Kong SAR]] [[{{{prefix|}}} ਹਾਂਗਕਾਂਗ{{{suffix|}}}|ਹਾਂਗਕਾਂਗ]]{{·}} [[File:Regional Emblem of Macau.svg|20px|Coat of arms of Macau]] [[{{{prefix|}}} ਮਕਾਓ{{{suffix|}}}|ਮਕਾਓ]] </div> |belowstyle = font-size:80%; |below = '''ਨੋਟ''': 1. [[ਤਾਈਵਾਨ ਸੂਬਾ, ਚੀਨੀ ਲੋਕ ਗਣਰਾਜ|ਤਾਈਵਾਨ]] ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਸੂਬਾ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ [[ਤਾਈਵਾਨ|ਚੀਨੀ ਗਣਰਾਜ]] ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude><noinclude>{{pp-template|small=yes}}</noinclude> kbrq5q12rflzduyonews8rtpo5c63ln 0 61341 841855 762944 2026-07-02T15:50:06Z ~2026-37992-27 60931 hi 841855 wikitext text/x-wiki [[File:TricycleAntique.jpg|thumb|250px|ਕਿਸੇ ਪੁਰਾਣੇ ਤਿੰਨ-ਪਹੀਆ ਸਾਈਕਲ ਦੇ ਚੱਕੇ]] [[File:Roue primitive.png|thumb|ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੱਕੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਪੁਖ਼ਤਾ ਟੋਟਿਆਂ ਦੇ ਬਣਦੇ ਸਨ।]] '''hi ਚੱਕਾ''' ਜਾਂ '''ਪਹੀਆ''' ਇੱਕ ਗੋਲ਼ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਧੁਰੇ (ਐਕਸਲ) ਦੇ ਬਿਅਰਿੰਗ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਣ ਵਾਸਤੇ ਨੀਯਤ ਕੀਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚੱਕਾ ਕਈ ਸਾਦੀਆਂ [[ਮਸ਼ੀਨ|ਮਸ਼ੀਨਾਂ]] ਦਾ ਇੱਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਅੰਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਧੁਰੇ ਸਣੇ ਚੱਕਾ ਭਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਨੂੰ ਸੌਖਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਪਹੀਆ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗੱਡੇ ਦੇ ਪਹੀਏ ਬਾਰੇ ਦੱਸਣ ਲੱਗਿਆਂ ਹਾਂ। ਪਹੀਆ ਹੀ ਗੱਡੇ ਨੂੰ ਚਾਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਗਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਹੀਆ ਹੀ ਗੱਡੇ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਹੀਏ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਜੋ ਮੋਟੀ ਗੋਲ ਜਿਹੀ ਲੱਕੜ ਲੱਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਨਾਭ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਭ ਵਿਚ ਗਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਗਲ਼ੀ ਵਿਚ ਹੀ ਗੱਡੇ ਦਾ ਧੁਰਾ ਫਿੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਧੁਰੇ ਦੁਆਲੇ ਹੀ ਪਹੀਆ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਨਾਭ ਦੇ ਉਪਰ ਗਜ਼ ਲੱਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਗਜ਼ਾਂ ਦੇ ਉੱਤੇ ਮੋਟੀਆਂ ਪਰ ਥੋੜੀਆਂ ਗੋਲ ਜਿਹੀਆਂ ਲੱਕੜਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੱਕੜਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਠੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪੁੱਠੀਆਂ ਹੀ ਪਹੀਏ ਨੂੰ ਗੋਲ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੁੱਠੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਸ ਵਿਚ ਜੋੜਨ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੁੱਠੀਆਂ ਵਿਚ ਇਕ ਗੁੰਮ ਚੂਲ ਪਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਚੂਲ ਬਾਹਰੋਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੀ। ਇਸ ਗੁੰਮ ਚੂਲ ਨੂੰ ਮੁਹਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਗੱਡੇ ਦਾ ਪਹੀਆ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite book|title=ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼|last=ਕਹਿਲ|first=ਹਰਕੇਸ਼ ਸਿੰਘ|publisher=Unistar books pvt.ltd|year=2013|isbn=978-93-82246-99-2|location=[[ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ]]}}</ref> ਹੁਣ ਗੱਡੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। ਇਸ ਲਈ ਗੱਡਿਆਂ ਦੇ ਪਹੀਏ ਕਿਥੋਂ ਰਹਿਣੇ ਹਨ ? {{ਅਧਾਰ}} == ਹਵਾਲੇ == <references /> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੱਕੇ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼]] ra9e6135md1r4xj26oryf82sovoypkp 0 71715 841858 825023 2026-07-02T15:59:31Z Sonia Atwal 49604 /* ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ */ 841858 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਰੂਪਲ ਤਿਆਗੀ | image = Roopal Tyagi.jpg | caption = 2015 ਵਿੱਚ ਰੂਪਲ | birth_date = {{birth date and age|df=y|1989|10|5}}<ref>{{cite news | url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news-interviews/Rupal-Tyagi-Aklaque-Khan-remain-friends-even-after-break-up/articleshow/24045968.cms | title=Rupal Tyagi & Aklaque Khan remain friends even after break-up | first=Vijaya | last=Tiwari | date=12 October 2013 | newspaper=The Times of India | accessdate=9 April 2014 }}</ref><ref>{{cite news | url=https://en-maktoob.news.yahoo.com/roopal-tyagi-stands-against-cyber-bullying-121614952.html | title=Rupal Tyagi stands up against cyber bullying | author=Indo Asian News Service | date=29 September 2013 | accessdate=9 April 2014 | archive-date=13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140413130355/https://en-maktoob.news.yahoo.com/roopal-tyagi-stands-against-cyber-bullying-121614952.html | url-status=dead }}</ref> | birth_place = [[ਬੰਗਲੌਰ]] [[ਭਾਰਤ]]<ref name=NW/> | occupation = [[ਅਦਾਕਾਰਾ]],<ref name=DNA/> ਨ੍ਰਿਤ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਕਾ<ref name=NW/> | residence = [[ਮੁੰਬਈ|ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]], [[ਭਾਰਤ]]<ref name=NW/> | nationality = [[ਭਾਰਤ|ਭਾਰਤੀ]] | awards = ''[[ਜ਼ੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਅਵਾਰਡਜ਼|ਪਸੰਦੀਦਾ ਭੈਣ ਅਤੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਜੋੜੀ ਲਈ ਜ਼ੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਅਵਾਰਡਜ਼]]''<ref name=CRMI/><ref name=MTMT/> | years_active = 2007 – ਵਰਤਮਾਨ | website = [http://www.rupaltyagi.com/ Roopal's Website] }} '''ਰੂਪਲ ਤਿਆਗੀ''' (ਜਨਮ 5 ਅਕਤੂਬਰ 1989, [[ਮੁੰਬਈ]])<ref name="NW">{{Cite web |url=http://www.newswala.com/India-National-News/Vidya-Balans-choreographer-Rupal-Tyagi-turns-actor-13020.html |title=Vidya Balan's choreographer Rupal Tyagi turns actor {{!}} NW |access-date=2016-01-27 |archive-date=2014-02-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140209095941/http://www.newswala.com/India-National-News/Vidya-Balans-choreographer-Rupal-Tyagi-turns-actor-13020.html |dead-url=yes }}</ref> ਇੱਕ [[ਭਾਰਤ|ਭਾਰਤੀ]] ਨ੍ਰਿਤ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਕਾ<ref name="NW"/> ਹੈ ਅਤੇ [[ਟੀਵੀ]] [[ਅਦਾਕਾਰ|ਅਦਾਕਾਰਾ]] ਹੈ।<ref name="DNA">[http://www.dnaindia.com/entertainment/report-tv-stars-rithvik-dhanjani-gautam-rode-rupal-tyagi-others-reveal-their-diwali-plans-1912092 Rithvik Dhanjani, Gautam Rode, Rupal Tyagi |DNA]</ref><ref>[http://zeenews.india.com/entertainment/idiotbox/when-rupal-tyagi-met-wwe-superstar-ryan-ryback_143774.html When Rupal Tyagi met WWE Superstar Ryan Ryback!]{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਕਤੂਬਰ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://zeenews.india.com/entertainment/idiotbox/rupal-tyagi-stands-up-against-cyber-bullying_143655.html Rupal Tyagi stands up against cyber bullying | Zee News]</ref><ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news-interviews/Rupal-Tyagi-is-on-a-strict-diet-for-her-role-/articleshow/27714046.cms Rupal Tyagi's on a diet - Indiatimes]</ref><ref>[http://www.indianexpress.com/news/teen-times/990219/ Teen Times - Indian Express]</ref><ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tv/news/Nach-Baliye-Rupal-Tyagi-Sapne-Suhane-Ladakpan-Ke-Star-Plus/articleshow/23214291.cms Rupal Tyagi approached for 'Nach Baliye 6' | Times of India]</ref><ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tv/news/Rupal-Tyagi-WWE-Superstar-Ryan-Ryback-Sapne-Suhane-Ladakpan-ke/articleshow/23447873.cms Rupal Tyagi meet with WWE Wrestler Ryback | TOI]</ref> ਉਸਨੇ [[ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ]] ਦੇ ਇੱਕ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ [[ਸਪਨੇ ਸੁਹਾਨੇ ਲੜਕਪਨ ਕੇ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਬਾਲਗ ਕੁੜੀ ਗੁੰਜਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{ਫਰਮਾ:Cite web|title = Roopal Tyagi approached for 'Nach Baliye 6'|url = http://www.dnaindia.com/entertainment/report-roopal-tyagi-approached-for-nach-baliye-6-1895134|accessdate = 10 February 2014}}</ref><ref>{{ਫਰਮਾ:Cite web|title = Roopal Tyagi approached for 'Nach Baliye 6'|url = http://www.sify.com/movies/roopal-tyagi-approached-for-nach-baliye-6-news-national-nj2r47efcjg.html|accessdate = 10 February 2014}}</ref> ਰੂਪਲ ਨੇ [[ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ (ਸੀਜ਼ਨ 8)|ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ]] ਦੇ ਅੱਠਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਗ ਲਿਆ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ ਹਫਤੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2015 ਵਿੱਚ [[ਕਲਰਸ]] ਦੇ ਇੱਕ ਰਿਆਲਟੀ ਸ਼ੋਅ [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਸੀਜ਼ਨ 9)|ਬਿੱਗ ਬੌਸ]] ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਗ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਹਫਤੇ ਵਿੱਚ ਜਨਤਾ ਦੀ ਵੋਟ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਈ।<span class="cx-segment" data-segmentid="63"></span> ==ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ== ਤਿਆਗੀ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਅਕਤੂਬਰ, 1989 ਨੂੰ ਬੰਗਲੌਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸੋਫੀਆ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਬੰਗਲੌਰ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਸ਼ੀਅਮਕ ਡਾਵਰ ਦੇ ਡਾਂਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਬੰਗਲੌਰ ਤੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮ ਭੂਲ-ਭੁਲਈਆ ਦੇ ਗਾਣੇ "ਮੇਰੇ ਢੋਲਣਾ" ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਪੋਨੀ ਵਰਮਾ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ, ਉਹ ਬੰਗਲੌਰ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਦਰਮਿਆਨ ਭੱਜਦੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਆਖਰਕਾਰ ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਈ। ==ਕੈਰੀਅਰ== ਰੂਪਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2007 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ।<ref name="KIMI">{{cite web|url=https://www.koimoi.com/television/life-has-changed-immensely-tv-actress-roopal-tyagi/|title="Life Has Changed Immensely" - TV actress Roopal Tyagi|first=|last=IANS|date=27 February 2013|publisher=|accessdate=15 February 2019}}</ref> "ਹਮਾਰੀ ਬੇਟੀਓਂ ਕਾ ਵਿਵਾਹ" ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਮਨਸ਼ਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ "ਏਕ ਨਈ ਛੋਟੀ ਸੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ" ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਹ ਜ਼ੀ ਟੀ.ਵੀ.ਦੇ ਸ਼ੋਅ [[ਕਸਮ ਸੇ]] 'ਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀ [[ਪ੍ਰਾਚੀ ਦੇਸਾਈ]] ਅਤੇ ਰਾਮ ਕਪੂਰ ਨਾਲ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ। ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਬਾਲਾਜੀ ਟੈਲੀਫਿਲਮਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ "ਸਪਨੇ ਸੁਹਾਨੇ ਲਾਡਕਪਨ ਕੇ" ਵਿੱਚ ਗੁੰਜਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-roopal-tyagi-approached-for-nach-baliye-6-1895134|title=Roopal Tyagi approached for 'Nach Baliye 6'|accessdate=10 February 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.sify.com/movies/roopal-tyagi-approached-for-nach-baliye-6-news-national-nj2r47efcjg.html|title=Roopal Tyagi approached for 'Nach Baliye 6'|accessdate=10 February 2014|archive-date=3 ਨਵੰਬਰ 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131103183302/http://www.sify.com/movies/roopal-tyagi-approached-for-nach-baliye-6-news-national-nj2r47efcjg.html|dead-url=yes}}</ref> ਰੂਪਲ ਨੇ "ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ" ਦੇ ਅੱਠਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਾਈਲਡਕਾਰਡ ਐਂਟਰੀ ਵਜੋਂ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਪਰ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/jhalak-dikhhla-jaa-reloaded-roopal-tyagi-anita-hasnandani-and-neha-marda-are-the-new-wild-card-entries-541021/|title=Jhalak Dikhhla Jaa Reloaded: Roopal Tyagi, Anita Hasnandani and Neha Marda are the new wild card entries|work=|accessdate=31 August 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/jhalak-dikhhla-jaa-reloaded-roopal-tyagi-leaves-the-show-559918/|title=Jhalak Dikhhla Jaa 8:Roopal Tyagi eliminated!|work=india.com|accessdate=20 September 2015}}</ref> ਉਹ ਬਿੱਗ ਬੌਸ 9 ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਦਿੰਗਾਨਾ ਸੂਰਯਾਂਵਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਵੋਟਿੰਗ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/roopal-tyagi-bigg-boss-9-contestant-can-gunjan-maintain-her-bubbly-attitude-in-the-show-621631/|title=Roopal Tyagi Bigg Boss 9 contestant: Can Gunjan maintain her bubbly attitude in the show?|work=india.com|accessdate=10 October 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/television/bigg-boss-9-day-one-not-without-their-bags/|title='Bigg Boss 9' Day One: Roopal Tyagi, Kishwer Merchant break down|work=|accessdate=14 October 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Bigg-Boss-9-Day-5-Roopal-Tyagi-still-has-a-soft-corner-for-Ankit/articleshow/49418835.cms|title=Bigg Boss 9 Day 5: Roopal Tyagi still has a soft corner for Ankit|work=timesofindia.com|accessdate=16 October 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/television/mandana-karimi-is-the-most-selfish-person-on-bigg-boss-roopal-tyagi/|title=Roopal Tyagi out of Bigg Boss 9, says Mandana Karimi is the most selfish person on the show|work=indianexpress.com|accessdate=27 October 2015}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodlife.com/news-gossip/bigg-boss-9-5-shocking-confessions-made-by-ankit-gera-about-ex-lover-roopal-tyagi/|title=Bigg Boss 9: 5 shocking confessions made by Ankit Gera about ex-lover Roopal Tyagi!|work=bollywoodlife.com|accessdate=27 October 2015}}</ref> ਸਾਲ 2012 ਵਿੱਚ, ਤਿਆਗੀ ਨੇ ਮਨਪਸੰਦ ਭੈਣ ਗੁੰਜਨ ਅਤੇ ਰਚਨਾ ([[ਮਹਿਮਾ ਮਕਵਾਨਾ]]), ਅਤੇ ਮਨਪਸੰਦ ਨਈ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਗੁੰਜਨ ਅਤੇ ਮਯੰਕ (ਅੰਕਿਤ ਗੇਰਾ) ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ "ਜ਼ੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ" ਜਿੱਤਿਆ। 2013 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੁੰਜਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਾ ਨਵੇਂ ਚਿਹਰੇ ਲਈ ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://newstimes.co.in/readnews.aspx?id=14492|title=Indian Telly Awards 2013|publisher=|accessdate=15 February 2019|archive-date=30 ਦਸੰਬਰ 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131230233212/http://newstimes.co.in/readnews.aspx?id=14492|dead-url=yes}}</ref> == ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ == * 2008-09 ''ਹਮਾਰੀ ਬੇਟੀਓਂ ਕਾ ਵਿਵਾਹ'' (ਮਨਸ਼ਾ) * 2008-09 ''ਦਿਲ ਮਿਲ ਗਏ'' (ਪਰੀ)<br> * 2011-12 ''ਏਕ ਨਈ ਛੋਟੀ ਸੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ'' (ਕੁਹੁ)<br> * 2012 ''ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਆ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਸ 2'' (ਪ੍ਰਤਿਭਾਗੀ)<br> * 2012-2015 ''ਸਪਨੇ ਸੁਹਾਨੇ ਲੜਕਪਨ ਕੇ'' (ਗੁੰਜਨ)<br> * 2015 ''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 8'' (ਪ੍ਰਤਿਭਾਗੀ)<br> * 2015 [[ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਸੀਜ਼ਨ 9)]] - [[ਦਿਗਾਂਗਨਾ ਸੂਰਯਾਵੰਸ਼ੀ]] ਦੇ ਜੋੜੀਦਾਰ ਵਜੋਂ, ਦੂਜੇ ਹਫਤੇ ਘਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ == ਨ੍ਰਿਤ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਨਾ == * ''ਭੂਲ ਭੁੱਲਈਆ''<ref name="NW"/> - ਮੇਰੇ ਢੋਲਣਾ<br> == ਅਵਾਰਡਸ == {| class="wikitable sortable" ! style="background:#B0C4DE;" | ਸਾਲ ! style="background:#B0C4DE;" | ਅਵਾਰਡ ! style="background:#B0C4DE;" | ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! style="background:#B0C4DE;" | ਰੋਲ ! style="background:#B0C4DE;" | ਸ਼ੋਅ<br> ! style="background:#B0C4DE;" | ਨਤੀਜਾ<br> ! style="background:#B0C4DE;" | ਸਰੋਤ<br> |- | rowspan="2" | 2012 | rowspan="2" | ਜ਼ੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਅਵਾਰਡਸ<br> | ਫੇਵਰੇਟ ਬਹਨ<br> | ਗੁੰਜਨ ਅਤੇ ਰਚਨਾ<br> | rowspan="3" | ''ਸਪਨੇ ਸੁਹਾਨੇ ਲੜਕਪਨ ਕੇ''<br> | rowspan="2" {{won}} | rowspan="2" | <ref name="MTMT">[http://www.metromasti.com/tv/video/Zee-Rishtey-Awards-2012-20-years-of-Zee-TV/22685 Zee Rishtey Awards 2012 winners & 20 years of Zee TV celebrations]</ref><ref name="CRMI">{{Cite web |url=http://careermasti.com/zee-rishtey-awards-2012-winners-list-pics-photos-videos-15682/ |title=Zee Rishtey Awards 2012 Winners {{!}} CareerMasti |access-date=2016-01-27 |archive-date=2013-12-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131230231729/http://careermasti.com/zee-rishtey-awards-2012-winners-list-pics-photos-videos-15682/ |url-status=dead }}</ref> |- | ਫੇਵਰੇਟ ਨਈ ਜੋੜੀ<br> | ਗੁੰਜਨ ਅਤੇ ਮਯੰਕ |- | 2013 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀ  ਅਵਾਰਡਸ<br> | ਫ੍ਰੈਸ਼ ਨਿਊ ਫੇਸ<br> | ਗੁੰਜਨ | {{nom}} |<ref name="NT">{{Cite web |url=http://newstimes.co.in/readnews.aspx?id=14492 |title=Indian Telly Awards 2013 |access-date=2016-01-27 |archive-date=2013-12-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131230233212/http://newstimes.co.in/readnews.aspx?id=14492 |dead-url=yes }}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|2}} ==ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ== * {{IMDb name|3198229}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989]] 5g8ybfswbsdl5yuwmr2rnncyga0z7jl 0 91662 841885 675060 2026-07-02T22:50:43Z Kaur.gurmel 7222 841885 wikitext text/x-wiki [[File:COLLECTIE_TROPENMUSEUM_Boer_met_schoffel_op_de_schouder_op_weg_naar_zijn_stenenbakkerij_op_zijn_sawah_TMnr_20000016.jpg|thumb|ਕਹੀ]]ਮਿੱਟੀ ਪੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਖੇਤੀ ਸੰਦ ਨੂੰ ਕਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਕਹੀ ਨੂੰ ਕਸੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਹੀ ਬਹੁ-ਮੰਤਵੀ ਕੰਮ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਖੇਤੀ ਸੰਦ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਕਹੀਆਂ ਨਾਲ ਪੁੱਟ ਕੇ ਆਬਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਹੀਆਂ ਨਾਲ ਖਾਲ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਹੀਆਂ ਨਾਲ ਕਿਆਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਵੱਟਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਹੀਆਂ ਨਾਲ ਟੋਏ ਪੁੱਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਹੀਆਂ ਨਾਲ ਖੇਤਾਂ ਵਿਚ ਦੇਸੀ ਖਾਦ ਖਿੰਡਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਹੀਆਂ ਨਾਲ ਖਾਲ ਵਿਚੋਂ ਖੇਤ ਨੂੰ/ਕਿਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਲਾਉਣ ਲਈ ਨੱਕੇ ਛੱਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਘਰ ਲਿੱਖਣ ਲਈ, ਘਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹੀ ਨਾਲ ਹੀ ਘਾਣੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੀਮਿੰਟ ਵਿਚ ਰੇਤਾ, ਬੱਜਰੀ ਮਿਲਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਕਹੀ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite book|title=ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼|publisher=ਯੂਨੀਸਟਾਰ|year=january 1 2013|isbn=9382246991|location=ਇਹ ਪਲਾਟ ਨੰਬਰ 301, ਇੰਡਸਟਰੀਅਲ ਏਰੀਆ ਮੋਹਾਲੀ, ਮੋਹਾਲੀ-160062 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।}}</ref> ਕਹੀ ਦਾ ਹੱਥਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 4 ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮਾ ਲੱਕੜ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਬਲੇਡ ਲਹੇ ਦੀ ਚੱਦਰ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 12/13 ਕੁ ਇੰਚ ਲੰਮਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 10/11 ਕੁ ਇੰਚ ਚੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਹੀਆਂ ਦੇ ਬਲੇਡ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜਿਉਂ-ਜਿਉਂ ਪਿਛੇ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਿਉਂ-ਤਿਉਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਲੇਡ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਤਿੱਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਲੇਡ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਪੀਨ ਫਿੱਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪੀਨ ਵਿਚ ਹੱਥਾ/ ਬਹਿਆ/ਦਸਤਾ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਕਹੀ ਨੂੰ ਝੁਕ ਕੇ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਕਹੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਖੇਤੀ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਅਜੇ ਵੀ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ<ref>{{Cite book|title=ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼|publisher=ਯੂਨੀਸਟਾਰ|year=january 1 2013|isbn=9382246991|location=ਇਹ ਪਲਾਟ ਨੰਬਰ 301, ਇੰਡਸਟਰੀਅਲ ਏਰੀਆ ਮੋਹਾਲੀ, ਮੋਹਾਲੀ-160062 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।}}</ref> {{ਆਧਾਰ}} == ਹਵਾਲੇ == <references /> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਤੀ ਦੇ ਸੰਦ]] sqkovt5de0xc3rvr5y5wlat90cizqiv 0 91724 841893 785998 2026-07-03T08:15:01Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 841893 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਇਕਰਾ ਅਜ਼ੀਜ਼ | image = | alt = | caption = | birth_date = {{Birth date and age|1997|11|24|df=yes}}<ref name=D1>{{cite news | url=https://www.dawn.com/news/1426410 | title=The icon interview: will the real Iqra Aziz please stand up? | first=Madeeha | last=Syed | date=12 August 2018 | newspaper=Dawn | accessdate=17 March 2019 }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.instagram.com/p/Bb4Aeu9FBRr/?hl=en|title=I’ve turned 20 not 21”|website=|language=en|access-date=2018-10-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://en.dailypakistan.com.pk/lifestyle/iqra-aziz-and-yasir-hussain-celebrated-their-birthdays-together-last-night/|title=Iqra Aziz and Yasir Hussain celebrated their birthdays together last night|website=Daily Pakistan Global|language=en-US|access-date=2018-12-06}}</ref> | birth_place = [[ਕਰਾਚੀ ]], [[ਸਿੰਧ]], ਪਾਕਿਸਤਾਨ | height = | nationality = ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ | alma_mater = [[ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] | residence = | other_names = | education = | occupation = ਅਦਾਕਾਰਾ, ਮਾਡਲ | years_active = 2014–ਹੁਣ ਤੱਕ | notable_works = | relatives = ਸਿਦਰਾ ਅਜ਼ੀਜ਼ (ਭੈਣ) }} '''ਇਕਰਾ ਅਜ਼ੀਜ਼''' ([[ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ|Urdu]]: اقرا عزیز; ਜਨਮ 24 ਨਵੰਬਰ 1994) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।<ref>{{cite web|url=http://pakistani.pk/iqra-aziz/|title=Iqra Aziz Moviez and Drama list|date=September 11, 2015|website=Pakistani.pk|accessdate=9 October 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=http://style.pk/top-10-fresh-faces-in-pakistani-dramas/|title=Top 10 Fresh Faces in Pakistani dramas|website=style.pk|author=Nimra Zafar|accessdate=9 October 2016|archive-date=9 ਜਨਵਰੀ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170109152252/http://style.pk/top-10-fresh-faces-in-pakistani-dramas|url-status=dead}}</ref> ਉਸਨੇ [[ਹਮ ਟੀਵੀ]] ਦੇ ਕਈ ਡਰਾਮਿਆਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਮ ਅਵਾਰਡਸ 2016 ਵਿਚ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਸਨਮਾਨ ਵੀ ਮਿਲਿਆ।<ref>{{cite web|url=http://www.thenewsteller.com/showbiz/hum-awards-2016-winners-list-and-show-highlights/36531/|title=Hum Awards 2016 winners list and show highlights|website=thenewsteller.com|accessdate=9 October 2016|archive-date=13 ਅਗਸਤ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160813004207/http://www.thenewsteller.com/showbiz/hum-awards-2016-winners-list-and-show-highlights/36531/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=http://feed.pk/5551/4th-hum-awards-2016-winners-list-complete/|title=4th Hum Awards 2016 Winners List (Complete)|date=April 24, 2016|website=feed.pk|author=Tama|accessdate=9 October 2016|archive-date=10 ਅਕਤੂਬਰ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161010044332/http://feed.pk/5551/4th-hum-awards-2016-winners-list-complete/|dead-url=yes}}</ref> ਅਜ਼ੀਜ਼ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਪਾਰਕ ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਿਟਰਸ ਟੇਲੈਂਟ ਏਜੰਸੀ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ‘ਕਿਸੇ ਅਪਨਾ ਕਹੇਂ’ (2014) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2015 ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਸੀਰੀਜ਼ ‘ਮੁਕਦੱਸ’ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਮੋਹਰੀ ਜਾਂ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਦੀਵਾਨਾ (2016), ਲਾਜ (2016), ਸੋਚਾ ਨਾ ਥਾ (2016), ਛੋਟੀ ਸੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ (2016), ਨਾਟਕ (2016), ਗੁਸਤਾਖ ਇਸ਼ਕ (2017), ਕੁਰਬਾਨ (2018), ਸੁਨੋ ਚੰਦਾ (2018), ਰਾਂਝਾ ਰਾਂਝਾ ਕਰਦੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://dunyanews.tv/en/Entertainment/454586-Iqra-Aziz-eyes-good-script-for-silver-screen-debut|title=Iqra Aziz eyes good script for silver screen debut|work=[[Dunya News]]|access-date=2018-10-17|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://dailytimes.com.pk/270051/women-need-to-respect-other-women-iqra-aziz/|title=Women need to respect other women: Iqra Aziz – Daily Times|date=2018-07-19|work=[[Daily Times (Pakistan)|Daily Times]]|access-date=2018-10-17|language=en-US|archive-date=2018-10-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20181018043053/https://dailytimes.com.pk/270051/women-need-to-respect-other-women-iqra-aziz/|url-status=dead}}</ref> == ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ == ਇਕਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਨਵੰਬਰ 1994 ਨੂੰ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਅੱਜ ਕਲ ਉਹ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ।<ref name="Iqra Aziz Biography">{{Cite web|url=http://pak101.com/c/celebrities/bio/623/Actresses_TV/Iqra_Aziz|title=Iqra Aziz Biography|website=Pak101.com|access-date=9 October 2016}}</ref> ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਸਿੰਧੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅਬਦੁੱਲ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਅਤੇ ਆਸੀਆ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ‘ਚ 3 ਸੱਦਸ ਸਨ- ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਖੁਦ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਸਿਦਰਾ ਅਜ਼ੀਜ਼। ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰੇ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਇੱਕਲੇ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਹੋਣ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਵਿੱਤੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਕਰੀਮ ਡਰਾਈਵਰ ਹੋਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਹੈ। ਅਜ਼ੀਜ਼ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।<ref name="Iqra Aziz Biography"/> ਉਸ ਨੇ ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਇੱਕ ਅਧੁਰੀ ਬੈਚਲਰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ ਕਿ ਅਦਾਕਾਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲਿੰਗ ਤੋਂ ਬਰੇਕ ਮਿਲਦਿਆਂ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰੇਗੀ।<ref name=fierce>{{Cite web|url=http://tns.thenews.com.pk/fierce-actor/|title=The fierce actor {{!}} TNS – The News on Sunday|website=The News International|language=en-US|access-date=2018-11-23}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://blogs.dunyanews.tv/22181/|title=Iqra Aziz’s Transformation Pictures And Our Haww Hayee|last=|first=|date=2018-06-27|work=[[Dunya News]]|access-date=2018-11-23|language=en-US}}</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == ਇਕਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹਮ ਟੀਵੀ ਦੇ ਡਰਾਮੇ ''ਕਿਸੇ ਅਪਨਾ ਕਹੇਂ'' ਨਾਲ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web|url=http://reviewit.pk/the-newcomers-in-pakistani-drama-industry-2014/|title=The Newcomers in Pakistani Drama Industry (2014)|last=Areeba Mohsen|access-date=9 October 2016}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.celebsfacts.com/iqra-aziz/|title=Iqra Aziz Height, Weight, Bra Size, Shoe Size, Body, Measurements, Waist, Hips|publisher=Celebrity Facts|date= |accessdate=2019-07-06}}</ref> ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸ਼ਬੀਰ ਜਾਨ, [[ਆਰਿਜ ਫਾਤਿਮਾ]], [[ਰੁਬੀਨਾ ਅਸ਼ਰਫ]] ਨਾਲ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{Cite web|url=http://gossip.pk/2014/01/20/kissay-apna-kahain-hum-tv-reviews-ost-full-title-song-mp3-download/|title=Kissay Apna Kahain Hum TV Reviews OST full title song mp3 ...|last=disneyjunior|access-date=9 October 2016|archive-date=19 ਅਪ੍ਰੈਲ 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150419200546/http://gossip.pk/2014/01/20/kissay-apna-kahain-hum-tv-reviews-ost-full-title-song-mp3-download/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.apnimarzi.com/hum-tv-drama-kissay-apna-kahain-ost-and-synopsis|title=HUM TV DRAMA KISSAY APNA KAHAIN OST AND SYNOPSIS|last=Asma Mohiuddin|access-date=9 October 2016|archive-date=5 ਅਗਸਤ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160805135325/http://www.apnimarzi.com/hum-tv-drama-kissay-apna-kahain-ost-and-synopsis|dead-url=yes}}</ref> 2015 ਦਾ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੀਰੀਅਲ ਮੁਕੱਦਸ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਨੂਰ ਹਸਨ ਰਿਜ਼ਵੀ ਅਤੇ [[ਹਿਨਾ ਖ਼ਵਾਜ਼ਾ ਬਯਾਤ]] ਸਨ।<ref>{{Cite web|url=http://www.dramasdownload.com/muqadas-episode-36-7-sep-2015-hum-tv-drama/|title=Muqadas Episode 36 7 Sep 2015 Hum Tv Drama|access-date=9 October 2016|archive-date=10 ਅਕਤੂਬਰ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161010050534/http://www.dramasdownload.com/muqadas-episode-36-7-sep-2015-hum-tv-drama/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.todaynews.pk/muqaddas-episode-31-dailymotion-full-18th-august-2015/|title=Muqaddas Episode 31 Dailymotion Full 18th August 2015|last=Saim Sial|access-date=9 October 2016|archive-date=18 ਜੂਨ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160618051956/http://www.todaynews.pk/muqaddas-episode-31-dailymotion-full-18th-august-2015/|dead-url=yes}}</ref> ਮੋਲ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਨਜ਼ੀ ਦਾ ਕਿਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਦਹਾਜੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.ankhmacholi.pk/hum-tv-dramas/mol-urdu-drama-episode-1-30-2015/|title=Mol Urdu drama episode 1 to 30 2015|access-date=2017-03-28|archive-date=2016-03-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20160327095351/http://www.ankhmacholi.pk/hum-tv-dramas/mol-urdu-drama-episode-1-30-2015/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://pkjobsalert.com/mol-drama-title-song-by-hum-tv/|title=Mol Drama Title Song by Him TV|date=30 May 2015|access-date=28 ਮਾਰਚ 2017|archive-date=15 ਫ਼ਰਵਰੀ 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170215130508/http://pkjobsalert.com/mol-drama-title-song-by-hum-tv/|dead-url=yes}}</ref> 2016 ਵਿੱਚ ਇਕਰਾ ਚਾਰ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਚਾਹੂੰ, ਦੀਵਾਨਾ, ਛੋਟੀ ਸੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਲਾਜ ਦੇ ਨਾਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।<ref>{{Cite web|url=http://pakistanidramahd.com/kisay-chahoon-review-hum-tv-drama/|title=Kisay Chahoon Hum TV Drama Starts, Cast Include Sonia Hussain|date=4 February 2016|access-date=9 October 2016|archive-date=19 ਜੂਨ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160619144229/http://pakistanidramahd.com/kisay-chahoon-review-hum-tv-drama/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://pakistani.pk/deewana/|title=Deewana Timings, Schedule And Cast - Pakistani.PK|access-date=9 October 2016}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.trendinginsocial.com/tag/hum-tv-drama-deewana-cast/|title=hum tv drama deewana cast|last=Sania Iftikhar|date=May 3, 2016|access-date=9 October 2016}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://pkjobsalert.com/hum-tv-drama-choti-si-zindagi-cast-and-crew-full-detail/|title=Hum TV Drama Choti Si Zindagi Cast and Crew Full Detail|access-date=9 October 2016|archive-date=10 ਅਕਤੂਬਰ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161010043156/http://pkjobsalert.com/hum-tv-drama-choti-si-zindagi-cast-and-crew-full-detail/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.pakdiscussion.com/tag/choti-si-zindagi-drama-serial-cast/|title=Choti Si Zindagi Drama Serial Cast Pakistan Discussion Forum|access-date=9 October 2016|archive-date=10 ਅਕਤੂਬਰ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161010124955/http://www.pakdiscussion.com/tag/choti-si-zindagi-drama-serial-cast/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.dramaindustry.pk/category/hum-tv-dramas/laaj-drama-humtv/|title=Laaj Drama ull Episodes - Pakistani Drama Industry|access-date=9 October 2016|archive-date=4 ਨਵੰਬਰ 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161104222009/http://www.dramaindustry.pk/category/hum-tv-dramas/laaj-drama-humtv/|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://reviewit.pk/laaj-on-hum-tv/|title=Laaj Hum TV Drama Cast - Review - OST Track - Pakistani Drama HD|last=Rashid Nazir Ali|date=9 July 2016|access-date=9 October 2016}}</ref> ==ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ== ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਸਿਦਰਾ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਪੇਸ਼ੇ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ 2018 ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਸੀ ਕਿ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ੀ ਦੇ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰ ਅਫਾਨ ਵਹੀਦ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਰਹੀ ਸੀ। 7 ਜੁਲਾਈ 2019 ਨੂੰ, 18ਵੇਂ ਲੱਕਸ ਸ਼ੈਲੀ ਅਵਾਰਡਾਂ ‘ਚ, ਇਕਰਾ ਨੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯਾਸੀਰ ਹੁਸੈਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ।<ref name=":1">{{Cite web|url=https://images.dawn.com/news/1183223/iqra-aziz-and-yasir-hussain-got-engaged-and-everyone-has-an-opinion|title=Iqra Aziz and Yasir Hussain got engaged and everyone has an opinion|date=9 July 2019|website=The Dawn|language=en-US|access-date=13 July 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tribune.com.pk/story/2010778/4-iqra-aziz-yasir-hussain-respond-criticism-public-proposal/?amp=1|title=Iqra Aziz, Yasir Hussain respond to criticism over public proposal|date=2019-07-11|website=The Tribune|language=en-US|access-date=2019-07-13}}</ref> == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |- style="text-align:center;" ! scope="col"|ਸਾਲ ! scope="col"|ਫ਼ਿਲਮ ! scope="col"|ਭੂਮਿਕਾ ! scope="col"|ਨੋਟਸ |- | 2014 ! scope=row | ''[[ਕਿਸੇ ਅਪਨਾ ਕਹੇਂ]]'' | ਸ਼ੰਜ਼ੇ | |- |2015 ! scope=row | “ਮੁਕਦੱਸ” | ਮੁਕਦੱਸ | |- |2015 ! scope=row | “ਮੋਲ” | ਸੱਜਲ |[[ਹਮ ਅਵਾਰਡ ਫਾਰ ਬੈਸਟ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੇਨਟੇਸ਼ਨ ਫੀਮੇਲ|ਹਮ ਅਵਾਰਡ ਫ਼ਾਰ ਬੈਸਟ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੇਨਟੇਸ਼ਨ]] |- |2016 ! scope=row | ''ਸੋਚਾ ਨਾ ਥਾ'' |ਸ਼ਫਾਕ | |- |2016 ! scope=row | “ਦੀਵਾਨਾ” | ਮਿਹਰ ਸੁਲਤਾਨਾ | |- |2016 ! scope=row | ''ਕਿਸੇ ਚਾਹੂੰ'' |ਮਰੀਨਾ ਜ਼ਾਮਨ | |- |2016 ! scope=row | ''[[ਲਾਜ (ਟੀ.ਵੀ. ਸੀਰੀਜ਼)|ਲਾਜ]]'' | ਮੰਨਤ | |- |2016 ! scope=row | ''[[ਛੋਟੀ ਸੀ ਜ਼ਿਦੰਗੀ]]'' |ਅਮੀਨਾ | |- |2016 ! scope=row |''[[ਨਾਟਕ (ਡਰਾਮਾ)]]'' | ਸ਼ਫ਼ਾਕ | |- |2017 ! scope=row | ''ਜੁਦਾਈ'' |ਜ਼ੁਨੈਰਾ (ਜ਼ੁਨੀ) |ਟੈਲੀਫ਼ਿਲਮ |- |2017 ! scope=row |''[[ਗੁਸਤਾਖ਼ ਇਸ਼ਕ]]'' | ਨਜਫ਼ | |- |2017 ! scope=row | ''ਦਿਲ-ਏ-ਜਾਨਮ'' |ਸਮੀਰਾ |ਕੈਮਿਉ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ |- |2017 ! scope=row | “ਘੈਰਤ” |ਸਬਾ | |- |2017 ! scope=row | [[ਖ਼ਾਮੋਸ਼ੀ (ਟੀ.ਵੀ. ਸੀਰੀਜ਼)|''ਖ਼ਾਮੋਸ਼ੀ'']] |ਨਾਈਮਾ ਸਾਬਿਰ | |- |2018 ! scope=row | ''[[ਕੁਰਬਾਨ]]'' |ਹੀਰ | |- |2018 ! scope=row | ''[[ਸੁਨੋ ਚੰਦਾ]]'' |ਜੀਆ |[[ਰਮਾਦਨ]] ਸਪੈਸ਼ਲ ਫਨੀਟੀ ਸੀਰੀਜ਼<ref name="anda">{{Cite news|url=https://tribune.com.pk/story/1749326/4-didnt-expect-massive-response-suno-chanda-iqra-aziz/|title=I didn’t expect such a massive response to 'Suno Chanda': Iqra Aziz {{!}} The Express Tribune|date=2018-07-04|work=[[The Express Tribune]]|access-date=2018-07-07|language=en-US}}</ref> |- |2018 ! scope=row | ''ਤਾਬੀਰ'' |ਤਾਬੀਰ | |- |2018–2019 ! scope=row | ''[[ਰਾਂਝਾ ਰਾਂਝਾ ਕਰਦੀ]]'' |ਨੂਰ ਬਾਨੋ (ਨੂਰੀ) |<ref>{{Cite news|url=https://nation.com.pk/03-Nov-2018/ranjha-ranjha-kardi-to-go-on-air-from-today|title=Ranjha Ranjha Kardi to go on air from today|date=2018-11-02|work=The Nation|access-date=2018-11-10|language=en-US}}</ref> |- | 2019 !scope="row" |''[[ਸੁਨੋ ਚੰਦਾ 2]]'' |ਜੀਆ |<ref>{{Cite news|url=https://images.dawn.com/news/1180613|title=Suno Chanda is returning with a new season|last=Staff|first=DAWN|date=2018-08-05|work=Images|access-date=2018-11-10|language=en-US}}</ref> |- | 2019 !scope="row" |''[[ਝੂਠੀ]]'' |ਟੀ.ਬੀ.ਏ. |ਫ਼ਿਲਮਿੰਗ<ref>{{Cite web|url=https://images.dawn.com/news/1183202|title=Ahmed Ali Butt and Iqra Aziz will be seen together for the first time in Jhooti|last=Haq|first=Irfan Ul|date=2019-07-06|website=DAWN|language=en|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2019-09-22}}</ref> |- |2019 !scope="row" |''ਮੇਰਾ ਤੇਰਾ ਯਾਰ'' |TBA |Announced<ref>{{Cite web|url=https://reviewit.pk/iqra-aziz-and-ahmad-ali-akbars-poster-made-fans-curious/|title=Iqra Aziz and Ahmad Ali Akbar’s Poster made Fans Curious|last=sidra|first=|date=2019-09-19|website=Reviewit|language=en-US|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2019-09-22}}</ref> |} === ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡਿਓ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ === {| class="wikitable" ! ਸਾਲ ! ਗੀਤ ! ਆਰਟਿਸਟ ! ਨੋਟਸ |- |2018 | "ਓ ਜਾਨਾ" |[[ਰਾਹਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖਾਨ]], ਹਮਜ਼ਾ ਮਲਿਕ |<ref name=Jaana>{{Cite news|url=https://en.dailypakistan.com.pk/lifestyle/hamza-malik-iqra-azizs-mesmerizing-clips-from-o-jaana-will-melt-your-heart/|title=Hamza Malik, Iqra Aziz’s mesmerizing clips from ‘O Jaana’ will melt your heart|work=[[Daily Pakistan]]|access-date=2018-10-17|language=en-US|archive-date=2018-10-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20181017203854/https://en.dailypakistan.com.pk/lifestyle/hamza-malik-iqra-azizs-mesmerizing-clips-from-o-jaana-will-melt-your-heart/|url-status=dead}}</ref> |- |2018 |"ਜੋ ਤੁੰ ਨਾ ਮਿਲਾ" |[[ਆਸੀਮ ਅਜ਼ਹਰ]] |<ref name=Asim>{{Cite news|url=https://en.dailypakistan.com.pk/lifestyle/iqra-aziz-asim-azhar-coming-up-with-something-very-exciting/|title=Iqra Aziz, Asim Azhar coming up with something very exciting!|work=[[Daily Pakistan]]|access-date=2018-10-17|language=en-US}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} ==ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ == {{commons|Iqra Aziz|ਇਕਰਾ ਅਜ਼ੀਜ਼}} * {{IMDb name|id=9469073}} * {{Instagram|iiqraaziz|ਇਕਰਾ ਅਜ਼ੀਜ਼}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] i34ub38vlezwxxgrrh5brouw5z7lg3h 0 92485 841859 723655 2026-07-02T16:05:23Z Sonia Atwal 49604 /* */ 841859 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|1990|09|17|df=yes}} <!--Birthdate must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs. No IMDb. No public records. See WP:BLPPRIVACY--> | birth_place = [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ | name = | image = Nia at ITA Awards.jpg | image_size = | caption = ਆਈਟੀਏ ਅਵਾਰਡ 2022 ਵਿੱਚ ਨੀਆ | nationality = <!-- Should only be used if nationality cannot be inferred from the birthplace per [[WP:INFONAT]]. --> | occupation = {{hlist|ਅਭਿਨੇਤਰੀ | ਮਾਡਲ}} | years_active = 2010–ਵਰਤਮਾਨ | parents = | notable_works = {{ubl|''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ''|''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ''|''ਨਾਗਿਨ 4''}} }} '''ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ''' (ਜਨਮ 17 ਸਤੰਬਰ 1990)<ref name="ndtv.com">{{Cite web |title=Inside Nia Sharma's 'Unplanned' Birthday Celebrations |url=https://www.ndtv.com/entertainment/inside-nia-sharmas-unplanned-birthday-celebrations-1751804 |access-date=29 July 2020 |website=NDTV.com |language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |title=These pictures prove that birthday girl Nia Sharma is truly one of the sexiest women in the world |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/happy-birthday-nia-sharma-4846790/ |access-date=29 July 2020 |website=The Indian Express |date=17 September 2017 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/onscreen-bahu-nia-sharma-flaunts-her-toned-figure-in-a-victoria-secret-bikini/articleshow/53259254.cms |title=Onscreen bahu Nia Sharma flaunts her toned figure in a Victoria Secret bikini - Times of India |website=The Times of India|date=18 July 2016 }}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਮਾਨਵੀ ਵਜੋਂ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{cite web |url=http://www.indianexpress.com/news/ek-hazaaron-mein-meri-behna-hai/873352/ |title=Ek Hazaaron Mein Meri Behna Hai |work=[[The Indian Express]] |date=9 November 2011 |access-date=29 May 2012}}</ref> ਉਸ ਨੇ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ 'ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ' ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਜੋਂ ਮੁੱਖ  ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>[https://web.archive.org/web/20120128153819/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Television/Audiologist-trains-TV-show-actor/Article1-802154.aspx Audiologist trains TV show actor] by Serena Menon, ''[[Hindustan Times]]''. 25 January 2012.</ref> ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਰਹੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਮਾਈ 2.0 ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਮਾਰਚ 2021 ਵਿੱਚ ZEE5 ਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 50 ਸ਼ੈਕਸੀ ਐਸੀਅਨ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚੋਂ ਤੀਜਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਸ਼ ਬੇਸਡ ਈਸਟਰਨ ਆਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/deepika-padukone-priyanka-chopra-asian-woman-4416733/|title=Deepika Padukone dethrones Priyanka Chopra, becomes sexiest Asian woman|date=8 December 2016||work=[[The Indian Express]]}}</ref><ref>http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/im-loving-the-attention-i-have-got-after-ranking-3rd-on-sexiest-asian-womens-list-nia-sharma/articleshow/55996361.cms</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == === 2010-2013: ਡੈਬਿਊ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕੈਰੀਅਰ ਸੀਰੀਅਲ ''ਕਾਲੀ - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'  ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਗਲਾ ਸੀਰੀਅਲ ''ਬੈਹਿਨੇ'' ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਰਿਅਲਟੀ ਸ਼ੋਅ 'ਦ ਪਲੇਅਰ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਨੇ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ'' ਹੈ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵੀ ਦੀ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚਰਿਤਰ ਦੇ ਕਮੇਡੀ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ 'ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਤੈਹਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੈਂਸਰ ਪੀੜਤ ਕਰੈਕਟਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।''.<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Nia-Sharma-bids-farewell-to-Jamai-Raja-posts-pic/articleshow/53629741.cms|title=Nia Sharma bids farewell to Jamai Raja; posts pic|work=timesofindia.com|accessdate=9 August 2016}}</ref>'' ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰੇਕ ਉਦੋਂ ਮਿਲਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ 'ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੈਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ' ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਡਿਸੂਜ਼ਾ, ਕਰਨ ਟੇਕਰ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਟੰਡਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਨੇ 2011 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ 2 ਸਾਲ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਚਲਾਈ ਸੀ।<ref>{{cite news|last1=Olivera|first1=Roshni|title=Bahus offer tips to the latest jamai on TV|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Bahus-offer-tips-to-the-latest-jamai-on-TV/articleshow/39552454.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=4 August 2014}}</ref> === 2014-2020: ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਫਲਤਾ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਜ਼ੀ.ਟੀਵੀ ਦੇ ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਰਵੀ ਦੁਬੇ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਹ 2014 ਤੋਂ 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਛੱਡਣ ਤੱਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।<ref>{{cite news|title=Jamai Raja completes 100 episodes|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jamai-Raja-completes-100-episodes/articleshow/45571883.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=19 December 2014}}</ref> 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਕਾਮੁਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਸੁਧੀਰ ਅਤੇ ਨਮਿਤ ਖੰਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ, ਆਲੀਆ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।<ref> {{cite web|url=https://www.filmibeat.com/television/news/2017/nia-sharma-looks-hot-in-the-first-teaser-of-her-latest-web-seires-twisted-255548.html|title=SEE PICS Nia Sharma Looks HOT in First Teaser Her Latest Web Series Twisted|date=3 March 2016}}</ref> ਜੁਲਾਈ 2017 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ ਦੇ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ੈੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੱਠਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।<ref name="india.com">{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-final-contestants-list-nia-sharma-manveer-gurjar-hina-khan-to-fight-their-fears-this-season-2110253/|title=Khatron Ke Khiladi 8 final contestants list: Nia Sharma, Manveer Gurjar, Hina Khan to fight their fears this season|access-date=8 May 2017}}</ref> ਦੁਬਾਰਾ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪਹਿਲੀ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-6-august-2017-review-nia-sharma-gets-eliminated-from-rohit-shettys-show-2382791/|title=Khatron Ke Khiladi 8 6 August 2017 Review: Nia Sharma Gets Eliminated From Rohit Shetty’s Show|date=7 August 2017}}</ref> ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 2018 ਤੱਕ, ਉਹ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/television/report-khatron-ke-khiladi-8-finale-week-nia-khan-becomes-the-first-finalist-on-the-show-2546474|title=Khatron Ke Khiladi 8 finale week: Nia Sharma becomes the first finalist on the show|date=18 September 2017}}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਅੱਗੇ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/nia-sharma-to-star-in-the-sequel-of-vikram-bhatts-web-series-twisted-2652641/|title=Nia Sharma To Star in the Sequel of Vikram Bhatts Web Series Twisted via indiacom|date=20 November 2017}}</ref>, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਗਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ਦੀ ਸਸਪੈਂਸ ਥ੍ਰਿਲਰ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਬਿਸ਼ਲਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੂਨ 2019 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਅਤੇ ਅੰਜਲੀ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।<ref name="Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'">{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-nia-sharma-in-khatron-ke-khiladi-2372432|title=Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'|access-date=29 March 2017}}</ref> ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਫ੍ਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਨਾਗਿਨ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸੀਜ਼ਨ, 'ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇਂਦਰ ਕੁਮੇਰੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਸੱਪ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਅਗਸਤ 2020 ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/amp/news/movies/nia-sharma-to-star-in-naagin-4-but-wont-be-a-shapeshifting-snake-herself-2361943.html|title=Nia Sharma to Star in Naagin 4, But Won't be a Shapeshifting Snake Woman Herself|website=Mumbai Mirror|language=en |access-date=25 October 2019}}</ref> ਇਸ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਬਣੀ।<ref>{{cite news|title=Television star Nia Sharma has won Khatron Ke Khiladi - Made in India|url=https://www.hindustantimes.com/tv/khatron-ke-khiladi-made-in-india-winner-is-nia-sharma-says-it-is-her-reply-to-those-who-thought-she-was-only-about-make-up-and-styling/story-EIFX81mLdH17Z1DoNfTK3O.html|newspaper=Hindustan Times|access-date=31 August 2020|date=30 August 2020}}</ref> === 2021 – ਵਰਤਮਾਨ: ਓਟੀਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਤੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ === ZEE5 ਦੇ ਜਮਾਈ 2.0 ਦਾ ਦੂਜਾ ਸੀਜ਼ਨ 2021 ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਦੁਬੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਤੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੇਮ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੇ ਓਟੀਟੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਮਹਿਮਾਨ ਸੀ।<ref name="auto1">{{cite web|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/exclusive-bigg-boss-ott-nia-sharma-to-enter-the-house/amp_articleshow/85762457.cms|title=Exclusive! Bigg Boss OTT: Nia Sharma to enter the house|date=30 August 2021}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |url=https://www.news18.com/news/movies/jamai-2-0-teaser-out-ravi-dubey-nia-sharma-back-with-an-edgier-sequel-2270795.html |title=Jamai 2.0 Teaser Out, Ravi Dubey & Nia Sharma Back with an Edgier Sequel |date=14 August 2019 |website=News 18|access-date=2019-09-28}}</ref> == ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ == {| class="wikitable sortable" |- ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" class="unsortable" | {{Abbr|Ref.|Reference(s)}} |- | 2010–2011 | ''ਕਾਲੀ  - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'' | ਅਨੂ | | |- | 2011 | ''ਬਹਿਨੇਂ'' | ਨਿਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ | | |- |2011–2013 | ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੇਹਨਾ ਹੈ'' | ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ | | |- |2014–2016 | ''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ'' | ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ | | |- | rowspan="2" |2017 |''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8]]'' |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਚੌਥਾ ਸਥਾਨ | |- |''ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ'' |ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ | | |- | 2018–2019 | ''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ'' | ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਯਪ | | |- |2019–2020 | ''ਨਾਗਿਨ 4'' | ਬਰਿੰਦਾ ਪਾਰੇਖ | | |- |2020 | ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ: ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ]]'' | rowspan="2"|ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਜੇਤੂ | |- |2022 |''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 10'' | ਅੱਠਵਾਂ ਸਥਾਨ |<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-nia-sharma-and-paras-kalnawat-in-jhalak-dikhhla-jaa-10/articleshow/92901579.cms|title=Exclusive! Nia Sharma and Paras Kalnawat in Jhalak Dikhhla Jaa 10 - Times of India|website=The Times of India|date=15 July 2022 }}</ref> |} === ਮਹਿਮਾਨ ਰੂਪ === * 2011: ''ਦ ਪਲੇਅਰ '' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  * 2015: ''[[ਕਬੂਲ ਹੈ]]'' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  (ਡਾਂਸ ਪ੍ਰ੍ਫ਼ੋਰਮੈਂਸ ਰੰਗਤ-ਏ-ਈਦ 'ਤੇ)<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Rangat-E-Eid-in-Qubool-Hai/photostory/48123590.cms|title='Rangat-E-Eid' in 'Qubool Hai'|work=timesofindia.com|accessdate=29 July 2015}}</ref> * 2015: ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ '' – ਖਾਸ਼ ਦਿੱਖ ਰਾਵੀ ਨਾਲ<ref>{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/tv-actors-to-dance-at-kum-kum-bhagyas-special-episode-deva-shree-ganesha/1/475908.html|title=TV actors to perform at KumKum Bhagya's 'Deva Shree Ganesha'|work=indiatoday.com|accessdate=17 September 2015}}</ref> * 2015 & 2016: ''[[ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ|ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ਼]]''  ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ – ਏਕੀਕਰਨ JR ਨਾਲ == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|2}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{commonscat|Nia Sharma|ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ}} * {{IMDb name|5011985}} * {{Instagram|niasharma90}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990]] clpjszij0w2yrl69u9r46fgzf7iwsi5 841860 841859 2026-07-02T16:05:26Z KiranBOT 55200 URL ਤੋਂ AMP ਟਰੈਕਿੰਗ ਹਟਾਈ ਗਈ ([[:m:User:KiranBOT/AMP|ਵੇਰਵੇ]]) ([[User talk:Usernamekiran|ਗਲਤੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰੋ]]) v2.2.9s 841860 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|1990|09|17|df=yes}} <!--Birthdate must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs. No IMDb. No public records. See WP:BLPPRIVACY--> | birth_place = [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ | name = | image = Nia at ITA Awards.jpg | image_size = | caption = ਆਈਟੀਏ ਅਵਾਰਡ 2022 ਵਿੱਚ ਨੀਆ | nationality = <!-- Should only be used if nationality cannot be inferred from the birthplace per [[WP:INFONAT]]. --> | occupation = {{hlist|ਅਭਿਨੇਤਰੀ | ਮਾਡਲ}} | years_active = 2010–ਵਰਤਮਾਨ | parents = | notable_works = {{ubl|''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ''|''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ''|''ਨਾਗਿਨ 4''}} }} '''ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ''' (ਜਨਮ 17 ਸਤੰਬਰ 1990)<ref name="ndtv.com">{{Cite web |title=Inside Nia Sharma's 'Unplanned' Birthday Celebrations |url=https://www.ndtv.com/entertainment/inside-nia-sharmas-unplanned-birthday-celebrations-1751804 |access-date=29 July 2020 |website=NDTV.com |language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |title=These pictures prove that birthday girl Nia Sharma is truly one of the sexiest women in the world |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/happy-birthday-nia-sharma-4846790/ |access-date=29 July 2020 |website=The Indian Express |date=17 September 2017 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/onscreen-bahu-nia-sharma-flaunts-her-toned-figure-in-a-victoria-secret-bikini/articleshow/53259254.cms |title=Onscreen bahu Nia Sharma flaunts her toned figure in a Victoria Secret bikini - Times of India |website=The Times of India|date=18 July 2016 }}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਮਾਨਵੀ ਵਜੋਂ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{cite web |url=http://www.indianexpress.com/news/ek-hazaaron-mein-meri-behna-hai/873352/ |title=Ek Hazaaron Mein Meri Behna Hai |work=[[The Indian Express]] |date=9 November 2011 |access-date=29 May 2012}}</ref> ਉਸ ਨੇ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ 'ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ' ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਜੋਂ ਮੁੱਖ  ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>[https://web.archive.org/web/20120128153819/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Television/Audiologist-trains-TV-show-actor/Article1-802154.aspx Audiologist trains TV show actor] by Serena Menon, ''[[Hindustan Times]]''. 25 January 2012.</ref> ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਰਹੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਮਾਈ 2.0 ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਮਾਰਚ 2021 ਵਿੱਚ ZEE5 ਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 50 ਸ਼ੈਕਸੀ ਐਸੀਅਨ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚੋਂ ਤੀਜਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਸ਼ ਬੇਸਡ ਈਸਟਰਨ ਆਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/deepika-padukone-priyanka-chopra-asian-woman-4416733/|title=Deepika Padukone dethrones Priyanka Chopra, becomes sexiest Asian woman|date=8 December 2016||work=[[The Indian Express]]}}</ref><ref>http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/im-loving-the-attention-i-have-got-after-ranking-3rd-on-sexiest-asian-womens-list-nia-sharma/articleshow/55996361.cms</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == === 2010-2013: ਡੈਬਿਊ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕੈਰੀਅਰ ਸੀਰੀਅਲ ''ਕਾਲੀ - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'  ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਗਲਾ ਸੀਰੀਅਲ ''ਬੈਹਿਨੇ'' ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਰਿਅਲਟੀ ਸ਼ੋਅ 'ਦ ਪਲੇਅਰ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਨੇ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ'' ਹੈ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵੀ ਦੀ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚਰਿਤਰ ਦੇ ਕਮੇਡੀ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ 'ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਤੈਹਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੈਂਸਰ ਪੀੜਤ ਕਰੈਕਟਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।''.<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Nia-Sharma-bids-farewell-to-Jamai-Raja-posts-pic/articleshow/53629741.cms|title=Nia Sharma bids farewell to Jamai Raja; posts pic|work=timesofindia.com|accessdate=9 August 2016}}</ref>'' ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰੇਕ ਉਦੋਂ ਮਿਲਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ 'ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੈਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ' ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਡਿਸੂਜ਼ਾ, ਕਰਨ ਟੇਕਰ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਟੰਡਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਨੇ 2011 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ 2 ਸਾਲ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਚਲਾਈ ਸੀ।<ref>{{cite news|last1=Olivera|first1=Roshni|title=Bahus offer tips to the latest jamai on TV|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Bahus-offer-tips-to-the-latest-jamai-on-TV/articleshow/39552454.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=4 August 2014}}</ref> === 2014-2020: ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਫਲਤਾ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਜ਼ੀ.ਟੀਵੀ ਦੇ ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਰਵੀ ਦੁਬੇ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਹ 2014 ਤੋਂ 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਛੱਡਣ ਤੱਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।<ref>{{cite news|title=Jamai Raja completes 100 episodes|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jamai-Raja-completes-100-episodes/articleshow/45571883.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=19 December 2014}}</ref> 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਕਾਮੁਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਸੁਧੀਰ ਅਤੇ ਨਮਿਤ ਖੰਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ, ਆਲੀਆ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।<ref> {{cite web|url=https://www.filmibeat.com/television/news/2017/nia-sharma-looks-hot-in-the-first-teaser-of-her-latest-web-seires-twisted-255548.html|title=SEE PICS Nia Sharma Looks HOT in First Teaser Her Latest Web Series Twisted|date=3 March 2016}}</ref> ਜੁਲਾਈ 2017 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ ਦੇ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ੈੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੱਠਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।<ref name="india.com">{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-final-contestants-list-nia-sharma-manveer-gurjar-hina-khan-to-fight-their-fears-this-season-2110253/|title=Khatron Ke Khiladi 8 final contestants list: Nia Sharma, Manveer Gurjar, Hina Khan to fight their fears this season|access-date=8 May 2017}}</ref> ਦੁਬਾਰਾ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪਹਿਲੀ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-6-august-2017-review-nia-sharma-gets-eliminated-from-rohit-shettys-show-2382791/|title=Khatron Ke Khiladi 8 6 August 2017 Review: Nia Sharma Gets Eliminated From Rohit Shetty’s Show|date=7 August 2017}}</ref> ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 2018 ਤੱਕ, ਉਹ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/television/report-khatron-ke-khiladi-8-finale-week-nia-khan-becomes-the-first-finalist-on-the-show-2546474|title=Khatron Ke Khiladi 8 finale week: Nia Sharma becomes the first finalist on the show|date=18 September 2017}}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਅੱਗੇ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/nia-sharma-to-star-in-the-sequel-of-vikram-bhatts-web-series-twisted-2652641/|title=Nia Sharma To Star in the Sequel of Vikram Bhatts Web Series Twisted via indiacom|date=20 November 2017}}</ref>, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਗਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ਦੀ ਸਸਪੈਂਸ ਥ੍ਰਿਲਰ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਬਿਸ਼ਲਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੂਨ 2019 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਅਤੇ ਅੰਜਲੀ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।<ref name="Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'">{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-nia-sharma-in-khatron-ke-khiladi-2372432|title=Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'|access-date=29 March 2017}}</ref> ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਫ੍ਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਨਾਗਿਨ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸੀਜ਼ਨ, 'ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇਂਦਰ ਕੁਮੇਰੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਸੱਪ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਅਗਸਤ 2020 ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/nia-sharma-to-star-in-naagin-4-but-wont-be-a-shapeshifting-snake-herself-2361943.html|title=Nia Sharma to Star in Naagin 4, But Won't be a Shapeshifting Snake Woman Herself|website=Mumbai Mirror|language=en |access-date=25 October 2019}}</ref> ਇਸ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਬਣੀ।<ref>{{cite news|title=Television star Nia Sharma has won Khatron Ke Khiladi - Made in India|url=https://www.hindustantimes.com/tv/khatron-ke-khiladi-made-in-india-winner-is-nia-sharma-says-it-is-her-reply-to-those-who-thought-she-was-only-about-make-up-and-styling/story-EIFX81mLdH17Z1DoNfTK3O.html|newspaper=Hindustan Times|access-date=31 August 2020|date=30 August 2020}}</ref> === 2021 – ਵਰਤਮਾਨ: ਓਟੀਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਤੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ === ZEE5 ਦੇ ਜਮਾਈ 2.0 ਦਾ ਦੂਜਾ ਸੀਜ਼ਨ 2021 ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਦੁਬੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਤੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੇਮ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੇ ਓਟੀਟੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਮਹਿਮਾਨ ਸੀ।<ref name="auto1">{{cite web|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/exclusive-bigg-boss-ott-nia-sharma-to-enter-the-house/amp_articleshow/85762457.cms|title=Exclusive! Bigg Boss OTT: Nia Sharma to enter the house|date=30 August 2021}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |url=https://www.news18.com/news/movies/jamai-2-0-teaser-out-ravi-dubey-nia-sharma-back-with-an-edgier-sequel-2270795.html |title=Jamai 2.0 Teaser Out, Ravi Dubey & Nia Sharma Back with an Edgier Sequel |date=14 August 2019 |website=News 18|access-date=2019-09-28}}</ref> == ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ == {| class="wikitable sortable" |- ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" class="unsortable" | {{Abbr|Ref.|Reference(s)}} |- | 2010–2011 | ''ਕਾਲੀ  - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'' | ਅਨੂ | | |- | 2011 | ''ਬਹਿਨੇਂ'' | ਨਿਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ | | |- |2011–2013 | ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੇਹਨਾ ਹੈ'' | ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ | | |- |2014–2016 | ''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ'' | ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ | | |- | rowspan="2" |2017 |''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8]]'' |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਚੌਥਾ ਸਥਾਨ | |- |''ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ'' |ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ | | |- | 2018–2019 | ''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ'' | ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਯਪ | | |- |2019–2020 | ''ਨਾਗਿਨ 4'' | ਬਰਿੰਦਾ ਪਾਰੇਖ | | |- |2020 | ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ: ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ]]'' | rowspan="2"|ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਜੇਤੂ | |- |2022 |''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 10'' | ਅੱਠਵਾਂ ਸਥਾਨ |<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-nia-sharma-and-paras-kalnawat-in-jhalak-dikhhla-jaa-10/articleshow/92901579.cms|title=Exclusive! Nia Sharma and Paras Kalnawat in Jhalak Dikhhla Jaa 10 - Times of India|website=The Times of India|date=15 July 2022 }}</ref> |} === ਮਹਿਮਾਨ ਰੂਪ === * 2011: ''ਦ ਪਲੇਅਰ '' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  * 2015: ''[[ਕਬੂਲ ਹੈ]]'' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  (ਡਾਂਸ ਪ੍ਰ੍ਫ਼ੋਰਮੈਂਸ ਰੰਗਤ-ਏ-ਈਦ 'ਤੇ)<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Rangat-E-Eid-in-Qubool-Hai/photostory/48123590.cms|title='Rangat-E-Eid' in 'Qubool Hai'|work=timesofindia.com|accessdate=29 July 2015}}</ref> * 2015: ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ '' – ਖਾਸ਼ ਦਿੱਖ ਰਾਵੀ ਨਾਲ<ref>{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/tv-actors-to-dance-at-kum-kum-bhagyas-special-episode-deva-shree-ganesha/1/475908.html|title=TV actors to perform at KumKum Bhagya's 'Deva Shree Ganesha'|work=indiatoday.com|accessdate=17 September 2015}}</ref> * 2015 & 2016: ''[[ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ|ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ਼]]''  ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ – ਏਕੀਕਰਨ JR ਨਾਲ == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|2}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{commonscat|Nia Sharma|ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ}} * {{IMDb name|5011985}} * {{Instagram|niasharma90}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990]] glj9j1lw0on5hrlnlup29so8i1urc09 841861 841860 2026-07-02T16:07:04Z Sonia Atwal 49604 /* 2010-2013: ਡੈਬਿਊ */ 841861 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|1990|09|17|df=yes}} <!