ਵਿਕੀਸਰੋਤ pawikisource https://pa.wikisource.org/wiki/%E0%A8%AE%E0%A9%81%E0%A9%B1%E0%A8%96_%E0%A8%B8%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%BE MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter ਮੀਡੀਆ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਤਸਵੀਰ ਤਸਵੀਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਰਮਾ ਫਰਮਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮਦਦ ਮਦਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲੇਖਕ ਲੇਖਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੋਰਟਲ ਪੋਰਟਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲਿਖਤ ਲਿਖਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਆਡੀਓਬੁਕ ਆਡੀਓਬੁਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਅਨੁਵਾਦ ਅਨੁਵਾਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੰਨਾ ਪੰਨਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਇੰਡੈਕਸ ਇੰਡੈਕਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ TimedText TimedText talk ਮੌਡਿਊਲ ਮੌਡਿਊਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ Event Event talk 250 21707 223492 52795 2026-06-26T12:06:11Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 223492 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੫੪}}</noinclude>ਜਨ ਨਾਨਕ ਕੈ ਵਲਿ ਹੋਆ ਮੇਰਾ ਸੁਆਮੀ ਹਰਿ ਸਜਣ ਪੁਰਖੁ ਸੁਜਾਨੁ॥ ਪਉਦੀ ਭਿਤਿ ਦੇਖਿ ਕੈ ਸਭਿ ਆਇ ਪਏ ਸਤਿਗੁਰ ਕੀ ਪੈਰੀ ਲਾਹਿਓਨੁ ਸਭਨਾ ਕਿਅਹੁ ਮਨਹੁ ਗੁਮਾਨੁ॥੧੦॥ ਸਲੋਕ ਮਃ ੧॥ ਕੋਈ ਵਾਹੇ ਕੋ ਲੁਣੈ ਕੋ ਪਾਏ ਖਲਿਹਾਨਿ॥ ਨਾਨਕ ਏਵ ਨ ਜਾਪਈ ਕੋਈ ਖਾਇ ਨਿਦਾਨਿ॥੧॥ ਮਃ ੧॥ ਜਿਸੁ ਮਨਿ ਵਸਿਆ ਤਰਿਆ ਸੋਇ॥ ਨਾਨਕ ਜੋ ਭਾਵੈ ਸੋ ਹੋਇ॥੨॥ ਪਉੜੀ॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮਿ ਦਇਆਲਿ ਸਾਗਰੁ ਤਾਰਿਆ॥ ਗੁਰਿ ਪੂਰੈ ਮਿਹਰਵਾਨਿ ਭਰਮੁ ਭਉ ਮਾਰਿਆ॥ ਕਾਮ ਕ੍ਰੋਧੁ ਬਿਕਰਾਲੁ ਦੂਤ ਸਭਿ ਹਾਰਿਆ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮੁ ਨਿਧਾਨੁ ਕੰਠਿ ਉਰਿ ਧਾਰਿਆ॥ ਨਾਨਕ ਸਾਧੂ ਸੰਗਿ ਜਨਮੁ ਮਰਣੁ ਸਵਾਰਿਆ॥੧੧॥ ਸਲੋਕ ਮਃ ੩॥ ਜਿਨ੍ਹੀ ਨਾਮੁ ਵਿਸਾਰਿਆ ਕੂੜੇ ਕਹਣ ਕਹੰਨ੍ਹਿ॥ ਪੰਚ ਚੋਰ ਤਿਨਾ ਘਰੁ ਮੁਹਨ੍ਹਿ ਹਉਮੈ ਅੰਦਰਿ ਸੰਨ੍ਹਿ॥ ਸਾਕਤ ਮੁਠੇ ਦੁਰਮਤੀ ਹਰਿ ਰਸੁ ਨ ਜਾਣੰਨ੍ਹਿ॥ ਜਿਨ੍ਹੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਭਰਮਿ ਲੁਟਾਇਆ ਬਿਖੁ ਸਿਉ ਰਚਹਿ ਰਚੰਨ੍ਹਿ॥ ਦੁਸਟਾ ਸੇਤੀ ਪਿਰਹੜੀ ਜਨ ਸਿਉ ਵਾਦੁ ਕਰੰਨ੍ਹਿ॥ ਨਾਨਕ ਸਾਕਤ ਨਰਕ ਮਹਿ ਜਮਿ ਬਧੇ ਦੁਖ ਸਹੰਨ੍ਹਿ॥ ਪਇਐ ਕਿਰਤਿ ਕਮਾਵਦੇ ਜਿਵ ਰਾਖਹਿ ਤਿਵੈ ਰਹੰਨ੍ਹਿ ॥੧॥ ਮਃ ੩॥ ਜਿਨ੍ਹੀ ਸਤਿਗੁਰੁ ਸੇਵਿਆ ਤਾਣੁ ਨਿਤਾਣੇ ਤਿਸੁ॥ ਸਾਸਿ ਗਿਰਾਸਿ ਸਦਾ ਮਨਿ ਵਸੈ ਜਮੁ ਜੋਹਿ ਨ ਸਕੈ ਤਿਸੁ॥ ਹਿਰਦੈ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮ ਰਸੁ ਕਵਲਾ ਸੇਵਕਿ ਤਿਸੁ॥ ਹਰਿ ਦਾਸਾ ਕਾ ਦਾਸੁ ਹੋਇ ਪਰਮ ਪਦਾਰਥੁ ਤਿਸੁ॥ ਨਾਨਕ ਮਨਿ ਤਨਿ ਜਿਸੁ ਪ੍ਰਭੁ ਵਸੈ ਹਉ ਸਦ ਕੁਰਬਾਣੈ ਤਿਸੁ॥ ਜਿਨ੍ਹ ਕਉ ਪੂਰਬਿ ਲਿਖਿਆ ਰਸੁ ਸੰਤ ਜਨਾ ਸਿਉ ਤਿਸੁ॥੨॥ ਪਉੜੀ॥ ਜੋ ਬੋਲੇ ਪੂਰਾ ਸਤਿਗੁਰੂ ਸੋ ਪਰਮੇਸਰਿ ਸੁਣਿਆ॥ ਸੋਈ ਵਰਤਿਆ ਜਗਤ ਮਹਿ ਘਟਿ ਘਟਿ ਮੁਖਿ ਭਣਿਆ॥ ਬਹੁਤੁ ਵਡਿਆਈਆ ਸਾਹਿਬੈ ਨਹ ਜਾਹੀ ਗਣੀਆ॥ ਸਚੁ ਸਹਜੁ ਅਨਦੁ ਸਤਿਗੁਰੂ ਪਾਸਿ ਸਚੀ ਗੁਰ ਮਣੀਆ॥ ਨਾਨਕ ਸੰਤ ਸਵਾਰੇ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮਿ ਸਚੇ ਜਿਉ ਬਣਿਆ॥੧੨॥ ਸਲੋਕ ਮਃ ੩॥ ਅਪਣਾ ਆਪੁ ਨ ਪਛਾਣਈ ਹਰਿ ਪ੍ਰਭੁ ਜਾਤਾ ਦੂਰਿ॥ ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਵਿਸਰੀ ਕਿਉ ਮਨੁ ਰਹੈ ਹਜੂਰਿ॥ ਮਨਮੁਖਿ ਜਨਮੁ ਗਵਾਇਆ ਝੂਠੇ ਲਾਲਚਿ ਕੂਰਿ॥ ਨਾਨਕ ਬਖਸਿ ਮਿਲਾਇਅਨੁ ਸਚੈ ਸਬਦਿ ਹਦੂਰਿ॥੧॥ ਮਃ ੩॥ ਹਰਿ ਪ੍ਰਭੁ ਸਚਾ ਸੋਹਿਲਾ ਗੁਰਮੁਖਿ ਨਾਮੁ ਗੋਵਿੰਦੁ॥ ਅਨਦਿਨੁ ਨਾਮੁ ਸਲਾਹਣਾ ਹਰਿ ਜਪਿਆ ਮਨਿ ਆਨੰਦੁ॥ ਵਡਭਾਗੀ ਹਰਿ ਪਾਇਆ ਪੂਰਨੁ ਪਰਮਾਨੰਦੁ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਸਲਾਹਿਆ ਬਹੁੜਿ ਨ ਮਨਿ ਤਨਿ ਭੰਗੁ॥੨॥<noinclude></noinclude> 7k56k7gfnwj3uy1ysan8imufa9h89ok 250 21712 223494 52800 2026-06-26T12:18:54Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 223494 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੫੫}}</noinclude>ਪਉੜੀ॥ ਕੋਈ ਨਿੰਦਕੁ ਹੋਵੈ ਸਤਿਗੁਰੂ ਕਾ ਫਿਰਿ ਸਰਣਿ ਗੁਰ ਆਵੈ॥ ਪਿਛਲੇ ਗੁਨਹ ਸਤਿਗੁਰੂ ਬਖਸਿ ਲਏ ਸਤਸੰਗਤਿ ਨਾਲਿ ਰਲਾਵੈ॥ ਜਿਉ ਮੀਹ ਵੁਠੈ ਗਲੀਆ ਨਾਲਿਆ ਟੋਭਿਆ ਕਾ ਜਲੁ ਜਾਇ ਪਵੈ ਵਿਚਿ ਸੁਰਸਰੀ ਸੁਰਸਰੀ ਮਿਲਤ ਪਵਿਤ੍ਰੁ ਪਾਵਨੁ ਹੋਇ ਜਾਵੈ॥ ਏਹ ਵਡਿਆਈ ਸਤਿਗੁਰ ਨਿਰਵੈਰ ਵਿਚਿ ਜਿਤੁ ਮਿਲਿਐ ਤਿਸਨਾ ਭੁਖ ਉਤਰੈ ਹਰਿ ਸਾਂਤਿ ਤੜ ਆਵੈ॥ ਨਾਨਕ ਇਹੁ ਅਚਰਜੁ ਦੇਖਹੁ ਮੇਰੇ ਹਰਿ ਸਚੇ ਸਾਹ ਕਾ ਜਿ ਸਤਿਗੁਰੂ ਨੋ ਮੰਨੈ ਸੁ ਸਭਨਾਂ ਭਾਵੈ॥੧੩॥੧॥ ਸੁਧੁ॥ {{center|ਬਿਲਾਵਲੁ ਬਾਣੀ ਭਗਤਾ ਕੀ॥ ਕਬੀਰ ਜੀਉ ਕੀ ੴ ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਐਸੋ ਇਹੁ ਸੰਸਾਰੁ ਪੇਖਨਾ ਰਹਨੁ ਨ ਕੋਊ ਪਈਹੈ ਰੇ॥ ਸੂਧੇ ਸੂਧੇ ਰੇਗਿ ਚਲਹੁ ਤੁਮ ਨਤਰ ਕੁਧਕਾ ਦਿਵਈਹੈ ਰੇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਬਾਰੇ ਬੂਢੇ ਤਰੁਨੇ ਭਈਆ ਸਭਹੂ ਜਮੁ ਲੈ ਜਈਹੈ ਰੇ॥ ਮਾਨਸੁ ਬਪੁਰਾ ਮੂਸਾ ਕੀਨੋ ਮੀਚੁ ਬਿਲਈਆ ਖਈਹੈ ਰੇ॥੧॥ ਧਨਵੰਤਾ ਅਰੁ ਨਿਰਧਨ ਮਨਈ ਤਾ ਕੀ ਕਛੂ ਨ ਕਾਨੀ ਰੇ॥ ਰਾਜਾ ਪਰਜਾ ਸਮ ਕਰਿ ਮਾਰੈ ਐਸੋ ਕਾਲੁ ਬਡਾਨੀ ਰੇ॥੨॥ ਹਰਿ ਕੇ ਸੇਵਕ ਜੋ ਹਰਿ ਭਾਏ ਤਿਨ੍ਹ ਕੀ ਕਥਾ ਨਿਰਾਰੀ ਰੇ॥ ਆਵਹਿ ਨ ਜਾਹਿ ਨ ਕਬਹੂ ਮਰਤੇ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਸੰਗਾਰੀ ਰੇ॥੩॥ ਪੁਤ੍ਰ ਕਲਤ੍ਰ ਲਛਿਮੀ ਮਾਇਆ ਇਹੈ ਤਜਹੁ ਜੀਅ ਜਾਨੀ ਰੇ॥ ਕਹਤ ਕਬੀਰੁ ਸੁਨਹੁ ਰੇ ਸੰਤਹੁ ਮਿਲਿਹੈ ਸਾਰਿਗਪਾਨੀ ਰੇ॥੪॥੧॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਬਿਦਿਆ ਨ ਪਰਉ ਬਾਦੁ ਨਹੀ ਜਾਨਉ॥ ਹਰਿ ਗੁਨ ਕਥਤ ਸੁਨਤ ਬਉਰਾਨੋ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਬਾਬਾ ਮੈ ਬਉਰਾ ਸਭ ਖਲਕ ਸੈਆਨੀ ਮੈ ਬਉਰਾ॥ ਮੈ ਬਿਗਰਿਓ ਬਿਗਰੈ ਮਤਿ ਅਉਰਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਆਪਿ ਨ ਬਉਰਾ ਰਾਮ ਕੀਓ ਬਉਰਾ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਜਾਰਿ ਗਇਓ ਭ੍ਰਮੁ ਮੋਰਾ॥੨॥ ਮੈ ਬਿਗਰੇ ਅਪਨੀ ਮਤਿ ਖੋਈ॥ ਮੇਰੇ ਭਰਮਿ ਭੂਲਉ ਮਤਿ ਕੋਈ॥੩॥ ਸੋ ਬਉਰਾ ਜੋ ਆਪੁ ਨ ਪਛਾਨੈ॥ ਆਪੁ ਪਛਾਨੈ ਤ ਏਕੈ ਜਾਨੈ॥੪॥ ਅਬਹਿ ਨ ਮਾਤਾ ਸੁ ਕਬਹੁ ਨ ਮਾਤਾ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਕਰਾਮੈ ਰੰਗਿ ਰਾਤਾ॥੫॥੨॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਗ੍ਰਿਹੁ ਤਜਿ ਬਨ ਖੰਡ ਜਾਈਐ ਚੁਨਿ ਖਾਈਐ ਕੰਦਾ॥ ਅਜਹੁ ਬਿਕਾਰ ਨ ਛੋਡਈ ਪਾਪੀ ਮਨੁ ਮੰਦਾ॥੧॥ ਕਿਉ ਛੂਟਉ ਕੈਸੇ ਤਰਉ ਭਵਜਲ ਨਿਧਿ ਭਾਰੀ॥ ਰਾਖੁ ਰਾਖੁ ਮੇਰੇ ਬੀਠੁਲਾ ਜਨੁ ਸਰਨਿ ਤੁਮ੍ਹਾਰੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਬਿਖੈ ਬਿਖੈ ਕੀ ਬਾਸਨਾ ਤਜੀਅ ਨਹ ਜਾਈ॥ ਅਨਿਕ ਜਤਨ ਕਰਿ<noinclude></noinclude> 4to22y5u16lt2pjtd7xgffsjltzdj50 250 21717 223495 52805 2026-06-26T12:30:12Z Kuldip DMW 2077 223495 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Karamjit Singh Gathwala" />{{center|੮੫੬}}</noinclude>ਰਾਖੀਐ ਫਿਰਿ ਫਿਰਿ ਲਪਟਾਈ॥੨॥ ਜਰਾ ਜੀਵਨ ਜੋਬਨੁ ਗਇਆ ਕਿਛੁ ਕੀਆ ਨ ਨੀਕਾ॥ ਇਹੁ ਜੀਅਰਾ ਨਿਰਮੋਲਕੋ ਕਉਡੀ ਲਗਿ ਮੀਕਾ॥੩॥ ਕਹੁ ਕਬੀਰ ਮੇਰੇ ਮਾਧਵਾ ਤੂ ਸਰਬ ਬਿਆਪੀ॥ ਤੁਮ ਸਮਸਰਿ ਨਾਹੀ ਦਇਆਲੁ ਮੋਹਿ ਸਮਸਰਿ ਪਾਪੀ॥੪॥੩॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਨਿਤ ਉਠਿ ਕੋਰੀ ਗਾਗਰਿ ਆਨੈ ਲੀਪਤ ਜੀਉ ਗਇਓ॥ ਤਾਨਾ ਬਾਨਾ ਕਛੂ ਨ ਸੁਝੈ ਹਰਿ ਹਰਿ ਰਸਿ ਲਪਟਿਓ॥੧॥ ਹਮਾਰੇ ਕੁਲ ਕਉਨੇ ਰਾਮੁ ਕਹਿਓ॥ ਜਬ ਕੀ ਮਾਲਾ ਲਈ ਨਿਪੂਤੇ ਤਬ ਤੇ ਸੁਖੁ ਨ ਭਇਓ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸੁਨਹੁ ਜਿਠਾਨੀ ਸੁਨਹੁ ਦਿਰਾਨੀ ਅਚਰਜੁ ਏਕੁ ਭਇਓ॥ ਸਾਤ ਸੂਤ ਇਨਿ ਮੁਡੀਂਏ ਖੋਏ ਇਹੁ ਮੁਡੀਆ ਕਿਉ ਨ ਮੁਇਓ॥੨॥ ਸਰਬ ਸੁਖਾ ਕਾ ਏਕੁ ਹਰਿ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਗੁਰਿ ਨਾਮੁ ਦਇਓ॥ ਸੰਤ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਕੀ ਪੈਜ ਜਿਨਿ ਰਾਖੀ ਹਰਨਾਖਸੁ ਨਖ ਬਿਦਰਿਓ॥੩॥ ਘਰ ਕੇ ਦੇਵ ਪਿਤਰ ਕੀ ਛੋਡੀ ਗੁਰ ਕੋ ਸਬਦੁ ਲਇਓ॥ ਕਹਤ ਕਬੀਰੁ ਸਗਲ ਪਾਪ ਖੰਡਨੁ ਸੰਤਹ ਲੈ ਉਧਰਿਓ॥੪॥੪॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਕੋਊ ਹਰਿ ਸਮਾਨਿ ਨਹੀ ਰਾਜਾ॥ ਏ ਭੂਪਤਿ ਸਭ ਦਿਵਸ ਚਾਰਿ ਕੇ ਝੂਠੇ ਕਰਤ ਦਿਵਾਜਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਤੇਰੋ ਜਨੁ ਹੋਇ ਸੋਇ ਕਤ ਡੋਲੈ ਤੀਨਿ ਭਵਨ ਪਰ ਛਾਜਾ॥ ਹਾਥੁ ਪਸਾਰਿ ਸਕੈ ਕੋ ਜਨ ਕਉ ਬੋਲਿ ਸਕੈ ਨ ਅੰਦਾਜਾ॥੧॥ ਚੇਤਿ ਅਚੇਤ ਮੂੜ ਮਨ ਮੇਰੇ ਬਾਜੇ ਅਨਹਦ ਬਾਜਾ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਸੰਸਾ ਭ੍ਰਮੁ ਚੂਕੋ ਧ੍ਰੂ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨਿਵਾਜਾ॥੨॥੫॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਰਾਖਿ ਲੇਹੁ ਹਮ ਤੇ ਬਿਗਰੀ॥ ਸੀਲੁ ਧਰਮੁ ਜਪੁ ਭਗਤਿ ਨ ਕੀਨੀ ਹਉ ਅਭਿਮਾਨ ਟੇਢ ਪਗਰੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਅਮਰ ਜਾਨਿ ਸੰਚੀ ਇਹ ਕਾਇਆ ਇਹ ਮਿਥਿਆ ਕਾਚੀ ਗਗਰੀ॥ ਜਿਨਹਿ ਨਿਵਾਜਿ ਸਾਜਿ ਹਮ ਕੀਏ ਤਿਸਹਿ ਬਿਸਾਰਿ ਅਵਰ ਲਗਰੀ॥੧॥ ਸੰਧਿਕ ਤੋਹਿ ਸਾਧ ਨਹੀ ਕਹੀਅਉ ਸਰਨਿ ਪਰੇ ਤੁਮਰੀ ਪਗਰੀ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਇਹ ਬਿਨਤੀ ਸੁਨੀਅਹੁ ਮਤ ਘਾਲਹੁ ਜਮ ਕੀ ਖਬਰੀ॥੨॥੬॥ @@@@@ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਦਰਮਾਦੇ ਠਾਢੇ ਦਰਬਾਰਿ॥ ਤੁਝ ਬਿਨੁ ਸੁਰਤਿ ਕਰੈ ਕੋ ਮੇਰੀ ਦਰਸਨੁ ਦੀਜੈ ਖੋ ਕਿਵਾਰ॥੧॥ ਕਿ ਕ ਰਹਾਉ॥ ਤੁਮ ਧਨ ਧਨੀ ਉਦਾਰ ਤਿਆਗੀ ਸ੍ਰਵਨ ਸੁਨੀਅਹੁ ਸੁਜਸੁ ਤੁਮਾਰ॥ ਮਾਗਉ ਕਾਹਿ ਰੰਕ ਸਭ ਦੇਖਉ ਦੀਓ ਮੈਂ ਤੁਮ ਹੀ ਤੇ ਮੇਰੋ ਨਿਸਤਾਰੁ॥੧॥ ਜੈਦੇਉ ਨਾਮਾ ਬਿਪ ਸੁਦਾਮਾ ਤਿਨ ਕਉ ਕ੍ਰਿਪਾ ਭਈ ਹੈ ਅਪਾਰ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਕੀ ਤੁਮ ਸੰਮ੍ਰਥ ਦਾਤੇ ਚਾਰਿ ਪਦਾਰਥ ਦੇਤ ਨ ਬਾਰ॥੨॥੭॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਡੰਡਾ ਮੁੱਦਾ ਖਿੰਥਾ ਆਧਾਰੀ॥ ਭ੍ਰਮ ਕੈ ਕਿ<noinclude></noinclude> bdxhp46w6vssg9bs5hr28a8fk2f3zqv 223496 223495 2026-06-26T12:52:11Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 223496 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੫੬}}</noinclude>ਰਾਖੀਐ ਫਿਰਿ ਫਿਰਿ ਲਪਟਾਈ॥੨॥ ਜਰਾ ਜੀਵਨ ਜੋਬਨੁ ਗਇਆ ਕਿਛੁ ਕੀਆ ਨ ਨੀਕਾ॥ ਇਹੁ ਜੀਅਰਾ ਨਿਰਮੋਲਕੋ ਕਉਡੀ ਲਗਿ ਮੀਕਾ॥੩॥ ਕਹੁ ਕਬੀਰ ਮੇਰੇ ਮਾਧਵਾ ਤੂ ਸਰਬ ਬਿਆਪੀ॥ ਤੁਮ ਸਮਸਰਿ ਨਾਹੀ ਦਇਆਲੁ ਮੋਹਿ ਸਮਸਰਿ ਪਾਪੀ॥੪॥੩॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਨਿਤ ਉਠਿ ਕੋਰੀ ਗਾਗਰਿ ਆਨੈ ਲੀਪਤ ਜੀਉ ਗਇਓ॥ ਤਾਨਾ ਬਾਨਾ ਕਛੂ ਨ ਸੁਝੈ ਹਰਿ ਹਰਿ ਰਸਿ ਲਪਟਿਓ॥੧॥ ਹਮਾਰੇ ਕੁਲ ਕਉਨੇ ਰਾਮੁ ਕਹਿਓ॥ ਜਬ ਕੀ ਮਾਲਾ ਲਈ ਨਿਪੂਤੇ ਤਬ ਤੇ ਸੁਖੁ ਨ ਭਇਓ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸੁਨਹੁ ਜਿਠਾਨੀ ਸੁਨਹੁ ਦਿਰਾਨੀ ਅਚਰਜੁ ਏਕੁ ਭਇਓ॥ ਸਾਤ ਸੂਤ ਇਨਿ ਮੁਡੀਂਏ ਖੋਏ ਇਹੁ ਮੁਡੀਆ ਕਿਉ ਨ ਮੁਇਓ॥੨॥ ਸਰਬ ਸੁਖਾ ਕਾ ਏਕੁ ਹਰਿ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਗੁਰਿ ਨਾਮੁ ਦਇਓ॥ ਸੰਤ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਕੀ ਪੈਜ ਜਿਨਿ ਰਾਖੀ ਹਰਨਾਖਸੁ ਨਖ ਬਿਦਰਿਓ॥੩॥ ਘਰ ਕੇ ਦੇਵ ਪਿਤਰ ਕੀ ਛੋਡੀ ਗੁਰ ਕੋ ਸਬਦੁ ਲਇਓ॥ ਕਹਤ ਕਬੀਰੁ ਸਗਲ ਪਾਪ ਖੰਡਨੁ ਸੰਤਹ ਲੈ ਉਧਰਿਓ॥੪॥੪॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਕੋਊ ਹਰਿ ਸਮਾਨਿ ਨਹੀ ਰਾਜਾ॥ ਏ ਭੂਪਤਿ ਸਭ ਦਿਵਸ ਚਾਰਿ ਕੇ ਝੂਠੇ ਕਰਤ ਦਿਵਾਜਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਤੇਰੋ ਜਨੁ ਹੋਇ ਸੋਇ ਕਤ ਡੋਲੈ ਤੀਨਿ ਭਵਨ ਪਰ ਛਾਜਾ॥ ਹਾਥੁ ਪਸਾਰਿ ਸਕੈ ਕੋ ਜਨ ਕਉ ਬੋਲਿ ਸਕੈ ਨ ਅੰਦਾਜਾ॥੧॥ ਚੇਤਿ ਅਚੇਤ ਮੂੜ ਮਨ ਮੇਰੇ ਬਾਜੇ ਅਨਹਦ ਬਾਜਾ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਸੰਸਾ ਭ੍ਰਮੁ ਚੂਕੋ ਧ੍ਰੂ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨਿਵਾਜਾ॥੨॥੫॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਰਾਖਿ ਲੇਹੁ ਹਮ ਤੇ ਬਿਗਰੀ॥ ਸੀਲੁ ਧਰਮੁ ਜਪੁ ਭਗਤਿ ਨ ਕੀਨੀ ਹਉ ਅਭਿਮਾਨ ਟੇਢ ਪਗਰੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਅਮਰ ਜਾਨਿ ਸੰਚੀ ਇਹ ਕਾਇਆ ਇਹ ਮਿਥਿਆ ਕਾਚੀ ਗਗਰੀ॥ ਜਿਨਹਿ ਨਿਵਾਜਿ ਸਾਜਿ ਹਮ ਕੀਏ ਤਿਸਹਿ ਬਿਸਾਰਿ ਅਵਰ ਲਗਰੀ॥੧॥ ਸੰਧਿਕ ਤੋਹਿ ਸਾਧ ਨਹੀ ਕਹੀਅਉ ਸਰਨਿ ਪਰੇ ਤੁਮਰੀ ਪਗਰੀ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਇਹ ਬਿਨਤੀ ਸੁਨੀਅਹੁ ਮਤ ਘਾਲਹੁ ਜਮ ਕੀ ਖਬਰੀ॥੨॥੬॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਦਰਮਾਦੇ ਠਾਢੇ ਦਰਬਾਰਿ॥ ਤੁਝ ਬਿਨੁ ਸੁਰਤਿ ਕਰੈ ਕੋ ਮੇਰੀ ਦਰਸਨੁ ਦੀਜੈ ਖੋਲ੍ਹਿ ਕਿਵਾਰ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਤੁਮ ਧਨ ਧਨੀ ਉਦਾਰ ਤਿਆਗੀ ਸ੍ਰਵਨਨ੍ਹ ਸੁਨੀਅਤੁ ਸੁਜਸੁ ਤੁਮ੍ਹਾਰ॥ ਮਾਗਉ ਕਾਹਿ ਰੰਕ ਸਭ ਦੇਖਉ ਤੁਮ੍ਹ ਹੀ ਤੇ ਮੇਰੋ ਨਿਸਤਾਰੁ॥੧॥ ਜੈਦੇਉ ਨਾਮਾ ਬਿਪ ਸੁਦਾਮਾ ਤਿਨ ਕਉ ਕ੍ਰਿਪਾ ਭਈ ਹੈ ਅਪਾਰ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਤੁਮ ਸੰਮ੍ਰਥ ਦਾਤੇ ਚਾਰਿ ਪਦਾਰਥ ਦੇਤ ਨ ਬਾਰ॥੨॥੭॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਡੰਡਾ ਮੁੰਦ੍ਰਾ ਖਿੰਥਾ ਆਧਾਰੀ॥ ਭ੍ਰਮ ਕੈ<noinclude></noinclude> 9ya1vqcbe7tq7e2gmykiybzgkparae6 250 21722 223497 52810 2026-06-26T13:04:48Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 223497 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੫੭}}</noinclude>ਭਾਇ ਭਵੈ ਭੇਖਧਾਰੀ॥੧॥ ਆਸਨੁ ਪਵਨ ਦੂਰਿ ਕਰਿ ਬਵਰੇ॥ ਛੋਡਿ ਕਪਟੁ ਨਿਤ ਹਰਿ ਭਜੁ ਬਵਰੇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਜਿਹ ਤੂ ਜਾਚਹਿ ਸੋ ਤ੍ਰਿਭਵਨ ਭੋਗੀ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਕੇਸੌ ਜਗਿ ਜੋਗੀ॥੨॥੮॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਇਨ੍ਹਿ ਮਾਇਆ ਜਗਦੀਸ ਗੁਸਾਈ ਤੁਮ੍ਹਰੇ ਚਰਨ ਬਿਸਾਰੇ॥ ਕੰਚਤ ਪ੍ਰੀਤਿ ਨ ਉਪਜੈ ਜਨ ਕਉ ਜਨ ਕਹਾ ਕਰਹਿ ਬੇਚਾਰੇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਧ੍ਰਿਗੁ ਤਨੁ ਧ੍ਰਿਗੁ ਧਨੁ ਧ੍ਰਿਗੁ ਇਹ ਮਾਇਆ ਧ੍ਰਿਗੁ ਧ੍ਰਿਗੁ ਮਤਿ ਬੁਧਿ ਫੰਨੀ॥ ਇਸ ਮਾਇਆ ਕਉ ਦ੍ਰਿੜੁ ਕਰਿ ਰਾਖਹੁ ਬਾਂਧੇ ਆਪ ਬਚੰਨੀ॥੧॥ ਕਿਆ ਖੇਤੀ ਕਿਆ ਲੇਵਾ ਦੇਈ ਪਰਪੰਚ ਝੂਠੁ ਗੁਮਾਨਾ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਤੇ ਅੰਤਿ ਬਿਗੂਤੇ ਆਇਆ ਕਾਲੁ ਨਿਦਾਨਾ॥੨॥੯॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਸਰੀਰ ਸਰੋਵਰ ਭੀਤਰੇ ਆਛੈ ਕਮਲ ਅਨੂਪ॥ ਪਰਮ ਜੋਤਿ ਪੁਰਖੋਤਮੋ ਜਾ ਕੈ ਰੇਖ ਨ ਰੂਪ॥੧॥ ਰੇ ਮਨ ਹਰਿ ਭਜੁ ਭ੍ਰਮੁ ਤਜਹੁ ਜਗਜੀਵਨ ਰਾਮ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਆਵਤ ਕਛੂ ਨ ਦੀਸਈ ਨਹ ਦੀਸੈ ਜਾਤ॥ ਜਹ ਉਪਜੈ ਬਿਨਸੈ ਤਹੀ ਜੈਸੇ ਪੁਰਿਵਨ ਪਾਤ॥੨॥ ਮਿਥਿਆ ਕਰਿ ਮਾਇਆ ਤਜੀ ਸੁਖ ਸਹਜ ਬੀਚਾਰਿ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਸੇਵਾ ਕਰਹੁ ਮਨ ਮੰਝਿ ਮੁਰਾਰਿ॥੩॥੧੦॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਜਨਮ ਮਰਨ ਕਾ ਭ੍ਰਮੁ ਗਇਆ ਗੋਬਿਦ ਲਿਵ ਲਾਗੀ॥ ਜੀਵਤ ਸੁੰਨਿ ਸਮਾਨਿਆ ਗੁਰ ਸਾਖੀ ਜਾਗੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਕਾਸੀ ਤੇ ਧੁਨਿ ਊਪਜੈ ਧੁਨਿ ਕਾਸੀ ਜਾਈ॥ ਕਾਸੀ ਫੂਟੀ ਪੰਡਿਤਾ ਧੁਨਿ ਕਹਾਂ ਸਮਾਈ॥੧॥ ਤ੍ਰਿਕੁਟੀ ਸੰਧਿ ਮੈ ਪੇਖਿਆ ਘਟ ਹੂ ਘਟ ਜਾਗੀ॥ ਐਸੀ ਬੁਧਿ ਸਮਾਚਰੀ ਘਟ ਮਾਹਿ ਤਿਆਗੀ॥੨॥ ਆਪੁ ਆਪ ਤੇ ਜਾਨਿਆ ਤੇਜ ਤੇਜੁ ਸਮਾਨਾ॥ ਕਹੁ ਕਬੀਰ ਅਬ ਜਾਨਿਆ ਗੋਬਿਦ ਮਨੁ ਮਾਨਾ॥੩॥੧੧॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਚਰਨ ਕਮਲ ਜਾ ਕੈ ਰਿਦੈ ਬਸਹਿ ਸੋ ਜਨੁ ਕਿਉ ਡੋਲੈ ਦੇਵ॥ ਮਾਨੌ ਸਭ ਸੁਖ ਨਉ ਨਿਧਿ ਤਾ ਕੈ ਸਹਜਿ ਸਹਜਿ ਜਸੁ ਬੋਲੈ ਦੇਵ॥ ਰਹਾਉ॥ ਤਬ ਇਹ ਮਤਿ ਜਉ ਸਭ ਮਹਿ ਪੇਖੈ ਕੁਟਿਲ ਗਾਂਠਿ ਜਬ ਖੋਲੈ ਦੇਵ॥ ਬਾਰੰ ਬਾਰ ਮਾਇਆ ਤੇ ਅਟਕੈ ਲੈ ਨਰਜਾ ਮਨੁ ਤੋਲੇ ਦੇਵ॥੧॥ ਜਹ ਉਹੁ ਜਾਇ ਤਹੀ ਸੁਖੁ ਪਾਵੈ ਮਾਇਆ ਤਾਸੁ ਨ ਝੋਲੈ ਦੇਵ॥ ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਮਾਨਿਆ ਰਾਮ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕੀਓ ਲੈ ਦੇਵ॥੨॥੧੨॥ ਬਿਲਾਵਲੁ ਬਾਣੀ ਭਗਤ ਨਾਮਦੇਵ ਜੀ ਕੀ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥ ਸਫਲ ਜਨਮੁ ਮੋ ਕਉ ਗੁਰ ਕੀਨਾ॥