ਵਿਕੀਸਰੋਤ pawikisource https://pa.wikisource.org/wiki/%E0%A8%AE%E0%A9%81%E0%A9%B1%E0%A8%96_%E0%A8%B8%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%BE MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter ਮੀਡੀਆ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਤਸਵੀਰ ਤਸਵੀਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਰਮਾ ਫਰਮਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮਦਦ ਮਦਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲੇਖਕ ਲੇਖਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੋਰਟਲ ਪੋਰਟਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲਿਖਤ ਲਿਖਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਆਡੀਓਬੁਕ ਆਡੀਓਬੁਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਅਨੁਵਾਦ ਅਨੁਵਾਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੰਨਾ ਪੰਨਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਇੰਡੈਕਸ ਇੰਡੈਕਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ TimedText TimedText talk ਮੌਡਿਊਲ ਮੌਡਿਊਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ Event Event talk 252 31333 242366 241816 2026-11-03T14:02:38Z Harchand Bhinder 2624 242366 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q140304976 |Title=ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ |Language=pa |Volume= |Author=ਗਿਆਨੀ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਸਿੰਘ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਮੇਹਰ ਸਿੰਘ ਐਂਡ ਸਨਜ਼ |Address=ਬਾਜ਼ਾਰ ਮਾਈ ਸੇਵਾਂ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ |Year= |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=T |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਟਾਈਟਲ" 2="ਵਿਗਿਆਪਨ" 3="1" 58="58" /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਵਲ]] b40tabmioxkeoz40a6bkf6gan91xpx7 242369 242366 2026-11-03T14:05:56Z Harchand Bhinder 2624 242369 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q140304976 |Title=ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ |Language=pa |Volume= |Author=ਗਿਆਨੀ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਸਿੰਘ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਮੇਹਰ ਸਿੰਘ ਐਂਡ ਸਨਜ਼ |Address=ਬਾਜ਼ਾਰ ਮਾਈ ਸੇਵਾਂ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ |Year= |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=T |Transclusion=held |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਟਾਈਟਲ" 2="ਵਿਗਿਆਪਨ" 3="1" 58="58" /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਵਲ]] 8f34lmqcnoiicuvx6rw85lyxodii8ig 2 32508 242392 242079 2026-11-03T18:32:40Z ListeriaBot 947 Wikidata list updated [V2] 242392 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5 . # all humans [] schema:about ?item; schema:isPartOf <https://pa.wikisource.org/>; schema:name ?ws . # who have author pages in P Wikisource } |columns=item:Wikidata item,label:name,p21,p18}} {| class='wikitable sortable' ! Wikidata item ! name ! ਲਿੰਗ ! ਤਸਵੀਰ |- | [[:d:Q111991252|Q111991252]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਿਸ਼ੀ ਹਿਰਦੇਪਾਲ|ਰਿਸ਼ੀ ਹਿਰਦੇਪਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q112029965|Q112029965]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਕੇ|ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਕੇ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q112031529|Q112031529]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ 'ਹਰਲਾਜ'|ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ 'ਹਰਲਾਜ']] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Harnam singh harlaaj.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q112072863|Q112072863]] | [[ਲੇਖਕ:ਡਾ. ਦੇਵੀ ਦਾਸ ਜੀ 'ਹਿੰਦੀ'|ਦੇਵੀ ਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q112727019|Q112727019]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਵਾ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ|ਬਾਵਾ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q113726602|Q113726602]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੀਰ|ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q132130150|Q132130150]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ|ਭਾਈ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q132130017|Q132130017]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਾਲਾ ਬਿਹਾਰੀਲਾਲ|ਲਾਲਾ ਬਿਹਾਰੀਲਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q134004281|Q134004281]] | [[ਲੇਖਕ:ਤਰਸੇਮ ਬਸ਼ਰ|ਤਰਸੇਮ ਬਸ਼ਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q134867400|Q134867400]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ|ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | |- | [[:d:Q134870191|Q134870191]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੰਤ ਸਿੰਘ 'ਅਮਰ'|ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਅਮਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q140303|Q140303]] | [[ਲੇਖਕ:ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ|ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Dhani Ram Chatrik.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q1403|Q1403]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੁਇਗੀ ਪਿਰਾਂਡੇਲੋ|ਲੁਈਗੀ ਪਿਰਾਂਦੋਲੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Luigi Pirandello 1932.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q156501|Q156501]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ|ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Saadat Hasan Manto.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q16867|Q16867]] | [[ਲੇਖਕ:ਐਡਗਰ ਐਲਨ ਪੋ|ਐਡਗਰ ਐਲਨ ਪੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Edgar Allan Poe, circa 1849, restored, squared off.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q172788|Q172788]] | [[ਲੇਖਕ:ਓ ਹੈਨਰੀ|ਓ ਹੈਨਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:William Sydney Porter by doubleday.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q174152|Q174152]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ|ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Prem chand.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q123847379|Q123847379]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਰਦ ਫ਼ਕੀਰ|ਫਰਦ ਫ਼ਕੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q124145821|Q124145821]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਠਿੰਡਾ|ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਠਿੰਡਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q12706|Q12706]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ|ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Maxim Gorky LOC Restored edit1.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q128792617|Q128792617]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਤਦੀਪ ਗਿੱਲ|ਸਤਦੀਪ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Gill, Satdeep Jan 2020.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q13139853|Q13139853]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ|ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q132131245|Q132131245]] | [[ਲੇਖਕ:ਪਰਮਜੀਤ ਮਾਨ|ਪਰਮਜੀਤ ਮਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q1001|Q1001]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ|ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Mahatma-Gandhi, studio, 1931.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q107013029|Q107013029]] | [[ਲੇਖਕ:ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ|ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q107000|Q107000]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ|ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Mirza Ghalib photograph 3.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q18031683|Q18031683]] | [[ਲੇਖਕ:ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ|ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:IC (Ishwar Chander) Nanda in 1950s.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q192302|Q192302]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ|ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bhai Gurdas scribing Adi Granth.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q2019145|Q2019145]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru teg bahadur.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20605168|Q20605168]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਮਰਜੀਤ ਚੰਦਨ|ਅਮਰਜੀਤ ਚੰਦਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Amarjit Chandan.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20605976|Q20605976]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਆਰਿਫ਼|ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਆਰਿਫ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20609264|Q20609264]] | [[ਲੇਖਕ:ਗ਼ੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਆਲਮਪੁਰੀ|ਗ਼ੁਲਾਮ ਰਸੂਲ ਆਲਮਪੁਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20606660|Q20606660]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਫ਼ਰੈਂਕ|ਗੁਰਬਖ਼ਸ਼ ਸਿੰਘ ਫ਼ਰੈਂਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Gurbax Singh Frank at Amritsar in 2018 02.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20606675|Q20606675]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ|ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Gurbhajan GIll Portrait.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20606826|Q20606826]] | [[ਲੇਖਕ:ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ|ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20607074|Q20607074]] | [[ਲੇਖਕ:ਜਨਮੇਜਾ ਸਿੰਘ ਜੋਹਲ|ਜਨਮੇਜਾ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Janmeja Singh Johl.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20608152|Q20608152]] | [[ਲੇਖਕ:ਨਜਾਬਤ|ਨਜਾਬਤ]] | | |- | [[:d:Q20606273|Q20606273]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੀਰ ਗ਼ੁਲਾਮ ਜੀਲਾਨੀ|ਗ਼ੁਲਾਮ ਜੀਲਾਨੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20608659|Q20608659]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਿਰੋਜ਼ ਦੀਨ ਸ਼ਰਫ਼|ਫ਼ੀਰੋਜ਼ਦੀਨ ਸ਼ਰਫ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20608768|Q20608768]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਰਾਮ|ਬਲਰਾਮ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Balram Playwright.JPG|center|128px]] |- | [[:d:Q20608841|Q20608841]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ|ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20608916|Q20608916]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਵੰਤ ਰਸੂਲਪੁਰੀ|ਭਗਵੰਤ ਰਸੂਲਪੁਰੀ]] | | |- | [[:d:Q20609258|Q20609258]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੈਦ|ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਵੈਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bhai mohan singh vaid.png|center|128px]] |- | [[:d:Q20609760|Q20609760]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ|ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sukhdev Madpuri.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q20609773|Q20609773]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਪਾਲ|ਸੁਖਪਾਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਹਸਰਤ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20609798|Q20609798]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਖਵੰਤ ਹੁੰਦਲ|ਸੁਖਵੰਤ ਹੁੰਦਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20610051|Q20610051]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਦਿਲਬਾਗ਼ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ|ਹਰਦਿਲਬਾਗ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20610081|Q20610081]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ|ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ]] | | |- | [[:d:Q20610183|Q20610183]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ|ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q30875|Q30875]] | [[ਲੇਖਕ:ਔਸਕਰ ਵਾਈਲਡ|ਔਸਕਰ ਵਾਈਲਡ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Oscar Wilde by Napoleon Sarony. Three-quarter-length photograph, seated.