--Birthdate must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs. No IMDb. No public records. See WP:BLPPRIVACY--> | birth_place = [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ | name = | image = Nia at ITA Awards.jpg | image_size = | caption = ਆਈਟੀਏ ਅਵਾਰਡ 2022 ਵਿੱਚ ਨੀਆ | nationality = <!-- Should only be used if nationality cannot be inferred from the birthplace per [[WP:INFONAT]]. --> | occupation = {{hlist|ਅਭਿਨੇਤਰੀ | ਮਾਡਲ}} | years_active = 2010–ਵਰਤਮਾਨ | parents = | notable_works = {{ubl|''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ''|''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ''|''ਨਾਗਿਨ 4''}} }} '''ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ''' (ਜਨਮ 17 ਸਤੰਬਰ 1990)<ref name="ndtv.com">{{Cite web |title=Inside Nia Sharma's 'Unplanned' Birthday Celebrations |url=https://www.ndtv.com/entertainment/inside-nia-sharmas-unplanned-birthday-celebrations-1751804 |access-date=29 July 2020 |website=NDTV.com |language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |title=These pictures prove that birthday girl Nia Sharma is truly one of the sexiest women in the world |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/happy-birthday-nia-sharma-4846790/ |access-date=29 July 2020 |website=The Indian Express |date=17 September 2017 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/onscreen-bahu-nia-sharma-flaunts-her-toned-figure-in-a-victoria-secret-bikini/articleshow/53259254.cms |title=Onscreen bahu Nia Sharma flaunts her toned figure in a Victoria Secret bikini - Times of India |website=The Times of India|date=18 July 2016 }}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਮਾਨਵੀ ਵਜੋਂ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{cite web |url=http://www.indianexpress.com/news/ek-hazaaron-mein-meri-behna-hai/873352/ |title=Ek Hazaaron Mein Meri Behna Hai |work=[[The Indian Express]] |date=9 November 2011 |access-date=29 May 2012}}</ref> ਉਸ ਨੇ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ 'ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ' ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਜੋਂ ਮੁੱਖ  ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>[https://web.archive.org/web/20120128153819/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Television/Audiologist-trains-TV-show-actor/Article1-802154.aspx Audiologist trains TV show actor] by Serena Menon, ''[[Hindustan Times]]''. 25 January 2012.</ref> ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਰਹੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਮਾਈ 2.0 ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਮਾਰਚ 2021 ਵਿੱਚ ZEE5 ਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 50 ਸ਼ੈਕਸੀ ਐਸੀਅਨ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚੋਂ ਤੀਜਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਸ਼ ਬੇਸਡ ਈਸਟਰਨ ਆਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/deepika-padukone-priyanka-chopra-asian-woman-4416733/|title=Deepika Padukone dethrones Priyanka Chopra, becomes sexiest Asian woman|date=8 December 2016||work=[[The Indian Express]]}}</ref><ref>http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/im-loving-the-attention-i-have-got-after-ranking-3rd-on-sexiest-asian-womens-list-nia-sharma/articleshow/55996361.cms</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == === 2010-2013: ਡੈਬਿਊ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕੈਰੀਅਰ ਸੀਰੀਅਲ ''ਕਾਲੀ - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'  ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਗਲਾ ਸੀਰੀਅਲ ''ਬੈਹਿਨੇ'' ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਰਿਅਲਟੀ ਸ਼ੋਅ 'ਦ ਪਲੇਅਰ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਨੇ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ'' ਹੈ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵੀ ਦੀ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚਰਿਤਰ ਦੇ ਕਮੇਡੀ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ 'ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਤੈਹਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੈਂਸਰ ਪੀੜਤ ਕਰੈਕਟਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।''<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Nia-Sharma-bids-farewell-to-Jamai-Raja-posts-pic/articleshow/53629741.cms|title=Nia Sharma bids farewell to Jamai Raja; posts pic|work=timesofindia.com|accessdate=9 August 2016}}</ref>'' ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰੇਕ ਉਦੋਂ ਮਿਲਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ 'ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੈਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ' ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਡਿਸੂਜ਼ਾ, ਕਰਨ ਟੇਕਰ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਟੰਡਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਨੇ 2011 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ 2 ਸਾਲ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਚਲਾਈ ਸੀ।<ref>{{cite news|last1=Olivera|first1=Roshni|title=Bahus offer tips to the latest jamai on TV|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Bahus-offer-tips-to-the-latest-jamai-on-TV/articleshow/39552454.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=4 August 2014}}</ref> === 2014-2020: ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਫਲਤਾ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਜ਼ੀ.ਟੀਵੀ ਦੇ ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਰਵੀ ਦੁਬੇ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਹ 2014 ਤੋਂ 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਛੱਡਣ ਤੱਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।<ref>{{cite news|title=Jamai Raja completes 100 episodes|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jamai-Raja-completes-100-episodes/articleshow/45571883.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=19 December 2014}}</ref> 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਕਾਮੁਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਸੁਧੀਰ ਅਤੇ ਨਮਿਤ ਖੰਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ, ਆਲੀਆ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।<ref> {{cite web|url=https://www.filmibeat.com/television/news/2017/nia-sharma-looks-hot-in-the-first-teaser-of-her-latest-web-seires-twisted-255548.html|title=SEE PICS Nia Sharma Looks HOT in First Teaser Her Latest Web Series Twisted|date=3 March 2016}}</ref> ਜੁਲਾਈ 2017 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ ਦੇ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ੈੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੱਠਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।<ref name="india.com">{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-final-contestants-list-nia-sharma-manveer-gurjar-hina-khan-to-fight-their-fears-this-season-2110253/|title=Khatron Ke Khiladi 8 final contestants list: Nia Sharma, Manveer Gurjar, Hina Khan to fight their fears this season|access-date=8 May 2017}}</ref> ਦੁਬਾਰਾ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪਹਿਲੀ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-6-august-2017-review-nia-sharma-gets-eliminated-from-rohit-shettys-show-2382791/|title=Khatron Ke Khiladi 8 6 August 2017 Review: Nia Sharma Gets Eliminated From Rohit Shetty’s Show|date=7 August 2017}}</ref> ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 2018 ਤੱਕ, ਉਹ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/television/report-khatron-ke-khiladi-8-finale-week-nia-khan-becomes-the-first-finalist-on-the-show-2546474|title=Khatron Ke Khiladi 8 finale week: Nia Sharma becomes the first finalist on the show|date=18 September 2017}}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਅੱਗੇ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/nia-sharma-to-star-in-the-sequel-of-vikram-bhatts-web-series-twisted-2652641/|title=Nia Sharma To Star in the Sequel of Vikram Bhatts Web Series Twisted via indiacom|date=20 November 2017}}</ref>, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਗਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ਦੀ ਸਸਪੈਂਸ ਥ੍ਰਿਲਰ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਬਿਸ਼ਲਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੂਨ 2019 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਅਤੇ ਅੰਜਲੀ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।<ref name="Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'">{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-nia-sharma-in-khatron-ke-khiladi-2372432|title=Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'|access-date=29 March 2017}}</ref> ਨਵੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਫ੍ਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਨਾਗਿਨ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸੀਜ਼ਨ, 'ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇਂਦਰ ਕੁਮੇਰੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਸੱਪ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਅਗਸਤ 2020 ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/nia-sharma-to-star-in-naagin-4-but-wont-be-a-shapeshifting-snake-herself-2361943.html|title=Nia Sharma to Star in Naagin 4, But Won't be a Shapeshifting Snake Woman Herself|website=Mumbai Mirror|language=en |access-date=25 October 2019}}</ref> ਇਸ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਬਣੀ।<ref>{{cite news|title=Television star Nia Sharma has won Khatron Ke Khiladi - Made in India|url=https://www.hindustantimes.com/tv/khatron-ke-khiladi-made-in-india-winner-is-nia-sharma-says-it-is-her-reply-to-those-who-thought-she-was-only-about-make-up-and-styling/story-EIFX81mLdH17Z1DoNfTK3O.html|newspaper=Hindustan Times|access-date=31 August 2020|date=30 August 2020}}</ref> === 2021 – ਵਰਤਮਾਨ: ਓਟੀਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਤੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ === ZEE5 ਦੇ ਜਮਾਈ 2.0 ਦਾ ਦੂਜਾ ਸੀਜ਼ਨ 2021 ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਦੁਬੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਤੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੇਮ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੇ ਓਟੀਟੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਮਹਿਮਾਨ ਸੀ।<ref name="auto1">{{cite web|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/exclusive-bigg-boss-ott-nia-sharma-to-enter-the-house/amp_articleshow/85762457.cms|title=Exclusive! Bigg Boss OTT: Nia Sharma to enter the house|date=30 August 2021}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |url=https://www.news18.com/news/movies/jamai-2-0-teaser-out-ravi-dubey-nia-sharma-back-with-an-edgier-sequel-2270795.html |title=Jamai 2.0 Teaser Out, Ravi Dubey & Nia Sharma Back with an Edgier Sequel |date=14 August 2019 |website=News 18|access-date=2019-09-28}}</ref> == ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ == {| class="wikitable sortable" |- ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" class="unsortable" | {{Abbr|Ref.|Reference(s)}} |- | 2010–2011 | ''ਕਾਲੀ  - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'' | ਅਨੂ | | |- | 2011 | ''ਬਹਿਨੇਂ'' | ਨਿਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ | | |- |2011–2013 | ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੇਹਨਾ ਹੈ'' | ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ | | |- |2014–2016 | ''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ'' | ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ | | |- | rowspan="2" |2017 |''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8]]'' |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਚੌਥਾ ਸਥਾਨ | |- |''ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ'' |ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ | | |- | 2018–2019 | ''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ'' | ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਯਪ | | |- |2019–2020 | ''ਨਾਗਿਨ 4'' | ਬਰਿੰਦਾ ਪਾਰੇਖ | | |- |2020 | ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ: ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ]]'' | rowspan="2"|ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਜੇਤੂ | |- |2022 |''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 10'' | ਅੱਠਵਾਂ ਸਥਾਨ |<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-nia-sharma-and-paras-kalnawat-in-jhalak-dikhhla-jaa-10/articleshow/92901579.cms|title=Exclusive! Nia Sharma and Paras Kalnawat in Jhalak Dikhhla Jaa 10 - Times of India|website=The Times of India|date=15 July 2022 }}</ref> |} === ਮਹਿਮਾਨ ਰੂਪ === * 2011: ''ਦ ਪਲੇਅਰ '' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  * 2015: ''[[ਕਬੂਲ ਹੈ]]'' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  (ਡਾਂਸ ਪ੍ਰ੍ਫ਼ੋਰਮੈਂਸ ਰੰਗਤ-ਏ-ਈਦ 'ਤੇ)<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Rangat-E-Eid-in-Qubool-Hai/photostory/48123590.cms|title='Rangat-E-Eid' in 'Qubool Hai'|work=timesofindia.com|accessdate=29 July 2015}}</ref> * 2015: ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ '' – ਖਾਸ਼ ਦਿੱਖ ਰਾਵੀ ਨਾਲ<ref>{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/tv-actors-to-dance-at-kum-kum-bhagyas-special-episode-deva-shree-ganesha/1/475908.html|title=TV actors to perform at KumKum Bhagya's 'Deva Shree Ganesha'|work=indiatoday.com|accessdate=17 September 2015}}</ref> * 2015 & 2016: ''[[ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ|ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ਼]]''  ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ – ਏਕੀਕਰਨ JR ਨਾਲ == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|2}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{commonscat|Nia Sharma|ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ}} * {{IMDb name|5011985}} * {{Instagram|niasharma90}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990]] 9jdqvm1h85hcclpjhv6peparwfom2rq 841862 841861 2026-07-02T16:12:59Z Sonia Atwal 49604 /* 2014-2020: ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਫਲਤਾ */ 841862 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|1990|09|17|df=yes}} <!--Birthdate must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs. No IMDb. No public records. See WP:BLPPRIVACY--> | birth_place = [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ | name = | image = Nia at ITA Awards.jpg | image_size = | caption = ਆਈਟੀਏ ਅਵਾਰਡ 2022 ਵਿੱਚ ਨੀਆ | nationality = <!-- Should only be used if nationality cannot be inferred from the birthplace per [[WP:INFONAT]]. --> | occupation = {{hlist|ਅਭਿਨੇਤਰੀ | ਮਾਡਲ}} | years_active = 2010–ਵਰਤਮਾਨ | parents = | notable_works = {{ubl|''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ''|''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ''|''ਨਾਗਿਨ 4''}} }} '''ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ''' (ਜਨਮ 17 ਸਤੰਬਰ 1990)<ref name="ndtv.com">{{Cite web |title=Inside Nia Sharma's 'Unplanned' Birthday Celebrations |url=https://www.ndtv.com/entertainment/inside-nia-sharmas-unplanned-birthday-celebrations-1751804 |access-date=29 July 2020 |website=NDTV.com |language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |title=These pictures prove that birthday girl Nia Sharma is truly one of the sexiest women in the world |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/happy-birthday-nia-sharma-4846790/ |access-date=29 July 2020 |website=The Indian Express |date=17 September 2017 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/onscreen-bahu-nia-sharma-flaunts-her-toned-figure-in-a-victoria-secret-bikini/articleshow/53259254.cms |title=Onscreen bahu Nia Sharma flaunts her toned figure in a Victoria Secret bikini - Times of India |website=The Times of India|date=18 July 2016 }}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਮਾਨਵੀ ਵਜੋਂ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{cite web |url=http://www.indianexpress.com/news/ek-hazaaron-mein-meri-behna-hai/873352/ |title=Ek Hazaaron Mein Meri Behna Hai |work=[[The Indian Express]] |date=9 November 2011 |access-date=29 May 2012}}</ref> ਉਸ ਨੇ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ 'ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ' ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਜੋਂ ਮੁੱਖ  ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>[https://web.archive.org/web/20120128153819/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Television/Audiologist-trains-TV-show-actor/Article1-802154.aspx Audiologist trains TV show actor] by Serena Menon, ''[[Hindustan Times]]''. 25 January 2012.</ref> ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਰਹੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਮਾਈ 2.0 ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਮਾਰਚ 2021 ਵਿੱਚ ZEE5 ਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 50 ਸ਼ੈਕਸੀ ਐਸੀਅਨ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚੋਂ ਤੀਜਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਸ਼ ਬੇਸਡ ਈਸਟਰਨ ਆਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/deepika-padukone-priyanka-chopra-asian-woman-4416733/|title=Deepika Padukone dethrones Priyanka Chopra, becomes sexiest Asian woman|date=8 December 2016||work=[[The Indian Express]]}}</ref><ref>http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/im-loving-the-attention-i-have-got-after-ranking-3rd-on-sexiest-asian-womens-list-nia-sharma/articleshow/55996361.cms</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == === 2010-2013: ਡੈਬਿਊ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕੈਰੀਅਰ ਸੀਰੀਅਲ ''ਕਾਲੀ - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'  ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਗਲਾ ਸੀਰੀਅਲ ''ਬੈਹਿਨੇ'' ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਰਿਅਲਟੀ ਸ਼ੋਅ 'ਦ ਪਲੇਅਰ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਨੇ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ'' ਹੈ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵੀ ਦੀ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚਰਿਤਰ ਦੇ ਕਮੇਡੀ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ 'ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਤੈਹਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੈਂਸਰ ਪੀੜਤ ਕਰੈਕਟਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।''<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Nia-Sharma-bids-farewell-to-Jamai-Raja-posts-pic/articleshow/53629741.cms|title=Nia Sharma bids farewell to Jamai Raja; posts pic|work=timesofindia.com|accessdate=9 August 2016}}</ref>'' ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰੇਕ ਉਦੋਂ ਮਿਲਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ 'ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੈਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ' ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਡਿਸੂਜ਼ਾ, ਕਰਨ ਟੇਕਰ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਟੰਡਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਨੇ 2011 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ 2 ਸਾਲ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਚਲਾਈ ਸੀ।<ref>{{cite news|last1=Olivera|first1=Roshni|title=Bahus offer tips to the latest jamai on TV|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Bahus-offer-tips-to-the-latest-jamai-on-TV/articleshow/39552454.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=4 August 2014}}</ref> === 2014-2020: ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਫਲਤਾ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਜ਼ੀ.ਟੀਵੀ ਦੇ ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਰਵੀ ਦੁਬੇ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਹ 2014 ਤੋਂ 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਛੱਡਣ ਤੱਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।<ref>{{cite news|title=Jamai Raja completes 100 episodes|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jamai-Raja-completes-100-episodes/articleshow/45571883.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=19 December 2014}}</ref> 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਕਾਮੁਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਸੁਧੀਰ ਅਤੇ ਨਮਿਤ ਖੰਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ, ਆਲੀਆ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।<ref> {{cite web|url=https://www.filmibeat.com/television/news/2017/nia-sharma-looks-hot-in-the-first-teaser-of-her-latest-web-seires-twisted-255548.html|title=SEE PICS Nia Sharma Looks HOT in First Teaser Her Latest Web Series Twisted|date=3 March 2016}}</ref> ਜੁਲਾਈ 2017 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ ਦੇ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ੈੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੱਠਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।<ref name="india.com">{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-final-contestants-list-nia-sharma-manveer-gurjar-hina-khan-to-fight-their-fears-this-season-2110253/|title=Khatron Ke Khiladi 8 final contestants list: Nia Sharma, Manveer Gurjar, Hina Khan to fight their fears this season|access-date=8 May 2017}}</ref> ਦੁਬਾਰਾ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪਹਿਲੀ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-6-august-2017-review-nia-sharma-gets-eliminated-from-rohit-shettys-show-2382791/|title=Khatron Ke Khiladi 8 6 August 2017 Review: Nia Sharma Gets Eliminated From Rohit Shetty’s Show|date=7 August 2017}}</ref> ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 2018 ਤੱਕ, ਉਹ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/television/report-khatron-ke-khiladi-8-finale-week-nia-khan-becomes-the-first-finalist-on-the-show-2546474|title=Khatron Ke Khiladi 8 finale week: Nia Sharma becomes the first finalist on the show|date=18 September 2017}}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਅੱਗੇ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/nia-sharma-to-star-in-the-sequel-of-vikram-bhatts-web-series-twisted-2652641/|title=Nia Sharma To Star in the Sequel of Vikram Bhatts Web Series Twisted via indiacom|date=20 November 2017}}</ref>, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਗਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ਦੀ ਸਸਪੈਂਸ ਥ੍ਰਿਲਰ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਬਿਸ਼ਲਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੂਨ, 2019 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਅਤੇ ਅੰਜਲੀ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।<ref name="Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'">{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-nia-sharma-in-khatron-ke-khiladi-2372432|title=Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'|access-date=29 March 2017}}</ref> ਨਵੰਬਰ, 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਫ੍ਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਨਾਗਿਨ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸੀਜ਼ਨ, 'ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇਂਦਰ ਕੁਮੇਰੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਸੱਪ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਅਗਸਤ, 2020 ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/nia-sharma-to-star-in-naagin-4-but-wont-be-a-shapeshifting-snake-herself-2361943.html|title=Nia Sharma to Star in Naagin 4, But Won't be a Shapeshifting Snake Woman Herself|website=Mumbai Mirror|language=en |access-date=25 October 2019}}</ref> ਇਸ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਬਣੀ।<ref>{{cite news|title=Television star Nia Sharma has won Khatron Ke Khiladi - Made in India|url=https://www.hindustantimes.com/tv/khatron-ke-khiladi-made-in-india-winner-is-nia-sharma-says-it-is-her-reply-to-those-who-thought-she-was-only-about-make-up-and-styling/story-EIFX81mLdH17Z1DoNfTK3O.html|newspaper=Hindustan Times|access-date=31 August 2020|date=30 August 2020}}</ref> === 2021 – ਵਰਤਮਾਨ: ਓਟੀਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਤੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ === ZEE5 ਦੇ ਜਮਾਈ 2.0 ਦਾ ਦੂਜਾ ਸੀਜ਼ਨ 2021 ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਦੁਬੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਤੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੇਮ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੇ ਓਟੀਟੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਮਹਿਮਾਨ ਸੀ।<ref name="auto1">{{cite web|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/exclusive-bigg-boss-ott-nia-sharma-to-enter-the-house/amp_articleshow/85762457.cms|title=Exclusive! Bigg Boss OTT: Nia Sharma to enter the house|date=30 August 2021}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |url=https://www.news18.com/news/movies/jamai-2-0-teaser-out-ravi-dubey-nia-sharma-back-with-an-edgier-sequel-2270795.html |title=Jamai 2.0 Teaser Out, Ravi Dubey & Nia Sharma Back with an Edgier Sequel |date=14 August 2019 |website=News 18|access-date=2019-09-28}}</ref> == ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ == {| class="wikitable sortable" |- ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" class="unsortable" | {{Abbr|Ref.|Reference(s)}} |- | 2010–2011 | ''ਕਾਲੀ  - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'' | ਅਨੂ | | |- | 2011 | ''ਬਹਿਨੇਂ'' | ਨਿਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ | | |- |2011–2013 | ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੇਹਨਾ ਹੈ'' | ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ | | |- |2014–2016 | ''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ'' | ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ | | |- | rowspan="2" |2017 |''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8]]'' |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਚੌਥਾ ਸਥਾਨ | |- |''ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ'' |ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ | | |- | 2018–2019 | ''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ'' | ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਯਪ | | |- |2019–2020 | ''ਨਾਗਿਨ 4'' | ਬਰਿੰਦਾ ਪਾਰੇਖ | | |- |2020 | ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ: ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ]]'' | rowspan="2"|ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਜੇਤੂ | |- |2022 |''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 10'' | ਅੱਠਵਾਂ ਸਥਾਨ |<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-nia-sharma-and-paras-kalnawat-in-jhalak-dikhhla-jaa-10/articleshow/92901579.cms|title=Exclusive! Nia Sharma and Paras Kalnawat in Jhalak Dikhhla Jaa 10 - Times of India|website=The Times of India|date=15 July 2022 }}</ref> |} === ਮਹਿਮਾਨ ਰੂਪ === * 2011: ''ਦ ਪਲੇਅਰ '' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  * 2015: ''[[ਕਬੂਲ ਹੈ]]'' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  (ਡਾਂਸ ਪ੍ਰ੍ਫ਼ੋਰਮੈਂਸ ਰੰਗਤ-ਏ-ਈਦ 'ਤੇ)<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Rangat-E-Eid-in-Qubool-Hai/photostory/48123590.cms|title='Rangat-E-Eid' in 'Qubool Hai'|work=timesofindia.com|accessdate=29 July 2015}}</ref> * 2015: ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ '' – ਖਾਸ਼ ਦਿੱਖ ਰਾਵੀ ਨਾਲ<ref>{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/tv-actors-to-dance-at-kum-kum-bhagyas-special-episode-deva-shree-ganesha/1/475908.html|title=TV actors to perform at KumKum Bhagya's 'Deva Shree Ganesha'|work=indiatoday.com|accessdate=17 September 2015}}</ref> * 2015 & 2016: ''[[ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ|ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ਼]]''  ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ – ਏਕੀਕਰਨ JR ਨਾਲ == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|2}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{commonscat|Nia Sharma|ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ}} * {{IMDb name|5011985}} * {{Instagram|niasharma90}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990]] shqo2e8rcl0e58u8urpd8pyzzymde75 841863 841862 2026-07-02T16:15:41Z Sonia Atwal 49604 /* 2021 – ਵਰਤਮਾਨ: ਓਟੀਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਤੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ */ 841863 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|1990|09|17|df=yes}} <!--Birthdate must be attributed to a reliable published source with an established reputation for fact-checking. No blogs. No IMDb. No public records. See WP:BLPPRIVACY--> | birth_place = [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ | name = | image = Nia at ITA Awards.jpg | image_size = | caption = ਆਈਟੀਏ ਅਵਾਰਡ 2022 ਵਿੱਚ ਨੀਆ | nationality = <!-- Should only be used if nationality cannot be inferred from the birthplace per [[WP:INFONAT]]. --> | occupation = {{hlist|ਅਭਿਨੇਤਰੀ | ਮਾਡਲ}} | years_active = 2010–ਵਰਤਮਾਨ | parents = | notable_works = {{ubl|''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ''|''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ''|''ਨਾਗਿਨ 4''}} }} '''ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ''' (ਜਨਮ 17 ਸਤੰਬਰ 1990)<ref name="ndtv.com">{{Cite web |title=Inside Nia Sharma's 'Unplanned' Birthday Celebrations |url=https://www.ndtv.com/entertainment/inside-nia-sharmas-unplanned-birthday-celebrations-1751804 |access-date=29 July 2020 |website=NDTV.com |language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |title=These pictures prove that birthday girl Nia Sharma is truly one of the sexiest women in the world |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/happy-birthday-nia-sharma-4846790/ |access-date=29 July 2020 |website=The Indian Express |date=17 September 2017 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/onscreen-bahu-nia-sharma-flaunts-her-toned-figure-in-a-victoria-secret-bikini/articleshow/53259254.cms |title=Onscreen bahu Nia Sharma flaunts her toned figure in a Victoria Secret bikini - Times of India |website=The Times of India|date=18 July 2016 }}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਮਾਨਵੀ ਵਜੋਂ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{cite web |url=http://www.indianexpress.com/news/ek-hazaaron-mein-meri-behna-hai/873352/ |title=Ek Hazaaron Mein Meri Behna Hai |work=[[The Indian Express]] |date=9 November 2011 |access-date=29 May 2012}}</ref> ਉਸ ਨੇ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ 'ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ' ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਜੋਂ ਮੁੱਖ  ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>[https://web.archive.org/web/20120128153819/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Television/Audiologist-trains-TV-show-actor/Article1-802154.aspx Audiologist trains TV show actor] by Serena Menon, ''[[Hindustan Times]]''. 25 January 2012.</ref> ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰੀ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 'ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਰਹੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਮਾਈ 2.0 ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਮਾਰਚ 2021 ਵਿੱਚ ZEE5 ਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 50 ਸ਼ੈਕਸੀ ਐਸੀਅਨ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚੋਂ ਤੀਜਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਸ਼ ਬੇਸਡ ਈਸਟਰਨ ਆਈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/deepika-padukone-priyanka-chopra-asian-woman-4416733/|title=Deepika Padukone dethrones Priyanka Chopra, becomes sexiest Asian woman|date=8 December 2016||work=[[The Indian Express]]}}</ref><ref>http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/im-loving-the-attention-i-have-got-after-ranking-3rd-on-sexiest-asian-womens-list-nia-sharma/articleshow/55996361.cms</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == === 2010-2013: ਡੈਬਿਊ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕੈਰੀਅਰ ਸੀਰੀਅਲ ''ਕਾਲੀ - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'  ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਗਲਾ ਸੀਰੀਅਲ ''ਬੈਹਿਨੇ'' ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਰਿਅਲਟੀ ਸ਼ੋਅ 'ਦ ਪਲੇਅਰ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸ ਨੇ ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ'' ਹੈ ਵਿੱਚ ਮਾਨਵੀ ਦੀ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚਰਿਤਰ ਦੇ ਕਮੇਡੀ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ 'ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰਿਆਂ ਤੈਹਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੈਂਸਰ ਪੀੜਤ ਕਰੈਕਟਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।''<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Nia-Sharma-bids-farewell-to-Jamai-Raja-posts-pic/articleshow/53629741.cms|title=Nia Sharma bids farewell to Jamai Raja; posts pic|work=timesofindia.com|accessdate=9 August 2016}}</ref>'' ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰੇਕ ਉਦੋਂ ਮਿਲਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ 'ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੈਂ ਮੇਰੀ ਬੈਹਨਾ ਹੈ' ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਡਿਸੂਜ਼ਾ, ਕਰਨ ਟੇਕਰ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਟੰਡਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਨੇ 2011 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ 2 ਸਾਲ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਚਲਾਈ ਸੀ।<ref>{{cite news|last1=Olivera|first1=Roshni|title=Bahus offer tips to the latest jamai on TV|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/tv/news/Bahus-offer-tips-to-the-latest-jamai-on-TV/articleshow/39552454.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=4 August 2014}}</ref> === 2014-2020: ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਫਲਤਾ === ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਜ਼ੀ.ਟੀਵੀ ਦੇ ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਰਵੀ ਦੁਬੇ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਹ 2014 ਤੋਂ 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਛੱਡਣ ਤੱਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।<ref>{{cite news|title=Jamai Raja completes 100 episodes|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Jamai-Raja-completes-100-episodes/articleshow/45571883.cms|newspaper=The Times of India|access-date=7 January 2015|date=19 December 2014}}</ref> 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਭੱਟ ਦੀ ਵੈਬ-ਸੀਰੀਜ਼ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਕਾਮੁਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਹੁਲ ਸੁਧੀਰ ਅਤੇ ਨਮਿਤ ਖੰਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ, ਆਲੀਆ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।<ref> {{cite web|url=https://www.filmibeat.com/television/news/2017/nia-sharma-looks-hot-in-the-first-teaser-of-her-latest-web-seires-twisted-255548.html|title=SEE PICS Nia Sharma Looks HOT in First Teaser Her Latest Web Series Twisted|date=3 March 2016}}</ref> ਜੁਲਾਈ 2017 ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਲਰਜ਼ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ ਦੇ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ੈੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਹੋਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੱਠਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।<ref name="india.com">{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-final-contestants-list-nia-sharma-manveer-gurjar-hina-khan-to-fight-their-fears-this-season-2110253/|title=Khatron Ke Khiladi 8 final contestants list: Nia Sharma, Manveer Gurjar, Hina Khan to fight their fears this season|access-date=8 May 2017}}</ref> ਦੁਬਾਰਾ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਪਹਿਲੀ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/khatron-ke-khiladi-8-6-august-2017-review-nia-sharma-gets-eliminated-from-rohit-shettys-show-2382791/|title=Khatron Ke Khiladi 8 6 August 2017 Review: Nia Sharma Gets Eliminated From Rohit Shetty’s Show|date=7 August 2017}}</ref> ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਤੋਂ ਜਨਵਰੀ 2018 ਤੱਕ, ਉਹ ਸਟਾਰ-ਪਲੱਸ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ।<ref>{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/television/report-khatron-ke-khiladi-8-finale-week-nia-khan-becomes-the-first-finalist-on-the-show-2546474|title=Khatron Ke Khiladi 8 finale week: Nia Sharma becomes the first finalist on the show|date=18 September 2017}}</ref> ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਅੱਗੇ 'ਟਵਿਸਟਡ' ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ<ref>{{cite web|url=http://www.india.com/showbiz/nia-sharma-to-star-in-the-sequel-of-vikram-bhatts-web-series-twisted-2652641/|title=Nia Sharma To Star in the Sequel of Vikram Bhatts Web Series Twisted via indiacom|date=20 November 2017}}</ref>, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਗਲਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ਦੀ ਸਸਪੈਂਸ ਥ੍ਰਿਲਰ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ' ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਬਿਸ਼ਲਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੂਨ, 2019 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਪ ਅਤੇ ਅੰਜਲੀ ਸ਼ਰਮਾ ਦੀ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।<ref name="Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'">{{cite web|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-nia-sharma-in-khatron-ke-khiladi-2372432|title=Nia Sharma in 'Khatron Ke Khiladi'|access-date=29 March 2017}}</ref> ਨਵੰਬਰ, 2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੀ ਅਲੌਕਿਕ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਫ੍ਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਨਾਗਿਨ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸੀਜ਼ਨ, 'ਨਾਗਿਨ 4: ਭਾਗਿਆ ਕਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਖੇਲ' ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵਿਜੇਂਦਰ ਕੁਮੇਰੀਆ ਦੇ ਨਾਲ ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਸੱਪ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਅਗਸਤ, 2020 ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/nia-sharma-to-star-in-naagin-4-but-wont-be-a-shapeshifting-snake-herself-2361943.html|title=Nia Sharma to Star in Naagin 4, But Won't be a Shapeshifting Snake Woman Herself|website=Mumbai Mirror|language=en |access-date=25 October 2019}}</ref> ਇਸ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ - ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਜੇਤੂ ਬਣੀ।<ref>{{cite news|title=Television star Nia Sharma has won Khatron Ke Khiladi - Made in India|url=https://www.hindustantimes.com/tv/khatron-ke-khiladi-made-in-india-winner-is-nia-sharma-says-it-is-her-reply-to-those-who-thought-she-was-only-about-make-up-and-styling/story-EIFX81mLdH17Z1DoNfTK3O.html|newspaper=Hindustan Times|access-date=31 August 2020|date=30 August 2020}}</ref> === 2021 – ਵਰਤਮਾਨ: ਓਟੀਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਤੇ ਬਿੱਗ ਬੌਸ === ZEE5 ਦੇ ਜਮਾਈ 2.0 ਦਾ ਦੂਜਾ ਸੀਜ਼ਨ 2021 ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਦੁਬੇ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਤੰਬਰ, 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੇਮ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਬਿੱਗ ਬੌਸ ਦੇ ਓਟੀਟੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਮਹਿਮਾਨ ਸੀ।<ref name="auto1">{{cite web|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/exclusive-bigg-boss-ott-nia-sharma-to-enter-the-house/amp_articleshow/85762457.cms|title=Exclusive! Bigg Boss OTT: Nia Sharma to enter the house|date=30 August 2021}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |url=https://www.news18.com/news/movies/jamai-2-0-teaser-out-ravi-dubey-nia-sharma-back-with-an-edgier-sequel-2270795.html |title=Jamai 2.0 Teaser Out, Ravi Dubey & Nia Sharma Back with an Edgier Sequel |date=14 August 2019 |website=News 18|access-date=2019-09-28}}</ref> == ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ == {| class="wikitable sortable" |- ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" class="unsortable" | {{Abbr|Ref.|Reference(s)}} |- | 2010–2011 | ''ਕਾਲੀ  - ਏਕ ਅਗਨੀਪ੍ਰੀਕਸ਼ਾ'' | ਅਨੂ | | |- | 2011 | ''ਬਹਿਨੇਂ'' | ਨਿਸ਼ਾ ਮਹਿਤਾ | | |- |2011–2013 | ''ਏਕ ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਮੇਂ ਮੇਰੀ ਬੇਹਨਾ ਹੈ'' | ਮਾਨਵੀ ਚੌਧਰੀ | | |- |2014–2016 | ''ਜਮਾਈ ਰਾਜਾ'' | ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਟੇਲ | | |- | rowspan="2" |2017 |''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 8]]'' |ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਚੌਥਾ ਸਥਾਨ | |- |''ਮੇਰੀ ਦੁਰਗਾ'' |ਪਲਾਸ਼ਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ | | |- | 2018–2019 | ''ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਮਰਜਾਵਾਂ'' | ਆਰੋਹੀ ਕਸ਼ਯਪ | | |- |2019–2020 | ''ਨਾਗਿਨ 4'' | ਬਰਿੰਦਾ ਪਾਰੇਖ | | |- |2020 | ''ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ: ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ]]'' | rowspan="2"|ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | ਜੇਤੂ | |- |2022 |''ਝਲਕ ਦਿਖਲਾ ਜਾ 10'' | ਅੱਠਵਾਂ ਸਥਾਨ |<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-nia-sharma-and-paras-kalnawat-in-jhalak-dikhhla-jaa-10/articleshow/92901579.cms|title=Exclusive! Nia Sharma and Paras Kalnawat in Jhalak Dikhhla Jaa 10 - Times of India|website=The Times of India|date=15 July 2022 }}</ref> |} === ਮਹਿਮਾਨ ਰੂਪ === * 2011: ''ਦ ਪਲੇਅਰ '' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  * 2015: ''[[ਕਬੂਲ ਹੈ]]'' ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ  (ਡਾਂਸ ਪ੍ਰ੍ਫ਼ੋਰਮੈਂਸ ਰੰਗਤ-ਏ-ਈਦ 'ਤੇ)<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Rangat-E-Eid-in-Qubool-Hai/photostory/48123590.cms|title='Rangat-E-Eid' in 'Qubool Hai'|work=timesofindia.com|accessdate=29 July 2015}}</ref> * 2015: ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ '' – ਖਾਸ਼ ਦਿੱਖ ਰਾਵੀ ਨਾਲ<ref>{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/tv-actors-to-dance-at-kum-kum-bhagyas-special-episode-deva-shree-ganesha/1/475908.html|title=TV actors to perform at KumKum Bhagya's 'Deva Shree Ganesha'|work=indiatoday.com|accessdate=17 September 2015}}</ref> * 2015 & 2016: ''[[ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ|ਟਸ਼ਨ-ਏ-ਇਸ਼ਕ਼]]''  ਸ਼ਰਮਾ ਵਜੋਂ ਹੀ – ਏਕੀਕਰਨ JR ਨਾਲ == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|2}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{commonscat|Nia Sharma|ਨੀਆ ਸ਼ਰਮਾ}} * {{IMDb name|5011985}} * {{Instagram|niasharma90}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990]] st83rnjnkep8clsf8rek9fdaf9x1ic2 0 94001 841857 597077 2026-07-02T15:55:18Z Sonia Atwal 49604 /* */ 841857 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=ਸਨੇਹਾ ਕਪੂਰ|image = Rithvik Dhanjani in Jhalak.jpg|image size=180px|image_size=180px|caption=ਕਪੂਰ|birth_date={{birth date and age|df=yes|1986|4|18|}}|birth_place=[[Bangalore, Karnataka|ਬੰਗਲੋਰ, ਕਰਨਾਟਕ]], ਭਾਰਤ|nationality=[[Indian people|ਭਾਰਤੀ]]|occupation=[[Dancer|ਡਾਂਸਰ]], [[Choreographer|ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ]]|years active=2006–ਹੁਣ|years_active=2006–present|website=www.snehakapoor.com}}'''ਸਨੇਹਾ ਕਪੂਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਲਸਾ ਡਾਂਸਰ, ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ। ਉਹ "ਦ ਇੰਡੀਅਨ ਸਲਸਾ ਪ੍ਰਿੰਸਿਸ" ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।<ref name="dc">{{Cite news|url=http://www.deccanchronicle.com/tabloid/bengaluru/rhythm-moves-842|title=Rhythm in moves|last=Tabassum|first=Ayesha|date=2012-04-23|work=Deccan Chronicle|access-date=2012-05-06|archive-date=2012-04-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20120428042342/http://www.deccanchronicle.com/tabloid/bengaluru/rhythm-moves-842|dead-url=yes}}</ref> ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਨਾਚ ਫਾਰਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਲਸਾ, ਬਚਟਾ, ਮੇਰੈਗੂਏ, ਜੀਵੇ, ਹਿਪ-ਹਾਪ, ਅਡੇਗੀਓ ਅਤੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾਇਆ। 25 ਮਈ, 2015 ਨੂੰ ਉਸਨੂੰ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਮੁੱਖ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੋਂ ਜਬਲਪੁਰ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ==ਕਰੀਅਰ== ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ''ਇੰਡੀਅਨ ਸਾਲਸਾ ਪ੍ਰਿੰਸੈਸ'' ਜਾਂ ''ਸਾਲਸਾ ਸਨੇਹਾ'' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਨੇਹਾ ਕਪੂਰ ਨੂੰ ਸਿਹਰਾ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਲਸਾ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ 'ਤੇ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਪੂਰ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਲਸਾ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਉਸਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਲੌਰਡ ਵਿਜੇ ਦੇ ਡਾਂਸ ਸਟੂਡੀਓ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਡਾਂਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸਨੇਹਾ ਨੇ ਸਲਸਾ, ਬਚਟਾ, ਮਰੇਂਗੂ, ਜੀਵੇ, ਹਿੱਪ-ਹੌਪ, ਅਡੈਜੀਓ ਅਤੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਆਦਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਾਚਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ। ਕਪੂਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਥਲੀਟ ਸੀ, ਪਰ ਕੁਝ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਉਸਨੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਰਿਚਰਡ ਥਲੂਰ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ [[ਬੰਗਲੌਰ]] ਵਿੱਚ ਲੌਰਡ ਵਿਜੇ ਦੇ ਡਾਂਸ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਡਾਂਸਰ ਬਣਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਡਾਂਸਰ ਸਾਥੀ ਥੂਲੂਰ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਲਸਾ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਟਰਾਫੀਆਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। ਕਪੂਰ ਨੇ "ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਵਿੰਗ ਡਾਂਸ ਫਲਿੱਪਸ" ਲਈ ਗਿੰਨੀਜ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ 33 ਫਲਿੱਪਾਂ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਨ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ 39 ਫਲਿੱਪ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। == ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ == ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ<span> </span>: ਏਲਿਜ਼ਾਬੇਥ ਕਪੂਰ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ<span> </span>: ਸੁਨੀਲ ਕਪੂਰ ਸਿਬਲਿੰਗ<span> </span>: ਨੇਹਾ ਕਪੂਰ == ਐਵਾਰਡ == * 2007, Winner of the Australian Salsa Classic, Sydney<ref name="rediff">{{Cite news|url=http://www.rediff.com/getahead/2008/aug/19sl3.htm|title=A Salsa extravaganza!|date=2008-08-19|work=Rediff News|access-date=2012-05-06}}</ref> * 2007, Winner of the European Salsa Masters, UK<ref name="hindu2007nov">{{Cite news|url=http://www.hindu.com/mp/2007/11/03/stories/2007110350860400.htm|title=Salsa classes by Lourd|date=2007-11-03|work=Metro Plus|access-date=2012-05-06|publisher=The Hindu|archive-date=2008-03-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20080308113806/http://www.hindu.com/mp/2007/11/03/stories/2007110350860400.htm|dead-url=yes}}</ref> *2007, 1st Runner Up at the Asian Open Salsa Championships, Hong Kong *2007, Semi-finalist at the ESPN World Salsa Championships, Orlando Florida *[[Dance India Dance (season 3)#Female contestants|Dance India Dance Season 3 Top 20 Finalist]] *Winner of the Australian Salsa Classic 2007, Sydney. *Winner of the European Salsa Masters 2007, UK. *1st Runner Up at the Asian Open Salsa Championships 2007, Hong Kong. *Semi Finalist at the ESPN World Salsa Championships 2007, Orlando Florida. *Winner of the Bangalore Central Dance Competition 2006 & 2007, Bangalore. *Jhalak Dikhala Jaa, Season 7 – Choreographer to Sreesanth (Cricketer) *Nach Baliye Season6, 2013 – Choreographer to Kanika Maheshwari and Ankur Ghai. *Jhalak Dikhhla Jaa Season 6, 2013 – Top 3 Performed with Shantanu Mukherjee. *Jhalak Dikhhla Jaa Season 6, 2013 – Top 6 Choreographer to [[Karanvir Bohra]]. *Jhalak Dikhhla Jaa Season 5, 2012 – Top 3 Choreographer to [[Rithvik Dhanjani]]. *Dance India Dance Season 3, 2011 – Top 15 contestants. *Guinness World Record Holder 2011, Most number of swing flips in a minute. *Jhalak Dikhhla Jaa Season 4, 2010 – Choreographer to [[Akhil Kumar]]. *India’s Got Talent Season 1, 2009 – Finalist. *[[Jhalak Dikhhla Jaa (season 8)|Jhalak dikhla jaa Season 8]], 2015 - choreographer to [[Raftaar (rapper)|Raftaar]]. *[[Super Dancer]] season 1 choreographer, 2016 *Nach baliye season 8, 2017 - choreographer to [[Aashka Goradia|Aashka goradia]] and Brent Goble with her boyfriend [[Ruel Dausan Varidani]] == ਹਵਾਲੇ == <references /> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਡਾਂਸਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਚ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] m4jtxgh7rgajlf8t363z9ak0by39rii 8 99390 841897 840919 2026-07-03T11:07:24Z Kuldeepburjbhalaike 18176 841897 javascript text/javascript /*! * Adds option to share link to the current page in social networks and email * Written by [[:he:User:ערן]] and [[m:User:Krinkle]] * @source https://ta.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Gadget-SocialMedia.js Revision 2026-06-16 */ function expandUrl(url) { return (new URL(url, location.href)).toString(); } $.when($.ready, mw.loader.using(['mediawiki.util'])).then(function() { var msgs = { email: 'ਈਮੇਲ', facebook: 'ਫੇਸਬੁੱਕ', twitter: 'ਟਵਿਟਰ', twitterTemplate: '$1 \n\n$2', share: 'ਸਾਂਝਾ ਕਰੋ:' }; var tinyUrl = expandUrl(mw.util.getUrl()); var socialShares = [{ 'title': msgs.email, 'url': 'mailto:?subject=' + encodeURIComponent(mw.config.get('wgTitle')) + '&body=' + tinyUrl, 'img': 'https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/43/Breezeicons-actions-22-mail-mark-unread.svg/40px-Breezeicons-actions-22-mail-mark-unread.svg.png' }, { 'title': msgs.facebook, 'url': 'http://www.facebook.com/sharer.php?u=' + tinyUrl + '&t=' + encodeURIComponent(mw.config.get('wgTitle')), 'img': 'https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c2/F_icon.svg/40px-F_icon.svg.png' }, { 'title': msgs.twitter, 'url': 'http://twitter.com/intent/tweet?text=' + encodeURIComponent(mw.format(msgs.twitterTemplate, mw.config.get('wgTitle'), tinyUrl)), 'img': 'https://upload.wikimedia.org/wikinews/en/f/f7/Twitter.png' } ]; var whatLinksItem = $('#t-whatlinkshere'); if (!whatLinksItem.length) return; var shareSpan = $('<span>').text(msgs.share + ' '); for (var social of socialShares) { var socialSpan = $('<span>'); var socialA = $('<a>').attr({ href: social.url, target: '_blank', title: social.title, style: 'padding: 0 2px' }); var socialImg = $('<img>').attr({ 'src': social.img, 'width': '16' }); socialA.append(socialImg); socialSpan.append(socialA); shareSpan.append(socialSpan); } var item = $('<li>').attr({ id: 't-socialShare' }).append(shareSpan); whatLinksItem.before(item); }); kb1lpmfyri0jjc31p5bmt2ymn64g49x 0 102562 841871 838657 2026-07-02T17:04:03Z Sonia Atwal 49604 /* */ 841871 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|2001|10|13}} | birth_place = [[ਜਲੰਧਰ]], [[ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ]] | residence = [[ਮੁੰਬਈ]], [[ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]], ਭਾਰਤ | nationality = ਭਾਰਤੀ | occupation = ਨ੍ਰਿਤਕੀ, ਅਦਾਕਾਰਾ | years active = 2010-ਵਰਤਮਾਨ | years_active = 2010-ਵਰਤਮਾਨ | known for = ''[[ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਆ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼]]'' | known_for = ''[[ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਆ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼]]'' }} '''ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰ ਹੈ। ਅਵਨੀਤ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਅਕਤੂਬਰ, 2001<ref name="Avneet-Kaur-injures-her-foot">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Avneet-Kaur-injures-her-foot-during-shoot/articleshow/45899078.cms|title=Avneet Kaur injures her foot during shoot|date=16 January 2015|website=The Times of India|access-date=16 September 2015}}</ref> [[ਜਲੰਧਰ]], [[ਪੰਜਾਬ]], [[ਭਾਰਤ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਪੁਲਿਸ ਡੀ.ਏ.ਵੀ. ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਜਲੰਧਰ, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਨੌਵੀਂ ਜਮਾਤ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਆਕਸਫੋਰਡ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦਸਵੀਂ ਕਲਾਸ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਅਨ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਡਾਂਸ ਕੇ ਸੁਪਰਸਟਾਰਸ, ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਇੱਕ ਹੋਰ ਡੀ.ਆਈ.ਡੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਅਵਨੀਤ ਸ਼ੋਪ ਓਪੇਰਾ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅਭਿਨੈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਟੇਡੇ ਹੈ ਪਰ ਤੇਰੇ ਮੇਰੇ ਹੈ ਕਾਮੇਡੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਜੂਨ, 2012 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਰਿਆਲਟੀ ਸ਼ੋਅ ਝਲਕ ਦਿੱਖਾ ਜਾ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 2012 ਦੀਆਂ ਟੀਵੀ ਲੜੀਵਾਰ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦਮਯੰਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ 2013 ਦੀ ਇਕੋ ਫ਼ਿਲਮ 'ਏਕ ਮੁਠੀ ਆਸਮਾਨ' ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਪਾਕੀ ਕਪੂਰ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਹੋਈ। ਨਵਨੀਤ ਨੇ 2014 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ 'ਮਾਰਦਾਨੀ' ਵਿੱਚ ਮੀਰਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਖਰੀ ਵਾਰ 2014 ਦੀਆਂ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਹਾਮਾਰੀ ਸਿਸਟਰ ਦੀਦੀ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਾ ਨੰਦਨੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਚਾਰੁਮਤੀ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਬਿੰਦੁਸਾਰੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.instagram.com/p/Ba717ZIHgAs/?hl=en|title=Instagram post by Avneet Kaur Official • Nov 1, 2017 at 1:58am UTC|website=Instagram|language=en|access-date=2017-12-15}}</ref> ਨਵਨੀਤ ਨੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਯੂਨੀਲੀਵਰ ਅਤੇ ਮੇਗੀ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੇ ਨਾਲ 40+ ਟੀਵੀਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। == ਕਰੀਅਰ == ਕੌਰ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੀਪ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ 'ਮਰਦਾਨੀ' ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਣੀ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਭਾਣਜੀ ਵਜੋਂ ਭੂਮਿਕਾ ਦਿਤੀ ਗਈ।<ref name="interview-with-actress-avneet-kaur">{{Cite web|url=http://www.bhaskar.com/news/UT-CHD-exclusive-interview-with-actress-avneet-kaur-4741903-PHO.html|title=Exclusive interview with actress avneet kaur|website=Bhaskar|access-date=16 September 2015}}</ref> ਕੌਰ ਨੇ ਰਾਕੇਸ਼ ਓਮਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮੇਹਰਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਉੱਤੇ ਵੀ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਕਿਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇਗੀ। ਸਤੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਡੀ.ਜੇ. ਦੇ ਕਰੀਏਟਿਵ ਯੂਨਿਟ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ 'ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਹਮਾਰੀ ਸਿਸਟਰ ਦੀਦੀ''<nowiki/>' ਵਿੱਚ ਸਮਾਨ ਲੀਡ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਹਥ੍ਰੋਨ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੱਤਵੀਂ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਲੜਕੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਸਿਤੰਬਰ 2014 ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ 2015 ਤੱਕ ਸੋਨੀ ਪਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="trouble-in-Hamari-Sister">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Double-trouble-in-Hamari-Sister-Didi/articleshow/45283836.cms|title=Double trouble in Hamari Sister Didi|date=26 November 2014|website=The Times of India|access-date=16 September 2015}}</ref><ref name="studies-and-acting">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/How-Avneet-Kaur-Kohli-balances-studies-and-acting/articleshow/43817187.cms|title=How Avneet Kaur Kohli balances studies and acting|date=30 September 2014|website=The Times of India|access-date=16 September 2015}}</ref> ਉਹ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰੂਨੀ ਫਿਲਮ ਜੋ ਕਿ 2017 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਚੰਦਰਾ ਨੰਦੀ ਦੇ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਚਾਰੂਮਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ।  == ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ == [[File:Siddharth Nigam And Avneet Kaur At 12 Gold Awards 2019.png|thumb|12 ਵੇਂ ਗੋਲਡ ਅਵਾਰਡਸ ਵਿੱਚ ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਅਤੇ ਸਿਧਾਰਥ ਨਿਗਮ]] ਕੌਰ ਦਾ ਜਨਮ ਸੋਨੀਆ ਨੰਦਰਾ ਅਤੇ ਅਮਨਦੀਪ ਨੰਦਰਾ ਦੇ ਘਰ 13 ਅਕਤੂਬਰ 2001 ਨੂੰ [[ਜਲੰਧਰ]], [[ਪੰਜਾਬ,ਭਾਰਤ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਆ ਗਈ। ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2010 ਵਿੱਚ 8 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। 2021 ਤੱਕ, ਕੌਰ ਕਾਂਦੀਵਾਲੀ, ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। == ਮੀਡੀਆ == ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਟਾਈਮਜ਼ ਮੋਸਟ ਡਿਜ਼ਾਇਰੇਬਲ ਵੂਮੈਨ 2020 ਵਿੱਚ 11ਵਾਂ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੌਰ ਨੂੰ ਟੀਵੀ 2020 ਤੇ ਦਿ ਟਾਈਮਜ਼ ਮੋਸਟ ਡਿਜ਼ਾਇਰੇਬਲ ਵੂਮੈਨਸ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ 13 'ਤੇ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਟੇਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable sortable" style="margin-bottom: 106px;" ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ |- | 2010 |ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਆ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼ | ਉਮੀਦਵਾਰ | ਚੋਟੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲ |- | 2011 | ਡਾਂਸ ਸੁਪਰਸਟਾਰਸ | ਉਮੀਦਵਾਰ | "ਡਾਂਸ ਚੈਲੈਂਜਰਸ" ਟੀਮ ਵਿਚ<ref name="oneindia">[http://bookmarks.oneindia.in/out/new-dancing-show-on-zee-tv-dance-ke-superstars-premiered/ Dance Ke Superstars - Oneindia]{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=October 2016}}</ref> |- | 2012 | ਲੀਡ ਰੋਲ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭੂਮਿਕਾ<ref>{{Cite web|url=http://archive.indianexpress.com/news/meri-maa/901599/|title=Meri Maa|date=1 March 2012|website=Indian Express|access-date=16 September 2015}}</ref> | | |- | 2012 | '' ਝਲਕ ਦਿੱਖਾਲਾ ਜਾ 5'' | ਉਮੀਦਵਾਰ | ਅਗਸਤ 2012 ਨੂੰ ਇਲੀਮੀਨੇਟ ਹੋਈ<ref>{{Cite web|url=http://photogallery.indiatimes.com/events/mumbai/launch-jhalak-dikhhla-ja/Darsheel-Safari-Avneet-Kaur/articleshow/13921720.cms|title=Darsheel Safary with choreographer Avneet Kaur during the launch of the dance reality show 'Jhalak Dikhhla Ja' held at Flimistan Studio in Mumbai on June 7, 2012|website=Indiatimes|access-date=16 September 2015}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/darsheel-safary-and-avneet-kaur-get-eliminated-jhalak|title=Darsheel Safary and Avneet Kaur get eliminated from Jhalak|date=1 September 2012|website=Tellychakkar|access-date=16 September 2015}}</ref> |- | 2012-13 |''ਟੇਢੇ ਪਰ ਤੇਰੇ ਮੇਰੇ ਹੈ'' | | |- | 2012-13 |''ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ'' | ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦਮਯੰਤੀ | |- | 2013 |''ਦੀ ਵੀਕਲੀ ਰੇਪ'' | ਖੁਦ | |- | 2013 |''ਏਕ ਮੁਠੀ ਅਸਮਾਨ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਪਾਕੀ ਕਪੂਰ | |- | 2014 | ''[[ਮਰਦਾਨੀ (ਫ਼ਿਲਮ)|ਮਰਦਾਨੀ]]'' | ਮੀਰਾ |ਫਿਲਮ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ |- | 2014-15 | ''ਹਾਮਾਰੀ ਸਿਸਟਰ ਦੀਦੀ'' | ਖੁਸ਼ੀ | |- | 2017 | ''ਚੰਦ੍ਰ ਨੰਦਿਨੀ'' | ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਚਾਰੂਮਤੀ (ਬਿੰਦੁਸਾਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ) | |- |2017 |ਬ੍ਰੂਨੀ |ਸ਼ਿਵਾਨੀ |ਲੀਡ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ<ref>{{Citation|title=Brunie|url=http://m.imdb.com/title/tt6464292/|language=en|access-date=2017-12-15}}</ref> |} ===ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ !ਫ਼ਿਲਮ !ਭੂਮਿਕਾ !ਹਵਾਲੇ |- |2014 |''[[ਮਰਦਾਨੀ (ਫ਼ਿਲਮ)|ਮਰਦਾਨੀ]]'' |ਮੀਰਾ |<ref>{{Cite web|last=|first=|title=Mardaani Movie Star Cast {{!}} Release Date {{!}} Movie Trailer {{!}} Review- Bollywood Hungama|url=https://www.bollywoodhungama.com/movie/mardaani/cast/|url-status=live|access-date=|website=bollywoodhungama.com|language=en}}</ref> |- |2017 |''[[ਕਰੀਬ ਕਰੀਬ ਸਿੰਗਲ]]'' |ਕਪੜਿਆਂ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ |<ref>{{Cite web|title=Qarib Qarib Singlle: Latest News, Videos and Photos of Qarib Qarib Singlle {{!}} Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/topic/Qarib-Qarib-Singlle|access-date=2021-04-20|website=The Times of India}}</ref> |- |2019 |''ਏਕਤਾ'' |ਬਤੌਰ ਜਵਾਨ ਏਕਤਾ |<ref>{{Cite web|title=Ekta Movie Reviews & Ratings {{!}} Ekta (2019) {{!}} Times Of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-details/ekta/etmovie_comments/63380113.cms|url-status=live|website=timesofindia.com}}</ref> |- |2019 |''ਚਿੜਿਆਖ਼ਾਨਾ'' |ਮੀਲੀ |<ref>{{Cite web|date=August 18, 2019|title=Director Manish Tiwary: Chidiakhana deserves U rating from CBFC. It is for children|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/director-manish-tiwary-chidiakhana-deserves-u-rating-from-cbfc-it-is-for-children-1581920-2019-08-18|access-date=2021-07-29|website=India Today|language=en}}</ref> |- |2019 |''ਮਰਦਾਨੀ 2'' |ਮੀਰਾ |<ref>{{Cite web|date=2019-12-17|title=Avneet Kaur talks her experience on working with Rani Mukherjee in Mardaani 2|url=https://www.thelivemirror.com/avneet-kaur-shares-experience-mardaani-2/|url-status=live|access-date=|website=The Live Mirror|language=en-US}}</ref> |} === ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ === {| class="wikitable" |'''Year''' |'''Title''' |'''Role''' |'''Platform''' |'''Notes''' |- | rowspan="2" |2018 |ਬੱਬਰ ਕਾ ਤੱਬਰ | rowspan="2" |ਨਿੱਕੀ ਬੱਬਰ | rowspan="2" |Zee 5 |<ref>{{Cite web|url=https://www.lyricsstory.net/avneet-kaur-biography-instagram-phone-number-dance-age-height-sister-daily-routine|title=Babbar Ka Tabbar|date=26 August 2020|website=LyricsStory|access-date=13 April 2021|archive-date=13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210413182334/https://www.lyricsstory.net/avneet-kaur-biography-instagram-phone-number-dance-age-height-sister-daily-routine|url-status=dead}}</ref> |- |''ਬੱਬਰ ਕਾ ਟੱਬਰ 2'' | |} === ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓਜ਼=== {| class="wikitable " |- style="text-align:center;" ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਗਾਇਕ ! ਲੇਬਲ ! ਹਵਾਲੇ |- |2013 |ਲਬੜੀਆਂ |ਮਾਲਾ ਤਰੇਓਨ |ਟਾਈਮਜ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Citation|url=https://www.hungama.com/album/labdiyaan/1830443/|language=en|access-date=2021-04-20|title=Labdiyaan|archivedate=2021-04-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210420072628/https://www.hungama.com/album/labdiyaan/1830443/}}</ref> |- | rowspan="9" |2019 |ਤਰਸੇ ਯੇ ਨੈਨਾ |ਆਨੰਦ ਬਾਜਪਾਈ |ਜ਼ੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਕੰਪਨੀ |<ref>{{Cite web|title=Latest Hindi Song 'Tarse Ye Naina' Sung By 'Anand Bajpai' {{!}} Hindi Video Songs|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-tarse-ye-naina-sung-by-anand-bajpai/videoshow/68735094.cms|access-date=2021-04-20|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en}}</ref> |- |ਯਾਰੀ |ਨਿੱਕ |ਬੈਂਗ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|title=Punjabi Song 'Yaari' Sung By Nikk Featuring Avneet Kaur {{!