<noinclude></noinclude> corbpigvpttn04xx4fz3i5og0c5cji4 250 21727 223522 52815 2026-06-27T07:39:35Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 223522 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੮੫੮}}</noinclude>ਦੁਖ ਬਿਸਾਰਿ ਸੁਖ ਅੰਤਰਿ ਲੀਨਾ॥੧॥ ਗਿਆਨ ਅੰਜਨੁ ਮੋ ਕਉ ਗੁਰਿ ਦੀਨਾ॥ ਰਾਮ ਨਾਮ ਬਿਨੁ ਜੀਵਨੁ ਮਨ ਹੀਨਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਨਾਮਦੇਇ ਸਿਮਰਨੁ ਕਰਿ ਜਾਨਾਂ॥ ਜਗਜੀਵਨ ਸਿਉ ਜੀਉ ਸਮਾਨਾਂ॥੨॥੧॥ {{center|ਬਿਲਾਵਲੁ ਬਾਣੀ ਰਵਿਦਾਸ ਭਗਤ ਕੀ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਦਾਰਿਦੁ ਦੇਖਿ ਸਭ ਕੋ ਹਸੈ ਐਸੀ ਦਸਾ ਹਮਾਰੀ॥ ਅਸਟ ਦਸਾ ਸਿਧਿ ਕਰ ਤਲੈ ਸਭ ਕ੍ਰਿਪਾ ਤੁਮਾਰੀ॥੧॥ ਤੂ ਜਾਨਤ ਮੈ ਕਿਛੁ ਨਹੀ ਭਵ ਖੰਡਨ ਰਾਮ॥ ਸਗਲ ਜੀਅ ਸਰਨਾਗਤੀ ਪ੍ਰਭ ਪੂਰਨ ਕਾਮ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੋ ਤੇਰੀ ਸਰਨਾਗਤਾ ਤਿਨ ਨਾਹੀ ਭਾਰੁ॥ ਊਚ ਨੀਚ ਤੁਮ ਤੇ ਤਰੇ ਆਲਜੁ ਸੰਸਾਰੁ॥੨॥ ਕਹਿ ਰਵਿਦਾਸ ਅਕਥ ਕਥਾ ਬਹੁ ਕਾਇ ਕਰੀਜੈ॥ ਜੈਸਾ ਤੂ ਤੈਸਾ ਤੁਹੀ ਕਿਆ ਉਪਮਾ ਦੀਜੈ॥੩॥੧॥ ਬਿਲਾਵਲੁ॥ ਜਿਹ ਕੁਲ ਸਾਧੁ ਬੈਸਨੌ ਹੋਇ॥ ਬਰਨ ਅਬਰਨ ਰੰਕੁ ਨਹੀ ਈਸਰੁ ਬਿਮਲ ਬਾਸੁ ਜਾਨੀਐ ਜਗਿ ਸੋਇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਬ੍ਰਹਮਨ ਬੈਸ ਸੂਦ ਅਰੁ ਖ੍ਹਤ੍ਰੀ ਡੋਮ ਚੰਡਾਰ ਮਲੇਛ ਮਨ ਸੋਇ॥ ਹੋਇ ਪੁਨੀਤ ਭਗਵੰਤ ਭਜਨ ਤੇ ਆਪੁ ਤਾਰਿ ਤਾਰੇ ਕੁਲ ਦੋਇ॥੧॥ ਧੰਨਿ ਸੁ ਗਾਉ ਧੰਨਿ ਸੋ ਠਾਉ ਧੰਨਿ ਪੁਨੀਤ ਕੁਟੰਬ ਸਭ ਲੋਇ॥ ਜਿਨਿ ਪੀਆ ਸਾਰ ਰਸੁ ਤਜੇ ਆਨ ਰਸ ਹੋਇ ਰਸ ਮਗਨ ਡਾਰੇ ਬਿਖੁ ਖੋਇ॥੨॥ ਪੰਡਿਤ ਸੂਰ ਛਤ੍ਰਪਤਿ ਰਾਜਾ ਭਗਤ ਬਰਾਬਰਿ ਅਉਰੁ ਨ ਕੋਇ॥ ਜੈਸੇ ਪੁਰੈਨ ਪਾਤ ਰਹੈ ਜਲ ਸਮੀਪ ਭਨਿ ਰਵਿਦਾਸ ਜਨਮੇ ਜਗਿ ਓਇ॥੩॥੨॥ {{center|ਬਾਣੀ ਸਧਨੇ ਕੀ ਰਾਗੁ ਬਿਲਾਵਲੁ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਨ੍ਰਿਪ ਕੰਨਿਆ ਕੇ ਕਾਰਨੈ ਇਕੁ ਭਇਆ ਭੇਖਧਾਰੀ॥ ਕਾਮਾਰਥੀ ਸੁਆਰਥੀ ਵਾ ਕੀ ਪੈਜ ਸਵਾਰੀ॥੧॥ ਤਵ ਗੁਨ ਕਹਾ ਜਗਤ ਗੁਰਾ ਜਉ ਕਰਮੁ ਨ ਨਾਸੈ॥ ਸਿੰਘ ਸਰਨ ਕਤ ਜਾਈਐ ਜਉ ਜੰਬੁਕੁ ਗ੍ਰਾਸੈ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਏਕ ਬੂੰਦ ਜਲ ਕਾਰਨੇ ਚਾਤ੍ਰਿਕੁ ਦੁਖੁ ਪਾਵੈ॥ ਪ੍ਰਾਨ ਗਏ ਸਾਗਰੁ ਮਿਲੈ ਫੁਨਿ ਕਾਮਿ ਨ ਆਵੈ॥੨॥ ਪ੍ਰਾਨ ਜੁ ਥਾਕੇ ਥਿਰੁ ਨਹੀ ਕੈਸੇ ਬਿਰਮਾਵਉ॥ ਬੂਡਿ ਮੂਏ ਨਉਕਾ ਮਿਲੈ ਕਹੁ ਕਾਹਿ ਚਢਾਵਉ॥੩॥ ਮੈ ਨਾਹੀ ਕਛੁ ਹਉ ਨਹੀ ਕਿਛੁ ਆਹਿ ਨ ਮੋਰਾ॥ ਅਉਸਰ ਲਜਾ ਰਾਖਿ ਲੇਹੁ ਸਧਨਾ ਜਨੁ ਤੋਰਾ॥੪॥੧॥<noinclude></noinclude> 1775e5wrakk5fgsae37lwbh1si4bne7 250 22770 223503 147062 2026-06-27T02:38:09Z Rajdeep ghuman 714 /* ਤਸਦੀਕ */ 223503 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Rajdeep ghuman" /></noinclude>ਦੀਆਂ ਯਾਦ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਦੋ ਸਤਰਾਂ ਹਨ। ਸੁਫਨਾਂ ਦੇ ਇੰਨਾਂ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਇਕ ਹੰਸ 'ਮਨਮੋਹਿਣ ਮੋਹਣੀਆਂ' ਦੇ ਵਿਚ ਫੜਿਆ ਇਕ ਸੁਹਣੇ ਤਬਕ ਵਿਚ ਦਿੱਸ ਨੂੰ ਆਯਾ ਸੀ, ਹੰਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਇਕ ਗੀਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਦੀਆਂ ਕਵੀ ਜੀ ਨੂੰ ਦੋ ਯਾਦ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਸਤਰਾਂ ਇਹ ਬੱਸ ਹਨ- {{Block center|<poem>"ਮਿੱਠੇ ਤਾਂ ਲਗਦੇ ਮੈਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਹੁਲਾਰੇ, ਜਾਨ ਮੇਰੀ ਪਰ ਕੁੱਸਦੀ।"</poem>}} {{gap}}ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਸਾਦੇ ਨਿੱਕੇ ਜਿਹੇ ਹਰਫਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚ ਇਕ ਅਨੰਤ ਜਿਹਾ ਮਿਲਵਾਂ ਹੁਸਨ, 'ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਯਾਦ' ਦਾ ਭਰਿਆ, ਏਹੋ ਹਰਫ ਬਸ ਖਿੜਕੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਛੇ ਅਰਸ਼ੀ ਤੇ ਰੂਹਾਨੀ ਵਲੈਤਾਂ ਚੀਤ ਦਾ ਝਾਂਵਲਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਉਂ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿਆਰ ਆਪਣੇ ਅਸਲੇ ਦੀ ਤਾਂਘ ਤੇ ਯਾਦ ਹੈ। ਸੱਚੇ ਵਤਨ ਤੇ ਹਮਵਤਨੀਆਂ ਦੀ ਤਾਂਘ ਮੁੱਕਦੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਵਿਚ ਬੀ ਉਹ ਯਾਦ-ਦਰਦ ਭੁੱਲਦਾ ਨਹੀਂ, ਇਨਾਂ ਦੋ ਸਤਰਾਂ ਵਿਚ ਝਲਕਦਾ ਭਾਵ (Suggestiveness) ਅਮੁੱਕ ਹੈ, ਅਨੰਤ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ (Space) ਇਸ ਵਿਚ ਦਿੱਸ ਰਹੀ ਹੈ। {{gap}}"ਵਿੱਛੁੜੀ ਰੂਹ" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਕ ਹੋਰ ਸੁਫਨੇ ਵਿਚ ਸੱਚੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਯਾਦ ਰਹਿ ਗਈ ਬਾਕੀ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਸਤਰਾਂ ਵਿਚ ਇਕ ਪ੍ਰਭੁਤਾ-ਜੋਤੀ<noinclude>{{c|{{bar|1}}੨੧{{bar|1}}}}</noinclude> 6fv01rmljhfdb26gvlh83xvnh9ft2m1 250 22774 223504 147063 2026-06-27T02:50:52Z Rajdeep ghuman 714 /* ਤਸਦੀਕ */ 223504 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Rajdeep ghuman" /></noinclude>ਫ਼ਰਿਸ਼ਤਾ-ਮੂਰਤੀ ਕੋਈ ਸੁੰਦਰੀ ਅਜੀਬ ਵੈਰਾਗ੍ਯ ਤੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਤੀਖਣ ਤੀਬ੍ਰਤਾ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੀ 'ਪਿਆਰ-ਦ੍ਰਵਤਾ' ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਕਹੀ ਹੈ, ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਮਾਲਾ (ਮੋਤੀਆਂ ਦੀ) ਹੇ ਪਿਆਰੇ ਤੇਰੇ ਰਲ ਵਿਚ ਹੈ ਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਵਿਚ ਆਬ (ਪਾਣੀ) ਹੈ। {{left|<poem>ਪਰ ਮੈਂ ਬਿਨ ਪਾਣੀ ਕੁਮਲਾ ਰਹੀ ਹਾਂ। {{gap}}ਵੇ ਮਾਹੀਆਂ! ਗਲੇ ਤੇਰੇ ਗਾਨੀਆਂ।</poem>|3em}} {{gap}}(ਓਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਤੇਰੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਪਿਆਰ ਅੱਬਰੂ ਹੁਣ ਮੋਤੀ ਬਣ ਮਾਲਾ ਬਣ ਗਏ ਹਨ), ਰੋਵਾਂ ਪਾਣੀ ਨੂੰ (ਪਾਣੀ ਮੋਤੀਆਂ ਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮੇਰੇ ਕਿਸ ਕੰਮ; (ਬਿਨਾ ਤੇਰੇ ਪਿਆਰ ਦੇ) ਕੁਮਲਾਨੀ ਜਾਨੀਆਂ। {{gap}}'ਵਿੱਛੁੜੀ ਕੂੰਜ' ਵਿਚ ਰੂਹਾਨੀ ਵਲੈਤਾਂ ਦਾ ਝਾਂਵਲਾਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਤਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਤੇ ਵਿਛੋੜਾ ਤੇ ਮੰਦਾ ਲੱਗਣਾ (ਵੈਰਾਗ) ਤੇ ਦਰਦ ਅਨੰਤ ਸੰਖੇਪਤਾ ਵਿਚ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਮੁੜ ਉਸੀ ਦਰਦ ਨੂੰ ਮਨਮੋਹਣੀ ਅਦਾ ਨਾਲ ਤਾਰ ਲਟਕੇ ਹੋਏ ਮੀਂਹ ਦੇ ਤੁਪਕੇ ਦੇ ਮੂੰਹ "ਕੋਈ ਹਰਿਆ ਬੂਟ ਰਹਿਓ ਰੀ" ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ ਪਾਇਆ ਹੈ- {{left|<poem>"ਅਰਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਲੱਖਾਂ ਹੀ ਸਾਥੀ ਕੱਠੇ ਹੋ ਸਾਂ ਆਏ, ਕਿਤ ਵਲ ਲੋਪ ਯਾਰ ਓ ਹੋਏ ਮੈਂ ਲਾ ਨੀਝ ਤਕੰਦਾ।" {{gap|6em}}[ਸਫਾ ੪੩</poem>|3em}} {{gap}}ਅਰਸ਼ਾਂ ਤੇ ਰੂਹਾਨੀ ਵਲੈਤਾਂ ਦੀ ਐਸੀ ਸਪਸ਼ਟ<noinclude>{{c|{{bar|1}}੨੨{{bar|1}}}}</noinclude> iaov6cvwdl2bzw44tv26pd81unyr204 250 22777 223505 147064 2026-06-27T02:58:03Z Rajdeep ghuman 714 223505 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Tamanpreet Kaur" /></noinclude>ਲੱਖਣਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਆਪ ਅਯਾਣੀ ਸਾਦਗੀ ਨਾਲ 'ਫੁੱਲ ਤੇ ਯੋਗੀ' ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ ਇਕ ਗੁਰਮੁਖ ਦੇ ਸਹਿਜ ਸੁਭਾ ਸੁਰਤਿ ਖੇੜੇ ਨੂੰ ਯੋਗ ਥੀਂ, ਹੱਬ ਆਈਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਥੀਂ, ਕੋਈ ਹੋਰ ਉੱਚੀ ਅਮੁੱਲ੍ਯ 'ਆਵੇਸ਼ੀ ਹਾਲਤ' ਦੱਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਆਪ ਦਾ ਗੁਲਾਬ ਦਾ ਫੁੱਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ{{bar|1}} {{left|<poem>"ਤਨ ਮਨ ਮੇਰਾ ਖੇੜਾ, "ਖਿੜਨ ਖਿੜਾਵਣ ਬਾਝੋਂ ਸਾਨੂੰ ਹੋਰ ਸੁਰਤ ਨਹਿਂ ਕਾਈ।"