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q311526|Q311526]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਾਕੀ|ਸਾਕੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Hector Hugh Munro.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q312551|Q312551]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਤ ਕਬੀਰ|ਭਗਤ ਕਬੀਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kabir (postage stamp).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q312967|Q312967]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ|ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Gobind Singh.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q31787730|Q31787730]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼|ਅਮਾਮ ਬਖ਼ਸ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q31789116|Q31789116]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ|ਬਲਵੀਰ ਸਿੰਘ]] | | |- | [[:d:Q3244622|Q3244622]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਬਾ ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ|ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Detail of Baba Farid from a Guler painting showing an imaginary meeting of Sufi saints.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q335353|Q335353]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਰਾਮ ਦਾਸ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Ram Das.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3351571|Q3351571]] | [[ਲੇਖਕ:ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ|ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q34787|Q34787]] | [[ਲੇਖਕ:ਫਰੈਡਰਿਕ ਏਂਗਲਜ਼|ਫਰੈਡਰਿਕ ਏਂਗਲਜ਼]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Friedrich Engels portrait (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q35900|Q35900]] | [[ਲੇਖਕ:ਉਮਰ ਖ਼ਯਾਮ|ਉਮਰ ਖ਼ਯਾਮ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Omar Khayyam2.JPG|center|128px]] |- | [[:d:Q3631340|Q3631340]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ|ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Vir Singh 1972 stamp of India.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3631344|Q3631344]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ|ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Portrait of the Punjabi poet Waris Shah (Lahore, ca.1859).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q369920|Q369920]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Arjan.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q370204|Q370204]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Guru Angad.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q377881|Q377881]] | [[ਲੇਖਕ:ਬੰਕਿਮਚੰਦਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ|ਬੰਕਿਮਚੰਦਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bankimchandra Chattapadhay.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q377808|Q377808]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਤ ਸਿੰਘ|ਭਗਤ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Bhagat Singh 1929.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q380728|Q380728]] | [[ਲੇਖਕ:ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ|ਫਿਓਦਰ ਸੋਲੋਗਬ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sologub-1909.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3811239|Q3811239]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ|ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Photograph of Sardar Teja Singh.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q3812755|Q3812755]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ|ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q404622|Q404622]] | [[ਲੇਖਕ:ਸ਼ਰਤਚੰਦਰ|ਸਰਤ ਚੰਦਰ ਚਟੋਪਾਧਿਆਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sarat Chandra Chattopadhyay portrait.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q42831|Q42831]] | [[ਲੇਖਕ:ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ|ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Turgenev by Repin.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q43423|Q43423]] | [[ਲੇਖਕ:ਈਸਪ|ਈਸਪ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Aesop pushkin01.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q454703|Q454703]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਅਮਰ ਦਾਸ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Amardas-Goindwal.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q45765|Q45765]] | [[ਲੇਖਕ:ਜੈਕ ਲੰਡਨ|ਜੈਕ ਲੰਡਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Jack London young.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q4724829|Q4724829]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਲੀ ਹੈਦਰ ਮੁਲਤਾਨੀ|ਅਲੀ ਹੈਦਰ ਮੁਲਤਾਨੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q47737|Q47737]] | [[ਲੇਖਕ:ਖ਼ਲੀਲ ਜਿਬਰਾਨ|ਖ਼ਲੀਲ ਜਿਬਰਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kahlil Gibran 1913.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q48545174|Q48545174]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ|ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q488539|Q488539]] | [[ਲੇਖਕ:ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ|ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q535|Q535]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਿਕਟਰ ਹਿਊਗੋ|ਵਿਕਟਰ ਹਿਊਗੋ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Victor Hugo by Étienne Carjat 1876 - full.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q230476|Q230476]] | [[ਲੇਖਕ:ਕੇਟ ਸ਼ੋਪਨ|ਕੇਟ ਸ਼ੋਪਨ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kate Chopin.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q23114|Q23114]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੂ ਸ਼ੁਨ|ਲੂ ਸ਼ੁਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:LuXun1930.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q23434|Q23434]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਰਨੈਸਟ ਹੈਮਿੰਗਵੇ|ਅਰਨੈਸਟ ਹੈਮਿੰਗਵੇ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:ErnestHemingway.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q270632|Q270632]] | [[ਲੇਖਕ:ਕੈਥਰੀਨ ਮੈਂਸਫੀਲਡ|ਕੈਥਰੀਨ ਮੈਂਸਫੀਲਡ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Katherine Mansfield (no signature).jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q27950153|Q27950153]] | [[ਲੇਖਕ:ਚਰਨ ਪੁਆਧੀ|ਚਰਨ ਪੁਆਧੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Charan Puadhi Koharwala Punjabi Poet 33.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q5673|Q5673]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਾਂਸ ਕ੍ਰਿਸਚਨ ਆਂਡਰਸਨ|ਹਾਂਸ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਐਂਡਰਸਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Hans Christian Andersen by Thora Hallager 1869.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q5678981|Q5678981]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ|ਹਾਸ਼ਮ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q5685|Q5685]] | [[ਲੇਖਕ:ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ|ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Anton Chekhov with bow-tie sepia image.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q584501|Q584501]] | [[ਲੇਖਕ:ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ|ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:ShahMuhammad.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q60803|Q60803]] | [[ਲੇਖਕ:ਖ਼ਵਾਜਾ ਗ਼ੁਲਾਮ ਫ਼ਰੀਦ|ਖਵਾਜਾ ਗ਼ੁਲਾਮ ਫ਼ਰੀਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q61119073|Q61119073]] | [[ਲੇਖਕ:ਹਦਾਇਤੁੱਲਾ|ਹਦਾਇਤੁੱਲਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q6347061|Q6347061]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ|ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Photograph of Kahn Singh of Nabha.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q6368245|Q6368245]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਰਮ ਸਿੰਘ|ਕਰਮ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Portrait photograph of Karam Singh, a Sikh historian, ca.1900–30.png|center|128px]] |- | [[:d:Q65396609|Q65396609]] | [[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ|ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q6792411|Q6792411]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਾਈਂ ਮੌਲਾ ਸ਼ਾਹ|ਮੌਲਾ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Sain Maula Shah.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q692|Q692]] | [[ਲੇਖਕ:ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ|ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Shakespeare.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7200|Q7200]] | [[ਲੇਖਕ:ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ|ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਪੁਸ਼ਕਿਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Kiprensky Pushkin.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7241|Q7241]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ|ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Rabindranath Tagore in 1909.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7243|Q7243]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ|ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:L.N.Tolstoy Prokudin-Gorsky.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7245|Q7245]] | [[ਲੇਖਕ:ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ|ਮਾਰਕ ਟਵੇਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Mark Twain by AF Bradley.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7260822|Q7260822]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ|ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Pooran Singh.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q7265733|Q7265733]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਦਰਯਾਰ|ਕਾਦਰਯਾਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q732446|Q732446]] | [[ਲੇਖਕ:ਸਚਲ ਸਰਮਸਤ|ਸਚਲ ਸਰਮਸਤ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Hazrat Sachal Sarmast.JPG|center|128px]] |- | [[:d:Q81059995|Q81059995]] | [[ਲੇਖਕ:ਪੰਡਤ ਨਰੈਣ ਸਿੰਘ|ਪੰਡਤ ਨਰੈਣ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q81265976|Q81265976]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਰਕਤ ਸਿੰਘ ਅਨੰਦ|ਬਰਕਤ ਸਿੰਘ ਅਨੰਦ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q81576|Q81576]] | [[ਲੇਖਕ:ਰਸ਼ੀਦ ਜਹਾਂ|ਰਸ਼ੀਦ ਜਹਾਂ]] | ''[[:d:Q6581072|ਨਾਰੀ]]'' | |- | [[:d:Q83322|Q83322]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ|ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Mural painting of Guru Nanak from Gurdwara Baba Atal Rai.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q87346367|Q87346367]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਾਬੂ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ|ਬਾਬੂ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q87408047|Q87408047]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਾਹਣੀ|ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸਾਹਣੀ]] | | |- | [[:d:Q87408093|Q87408093]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਬੀਰ ਢਿੱਲੋਂ|ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q87408045|Q87408045]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਵੰਤ ਚੌਹਾਨ|ਬਲਵੰਤ ਚੌਹਾਨ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q905|Q905]] | [[ਲੇਖਕ:ਫ਼ਰਾਂਜ਼ ਕਾਫ਼ਕਾ|ਫ਼ਰਾਂਜ਼ ਕਾਫ਼ਕਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Franz Kafka, 1923.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q9061|Q9061]] | [[ਲੇਖਕ:ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ|ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Karl Marx 001 restored.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q930489|Q930489]] | [[ਲੇਖਕ:ਯੋਸ਼ੀਕੀ ਹਯਾਮਾ|ਯੋਸ਼ੀਕੀ ਹਯਾਮਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Yoshiki Hayama.