}} Punjabi Video Songs|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/punjabi-song-yaari-sung-by-nikk-featuring-avneet-kaur/videoshow/70911157.cms|access-date=2021-04-20|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en}}</ref> |- |ਪਹਾੜਨ |ਰਜਤ ਨਾਗਪਾਲ |[[ ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ|ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ] |<ref>{{Cite web|last=Singh|first=Pankaj|date=2019-08-26|title=Avneet Kaur new song 'Pahadan' to release today: Read more details|url=https://www.theindianwire.com/entertainment/avneet-kaur-new-song-pahadan-release-today-read-details-164182/|access-date=2021-04-20|website=The Indian Wire|language=en-GB}}</ref> |- |ਮੇਰੇ ਨੈਨਾ |[[ਕਰਨ ਸਿੰਘ ਅਰੋੜਾ]] |ਹੀਰੋ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|date=2019-09-30|title=Avneet Kaur stars in video of a tragic love story|url=https://zeenews.india.com/music/avneet-kaur-stars-in-video-of-a-tragic-love-story-2237696.html|access-date=2021-04-20|website=Zee News|language=en}}</ref> |- |ਅਟੈਚਮੈਂਟ |ਰਵਨੀਤ ਸਿੰਘ |[[ਸਿਧਾਰਥ ਨਿਗਮ|ਬੋਨਬਰੋਸ ਰਿਕਾਰਡਸ]] |<ref>{{Cite web|title=Siddharth Nigam & Avneet Kaur's new song crosses 3 million views|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/television-news/siddharth-nigam-and-avneet-kaurs-song-attachment-crossed-3million-views.html|access-date=2021-04-20|website=Republic World|language=en}}</ref> |- |ਤੇਰੀ ਨਾਰ |ਨਿੱਕ |ਬੈਂਗ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|title=Avneet Kaur's best music videos that fans must check out, check full list|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/television-news/avneet-kaurs-best-music-videos-that-you-must-check-out-see-full-list.html|access-date=2021-04-20|website=Republic World|language=en}}</ref> |- |ਮੈਂ ਫਿਰ ਨਈ ਆਉਣਾ |ਨਿੱਕ ਨੰਨੂ |ਲੋਕਧੁਨ |<ref>{{Cite web|last=Singh|first=Yash|date=2019-11-21|title=Avneet Kaur's latest music video 'Main Fir Nai Auna' released, check out|url=https://www.theindianwire.com/entertainment/avneet-kaurs-latest-music-video-main-fir-nai-auna-released-check-233030/|access-date=2021-04-20|website=The Indian Wire|language=en-GB}}</ref> |- |ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ |ਜਗਮੀਤ ਬਰਾੜ |ਸਾਗਾ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|title=Latest Punjabi Song 'Taanashah' Sung By Jagmeet Brar {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-taanashah-sung-by-jagmeet-brar/videoshow/72252684.cms|access-date=2021-08-10|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en}}</ref> |- |ਕਾਲੀ ਮੇਰੀ ਗੱਡੀ |[[ਰਾਮਜੀ ਗੁਲਾਟੀ]] |ਯੂਨਾਇਟੇਡ ਵਾਇਟ ਫਲੈਗ |<ref>{{Cite web|title=kaali meri gaddi song|url=https://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/avneet-kaur-shares-glimpses-of-her-music-video-kaali-meri-gaddi-looks-mesmerizing-191218}}</ref> |- | rowspan="7" |2020 |ਡੇਲੀ ਡੇਲੀ |[[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ]] |[[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ|ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ]] |<ref>{{Cite web|date=2020-02-14|title=Watch: Avneet Kaur-Riyaz Ali in romantic song Daily Daily|url=https://www.thelivemirror.com/daily-dailysong-out/|access-date=2021-04-20|website=The Live Mirror|language=en-US}}</ref> |- |ਲੱਕ ਦੀ ਕਸਮ |[[ਰਾਮਜੀ ਗੁਲਾਟੀ]], ਮੈਕ |[[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] |<ref>{{Cite web|title=रिलीज हुआ अवनित कौर और सिद्धार्थ निगम गाना 'लक दी कसम' का विडियो|url=https://navbharattimes.indiatimes.com/video/movie-masti/bhojpuri/watch-latest-punjabi-video-song-luck-di-kasam-sung-by-ramji-gulati-starring-avneet-kaur-and-siddharth-nigam/videoshow/74610620.cms|access-date=2021-04-20|website=Navbharat Times|language=hi}}</ref> |- |ਹਮਾਰਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ |ਸੁਨੀਲ ਕਪੂਰ |[[ਜੋਏ ਮੁਖਰਜੀ|ਜੋਏ ਮੁਖਰਜੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ]] |<ref>{{Cite web|title=Sujoy Joy Mukherjee conceptualises a single for the fight against COVID19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/sujoy-joy-mukherjee-conceptualises-a-single-for-the-fight-against-covid19/articleshow/75488205.cms|access-date=2021-07-29|website=The Times of India|language=en}}</ref> |- |ਸਾਰਾ ਦਿਨ |[[ਕਰਨ ਸਿੰਘ ਅਰੋੜਾ]], ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ |[[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] |<ref>{{cite news |title=Watch Latest Punjabi Audio Song - 'Saara Din' Sung By Karan Singh Arora Featuring Avneet Kaur |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/atch-latest-punjabi-audio-song-saara-din-sung-by-karan-singh-arora-featuring-avneet-kaur/videoshow/75825276.cms |access-date=2 April 2021 |work=The Times of India |date=20 May 2020 |language=en}}</ref> |- |ਚਾਕਲੇਟ | [[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ]] | [[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ]] |<ref name="Chocolate, badaami rang">{{cite news |title=Avneet Kaur takes her digital game to the next level! |url=https://www.aninews.in/news/business/actor-avneet-kaur-takes-her-digital-game-to-the-next-level20210326112644/ |access-date=2 April 2021 |work=ANI News |date=26 March 2021 |language=en |archive-date=26 ਮਾਰਚ 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210326062220/https://www.aninews.in/news/business/actor-avneet-kaur-takes-her-digital-game-to-the-next-level20210326112644/ |url-status=dead }}</ref> |- |ਬਦਾਮੀ ਰੰਗ |ਨਿੱਕ |ਬੈਂਗ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref name="Chocolate, badaami rang" /> |- |ਐਕਸ ਕਾਲਿੰਗ | [[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ]], [[ਰੋਹਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ]] |[[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ|ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ]] |<ref>{{cite news |title=Neha kakkar reacts to Rohanpreet and Avneet's upcoming song |url=https://www.hindustantimes.com/music/neha-kakkar-has-an-angry-reaction-to-husband-rohanpreet-singh-s-ex-calling-he-swears-he-is-innocent/story-LGvDaBXjwq9qUdQE9w8buI.html |access-date=2 April 2021 |work=Hindustan Times |date=31 October 2020 |language=en}}</ref> |- | rowspan="7" | 2021 |ਫਰਾਰ |ਅਕੁੱਲ |ਵੀਵਾਈਆਰਐਲ ਓਰਿਜਨਨਲਸ |<ref>{{cite news |last=Pathania |first=Anushka |date=15 January 2021 |title=Avneet Kaur starrer 'Faraar' is trending |url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/music/avneet-kaur-starrer-faraar-is-a-story-about-a-lovers-spat-watch-video.html |access-date=2 April 2021 |work=Republic World |language=en}}</ref> |- |ਤੇਰਾ ਹੂੰ ਨਾ |[[ਨਿਖਿਲ ਡੀ'ਸੁਜ਼ਾ]] |[[T-Series (company)|T-Series]] |<ref>{{cite news |title=Arradhya Maan new song Tera Hoon Na |url=https://www.mid-day.com/lifestyle/infotainment/article/arradhya-maan-will-make-you-fall-in-love-with-his-charm-in-new-song-tera-hoon-na-23164483 |access-date=2 April 2021 |work=Mid Day |date=19 March 2021 |language=en }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- |ਤੈਨੂੰ ਨੀ ਪਤਾ |ਗੁਰੀ |ਗੀਤ MP3 |<ref name="Avneet">{{cite news |last=Nair |first=Shriya |date=14 March 2021 |title=DYK Avneet Kaur was part of Jhalak Dikhla Jaa, but not as a celebrity? |url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/music/dyk-avneet-kaur-was-part-of-jhalak-dikhla-jaa-but-not-as-a-celebrity.html |access-date=2 April 2021 |work=Republic World |language=en}}</ref> |- |ਕਿੰਨੇ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ |ਗੋਲਡੀ ਸੋਹੇਲ |ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ |<ref>{{cite news |title='Kinne Saalan Baad' Sung by Goldie Sohel |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/punjabi-gana-new-songs-videos-2021-latest-punjabi-song-kinne-saalan-baad-sung-by-goldie-sohel/videoshow/81765180.cms |access-date=2 April 2021 |work=The Times of India |date=31 March 2021 |language=en}}</ref> |- |ਦੇਖੇ ਸਾਰੇ ਖ਼ੁਆਬ |[[ਇਸ਼ਾਨ ਖ਼ਾਨ]] |ਬਿਲਾਈਵ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|date=2021-04-18|title=Siddharth Gupta and Avneet Kaur feature in new single 'Dekhe Saare Khwaab'|url=https://www.mid-day.com/entertainment/music-news/article/siddharth-gupta-and-avneet-kaur-feature-in-new-single-dekhe-saare-khwaab-23168937|access-date=2021-04-20|website=www.mid-day.com|language=en|archive-date=2021-04-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419145710/https://www.mid-day.com/entertainment/music-news/article/siddharth-gupta-and-avneet-kaur-feature-in-new-single-dekhe-saare-khwaab-23168937|dead-url=yes}}</ref> |- |ਪਾਗਲਾ |[[ਅਖਿਲ (ਗਾਇਕ)|ਅਖਿਲ]] |ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ |<ref>{{Cite web|title=Latest trending song 'Paagla' sung by Akhil ft. Avneet Kaur|url=https://www.india.com/photos/entertainment/avneet-kaur-surprises-fans-with-bts-pictures-from-music-video-paagal-see-pictures-213387/|access-date=2021-06-27|website=india.com|language=en}}</ref> |- |ਹੋਨੇ ਲਗਾ ਤੁਮਸੇ ਪਿਆਰ |ਅਭੀ ਦੱਤ |ਬੀਲਾਇਵ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|last=|date=2021-07-13|title=Watch: Siddharth Nigam and Avneet Kaur's romance in 'Hone Laga Tumse Pyaar'|url=https://www.mid-day.com/entertainment/bollywood-news/article/watch-siddharth-nigam-and-avneet-kaurs-romance-in-hone-laga-tumse-pyaar-23182504|access-date=2021-07-13|website=Mid-Day|language=en-US}}</ref> |} == ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable" |+ !Year !Award !Category !Result !Ref |- |2019 |[[Gold Awards]] |[[Gold Award for Best Onscreen Jodi|Best Onscreen Jodi]] (With [[Siddharth Nigam]]) |{{nom}} |<ref>{{Cite web|title=Gold Awards 2019 {{!}} 24th October 2019 {{!}} Full Episode {{!}} ZEE5|url=https://www.zee5.com/global/tvshows/details/gold-awards-2019/0-6-2183/gold-awards-2019/0-1-281729|url-status=live|access-date=2021-08-10|website=ZEE5|language=en}}</ref> |- |2020 |[[Gold Awards|Gold Glam & Style Awards]] |Most Stylish Influencer |{{Won}} |<ref>{{Cite web|last=Bhasin|first=Shriya|date=2020-11-25|title=Gold Awards 2020: Sidharth Shukla, Hina Khan to Surbhi Chandna, list of TV celebs who won big|url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/gold-awards-2020-sidharth-shukla-hina-khan-to-surbhi-chandna-list-of-tv-celebs-who-won-big-667348|access-date=2021-04-19|website=www.indiatvnews.com|language=en}}</ref> |} == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * [[ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] * [[ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] * [[ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|colwidth=25em}} == ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ == * {{IMDb name|id=nm3941445|name=Avneet Kaur}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2001]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਲੋਕ]] t3x1wjm7iwyj74t0gvcqu9kylr1a2tv 841872 841871 2026-07-02T17:05:38Z Sonia Atwal 49604 /* ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ */ 841872 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|2001|10|13}} | birth_place = [[ਜਲੰਧਰ]], [[ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ]] | residence = [[ਮੁੰਬਈ]], [[ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]], ਭਾਰਤ | nationality = ਭਾਰਤੀ | occupation = ਨ੍ਰਿਤਕੀ, ਅਦਾਕਾਰਾ | years active = 2010-ਵਰਤਮਾਨ | years_active = 2010-ਵਰਤਮਾਨ | known for = ''[[ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਆ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼]]'' | known_for = ''[[ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਆ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼]]'' }} '''ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ''' ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰ ਹੈ। ਅਵਨੀਤ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਅਕਤੂਬਰ, 2001<ref name="Avneet-Kaur-injures-her-foot">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Avneet-Kaur-injures-her-foot-during-shoot/articleshow/45899078.cms|title=Avneet Kaur injures her foot during shoot|date=16 January 2015|website=The Times of India|access-date=16 September 2015}}</ref> [[ਜਲੰਧਰ]], [[ਪੰਜਾਬ]], [[ਭਾਰਤ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਪੁਲਿਸ ਡੀ.ਏ.ਵੀ. ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਜਲੰਧਰ, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਨੌਵੀਂ ਜਮਾਤ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਆਕਸਫੋਰਡ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦਸਵੀਂ ਕਲਾਸ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਅਨ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਡਾਂਸ ਕੇ ਸੁਪਰਸਟਾਰਸ, ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਇੱਕ ਹੋਰ ਡੀ.ਆਈ.ਡੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਅਵਨੀਤ ਸ਼ੋਪ ਓਪੇਰਾ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅਭਿਨੈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਟੇਡੇ ਹੈ ਪਰ ਤੇਰੇ ਮੇਰੇ ਹੈ ਕਾਮੇਡੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਜੂਨ, 2012 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਰਿਆਲਟੀ ਸ਼ੋਅ ਝਲਕ ਦਿੱਖਾ ਜਾ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 2012 ਦੀਆਂ ਟੀਵੀ ਲੜੀਵਾਰ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦਮਯੰਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ 2013 ਦੀ ਇਕੋ ਫ਼ਿਲਮ 'ਏਕ ਮੁਠੀ ਆਸਮਾਨ' ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਪਾਕੀ ਕਪੂਰ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਹੋਈ। ਨਵਨੀਤ ਨੇ 2014 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ 'ਮਾਰਦਾਨੀ' ਵਿੱਚ ਮੀਰਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਖਰੀ ਵਾਰ 2014 ਦੀਆਂ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਹਾਮਾਰੀ ਸਿਸਟਰ ਦੀਦੀ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਾ ਨੰਦਨੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਚਾਰੁਮਤੀ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਬਿੰਦੁਸਾਰੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=https://www.instagram.com/p/Ba717ZIHgAs/?hl=en|title=Instagram post by Avneet Kaur Official • Nov 1, 2017 at 1:58am UTC|website=Instagram|language=en|access-date=2017-12-15}}</ref> ਨਵਨੀਤ ਨੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਯੂਨੀਲੀਵਰ ਅਤੇ ਮੇਗੀ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੇ ਨਾਲ 40+ ਟੀਵੀਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। == ਕਰੀਅਰ == ਕੌਰ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੀਪ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ 'ਮਰਦਾਨੀ' ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਣੀ ਮੁਖਰਜੀ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਭਾਣਜੀ ਵਜੋਂ ਭੂਮਿਕਾ ਦਿਤੀ ਗਈ।<ref name="interview-with-actress-avneet-kaur">{{Cite web|url=http://www.bhaskar.com/news/UT-CHD-exclusive-interview-with-actress-avneet-kaur-4741903-PHO.html|title=Exclusive interview with actress avneet kaur|website=Bhaskar|access-date=16 September 2015}}</ref> ਕੌਰ ਨੇ ਰਾਕੇਸ਼ ਓਮਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮੇਹਰਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਉੱਤੇ ਵੀ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਕਿਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇਗੀ। ਸਤੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਡੀ.ਜੇ. ਦੇ ਕਰੀਏਟਿਵ ਯੂਨਿਟ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ 'ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਹਮਾਰੀ ਸਿਸਟਰ ਦੀਦੀ''<nowiki/>' ਵਿੱਚ ਸਮਾਨ ਲੀਡ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਹਥ੍ਰੋਨ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੱਤਵੀਂ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਲੜਕੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਸਿਤੰਬਰ 2014 ਤੋਂ ਫਰਵਰੀ 2015 ਤੱਕ ਸੋਨੀ ਪਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="trouble-in-Hamari-Sister">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Double-trouble-in-Hamari-Sister-Didi/articleshow/45283836.cms|title=Double trouble in Hamari Sister Didi|date=26 November 2014|website=The Times of India|access-date=16 September 2015}}</ref><ref name="studies-and-acting">{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/How-Avneet-Kaur-Kohli-balances-studies-and-acting/articleshow/43817187.cms|title=How Avneet Kaur Kohli balances studies and acting|date=30 September 2014|website=The Times of India|access-date=16 September 2015}}</ref> ਉਹ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰੂਨੀ ਫਿਲਮ ਜੋ ਕਿ 2017 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਚੰਦਰਾ ਨੰਦੀ ਦੇ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਚਾਰੂਮਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ।  == ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ == [[File:Siddharth Nigam And Avneet Kaur At 12 Gold Awards 2019.png|thumb|12 ਵੇਂ ਗੋਲਡ ਅਵਾਰਡਸ ਵਿੱਚ ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਅਤੇ ਸਿਧਾਰਥ ਨਿਗਮ]] ਕੌਰ ਦਾ ਜਨਮ ਸੋਨੀਆ ਨੰਦਰਾ ਅਤੇ ਅਮਨਦੀਪ ਨੰਦਰਾ ਦੇ ਘਰ 13 ਅਕਤੂਬਰ, 2001 ਨੂੰ [[ਜਲੰਧਰ]], [[ਪੰਜਾਬ,ਭਾਰਤ]] ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਆ ਗਈ। ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2010 ਵਿੱਚ 8 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। 2021 ਤੱਕ, ਕੌਰ ਕਾਂਦੀਵਾਲੀ, ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। == ਮੀਡੀਆ == ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਟਾਈਮਜ਼ ਮੋਸਟ ਡਿਜ਼ਾਇਰੇਬਲ ਵੂਮੈਨ 2020 ਵਿੱਚ 11ਵਾਂ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੌਰ ਨੂੰ ਟੀਵੀ 2020 ਤੇ ਦਿ ਟਾਈਮਜ਼ ਮੋਸਟ ਡਿਜ਼ਾਇਰੇਬਲ ਵੂਮੈਨਸ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ 13 'ਤੇ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਟੇਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable sortable" style="margin-bottom: 106px;" ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ |- | 2010 |ਡਾਂਸ ਇੰਡੀਆ ਡਾਂਸ ਲਿਟਲ ਮਾਸਟਰਜ਼ | ਉਮੀਦਵਾਰ | ਚੋਟੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲ |- | 2011 | ਡਾਂਸ ਸੁਪਰਸਟਾਰਸ | ਉਮੀਦਵਾਰ | "ਡਾਂਸ ਚੈਲੈਂਜਰਸ" ਟੀਮ ਵਿਚ<ref name="oneindia">[http://bookmarks.oneindia.in/out/new-dancing-show-on-zee-tv-dance-ke-superstars-premiered/ Dance Ke Superstars - Oneindia]{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=October 2016}}</ref> |- | 2012 | ਲੀਡ ਰੋਲ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭੂਮਿਕਾ<ref>{{Cite web|url=http://archive.indianexpress.com/news/meri-maa/901599/|title=Meri Maa|date=1 March 2012|website=Indian Express|access-date=16 September 2015}}</ref> | | |- | 2012 | '' ਝਲਕ ਦਿੱਖਾਲਾ ਜਾ 5'' | ਉਮੀਦਵਾਰ | ਅਗਸਤ 2012 ਨੂੰ ਇਲੀਮੀਨੇਟ ਹੋਈ<ref>{{Cite web|url=http://photogallery.indiatimes.com/events/mumbai/launch-jhalak-dikhhla-ja/Darsheel-Safari-Avneet-Kaur/articleshow/13921720.cms|title=Darsheel Safary with choreographer Avneet Kaur during the launch of the dance reality show 'Jhalak Dikhhla Ja' held at Flimistan Studio in Mumbai on June 7, 2012|website=Indiatimes|access-date=16 September 2015}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/darsheel-safary-and-avneet-kaur-get-eliminated-jhalak|title=Darsheel Safary and Avneet Kaur get eliminated from Jhalak|date=1 September 2012|website=Tellychakkar|access-date=16 September 2015}}</ref> |- | 2012-13 |''ਟੇਢੇ ਪਰ ਤੇਰੇ ਮੇਰੇ ਹੈ'' | | |- | 2012-13 |''ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ'' | ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦਮਯੰਤੀ | |- | 2013 |''ਦੀ ਵੀਕਲੀ ਰੇਪ'' | ਖੁਦ | |- | 2013 |''ਏਕ ਮੁਠੀ ਅਸਮਾਨ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਪਾਕੀ ਕਪੂਰ | |- | 2014 | ''[[ਮਰਦਾਨੀ (ਫ਼ਿਲਮ)|ਮਰਦਾਨੀ]]'' | ਮੀਰਾ |ਫਿਲਮ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ |- | 2014-15 | ''ਹਾਮਾਰੀ ਸਿਸਟਰ ਦੀਦੀ'' | ਖੁਸ਼ੀ | |- | 2017 | ''ਚੰਦ੍ਰ ਨੰਦਿਨੀ'' | ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਚਾਰੂਮਤੀ (ਬਿੰਦੁਸਾਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ) | |- |2017 |ਬ੍ਰੂਨੀ |ਸ਼ਿਵਾਨੀ |ਲੀਡ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ<ref>{{Citation|title=Brunie|url=http://m.imdb.com/title/tt6464292/|language=en|access-date=2017-12-15}}</ref> |} ===ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ !ਫ਼ਿਲਮ !ਭੂਮਿਕਾ !ਹਵਾਲੇ |- |2014 |''[[ਮਰਦਾਨੀ (ਫ਼ਿਲਮ)|ਮਰਦਾਨੀ]]'' |ਮੀਰਾ |<ref>{{Cite web|last=|first=|title=Mardaani Movie Star Cast {{!}} Release Date {{!}} Movie Trailer {{!}} Review- Bollywood Hungama|url=https://www.bollywoodhungama.com/movie/mardaani/cast/|url-status=live|access-date=|website=bollywoodhungama.com|language=en}}</ref> |- |2017 |''[[ਕਰੀਬ ਕਰੀਬ ਸਿੰਗਲ]]'' |ਕਪੜਿਆਂ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ |<ref>{{Cite web|title=Qarib Qarib Singlle: Latest News, Videos and Photos of Qarib Qarib Singlle {{!}} Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/topic/Qarib-Qarib-Singlle|access-date=2021-04-20|website=The Times of India}}</ref> |- |2019 |''ਏਕਤਾ'' |ਬਤੌਰ ਜਵਾਨ ਏਕਤਾ |<ref>{{Cite web|title=Ekta Movie Reviews & Ratings {{!}} Ekta (2019) {{!}} Times Of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-details/ekta/etmovie_comments/63380113.cms|url-status=live|website=timesofindia.com}}</ref> |- |2019 |''ਚਿੜਿਆਖ਼ਾਨਾ'' |ਮੀਲੀ |<ref>{{Cite web|date=August 18, 2019|title=Director Manish Tiwary: Chidiakhana deserves U rating from CBFC. It is for children|url=https://www.indiatoday.in/movies/bollywood/story/director-manish-tiwary-chidiakhana-deserves-u-rating-from-cbfc-it-is-for-children-1581920-2019-08-18|access-date=2021-07-29|website=India Today|language=en}}</ref> |- |2019 |''ਮਰਦਾਨੀ 2'' |ਮੀਰਾ |<ref>{{Cite web|date=2019-12-17|title=Avneet Kaur talks her experience on working with Rani Mukherjee in Mardaani 2|url=https://www.thelivemirror.com/avneet-kaur-shares-experience-mardaani-2/|url-status=live|access-date=|website=The Live Mirror|language=en-US}}</ref> |} === ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ === {| class="wikitable" |'''Year''' |'''Title''' |'''Role''' |'''Platform''' |'''Notes''' |- | rowspan="2" |2018 |ਬੱਬਰ ਕਾ ਤੱਬਰ | rowspan="2" |ਨਿੱਕੀ ਬੱਬਰ | rowspan="2" |Zee 5 |<ref>{{Cite web|url=https://www.lyricsstory.net/avneet-kaur-biography-instagram-phone-number-dance-age-height-sister-daily-routine|title=Babbar Ka Tabbar|date=26 August 2020|website=LyricsStory|access-date=13 April 2021|archive-date=13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210413182334/https://www.lyricsstory.net/avneet-kaur-biography-instagram-phone-number-dance-age-height-sister-daily-routine|url-status=dead}}</ref> |- |''ਬੱਬਰ ਕਾ ਟੱਬਰ 2'' | |} === ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓਜ਼=== {| class="wikitable " |- style="text-align:center;" ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਗਾਇਕ ! ਲੇਬਲ ! ਹਵਾਲੇ |- |2013 |ਲਬੜੀਆਂ |ਮਾਲਾ ਤਰੇਓਨ |ਟਾਈਮਜ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Citation|url=https://www.hungama.com/album/labdiyaan/1830443/|language=en|access-date=2021-04-20|title=Labdiyaan|archivedate=2021-04-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210420072628/https://www.hungama.com/album/labdiyaan/1830443/}}</ref> |- | rowspan="9" |2019 |ਤਰਸੇ ਯੇ ਨੈਨਾ |ਆਨੰਦ ਬਾਜਪਾਈ |ਜ਼ੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਕੰਪਨੀ |<ref>{{Cite web|title=Latest Hindi Song 'Tarse Ye Naina' Sung By 'Anand Bajpai' {{!}} Hindi Video Songs|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-tarse-ye-naina-sung-by-anand-bajpai/videoshow/68735094.cms|access-date=2021-04-20|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en}}</ref> |- |ਯਾਰੀ |ਨਿੱਕ |ਬੈਂਗ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|title=Punjabi Song 'Yaari' Sung By Nikk Featuring Avneet Kaur {{!}} Punjabi Video Songs|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/punjabi-song-yaari-sung-by-nikk-featuring-avneet-kaur/videoshow/70911157.cms|access-date=2021-04-20|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en}}</ref> |- |ਪਹਾੜਨ |ਰਜਤ ਨਾਗਪਾਲ |[[ ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ|ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ] |<ref>{{Cite web|last=Singh|first=Pankaj|date=2019-08-26|title=Avneet Kaur new song 'Pahadan' to release today: Read more details|url=https://www.theindianwire.com/entertainment/avneet-kaur-new-song-pahadan-release-today-read-details-164182/|access-date=2021-04-20|website=The Indian Wire|language=en-GB}}</ref> |- |ਮੇਰੇ ਨੈਨਾ |[[ਕਰਨ ਸਿੰਘ ਅਰੋੜਾ]] |ਹੀਰੋ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|date=2019-09-30|title=Avneet Kaur stars in video of a tragic love story|url=https://zeenews.india.com/music/avneet-kaur-stars-in-video-of-a-tragic-love-story-2237696.html|access-date=2021-04-20|website=Zee News|language=en}}</ref> |- |ਅਟੈਚਮੈਂਟ |ਰਵਨੀਤ ਸਿੰਘ |[[ਸਿਧਾਰਥ ਨਿਗਮ|ਬੋਨਬਰੋਸ ਰਿਕਾਰਡਸ]] |<ref>{{Cite web|title=Siddharth Nigam & Avneet Kaur's new song crosses 3 million views|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/television-news/siddharth-nigam-and-avneet-kaurs-song-attachment-crossed-3million-views.html|access-date=2021-04-20|website=Republic World|language=en}}</ref> |- |ਤੇਰੀ ਨਾਰ |ਨਿੱਕ |ਬੈਂਗ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|title=Avneet Kaur's best music videos that fans must check out, check full list|url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/television-news/avneet-kaurs-best-music-videos-that-you-must-check-out-see-full-list.html|access-date=2021-04-20|website=Republic World|language=en}}</ref> |- |ਮੈਂ ਫਿਰ ਨਈ ਆਉਣਾ |ਨਿੱਕ ਨੰਨੂ |ਲੋਕਧੁਨ |<ref>{{Cite web|last=Singh|first=Yash|date=2019-11-21|title=Avneet Kaur's latest music video 'Main Fir Nai Auna' released, check out|url=https://www.theindianwire.com/entertainment/avneet-kaurs-latest-music-video-main-fir-nai-auna-released-check-233030/|access-date=2021-04-20|website=The Indian Wire|language=en-GB}}</ref> |- |ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ |ਜਗਮੀਤ ਬਰਾੜ |ਸਾਗਾ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|title=Latest Punjabi Song 'Taanashah' Sung By Jagmeet Brar {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-taanashah-sung-by-jagmeet-brar/videoshow/72252684.cms|access-date=2021-08-10|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en}}</ref> |- |ਕਾਲੀ ਮੇਰੀ ਗੱਡੀ |[[ਰਾਮਜੀ ਗੁਲਾਟੀ]] |ਯੂਨਾਇਟੇਡ ਵਾਇਟ ਫਲੈਗ |<ref>{{Cite web|title=kaali meri gaddi song|url=https://www.tellychakkar.com/tv/tv-news/avneet-kaur-shares-glimpses-of-her-music-video-kaali-meri-gaddi-looks-mesmerizing-191218}}</ref> |- | rowspan="7" |2020 |ਡੇਲੀ ਡੇਲੀ |[[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ]] |[[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ|ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ]] |<ref>{{Cite web|date=2020-02-14|title=Watch: Avneet Kaur-Riyaz Ali in romantic song Daily Daily|url=https://www.thelivemirror.com/daily-dailysong-out/|access-date=2021-04-20|website=The Live Mirror|language=en-US}}</ref> |- |ਲੱਕ ਦੀ ਕਸਮ |[[ਰਾਮਜੀ ਗੁਲਾਟੀ]], ਮੈਕ |[[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] |<ref>{{Cite web|title=रिलीज हुआ अवनित कौर और सिद्धार्थ निगम गाना 'लक दी कसम' का विडियो|url=https://navbharattimes.indiatimes.com/video/movie-masti/bhojpuri/watch-latest-punjabi-video-song-luck-di-kasam-sung-by-ramji-gulati-starring-avneet-kaur-and-siddharth-nigam/videoshow/74610620.cms|access-date=2021-04-20|website=Navbharat Times|language=hi}}</ref> |- |ਹਮਾਰਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ |ਸੁਨੀਲ ਕਪੂਰ |[[ਜੋਏ ਮੁਖਰਜੀ|ਜੋਏ ਮੁਖਰਜੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ]] |<ref>{{Cite web|title=Sujoy Joy Mukherjee conceptualises a single for the fight against COVID19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/sujoy-joy-mukherjee-conceptualises-a-single-for-the-fight-against-covid19/articleshow/75488205.cms|access-date=2021-07-29|website=The Times of India|language=en}}</ref> |- |ਸਾਰਾ ਦਿਨ |[[ਕਰਨ ਸਿੰਘ ਅਰੋੜਾ]], ਅਵਨੀਤ ਕੌਰ |[[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] |<ref>{{cite news |title=Watch Latest Punjabi Audio Song - 'Saara Din' Sung By Karan Singh Arora Featuring Avneet Kaur |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/atch-latest-punjabi-audio-song-saara-din-sung-by-karan-singh-arora-featuring-avneet-kaur/videoshow/75825276.cms |access-date=2 April 2021 |work=The Times of India |date=20 May 2020 |language=en}}</ref> |- |ਚਾਕਲੇਟ | [[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ]] | [[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ]] |<ref name="Chocolate, badaami rang">{{cite news |title=Avneet Kaur takes her digital game to the next level! |url=https://www.aninews.in/news/business/actor-avneet-kaur-takes-her-digital-game-to-the-next-level20210326112644/ |access-date=2 April 2021 |work=ANI News |date=26 March 2021 |language=en |archive-date=26 ਮਾਰਚ 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210326062220/https://www.aninews.in/news/business/actor-avneet-kaur-takes-her-digital-game-to-the-next-level20210326112644/ |url-status=dead }}</ref> |- |ਬਦਾਮੀ ਰੰਗ |ਨਿੱਕ |ਬੈਂਗ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref name="Chocolate, badaami rang" /> |- |ਐਕਸ ਕਾਲਿੰਗ | [[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ]], [[ਰੋਹਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ]] |[[ਟੋਨੀ ਕੱਕੜ|ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ]] |<ref>{{cite news |title=Neha kakkar reacts to Rohanpreet and Avneet's upcoming song |url=https://www.hindustantimes.com/music/neha-kakkar-has-an-angry-reaction-to-husband-rohanpreet-singh-s-ex-calling-he-swears-he-is-innocent/story-LGvDaBXjwq9qUdQE9w8buI.html |access-date=2 April 2021 |work=Hindustan Times |date=31 October 2020 |language=en}}</ref> |- | rowspan="7" | 2021 |ਫਰਾਰ |ਅਕੁੱਲ |ਵੀਵਾਈਆਰਐਲ ਓਰਿਜਨਨਲਸ |<ref>{{cite news |last=Pathania |first=Anushka |date=15 January 2021 |title=Avneet Kaur starrer 'Faraar' is trending |url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/music/avneet-kaur-starrer-faraar-is-a-story-about-a-lovers-spat-watch-video.html |access-date=2 April 2021 |work=Republic World |language=en}}</ref> |- |ਤੇਰਾ ਹੂੰ ਨਾ |[[ਨਿਖਿਲ ਡੀ'ਸੁਜ਼ਾ]] |[[T-Series (company)|T-Series]] |<ref>{{cite news |title=Arradhya Maan new song Tera Hoon Na |url=https://www.mid-day.com/lifestyle/infotainment/article/arradhya-maan-will-make-you-fall-in-love-with-his-charm-in-new-song-tera-hoon-na-23164483 |access-date=2 April 2021 |work=Mid Day |date=19 March 2021 |language=en }}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਮਈ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- |ਤੈਨੂੰ ਨੀ ਪਤਾ |ਗੁਰੀ |ਗੀਤ MP3 |<ref name="Avneet">{{cite news |last=Nair |first=Shriya |date=14 March 2021 |title=DYK Avneet Kaur was part of Jhalak Dikhla Jaa, but not as a celebrity? |url=https://www.republicworld.com/entertainment-news/music/dyk-avneet-kaur-was-part-of-jhalak-dikhla-jaa-but-not-as-a-celebrity.html |access-date=2 April 2021 |work=Republic World |language=en}}</ref> |- |ਕਿੰਨੇ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ |ਗੋਲਡੀ ਸੋਹੇਲ |ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ |<ref>{{cite news |title='Kinne Saalan Baad' Sung by Goldie Sohel |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/punjabi-gana-new-songs-videos-2021-latest-punjabi-song-kinne-saalan-baad-sung-by-goldie-sohel/videoshow/81765180.cms |access-date=2 April 2021 |work=The Times of India |date=31 March 2021 |language=en}}</ref> |- |ਦੇਖੇ ਸਾਰੇ ਖ਼ੁਆਬ |[[ਇਸ਼ਾਨ ਖ਼ਾਨ]] |ਬਿਲਾਈਵ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|date=2021-04-18|title=Siddharth Gupta and Avneet Kaur feature in new single 'Dekhe Saare Khwaab'|url=https://www.mid-day.com/entertainment/music-news/article/siddharth-gupta-and-avneet-kaur-feature-in-new-single-dekhe-saare-khwaab-23168937|access-date=2021-04-20|website=www.mid-day.com|language=en|archive-date=2021-04-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20210419145710/https://www.mid-day.com/entertainment/music-news/article/siddharth-gupta-and-avneet-kaur-feature-in-new-single-dekhe-saare-khwaab-23168937|dead-url=yes}}</ref> |- |ਪਾਗਲਾ |[[ਅਖਿਲ (ਗਾਇਕ)|ਅਖਿਲ]] |ਦੇਸੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਫੈਕਟਰੀ |<ref>{{Cite web|title=Latest trending song 'Paagla' sung by Akhil ft. Avneet Kaur|url=https://www.india.com/photos/entertainment/avneet-kaur-surprises-fans-with-bts-pictures-from-music-video-paagal-see-pictures-213387/|access-date=2021-06-27|website=india.com|language=en}}</ref> |- |ਹੋਨੇ ਲਗਾ ਤੁਮਸੇ ਪਿਆਰ |ਅਭੀ ਦੱਤ |ਬੀਲਾਇਵ ਮਿਊਜ਼ਿਕ |<ref>{{Cite web|last=|date=2021-07-13|title=Watch: Siddharth Nigam and Avneet Kaur's romance in 'Hone Laga Tumse Pyaar'|url=https://www.mid-day.com/entertainment/bollywood-news/article/watch-siddharth-nigam-and-avneet-kaurs-romance-in-hone-laga-tumse-pyaar-23182504|access-date=2021-07-13|website=Mid-Day|language=en-US}}</ref> |} == ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable" |+ !Year !Award !Category !Result !Ref |- |2019 |[[Gold Awards]] |[[Gold Award for Best Onscreen Jodi|Best Onscreen Jodi]] (With [[Siddharth Nigam]]) |{{nom}} |<ref>{{Cite web|title=Gold Awards 2019 {{!}} 24th October 2019 {{!}} Full Episode {{!}} ZEE5|url=https://www.zee5.com/global/tvshows/details/gold-awards-2019/0-6-2183/gold-awards-2019/0-1-281729|url-status=live|access-date=2021-08-10|website=ZEE5|language=en}}</ref> |- |2020 |[[Gold Awards|Gold Glam & Style Awards]] |Most Stylish Influencer |{{Won}} |<ref>{{Cite web|last=Bhasin|first=Shriya|date=2020-11-25|title=Gold Awards 2020: Sidharth Shukla, Hina Khan to Surbhi Chandna, list of TV celebs who won big|url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/tv/gold-awards-2020-sidharth-shukla-hina-khan-to-surbhi-chandna-list-of-tv-celebs-who-won-big-667348|access-date=2021-04-19|website=www.indiatvnews.com|language=en}}</ref> |} == ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ == * [[ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] * [[ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] * [[ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|colwidth=25em}} == ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ == * {{IMDb name|id=nm3941445|name=Avneet Kaur}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2001]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਲੋਕ]] bzoc9rbgg1aujg8nhq4tpss5dmzrz6u 0 113356 841886 753671 2026-07-02T22:57:36Z Kaur.gurmel 7222 /* ਖੁਰਪਾ */ 841886 wikitext text/x-wiki [[ਸੰਦ]] ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਵੀ ਵਸਤੂ ਜਿਸਨੂੰ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਿਕ, ਲੋੜ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੇਂਡੂ ਕਿਰਤ ਦੇ ਸੰਦਾਂ ਤੋਂ ਭਾਵ ਉਹ ਵਸਤਾਂ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਪੇਂਡੂ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਕਿਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਰੰਭ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅੱਜ ਤੱਕ ਹੁੰਦੀ ਆਈ ਹੈ। ਪਰ ਹੁਣ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਸੰਦ ਹਨ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਘੱਟਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰਪੂਰਵਕ ਪੜ੍ਹਾਂਗੇ। ==ਸੁਹਾਗਾ== ਲੱਕੜੀ ਦੇ ਇੱਕ ਮੋਟੇ ਫੱਟਿਆਂ ਵਾਲੇ ਵਾਹੀ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਪੱਧਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਦੋ ਜੋਗਾਂ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤੀ ਸੰਦ ਨੂੰ ਸੁਹਾਗਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸੁਹਾਗੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਾਹੀ ਹੋਈ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਉੱਠੇ ਡਲਿਆਂ ਨੂੰ ਭੰਨਣ ਲਈ, ਤੋੜਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੁਹਾਗਾ ਫੇਰਨ ਨਾਲ ਵਹੀ ਹੋਈ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਧੁੱਪ ਤੇ ਗਰਮੀ ਦਾ ਘੱਟ ਅਸਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਸੁਹਾਗਾ ਪਹਿਲਾਂ ਬਲਦਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਜੋੜੀਆਂ ਜਾਂ ਇੱਕ ਜੋੜੀ ਜਾਂ ਇੱਕ ਊਠ ਨਾਲ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਪਰ ਅੱਜ ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ ਦਾ ਦੌਰ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸੁਹਾਗੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਵੀ ਬਣਦੇ ਹਨ ਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਵੀ ਅਤੇ ਟਰੈਕਟਰ ਨਾਲ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਲਦਾਂ ਦੀਆਂ ਜੋੜੀਆਂ ਤੇ ਊਠਾਂ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਸੁਹਾਗੇ ਅੱਜ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚੋਂ ਅਲੋਪ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ==ਸੁਹਾਗੇ ਦੀ ਬਣਤਰ== ਸੁਹਾਗੇ ਦੀ ਬਣਤਰ ਮੋਟੇ ਫੱਟੇ ਵਰਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ 10 ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮਾ ਤੇ 1 1/4 ਕੁ ਫੁੱਟ ਚੌੜਾ ਤੇ 8/10 ਕੁ ਇੰਚ ਮੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 2/3 ਫੱਟਿਆਂ ਨੂੰ ਲੋਹੇ ਦੇ ਕਾਬਲਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ==ਕੁਹਾੜੀ== ਰੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਢਣ ਲਈ, ਛਾਂਗਣ ਲਈ ਅਤੇ ਲੱਕੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾੜਨ ਵਾਲੇ ਘਰੇਲੂ ਸੰਦ ਨੂੰ ਕੁਹਾੜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕੁਹਾੜੀ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਵਰਤੋਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੇ ਲੱਕੜਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੱਕੜਹਾਰਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੁਹਾੜੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਰੂਪ ਕੁਹਾੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਲੱਕੜਾਂ ਕੱਟ ਕੇ ਜੋ ਲੋਕ ਲੱਕੜ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਤਾਂ ਫਰਨੀਚਰ ਆਦਿ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਲੋਕ ਲੱਕੜਾਂ ਕੱਟ ਕੇ ਚੁੱਲ੍ਹਿਆਂ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਬਾਲਦੇ ਹਨ। ਕੁਹਾੜੀ ਦਾ ਪੀਨ ਤੇ ਪੱਤਾ ਇਕੱਠਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਕੁਹਾੜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ==ਖੁਰਪਾ== ਗੋਡੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਘਾਹ ਖੋਤਣ ਵਾਲੇ ਸੰਦ ਨੂੰ ਖੁਰਖਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੁਰਪੇ ਨੂੰ ਰੰਬਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਖੇਤੀ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਖੁਰਪਾ ਇੱਕ ਮੁੱਢਲਾ ਸੰਦ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਵਸੋਂ ਦੀ ਜਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰਤਾ ਪਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਉੱਪਰ ਸੀ। ਬਹੁਤੀ ਧਰਤੀ ਗੈਰ ਆਬਾਦ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਘਾਹ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਘਾਹ ਨੂੰ ਖੁਰਪੇ ਨਾਲ ਖੋਤ ਕੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਗੰਨਾ, ਮੱਕੀ, ਕਪਾਹ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਹੋਣ ਲੱਗੀਆਂ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਫਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜਾ ਕੱਖ, ਘਾਹ ਆਦਿ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਖੁਰਪੇ ਨਾਲ ਗੁੱਡ ਕੇ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ==ਬਣਤਰ== ਖੁਰਪੇ ਦਾ ਹੱਥਾ ਲੱਕੜ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਲੱਕੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਉਠਵਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਦਾ ਪੰਜਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖੁਰਪੇ ਦਾ ਬਲੇਡ ਲੋਹੇ ਦੀ ਚੱਦਰ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਲੈਡ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਬਹੁਤ ਤਿੱਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਲੇਡ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਲੱਕੜ ਦੇ ਹੱਥੇ ਨਾਲ ਮੇਖਾਂ ਲਾ ਕੇ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਖੁਰਪੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਗਈ ਹੈ। ==ਘੱਹੀ== ਮਿੱਟੀ ਪੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਧੰਦ ਨੂੰ [[ਕਹੀ]] ਜਾਂ ਘੱਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਹੀ ਬਹੁਮੰਤਵੀ ਕੰਮ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੰਦ ਹੈ। ਘੱਹੀਆ ਨਾਲ ਟੋਏ ਪੱਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਦ ਖਿੰਡਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਘਰਾਂ ਦੀ ਲਿੱਪਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਘਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਘਾਣੀ ਵੀ ਘੱਹੀ ਨਾਲ ਹੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 4 ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮਾ ਲੱਕੜ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਬਲੇਡ ਲੋਹੇ ਦੀ ਚੱਦਰ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 12/13 ਕੁ ਇੰਚ ਲੰਮਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 10/11 ਕੁ ਇੰਚ ਚੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਲੇਡ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਤਿੱਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪੀਨ ਫਿੱਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪੀਨ ਵਿੱਚ ਦਸਤਾ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਘੱਹੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਘਰੇਲੂ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਖੇਤੀ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ==ਕਰੰਡੀ== ਕਰੰਡੀ ਵੀ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਤਾਂ ਧੰਧਾ ਆਦਿ ਪਲੱਸਤਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੰਡ, ਭੰਨਣ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਬੀਜ ਅਜੇ ਤਾਜ਼ਾ ਹੀ ਬੀਜਿਆ ਹੋਵੇ ਤੇ ਉਪਰੋਂ ਮੀਹ ਪੈ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਉਪਰਲੀ ਪਰਤ ਸਖਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਬੀਜ਼ ਉੱਗਦਾ ਨਹੀਂ। ਖੇਤ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਕਰੰਡ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਕਰੰਡ ਨੂੰ ਭੰਨਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤੀ ਸੰਦ ਨੂੰ ਕੰਡਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੂਸਰੀ ਕਰੰਡੀ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਵਰਤੋਂ ਘਰ ਆਦਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਮਿਸਤਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ==ਕਸੀਆ== ਛੋਟੀ ਕਹੀ, ਜਿਸਦਾ ਹੱਥਾ ਲੰਮਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਲ ਛੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹ ਕੇ ਗੋਡੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਨੂੰ ਕਸੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਨਦੀਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਗੋਡੀ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਕਸੀਆ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਪਾਹ, ਨਰਮਾ, ਤੇ ਗੰਨੇ ਦੀ ਗੋਡੀ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਸੀਏ ਦਾ ਦਸਤਾ 5 ਕੁ ਫੁੱਟ ਲੰਮਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦਸਤਾ ਲੱਕੜ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਬਲੇਡ ਕਹੀ ਦੇ ਬਲੇਡ ਨਾਲੋਂ ਲੰਬਾਈ ਤੇ ਚੌੜਾਈ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਨਦੀਨਾਸ਼ਕ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਕਸੀਏ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਘੱਟ ਗਈ ਹੈ। ==ਛੱਜ== ਛੱਜ ਲੱਕੜ ਦੀ ਵਸਤੂ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਉਪਯੋਗੀ ਸੰਦ ਵੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਕਣਕ ਵੱਢਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੱਢਣ ਸਮੇਂ ਛੱਜ ਨਾਲ ਛੰਡੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਛੱਜ ਨਾਲ ਦਾਲ, ਛੋਲੇ ਆਦਿ ਛੰਡ ਕੇ ਸਾਫ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਛੱਜ ਨੂੰ ਵਿਆਹ-ਸ਼ਾਦੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ੁਭ ਰਸਮ ਜਾਗੋ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ ਦੇ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਕੰਬਾਇਨ੍ਹਾਂ ਆਦਿ ਆਉਣ ਕਰਕੇ ਛੱਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ==ਚਿਮਟਾ== ਚਿਮਟਾ ਲੋਹੇ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਸੰਦ ਹੈ। ਜਿਸਦੀ ਵਧੇਰੇ ਵਰਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਔਰਤਾਂ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਉਪਰ ਜਾਂ ਗੈਸ ਉੱਪਰ ਜਾਂ ਤੰਦੂਰ ਉੱਪਰ ਰੋਟੀ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਰੋਟੀ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿੱਧਾ ਚੱਕਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਔਖਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਚਿਮਟੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੱਥ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਸੇਕ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ। ਚਿਮਟਾ ਅੱਜ ਵੀ ਘਰੇਲੂ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ==ਦਾਤੀ== ਫਸਲ ਜਾਂ ਪੱਠੇ ਵੱਢਣ ਵਾਲੇ ਲੋਹੇ ਤੇ ਲੱਕਣ ਦੇ ਦੰਦੇਦਾਰ ਬਣੇ ਸੰਦ ਨੂੰ ਦਾਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦਾਤੀ ਜਿੰਮੀਦਾਰਾਂ ਦਾ ਨਿੱਤ ਦਾ ਵਰੋਤਂ ਦਾ ਸੰਦ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਹੀ ਪੱਠੇ ਵੱਢ ਕੇ ਪਾਉਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫਸਲ ਦੇ ਪੱਕਣ ਤੇ ਉਸਦੀ ਵਢਾਈ ਵੀ ਦਾਤੀ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਫਸਲ ਵੱਢਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਦਾਤੀ ਦਾ ਹੱਥਾ ਜਿਸਨੂੰ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਥੜ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਫਲ ਲੋਹੇ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਵਢਾਈ ਤੇ ਪੱਠਿਆਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਵਿੱਚ ਦਾਤੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਘਟਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ==ਚਕਲਾ== ਚਕਲਾ ਵੀ ਪੇਂਡੂ ਕਿਰਤ ਦਸੇ ਸੰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਲੱਕੜੀ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਦੀ ਗੋਲ ਬਣੀ ਵਸਤੂ ਜਿਸ ਉੱਪਰ ਰੋਟੀਆਂ ਵੇਲੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਨੂੰ ਚਕਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਚਕਲਾ ਹੋਰ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ:- ਹਲਟ ਦੇ ਗੋਲ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੂੜੀਏ ਲੱਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਚਕਲਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ==ਕਰਾਹ== ਉੱਚੀ-ਨੀਵੀਂ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਪੱਧਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖੇਤੀ ਸੰਦ ਨੂੰ ਕਰਾਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਰਾਹ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਇੱਕ ਬੜਾ ਕਰਾਹ ਜਿਸਨੂੰ ਬਲਦਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਜੋੜੀਆਂ ਚਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੋ ਬੰਦੇ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਕਰਾਹ ਜਿਸਨੂੰ ਬਲਦਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਜੋੜੀ ਖਿੱਚਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਬੰਦਾ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਕਰਾਹੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਰਾਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿੱਦਰ ਦੇ ਫੱਟਿਆਂ ਦਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਕਰਾਹ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 9 ਕੁ ਫੁੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਚੌੜਾਈ 2 ਕੁ ਫੁੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਛੋਟੇ ਕਰਾਹ/ਕਰਾਹੀ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 4 ਕੁ ਫੁੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ==ਘੁਲ੍ਹਾੜੀ/ਵੇਲਨਾ== ਗੰਨਾ ਪੀੜਨ ਲਈ ਬਣੇ ਸੰਦ ਨੂੰ ਘੁਲ੍ਹਾੜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁਲ੍ਹਾੜੀ ਨੂੰ ਵੇਲਨਾ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਘੁਲ੍ਹਾੜੀ ਸੀ ਤੇ ਹੁਣ ਸਾਰੀ ਦੀ ਸਾਰੀ ਲੋਹੇ ਦੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗੰਨ੍ਹੇ ਦਾ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਇਸ ਘੁਲ੍ਹਾੜੀ ਤੇ ਹੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite book|title=ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼|last=ਕਹਿਲ|first=ਹਰਕੇਸ ਸਿੰਘ|publisher=|year=|isbn=|location=|pages=6-19|quote=|via=}}</ref> ==ਸਿੱਟਾ== ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੋਕ ਸਮੇਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਯੋਗਤਾ ਤੇ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਜਿਸ ਵੀ ਵਸਤੂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇੱਕ ਉਪਯੋਗੀ ਸੰਦ ਦਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਪਰ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਕੁ ਸੰਦਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਜਿਹੇ ਸੰਦ ਹਨ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅੱਜ ਤੱਕ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹਲ, ਰੱਸਾ, ਲਾਸ, ਪੰਜਾਲੀ, ਪੱਟੀ, ਛਿੱਕਲਾ, ਤੰਗਲੀ, ਤਰਫਾਲੀ, ਟੋਕਾ, ਟਿੱਬਾ ਆਦਿ। ==ਹਵਾਲੇ== kqsxcg156cm75vq87hcnevyo6zkhci8 0 116128 841887 709582 2026-07-03T06:03:14Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 841887 wikitext text/x-wiki '''ਅਨੀਤਾ ਦੁਬੇ''' (ਜਨਮ 28 ਨਵੰਬਰ 1958) ਇੱਕ [[ਭਾਰਤ|ਭਾਰਤੀ]] ਸਮਕਾਲੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਮੀਰ, ਸਿਆਸੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਕਾਰਜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਗੈਲਰੀਆਂ, ਲਕੀਰਨ ਗੈਲਰੀ, [[ਮੁੰਬਈ]] ਅਤੇ ਕਿਰਨ ਨਦਰ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ ਆਰਟ ([[ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ]]); ਡਾ. ਭਾਊ ਦਾਜੀ ਲਾਡ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ (ਮੁੰਬਈ); ਗੈਲਰੀ ਨੇਚਰ ਮੋਰਟ (ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ), ਖੋਜ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਟਿਸਟਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ) ਸਮੇਤ ਵੱਡੇ ਦਰਜੇ ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। == ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ == ਦੁਬੇ ਦਾ ਜਨਮ 28 ਨਵੰਬਰ 1958 ਨੂੰ [[ਲਖਨਊ]], ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੀ ਪੇਸ਼ੇ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web|url=http://www.oxfordartonline.com/view/10.1093/gao/9781884446054.001.0001/oao-9781884446054-e-7000097908|title=Dube, Anita {{!}} Grove Art|language=en|doi=10.1093/gao/9781884446054.001.0001/oao-9781884446054-e-7000097908|access-date=2018-08-08}}</ref> ਉਸਨੇ 1979 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ 1982 ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਯਾਜੀਰਾਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬੜੌਦਾ ਤੋਂ ਕਲਾ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਐਮ.ਐਫ.ਏ. ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਤਪਾਦਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਕੰਮ ਸੀ।<ref>{{Cite web|url=http://naturemorte.com/artists/cv/90|title=Anita Dube - CV|publisher=Gallery Nature Morte|access-date=18 April 2014|archive-date=19 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140419011612/http://naturemorte.com/artists/cv/90|url-status=dead}}</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == ਬੜੌਦਾ ਵਿਖੇ ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਵਜੋਂ ਦੁਬੇ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਉਸ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਕ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਇੰਡੀਅਨ ਰੈਡੀਕਲ ਪੇਂਟਰਜ਼ ਅਤੇ ਸਕਲਪਟਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲਯਾਲੀ ਸਮਕਾਲੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜੋ ਕੇ. ਕੇ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਬੜੌਦਾ ਵਿਖੇ 1987 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਬੜੌਦਾ ਵਿਖੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਫੈਕਲਟੀ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਲਾਖਣਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਵਿਪਰੀਤ ਕਲਾ ਲਈ ਇੱਕ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੇਤੰਨ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਬਾਅਦ ਦੇ ਅਖੌਤੀ "ਬੜੌਦਾ ਸਕੂਲ" ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ "ਬਿਰਤਾਂਤਕਾਰੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ" ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਮੂਹ 1970 ਦੇ ਅੱਧ ਤੋਂ ਅਖੀਰ ਤੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭੂਪੇਨ ਖੱਖੜ, ਨਲਿਨੀ ਮਲਾਣੀ, ਵਿਵਾਨ ਸੁੰਦਰਮ, ਜੋਗੇਨ ਚੌਧਰੀ, ਸੁਧੀਰ ਪਟਵਾਰਧਨ, ਗੁਲਾਮ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ੇਖ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਗੀਤਾ ਕਪੂਰ ਵਰਗੀਆਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।<ref>{{cite web|title=Gulam Mohammed Sheikh in conversation with Suman Gopinathan|url=http://www.theotherspaces.com/Gulam-Sheikh/1445/interviews.aspx|publisher=otherspaces|accessdate=18 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140418234434/http://www.theotherspaces.com/Gulam-Sheikh/1445/interviews.aspx|archive-date=18 April 2014|url-status=dead}}</ref> 1987 ਵਿੱਚ, ਇੰਡੀਅਨ ਰੈਡੀਕਲ ਪੇਂਟਰਸ ਐਂਡ ਸਕਲਪਟਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਕੁਮਾਰ ਦੀ ਹੇਠ ਸੀ, ਬੜੌਦਾ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲ ਆਰਟਸ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿਖੇ ਇੱਕ "ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੰਵਾਦ" ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ 'ਚ ਦੁਬੇ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਪੋਸਟਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੈਨੀਫੈਸਟੋ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕਲਾ ਦੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ "ਕਥਾਵਾਚਕ ਪੇਂਟਰਜ਼" ਦੇ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਸੁਹਿਰਦ, ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਰੁਝੇਵਿਆਂ ਦੀ ਘਾਟ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ।<ref>{{cite web|title=Questions & Dialogue: A Radical Manifesto|url=http://www.artandeducation.net/announcement/questions-dialogue-a-radical-manifesto/|publisher=Art & Education|accessdate=18 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140419012542/http://www.artandeducation.net/announcement/questions-dialogue-a-radical-manifesto/|archive-date=19 April 2014|url-status=dead}}</ref> ਬੜੌਦਾ ਵਿਖੇ ਦੁਬੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀ ਬਦਲਾਖੋਰੀ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਦੇ ਇੱਕ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ, ਬੁਰਜੂਆ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਲਾ ਉਦਯੋਗ, ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਸਨ। ਇਹ ਦੂਜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਧਿਅਮ 'ਚ ਇੱਕ ਚੇਤੰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਸੀ: ਦੁਬੇ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਨੇ ਸਸਤੇ, ਉਦਯੋਗਿਕ ਪਦਾਰਥਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪਾਈਆਂ ਜੋ ਕਿ ਵਸਤੂਗਤਤਾ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਮਜ਼ਦੂਰ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਬੁਰਜੂਆ ਵਿਚਾਰਾਂ 'ਤੇ ਕਲਾ ਬਣਾਉਣ, ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖਪਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਇੱਕ ਖਾੜਕੂ ਆਲੋਚਨਾ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਕਰਦੇ ਸਨ।<ref>{{cite web|last=Panikkar|first=Shivaji K|title=FROM TRIVANDRUM TO BARODA AND BACK: A RE-READING|url=http://www.theotherspaces.com/Papers/2/default.aspx|publisher=otherspaces|accessdate=18 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140419011601/http://www.theotherspaces.com/Papers/2/default.aspx|archive-date=19 April 2014|url-status=dead}}</ref> ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸਮੂਹ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜਿੱਥੇ ਫਰਵਰੀ, 1989 ਵਿੱਚ ਕੋਜ਼ੀਕੋਡ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ। 1989 ਵਿੱਚ, ਸਮੂਹ ਨੇ ਇੱਕ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਸਾਲ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੋਥੀਬੀ ਦੀ ਨਿਲਾਮੀ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਦਿਆਂ ਇੱਕ ਪਰਚਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ- ਅਜੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸ਼ਾਂਤ 1980 ਦੇ ਕਲਾ ਮਾਰਕੀਟ ਲਈ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਸੰਕਲਪ ਹੈ। ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਪ੍ਰਤੀ ਰੁਚੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵੱਲੋਂ "ਅਕਾਲ ਰਹਿਤ" ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਸੀ। ਇੱਕ "ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ 'ਅਕਾਲ ਰਹਿਤ' ਵਜੋਂ ਵੇਖਣ ਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕਮ ਜਮਾਤਾਂ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਦੀਆਂ ਹਨ।"<ref>{{cite web|last=Panikkar|first=Shivaji K|title=FROM TRIVANDRUM TO BARODA AND BACK: A RE-READING|url=http://www.theotherspaces.com/Papers/2/default.aspx|publisher=otherspaces|accessdate=18 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140419011601/http://www.theotherspaces.com/Papers/2/default.aspx|archive-date=19 April 2014|url-status=dead}}</ref> == ਮਗਰਲਾ ਕਾਰਜ == ਜਦੋਂ 1989 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਰੈਡੀਕਲ ਪੇਂਟਰਸ ਐਂਡ ਸਕਲਪਟਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਭੰਗ ਹੋ ਗਈ, ਕੇ. ਪੀ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਕੁਮਾਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੁਬੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਲਿਖਤ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਵੱਲ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਆਰਟ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਲਿਆ, ਇੱਕ ਸੁਹਜਮਈ ਮੁਹਾਵਰੇ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਜੋ ਪਾਏ ਗਏ ਵਸਤੂਆਂ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਸਮਗਰੀ, ਸ਼ਬਦ ਪਲੇਅ ਅਤੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਵਰਤਦਾ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੀਆਂ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨਾ। ਫਿਲਿਪ ਵਰਗਨ, 2003 ਦੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ, ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਬੇ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ "ਨਿੱਜੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਯਾਦਾਂ, ਇਤਿਹਾਸ, ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਵਰਤਾਰੇ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਧਾਰਕ ਵਜੋਂ ਮੂਰਤੀਗਤ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।"<ref>{{cite web|last=Vergne|first=Philippe|title=Anita Dube|url=http://www.bosepacia.com/exhibitions/2008-05-15_anita-dube/press-release/|publisher=Bose Pacia|accessdate=18 April 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20130423071947/http://www.bosepacia.com/exhibitions/2008-05-15_anita-dube/press-release/|archive-date=23 April 2013|url-status=dead}}</ref> ਦੁਬੇ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ-ਅਧਾਰਤ ਮੂਰਤੀਕਾਰੀ ਕਾਰਜ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ "ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਬਦ ਕਿਵੇਂ ਢਾਂਚਾ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।"<ref>{{cite web |title=Anita Dube, September 7, 2007 – January 20, 2008 |url=http://www.mattress.org/index.cfm?event=ShowArtist&eid=76&id=329&c=past |publisher=Mattress Factor |accessdate=18 April 2014 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140419012826/http://www.mattress.org/index.cfm?event=ShowArtist&eid=76&id=329&c=past |archivedate=19 April 2014 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140419012826/http://www.mattress.org/index.cfm?event=ShowArtist&eid=76&id=329&c=past |date=19 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 }}</ref> ਇਹ ਦਿਲਚਸਪੀ 5 ਸ਼ਬਦ (2007) ਸਿਰਲੇਖ ਦੇ ਇੱਕ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਟਸਬਰਗ ਵਿੱਚ ਮੈਟ੍ਰੈਸ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ 2007-2008 ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੰਜ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਾਲੇ, 5 ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ-ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਅਰਥ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜ ਮੁੱਲ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੁਬੇ ਕੋਚੀ-ਮੁਜ਼ੀਰਿਸ ਬਿਏਨੇਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਿਉਰੇਟਰ ਹੈ।<ref>https://www.vogue.in/magazine-story/meet-anita-dube-the-first-ever-female-curator-at-kochi-biennale/</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist|}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [http://naturemorte.com/artists/selectedwork/90 ਗ੍ਰੀਨ ਕੁਦਰਤ ਮੌਰਟੇ ਤੇ ਅਨੀਤਾ ਦੁਬੇ] * [https://web.archive.org/web/20140419020730/http://www.khojworkshop.org/user/anita_dube ਖੋਜੇ ਵਿਖੇ ਅਨੀਤਾ ਦੁਬੇ] * [https://web.archive.org/web/20140419015045/http://kochimuzirisbiennale.org/interview-with-anita-dube/ ਕੋਚੀ-ਮੁਜਹਿਰੀਸ ਬਿਓਨਾਲੇ ਵਿੱਚ ਕਲਾਕਾਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ] * [http://www.theotherspaces.com/journals/001/3/1/default.aspx ਅਨੀਤਾ ਦੁਬੇ ਦਾ ਪੂਰਾ ਪਾਠ, "ਸਵਾਲ ਅਤੇ ਡਾਇਲਾਗ," ਬੜੌਦਾ, 1987] {{Webarchive|url=https://archive.today/20140422155459/http://www.theotherspaces.com/journals/001/3/1/default.aspx |date=2014-04-22 }} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1958]] 7dv818tqyupsolosy49j9rm875ypfej 0 118991 841888 526424 2026-07-03T07:00:29Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 841888 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=ਅੰਨਾਈ ਮੀਨਾਮਬਲ ਸ਼ਿਵਰਾਜ|image=File:Annai Meenambal.jpg|birth_date=26 ਦਸੰਬਰ 1904|birth_place=ਰੰਗੂਨ, ਬਰਮਾ|death_date=30 ਨਵੰਬਰ 1992|death_place=|nationality=ਭਾਰਤੀ|other_names=|occupation=ਸਿਆਸੀ ਕਾਰਜਕਰਤਾ|party=ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ|movement=ਅੰਬੇਦਕਰਿਤ ਲਹਿਰ|spouse=[[ਐਨ. ਸ਼ਿਵਰਾਜ]] (1892-1964)|father=[[ਪੀ.ਐਮ.ਮਦੁਰਾਈ ਪਿੱਲਾਈ]] (1858 - 1913)|children=|years_active=|known_for=|notable_works=}} '''ਅੰਨਾਈ ਮੀਨਾਮਬਾਲ ਸ਼ਿਵਰਾਜ''' (26 ਦਸੰਬਰ 1904 - 30 ਨਵੰਬਰ 1992) ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਐਸਸੀਐਫ) ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1944 ਵਿੱਚ [[ਚੇਨਈ|ਮਦਰਾਸ]] ਵਿਖੇ ਐਸਸੀਐਫ ਮਹਿਲਾ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ [[ਭੀਮ ਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ|ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਦਕਰ]] ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 6 ਮਈ 1945 ਨੂੰ [[ਮੁੰਬਈ|ਬੰਬੇ]] ਵਿਖੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਐਸਸੀਐਫ ਮਹਿਲਾ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਵੀ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite book|title=Dalit Movement in India|last=Kshirasagara|first=Ramacandra|publisher=M. D. Publications|year=1994|pages=331–333|id={{ISBN|8185880433}}, {{ISBN|978-81-85880-43-3}}}}</ref> ਉਹ ਸਵੈ-ਸਤਿਕਾਰ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਹ ਅੰਨਾਈ ਮੀਨਾਮਬਲ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਈਵੀਆਰ ਰਮਾਸਾਮੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਉਹ ਮਦਰਾਸ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ “ਪੇਰਿਆਰ” (ਮਹਾਨ ਸਖਸ਼ੀਅਤ) ਦੁਆਰਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰਲੇਖ ਸੁਣਦਿਆਂ ਹੀ ਪੇਰਿਆਰ ਹੱਸ ਪਏ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਭੈਣ ਦਾਤ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। 1937 ਵਿੱਚ, ਮੀਨਾਮਬਾਲ ਸਿਵਰਾਜ ਨੇ ਤਿੰਨੇਵੇਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਤੀਜੀ ਆਦਿ ਦ੍ਰਾਵਿਦਾ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ।<ref>30 November – Remembering Annai Meenambal Sivaraj – First Dalit Woman President of South India Scheduled Castes Federation (SCF) http://velivada.com/2017/11/30/remembering-annai-meenambal-sivaraj/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190731070944/http://velivada.com/2017/11/30/remembering-annai-meenambal-sivaraj/ |date=2019-07-31 }}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਬੇਦਕਰਵਾਦੀ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1992]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1904]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ]] f5yj4vh6orq6wosksid993hlrrqfgye 0 132714 841895 806034 2026-07-03T09:21:36Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 841895 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|image=|name=ਉਮਾ ਬਰਧਨ|birth_date=1945|birth_place=[[ਕਲਕੱਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ]], ਭਾਰਤ|occupation=ਕਲਾਕਾਰ}} '''ਉਮਾ ਬਰਧਨ''' (ਜਨਮ 1945 ਵਿਚ) [[ਭਾਰਤ]] ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹੜੀਆਂ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਕਲਾ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਦਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਮਾਧਿਅਮ ਰੇਸ਼ਮ ਉੱਤੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਰੰਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਹੋਰ ਮੀਡੀਆ ਵਿਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਕੈਨਵਸ ਤੇਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਜ਼ ਦੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵੱਡੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਵਿਚ ਡੂੰਘੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।<ref name="Art Walk">{{Cite web|url=http://www.rosmeinwonderland.com/2015/12/launch-of-4th-season-of-art-walk.html|title=Launch of 4th season of Art Walk|last=Rosme Chaube|publisher=}}</ref> ਉਮਾ ਮੂਲ ਤੌਰ 'ਤੇ [[ਕੋਲਕਾਤਾ|ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀ]] ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ [[ਗੁੜਗਾਵਾਂ|ਗੁੜਗਾਉਂ]], [[ਹਰਿਆਣਾ]] ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। == ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਉਮਾ ਬਰਧਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕੰਮ 20 ਵਿਆਂ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ, [[ਕੋਲਕਾਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ|ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੀ ਬੈਚਲਰ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਿਰਲਾ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਐਂਡ ਕਲਚਰ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਉੱਘੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਮਕਨ ਦੱਤਾ ਗੁਪਤਾ ਤੋਂ ਤੇਲ ਦੇ ਰੰਗ ਅਤੇ ਮਾਨਿਕਲਾਲ ਬੈਨਰਜੀ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਰੰਗ ਵਿਚ ਕਲਾ ਦਾ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੀਤਾ। ਉਸਦਾ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਕਲਾ ਵੱਲ ਝੁਕਾਅ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਚਿੱਤਰਿਤ ਕਰਕੇ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚਦੀ ਸੀ। == ਕਲਾ ਕੈਰੀਅਰ == ਕਲਾਕਾਰ ਉਮਾ ਬਰਧਨ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਾਂ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਪਹਿਲੂਆਂ 'ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਚਿੰਤਨ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਇਕਾਂ, ਹਿੰਦੂ ਰੱਬ ਅਤੇ ਦੇਵੀ, ਔਰਤਾਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਨੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁਣਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਟੈਕਸਟ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਵਾਹ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਿੱਚ ਭਿੱਜਦੀ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਰੱਬ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿਚ ਅਧਿਆਤਮਕ ਹੋਣਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।