{{gap}}[ਸਫਾ੪੪</poem>|3em}} {{gap}}ਇਕ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਖਿਆਲ ਆਪ ਦਾ ਗੰਧਕ (ਦਾ ਚਸ਼ਮਾ' ਵਿਚ ਜੜਿਆ ਪਿਆ ਹੈ । ਚਸ਼ਮੇ ਸਾਰੇ ਸਾਫ, ਸੁਗੰਧਿਤ, ਨਿਰਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਹਾਏ ! ਗੰਧਕ ਦਾ ਚਸ਼ਮਾ ਕਾਲਾ, ਭੈੜਾ, ਬਦਾਰ ਕਿਉਂ ਹੈ ? ਇਹ ਕੰਬ ਧੂਰਾਂ ਥੀਂ ਕਿਉਂ ਰੂਪ ਵਟਾ ਆਇਆ ? ਇਹ ਚਸ਼ਮਾ ਆਪ ਨੂੰ ਉਹ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਦਿੱਸਿਆਂ, ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਹਰ ਬੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਤੇ ਤਰਸ ਖਾ, ਆਪਾ ਵਾਰ ਕੇ, ਨਿਰਮਲਤਾ ਬੀ ਵਿਗੜਕੇ, ਦਾਰ ਰੂਪ ਬਣ ਕੇ, ਇਸ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ " ਕਿ ਰੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਕਰੇ, ਆਪਾ ਮਲਾ<noinclude>{{c|{{bar|1}}੨੩{{bar|1}}}}</noinclude> lizxg8nver2aj14q741253y7r7i0sy8 250 22780 223506 213759 2026-06-27T03:04:54Z Rajdeep ghuman 714 223506 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Tamanpreet Kaur" /></noinclude>{{left|<poem>ਕਾਲਾ ਕਰਕੇ ਵੀ ਖ਼ਲਕ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਵੇ:{{bar|1}} "ਭੁਲਿਆਂ ਨੇ ਹਨ ਰੋਗ ਸਹੇੜੇ {{gap|3em}} ਮੈਂ ਚਾ ਲਾਵਾਂ ਦਾਰੂ, 'ਅਨੰਤ ਰਹਮ' ਪਤਿਤਾਂ ਭੀ ਉਤੇ {{gap|3em}}ਤ੍ਰ੍ਰੁਠਦਾ ਧੁਰ ਤੋਂ ਆਇਆ"। {{right|[ਸਫਾ ੬੧</poem>|3em}} ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ {{gap}}ਡੇਹਰਾਦੂਨ ੧੪ ਜੁਲਾਈ ੧੯੨੫<noinclude>{{c|{{bar|1}}੨੪{{bar|1}}}}</noinclude> gztzjf3ssxkwlpve5lmeg5mwzyfu2ce 223508 223506 2026-06-27T05:52:15Z Harchand Bhinder 2624 223508 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Tamanpreet Kaur" /></noinclude>{{Block center|<poem>ਕਾਲਾ ਕਰਕੇ ਵੀ ਖ਼ਲਕ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਵੇ:{{bar|1}} "ਭੁਲਿਆਂ ਨੇ ਹਨ ਰੋਗ ਸਹੇੜੇ {{gap|3em}} ਮੈਂ ਚਾ ਲਾਵਾਂ ਦਾਰੂ, 'ਅਨੰਤ ਰਹਮ' ਪਤਿਤਾਂ ਭੀ ਉਤੇ {{gap|3em}}ਤ੍ਰ੍ਰੁਠਦਾ ਧੁਰ ਤੋਂ ਆਇਆ"।</poem>}} {{right|[ਸਫਾ ੬੧}} {{right|ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ}} {{gap}}ਡੇਹਰਾਦੂਨ ੧੪ ਜੁਲਾਈ ੧੯੨੫<noinclude>{{c|{{bar|1}}੨੪{{bar|1}}}}</noinclude> t2u2retmmu79xfe3g96qrdhztguy1vk 223509 223508 2026-06-27T05:55:30Z Harchand Bhinder 2624 223509 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Tamanpreet Kaur" /></noinclude>{{Block center|<poem>ਕਾਲਾ ਕਰਕੇ ਵੀ ਖ਼ਲਕ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਵੇ:{{bar|1}} {{gap}}"ਭੁਲਿਆਂ ਨੇ ਹਨ ਰੋਗ ਸਹੇੜੇ {{gap|3em}}ਮੈਂ ਚਾ ਲਾਵਾਂ ਦਾਰੂ, {{gap}}'ਅਨੰਤ ਰਹਮ' ਪਤਿਤਾਂ ਭੀ ਉਤੇ {{gap|3em}}ਤ੍ਰ੍ਰੁਠਦਾ ਧੁਰ ਤੋਂ ਆਇਆ"।</poem>}} {{right|[ਸਫਾ ੬੧}} {{right|ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ}} {{gap}}ਡੇਹਰਾਦੂਨ ੧੪ ਜੁਲਾਈ ੧੯੨੫<noinclude>{{c|{{bar|1}}੨੪{{bar|1}}}}</noinclude> b7hh852ir86vczl5f2ms4zgd41ny92h 223510 223509 2026-06-27T05:59:25Z Harchand Bhinder 2624 223510 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Tamanpreet Kaur" /></noinclude>{{Block center|<poem>ਕਾਲਾ ਕਰਕੇ ਵੀ ਖ਼ਲਕ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਵੇ:{{bar|1}} {{gap}}"ਭੁਲਿਆਂ ਨੇ ਹਨ ਰੋਗ ਸਹੇੜੇ {{gap|4em}}ਮੈਂ ਚਾ ਲਾਵਾਂ ਦਾਰੂ, {{gap}}'ਅਨੰਤ ਰਹਮ' ਪਤਿਤਾਂ ਭੀ ਉਤੇ {{gap|4em}}ਤ੍ਰੁਠਦਾ ਧੁਰ ਤੋਂ ਆਇਆ"।</poem>}} {{right|[ਸਫਾ ੬੧}} {{right|ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ}} {{gap}}ਡੇਹਰਾਦੂਨ ੧੪ ਜੁਲਾਈ ੧੯੨੫<noinclude>{{c|{{bar|1}}੨੪{{bar|1}}}}</noinclude> 0hazr23tjh1jzhmsg9i1815mw0yijir 250 22783 223511 53999 2026-06-27T06:18:02Z Harchand Bhinder 2624 /* ਸੋਧਣਾ */ 223511 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{center|{{xx-larger|ਸੂਚੀ ਪੱਤ੍ਰ}}}} {{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਮੁਖਬੰਧ||੩}} {{rh|ਵਿਛੁੜੀ ਕੁੰਜ||३०}} {{rh|੧ ਰਸ-ਰੰਗ ਛੁਹ||੩੧}} {{rh|ਅਨੰਤ ਦੀ ਛੂਹ||੩੨}} {{rh|ਮੇਰੀ ਜਿੰਦੇ||੩੨}} {{rh|ਚੜ੍ਹ ਚੱਕ ਤੇ ਚੱਕ ਘੁਮਾਨੀਆਂ||੩੩}} {{rh|ਨੂਰ ਚਮਕਦਾ ਮੱਥਾ||੩੪}} {{rh|ਸ਼ਹੁ ਖਿੱਚਾਂ ਵਾਲੇ||੩੪}} {{rh|ਪ੍ਰੇਮ ਤਰੰਗੀਂ||੩੫}} {{rh|ਵਧ ਪਯਾਰ ਵਿਚ-ਪ੍ਰੀਤਮ||੩੫}} {{rh|ਮਹਿੰਦੀ||੩੬}} {{rh|ਉਡਾਰ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨੂੰ ਅੱਥਰੂ-||੩੭}} {{rh|ਫੁਹਾਰਾ||੩੭}} {{rh|ਪੀਤਮ ਛੁਹ||੩੮}} {{rh|ਨਿਤ ਅਰਜ਼ੋਈ||੩੮}} {{rh|‘ਕਵਿ-ਰੰਗ’ ਸੁੰਦਰਤਾ||੩੯}} {{rh|ਛੁਹ ਗ਼ੈਰੀ||੪੩}} {{rh|ਕੋਈ ਹਰਿਆ ਬੂਟ ਰਹਿਓ ਰੀ||੪੩}} {{rh|ਫੁੱਲ ਤੇ ਯੋਗੀ||੪੪}}<noinclude>{{center|-੨੫-}}</noinclude> 3fpqb7onlr8rfo2ab4mn2e9e4uan8xi 223512 223511 2026-06-27T06:20:28Z Harchand Bhinder 2624 223512 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{center|{{xx-larger|ਸੂਚੀ ਪੱਤ੍ਰ}}}} {{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਮੁਖਬੰਧ||੩}} {{rh|ਵਿਛੁੜੀ ਕੂੰਜ||३०}} {{rh|੧ ਰਸ-ਰੰਗ ਛੁਹ||੩੧}} {{rh|ਅਨੰਤ ਦੀ ਛੂਹ||੩੨}} {{rh|ਮੇਰੀ ਜਿੰਦੇ||੩੨}} {{rh|ਚੜ੍ਹ ਚੱਕ ਤੇ ਚੱਕ ਘੁਮਾਨੀਆਂ||੩੩}} {{rh|ਨੂਰ ਚਮਕਦਾ ਮੱਥਾ||੩੪}} {{rh|ਸ਼ਹੁ ਖਿੱਚਾਂ ਵਾਲੇ||੩੪}} {{rh|ਪ੍ਰੇਮ ਤਰੰਗੀਂ||੩੫}} {{rh|ਵਧ ਪਯਾਰ ਵਿਚ-ਪ੍ਰੀਤਮ||੩੫}} {{rh|ਮਹਿੰਦੀ||੩੬}} {{rh|ਉਡਾਰ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨੂੰ ਅੱਥਰੂ-||੩੭}} {{rh|ਫੁਹਾਰਾ||੩੭}} {{rh|ਪੀਤਮ ਛੁਹ||੩੮}} {{rh|ਨਿਤ ਅਰਜ਼ੋਈ||੩੮}} {{rh|‘ਕਵਿ-ਰੰਗ’ ਸੁੰਦਰਤਾ||੩੯}} {{rh|ਛੁਹ ਗ਼ੈਰੀ||੪੩}} {{rh|ਕੋਈ ਹਰਿਆ ਬੂਟ ਰਹਿਓ ਰੀ||੪੩}} {{rh|ਫੁੱਲ ਤੇ ਯੋਗੀ||੪੪}}<noinclude>{{center|-੨੫-}}</noinclude> 7t1fo1jm0bcdib8136pue326zsi8ikc 223513 223512 2026-06-27T06:21:41Z Harchand Bhinder 2624 223513 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{center|{{xx-larger|ਸੂਚੀ ਪੱਤ੍ਰ}}}} {{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਮੁਖਬੰਧ||੩}} {{rh|ਵਿਛੁੜੀ ਕੂੰਜ||३०}} {{rh|੧ ਰਸ-ਰੰਗ ਛੁਹ||੩੧}} {{rh|ਅਨੰਤ ਦੀ ਛੁਹ||੩੨}} {{rh|ਮੇਰੀ ਜਿੰਦੇ||੩੨}} {{rh|ਚੜ੍ਹ ਚੱਕ ਤੇ ਚੱਕ ਘੁਮਾਨੀਆਂ||੩੩}} {{rh|ਨੂਰ ਚਮਕਦਾ ਮੱਥਾ||੩੪}} {{rh|ਸ਼ਹੁ ਖਿੱਚਾਂ ਵਾਲੇ||੩੪}} {{rh|ਪ੍ਰੇਮ ਤਰੰਗੀਂ||੩੫}} {{rh|ਵਧ ਪਯਾਰ ਵਿਚ-ਪ੍ਰੀਤਮ||੩੫}} {{rh|ਮਹਿੰਦੀ||੩੬}} {{rh|ਉਡਾਰ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨੂੰ ਅੱਥਰੂ-||੩੭}} {{rh|ਫੁਹਾਰਾ||੩੭}} {{rh|ਪੀਤਮ ਛੁਹ||੩੮}} {{rh|ਨਿਤ ਅਰਜ਼ੋਈ||੩੮}} {{rh|‘ਕਵਿ-ਰੰਗ’ ਸੁੰਦਰਤਾ||੩੯}} {{rh|ਛੁਹ ਗ਼ੈਰੀ||੪੩}} {{rh|ਕੋਈ ਹਰਿਆ ਬੂਟ ਰਹਿਓ ਰੀ||੪੩}} {{rh|ਫੁੱਲ ਤੇ ਯੋਗੀ||੪੪}}<noinclude>{{center|-੨੫-}}</noinclude> gcqri3w758en5t6pah5toh2f129uwm0 223514 223513 2026-06-27T06:24:06Z Harchand Bhinder 2624 223514 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{center|{{xx-larger|ਸੂਚੀ ਪੱਤ੍ਰ}}}} {{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਮੁਖਬੰਧ||੩}} {{rh|ਵਿਛੁੜੀ ਕੂੰਜ||३०}} {{rh|੧. ਰਸ-ਰੰਗ ਛੁਹ||੩੧}} {{rh|ਅਨੰਤ ਦੀ ਛੁਹ||੩੨}} {{rh|ਮੇਰੀ ਜਿੰਦੇ||੩੨}} {{rh|ਚੜ੍ਹ ਚੱਕ ਤੇ ਚੱਕ ਘੁਮਾਨੀਆਂ||੩੩}} {{rh|ਨੂਰ ਚਮਕਦਾ ਮੱਥਾ||੩੪}} {{rh|ਸ਼ਹੁ ਖਿੱਚਾਂ ਵਾਲੇ||੩੪}} {{rh|ਪ੍ਰੇਮ ਤਰੰਗੀਂ||੩੫}} {{rh|ਵਧ ਪਯਾਰ ਵਿਚ-ਪ੍ਰੀਤਮ||੩੫}} {{rh|ਮਹਿੰਦੀ||੩੬}} {{rh|ਉਡਾਰ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨੂੰ ਅੱਥਰੂ-||੩੭}} {{rh|ਫੁਹਾਰਾ||੩੭}} {{rh|ਪੀਤਮ ਛੁਹ||੩੮}} {{rh|ਨਿਤ ਅਰਜ਼ੋਈ||੩੮}} {{rh|‘ਕਵਿ-ਰੰਗ’ ਸੁੰਦਰਤਾ||੩੯}} {{rh|ਛੁਹ ਗ਼ੈਰੀ||੪੩}} {{rh|ਕੋਈ ਹਰਿਆ ਬੂਟ ਰਹਿਓ ਰੀ||੪੩}} {{rh|ਫੁੱਲ ਤੇ ਯੋਗੀ||੪੪}}<noinclude>{{center|-੨੫-}}</noinclude> qkwvs6dfy5932wiw1qjclwl8c79fef9 250 22786 223515 54002 2026-06-27T06:41:40Z Harchand Bhinder 2624 223515 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Karamjit Singh Gathwala" /></noinclude>{{rh|ਸਿਰਲੇਖ{{underline|}}||ਪੰਨਾ{{underline|}}}} {{rh|ਕੰਡੇ||੪੫}} {{rh|ਸ਼ਿਕਾਰਾ ਡਲ ਨੂੰ-||੪੫}} {{rh|ਕੰਬਦੀ ਕਲਾਈ||੪}} {{rh|੨.