ਵਿਕੀਸਰੋਤ pawikisource https://pa.wikisource.org/wiki/%E0%A8%AE%E0%A9%81%E0%A9%B1%E0%A8%96_%E0%A8%B8%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%BE MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter ਮੀਡੀਆ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਤਸਵੀਰ ਤਸਵੀਰ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਮੀਡੀਆਵਿਕੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਫਰਮਾ ਫਰਮਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਮਦਦ ਮਦਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲੇਖਕ ਲੇਖਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੋਰਟਲ ਪੋਰਟਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਲਿਖਤ ਲਿਖਤ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਆਡੀਓਬੁਕ ਆਡੀਓਬੁਕ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਅਨੁਵਾਦ ਅਨੁਵਾਦ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਪੰਨਾ ਪੰਨਾ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਇੰਡੈਕਸ ਇੰਡੈਕਸ ਗੱਲ-ਬਾਤ TimedText TimedText talk ਮੌਡਿਊਲ ਮੌਡਿਊਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ Event Event talk 252 7012 242693 114550 2026-11-07T23:19:40Z Harchand Bhinder 2624 242693 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item= |Title=ਗੁੰਮਨਾਮ ਕੁੜੀ ਦੇ ਖ਼ਤ |Language=pa |Volume= |Author=ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ 'ਸਚਦੇਵ' |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ 'ਸਚਦੇਵ' ਪ੍ਰੀਤ ਨਗਰ |Address=ਪ੍ਰੀਤ ਨਗਰ |Year=1944 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=_empty_ |Image=1 |Progress=L |Transclusion=no |Validation_date= |Pages=<pagelist 1=ਕਵਰ 2=ਕੋਲੋਫੋਨ 3=ਸਮਰਪਣ 4=- 5to15=roman 5=1 15=ਸਿਰਲੇਖ 16=- 17=1 18=- /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} tdif25irlz3b4hbv3bc1qjimdxbpqkp 252 13142 242656 219838 2026-11-07T14:27:44Z Harchand Bhinder 2624 242656 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item= |Title=ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ |Language=en |Volume= |Author=ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher= |Address= |Year=1942 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=V |Transclusion=no |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਕਵਰ" 2="ਕੋਲੋਫੋਨ" 3to4="-" 5="ਟਾਈਟਲ" 6="ਕੋਲੋਫੋਨ" 7="ਸਮਰਪਣ" 8="ਤਤਕਰਾ" 9="ਭੂਮਿਕਾ" 10="ਅ" 11="ੲ" 12="ਸ" 13="ਹ" 14="ਕ" 15="1" 85to88="-" /> |Volumes= |Remarks={{ਪੰਨਾ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf/8}} |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} 5qcpcv8tesxyg9az7b6co27k8f10uys 242680 242656 2026-11-07T15:31:36Z Harchand Bhinder 2624 242680 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item= |Title=ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ |Language=en |Volume= |Author=ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher= |Address= |Year=1942 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=V |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਕਵਰ" 2="ਕੋਲੋਫੋਨ" 3to4="-" 5="ਟਾਈਟਲ" 6="ਕੋਲੋਫੋਨ" 7="ਸਮਰਪਣ" 8="ਤਤਕਰਾ" 9="ਭੂਮਿਕਾ" 10="ਅ" 11="ੲ" 12="ਸ" 13="ਹ" 14="ਕ" 15="1" 85to88="-" /> |Volumes= |Remarks={{ਪੰਨਾ:ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf/8}} |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} kexqqqoqo9jfmd20iriqvqs2s0e4826 250 13314 242655 232631 2026-11-07T14:24:41Z Harchand Bhinder 2624 242655 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude> {{center|{{xxxx-larger|'''ਤਤਕਰਾ'''}}}} {{rh|੧. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]]||੧}} {{rh|੨. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ|ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ]]||੧੧}} {{rh|੩. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ|ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ]]||੧੫}} {{rh|੪. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ|ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ]] ||੩੧}} {{rh|੫. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ|ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ]] ||੩੫}} {{rh|੬. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ|ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ]]||੪੯}} {{rh|੭. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ|ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ]]||੫੫}} {{rh|੮. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ|ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ]] ||੬੧}}<noinclude></noinclude> qy6flmhm96i3c63yrexz1lqsaa9ofwy 242679 242655 2026-11-07T15:31:00Z Harchand Bhinder 2624 242679 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude> {{center|{{xxxx-larger|'''ਤਤਕਰਾ'''}}}} {{rh|੧. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]]||੧}} {{rh|੨. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ|ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ]]||੧੧}} {{rh|੩. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ|ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ]]||੧੫}} {{rh|੪. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ|ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ]]||੩੧}} {{rh|੫. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ|ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ]]||੪੫}} {{rh|੬. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ|ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ]]||੪੯}} {{rh|੭. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ|ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ]]||੫੫}} {{rh|੮. [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ|ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ]]||੬੧}}<noinclude></noinclude> rzy6n09d3ovsf338t7l6oikbre6wilm 250 13326 242664 69959 2026-11-07T14:50:58Z Harchand Bhinder 2624 242664 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude>{{Block center|<poem> ਪਰ ਬੱਚੇ “ਰਣਜੀਤ" ਨੇ ਪਰਵਾਹ ਨ ਕੀਤੀ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਲੂਣ ਹਰਾਮੀਆਂ ਨੇ ਡੋਰੀ ਲੀਤੀ! ਬੱਚੇ ਨੇ ਸਰਹੱਦ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਬਹਾਏ, ਗਲ ਕੀ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਇਸ ਜੰਦੇ ਲਾਏ! {{gap}}ਅੱਖ ਮੀਟੀ "ਰਣਜੀਤ" ਨੇ ਫੁੱਟ ਨੇ ਅੱਖ ਖੋਲ੍ਹੀ, ਮੇਰੀ ਦੌਲਤ ਪੱਤ ਦੀ ਖੇਡੀ ਗਈ ਹੋਲੀ। ਫੇਰੂ ਦੇ ਵਿਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਡਾਡਾ ਡੱਕਿਆ, ਮਗਰ ਪਹਾੜਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਮੈਂ ਰੋਕ ਨ ਸੱਕਿਆ! ਸਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਸਾਂ ਬਿਨ ਦਾਰੂ ਲੜਿਆ, ਤਲਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੂਤ ਕੇ ਮੈਂ ਤੋਪੀਂ ਵੜਿਆ। ਮਾਹਨ ਹਿੰਦਸਤਾਨੜੇ ਅਜ ਡੀਂਗਾਂ ਬੜੀਆਂ, ਪੂਰਬ ਦੀਆਂ ਰਜਮਟਾਂ ਸਨ ਉਸ ਦਿਨ ਚੜ੍ਹੀਆਂ! ਭੁਲ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਆਪਣਾ ਮੈਂ ਚਿਲੀਆਂ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਗਰਮੀ ਪਾ ਗਈ ਦੁਸ਼ਮਨ ਨੂੰ ਪਾਲਾ। ਸੁੁੱਟੀਆਂ <ref>ਮਾਨਕਿਆਲਾ, ਜਿਲਾ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਵਿਚ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕੁਝ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੀ ਆਖਰੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਕੇ ਮਜਬੂਰਨ ਹਥਿਆਰ ਚੁੰਮ ਚੁੰਮ ਕੇ ਤੇ ਢਾਹਾਂ ਮਾਰ ਮਾਰ ਕੇ ਸੁੱਟੇ। </ref>ਮਾਨਕਿਆਲ ਵਿਚ ਚੁੰਮ ਚੁੰਮ ਤਲਵਾਰਾਂ, ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਆਣ ਬਹਾਦਰੀ ਨੇ ਲਈਆਂ ਸਾਰਾਂ। ਉਸ ਦਿਨ ਮੇਰੀ ਆਸ ਦੀ ਸੀ ਟੁੱਟੀ ਡੋਰੀ, ਲਕ ਦੂਹਰਾ ਸੀ ਹੋ ਗਿਆ ਡਿੱਗ ਪਈ ਡੰਗੋਰੀ। </poem>}}<noinclude>{{left|-੬-}}</noinclude> pgkdlap9mja9e8dq0mlp293q60xuozf 250 13462 242657 77466 2026-11-07T14:30:17Z Harchand Bhinder 2624 /* ਸੋਧਣਾ */ 242657 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{Css image crop |Image = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf |Page = 24 |bSize = 800 |cWidth = 330 |cHeight = 311 |oTop = 417 |oLeft = 260 |Location = center |Description = }}<noinclude></noinclude> kdxwv2boex2nrchn0tt59hi03vj1su1 242658 242657 2026-11-07T14:30:49Z Harchand Bhinder 2624 242658 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{dhr|14em}}{{Css image crop |Image = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf |Page = 24 |bSize = 800 |cWidth = 330 |cHeight = 311 |oTop = 417 |oLeft = 260 |Location = center |Description = }}<noinclude></noinclude> fv0ajru0oi8iv4scfmhjhlpjnhv0uw0 242659 242658 2026-11-07T14:31:11Z Harchand Bhinder 2624 242659 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{dhr|12em}}{{Css image crop |Image = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf |Page = 24 |bSize = 800 |cWidth = 330 |cHeight = 311 |oTop = 417 |oLeft = 260 |Location = center |Description = }}<noinclude></noinclude> rcrewvbf6dr57no30x6fzvqychsilik 250 13467 242669 69978 2026-11-07T15:00:59Z Harchand Bhinder 2624 242669 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude>{{center|{{xx-larger|'''ਦਸ਼ਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ'''}}}} {{center|'''੧.'''