<ref name="Faith and its colour elements">{{Cite web|url=http://www.millenniumpost.in/NewsContent.aspx?NID=96615|title=Faith and its colour elements|last=Millennium Post|publisher=}}</ref><ref name="SILK ROUTE – An Exhibition of art work by Uma Bardhan">{{Cite web|url=http://www.trendinn.net/silk-route-an-exhibition-of-art-work-by-uma-bardhan/|title=SILK ROUTE – An Exhibition of art work by Uma Bardhan|last=www.trendinn.net|publisher=|access-date=2021-02-13|archive-date=2016-04-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20160414064422/http://www.trendinn.net/silk-route-an-exhibition-of-art-work-by-uma-bardhan/|dead-url=yes}}</ref> ਉਮਾ ਬਰਧਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਲੋ ਆਰਟ ਸ਼ੋਅ 1987 ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਸੋਲੋ ਸ਼ੋਅ ਹੋਏ। ਉਸ ਦਾ ਇਕਲੌਤੀ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਿਵ 2014 ਦਾ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਡਾਂਸ ਸ਼ਿਵ ਨ੍ਰਿਤ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ ਜੋ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤਬਾਹੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਹੈ।<ref name="Cosmic Dance of Shiva">{{Cite web|url=http://www.indiablooms.com/ibns_new/life-details/L/479/uma-captures-different-forms-of-shiva-on-canvas.html|title=Uma captures different forms of Shiva on canvas|last=www.indiablooms.com|publisher=Indiablooms|access-date=2021-02-13|archive-date=2016-01-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20160131090320/http://www.indiablooms.com/ibns_new/life-details/L/479/uma-captures-different-forms-of-shiva-on-canvas.html|url-status=dead}}</ref> ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਰੂਹਾਨੀਅਤ ਵਿਚ ਉਸਦੀ ਰੂਚੀ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਅਣਗਿਣਤ ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿਚ ਲੈ ਗਈ।<ref name="Indiatv">{{Cite web|url=http://www.indiatvnews.com/news/india/lord-shiva-cosmic-dance-on-canvas-44220.html|title=Lord Shiva's cosmic dance on canvas|last=www.indiatvnews.com|website=India TV News}}</ref> ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਅਕੈਡਮੀ ਦੀ ਇਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵਿਚ, ਬਰਧਨ ਨੇ ਪੇਂਡੂ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੇ ਉਲਟ, ਅਜੋਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਕਲੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ। ਇਹ ਲੜੀ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ, ਇਹ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਆਉਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।<ref name="Rural Urban Divide Paintings by Uma Bardhan">{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/rural-urban-divide-reflect-in-uma-bardhan-paintings/1/566825.html|title=Rural Urban Divide Paintings by Uma Bardhan|last=India Today|website=India TV News}}</ref> == ਰੇਸ਼ਮ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਰੰਗ == [[ਤਸਵੀਰ:Mud_house_.jpg|thumb| ਰੇਸ਼ਮ 'ਤੇ ਵਾਟਰ ਕਲਰ (1998)। ਨਿਜੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ।]] ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਮੱਧਮ "ਰੇਸ਼ਮ ਤੇ ਵਾਟਰ ਕਲਰ" ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਕ ਮਿਹਨਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਿੱਥੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਰਡ ਵਿਚ ਇਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕੱਪੜਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੰਨਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾ ਹੋਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇਕ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਮਿਹਨਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕੱਪੜਾ ਬੋਰਡ' ਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੇਸ਼ਮ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਮੁਰਸ਼ੀਦਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲੇ ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੁਰਸ਼ੀਦਾਬਾਦ ਰੇਸ਼ਮ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਧੋ ਕੇ ਜਾਂ ਧੋਣ ਵਾਲੀ ਮਸ਼ੀਨ ਵਿਚ ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਕੋਮਲ ਚੱਕਰ 'ਤੇ ਧੋਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਗਜ਼ ਬੋਰਡ 'ਤੇ ਮਾਉਂਟਿੰਗ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਧੋਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਣੀ ਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿਚ ਹੋਰ ਪੇਂਟਸ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੂਨ ਵਗਣਾ / ਚਲਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਬਿਨਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੇਂਟ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਸੰਘਣਾ ਰੱਖਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਣੀ ਦੇ ਰੰਗ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਮਾਉਂਟ ਹੋਏ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕੱਪੜੇ ਉੱਤੇ ਚਿਹਰੇ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਇਹ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸੁੱਕਣ ਲਈ 2 ਤੋਂ 3 ਘੰਟਿਆਂ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਰੇਸ਼ਮ ਦੇ ਕੱਪੜੇ 'ਤੇ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਮੁਖੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬਹੁਤ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੋ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਿਪਕਣ, ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਵਧੀਆ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ। <ref name="Different Strokes New Woman magazine">{{Cite web|url=https://books.google.com/books?id=DgB3CgAAQBAJ&q=new+woman+uma+bardhan&pg=PA114|title=New Woman|last=New Woman|publisher=}}</ref> == ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ == ਇਕੱਲੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਮੂਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ।<ref name="Official website of Uma Bardhan">{{Cite web|url=http://www.umabardhan.com/|title=Official Website of Uma Bardhan|publisher=|access-date=2021-02-13|archive-date=2024-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20240223142212/https://www.umabardhan.com/|url-status=dead}}</ref> * ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਦੀ ਅਕੈਡਮੀ, ਕੋਕਾਟਾ * ਏਆਈਐਫਐਕਸ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ * ਅਲਾਇੰਸ ਫ੍ਰਾਂਸਾਈਸ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ * ਬਿਰਲਾ ਅਕੈਡਮੀ, ਕੋਲਕਾਤਾ * ਚਿੱਤਰਕਲਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ, ਬੰਗਲੌਰ * ਕੈਮਲਟ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਕੋਲਕਾਤਾ * ਡੀ ਡੀ ਨੇਰੋਏ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਮੁੰਬਈ * ਭੂਚਾਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰ, ਗੁੜਗਾਓਂ * ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੇਂਦਰ, ਕੋਲਕਾਤਾ * ਆਈਸੀਸੀਆਰ, ਕੋਲਕਾਤਾ * ਜਹਾਂਗੀਰ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਮੁੰਬਈ * ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕੈਡਮੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ * ਓਪਨ ਪਾਮ ਕੋਰਟ IHC, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ * ਸ਼੍ਰੀਧਰਾਨੀ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ * ਸਟੇਟ ਗੈਲਰੀ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ * ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ IHC, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1945]] 4zpftml4iurmo69q96010pbi2yf4fiy 0 133596 841889 772747 2026-07-03T07:45:39Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 841889 wikitext text/x-wiki {{ਜਾਣਕਾਰੀਡੱਬਾ ਲਿਖਾਰੀ|name=ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ|nationality=ਭਾਰਤੀ|occupation=ਨਾਵਲਕਾਰ}}'''ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ''' (ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1974<ref name="Oh2009">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=oqN8vZqOGp0C&pg=PA60|title=Encyclopedia of Asian-American Literature|last=Oh|first=Seiwoong|publisher=Infobase Publishing|year=2009|isbn=9781438120881|pages=60}}</ref> ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਇਕ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਫਿਕਸ਼ਨ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ| ਉਸ ਦੇ 2005 ਦੇ ਨਾਵਲ ''ਬੇਬੀ ਜੀ'' ਨੇ ਲੈਸਬੀਅਨ ਫਿਕਸ਼ਨ ਲਈ ਲੈਂਬਡਾ ਲਿਟਰੇਰੀ ਐਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਟੋਨਵਾਲ ਬੁੱਕ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ | [[ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ|ਉਹ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸਿਟੀ]] ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ|<ref name=":0">{{Cite web|url=http://link.galegroup.com/apps/doc/H1000172179/LitRC?sid=LitRC&xid=c5c3aa98|title=Abha Dawesar|date=2007|website=Contemporary Authors Online|access-date=13 October 2018}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਸਤੰਬਰ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ਜੀਵਨੀ == ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ ਦਾ ਜਨਮ [[ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ]] ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ|<ref name=":0"/> [[ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ|ਉਹ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ 1995 ਵਿਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ ''ਬੇਬੀ ਜੀ'' (2005) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਦਵੇਸਰ ਮੈਨਹੱਟਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਵਿੱਤੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਫਰਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਲਿਖਣ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ|<ref>{{Cite journal|last=Kamesawaran|first=Shilpa|date=Summer 2011|title=Interview: Abha Dawesar|url=https://urbanconfustionsjournal.files.wordpress.com/2011/11/dawesar-2011.pdf|journal=Urban Confustions Journal|issue=1|access-date=2021-03-12|archive-date=2018-10-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20181014010203/https://urbanconfustionsjournal.files.wordpress.com/2011/11/dawesar-2011.pdf|dead-url=yes}}</ref> ਦਵੇਸਰ 1995 ਵਿਚ ਹਾਰਵਰਡ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ, ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਕਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ| ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਗੈਲਰੀਆਂ ਅਤੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.abhadawesar.com/|title=Abha Dawesar|website=abhadawesar.com|access-date=2018-10-13|archive-date=2008-06-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20080630215915/http://www.abhadawesar.com/|dead-url=yes}}</ref> 2013 ਤੋਂ, ਦਵੇਸਰ ਡਿਜੀਟਲ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਬੋਲਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ|<ref>{{Cite news|url=https://www.npr.org/2015/09/14/440306123/how-do-our-screens-distort-our-sense-of-time|title=Abha Dawesar: How Do Our Screens Distort Our Sense of Time?|work=NPR.org|access-date=2018-10-13|language=en}}</ref> == ਅਵਾਰਡ == * ਫਿਕਸ਼ਨ ਫੈਲੋ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਫਾਰ ਆਰਟਸ (2000)<ref>{{Cite book|url=https://s3.amazonaws.com/NYFA_WebAssets/Pictures/6b2ad3f7-2970-4032-9d75-d886c72943cd.pdf|title=New York Foundation for the Arts Directory of Art Fellows, 1985-2013|publisher=New York Foundation for the Arts|year=2013|location=New York, NY|access-date=2021-03-12|archive-date=2014-04-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20140413141907/https://s3.amazonaws.com/NYFA_WebAssets/Pictures/6b2ad3f7-2970-4032-9d75-d886c72943cd.pdf|url-status=dead}}</ref><ref name=":0"/> * ਲੈਬੀਡਾ ਲਿਟਰੇਰੀ ਅਵਾਰਡ ਫਾਰ ਲੈਸਬੀਅਨ ਫਿਕਸ਼ਨ, ''ਬੇਬੀ ਜੀ'' ਲਈ (2005)<ref name=":1">{{Cite web|url=http://www.lambdaliterary.org/winners-finalists/04/09/lambda-literary-awards-2005/|title=18th Annual Lambda Literary Awards|year=2006|publisher=Lambda Literary|archive-url=https://web.archive.org/web/20131211105334/http://www.lambdaliterary.org/winners-finalists/04/09/lambda-literary-awards-2005/|archive-date=11 December 2013|access-date=18 November 2014}}</ref> * ਸਟੋਨਵਾਲ ਬੁੱਕ ਅਵਾਰਡ, ਅਮੈਰੀਕਨ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ''ਬੇਬੀ ਜੀ'' ਲਈ (2006)<ref>{{Cite news|url=http://www.ala.org/rt/glbtrt/award/stonewall/honored|title=Stonewall Book Awards List|date=9 September 2009|work=Round Tables|access-date=2018-10-13|language=en}}</ref> == ਕਿਤਾਬਚਾ == === ਨਾਵਲ === * ''ਮਿਨੀਪਲੈਨਰ'' ( 2000 ) (ਪੇਂਗੁਇਨ ਬੁਕਸ ''ਦੁਆਰਾ ਦਿ ਥ੍ਰੀ ਆਫ'' ਅਸ ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ) * ''ਬੇਬੀ ਜੀ'' ( 2005 ) ( ਸਟੋਨਵਾਲ ਬੁੱਕ ਐਵਾਰਡ ਅਤੇ ਲਾਂਬਡਾ ਲਿਟਰੇਰੀ ਅਵਾਰਡ, 2006 ਦੇ ਵਿਜੇਤਾ<ref name=":1"/> * ''ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ ਇਹ ਗਰਮੀ'' ( 2006 )<ref>{{Cite news|url=http://www.ew.com/ew/article/0,,1204661,00.html|title=That Summer in Paris Review|last=Reese|first=Jennifer|date=21 June 2006|work=[[Entertainment Weekly]]|access-date=18 November 2014|archive-date=29 ਨਵੰਬਰ 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141129031302/http://www.ew.com/ew/article/0,,1204661,00.html|dead-url=yes}}</ref> * ''ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ'' (2011) * ''ਸੈਂਸਰਿਅਮ'' (2012) * ''ਮੈਡੀਸਨ ਸੁਕੇਅਰ ਪਾਰਕ'' (2016) === ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ === * ''The Good King in'' {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Ee_vAwAAQBAJ&pg=PT47|title=Breaking the Bow: Speculative Fiction Inspired by the Ramayana|last=Menon|first=Anil|last2=Singh|first2=Vandana|publisher=Zubaan Books|year=2014|isbn=9789383074174|pages=47}} == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{ਦਫ਼ਤਰੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ|http://www.abhadawesar.com/}} ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਹੈ * [http://www.cerebration.org/abhadawesar.html ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ] * {{TED speaker}} ** [http://www.ted.com/talks/abha_dawesar_life_in_the_digital_now ਆਭਾ ਦਵੇਸਰ: <nowiki>''</nowiki> ਡਿਜੀਟਲ ਹੁਣ <nowiki>''</nowiki> ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ (ਟੀਈਡੀਗਲੋਬਲ 2013)] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀ ਨਾਵਲਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974]] olhlnl3ne6s3sk7ysu0158vy6s9a6i8 0 133791 841853 828451 2026-07-02T14:59:03Z Sonia Atwal 49604 /* ਕੈਰੀਅਰ */ 841853 wikitext text/x-wiki {{ਜਾਣਕਾਰੀਡੱਬਾ ਲਿਖਾਰੀ|name=ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ|image=NeelumSaranGour.jpg|caption=Neelum Saran Gour reading at the literary event, ''Memory as Muse'',<ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/of-moods-and-memories/article8570418.ece|title=Of moods and memories|access-date=2016-07-27|newspaper=The Hindu|date=8 May 2016|last1=Singh|first1=Aatika}}</ref>[[Oxford Bookstore]], New Delhi|birth_date={{Birth date and age|1955|10|12|df=y}}|birth_place=[[ਇਲਾਹਾਬਾਦ]], ਭਾਰਤ|occupation=ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ|nationality=[[ਭਾਰਤੀ]]|alma_mater=[[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]]|genre=[[ਗਲਪ]]|website={{URL|http://www.neelumsarangour.com}}|imagesize=}}'''ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ'''<ref>{{Cite web|url=http://www.dailypioneer.com/sunday-edition/agenda/backbone/chronicling-allahabad-university.html|title=Chronicling Allahabad University|website=www.dailypioneer.com|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20160826084904/http://www.dailypioneer.com/sunday-edition/agenda/backbone/chronicling-allahabad-university.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/friday-review/history-and-culture/neelum-saran-cour-on-the-125-year-old-allahabad-university/article7403234.ece|title=Allahabad University: A lore collector's recollections|date=2015-07-09|work=The Hindu|access-date=2016-07-16|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> (ਜਨਮ 12 ਅਕਤੂਬਰ 1955) ਗਲਪ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ ਹੈ, ਜੋ 1990 ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰੀ। ਉਹ ਪੰਜ ਨਾਵਲਾਂ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਚਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ [[ਗੈਰ-ਗਲਪ]] ਦੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ [[ਅਲਾਹਾਬਾਦ|ਇਲਾਹਾਬਾਦ]] ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਬਾਰੇ ਇਕ ਸੰਚਾਲਿਤ ਖੰਡ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਰਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਇਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਾਵਲ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਵਿਚ ਅਨੁਵਾਦ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। == ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == [[ਅਲਾਹਾਬਾਦ|ਇਲਾਹਾਬਾਦ]] ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਇੱਕ [[ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਬੰਗਾਲੀ]] ਮਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀਫੋਨ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੌਲ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਨਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਕੂਲ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਕਾਨਵੈਂਟ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਸਨੇ 19 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਹੀ [[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਵਿਚ [[ਇਤਿਹਾਸ]], [[ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ|ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ]] ਅਤੇ [[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿ]]<nowiki/>ਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਕੋਰਸ ਵਿਚ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਹਰ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਲ ਵਿਚ ਨਿਰੰਤਰ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰੀ ਲਈ 10 ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਬਾਅਦ 1977 ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ [[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1977 ਤੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ੇ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਅਸਲ ਪਛਾਣ ਇਕ ਉੱਘੇ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਲਘੂ ਕਹਾਣੀਕਾਰ, ਲੋਕ-ਕਹਾਣੀਕਾਰ, ਸਮੀਖਿਅਕ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਓਨਲਾਈਨ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਵਜੋਂ ਹੈ। == ਕੈਰੀਅਰ == ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਉੱਨੀਵੀਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਰਸਾਲੇ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪੈਨਗੁਇਨ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡੇਵਿਡ ਦੇਵਿਦਰ ਨੇ ਵੇਖੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਮਸ਼ਹੂਰ ਡੈਬਿਊ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਗ੍ਰੇਅ ਪਿਜਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ 1993 ਵਿੱਚ ਪੇਂਗੁਇਨ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite book|title="Grey Pigeon" and Other Stories|last=Gour|first=Neelum Saran|date=1988-02-25|publisher=Penguin Books Ltd|isbn=9780140107937|location=New Delhi, India; New York, N.Y.|language=en}}</ref> ਇਸ ਨੂੰ ਬੇਲੋੜੀਆਂ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ, ਚਾਰਲਸ ਵਾਲੇਸ ਇੰਡੀਆ ਟਰੱਸਟ ਤੋਂ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਗੌਰ ਏ ਰਾਈਟਰਜ਼ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਕਿਤਾਬ, ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ 'ਸਪੀਕਿੰਗ' ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਪੈਨਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ 1995 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite book|title=Speaking of '62|last=Gour|first=Neelam Saran|date=1995-09-28|publisher=Penguin Books Australia|isbn=9780140245943|location=New Delhi; New York, N.Y., USA|language=en}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1997 ਵਿੱਚ ਵਿੰਟਰ ਕੰਪੇਨਸਿਏਂਸ ਐਂਡ ਅਦਰ ਸਟੋਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{Cite book|title=Winter Companions and Other Stories|last=Gour|first=Neelum Saran|date=1997-02-01|publisher=Penguin Books India|isbn=9780140249897|edition=2|location=New Delhi; New York, NY|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/book-review-winter-companions-and-other-stories-by-neelam-s.-gour/1/274987.html|title=Book review: Winter Companions and Other Stories by Neelam S. Gour|access-date=2016-07-16}}</ref> 2002 ਵਿੱਚ ਵਰਚੁਅਲ ਰਿਐਲਿਟੀਜ਼ <ref>{{Cite book|title=Virtual Realities|last=Gour|first=Neelum Saran|date=2001-12-10|publisher=Penguin India|isbn=9780143028062|location=New Delhi, India; London|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/neelum-saran-gour-talks-about-her-new-novel-virtual-realities/1/220834.html|title=Neelum Saran Gour talks about her new novel Virtual Realities|access-date=2016-07-16}}</ref>ਅਤੇ 2005 ਵਿੱਚ ਦੋ ਨਾਵਲ, ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ<ref>{{Cite web|url=http://www.mylibrary.britishcouncil.org/fiction/sikandar-chowk-park|title=Sikandar Chowk Park - Neelum Saran Gour|website=www.mylibrary.britishcouncil.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20160828201525/http://www.mylibrary.britishcouncil.org/fiction/sikandar-chowk-park|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.outlookindia.com/magazine/story/and-the-holy-gosht/228824|title=...And The Holy Gosht|access-date=2016-07-16}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/book-review-sikandar-chowk-park-by-neelum-saran-gour/1/192826.html|title=Book review: Sikandar Chowk Park by Neelum Saran Gour|access-date=2016-07-16}}</ref> ਪੇਂਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ ਅਤੇ ਮੈਸੇਸ ਡਿਕਨਜ਼, ਡੌਇਲ ਅਤੇ ਵੋਡਹਾਉਸ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਹੈਲਸੀਨ ਬੁਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।<ref>{{Cite web|url=http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-3245/2006/january-february/1-2/a-brain-teaser.html|title=A Brain-teaser|website=www.thebookreviewindia.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160809212255/http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-3245/2006/January-February/1-2/a-brain-teaser.html|dead-url=yes}}</ref> ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੌਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਗਲਪ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਹਿੱਸਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂਟਿਨ ਬੈਂਸਨ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਅਤੇ ਉਪ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਰੂਟਲੇਜ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੋਨੋਲੀ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ ਰਾਈਟਿੰਗ<ref>{{Cite web|url=http://www.routledgeonline.com:80/literature/Book.aspx?id=w396|title=Routledge Literature Online|website=www.routledgeonline.com|access-date=2016-07-16}}</ref>, ਸੰਪਾਦਿਤ ਲੋਰਨਾ ਸੇਜ, ਗਰਮਾਈਨ ਗ੍ਰੀਰ ਅਤੇ ਈਲੇਨ ਸ਼ੋਅਲੇਟਰ,<ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/cambridgeguidedt0000unse|title=The Cambridge Guide to Women's Writing in English|last=Sage|first=Lorna|last2=Greer|first2=Germaine|last3=Showalter|first3=Elaine|date=1999-09-30|publisher=Cambridge University Press|isbn=9780521668132|language=en|url-access=registration}}</ref> ਕੰਪੇਨ ਟੂ ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਕਸ਼ਨ ਇੰਗਲਿਸ਼, ਪੀਰ ਪਾਓਲੋ ਪਿਕਯੂਕੋ <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=chM76CrCYhoC|title=A Companion to Indian Fiction in English|last=Piciucco|first=Pier Paolo|date=2004-01-01|publisher=Atlantic Publishers & Dist|isbn=9788126903108|language=en}}</ref>ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ 1980 -2000 ਦੁਆਰਾ ਐਮ ਕੇਨਾਇਕ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮਲਾ ਨਾਰਾਇਣ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{Cite journal|last=Narayan|first=Shyamala A.|date=1994-09-01|title=India|journal=The Journal of Commonwealth Literature|language=en|volume=29|issue=3|pages=53–85|doi=10.1177/002198949402900303|issn=0021-9894}}</ref> ਉਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਾਰੇ ਹਾਲੀਆ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲਿਖਤਾਂ ਫਿਰੋਜ਼ਾ ਜੂਸਾਵਾਲਾ ਅਤੇ ਡੈਬੋਰਾਹ ਫਿਲਰੂਪ ਵੇਗਲ<ref>{{Cite book|url=https://www.peterlang.com/view/9781454192114/03_Title2.xhtml?rskey=0BDzDT&result=1|title=Title : Emerging South Asian Women Writers|isbn=9781454192114|access-date=2016-07-16}}</ref> ਦੁਆਰਾ "ਇਮਰਜਿੰਗ ਸਾਊਥ ਏਸ਼ੀਅਨ ਰਾਈਟਰਸ, ਅਤੇ ਕੰਟੈਪਰੇਰੀ ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ: ਐਨ ਐਂਥੋਲੋਜੀ ਆਫ਼ ਫੀਮੇਲ ਰਾਈਟਰਸ, ਵੰਦਨਾ ਪਾਠਕ, ਉਰਮਿਲਾ ਦਬੀਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OoicEs0osl8C|title=Contemporary Fiction: An Anthology of Female Writers|last=Dabir|first=Urmila|date=2008-01-01|publisher=Sarup & Sons|isbn=9788176258357|language=en}}</ref> 2009 ਵਿੱਚ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਵੇਅਰ ਦ ਰਿਵਰਸ ਮੀਟ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ<ref>{{Cite book|title=Allahabad: Where the Rivers Meet|url=https://archive.org/details/isbn_9788185026947|date=2009-09-01|publisher=The Marg Foundation|isbn=9788185026947|editor-last=Gour|editor-first=Neelum Saran|language=en}}</ref>, ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਗੌਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮਾਰਗ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਿਕਣ ਵਾਲੀ ਕਿਤਾਬ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੌਰ ਨੂੰ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਸਾਹਿਤਕ ਅਵਾਜ਼ ਵਜੋਂ, ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਾਠਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। 2010 ਵਿੱਚ ਪੈਨਗੁਇਨ-ਯਾਤਰਾ ਨੇ ਗੌਰ ਦੇ ਅਰੰਭਕ ਨਾਵਲ ਸਪੀਕਿੰਗ ਆਫ 62 ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਗੌਰ ਨੇ ਖੁਦ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ‘62 ਕੀ ਬਾਤੇਂ’ <ref>{{Cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2011/20111211/spectrum/book4.htm|title=The Sunday Tribune - Books|website=www.tribuneindia.com|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.dawn.com/news/705103/fiction-exploring-conflicting-realities|title=FICTION: Exploring conflicting realities|last=InpaperMagazine|first=From|date=2012-03-24|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/short-with-depth/article2674972.ece|title=Short with depth|date=2011-11-30|newspaper=The Hindu|access-date=2016-07-16|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref>ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੈਨਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ ਗਾਣੇ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਅੰਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਵਾਰਤਕ ਦਾ ਕੰਮ 2015 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤ ਇਤਿਹਾਸ, ਥ੍ਰੀ ਰਿਵਰਜ਼ ਅਤੇ ਦ ਟ੍ਰੀ - ਸਟੋਰੀ ਆਫ਼ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ<ref>{{Cite web|url=http://www.theweek.in/books/three-rivers-and-a-tree-by-neelum-saran-gour.html|title=Campus chronicles|access-date=2016-07-17|archive-date=2016-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160709083345/http://www.theweek.in/books/three-rivers-and-a-tree-by-neelum-saran-gour.html|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite book|title=Three Rivers and a Tree|url=https://archive.org/details/threeriversandtr0000gour|last=Gour|first=Neelum Saran|date=2015-07-01|publisher=Rupa Publications India|language=en|asin=B016APQK4I}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://biblio-india.org/archives/15/SN15/tocSN15.asp?mp=SO15|title=Biblio: A Review of Books|website=biblio-india.org|access-date=2016-07-16}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਦਸੰਬਰ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thestatesman.com/mobi/news/92186-story.html|title=A raconteur from the place of offerings|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20161009082122/http://www.thestatesman.com/mobi/news/92186-story.html|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.outlookindia.com/magazine/story/learning-at-the-sangam/295277|title=Learning At The Sangam|access-date=2016-07-16}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-4655/2015/september/9/saga-of-a-fading-relic.html|title=Saga of a Fading Relic|website=www.thebookreviewindia.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160811002112/http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-4655/2015/september/9/saga-of-a-fading-relic.html|dead-url=yes}}</ref>, ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸੇ ਸਾਲ, ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਅਰਿਆ<ref>{{Cite news|url=http://www.tribuneindia.com/news/books-reviews/where-different-worlds-meet/183850.html|title=Where different worlds meet|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160819213142/http://www.tribuneindia.com/news/books-reviews/where-different-worlds-meet/183850.html|url-status=dead}}</ref> ਨੂੰ ਵੀ ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਅਤੇ ਇਨਵਿਜ਼ੀਬਲ ਇੰਕ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ,<ref>{{Cite web|url=http://www.goodreads.com/book/show/26857649-invisible-ink|title=Invisible Ink|website=Goodreads|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.deccanherald.com/content/526083/transformed-relationships.html|title=Transformed relationships|date=30 January 2016|website=Deccan Herald|access-date=2016-07-16}}</ref> ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਹਾਰਪਰਕੌਲਿਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਨਵੀਨਤਮ ਨਾਵਲ ਰੇਕੁਇਮ ਇਨ ਰਾਗ ਜਾਨਕੀ<ref>{{Cite web|url=https://www.goodreads.com/book/show/40691060-requiem-in-raga-janki|title=Requiem In Raga Janki|website=Goodreads|access-date=2019-01-20}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/books/requiem-in-raga-janki-a-fictionalised-biography-of-jankibai-illahabadi/article24828915.ece|title='Requiem in Raga Janki': A fictionalised biography of Jankibai Illahabadi|last1=Balantrapu|first1=Mihir|date=September 2018|newspaper=the Hindu|access-date=2018-09-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.freepressjournal.in/weekend/requiem-in-raga-janki-by-neelum-saran-gour/1352262|title=Requiem in Raga Janki by Neelum Saran Gour|website=freepressjournal|access-date=2018-09-09}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.dawn.com/news/1420123|title=THE SONG OF FIFTY-SIX KNIVES|date=15 July 2018|website=Dawn|access-date=2018-07-15}}</ref>, ਪੇਂਗੁਇਨ ਵਾਈਕਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਜੂਨ, 2018 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੇਖਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਕਈ ਗਲਪ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਕਲਪਿਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਜ਼ਰਟ ਇਨ ਬਲੂਮ - ਕੰਟੈਪਰੇਰੀ ਇੰਡੀਅਨ ਵੁਮੈਨ'ਸ ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ ਇਨ ਇੰਗਲਿਸ਼<ref>{{Cite book|title=Desert in Bloom: Contemporary Indian Women's Fiction In English|last=Bharat|first=Meenakshi|date=2004-01-01|publisher=Pencraft International|isbn=9788185753591|language=en}}</ref> ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਰਤ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, (ਪੇਨਕ੍ਰਾਫ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ, 2004), ਵਧ ਰਹੀ ਵਜੋਂ ਜਸਬੀਰ ਜੈਨ (ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਤੇ ਸੇਜ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ 2007) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=hRStCwAAQBAJ|title=Troubled Testimonies: Terrorism and the English novel in India|last=Bharat|first=Meenakshi|date=2015-12-14|publisher=Routledge|isbn=9781317333791|language=en}}</ref>, ਸ਼ੈਰਨ ਰੰਡਲ ਅਤੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਾਰਤ (ਪਿਕਡੋਰ, २०० 2009) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਓਨਲੀ ਕਨੈਕਟ, ਸ਼ੇਰਨ ਰੰਡਲ ਅਤੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਾਰਤ (ਪਿੱਤਲ ਦਾ ਬਾਂਦਰ) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਇੰਡੀਆ, 2014), ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਐਂਡ ਵਰਨਾਕੂਲਰ ਇੰਡੀਆ, ਮਕਰੰਦ ਪਰਾਂਜਾਪੇ ਅਤੇ ਜੀਜੇਵੀ ਪ੍ਰਸਾਦ (ਪੀਅਰਸਨ 2010) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਕ੍ਰਿਏਟਿਵ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ- ਸੱਤ ਲੇਖ, (ਇੰਸਟੀਚਿਓਟ ਫਾਰ ਰਿਸਰਚ ਇਨ ਇੰਟਰਡਿਸਪਲਿਨਰੀ ਸਟੱਡੀਜ਼, 2013) ਅਤੇ ਲਰਨਿੰਗ ਨਾਨ-ਵਾਇਲੈਂਸ, ਗੰਗਾਏ ਮੁਖਰਜੀ (ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੈਸ, 2016) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੇ ਕੰਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://global.oup.com/academic/product/learning-non-violence-9780199458431?cc=in&lang=en&|title=Learning Non-Violence|date=9 November 2015|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199458431}}</ref> ਗੌਰ ਦੀਆਂ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਰਾਓ ਦੀ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਤਿਕੜੀ, (ਕਿਤਾਬ ਮਾਹਲ, 1992) ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਇੰਡੀਅਨ ਰਿਵਿਊ ਆਫ਼ ਬੁੱਕਜ਼ ਅਤੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਲਿਟਰੇਰੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲਈ ਸਮੀਖਿਆ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.the-tls.co.uk/?s=neelum+saran+gour|title=You searched for neelum saran gour – TheTLS|website=TheTLS|language=en-GB|access-date=2016-07-16}}</ref> ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਹ ਦਿ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਪੇਜ ਲਈ ਇੱਕ ਹਾਸੇ ਮਜ਼ਮੂਨ ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਈ ਕਰੀਏਟਿਵ ਰਾਈਟਿੰਗ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਕਰਵਾਈਆਂ, ਇੱਕ ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਤੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸੋਚਦੇ ਹੋ?<ref>{{Cite web|url=http://www.bbc.co.uk/programmes/b00thnbt|title=Rupert Penry-Jones, Series 7, Who Do You Think You Are? - BBC One|website=BBC|access-date=2016-07-17}}</ref>ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੁਪਰਤ ਪੇਨਰੀ-ਜੋਨਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ 16 ਅਗਸਤ, 2010 ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਤ ਹੋਈ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਵਲ ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ ਚਾਰਲਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰਾਗ ਦੇ ਐਮ.ਏ. ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਏ ਲੇਨ ਇਨ ਲਖਨਊ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਈ-ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਐਮ.ਏ. ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। == ਅਵਾਰਡ == * 'ਰਿਕੁਇਮ ਇਨ ਰਾਗ ਜਾਨਕੀ' ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ ਲਈ ਦ ਹਿੰਦੂ ਪ੍ਰਾਇਜ਼-2018।<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/books/books-authors/noted-writer-neelum-saran-gour-bags-the-hindu-fiction-prize/article25986619.ece|title=Noted writer Neelum Saran Gour bags The Hindu fiction prize for 2018|date=2019-01-13|work=The Hindu}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://scroll.in/latest/909302/writers-neelum-saran-gour-and-manoranjan-byapari-win-the-hindu-prize-2018|title=Writers Neelum Saran Gour and Manoranjan Byapari win The Hindu Prize 2018|website=Scroll|access-date=2019-01-13}}</ref> 12 - 14 ਜਨਵਰੀ 2019 ਨੂੰ ਹੋਏ ਹਿੰਦੂ ਲਿਟ ਫਾਰ ਲਾਈਫ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿਚ ਐੱਨ. ਰਵੀ, ਪਬਿਲਸ਼ਰ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਪਾਦਕ-ਇਨ-ਚੀਫ਼ ਦੁਆਰਾ ਚੇਨਈ ਵਿਚ ਇਸ ਇਨਾਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ. == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [http://www.neelumsarangour.com/ ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਦੀ ਵੈਬਸਾਈਟ] * [http://www.ndtv.com/video/shows/just-books/a-survey-on-latest-books-on-bollywood-266 ਐਨਡੀਟੀਵੀ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ''ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਜਸਟ ਬੁੱਕਸ''] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955]] p33yu65893zia3zgq9ouygglw8rhn1u 841854 841853 2026-07-02T15:02:46Z Sonia Atwal 49604 /* ਕੈਰੀਅਰ */ 841854 wikitext text/x-wiki {{ਜਾਣਕਾਰੀਡੱਬਾ ਲਿਖਾਰੀ|name=ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ|image=NeelumSaranGour.jpg|caption=Neelum Saran Gour reading at the literary event, ''Memory as Muse'',<ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/of-moods-and-memories/article8570418.ece|title=Of moods and memories|access-date=2016-07-27|newspaper=The Hindu|date=8 May 2016|last1=Singh|first1=Aatika}}</ref>[[Oxford Bookstore]], New Delhi|birth_date={{Birth date and age|1955|10|12|df=y}}|birth_place=[[ਇਲਾਹਾਬਾਦ]], ਭਾਰਤ|occupation=ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ|nationality=[[ਭਾਰਤੀ]]|alma_mater=[[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]]|genre=[[ਗਲਪ]]|website={{URL|http://www.neelumsarangour.com}}|imagesize=}}'''ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ'''<ref>{{Cite web|url=http://www.dailypioneer.com/sunday-edition/agenda/backbone/chronicling-allahabad-university.html|title=Chronicling Allahabad University|website=www.dailypioneer.com|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20160826084904/http://www.dailypioneer.com/sunday-edition/agenda/backbone/chronicling-allahabad-university.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/friday-review/history-and-culture/neelum-saran-cour-on-the-125-year-old-allahabad-university/article7403234.ece|title=Allahabad University: A lore collector's recollections|date=2015-07-09|work=The Hindu|access-date=2016-07-16|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> (ਜਨਮ 12 ਅਕਤੂਬਰ 1955) ਗਲਪ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ ਹੈ, ਜੋ 1990 ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰੀ। ਉਹ ਪੰਜ ਨਾਵਲਾਂ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਚਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ [[ਗੈਰ-ਗਲਪ]] ਦੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ [[ਅਲਾਹਾਬਾਦ|ਇਲਾਹਾਬਾਦ]] ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਬਾਰੇ ਇਕ ਸੰਚਾਲਿਤ ਖੰਡ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਰਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਇਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਾਵਲ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਵਿਚ ਅਨੁਵਾਦ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। == ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == [[ਅਲਾਹਾਬਾਦ|ਇਲਾਹਾਬਾਦ]] ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਇੱਕ [[ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਬੰਗਾਲੀ]] ਮਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀਫੋਨ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੌਲ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਨਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਕੂਲ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਕਾਨਵੈਂਟ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਸਨੇ 19 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਹੀ [[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਵਿਚ [[ਇਤਿਹਾਸ]], [[ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ|ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ]] ਅਤੇ [[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿ]]<nowiki/>ਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਕੋਰਸ ਵਿਚ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਹਰ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਲ ਵਿਚ ਨਿਰੰਤਰ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰੀ ਲਈ 10 ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਬਾਅਦ 1977 ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ [[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1977 ਤੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ੇ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਅਸਲ ਪਛਾਣ ਇਕ ਉੱਘੇ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਲਘੂ ਕਹਾਣੀਕਾਰ, ਲੋਕ-ਕਹਾਣੀਕਾਰ, ਸਮੀਖਿਅਕ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਓਨਲਾਈਨ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਵਜੋਂ ਹੈ। == ਕੈਰੀਅਰ == ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਉੱਨੀਵੀਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਰਸਾਲੇ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪੈਨਗੁਇਨ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡੇਵਿਡ ਦੇਵਿਦਰ ਨੇ ਵੇਖੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਮਸ਼ਹੂਰ ਡੈਬਿਊ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਗ੍ਰੇਅ ਪਿਜਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ 1993 ਵਿੱਚ ਪੇਂਗੁਇਨ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite book|title="Grey Pigeon" and Other Stories|last=Gour|first=Neelum Saran|date=1988-02-25|publisher=Penguin Books Ltd|isbn=9780140107937|location=New Delhi, India; New York, N.Y.|language=en}}</ref> ਇਸ ਨੂੰ ਬੇਲੋੜੀਆਂ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ, ਚਾਰਲਸ ਵਾਲੇਸ ਇੰਡੀਆ ਟਰੱਸਟ ਤੋਂ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਗੌਰ ਏ ਰਾਈਟਰਜ਼ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਕਿਤਾਬ, ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ 'ਸਪੀਕਿੰਗ' ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਪੈਨਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ 1995 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite book|title=Speaking of '62|last=Gour|first=Neelam Saran|date=1995-09-28|publisher=Penguin Books Australia|isbn=9780140245943|location=New Delhi; New York, N.Y., USA|language=en}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1997 ਵਿੱਚ ਵਿੰਟਰ ਕੰਪੇਨਸਿਏਂਸ ਐਂਡ ਅਦਰ ਸਟੋਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{Cite book|title=Winter Companions and Other Stories|last=Gour|first=Neelum Saran|date=1997-02-01|publisher=Penguin Books India|isbn=9780140249897|edition=2|location=New Delhi; New York, NY|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/book-review-winter-companions-and-other-stories-by-neelam-s.-gour/1/274987.html|title=Book review: Winter Companions and Other Stories by Neelam S. Gour|access-date=2016-07-16}}</ref> 2002 ਵਿੱਚ ਵਰਚੁਅਲ ਰਿਐਲਿਟੀਜ਼ <ref>{{Cite book|title=Virtual Realities|last=Gour|first=Neelum Saran|date=2001-12-10|publisher=Penguin India|isbn=9780143028062|location=New Delhi, India; London|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/neelum-saran-gour-talks-about-her-new-novel-virtual-realities/1/220834.html|title=Neelum Saran Gour talks about her new novel Virtual Realities|access-date=2016-07-16}}</ref>ਅਤੇ 2005 ਵਿੱਚ ਦੋ ਨਾਵਲ, ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ<ref>{{Cite web|url=http://www.mylibrary.britishcouncil.org/fiction/sikandar-chowk-park|title=Sikandar Chowk Park - Neelum Saran Gour|website=www.mylibrary.britishcouncil.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20160828201525/http://www.mylibrary.britishcouncil.org/fiction/sikandar-chowk-park|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.outlookindia.com/magazine/story/and-the-holy-gosht/228824|title=...And The Holy Gosht|access-date=2016-07-16}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/book-review-sikandar-chowk-park-by-neelum-saran-gour/1/192826.html|title=Book review: Sikandar Chowk Park by Neelum Saran Gour|access-date=2016-07-16}}</ref> ਪੇਂਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ ਅਤੇ ਮੈਸੇਸ ਡਿਕਨਜ਼, ਡੌਇਲ ਅਤੇ ਵੋਡਹਾਉਸ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਹੈਲਸੀਨ ਬੁਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।<ref>{{Cite web|url=http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-3245/2006/january-february/1-2/a-brain-teaser.html|title=A Brain-teaser|website=www.thebookreviewindia.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160809212255/http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-3245/2006/January-February/1-2/a-brain-teaser.html|dead-url=yes}}</ref> ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੌਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਗਲਪ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਹਿੱਸਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂਟਿਨ ਬੈਂਸਨ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਅਤੇ ਉਪ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਰੂਟਲੇਜ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੋਨੋਲੀ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ ਰਾਈਟਿੰਗ<ref>{{Cite web|url=http://www.routledgeonline.com:80/literature/Book.aspx?id=w396|title=Routledge Literature Online|website=www.routledgeonline.com|access-date=2016-07-16}}</ref>, ਸੰਪਾਦਿਤ ਲੋਰਨਾ ਸੇਜ, ਗਰਮਾਈਨ ਗ੍ਰੀਰ ਅਤੇ ਈਲੇਨ ਸ਼ੋਅਲੇਟਰ,<ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/cambridgeguidedt0000unse|title=The Cambridge Guide to Women's Writing in English|last=Sage|first=Lorna|last2=Greer|first2=Germaine|last3=Showalter|first3=Elaine|date=1999-09-30|publisher=Cambridge University Press|isbn=9780521668132|language=en|url-access=registration}}</ref> ਕੰਪੇਨ ਟੂ ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਕਸ਼ਨ ਇੰਗਲਿਸ਼, ਪੀਰ ਪਾਓਲੋ ਪਿਕਯੂਕੋ <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=chM76CrCYhoC|title=A Companion to Indian Fiction in English|last=Piciucco|first=Pier Paolo|date=2004-01-01|publisher=Atlantic Publishers & Dist|isbn=9788126903108|language=en}}</ref>ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ 1980 -2000 ਦੁਆਰਾ ਐਮ ਕੇਨਾਇਕ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮਲਾ ਨਾਰਾਇਣ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{Cite journal|last=Narayan|first=Shyamala A.|date=1994-09-01|title=India|journal=The Journal of Commonwealth Literature|language=en|volume=29|issue=3|pages=53–85|doi=10.1177/002198949402900303|issn=0021-9894}}</ref> ਉਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਾਰੇ ਹਾਲੀਆ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲਿਖਤਾਂ ਫਿਰੋਜ਼ਾ ਜੂਸਾਵਾਲਾ ਅਤੇ ਡੈਬੋਰਾਹ ਫਿਲਰੂਪ ਵੇਗਲ<ref>{{Cite book|url=https://www.peterlang.com/view/9781454192114/03_Title2.xhtml?rskey=0BDzDT&result=1|title=Title : Emerging South Asian Women Writers|isbn=9781454192114|access-date=2016-07-16}}</ref> ਦੁਆਰਾ "ਇਮਰਜਿੰਗ ਸਾਊਥ ਏਸ਼ੀਅਨ ਰਾਈਟਰਸ, ਅਤੇ ਕੰਟੈਪਰੇਰੀ ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ: ਐਨ ਐਂਥੋਲੋਜੀ ਆਫ਼ ਫੀਮੇਲ ਰਾਈਟਰਸ, ਵੰਦਨਾ ਪਾਠਕ, ਉਰਮਿਲਾ ਦਬੀਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OoicEs0osl8C|title=Contemporary Fiction: An Anthology of Female Writers|last=Dabir|first=Urmila|date=2008-01-01|publisher=Sarup & Sons|isbn=9788176258357|language=en}}</ref> 2009 ਵਿੱਚ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਵੇਅਰ ਦ ਰਿਵਰਸ ਮੀਟ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ<ref>{{Cite book|title=Allahabad: Where the Rivers Meet|url=https://archive.org/details/isbn_9788185026947|date=2009-09-01|publisher=The Marg Foundation|isbn=9788185026947|editor-last=Gour|editor-first=Neelum Saran|language=en}}</ref>, ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਗੌਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮਾਰਗ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਿਕਣ ਵਾਲੀ ਕਿਤਾਬ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੌਰ ਨੂੰ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਸਾਹਿਤਕ ਅਵਾਜ਼ ਵਜੋਂ, ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਾਠਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। 2010 ਵਿੱਚ ਪੈਨਗੁਇਨ-ਯਾਤਰਾ ਨੇ ਗੌਰ ਦੇ ਅਰੰਭਕ ਨਾਵਲ ਸਪੀਕਿੰਗ ਆਫ 62 ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਗੌਰ ਨੇ ਖੁਦ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ‘62 ਕੀ ਬਾਤੇਂ’ <ref>{{Cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2011/20111211/spectrum/book4.htm|title=The Sunday Tribune - Books|website=www.tribuneindia.com|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.dawn.com/news/705103/fiction-exploring-conflicting-realities|title=FICTION: Exploring conflicting realities|last=InpaperMagazine|first=From|date=2012-03-24|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/short-with-depth/article2674972.ece|title=Short with depth|date=2011-11-30|newspaper=The Hindu|access-date=2016-07-16|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref>ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੈਨਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ ਗਾਣੇ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਅੰਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਵਾਰਤਕ ਦਾ ਕੰਮ 2015 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤ ਇਤਿਹਾਸ, ਥ੍ਰੀ ਰਿਵਰਜ਼ ਅਤੇ ਦ ਟ੍ਰੀ - ਸਟੋਰੀ ਆਫ਼ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ<ref>{{Cite web|url=http://www.theweek.in/books/three-rivers-and-a-tree-by-neelum-saran-gour.html|title=Campus chronicles|access-date=2016-07-17|archive-date=2016-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160709083345/http://www.theweek.in/books/three-rivers-and-a-tree-by-neelum-saran-gour.html|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite book|title=Three Rivers and a Tree|url=https://archive.org/details/threeriversandtr0000gour|last=Gour|first=Neelum Saran|date=2015-07-01|publisher=Rupa Publications India|language=en|asin=B016APQK4I}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://biblio-india.org/archives/15/SN15/tocSN15.asp?mp=SO15|title=Biblio: A Review of Books|website=biblio-india.org|access-date=2016-07-16}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਦਸੰਬਰ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thestatesman.com/mobi/news/92186-story.html|title=A raconteur from the place of offerings|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20161009082122/http://www.thestatesman.com/mobi/news/92186-story.html|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.outlookindia.com/magazine/story/learning-at-the-sangam/295277|title=Learning At The Sangam|access-date=2016-07-16}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-4655/2015/september/9/saga-of-a-fading-relic.html|title=Saga of a Fading Relic|website=www.thebookreviewindia.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160811002112/http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-4655/2015/september/9/saga-of-a-fading-relic.html|dead-url=yes}}</ref>, ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸੇ ਸਾਲ, ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਅਰਿਆ<ref>{{Cite news|url=http://www.tribuneindia.com/news/books-reviews/where-different-worlds-meet/183850.html|title=Where different worlds meet|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160819213142/http://www.tribuneindia.com/news/books-reviews/where-different-worlds-meet/183850.html|url-status=dead}}</ref> ਨੂੰ ਵੀ ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਅਤੇ ਇਨਵਿਜ਼ੀਬਲ ਇੰਕ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ,<ref>{{Cite web|url=http://www.goodreads.com/book/show/26857649-invisible-ink|title=Invisible Ink|website=Goodreads|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.deccanherald.com/content/526083/transformed-relationships.html|title=Transformed relationships|date=30 January 2016|website=Deccan Herald|access-date=2016-07-16}}</ref> ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਹਾਰਪਰਕੌਲਿਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਨਵੀਨਤਮ ਨਾਵਲ ਰੇਕੁਇਮ ਇਨ ਰਾਗ ਜਾਨਕੀ<ref>{{Cite web|url=https://www.goodreads.com/book/show/40691060-requiem-in-raga-janki|title=Requiem In Raga Janki|website=Goodreads|access-date=2019-01-20}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/books/requiem-in-raga-janki-a-fictionalised-biography-of-jankibai-illahabadi/article24828915.ece|title='Requiem in Raga Janki': A fictionalised biography of Jankibai Illahabadi|last1=Balantrapu|first1=Mihir|date=September 2018|newspaper=the Hindu|access-date=2018-09-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.freepressjournal.in/weekend/requiem-in-raga-janki-by-neelum-saran-gour/1352262|title=Requiem in Raga Janki by Neelum Saran Gour|website=freepressjournal|access-date=2018-09-09}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.dawn.com/news/1420123|title=THE SONG OF FIFTY-SIX KNIVES|date=15 July 2018|website=Dawn|access-date=2018-07-15}}</ref>, ਪੇਂਗੁਇਨ ਵਾਈਕਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਜੂਨ, 2018 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੇਖਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਕਈ ਗਲਪ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਕਲਪਿਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਜ਼ਰਟ ਇਨ ਬਲੂਮ - ਕੰਟੈਪਰੇਰੀ ਇੰਡੀਅਨ ਵੁਮੈਨ'ਸ ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ ਇਨ ਇੰਗਲਿਸ਼<ref>{{Cite book|title=Desert in Bloom: Contemporary Indian Women's Fiction In English|last=Bharat|first=Meenakshi|date=2004-01-01|publisher=Pencraft International|isbn=9788185753591|language=en}}</ref> ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਰਤ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, (ਪੇਨਕ੍ਰਾਫ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ, 2004), ਵਧ ਰਹੀ ਵਜੋਂ ਜਸਬੀਰ ਜੈਨ (ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਤੇ ਸੇਜ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ 2007) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=hRStCwAAQBAJ|title=Troubled Testimonies: Terrorism and the English novel in India|last=Bharat|first=Meenakshi|date=2015-12-14|publisher=Routledge|isbn=9781317333791|language=en}}</ref>, ਸ਼ੈਰਨ ਰੰਡਲ ਅਤੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਾਰਤ (ਪਿਕਡੋਰ, २०० 2009) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਓਨਲੀ ਕਨੈਕਟ, ਸ਼ੇਰਨ ਰੰਡਲ ਅਤੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਾਰਤ (ਪਿੱਤਲ ਦਾ ਬਾਂਦਰ) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਇੰਡੀਆ, 2014), ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਐਂਡ ਵਰਨਾਕੂਲਰ ਇੰਡੀਆ, ਮਕਰੰਦ ਪਰਾਂਜਾਪੇ ਅਤੇ ਜੀਜੇਵੀ ਪ੍ਰਸਾਦ (ਪੀਅਰਸਨ 2010) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਕ੍ਰਿਏਟਿਵ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ- ਸੱਤ ਲੇਖ, (ਇੰਸਟੀਚਿਓਟ ਫਾਰ ਰਿਸਰਚ ਇਨ ਇੰਟਰਡਿਸਪਲਿਨਰੀ ਸਟੱਡੀਜ਼, 2013) ਅਤੇ ਲਰਨਿੰਗ ਨਾਨ-ਵਾਇਲੈਂਸ, ਗੰਗਾਏ ਮੁਖਰਜੀ (ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੈਸ, 2016) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੇ ਕੰਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://global.oup.com/academic/product/learning-non-violence-9780199458431?cc=in&lang=en&|title=Learning Non-Violence|date=9 November 2015|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199458431}}</ref> ਗੌਰ ਦੀਆਂ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਰਾਓ ਦੀ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਤਿਕੜੀ, (ਕਿਤਾਬ ਮਾਹਲ, 1992) ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਇੰਡੀਅਨ ਰਿਵਿਊ ਆਫ਼ ਬੁੱਕਜ਼ ਅਤੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਲਿਟਰੇਰੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲਈ ਸਮੀਖਿਆ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.the-tls.co.uk/?s=neelum+saran+gour|title=You searched for neelum saran gour – TheTLS|website=TheTLS|language=en-GB|access-date=2016-07-16}}</ref> ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਹ ਦਿ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਪੇਜ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਹਾਸੇ ਮਜ਼ਮੂਨ ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਈ ਕਰੀਏਟਿਵ ਰਾਈਟਿੰਗ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਕਰਵਾਈਆਂ, ਇੱਕ ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਤੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸੋਚਦੇ ਹੋ<ref>{{Cite web|url=http://www.bbc.co.uk/programmes/b00thnbt|title=Rupert Penry-Jones, Series 7, Who Do You Think You Are? - BBC One|website=BBC|access-date=2016-07-17}}</ref>ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੁਪਰਤ ਪੇਨਰੀ-ਜੋਨਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ 16 ਅਗਸਤ, 2010 ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਤ ਹੋਈ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਵਲ ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ ਚਾਰਲਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰਾਗ ਦੇ ਐਮ.ਏ. ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਏ ਲੇਨ ਇਨ ਲਖਨਊ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਈ-ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਐਮ.ਏ. ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। == ਅਵਾਰਡ == * 'ਰਿਕੁਇਮ ਇਨ ਰਾਗ ਜਾਨਕੀ' ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ ਲਈ ਦ ਹਿੰਦੂ ਪ੍ਰਾਇਜ਼-2018।<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/books/books-authors/noted-writer-neelum-saran-gour-bags-the-hindu-fiction-prize/article25986619.ece|title=Noted writer Neelum Saran Gour bags The Hindu fiction prize for 2018|date=2019-01-13|work=The Hindu}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://scroll.in/latest/909302/writers-neelum-saran-gour-and-manoranjan-byapari-win-the-hindu-prize-2018|title=Writers Neelum Saran Gour and Manoranjan Byapari win The Hindu Prize 2018|website=Scroll|access-date=2019-01-13}}</ref> 12 - 14 ਜਨਵਰੀ 2019 ਨੂੰ ਹੋਏ ਹਿੰਦੂ ਲਿਟ ਫਾਰ ਲਾਈਫ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿਚ ਐੱਨ. ਰਵੀ, ਪਬਿਲਸ਼ਰ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਪਾਦਕ-ਇਨ-ਚੀਫ਼ ਦੁਆਰਾ ਚੇਨਈ ਵਿਚ ਇਸ ਇਨਾਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ. == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [http://www.neelumsarangour.com/ ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਦੀ ਵੈਬਸਾਈਟ] * [http://www.ndtv.com/video/shows/just-books/a-survey-on-latest-books-on-bollywood-266 ਐਨਡੀਟੀਵੀ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ''ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਜਸਟ ਬੁੱਕਸ''] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955]] heoe8szgnqz752ehz3dqd1s4530zrhz 841856 841854 2026-07-02T15:51:56Z Sonia Atwal 49604 /* ਅਵਾਰਡ */ 841856 wikitext text/x-wiki {{ਜਾਣਕਾਰੀਡੱਬਾ ਲਿਖਾਰੀ|name=ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ|image=NeelumSaranGour.jpg|caption=Neelum Saran Gour reading at the literary event, ''Memory as Muse'',<ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/of-moods-and-memories/article8570418.ece|title=Of moods and memories|access-date=2016-07-27|newspaper=The Hindu|date=8 May 2016|last1=Singh|first1=Aatika}}</ref>[[Oxford Bookstore]], New Delhi|birth_date={{Birth date and age|1955|10|12|df=y}}|birth_place=[[ਇਲਾਹਾਬਾਦ]], ਭਾਰਤ|occupation=ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ|nationality=[[ਭਾਰਤੀ]]|alma_mater=[[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]]|genre=[[ਗਲਪ]]|website={{URL|http://www.neelumsarangour.com}}|imagesize=}}'''ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ'''<ref>{{Cite web|url=http://www.dailypioneer.com/sunday-edition/agenda/backbone/chronicling-allahabad-university.html|title=Chronicling Allahabad University|website=www.dailypioneer.com|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20160826084904/http://www.dailypioneer.com/sunday-edition/agenda/backbone/chronicling-allahabad-university.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/friday-review/history-and-culture/neelum-saran-cour-on-the-125-year-old-allahabad-university/article7403234.ece|title=Allahabad University: A lore collector's recollections|date=2015-07-09|work=The Hindu|access-date=2016-07-16|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> (ਜਨਮ 12 ਅਕਤੂਬਰ 1955) ਗਲਪ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ ਹੈ, ਜੋ 1990 ਵੇਂ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰੀ। ਉਹ ਪੰਜ ਨਾਵਲਾਂ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਚਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ [[ਗੈਰ-ਗਲਪ]] ਦੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ [[ਅਲਾਹਾਬਾਦ|ਇਲਾਹਾਬਾਦ]] ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਬਾਰੇ ਇਕ ਸੰਚਾਲਿਤ ਖੰਡ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਰਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਇਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਾਵਲ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਵਿਚ ਅਨੁਵਾਦ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। == ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == [[ਅਲਾਹਾਬਾਦ|ਇਲਾਹਾਬਾਦ]] ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਇੱਕ [[ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਬੰਗਾਲੀ]] ਮਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀਫੋਨ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਮਹੌਲ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਨਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਕੂਲ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਕਾਨਵੈਂਟ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਸਨੇ 19 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਹੀ [[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਵਿਚ [[ਇਤਿਹਾਸ]], [[ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ|ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ]] ਅਤੇ [[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿ]]<nowiki/>ਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਕੋਰਸ ਵਿਚ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਹਰ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਲ ਵਿਚ ਨਿਰੰਤਰ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਹੁਸ਼ਿਆਰੀ ਲਈ 10 ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਬਾਅਦ 1977 ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ [[ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1977 ਤੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ੇ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਅਸਲ ਪਛਾਣ ਇਕ ਉੱਘੇ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਲਘੂ ਕਹਾਣੀਕਾਰ, ਲੋਕ-ਕਹਾਣੀਕਾਰ, ਸਮੀਖਿਅਕ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਓਨਲਾਈਨ ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਵਜੋਂ ਹੈ। == ਕੈਰੀਅਰ == ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਉੱਨੀਵੀਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਰਸਾਲੇ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪੈਨਗੁਇਨ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡੇਵਿਡ ਦੇਵਿਦਰ ਨੇ ਵੇਖੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਮਸ਼ਹੂਰ ਡੈਬਿਊ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਗ੍ਰੇਅ ਪਿਜਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ 1993 ਵਿੱਚ ਪੇਂਗੁਇਨ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।<ref>{{Cite book|title="Grey Pigeon" and Other Stories|last=Gour|first=Neelum Saran|date=1988-02-25|publisher=Penguin Books Ltd|isbn=9780140107937|location=New Delhi, India; New York, N.Y.|language=en}}</ref> ਇਸ ਨੂੰ ਬੇਲੋੜੀਆਂ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ, ਚਾਰਲਸ ਵਾਲੇਸ ਇੰਡੀਆ ਟਰੱਸਟ ਤੋਂ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਗੌਰ ਏ ਰਾਈਟਰਜ਼ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਕਿਤਾਬ, ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ 'ਸਪੀਕਿੰਗ' ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਪੈਨਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ 1995 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite book|title=Speaking of '62|last=Gour|first=Neelam Saran|date=1995-09-28|publisher=Penguin Books Australia|isbn=9780140245943|location=New Delhi; New York, N.Y., USA|language=en}}</ref> ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1997 ਵਿੱਚ ਵਿੰਟਰ ਕੰਪੇਨਸਿਏਂਸ ਐਂਡ ਅਦਰ ਸਟੋਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{Cite book|title=Winter Companions and Other Stories|last=Gour|first=Neelum Saran|date=1997-02-01|publisher=Penguin Books India|isbn=9780140249897|edition=2|location=New Delhi; New York, NY|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/book-review-winter-companions-and-other-stories-by-neelam-s.-gour/1/274987.html|title=Book review: Winter Companions and Other Stories by Neelam S. Gour|access-date=2016-07-16}}</ref> 2002 ਵਿੱਚ ਵਰਚੁਅਲ ਰਿਐਲਿਟੀਜ਼ <ref>{{Cite book|title=Virtual Realities|last=Gour|first=Neelum Saran|date=2001-12-10|publisher=Penguin India|isbn=9780143028062|location=New Delhi, India; London|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/neelum-saran-gour-talks-about-her-new-novel-virtual-realities/1/220834.html|title=Neelum Saran Gour talks about her new novel Virtual Realities|access-date=2016-07-16}}</ref>ਅਤੇ 2005 ਵਿੱਚ ਦੋ ਨਾਵਲ, ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ<ref>{{Cite web|url=http://www.mylibrary.britishcouncil.org/fiction/sikandar-chowk-park|title=Sikandar Chowk Park - Neelum Saran Gour|website=www.mylibrary.britishcouncil.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20160828201525/http://www.mylibrary.britishcouncil.org/fiction/sikandar-chowk-park|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.outlookindia.com/magazine/story/and-the-holy-gosht/228824|title=...And The Holy Gosht|access-date=2016-07-16}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/book-review-sikandar-chowk-park-by-neelum-saran-gour/1/192826.html|title=Book review: Sikandar Chowk Park by Neelum Saran Gour|access-date=2016-07-16}}</ref> ਪੇਂਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ ਅਤੇ ਮੈਸੇਸ ਡਿਕਨਜ਼, ਡੌਇਲ ਅਤੇ ਵੋਡਹਾਉਸ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਹੈਲਸੀਨ ਬੁਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।<ref>{{Cite web|url=http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-3245/2006/january-february/1-2/a-brain-teaser.html|title=A Brain-teaser|website=www.thebookreviewindia.