ਪੱਬਰ ਕੰਬਣੀਆਂ||੪੫}} {{rh|ਅਵਾਂਤੀ ਪੁਰੇ ਦੇ ਖੰਡਰ ||੪੫}} {{rh|ਮੰਦਰ ਮਾਰਤੰਡ ਦੇ ਖੰਡਰ||੪੫}} {{rh|ਕੰਬਦੇ ਪੱਥਰ||੪੫}} {{rh|੩.ਕਸ਼ਮੀਰ ਨਜ਼ਾਰੇ||੪੫}} {{rh|ਭਾਗ ਭਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਪਰ||ਪ੨}} {{rh|ਟੁਕੜੀ ਜਗ ਤੋਂ ਨਿਆਰੀ||ਪ੨}} {{rh|ਡੱਲ||੫੪}} {{rh|ਨਸੀਮ ਬਾਗ||੪੫}} {{rh|ਸ਼ਾਲਾਮਾਰ||੪੫}} {{rh|ਚਸ਼ਮਾ ਸ਼ਾਹੀ||੪੫}} {{rh|ਛੰਭ ਹਾਰਵਨ||੪੫}} {{rh|ਨਿਸ਼ਾਤ ਬਾਗ਼||੪੫}} {{rh|ਬੀਜ ਬਿਹਾੜੇ ਦੇ ਬੁੱਢੇ ਚਨਾਰ ਨੂੰ-||੪੫}} {{rh|ਅਨੰਤ ਨਾਗ||੪੫}} {{rh|ਗੰਧਕ ਦਾ ਚਸ਼ਮਾਂ||੪੫}} {{rh|ਕੰਡੇ||੪੫}}<noinclude>- -</noinclude> tholgt93eczwot7kvm5iq135va9v1vx 223516 223515 2026-06-27T06:49:44Z Harchand Bhinder 2624 /* ਸੋਧਣਾ */ 223516 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{rh|ਸਿਰਲੇਖ{{underline|}}||ਪੰਨਾ{{underline|}}}} {{rh|ਕੰਡੇ||੪੫}} {{rh|ਸ਼ਿਕਾਰਾ ਡਲ ਨੂੰ-||੪੫}} {{rh|ਕੰਬਦੀ ਕਲਾਈ||੪੬}} {{rh|੨.ਪੱਬਰ ਕੰਬਣੀਆਂ||੪੭}} {{rh|ਅਵਾਂਤੀ ਪੁਰੇ ਦੇ ਖੰਡਰ ||੪੯}} {{rh|ਮੰਦਰ ਮਾਰਤੰਡ ਦੇ ਖੰਡਰ||੪੯}} {{rh|ਕੰਬਦੇ ਪੱਥਰ||੫੦}} {{rh|੩.ਕਸ਼ਮੀਰ ਨਜ਼ਾਰੇ||੫੧}} {{rh|ਭਾਗ ਭਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਪਰ||ਪ੨}} {{rh|ਟੁਕੜੀ ਜਗ ਤੋਂ ਨਿਆਰੀ||ਪ੨}} {{rh|ਡੱਲ||੫੪}} {{rh|ਨਸੀਮ ਬਾਗ||੫੫}} {{rh|ਸ਼ਾਲਾਮਾਰ||੫੫}} {{rh|ਚਸ਼ਮਾ ਸ਼ਾਹੀ||੫੭}} {{rh|ਛੰਭ ਹਾਰਵਨ||੫੭}} {{rh|ਨਿਸ਼ਾਤ ਬਾਗ਼||੫੯}} {{rh|ਬੀਜ ਬਿਹਾੜੇ ਦੇ ਬੁੱਢੇ ਚਨਾਰ ਨੂੰ-||੬੦}} {{rh|ਅਨੰਤ ਨਾਗ||੬੦}} {{rh|ਗੰਧਕ ਦਾ ਚਸ਼ਮਾਂ||੬੧}}<noinclude>{{center|- ੨੬ -}}</noinclude> 1mg730brx4467kq72w63ofos25n2b0q 223517 223516 2026-06-27T06:52:56Z Harchand Bhinder 2624 223517 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{rh|ਸਿਰਲੇਖ{{underline<ref></ref>|}}||ਪੰਨਾ{{underline|}}}} {{rh|ਕੰਡੇ||੪੫}} {{rh|ਸ਼ਿਕਾਰਾ ਡਲ ਨੂੰ-||੪੫}} {{rh|ਕੰਬਦੀ ਕਲਾਈ||੪੬}} {{rh|੨.ਪੱਬਰ ਕੰਬਣੀਆਂ||੪੭}} {{rh|ਅਵਾਂਤੀ ਪੁਰੇ ਦੇ ਖੰਡਰ ||੪੯}} {{rh|ਮੰਦਰ ਮਾਰਤੰਡ ਦੇ ਖੰਡਰ||੪੯}} {{rh|ਕੰਬਦੇ ਪੱਥਰ||੫੦}} {{rh|੩.ਕਸ਼ਮੀਰ ਨਜ਼ਾਰੇ||੫੧}} {{rh|ਭਾਗ ਭਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਪਰ||ਪ੨}} {{rh|ਟੁਕੜੀ ਜਗ ਤੋਂ ਨਿਆਰੀ||ਪ੨}} {{rh|ਡੱਲ||੫੪}} {{rh|ਨਸੀਮ ਬਾਗ||੫੫}} {{rh|ਸ਼ਾਲਾਮਾਰ||੫੫}} {{rh|ਚਸ਼ਮਾ ਸ਼ਾਹੀ||੫੭}} {{rh|ਛੰਭ ਹਾਰਵਨ||੫੭}} {{rh|ਨਿਸ਼ਾਤ ਬਾਗ਼||੫੯}} {{rh|ਬੀਜ ਬਿਹਾੜੇ ਦੇ ਬੁੱਢੇ ਚਨਾਰ ਨੂੰ-||੬੦}} {{rh|ਅਨੰਤ ਨਾਗ||੬੦}} {{rh|ਗੰਧਕ ਦਾ ਚਸ਼ਮਾਂ||੬੧}}<noinclude>{{center|- ੨੬ -}}</noinclude> safs6bxz8xjpaszp372oa1zigqgglyy 223518 223517 2026-06-27T06:55:39Z Harchand Bhinder 2624 223518 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਕੰਡੇ||੪੫}} {{rh|ਸ਼ਿਕਾਰਾ ਡਲ ਨੂੰ-||੪੫}} {{rh|ਕੰਬਦੀ ਕਲਾਈ||੪੬}} {{rh|੨.ਪੱਬਰ ਕੰਬਣੀਆਂ||੪੭}} {{rh|ਅਵਾਂਤੀ ਪੁਰੇ ਦੇ ਖੰਡਰ ||੪੯}} {{rh|ਮੰਦਰ ਮਾਰਤੰਡ ਦੇ ਖੰਡਰ||੪੯}} {{rh|ਕੰਬਦੇ ਪੱਥਰ||੫੦}} {{rh|੩.ਕਸ਼ਮੀਰ ਨਜ਼ਾਰੇ||੫੧}} {{rh|ਭਾਗ ਭਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਪਰ||ਪ੨}} {{rh|ਟੁਕੜੀ ਜਗ ਤੋਂ ਨਿਆਰੀ||ਪ੨}} {{rh|ਡੱਲ||੫੪}} {{rh|ਨਸੀਮ ਬਾਗ||੫੫}} {{rh|ਸ਼ਾਲਾਮਾਰ||੫੫}} {{rh|ਚਸ਼ਮਾ ਸ਼ਾਹੀ||੫੭}} {{rh|ਛੰਭ ਹਾਰਵਨ||੫੭}} {{rh|ਨਿਸ਼ਾਤ ਬਾਗ਼||੫੯}} {{rh|ਬੀਜ ਬਿਹਾੜੇ ਦੇ ਬੁੱਢੇ ਚਨਾਰ ਨੂੰ-||੬੦}} {{rh|ਅਨੰਤ ਨਾਗ||੬੦}} {{rh|ਗੰਧਕ ਦਾ ਚਸ਼ਮਾਂ||੬੧}}<noinclude>{{center|- ੨੬ -}}</noinclude> 7p5eg9knvw61o18gi413t3lj9jnm936 250 22789 223519 54005 2026-06-27T07:01:20Z Harchand Bhinder 2624 223519 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Karamjit Singh Gathwala" /></noinclude>{{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਨਾਦ||੬੧}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ||੬੨}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਦੇ ਚਨਾਰ ਤੇ ਨੂਰ ਜਹਾਂ||੬੩}} ਇੱਛਾ ਬਲ ਤੇ ਡੂੰਘੀਆਂ ਸ਼ਾਮਾਂ ੬੩ ਕੁੱਕੜ ਨਾਗ ੬੪ ਵੈਰੀ ਨਾਗ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਝਲਕਾ ੬੫ ਵੈਰੀ ਨਾਗ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤੇ ਬਾਗ਼ ੬੬ ਵਿਦਸਥਾਂ ਦਾ ਸੋਮਾ ਚਸ਼ਮਾ ਮਟਨ ਸਾਹਿਬ ੧੦ ੧੦ ੬੭ ਲਿੱਧੜ ਨੈਂ ੬੮ 20 ਗਨੇਸ਼ ਪੁਰ ੭੦ ਪਹਿਲ ਗਾਮ ੭੧ ਭੁੱਲ ਚੁਕੀ ਸਯਤਾ 29 ੭੨ ਗੁਲਮਰਗ ਰੈਣ ਬਸੇਰੇ ੭੩ ਗਾਂਧਰ ਬਲ ੭੪ ਵੱਲਰ ੭੫ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੰਗਾ ੭੬ ੭੬ ਨਵਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ੭੯ -੨੭-<noinclude></noinclude> 45zsmjt15iwjht4c4ra2vxkn60g2oxg 223520 223519 2026-06-27T07:32:26Z Harchand Bhinder 2624 223520 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Karamjit Singh Gathwala" /></noinclude>{{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਨਾਦ||੬੧}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ||੬੨}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਦੇ ਚਨਾਰ ਤੇ ਨੂਰ ਜਹਾਂ||੬੩}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਤੇ ਡੂੰਘੀਆਂ ਸ਼ਾਮਾਂ||੬੩}} {{rh|ਕੁੱਕੜ ਨਾਗ||੬੪}} {{rh|ਵੈਰੀ ਨਾਗ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਝਲਕਾ||੬੫}} {{rh|ਵੈਰੀ ਨਾਗ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤੇ ਬਾਗ਼||੬੬}} {{rh|ਵਿਦਸਥਾਂ ਦਾ ਸੋਮਾ||੬੭}} {{rh|ਚਸ਼ਮਾ ਮਟਨ ਸਾਹਿਬ||੬੮}} {{rh|ਲਿੱਧੜ ਨੈਂ||੭੦}} {{rh|ਗਨੇਸ਼ ਪੁਰ||੭੦}} {{rh|ਪਹਿਲ ਗਾਮ||੭੧}} {{rh|ਭੁੱਲ ਚੁਕੀ ਸਭਯਤਾ||੭੧}} {{rh|ਗੁਲਮਰਗ||੭੨}} {{rh|ਰੈਣ ਬਸੇਰੇ||੭੩}} {{rh|ਗਾਂਧਰ ਬਲ||੭੪}} {{rh|ਵੁੱਲਰ||੭੫}} {{rh|ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ||੭੬}} {{rh|ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੰਗਾ||੭੬}} {{rh|ਨਵਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰ||੭੯}}<noinclude>{{center|-੨੭-}}</noinclude> n51mdm88io7owtwxhj8jfu0l6aywst8 223521 223520 2026-06-27T07:33:21Z Harchand Bhinder 2624 /* ਸੋਧਣਾ */ 223521 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਨਾਦ||੬੧}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ||੬੨}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਦੇ ਚਨਾਰ ਤੇ ਨੂਰ ਜਹਾਂ||੬੩}} {{rh|ਇੱਛਾ ਬਲ ਤੇ ਡੂੰਘੀਆਂ ਸ਼ਾਮਾਂ||੬੩}} {{rh|ਕੁੱਕੜ ਨਾਗ||੬੪}} {{rh|ਵੈਰੀ ਨਾਗ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਝਲਕਾ||੬੫}} {{rh|ਵੈਰੀ ਨਾਗ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤੇ ਬਾਗ਼||੬੬}} {{rh|ਵਿਦਸਥਾਂ ਦਾ ਸੋਮਾ||੬੭}} {{rh|ਚਸ਼ਮਾ ਮਟਨ ਸਾਹਿਬ||੬੮}} {{rh|ਲਿੱਧੜ ਨੈਂ||੭੦}} {{rh|ਗਨੇਸ਼ ਪੁਰ||੭੦}} {{rh|ਪਹਿਲ ਗਾਮ||੭੧}} {{rh|ਭੁੱਲ ਚੁਕੀ ਸਭਯਤਾ||੭੧}} {{rh|ਗੁਲਮਰਗ||੭੨}} {{rh|ਰੈਣ ਬਸੇਰੇ||੭੩}} {{rh|ਗਾਂਧਰ ਬਲ||੭੪}} {{rh|ਵੁੱਲਰ||੭੫}} {{rh|ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ||੭੬}} {{rh|ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੰਗਾ||੭੬}} {{rh|ਨਵਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰ||੭੯}}<noinclude>{{center|-੨੭-}}</noinclude> kpagn2lcvehaappcsziu61yek1jzxk1 250 22792 223523 147492 