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q9327|Q9327]] | [[ਲੇਖਕ:ਮੋਪਾਸਾਂ|ਮੋਪਾਂਸਾ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Maupassant par Nadar.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q96141534|Q96141534]] | [[ਲੇਖਕ:ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭੌਰ|ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ ਭੌਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20607826|Q20607826]] | [[ਲੇਖਕ:ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ|ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਕਾਮਿਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Tara Singh Kamil.png|center|128px]] |- | [[:d:Q136099836|Q136099836]] | [[ਲੇਖਕ:ਜਿਤੇਸ਼ ਤਾਂਗੜੀ|ਜਿਤੇਸ਼ ਤਾਂਗੜੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q136100973|Q136100973]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਹਰਿੰਦਰ|ਭਾਈ ਹਰਿੰਦਰ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q136436115|Q136436115]] | [[ਲੇਖਕ:ਨਿਰਮਲ ਬਰਾੜ|ਨਿਰਮਲ ਬਰਾੜ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q130564248|Q130564248]] | [[ਲੇਖਕ:ਲਾਹੌਰਾ ਸਿੰਘ ਮੁਸੱਵਰ|ਲਾਹੌਰਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q139817324|Q139817324]] | [[ਲੇਖਕ:ਲੱਖ ਸ਼ਾਹ|ਲੱਖ ਸ਼ਾਹ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q4900761|Q4900761]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ|ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:A painting of Guru Gobind Singh and the court poet Bhai Nand Lal Goya.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q138786197|Q138786197]] | [[ਲੇਖਕ:ਸ਼ਿੰਗਾਰਾ ਸਿੰਘ|ਸ਼ਿੰਗਾਰਾ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q15731651|Q15731651]] | [[ਲੇਖਕ:ਗੁਰਮੀਤ ਕੜਿਆਲਵੀ|ਗੁਰਮੀਤ ਕੜਿਆਲਵੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Gurmeet Karyalvi.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q87346384|Q87346384]] | [[ਲੇਖਕ:ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਚਤਰਥ|ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਚਤਰਥ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q141708132|Q141708132]] | [[ਲੇਖਕ:ਗਿਆਨ ਚੰਦ ਧੌਣ|ਗਿਆਨ ਚੰਦ ਧੌਣ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q141708198|Q141708198]] | [[ਲੇਖਕ:ਡਾ. ਲੋਕ ਰਾਜ|ਡਾ. ਲੋਕ ਰਾਜ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q20606957|Q20606957]] | [[ਲੇਖਕ:ਜਗਤਾਰਜੀਤ|ਜਗਤਾਰਜੀਤ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Jagtarjeet Singh at Bhai Vir Singh Sahitya Sadan - 17 Feb 2018 02.jpg|center|128px]] |- | [[:d:Q31787859|Q31787859]] | [[ਲੇਖਕ:ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ|ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | |- | [[:d:Q5284740|Q5284740]] | [[ਲੇਖਕ:ਡਾਕਟਰ ਦੀਵਾਨ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਪਾਣੀ|ਡਾ. ਦੀਵਾਨ ਸਿੰਘ ਕਾਲੇਪਾਣੀ]] | ''[[:d:Q6581097|ਮਰਦ]]'' | [[ਤਸਵੀਰ:Diwan singh kalpeni.png|center|128px]] |} {{Wikidata list end}} 56elvq81jkxldd5o5ybw5n6ob836qf9 252 49166 242395 137129 2026-11-03T23:04:14Z Harchand Bhinder 2624 242395 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q111305736 |Title= |Language=pa |Volume= |Author= |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher= |Address= |Year=2019 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=T |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਕਵਰ" 2="-" 3="ਟਾਈਟਲ" 4="ਕੋਲੋਫੋਨ" 5="ਸਮਰਪਣ" 6="-" 7="ਤਤਕਰਾ" 8="-" 9="1" /> |Volumes= |Remarks={{ਪੰਨਾ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ.pdf/7}} |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} amf68u8dvxordac07tc7qxd7uopl0i7 250 49175 242393 135816 2026-11-03T23:00:39Z Harchand Bhinder 2624 242393 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Rajdeep ghuman" /></noinclude><center>{{x-larger|ਤਤਕਰਾ}} {| |- |1.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ|ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ]] || {{gap|10em}}|| 1 |- |2.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਅਧੂਰੀ ਕਹਾਣੀ|ਅਧੂਰੀ ਕਹਾਣੀ]] || || 5 |- |3.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਉਡਾਰੀ|ਉਡਾਰੀ]] || || 9 |- |4.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਸਿਰ ਦਾ ਸਾਈਂ|ਸਿਰ ਦਾ ਸਾਈਂ]] || || 12 |- |5.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਪੁਰਾਣੇ ਦਿਨ|ਪੁਰਾਣੇ ਦਿਨ]] || || 19 |- |6.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਚਾਨਣ ਦੀ ਲੋਅ|ਚਾਨਣ ਦੀ ਲੋਅ]] || || 23 |- |7.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਸਿਪਾਹੀ|ਸਿਪਾਹੀ]] || || 28 |- |8.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਗਵਾਚਿਆ ਡੱਡੂ|ਗਵਾਚਿਆ ਡੱਡੂ]] || || 32 |- |9.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਚਾਦਰ|ਚਾਦਰ]] || || 35 |- |10.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਪਸੀਨੇ ਦੀ ਬਦਬੂ|ਪਸੀਨੇ ਦੀ ਬਦਬੂ]] || || 39 |- |11.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਤੁਰ੍ਹਲੇ ਵਾਲੀ ਪੱਗ|ਤੁਰ੍ਹਲੇ ਵਾਲੀ ਪੱਗ]] || || 42 |- |12.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਛੁਪਿਆ ਰੁਸਤਮ|ਛੁਪਿਆ ਰੁਸਤਮ]] || || 46 |- |13.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਬੁੱਚੜਖਾਨਾ|ਬੁੱਚੜਖਾਨਾ]] || || 49 |- |14.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਰਿਕਸ਼ੇਵਾਲਾ|ਰਿਕਸ਼ੇਵਾਲਾ]] || || 52 |- |15.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਚੰਡੀਗੜ੍ਹੀਅਨ|ਚੰਡੀਗੜ੍ਹੀਅਨ]] || || 54 |- |16.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਟਿਪ|ਟਿਪ]] || || 58 |- |17.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਜਮੀਲਾਂ|ਜਮੀਲਾਂ]] || || 62 |- |18.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਨਵੇਂ ਗੁਆਂਢੀ|ਨਵੇਂ ਗੁਆਂਢੀ]] || ||65 |- |19.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਵਿਹਲ|ਵਿਹਲ]] || ||69 |- |20.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਕਲੋਨੀ|ਕਲੋਨੀ]] || || 72 |- |21.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਵਾਪਸੀ|ਵਾਪਸੀ]] || || 74 |- |22.|| [[ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ/ਹੱਥ ਦਾ ਛਾਲਾ|ਹੱਥ ਦਾ ਛਾਲਾ]] || || 77 |} </center><noinclude>{{center|(vii)}}</noinclude> 8ruv0denomf3w9n8ry11awhi0026z85 250 49177 242398 135814 2026-11-03T23:33:41Z Harchand Bhinder 2624 242398 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Tamanpreet Kaur" /></noinclude>{{center|{{x-larger|'''ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ'''}}}} {{gap}}ਫੋਨ ਦਾ ਰਿਸੀਵਰ ਰੱਖਦਿਆਂ ਹੀ ਜਾਵੇਦ ਕੁਰਸੀ ਤੇ ਨਿਢਾਲ ਜਿਹਾ ਹੋ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁੱਟ ਤੇ ਲੱਗੀ ਘੜੀ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ। "ਦਾਦਰ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਤਾਂ ਕੋਈ ਸਾਢੇ ਬਾਰਾਂ-ਇੱਕ ਵਜੇ ਪਹੁੰਚੂ!" ਸੋਚ ਉਹ ਬੇਫਿਕਰ ਜਿਹਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ। ਸਾਰਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਤਾਂ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੜ੍ਹ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਪਿੱਛੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਪੰਨੇ ਫਰੋਲਦਿਆਂ ਉਹ ਪਹਿਲੇ ਪੰਨੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ ਦਾ ਮੁੱਦਾ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਰੌਲਾ, ਓਸਾਮਾ-ਬਿਨ-ਲਾਦੇਨ ਦੀ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ! ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੁਰਖੀਆਂ ਨੇ ਉਸਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਬੇਚੈਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਦੰਦ ਕਿਰਚਦਿਆਂ ਉਸਨੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਤੋੜ-ਮਰੋੜ ਕੇ ਪਰ੍ਹਾਂ ਵਗਾਹ ਮਾਰਿਆ। {{gap}}"ਸਮਝ ਨੀ ਆਉਂਦੀ ਟਾਇਮ ਕਿਵੇਂ ਪਾਸ ਕਰਾਂ!" ਸੋਚਦਿਆਂ ਉਹ ਇਧਰਉਧਰ ਵੇਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਾ ਲੱਭਿਆ। ਲਗਭਗ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਤਾਂ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਨਿਪਟਾ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। {{gap}}ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਉਸਨੇ ਫਜਰ ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਕਸਰਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਹਾ ਧੋ ਕੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਏ। ਨਾਸ਼ਤਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਖ਼ਬਾਰ ਪੜ੍ਹਕੇ ਹਾਲੀਂ ਕੁਰਸੀ ਨਾਲ ਢਾਹ ਲਾ ਕੇ ਬੈਠਿਆ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਟੈਲੀਫੋਨ ਦੀ ਘੰਟੀ ਵੱਜ ਪਈ। ਢਿੱਲੋਂ ਦਾ ਫੋਨ ਸੀ। ਅੱਜ ਉਹ ਦਾਦਰ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਰਾਹੀਂ ਉਸਨੂੰ ਮਿਲਣ ਮਲੇਰਕੋਟਲੇ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਾਵੇਦ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਲੈਣ ਜਾਣਾ ਸੀ। {{gap}}ਐਤਵਾਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਅੱਜ ਕਲੀਨਿਕ ਵੀ ਬੰਦ ਸੀ। ਅੰਮੀ ਅਤੇ ਨਾਵੇਦ ਬਾਹਰ ਗਏ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਜਾਵੇਦ ਨੂੰ ਬੋਰੀਅਤ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ। {{gap}}ਅਖ਼ੀਰ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ ਸੁੱਝਿਆ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਕੁਰਸੀ ਦੀ ਪਿੱਠ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਪਾਸੇ ਪਿੱਛੇ ਵੱਲ ਨੂੰ ਸਿਰ ਸੁੱਟ ਕੇ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਲਈਆਂ। ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਢਿੱਲੋਂ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਿਆ। ਗੋਰਾ ਰੰਗ, ਗੋਲ ਚਿਹਰਾ, ਹਲਕੀਆਂ-ਹਲਕੀਆਂ ਦਾੜ੍ਹੀ-ਮੁੱਛਾਂ, ਲੰਮਾ ਕੱਦ! ਸ਼ੌਕੀਨ ਵੀ ਅੰਤਾਂ ਦਾ! ਅੱਧਾ-ਅੱਧਾ ਘੰਟਾ ਤਾਂ ਉਹ ਪੱਗ ਦੇ ਪੇਚਾਂ ਤੇ ਹੀ ਲਾ ਛੱਡਦਾ! ਉਸਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਂ ਤਾਂ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ ਸੀ, ਪਰ ਸਾਰਾ ਹੋਸਟਲ ਉਸਨੂੰ ‘ਢਿੱਲੋਂ ਸਾਹਬ' ਕਹਿ ਕੇ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਜਾਵੇਦ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ‘ਢਿੱਲੋਂ' ਹੀ ਕਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਵੀ ਜਾਵੇਦ ਨੂੰ ਜਾਵੇਦ ਫਾਰੂਕੀ ਦੀ ਥਾਂ ‘ਜਾਵੇਦ ਮੀਆਂਦਾਦ' ਕਿਹਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਕਈ ਵਾਰ ‘ਪਾਕਿਸਤਾਨੀਂ' ਵੀ ਕਹਿ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।{{nop}}<noinclude>{{center|1/ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ}}</noinclude> 3g41rsdowdkreykxsxjxf6ge1w0fb45 0 49603 242359 130996 2026-11-03T13:44:17Z Harchand Bhinder 2624 242359 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ | translator = | section =  [[../ਮੁੱਢਲੇ ਸ਼ਬਦ|ਮੁੱਢਲੇ ਸ਼ਬਦ]] | previous = [[../]] | next = [[../ਨੈਣਾਂ ਦਾ ਵਣਜਾਰਾ|ਨੈਣਾਂ ਦਾ ਵਣਜਾਰਾ]] | notes = }} <pages index="ਖੰਡ ਮਿਸ਼ਰੀ ਦੀਆਂ ਡਲ਼ੀਆਂ - ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ.pdf" from=13 to=16 /> c62dxu7qe4b4wvw19ckl0e1ymdac453 250 50234 242394 241835 2026-11-03T23:01:48Z Harchand Bhinder 2624 /* ਤਸਦੀਕ */ 242394 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{center|{{x-larger|ਜਮੀਲਾਂ}}}} {{gap}}"ਆਲੂ ਲੈ, ਪਿਆਜ ਲੈ, ਗੋਭੀ ਲੈ..... ਭਾਅਅਅਈਈ...!" ਸਬਜ਼ੀ ਵਾਲੇ ਦਾ ਹੋਕਾ ਸੁਣ ਕੇ ਜਮੀਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਉਧਰ ਚਲਿਆ ਗਿਆ। {{gap}}ਜਮੀਲਾਂ ਇਸ ‘ਭਾਈਂ' ਤੋਂ ਸਬਜ਼ੀ ਲੈ ਕੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਦੁਪਹਿਰ ਲਈ ਸਬਜ਼ੀ ਹਾਲੀਂ ਤੱਕ ਲਿਆਂਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਗਈ। {{gap}}ਇਹ ਸਬਜ਼ੀ ਵਾਲਾ ਸਬਜ਼ੀ ਮਹਿੰਗੀ ਵੇਚਦਾ ਸੀ। ਉੱਪਰੋਂ ਆਕੜ ਸਿਖਰਾਂ ਦੀ! ਗ੍ਰਾਹਕ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ, ਪਰ ਇੱਕ ਪੈਸਾ ਘੱਟ ਨਾ ਕਰਦਾ! ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਜਨਾਨੀਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਝੜਪ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। {{gap}}ਪਰ ਜਨਾਨੀਆਂ ਦੀ ਮਜਬੂਰੀ ਸੀ ਕਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਮੰਡੀਉਂ ਜਾਂ ਬਜ਼ਾਰੋਂ ਸਬਜ਼ੀ ਲਿਆਉਣਾ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਔਖਾ ਕੰਮ ਸੀ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਜਮੀਲਾਂ ਤੇ ਮੁਹੱਲੇ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਔਰਤਾਂ, ਨਾਲੇ ਤਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਸਬਜ਼ੀ ਖ਼ਰੀਦ ਲੈਂਦੀਆਂ, ਤੇ ਨਾਲੇ, ਪਿੱਠ ਪਿੱਛੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੰਦਾ-ਚੰਗਾ ਬੋਲਦੀਆਂ। {{gap}}ਜਮੀਲਾਂ ਸਬਜ਼ੀ ਲੈਣ ਲਈ ਹਾਲੀਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਹੀ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਦਰਾਣੀ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਉਸ ਦੇ ਕੰਨਾਂ 'ਚ ਪਈ। ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਸਬਜ਼ੀ ਲੈਣ ਲਈ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਜਮੀਲਾਂ ਕੁਝ ਦੇਰ ਲਈ ਰੁਕ ਗਈ। {{gap}}ਇਹ ਜਮੀਲਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਇਹ ਦਰਾਣੀ ਮਕਾਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਤੇ ਜਮੀਲਾਂ ਉਸਦੇ ਮੱਥੇ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਚਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। {{gap}}ਜਿਸ ਦਿਨ ਦਾ ਵੰਡ-ਵੰਡਈਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਮੀਲਾਂ ਮੁਰਝਾਈ-ਮੁਰਝਾਈ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਈ ਸੀ। ਬੇਗਾਨਿਆਂ ਨੇ ਤਾਂ ਜੋ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਜਮੀਲਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਤਾਂ ਆਪਣਿਆਂ ਤੋਂ ਸੀ। {{gap}}ਜਮੀਲਾਂ ਕੁੜ੍ਹਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਬੁੱਢੇ ਦੀ ਗਰਦਨ ਆਕੜ ’ਚ ਨੀਵੀਂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੁੰਦੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਜਮੀਲਾਂ ਅੰਦਰ ਅੱਗ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਹਰ ਆਏ-ਗਏ ਕੋਲ ਆਪਣੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਤੇ ਸਫਲ ਕਬੀਲਦਾਰੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਜਮੀਲਾਂ ਦੇ ਸਬਰ ਦਾ ਪਿਆਲਾ ਛਲਕਣ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ। ਇੱਕ ਰੱਬ ਦਾ ਖ਼ੌਫ ਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। {{gap}}ਬੁੱਢੀ ਤੋਂ ਵੀ ਜਮੀਲਾਂ ਨੂੰ ਜਿੰਨੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਤੇ ਵੀ ਪਾਣੀ ਫਿਰ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਨੂੰਹ ਦੇ ਉਹ ਗੁਣ ਗਾਉਂਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਥੱਕਦੀ। ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਕਰਕੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਰੋਟੀ ਉਸੇ ਤੋਂ ਲੈਣੀ ਸੀ।{{nop}}<noinclude>{{center|62/ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ}}</noinclude> cho6o89ndspq4hk6btv4bk7bhyshvdy 250 58087 242356 239579 2026-11-03T13:30:29Z Harchand Bhinder 2624 242356 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Kuldeepburjbhalaike" /></noinclude>{{center|{{larger|'''ਤਰਤੀਬ'''}}}} {|style="margin:auto; width:75%" |- | || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ|ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ]] ||{{...|15}} || 5 - 7 |- | || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ|ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ]] ||{{...|15}} || 8 - 13 |- | 1. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਪੱਕੀ ਵੰਡ|ਪੱਕੀ ਵੰਡ]] ||{{...|15}} || 14 - 34 |- | 2. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਦਿਸਹੱਦਾ|ਦਿਸਹੱਦਾ]] ||{{...|15}} || 35 - 61 |- | 3. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਅਧਿਕਾਰ|ਅਧਿਕਾਰ]] ||{{...|15}} || 62 - 77 |- | 4. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਉਲਝਣ|ਉਲਝਣ]] ||{{...|15}} || 78 - 90 |- | 5. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਧੂੜਾਂ ਦੱਬੇ ਮੋਤੀ|ਧੂੜਾਂ ਦੱਬੇ ਮੋਤੀ]] ||{{...|15}} || 91 - 97 |- | 6. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਨੱਜੋ ਦਾ ਖੂਹ|ਨੱਜੋ ਦਾ ਖੂਹ]] ||{{...|15}} || 98 - 119 |- | 7. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਐਕਸੀਡੈਂਟ|ਐਕਸੀਡੈਂਟ]] ||{{...|15}} || 120 - 148 |- | 8. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਜੇ ਕਿਤੇ|ਜੇ ਕਿਤੇ]] ||{{...|15}} || 149 - 163 |- | 9. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਲਾਦੋ ਨਾਂ|ਲਾਦੋ ਨਾਂ]] ||{{...|15}} || 164 - 190 |- | 10. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਰਿਸ਼ਤਾ|ਰਿਸ਼ਤਾ]] ||{{...|20}} || 191 - 197 |- | 11. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਪਿਆਸੇ|ਪਿਆਸੇ]] ||{{...|15}} || 198 - 208 |} {{border|bthickness=5px|bstyle=double|maxwidth=60%|style=border-radius:5px|padding=5px|{{gap|3em}}'''ਛਪਾਈ ਅਧੀਨ ਲੇਖਕ ਦੇ ਦੋ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ''' * {{gap|3em}}ਮੌਲੂ ਮਲੰਗ * {{gap|3em}}ਕੁਝ ਪੀੜਾ ਕੁਝ ਯਾਦਾਂ}} {{nop}}<noinclude>{{c|4}}</noinclude> hr9ca8kebq8jsug061jjr6e1bg3qo0f 242357 242356 2026-11-03T13:31:14Z Harchand Bhinder 2624 242357 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Kuldeepburjbhalaike" /></noinclude>{{center|{{larger|'''ਤਰਤੀਬ'''}}}} {|style="margin:auto; width:75%" |- | || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ|ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ]] ||{{...|15}} || 5 - 7 |- | || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ|ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ]] ||{{...|15}} || 8 - 13 |- | 1. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਪੱਕੀ ਵੰਡ|ਪੱਕੀ ਵੰਡ]] ||{{...|15}} || 14 - 34 |- | 2. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਦਿਸਹੱਦਾ|ਦਿਸਹੱਦਾ]] ||{{...|15}} || 35 - 61 |- | 3. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਅਧਿਕਾਰ|ਅਧਿਕਾਰ]] ||{{...|15}} || 62 - 77 |- | 4. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਉਲਝਣ|ਉਲਝਣ]] ||{{...|15}} || 78 - 90 |- | 5. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਧੂੜਾਂ ਦੱਬੇ ਮੋਤੀ|ਧੂੜਾਂ ਦੱਬੇ ਮੋਤੀ]] ||{{...|15}} || 91 - 97 |- | 6. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਨੱਜੋ ਦਾ ਖੂਹ|ਨੱਜੋ ਦਾ ਖੂਹ]] ||{{...|15}} || 98 - 119 |- | 7. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਐਕਸੀਡੈਂਟ|ਐਕਸੀਡੈਂਟ]] ||{{...|15}} || 120 - 148 |- | 8. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਜੇ ਕਿਤੇ|ਜੇ ਕਿਤੇ]] ||{{...|15}} || 149 - 163 |- | 9. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਲਾਦੋ ਨਾਂ|ਲਾਦੋ ਨਾਂ]] ||{{...|15}} || 164 - 190 |- | 10. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਰਿਸ਼ਤਾ|ਰਿਸ਼ਤਾ]] ||{{...|15}} || 191 - 197 |- | 11. || [[ਪੱਕੀ ਵੰਡ/ਪਿਆਸੇ|ਪਿਆਸੇ]] ||{{...|15}} || 198 - 208 |} {{border|bthickness=5px|bstyle=double|maxwidth=60%|style=border-radius:5px|padding=5px|{{gap|3em}}'''ਛਪਾਈ ਅਧੀਨ ਲੇਖਕ ਦੇ ਦੋ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ''' * {{gap|3em}}ਮੌਲੂ ਮਲੰਗ * {{gap|3em}}ਕੁਝ ਪੀੜਾ ਕੁਝ ਯਾਦਾਂ}} {{nop}}<noinclude>{{c|4}}</noinclude> 5z79f4zi4wdhru60g08f4n2bq3eg0od 252 60805 242401 174908 2026-11-04T00:23:34Z Harchand Bhinder 2624 242401 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item= |Title=[[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ]] |Language=pa |Volume= |Author=[[ਲੇਖਕ:ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ|ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ]] |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਸਿੰਘ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ |Address=ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ |Year=2008 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=C |Transclusion=notimg |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਕਵਰ" 2="ਟਾਈਟਲ" 3="ਕੋਲੋਫੋਨ" 4="ਤਤਕਰਾ" 5="5" 177="ਕਵਰ" /> |Volumes= |Remarks={{ਪੰਨਾ:ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ.pdf/4}} |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} m1q4w35y57t7llatj27apql9g21exj7 250 62727 242402 180829 2026-11-04T00:24:33Z Harchand Bhinder 2624 /* ਗਲਤੀਆਂ ਲਾਈਆਂ */ 242402 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{Css image crop |Image = ਸਿੱਖ_ਧਰਮ_ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ.pdf |Page = 1 |bSize = 377 |cWidth = 375 |cHeight = 600 |oTop = 2 |oLeft = -1 |Location = center |Description = }}<noinclude></noinclude> oadk1vuk8a19rev39o4rf2iphlpt1hd 250 62730 242400 223703 2026-11-04T00:19:18Z Harchand Bhinder 2624 242400 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{|{{ts|w100}} | ੧ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਸੰਗਤ|ਸੰਗਤ]]|| ੫ |- | ੨ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਕੀਰਤਨ|ਕੀਰਤਨ]] || ੧੫ |- | ੩ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਸਿਮਰਨ|ਸਿਮਰਨ]] || ੨੯ |- | ੪ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਪ੍ਰੇਮਾ ਭਗਤੀ|ਪ੍ਰੇਮਾ ਭਗਤੀ]] || ੪੮ |- | ੫ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਭਾਣਾ|ਭਾਣਾ]] || ੬੮ |- | ੬ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਪਛਤਾਵਾ|ਪਛਤਾਵਾ]] || ੮੩ |- | ੭ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਸੇਵਾ|ਸੇਵਾ]] || ੯੭ |- | ੮ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਕਿਰਤ|ਕਿਰਤ]] || ੧੧੩ |- | ੯ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ|ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ]] || ੧੨੭ |- | ੧੦ ||[[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਇਕ ਜੋਤ|ਇਕ ਜੋਤ]] || ੧੪੧ |- | ੧੧ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਰਹਿਤ ਦਾਤਾ|ਰਹਿਤ ਦਾਤਾ]] || ੧੫੨ |- | ੧੨ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਰਹਿਤ ਦੀ ਲੋੜ|ਰਹਿਤ ਦੀ ਲੋੜ]] || ੧੫੬ |- | ੧੩ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਰਹਿਤ ਕੀ ਹੈ?|ਰਹਿਤ ਕੀ ਹੈ?]] || ੧੬੨ |- | ੧੪ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਗੁਰੂ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਰਹਿਤ|ਗੁਰੂ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਰਹਿਤ]] || ੧੬੯ |- | ੧੫ || [[ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ/ਰਾਜ ਕਰੇਗਾ ਖਾਲਸਾ|ਰਾਜ ਕਰੇਗਾ ਖਾਲਸਾ]] || ੧੭੩ |}<noinclude></noinclude> 3ysg3sbikuw3sri21xn7rzll1wrkrhk 250 75627 242371 242218 2026-11-03T14:28:51Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242371 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{larger|'''ਮੇਰਾ ਸ਼ਹਿਰ'''}} ਰੋਜ਼ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਮੇਰੇ ਦੇ ਚਾਰ ਚੁਫ਼ੇਰੇ ਅੱਗ ਦੀ ਲਾਟ ਕਰੇ ਪਰਕਰਮਾ ਭੂਤ ਪ੍ਰੇਤ ਧਮੱਚੜ ਪਾਉਂਦੇ ਸੰਨ੍ਹਾਂ ਲਾਉਂਦੇ ਚੋਰ ਲੁਟੇਰੇ ਏਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਹਰ ਇਕ ਬੱਚਾ ਨਿਤ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਮੌਤ ਸਹੇੜੇ ਏਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਗਲੀ ਗਲੀ ਵਿਚ ਚੱਕਰ ਕਟਦੇ ਸ਼ੇਰ ਬਘੇਰੇ। ਕਿਸੇ ਭੇਡ ਦਾ ਪੁੱਤ ਪਲੇਠਾ ਨਿੱਤ ਭੁੱਖ ਦੀ ਭੇਟਾ ਚੜ੍ਹਦਾ ਪੈ ਕੇ ਕਿਸੇ ਦਰਿੰਦੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਜਾਂ ਕੋਈ ਲਵਾ ਪਠੋਰਾ ਮਰਦਾ।</poem>}}<noinclude></noinclude> 8x2jv0r4e9xfnuc1vi7yp67pdgi1c8q 0 75651 242340 242324 2026-11-03T12:36:48Z Harchand Bhinder 2624 242340 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਾਣੀ-ਬਾਲਣ ਤੇ ਰੂੜੀ|ਪਾਣੀ-ਬਾਲਣ ਤੇ ਰੂੜੀ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਗਹਿਣਾ ਤੇ ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਠੀਕ ਦਰਜਾ|ਗਹਿਣਾ ਤੇ ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਠੀਕ ਦਰਜਾ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ|ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 63 to=74/> 98ih9kji2tc8r0zrwjh6rlrsrshynyd 250 75652 242372 242333 2026-11-03T14:31:50Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242372 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{Block center|<poem>ਇਕ ਕੋਨੇ ਇਕ ਕੁੜੀ ਸੁਣੱਖੀ ਇਸ਼ਕ ਮੇਰੇ ਦਾ ਮਘਦਾ ਸੂਰਜ ਕੂਲਾ, ਨਿੱਘਾ, ਚਿੱਟਾ ਚਾਨਣ ਮੈਨੂੰ ਸੈਣਤ ਮਾਰ ਬੁਲਾਵੇ ਸੋਚ ਮੇਰੀ ਦੀ ਕੰਨੀ ਫੜ ਕੇ ਸੂਝ ਨਿਆਣੀ ਨੂੰ ਭਰਮਾਵੇ ਆਖੇ, "ਰੱਕੜ ਰਾਹਾਂ ਉਤੇ ਰਿਸ਼ਮਾਂ ਦਾ ਸਤਰੰਗਾ ਰੇਸ਼ਮ ਤੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠ ਧਰਾਂਗੀ ਹਰ ਕਲਮੂੰਹੀ ਘੜੀ ਦੇ ਮੱਥੇ ਕਿਰਨਾਂ ਦੇ ਕੇਸਰ ਦਾ ਟਿੱਕਾ ਤੇ ਰਾਤਾਂ ਦੇ ਕਾਲੇ ਪੱਲੀਂ ਮੈਂ ਊਸ਼ਾ ਦੇ ਰੰਗ ਭਰਾਂਗੀ।" ਇਕ ਕੋਨੇ ਇਕ ਕਣਕ ਦਾ ਦਾਣਾ ਬ੍ਰਹਮ-ਦੇਵ ਦੀ ਮੁੱਠੀ ਵਾਂਗੂੰ ਜਿਸ ਦੇ ਪਿੰਡੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ 'ਚੋਂ ਸਭ ਅਣੂਆਂ ਦੇ ਸਾਹ ਵਗਦੇ ਨੇ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ, ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ ਹੋਰ ਕਰੋੜਾਂ ਭੁੱਖੇ ਚਿਹਰੇ ਫਿੱਕੇ ਫਿੱਕੇ ਰੰਗ ਲਗਦੇ ਨੇ ਆਖੇ, "ਇਸ਼ਕ ਮੁਲਤਵੀ ਹੋਵੇ</poem>}}<noinclude>{{center|13}}</noinclude> bxnzlv3tduujpb4zb738ix0h5c0ix4d 250 75653 242373 242334 2026-11-03T14:33:09Z Taranpreet Goswami 2106 242373 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem> ਕਲਾ-ਕਲਮ ਦੀ ਗੱਲ ਵਿਹਲ ਦੀ ਅੰਨ-ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਰਾਸ ਨਾ ਆਵੇ ਢਿੱਡ ਦੀ ਅੱਗ ਸੁਲਗਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਰਿਜ਼ਕ ਦੇਵਤੇ ਦੀ ਸਰਦਲ 'ਤੇ ਸਭ ਆਦਮ ਪਿਆ ਸੀਸ ਝੁਕਾਵੇ।" ਇਸ ਸਮਭੁਜੀ ਤਿਕੋਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੇਰੀ ਹੋਂਦ ਕਿਸੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸ੍ਵੈ-ਚਾਲਕ ਜਿਹੇ ਲਾਟੂ ਵਰਗੀ। ਕਵਿਤਾ, ਕੁੜੀ, ਕਣਕ, ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਮੈਂ ਹਾਂ ਨਿਸ਼ਕਿਰਿਆ ਇਕ ਬਿੰਦੂ ਮਨ-ਭਰਮਣ ਵਿਚ ਲਟਕ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਸੇਧ-ਵਿਹੂਣਾ ਭਟਕ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।