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160809212255/http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-3245/2006/January-February/1-2/a-brain-teaser.html|dead-url=yes}}</ref> ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੌਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਗਲਪ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਹਿੱਸਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂਟਿਨ ਬੈਂਸਨ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਅਤੇ ਉਪ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਰੂਟਲੇਜ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੋਨੋਲੀ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ ਰਾਈਟਿੰਗ<ref>{{Cite web|url=http://www.routledgeonline.com:80/literature/Book.aspx?id=w396|title=Routledge Literature Online|website=www.routledgeonline.com|access-date=2016-07-16}}</ref>, ਸੰਪਾਦਿਤ ਲੋਰਨਾ ਸੇਜ, ਗਰਮਾਈਨ ਗ੍ਰੀਰ ਅਤੇ ਈਲੇਨ ਸ਼ੋਅਲੇਟਰ,<ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/cambridgeguidedt0000unse|title=The Cambridge Guide to Women's Writing in English|last=Sage|first=Lorna|last2=Greer|first2=Germaine|last3=Showalter|first3=Elaine|date=1999-09-30|publisher=Cambridge University Press|isbn=9780521668132|language=en|url-access=registration}}</ref> ਕੰਪੇਨ ਟੂ ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਕਸ਼ਨ ਇੰਗਲਿਸ਼, ਪੀਰ ਪਾਓਲੋ ਪਿਕਯੂਕੋ <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=chM76CrCYhoC|title=A Companion to Indian Fiction in English|last=Piciucco|first=Pier Paolo|date=2004-01-01|publisher=Atlantic Publishers & Dist|isbn=9788126903108|language=en}}</ref>ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ 1980 -2000 ਦੁਆਰਾ ਐਮ ਕੇਨਾਇਕ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮਲਾ ਨਾਰਾਇਣ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।<ref>{{Cite journal|last=Narayan|first=Shyamala A.|date=1994-09-01|title=India|journal=The Journal of Commonwealth Literature|language=en|volume=29|issue=3|pages=53–85|doi=10.1177/002198949402900303|issn=0021-9894}}</ref> ਉਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਾਰੇ ਹਾਲੀਆ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲਿਖਤਾਂ ਫਿਰੋਜ਼ਾ ਜੂਸਾਵਾਲਾ ਅਤੇ ਡੈਬੋਰਾਹ ਫਿਲਰੂਪ ਵੇਗਲ<ref>{{Cite book|url=https://www.peterlang.com/view/9781454192114/03_Title2.xhtml?rskey=0BDzDT&result=1|title=Title : Emerging South Asian Women Writers|isbn=9781454192114|access-date=2016-07-16}}</ref> ਦੁਆਰਾ "ਇਮਰਜਿੰਗ ਸਾਊਥ ਏਸ਼ੀਅਨ ਰਾਈਟਰਸ, ਅਤੇ ਕੰਟੈਪਰੇਰੀ ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ: ਐਨ ਐਂਥੋਲੋਜੀ ਆਫ਼ ਫੀਮੇਲ ਰਾਈਟਰਸ, ਵੰਦਨਾ ਪਾਠਕ, ਉਰਮਿਲਾ ਦਬੀਰ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OoicEs0osl8C|title=Contemporary Fiction: An Anthology of Female Writers|last=Dabir|first=Urmila|date=2008-01-01|publisher=Sarup & Sons|isbn=9788176258357|language=en}}</ref> 2009 ਵਿੱਚ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਵੇਅਰ ਦ ਰਿਵਰਸ ਮੀਟ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ<ref>{{Cite book|title=Allahabad: Where the Rivers Meet|url=https://archive.org/details/isbn_9788185026947|date=2009-09-01|publisher=The Marg Foundation|isbn=9788185026947|editor-last=Gour|editor-first=Neelum Saran|language=en}}</ref>, ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਗੌਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮਾਰਗ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਿਕਣ ਵਾਲੀ ਕਿਤਾਬ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੌਰ ਨੂੰ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਸਾਹਿਤਕ ਅਵਾਜ਼ ਵਜੋਂ, ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਾਠਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। 2010 ਵਿੱਚ ਪੈਨਗੁਇਨ-ਯਾਤਰਾ ਨੇ ਗੌਰ ਦੇ ਅਰੰਭਕ ਨਾਵਲ ਸਪੀਕਿੰਗ ਆਫ 62 ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਗੌਰ ਨੇ ਖੁਦ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ‘62 ਕੀ ਬਾਤੇਂ’ <ref>{{Cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2011/20111211/spectrum/book4.htm|title=The Sunday Tribune - Books|website=www.tribuneindia.com|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.dawn.com/news/705103/fiction-exploring-conflicting-realities|title=FICTION: Exploring conflicting realities|last=InpaperMagazine|first=From|date=2012-03-24|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/short-with-depth/article2674972.ece|title=Short with depth|date=2011-11-30|newspaper=The Hindu|access-date=2016-07-16|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref>ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੈਨਗੁਇਨ ਦੁਆਰਾ ਗਾਣੇ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਅੰਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਵਾਰਤਕ ਦਾ ਕੰਮ 2015 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤ ਇਤਿਹਾਸ, ਥ੍ਰੀ ਰਿਵਰਜ਼ ਅਤੇ ਦ ਟ੍ਰੀ - ਸਟੋਰੀ ਆਫ਼ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ<ref>{{Cite web|url=http://www.theweek.in/books/three-rivers-and-a-tree-by-neelum-saran-gour.html|title=Campus chronicles|access-date=2016-07-17|archive-date=2016-07-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160709083345/http://www.theweek.in/books/three-rivers-and-a-tree-by-neelum-saran-gour.html|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite book|title=Three Rivers and a Tree|url=https://archive.org/details/threeriversandtr0000gour|last=Gour|first=Neelum Saran|date=2015-07-01|publisher=Rupa Publications India|language=en|asin=B016APQK4I}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://biblio-india.org/archives/15/SN15/tocSN15.asp?mp=SO15|title=Biblio: A Review of Books|website=biblio-india.org|access-date=2016-07-16}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਦਸੰਬਰ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.thestatesman.com/mobi/news/92186-story.html|title=A raconteur from the place of offerings|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20161009082122/http://www.thestatesman.com/mobi/news/92186-story.html|dead-url=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.outlookindia.com/magazine/story/learning-at-the-sangam/295277|title=Learning At The Sangam|access-date=2016-07-16}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-4655/2015/september/9/saga-of-a-fading-relic.html|title=Saga of a Fading Relic|website=www.thebookreviewindia.org|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160811002112/http://www.thebookreviewindia.org/articles/archives-4655/2015/september/9/saga-of-a-fading-relic.html|dead-url=yes}}</ref>, ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸੇ ਸਾਲ, ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਅਰਿਆ<ref>{{Cite news|url=http://www.tribuneindia.com/news/books-reviews/where-different-worlds-meet/183850.html|title=Where different worlds meet|access-date=2016-07-16|archive-date=2016-08-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160819213142/http://www.tribuneindia.com/news/books-reviews/where-different-worlds-meet/183850.html|url-status=dead}}</ref> ਨੂੰ ਵੀ ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ ਅਤੇ ਇਨਵਿਜ਼ੀਬਲ ਇੰਕ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ,<ref>{{Cite web|url=http://www.goodreads.com/book/show/26857649-invisible-ink|title=Invisible Ink|website=Goodreads|access-date=2016-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.deccanherald.com/content/526083/transformed-relationships.html|title=Transformed relationships|date=30 January 2016|website=Deccan Herald|access-date=2016-07-16}}</ref> ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਹਾਰਪਰਕੌਲਿਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਨਵੀਨਤਮ ਨਾਵਲ ਰੇਕੁਇਮ ਇਨ ਰਾਗ ਜਾਨਕੀ<ref>{{Cite web|url=https://www.goodreads.com/book/show/40691060-requiem-in-raga-janki|title=Requiem In Raga Janki|website=Goodreads|access-date=2019-01-20}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/books/requiem-in-raga-janki-a-fictionalised-biography-of-jankibai-illahabadi/article24828915.ece|title='Requiem in Raga Janki': A fictionalised biography of Jankibai Illahabadi|last1=Balantrapu|first1=Mihir|date=September 2018|newspaper=the Hindu|access-date=2018-09-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.freepressjournal.in/weekend/requiem-in-raga-janki-by-neelum-saran-gour/1352262|title=Requiem in Raga Janki by Neelum Saran Gour|website=freepressjournal|access-date=2018-09-09}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.dawn.com/news/1420123|title=THE SONG OF FIFTY-SIX KNIVES|date=15 July 2018|website=Dawn|access-date=2018-07-15}}</ref>, ਪੇਂਗੁਇਨ ਵਾਈਕਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਜੂਨ, 2018 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲੇਖਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਕਈ ਗਲਪ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਕਲਪਿਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਜ਼ਰਟ ਇਨ ਬਲੂਮ - ਕੰਟੈਪਰੇਰੀ ਇੰਡੀਅਨ ਵੁਮੈਨ'ਸ ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ ਇਨ ਇੰਗਲਿਸ਼<ref>{{Cite book|title=Desert in Bloom: Contemporary Indian Women's Fiction In English|last=Bharat|first=Meenakshi|date=2004-01-01|publisher=Pencraft International|isbn=9788185753591|language=en}}</ref> ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਰਤ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, (ਪੇਨਕ੍ਰਾਫ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ, 2004), ਵਧ ਰਹੀ ਵਜੋਂ ਜਸਬੀਰ ਜੈਨ (ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਤੇ ਸੇਜ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ 2007) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=hRStCwAAQBAJ|title=Troubled Testimonies: Terrorism and the English novel in India|last=Bharat|first=Meenakshi|date=2015-12-14|publisher=Routledge|isbn=9781317333791|language=en}}</ref>, ਸ਼ੈਰਨ ਰੰਡਲ ਅਤੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਾਰਤ (ਪਿਕਡੋਰ, २०० 2009) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਓਨਲੀ ਕਨੈਕਟ, ਸ਼ੇਰਨ ਰੰਡਲ ਅਤੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਭਾਰਤ (ਪਿੱਤਲ ਦਾ ਬਾਂਦਰ) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਰੂਪਾ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਇੰਡੀਆ, 2014), ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਐਂਡ ਵਰਨਾਕੂਲਰ ਇੰਡੀਆ, ਮਕਰੰਦ ਪਰਾਂਜਾਪੇ ਅਤੇ ਜੀਜੇਵੀ ਪ੍ਰਸਾਦ (ਪੀਅਰਸਨ 2010) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ, ਕ੍ਰਿਏਟਿਵ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ- ਸੱਤ ਲੇਖ, (ਇੰਸਟੀਚਿਓਟ ਫਾਰ ਰਿਸਰਚ ਇਨ ਇੰਟਰਡਿਸਪਲਿਨਰੀ ਸਟੱਡੀਜ਼, 2013) ਅਤੇ ਲਰਨਿੰਗ ਨਾਨ-ਵਾਇਲੈਂਸ, ਗੰਗਾਏ ਮੁਖਰਜੀ (ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੈਸ, 2016) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੇ ਕੰਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।<ref>{{Cite book|url=https://global.oup.com/academic/product/learning-non-violence-9780199458431?cc=in&lang=en&|title=Learning Non-Violence|date=9 November 2015|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199458431}}</ref> ਗੌਰ ਦੀਆਂ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਰਾਓ ਦੀ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਤਿਕੜੀ, (ਕਿਤਾਬ ਮਾਹਲ, 1992) ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਇੰਡੀਅਨ ਰਿਵਿਊ ਆਫ਼ ਬੁੱਕਜ਼ ਅਤੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਲਿਟਰੇਰੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲਈ ਸਮੀਖਿਆ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।<ref>{{Cite web|url=http://www.the-tls.co.uk/?s=neelum+saran+gour|title=You searched for neelum saran gour – TheTLS|website=TheTLS|language=en-GB|access-date=2016-07-16}}</ref> ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਹ ਦਿ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਅਲਾਹਾਬਾਦ ਪੇਜ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਹਾਸੇ ਮਜ਼ਮੂਨ ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਈ ਕਰੀਏਟਿਵ ਰਾਈਟਿੰਗ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਕਰਵਾਈਆਂ, ਇੱਕ ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਤੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸੋਚਦੇ ਹੋ<ref>{{Cite web|url=http://www.bbc.co.uk/programmes/b00thnbt|title=Rupert Penry-Jones, Series 7, Who Do You Think You Are? - BBC One|website=BBC|access-date=2016-07-17}}</ref>ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੁਪਰਤ ਪੇਨਰੀ-ਜੋਨਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ 16 ਅਗਸਤ, 2010 ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਤ ਹੋਈ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਵਲ ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ ਚਾਰਲਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰਾਗ ਦੇ ਐਮ.ਏ. ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਏ ਲੇਨ ਇਨ ਲਖਨਊ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਈ-ਪਾਠਸ਼ਾਲਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਐਮ.ਏ. ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। == ਅਵਾਰਡ == * 'ਰਿਕੁਇਮ ਇਨ ਰਾਗ ਜਾਨਕੀ' ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ ਲਈ ਦ ਹਿੰਦੂ ਪ੍ਰਾਇਜ਼-2018।<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/books/books-authors/noted-writer-neelum-saran-gour-bags-the-hindu-fiction-prize/article25986619.ece|title=Noted writer Neelum Saran Gour bags The Hindu fiction prize for 2018|date=2019-01-13|work=The Hindu}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://scroll.in/latest/909302/writers-neelum-saran-gour-and-manoranjan-byapari-win-the-hindu-prize-2018|title=Writers Neelum Saran Gour and Manoranjan Byapari win The Hindu Prize 2018|website=Scroll|access-date=2019-01-13}}</ref> 12 - 14 ਜਨਵਰੀ, 2019 ਨੂੰ ਹੋਏ ਹਿੰਦੂ ਲਿਟ ਫਾਰ ਲਾਈਫ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿਚ ਐੱਨ. ਰਵੀ, ਪਬਿਲਸ਼ਰ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੰਪਾਦਕ-ਇਨ-ਚੀਫ਼ ਦੁਆਰਾ ਚੇਨਈ ਵਿਚ ਇਸ ਇਨਾਮ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * [http://www.neelumsarangour.com/ ਨੀਲਮ ਸਰਨ ਗੌੜ ਦੀ ਵੈਬਸਾਈਟ] * [http://www.ndtv.com/video/shows/just-books/a-survey-on-latest-books-on-bollywood-266 ਐਨਡੀਟੀਵੀ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ''ਸਿਕੰਦਰ ਚੌਕ ਪਾਰਕ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਜਸਟ ਬੁੱਕਸ''] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955]] 9i2aktthc4msofhep47zn6lxaicsxit 0 138491 841878 818573 2026-07-02T17:18:43Z Sonia Atwal 49604 /* ਕਰੀਅਰ */ 841878 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Anushka Sen | image = Anushka Sen at Khatron Ke Khiladi 11 press conference.jpg | alt = Anuskha Sen | caption = Sen in 2021 | birth_date = {{Birth date and age|2002|8|04|df=y}}<ref name="birthday"/> | birth_place = [[Ranchi, Jharkhand]], India | education = [[Ryan International School]], [[Thakur College of Science and Commerce]], [[Mumbai]] | occupation = Actress, model | years_active = 2009–present | known_for = {{ubl|''[[Baal Veer]]''|''[[Jhansi Ki Rani (2019 TV series)|Jhansi Ki Rani]]''|''[[Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 11|Khatron Ke Khiladi 11]]}} | website = }} '''ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸੇਨ''' (ਜਨਮ 4 ਅਗਸਤ 2002)<ref name="birthday">{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/baalveer-returns-fame-anushka-sen-celebrates-her-18th-birthday-thanks-fans-and-friends-for-their-wishes/articleshow/77342988.cms|title=Baalveer Returns fame Anushka Sen celebrates her 18th birthday; thanks fans and friends for their wishes|date=2020-08-04|website=[[Times of India]]|language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਫੈਨਟਸੀ ਸ਼ੋਅ, ਬਾਲਵੀਰ ਵਿੱਚ ਮੇਹਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਡਰਾਮਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ 'ਖੂਬ ਲੜ੍ਹੀ ਮਰਦਾਨੀ-ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ' ਵਿੱਚ ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ ਰਾਓ/ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸੇਨ ਦਾ ਜਨਮ [[ਰਾਂਚੀ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੈਦਿਆ<ref>{{Cite web|url=https://www.jagrantv.com/en-show/anushka-sen-biography-age-net-worth-early-life-education-mother-family-and-photo-rc1020944|title=Anushka Sen Biography: Everything about the social media influencer and the youngest contestant of Khatron Ke Khiladi 11|website=jagrantv|language=en|access-date=2021-11-11}}</ref> ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ [[ਮੁੰਬਈ]] ਆ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਰਿਆਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ, ਕਾਂਦੀਵਾਲੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਾਮਰਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਸੀ.ਬੀ.ਐਸ.ਈ. ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ 89.4% ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/baalveer-actress-anushka-sen-secures-89-4-in-cbse-12th-standard-exams/articleshow/76950076.cms|title=Anushka Sen secures 89.4% in CBSE 12th standard exams|date=14 July 2020|work=The Times of India|access-date=6 April 2021|language=en}}</ref> 2021 ਤੱਕ, ਉਹ ਠਾਕੁਰ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਕਾਮਰਸ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/online-classes-come-to-the-rescue-of-these-student-tv-actors/photostory/80453353.cms?picid=80453569|title=Anushka Sen: It has resolved my attendance issues|last=Patowari|first=Farzana|date=26 January 2021|work=The Times of India|access-date=5 May 2021|language=en}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2009 ਵਿੱਚ ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸੀਰੀਅਲ ''ਯਹਾਂ ਮੈਂ ਘਰ ਘਰ ਖੇਲੀ'' ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ''ਹਮਕੋ ਹੈ ਆਸ਼ਾ'' ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਬਾਲ ਵੀਰ ਵਿੱਚ ਮੇਹਰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ। 2015 ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਕੁੱਕੜ ਫੈਮਿਲੀ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਸਨੇ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ''ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਾਲਾ ਲਵ'' ਅਤੇ ''ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ ਮਹਾਦੇਵ'' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੀਰੀਅਡ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ ''ਲਿਹਾਫ: ਦ ਕੁਇਲਟ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ ''ਸੰਮਾਦਿਤੀ'' ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2020 ਵਿੱਚ ਉਹ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ '''ਅਪਨਾ ਟਾਈਮ ਭੀ ਆਏਗਾ''' ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸੀ ਪਰ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-replaced-in-apna-time-bhi-aayega-while-producers-cite-unprofessionalism-actress-claims-she-quit-on-health-grounds/articleshow/79078896.cms|title=Anushka Sen replaced in 'Apna Time Bhi Aayega'|last=Maheshwri|first=Neha|date=8 November 2020|work=The Times of India|access-date=6 April 2021|language=en}}</ref> ਉਹ ਕਈ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਹੈ ''ਚੂਰਾ ਲੀਆ'' <u>ਹੈ।</u> ਉਹ 2019 ਦੀ ਲੜੀ 'ਖੂਬ ਲੜੀ ਮਰਦਾਨੀ - ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ' ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਿਰਦਾਰ ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ ਰਾਓ ਉਰਫ ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name="toi7Jan2019">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-to-play-the-title-role-in-jhansi-ki-rani/articleshow/67418184.cms|title=Anushka Sen to play the title role in 'Jhansi Ki Rani'|date=2019-01-07|work=The Times of India|language=en}}</ref> ਮਈ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11 ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/television/reality-tv/story/anushka-sen-gets-eliminated-from-kkk-11-says-lasting-for-7-weeks-is-big-1847093-2021-08-30|title=Anushka Sen gets eliminated from KKK 11, says lasting for 7 weeks is big|last=Keshri|first=Shweta|date=30 August 2021|work=India Today|access-date=25 September 2021|language=en}}</ref> ਉਹ ਇਸ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.dnaindia.com/television/photo-gallery-nikki-tamboli-rahul-vaidya-abhinav-shukla-anushka-sen-divyanka-tripathi-dahiya-arjun-bijlani-mahel-chahl-sana-makbul-khatron-ke-khiladi-11-confirmed-contestants-list-2889141/divyanka-tripathi-dahiya-2889142|title=List of KKK 11 contestants|date=6 May 2021|work=DNA India|access-date=12 May 2021|language=en}}</ref> == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == {| class="wikitable" |+ਨੋਟ | style="background:#ffc" |{{Dagger|alt=Films/TV shows/Web series that have not yet been released}} |ਫਿਲਮਾਂ/ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ/ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਜੇ ਤੱਕ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹਨ |} === ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2015 | scope="row" | ''ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਕੁੱਕੜ ਫੈਮਲੀ'' | ਬੇਨਾਮ | <ref>{{Cite news|url=https://www.dnaindia.com/entertainment/review-film-review-even-decent-performances-fail-to-save-crazy-cukkad-family-s-not-so-crazy-plot-2053056|title=Film Review: Even decent performances fail to save 'Crazy Cukkad Family's not so crazy plot!|last=Nayak|first=Pooja|date=16 January 2015|work=DNA India|access-date=8 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | [[ਲਿਹਾਫ਼|''ਲਿਹਾਫ:'']] ''ਦ'' ''ਕੁਇਲਟ'' | ਨੌਜਵਾਨ [[ਇਸਮਤ ਚੁਗ਼ਤਾਈ|ਇਸਮਤ ਚੁਗਤਾਈ]] | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/lihaaf-wins-international-acclaim-with-an-award-in-us/articleshow/70920466.cms|title='Lihaaf' wins international acclaim with an award in US|date=31 August 2019|work=The Times of India|access-date=5 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2009 | scope="row" | ''ਯਹਾਂ ਮੈਂ ਘਰ ਘਰ ਖੇਲੀ'' | ਮਿਸਤੀ | | <ref name="parvati, ghar ghar">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/remember-these-famous-child-actors-they-have-grown-up-to-be-hotties/child-actress-anushka-sen-aka-parvati-of-mahadev-is-a-diva-now-a-look-at-her-grown-up-picture/photostory/64899408.cms?|title=Child actress Anushka Sen aka Parvati of Mahadev is a diva now; a look at her grown-up picture|work=The Times of India|access-date=8 April 2021}}</ref> |- | 2011 | scope="row" | ''ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ।'' ''.'' ''.'' ''ਮਹਾਦੇਵ'' | ਬਾਲ [[ਪਾਰਵਤੀ]] | | <ref name="parvati, ghar ghar" /> |- | 2012 | scope="row" | ''ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਡਰ ਕੀ ਸੱਚੀ ਤਸਵੀਰੇ'' | ਬੇਨਾਮ | ਸੀਜ਼ਨ 1; ਐਪੀਸੋਡ 13 | |- | 2012-2016 | scope="row" | ''ਬਾਲਵੀਰ'' | ਮੇਹਰ ਡਗਲੀ/ਬਾਲ ਸਾਖੀ | | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-to-join-shama-sikander-and-karishma-tanna-in-baal-veer/articleshow/16408106.cms|title=Anushka Sen to join Shama Sikander and Karishma Tanna in Baal Veer|last=Bhopatkar|first=Tejashree|date=15 September 2012|work=The Times of India|access-date=5 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2013 | scope="row" | ''ਕਾਮੇਡੀ ਸਰਕਸ ਕੇ ਮਹਾਬਲੀ'' | ਵੱਖ - ਵੱਖ | | |- | 2016 | scope="row" | ''ਕਾਮੇਡੀ ਨਾਈਟਸ ਬਚਾਓ ਤਾਜਾ'' | ਖੁਦ | ਮਹਿਮਾਨ | |- | 2018 | scope="row" | ''ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਾਲਾ ਲਵ'' | ਦੀਆ ਵਰਮਾ | | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/from-siddharth-nigam-jannat-zubair-rehmani-to-avneet-kaur-young-brigade-take-over-tv/photostory/66639384.cms?picid=66639388|title=Anushka Sen is currently working in Internet wala love|date=27 November 2018|work=The Times of India|access-date=8 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' | ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ "ਮਨੂੰ" ਰਾਓ / [[ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀਬਾਈ|ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ]] | | <ref name="toi7Jan2019"/> |- | 2020 | scope="row" | ''ਆਪਣਾ ਟਾਈਮ ਵੀ ਆਏਗਾ'' | ਰਾਣੀ ਸਿੰਘ ਰਾਜਾਵਤ | 18 ਐਪੀਸੋਡ | <ref>{{Cite web|url=https://www.spotboye.com/television/television-news/apna-time-bhi-aaayega-actress-anushka-sen-shares-her-experience-of-seeking-inspiration-from-f4-racer-and-pilot-sneha-sharma/5f8ee1264a28e37ba117b78e|title=Apna Time Bhi Aaayega Actress Anushka Sen Shares Her Experience Of Seeking Inspiration From F4 Racer And Pilot, Sneha Sharma|date=2020-10-20|website=[[Spotboye.com]]|language=en}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਸਤੰਬਰ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | 2021 | scope="row" | ''ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11'' | ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | 9ਵਾਂ ਸਥਾਨ | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-anushka-sen-is-mentally-preparing-herself-to-participate-in-khatron-ke-khiladi-11/articleshow/82276383.cms|title=Exclusive! Anushka Sen is mentally preparing herself to participate in Khatron Ke Khiladi 11|last=Patowari|first=Farzana|date=27 April 2021|work=The Times of India|access-date=29 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਗਾਇਕ ! scope="col" | ਲੇਬਲ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2011 | scope="row" | ''ਹਮਕੋ ਹੈ ਆਸ'' | - | - | <ref>{{Citation|title=Humko Hai Asha - Music Video|url=https://www.youtube.com/watch?v=xrNZ0JOzJx4|language=en|access-date=2021-07-26}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | ''ਗੱਲ ਕਰਕੇ'' | [[ਅਸੀਸ ਕੌਰ]] | rowspan="3" | ਦੇਸੀ ਸੰਗੀਤ ਫੈਕਟਰੀ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-gal-karke-sung-by-asees-kaur/videoshow/71439595.cms|title=Latest Punjabi Song 'Gal Karke' Sung By Asees Kaur {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-08-10}}</ref> |- | rowspan="4" | 2020 | scope="row" | ''ਸੁਪਰਸਟਾਰ'' | [[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ]] ਅਤੇ ਵਿਭੋਰ ਪਰਾਸ਼ਰ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-superstar-sung-by-neha-kakkar-vibhor-parashar/videoshow/74709476.cms|title=Latest Punjabi Song 'Superstar' Sung By Neha Kakkar, Vibhor Parashar {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-08-10}}</ref> |- | scope="row" | ਪਿਆਰ ਨਾਲ | ਵਿਭੋਰ ਪਰਾਸ਼ਰ | <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnowhindi.com/punjabi/video/anushka-sen-darsheel-safary-vibhor-parashar-ka-gana-pyar-naal-video-hit-punjabi-dj-song/306584|title=Anushka Sen, Darsheel Safary Pyar naal: अनुष्का सेन और दर्शील सफारी को एक साथ देख कर फैंस हुए खुश|date=2020-08-06|website=www.timesnowhindi.com|language=hi|access-date=2021-11-09}}</ref> |- | scope="row" | ''ਮੇਰੀ ਹੈ ਮਾਂ'' | ਤਰਸ਼ | ਬੋਨ ਬ੍ਰੋਸ ਰਿਕਾਰਡਸ | <ref>{{Citation|title=Meri Hai Maa : Official Music Video {{!}} Latest Hindi Songs 2020 {{!}} BBR|url=https://www.youtube.com/watch?v=YwD7fd-MT7o|language=en|access-date=2021-07-26}}</ref> |- | scope="row" | ''ਆਇਨਾ'' | [[ਮੋਨਾਲੀ ਠਾਕੁਰ]] ਅਤੇ ਰਣਜੋਏ ਭੱਟਾਚਾਰਜੀ | ਗੀਤ ਫੈਸਟ ਇੰਡੀਆ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/music/ranajoy-and-monalis-duet-aaina-celebrates-sibling-love/articleshow/77784576.cms|title=Ranajoy and Monali's duet 'Aaina' celebrates sibling love|date=2020-08-27|website=Times of India|language=en}}</ref> |- | rowspan="3" | 2021 | scope="row" | ''ਤੇਰੀ ਆਦਤ'' | ਅਭੀ ਦੱਤ | ਬੀਲਿਵਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-new-hindi-song-music-video-teri-aadat-sung-by-abhi-dutt-featuring-siddharth-nigam-and-anushka-sen/videoshow/81514505.cms|title=Watch New Hindi Song Music Video - 'Teri Aadat' Sung By Abhi Dutt Featuring Siddharth Nigam And Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|work=timesofindia.indiatimes.com|access-date=28 March 2021|language=en}}</ref> |- | scope="row" | ''ਚੂਰਾ ਲੀਆ'' | ਸਾਚੇ—ਪਰੰਪਰਾ | [[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-latest-hindi-song-music-video-teaser-chura-liya-sung-by-sachet-and-parampara-featuring-himansh-kohli-anushka-sen/videoshow/86914893.cms|title=Watch Latest Hindi Song Music Video - 'Chura Liya' Sung By Sachet And Parampara Featuring Himansh Kohli & Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-10-11}}</ref> |- | ''ਚੂੜਾ'' | ਨਿਕ | ਬੈਂਗ ਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite web|url=https://www.spotboye.com/pollywood/pollywood-news/new-song-alert-choorha-by-nikk-is-exclusive-with-9x-tashan/6184f1d38ec5df1a22806a94|title=New Song Alert- 'Choorha' by Nikk Is Exclusive With 9X Tashan|website=www.spotboye.com|language=en|access-date=2021-11-06|archive-date=2021-11-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211106141636/https://www.spotboye.com/pollywood/pollywood-news/new-song-alert-choorha-by-nikk-is-exclusive-with-9x-tashan/6184f1d38ec5df1a22806a94|url-status=dead}}</ref> |} === ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ !ਨੇਟਵਰਕ !ਹਵਾਲੇ. |- |2021 |ਕਰੈਸ਼ |ਆਲੀਆ |ਜ਼ੀ 5 ਬਾਲਾਜੀ | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/web-series/alt-balaji-and-zee5-series-crashh-teaser-out-681990|title=Alt Balaji and Zee5 series 'Crashh' teaser out|date=February 2021|website=India TV|access-date=2 February 2021}}</ref> |- | {{TBA}} | style="background:#ffc" |''ਸਵਾਂਗ ਗ'' {{dagger|Films/TV shows/Web series that have not yet been released}} |ਮੁਸਕਾਨ |ਹੰਗਾਮਾ ਪਲੇ | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite news|url=https://www.mid-day.com/entertainment/web-series/article/anushka-sen-hiten-tejwani-mansi-srivastava-anurag-sharma-to-star-in-swaanng-23165545|title=Anushka Sen, Hiten Tejwani, Mansi Srivastava, Anurag Sharma to star in Swaanng|date=27 March 2021|work=Mid-Day|access-date=7 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2019 | ''ਸੰਮਾਦਿਤਿ'' | ਬਿੱਟੂ | ਪਹਿਲੀ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ | <ref>{{Citation|title=Sammaditthi - Ft Anushka Sen {{!}} Father & Daughter {{!}} Award Winning Hindi Short Film {{!}} Six Sigma Films|url=https://www.youtube.com/watch?v=U8UICvrAVg8|language=en}}</ref> |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਅਵਾਰਡ ! ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! ਕੰਮ ! ਨਤੀਜਾ ! ਰੈਫ. |- | 2019 | rowspan="2" | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ | ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰਾ - ਡਰਾਮਾ | ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' |{{Nom}} | |- | 2022 | ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - ਵੈੱਬ | ''ਕਰੈਸ਼''|{{Nom}} | <ref>{{Cite web|url=https://www.theita2021.com/|title=The 21st ITA Awards|last=|first=|website=www.theita2021.com|language=en|access-date=2021-11-14|archive-date=2021-11-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20211110094223/http://www.theita2021.com/|dead-url=yes}}</ref> |} == ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ == * [[:en:List_of_Indian_television_actresses|ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDB name|6823298}} * {{Instagram}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2002]] nerl8vvmhmndenpx1r08v7qd9x9mbdj 841879 841878 2026-07-02T17:19:36Z Sonia Atwal 49604 /* ਕਰੀਅਰ */ 841879 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Anushka Sen | image = Anushka Sen at Khatron Ke Khiladi 11 press conference.jpg | alt = Anuskha Sen | caption = Sen in 2021 | birth_date = {{Birth date and age|2002|8|04|df=y}}<ref name="birthday"/> | birth_place = [[Ranchi, Jharkhand]], India | education = [[Ryan International School]], [[Thakur College of Science and Commerce]], [[Mumbai]] | occupation = Actress, model | years_active = 2009–present | known_for = {{ubl|''[[Baal Veer]]''|''[[Jhansi Ki Rani (2019 TV series)|Jhansi Ki Rani]]''|''[[Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 11|Khatron Ke Khiladi 11]]}} | website = }} '''ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸੇਨ''' (ਜਨਮ 4 ਅਗਸਤ 2002)<ref name="birthday">{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/baalveer-returns-fame-anushka-sen-celebrates-her-18th-birthday-thanks-fans-and-friends-for-their-wishes/articleshow/77342988.cms|title=Baalveer Returns fame Anushka Sen celebrates her 18th birthday; thanks fans and friends for their wishes|date=2020-08-04|website=[[Times of India]]|language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਫੈਨਟਸੀ ਸ਼ੋਅ, ਬਾਲਵੀਰ ਵਿੱਚ ਮੇਹਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਡਰਾਮਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ 'ਖੂਬ ਲੜ੍ਹੀ ਮਰਦਾਨੀ-ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ' ਵਿੱਚ ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ ਰਾਓ/ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸੇਨ ਦਾ ਜਨਮ [[ਰਾਂਚੀ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੈਦਿਆ<ref>{{Cite web|url=https://www.jagrantv.com/en-show/anushka-sen-biography-age-net-worth-early-life-education-mother-family-and-photo-rc1020944|title=Anushka Sen Biography: Everything about the social media influencer and the youngest contestant of Khatron Ke Khiladi 11|website=jagrantv|language=en|access-date=2021-11-11}}</ref> ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ [[ਮੁੰਬਈ]] ਆ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਰਿਆਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ, ਕਾਂਦੀਵਾਲੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਾਮਰਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਸੀ.ਬੀ.ਐਸ.ਈ. ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ 89.4% ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/baalveer-actress-anushka-sen-secures-89-4-in-cbse-12th-standard-exams/articleshow/76950076.cms|title=Anushka Sen secures 89.4% in CBSE 12th standard exams|date=14 July 2020|work=The Times of India|access-date=6 April 2021|language=en}}</ref> 2021 ਤੱਕ, ਉਹ ਠਾਕੁਰ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਕਾਮਰਸ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/online-classes-come-to-the-rescue-of-these-student-tv-actors/photostory/80453353.cms?picid=80453569|title=Anushka Sen: It has resolved my attendance issues|last=Patowari|first=Farzana|date=26 January 2021|work=The Times of India|access-date=5 May 2021|language=en}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2009 ਵਿੱਚ ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸੀਰੀਅਲ ''ਯਹਾਂ ਮੈਂ ਘਰ ਘਰ ਖੇਲੀ'' ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ''ਹਮਕੋ ਹੈ ਆਸ਼ਾ'' ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਬਾਲ ਵੀਰ ਵਿੱਚ ਮੇਹਰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ। 2015 ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਕੁੱਕੜ ਫੈਮਿਲੀ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਸਨੇ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ''ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਾਲਾ ਲਵ'' ਅਤੇ ''ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ ਮਹਾਦੇਵ'' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੀਰੀਅਡ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ ''ਲਿਹਾਫ: ਦ ਕੁਇਲਟ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ ''ਸੰਮਾਦਿਤੀ'' ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2020 ਵਿੱਚ ਉਹ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ '''ਅਪਨਾ ਟਾਈਮ ਭੀ ਆਏਗਾ''' ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸੀ ਪਰ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-replaced-in-apna-time-bhi-aayega-while-producers-cite-unprofessionalism-actress-claims-she-quit-on-health-grounds/articleshow/79078896.cms|title=Anushka Sen replaced in 'Apna Time Bhi Aayega'|last=Maheshwri|first=Neha|date=8 November 2020|work=The Times of India|access-date=6 April 2021|language=en}}</ref> ਉਹ ਕਈ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਹੈ ''ਚੂਰਾ ਲੀਆ''ਹੈ। ਉਹ 2019 ਦੀ ਲੜੀ 'ਖੂਬ ਲੜੀ ਮਰਦਾਨੀ - ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ' ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਿਰਦਾਰ ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ ਰਾਓ ਉਰਫ ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name="toi7Jan2019">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-to-play-the-title-role-in-jhansi-ki-rani/articleshow/67418184.cms|title=Anushka Sen to play the title role in 'Jhansi Ki Rani'|date=2019-01-07|work=The Times of India|language=en}}</ref> ਮਈ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11 ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/television/reality-tv/story/anushka-sen-gets-eliminated-from-kkk-11-says-lasting-for-7-weeks-is-big-1847093-2021-08-30|title=Anushka Sen gets eliminated from KKK 11, says lasting for 7 weeks is big|last=Keshri|first=Shweta|date=30 August 2021|work=India Today|access-date=25 September 2021|language=en}}</ref> ਉਹ ਇਸ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.dnaindia.com/television/photo-gallery-nikki-tamboli-rahul-vaidya-abhinav-shukla-anushka-sen-divyanka-tripathi-dahiya-arjun-bijlani-mahel-chahl-sana-makbul-khatron-ke-khiladi-11-confirmed-contestants-list-2889141/divyanka-tripathi-dahiya-2889142|title=List of KKK 11 contestants|date=6 May 2021|work=DNA India|access-date=12 May 2021|language=en}}</ref> == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == {| class="wikitable" |+ਨੋਟ | style="background:#ffc" |{{Dagger|alt=Films/TV shows/Web series that have not yet been released}} |ਫਿਲਮਾਂ/ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ/ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਜੇ ਤੱਕ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹਨ |} === ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2015 | scope="row" | ''ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਕੁੱਕੜ ਫੈਮਲੀ'' | ਬੇਨਾਮ | <ref>{{Cite news|url=https://www.dnaindia.com/entertainment/review-film-review-even-decent-performances-fail-to-save-crazy-cukkad-family-s-not-so-crazy-plot-2053056|title=Film Review: Even decent performances fail to save 'Crazy Cukkad Family's not so crazy plot!|last=Nayak|first=Pooja|date=16 January 2015|work=DNA India|access-date=8 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | [[ਲਿਹਾਫ਼|''ਲਿਹਾਫ:'']] ''ਦ'' ''ਕੁਇਲਟ'' | ਨੌਜਵਾਨ [[ਇਸਮਤ ਚੁਗ਼ਤਾਈ|ਇਸਮਤ ਚੁਗਤਾਈ]] | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/lihaaf-wins-international-acclaim-with-an-award-in-us/articleshow/70920466.cms|title='Lihaaf' wins international acclaim with an award in US|date=31 August 2019|work=The Times of India|access-date=5 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2009 | scope="row" | ''ਯਹਾਂ ਮੈਂ ਘਰ ਘਰ ਖੇਲੀ'' | ਮਿਸਤੀ | | <ref name="parvati, ghar ghar">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/remember-these-famous-child-actors-they-have-grown-up-to-be-hotties/child-actress-anushka-sen-aka-parvati-of-mahadev-is-a-diva-now-a-look-at-her-grown-up-picture/photostory/64899408.cms?|title=Child actress Anushka Sen aka Parvati of Mahadev is a diva now; a look at her grown-up picture|work=The Times of India|access-date=8 April 2021}}</ref> |- | 2011 | scope="row" | ''ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ।'' ''.'' ''.'' ''ਮਹਾਦੇਵ'' | ਬਾਲ [[ਪਾਰਵਤੀ]] | | <ref name="parvati, ghar ghar" /> |- | 2012 | scope="row" | ''ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਡਰ ਕੀ ਸੱਚੀ ਤਸਵੀਰੇ'' | ਬੇਨਾਮ | ਸੀਜ਼ਨ 1; ਐਪੀਸੋਡ 13 | |- | 2012-2016 | scope="row" | ''ਬਾਲਵੀਰ'' | ਮੇਹਰ ਡਗਲੀ/ਬਾਲ ਸਾਖੀ | | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-to-join-shama-sikander-and-karishma-tanna-in-baal-veer/articleshow/16408106.cms|title=Anushka Sen to join Shama Sikander and Karishma Tanna in Baal Veer|last=Bhopatkar|first=Tejashree|date=15 September 2012|work=The Times of India|access-date=5 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2013 | scope="row" | ''ਕਾਮੇਡੀ ਸਰਕਸ ਕੇ ਮਹਾਬਲੀ'' | ਵੱਖ - ਵੱਖ | | |- | 2016 | scope="row" | ''ਕਾਮੇਡੀ ਨਾਈਟਸ ਬਚਾਓ ਤਾਜਾ'' | ਖੁਦ | ਮਹਿਮਾਨ | |- | 2018 | scope="row" | ''ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਾਲਾ ਲਵ'' | ਦੀਆ ਵਰਮਾ | | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/from-siddharth-nigam-jannat-zubair-rehmani-to-avneet-kaur-young-brigade-take-over-tv/photostory/66639384.cms?picid=66639388|title=Anushka Sen is currently working in Internet wala love|date=27 November 2018|work=The Times of India|access-date=8 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' | ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ "ਮਨੂੰ" ਰਾਓ / [[ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀਬਾਈ|ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ]] | | <ref name="toi7Jan2019"/> |- | 2020 | scope="row" | ''ਆਪਣਾ ਟਾਈਮ ਵੀ ਆਏਗਾ'' | ਰਾਣੀ ਸਿੰਘ ਰਾਜਾਵਤ | 18 ਐਪੀਸੋਡ | <ref>{{Cite web|url=https://www.spotboye.com/television/television-news/apna-time-bhi-aaayega-actress-anushka-sen-shares-her-experience-of-seeking-inspiration-from-f4-racer-and-pilot-sneha-sharma/5f8ee1264a28e37ba117b78e|title=Apna Time Bhi Aaayega Actress Anushka Sen Shares Her Experience Of Seeking Inspiration From F4 Racer And Pilot, Sneha Sharma|date=2020-10-20|website=[[Spotboye.com]]|language=en}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਸਤੰਬਰ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | 2021 | scope="row" | ''ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11'' | ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | 9ਵਾਂ ਸਥਾਨ | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-anushka-sen-is-mentally-preparing-herself-to-participate-in-khatron-ke-khiladi-11/articleshow/82276383.cms|title=Exclusive! Anushka Sen is mentally preparing herself to participate in Khatron Ke Khiladi 11|last=Patowari|first=Farzana|date=27 April 2021|work=The Times of India|access-date=29 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਗਾਇਕ ! scope="col" | ਲੇਬਲ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2011 | scope="row" | ''ਹਮਕੋ ਹੈ ਆਸ'' | - | - | <ref>{{Citation|title=Humko Hai Asha - Music Video|url=https://www.youtube.com/watch?v=xrNZ0JOzJx4|language=en|access-date=2021-07-26}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | ''ਗੱਲ ਕਰਕੇ'' | [[ਅਸੀਸ ਕੌਰ]] | rowspan="3" | ਦੇਸੀ ਸੰਗੀਤ ਫੈਕਟਰੀ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-gal-karke-sung-by-asees-kaur/videoshow/71439595.cms|title=Latest Punjabi Song 'Gal Karke' Sung By Asees Kaur {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-08-10}}</ref> |- | rowspan="4" | 2020 | scope="row" | ''ਸੁਪਰਸਟਾਰ'' | [[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ]] ਅਤੇ ਵਿਭੋਰ ਪਰਾਸ਼ਰ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-superstar-sung-by-neha-kakkar-vibhor-parashar/videoshow/74709476.cms|title=Latest Punjabi Song 'Superstar' Sung By Neha Kakkar, Vibhor Parashar {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-08-10}}</ref> |- | scope="row" | ਪਿਆਰ ਨਾਲ | ਵਿਭੋਰ ਪਰਾਸ਼ਰ | <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnowhindi.com/punjabi/video/anushka-sen-darsheel-safary-vibhor-parashar-ka-gana-pyar-naal-video-hit-punjabi-dj-song/306584|title=Anushka Sen, Darsheel Safary Pyar naal: अनुष्का सेन और दर्शील सफारी को एक साथ देख कर फैंस हुए खुश|date=2020-08-06|website=www.timesnowhindi.com|language=hi|access-date=2021-11-09}}</ref> |- | scope="row" | ''ਮੇਰੀ ਹੈ ਮਾਂ'' | ਤਰਸ਼ | ਬੋਨ ਬ੍ਰੋਸ ਰਿਕਾਰਡਸ | <ref>{{Citation|title=Meri Hai Maa : Official Music Video {{!}} Latest Hindi Songs 2020 {{!}} BBR|url=https://www.youtube.com/watch?v=YwD7fd-MT7o|language=en|access-date=2021-07-26}}</ref> |- | scope="row" | ''ਆਇਨਾ'' | [[ਮੋਨਾਲੀ ਠਾਕੁਰ]] ਅਤੇ ਰਣਜੋਏ ਭੱਟਾਚਾਰਜੀ | ਗੀਤ ਫੈਸਟ ਇੰਡੀਆ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/music/ranajoy-and-monalis-duet-aaina-celebrates-sibling-love/articleshow/77784576.cms|title=Ranajoy and Monali's duet 'Aaina' celebrates sibling love|date=2020-08-27|website=Times of India|language=en}}</ref> |- | rowspan="3" | 2021 | scope="row" | ''ਤੇਰੀ ਆਦਤ'' | ਅਭੀ ਦੱਤ | ਬੀਲਿਵਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-new-hindi-song-music-video-teri-aadat-sung-by-abhi-dutt-featuring-siddharth-nigam-and-anushka-sen/videoshow/81514505.cms|title=Watch New Hindi Song Music Video - 'Teri Aadat' Sung By Abhi Dutt Featuring Siddharth Nigam And Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|work=timesofindia.indiatimes.com|access-date=28 March 2021|language=en}}</ref> |- | scope="row" | ''ਚੂਰਾ ਲੀਆ'' | ਸਾਚੇ—ਪਰੰਪਰਾ | [[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-latest-hindi-song-music-video-teaser-chura-liya-sung-by-sachet-and-parampara-featuring-himansh-kohli-anushka-sen/videoshow/86914893.cms|title=Watch Latest Hindi Song Music Video - 'Chura Liya' Sung By Sachet And Parampara Featuring Himansh Kohli & Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-10-11}}</ref> |- | ''ਚੂੜਾ'' | ਨਿਕ | ਬੈਂਗ ਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite web|url=https://www.spotboye.com/pollywood/pollywood-news/new-song-alert-choorha-by-nikk-is-exclusive-with-9x-tashan/6184f1d38ec5df1a22806a94|title=New Song Alert- 'Choorha' by Nikk Is Exclusive With 9X Tashan|website=www.spotboye.com|language=en|access-date=2021-11-06|archive-date=2021-11-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211106141636/https://www.spotboye.com/pollywood/pollywood-news/new-song-alert-choorha-by-nikk-is-exclusive-with-9x-tashan/6184f1d38ec5df1a22806a94|url-status=dead}}</ref> |} === ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ !ਨੇਟਵਰਕ !ਹਵਾਲੇ. |- |2021 |ਕਰੈਸ਼ |ਆਲੀਆ |ਜ਼ੀ 5 ਬਾਲਾਜੀ | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/web-series/alt-balaji-and-zee5-series-crashh-teaser-out-681990|title=Alt Balaji and Zee5 series 'Crashh' teaser out|date=February 2021|website=India TV|access-date=2 February 2021}}</ref> |- | {{TBA}} | style="background:#ffc" |''ਸਵਾਂਗ ਗ'' {{dagger|Films/TV shows/Web series that have not yet been released}} |ਮੁਸਕਾਨ |ਹੰਗਾਮਾ ਪਲੇ | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite news|url=https://www.mid-day.com/entertainment/web-series/article/anushka-sen-hiten-tejwani-mansi-srivastava-anurag-sharma-to-star-in-swaanng-23165545|title=Anushka Sen, Hiten Tejwani, Mansi Srivastava, Anurag Sharma to star in Swaanng|date=27 March 2021|work=Mid-Day|access-date=7 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2019 | ''ਸੰਮਾਦਿਤਿ'' | ਬਿੱਟੂ | ਪਹਿਲੀ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ | <ref>{{Citation|title=Sammaditthi - Ft Anushka Sen {{!}} Father & Daughter {{!}} Award Winning Hindi Short Film {{!}} Six Sigma Films|url=https://www.youtube.com/watch?v=U8UICvrAVg8|language=en}}</ref> |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਅਵਾਰਡ ! ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! ਕੰਮ ! ਨਤੀਜਾ ! ਰੈਫ. |- | 2019 | rowspan="2" | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ | ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰਾ - ਡਰਾਮਾ | ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' |{{Nom}} | |- | 2022 | ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - ਵੈੱਬ | ''ਕਰੈਸ਼''|{{Nom}} | <ref>{{Cite web|url=https://www.theita2021.com/|title=The 21st ITA Awards|last=|first=|website=www.theita2021.com|language=en|access-date=2021-11-14|archive-date=2021-11-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20211110094223/http://www.theita2021.com/|dead-url=yes}}</ref> |} == ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ == * [[:en:List_of_Indian_television_actresses|ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDB name|6823298}} * {{Instagram}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2002]] joukmj56jbo9k7fgupi30oyv57hq60e 841880 841879 2026-07-02T17:20:53Z Sonia Atwal 49604 /* ਕਰੀਅਰ */ 841880 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Anushka Sen | image = Anushka Sen at Khatron Ke Khiladi 11 press conference.jpg | alt = Anuskha Sen | caption = Sen in 2021 | birth_date = {{Birth date and age|2002|8|04|df=y}}<ref name="birthday"/> | birth_place = [[Ranchi, Jharkhand]], India | education = [[Ryan International School]], [[Thakur College of Science and Commerce]], [[Mumbai]] | occupation = Actress, model | years_active = 2009–present | known_for = {{ubl|''[[Baal Veer]]''|''[[Jhansi Ki Rani (2019 TV series)|Jhansi Ki Rani]]''|''[[Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 11|Khatron Ke Khiladi 11]]}} | website = }} '''ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸੇਨ''' (ਜਨਮ 4 ਅਗਸਤ 2002)<ref name="birthday">{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/baalveer-returns-fame-anushka-sen-celebrates-her-18th-birthday-thanks-fans-and-friends-for-their-wishes/articleshow/77342988.cms|title=Baalveer Returns fame Anushka Sen celebrates her 18th birthday; thanks fans and friends for their wishes|date=2020-08-04|website=[[Times of India]]|language=en}}</ref> ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਫੈਨਟਸੀ ਸ਼ੋਅ, ਬਾਲਵੀਰ ਵਿੱਚ ਮੇਹਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਡਰਾਮਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ 'ਖੂਬ ਲੜ੍ਹੀ ਮਰਦਾਨੀ-ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ' ਵਿੱਚ ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ ਰਾਓ/ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸੇਨ ਦਾ ਜਨਮ [[ਰਾਂਚੀ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੈਦਿਆ<ref>{{Cite web|url=https://www.jagrantv.com/en-show/anushka-sen-biography-age-net-worth-early-life-education-mother-family-and-photo-rc1020944|title=Anushka Sen Biography: Everything about the social media influencer and the youngest contestant of Khatron Ke Khiladi 11|website=jagrantv|language=en|access-date=2021-11-11}}</ref> ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ [[ਮੁੰਬਈ]] ਆ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਰਿਆਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ, ਕਾਂਦੀਵਾਲੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਾਮਰਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਸੀ.ਬੀ.ਐਸ.ਈ. ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ 89.4% ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/baalveer-actress-anushka-sen-secures-89-4-in-cbse-12th-standard-exams/articleshow/76950076.cms|title=Anushka Sen secures 89.4% in CBSE 12th standard exams|date=14 July 2020|work=The Times of India|access-date=6 April 2021|language=en}}</ref> 2021 ਤੱਕ, ਉਹ ਠਾਕੁਰ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਕਾਮਰਸ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/online-classes-come-to-the-rescue-of-these-student-tv-actors/photostory/80453353.cms?picid=80453569|title=Anushka Sen: It has resolved my attendance issues|last=Patowari|first=Farzana|date=26 January 2021|work=The Times of India|access-date=5 May 2021|language=en}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2009 ਵਿੱਚ ਜ਼ੀ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸੀਰੀਅਲ ''ਯਹਾਂ ਮੈਂ ਘਰ ਘਰ ਖੇਲੀ'' ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ''ਹਮਕੋ ਹੈ ਆਸ਼ਾ'' ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਬਾਲ ਵੀਰ ਵਿੱਚ ਮੇਹਰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ। 2015 ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਕੁੱਕੜ ਫੈਮਿਲੀ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਸਨੇ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ''ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਾਲਾ ਲਵ'' ਅਤੇ ''ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ ਮਹਾਦੇਵ'' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੀਰੀਅਡ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ ''ਲਿਹਾਫ: ਦ ਕੁਇਲਟ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ ''ਸੰਮਾਦਿਤੀ'' ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2020 ਵਿੱਚ ਉਹ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ '''ਅਪਨਾ ਟਾਈਮ ਭੀ ਆਏਗਾ''' ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸੀ ਪਰ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-replaced-in-apna-time-bhi-aayega-while-producers-cite-unprofessionalism-actress-claims-she-quit-on-health-grounds/articleshow/79078896.cms|title=Anushka Sen replaced in 'Apna Time Bhi Aayega'|last=Maheshwri|first=Neha|date=8 November 2020|work=The Times of India|access-date=6 April 2021|language=en}}</ref> ਉਹ ਕਈ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਹੈ ''ਚੂਰਾ ਲੀਆ'' ਹੈ। ਉਹ 2019 ਦੀ ਲੜੀ 'ਖੂਬ ਲੜੀ ਮਰਦਾਨੀ - ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ' ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਿਰਦਾਰ ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ ਰਾਓ ਉਰਫ ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref name="toi7Jan2019">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-to-play-the-title-role-in-jhansi-ki-rani/articleshow/67418184.cms|title=Anushka Sen to play the title role in 'Jhansi Ki Rani'|date=2019-01-07|work=The Times of India|language=en}}</ref> ਮਈ, 2021 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਟੰਟ-ਅਧਾਰਤ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11 ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/television/reality-tv/story/anushka-sen-gets-eliminated-from-kkk-11-says-lasting-for-7-weeks-is-big-1847093-2021-08-30|title=Anushka Sen gets eliminated from KKK 11, says lasting for 7 weeks is big|last=Keshri|first=Shweta|date=30 August 2021|work=India Today|access-date=25 September 2021|language=en}</ref> ਉਹ ਇਸ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.dnaindia.com/television/photo-gallery-nikki-tamboli-rahul-vaidya-abhinav-shukla-anushka-sen-divyanka-tripathi-dahiya-arjun-bijlani-mahel-chahl-sana-makbul-khatron-ke-khiladi-11-confirmed-contestants-list-2889141/divyanka-tripathi-dahiya-2889142|title=List of KKK 11 contestants|date=6 May 2021|work=DNA India|access-date=12 May 2021|language=en}}</ref> == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == {| class="wikitable" |+ਨੋਟ | style="background:#ffc" |{{Dagger|alt=Films/TV shows/Web series that have not yet been released}} |ਫਿਲਮਾਂ/ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ/ਵੈਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਜੇ ਤੱਕ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹਨ |} === ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2015 | scope="row" | ''ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਕੁੱਕੜ ਫੈਮਲੀ'' | ਬੇਨਾਮ | <ref>{{Cite news|url=https://www.dnaindia.com/entertainment/review-film-review-even-decent-performances-fail-to-save-crazy-cukkad-family-s-not-so-crazy-plot-2053056|title=Film Review: Even decent performances fail to save 'Crazy Cukkad Family's not so crazy plot!|last=Nayak|first=Pooja|date=16 January 2015|work=DNA India|access-date=8 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | [[ਲਿਹਾਫ਼|''ਲਿਹਾਫ:'']] ''ਦ'' ''ਕੁਇਲਟ'' | ਨੌਜਵਾਨ [[ਇਸਮਤ ਚੁਗ਼ਤਾਈ|ਇਸਮਤ ਚੁਗਤਾਈ]] | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/lihaaf-wins-international-acclaim-with-an-award-in-us/articleshow/70920466.cms|title='Lihaaf' wins international acclaim with an award in US|date=31 August 2019|work=The Times of India|access-date=5 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2009 | scope="row" | ''ਯਹਾਂ ਮੈਂ ਘਰ ਘਰ ਖੇਲੀ'' | ਮਿਸਤੀ | | <ref name="parvati, ghar ghar">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/remember-these-famous-child-actors-they-have-grown-up-to-be-hotties/child-actress-anushka-sen-aka-parvati-of-mahadev-is-a-diva-now-a-look-at-her-grown-up-picture/photostory/64899408.cms?|title=Child actress Anushka Sen aka Parvati of Mahadev is a diva now; a look at her grown-up picture|work=The Times of India|access-date=8 April 2021}}</ref> |- | 2011 | scope="row" | ''ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ।'' ''.'' ''.'' ''ਮਹਾਦੇਵ'' | ਬਾਲ [[ਪਾਰਵਤੀ]] | | <ref name="parvati, ghar ghar" /> |- | 2012 | scope="row" | ''ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਡਰ ਕੀ ਸੱਚੀ ਤਸਵੀਰੇ'' | ਬੇਨਾਮ | ਸੀਜ਼ਨ 1; ਐਪੀਸੋਡ 13 | |- | 2012-2016 | scope="row" | ''ਬਾਲਵੀਰ'' | ਮੇਹਰ ਡਗਲੀ/ਬਾਲ ਸਾਖੀ | | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/anushka-sen-to-join-shama-sikander-and-karishma-tanna-in-baal-veer/articleshow/16408106.cms|title=Anushka Sen to join Shama Sikander and Karishma Tanna in Baal Veer|last=Bhopatkar|first=Tejashree|date=15 September 2012|work=The Times of India|access-date=5 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2013 | scope="row" | ''ਕਾਮੇਡੀ ਸਰਕਸ ਕੇ ਮਹਾਬਲੀ'' | ਵੱਖ - ਵੱਖ | | |- | 2016 | scope="row" | ''ਕਾਮੇਡੀ ਨਾਈਟਸ ਬਚਾਓ ਤਾਜਾ'' | ਖੁਦ | ਮਹਿਮਾਨ | |- | 2018 | scope="row" | ''ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਾਲਾ ਲਵ'' | ਦੀਆ ਵਰਮਾ | | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/from-siddharth-nigam-jannat-zubair-rehmani-to-avneet-kaur-young-brigade-take-over-tv/photostory/66639384.cms?picid=66639388|title=Anushka Sen is currently working in Internet wala love|date=27 November 2018|work=The Times of India|access-date=8 April 2021|language=en}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' | ਮਣੀਕਰਨਿਕਾ "ਮਨੂੰ" ਰਾਓ / [[ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀਬਾਈ|ਰਾਣੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ]] | | <ref name="toi7Jan2019"/> |- | 2020 | scope="row" | ''ਆਪਣਾ ਟਾਈਮ ਵੀ ਆਏਗਾ'' | ਰਾਣੀ ਸਿੰਘ ਰਾਜਾਵਤ | 18 ਐਪੀਸੋਡ | <ref>{{Cite web|url=https://www.spotboye.com/television/television-news/apna-time-bhi-aaayega-actress-anushka-sen-shares-her-experience-of-seeking-inspiration-from-f4-racer-and-pilot-sneha-sharma/5f8ee1264a28e37ba117b78e|title=Apna Time Bhi Aaayega Actress Anushka Sen Shares Her Experience Of Seeking Inspiration From F4 Racer And Pilot, Sneha Sharma|date=2020-10-20|website=[[Spotboye.com]]|language=en}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਸਤੰਬਰ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | 2021 | scope="row" | ''ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11'' | ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ | 9ਵਾਂ ਸਥਾਨ | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-anushka-sen-is-mentally-preparing-herself-to-participate-in-khatron-ke-khiladi-11/articleshow/82276383.cms|title=Exclusive! Anushka Sen is mentally preparing herself to participate in Khatron Ke Khiladi 11|last=Patowari|first=Farzana|date=27 April 2021|work=The Times of India|access-date=29 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਗਾਇਕ ! scope="col" | ਲੇਬਲ ! scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2011 | scope="row" | ''ਹਮਕੋ ਹੈ ਆਸ'' | - | - | <ref>{{Citation|title=Humko Hai Asha - Music Video|url=https://www.youtube.com/watch?v=xrNZ0JOzJx4|language=en|access-date=2021-07-26}}</ref> |- | 2019 | scope="row" | ''ਗੱਲ ਕਰਕੇ'' | [[ਅਸੀਸ ਕੌਰ]] | rowspan="3" | ਦੇਸੀ ਸੰਗੀਤ ਫੈਕਟਰੀ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-gal-karke-sung-by-asees-kaur/videoshow/71439595.cms|title=Latest Punjabi Song 'Gal Karke' Sung By Asees Kaur {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-08-10}}</ref> |- | rowspan="4" | 2020 | scope="row" | ''ਸੁਪਰਸਟਾਰ'' | [[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ]] ਅਤੇ ਵਿਭੋਰ ਪਰਾਸ਼ਰ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-superstar-sung-by-neha-kakkar-vibhor-parashar/videoshow/74709476.cms|title=Latest Punjabi Song 'Superstar' Sung By Neha Kakkar, Vibhor Parashar {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-08-10}}</ref> |- | scope="row" | ਪਿਆਰ ਨਾਲ | ਵਿਭੋਰ ਪਰਾਸ਼ਰ | <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnowhindi.com/punjabi/video/anushka-sen-darsheel-safary-vibhor-parashar-ka-gana-pyar-naal-video-hit-punjabi-dj-song/306584|title=Anushka Sen, Darsheel Safary Pyar naal: अनुष्का सेन और दर्शील सफारी को एक साथ देख कर फैंस हुए खुश|date=2020-08-06|website=www.timesnowhindi.com|language=hi|access-date=2021-11-09}}</ref> |- | scope="row" | ''ਮੇਰੀ ਹੈ ਮਾਂ'' | ਤਰਸ਼ | ਬੋਨ ਬ੍ਰੋਸ ਰਿਕਾਰਡਸ | <ref>{{Citation|title=Meri Hai Maa : Official Music Video {{!}} Latest Hindi Songs 2020 {{!}} BBR|url=https://www.youtube.com/watch?v=YwD7fd-MT7o|language=en|access-date=2021-07-26}}</ref> |- | scope="row" | ''ਆਇਨਾ'' | [[ਮੋਨਾਲੀ ਠਾਕੁਰ]] ਅਤੇ ਰਣਜੋਏ ਭੱਟਾਚਾਰਜੀ | ਗੀਤ ਫੈਸਟ ਇੰਡੀਆ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/music/ranajoy-and-monalis-duet-aaina-celebrates-sibling-love/articleshow/77784576.cms|title=Ranajoy and Monali's duet 'Aaina' celebrates sibling love|date=2020-08-27|website=Times of India|language=en}}</ref> |- | rowspan="3" | 2021 | scope="row" | ''ਤੇਰੀ ਆਦਤ'' | ਅਭੀ ਦੱਤ | ਬੀਲਿਵਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-new-hindi-song-music-video-teri-aadat-sung-by-abhi-dutt-featuring-siddharth-nigam-and-anushka-sen/videoshow/81514505.cms|title=Watch New Hindi Song Music Video - 'Teri Aadat' Sung By Abhi Dutt Featuring Siddharth Nigam And Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|work=timesofindia.indiatimes.com|access-date=28 March 2021|language=en}}</ref> |- | scope="row" | ''ਚੂਰਾ ਲੀਆ'' | ਸਾਚੇ—ਪਰੰਪਰਾ | [[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-latest-hindi-song-music-video-teaser-chura-liya-sung-by-sachet-and-parampara-featuring-himansh-kohli-anushka-sen/videoshow/86914893.cms|title=Watch Latest Hindi Song Music Video - 'Chura Liya' Sung By Sachet And Parampara Featuring Himansh Kohli & Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=2021-10-11}}</ref> |- | ''ਚੂੜਾ'' | ਨਿਕ | ਬੈਂਗ ਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite web|url=https://www.spotboye.com/pollywood/pollywood-news/new-song-alert-choorha-by-nikk-is-exclusive-with-9x-tashan/6184f1d38ec5df1a22806a94|title=New Song Alert- 'Choorha' by Nikk Is Exclusive With 9X Tashan|website=www.spotboye.com|language=en|access-date=2021-11-06|archive-date=2021-11-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211106141636/https://www.spotboye.com/pollywood/pollywood-news/new-song-alert-choorha-by-nikk-is-exclusive-with-9x-tashan/6184f1d38ec5df1a22806a94|url-status=dead}}</ref> |} === ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ !ਸਿਰਲੇਖ !ਭੂਮਿਕਾ !ਨੇਟਵਰਕ !ਹਵਾਲੇ. |- |2021 |ਕਰੈਸ਼ |ਆਲੀਆ |ਜ਼ੀ 5 ਬਾਲਾਜੀ | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatvnews.com/entertainment/web-series/alt-balaji-and-zee5-series-crashh-teaser-out-681990|title=Alt Balaji and Zee5 series 'Crashh' teaser out|date=February 2021|website=India TV|access-date=2 February 2021}}</ref> |- | {{TBA}} | style="background:#ffc" |''ਸਵਾਂਗ ਗ'' {{dagger|Films/TV shows/Web series that have not yet been released}} |ਮੁਸਕਾਨ |ਹੰਗਾਮਾ ਪਲੇ | style="text-align:center;" |<ref>{{Cite news|url=https://www.mid-day.com/entertainment/web-series/article/anushka-sen-hiten-tejwani-mansi-srivastava-anurag-sharma-to-star-in-swaanng-23165545|title=Anushka Sen, Hiten Tejwani, Mansi Srivastava, Anurag Sharma to star in Swaanng|date=27 March 2021|work=Mid-Day|access-date=7 April 2021|language=en}}</ref> |} === ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2019 | ''ਸੰਮਾਦਿਤਿ'' | ਬਿੱਟੂ | ਪਹਿਲੀ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ | <ref>{{Citation|title=Sammaditthi - Ft Anushka Sen {{!}} Father & Daughter {{!}} Award Winning Hindi Short Film {{!}} Six Sigma Films|url=https://www.youtube.com/watch?v=U8UICvrAVg8|language=en}}</ref> |} == ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਅਵਾਰਡ ! ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! ਕੰਮ ! ਨਤੀਜਾ ! ਰੈਫ. |- | 2019 | rowspan="2" | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ | ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰਾ - ਡਰਾਮਾ | ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' |{{Nom}} | |- | 2022 | ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - ਵੈੱਬ | ''ਕਰੈਸ਼''|{{Nom}} | <ref>{{Cite web|url=https://www.theita2021.com/|title=The 21st ITA Awards|last=|first=|website=www.theita2021.com|language=en|access-date=2021-11-14|archive-date=2021-11-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20211110094223/http://www.theita2021.com/|dead-url=yes}}</ref> |} == ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ == * [[:en:List_of_Indian_television_actresses|ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ]] == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDB name|6823298}} * {{Instagram}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2002]] ppyxq2qir9q151vs8yog39ffcmepg4n 0 138919 841873 772754 2026-07-02T17:09:59Z Sonia Atwal 49604 /* ਕਰੀਅਰ */ 841873 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Ashnoor Kaur | image = Ashnoor Kaur at First digital influencer awards.jpg | caption = Kaur in 2019 | birth_date = {{birth date and age|df=yes|2004|5|3}} | birth_place = | nationality = | education = | occupation = Actress | years_active = 2009–present | known_for = {{ubl|''[[Jhansi Ki Rani (2009 TV series)|Jhansi Ki Rani]]''|''[[Yeh Rishta Kya Kehlata Hai]]''|''[[Patiala Babes]]''}} }} '''ਐਸ਼ਨੂਰ ਕੌਰ''' (ਜਨਮ 3 ਮਈ 2004) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ।<ref name="birthday 1">{{Cite news|url=https://www.indiatoday.in/television/photo/patiala-babes-star-ashnoor-kaur-kicks-off-15th-birthday-celebrations-see-pics-1516159-2019-05-03|title=Patiala Babes star Ashnoor Kaur kicks off 15th birthday celebrations. See pics|date=3 May 2019|work=[[India Today]]|access-date=7 September 2019}}</ref><ref name="birthday 2">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/exclusive-ashnoor-kaur-celebrates-her-birthday-with-reel-and-real-moms-patiala-babes/videoshow/69155062.cms|title=Exclusive: Ashnoor Kaur celebrates her birthday with reel and real moms|date=3 May 2019|work=[[The Times of India]]|access-date=7 September 2019}}</ref> ਉਹ ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ, ਯੇ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਯਾ ਕਹਿਲਾਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਟਿਆਲਾ ਬੇਬਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/from-siddharth-nigam-jannat-zubair-rehmani-to-avneet-kaur-young-brigade-take-over-tv/photostory/66639384.cms|title=From Siddharth Nigam, Jannat Zubair Rehmani to Avneet Kaur: Young brigade take over TV|date=15 November 2018|work=The Times of India|access-date=21 April 2021}}</ref> 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ''ਸੰਜੂ'' ਅਤੇ ''ਮਨਮਰਜ਼ੀਆਂ'' ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/yeh-rishtas-naira-aka-ashnoor-kaur-roped-in-to-play-the-lead-role-in-patiala-babes/articleshow/65707237.cms|title=Yeh Rishta's Naira aka Ashnoor Kaur roped in to play the lead role in Patiala Babes|date=6 September 2018|work=The Times of India|access-date=21 April 2021}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਕੌਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 2009 ਦੀ ਲੜੀ ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref name="bbb">{{Cite news|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-06-10/tv/29653065_1_show-grades-study|title=I enjoy the media attention: Ashnoor Kaur|last=Amrita Mulchandani|date=10 June 2011|work=[[The Times of India]]|access-date=9 September 2010|archive-url=https://archive.today/20120707200407/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-06-10/tv/29653065_1_show-grades-study|archive-date=7 July 2012}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/ashnoor-kaur-and-anirudh-dave-complete-a-decade-in-the-industry/articleshow/68116271.cms?|title=Ashnoor Kaur and Anirudh Dave complete a decade in the Industry - Times of India|date=22 February 2019|work=The Times of India|access-date=1 February 2021|language=en}}</ref> 2010 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ [[ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ]] ਦੇ ''[[ਸਾਥ ਨਿਭਾਨਾ ਸਾਥੀਆ]]'' ਵਿੱਚ ਪੰਨਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{Cite news|url=https://www.outlookindia.com/newsscroll/actress-ashnoor-kaur-injured-on-the-set-of-tv-show/1613261|title=Actress Ashnoor Kaur injured on the set of TV show|date=6 September 2019|work=Outlook|access-date=20 September 2020}}</ref> ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ''ਨਾ ਬੋਲੇ ਤੁਮ ਨਾ ਮੈਨੇ ਕੁਛ ਕਹਾ'' ਅਤੇ ''ਨਾ ਬੋਲੇ ਤੁਮ ਨਾ ਮੈਂ ਕੁਝ ਕਹਾ 2'' ਵਿੱਚ ਨਵਿਕਾ ਵਿਆਸ ਭਟਨਾਗਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਸ਼ੋਅ ''ਬੜੇ ਅੱਛੇ ਲਗਤੇ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਮਾਇਰਾ ਕਪੂਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ''ਸੀਆਈਡੀ'' ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।<ref name="ccc">{{Cite news|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-10-30/tv/34816577_1_sonarika-bhadoria-ashnoor-kaur-devon-ke-dev-mahadev|title=Ashnoor Kaur to enter Mahadev|date=30 October 2012|work=[[The Times of India]]|access-date=3 November 2012|archive-url=https://archive.today/20130103100008/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-10-30/tv/34816577_1_sonarika-bhadoria-ashnoor-kaur-devon-ke-dev-mahadev|archive-date=3 January 2013}}</ref> ਉਸ ਨੇ ''ਯੇ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਯਾ ਕਹਿਲਾਤਾ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਨਿੱਕੀ ਨਾਇਰਾ ਸਿੰਘਾਨੀਆ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।<ref name="eee">{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Child-actor-Ashnoor-in-another-soap/articleshow/46598680.cms|title=Child actor Ashnoor in another soap|website=The Times of India|archive-url=https://web.archive.org/web/20160104063413/http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Child-actor-Ashnoor-in-another-soap/articleshow/46598680.cms|archive-date=4 January 2016|access-date=7 April 2018}}</ref> ਕੌਰ ਨੇ 2013 ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ''ਮਹਾਭਾਰਤ'' ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਾਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ''ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਵੱਲਭ'' ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਵਿਲਾਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਕੌਰ [[ਅਨੁਰਾਗ ਕਸ਼ਿਅਪ|ਅਨੁਰਾਗ ਕਸ਼ਯਪ]] ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ''ਮਨਮਰਜ਼ੀਆਂ'' ਵਿੱਚ [[ਤਾਪਸੀ ਪੰਨੂ]] ਦੀ ਭੈਣ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/remember-these-famous-child-actors-they-have-grown-up-to-be-hotties/chidiya-ghar-child-actor-pratham-shetty-is-all-grown-up-this-is-how-he-looks-now/photostory/66069357.cms|title=Chidiya Ghar child actor Pratham Shetty is all grown up; this is how he looks now - Remember these famous child actors? They have grown-up to be hotties|work=The Times of India|access-date=25 December 2019}}</ref><ref name="azz">{{Cite news|url=https://m.mid-day.com/amp/articles/ashnoor-kaur-to-play-taapsee-pannus-sister-in-manmarziyan/19131168|title=Ashnoor Kaur to play Taapsee Pannu's sister in Manmarziyan|date=March 2018|work=Mid Day|access-date=6 April 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116002657/https://m.mid-day.com/amp/articles/ashnoor-kaur-to-play-taapsee-pannus-sister-in-manmarziyan/19131168|archive-date=16 November 2018}}</ref> 2018 ਤੋਂ 2020 ਤੱਕ ਕੌਰ ਨੇ ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ''ਪਟਿਆਲਾ ਬੇਬਜ਼'' ਵਿੱਚ ਮਿੰਨੀ ਬਬੀਤਾ/ਖੁਰਾਣਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/sourabh-raaj-jain-on-why-patiala-babes-ended-abruptly/articleshow/75375846.cms|title=Sourabh Raaj Jain on why 'Patiala Babes' ended abruptly - Times of India|date=25 April 2020|publisher=Timesofindia.indiatimes.com|access-date=3 May 2020}}</ref> == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == 2019 ਵਿੱਚ ਕੌਰ ਨੇ ਆਪਣੀ 10ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਸੀਬੀਐਸਈ ਬੋਰਡਾਂ ਵਿੱਚ 93% ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।<ref>{{Cite news|url=https://wap.business-standard.com/article/pti-stories/students-of-ryan-international-schools-dominate-the-city-state-and-national-toppers-list-119051000423_1.html|title=Students of Ryan International Schools Dominate the City, State and National Toppers list|last=PTI|date=10 May 2019|work=Business Standard India|access-date=7 September 2019}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਨਵੰਬਰ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://m.timesofindia.com/tv/news/hindi/patiala-babes-actor-ashnoor-kaur-scores-93-in-cbse-class-x-results/articleshow/69204903.cms|title=Ashnoor Kaur scores 93% in Class X Boards|last=Sharma|first=Riya|date=7 May 2019|website=The Times of India|access-date=7 September 2019}}</ref> 2021 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਬਾਰਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਐਚਐਸਸੀ ਬੋਰਡਾਂ ਵਿੱਚ 94% ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/movies/ashnoor-kaur-on-scoring-94-in-cbse-wanted-to-set-an-example-that-actors-are-intelligent-too-4032785.html|title=Ashnoor Kaur on Scoring 94% in CBSE: Wanted to Set an Example That Actors are Intelligent Too|date=2 August 2021|website=News18|language=en|access-date=3 August 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/exclusive-patiala-babes-fame-ashnoor-kaur-scores-94-in-cbse-class-xii-results-shares-i-feel-good-and-accomplished/articleshow/84888831.cms|title=Exclusive: Patiala Babes fame Ashnoor Kaur scores 94 % in CBSE Class XII results; shares ‘I feel good and accomplished’ - Times of India ►|website=The Times of India|language=en|access-date=12 August 2021}}</ref> == ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਰੈਫ. |- | 2009-2010 | ''ਝਾਂਸੀ ਕੀ ਰਾਣੀ'' | ਪ੍ਰਾਚੀ | <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/television/celebrity/story/shaheer-sheikh-shares-adorable-throwback-pic-with-ashnoor-kaur-to-wish-her-a-happy-birthday-1674040-2020-05-04|title=Shaheer Sheikh shares adorable throwback pic with Ashnoor Kaur to wish her a happy birthday|last=|first=|last2=|first2=|website=India Today|language=en|access-date=1 October 2021|last3=|first3=}}</ref> |- | 2010 | ''[[ਸਾਥ ਨਿਭਾਨਾ ਸਾਥੀਆ|ਸਾਥ ਨਿਭਾਨਾ ਸਾਥਿਆ]]'' | ਪੰਨਾ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/from-jannat-zubair-to-ashnoor-kaur-heres-how-these-teenage-sensations-are-rocking-the-internet-with-their-sass-and-style/photostory/72227001.cms|title=From Jannat Zubair to Ashnoor Kaur; here’s how these teenage sensations are rocking the internet with their sass and style|date=25 November 2019|website=The Times of India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | 2011 | ''ਸ਼ੋਭਾ ਸੋਮਨਾਥ ਕੀ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸ਼ੋਭਾ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/a-new-historical-drama-on-tv/articleshow/8692502.cms|title=A new historical drama on TV - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | rowspan="2" | 2012 | ''ਨਾ ਬੋਲੇ ਤੁਮ ਨਾ ਮੈਨੇ ਕੁਛ ਕਹਾ'' | ਨਵਿਕਾ "ਨੰਨੀ" ਵਿਆਸ ਭਟਨਾਗਰ | <ref>{{Cite web|url=https://photogallery.indiatimes.com/tv/stars/famous-television-child-actors-who-have-all-grown-up/articleshow/85036150.cms|title=Famous television child actors, who have all grown-up! {{!}} Photogallery - ETimes|website=photogallery.indiatimes.com|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | ''ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ'' ''.'' ''.'' ''ਮਹਾਦੇਵ'' | ਨੌਜਵਾਨ [[ਅਸ਼ੋਕ ਸੁੰਦਰੀ]] | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/ashnoor-kaur-to-enter-mahadev/articleshow/17018894.cms|title=Ashnoor Kaur to enter Mahadev - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | rowspan="4" | 2013 | ''ਨਾ ਬੋਲੇ ਤੁਮ ਨ ਮੈਨੇ ਕੁਛ ਕਹਾ 2'' | ਨੌਜਵਾਨ ਨਵਿਕਾ "ਨੰਨੀ" ਵਿਆਸ ਭਟਨਾਗਰ | <ref>{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tv/Na-Bole-Tum-Na--to-return-in-three-months/articleshow/16542010.cms|title=Na Bole Tum Na Maine Kuch Kaha Season 2 to return in 3 months|website=Times of India}}</ref> |- | ''ਬੜੇ ਅਛੇ ਲਗਤੇ ਹੈਂ'' | ਜਵਾਨ ਮਾਇਰਾ ਕਪੂਰ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/ashnoor-zaynah-to-play-sakshis-twins-in-bade-achhe-/articleshow/21777119.cms|title=Ashnoor & Zaynah to play Sakshi's twins in Bade Achhe.. - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | ''ਜੈ ਜਗ ਜਨਨੀ ਮਾਂ ਦੁਰਗਾ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਕਾਤਯਾਨੀ | <ref>{{Cite web|url=https://navbharattimes.indiatimes.com/movie-masti/television-news/young-stars-of-tv-busy-in-exams/articleshow/18933534.cms|title=एग्जाम्स में बिजी टीवी के छोटे स्टार्स|website=Navbharat Times|language=hi|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | ''ਮਹਾਭਾਰਤ'' | ਜਵਾਨ ਦੁਸ਼ਾਲਾ | <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnowhindi.com/entertainment/television/article/mahabharat-and-patiala-babes-actress-ashnoor-kaur-income-fees-read-details-here/289859|title=महाभारत की इस चाइल्ड आर्टिस्ट की कमाई कर देगी हैरान, एक एपिसोड के लिए लेती हैं मोटी फीस|date=21 April 2020|website=www.timesnowhindi.com|language=hi|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | rowspan="3" | 2014 | ''ਦ ਐਡਵੇਂਚਰਜ ਆਫ ਹਾਤਿਮ'' | ਮਾਇਆ | <ref>{{Cite web|url=https://www.indiantelevision.com/headlines/y2k13/dec/dec86.php|title='Hatim' to return on Life OK|last=|date=19 December 2013|website=Indian Television Dot Com|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | ''ਤੁਮ ਸਾਥ ਹੋ ਜਬ ਅਪਨੇ'' | ਨਜਮਾ ਬੇਗ/ਸਿਦੀਕੀ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/ashnoor-kaur-and-asif-sheikh-in-tum-saath-ho-jab-apne/articleshow/39827236.cms|title=Ashnoor Kaur and Asif Sheikh in Tum Saath Ho Jab Apne - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | ''ਭੂਤ ਰਾਜਾ ਔਰ ਰੋਨੀ 2'' | ਸ਼ੀਨਾ | |- | 2015 | ''ਸਿਆਸਤ'' | [[ਮੁਮਤਾਜ਼ ਮਹਲ|ਮੁਮਤਾਜ਼ ਮਾਹਲ]] | <ref>{{Cite web|url=https://www.dnaindia.com/analysis/column-a-genuinely-interesting-tv-serial-at-last-2109656|title=A genuinely interesting TV serial at last?|last=|first=|date=31 July 2015|website=DNA India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | 2015-2016 | ''ਯੇ ਰਿਸ਼ਤਾ ਕਯਾ ਕਹਿਲਾਤਾ ਹੈ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਨਾਇਰਾ ਸਿੰਘਾਨੀਆ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/yeh-rishta-kya-kehlata-hais-little-naira-ashnoor-kaur-meets-grown-up-naira-shivangi-joshi/articleshow/67542234.cms|title=Yeh Rishta Kya Kehlata Hai's little Naira-Ashnoor Kaur meets grown up Naira-Shivangi Joshi - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | 2017 | ''ਕੋਈ ਲੌਟ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਸ਼ੇਖਰੀ | |- | 2018 | ''ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਵੱਲਭ'' | ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਵਿਲਾਸਵਤੀ | <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/videos/television/video/prithvi-vallabh-s-team-had-a-gala-time-at-the-screening-of-the-show-1150918-2018-01-21|title=Prithvi Vallabh's team had a gala time at the screening of the show|website=India Today|language=en|access-date=1 October 2021|archive-date=2021-10-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211001144035/https://www.indiatoday.in/videos/television/video/prithvi-vallabh-s-team-had-a-gala-time-at-the-screening-of-the-show-1150918-2018-01-21|dead-url=yes}}</ref> |- | 2018-2020 | ''ਪਟਿਆਲਾ ਬੇਬਸ'' | ਮਿੰਨੀ ਖੁਰਾਣਾ/ਬਬੀਤਾ | <ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/television/soaps/story/beyhadh-2-patiala-babes-go-off-air-due-to-coronavirus-crisis-fans-trend-dontaxebeyhadh2-online-1669501-2020-04-21|title=Beyhadh 2 and Patiala Babes go off air due to coronavirus crisis. Fans trend #DontAxeBeyhadh2 online|last=|first=|last2=|first2=|website=India Today|language=en|access-date=1 October 2021|last3=|first3=}}</ref> |} ==== ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ==== {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2012 | ''ਸੀ.ਆਈ.ਡੀ'' | ਸੀਆ ਖੰਨਾ | ਐਪੀਸੋਡ 879 | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/ashoor-kaur-aka-nanhi-of-na-bole-in-cid/articleshow/16721677.cms|title=Ashoor Kaur aka Nanhi of Na Bole in CID - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |- | 2015 | ''ਦੀਯਾ ਔਰ ਬਾਤੀ ਹਮ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਨਾਇਰਾ ਸਿੰਘਾਨੀਆ | | <ref>{{Cite web|url=https://www.ibtimes.co.in/yeh-rishta-kya-kehlata-hai-diya-aur-baati-hum-special-episode-sandhya-save-naira-668300|title='Yeh Rishta Kya Kehlata Hai' and 'Diya Aur Baati Hum' special episode: Sandhya to save Naira?|last=|first=|date=|website=www.ibtimes.co.in|language=en|access-date=1 October 2021}}</ref> |} === ਫ਼ਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | rowspan="2" | 2018 | ''ਸੰਜੂ'' | ਨੌਜਵਾਨ ਪ੍ਰਿਆ ਦੱਤ | ਕੈਮਿਓ | <ref>{{Cite web|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/bollywood/sanju-whos-playing-sanjay-dutt-biopic-1502654481.html|title=Sanju: Who's playing who in Sanjay Dutt biopic?|date=28 June 2018|website=The Statesman|language=en-US|access-date=25 June 2021}}</ref> |- | ''ਮਨਮਰਜ਼ੀਆਂ'' | ਕਿਰਨ ਬੱਗਾ | ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਿੱਖ | <ref>{{Cite web|url=https://www.koimoi.com/bollywood-news/when-anurag-kashyap-was-proved-wrong-by-ashnoor-kaur-on-the-sets-of-manmarziyaan/|title=When Anurag Kashyap Was Proved Wrong By Ashnoor Kaur On The Sets Of Manmarziyaan|date=17 September 2019|website=Koimoi|language=en-US|access-date=25 June 2021}}</ref> |} === ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ === {| class="wikitable" |+ ! ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2021 | ''ਪਰੀ ਹੂੰ ਮੈਂ'' | ਪਰੀ | ਡੈਬਿਊ ਵੈੱਬ ਸ਼ੋਅ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/web-series/news/hindi/ashnoor-kaur-and-delnaaz-irani-starer-pari-hu-mein-releases/articleshow/81990712.cms|title=Ashnoor Kaur and Delnaaz Irani starer Pari Hu Mein all set to release on this date! - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=25 June 2021}}</ref> |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਗਾਇਕ ! ਲੇਬਲ ! ਰੈਫ. |- | rowspan="3" | 2019 | ''ਕੋਈ ਨਹੀ'' | ਲੀਜ਼ਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਅਤੇ ਰੁਪਿਨ | VYRL ਮੂਲ | <ref>{{Cite web|url=http://www.radioandmusic.com/entertainment/editorial/news/190923-vyrl-originals-rupinn-and-lisa-mishras-koi|title=VYRL Originals: Rupinn and Lisa Mishra's 'Koi Nahi' is a contemporary song!|website=www.radioandmusic.com|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | ''ਮੇਰੀ ਗਲਤੀ'' | ਅੰਬਿਲੀ ਮੈਨਨ | ਸੰਯੁਕਤ ਚਿੱਟਾ ਝੰਡਾ | <ref>{{Cite web|url=https://mayapuri.com/singer-ambili-menons-new-single-meri-galti-featuring-hasnain-ashnoor-kaur-melts-the-heart/|title=अशनूर कौर-हसनैन पर फिल्माया गया सिंगर एंबिली मेनन का नया सिंगल 'मेरी गलती आपका दिल छू लेगा|date=4 November 2019|website=Mayapuri|language=en-US|access-date=21 July 2021}}{{ਮੁਰਦਾ ਕੜੀ|date=ਅਕਤੂਬਰ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- | ''ਸਵੈਗ ਸਲਾਮਤ'' | ਸ਼ੋਭਨਾ ਗੁਡਾਗੇ | ਵੀਡੀਓ ਪੈਲੇਸ | <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/videos/zoom/telly-talk/ashnoor-kaur-aka-minies-new-music-album-launch-rohan-mehra-full-coverage-uncut/45182|title=Ashnoor Kaur aka Minie's new music album launch {{!}} Rohan Mehra {{!}} Full Coverage {{!}} Uncut|website=www.timesnownews.com|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | rowspan="5" | 2020 | ''ਰੇੱਡ ਯੇਲੋ ਸੂਟ'' | ਕਰਨ ਸਿੰਘ ਅਰੋੜਾ ਅਤੇ ਐੱਸ ਮੁਖਤਿਆਰ | ਹੀਰੋ ਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/latest-punjabi-song-red-yellow-suit-sung-by-karan-singh-arora-s-mukhtiar/videoshow/74302179.cms|title=Latest Punjabi Song 'Red Yellow Suit' Sung By Karan Singh Arora, S Mukhtiar {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | ''ਕਯਾ ਕਰੁ'' | ਮਿਲਿੰਦ ਗਾਬਾ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਠਾਕੁਰ | [[ਟੀ-ਸੀਰੀਜ਼]] | <ref>{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/entertainment/sponsored-millind-gaba-and-parampara-thakurs-party-anthem-kya-karu-featuring-ashnoor-kaur-is-out-now-2309391|title=Millind Gaba And Parampara Thakur's Party Anthem Kya Karu, Featuring Ashnoor Kaur, Is Out Now|website=NDTV.com|access-date=10 November 2021}}</ref> |- | ''ਖਿੜਕੀ'' | ਪਾਪੋਨ | ਸੋਨੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਇੰਡੀਆ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-new-hindi-hit-song-music-video-khidki-sung-by-papon/videoshow/78802656.cms|title=Watch New Hindi Hit Song Music Video - 'Khidki' Sung By Papon {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | ''ਮਨ ਸਕਦਾ ਹੈ'' | ਹਰੀਸ਼ ਮੋਇਲ | ਟੀ.ਐਮ.ਮਿਊਜ਼ਿਕ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/randeep-rai-and-ashnoor-kaur-on-their-new-song-mana-sakda-hai/videoshow/79267341.cms|title=Randeep Rai and Ashnoor Kaur on their new song 'Mana Sakda Hai' {{!}} TV - Times of India Videos|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | ''ਅੱਖੀਆਂ ਤੜਪੇਗੀ'' | ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਪੰਡਿਤ | ਜ਼ੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਕੰਪਨੀ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-new-hindi-hit-song-music-video-akhiyaan-tadpegi-sung-by-aishwarya-pandit/videoshow/79856825.cms|title=Watch New Hindi Hit Song Music Video - 'Akhiyaan Tadpegi' Sung By Aishwarya Pandit {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | rowspan="4" | 2021 | ''ਯਾਰਾ'' | ਇੰਦੀਪ ਬਖਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸੁਮਿਤ ਗੋਸਵਾਮੀ | ਰਾਂਝਾ ਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnowhindi.com/haryanvi/video/sumit-goswami-indeep-bakshi-and-ashnoor-kaur-superhit-haryanvi-song-yaara-video-viral/342139|title=यूट्यूब पर लगातार ट्रेंड हो रहा सुमित गोस्वामी का नया गाना यारा, देखे वायरल वीडियो|date=7 April 2021|website=Times Now Navbharat|language=hi|access-date=10 November 2021}}</ref> |- | ''ਤੂ ਕਯਾ ਜਾਣੈ'' | ਜੋਤਿਕਾ ਟਾਂਗਰੀ | ਸਾਗਾਹਿੱਟਸ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/check-out-new-punjabi-trending-song-music-video-tu-kya-jaane-sung-by-jyotica-tangri/videoshow/82351625.cms|title=Check Out New Punjabi Trending Song Music Video - 'Tu Kya Jaane' Sung By Jyotica Tangri {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | ਇਗਨੋਰ | ਆਯੂਸ਼ ਤਲਨੀਆ ਅਤੇ ਇੰਦੀਪ ਬਖਸ਼ੀ | ਫੰਕ ਸੰਗੀਤ | <ref>{{Cite web|url=https://www.tribuneindia.com/news/entertainment/singer-ayush-talniya-says-tricity-is-a-fertile-ground-to-nurture-musicians-286179|title=Singer Ayush Talniya says tricity is a fertile ground to nurture musicians|last=Service|first=Tribune News|website=Tribuneindia News Service|language=en|access-date=21 July 2021}}</ref> |- | ''ਤੇਰੇ ਨੂਰ ਸੇ'' | ਰੇਵਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ | ਜ਼ੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਕੰਪਨੀ | <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/check-out-new-hindi-trending-song-music-video-tere-noor-se-sung-by-revaansh-kohli/videoshow/86833497.cms|title=Check Out New Hindi Trending Song Music Video - 'Tere Noor Se' Sung By Revaansh Kohli {{!}} Hindi Video Songs - Times of India|website=timesofindia.indiatimes.com|language=en|access-date=8 October 2021}}</ref> |} == ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" !ਸਾਲ ! ਅਵਾਰਡ ! ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! ਕੰਮ ! ਨਤੀਜਾ ! class="unsortable" scope="col" | ਰੈਫ. |- | 2019 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀ ਅਵਾਰਡ | ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਸਟਾਰ ਲਈ ਜਿਊਰੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੁਰਸਕਾਰ | ਪਟਿਆਲਾ ਬੇਬਸ| {{Won}} | <ref>{{Cite news|url=https://www.ibtimes.co.in/ita-awards-2019-winners-list-jennifer-parth-erica-others-walk-away-trophies-photos-794313|title=ITA Awards 2019 winners' list: Jennifer, Parth, Erica and others walk away with trophies|last=Parismita Goswami|date=21 March 2019|work=[[International Business Times]]|access-date=22 March 2019}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{ਹਵਾਲੇ}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{Instagram|ashnoorkaur}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] 43w3wdsmvqfs67w71f451efmy2tnzyq 0 157214 841864 660590 2026-07-02T16:17:35Z Sonia Atwal 49604 /* ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ */ 841864 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਸਨਾ ਮਕਬੂਲ | image = Sana-Makbul-snapped-for-Khatron-Ke-Khiladi-finale-2.jpg | caption = 2021 ਵਿੱਚ ਮਕਬੂਲ | birth_name = ਸਨਾ ਖਾਨ | birth_date = {{birth_date and age|df=yes|1993|06|13}} | birth_place = [[ਮੁੰਬਈ]], [[ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]], ਭਾਰਤ | nationality = | occupation = [[ਅਭਿਨੇਤਰੀ]], [[ਮਾਡਲ (ਵਿਅਕਤੀ)|ਮਾਡਲ]] | years_active = 2011–ਮੌਜੂਦ | known_for = }} [[Category:Articles with hCards]] '''ਸਨਾ ਮਕਬੂਲ ਖਾਨ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Sana Makbul Khan;''' ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ: '''ਸਨਾ ਖਾਨ'''; 13 ਜੂਨ 1993) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ ਅਲੌਕਿਕ ਡਰਾਮਾ ''ਵਿਸ਼ਾ'' ਵਿੱਚ ਡਾ. ਆਲੀਆ ਸਾਨਿਆਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=I never wanted to do a Saas-Bahu saga with all kind of drama: Sana Maqbool Khan |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/i-never-wanted-to-do-a-saas-bahu-saga-with-all-kind-of-drama-sana-maqbool-khan/articleshow/60504699.cms |website=[[The Times of India]]}}</ref> ਮਕਬੂਲ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ''ਡਿਕਕੁਲੂ ਚੂਡਾਕੂ ਰਮਈਆ'' ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ ''ਡਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ 7ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਸੀ।<ref name="indiatimes2">{{Cite web |date=6 September 2014 |title=Sana Makbul to debut in Tollywood |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Sana-Makbul-to-debut-in-Tollywood/articleshow/41883504.cms |access-date=30 May 2015 |website=The Times of India}}</ref><ref name="thehindu1">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/smile-on/article6410606.ece|title=Smile on|date=15 September 2014|work=The Hindu|access-date=30 May 2015}}</ref> == ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ == ਮਕਬੁਲ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਜੂਨ, 1993 ਨੂੰ [[ਮੁੰਬਈ]], [[ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ|ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]] ਵਿੱਚ ਸਨਾ ਖਾਨ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=PHOTOS: Birthday girl Sana Makbul looks adorable as she celebrates her special day with cupcakes |url=https://www.pinkvilla.com/tv/news-gossip/photos-birthday-girl-sana-makbul-looks-adorable-she-celebrates-her-special-day-cupcakes-776172%3famp |access-date=15 June 2021 |website=Pinkvilla |archive-date=24 ਜੂਨ 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624222217/https://www.pinkvilla.com/tv/news-gossip/photos-birthday-girl-sana-makbul-looks-adorable-she-celebrates-her-special-day-cupcakes-776172?amp |url-status=dead }}</ref> 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਸਨਾ ਮਕਬੁਲ ਖਾਨ ਰੱਖ ਲਿਆ।<ref>{{Cite web |title=Exclusive – Here's why Sana Khan added father's name to hers |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/why-sana-khan-added-fathers-name-to-hers/articleshow/69856207.cms |access-date=10 May 2020 |website=[[The Times of India]]}}</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == [[ਤਸਵੀਰ:Sana_Makbul_(1993)_Box_Cricket_League.jpg|thumb| 2014 ਵਿੱਚ ਮਕਬੁਲ]] ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮਾਡਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/smile-on/article6410606.ece|title=Smile on|date=15 September 2014|work=The Hindu|access-date=20 September 2021|issn=0971-751X}}</ref> ਉਹ 2009 ਵਿੱਚ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ''ਐਮਟੀਵੀ ਸਕੂਟੀ ਟੀਨ ਦੀਵਾ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਫਿਰ ਉਹ ਟੀਨ ਮਿਊਜ਼ੀਕਲ ਸੀਰੀਜ਼ ''ਈਸ਼ਾਨ: ਸਪਨੋ ਕੋ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਹ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ''ਕਿਤਨੀ ਮੁਹੱਬਤ ਹੈ'' ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਸੀਰੀਅਲ ''[[ਇਸ ਪਿਆਰ ਕੋ ਕਿਆ ਨਾਮ ਦੂੰ?|ਇਸ ਪਿਆਰ ਕੋ ਕਯਾ ਨਾਮ ਦੂਨ ਵਿੱਚ ਲਾਵਣਿਆ ਕਸ਼ਯਪ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।]]'' ਅਤੇ ਰੀਆ ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ''ਸ਼ਾਲੀਨ ਮਲਹੋਤਰਾ'' ਦੇ ਨਾਲ 4 ਲਾਇਨਜ਼ ਫਿਲਮਜ਼ ਦੀ ਅਪਰਾਧਿਕ ਜਾਂਚ ਲੜੀ ''ਅਰਜੁਨ'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ [[ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ (ਫੇਮਿਨਾ)|ਫੇਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ]] ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫੇਮਿਨਾ ਮਿਸ ਬਿਊਟੀਫੁੱਲ ਸਮਾਈਲ 2012 ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ''ਡਿਕਕੁਲੂ ਚੂਡਾਕੂ ਰਮੱਈਆ'' ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਆਪਣਾ ਸਕ੍ਰੀਨ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਸਨਾ ਮਕਬੁਲ ਰੱਖ ਲਿਆ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੰਹਿਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਇੱਕ ਐਰੋਬਿਕਸ ਟ੍ਰੇਨਰ,<ref>{{Cite web |date=9 October 2014 |title=Miss India finalist talks about Dikkulu Choodaku Ramayya |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Miss-India-finalist-talks-about-Dikkulu-Choodaku-Ramayya/articleshow/44755508.cms |access-date=30 May 2015 |website=The Times of India}}</ref> ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=1 May 2014 |title=For actress Sana Khan it is a dream come true |url=http://www.deccanchronicle.com/140430/entertainment-tollywood/article/actress-sana-khan-it-dream-come-true |access-date=30 May 2015 |website=Deccan Chronicle}}</ref> ਉਸਨੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਪੇਰੀਸਾਮੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਇੱਕ ਕ੍ਰਾਈਮ ਥ੍ਰਿਲਰ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ''ਰੰਗੂਨ'' ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂਕਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਸ਼ਿਸ਼ਟ ਨਾਲ ''ਵਿਸ਼ਾ'' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web |date=20 January 2015 |title=Sana Makbul set for Kollywood debut |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Sana-Makbul-set-for-Kollywood-debut/articleshow/45955214.cms |access-date=30 May 2015 |website=The Times of India}}</ref> 2021 ਵਿੱਚ, ਸਨਾ ਨੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11<ref>{{Cite web |title=Khatron Ke Khiladi 11 contestants celebrate Sana Makbul's 28th birthday in Cape Town |url=https://www.indiatoday.in/amp/television/reality-tv/story/khatron-ke-khiladi-11-contestants-celebrate-sana-makbul-s-28th-birthday-in-cape-town-1814296-2021-06-13 |access-date=20 September 2021 |website=India Today}}</ref> ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਜੋ [[ਕੇਪਟਾਊਨ|ਕੇਪ ਟਾਊਨ]], [[ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ]] ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ,<ref>{{Cite web |date=16 May 2021 |title=Khatron Ke Khiladi 11: Shweta Tiwari to Sana Makbul, here's what the contestants are up to in Cape Town |url=https://indianexpress.com/photos/entertainment-gallery/khatron-ke-khiladi-11-shweta-tiwari-abs-photo-sana-makbul-poses-on-the-beach-7317574/ |website=[[The Indian Express]]}}</ref> ਉਹ ਇੱਕ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ।<ref>{{Cite web |title=Khatron Ke Khiladi 11: सेमी फिनाले में बाहर हो गईं ये कंटेस्टेंट |url=https://www.livehindustan.com/entertainment/story-khatron-ke-khiladi-11-sana-makbul-eliminated-in-the-semi-finale-here-top-6-contestants-4573991.html |url-status=live |access-date=20 September 2021 |website=Hindustan |language=hindi}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1993]] q8t515axtai7w4s3064f4n1rgpoyyvz 841865 841864 2026-07-02T16:17:36Z KiranBOT 55200 URL ਤੋਂ AMP ਟਰੈਕਿੰਗ ਹਟਾਈ ਗਈ ([[:m:User:KiranBOT/AMP|ਵੇਰਵੇ]]) ([[User talk:Usernamekiran|ਗਲਤੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰੋ]]) v2.2.9s 841865 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਸਨਾ ਮਕਬੂਲ | image = Sana-Makbul-snapped-for-Khatron-Ke-Khiladi-finale-2.jpg | caption = 2021 ਵਿੱਚ ਮਕਬੂਲ | birth_name = ਸਨਾ ਖਾਨ | birth_date = {{birth_date and age|df=yes|1993|06|13}} | birth_place = [[ਮੁੰਬਈ]], [[ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]], ਭਾਰਤ | nationality = | occupation = [[ਅਭਿਨੇਤਰੀ]], [[ਮਾਡਲ (ਵਿਅਕਤੀ)|ਮਾਡਲ]] | years_active = 2011–ਮੌਜੂਦ | known_for = }} [[Category:Articles with hCards]] '''ਸਨਾ ਮਕਬੂਲ ਖਾਨ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Sana Makbul Khan;''' ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ: '''ਸਨਾ ਖਾਨ'''; 13 ਜੂਨ 1993) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਲਰਜ਼ ਟੀਵੀ ਦੇ ਅਲੌਕਿਕ ਡਰਾਮਾ ''ਵਿਸ਼ਾ'' ਵਿੱਚ ਡਾ. ਆਲੀਆ ਸਾਨਿਆਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=I never wanted to do a Saas-Bahu saga with all kind of drama: Sana Maqbool Khan |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/i-never-wanted-to-do-a-saas-bahu-saga-with-all-kind-of-drama-sana-maqbool-khan/articleshow/60504699.cms |website=[[The Times of India]]}}</ref> ਮਕਬੂਲ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ''ਡਿਕਕੁਲੂ ਚੂਡਾਕੂ ਰਮਈਆ'' ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ ''ਡਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ 7ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਸੀ।<ref name="indiatimes2">{{Cite web |date=6 September 2014 |title=Sana Makbul to debut in Tollywood |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Sana-Makbul-to-debut-in-Tollywood/articleshow/41883504.cms |access-date=30 May 2015 |website=The Times of India}}</ref><ref name="thehindu1">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/smile-on/article6410606.ece|title=Smile on|date=15 September 2014|work=The Hindu|access-date=30 May 2015}}</ref> == ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ == ਮਕਬੁਲ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਜੂਨ, 1993 ਨੂੰ [[ਮੁੰਬਈ]], [[ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ|ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ]] ਵਿੱਚ ਸਨਾ ਖਾਨ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=PHOTOS: Birthday girl Sana Makbul looks adorable as she celebrates her special day with cupcakes |url=https://www.pinkvilla.com/tv/news-gossip/photos-birthday-girl-sana-makbul-looks-adorable-she-celebrates-her-special-day-cupcakes-776172%3famp |access-date=15 June 2021 |website=Pinkvilla |archive-date=24 ਜੂਨ 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624222217/https://www.pinkvilla.com/tv/news-gossip/photos-birthday-girl-sana-makbul-looks-adorable-she-celebrates-her-special-day-cupcakes-776172?amp |url-status=dead }}</ref> 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਸਨਾ ਮਕਬੁਲ ਖਾਨ ਰੱਖ ਲਿਆ।<ref>{{Cite web |title=Exclusive – Here's why Sana Khan added father's name to hers |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/why-sana-khan-added-fathers-name-to-hers/articleshow/69856207.cms |access-date=10 May 2020 |website=[[The Times of India]]}}</ref> == ਕੈਰੀਅਰ == [[ਤਸਵੀਰ:Sana_Makbul_(1993)_Box_Cricket_League.jpg|thumb| 2014 ਵਿੱਚ ਮਕਬੁਲ]] ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮਾਡਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/smile-on/article6410606.ece|title=Smile on|date=15 September 2014|work=The Hindu|access-date=20 September 2021|issn=0971-751X}}</ref> ਉਹ 2009 ਵਿੱਚ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ''ਐਮਟੀਵੀ ਸਕੂਟੀ ਟੀਨ ਦੀਵਾ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਫਿਰ ਉਹ ਟੀਨ ਮਿਊਜ਼ੀਕਲ ਸੀਰੀਜ਼ ''ਈਸ਼ਾਨ: ਸਪਨੋ ਕੋ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ'' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਹ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ''ਕਿਤਨੀ ਮੁਹੱਬਤ ਹੈ'' ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਸੀਰੀਅਲ ''[[ਇਸ ਪਿਆਰ ਕੋ ਕਿਆ ਨਾਮ ਦੂੰ?|ਇਸ ਪਿਆਰ ਕੋ ਕਯਾ ਨਾਮ ਦੂਨ ਵਿੱਚ ਲਾਵਣਿਆ ਕਸ਼ਯਪ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।]]'' ਅਤੇ ਰੀਆ ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ''ਸ਼ਾਲੀਨ ਮਲਹੋਤਰਾ'' ਦੇ ਨਾਲ 4 ਲਾਇਨਜ਼ ਫਿਲਮਜ਼ ਦੀ ਅਪਰਾਧਿਕ ਜਾਂਚ ਲੜੀ ''ਅਰਜੁਨ'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ [[ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ (ਫੇਮਿਨਾ)|ਫੇਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ]] ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫੇਮਿਨਾ ਮਿਸ ਬਿਊਟੀਫੁੱਲ ਸਮਾਈਲ 2012 ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ''ਡਿਕਕੁਲੂ ਚੂਡਾਕੂ ਰਮੱਈਆ'' ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਆਪਣਾ ਸਕ੍ਰੀਨ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਸਨਾ ਮਕਬੁਲ ਰੱਖ ਲਿਆ। ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੰਹਿਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਇੱਕ ਐਰੋਬਿਕਸ ਟ੍ਰੇਨਰ,<ref>{{Cite web |date=9 October 2014 |title=Miss India finalist talks about Dikkulu Choodaku Ramayya |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Miss-India-finalist-talks-about-Dikkulu-Choodaku-Ramayya/articleshow/44755508.cms |access-date=30 May 2015 |website=The Times of India}}</ref> ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=1 May 2014 |title=For actress Sana Khan it is a dream come true |url=http://www.deccanchronicle.com/140430/entertainment-tollywood/article/actress-sana-khan-it-dream-come-true |access-date=30 May 2015 |website=Deccan Chronicle}}</ref> ਉਸਨੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਪੇਰੀਸਾਮੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਇੱਕ ਕ੍ਰਾਈਮ ਥ੍ਰਿਲਰ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ''ਰੰਗੂਨ'' ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂਕਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਸ਼ਿਸ਼ਟ ਨਾਲ ''ਵਿਸ਼ਾ'' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web |date=20 January 2015 |title=Sana Makbul set for Kollywood debut |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/Sana-Makbul-set-for-Kollywood-debut/articleshow/45955214.cms |access-date=30 May 2015 |website=The Times of India}}</ref> 2021 ਵਿੱਚ, ਸਨਾ ਨੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਫੀਅਰ ਫੈਕਟਰ: ਖਤਰੋਂ ਕੇ ਖਿਲਾੜੀ 11<ref>{{Cite web |title=Khatron Ke Khiladi 11 contestants celebrate Sana Makbul's 28th birthday in Cape Town |url=https://www.indiatoday.in/television/reality-tv/story/khatron-ke-khiladi-11-contestants-celebrate-sana-makbul-s-28th-birthday-in-cape-town-1814296-2021-06-13 |access-date=20 September 2021 |website=India Today}}</ref> ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਜੋ [[ਕੇਪਟਾਊਨ|ਕੇਪ ਟਾਊਨ]], [[ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ]] ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ,<ref>{{Cite web |date=16 May 2021 |title=Khatron Ke Khiladi 11: Shweta Tiwari to Sana Makbul, here's what the contestants are up to in Cape Town |url=https://indianexpress.com/photos/entertainment-gallery/khatron-ke-khiladi-11-shweta-tiwari-abs-photo-sana-makbul-poses-on-the-beach-7317574/ |website=[[The Indian Express]]}}</ref> ਉਹ ਇੱਕ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ।<ref>{{Cite web |title=Khatron Ke Khiladi 11: सेमी फिनाले में बाहर हो गईं ये कंटेस्टेंट |url=https://www.livehindustan.com/entertainment/story-khatron-ke-khiladi-11-sana-makbul-eliminated-in-the-semi-finale-here-top-6-contestants-4573991.html |url-status=live |access-date=20 September 2021 |website=Hindustan |language=hindi}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1993]] 4t9qptbb277ztbvazhpzxoeyc4juth1 0 161852 841849 749623 2026-07-02T14:49:22Z Sonia Atwal 49604 /* ਕਰੀਅਰ */ 841849 wikitext text/x-wiki '''ਅਰਫਾ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਰੰਧਾਵਾ''' ( {{lang-ur|{{Nastaliq|عارفہ کریم رندھاوا}}&lrm;}} ; ( {{Lang-pa|{{Nastaliq|عارفہ کریم رندھاوا}}&lrm;}} ; 2 ਫਰਵਰੀ 1995&nbsp;- 14 ਜਨਵਰੀ 2012) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਡਿਜੀ ਸੀ ਜੋ 2004 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਸਰਟੀਫਾਈਡ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ (MCP) ਬਣਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ [[ਗਿਨੀਜ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼|ਗਿਨੀਜ਼ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼]] ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=23 August 2017 |title=Arfa Karim in Guinness Book |url=https://tribune.com.pk/story/1485803/15-noteworthy-guinness-world-records-that-make-pakistan-proud/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180722125841/https://tribune.com.pk/story/1485803/15-noteworthy-guinness-world-records-that-make-pakistan-proud/ |archive-date=22 July 2018 |access-date=22 July 2018 |website=The Express Tribune}}</ref> ਅਰਫਾ ਨੇ 2008 ਤੱਕ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ TechEd ਡਿਵੈਲਪਰਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੋਰਮਾਂ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਜਨਰਲ [[ਪਰਵੇਜ਼ ਮੁਸ਼ੱਰਫ਼]] ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਰਵਉੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, [[ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ|ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸ਼ੀਅਲ ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਫ਼ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ]] ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਇੰਸ ਪਾਰਕ, ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ, ਦਾ ਨਾਮ ਉਸਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="technologypark">{{Cite news|url=http://www.thenews.com.pk/TodaysPrintDetail.aspx?ID=87791&Cat=2|title=Software Technology Park name changed to Arfa Software Technology Park|date=16 January 2012|access-date=16 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120116101251/http://thenews.com.pk/TodaysPrintDetail.aspx?ID=87791&Cat=2|archive-date=16 January 2012|publisher=[[The News (Pakistan)|The News]] (newspaper)}}</ref><ref>{{Cite web |title=9-year-old earns accolade as Microsoft pro |url=http://news.cnet.com/9-year-old-earns-accolade-as-Microsoft-pro/2100-1012_3-5793614.html?type=pt&part=inv&tag=feed&subj=news |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150409205329/http://www.url/ |archive-date=9 April 2015 |access-date=14 January 2012}}</ref><ref name="Remembering Arfa">{{Cite news|url=http://www.geekwire.com/2011/arfa|title=Remembering a remarkable girl who made a mark on Microsoft|date=30 December 2011|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20180617065839/https://www.geekwire.com/2011/arfa/|archive-date=17 June 2018}}</ref><ref name="pakblogyoungitchild">{{Cite web |date=2 January 2012 |title=Arfa Karim Randhawa young IT child prodigy &#124; Pakistan's youngest MCP |url=http://www.pakblog.net/2011/12/arfa-karim-randhawa-young-it-child.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181005022432/http://www.pakblog.net/2011/12/arfa-karim-randhawa-young-it-child.html |archive-date=5 October 2018 |access-date=2 September 2014}}</ref> 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਅਰਫਾ ਨੂੰ [[ਬਿਲ ਗੇਟਸ]] ਦੁਆਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>[http://www.seattlepi.com/business/232514_msftarfa14.html In smarts, she's a perfect 10 – Seattle Pi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220114071458/https://www.seattlepi.com/business/article/In-smarts-she-s-a-perfect-10-1178306.php|date=14 January 2022}}.</ref> ਉਸਦੀ ਮੌਤ 2012 ਵਿੱਚ, 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ। == ਜੀਵਨੀ == === ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ === ਰੰਧਾਵਾ ਦਾ ਜਨਮ [[ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ|ਪੰਜਾਬ]], [[ਪਾਕਿਸਤਾਨ]], [[ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ|ਫੈਸਲਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ]] ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਦੀਵਾਲੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਸਲੀ [[ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ|ਪੰਜਾਬੀ]] ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ|date=July 2022}} === ਕਰੀਅਰ === ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। S. Somasegar, Microsoft ਦੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਲੌਗ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ।<ref name="pakblogyoungitchild" /> 2 ਅਗਸਤ, 2005 ਨੂੰ, ਆਰਫਾ ਨੂੰ ਫਾਤਿਮਾ [[ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਜਿੰਨਾਹ|ਜਿਨਾਹ]] ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ 113ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ੌਕਤ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫਾਤਿਮਾ ਜਿਨਾਹ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="Fatima Jinnah Award">{{Cite news|url=http://archives.dawn.com/2005/08/03/nat4.htm|title=Fatima Jinnah Award given to 59 personalities|date=3 August 2005|work=DAWN|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20131031213012/http://archives.dawn.com/2005/08/03/nat4.htm|archive-date=31 October 2013}}</ref> ਉਸਨੇ ਅਗਸਤ, 2005 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੋਂ ਸਲਾਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਯੂਥ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।<ref>[http://www.dawn.com/weekly/science/archive/050910/science3.htm Technology: 'Shining Pakistan'] – DAWN Science; 10 September 2005. </ref> ਰੰਧਾਵਾ ਨੂੰ 2005 ਵਿੱਚ [[ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ|ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਫ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ]] ਮਿਲਿਆ,<ref name="Arfa Abdul Karim passes away">{{Cite web |last=Dawn.com |date=14 January 2012 |title=Arfa Karim passes away in Lahore |url=http://www.dawn.com/news/688081 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170610211247/https://www.dawn.com/news/688081 |archive-date=10 June 2017 |access-date=23 December 2016 |website=Dawn |location=Pakistan}}</ref> ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮਤਾ ਦਿਖਾਈ ਹੈ; ਉਹ ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਜਨਵਰੀ, 2010 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਕੰਪਨੀ ਦੀ 3G ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਬਰਾਡਬੈਂਡ ਸੇਵਾ, " EVO " ਲਈ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ<ref name="PTCL brand amdassador">{{Cite news|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2010%5C01%5C24%5Cstory_24-1-2010_pg5_15|title=PTCL striving hard to provide best services|date=24 January 2010|work=Daily Times|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20131112161333/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2010%5C01%5C24%5Cstory_24-1-2010_pg5_15|archive-date=12 November 2013}}</ref> === ਮੌਤ === 2011 ਵਿੱਚ, ਰੰਧਾਵਾ ਲਾਹੌਰ ਗ੍ਰਾਮਰ ਸਕੂਲ ਪੈਰਾਗਨ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਏ-ਲੈਵਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ। 22 ਦਸੰਬਰ 2011 ਨੂੰ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਰਗੀ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈ ਗਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਮਿਲਟਰੀ ਹਸਪਤਾਲ (ਸੀਐਮਐਚ) ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।<ref name="Remembering Arfa" /> 9 ਜਨਵਰੀ 2012 ਨੂੰ, ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ [[ਬਿਲ ਗੇਟਸ|ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਨੇ]] ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ "ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਪਾਅ" ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਗੇਟਸ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੈਨਲ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਟੈਲੀਕਾਨਫਰੰਸ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਪੈਨਲ ਨੇ ਉਸਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ।<ref name="Arfa Abdul Karim Funeral">{{Cite web |last=Report |first=Dawn |date=15 January 2012 |title=Arfa loses fight against epilepsy |url=http://www.dawn.com/news/688277 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190830230042/https://www.dawn.com/news/688277 |archive-date=30 August 2019 |access-date=23 December 2016 |website=Dawn |location=Pakistan}}</ref> ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ 'ਤੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹਾਲਤ 'ਚ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਣ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਖਰਚੇ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=7 January 2012 |title=Bill Gates contacts Arfa's father for treatment |url=http://www.geo.tv/GeoDetail.aspx?ID=30273 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120112024616/http://www.geo.tv/GeoDetail.aspx?ID=30273 |archive-date=12 January 2012 |access-date=14 January 2012 |publisher=Geo.tv}}</ref> ਰੰਧਾਵਾ 13 ਜਨਵਰੀ 2012 ਨੂੰ ਸੁਧਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿਖਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਮਜਦ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਲਿਜਾਣ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.thenews.com.pk/print/268562-arfa-karim-remembered|title=Arfa Karim remembered|work=The News International|access-date=14 January 2022|language=en}}</ref> ਰੰਧਾਵਾ ਦੀ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 14 ਜਨਵਰੀ 2012 ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ, ਜੋ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ [[ਸ਼ਹਿਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼|ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ]] ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਚੱਕ ਨੰਬਰ 4 ਜੇਬੀ ਰਾਮ ਦੀਵਾਲੀ, ਫੈਸਲਾਬਾਦ-ਸਰਗੋਧਾ ਰੋਡ [[ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ|ਫੈਸਲਾਬਾਦ]] ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ।<ref name="Arfa Last Farewell">{{Cite web |title=The Express Tribune newspaper, Published 15 Jan 2012, Retrieved 22 Dec 2016 |url=http://tribune.com.pk/story/321836/last-farewell-for-child-prodigy-arfa-Abdul/, |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20191028094113/https://tribune.com.pk/story/321836/last-farewell-for-child-prodigy-arfa-Abdul/,/ |archive-date=28 October 2019 |access-date=23 December 2016}}</ref> == ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ == ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ ਹੈ।<ref name=":0" /> ਸਤਾਰਾਂ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਿਆਰੀ ਸਹੂਲਤ ਹੈ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Arfa Software Technology Park &#124; PITB |url=https://www.pitb.gov.pk/astp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210115193439/https://www.pitb.gov.pk/astp |archive-date=15 January 2021 |access-date=14 January 2021}}</ref> ਸ਼ਰੀਫ ਦੁਆਰਾ 15 ਜਨਵਰੀ 2012 ਨੂੰ "ਆਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ" ਦਾ ਨਾਮ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ "ਲਾਹੌਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ" ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref name=":0" /> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995]] 8kmid6xodoext2x7y7jetgmkm4mpttt 841850 841849 2026-07-02T14:50:26Z Sonia Atwal 49604 /* ਮੌਤ */ 841850 wikitext text/x-wiki '''ਅਰਫਾ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਰੰਧਾਵਾ''' ( {{lang-ur|{{Nastaliq|عارفہ کریم رندھاوا}}&lrm;}} ; ( {{Lang-pa|{{Nastaliq|عارفہ کریم رندھاوا}}&lrm;}} ; 2 ਫਰਵਰੀ 1995&nbsp;- 14 ਜਨਵਰੀ 2012) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਡਿਜੀ ਸੀ ਜੋ 2004 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਸਰਟੀਫਾਈਡ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ (MCP) ਬਣਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ [[ਗਿਨੀਜ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼|ਗਿਨੀਜ਼ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼]] ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=23 August 2017 |title=Arfa Karim in Guinness Book |url=https://tribune.com.pk/story/1485803/15-noteworthy-guinness-world-records-that-make-pakistan-proud/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180722125841/https://tribune.com.pk/story/1485803/15-noteworthy-guinness-world-records-that-make-pakistan-proud/ |archive-date=22 July 2018 |access-date=22 July 2018 |website=The Express Tribune}}</ref> ਅਰਫਾ ਨੇ 2008 ਤੱਕ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ TechEd ਡਿਵੈਲਪਰਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੋਰਮਾਂ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਜਨਰਲ [[ਪਰਵੇਜ਼ ਮੁਸ਼ੱਰਫ਼]] ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਰਵਉੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, [[ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ|ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸ਼ੀਅਲ ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਫ਼ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ]] ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਇੰਸ ਪਾਰਕ, ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ, ਦਾ ਨਾਮ ਉਸਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="technologypark">{{Cite news|url=http://www.thenews.com.pk/TodaysPrintDetail.aspx?ID=87791&Cat=2|title=Software Technology Park name changed to Arfa Software Technology Park|date=16 January 2012|access-date=16 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120116101251/http://thenews.com.pk/TodaysPrintDetail.aspx?ID=87791&Cat=2|archive-date=16 January 2012|publisher=[[The News (Pakistan)|The News]] (newspaper)}}</ref><ref>{{Cite web |title=9-year-old earns accolade as Microsoft pro |url=http://news.cnet.com/9-year-old-earns-accolade-as-Microsoft-pro/2100-1012_3-5793614.html?type=pt&part=inv&tag=feed&subj=news |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150409205329/http://www.url/ |archive-date=9 April 2015 |access-date=14 January 2012}}</ref><ref name="Remembering Arfa">{{Cite news|url=http://www.geekwire.com/2011/arfa|title=Remembering a remarkable girl who made a mark on Microsoft|date=30 December 2011|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20180617065839/https://www.geekwire.com/2011/arfa/|archive-date=17 June 2018}}</ref><ref name="pakblogyoungitchild">{{Cite web |date=2 January 2012 |title=Arfa Karim Randhawa young IT child prodigy &#124; Pakistan's youngest MCP |url=http://www.pakblog.net/2011/12/arfa-karim-randhawa-young-it-child.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181005022432/http://www.pakblog.net/2011/12/arfa-karim-randhawa-young-it-child.html |archive-date=5 October 2018 |access-date=2 September 2014}}</ref> 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਅਰਫਾ ਨੂੰ [[ਬਿਲ ਗੇਟਸ]] ਦੁਆਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>[http://www.seattlepi.com/business/232514_msftarfa14.html In smarts, she's a perfect 10 – Seattle Pi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220114071458/https://www.seattlepi.com/business/article/In-smarts-she-s-a-perfect-10-1178306.php|date=14 January 2022}}.</ref> ਉਸਦੀ ਮੌਤ 2012 ਵਿੱਚ, 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ। == ਜੀਵਨੀ == === ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ === ਰੰਧਾਵਾ ਦਾ ਜਨਮ [[ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ|ਪੰਜਾਬ]], [[ਪਾਕਿਸਤਾਨ]], [[ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ|ਫੈਸਲਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ]] ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਦੀਵਾਲੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਸਲੀ [[ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ|ਪੰਜਾਬੀ]] ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ|date=July 2022}} === ਕਰੀਅਰ === ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। S. Somasegar, Microsoft ਦੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਲੌਗ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ।<ref name="pakblogyoungitchild" /> 2 ਅਗਸਤ, 2005 ਨੂੰ, ਆਰਫਾ ਨੂੰ ਫਾਤਿਮਾ [[ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਜਿੰਨਾਹ|ਜਿਨਾਹ]] ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ 113ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ੌਕਤ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫਾਤਿਮਾ ਜਿਨਾਹ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="Fatima Jinnah Award">{{Cite news|url=http://archives.dawn.com/2005/08/03/nat4.htm|title=Fatima Jinnah Award given to 59 personalities|date=3 August 2005|work=DAWN|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20131031213012/http://archives.dawn.com/2005/08/03/nat4.htm|archive-date=31 October 2013}}</ref> ਉਸਨੇ ਅਗਸਤ, 2005 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੋਂ ਸਲਾਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਯੂਥ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।<ref>[http://www.dawn.com/weekly/science/archive/050910/science3.htm Technology: 'Shining Pakistan'] – DAWN Science; 10 September 2005. </ref> ਰੰਧਾਵਾ ਨੂੰ 2005 ਵਿੱਚ [[ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ|ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਫ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ]] ਮਿਲਿਆ,<ref name="Arfa Abdul Karim passes away">{{Cite web |last=Dawn.com |date=14 January 2012 |title=Arfa Karim passes away in Lahore |url=http://www.dawn.com/news/688081 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170610211247/https://www.dawn.com/news/688081 |archive-date=10 June 2017 |access-date=23 December 2016 |website=Dawn |location=Pakistan}}</ref> ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮਤਾ ਦਿਖਾਈ ਹੈ; ਉਹ ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਜਨਵਰੀ, 2010 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਕੰਪਨੀ ਦੀ 3G ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਬਰਾਡਬੈਂਡ ਸੇਵਾ, " EVO " ਲਈ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ<ref name="PTCL brand amdassador">{{Cite news|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2010%5C01%5C24%5Cstory_24-1-2010_pg5_15|title=PTCL striving hard to provide best services|date=24 January 2010|work=Daily Times|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20131112161333/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2010%5C01%5C24%5Cstory_24-1-2010_pg5_15|archive-date=12 November 2013}}</ref> === ਮੌਤ === 2011 ਵਿੱਚ, ਰੰਧਾਵਾ ਲਾਹੌਰ ਗ੍ਰਾਮਰ ਸਕੂਲ ਪੈਰਾਗਨ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਏ-ਲੈਵਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ। 22 ਦਸੰਬਰ, 2011 ਨੂੰ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਰਗੀ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈ ਗਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਮਿਲਟਰੀ ਹਸਪਤਾਲ (ਸੀਐਮਐਚ) ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।<ref name="Remembering Arfa" /> 9 ਜਨਵਰੀ, 2012 ਨੂੰ, ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ [[ਬਿਲ ਗੇਟਸ|ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਨੇ]] ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ "ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਪਾਅ" ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਗੇਟਸ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੈਨਲ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਟੈਲੀਕਾਨਫਰੰਸ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਪੈਨਲ ਨੇ ਉਸਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ।<ref name="Arfa Abdul Karim Funeral">{{Cite web |last=Report |first=Dawn |date=15 January 2012 |title=Arfa loses fight against epilepsy |url=http://www.dawn.com/news/688277 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190830230042/https://www.dawn.com/news/688277 |archive-date=30 August 2019 |access-date=23 December 2016 |website=Dawn |location=Pakistan}}</ref> ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ 'ਤੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹਾਲਤ 'ਚ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਣ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਖਰਚੇ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=7 January 2012 |title=Bill Gates contacts Arfa's father for treatment |url=http://www.geo.tv/GeoDetail.aspx?ID=30273 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120112024616/http://www.geo.tv/GeoDetail.aspx?ID=30273 |archive-date=12 January 2012 |access-date=14 January 2012 |publisher=Geo.tv}}</ref> ਰੰਧਾਵਾ 13 ਜਨਵਰੀ, 2012 ਨੂੰ ਸੁਧਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿਖਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਮਜਦ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਲਿਜਾਣ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.thenews.com.pk/print/268562-arfa-karim-remembered|title=Arfa Karim remembered|work=The News International|access-date=14 January 2022|language=en}}</ref> ਰੰਧਾਵਾ ਦੀ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 14 ਜਨਵਰੀ, 2012 ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ, ਜੋ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ [[ਸ਼ਹਿਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼|ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ]] ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਚੱਕ ਨੰਬਰ 4 ਜੇਬੀ ਰਾਮ ਦੀਵਾਲੀ, ਫੈਸਲਾਬਾਦ-ਸਰਗੋਧਾ ਰੋਡ [[ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ|ਫੈਸਲਾਬਾਦ]] ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ।<ref name="Arfa Last Farewell">{{Cite web |title=The Express Tribune newspaper, Published 15 Jan 2012, Retrieved 22 Dec 2016 |url=http://tribune.com.pk/story/321836/last-farewell-for-child-prodigy-arfa-Abdul/, |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20191028094113/https://tribune.com.pk/story/321836/last-farewell-for-child-prodigy-arfa-Abdul/,/ |archive-date=28 October 2019 |access-date=23 December 2016}}</ref> == ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ == ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ ਹੈ।<ref name=":0" /> ਸਤਾਰਾਂ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਿਆਰੀ ਸਹੂਲਤ ਹੈ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Arfa Software Technology Park &#124; PITB |url=https://www.pitb.gov.pk/astp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210115193439/https://www.pitb.gov.pk/astp |archive-date=15 January 2021 |access-date=14 January 2021}}</ref> ਸ਼ਰੀਫ ਦੁਆਰਾ 15 ਜਨਵਰੀ 2012 ਨੂੰ "ਆਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ" ਦਾ ਨਾਮ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ "ਲਾਹੌਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ" ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref name=":0" /> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995]] tpzw2sjumddz6mzn074upyb17142sj1 841851 841850 2026-07-02T14:50:49Z Sonia Atwal 49604 /* ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ */ 841851 wikitext text/x-wiki '''ਅਰਫਾ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਰੰਧਾਵਾ''' ( {{lang-ur|{{Nastaliq|عارفہ کریم رندھاوا}}&lrm;}} ; ( {{Lang-pa|{{Nastaliq|عارفہ کریم رندھاوا}}&lrm;}} ; 2 ਫਰਵਰੀ 1995&nbsp;- 14 ਜਨਵਰੀ 2012) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਡਿਜੀ ਸੀ ਜੋ 2004 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਸਰਟੀਫਾਈਡ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ (MCP) ਬਣਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ [[ਗਿਨੀਜ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼|ਗਿਨੀਜ਼ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡਜ਼]] ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |date=23 August 2017 |title=Arfa Karim in Guinness Book |url=https://tribune.com.pk/story/1485803/15-noteworthy-guinness-world-records-that-make-pakistan-proud/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180722125841/https://tribune.com.pk/story/1485803/15-noteworthy-guinness-world-records-that-make-pakistan-proud/ |archive-date=22 July 2018 |access-date=22 July 2018 |website=The Express Tribune}}</ref> ਅਰਫਾ ਨੇ 2008 ਤੱਕ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ TechEd ਡਿਵੈਲਪਰਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੋਰਮਾਂ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਜਨਰਲ [[ਪਰਵੇਜ਼ ਮੁਸ਼ੱਰਫ਼]] ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਰਵਉੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, [[ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ|ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸ਼ੀਅਲ ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਫ਼ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ]] ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਇੰਸ ਪਾਰਕ, ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ, ਦਾ ਨਾਮ ਉਸਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref name="technologypark">{{Cite news|url=http://www.thenews.com.pk/TodaysPrintDetail.aspx?ID=87791&Cat=2|title=Software Technology Park name changed to Arfa Software Technology Park|date=16 January 2012|access-date=16 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120116101251/http://thenews.com.pk/TodaysPrintDetail.aspx?ID=87791&Cat=2|archive-date=16 January 2012|publisher=[[The News (Pakistan)|The News]] (newspaper)}}</ref><ref>{{Cite web |title=9-year-old earns accolade as Microsoft pro |url=http://news.cnet.com/9-year-old-earns-accolade-as-Microsoft-pro/2100-1012_3-5793614.html?type=pt&part=inv&tag=feed&subj=news |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150409205329/http://www.url/ |archive-date=9 April 2015 |access-date=14 January 2012}}</ref><ref name="Remembering Arfa">{{Cite news|url=http://www.geekwire.com/2011/arfa|title=Remembering a remarkable girl who made a mark on Microsoft|date=30 December 2011|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20180617065839/https://www.geekwire.com/2011/arfa/|archive-date=17 June 2018}}</ref><ref name="pakblogyoungitchild">{{Cite web |date=2 January 2012 |title=Arfa Karim Randhawa young IT child prodigy &#124; Pakistan's youngest MCP |url=http://www.pakblog.net/2011/12/arfa-karim-randhawa-young-it-child.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20181005022432/http://www.pakblog.net/2011/12/arfa-karim-randhawa-young-it-child.html |archive-date=5 October 2018 |access-date=2 September 2014}}</ref> 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਅਰਫਾ ਨੂੰ [[ਬਿਲ ਗੇਟਸ]] ਦੁਆਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>[http://www.seattlepi.com/business/232514_msftarfa14.html In smarts, she's a perfect 10 – Seattle Pi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220114071458/https://www.seattlepi.com/business/article/In-smarts-she-s-a-perfect-10-1178306.php|date=14 January 2022}}.</ref> ਉਸਦੀ ਮੌਤ 2012 ਵਿੱਚ, 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ। == ਜੀਵਨੀ == === ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ === ਰੰਧਾਵਾ ਦਾ ਜਨਮ [[ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ|ਪੰਜਾਬ]], [[ਪਾਕਿਸਤਾਨ]], [[ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ|ਫੈਸਲਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ]] ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਦੀਵਾਲੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਸਲੀ [[ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ|ਪੰਜਾਬੀ]] ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।