2026-06-27T11:23:16Z Harchand Bhinder 2624 223523 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="ਧਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ" /></noinclude>{{rh|{{underline|ਸਿਰਲੇਖ}}||{{underline|ਪੰਨਾ}}}} {{rh|੪. ਲੱਲੀ||੭੯}} {{rh|੫. ਨਿਸ਼ਾਤ ਤੇ ਨੂਰ ਜਹਾਂ||੮੩}} {{rh|੬. ਫਰਾਮੁਰਜ਼ ਦੀ ਵਿਲਕਣੀ||੮੯}} {{rh|{{gap}}ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਵਿਦੈਗੀ||੯੭}} {{rh|{{gap}}ਵਿੱਛੁੜੀ ਰੂਹ||੯੮}} {{rh||{{bar|3}}|}}<noinclude>{{rh||-੨੮-|}}</noinclude> f5v1660e3va0q3yk7be83vgmkpxq2zj 250 29420 223524 193352 2026-06-27T11:47:05Z Harchand Bhinder 2624 223524 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Dugal harpreet" /></noinclude>{{center|'''ਤਰਤੀਬ'''}} {{rh| * ਮੁਢੱਲੇ ਸ਼ਬਦ||9}} {{center|<poem>'''ਭਾਗ ਪਹਿਲਾ''' '''ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀ'''</poem>}} {{rh|*ਗੁਰੁ ਧਿਆ ਕੇ ਪਾਵਾਂ ਬੋਲੀ||15}} {{rh|*ਮੇਲਣੇ ਨੱਚ ਲੈ ਨੀਂ ||29}} {{rh|*ਧਰਤੀ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ||42}} {{rh|*ਰੁੱਖ ਫੁੱਲ-ਬੂਟੇ ||50}} {{rh|*ਪਸ਼ੂ-ਪੰਛੀ ||60}} {{rh|*ਹਾਰ-ਸ਼ਿੰਗਾਰ||76}} {{rh|*ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪਿੰਡ ਛਾਂਟਿਆ||84}} {{rh|*ਸੁਣ ਵੇ ਮੁੰਡਿਆ ਕੰਠੇ ਵਾਲਿਆ ||97}} {{rh|*ਸੁਣ ਨੀ ਕੁੜੀਏ ਮੱਛਲੀ ਵਾਲੀਏ ||101}} {{rh|*ਮੇਲੇ-ਮਸਾਹਵੇ||108}} {{rh|*ਲੋਕ ਨਾਇਕ||113}} {{rh|*ਰੱਬ ਦੇ ਪਰਾਹੁਣੇ||127}} {{center|<poem>'''ਭਾਗ ਦੂਜਾ''' '''ਸਾਕਾਦਾਰੀ-ਰਿਸ਼ਤੇ ਨਾਤੇ'''</poem>}} {{rh|*ਮਾਪੇ-ਪਿਉਕੇ-ਸਹੁਰੇ||147}} {{rh|*ਮਾਵਾਂ ਧੀਆਂ||152}} {{rh|*ਬਾਬਲ ਧੀ||157}} {{rh|*ਚਾਚਾ ਤਾਇਆ||162}} {{rh|*ਇਕ ਵੀਰ ਦਈਂ ਵੇ ਰੱਬਾ||163}} {{rh|*ਭੂਆ ਭਤੀਜਾ||177}} {{rh|*ਮਾਮਾ-ਮਾਮੀ||178}} {{rh|*ਜੀਜਾ ਸਾਲੀ||179}} {{rh|*ਕੰਤ||185}} {{rh|*ਹਾਣ ਦਾ ਨਾ ਵਰ ਟੋਲਿਆ||196}} {{rh|*ਮੇਰਾ ਢੋਲ ਪ੍ਰਦੇਸੀ||203}}<noinclude></noinclude> os90ywm2zfpm70ulkehmfhivbv8hgvz 250 72985 223493 221335 2026-06-26T12:14:04Z Jalseerat Aman 2446 223493 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>ਲਈ ਸਿਰਫ ੩% ਅਸਾਮੀਆਂ ਦੀ ਰਾਖਵੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਅਨੁਸਾਰ 4% ਹੋਣੀਆਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ। {{gap}}ਇਸੇ ਅਧਿਆਇ ਅਨੁਸਾਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਲਈ 5% ਹਿਜਰਵੇਸ਼ਨ ਦੇਣੀ ਬਣਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ। ਅੰਗਹੀਣ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਗਰੀਬੀ ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਕਾਸ ਸਕੀਮਾਂ ਲਈ 5% ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਾਊਸਿੰਗ ਦੇ ਵਿਕਾਸ, ਕਿੱਤੇ ਦਾ ਵਿਕਾਸ, ਵਪਾਰ, ਮਨੋਰੰਜਨ ਸੈਂਟਰਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰਾਂ ਵਿਚ ਵੀ 5% ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ। {{gap}}ਅਧਿਆਇ ਅੱਠਵਾਂ ਬੜਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਸ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਚੀਫ਼ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਜਾਂ ਰਾਜ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਕੈਂਪ ਲਗਾ ਕੋ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਅੰਗਹੀਣ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਇਸ ਐਕਟ ਅਧੀਨ ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨਗੀਆਂ ਅਤੇ ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਗੀਆਂ ਜੋ ਕਿ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਮਹਿਕਮੇ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੱਧਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪ ਅਜੇ ਇਸ ਐਕਟ ਸਬੰਧੀ ਕੋਈ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਹੋਰ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣੂੰ ਕਰਵਾਉਣਗੇ। {{gap}}ਜਿਥੇ ਤੱਕ ਬੱਸ ਅੱਡਿਆਂ, ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡਿਆਂ ਤੇ ਆਉਣ ਜਾਣ, ਟਾਇਲਟ, ਪਾਰਕਿੰਗ ਅਤੇ ਟਿਕਟਾਂ ਲਈ ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੈ ਇਹ ਸਹੂਲਤ ਵੀ ਵਿਖਾਵੇ ਲਈ ਜਾਂ ਨਾਮਾਤਰ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣੇ ਟਾਇਲਟਾਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਅਕਸਰ ਤਾਲੇ ਹੀ ਲੱਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਲਈ ਬਣੀ ਪਾਰਕਿੰਗ ਵਿਚ ਤੰਦਰੁਸਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਵਹੀਕਲ ਹੀ ਖੜ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਵਹੀਕਲ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਨ ਵਿਚ ਦਿੱਕਤ ਪੇਸ਼ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਸਗੋਂ ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਪਾਰਕਿੰਗ ਵਿਚ ਜਗ੍ਹਾ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਦਹੀਕਲ ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਦੇ ਵਹੀਕਲਜ਼ ਲਈ ਸਪੈਸ਼ਲ ਪਾਰਕਿੰਗ ਸਬੰਧੀ ਮੈਂਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਗਏ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਵੱਲੋਂ<noinclude>{{rh||52}}</noinclude> fv6ffoixlegz9te2ec62kvkvj75u0wm 250 73238 223498 223471 2026-06-26T13:39:36Z Harchand Bhinder 2624 /* ਸੋਧਣਾ */ 223498 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{Block center|<poem>17. {{gap}}ਉਹੀ 18. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ.99 19. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 103 20. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 110 21. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 111 22.{{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 174 23. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 198 24. {{gap}}ਉਹੀ 25. {{gap}}John Mazquarrie, An Existential Theology, P. 157 26. {{gap}}ਸ਼ਾਹ ਚਮਨ (ਸੰ), ਉਹੀ, ਪੰ. 215 {{center|ਅਧਿਆਇ ਸੱਤਵਾਂ}} {{center|'''ਸੱਸੀ ਹਾਸ਼ਮ'''}} 1. {{gap}}ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ (ਸ.) ਸੱਸੀ ਹਾਸ਼ਮ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ, ਲੁਧਿਆਣਾ, ਸੰਸਕਰਨ ਪਹਿਲਾ, 1956, ਪੰ. 31 2. {{gap}}John Macquarrie, An Existential Theology, P. 133 3. {{gap}}ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ (ਸ.) ਉਹੀ, ਮੂਲਪਾਠ, ਪੰ. 105 4. {{gap}}Martin Heidegger, quoted by J.M, Op. cit, P.48 5. {{gap}}ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ (ਸ.) ਉਹੀ, ਮੂਲਪਾਠ, ਪੰ. 151 6. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 156 7. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 162 8. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 166 9.{{gap}} ਉਹੀ, ਪੰ. 170 10. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 173 11. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 177 12. {{gap}}Friedrich Nietzsche, Thus Spake Zarthustra Ch. 39 {{center|ਅਧਿਆਇ ਅੱਠਵਾਂ}} {{center|'''ਜੰਗਨਾਮਾ ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ'''}} 1. {{gap}}W.H. Wright- (Ed), The Philosophy of Nietzsche, </poem>}}<noinclude>{{center|ਅਸਤਿਤਵਵਾਦੀ ਆਲੋਚਨਾ (ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ) / 266}}</noinclude> 1kcj4njwj3v5xbtgmkczx3i51w3px5a 223499 223498 2026-06-26T13:40:21Z Harchand Bhinder 2624 223499 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{Block center|<poem>17. {{gap}}ਉਹੀ 18. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ.99 19. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 103 20. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 110 21. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 111 22.{{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 174 23. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 198 24. {{gap}}ਉਹੀ 25. {{gap}}John Mazquarrie, An Existential Theology, P. 157 26. {{gap}}ਸ਼ਾਹ ਚਮਨ (ਸੰ), ਉਹੀ, ਪੰ. 215 {{center|ਅਧਿਆਇ ਸੱਤਵਾਂ}} {{center|'''ਸੱਸੀ ਹਾਸ਼ਮ'''}} 1. {{gap}}ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ (ਸ.) ਸੱਸੀ ਹਾਸ਼ਮ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ, {{gap}}ਲੁਧਿਆਣਾ, ਸੰਸਕਰਨ ਪਹਿਲਾ, 1956, ਪੰ. 31 2. {{gap}}John Macquarrie, An Existential Theology, P. 133 3. {{gap}}ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ (ਸ.) ਉਹੀ, ਮੂਲਪਾਠ, ਪੰ. 105 4. {{gap}}Martin Heidegger, quoted by J.M, Op. cit, P.48 5. {{gap}}ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ (ਸ.) ਉਹੀ, ਮੂਲਪਾਠ, ਪੰ. 151 6. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 156 7. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 162 8. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 166 9.{{gap}} ਉਹੀ, ਪੰ. 170 10. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 173 11. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 177 12. {{gap}}Friedrich Nietzsche, Thus Spake Zarthustra Ch. 39 {{center|ਅਧਿਆਇ ਅੱਠਵਾਂ}} {{center|'''ਜੰਗਨਾਮਾ ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ'''}} 1. {{gap}}W.H. Wright- (Ed), The Philosophy of Nietzsche, </poem>}}<noinclude>{{center|ਅਸਤਿਤਵਵਾਦੀ ਆਲੋਚਨਾ (ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ) / 266}}</noinclude> s5stydy1fq5l18yu0jrnsf5g0mor7yr 250 73239 223500 223472 2026-06-26T14:07:31Z Harchand Bhinder 2624 /* ਸੋਧਣਾ */ 223500 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{Block center|<poem> {{gap}} Mrs. Forster Nietzsche, Introduction to Thus Spake {{gap}} Zarthustra. 2. {{gap}}OP. cit, P.6 3. {{gap}}ਸੀਤਾ ਰਾਮ ਕੋਹਲੀ (ਪ੍ਰੋ:), ਸੇਵਾ ਸਿੰਘ ਗਿਆਨੀ (ਪ੍ਰੋ:), {{gap}} ਵਾਰ ਸ਼ਾਹਮੁਹੰਮਦ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਲੁਧਿਆਣਾ, {{gap}} IV, 1972, ਪੰ. 20 4. {{gap}}ਉਹੀ, ਮੂਲਪਾਠ, ਬੰਦ ਨੰ: 5 5. {{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 7 6. {{gap}}ਉਹੀ 7. {{gap}} ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 15 8. {{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 41 9. {{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 46 10.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 91 11.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 75 12.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 54 13.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 93 14,{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 95 15.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 100 16.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 102</poem>}} {{center|ਅਧਿਆਇ ਨੌਵਾਂ}} {{center|'''ਲੂਣਾ'''}} {{Block center|<poem>1. {{gap}}ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ, ਲੂਣਾ, ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਲੁਧਿਆਣਾ, 1994, ਪੰ. 22 2. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 24 3.ਉਹੀ, ਪੰ. 36 4. ਉਹੀ, ਪੰ. 61 5. {{gap}}Simone de Beauvoir, The Second sex, Wikipedia, {{gap}}the free encyclopedia P. 466 6. {{gap}}H.J Blackham, Six Existential Thinkers, Op. cit, P.76 7. {{gap}}ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ, ਉਹੀ, ਪੰ. 98 8. {{gap}}Simone de Beauvoir,, Op. cit, P.151 </poem>}}<noinclude>{{center| ਅਸਤਿਤਵਵਾਦੀ ਆਲੋਚਨਾ (ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ) / 267}}</noinclude> a6s8ig459wk1i9jppvnj9whgt5pwvrz 223501 223500 2026-06-26T14:08:22Z Harchand Bhinder 2624 223501 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{Block center|<poem> {{gap}} Mrs. Forster Nietzsche, Introduction to Thus Spake {{gap}} Zarthustra. 2. {{gap}}OP. cit, P.6 3. {{gap}}ਸੀਤਾ ਰਾਮ ਕੋਹਲੀ (ਪ੍ਰੋ:), ਸੇਵਾ ਸਿੰਘ ਗਿਆਨੀ (ਪ੍ਰੋ:), {{gap}} ਵਾਰ ਸ਼ਾਹਮੁਹੰਮਦ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਲੁਧਿਆਣਾ, {{gap}} IV, 1972, ਪੰ. 20 4. {{gap}}ਉਹੀ, ਮੂਲਪਾਠ, ਬੰਦ ਨੰ: 5 5. {{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 7 6. {{gap}}ਉਹੀ 7. {{gap}} ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 15 8. {{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 41 9. {{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 46 10.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 91 11.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 75 12.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 54 13.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 93 14,{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 95 15.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 100 16.{{gap}}ਉਹੀ, ਬੰਦ ਨੰ: 102</poem>}} {{center|ਅਧਿਆਇ ਨੌਵਾਂ}} {{center|'''ਲੂਣਾ'''}} {{Block center|<poem>1. {{gap}}ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ, ਲੂਣਾ, ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਲੁਧਿਆਣਾ, 1994, ਪੰ. 22 2. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 24 3. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 36 4. {{gap}}ਉਹੀ, ਪੰ. 61 5. {{gap}}Simone de Beauvoir, The Second sex, Wikipedia, {{gap}}the free encyclopedia P. 466 6. {{gap}}H.J Blackham, Six Existential Thinkers, Op. cit, P.76 7. {{gap}}ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ, ਉਹੀ, ਪੰ. 