</poem>}}<noinclude>{{center|14}}</noinclude> jvj3lynbpp0y7jrw4fv3e3wz7h8u78i 242374 242373 2026-11-03T14:33:27Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242374 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem> ਕਲਾ-ਕਲਮ ਦੀ ਗੱਲ ਵਿਹਲ ਦੀ ਅੰਨ-ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਰਾਸ ਨਾ ਆਵੇ ਢਿੱਡ ਦੀ ਅੱਗ ਸੁਲਗਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਰਿਜ਼ਕ ਦੇਵਤੇ ਦੀ ਸਰਦਲ 'ਤੇ ਸਭ ਆਦਮ ਪਿਆ ਸੀਸ ਝੁਕਾਵੇ।" ਇਸ ਸਮਭੁਜੀ ਤਿਕੋਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੇਰੀ ਹੋਂਦ ਕਿਸੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸ੍ਵੈ-ਚਾਲਕ ਜਿਹੇ ਲਾਟੂ ਵਰਗੀ। ਕਵਿਤਾ, ਕੁੜੀ, ਕਣਕ, ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਮੈਂ ਹਾਂ ਨਿਸ਼ਕਿਰਿਆ ਇਕ ਬਿੰਦੂ ਮਨ-ਭਰਮਣ ਵਿਚ ਲਟਕ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਸੇਧ-ਵਿਹੂਣਾ ਭਟਕ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।</poem>}}<noinclude>{{center|14}}</noinclude> mw40xynjjj5tfslf3ykl4b27otyltw7 250 75654 242375 242336 2026-11-03T14:34:16Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242375 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{Block center|<poem>{{dhr|3em}} {{x-larger|'''ਵਿਮਾਨ'''}} {{larger|ਉਠੋ ਯਾਰੋ!}} ਏਨਾ ਆਲਸ ਕਿਉਂ ਕਰਦੇ ਹੋ ਸਮਾਂ ਤਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਸੋਨਾ ਹੁੰਦੈ ਪਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਇਸ ਦੌਲਤ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਲੜ ਬੰਨ੍ਹ ਬਹਿਣਾ ਵੀ ਕਾਲੇ ਯੁੱਗ ਦੀ ਮੂਰਖਤਾ ਹੈ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਪਲ ਸੋਨੇ ਸੰਗ ਖ਼ਰੀਦੇ ਵੇਚੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਾਂ ਇਕ ਸ੍ਵੈ-ਚਾਲਕ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਯੰਤਰ ਸ੍ਵੈ-ਉਪਜਣ ਤੋਂ ਸ੍ਵੈ-ਬਿਨਸਣ ਤੱਕ ਤੇਜਮਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਅਖਾੜਾ।</poem>}}<noinclude>{{center|15}}</noinclude> pknmldc1587m5wd0n7fd7hj8op7oo7m 250 75655 242376 242337 2026-11-03T14:36:04Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242376 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem> ਉਠੋ ਯਾਰੋ! ਗੱਲ ਵੀ ਮੰਨੋ ਜੱਕਾਂ-ਤੱਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ ਪੈਂਡਾ ਖੋਟਾ ਕਿਉਂ ਕਰਦੇ ਹੋ ਮੈਨੂੰ ਤਾਂ ਹੁਣ ਬੱਸਾਂ, ਗੱਡੀਆਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਸੁਸਤ ਜਿਹੀ ਜਾਪੇ ਕਾਰਾਂ ਵੀ ਮੰਜ਼ਲ ਦੀ ਕੋਈ ਸੂਹ ਨਾ ਦੱਸਣ। ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਐਵੇਂ ਢੀਚਕ ਢੀਚਕ ਟਾਂਗੇ 'ਤੇ ਹੀ ਚੜ੍ਹ ਬੈਠੇ ਹੋ ਇਸ ਦੇ ਨਿਰਬਲ ਟੱਟੂ ਤੋਂ ਤਾਂ ਉੱਚੇ ਪਰਬਤ ਲੰਘ ਨਹੀਂ ਹੋਣੇ ਇਸ ਦੇ ਵਾਹਕ ਦੀ ਅੱਖ ਚਮਕੇ ਸੱਜਣ ਠੱਗਾਂ ਜਿਹੀ ਸ਼ਰਾਰਤ। ਏਸ ਪੁਲਾੜੀ ਯੁੱਗ ਅੰਦਰ ਤਾਂ ਹੋਰ ਨਵੀਂ ਤਦਬੀਰ ਬਣਾਓ ਹਰ ਸੰਜੀਵੇ ਕਣ ਦੇ ਕੰਨ 'ਚ ਐਸੀ ਫੂਕ ਗ਼ਜ਼ਬ ਦੀ ਮਾਰੋ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸਭ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਇਕ ਨੁਕੜੇ 'ਤੇ ਹੋਣ ਇਕੱਤਰ ਜਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸੁੱਚੇ ਪੁਰਜ਼ੇ</poem>}}<noinclude>{{center|16}}</noinclude> j5mzqw105q30g64u50e8uwwbojpduno 250 75656 242347 242338 2026-11-03T13:05:41Z Kaur.gurmel 192 242347 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{Block center|<poem>ਜੋੜ ਕੇ ਇਕ ਵਿਮਾਨ ਬਣਾਈਏ। ਇਕੋ ਰਾਹ ਦੇ ਅਸੀਂ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰ ਅੱਖ-ਝਪਕੇ ਵਿਚ ਪੰਧ ਮੁਕਾਈਏ ਤੇਜ਼ ਆਵਾਜੋਂ ਤੋਰ ਹਵਾ ਵਿਚ ਟੱਕਰ ਖਾ ਕੇ ਮਰ ਮਿਟਣਾ ਵੀ ਟੀਚੇ ਦੀ ਤੁੱਛ ਕੀਮਤ ਸਮਝੋ ਸਾਡੀ ਮੌਤ ਤਾਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੋਈ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਸਗੋਂ ਆਰੰਭ ਕਰਨਾ ਹੈ ਸਾਡੀ ਬਾਕੀ ਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸੂਹੇ ਸੂਹੇ ਫੁੱਲ ਟਹਿਕਣਗੇ।</poem>}}<noinclude>{{center|17}}</noinclude> ic4h9brwj6s13lwpv5anitb98u2m5i4 242348 242347 2026-11-03T13:06:24Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242348 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{Block center|<poem>ਜੋੜ ਕੇ ਇਕ ਵਿਮਾਨ ਬਣਾਈਏ। ਇਕੋ ਰਾਹ ਦੇ ਅਸੀਂ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰ ਅੱਖ-ਝਪਕੇ ਵਿਚ ਪੰਧ ਮੁਕਾਈਏ ਤੇਜ਼ ਆਵਾਜੋਂ ਤੋਰ ਹਵਾ ਵਿਚ ਟੱਕਰ ਖਾ ਕੇ ਮਰ ਮਿਟਣਾ ਵੀ ਟੀਚੇ ਦੀ ਤੁੱਛ ਕੀਮਤ ਸਮਝੋ ਸਾਡੀ ਮੌਤ ਤਾਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੋਈ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਸਗੋਂ ਆਰੰਭ ਕਰਨਾ ਹੈ ਸਾਡੀ ਬਾਕੀ ਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸੂਹੇ ਸੂਹੇ ਫੁੱਲ ਟਹਿਕਣਗੇ।</poem>}}<noinclude>{{center|17}}</noinclude> dde282ibk9d917u7a34p1c0hirrw2w1 242377 242348 2026-11-03T14:36:27Z Taranpreet Goswami 2106 242377 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਜੋੜ ਕੇ ਇਕ ਵਿਮਾਨ ਬਣਾਈਏ। ਇਕੋ ਰਾਹ ਦੇ ਅਸੀਂ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰ ਅੱਖ-ਝਪਕੇ ਵਿਚ ਪੰਧ ਮੁਕਾਈਏ ਤੇਜ਼ ਆਵਾਜੋਂ ਤੋਰ ਹਵਾ ਵਿਚ ਟੱਕਰ ਖਾ ਕੇ ਮਰ ਮਿਟਣਾ ਵੀ ਟੀਚੇ ਦੀ ਤੁੱਛ ਕੀਮਤ ਸਮਝੋ ਸਾਡੀ ਮੌਤ ਤਾਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੋਈ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਸਗੋਂ ਆਰੰਭ ਕਰਨਾ ਹੈ ਸਾਡੀ ਬਾਕੀ ਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸੂਹੇ ਸੂਹੇ ਫੁੱਲ ਟਹਿਕਣਗੇ।</poem>}}<noinclude>{{center|17}}</noinclude> 7n9uy7w2sqcjpsq9e16v9bj68uoc78b 0 75657 242339 2026-11-03T12:35:57Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ|ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ]] | previous = ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਾਣੀ-ਬਾਲਣ ਤੇ ਰੂੜੀ|ਪ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242339 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ|ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਾਣੀ-ਬਾਲਣ ਤੇ ਰੂੜੀ|ਪਾਣੀ-ਬਾਲਣ ਤੇ ਰੂੜੀ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ|ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 75 to=83/> 3hmnami9gx6z9se09i3kf55d2qb8esl 0 75658 242341 2026-11-03T12:42:46Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ|ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ]] | previous = ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ|ਪਿੰਡ ਦੀ ਸ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242341 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ|ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ|ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਫਾਈ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਮਦਦ ਆਪ ਕਰਨੀ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ|ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 84 to=87/> 5r4p1tgxzndbratj78ogu30v51au2l7 0 75659 242342 2026-11-03T12:46:26Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ|ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ|ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ]] | next = ਪੇਂਡੂ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242342 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ|ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ|ਬੇਵਸੀ ਜਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਹੋਵੇ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ|ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 88 to=92/> 0futhbwa6fua3fedsd4tq6ovnrhwvy6 0 75660 242343 2026-11-03T12:53:43Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ|ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ|ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ]] | next =..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242343 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ|ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ|ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ |ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼]] || | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 93 to=103/> 92id03o49ds5zc37tsn6byj9rqcbpiy 242344 242343 2026-11-03T12:57:46Z Harchand Bhinder 2624 242344 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ|ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ|ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁੱਤੇ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ |ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 93 to=103/> 8rdopxz0fbhr7gf7mjmqiyc9wcbcmtc 0 75661 242345 2026-11-03T12:58:09Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ |ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼]] | previous =ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242345 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ |ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼]] | previous =[[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ|ਜ਼ਨਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਨ ਤੇ ਵਡਿਆਈ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ|ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 104 to=116/> ovq0k4ucubrrllpdpzfckzkf4w6lmno 0 75662 242346 2026-11-03T13:02:17Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ|ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ]] | previous = ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ |ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242346 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ|ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ |ਚੰਗੀਆਂ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਆਦਰਸ਼]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਧਰਮ ਯੁੱਧ|ਧਰਮ ਯੁੱਧ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 117 to=124/> fl5uxp1az5mzdxpfpxht278246hl1h7 0 75663 242349 2026-11-03T13:07:56Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਧਰਮ ਯੁੱਧ|ਧਰਮ ਯੁੱਧ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ|ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ]] | next = ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ|ਸਰਕਾਰੀ ਨੌ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242349 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਧਰਮ ਯੁੱਧ|ਧਰਮ ਯੁੱਧ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ|ਪਿੰਡ ਦਾ ਆਗੂ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ|ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 125 to=129/> 1257hc9e6812m32nowsehixz844zlqa 0 75664 242350 2026-11-03T13:11:41Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ|ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਧਰਮ ਯੁੱਧ|ਧਰਮ ਯੁੱਧ]] | next = ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ|ਮ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242350 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ|ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਧਰਮ ਯੁੱਧ|ਧਰਮ ਯੁੱਧ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ|ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 130 to=142/> dq9tjzf0yjdagq60cvb54cem92br5z0 250 75665 242351 2026-11-03T13:11:54Z Kaur.gurmel 192 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ " '''ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ''' {{Block center|<poem>ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਡੇਰੇ ਦੀ ਸਤਿ-ਸੰਗਤ ਵਾਂਗੂੰ ਚੇਤਨ-ਸੱਤਾ ਭੰਗ ਗੜੂੰਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਹੋਸ਼ਾਂ ਡੁੱਬ ਮਰੀਆਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਨੀਂਦਰ ਦੀ ਇਕ ਗੋਡੇ ਗੋਡੇ ਕਾਂਗ ਚੜ੍ਹੀ ਹੈ।..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242351 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> '''ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ''' {{Block center|<poem>ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਡੇਰੇ ਦੀ ਸਤਿ-ਸੰਗਤ ਵਾਂਗੂੰ ਚੇਤਨ-ਸੱਤਾ ਭੰਗ ਗੜੂੰਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਹੋਸ਼ਾਂ ਡੁੱਬ ਮਰੀਆਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਨੀਂਦਰ ਦੀ ਇਕ ਗੋਡੇ ਗੋਡੇ ਕਾਂਗ ਚੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਮਾਇਆ, ਮਾਸ ਤੇ ਮੁੜ੍ਹਕਾ, ਮਿਹਨਤ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਬੋਤਲ, ਲੁੱਟ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਚੋਰ, ਲੁਟੇਰੇ, ਡਾਕੂ ਗੁਟਕਣ ਦੂਰ ਪਰ੍ਹੇ ਕੋਈ ਗਿੱਦੜ ਹੁਆਂਕੇ ਕਿਤੇ ਕਿਤੇ ਕੋਈ ਕੁੱਤਾ ਭੌਂਕੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਚੋਰ ਵੜੇ ਨੇ।