{{ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ|date=July 2022}} === ਕਰੀਅਰ === ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। S. Somasegar, Microsoft ਦੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਲੌਗ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ।<ref name="pakblogyoungitchild" /> 2 ਅਗਸਤ, 2005 ਨੂੰ, ਆਰਫਾ ਨੂੰ ਫਾਤਿਮਾ [[ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਜਿੰਨਾਹ|ਜਿਨਾਹ]] ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ 113ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ੌਕਤ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫਾਤਿਮਾ ਜਿਨਾਹ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।<ref name="Fatima Jinnah Award">{{Cite news|url=http://archives.dawn.com/2005/08/03/nat4.htm|title=Fatima Jinnah Award given to 59 personalities|date=3 August 2005|work=DAWN|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20131031213012/http://archives.dawn.com/2005/08/03/nat4.htm|archive-date=31 October 2013}}</ref> ਉਸਨੇ ਅਗਸਤ, 2005 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੋਂ ਸਲਾਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਯੂਥ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।<ref>[http://www.dawn.com/weekly/science/archive/050910/science3.htm Technology: 'Shining Pakistan'] – DAWN Science; 10 September 2005. </ref> ਰੰਧਾਵਾ ਨੂੰ 2005 ਵਿੱਚ [[ਤਮਗ਼ਾ ਹੁਸਨ ਕਾਰਕਰਦਗੀ|ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਫ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ]] ਮਿਲਿਆ,<ref name="Arfa Abdul Karim passes away">{{Cite web |last=Dawn.com |date=14 January 2012 |title=Arfa Karim passes away in Lahore |url=http://www.dawn.com/news/688081 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170610211247/https://www.dawn.com/news/688081 |archive-date=10 June 2017 |access-date=23 December 2016 |website=Dawn |location=Pakistan}}</ref> ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮਤਾ ਦਿਖਾਈ ਹੈ; ਉਹ ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਜਨਵਰੀ, 2010 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਕੰਪਨੀ ਦੀ 3G ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਬਰਾਡਬੈਂਡ ਸੇਵਾ, " EVO " ਲਈ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ<ref name="PTCL brand amdassador">{{Cite news|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2010%5C01%5C24%5Cstory_24-1-2010_pg5_15|title=PTCL striving hard to provide best services|date=24 January 2010|work=Daily Times|access-date=15 January 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20131112161333/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=2010%5C01%5C24%5Cstory_24-1-2010_pg5_15|archive-date=12 November 2013}}</ref> === ਮੌਤ === 2011 ਵਿੱਚ, ਰੰਧਾਵਾ ਲਾਹੌਰ ਗ੍ਰਾਮਰ ਸਕੂਲ ਪੈਰਾਗਨ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਏ-ਲੈਵਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ। 22 ਦਸੰਬਰ, 2011 ਨੂੰ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਰਗੀ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈ ਗਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਮਿਲਟਰੀ ਹਸਪਤਾਲ (ਸੀਐਮਐਚ) ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।<ref name="Remembering Arfa" /> 9 ਜਨਵਰੀ, 2012 ਨੂੰ, ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ [[ਬਿਲ ਗੇਟਸ|ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਨੇ]] ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ "ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਪਾਅ" ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਗੇਟਸ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੈਨਲ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਟੈਲੀਕਾਨਫਰੰਸ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਪੈਨਲ ਨੇ ਉਸਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ।<ref name="Arfa Abdul Karim Funeral">{{Cite web |last=Report |first=Dawn |date=15 January 2012 |title=Arfa loses fight against epilepsy |url=http://www.dawn.com/news/688277 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190830230042/https://www.dawn.com/news/688277 |archive-date=30 August 2019 |access-date=23 December 2016 |website=Dawn |location=Pakistan}}</ref> ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ 'ਤੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹਾਲਤ 'ਚ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਣ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਖਰਚੇ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=7 January 2012 |title=Bill Gates contacts Arfa's father for treatment |url=http://www.geo.tv/GeoDetail.aspx?ID=30273 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120112024616/http://www.geo.tv/GeoDetail.aspx?ID=30273 |archive-date=12 January 2012 |access-date=14 January 2012 |publisher=Geo.tv}}</ref> ਰੰਧਾਵਾ 13 ਜਨਵਰੀ, 2012 ਨੂੰ ਸੁਧਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿਖਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਮਜਦ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਰੰਧਾਵਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਲਿਜਾਣ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=https://www.thenews.com.pk/print/268562-arfa-karim-remembered|title=Arfa Karim remembered|work=The News International|access-date=14 January 2022|language=en}}</ref> ਰੰਧਾਵਾ ਦੀ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 14 ਜਨਵਰੀ, 2012 ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ, ਜੋ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ [[ਸ਼ਹਿਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼|ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ]] ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਚੱਕ ਨੰਬਰ 4 ਜੇਬੀ ਰਾਮ ਦੀਵਾਲੀ, ਫੈਸਲਾਬਾਦ-ਸਰਗੋਧਾ ਰੋਡ [[ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ|ਫੈਸਲਾਬਾਦ]] ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ।<ref name="Arfa Last Farewell">{{Cite web |title=The Express Tribune newspaper, Published 15 Jan 2012, Retrieved 22 Dec 2016 |url=http://tribune.com.pk/story/321836/last-farewell-for-child-prodigy-arfa-Abdul/, |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20191028094113/https://tribune.com.pk/story/321836/last-farewell-for-child-prodigy-arfa-Abdul/,/ |archive-date=28 October 2019 |access-date=23 December 2016}}</ref> == ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ == ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ [[ਲਹੌਰ|ਲਾਹੌਰ]] ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ ਹੈ।<ref name=":0" /> ਸਤਾਰਾਂ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਿਆਰੀ ਸਹੂਲਤ ਹੈ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Arfa Software Technology Park &#124; PITB |url=https://www.pitb.gov.pk/astp |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210115193439/https://www.pitb.gov.pk/astp |archive-date=15 January 2021 |access-date=14 January 2021}}</ref> ਸ਼ਰੀਫ ਦੁਆਰਾ 15 ਜਨਵਰੀ, 2012 ਨੂੰ "ਆਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ" ਦਾ ਨਾਮ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ "ਲਾਹੌਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ" ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref name=":0" /> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1995]] 5vfmngfmbwr3xvafvqaxj52lsibx3k0 0 182242 841896 840010 2026-07-03T10:52:00Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 841896 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਐੱਸ. ਜਾਨਕੀ | image = S. Janaki amma.jpg | caption = 80 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸ. ਜਾਨਕੀ | other_names = ਜਾਨਕੀਅੰਮਾ, ਗਣ ਕੋਕਿਲਾ, ਗਣ ਕੋਗਿਲੇ, ਨਾਈਟਿੰਗੇਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ | birth_name = ਸਿਸਲਾ ਜਾਨਕੀ | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1938|4|23}} | birth_place = ਪੱਲਾਪਟਲਾ, ਗੁੰਟੂਰ, ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਡੀਆ (ਇਸ ਵੇਲੇ [[ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼]] ਵਿੱਚ) | occupation = ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕ | years_active = 1957–2019 | children = 1 <!-- Typically the number of children (e.g., 3); only list names of independently notable or particularly relevant children. --> | website = {{URL|sjanaki.net}} }} '''ਸਿਸਲਾ ਜਾਨਕੀ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: '''Sistla Janaki;''' ਜਨਮ 23 ਅਪ੍ਰੈਲ 1938) [[ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼]] ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ [[ਪਿਠਵਰਤੀ ਗਾਇਕ|ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ]] ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ "'''ਜਾਨਕੀ ਅੰਮਾ'''" ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੀ '''ਨਾਈਟਿੰਗੇਲ''' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Citation |title=Nightingale Of South India – S. Janaki Tamil Hits – All Songs – Download or Listen Free – JioSaavn |date=23 April 2018 |url=https://www.jiosaavn.com/album/nightingale-of-south-india---s.-janaki-tamil-hits/pmOmJP9bMfc_ |language=en-US |access-date=8 February 2022 |archive-date=8 ਫ਼ਰਵਰੀ 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220208134535/https://www.jiosaavn.com/album/nightingale-of-south-india---s.-janaki-tamil-hits/pmOmJP9bMfc_ |url-status=dead }}</ref> ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ 'ਗਾਨਾ ਕੋਗਿਲੇ',<ref>{{Cite web |date=28 April 2021 |title=Best Songs of S Janaki |url=https://lyricsparty.com/best-songs-of-s-janaki/ |access-date=25 ਮਾਰਚ 2024 |archive-date=4 ਫ਼ਰਵਰੀ 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230204225027/https://lyricsparty.com/best-songs-of-s-janaki/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=22 April 2021 |title=S. Janaki &#124; Birthday |url=https://www.mysoretrendz.com/birthday/s-janaki/ |access-date=25 ਮਾਰਚ 2024 |archive-date=26 ਫ਼ਰਵਰੀ 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240226111913/https://www.mysoretrendz.com/birthday/s-janaki/ |url-status=dead }}</ref> ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ 'ਗਾਨਾ ਕੋਕਿਲਾ' ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ 'ਇਸਾਈਕੁਇਲ' ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=இந்தக் குயில் இனி கச்சேரியிலும் பாடாது: எஸ்.ஜானகி முடிவு |url=https://www.puthiyathalaimurai.com/newsview/18087/I-want-to-stop-singing-when-I-am-doing-well--says-S-Janaki |access-date=8 February 2022 |website=Puthiyathalaimurai |language=ta}}</ref> ਉਸਨੇ ਫਿਲਮਾਂ, ਐਲਬਮਾਂ ਵਿੱਚ '''48,000''' ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੀਤ<ref>{{Cite web |date=5 December 2018 |title=S Janaki returns to playback singing |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/music/s-janaki-returns-to-playback-singing/articleshow/66937115.cms |website=The Times of India}}</ref> ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਰੇਡੀਓ ਜਿਸ ਵਿੱਚ [[ਕੰਨੜ]], [[ਮਲਿਆਲਮ]], ਤੇਲਗੂ, [[ਤੇਲੁਗੂ ਭਾਸ਼ਾ|ਤਾਮਿਲ]] [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|, ਹਿੰਦੀ]] [[ਤਮਿਲ਼ ਭਾਸ਼ਾ|,]] [[ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ|ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ]], [[ਓਡੀਆ ਭਾਸ਼ਾ|ਉੜੀਆ]], [[ਤੁਲੂ ਭਾਸ਼ਾ|ਤੁਲੂ]], [[ਉਰਦੂ]], [[ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਪੰਜਾਬੀ]], ਬਡਾਗਾ, [[ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਬੰਗਾਲੀ]], [[ਕੋਂਕਣੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਕੋਂਕਣੀ]], [[ਜਪਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਜਾਪਾਨੀ]], [[ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ|ਜਰਮਨ]] ਅਤੇ [[ਸਿੰਹਾਲਾ ਭਾਸ਼ਾ|ਸਿੰਹਾਲੀ]] ਅਤੇ [[ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲੀ|ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ]] ਵਰਗੀਆਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸਮੇਤ 17 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਲੋ, ਡੁਏਟ, ਕੋਰਸ ਅਤੇ ਟਾਈਟਲ ਟਰੈਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਾਣੇ [[ਕੰਨੜ]] ਵਿੱਚ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ [[ਮਲਿਆਲਮ]] ਵਿੱਚ ਸਨ।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/kannada/music/nostalgia-alert-nightingale-of-south-s-janaki-recorded-her-first-song-on-this-day-in-1957/articleshow/99244372.cms?from=mdr|title=Nostalgia alert: Nightingale of South, S Janaki recorded her first song on this day in 1957!|date=4 April 2023|work=The Times of India}}</ref><ref name="youtube.com">{{Cite web |title=Dr. S Janaki Speaking at Naadanamana ll Part 2 |url=https://www.youtube.com/watch?v=lIJwJEinfnw |url-status=bot: unknown |archive-url=https://web.archive.org/web/20221112080505/https://www.youtube.com/watch?v=lIJwJEinfnw&feature=youtu.be |archive-date=12 ਨਵੰਬਰ 2022 |via=YouTube |access-date=25 ਮਾਰਚ 2024 }}</ref><ref>{{Cite web |date=4 October 2016 |title=Legendary singer S. Janaki ends her illustrious career with soulful lullaby in Pathu Kalpanakal, watch video |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/regional/s-janaki-last-song-malayalam-pathu-kalpanakal-ammapoovinum-watch-video-3065404/ |website=The Indian Express}}</ref> 1957 ਵਿੱਚ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ''ਵਿਧਿਯਿਨ ਵਿਲਾਯਤੂ'' ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਉਸਦਾ ਕਰੀਅਰ ਛੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=4 October 2016 |title=I want to stop singing when I am doing well, says S Janaki |url=https://www.deccanchronicle.com/nation/current-affairs/291017/i-want-to-stop-singing-when-i-am-doing-well-says-s-janaki.html |website=Deccan Chronicle}}</ref> ਐਸ. ਜਾਨਕੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਰਾਣੀ ਵਜੋਂ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title={{!}} S Janaki Songs in all languages |url=http://www.sjanaki.net/ |access-date=2023-05-20 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Login • Instagram |url=https://www.instagram.com/accounts/login/?next=https%3A%2F%2Fwww.instagram.com%2Fp%2FCrXlbg5S2S8%2F%3Figshid%3DNTc4MTIwNjQ2YQ%253D%253D |access-date=2023-05-20 |website=www.instagram.com}}</ref> ਉਸਨੇ ਚਾਰ [[ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ|ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ]] ਅਤੇ 33 ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਟੇਟ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੇ ਹਨ।<ref>{{Cite news|url=http://www.hindu.com/2007/04/05/stories/2007040519510200.htm|title=Singing straight from the heart|date=5 April 2007|work=[[The Hindu]]|access-date=30 December 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20071214225255/http://www.hindu.com/2007/04/05/stories/2007040519510200.htm|archive-date=14 December 2007|location=Chennai, India}}</ref> ਉਹ [[ਕਰਨਾਟਕ]] [[ਮੈਸੂਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ|ਦੀ ਮੈਸੂਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ<ref name="doctorate">{{Cite web |date=15 March 2009 |title=Kannada composers laud S Janaki for doctorate honor |url=http://zeenews.india.com/entertainment/music/kannada-composers-laud-s-janaki-for-doctorate-honour_25461.htm |access-date=11 August 2012 |publisher=Zee News}}</ref> ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਕਲਾਈਮਾਮਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜਯੋਤਸਵ ਪੁਰਸਕਾਰ<ref>{{Cite web |title=Rajyotsava Award for S. Janaki |url=https://thehinduimages.com/details-page.php?id=157919952&highlights=Human%20Interest |website=The Hindu |access-date=2024-03-25 |archive-date=2024-03-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240301103325/https://thehinduimages.com/details-page.php?id=157919952&highlights=Human%20Interest |url-status=dead }}</ref> 2013 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ [[ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ|ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਨੂੰ]] ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ ਅਤੇ "ਬਹੁਤ ਦੇਰ" ਨਾਲ ਆਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਣਦੀ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref name="CNN-IBN">{{Cite news|url=http://ibnlive.in.com/videos/317932/veteran-singer-s-janaki-refuses-to-accept-padma-awards.html|title=Veteran singer S Janaki refuses to accept Padma Awards|access-date=27 January 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20150303190330/http://ibnlive.in.com/videos/317932/veteran-singer-s-janaki-refuses-to-accept-padma-awards.html|archive-date=3 March 2015|publisher=CNN-IBN}}</ref> ਸਭ ਤੋਂ ਬਹੁਮੁਖੀ ਗਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਗਾਇਕ ਐਸਪੀ ਬਾਲਸੁਬ੍ਰਾਹਮਣੀਅਮ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਇਲੈਯਾਰਾਜਾ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 1960, 1970 ਅਤੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੀਬੀ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ, ਐਸਪੀ ਬਾਲਸੁਬ੍ਰਾਹਮਣੀਅਮ, [[ਕੇ ਜੇ ਯੇਸੂਦਾਸ|ਕੇਜੇ ਯੇਸੂਦਾਸ]], ਪੀ. ਜੈਚੰਦਰਨ ਅਤੇ ਡਾ. ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਦੋਗਾਣੇ ਸਾਰੇ [[ਦਰਾਵੜੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ|ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ]] ਵਿੱਚ ਚਾਰਟ ਵਿੱਚ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਰਹੇ।<ref>{{Cite web |date=27 July 2004 |title="Kavidaye Padalaga," presented by poet and film lyricist Vairamuthu, this evening, will transform poetry into song |url=http://www.hinduonnet.com/thehindu/thscrip/print.pl?file=2004072700010100.htm&date=2004/07/27/&prd=mp& |url-status=usurped |archive-url=https://archive.today/20130126105125/http://www.hinduonnet.com/thehindu/thscrip/print.pl?file=2004072700010100.htm&date=2004/07/27/&prd=mp& |archive-date=26 January 2013 |access-date=11 August 2012 |website=The Hindu}}</ref> ਉਸਨੇ ਗੀਤਾਂ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ 5000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟੇਜਾਂ 'ਤੇ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਇਕਲੌਤੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ (ਤੇਲੁਗੂ, ਤਾਮਿਲ, ਕੰਨੜ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ) ਵਿੱਚ 100 ਗੀਤ ਗਾਏ ਹਨ। ਅਕਤੂਬਰ 2016 ਵਿੱਚ, ਜਾਨਕੀ ਨੇ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਸਟੇਜ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਲਈ ਗਾਉਣ ਤੋਂ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਫਿਲਮ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ, ਉਸਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ''ਪੰਨਾਦੀ'' ਲਈ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ।<ref>{{Cite web |date=7 December 2018 |title=S Janaki makes singing comeback |url=https://www.cinemaexpress.com/stories/news/2018/dec/07/s-janaki-makes-singing-comeback-9139.html |publisher=Cinema Express}}</ref> == ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ == [[ਤਸਵੀਰ:S_Janaki_.jpg|right|thumb|ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨਕੀ]] ਐਸ. ਜਾਨਕੀ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਅਪ੍ਰੈਲ 1938 ਨੂੰ ਪੱਲਾਪੱਤਲਾ, [[ਗੁੰਟੂਰ]], [[ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ]], [[ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਂਤ|ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ]] (ਹੁਣ [[ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼]] ਵਿੱਚ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।<ref>{{Cite news|url=http://www.hindu.com/fr/2007/06/29/stories/2007062950420200.htm|title=Timeless voice|date=29 June 2007|work=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20121108154101/http://www.hindu.com/fr/2007/06/29/stories/2007062950420200.htm|archive-date=8 November 2012|location=Chennai, India}}</ref> ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਸਿਸਤਲਾ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਮੂਰਤੀ, ਇੱਕ [[ਆਯੁਰਵੇਦ|ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ]] ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵੀ ਸਨ। ਐਸ. ਜਾਨਕੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬਚਪਨ ਸਿਰਸੀਲਾ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਜਿੱਥੇ ਐਸ. ਜਾਨਕੀ ਨੂੰ ਨੌਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਨਾਦਾਸਵਰਮ ਵਿਦਵਾਨ, ਪੈਡਿਸਵਾਮੀ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਮੁਢਲੀਆਂ ਪੇਚੀਦੀਗੀਆਂ ਸਿੱਖੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲਈ।<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=67d3peJHqHo SP Balu birthday Special Townhall Nellore] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201115232942/https://www.youtube.com/watch?v=67d3peJHqHo&gl=US&hl=en|date=15 November 2020}}. YouTube. Retrieved 6 June 2021.</ref> ਐਸ. ਜਾਨਕੀ ਨੇ 1959 ਵਿੱਚ ਵੀ. ਰਾਮਪ੍ਰਸਾਦ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਿਹਾ। ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ 1997 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਜਾਨਕੀ ਦੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ [[ਤੇਲੁਗੂ ਭਾਸ਼ਾ|ਤੇਲਗੂ]] ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਤਮਿਲ, ਕੰਨਡ਼, ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।<ref name="YouTube">[https://www.youtube.com/watch?v=wV2K1aYOyr8 Legendary singer S.Janaki interview] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210909174950/https://www.youtube.com/watch?v=wV2K1aYOyr8|date=9 September 2021}}. YouTube. Retrieved 6 June 2021.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=CQPIZ7uI-eM S Janaki musical night- Speech] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201115233009/https://www.youtube.com/watch?v=CQPIZ7uI-eM&gl=US&hl=en|date=15 November 2020}}. YouTube (25 November 2017). Retrieved 6 June 2021.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=jlyH2GQYz_8 S Janaki speaks about A R Rahman @ ARR honored by cine musicians union] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191221192758/https://www.youtube.com/watch?v=jlyH2GQYz_8&gl=US&hl=en&has_verified=1&bpctr=9999999999|date=21 December 2019}}. YouTube (8 March 2009). Retrieved 6 June 2021.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=lQO84i2QDTU South Indian singer S Janaki refuses to accept Padma Bhushan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201115233009/https://www.youtube.com/watch?v=lQO84i2QDTU&gl=US&hl=en|date=15 November 2020}}. YouTube (25 January 2013). Retrieved 6 June 2021.</ref> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸੰਗੀਤਕਾਰ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੰਦੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] 8det7683qsdtmgsv8npws0dejcjgzn6 0 184407 841894 759312 2026-07-03T09:21:12Z InternetArchiveBot 37445 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 841894 wikitext text/x-wiki '''ਉਪੇਕਸ਼ ਸਵਰਨਮਾਲੀ''' ([[ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ]]: Upeksha Swarnamali; {{Lang-si|උපේක්ෂා ස්වර්ණමාලි}}), "ਪਾਬਾ" ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ, [[ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ|ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ]] ਸਿਨੇਮਾ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ [[ਅਦਾਕਾਰ|ਅਭਿਨੇਤਰੀ]] ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਸੰਸਦ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸੁਤੰਤਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈਟਵਰਕ ' ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ "ਪਾਬਾ" ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।<ref>[http://www.dailymirror.lk/2007/07/10/life/08.asp ''Be prepared to welcome Paba''] Daily Mirror, July 10, 2007</ref> == ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ == ਉਸਦਾ ਜਨਮ [[ਕੁਵੈਤ]] ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ 2004 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 20 ਸਾਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕੁਵੈਤ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਡਾਂਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਕੀਤਾ। <ref name="sundaytimes">{{Cite web |title=New faces in Parliament |url=http://sundaytimes.lk/100418/News/page8.pdf |access-date=2015-03-17 |publisher=sundaytimes.lk}}</ref> ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਨਿਰਮਲੀ ਸਵਰਨਮਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਨਾਗਰਿਕ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਬਾਰੇ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ 4 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ। ਸਵਰਨਮਾਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਰਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਜੇ. ਸ਼ੇਹਾਨ ਫਰਨਾਂਡੋ ਹੈ।<ref>{{Cite web |date=6 June 2014 |title=Buzz with Danu: Upeksha Swarnamali |url=http://www.life.lk/article/1485/buzz-with-danu-upeksha-swarnamali |access-date=4 September 2016 |publisher=Life Online}}</ref> ਸਵਰਨਮਾਲੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹੇਸ਼ ਚਮਿੰਡਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਉਸ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਸੱਟਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੱਟਾਂ ਨਾਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। 31 ਜਨਵਰੀ 2013 ਨੂੰ ਕੋਲੰਬੋ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਅਦਾਲਤੀ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ।<ref>{{Cite web |date=1 February 2013 |title='Paba'gets divorced |url=http://www.dailymirror.lk/25440/pabagets-divorced |access-date=4 September 2016 |publisher=Daily Mirror}}</ref> ਫਿਰ ਉਸਨੇ 13 ਮਾਰਚ, 2016 ਨੂੰ ਕਾਰ ਸੇਲਜ਼ ਡੀਲਰ, ਸਮੰਥਾ ਪਰੇਰਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਜੋੜੇ ਦੀ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੋੜੇ ਨੇ 2021 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਲੈ ਲਿਆ।<ref>{{Cite web |title=I do not approve of the trend of popularising newcomers out of our popularity: Upeksha |url=http://www.silumina.lk/2021/04/17/%E0%B6%BB%E0%B7%83%E0%B6%B3%E0%B7%94%E0%B6%B1/%E0%B6%85%E0%B6%B4%E0%B7%9A-%E0%B6%A2%E0%B6%B1%C2%AD%E0%B6%B4%E0%B7%8A%E2%80%8D%E0%B6%BB%E0%B7%92%C2%AD%E0%B6%BA%C2%AD%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%C2%AD%E0%B6%BA%E0%B7%99%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%B1%E0%B7%80%C2%AD%E0%B6%9A%C2%AD%E0%B6%BA%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%A2%E0%B6%B1%C2%AD%E0%B6%B4%E0%B7%8A%E2%80%8D%E0%B6%BB%E0%B7%92%E0%B6%BA-%E0%B6%9A%E0%B6%BB%E0%B6%B1-%E0%B6%A7%E0%B7%8A%E2%80%8D%E0%B6%BB%E0%B7%99%E0%B6%B1%E0%B7%8A%E0%B6%A9%E0%B7%8A-%E0%B6%91%E0%B6%9A-%E0%B6%B8%E0%B6%B8-%E0%B6%85%E0%B6%B1%E0%B7%94%C2%AD%E0%B6%B8%E0%B6%AD-%E0%B6%9A%E0%B6%BB%E0%B6%B1%E0%B7%8A%E0%B6%B1%E0%B7%99-%E0%B6%B1%E0%B7%90%E0%B7%84%E0%B7%90 |access-date=2021-06-04 |website=Silumina |archive-date=2021-06-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210605174050/http://www.silumina.lk/2021/04/17/%E0%B6%BB%E0%B7%83%E0%B6%B3%E0%B7%94%E0%B6%B1/%E0%B6%85%E0%B6%B4%E0%B7%9A-%E0%B6%A2%E0%B6%B1%C2%AD%E0%B6%B4%E0%B7%8A%E2%80%8D%E0%B6%BB%E0%B7%92%C2%AD%E0%B6%BA%C2%AD%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%C2%AD%E0%B6%BA%E0%B7%99%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%B1%E0%B7%80%C2%AD%E0%B6%9A%C2%AD%E0%B6%BA%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%A2%E0%B6%B1%C2%AD%E0%B6%B4%E0%B7%8A%E2%80%8D%E0%B6%BB%E0%B7%92%E0%B6%BA-%E0%B6%9A%E0%B6%BB%E0%B6%B1-%E0%B6%A7%E0%B7%8A%E2%80%8D%E0%B6%BB%E0%B7%99%E0%B6%B1%E0%B7%8A%E0%B6%A9%E0%B7%8A-%E0%B6%91%E0%B6%9A-%E0%B6%B8%E0%B6%B8-%E0%B6%85%E0%B6%B1%E0%B7%94%C2%AD%E0%B6%B8%E0%B6%AD-%E0%B6%9A%E0%B6%BB%E0%B6%B1%E0%B7%8A%E0%B6%B1%E0%B7%99-%E0%B6%B1%E0%B7%90%E0%B7%84%E0%B7%90 |url-status=dead }}</ref> == ਐਕਟਿੰਗ == ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ "ਚੰਚਲਾ" ਸਮੇਤ ਕਈ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਵੀਡੀਓਜ਼ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮਾ ਲੜੀ '''ਪਬਾ''' ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਡਾਂਸਿੰਗ ਸ਼ੋਅ ''ਸਿਰਸਾ ਡਾਂਸਿੰਗ ਸਟਾਰਸ'' ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਪਰ 8 ਜੂਨ 2008 ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਵੈਂਡੋਲ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਸੁਮਤੀ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। 2008 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਗਿਜਿਟਲ ਫਿਲਮ, ''ਹੇਤਵਾਥ ਮਾਤਾ ਅਦਾਰਾਯਾ ਕਰਨਾਨਾ'' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਫਿਲਮ ਡਾਇਲਾਗ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਸਿਟੀ ਹਿਟਜ਼ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਮੂਵੀ ਚੈਨਲ ਦੁਆਰਾ ਵੈਲੇਨਟਾਈਨ ਡੇ 2008 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Lanka's first digital film on show |url=http://www.sundaytimes.lk/080210/TV/tv-times00002.html |access-date=12 December 2019 |publisher=Sunday Times}}</ref> ਟੈਲੀਡ੍ਰਾਮਾ ''ਅਹਸ ਮਾਲੀਗਾ'' ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੋਬਰਾ ਨੇ ਡੰਗ ਲਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਫੰਗਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਕਾਰਨ ਕੁਝ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Upeksha is in debt at the "Ahas Maliga", she bit her elbow as she tried to say cut |url=http://www.sarasaviya.lk/news-teledramas/2021/08/26/20936/අහස්-මාලිගාවේ-දී-උපේක්ෂාට-නයෙක්-ගහලා |access-date=2021-08-26 |website=Sarasaviya}}</ref> === ਚੁਣੇ ਗਏ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲ === * ''ਅਗਨ੍ਥੁਕਾਯ'' * ''ਅਹਸ ਮਲੀਗਾ'' * ''ਬਿੰਦੁ ਸਿਠ'' <ref>{{Cite web |title=Bindunu Sith starts |url=http://archives.sarasaviya.lk/2012/02/02/_art.asp?fn=sa12020218&pn=19 |access-date=15 August 2019 |publisher=Sarasaviya |archive-date=26 ਫ਼ਰਵਰੀ 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220226164106/https://archives.sarasaviya.lk/2012/02/02/_art.asp?fn=sa12020218&pn=19 |url-status=dead }}</ref> * ''ਡੇਕਦਾ ਕੜਾ'' * ''ਦਿਵਿਆਦਰੀ'' * ''ਓਬਾ ਨਿਸਾ'' * ''ਪਾਬਾ'' * ''ਸਮਾਨਲੁਨਤਾ ਵੇਦਿਥੀਆਨਾ''<ref>{{Cite web |title='Samanalunta Wedithiyanna' |url=http://www.sundaytimes.lk/071111/TV/tv-times000012.html |access-date=11 December 2019 |publisher=Sunday Times}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1984]] kkmi0uhmro5gcjpri3e8azn1b7bsgdo 0 193554 841866 787493 2026-07-02T16:22:12Z Sonia Atwal 49604 /* ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ */ 841866 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Arjit Taneja | image = Arjit Taneja at the special screening of film Rocky Aur Rani Kii Prem Kahaani at PVR in Juhu (cropped).jpg | caption = Taneja in 2023 | birth_date = {{birth date and age|1992|11|10|df=yes}} | birth_place = [[Delhi]], [[India]] | alma_mater = [[University of Delhi]] | occupation = {{hlist|Actor|Model}} | years_active = 2013–present }} '''ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ''' ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ''ਸਪਲਿਟਸਵਿਲਾ 6'' ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ'', ''ਕਾਲੇਰੀਨ'', <nowiki><i id="mwFA">ਬਾਹੂ ਬੇਗਮ</i></nowiki>, ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 5]]'', ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 6]]'', ''ਨਾਥ-ਜ਼ੇਵਰ ਯਾ ਜ਼ੰਜੀਰ'' ਅਦਿ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ == ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਨਵੰਬਰ, 1992 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ [[ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ|ਪੰਜਾਬੀ]] ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮਾਡਰਨ ਸਕੂਲ, [[ਦਿੱਲੀ]] <ref>{{Cite web |title=Famous Alumni |url=https://modernschool.net/famous-alumni-3/ |access-date=2023-09-22 |website=Modern School |language=en-US}}</ref> ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ [[ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ|ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ]], [[ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 2012 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ [[ਮੁੰਬਈ]] ਚਲੇ ਗਏ। <ref>{{Cite web |title=Welcome :: Shri Guru Teg Bahadur Khalsa College University Of Delhi Powered By :: Redox Systems Pvt. Ltd. |url=http://www.sgtbkhalsadu.ac.in/placement.jsp |access-date=5 January 2019 |website=www.sgtbkhalsadu.ac.in |archive-date=2 ਜਨਵਰੀ 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102002208/http://www.sgtbkhalsadu.ac.in/placement.jsp |url-status=dead }}</ref> == ਕਰੀਅਰ == === ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ (2010-2014) === ਨਵੰਬਰ 2010 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਮਾਡਲਿੰਗ ਏਜੰਸੀ ਏਲੀਟ ਮਾਡਲ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਇੰਡੀਆ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਲਿਮਿਟੇਡ 2012 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ [[ਮੁੰਬਈ]] ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਸਨੂੰ [[ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ]] ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਚੈਨਲ ਵੀ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ''[[ਵਿਕਾਸ ਗੁਪਤਾ|ਵੀ ਦ ਸੀਰੀਅਲ]]'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਮਿਲੀ। 2013 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ [[ਐਮ.ਟੀ.ਵੀ. ਇੰਡੀਆ|MTV India]] ''MTV Splitsvilla 6'' ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। 2014 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ [[ਸੋਨੀ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜਨ (ਭਾਰਤ)|ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ]] ਦੀ ''ਬਾਕਸ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਲੀਗ'' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ [[ਸੋਨੀ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜਨ (ਭਾਰਤ)|ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ]] ਉੱਤੇ ''ਬਡੇ ਅੱਛੇ ਲਗਤੇ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। <ref name="wh">{{Cite web |title=Arjit Taneja reveals why he left TV for a short while |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/arjit-taneja-reveals-why-he-left-tv-for-a-short-while/videoshow/62747372.cms |access-date=13 August 2019 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> == ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਫਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2022 | ''ਰੌਕੀ ਔਰ ਰਾਣੀ ਕੀ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ'' | ਸਨੀ | ਕੈਮਿਓ | <ref>{{Cite web |date=5 August 2022 |title=Karan Johar ropes in Arjun Bijlani, Shraddha Arya, Sriti Jha and Arjit Taneja for Rocky Aur Rani Kii Prem Kahaani |url=https://www.bollywoodhungama.com/amp/news/bollywood/karan-johar-ropes-in-arjun-bijlani-shraddha-arya-sriti-jha-and-arjit-taneja-for-rocky-aur-rani-ki-prem-kahani/ |access-date=10 August 2022 |website=Bollywood Hungama}}</ref> |- | 2023 | ''ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਮਾਹੀ'' | ਸਿਕੰਦਰ ਅਗਰਵਾਲ | | <ref>{{Cite web |date=17 May 2024 |title=Kaise Mujhe Tum Mil Gaye's Arjit Taneja talks about bagging Rajkumar Rao, Janhvi Kapoor's Mr. & Mrs. Mahi |url=https://www.pinkvilla.com/tv/news/exclusive-kaise-mujhe-tum-mil-gayes-arjit-taneja-talks-about-bagging-rajkumar-rao-janhvi-kapoors-mr-mrs-mahi-1306841%3famp |access-date=17 May 2024 |website=Pinkvilla |archive-date=17 ਮਈ 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517150700/https://www.pinkvilla.com/tv/news/exclusive-kaise-mujhe-tum-mil-gayes-arjit-taneja-talks-about-bagging-rajkumar-rao-janhvi-kapoors-mr-mrs-mahi-1306841?amp |url-status=dead }}</ref> |- | 2024 | <nowiki><i id="mwAQ4">ਭੂਲ ਭੁਲਾਇਆ ॥੩॥</i></nowiki> | ਵਿੱਕੀ ਖੰਨਾ | | |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable" !Year !Title !Role !Notes !Ref. |- |2012 |''[[ਵਿਕਾਸ ਗੁਪਤਾ|V The Serial]]'' |Himself | | |- | rowspan="2" |2013 |''Bade Achhe Lagte Hain'' |Unnamed |Cameo appearance | |- |''MTV Splitsvilla 6'' |Contestant |13th place |<ref name=":0">{{Cite web |date=2021-03-05 |title=10 Splitsvilla alumni who made it big |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aly-goni-to-paras-chhabra-10-splitsvilla-alumni-who-made-it-big-7214516/ |access-date=2021-11-29 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> |- |2014–2016 |''Kumkum Bhagya'' |Purab Khanna | |<ref name="q">{{Cite web |title=Arjit Taneja quits 'Kumkum Bhagya' |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Arjit-Taneja-quits-Kumkum-Bhagya/articleshow/52885431.cms |access-date=13 August 2019 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |- |2014–2016 |''Box Cricket League'' |Contestant | |<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Launch of Sara Khan's team 'Soorma Bhopali' for Box Cricket League - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/parties-and-events/launch-of-sara-khans-team-soorma-bhopali-for-box-cricket-league/launch-of-sara-khans-team-soorma-bhopali-for-box-cricket-league-25/ |access-date=2021-11-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Launch party of Box Cricket League - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/parties-and-events/launch-party-of-box-cricket-league/launch-party-of-box-cricket-league-3/ |access-date=2021-11-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2015 |''Bad Company'' |Himself |Guest appearance |<ref>{{Cite web |title=Bad Company {{!}} 2015 {{!}} ZEE5 |url=https://www.zee5.com/global/tvshows/details/bad-company/0-6-167/bad-company/0-1-39582 |access-date=2021-11-29 |website=ZEE5 |language=en}}</ref> |- |''Pyaar Ko Ho Jaane Do'' |Bilal Khan | |<ref name="ar">{{Cite web |last=Arielle |title=Is Arjit Taneja Blaming the Channel for the End of 'Pyaar Ko Ho Jaane Do'? |url=https://www.indiawest.com/entertainment/television/is-arjit-taneja-blaming-the-channel-for-the-end-of/article_89eccc10-b4c0-11e5-b414-93d0e7b02510.html |access-date=13 August 2019 |website=India West |language=en |archive-date=13 ਅਗਸਤ 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190813123330/https://www.indiawest.com/entertainment/television/is-arjit-taneja-blaming-the-channel-for-the-end-of/article_89eccc10-b4c0-11e5-b414-93d0e7b02510.html |url-status=dead }}</ref> |- |2016 |''Pyaar Tune Kya Kiya'' |Host | | |- |2017 |''Nadin'' |Ishaan | | |- | rowspan="2" |2018 |''Kaleerein'' |Vivaan Kapoor | |<ref name="sw">{{Cite web |date=6 February 2018 |title=Kaleerein actor Aditi Sharma: Arjit Taneja is a sweet co-star, who keeps boosting my confidence on set |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kaleerein-actor-aditi-sharma-arjit-taneja-5053335/ |access-date=13 August 2019 |website=The Indian Express |language=en-IN}}</ref> |- |''Juzzbaatt'' |Himself |Guest appearance |<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |title=Adan Khan was a guest on Rajeev Khandelwal's chat show Juzz Baatt along with Kaleerein actor Arjit Taneja and Aap Ke Aa Jane Se's Karan Jotwani |url=https://www.indiatoday.in/television/what-s-hot/story/what-s-brewing-between-ishq-subhan-allah-s-lead-adnan-khan-and-eisha-singh-1234257-2018-05-16 |access-date=2021-11-29 |website=India Today |language=en}}</ref> |- |2019 |''Api & Cinta'' |Sunjoy |Indonesian |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja Bermain di Sinetron Api & Cinta |url=https://www.antvklik.com/hiburan/arjit-taneja-bermain-di-sinetron-api-cinta |access-date=10 October 2021 |website=antvklik |language=Indonesian}}</ref> |- |2019–2020 |''Bahu Begum'' |Azaan Akhtar Mirza | |<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |date=15 July 2019 |title=Arjit Taneja: Not promoting polygamy through Bahu Begum |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/arjit-taneja-not-promoting-polygamy-through-bahu-begum-5831009/ |access-date=13 August 2019 |website=The Indian Express |language=en-IN}}</ref> |- | rowspan="2" |2021 |''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|Naagin]]'' | rowspan="2" |Farishta | rowspan="2" |Cameo appearance |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja joins the cast of 'Naagin 5' - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/arjit-taneja-joins-the-cast-of-naagin-5/articleshow/80074514.cms |access-date=2021-11-29 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |- |''Kuch Toh Hai: Naagin Ek Naye Rang Mein'' | |- |2021–2022 |''Nath – Zewar Ya Zanjeer'' |Shambhu Thakur | |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja elated to be back on the sets of Nath Zevar Ya Zanjeer post-Covid-19 recovery {{!}} TV - Times of India Videos |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/namish-taneja-elated-to-be-back-on-the-sets-of-nath-zevar-ya-zanjeer-post-covid-19-recovery/videoshow/85513240.cms |access-date=2021-11-29 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2022 |''Hunarbaaz: Desh Ki Shaan'' |Himself |Guest appearance | |- |''Banni Chow Home Delivery'' |Agastya Kapoor | | |- | rowspan="2" |2023 |''Bekaboo'' |Vansh Raichand |Cameo appearance | |- |''Entertainment Ki Raat Housefull'' |Himself |Guest appearance | |- |2023 |''Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 13'' |Contestant |1st runner-up | |- |2023–present |''Kaise Mujhe Tum Mil Gaye'' |Virat Singh Ahuja | | |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਗਾਇਕ ! ਰੈਫ. |- | 2018 | ''ਮੁੱਖ ਜਾੰਦੀਆਂ'' | [[ਮੀਤ ਭਰਾ|ਬ੍ਰਦਰਜ਼]], [[ਨੇਹਾ ਭਸੀਨ]], ਪੀਯੂਸ਼ ਮਹਿਰੋਲੀਆ ਨੂੰ ਮਿਲੋ | <ref>{{Cite web |date=2018-09-22 |title=Neha Bhasin's song, backpacking inspo on this week's Brunch WTF |url=https://www.hindustantimes.com/brunch/neha-bhasin-s-song-backpacking-inspo-on-this-week-s-brunch-wtf/story-N8ZRpV1liPlSOKIpnxGDXO.html |access-date=2021-09-19 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" | 2019 | ''ਨਸੀਬਾ'' | [[ਸ਼ਾਨ (ਗਾਇਕ)|ਸ਼ਾਨ]] | <ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song Naseeba Sung By Shaan |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-naseeba-sung-by-shaan/videoshow/68532559.cms |access-date=2021-09-19 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | ''ਫਰਿਸ਼ਤਾ'' | ਆਰਕੋ ਪ੍ਰਵੋ ਮੁਖਰਜੀ, [[ਅਸੀਸ ਕੌਰ]] | <ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song 'Farishta' Sung By Arko and Asees Kaur |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-farishta-sung-by-arko-and-asees-kaur/videoshow/69477308.cms |access-date=2021-09-19 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | 2020 | ''Ik Dafa To Mil'' | ਓਏ ਕੁਨਾਲ | <ref>{{Citation |title=Ik Dafa To Mil Song on Gaana |url=https://gaana.com/album/ik-dafa-mil |language=en |access-date=2021-11-29}}</ref> |} == ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਅਵਾਰਡ ! ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! ਕੰਮ ! ਨਤੀਜਾ ! ਰੈਫ. |- | 2015 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀ ਅਵਾਰਡ | ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰ (ਡਰਾਮਾ) | rowspan="2" | ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ''|| {{Nom}} | <ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |title=Nominations for Indian Telly Awards 2015 out; see who all have made the cut |url=https://www.indiatoday.in/television/top-stories/story/nominations-for-indian-telly-awards-2015-out-see-who-all-have-made-the-cut-273701-2015-11-20 |access-date=2021-11-30 |website=India Today |language=en}}</ref> |- | 2016 | ਗੋਲਡ ਅਵਾਰਡ | ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ|| {{Won}} | <ref>{{Cite web |title=Gold Awards 2016 Winners: Complete list of winners |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/tv-awards/gold-awards/2016/114 |access-date=2021-11-30 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> |- | 2022 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ | ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ (ਪ੍ਰਸਿੱਧ) | ''ਨਾਥ ਜ਼ੇਵਰ ਯਾ ਜੰਜੀਰ''|{{Nom}} | <ref>{{Cite web |last= |first= |title=The 21st ITA Awards |url=https://www.theita2021.com/ |access-date=2021-12-06 |website=www.theita2021.com |language=en}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDb name|id=5476000}} * Arjit Taneja on Instagram {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] or6k46s9lgq2dynnaqwjii7eb3zou57 841867 841866 2026-07-02T16:22:14Z KiranBOT 55200 URL ਤੋਂ AMP ਟਰੈਕਿੰਗ ਹਟਾਈ ਗਈ ([[:m:User:KiranBOT/AMP|ਵੇਰਵੇ]]) ([[User talk:Usernamekiran|ਗਲਤੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰੋ]]) v2.2.9s 841867 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Arjit Taneja | image = Arjit Taneja at the special screening of film Rocky Aur Rani Kii Prem Kahaani at PVR in Juhu (cropped).jpg | caption = Taneja in 2023 | birth_date = {{birth date and age|1992|11|10|df=yes}} | birth_place = [[Delhi]], [[India]] | alma_mater = [[University of Delhi]] | occupation = {{hlist|Actor|Model}} | years_active = 2013–present }} '''ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ''' ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ''ਸਪਲਿਟਸਵਿਲਾ 6'' ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ'', ''ਕਾਲੇਰੀਨ'', <nowiki><i id="mwFA">ਬਾਹੂ ਬੇਗਮ</i></nowiki>, ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 5]]'', ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 6]]'', ''ਨਾਥ-ਜ਼ੇਵਰ ਯਾ ਜ਼ੰਜੀਰ'' ਅਦਿ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ == ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਨਵੰਬਰ, 1992 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ [[ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ|ਪੰਜਾਬੀ]] ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮਾਡਰਨ ਸਕੂਲ, [[ਦਿੱਲੀ]] <ref>{{Cite web |title=Famous Alumni |url=https://modernschool.net/famous-alumni-3/ |access-date=2023-09-22 |website=Modern School |language=en-US}}</ref> ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ [[ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ|ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ]], [[ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 2012 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ [[ਮੁੰਬਈ]] ਚਲੇ ਗਏ। <ref>{{Cite web |title=Welcome :: Shri Guru Teg Bahadur Khalsa College University Of Delhi Powered By :: Redox Systems Pvt. Ltd. |url=http://www.sgtbkhalsadu.ac.in/placement.jsp |access-date=5 January 2019 |website=www.sgtbkhalsadu.ac.in |archive-date=2 ਜਨਵਰੀ 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102002208/http://www.sgtbkhalsadu.ac.in/placement.jsp |url-status=dead }}</ref> == ਕਰੀਅਰ == === ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ (2010-2014) === ਨਵੰਬਰ 2010 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਮਾਡਲਿੰਗ ਏਜੰਸੀ ਏਲੀਟ ਮਾਡਲ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਇੰਡੀਆ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਲਿਮਿਟੇਡ 2012 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ [[ਮੁੰਬਈ]] ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਸਨੂੰ [[ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ]] ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਚੈਨਲ ਵੀ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ''[[ਵਿਕਾਸ ਗੁਪਤਾ|ਵੀ ਦ ਸੀਰੀਅਲ]]'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਮਿਲੀ। 2013 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ [[ਐਮ.ਟੀ.ਵੀ. ਇੰਡੀਆ|MTV India]] ''MTV Splitsvilla 6'' ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। 2014 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ [[ਸੋਨੀ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜਨ (ਭਾਰਤ)|ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ]] ਦੀ ''ਬਾਕਸ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਲੀਗ'' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ [[ਸੋਨੀ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜਨ (ਭਾਰਤ)|ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ]] ਉੱਤੇ ''ਬਡੇ ਅੱਛੇ ਲਗਤੇ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। <ref name="wh">{{Cite web |title=Arjit Taneja reveals why he left TV for a short while |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/arjit-taneja-reveals-why-he-left-tv-for-a-short-while/videoshow/62747372.cms |access-date=13 August 2019 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> == ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਫਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2022 | ''ਰੌਕੀ ਔਰ ਰਾਣੀ ਕੀ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ'' | ਸਨੀ | ਕੈਮਿਓ | <ref>{{Cite web |date=5 August 2022 |title=Karan Johar ropes in Arjun Bijlani, Shraddha Arya, Sriti Jha and Arjit Taneja for Rocky Aur Rani Kii Prem Kahaani |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/karan-johar-ropes-in-arjun-bijlani-shraddha-arya-sriti-jha-and-arjit-taneja-for-rocky-aur-rani-ki-prem-kahani/ |access-date=10 August 2022 |website=Bollywood Hungama}}</ref> |- | 2023 | ''ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਮਾਹੀ'' | ਸਿਕੰਦਰ ਅਗਰਵਾਲ | | <ref>{{Cite web |date=17 May 2024 |title=Kaise Mujhe Tum Mil Gaye's Arjit Taneja talks about bagging Rajkumar Rao, Janhvi Kapoor's Mr. & Mrs. Mahi |url=https://www.pinkvilla.com/tv/news/exclusive-kaise-mujhe-tum-mil-gayes-arjit-taneja-talks-about-bagging-rajkumar-rao-janhvi-kapoors-mr-mrs-mahi-1306841%3famp |access-date=17 May 2024 |website=Pinkvilla |archive-date=17 ਮਈ 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517150700/https://www.pinkvilla.com/tv/news/exclusive-kaise-mujhe-tum-mil-gayes-arjit-taneja-talks-about-bagging-rajkumar-rao-janhvi-kapoors-mr-mrs-mahi-1306841?amp |url-status=dead }}</ref> |- | 2024 | <nowiki><i id="mwAQ4">ਭੂਲ ਭੁਲਾਇਆ ॥੩॥</i></nowiki> | ਵਿੱਕੀ ਖੰਨਾ | | |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable" !Year !Title !Role !Notes !Ref. |- |2012 |''[[ਵਿਕਾਸ ਗੁਪਤਾ|V The Serial]]'' |Himself | | |- | rowspan="2" |2013 |''Bade Achhe Lagte Hain'' |Unnamed |Cameo appearance | |- |''MTV Splitsvilla 6'' |Contestant |13th place |<ref name=":0">{{Cite web |date=2021-03-05 |title=10 Splitsvilla alumni who made it big |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aly-goni-to-paras-chhabra-10-splitsvilla-alumni-who-made-it-big-7214516/ |access-date=2021-11-29 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> |- |2014–2016 |''Kumkum Bhagya'' |Purab Khanna | |<ref name="q">{{Cite web |title=Arjit Taneja quits 'Kumkum Bhagya' |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Arjit-Taneja-quits-Kumkum-Bhagya/articleshow/52885431.cms |access-date=13 August 2019 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |- |2014–2016 |''Box Cricket League'' |Contestant | |<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Launch of Sara Khan's team 'Soorma Bhopali' for Box Cricket League - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/parties-and-events/launch-of-sara-khans-team-soorma-bhopali-for-box-cricket-league/launch-of-sara-khans-team-soorma-bhopali-for-box-cricket-league-25/ |access-date=2021-11-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Launch party of Box Cricket League - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/parties-and-events/launch-party-of-box-cricket-league/launch-party-of-box-cricket-league-3/ |access-date=2021-11-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2015 |''Bad Company'' |Himself |Guest appearance |<ref>{{Cite web |title=Bad Company {{!}} 2015 {{!}} ZEE5 |url=https://www.zee5.com/global/tvshows/details/bad-company/0-6-167/bad-company/0-1-39582 |access-date=2021-11-29 |website=ZEE5 |language=en}}</ref> |- |''Pyaar Ko Ho Jaane Do'' |Bilal Khan | |<ref name="ar">{{Cite web |last=Arielle |title=Is Arjit Taneja Blaming the Channel for the End of 'Pyaar Ko Ho Jaane Do'? |url=https://www.indiawest.com/entertainment/television/is-arjit-taneja-blaming-the-channel-for-the-end-of/article_89eccc10-b4c0-11e5-b414-93d0e7b02510.html |access-date=13 August 2019 |website=India West |language=en |archive-date=13 ਅਗਸਤ 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190813123330/https://www.indiawest.com/entertainment/television/is-arjit-taneja-blaming-the-channel-for-the-end-of/article_89eccc10-b4c0-11e5-b414-93d0e7b02510.html |url-status=dead }}</ref> |- |2016 |''Pyaar Tune Kya Kiya'' |Host | | |- |2017 |''Nadin'' |Ishaan | | |- | rowspan="2" |2018 |''Kaleerein'' |Vivaan Kapoor | |<ref name="sw">{{Cite web |date=6 February 2018 |title=Kaleerein actor Aditi Sharma: Arjit Taneja is a sweet co-star, who keeps boosting my confidence on set |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kaleerein-actor-aditi-sharma-arjit-taneja-5053335/ |access-date=13 August 2019 |website=The Indian Express |language=en-IN}}</ref> |- |''Juzzbaatt'' |Himself |Guest appearance |<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |title=Adan Khan was a guest on Rajeev Khandelwal's chat show Juzz Baatt along with Kaleerein actor Arjit Taneja and Aap Ke Aa Jane Se's Karan Jotwani |url=https://www.indiatoday.in/television/what-s-hot/story/what-s-brewing-between-ishq-subhan-allah-s-lead-adnan-khan-and-eisha-singh-1234257-2018-05-16 |access-date=2021-11-29 |website=India Today |language=en}}</ref> |- |2019 |''Api & Cinta'' |Sunjoy |Indonesian |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja Bermain di Sinetron Api & Cinta |url=https://www.antvklik.com/hiburan/arjit-taneja-bermain-di-sinetron-api-cinta |access-date=10 October 2021 |website=antvklik |language=Indonesian}}</ref> |- |2019–2020 |''Bahu Begum'' |Azaan Akhtar Mirza | |<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |date=15 July 2019 |title=Arjit Taneja: Not promoting polygamy through Bahu Begum |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/arjit-taneja-not-promoting-polygamy-through-bahu-begum-5831009/ |access-date=13 August 2019 |website=The Indian Express |language=en-IN}}</ref> |- | rowspan="2" |2021 |''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|Naagin]]'' | rowspan="2" |Farishta | rowspan="2" |Cameo appearance |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja joins the cast of 'Naagin 5' - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/arjit-taneja-joins-the-cast-of-naagin-5/articleshow/80074514.cms |access-date=2021-11-29 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |- |''Kuch Toh Hai: Naagin Ek Naye Rang Mein'' | |- |2021–2022 |''Nath – Zewar Ya Zanjeer'' |Shambhu Thakur | |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja elated to be back on the sets of Nath Zevar Ya Zanjeer post-Covid-19 recovery {{!}} TV - Times of India Videos |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/namish-taneja-elated-to-be-back-on-the-sets-of-nath-zevar-ya-zanjeer-post-covid-19-recovery/videoshow/85513240.cms |access-date=2021-11-29 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2022 |''Hunarbaaz: Desh Ki Shaan'' |Himself |Guest appearance | |- |''Banni Chow Home Delivery'' |Agastya Kapoor | | |- | rowspan="2" |2023 |''Bekaboo'' |Vansh Raichand |Cameo appearance | |- |''Entertainment Ki Raat Housefull'' |Himself |Guest appearance | |- |2023 |''Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 13'' |Contestant |1st runner-up | |- |2023–present |''Kaise Mujhe Tum Mil Gaye'' |Virat Singh Ahuja | | |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਗਾਇਕ ! ਰੈਫ. |- | 2018 | ''ਮੁੱਖ ਜਾੰਦੀਆਂ'' | [[ਮੀਤ ਭਰਾ|ਬ੍ਰਦਰਜ਼]], [[ਨੇਹਾ ਭਸੀਨ]], ਪੀਯੂਸ਼ ਮਹਿਰੋਲੀਆ ਨੂੰ ਮਿਲੋ | <ref>{{Cite web |date=2018-09-22 |title=Neha Bhasin's song, backpacking inspo on this week's Brunch WTF |url=https://www.hindustantimes.com/brunch/neha-bhasin-s-song-backpacking-inspo-on-this-week-s-brunch-wtf/story-N8ZRpV1liPlSOKIpnxGDXO.html |access-date=2021-09-19 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" | 2019 | ''ਨਸੀਬਾ'' | [[ਸ਼ਾਨ (ਗਾਇਕ)|ਸ਼ਾਨ]] | <ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song Naseeba Sung By Shaan |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-naseeba-sung-by-shaan/videoshow/68532559.cms |access-date=2021-09-19 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | ''ਫਰਿਸ਼ਤਾ'' | ਆਰਕੋ ਪ੍ਰਵੋ ਮੁਖਰਜੀ, [[ਅਸੀਸ ਕੌਰ]] | <ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song 'Farishta' Sung By Arko and Asees Kaur |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-farishta-sung-by-arko-and-asees-kaur/videoshow/69477308.cms |access-date=2021-09-19 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | 2020 | ''Ik Dafa To Mil'' | ਓਏ ਕੁਨਾਲ | <ref>{{Citation |title=Ik Dafa To Mil Song on Gaana |url=https://gaana.com/album/ik-dafa-mil |language=en |access-date=2021-11-29}}</ref> |} == ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਅਵਾਰਡ ! ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! ਕੰਮ ! ਨਤੀਜਾ ! ਰੈਫ. |- | 2015 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀ ਅਵਾਰਡ | ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰ (ਡਰਾਮਾ) | rowspan="2" | ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ''|| {{Nom}} | <ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |title=Nominations for Indian Telly Awards 2015 out; see who all have made the cut |url=https://www.indiatoday.in/television/top-stories/story/nominations-for-indian-telly-awards-2015-out-see-who-all-have-made-the-cut-273701-2015-11-20 |access-date=2021-11-30 |website=India Today |language=en}}</ref> |- | 2016 | ਗੋਲਡ ਅਵਾਰਡ | ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ|| {{Won}} | <ref>{{Cite web |title=Gold Awards 2016 Winners: Complete list of winners |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/tv-awards/gold-awards/2016/114 |access-date=2021-11-30 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> |- | 2022 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ | ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ (ਪ੍ਰਸਿੱਧ) | ''ਨਾਥ ਜ਼ੇਵਰ ਯਾ ਜੰਜੀਰ''|{{Nom}} | <ref>{{Cite web |last= |first= |title=The 21st ITA Awards |url=https://www.theita2021.com/ |access-date=2021-12-06 |website=www.theita2021.com |language=en}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDb name|id=5476000}} * Arjit Taneja on Instagram {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] q4fam7624pi59ymhx52h9qwdq6sk629 841869 841867 2026-07-02T17:02:10Z Sonia Atwal 49604 /* ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ (2010-2014) */ 841869 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Arjit Taneja | image = Arjit Taneja at the special screening of film Rocky Aur Rani Kii Prem Kahaani at PVR in Juhu (cropped).jpg | caption = Taneja in 2023 | birth_date = {{birth date and age|1992|11|10|df=yes}} | birth_place = [[Delhi]], [[India]] | alma_mater = [[University of Delhi]] | occupation = {{hlist|Actor|Model}} | years_active = 2013–present }} '''ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ''' ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ''ਸਪਲਿਟਸਵਿਲਾ 6'' ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ। ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ'', ''ਕਾਲੇਰੀਨ'', <nowiki><i id="mwFA">ਬਾਹੂ ਬੇਗਮ</i></nowiki>, ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 5]]'', ''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|ਨਾਗਿਨ 6]]'', ''ਨਾਥ-ਜ਼ੇਵਰ ਯਾ ਜ਼ੰਜੀਰ'' ਅਦਿ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ == ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ == ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਨਵੰਬਰ, 1992 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ [[ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ|ਪੰਜਾਬੀ]] ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮਾਡਰਨ ਸਕੂਲ, [[ਦਿੱਲੀ]] <ref>{{Cite web |title=Famous Alumni |url=https://modernschool.net/famous-alumni-3/ |access-date=2023-09-22 |website=Modern School |language=en-US}}</ref> ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ [[ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ|ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ]], [[ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ]] ਤੋਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 2012 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ [[ਮੁੰਬਈ]] ਚਲੇ ਗਏ। <ref>{{Cite web |title=Welcome :: Shri Guru Teg Bahadur Khalsa College University Of Delhi Powered By :: Redox Systems Pvt. Ltd. |url=http://www.sgtbkhalsadu.ac.in/placement.jsp |access-date=5 January 2019 |website=www.sgtbkhalsadu.ac.in |archive-date=2 ਜਨਵਰੀ 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102002208/http://www.sgtbkhalsadu.ac.in/placement.jsp |url-status=dead }}</ref> == ਕਰੀਅਰ == === ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ (2010-2014) === ਨਵੰਬਰ, 2010 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਮਾਡਲਿੰਗ ਏਜੰਸੀ ਏਲੀਟ ਮਾਡਲ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਇੰਡੀਆ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਲਿਮਿਟੇਡ 2012 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਤਨੇਜਾ [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ [[ਮੁੰਬਈ]] ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਸਨੂੰ [[ਏਕਤਾ ਕਪੂਰ]] ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਚੈਨਲ ਵੀ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ''[[ਵਿਕਾਸ ਗੁਪਤਾ|ਵੀ ਦ ਸੀਰੀਅਲ]]'' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਮਿਲੀ। 2013 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ [[ਐਮ.ਟੀ.ਵੀ. ਇੰਡੀਆ|MTV India]] ''MTV Splitsvilla 6'' ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। 2014 ਵਿੱਚ ਅਰਿਜੀਤ ਨੇ [[ਸੋਨੀ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜਨ (ਭਾਰਤ)|ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ]] ਦੀ ''ਬਾਕਸ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਲੀਗ'' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ [[ਸੋਨੀ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜਨ (ਭਾਰਤ)|ਸੋਨੀ ਟੀਵੀ]] ਉੱਤੇ ''ਬਡੇ ਅੱਛੇ ਲਗਤੇ ਹੈ'' ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ।<ref name="wh">{{Cite web |title=Arjit Taneja reveals why he left TV for a short while |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/arjit-taneja-reveals-why-he-left-tv-for-a-short-while/videoshow/62747372.cms |access-date=13 August 2019 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> == ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਫਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2022 | ''ਰੌਕੀ ਔਰ ਰਾਣੀ ਕੀ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ'' | ਸਨੀ | ਕੈਮਿਓ | <ref>{{Cite web |date=5 August 2022 |title=Karan Johar ropes in Arjun Bijlani, Shraddha Arya, Sriti Jha and Arjit Taneja for Rocky Aur Rani Kii Prem Kahaani |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/karan-johar-ropes-in-arjun-bijlani-shraddha-arya-sriti-jha-and-arjit-taneja-for-rocky-aur-rani-ki-prem-kahani/ |access-date=10 August 2022 |website=Bollywood Hungama}}</ref> |- | 2023 | ''ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਮਾਹੀ'' | ਸਿਕੰਦਰ ਅਗਰਵਾਲ | | <ref>{{Cite web |date=17 May 2024 |title=Kaise Mujhe Tum Mil Gaye's Arjit Taneja talks about bagging Rajkumar Rao, Janhvi Kapoor's Mr. & Mrs. Mahi |url=https://www.pinkvilla.com/tv/news/exclusive-kaise-mujhe-tum-mil-gayes-arjit-taneja-talks-about-bagging-rajkumar-rao-janhvi-kapoors-mr-mrs-mahi-1306841%3famp |access-date=17 May 2024 |website=Pinkvilla |archive-date=17 ਮਈ 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240517150700/https://www.pinkvilla.com/tv/news/exclusive-kaise-mujhe-tum-mil-gayes-arjit-taneja-talks-about-bagging-rajkumar-rao-janhvi-kapoors-mr-mrs-mahi-1306841?amp |url-status=dead }}</ref> |- | 2024 | <nowiki><i id="mwAQ4">ਭੂਲ ਭੁਲਾਇਆ ॥੩॥</i></nowiki> | ਵਿੱਕੀ ਖੰਨਾ | | |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable" !Year !Title !Role !Notes !Ref. |- |2012 |''[[ਵਿਕਾਸ ਗੁਪਤਾ|V The Serial]]'' |Himself | | |- | rowspan="2" |2013 |''Bade Achhe Lagte Hain'' |Unnamed |Cameo appearance | |- |''MTV Splitsvilla 6'' |Contestant |13th place |<ref name=":0">{{Cite web |date=2021-03-05 |title=10 Splitsvilla alumni who made it big |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/aly-goni-to-paras-chhabra-10-splitsvilla-alumni-who-made-it-big-7214516/ |access-date=2021-11-29 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> |- |2014–2016 |''Kumkum Bhagya'' |Purab Khanna | |<ref name="q">{{Cite web |title=Arjit Taneja quits 'Kumkum Bhagya' |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Arjit-Taneja-quits-Kumkum-Bhagya/articleshow/52885431.cms |access-date=13 August 2019 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |- |2014–2016 |''Box Cricket League'' |Contestant | |<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Launch of Sara Khan's team 'Soorma Bhopali' for Box Cricket League - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/parties-and-events/launch-of-sara-khans-team-soorma-bhopali-for-box-cricket-league/launch-of-sara-khans-team-soorma-bhopali-for-box-cricket-league-25/ |access-date=2021-11-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |title=Launch party of Box Cricket League - Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/parties-and-events/launch-party-of-box-cricket-league/launch-party-of-box-cricket-league-3/ |access-date=2021-11-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2015 |''Bad Company'' |Himself |Guest appearance |<ref>{{Cite web |title=Bad Company {{!}} 2015 {{!