98 8. {{gap}}Simone de Beauvoir,, Op. cit, P.151 </poem>}}<noinclude>{{center|ਅਸਤਿਤਵਵਾਦੀ ਆਲੋਚਨਾ (ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ) / 267}}</noinclude> m262rmn8h7wy4sq1mlyy4gdepwl7sor 250 73251 223502 2026-06-27T00:08:25Z ~2026-36929-87 2696 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਔਰਤਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਉਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ 50% ਦੋਟ ਪੱਕੀ ਹੋ ਗਈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਚ ਵਿਦਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਪੋਸਟ-ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਸਕੀਮ ਅਧੀਨ ਟਿਊਸ਼ਨ ਫੀਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਛੋਟ ਦ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 223502 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="2409:4055:8A:F5EB:3435:B0FF:FE08:446E" /></noinclude>ਔਰਤਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਉਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ 50% ਦੋਟ ਪੱਕੀ ਹੋ ਗਈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਚ ਵਿਦਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਪੋਸਟ-ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਸਕੀਮ ਅਧੀਨ ਟਿਊਸ਼ਨ ਫੀਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਛੋਟ ਦਾ ਲਾਭ ਸਿਰਫ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤਾਂ ਅਤੇ ਪਛੜੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਵੀ ਜਾਤੀ ਵੋਟ ਬੈਂਕ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਫੀਸ ਮੁਆਫ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਨਾਮਾਤਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਇਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਬੇਸ਼ਰਮੀ ਕੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਕੁਝ ਜਾਤਾਂ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਯੂਨਿਟ ਮੁਫ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ ਪਰੰਤੂ ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਤਾਂ ਇਥੋਂ ਹੀ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉੱਚੀ ਜਾਤ ਦੇ ਲੜਕੇ ਵੱਲੋਂ ਅਖੌਤੀ ਨੀਵੀਂ ਜਾਤ ਦੀ ਲੜਕੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਦੀ ਕਰਵਾਉਣ ਤੇ ਉਸ ਜੋੜੇ ਦੀ ਮਾਲੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਆਹ ਸਬੰਧੀ ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਕੇ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਜਾਤੀ ਪ੍ਰਥਾ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਤਕਰਾ ਖਤਮ ਹੋ ਸਕੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਅੰਗਹੀਣ ਲੜਕਾ-ਲੜਕੀ ਆਪਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਦੀ ਕਰਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਲਈ ਦੁੱਗਣੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਸਰਕਾਰਾਂ ਅਜਿਹੇ ਜੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ ਕਿਉਂਕਿ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਅੰਗਹੀਣ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਕਿ ਬੰਦਾ ਭਾਵੇਂ ਅੰਗਹੀਣ ਹੋ ਜਾਵੇ ਉਸ ਦੀ ਸੋਚ ਅੰਗਦੀਣ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਕਿਉਂਕਿ ‘ਉਡਾਣ ਖੰਭਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਹੌਂਸਲਿਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ' ਸਰਕਾਰਾਂ ਦਾ ਤਾਂ ਇਹ ਹਾਲ ਹੈ ਕਿ ਚੰਦ ਵੋਟਾਂ ਲੈਣ ਲਈ ਬਲਾਤਕਾਰੀ ਸਾਧਾਂ ਦੇ ਡੇਰਿਆਂ ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਨਾ ਸਿਰਫ ਨੱਕ ਰਗੜਦੀਆਂ ਹਨ ਸਗੋਂ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਵੀ ਲੁਟਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਕਿਸੇ ਅਪਾਹਜ ਲਈ ਧੇਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ। ਅਸਲ ਵਿਚ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਸਗੋਂ ਅੱਖ ਵੋਟ-ਬੈਂਕ ਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕੁਰਸੀ ਭਾਵ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਲੁੱਟ ਕੇ ਆਪਣੇ ਖਾਨਦਾਨ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰਨ ਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਤੰਦਰੁਸਤ ਲੜਕੀ ਜਾਂ ਲੜਕਾ ਕਿਸੇ ਅੰਗਹੀਣ ਲੜਕੇ ਜਾਂ ਲੜਕੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਦੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਭਾਵ ਦੋਹਾਂ 'ਚੋਂ ਇਕ ਅੰਗਹੀਣ ਅਤੇ ਇਕ ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਸਮਾਜਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਹੇਠਲੀ 60<noinclude>{{rh||60}}</noinclude> egfjcagsz278zh5mxq4pkk96ndjdgfc 250 73252 223507 2026-06-27T05:04:57Z Muskan1903 2644 /* Proofread */ 223507 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Muskan1903" /></noinclude>{{rh||[ਬਾਲਕ ਪਾਲਣਾਂ]|੭}} {{gap}}ਫੇਰ ਸਪੰਜ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਨਰਮ ਫਲਾਲੈਣ ਲੈਕੇ ਬਾਲਕ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸ਼ੀਰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਹੌਲੀ ਕਰ ਪੂੰਝ ਸੁੱਟਣਾਂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ । ਫੇਰ ਬਹੁਤ ਬਰੀਕ ਮੈਦਾ ਜਾਂ ਚਾਉਲਾਂ ਦਾ ਆਟਾ ਰੂੰ ਦੇ ਫੋਹੇ ਨਾਲ ਬਾਲਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਲਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। {{gap}}ਸਭ ਤੋਂ ਬਹੁਤਾ ਧ੍ਯਾਨ ਬਾਲਕ ਨਾਭੀ (ਧੁੰਨੀ) ਉੱਤੇ ਕਰਨਾਂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਧੁੰਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜੇਹਾ “ਬੋਰੋ ਆਈਓਡੋ ਵਾਰਮ” Boro Iodo form ਲਾਕੇ ਉਸਨੂੰ ਬਰੀਕ ਮਲਮਲ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਲਪੇਟ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਨਾੜਾ ਬਹੁਤ ਕਰਕੇ ਛੇ ਦਿਨ ਤੱਕ ਬਾਲਕ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਛੋਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਉਸਨੂੰ ਖਿੱਚਣਾ ਜਾਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਤੋੜਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। {{gap}}ਬਾਲਕ ਨੂੰ ਨ੍ਹਵਾਲ ਨਵੂਲ ਕੇ ਕੱਪੜੇ ਪੁਆ ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਕੇਹੀ ਰੁੱਤ ਹੋਵੇ ਬਾਲਕ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਨਰਮ, ਗਰਮ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਹੋਲੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ । ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਚਿੱਟੀ ਫ਼ਲਾਲੈਨ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਹੈ। ਪੇਟ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਹਿੱਸੇ ਲਈ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਜੇਕਰ ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਪੇਟ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਫ਼ਲਾਲੈਨ ਦੀ ਪੱਟੀ ਹਲਕੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਲਪੇਟ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ । ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਪੂਰਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੱਪੜਾ ਬਾਲਕ ਦੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਨਾ ਪਾਵੇ | ਬਾਲਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉਤਲਾ ਜ਼ਮਾਂ ਬਹੁਤ ਲੰਬਾ ਅਤੇ ਢਿੱਲਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ । ਜੰਮਦਿਆਂ ਹੀ ਬਾਲਕ<noinclude></noinclude> 8jlza2rtkn0lvbqmkh7w6i1j5tm4lut