</poem>}}<noinclude>{{left|੧੮}}</noinclude> 1ua5xymxzafla1b0yc5yicn3k1erfdi 242352 242351 2026-11-03T13:13:06Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242352 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{center|'''ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ'''}} {{Block center|<poem>ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਡੇਰੇ ਦੀ ਸਤਿ-ਸੰਗਤ ਵਾਂਗੂੰ ਚੇਤਨ-ਸੱਤਾ ਭੰਗ ਗੜੂੰਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਹੋਸ਼ਾਂ ਡੁੱਬ ਮਰੀਆਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਨੀਂਦਰ ਦੀ ਇਕ ਗੋਡੇ ਗੋਡੇ ਕਾਂਗ ਚੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਮਾਇਆ, ਮਾਸ ਤੇ ਮੁੜ੍ਹਕਾ, ਮਿਹਨਤ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਬੋਤਲ, ਲੁੱਟ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਚੋਰ, ਲੁਟੇਰੇ, ਡਾਕੂ ਗੁਟਕਣ ਦੂਰ ਪਰ੍ਹੇ ਕੋਈ ਗਿੱਦੜ ਹੁਆਂਕੇ ਕਿਤੇ ਕਿਤੇ ਕੋਈ ਕੁੱਤਾ ਭੌਂਕੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਚੋਰ ਵੜੇ ਨੇ।</poem>}}<noinclude>{{left|੧੮}}</noinclude> 8mtvg00ksdne9an4k5tw5ypddgfnifo 242378 242352 2026-11-03T14:37:02Z Taranpreet Goswami 2106 242378 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{dhr|6em}} {{center|'''ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ'''}} {{Block center|<poem>ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਡੇਰੇ ਦੀ ਸਤਿ-ਸੰਗਤ ਵਾਂਗੂੰ ਚੇਤਨ-ਸੱਤਾ ਭੰਗ ਗੜੂੰਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਹੋਸ਼ਾਂ ਡੁੱਬ ਮਰੀਆਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਨੀਂਦਰ ਦੀ ਇਕ ਗੋਡੇ ਗੋਡੇ ਕਾਂਗ ਚੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਮਾਇਆ, ਮਾਸ ਤੇ ਮੁੜ੍ਹਕਾ, ਮਿਹਨਤ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਬੋਤਲ, ਲੁੱਟ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਚੋਰ, ਲੁਟੇਰੇ, ਡਾਕੂ ਗੁਟਕਣ ਦੂਰ ਪਰ੍ਹੇ ਕੋਈ ਗਿੱਦੜ ਹੁਆਂਕੇ ਕਿਤੇ ਕਿਤੇ ਕੋਈ ਕੁੱਤਾ ਭੌਂਕੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਚੋਰ ਵੜੇ ਨੇ।</poem>}}<noinclude>{{left|੧੮}}</noinclude> axxqjxa3mxxbh2mz8jt8ec2dk7f2jq2 242379 242378 2026-11-03T14:37:24Z Taranpreet Goswami 2106 242379 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{dhr|6em}} {{center|'''ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ'''}} {{Block center|<poem>ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਡੇਰੇ ਦੀ ਸਤਿ-ਸੰਗਤ ਵਾਂਗੂੰ ਚੇਤਨ-ਸੱਤਾ ਭੰਗ ਗੜੂੰਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਹੋਸ਼ਾਂ ਡੁੱਬ ਮਰੀਆਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਨੀਂਦਰ ਦੀ ਇਕ ਗੋਡੇ ਗੋਡੇ ਕਾਂਗ ਚੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਮਾਇਆ, ਮਾਸ ਤੇ ਮੁੜ੍ਹਕਾ, ਮਿਹਨਤ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਬੋਤਲ, ਲੁੱਟ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਚੋਰ, ਲੁਟੇਰੇ, ਡਾਕੂ ਗੁਟਕਣ ਦੂਰ ਪਰ੍ਹੇ ਕੋਈ ਗਿੱਦੜ ਹੁਆਂਕੇ ਕਿਤੇ ਕਿਤੇ ਕੋਈ ਕੁੱਤਾ ਭੌਂਕੇ ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿਚ ਚੋਰ ਵੜੇ ਨੇ।</poem>}}<noinclude>{{left|੧੮}}</noinclude> 7hu09aurzxmy3wn732rf1de3wwclnvs 250 75666 242353 2026-11-03T13:17:32Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242353 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{Block center|<poem>ਸਾਡੇ ਘਰ ਕੋਈ ਕੋਈ ਬੰਦਾ ਕਦੇ ਕਦੇ ਇਕ ਕਰਵਟ ਲੈ ਕੇ ਅੱਖ ਝਪਕਾ ਕੇ ਸਹਿਮ ਦੀ ਸੰਘਣੀ ਚਾਦਰ ਹੇਠਾਂ ਆਪਣਾ ਬੇਵੱਸ ਮੂੰਹ ਕੱਜਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਹਿੱਕ ਵਿਚ ਬਾਗ਼ੀ ਬੋਲ ਧਮੱਚੜ ਪਾਉਂਦੇ। ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਮੇਰੀ ਰੋਟੀ - ਮੇਰੇ ਸੰਘ ਵਿਚ ਫ਼ਿਕਰਾਂ ਦੇ ਕਈ ਕਿੱਲ ਖੁਭੇ ਨੇ। ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਸਾਡੇ ਘਰ ਨੂੰ ਸੰਨ੍ਹ ਲੱਗੀ ਹੈ।</poem>}}<noinclude>{{right|੧੯}}</noinclude> 7vwopmsf1jsd1hbt28mrm6kcmth503h 242380 242353 2026-11-03T14:38:33Z Taranpreet Goswami 2106 242380 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਸਾਡੇ ਘਰ ਕੋਈ ਕੋਈ ਬੰਦਾ ਕਦੇ ਕਦੇ ਇਕ ਕਰਵਟ ਲੈ ਕੇ ਅੱਖ ਝਪਕਾ ਕੇ ਸਹਿਮ ਦੀ ਸੰਘਣੀ ਚਾਦਰ ਹੇਠਾਂ ਆਪਣਾ ਬੇਵੱਸ ਮੂੰਹ ਕੱਜਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਹਿੱਕ ਵਿਚ ਬਾਗ਼ੀ ਬੋਲ ਧਮੱਚੜ ਪਾਉਂਦੇ। ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਮੇਰੀ ਰੋਟੀ - ਮੇਰੇ ਸੰਘ ਵਿਚ ਫ਼ਿਕਰਾਂ ਦੇ ਕਈ ਕਿੱਲ ਖੁਭੇ ਨੇ। ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਸਾਡੇ ਘਰ ਨੂੰ ਸੰਨ੍ਹ ਲੱਗੀ ਹੈ।</poem>}}<noinclude>{{right|੧੯}}</noinclude> h9mrdsyfoif16gzdjqznvw5cjrybgui 0 75667 242354 2026-11-03T13:17:46Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ|ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ|ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ]] | next = ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242354 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਫ੍ਰੈਂਕ ਲੁਗਾਰਡ ਬ੍ਰੇਨ | translator = | section = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ|ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ]] | previous = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ|ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰ]] | next = [[ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ /ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਪਸ਼ੂ|ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਪਸ਼ੂ]] | notes = }} <pages index="ਪੇਂਡੂ ਸੁਕਰਾਤ - ਐਫ. ਐਲ. ਬ੍ਰੇਨ.pdf" from= 143 to=149/> nn06as0ahagr7kly666vyamac6tq8e9 250 75668 242355 2026-11-03T13:30:08Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242355 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{Block center|<poem> '''ਡਿੱਪੂ ਅੱਗੇ''' ਵਾਧੂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਅਣਗਹਿਲੀ ਦਾ ਦੰਡ ਭੁਗਤਣ ਭੁੱਖ ਦੇ ਕੀੜੇ ਕੁਰਬਲ ਕੁਰਬਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕਤਾਰਾਂ ਆਣ ਜੁੜੇ ਨੇ! ਸਭ ਦੇ ਅੰਗੀਂ ਸੁੱਤ-ਉਨੀਂਦਾ ਸਭ ਦੇ ਢਿੱਡੀਂ ਵਾ-ਗੰਢ ਬੱਝੀ ਸਭ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਬੀਤ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਵਿਚ ਰੁੜ੍ਹੇ ਨੇ। “ਕਾਹਨ ਸਿਆਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵੇਲੇ ਏਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੰਡੀ-ਰੋਣਾ ਆਪਾਂ ਤਾਂ ਬਈ ਕਦੇ ਨਾ ਸੁਣਿਆ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਕਦੇ ਨਾ ਹੋਇਆ ।"</poem>}}<noinclude>{{left|੨੦}}</noinclude> atafcrxs8gzjrkycqgobm5wfjmres7v 242381 242355 2026-11-03T14:39:33Z Taranpreet Goswami 2106 242381 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{dhr|6em}} {{Block center|<poem> '''ਡਿੱਪੂ ਅੱਗੇ''' ਵਾਧੂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਅਣਗਹਿਲੀ ਦਾ ਦੰਡ ਭੁਗਤਣ ਭੁੱਖ ਦੇ ਕੀੜੇ ਕੁਰਬਲ ਕੁਰਬਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕਤਾਰਾਂ ਆਣ ਜੁੜੇ ਨੇ! ਸਭ ਦੇ ਅੰਗੀਂ ਸੁੱਤ-ਉਨੀਂਦਾ ਸਭ ਦੇ ਢਿੱਡੀਂ ਵਾ-ਗੰਢ ਬੱਝੀ ਸਭ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਬੀਤ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਵਿਚ ਰੁੜ੍ਹੇ ਨੇ। “ਕਾਹਨ ਸਿਆਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵੇਲੇ ਏਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੰਡੀ-ਰੋਣਾ ਆਪਾਂ ਤਾਂ ਬਈ ਕਦੇ ਨਾ ਸੁਣਿਆ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਕਦੇ ਨਾ ਹੋਇਆ ।"</poem>}}<noinclude>{{left|੨੦}}</noinclude> 6wwefkkn2zgrdbcxqb8ql0w1nje7zt1 250 75669 242358 2026-11-03T13:43:47Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242358 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{Block center|<poem>"ਹੁਣ ਤਾਂ ਸੰਤਿਆ ! ਸਹੁੰ ਢਾਂਡੀ ਦੀ ਹਰ ਗੱਲ ਅੱਲ-ਵਲੱਲੀ ਹੁੰਦੀ ਘਰ ਘਰ ਬੱਚੇ, ਮੰਜੇ, ਪੀਹੜੇ, ਮੁਰਗੇ, ਮੱਝਾਂ, ਗਾਈਆਂ, ਘੋੜੇ ਸਭ ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ ਤੇ ਟੈਕਸ ਲੱਗਦੈ। ਫੜ ਫੜ ਬੰਦੇ ਖੱਸੀ ਕਰਨਾ ਤੇ ਹੂਰਾਂ ਨੂੰ ਬਾਂਝ ਬਣਾਉਣਾ ਰੱਬ ਨੂੰ ਨੱਥਣ ਵਰਗੀ ਗੱਲ ਐ।” “ਸ਼ੇਰ ਸਿਆਂ ਕੁਝ ਸਮਝ ਨ੍ਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਆਟਾ, ਤੇਲ, ਚੌਲ ਤੇ ਚੀਨੀ ਸਭ ਕੁਝ ਕਿਹੜੇ ਖੂਹ ਵਿਚ ਰੁੜ੍ਹਦੈ। ਬੰਦੇ ਤਾਂ ਬੱਸ ਪੌਣਾਂ ਫੱਕਣ ਕੀੜਿਆਂ ਵਾਂਗੂੰ ਮਿੱਟੀ ਚੱਟਣ ਭੈੜੀ ਜੂਨੀ ਭੁਗਤ ਰਹੇ ਨੇ।" “ਹੁਣ ਸਹੁਰੇ ਦੀ ਕੁੱਤੇ ਵਾਂਗੂੰ ਏਥੇ ਕੋਈ ਪਲੇਗ ਨਾ ਪੈਂਦੀ ਨਾ ਕੋਈ ਅੱਗ ਦਾ ਲਾਵਾ ਭੜਕੇ</poem>}}<noinclude>{{right|੨੧}}</noinclude> g6ap128ma6rksnjbuvlnd6edstte5rx 242382 242358 2026-11-03T14:40:14Z Taranpreet Goswami 2106 242382 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>"ਹੁਣ ਤਾਂ ਸੰਤਿਆ ! ਸਹੁੰ ਢਾਂਡੀ ਦੀ ਹਰ ਗੱਲ ਅੱਲ-ਵਲੱਲੀ ਹੁੰਦੀ ਘਰ ਘਰ ਬੱਚੇ, ਮੰਜੇ, ਪੀਹੜੇ, ਮੁਰਗੇ, ਮੱਝਾਂ, ਗਾਈਆਂ, ਘੋੜੇ ਸਭ ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ ਤੇ ਟੈਕਸ ਲੱਗਦੈ। ਫੜ ਫੜ ਬੰਦੇ ਖੱਸੀ ਕਰਨਾ ਤੇ ਹੂਰਾਂ ਨੂੰ ਬਾਂਝ ਬਣਾਉਣਾ ਰੱਬ ਨੂੰ ਨੱਥਣ ਵਰਗੀ ਗੱਲ ਐ।” “ਸ਼ੇਰ ਸਿਆਂ ਕੁਝ ਸਮਝ ਨ੍ਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਆਟਾ, ਤੇਲ, ਚੌਲ ਤੇ ਚੀਨੀ ਸਭ ਕੁਝ ਕਿਹੜੇ ਖੂਹ ਵਿਚ ਰੁੜ੍ਹਦੈ। ਬੰਦੇ ਤਾਂ ਬੱਸ ਪੌਣਾਂ ਫੱਕਣ ਕੀੜਿਆਂ ਵਾਂਗੂੰ ਮਿੱਟੀ ਚੱਟਣ ਭੈੜੀ ਜੂਨੀ ਭੁਗਤ ਰਹੇ ਨੇ।" “ਹੁਣ ਸਹੁਰੇ ਦੀ ਕੁੱਤੇ ਵਾਂਗੂੰ ਏਥੇ ਕੋਈ ਪਲੇਗ ਨਾ ਪੈਂਦੀ ਨਾ ਕੋਈ ਅੱਗ ਦਾ ਲਾਵਾ ਭੜਕੇ</poem>}}<noinclude>{{right|੨੧}}</noinclude> 2trtr7r5xngpe0gsu7ogdctsaysgr66 250 75670 242360 2026-11-03T13:48:59Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242360 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{Block center|<poem>ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਜ ਗਲਵੱਕੜੀ ਪਾਈਏ ਭਾਂਬੜ ਬਣ ਕੇ ਮੱਚ ਮਰ ਜਾਈਏ।" "ਮੌਤੋਂ ਭੁੱਖ ਬੁਰੀ ਸਰਦਾਰਾ ! ਗਿੱਲੇ ਗੋਹੇ ਵਾਂਗੂੰ ਧੁਖਣਾ ਰਿਝ ਰਿਝ ਮਰਨਾ ਬੜਾ ਕਠਨ ਹੈ ਬੜਾ ਅਸੰਭਵ !......."</poem>}}<noinclude>{{left|੨੨}}</noinclude> 6ie6pc7l26qv006gqy6r0jkgerfhvga 242383 242360 2026-11-03T14:54:44Z Taranpreet Goswami 2106 242383 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਜ ਗਲਵੱਕੜੀ ਪਾਈਏ ਭਾਂਬੜ ਬਣ ਕੇ ਮੱਚ ਮਰ ਜਾਈਏ।" "ਮੌਤੋਂ ਭੁੱਖ ਬੁਰੀ ਸਰਦਾਰਾ ! ਗਿੱਲੇ ਗੋਹੇ ਵਾਂਗੂੰ ਧੁਖਣਾ ਰਿਝ ਰਿਝ ਮਰਨਾ ਬੜਾ ਕਠਨ ਹੈ ਬੜਾ ਅਸੰਭਵ !......."</poem>}}<noinclude>{{left|੨੨}}</noinclude> g7bxi567ispr3s8jiwpf76jcz4h4xrc 250 75671 242361 2026-11-03T13:51:18Z Kaur.gurmel 192 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "'''ਇੱਜੜ''' ਜੇਠ ਮਹੀਨਾ ਸੂਰਜ ਜੀਕਣ ਸਿਰ 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਦੜ ਵੱਟ ਖੜ੍ਹਿਆ ਧੁੱਪ ਕਿ ਕਾਂ ਵੀ ਅੱਖ ਨਾ ਕੱਢੇ । ਲੇਹ ਦੇ ਕੰਡੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗੂੰ ਜੀਭਾਂ ਕੱਢ ਕੱਢ ਖਾਣ ਨੂੰ ਪੈਂਦੇ ਉੱਚੇ ਨੀਵੇਂ ਰੇਤ ਦੇ ਟਿੱਬੇ ਵਾ-ਵਰੋਲੇ, ਅੱਖੀਂ ਘ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242361 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>'''ਇੱਜੜ''' ਜੇਠ ਮਹੀਨਾ ਸੂਰਜ ਜੀਕਣ ਸਿਰ 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਦੜ ਵੱਟ ਖੜ੍ਹਿਆ ਧੁੱਪ ਕਿ ਕਾਂ ਵੀ ਅੱਖ ਨਾ ਕੱਢੇ । ਲੇਹ ਦੇ ਕੰਡੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗੂੰ ਜੀਭਾਂ ਕੱਢ ਕੱਢ ਖਾਣ ਨੂੰ ਪੈਂਦੇ ਉੱਚੇ ਨੀਵੇਂ ਰੇਤ ਦੇ ਟਿੱਬੇ ਵਾ-ਵਰੋਲੇ, ਅੱਖੀਂ ਘੱਟਾ ਪੈਰ ਪੈਰ 'ਤੇ ਠੋਕਰਬਾਜ਼ੀ। ਕੱਲਰ ਮਾਰੀ ਭੋਂ ਦੇ ਉੱਤੇ ਜੰਡ ਕਰੀਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਵਲਿਆ ਛੋਲਿਆਂ ਦਾ ਵੱਢ ਸੁੱਖ-ਮ-ਸੱਖਣਾ ਵਿਚ ਭੇਡਾਂ ਤੇ ਬੱਕਰੀਆਂ ਦਾ ੨੩<noinclude></noinclude> g5uvn2fechzxyr192cpjgnwrdy36ub3 242362 242361 2026-11-03T13:53:09Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242362 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{Block center|<poem>'''ਇੱਜੜ''' ਜੇਠ ਮਹੀਨਾ ਸੂਰਜ ਜੀਕਣ ਸਿਰ 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਦੜ ਵੱਟ ਖੜ੍ਹਿਆ ਧੁੱਪ ਕਿ ਕਾਂ ਵੀ ਅੱਖ ਨਾ ਕੱਢੇ । ਲੇਹ ਦੇ ਕੰਡੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗੂੰ ਜੀਭਾਂ ਕੱਢ ਕੱਢ ਖਾਣ ਨੂੰ ਪੈਂਦੇ ਉੱਚੇ ਨੀਵੇਂ ਰੇਤ ਦੇ ਟਿੱਬੇ ਵਾ-ਵਰੋਲੇ, ਅੱਖੀਂ ਘੱਟਾ ਪੈਰ ਪੈਰ 'ਤੇ ਠੋਕਰਬਾਜ਼ੀ। ਕੱਲਰ ਮਾਰੀ ਭੋਂ ਦੇ ਉੱਤੇ ਜੰਡ ਕਰੀਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਵਲਿਆ ਛੋਲਿਆਂ ਦਾ ਵੱਢ ਸੁੱਖ-ਮ-ਸੱਖਣਾ ਵਿਚ ਭੇਡਾਂ ਤੇ ਬੱਕਰੀਆਂ ਦਾ</poem>}}<noinclude>{{right|੨੩}}</noinclude> bzg6vm05y5q39281ar9oarzgvt5o35s 242384 242362 2026-11-03T14:55:31Z Taranpreet Goswami 2106 242384 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{dhr|8em}} {{Block center|<poem>'''ਇੱਜੜ''' ਜੇਠ ਮਹੀਨਾ ਸੂਰਜ ਜੀਕਣ ਸਿਰ 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਦੜ ਵੱਟ ਖੜ੍ਹਿਆ ਧੁੱਪ ਕਿ ਕਾਂ ਵੀ ਅੱਖ ਨਾ ਕੱਢੇ । ਲੇਹ ਦੇ ਕੰਡੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗੂੰ ਜੀਭਾਂ ਕੱਢ ਕੱਢ ਖਾਣ ਨੂੰ ਪੈਂਦੇ ਉੱਚੇ ਨੀਵੇਂ ਰੇਤ ਦੇ ਟਿੱਬੇ ਵਾ-ਵਰੋਲੇ, ਅੱਖੀਂ ਘੱਟਾ ਪੈਰ ਪੈਰ 'ਤੇ ਠੋਕਰਬਾਜ਼ੀ। ਕੱਲਰ ਮਾਰੀ ਭੋਂ ਦੇ ਉੱਤੇ ਜੰਡ ਕਰੀਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਵਲਿਆ ਛੋਲਿਆਂ ਦਾ ਵੱਢ ਸੁੱਖ-ਮ-ਸੱਖਣਾ ਵਿਚ ਭੇਡਾਂ ਤੇ ਬੱਕਰੀਆਂ ਦਾ</poem>}}<noinclude>{{right|੨੩}}</noinclude> tmfa31ldt6fm4pvugd4rme6xq8izmn3 250 75672 242363 2026-11-03T13:59:14Z Kaur.gurmel 192 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ " ਗੂੰਗਾ, ਬੋਲਾ, ਗਿਆਨ-ਵਿਹੂਣਾ ਮੂੰਹ ਝੁਲਸਾਇਆ ਇੱਜੜ ਚਰਦਾ । ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਭੇਡ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਖੁਰਚੇ ਭੁੱਖ ਦਾ ਕੀੜਾ ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਬੱਕਰੀ ਵਾਂਗ ਸ਼ੁਦਾਈਆਂ ਬੂਥੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਬੰਦ-ਖ਼ਲਾਸੀ ਲਈ ਮਮਿਆਵੇ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242363 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> ਗੂੰਗਾ, ਬੋਲਾ, ਗਿਆਨ-ਵਿਹੂਣਾ ਮੂੰਹ ਝੁਲਸਾਇਆ ਇੱਜੜ ਚਰਦਾ । ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਭੇਡ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਖੁਰਚੇ ਭੁੱਖ ਦਾ ਕੀੜਾ ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਬੱਕਰੀ ਵਾਂਗ ਸ਼ੁਦਾਈਆਂ ਬੂਥੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਬੰਦ-ਖ਼ਲਾਸੀ ਲਈ ਮਮਿਆਵੇ। ਹਰ ਇਕ ਅੱਖ 'ਚ ਅੱਥਰ ਸਿੰਮੇ ਹਰ ਇਕ ਮੂੰਹ ਤੇ ਮੁਰਦੇਹਾਣੀ ਮਮਤਾ ਉਤੋਂ ਗਿਰਝਾਂ ਦੇ ਪਏ ਚਿਤਕਬਰੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਉੱਡਣ । ਕੁਝ ਇਕ ਕਾਲੇ, ਭੂਰੇ ਕੁੱਤੇ ਸੁੱਕੇ ਪਿੰਜਰ ਚੂੰਡ ਚੂੰਡ ਕੇ ਵਿਚ ਵਰਾਛਾਂ ਖ਼ੂਨ ਵਗਾ ਕੇ ਅੱਗੇ ਪਿਛੇ ਗਸ਼ਤਾਂ ਕਰਦੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦਾ ਦਮ ਭਰਦੇ ਮਾਲਕ ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਅੰਦਰ ਰਾਤ ਦੀ ਪੀਤੀ ਦਾ ਅਲਸੇਵਾਂ ਨੈਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਨਹੁੰ ਨਹੁੰ ਲਾਲੀ । ਮਾਲਕ ਜਿਹੜਾ ਕਿੱਕਰ ਛਾਵੇਂ ਢਾਂਗੇ ਨਾਲ ਢਾਸਣਾ ਲਾ ਕੇ<noinclude>{{left|੨੪}}</noinclude> tax76g95k89wr9njclw41myhugbggan 242364 242363 2026-11-03T14:00:49Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242364 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{Block center|<poem> ਗੂੰਗਾ, ਬੋਲਾ, ਗਿਆਨ-ਵਿਹੂਣਾ ਮੂੰਹ ਝੁਲਸਾਇਆ ਇੱਜੜ ਚਰਦਾ । ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਭੇਡ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਖੁਰਚੇ ਭੁੱਖ ਦਾ ਕੀੜਾ ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਬੱਕਰੀ ਵਾਂਗ ਸ਼ੁਦਾਈਆਂ ਬੂਥੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਬੰਦ-ਖ਼ਲਾਸੀ ਲਈ ਮਮਿਆਵੇ। ਹਰ ਇਕ ਅੱਖ 'ਚ ਅੱਥਰ ਸਿੰਮੇ ਹਰ ਇਕ ਮੂੰਹ ਤੇ ਮੁਰਦੇਹਾਣੀ ਮਮਤਾ ਉਤੋਂ ਗਿਰਝਾਂ ਦੇ ਪਏ ਚਿਤਕਬਰੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਉੱਡਣ। ਕੁਝ ਇਕ ਕਾਲੇ, ਭੂਰੇ ਕੁੱਤੇ ਸੁੱਕੇ ਪਿੰਜਰ ਚੂੰਡ ਚੂੰਡ ਕੇ ਵਿਚ ਵਰਾਛਾਂ ਖ਼ੂਨ ਵਗਾ ਕੇ ਅੱਗੇ ਪਿਛੇ ਗਸ਼ਤਾਂ ਕਰਦੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦਾ ਦਮ ਭਰਦੇ ਮਾਲਕ ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਅੰਦਰ ਰਾਤ ਦੀ ਪੀਤੀ ਦਾ ਅਲਸੇਵਾਂ ਨੈਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਨਹੁੰ ਨਹੁੰ ਲਾਲੀ । ਮਾਲਕ ਜਿਹੜਾ ਕਿੱਕਰ ਛਾਵੇਂ ਢਾਂਗੇ ਨਾਲ ਢਾਸਣਾ ਲਾ ਕੇ</poem>}}<noinclude>{{left|੨੪}}</noinclude> g3zi2uc0mlfo6j8af0ejpnnik9nj0m3 242385 242364 2026-11-03T14:56:19Z Taranpreet Goswami 2106 242385 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude> {{dhr|3em}} {{Block center|<poem> ਗੂੰਗਾ, ਬੋਲਾ, ਗਿਆਨ-ਵਿਹੂਣਾ ਮੂੰਹ ਝੁਲਸਾਇਆ ਇੱਜੜ ਚਰਦਾ । ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਭੇਡ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਖੁਰਚੇ ਭੁੱਖ ਦਾ ਕੀੜਾ ਇੱਜੜ ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਬੱਕਰੀ ਵਾਂਗ ਸ਼ੁਦਾਈਆਂ ਬੂਥੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਬੰਦ-ਖ਼ਲਾਸੀ ਲਈ ਮਮਿਆਵੇ। ਹਰ ਇਕ ਅੱਖ 'ਚ ਅੱਥਰ ਸਿੰਮੇ ਹਰ ਇਕ ਮੂੰਹ ਤੇ ਮੁਰਦੇਹਾਣੀ ਮਮਤਾ ਉਤੋਂ ਗਿਰਝਾਂ ਦੇ ਪਏ ਚਿਤਕਬਰੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਉੱਡਣ। ਕੁਝ ਇਕ ਕਾਲੇ, ਭੂਰੇ ਕੁੱਤੇ ਸੁੱਕੇ ਪਿੰਜਰ ਚੂੰਡ ਚੂੰਡ ਕੇ ਵਿਚ ਵਰਾਛਾਂ ਖ਼ੂਨ ਵਗਾ ਕੇ ਅੱਗੇ ਪਿਛੇ ਗਸ਼ਤਾਂ ਕਰਦੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦਾ ਦਮ ਭਰਦੇ ਮਾਲਕ ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਅੰਦਰ ਰਾਤ ਦੀ ਪੀਤੀ ਦਾ ਅਲਸੇਵਾਂ ਨੈਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਨਹੁੰ ਨਹੁੰ ਲਾਲੀ । ਮਾਲਕ ਜਿਹੜਾ ਕਿੱਕਰ ਛਾਵੇਂ ਢਾਂਗੇ ਨਾਲ ਢਾਸਣਾ ਲਾ ਕੇ</poem>}}<noinclude>{{left|੨੪}}</noinclude> qp42zka2y62ramvanpxu4eq2lmcbgh8 0 75673 242365 2026-11-03T14:01:39Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ | author = ਗਿਆਨੀ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਸਿੰਘ | translator = | section = | previous = | next = | year = 1956 | notes = }} <pages index="ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ.pdf"from=1 ="ਟਾਈਟਲ" 2="ਵਿਗਿਆਪਨ" 3="1" 1 to=208/>" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242365 wikitext text/x-wiki {{header | title = ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ | author = ਗਿਆਨੀ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਸਿੰਘ | translator = | section = | previous = | next = | year = 1956 | notes = }} <pages index="ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ.pdf"from=1 ="ਟਾਈਟਲ" 2="ਵਿਗਿਆਪਨ" 3="1" 1 to=208/> hdrr4h3lsycwhc9fsxkobgwovzkpwpn 242370 242365 2026-11-03T14:07:20Z Harchand Bhinder 2624 242370 wikitext text/x-wiki {{header | title = ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ | author = | translator = | section = | previous = | next = | year = | notes = }} stz97v563erqlb1w1yc2bcnqydnplij 250 75674 242367 2026-11-03T14:02:59Z Kaur.gurmel 192 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਹੈ ਚੇਤੰਨ ਹੋ ਕੇ “ਅੱਜ ਆਥਣ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਦੇ ਨਾਂਅ ਕਿਹੜਾ ਛੱਤਰਾ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ ਕੌਣ ਕਸਾਈ ਦੀ ਹੱਟ ਜਾ ਕੇ ਬੁੱਢੀ ਬੱਕਰੀ ਵੇਚ ਵੱਟ ਕੇ ਠੇਕੇ 'ਚੋਂ ਇਕ ਬੋਤਲ ਲਿਆਈਏ।" ਰੁੱਤ ਫਿਰੀ ਜੱਤ ਭੇਡਾਂ ਪਿੰਡੇ ਸੌਣ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242367 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਹੈ ਚੇਤੰਨ ਹੋ ਕੇ “ਅੱਜ ਆਥਣ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਦੇ ਨਾਂਅ ਕਿਹੜਾ ਛੱਤਰਾ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ ਕੌਣ ਕਸਾਈ ਦੀ ਹੱਟ ਜਾ ਕੇ ਬੁੱਢੀ ਬੱਕਰੀ ਵੇਚ ਵੱਟ ਕੇ ਠੇਕੇ 'ਚੋਂ ਇਕ ਬੋਤਲ ਲਿਆਈਏ।" ਰੁੱਤ ਫਿਰੀ ਜੱਤ ਭੇਡਾਂ ਪਿੰਡੇ ਸੌਣ ਦੇ ਖੱਬਲ ਵਾਂਗੂੰ ਫੁੱਟੀ ਭੁੱਖੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਊਂਧੀ ਪਾਈਂ ਬੇਵਸੀਆਂ ਦੇ ਅੱਥਰ ਭਰ ਕੇ ਬਿਰਛਾਂ ਵਰਗਾ ਜੇਰਾ ਕਰਕੇ ਆ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਨੇ ਮਾਲਕ ਅੱਗੇ । ਭੇਡਾਂ ਤੋਂ ਉੱਨ ਕਿਹੜਾ ਛੱਡੇ !<noinclude>{{right|੨੫}}</noinclude> 2rl30wt8y1z5rsqhll6vr4hyyo9ckiq 242368 242367 2026-11-03T14:04:08Z Kaur.gurmel 192 /* ਸੋਧਣਾ */ 242368 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{Block center|<poem>ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਹੈ ਚੇਤੰਨ ਹੋ ਕੇ “ਅੱਜ ਆਥਣ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਦੇ ਨਾਂਅ ਕਿਹੜਾ ਛੱਤਰਾ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ ਕੌਣ ਕਸਾਈ ਦੀ ਹੱਟ ਜਾ ਕੇ ਬੁੱਢੀ ਬੱਕਰੀ ਵੇਚ ਵੱਟ ਕੇ ਠੇਕੇ 'ਚੋਂ ਇਕ ਬੋਤਲ ਲਿਆਈਏ।" ਰੁੱਤ ਫਿਰੀ ਜੱਤ ਭੇਡਾਂ ਪਿੰਡੇ ਸੌਣ ਦੇ ਖੱਬਲ ਵਾਂਗੂੰ ਫੁੱਟੀ ਭੁੱਖੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਊਂਧੀ ਪਾਈਂ ਬੇਵਸੀਆਂ ਦੇ ਅੱਥਰ ਭਰ ਕੇ ਬਿਰਛਾਂ ਵਰਗਾ ਜੇਰਾ ਕਰਕੇ ਆ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਨੇ ਮਾਲਕ ਅੱਗੇ। ਭੇਡਾਂ ਤੋਂ ਉੱਨ ਕਿਹੜਾ ਛੱਡੇ!</poem>}}<noinclude>{{right|੨੫}}</noinclude> dmjikc9t9h2150qz55ie735yw1zzd0h 242386 242368 2026-11-03T14:57:02Z Taranpreet Goswami 2106 242386 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kaur.gurmel" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਹੈ ਚੇਤੰਨ ਹੋ ਕੇ “ਅੱਜ ਆਥਣ ਦੀ ਮਹਿਫ਼ਲ ਦੇ ਨਾਂਅ ਕਿਹੜਾ ਛੱਤਰਾ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ ਕੌਣ ਕਸਾਈ ਦੀ ਹੱਟ ਜਾ ਕੇ ਬੁੱਢੀ ਬੱਕਰੀ ਵੇਚ ਵੱਟ ਕੇ ਠੇਕੇ 'ਚੋਂ ਇਕ ਬੋਤਲ ਲਿਆਈਏ।" ਰੁੱਤ ਫਿਰੀ ਜੱਤ ਭੇਡਾਂ ਪਿੰਡੇ ਸੌਣ ਦੇ ਖੱਬਲ ਵਾਂਗੂੰ ਫੁੱਟੀ ਭੁੱਖੀਆਂ ਭੇਡਾਂ ਊਂਧੀ ਪਾਈਂ ਬੇਵਸੀਆਂ ਦੇ ਅੱਥਰ ਭਰ ਕੇ ਬਿਰਛਾਂ ਵਰਗਾ ਜੇਰਾ ਕਰਕੇ ਆ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਨੇ ਮਾਲਕ ਅੱਗੇ। ਭੇਡਾਂ ਤੋਂ ਉੱਨ ਕਿਹੜਾ ਛੱਡੇ!</poem>}}<noinclude>{{right|੨੫}}</noinclude> mwz7gqra346utgesaw7jh6phmsyzhk7 250 75675 242387 2026-11-03T14:58:53Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242387 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|9em}} {{Block center|<poem> '''ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਆਤਮਾ''' ਇਕ ਕੁੜੀ ਅਣਜਾਣੀ ਨਿੱਤ ਆ ਮੇਰੇ ਗਲ ਵਿਚ ਬਾਹਾਂ ਪਾ ਕੇ ਫਿੱਕੇ ਫਿੱਕੇ ਹੋਠਾਂ ਉੱਤੇ ਮਿੱਠਾ ਚੁੰਮਣ ਧਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਨੈਣਾਂ ਦੀ ਸੁੰਨ ਕਾਲਖ਼ ਦੇ ਵਿਚ ਚਿੱਟਾ ਚਾਨਣ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਰੂਪ ਉਹਦਾ ਕੇਸਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਪਵਨ ਵਜੂਦ ਮਹਿਕ ਦੀਆਂ ਪੰਡਾਂ ਸਮਾਂ ਸਥਾਨ ਆਕਾਰ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਕਿਰਨਾਂ ਵਰਗੇ ਕੇਸਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਫੁੱਲ ਟੁੰਗ ਕੇ ਤੁਰਦੀ ਧਰਤੀ ਸਾਗਰ ਝਿਲਮਿਲ ਝਿਲਮਿਲ ਸੱਤ ਅਸਮਾਨੋਂ ਚਾਂਦੀ ਝਰਦੀ</poem>}}<noinclude></noinclude> fkwtah6pyoa7gj791lxvcx7nuuzxahy 250 75676 242388 2026-11-03T15:25:45Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਏਸ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਕ ਕਮਾਉਣਾ ਵਿਸ਼ਵ-ਪੀੜ ਦੀਆਂ ਘੁੱਟਾਂ ਭਰਨਾ ਨੰਗੇ ਪੈਰ ਅੰਗਿਆਰੀਂ ਤੁਰਨਾ ਸੰਗਲ-ਸੋਟੇ ਹੱਡ ਹੰਢਾਉਣਾ ਪਿੱਤਾ ਸਾੜ ਸਾੜ ਕੇ ਮਰਨਾ ਨਿੱਤ ਸੁਕਰਾਤ ਪਿਆਲਾ ਪੀਣਾ ਨਿੱਤ ਸੱਚ ਦੀ ਸੂਲੀ ਚ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242388 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਏਸ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਕ ਕਮਾਉਣਾ ਵਿਸ਼ਵ-ਪੀੜ ਦੀਆਂ ਘੁੱਟਾਂ ਭਰਨਾ ਨੰਗੇ ਪੈਰ ਅੰਗਿਆਰੀਂ ਤੁਰਨਾ ਸੰਗਲ-ਸੋਟੇ ਹੱਡ ਹੰਢਾਉਣਾ ਪਿੱਤਾ ਸਾੜ ਸਾੜ ਕੇ ਮਰਨਾ ਨਿੱਤ ਸੁਕਰਾਤ ਪਿਆਲਾ ਪੀਣਾ ਨਿੱਤ ਸੱਚ ਦੀ ਸੂਲੀ ਚੜ੍ਹਨਾ। ਨਿੱਤ ਨਵੇਂ ਦਿਨ ਕਲਪਿਤ ਕੰਨਿਆ ਮੇਰੀ ਬੁੱਕਲ ਦੇ ਵਿਚ ਬਹਿ ਕੇ ਅੱਲ-ਵਲੱਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਪੁੱਛੇ ਆਖੇ, “ਅਗਲੇ ਪਿੰਡ ਜਾਣਾ ਹੈ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਾਟਾਂ ਓਹਲੇ ਖਿੜਦੇ ਚਾਨਣ ਦੇ ਫੁੱਲ ਸੇਜ ਸਜਾਉਣੇ ਵਰਜਿਤ ਰੁੱਖ ਦਾ ਫਲ ਖਾਣਾ ਹੈ।” ਇਕ ਕੁੜੀ ਅਣਜਾਣੀ ਨਿੱਤ ਆ ਮੇਰੇ ਗਲ ਵਿਚ ਬਾਹਾਂ ਪਾ ਕੇ ਸੂਹੇ ਸੂਹੇ ਫੁੱਲ ਮੰਗਦੀ ਹੈ।</poem>}}<noinclude></noinclude> 8x45epbkegz2wizy7jh300m675894sr 242389 242388 2026-11-03T15:27:54Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242389 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਏਸ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਕ ਕਮਾਉਣਾ ਵਿਸ਼ਵ-ਪੀੜ ਦੀਆਂ ਘੁੱਟਾਂ ਭਰਨਾ ਨੰਗੇ ਪੈਰ ਅੰਗਿਆਰੀਂ ਤੁਰਨਾ ਸੰਗਲ-ਸੋਟੇ ਹੱਡ ਹੰਢਾਉਣਾ ਪਿੱਤਾ ਸਾੜ ਸਾੜ ਕੇ ਮਰਨਾ ਨਿੱਤ ਸੁਕਰਾਤ ਪਿਆਲਾ ਪੀਣਾ ਨਿੱਤ ਸੱਚ ਦੀ ਸੂਲੀ ਚੜ੍ਹਨਾ। ਨਿੱਤ ਨਵੇਂ ਦਿਨ ਕਲਪਿਤ ਕੰਨਿਆ ਮੇਰੀ ਬੁੱਕਲ ਦੇ ਵਿਚ ਬਹਿ ਕੇ ਅੱਲ-ਵਲੱਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਪੁੱਛੇ ਆਖੇ, “ਅਗਲੇ ਪਿੰਡ ਜਾਣਾ ਹੈ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਾਟਾਂ ਓਹਲੇ ਖਿੜਦੇ ਚਾਨਣ ਦੇ ਫੁੱਲ ਸੇਜ ਸਜਾਉਣੇ ਵਰਜਿਤ ਰੁੱਖ ਦਾ ਫਲ ਖਾਣਾ ਹੈ।” ਇਕ ਕੁੜੀ ਅਣਜਾਣੀ ਨਿੱਤ ਆ ਮੇਰੇ ਗਲ ਵਿਚ ਬਾਹਾਂ ਪਾ ਕੇ ਸੂਹੇ ਸੂਹੇ ਫੁੱਲ ਮੰਗਦੀ ਹੈ।</poem>}}<noinclude></noinclude> 2iap17kp2m3j10k386o30wptkb6e8r0 250 75677 242390 2026-11-03T15:31:56Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242390 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|8em}} {{Block center|<poem>'''ਮੌਸਮ''' ਮਿੱਤਰੋ! ਮੌਸਮ ਬੜਾ ਗਰਮ ਹੈ ਪਲ ਦੀ ਪਲ ਪੱਖੇ ਦੀ ਠੰਢਕ ਕੋਕਾ-ਕੋਲਾ, ਬੀਅਰ, ਵਿਸਕੀ ਬਰਫ਼ ਦਾ ਚੂਰਾ ਬੋਤਲ ਭਰ ਕੇ ਕਿਹੜੀ ਰਗ ਨੂੰ ਠੰਢੀ ਕਰੀਏ ਹਰ ਇਕ ਆਂਦਰ ਤੜਫ਼ ਰਹੀ ਹੈ ਅੰਗਾਂ 'ਚੋਂ ਅੰਗੜਾਈਆਂ ਮੱਚਣ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਦੁਸ਼ਮਣ ਆ ਕੇ ਅੱਗ ਅੰਗਿਆਰੇ ਬੀਜ ਗਏ ਨੇ। ਕਿੰਨਾ ਹੁੰਮਸ! ਦਮ ਘੁਟਦਾ ਹੈ</poem>}}<noinclude></noinclude> q0x8ah7ch2yvp34j70q7chjdv8vznxu 250 75678 242391 2026-11-03T15:34:17Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242391 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|6em}} {{Block center|<poem>ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਡੱਬੇ ਬੰਦ ਕਰਨਾ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੈਰੀਂ ਪੱਥਰ ਧਰਨਾ ਪੌਣਾਂ ਨੂੰ ਗਲਵੱਕੜੀ ਪਾ ਕੇ ਵਸਲ ਹੰਢਾਵਣ ਵਰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪੇ ਨੂੰ ਛਲ ਕੇ ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਨਾ ਚਿਤਵੋ ਮੌਸਮ ਤਾਂ ਮੌਸਮ ਹੈ ਆਖ਼ਿਰ ਜੋ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਟਲ ਸਕਦਾ। ਮਿੱਤਰੋ! ਮੌਸਮ ਬੜਾ ਗਰਮ ਹੈ। ਬਾਹਰ ਕਿੰਨੀ ਅੱਗ ਵਰ੍ਹਦੀ ਹੈ! ਹੁਣ ਮਸਨੂਈ ਠੰਢ 'ਚ ਬਹਿ ਕੇ ਦਿਲ-ਪੀੜਾ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾ ਠਾਰੋ ਇਸ ਅੱਗ ਦਾ ਵੀ ਮੌਸਮ ਆਉਣੈ ਮੌਸਮ ਜਿਸ ਵਿਚ ਨਾਲ਼ ਅਜ਼ਦਹੇ ਆਦਮਖ਼ਰ ਦਰਿੰਦਿਆਂ ਵਾਲੇ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲ ਸੜ ਜਾਵਣਗੇ। </poem>}}<noinclude></noinclude> g21u0slmut6lop25accow1e9x9mr4a0 0 75679 242396 2026-11-03T23:26:33Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਮੁਹੰਮਦ ਇਮਤਿਆਜ਼ | translator = | section = ਜਮੀਲਾਂ | previous = [[../ਟਿਪ/]] | next = [[../ਨਵੇਂ ਗੁਆਂਢੀ/]] | notes = }} <pages index="ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ.pdf" from=70 to=72 />" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242396 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਮੁਹੰਮਦ ਇਮਤਿਆਜ਼ | translator = | section = ਜਮੀਲਾਂ | previous = [[../ਟਿਪ/]] | next = [[../ਨਵੇਂ ਗੁਆਂਢੀ/]] | notes = }} <pages index="ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ.pdf" from=70 to=72 /> 3bsm6uo8i1jqv8784s3sdsm64c1z2eq 0 75680 242397 2026-11-03T23:28:41Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਮੁਹੰਮਦ ਇਮਤਿਆਜ਼ | translator = | section = ਕਲੋਨੀ | previous = [[../ਵਿਹਲ /]] | next = [[../ਵਾਪਸੀ/]] | notes = }} <pages index="ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ.pdf" from=80 to=81 />" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242397 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਮੁਹੰਮਦ ਇਮਤਿਆਜ਼ | translator = | section = ਕਲੋਨੀ | previous = [[../ਵਿਹਲ /]] | next = [[../ਵਾਪਸੀ/]] | notes = }} <pages index="ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ.pdf" from=80 to=81 /> ifmbfgld04uh2g70e30jal8813h12ti 250 75681 242399 2026-11-03T23:53:06Z Harchand Bhinder 2624 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਕੇਵਲ ਫੇਰ ਬੋਲੀ, "ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ, ਆਉ ਮੇਰੀ ਗਲ ਮੰਨੇ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਚਲੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸੁਖੀ ਰਹਾਂਗੀ। ‘ਪਰ ਕੇਵਲ ਸਰਦਾਰ ਹੁਰਾਂ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਜਾਂਦੀ ਰਹੇਗੀ ! ਮੁਲਖ ਕਠਾ ਹੋਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਗ ਹੰਸਾਈ ਹ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242399 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>ਕੇਵਲ ਫੇਰ ਬੋਲੀ, "ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਹਿਬ, ਆਉ ਮੇਰੀ ਗਲ ਮੰਨੇ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਚਲੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸੁਖੀ ਰਹਾਂਗੀ। ‘ਪਰ ਕੇਵਲ ਸਰਦਾਰ ਹੁਰਾਂ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਜਾਂਦੀ ਰਹੇਗੀ ! ਮੁਲਖ ਕਠਾ ਹੋਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਗ ਹੰਸਾਈ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ !? ਗਿਆ | ‘ਪਰ ਜੇ ਕਰ ਮੈਂ ਵਿਆਹ ਕਰਾ ਕੇ ਫੇਰ ਚਲੀ ਗਈ ਉਥੋਂ, ਤਾਂ......’ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਗਿਆਨ ਬਿਟ ਬਿਟ ਉਸ ਵਲ ਵੇਖਦਾ ਰਿਹਾ ! ਵਿਆਹ ਹੋ ਪੱਗ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਬੂਟ ਪਾਏ ਤੋਂ ਸਾਈਕਲ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਉਸ ਕੇਵਲ ਦੇ ਘਰ ਵਲ ਮੂੰਹ ਕੀਤਾ। ਰਾਹ ਵਿਚ ਉਹ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ ! ਵਿਆਹ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਬਰਾਤ ਵਿਚ ਹੀ ਰੋਟੀ ਵੇਲੇ ਤੇ ਸਵੇਰ ਦੀ ਚਾਹ ਵੇਲੇ ਬਰਾਤ ਨੇ, ਕੀ ਮਰਦਾਂ ਤੇ ਕੀ ਔਰਤਾਂ ਨੇ, ਉਹ ਕੜ੍ਹੀ ਘੋਲੀ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਵੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈ । ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਛੱਡੋ, ਬਰਾਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੇਂ ਛੇ ਛੇ ਤੇ ਅਠ ਅਠ ਪੈਗ ਵਿਸਕੀ ਦੇ ਪੀਤੇ ਤੇ ਫਿਰ ਮੂਧਿਆਂ ਚੋਂ ਹੈ ਇਕ ਦੂਜੇ ਤੇ ਡਿਗੀਆਂ ! ਸਰਦਾਰ ਮਹੰਤਾ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਬਾਰਾਂ ਪੇਟੀਆਂ ਵਿਸਕੀ ਲਗੀ । ਦੁਨੀਆਂ ਵੇਖ ਵੇਖ ਕੇ ਦੰਗ ਰਹਿ ਗਈ । ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਕੀ ਕੁਝ ਨਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ । ਲੋਕ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਸੋਚਦੇ ਸਨ। ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਗਿਆਨ ਸੋਚੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ‘ਆਖਰ ਹੁਣ ਕੀ ਗੱਲ ਹੋ ਗਈ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਹ ਕੋਠੀ ਅਪੜ ਗਿਆ । ਅਗੇ ਕੋਠੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਸ: ਮਹੱਤਾ ਸਿੰਘ ਸਮੇਤ ਪ੍ਰਵਾਰ ਦੇ ਕੁਰਸੀਆਂ ਤੇ ਬੈਠੇ ਸਨ । ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਲਾਂ ਦਸ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਉਦਾਸ ਹਨ । ਨੌਕਰ ਨੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੀ ਸਾਈਕਲ ਫੜ ਲਈ । ਉਸ ਨੇ ਫਤਹਿ ਗਜਾਈ ਤੇ ਸਰਦਾਰ ਦੇ ਕੋਲ ਖ਼ਾਲੀ ਕੁਰਸੀ ਤੇ ਬੈਠ ਗਿਆ । ਸ: ਮਹੰਤਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਕ ਤਾਰ ਵਾਲਾ ਲਫਾਫਾ ਜੇਬ ਵਿਚੋਂ ਕਢ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ੧੦੩<noinclude></noinclude> kwy2ie1ukb6ej07rd5278o9lcron1rs 250 75682 242403 2026-11-04T03:53:12Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242403 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ'''}} '''(ਸ਼ਹੀਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂਅ!)''' ਤੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਤੋਰ ਕੇ ਰੋਇਆ ਨਾ ਕਰ ਤੈਨੂੰ ਤੱਕ ਕੇ ਮਨ ਭਰ ਆਉਂਦੈ! ਦ੍ਰਵ ਜਾਣ ਦੀ ਰੁੱਤ ਹੁਣ ਕਿੱਥੇ! ਵੇਖ ਬਾਗ਼ ਵਿਚ ਸ਼ਬਨਮ ਕਣ ਵੀ ਲੋਹ-ਡਲੀਆਂ ਵਿਚ ਬਦਲ ਗਏ ਨੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਤਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਗਰ ਵੀ ਵਟ ਕੇ ਖ਼ਿਆਲੋਂ ਤਰਲ ਤਰਲ ਤੋਂ ਪੱਥਰ ਹੀਰਾ ਅਗਨ-ਅਪੋਹ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਹਰ ਅੱਖ ਡੋਰੇ ਲਾਲ ਸੁਰਖ਼ ਨੇ ਹਰ ਅੰਗ ਰੋਹ ਵਿਚ ਤਪਿਆ ਤਪਿਆ</poem>}}<noinclude></noinclude> spj6djgczfz0gye1hxc23un0xt2bnu3 242404 242403 2026-11-04T03:53:45Z Taranpreet Goswami 2106 242404 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|6em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ'''}} '''(ਸ਼ਹੀਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂਅ!)''' ਤੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਤੋਰ ਕੇ ਰੋਇਆ ਨਾ ਕਰ ਤੈਨੂੰ ਤੱਕ ਕੇ ਮਨ ਭਰ ਆਉਂਦੈ! ਦ੍ਰਵ ਜਾਣ ਦੀ ਰੁੱਤ ਹੁਣ ਕਿੱਥੇ! ਵੇਖ ਬਾਗ਼ ਵਿਚ ਸ਼ਬਨਮ ਕਣ ਵੀ ਲੋਹ-ਡਲੀਆਂ ਵਿਚ ਬਦਲ ਗਏ ਨੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਤਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਗਰ ਵੀ ਵਟ ਕੇ ਖ਼ਿਆਲੋਂ ਤਰਲ ਤਰਲ ਤੋਂ ਪੱਥਰ ਹੀਰਾ ਅਗਨ-ਅਪੋਹ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਹਰ ਅੱਖ ਡੋਰੇ ਲਾਲ ਸੁਰਖ਼ ਨੇ ਹਰ ਅੰਗ ਰੋਹ ਵਿਚ ਤਪਿਆ ਤਪਿਆ</poem>}}<noinclude></noinclude> lxgtmbnl64mqmduwi7p41i539dafax6 250 75683 242405 2026-11-04T03:55:36Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242405 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|6em}} {{Block center|<poem>ਮੇਰੇ ਮਨ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਵਿਚੋਂ ਚੌਗਿਰਦੇ ਦੀ ਹਰ ਵਸਤੂ ਦੇ ਸੂਹੇ ਸੂਹੇ ਬਿੰਬ ਬਣਦੇ ਨੇ। ਤੇਰੇ ਤਾਂ ਹੱਥ ਠਰੇ ਠਰੇ ਨੇ ਤੂੰ ਤਾਂ ਠੰਢੀ ਸੀਤ ਪਈ ਹੈਂ ਤੂੰ ਅੱਗ ਦਾ ਦਰਿਆ ਨਹੀਂ ਲੰਘਣਾ? ਠੰਢਾ ਪਿੰਡਾ ਸਾੜ ਬਹੇਂਗੀ ਮੇਰੇ ਰੋਮ ਰੋਮ ਵਿਚ ਰਚ ਜਾ ਰੋਹ-ਅੱਗ ਦਾ ਸੰਜੋਅ ਪਹਿਣ ਲੈ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਉਮਰਾਂ ਦੀ ਸਾਥਣ ਤੂੰ ਸਾਹਸ ਦਾ ਸੁੱਚਾ ਸੋਮਾ ਤੇਰੀ ਟਾਹਣੀ ਫੁੱਲ ਖਿੜਦੇ ਨੇ। ਮੌਸਮ ਕਿੰਨਾ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ! ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਗਰਭਾਈ ਕੁੱਖ 'ਚੋਂ ਤਾਪਮਾਨ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਤਾਂ ਕਰ ਫੁੱਲਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਅੱਗ ਮਘਦੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਤੋਰ ਕੇ ਰੋਇਆ ਨਾ ਕਰ ਤੈਨੂੰ ਤੱਕ ਕੇ ਮਨ ਭਰ ਆਉਂਦੈ! </poem>}}<noinclude></noinclude> qoljwodr88nv0tw0auux8eu1wqdmmix 250 75684 242406 2026-11-04T03:57:27Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242406 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{Block center|<poem>{{dhr|6em}} '''ਯਾਦ ਤੇਰੀ''' ਦਿਨਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀਆਂ ਦੂਹਰੀਆਂ ਤੀਹਰੀਆਂ ਤਹਿਆਂ ਹੇਠਾਂ ਯਾਦ ਤੇਰੀ ਇੰਜ ਰੱਖੀ ਸੀਨੇ ਯੁੱਗਾਂ ਤੀਕ ਸੰਭਾਲ ਨੀ। ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਸਚਿਆਰੇ ਜੌਹਰੀ ਹਰੇ-ਕਚਾਰੀ ਪਰਦੇ ਅੰਦਰ ਮਾਰ ਕੇ ਸੱਤ ਵਲ੍ਹੇਟੇ ਧਰਿਆ ਸੱਤ-ਸ਼ਾਹੀਆਂ ਦਾ ਲਾਲ ਨੀ। ਯਾਦ ਤੇਰੀ ਨੂੰ ਇੰਜ ਜੜ ਲੀਤਾ ਠੋਕ ਠੋਕ ਕੇ ਸੀਨੇ ਅੰਦਰ ਬਿਰਹੋਂ ਦੀ ਅੱਗ ਉੱਤੇ ਧਰ ਕੇ ਦਿਲ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਢਾਲ ਨੀ।</poem>}}<noinclude></noinclude> dint3dbm39q432073c3i16nw222o7z0 250 75685 242407 2026-11-04T03:57:54Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਜਿਵੇਂ ਸੁਚੱਜੇ ਸੁਨਿਆਰੇ ਨੇ ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਦੀ ਸੱਗੀ ਉੱਤੇ ਸੂਹੀ ਸੂਹੀ ਦਮਕ ਮਾਰਦਾ ਜੜਿਆ ਠੱਗ ਕਮਾਲ ਨੀ! ਦਿਲ ਦੇ ਨੀਲੇ ਅੰਬਰ ਉੱਤੋਂ ਤਿੱਤਰ ਖੰਭੀਆਂ ਤੁਰ ਤੁਰ ਗਈਆਂ ਤੁਰ ਤੁਰ ਗਈਆਂ ਘਟਾਂ ਕਾਲੀਆਂ ਲੰਘੇ ਹਾੜ ਸਿਆਲ ਨੀ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242407 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>ਜਿਵੇਂ ਸੁਚੱਜੇ ਸੁਨਿਆਰੇ ਨੇ ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਦੀ ਸੱਗੀ ਉੱਤੇ ਸੂਹੀ ਸੂਹੀ ਦਮਕ ਮਾਰਦਾ ਜੜਿਆ ਠੱਗ ਕਮਾਲ ਨੀ! ਦਿਲ ਦੇ ਨੀਲੇ ਅੰਬਰ ਉੱਤੋਂ ਤਿੱਤਰ ਖੰਭੀਆਂ ਤੁਰ ਤੁਰ ਗਈਆਂ ਤੁਰ ਤੁਰ ਗਈਆਂ ਘਟਾਂ ਕਾਲੀਆਂ ਲੰਘੇ ਹਾੜ ਸਿਆਲ ਨੀ। ਪਰ ਇਕ ਯਾਦ ਤੇਰੀ ਦਾ ਤਾਰਾ ਇੰਜ ਅਟੱਲ ਅਡੋਲ ਖੜਾ ਹੈ ਜਿਉਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਅੰਦਰ ਸੂਰਜ ਦਾ ਇਕ ਥਾਲ ਨੀ। ਦਿਲ ਦੀ ਬੰਜਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਯਾਦ ਤੇਰੀ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ ਇੰਜ ਜੰਮਿਆ ਤੇ ਜੰਮ ਕੇ ਮਰਿਆ ਮੇਲ ਤੇਰੇ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਨੀ। ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੀ ਮਜਬੂਰੀ ਵਰਗਾ ਮੁੱਛ ਗਿਆ ਬਕਰੋਟਾ ਕੋਈ ਰੂੰਡਮ-ਰੁੰਡੇ ਪੇਡੇ ਉੱਤੋਂ ਹਰੀ-ਕਚੂਰੀ ਡਾਲ ਨੀ। ३३<noinclude></noinclude> ra288p4i3tzjpt5rnf0bbtkwymadvki 242408 242407 2026-11-04T03:59:41Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242408 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|6em}} {{Block center|<poem>ਜਿਵੇਂ ਸੁਚੱਜੇ ਸੁਨਿਆਰੇ ਨੇ ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਦੀ ਸੱਗੀ ਉੱਤੇ ਸੂਹੀ ਸੂਹੀ ਦਮਕ ਮਾਰਦਾ ਜੜਿਆ ਠੱਗ ਕਮਾਲ ਨੀ! ਦਿਲ ਦੇ ਨੀਲੇ ਅੰਬਰ ਉੱਤੋਂ ਤਿੱਤਰ ਖੰਭੀਆਂ ਤੁਰ ਤੁਰ ਗਈਆਂ ਤੁਰ ਤੁਰ ਗਈਆਂ ਘਟਾਂ ਕਾਲੀਆਂ ਲੰਘੇ ਹਾੜ ਸਿਆਲ ਨੀ। ਪਰ ਇਕ ਯਾਦ ਤੇਰੀ ਦਾ ਤਾਰਾ ਇੰਜ ਅਟੱਲ ਅਡੋਲ ਖੜਾ ਹੈ ਜਿਉਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਅੰਦਰ ਸੂਰਜ ਦਾ ਇਕ ਥਾਲ ਨੀ। ਦਿਲ ਦੀ ਬੰਜਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਯਾਦ ਤੇਰੀ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ ਇੰਜ ਜੰਮਿਆ ਤੇ ਜੰਮ ਕੇ ਮਰਿਆ ਮੇਲ ਤੇਰੇ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਨੀ। ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੀ ਮਜਬੂਰੀ ਵਰਗਾ ਮੁੱਛ ਗਿਆ ਬਕਰੋਟਾ ਕੋਈ ਰੂੰਡਮ-ਰੁੰਡੇ ਪੇਡੇ ਉੱਤੋਂ ਹਰੀ-ਕਚੂਰੀ ਡਾਲ ਨੀ। </poem>}}<noinclude></noinclude> 2u3jqzpamgslh0a26vgzzx9srsqk0od 250 75686 242409 2026-11-04T04:10:35Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>'''ਹੋਣੀ ਦੇ ਲੱਛਣ''' ਕਿੰਜ ਗ਼ਮਾਂ ਦੀ ਗਾਥਾ ਕਹੀਏ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਤਸੀਹਾ ਬਣ ਗਈ ਸੀਨੇ ਦੇ ਵਿਚ ਜਬਰ ਦੀਆਂ ਨੇ ਪੀੜਾਂ ਬਾਤਾਂ ਪਾਉਂਦੀਆਂ। ਸਗਲੀ ਧਰਤੀ ਸੂਲਾਂ ਮੱਲੀ ਮਾਨਵਤਾ ਦੇ ਪੈਰ ਝਰੀਟੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242409 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>'''ਹੋਣੀ ਦੇ ਲੱਛਣ''' ਕਿੰਜ ਗ਼ਮਾਂ ਦੀ ਗਾਥਾ ਕਹੀਏ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਤਸੀਹਾ ਬਣ ਗਈ ਸੀਨੇ ਦੇ ਵਿਚ ਜਬਰ ਦੀਆਂ ਨੇ ਪੀੜਾਂ ਬਾਤਾਂ ਪਾਉਂਦੀਆਂ। ਸਗਲੀ ਧਰਤੀ ਸੂਲਾਂ ਮੱਲੀ ਮਾਨਵਤਾ ਦੇ ਪੈਰ ਝਰੀਟੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ਬੋ ਨੂੰ ਲੂਆਂ ਅੱਗ-ਮੁਆਤੇ ਲਾਉਂਦੀਆਂ। ਹੁਣ ਜਿੰਦੂ ਦੇ ਸੋਹਲ ਰਾਹੀਂ ਹੋਰ ਨਾ ਤਪਣ ਬਰੇਤੇ ਦੇਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਕਣ ਕਣ 'ਚੋਂ ਸੁਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਬਦਲੇ ਰਉਂਦੀਆਂ।</poem>}}<noinclude></noinclude> 6vn45dw8j2f0myvov9dg8vc7dvcxcob 242410 242409 2026-11-04T04:10:51Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242410 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>'''ਹੋਣੀ ਦੇ ਲੱਛਣ''' ਕਿੰਜ ਗ਼ਮਾਂ ਦੀ ਗਾਥਾ ਕਹੀਏ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਤਸੀਹਾ ਬਣ ਗਈ ਸੀਨੇ ਦੇ ਵਿਚ ਜਬਰ ਦੀਆਂ ਨੇ ਪੀੜਾਂ ਬਾਤਾਂ ਪਾਉਂਦੀਆਂ। ਸਗਲੀ ਧਰਤੀ ਸੂਲਾਂ ਮੱਲੀ ਮਾਨਵਤਾ ਦੇ ਪੈਰ ਝਰੀਟੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ਬੋ ਨੂੰ ਲੂਆਂ ਅੱਗ-ਮੁਆਤੇ ਲਾਉਂਦੀਆਂ। ਹੁਣ ਜਿੰਦੂ ਦੇ ਸੋਹਲ ਰਾਹੀਂ ਹੋਰ ਨਾ ਤਪਣ ਬਰੇਤੇ ਦੇਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਕਣ ਕਣ 'ਚੋਂ ਸੁਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਬਦਲੇ ਰਉਂਦੀਆਂ।</poem>}}<noinclude></noinclude> lvyzxgsdm48ko4mzi06vsi0q6froqvr 250 75687 242411 2026-11-04T04:11:32Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਔਹ ਅਸਮਾਨੋਂ ਤਾਰਾ ਟੁੱਟਿਆ ਧਰਤੀ ਦੇ ਘਰ ਦੱਸਣ ਆਇਆ ਜਾਬਰ ਦੇ ਹੱਥ ਕੰਬਣ ਲੱਗੇ ਲੱਤਾਂ ਲੜਖੜਾਉਂਦੀਆਂ।" ਸਿਖ਼ਰ ਦੁਪਹਿਰੇ ਗਿੱਦੜ ਕੂਕਣ ਅੱਧੀ ਰਾਤੀਂ ਕੁੱਤੇ ਰੋਂਦੇ ਰਾਜ ਮਹੱਲ ਦੇ ਗੁੰਬਦ ਉੱਤੇ ਇੱਲਾਂ ਗਿਰਝਾਂ ਭਉ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242411 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>ਔਹ ਅਸਮਾਨੋਂ ਤਾਰਾ ਟੁੱਟਿਆ ਧਰਤੀ ਦੇ ਘਰ ਦੱਸਣ ਆਇਆ ਜਾਬਰ ਦੇ ਹੱਥ ਕੰਬਣ ਲੱਗੇ ਲੱਤਾਂ ਲੜਖੜਾਉਂਦੀਆਂ।" ਸਿਖ਼ਰ ਦੁਪਹਿਰੇ ਗਿੱਦੜ ਕੂਕਣ ਅੱਧੀ ਰਾਤੀਂ ਕੁੱਤੇ ਰੋਂਦੇ ਰਾਜ ਮਹੱਲ ਦੇ ਗੁੰਬਦ ਉੱਤੇ ਇੱਲਾਂ ਗਿਰਝਾਂ ਭਉਂਦੀਆਂ ਇਹ ਨੇ ਸ਼ਗਨ ਸਵੱਲੇ ਯਾਰਾ! ਇਹ ਹੋਣੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦਿੱਸਣ ਦੈਂਤ ਕਿਸੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਨੇ ਘੜੀਆਂ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦੀਆਂ।<noinclude></noinclude> nnnr26hwrpic9hkiuruo0l4a6pq8g67 242412 242411 2026-11-04T04:12:46Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242412 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|6em}} {{Block center|<poem>ਔਹ ਅਸਮਾਨੋਂ ਤਾਰਾ ਟੁੱਟਿਆ ਧਰਤੀ ਦੇ ਘਰ ਦੱਸਣ ਆਇਆ "ਜਾਬਰ ਦੇ ਹੱਥ ਕੰਬਣ ਲੱਗੇ ਲੱਤਾਂ ਲੜਖੜਾਉਂਦੀਆਂ।" ਸਿਖ਼ਰ ਦੁਪਹਿਰੇ ਗਿੱਦੜ ਕੂਕਣ ਅੱਧੀ ਰਾਤੀਂ ਕੁੱਤੇ ਰੋਂਦੇ ਰਾਜ ਮਹੱਲ ਦੇ ਗੁੰਬਦ ਉੱਤੇ ਇੱਲਾਂ ਗਿਰਝਾਂ ਭਉਂਦੀਆਂ ਇਹ ਨੇ ਸ਼ਗਨ ਸਵੱਲੇ ਯਾਰਾ! ਇਹ ਹੋਣੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦਿੱਸਣ ਦੈਂਤ ਕਿਸੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਨੇ ਘੜੀਆਂ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦੀਆਂ। </poem>}}<noinclude></noinclude> jm9j3bbbmiwohwq2fmtgto53py9f7y9