}} ZEE5 |url=https://www.zee5.com/global/tvshows/details/bad-company/0-6-167/bad-company/0-1-39582 |access-date=2021-11-29 |website=ZEE5 |language=en}}</ref> |- |''Pyaar Ko Ho Jaane Do'' |Bilal Khan | |<ref name="ar">{{Cite web |last=Arielle |title=Is Arjit Taneja Blaming the Channel for the End of 'Pyaar Ko Ho Jaane Do'? |url=https://www.indiawest.com/entertainment/television/is-arjit-taneja-blaming-the-channel-for-the-end-of/article_89eccc10-b4c0-11e5-b414-93d0e7b02510.html |access-date=13 August 2019 |website=India West |language=en |archive-date=13 ਅਗਸਤ 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190813123330/https://www.indiawest.com/entertainment/television/is-arjit-taneja-blaming-the-channel-for-the-end-of/article_89eccc10-b4c0-11e5-b414-93d0e7b02510.html |url-status=dead }}</ref> |- |2016 |''Pyaar Tune Kya Kiya'' |Host | | |- |2017 |''Nadin'' |Ishaan | | |- | rowspan="2" |2018 |''Kaleerein'' |Vivaan Kapoor | |<ref name="sw">{{Cite web |date=6 February 2018 |title=Kaleerein actor Aditi Sharma: Arjit Taneja is a sweet co-star, who keeps boosting my confidence on set |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/kaleerein-actor-aditi-sharma-arjit-taneja-5053335/ |access-date=13 August 2019 |website=The Indian Express |language=en-IN}}</ref> |- |''Juzzbaatt'' |Himself |Guest appearance |<ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |title=Adan Khan was a guest on Rajeev Khandelwal's chat show Juzz Baatt along with Kaleerein actor Arjit Taneja and Aap Ke Aa Jane Se's Karan Jotwani |url=https://www.indiatoday.in/television/what-s-hot/story/what-s-brewing-between-ishq-subhan-allah-s-lead-adnan-khan-and-eisha-singh-1234257-2018-05-16 |access-date=2021-11-29 |website=India Today |language=en}}</ref> |- |2019 |''Api & Cinta'' |Sunjoy |Indonesian |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja Bermain di Sinetron Api & Cinta |url=https://www.antvklik.com/hiburan/arjit-taneja-bermain-di-sinetron-api-cinta |access-date=10 October 2021 |website=antvklik |language=Indonesian}}</ref> |- |2019–2020 |''Bahu Begum'' |Azaan Akhtar Mirza | |<ref name="indianexpress.com">{{Cite web |date=15 July 2019 |title=Arjit Taneja: Not promoting polygamy through Bahu Begum |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/television/arjit-taneja-not-promoting-polygamy-through-bahu-begum-5831009/ |access-date=13 August 2019 |website=The Indian Express |language=en-IN}}</ref> |- | rowspan="2" |2021 |''[[ਨਾਗਿਨ (ਟੀਵੀ ਲੜੀ 2015)|Naagin]]'' | rowspan="2" |Farishta | rowspan="2" |Cameo appearance |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja joins the cast of 'Naagin 5' - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/arjit-taneja-joins-the-cast-of-naagin-5/articleshow/80074514.cms |access-date=2021-11-29 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |- |''Kuch Toh Hai: Naagin Ek Naye Rang Mein'' | |- |2021–2022 |''Nath – Zewar Ya Zanjeer'' |Shambhu Thakur | |<ref>{{Cite web |title=Arjit Taneja elated to be back on the sets of Nath Zevar Ya Zanjeer post-Covid-19 recovery {{!}} TV - Times of India Videos |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/tv/hindi/namish-taneja-elated-to-be-back-on-the-sets-of-nath-zevar-ya-zanjeer-post-covid-19-recovery/videoshow/85513240.cms |access-date=2021-11-29 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2022 |''Hunarbaaz: Desh Ki Shaan'' |Himself |Guest appearance | |- |''Banni Chow Home Delivery'' |Agastya Kapoor | | |- | rowspan="2" |2023 |''Bekaboo'' |Vansh Raichand |Cameo appearance | |- |''Entertainment Ki Raat Housefull'' |Himself |Guest appearance | |- |2023 |''Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 13'' |Contestant |1st runner-up | |- |2023–present |''Kaise Mujhe Tum Mil Gaye'' |Virat Singh Ahuja | | |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਗਾਇਕ ! ਰੈਫ. |- | 2018 | ''ਮੁੱਖ ਜਾੰਦੀਆਂ'' | [[ਮੀਤ ਭਰਾ|ਬ੍ਰਦਰਜ਼]], [[ਨੇਹਾ ਭਸੀਨ]], ਪੀਯੂਸ਼ ਮਹਿਰੋਲੀਆ ਨੂੰ ਮਿਲੋ | <ref>{{Cite web |date=2018-09-22 |title=Neha Bhasin's song, backpacking inspo on this week's Brunch WTF |url=https://www.hindustantimes.com/brunch/neha-bhasin-s-song-backpacking-inspo-on-this-week-s-brunch-wtf/story-N8ZRpV1liPlSOKIpnxGDXO.html |access-date=2021-09-19 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" | 2019 | ''ਨਸੀਬਾ'' | [[ਸ਼ਾਨ (ਗਾਇਕ)|ਸ਼ਾਨ]] | <ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song Naseeba Sung By Shaan |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-naseeba-sung-by-shaan/videoshow/68532559.cms |access-date=2021-09-19 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | ''ਫਰਿਸ਼ਤਾ'' | ਆਰਕੋ ਪ੍ਰਵੋ ਮੁਖਰਜੀ, [[ਅਸੀਸ ਕੌਰ]] | <ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song 'Farishta' Sung By Arko and Asees Kaur |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-farishta-sung-by-arko-and-asees-kaur/videoshow/69477308.cms |access-date=2021-09-19 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | 2020 | ''Ik Dafa To Mil'' | ਓਏ ਕੁਨਾਲ | <ref>{{Citation |title=Ik Dafa To Mil Song on Gaana |url=https://gaana.com/album/ik-dafa-mil |language=en |access-date=2021-11-29}}</ref> |} == ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ == {| class="wikitable" !ਸਾਲ ! ਅਵਾਰਡ ! ਸ਼੍ਰੇਣੀ ! ਕੰਮ ! ਨਤੀਜਾ ! ਰੈਫ. |- | 2015 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀ ਅਵਾਰਡ | ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰ (ਡਰਾਮਾ) | rowspan="2" | ''ਕੁਮਕੁਮ ਭਾਗਿਆ''|| {{Nom}} | <ref>{{Cite web |last= |first= |last2= |first2= |last3= |first3= |title=Nominations for Indian Telly Awards 2015 out; see who all have made the cut |url=https://www.indiatoday.in/television/top-stories/story/nominations-for-indian-telly-awards-2015-out-see-who-all-have-made-the-cut-273701-2015-11-20 |access-date=2021-11-30 |website=India Today |language=en}}</ref> |- | 2016 | ਗੋਲਡ ਅਵਾਰਡ | ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ|| {{Won}} | <ref>{{Cite web |title=Gold Awards 2016 Winners: Complete list of winners |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/tv-awards/gold-awards/2016/114 |access-date=2021-11-30 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> |- | 2022 | ਇੰਡੀਅਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ | ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ (ਪ੍ਰਸਿੱਧ) | ''ਨਾਥ ਜ਼ੇਵਰ ਯਾ ਜੰਜੀਰ''|{{Nom}} | <ref>{{Cite web |last= |first= |title=The 21st ITA Awards |url=https://www.theita2021.com/ |access-date=2021-12-06 |website=www.theita2021.com |language=en}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDb name|id=5476000}} * Arjit Taneja on Instagram {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] nkr4uilufc2nrydmtmlqtq7z4576i60 0 193628 841875 809355 2026-07-02T17:14:33Z Sonia Atwal 49604 /* ਕਰੀਅਰ */ 841875 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ | image = Himansh kohli.jpg | caption = 2014 ਵਿੱਚ ਕੋਹਲੀ | birth_name = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1989|11|03}}<ref name="indicine">{{cite web |title=Himansh Kohli |url=http://www.indicine.com/name/himansh-kohli/ |website=Indicine |access-date=11 May 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131111062240/http://www.indicine.com/name/himansh-kohli/ |archive-date=11 November 2013|url-status=dead}}</ref><ref name="ToI">{{cite web |title=Himansh Kohli |url=https://timesofindia.indiatimes.com/topic/Himansh-Kohli |website=Times of India |access-date=31 May 2018 |archive-date=12 October 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181012173045/https://timesofindia.indiatimes.com/topic/Himansh-Kohli |url-status=live }}</ref> | birth_place = [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ | occupation = ਅਦਾਕਾਰ | partner = ਵਿਨੀ ਕਾਲੜਾ<ref name="relationship 1">{{Cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/exclusive-vini-and-i-were-keen-to-have-an-intimate-wedding-hemansh-kohli/articleshow/115298216.cms |title=Vini and I were keen to have an intimate wedding: Hemansh Kohli|website=India Times|date=15 November 2024|access-date=6 December 2024}}</ref> }} '''ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ''' [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ [[ਅਦਾਕਾਰ|ਅਭਿਨੇਤਾ]] ਹੈ। ਹਿਮਾਂਸ਼ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਡਰਾਮਾ "''ਹਮਸੇ ਹੈ ਲਾਈਫ"'' ਵਿੱਚ ਰਾਘਵ ਓਬਰਾਏ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ ਨੇ "''ਯਾਰੀਆਂ'' ''(2014)"'' ਨਾਲ ਆਪਣਾ [[ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ|ਬਾਲੀਵੁੱਡ]] ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ ਸੀ। == ਜੀਵਨੀ == ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਦਾ ਜਨਮ ਪਿਤਾ ਵਿਪਿਨ ਕੋਹਲੀ ਅਤੇ ਮਾਂ ਨੀਰੂ ਕੋਹਲੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਪਾਲਿਆ-ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ [[ਰਾਜੇਸ਼ ਖੰਨਾ]] ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Archived copy |url=http://www.itimes.com/people/himansh-kohli-actor |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011143413/https://www.indiatimes.com/ |archive-date=11 October 2020 |access-date=29 March 2019}}</ref><ref>{{Cite web |title=In a romantic vein : The Tribune India |url=http://www.tribuneindia.com/mobi/news/life-style/in-a-romantic-vein/371715.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011143417/https://www.tribuneindia.com/news/archive/features/in-a-romantic-vein-371715 |archive-date=11 October 2020 |access-date=3 March 2017}}</ref> ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ ਨੇ 12 ਨਵੰਬਰ, 2024 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਵਿਨੀ ਕਾਲਰਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web |date=15 November 2024 |title='We met through our parents': Himansh Kohli opens up about his marriage to Vini Kalra |url=https://www.theweek.in/news/entertainment/2024/11/15/we-met-through-our-parents-himansh-kohli-opens-up-about-his-marriage-to-vini-kalra.amp.html |access-date=6 December 2024 |website=The Week}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਨੇ ਮਈ ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ, 2011 ਤੱਕ [[ਦਿੱਲੀ]] ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਮਿਰਚੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਜੌਕੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਚੈਨਲ ਵੀ ਦੇ ਡੇਲੀ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਹਮਸੇ ਹੈ ਲਾਈਫ'' ਨਾਲ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ''ਹਮਸੇ ਹੈ ਲਾਈਫ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਰਾਘਵ ਓਬਰਾਏ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ।'' ਉਹ 5 ਸਤੰਬਰ 2011 ਤੋਂ 12 ਜੂਨ, 2012 ਤੱਕ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਉਹ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਆਖਰੀ ਐਪੀਸੋਡ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਲਈ ਨਵੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਇਆ।<ref>{{Cite web |title=Himansh Kohli: We shouldn't let a situation become bigger than life - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/himansh-kohli-we-shouldnt-let-a-situation-become-bigger-than-life/articleshow/86554855.cms |access-date=2021-10-29 |website=The Times of India |language=en}}</ref> ਮਈ, 2012 ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ [[ਦਿਵਿਆ ਖੋਸਲਾ ਕੁਮਾਰ|ਦਿਵਿਆ ਕੁਮਾਰ ਨੇ]] ਲਕਸ਼ੈ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਨੂੰ [[ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ|ਬਾਲੀਵੁੱਡ]] ਫਿਲਮ ''ਯਾਰੀਆਂ'' ਲਈ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਕਾਸਟ ਕੀਤਾ। 10 ਜਨਵਰੀ, 2014 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇਹ ਫਿਲਮ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀ। 2017 ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਚਾਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਏ: ਕੇਸ਼ਵ ਪੰਨੇਰੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ''ਜੀਨਾ ਇਸੀ ਕਾ ਨਾਮ ਹੈ'', ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ''ਸਵੀਟੀ ਵੇਡਸ ਐਨਆਰਆਈ'', <ref>{{Cite web |title=Himansh Kohli learns Gujarati for 'Sweetie Desai Weds NRI' |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Himansh-Kohli-learns-Gujarati-for-Sweetie-Desai-Weds-NRI/articleshow/52649984.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170520232637/http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Himansh-Kohli-learns-Gujarati-for-Sweetie-Desai-Weds-NRI/articleshow/52649984.cms |archive-date=20 May 2017 |access-date=30 October 2016 |website=[[The Times of India]]}}</ref> ''ਰਾਂਚੀ ਡਾਇਰੀਜ਼'', ਅਤੇ ''ਦਿਲ ਜੋ ਨਾ ਕਹ ਸਾਕਾ''। == ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਫਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! scope="col" | ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2014 | scope="row" | ''ਯਾਰੀਆਂ'' | ਲਕਸ਼ਯ | | <ref>{{Citation |title=Yaariyan Movie Review {2/5}: Critic Review of Yaariyan by Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-reviews/yaariyan/movie-review/28630376.cms |access-date=2021-10-29}}</ref> |- | rowspan="4" | 2017 | scope="row" | ''ਜੀਨਾ ਇਸੀ ਕਾ ਨਾਮ ਹੈ'' | ਅਲੈਕਸ | | <ref>{{Cite web |title=Jeena Isi Ka Naam Hai: Choppy dubbing and lazy editing seal the movie's fate |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-reviews/jeena-isi-ka-naam-hai/amp_movie_review/57432394.cms |access-date=2021-10-29 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> |- | scope="row" | ''ਸਵੀਟੀ ਵੇਡਸ ਐਨ.ਆਰ.ਆਈ'' | ਆਕਾਸ਼ ਪਟੇਲ | | <ref>{{Citation |title=Sweetiee Weds NRI Review {2.5/5}: Watch this one strictly if you are a romantic film buff |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-reviews/sweetiee-weds-nri/movie-review/58962878.cms |access-date=2021-10-29}}</ref> |- | scope="row" | ''ਰਾਂਚੀ ਡਾਇਰੀਆਂ'' | ਮਨੀਸ਼ | | <ref>{{Cite web |date=2017-10-13 |title=Ranchi Diaries movie review: A story best not told |url=https://www.hindustantimes.com/movie-reviews/ranchi-diaries-movie-review-a-story-best-not-told/story-c952raRzKTRyEXXXqkTYEK.html |access-date=2021-10-29 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> |- | scope="row" | ''ਦਿਲ ਜੋ ਨਾ ਕਹ ਸਾਕਾ'' | ਜੈ | | <ref>{{Citation |title=Dil Jo Na Keh Saka Movie: Showtimes, Review, Trailer, Posters, News & Videos {{!}} eTimes |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-details/dil-jo-na-keh-saka/movieshow/61683577.cms |access-date=2021-10-29}}</ref> |- | 2018 | ''ਅਬਿ ਨ ਤੋਹਿ ਕਭੀ ਨਹੀਂ'' | ਗੌਰਵ | | <ref>{{Cite web |last= |first= |title=Abhi Nahi Toh Kabhi Nahi Cast List {{!}} Abhi Nahi Toh Kabhi Nahi Movie Star Cast {{!}} Release Date {{!}} Movie Trailer {{!}} Review- Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/movie/abhi-nahi-toh-kabhi-nahi/cast/ |access-date=2021-10-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref> |- | 2024 | ''ਕਹੰ ਸੂਰੁ ਕਹੰ ਖਾਤਮ'' | | | |- | | | | | |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable" |+ !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਰੈਫ. |- | 2011-2012 | ''ਹਮਸੇ ਹੈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ'' | ਰਾਘਵ ਓਬਰਾਏ | <ref>{{Cite web |title=Humse Hai Liife: Latest News, Videos and Photos of Humse Hai Liife {{!}} Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/topic/humse-hai-liife |access-date=2021-10-29 |website=The Times of India}}</ref> |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable" |+ !Year !Title !Singer(s) !Ref. |- |2018 |''Oh Humsafar'' |[[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ|Neha Kakkar]], Tony Kakkar |<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Oh Humsafar Song Out: Neha Kakkar – Himansh Kohli's Chemistry Will Make you Believe They are in Love With Each Other {{!}} India.com |url=https://www.india.com/entertainment/oh-humsafar-song-out-neha-kakkar-himansh-kohlis-chemistry-will-make-you-believe-they-are-in-love-with-each-other-3005281/ |access-date=2021-11-09 |website=www.india.com |language=en}}</ref> |- |2019 |''Tera Shehar'' |Mohd. Kalam |<ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song 'Tera Shehar' Sung By Mohd. Kalam {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-tera-shehar-sung-by-mohd-kalam/videoshow/70055018.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |2020 |''Tenu Vekhi Jaavan'' |[[ਅਸੀਸ ਕੌਰ|Asees Kaur]], Shahid Mallya |<ref>{{Cite web |title=Watch Latest 2020 Punjabi Song 'Tenu Vekhi Jaavan' Sung By Shahid Mallya, Asees Kaur {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/watch-latest-2020-punjabi-song-tenu-vekhi-jaavan-sung-by-shahid-mallya-asees-kaur/videoshow/75195322.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | rowspan="5" |2021 |''Main Jis Bhulaa Du'' |[[ਤੁਲਸੀ ਕੁਮਾਰ|Tulsi Kumar]], [[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]] |<ref>{{Cite web |title=Check Out New Hindi Trending Song Music Video - 'Main Jis Din Bhulaa Du' Sung By Jubin Nautiyal, Tulsi Kumar, Rochak Kohli featuring Himansh Kohli & Sneha Namanandi {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/check-out-new-hindi-trending-song-music-video-main-jis-din-bhulaa-du-sung-by-jubin-nautiyal-tulsi-kumar-rochak-kohli-featuring-himansh-kohli-sneha-namanandi/videoshow/80876761.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Wafa Na Raas Aayi'' | rowspan="3" |[[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]] |<ref>{{Cite web |title=Check Out Latest Trending Hindi Song Music Video - 'Wafa Na Raas Aayee' Sung By Meet Bros Feat. Jubin Nautiyal {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/check-out-latest-trending-hindi-song-music-video-wafa-na-raas-aayee-sung-by-meet-bros-feat-jubin-nautiyal/videoshow/82216448.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Bewafa Tera Muskurana'' |<ref>{{Cite web |title=Watch Latest Hindi Song 'Bewafa Tera Muskurana' Sung By Jubin Nautiyal {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-latest-hindi-song-bewafa-tera-muskurana-sung-by-jubin-nautiyal/videoshow/85174039.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Dil Galti Kar Baitha Hai'' |<ref>{{Cite web |title=Check Out New Hindi Hit Song Music Video - 'Dil Galti Kar Baitha Hai' Sung By Jubin Nautiyal Featuring Mouni Roy {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/check-out-new-hindi-hit-song-music-video-dil-galti-kar-baitha-hai-sung-by-jubin-nautiyal-featuring-mouni-roy/videoshow/86508398.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Chura Liya'' |Sachet–Parampara |<ref>{{Cite web |title=Watch Latest Hindi Song Music Video - 'Chura Liya' Sung By Sachet And Parampara Featuring Himansh Kohli & Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-latest-hindi-song-music-video-teaser-chura-liya-sung-by-sachet-and-parampara-featuring-himansh-kohli-anushka-sen/videoshow/86914893.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2022 |''Meri Tarah'' |[[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]], Payal Dev |<ref>{{Cite web |title=Himansh Kohli, Gautam Gulati And Heli Daruwala Come Together For Bhushan Kumar's T - Series Music Track |url=https://www.ndtv.com/entertainment/meri-tarah-gautam-gulati-himansh-kohli-and-heli-daruwala-come-together-for-bhushan-kumars-t-series-music-track-2702137 |access-date=2022-01-13 |website=NDTV.com}}</ref> |- |''Mast Nazron Se'' |[[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]] |<ref>{{Cite web |title=जुबिन नौटियाल- निकिता दत्ता ने लिए सात फेरे, 'Mast Nazron Se' गाना रिलीज |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/video/movie-masti/music/jubin-nautiyal-nikita-dutta-new-song-mast-nazron-se-video-is-out-now/videoshow/90567659.cms |access-date=2022-04-01 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref> |- | rowspan="2" |2023 |''Daayein Baayein'' |Yasser Desai |<ref>{{Cite web |date=13 February 2023 |title=Shakti Mohan and Himansh Kohli's 'Daayein Baayein' sets Valentine's Day mood |url=https://www.outlookindia.com/art-entertainment/shakti-mohan-himansh-kohli-s-daayein-baayein-sets-valentine-s-day-mood-news-261946 |access-date=13 March 2023 |website=Outlook India}}</ref> |- |''Bhool Jaa'' |[[ਅਰਿਜੀਤ ਸਿੰਘ|Arijit Singh]] |<ref>{{Citation |title=Bhool Jaa: Himansh Kohli, Aayushi Verma {{!}} Arijit Singh {{!}} Piyush S {{!}} T-Series |url=https://www.youtube.com/watch?v=CSp6TC0gUdc |language=en |access-date=2023-12-20}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDb name|id=nm4946996}} * Himansh Kohli on Facebook {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] 8gy40qoso8r67dlu2mj0vo7vth3td1v 841876 841875 2026-07-02T17:14:35Z KiranBOT 55200 URL ਤੋਂ AMP ਟਰੈਕਿੰਗ ਹਟਾਈ ਗਈ ([[:m:User:KiranBOT/AMP|ਵੇਰਵੇ]]) ([[User talk:Usernamekiran|ਗਲਤੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰੋ]]) v2.2.9s 841876 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ | image = Himansh kohli.jpg | caption = 2014 ਵਿੱਚ ਕੋਹਲੀ | birth_name = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1989|11|03}}<ref name="indicine">{{cite web |title=Himansh Kohli |url=http://www.indicine.com/name/himansh-kohli/ |website=Indicine |access-date=11 May 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131111062240/http://www.indicine.com/name/himansh-kohli/ |archive-date=11 November 2013|url-status=dead}}</ref><ref name="ToI">{{cite web |title=Himansh Kohli |url=https://timesofindia.indiatimes.com/topic/Himansh-Kohli |website=Times of India |access-date=31 May 2018 |archive-date=12 October 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181012173045/https://timesofindia.indiatimes.com/topic/Himansh-Kohli |url-status=live }}</ref> | birth_place = [[ਦਿੱਲੀ]], ਭਾਰਤ | occupation = ਅਦਾਕਾਰ | partner = ਵਿਨੀ ਕਾਲੜਾ<ref name="relationship 1">{{Cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/exclusive-vini-and-i-were-keen-to-have-an-intimate-wedding-hemansh-kohli/articleshow/115298216.cms |title=Vini and I were keen to have an intimate wedding: Hemansh Kohli|website=India Times|date=15 November 2024|access-date=6 December 2024}}</ref> }} '''ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ''' [[ਦਿੱਲੀ]] ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ [[ਅਦਾਕਾਰ|ਅਭਿਨੇਤਾ]] ਹੈ। ਹਿਮਾਂਸ਼ [[ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਹਿੰਦੀ]] ਡਰਾਮਾ "''ਹਮਸੇ ਹੈ ਲਾਈਫ"'' ਵਿੱਚ ਰਾਘਵ ਓਬਰਾਏ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ ਨੇ "''ਯਾਰੀਆਂ'' ''(2014)"'' ਨਾਲ ਆਪਣਾ [[ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ|ਬਾਲੀਵੁੱਡ]] ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ ਸੀ। == ਜੀਵਨੀ == ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਦਾ ਜਨਮ ਪਿਤਾ ਵਿਪਿਨ ਕੋਹਲੀ ਅਤੇ ਮਾਂ ਨੀਰੂ ਕੋਹਲੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਪਾਲਿਆ-ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ [[ਰਾਜੇਸ਼ ਖੰਨਾ]] ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸੀ।<ref>{{Cite web |title=Archived copy |url=http://www.itimes.com/people/himansh-kohli-actor |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011143413/https://www.indiatimes.com/ |archive-date=11 October 2020 |access-date=29 March 2019}}</ref><ref>{{Cite web |title=In a romantic vein : The Tribune India |url=http://www.tribuneindia.com/mobi/news/life-style/in-a-romantic-vein/371715.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011143417/https://www.tribuneindia.com/news/archive/features/in-a-romantic-vein-371715 |archive-date=11 October 2020 |access-date=3 March 2017}}</ref> ਹਿਮਾਂਸ਼ ਕੋਹਲੀ ਨੇ 12 ਨਵੰਬਰ, 2024 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਵਿਨੀ ਕਾਲਰਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।<ref>{{Cite web |date=15 November 2024 |title='We met through our parents': Himansh Kohli opens up about his marriage to Vini Kalra |url=https://www.theweek.in/news/entertainment/2024/11/15/we-met-through-our-parents-himansh-kohli-opens-up-about-his-marriage-to-vini-kalra.html |access-date=6 December 2024 |website=The Week}}</ref> == ਕਰੀਅਰ == ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਨੇ ਮਈ ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ, 2011 ਤੱਕ [[ਦਿੱਲੀ]] ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਮਿਰਚੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਜੌਕੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਚੈਨਲ ਵੀ ਦੇ ਡੇਲੀ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ''ਹਮਸੇ ਹੈ ਲਾਈਫ'' ਨਾਲ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ''ਹਮਸੇ ਹੈ ਲਾਈਫ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਰਾਘਵ ਓਬਰਾਏ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ।'' ਉਹ 5 ਸਤੰਬਰ 2011 ਤੋਂ 12 ਜੂਨ, 2012 ਤੱਕ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਉਹ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਆਖਰੀ ਐਪੀਸੋਡ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਲਈ ਨਵੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਇਆ।<ref>{{Cite web |title=Himansh Kohli: We shouldn't let a situation become bigger than life - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/himansh-kohli-we-shouldnt-let-a-situation-become-bigger-than-life/articleshow/86554855.cms |access-date=2021-10-29 |website=The Times of India |language=en}}</ref> ਮਈ, 2012 ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ [[ਦਿਵਿਆ ਖੋਸਲਾ ਕੁਮਾਰ|ਦਿਵਿਆ ਕੁਮਾਰ ਨੇ]] ਲਕਸ਼ੈ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਨੂੰ [[ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ|ਬਾਲੀਵੁੱਡ]] ਫਿਲਮ ''ਯਾਰੀਆਂ'' ਲਈ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਕਾਸਟ ਕੀਤਾ। 10 ਜਨਵਰੀ, 2014 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇਹ ਫਿਲਮ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਸਫਲ ਰਹੀ। 2017 ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਕੋਹਲੀ ਚਾਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਏ: ਕੇਸ਼ਵ ਪੰਨੇਰੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ''ਜੀਨਾ ਇਸੀ ਕਾ ਨਾਮ ਹੈ'', ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ''ਸਵੀਟੀ ਵੇਡਸ ਐਨਆਰਆਈ'', <ref>{{Cite web |title=Himansh Kohli learns Gujarati for 'Sweetie Desai Weds NRI' |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Himansh-Kohli-learns-Gujarati-for-Sweetie-Desai-Weds-NRI/articleshow/52649984.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170520232637/http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Himansh-Kohli-learns-Gujarati-for-Sweetie-Desai-Weds-NRI/articleshow/52649984.cms |archive-date=20 May 2017 |access-date=30 October 2016 |website=[[The Times of India]]}}</ref> ''ਰਾਂਚੀ ਡਾਇਰੀਜ਼'', ਅਤੇ ''ਦਿਲ ਜੋ ਨਾ ਕਹ ਸਾਕਾ''। == ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ == === ਫਿਲਮਾਂ === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |ਸਾਲ ! scope="col" | ਸਿਰਲੇਖ ! scope="col" | ਭੂਮਿਕਾ ! scope="col" | ਨੋਟਸ ! ਰੈਫ. |- | 2014 | scope="row" | ''ਯਾਰੀਆਂ'' | ਲਕਸ਼ਯ | | <ref>{{Citation |title=Yaariyan Movie Review {2/5}: Critic Review of Yaariyan by Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-reviews/yaariyan/movie-review/28630376.cms |access-date=2021-10-29}}</ref> |- | rowspan="4" | 2017 | scope="row" | ''ਜੀਨਾ ਇਸੀ ਕਾ ਨਾਮ ਹੈ'' | ਅਲੈਕਸ | | <ref>{{Cite web |title=Jeena Isi Ka Naam Hai: Choppy dubbing and lazy editing seal the movie's fate |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-reviews/jeena-isi-ka-naam-hai/amp_movie_review/57432394.cms |access-date=2021-10-29 |website=timesofindia.indiatimes.com}}</ref> |- | scope="row" | ''ਸਵੀਟੀ ਵੇਡਸ ਐਨ.ਆਰ.ਆਈ'' | ਆਕਾਸ਼ ਪਟੇਲ | | <ref>{{Citation |title=Sweetiee Weds NRI Review {2.5/5}: Watch this one strictly if you are a romantic film buff |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-reviews/sweetiee-weds-nri/movie-review/58962878.cms |access-date=2021-10-29}}</ref> |- | scope="row" | ''ਰਾਂਚੀ ਡਾਇਰੀਆਂ'' | ਮਨੀਸ਼ | | <ref>{{Cite web |date=2017-10-13 |title=Ranchi Diaries movie review: A story best not told |url=https://www.hindustantimes.com/movie-reviews/ranchi-diaries-movie-review-a-story-best-not-told/story-c952raRzKTRyEXXXqkTYEK.html |access-date=2021-10-29 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> |- | scope="row" | ''ਦਿਲ ਜੋ ਨਾ ਕਹ ਸਾਕਾ'' | ਜੈ | | <ref>{{Citation |title=Dil Jo Na Keh Saka Movie: Showtimes, Review, Trailer, Posters, News & Videos {{!}} eTimes |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/movie-details/dil-jo-na-keh-saka/movieshow/61683577.cms |access-date=2021-10-29}}</ref> |- | 2018 | ''ਅਬਿ ਨ ਤੋਹਿ ਕਭੀ ਨਹੀਂ'' | ਗੌਰਵ | | <ref>{{Cite web |last= |first= |title=Abhi Nahi Toh Kabhi Nahi Cast List {{!}} Abhi Nahi Toh Kabhi Nahi Movie Star Cast {{!}} Release Date {{!}} Movie Trailer {{!}} Review- Bollywood Hungama |url=https://www.bollywoodhungama.com/movie/abhi-nahi-toh-kabhi-nahi/cast/ |access-date=2021-10-29 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref> |- | 2024 | ''ਕਹੰ ਸੂਰੁ ਕਹੰ ਖਾਤਮ'' | | | |- | | | | | |} === ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ === {| class="wikitable" |+ !ਸਾਲ ! ਸਿਰਲੇਖ ! ਭੂਮਿਕਾ ! ਰੈਫ. |- | 2011-2012 | ''ਹਮਸੇ ਹੈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ'' | ਰਾਘਵ ਓਬਰਾਏ | <ref>{{Cite web |title=Humse Hai Liife: Latest News, Videos and Photos of Humse Hai Liife {{!}} Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/topic/humse-hai-liife |access-date=2021-10-29 |website=The Times of India}}</ref> |} === ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ === {| class="wikitable" |+ !Year !Title !Singer(s) !Ref. |- |2018 |''Oh Humsafar'' |[[ਨੇਹਾ ਕੱਕੜ|Neha Kakkar]], Tony Kakkar |<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Oh Humsafar Song Out: Neha Kakkar – Himansh Kohli's Chemistry Will Make you Believe They are in Love With Each Other {{!}} India.com |url=https://www.india.com/entertainment/oh-humsafar-song-out-neha-kakkar-himansh-kohlis-chemistry-will-make-you-believe-they-are-in-love-with-each-other-3005281/ |access-date=2021-11-09 |website=www.india.com |language=en}}</ref> |- |2019 |''Tera Shehar'' |Mohd. Kalam |<ref>{{Cite web |title=Latest Hindi Song 'Tera Shehar' Sung By Mohd. Kalam {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/latest-hindi-song-tera-shehar-sung-by-mohd-kalam/videoshow/70055018.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |2020 |''Tenu Vekhi Jaavan'' |[[ਅਸੀਸ ਕੌਰ|Asees Kaur]], Shahid Mallya |<ref>{{Cite web |title=Watch Latest 2020 Punjabi Song 'Tenu Vekhi Jaavan' Sung By Shahid Mallya, Asees Kaur {{!}} Punjabi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/punjabi/watch-latest-2020-punjabi-song-tenu-vekhi-jaavan-sung-by-shahid-mallya-asees-kaur/videoshow/75195322.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | rowspan="5" |2021 |''Main Jis Bhulaa Du'' |[[ਤੁਲਸੀ ਕੁਮਾਰ|Tulsi Kumar]], [[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]] |<ref>{{Cite web |title=Check Out New Hindi Trending Song Music Video - 'Main Jis Din Bhulaa Du' Sung By Jubin Nautiyal, Tulsi Kumar, Rochak Kohli featuring Himansh Kohli & Sneha Namanandi {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/check-out-new-hindi-trending-song-music-video-main-jis-din-bhulaa-du-sung-by-jubin-nautiyal-tulsi-kumar-rochak-kohli-featuring-himansh-kohli-sneha-namanandi/videoshow/80876761.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Wafa Na Raas Aayi'' | rowspan="3" |[[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]] |<ref>{{Cite web |title=Check Out Latest Trending Hindi Song Music Video - 'Wafa Na Raas Aayee' Sung By Meet Bros Feat. Jubin Nautiyal {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/check-out-latest-trending-hindi-song-music-video-wafa-na-raas-aayee-sung-by-meet-bros-feat-jubin-nautiyal/videoshow/82216448.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Bewafa Tera Muskurana'' |<ref>{{Cite web |title=Watch Latest Hindi Song 'Bewafa Tera Muskurana' Sung By Jubin Nautiyal {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-latest-hindi-song-bewafa-tera-muskurana-sung-by-jubin-nautiyal/videoshow/85174039.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Dil Galti Kar Baitha Hai'' |<ref>{{Cite web |title=Check Out New Hindi Hit Song Music Video - 'Dil Galti Kar Baitha Hai' Sung By Jubin Nautiyal Featuring Mouni Roy {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/check-out-new-hindi-hit-song-music-video-dil-galti-kar-baitha-hai-sung-by-jubin-nautiyal-featuring-mouni-roy/videoshow/86508398.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- |''Chura Liya'' |Sachet–Parampara |<ref>{{Cite web |title=Watch Latest Hindi Song Music Video - 'Chura Liya' Sung By Sachet And Parampara Featuring Himansh Kohli & Anushka Sen {{!}} Hindi Video Songs - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/hindi/watch-latest-hindi-song-music-video-teaser-chura-liya-sung-by-sachet-and-parampara-featuring-himansh-kohli-anushka-sen/videoshow/86914893.cms |access-date=2021-10-11 |website=timesofindia.indiatimes.com |language=en}}</ref> |- | rowspan="2" |2022 |''Meri Tarah'' |[[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]], Payal Dev |<ref>{{Cite web |title=Himansh Kohli, Gautam Gulati And Heli Daruwala Come Together For Bhushan Kumar's T - Series Music Track |url=https://www.ndtv.com/entertainment/meri-tarah-gautam-gulati-himansh-kohli-and-heli-daruwala-come-together-for-bhushan-kumars-t-series-music-track-2702137 |access-date=2022-01-13 |website=NDTV.com}}</ref> |- |''Mast Nazron Se'' |[[ਜੁਬਿਨ ਨੌਟਿਆਲ|Jubin Nautiyal]] |<ref>{{Cite web |title=जुबिन नौटियाल- निकिता दत्ता ने लिए सात फेरे, 'Mast Nazron Se' गाना रिलीज |url=https://navbharattimes.indiatimes.com/video/movie-masti/music/jubin-nautiyal-nikita-dutta-new-song-mast-nazron-se-video-is-out-now/videoshow/90567659.cms |access-date=2022-04-01 |website=Navbharat Times |language=hi}}</ref> |- | rowspan="2" |2023 |''Daayein Baayein'' |Yasser Desai |<ref>{{Cite web |date=13 February 2023 |title=Shakti Mohan and Himansh Kohli's 'Daayein Baayein' sets Valentine's Day mood |url=https://www.outlookindia.com/art-entertainment/shakti-mohan-himansh-kohli-s-daayein-baayein-sets-valentine-s-day-mood-news-261946 |access-date=13 March 2023 |website=Outlook India}}</ref> |- |''Bhool Jaa'' |[[ਅਰਿਜੀਤ ਸਿੰਘ|Arijit Singh]] |<ref>{{Citation |title=Bhool Jaa: Himansh Kohli, Aayushi Verma {{!}} Arijit Singh {{!}} Piyush S {{!}} T-Series |url=https://www.youtube.com/watch?v=CSp6TC0gUdc |language=en |access-date=2023-12-20}}</ref> |} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == * {{IMDb name|id=nm4946996}} * Himansh Kohli on Facebook {{Authority control}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]] afvlo5zgsqdcpuvbxfqdk62odt0yhp2 14 204743 841898 841816 2026-07-03T11:21:52Z Kuldeepburjbhalaike 18176 ਸਫ਼ੇ ਨੂੰ ਖ਼ਾਲੀ ਕੀਤਾ 841898 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 0 204747 841852 841838 2026-07-02T14:53:03Z Sonia Atwal 49604 /* */ 841852 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = Information Technology University | native_name = | image_size = | image_alt = | caption = | latin_name = | former_name = | motto = Innovation | motto_lang = | type = [[Public university|Public]] | established = {{Start date|2012}} | closed = <!-- {{End date|YYYY}} --> | affiliation = [[Higher Education Commission (Pakistan)]], [[Pakistan Engineering Council]], [[National Computing Education Accreditation Council]] | endowment = 10 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ <ref>{{Cite news|url=http://dunyanews.tv/en/Pakistan/355267-Shehbaz-Sharif-announces-50-crore-for-ITU|title=Shehbaz Sharif announces 50 crore for ITU|newspaper=Dunya News|language=en-US|access-date=2016-12-29}}</ref> | budget = | officer_in_charge = | chairman = | chancellor = ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ | vice_chancellor = ਅਦਨਾਨ ਨੂਰ ਮੀਆਂ Adnan Noor Mian <ref>{{Cite web|url=https://itu.edu.pk/faculty-itu/dr-adnan-noor-mian/|title=Tenured Prof. Dr. Adnan Noor Mian}}</ref> | director = | academic_staff = | administrative_staff = | students = 1500<ref>{{Cite news|url=https://www.thenews.com.pk/print/154193-CM-says-we-have-to-win-war-of-economy-education-health|title=1500 girl and boy students were studying at ITU |newspaper=The News International|language=en-US|access-date=2016-12-29}}</ref> | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other = | city = [[ਲਾਹੌਰ]] | state = | province = [[Punjab, Pakistan|Punjab]] | country = [[ਪਾਕਿਸਤਾਨ]] | coordinates = | campus_type = [[urban area|Urban]] | free_label = | free = | colors = | sports = | mascot = | logo = Information Technology University.png | logo_size = | website = {{url|itu.edu.pk}} | footnotes = }} '''ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ''' (ITU) ਲਾਹੌਰ, ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ ਉਮਰ ਸੈਫ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ MIT ਦੇ ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=http://tribune.com.pk/story/1266461/little-mit-pakistan/|title=A little "MIT for Pakistan" - The Express Tribune|date=2016-12-17|work=The Express Tribune|access-date=2016-12-29|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=17 December 2016 |title=Dailytimes {{!}} 5th Robotics Expo concludes at ITU |url=http://dailytimes.com.pk/pakistan/17-Dec-16/5th-robotics-expo-concludes-at-itu |access-date=2016-12-29 |website=dailytimes.com.pk}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.radio.gov.pk/15-Dec-2016/itu-launches-executive-mba-in-innovation-technology-and-entrepreneurship|title=ITU launches Executive MBA in Innovation, Technology and Entrepreneurship|work=Radio Pakistan|access-date=2016-12-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20161216041840/http://www.radio.gov.pk/15-Dec-2016/itu-launches-executive-mba-in-innovation-technology-and-entrepreneurship|archive-date=December 16, 2016|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://nation.com.pk/lahore/06-Dec-2016/itu-s-research-methods-workshop-concludes|title=ITU's Research Methods workshop concludes|work=The Nation|access-date=2016-12-29|language=en-US}}</ref> ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਦੋ ਕੈਂਪਸ ਹਨ। ਬਰਕੀ ਰੋਡ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ, 183 ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਜੇ ਵੀ ਨਿਰਮਾਣ ਅਧੀਨ ਹੈ ਪਰ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸਾਂ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅਗਸਤ, 2024 ਤੱਕ ਤਿੰਨ ਵਿਭਾਗ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਕੈਂਪਸ ਉੱਚ-ਉੱਚੀ ਅਰਫਾ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਿਗਰੀਆਂ ਲਈ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ MIT ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਸਮੀਖਿਆ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਈ ਕਾਰਜਕਾਲ ਵਾਲੇ ਅਕਾਦਮਿਕ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਟਾਰਟਅੱਪ ਇਨਕਿਊਬੇਟਰ ਦਾ ਘਰ ਹੈ ਅਤੇ EdX, IBM ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਭਾਗ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇਸਨੇ IDIN ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਏਜੰਸੀ ਫਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ (USAID) ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਕਾਸ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸੰਮੇਲਨ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ। <ref>{{Cite web |title=ITU’s Main Campus on Barki Road |url=https://itu.edu.pk/up-events/itus-main-campus-on-barki-road/ |url-status=live |access-date=26 January 2026 |website=Information Technology University}}</ref> <ref>{{Cite web |title=ITU has received a land grant of 182 acres on main Barki road - Information Technology University |url=http://itu.edu.pk/itu-latest-news/itu-has-received-a-land-grant/ |access-date=2016-12-29 |website=itu.edu.pk}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.samaa.tv/technology/2016/12/robotics-expo-at-arfa-software-technology-park-on-saturday/|title=Robotics Expo at Arfa Software Technology Park on Saturday {{!}} SAMAA TV|work=Samaa TV|access-date=2016-12-29}}</ref><ref>{{Cite web |title=ITU meeting |url=https://www.thenews.com.pk/print/160705-ITU-meeting |access-date=2016-12-29 |website=www.thenews.com.pk}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://tribune.com.pk/story/1166186/academic-collaboration-itu-partners-harvard-researcher-partition-studies/|title=Academic collaboration: ITU partners with Harvard researcher on partition studies - The Express Tribune|date=2016-08-20|work=The Express Tribune|access-date=2016-12-29|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Launching Ceremony – MIT Technology Review Pakistan - Information Technology University |url=http://itu.edu.pk/itu-latest-news/launching-ceremony-mit-technology-review-pakistan/ |access-date=2016-12-29 |website=itu.edu.pk}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://tribune.com.pk/story/1087960/lincoln-corner-to-be-set-up-at-itu/|title=Lincoln Corner to be set up at ITU - The Express Tribune|date=2016-04-20|work=The Express Tribune|access-date=2016-12-29|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://tribune.com.pk/story/1125967/empowering-businesses-ibm-partners-itu-data-science/|title=Empowering businesses: IBM partners with ITU on data science - The Express Tribune|date=2016-06-20|work=The Express Tribune|access-date=2016-12-29|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://nation.com.pk/lahore/05-Jun-2016/itu-holds-4th-robotics-expo-at-arfa-park|title=ITU holds 4th Robotics Expo at Arfa Park|work=The Nation|access-date=2016-12-29|language=en-US}}</ref> nsvimdi8mz3yvrr43h6m2hxxrnd106i 0 204750 841868 2026-07-02T17:01:50Z Meenukusam 51574 "[[:en:Special:Redirect/revision/1358960468|Tere Mere Beech Mein]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 841868 wikitext text/x-wiki {{Infobox song | name = Tere Mere Beech Mein | cover = | alt = | type = | artist = | language = Hindi | written = | published = | released = 5 June 1981 | genre = | writer = | composer = [[Laxmikant–Pyarelal]] | lyricist = [[Anand Bakshi]] }} ਤੇਰੇ ਮੇਰੇ ਬੀਚ ਮੇਂ (ਅਨੁਵਾਦ. ਬਿਟਵੀਨ ਯੂ ਐਂਡ ਮੀ) 1981 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਏਕ ਦੂਜੇ ਕੇ ਲਿਏ ਦਾ ਇੱਕ ਗੀਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ [[ਕਮਲ ਹਸਨ|ਕਮਲ ਹਾਸਨ]] ਅਤੇ [[ਰਤੀ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ]] ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ [[ਲਕਸ਼ਮੀਕਾਂਤ-ਪਿਆਰੇ ਲਾਲ|ਲਕਸ਼ਮੀਕਾਂਤ-ਪਿਆਰੇਲਾਲ]] ਨੇ ਸੰਗੀਤਬੱਧ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਗੀਤ ਦੇ ਗੀਤਕਾਰ [[ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ]] ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਗੀਤਕਾਰ ਦਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ [[ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ]] ਅਤੇ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ ਨੇ ਗਾਇਆ ਸੀ।<ref name="10 Love duets that became anthems for debutant stars">{{Cite web |date=29 August 2019 |title=10 Love duets that became anthems for debutant stars |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/10-love-duets-became-anthems-debutant-stars/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191204190623/https://www.bollywoodhungama.com/news/features/10-love-duets-became-anthems-debutant-stars/ |archive-date=4 December 2019 |access-date=1 January 2020 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref> ਇਹ ਗੀਤ [[ਬ੍ਰਿਟਨੀ ਸਪੀਅਰਸ]] ਦਾ 2004 ਦਾ ਸਿੰਗਲ "ਟੌਕਸਿਕ" ਗੀਤ ਦਾ ਇੱਕ ਨਮੂਨਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=http://uproxx.com/music/britney-spears-toxic-samples-bollywood-song/|title=Does Britney Spears 'Toxic' Owe Its Unshakeable Melody To This Bollywood Song?|last=Morgan, Chris|date=21 June 2016|access-date=10 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170826155658/http://uproxx.com/music/britney-spears-toxic-samples-bollywood-song/|archive-date=26 August 2017|publisher=[[Uproxx]]}}</ref> == ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == [[ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ]] ਇਸ ਗੀਤ ਦੇ ਗੀਤਕਾਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1982 ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੀਤ ਲਿਖਣ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਗੀਤਕਾਰ ਦਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।<ref name="ToI FIlmfare 1982">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/movie-awards/filmfare-awards-winners/bollywood/1982/101|title=Filmfare Awards Winners 1982: Complete list of winners of Filmfare Awards 1982|work=timesofindia.indiatimes.com|access-date=1 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229124307/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/movie-awards/filmfare-awards-winners/bollywood/1982/101|archive-date=29 December 2019}}</ref> ਐੱਸਪੀ ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ ਨੇ 29ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਪੁਰਸ਼ ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ "ਮਹਾਨ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਲੈਅ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਲਈ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ"।<ref>[http://dff.nic.in/2011/29th_nff_1982.pdf "29th National Film Awards"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111004082256/http://dff.nic.in/2011/29th_nff_1982.pdf|date=4 October 2011}} (PDF). Directorate of Film Festivals. Retrieved 4 October 2011.</ref> == ਹੋਰ ਵਰਜਨ == ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ ਕੰਨਡ਼ ਰੀਮੇਕ ਲਵ ਸਟੋਰੀ (2005) ਵਿੱਚ "ਨੰਨਾ ਨਿੰਨਾ ਪ੍ਰੇਮਾ ਗੀਤੇ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vijaysarathy |first=R. G. |author-link=R. G. Vijayasarathy |title=Love Story Kannada Movie |url=https://www.nowrunning.com/movie/2654/kannada/love-story/642/review.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220911065708/https://www.nowrunning.com/movie/2654/kannada/love-story/642/review.htm |archive-date=2022-09-11 |access-date=2022-09-11 |website=[[Indo-Asian News Service]] |via=Nowrunning}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] 22rbmjurr1szpa40sq56367mu18j7zf 841870 841868 2026-07-02T17:03:45Z Meenukusam 51574 841870 wikitext text/x-wiki {{Infobox song | name = Tere Mere Beech Mein | cover = | alt = | type = | artist = | language = Hindi | written = | published = | released = 5 June 1981 | genre = | writer = | composer = [[Laxmikant–Pyarelal]] | lyricist = [[Anand Bakshi]] }} ਤੇਰੇ ਮੇਰੇ ਬੀਚ ਮੇਂ (ਅਨੁਵਾਦ. ਬਿਟਵੀਨ ਯੂ ਐਂਡ ਮੀ) 1981 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਏਕ ਦੂਜੇ ਕੇ ਲਿਏ ਦਾ ਇੱਕ ਗੀਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ [[ਕਮਲ ਹਸਨ|ਕਮਲ ਹਾਸਨ]] ਅਤੇ [[ਰਤੀ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ]] ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ [[ਲਕਸ਼ਮੀਕਾਂਤ-ਪਿਆਰੇ ਲਾਲ|ਲਕਸ਼ਮੀਕਾਂਤ-ਪਿਆਰੇਲਾਲ]] ਨੇ ਸੰਗੀਤਬੱਧ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਗੀਤ ਦੇ ਗੀਤਕਾਰ [[ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ]] ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਗੀਤਕਾਰ ਦਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ [[ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ]] ਅਤੇ ਐਸ. ਪੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ ਨੇ ਗਾਇਆ ਸੀ।<ref name="10 Love duets that became anthems for debutant stars">{{Cite web |date=29 August 2019 |title=10 Love duets that became anthems for debutant stars |url=https://www.bollywoodhungama.com/news/features/10-love-duets-became-anthems-debutant-stars/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191204190623/https://www.bollywoodhungama.com/news/features/10-love-duets-became-anthems-debutant-stars/ |archive-date=4 December 2019 |access-date=1 January 2020 |website=[[Bollywood Hungama]] |language=en}}</ref> ਇਹ ਗੀਤ [[ਬ੍ਰਿਟਨੀ ਸਪੀਅਰਸ]] ਦਾ 2004 ਦਾ ਸਿੰਗਲ "ਟੌਕਸਿਕ" ਗੀਤ ਦਾ ਇੱਕ ਨਮੂਨਾ ਹੈ।<ref>{{Cite news|url=http://uproxx.com/music/britney-spears-toxic-samples-bollywood-song/|title=Does Britney Spears 'Toxic' Owe Its Unshakeable Melody To This Bollywood Song?|last=Morgan, Chris|date=21 June 2016|access-date=10 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170826155658/http://uproxx.com/music/britney-spears-toxic-samples-bollywood-song/|archive-date=26 August 2017|publisher=[[Uproxx]]}}</ref> == ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == [[ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ]] ਇਸ ਗੀਤ ਦੇ ਗੀਤਕਾਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1982 ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੀਤ ਲਿਖਣ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਗੀਤਕਾਰ ਦਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।<ref name="ToI FIlmfare 1982">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/movie-awards/filmfare-awards-winners/bollywood/1982/101|title=Filmfare Awards Winners 1982: Complete list of winners of Filmfare Awards 1982|work=timesofindia.indiatimes.com|access-date=1 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20191229124307/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/movie-awards/filmfare-awards-winners/bollywood/1982/101|archive-date=29 December 2019}}</ref> ਐੱਸਪੀ ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ ਨੇ 29ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਪੁਰਸ਼ ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ "ਮਹਾਨ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਲੈਅ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਲਈ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ"।<ref>[http://dff.nic.in/2011/29th_nff_1982.pdf "29th National Film Awards"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111004082256/http://dff.nic.in/2011/29th_nff_1982.pdf|date=4 October 2011}} (PDF). Directorate of Film Festivals. Retrieved 4 October 2011.</ref> == ਹੋਰ ਵਰਜਨ == ਇਸ ਗੀਤ ਨੂੰ ਕੰਨਡ਼ ਰੀਮੇਕ ਲਵ ਸਟੋਰੀ (2005) ਵਿੱਚ "ਨੰਨਾ ਨਿੰਨਾ ਪ੍ਰੇਮਾ ਗੀਤੇ" ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।<ref>{{Cite web |last=Vijaysarathy |first=R. G. |author-link=R. G. Vijayasarathy |title=Love Story Kannada Movie |url=https://www.nowrunning.com/movie/2654/kannada/love-story/642/review.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220911065708/https://www.nowrunning.com/movie/2654/kannada/love-story/642/review.htm |archive-date=2022-09-11 |access-date=2022-09-11 |website=[[Indo-Asian News Service]] |via=Nowrunning}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] pgc7n3z0ypec2op4f8aisbnm30m748w 0 204751 841874 2026-07-02T17:11:37Z Meenukusam 51574 "[[:en:Special:Redirect/revision/1341622267|Zalim Tera Jawab Nahin]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 841874 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |ਜ਼ਲੀਮ ਤੇਰਾ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ | class="infobox-data" |ਰਮਨਲਾਲ ਦੇਸਾਈ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ | class="infobox-data" |ਜੀ. ਸੀ. ਤ੍ਰਿਵੇਦ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਸੰਗੀਤ ਦੁਆਰਾ | class="infobox-data" |[[Shiv Dayal Batish|ਸ਼ਿਵ ਦਿਆਲ ਬਤਿਸ਼]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; ">ਉਤਪਾਦਨ ਕੰਪਨੀ<br /></div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;">ਆਰ. ਡੀ. ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਜ਼</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; white-space: normal;">ਰਿਲੀਜ਼ ਦੀ ਮਿਤੀ</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist film-date"> * 1960 <span style="display: none;"> (<span class="bday dtstart published updated itvstart">1960</span>)&nbsp;</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਦੇਸ਼ | class="infobox-data" |ਭਾਰਤ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਭਾਸ਼ਾ | class="infobox-data" |ਹਿੰਦੀ |} 'ਜ਼ਾਲਿਮ ਤੇਰਾ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ' ਸਾਲ 1960 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਡਰਾਮਾ ਅਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਗਾ, ਸਰੋਜ ਖਾਨ ਅਤੇ ਚਿਤਰਾ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਰਮਨਲਾਲ ਦੇਸਾਈ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਰ. ਡੀ. ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਜ਼ ਲਈ ਜੀ. ਸੀ. ਤ੍ਰਿਵੇਦੋ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=''Zalim Tera Jawab Nahin (1960) – Hindi Movie Review, Songs, Trailer, Videos – Bollywood MuVyz'' |url=http://muvyz.com/moviepage/cr678944 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427071405/http://muvyz.com/moviepage/cr678944 |archive-date=27 April 2016 |access-date=2016-04-26 |website=Zalim Tera Jawab Nahin (1960) – Hindi Movie Review, Songs, Trailer, Videos – Bollywood MuVyz}}</ref> == ਅਦਾਕਾਰ == * ਆਜ਼ਾਦ * ਚਿਤਰਾ * ਆਗਾ * ਸਰੋਜ ਖਾਨ * ਵਸੰਤਰਾਓ ਪਹਿਲਵਾਨ * ਰਾਮਾਲੀਆ * ਸ਼ਿਆਮ ਲਾਲ == ਸੰਗੀਤ == # "ਸੁਨੋਜੀ ਮੋਹੇ ਡਰ ਲਾਗੇ"-ਸੁਧਾ ਮਲਹੋਤਰਾ # "ਗੋਰਾ ਨਾ ਪੜੇ"-ਸੁਧਾ ਮਲਹੋਤਰਾ, ਐਸ. ਡੀ. ਬਤਿਸ਼ # "ਜਬ ਉਸਕੋ ਦੇਖਾ"-ਸੁਧਾ ਮਲਹੋਤਰਾ # "ਆਜ ਮੇਰੇ ਯਾਰ ਕੀ ਟੇੜੀ" # "ਅਪਨੇ ਮਨ ਕਾ ਰਾਜੂ ਹੂ ਮਾਈ" # "ਮਾਲਿਕ ਤੇਰੇ ਬੰਦੋ ਨੇ ਕਿਆ"-ਐਸ. ਡੀ. ਬਤਿਸ਼ # "ਮੇਰੇ ਦਿਲਦਾਰ ਵਈ ਵਈ" ਇਸ ਫਿਲਮ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਐੱਸ. ਡੀ. ਬਾਤਿਸ਼ ਹਨ। ਗੀਤਕਾਰ ਸ਼ਾਦਾਬ, ਫਰੀਦ ਟੋਂਕੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਸਿੱਦੀਕੀ ਹਨ।<ref>{{Cite web |title=''Zalim Tera Jawab Nahin : Lyrics and video of Songs from the Movie Zalim Tera Jawab Nahin (1960)'' |url=http://www.hindigeetmala.net/movie/zalim_tera_jawab_nahin.htm |access-date=2016-04-26 |website=HindiGeetMala}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{IMDb title|0391550}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] qkdbile2jio3bn5jxfb0x7sasnvk7vx 841877 841874 2026-07-02T17:15:02Z Meenukusam 51574 841877 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |ਜ਼ਲੀਮ ਤੇਰਾ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ | class="infobox-data" |ਰਮਨਲਾਲ ਦੇਸਾਈ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ | class="infobox-data" |ਜੀ. ਸੀ. ਤ੍ਰਿਵੇਦ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਸੰਗੀਤ ਦੁਆਰਾ | class="infobox-data" |[[Shiv Dayal Batish|ਸ਼ਿਵ ਦਿਆਲ ਬਤਿਸ਼]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; ">ਉਤਪਾਦਨ ਕੰਪਨੀ<br /></div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;">ਆਰ. ਡੀ. ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਜ਼</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; white-space: normal;">ਰਿਲੀਜ਼ ਦੀ ਮਿਤੀ</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist film-date"> * 1960 <span style="display: none;"> (<span class="bday dtstart published updated itvstart">1960</span>)&nbsp;</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਦੇਸ਼ | class="infobox-data" |ਭਾਰਤ |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |ਭਾਸ਼ਾ | class="infobox-data" |ਹਿੰਦੀ |} 'ਜ਼ਾਲਿਮ ਤੇਰਾ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ' ਸਾਲ 1960 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਡਰਾਮਾ ਅਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ । ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਆਗਾ, ਸਰੋਜ ਖਾਨ ਅਤੇ ਚਿਤਰਾ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਰਮਨਲਾਲ ਦੇਸਾਈ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਰ. ਡੀ. ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਜ਼ ਲਈ ਜੀ. ਸੀ. ਤ੍ਰਿਵੇਦੋ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।<ref>{{Cite web |title=''Zalim Tera Jawab Nahin (1960) – Hindi Movie Review, Songs, Trailer, Videos – Bollywood MuVyz'' |url=http://muvyz.com/moviepage/cr678944 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160427071405/http://muvyz.com/moviepage/cr678944 |archive-date=27 April 2016 |access-date=2016-04-26 |website=Zalim Tera Jawab Nahin (1960) – Hindi Movie Review, Songs, Trailer, Videos – Bollywood MuVyz}}</ref> == ਅਦਾਕਾਰ == * ਆਜ਼ਾਦ * ਚਿਤਰਾ * ਆਗਾ * ਸਰੋਜ ਖਾਨ * ਵਸੰਤਰਾਓ ਪਹਿਲਵਾਨ * ਰਾਮਾਲੀਆ * ਸ਼ਿਆਮ ਲਾਲ == ਸੰਗੀਤ == # "ਸੁਨੋਜੀ ਮੋਹੇ ਡਰ ਲਾਗੇ"-ਸੁਧਾ ਮਲਹੋਤਰਾ # "ਗੋਰਾ ਨਾ ਪੜੇ"-ਸੁਧਾ ਮਲਹੋਤਰਾ, ਐਸ. ਡੀ. ਬਤਿਸ਼ # "ਜਬ ਉਸਕੋ ਦੇਖਾ"-ਸੁਧਾ ਮਲਹੋਤਰਾ # "ਆਜ ਮੇਰੇ ਯਾਰ ਕੀ ਟੇੜੀ" # "ਅਪਨੇ ਮਨ ਕਾ ਰਾਜੂ ਹੂ ਮਾਈ" # "ਮਾਲਿਕ ਤੇਰੇ ਬੰਦੋ ਨੇ ਕਿਆ"-ਐਸ. ਡੀ. ਬਤਿਸ਼ # "ਮੇਰੇ ਦਿਲਦਾਰ ਵਈ ਵਈ" ਇਸ ਫਿਲਮ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਐੱਸ. ਡੀ. ਬਾਤਿਸ਼ ਹਨ। ਗੀਤਕਾਰ ਸ਼ਾਦਾਬ, ਫਰੀਦ ਟੋਂਕੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਸਿੱਦੀਕੀ ਹਨ।<ref>{{Cite web |title=''Zalim Tera Jawab Nahin : Lyrics and video of Songs from the Movie Zalim Tera Jawab Nahin (1960)'' |url=http://www.hindigeetmala.net/movie/zalim_tera_jawab_nahin.htm |access-date=2016-04-26 |website=HindiGeetMala}}</ref> == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} == ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ == {{IMDb title|0391550}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] pixau3se9230ulp4pth4aham8h3kg0h 0 204752 841881 2026-07-02T17:46:14Z Meenukusam 51574 "[[:en:Special:Redirect/revision/1344748916|Aaram (film)]]" ਸਫ਼ੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 841881 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Aaram | image = Aaram (1951).jpg | caption = Poster | director = [[D.D. Kashyap]] | writer = | producer = D.D. Kashyap | starring = [[Dev Anand]]<br /> [[Madhubala]]<br /> [[Prem Nath]]<br /> [[Talat Mahmood]] | cinematography = | editing = | music = | distributor = | released = {{film date|df=y|1951|4|13}} | runtime = | country = India | language = Hindi | budget = }} ਆਰਾਮ ਸਾਲ 1951ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਡੀ. ਡੀ. ਕਸ਼ਯਪ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ [[ਦੇਵ ਅਨੰਦ|ਦੇਵ ਆਨੰਦ]], [[ਮਧੂਬਾਲਾ]], ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਥ ਅਤੇ [[ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ]] ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਹੈ।<ref name="imdb">{{Cite web |title=Aaram (1951) |url=https://www.imdb.com/title/tt0128909/ |access-date=9 October 2013 |publisher=imdb.com}}</ref><ref name="gomolo">{{Cite web |title=Aaram (1951 - Hindi) |url=http://www.gomolo.com/aaram-movie/2098 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131021211723/http://www.gomolo.com/aaram-movie/2098 |archive-date=21 October 2013 |access-date=9 October 2013 |publisher=gomolo.com}}</ref><ref name="google">{{Cite web |title=Short Review of "Aaram" (1951) |url=https://groups.google.com/forum/#!topic/rec.arts.movies.local.indian/xxx5-AlFnY0 |access-date=9 October 2013}}</ref> == ਕਿੱਸਾ == [[ਤਸਵੀਰ:Aaram_(1951).webm|thumb|ਆਰਮ (1951) ]] ਸ਼ਿਆਮ ([[ਦੇਵ ਅਨੰਦ|ਦੇਵ ਆਨੰਦ]]) ਇੱਕ ਸੰਘਰਸ਼ਸ਼ੀਲ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਇੱਕ ਰਾਤ ਘਰ ਪਰਤਦਿਆਂ, ਉਸ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਔਰਤ ਲੀਲਾ (ਮਧੁਬਾਲਾ) ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਣਜਾਣ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਗਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਰਹੀ ਹੈ। ਇੰਨੇ ਵਿੱਚ ਤੂਫਾਨ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮ ਲੀਲਾ ਨੂੰ ਉਸ ਰਾਤ ਆਪਣੇ ਘਰ ਰਹਿਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਆਮ ਅਤੇ ਲੀਲਾ ਨੂੰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਥੋਡ਼੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਲੀਲਾ ਇੱਕ ਰਾਣੀ ([[ਦੁਰਗਾ ਖੋਟੇ]]) ਨਾਲ ਪਰਿਚਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਲੀਲਾ ਸ਼ਿਆਮ ਦਾ ਘਰ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਰਾਣੀ ਦੀ [[ਹਵੇਲੀ]] ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਧਵਾ ਰਾਣੀ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਪੁੱਤਰ, ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਾਲੀ, ਕੁਮਾਰ (ਪ੍ਰੇਮਨਾਥ) ਵੀ ਲੀਲਾ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਰਾਣੀ ਇਹ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਲੀਲਾ ਉਸ ਦੀ [[wiktionary:bahu|ਬਹੂ]] ਬਣ ਜਾਵੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲੀਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸ਼ਿਆਮ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਰਾਣੀ ਦੋਵੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਣੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਲੀਲਾ ਸ਼ਿਆਮ ਦੀ ਇੱਕ ਪੇਂਟਿੰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਿਆਮ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੀਲਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਲਈ ਸ਼ਿਆਮ ਦੇ ਪਿੰਡ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਲੀਲਾ ਸ਼ਿਆਮ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਣੀ ਦੀ ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੁਆਰਾ ਅਗਵਾ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਹ ਭੱਜ ਰਹੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਿਹੜਾ ਲੀਲਾ ਨੂੰ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੈਦੀ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੀਲਾ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਣ ਵਿੱਚ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟ ਲੱਗੀ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਕ੍ਰੀਨ ਉੱਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ ਉੱਤੇ, ਲੀਲਾ ਮੁੱਖ ਖਲਨਾਇਕ ਦੀ ਦਿਆਲੂ ਅੰਡਰਲਿੰਗ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਕਾਲਕੋਠਰੀ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਬਚਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੀਲਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਖਲਨਾਇਕ ਦਾ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਲੀਲਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਅਤੇ ਬੇਲੋੜੀ ਮੂਰਖਤਾਪੂਰਨ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਅਲਗ ਹੋ ਜਾਣ । ਇੱਕ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਲੀਲਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਆਮ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਮਾਲਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੋਸਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਿਆਮ, ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖਲਨਾਇਕਾਂ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਸੰਘਰਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਜ਼ਖਮੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਖਲਨਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਲਈ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ। ਕੁਮਾਰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਜ਼ਖ਼ਮ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਅੰਤ. == ਅਦਾਕਾਰ == * ਸ਼ਿਆਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ [[ਦੇਵ ਅਨੰਦ|ਦੇਵ ਆਨੰਦ]] * ਲੀਲਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ [[ਮਧੂਬਾਲਾ]] * ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮਨਾਥ * [[ਦੁਰਗਾ ਖੋਟੇ]] ਸੀਤਾ/ਰਾਣੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ * ਮਨਮੋਹਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚਮਨਲਾਲ, ਸ਼ਿਆਮ ਦੇ ਦੋਸਤ (ਹਾਸਰਸ ਭੂਮਿਕਾ) * [[ਲੀਲਾ ਮਿਸ਼ਰਾ]] ਸ਼ਿਆਮ ਦੀ ਦਾਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ * ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀਰਾਲਾਲ * ਤਿਵਾੜੀ ਰਾਮਨਾਥ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ * [[ਤਬੱਸੁਮ|ਬੇਬੀ ਤਬੱਸਮ]] ਬੇਬੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਮਾਲਕ ਦੀ ਧੀ * ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਲਿਓਨੋਰ ਮਾਰੀਆ * [[ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ]] ਤਲਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ , ਪਾਰਟੀ ਗਾਇਕ * ਜਗਦੀਪ ਨੇ ਮਾਸਟਰ ਜਗਦੀਪ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਗੀਤ 'ਯੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਯੋ ਯੋ' ਵਿੱਚ * [[ਮੂਲਚੰਦ]] ਰੈਡੀਮੇਡ ਦੁਕਾਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ * <nowiki>[[ਬਾਬੂ]]</nowiki> ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਗੁੰਡੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ == ਸੰਗੀਤ == * ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ-ਅਨਿਲ ਬਿਸਵਾਸ * ਗੀਤਃ ਰਾਜਿੰਦਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, [[ਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ]] * ਪਲੇਅਬੈਕਃ [[ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ]], [[ਮੁਕੇਸ਼]], [[ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ]], ਮਨਮੋਹਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ # "ਐ ਜਾਨੇ ਜਿਗਰ ਦਿਲ ਮੇ ਸਮਾਨੇ ਆਜਾ"-[[ਮੁਕੇਸ਼]] # "ਯੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਯੋ-ਯੋ"-ਮਨਮੋਹਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ # "ਮਨ ਮੇਂ ਕਿਸੀ ਕੀ ਪ੍ਰੀਤ ਬਸਾਲੇ"-[[ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ]] # "ਸ਼ੁਕਰੀਆ ਏ ਪਿਆਰ ਤੇਰਾ ਸ਼ੁਕਰੀਆ"-[[ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ]] # "ਮਿਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਿੱਛੜ ਗਏ ਨੈਨ"-ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ # "ਬਿਗੜ ਬਿਗੜ ਕੇ ਬਣੀ ਥੀ ਕਿਸਮਤ, ਉਜੜੀ ਰੇ"-ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ # "ਰੂਠਾ ਹੂਆ ਚੰਦਾ ਹੈ, ਰੂਠੀ ਹੁਈ ਚਾਂਦਨੀ"-ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ # "ਬਲਮਾ ਜਾ ਜਾ, ਅਬ ਕੌਨ ਤੁਝੇ ਸਮਝਾਏ"-ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ == ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ == ਹਾਲਾਂਕਿ ਫਿਲਮ ਆਰਾਮ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੀਤੀ , ਪਰ ਇਸ ਨੇ ਅਨਿਲ ਬਿਸਵਾਸ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।{{Sfn|Akbar|1997}} == ਹਵਾਲੇ == {{Reflist}} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ]] [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ]] mfoawy9ddetbedktwdofwq2wz2xe5qf 3 204753 841891 2026-07-03T07:52:19Z New user message 10694 Adding [[Template:Welcome|welcome message]] to new user's talk page 841891 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=HyBoxwood}} -- [[ਵਰਤੋਂਕਾਰ:New user message|New user message]] ([[ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ:New user message|ਗੱਲ-ਬਾਤ]]) 07:52, 3 ਜੁਲਾਈ 2026 (UTC) 46k5s4pxgijbmumcbc4lti9k53dm89y