}} {{Block center|<poem>ਦੱਸਿਆ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ ਜਦ ਹੱਥ ਕਰਾਰਾ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਨਸਾਫ ਦਾ ਨ ਚੱਲਿਆ ਚਾਰਾ। ਅੰਨ੍ਹੇਵਾਹ ਚੜ੍ਹਦਾ ਗਿਆ, ਮਜ਼ਹਬ ਦਾ ਪਾਰਾ। ਭੁੰਜੇ ਲੱਥਾ ਰਹਿਮ ਸੀ ਦੁੱਖ ਵੰਡਣ ਹਾਰਾ। ਪ੍ਰੀਤ ਮੁਹੱਬਤੋਂ ਸੱਖਣਾ ਹੋਇਆ ਹਿੰਦ ਸਾਰਾ। ਚੜ੍ਹਿਆ ਚੰਨ ਹਨੇਰ ਦਾ ਲੁੱਕਿਆ ਪੁੰਨ ਤਾਰਾ। {{center|'''੨.'''}} {{gap}}ਪੰਡਿਤ ਗਏ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਨੌਵੇਂ ਗੁਰ ਪਾਸ। "ਸਵਰਗਪੁਰੀ" ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਨਾਸ। ਹਰ ਹਿੰਦੂ ਦੇ ਰੁਕ ਰਹੇ ਹਨ ਹਰ ਦਮ ਸਾਸ। ਅਸਲੀ ਮੋਮਨ ਰਾਜ ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੇ ਨਿਰਾਸ। ਜ਼ੋਰੀਂ ਮੂੰਹੀਂ ਤੁੰਨ ਦੇ ਹੱਡ ਨਾਲੇ ਮਾਸ। <ref>ਮਾਈ ਭਾਗਭਰੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਤੇ ਛੇਵੇਂ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿਤੇ ਸਨ।</ref>ਭਾਗਾਂ ਭਰੀ ਭੋਂ ਕਹਿ ਰਹੀਂ ਕਰ ਪੂਰੀ ਆਸ। ਚੰਨ ਹੈਂ ਤੂੰ ਹੀ ਧਰਮ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਰਾਸ। </poem>}}<noinclude>{{right|੧੫}} {{rule}}</noinclude> dr9r5ige2u8aebs8q7j47xnsm7ljqzy 250 13469 242670 70020 2026-11-07T15:03:30Z Harchand Bhinder 2624 242670 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude>{{block center|<poem>ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਬਨਣਾ ਇਸ ਵਕਤ ਬਿਨ ਇਕ ਤਲਵਾਰ। ਰਖੇ ਸੋਹਣੇ ਸੂਰਮੇ ਬਾਂਕੇ ਅਸਵਾਰ। ਫੌਜਾਂ ਹੀ ਬਚਵਾਨ ਆ ਜ਼ੁਲਮੋਂ ਸੰਸਾਰ। ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਅਮਨ ਹੈ ਕੱਢਿਆ ਤਤਸਾਰ। ਵਧਦੇ ਦਲ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਰਾਜੇ ਬਦਕਾਰ, ਚੜ੍ਹਦੇ ਦੇਖ ਇਕਬਾਲ ਨੂੰ ਖਾਂਦੇ ਸਨ ਖਾਰ। {{gap|2em}}ਚੋਟਾਂ ਨਿਤ ਲਾਉਂਦੀ ਰਹੀ ਧੌਂਸੇ ਦੀ ਵਾਜ, ਰਾਜੇ ਸਮਝੇ ਖਸਣਾ ਹੈ ਗੁਰ ਨੇ ਰਾਜ। ਸ਼ਾਹਾਂ ਨਾਲ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਪਾਜ। ਨਾਲ ਗੁਰੂ ਦੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲਣਾ ਹੈ ਕਾਜ? ਜਿਹੜਾ ਆਖੇ ਇੱਕ ਹੈ ਸਭ ਰਾਜ ਸਮਾਜ। ਚਿੜੀਆਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਪਾ ਰਿਹਾ ਬਾਜਾਂ ਦਾ ਖਾਜ। ਜਾਣੇ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹੀਅਤ "ਕੂੜਾਵਾ ਸਾਜ"। ਮੰਨੇ ਇਕ ਅਕਾਲ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੁਲ ਰਵਾਜ। ਹੱਥ ਵਿਚ ਰਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਹੱਕ ਦਾ ਬਾਜ। ਰੱਖੇ ਕਲਗੀ ਅਣਖ ਦੀ ਅਕਲਾਂ ਦਾ ਤਾਜ। ਚੌਰੀ ਵਾਕਰ ਝੂਮਦੀ ਮੁਖ ਉਤੇ ਲਾਜ। ਆਖੇ ਆਖਰ ਹੋਏਗਾ ਹਿੰਦ ਵਿਚ ਸਵਰਾਜ।{{center|'''੪.'''}}{{gap|2em}}ਗੁਰ ਜਸ ਦੀ ਧੁਪ ਆ ਪਈ ਤੇ ਰਾਜੇ ਗਲ ਕੇ, <ref>ਜਿੱਥੇ ਪਹਾੜੀਏ ਰਾਜਿਆਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਹਾਰ ਖਾਧੀ।</ref>ਭੰਗਾਣੀ ਵਲ ਆਈਆਂ ਕਈ ਧਾਰਾਂ ਰਲ ਕੇ।</poem>}}<noinclude><references /> {{right|੧੭|1em}}</noinclude> n5s4ff6cd1ijn194xza6fznihbeonjv 242671 242670 2026-11-07T15:05:08Z Harchand Bhinder 2624 242671 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude>{{block center|<poem>ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਬਨਣਾ ਇਸ ਵਕਤ ਬਿਨ ਇਕ ਤਲਵਾਰ। ਰਖੇ ਸੋਹਣੇ ਸੂਰਮੇ ਬਾਂਕੇ ਅਸਵਾਰ। ਫੌਜਾਂ ਹੀ ਬਚਵਾਨ ਆ ਜ਼ੁਲਮੋਂ ਸੰਸਾਰ। ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਅਮਨ ਹੈ ਕੱਢਿਆ ਤਤਸਾਰ। ਵਧਦੇ ਦਲ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਰਾਜੇ ਬਦਕਾਰ, ਚੜ੍ਹਦੇ ਦੇਖ ਇਕਬਾਲ ਨੂੰ ਖਾਂਦੇ ਸਨ ਖਾਰ। {{gap|2em}}ਚੋਟਾਂ ਨਿਤ ਲਾਉਂਦੀ ਰਹੀ ਧੌਂਸੇ ਦੀ ਵਾਜ, ਰਾਜੇ ਸਮਝੇ ਖਸਣਾ ਹੈ ਗੁਰ ਨੇ ਰਾਜ। ਸ਼ਾਹਾਂ ਨਾਲ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਪਾਜ। ਨਾਲ ਗੁਰੂ ਦੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲਣਾ ਹੈ ਕਾਜ? ਜਿਹੜਾ ਆਖੇ ਇੱਕ ਹੈ ਸਭ ਰਾਜ ਸਮਾਜ। ਚਿੜੀਆਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਪਾ ਰਿਹਾ ਬਾਜਾਂ ਦਾ ਖਾਜ। ਜਾਣੇ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹੀਅਤ "ਕੂੜਾਵਾ ਸਾਜ"। ਮੰਨੇ ਇਕ ਅਕਾਲ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੁਲ ਰਵਾਜ। ਹੱਥ ਵਿਚ ਰਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਹੱਕ ਦਾ ਬਾਜ। ਰੱਖੇ ਕਲਗੀ ਅਣਖ ਦੀ ਅਕਲਾਂ ਦਾ ਤਾਜ। ਚੌਰੀ ਵਾਕਰ ਝੂਮਦੀ ਮੁਖ ਉਤੇ ਲਾਜ। ਆਖੇ ਆਖਰ ਹੋਏਗਾ ਹਿੰਦ ਵਿਚ ਸਵਰਾਜ।{{center|'''੪.'''}}{{gap|2em}}ਗੁਰ ਜਸ ਦੀ ਧੁਪ ਆ ਪਈ ਤੇ ਰਾਜੇ ਗਲ ਕੇ, <ref>ਜਿੱਥੇ ਪਹਾੜੀਏ ਰਾਜਿਆਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਹਾਰ ਖਾਧੀ।</ref>ਭੰਗਾਣੀ ਵਲ ਆਈਆਂ ਕਈ ਧਾਰਾਂ ਰਲ ਕੇ।</poem>}}<noinclude>{{right|੧੭|1em}}</noinclude> a5l4nuchrq7qsdbi376pm3b3y1i6zcm 250 13496 242660 77467 2026-11-07T14:32:16Z Harchand Bhinder 2624 /* ਸੋਧਣਾ */ 242660 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>{{dhr|12em}}{{Css image crop |Image = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf |Page = 58 |bSize = 800 |cWidth = 287 |cHeight = 260 |oTop = 409 |oLeft = 261 |Location = center |Description = }}<noinclude></noinclude> benkzqzc1w33j7f6ih7xp6fqe1ptsl8 250 13515 242677 70061 2026-11-07T15:25:43Z Harchand Bhinder 2624 242677 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude>{{Block center|<poem> ਹੱਥਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੇਵਣੇ ਨਹੀਂ ਹੱਕ-ਕਟੋਰੇ। ਪ੍ਰੀਤੀ ਰੰਗਤ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਕੋਰੇ। ਵੀਰਾਂ ਵਾਂਗ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਰਖਾਂਗੇ ਗੋਰੇ।" {{center|'''੫.'''}} {{gap}}ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਹੈ ਨੀਵੀਂ ਪਾਈ:- "ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਾਲ ਦੀ ਰੁੜ੍ਹ ਗਈ ਕਮਾਈ। ਹੋਂਦੀ ਨਹੀਂ ਹੱਕਦਾਰ ਦੀ ਹੁਣ ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ। ਸਾਨੂੰ ਮੂਰਖ ਆਖ ਕੇ ਛਾਂਟਣ ਦਾਨਾਈ। ਦਿੱਤੇ ਤੋੜ ਵਿਛੜ ਨੇਂ ਸਾਡੇ ਹੀ ਭਾਈ। ਛਲੀਆਂ ਪਲ ਵਿਚ ਕਰ ਲਿਆ ਪਰਬਤ ਨੂੰ ਰਾਈ। ਬਾਲ ਦਲੀਪ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਰਨਾ ਈਸਾਈ। ਚਾਹੁੰਦੇ ਮੇਰੀ <ref>ਸਰਦਾਰ ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਅਟਾਰੀ ਵਾਲੇ ਦੀ ਸਪੁਤਰੀ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦਲੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕੁੜਮਾਈ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।</ref>ਭੈਣ ਦੀ ਟੁੱਟੇ ਕੁੜਮਾਈ। ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਤਾਵਾਨ ਦੀ ਸਿਰ ਫੌਜ ਚੜ੍ਹਾਈ। ਗਹਿਣੇ ਪਾ ਕਸ਼ਮੀਰ ਨੂੰ ਹੈ ਸ਼ਾਨ ਰੁਲਾਈ। ਬਹਿ ਗਈ ਮੁੱਠਾਂ ਮੀਟ ਕੇ ਹੁਣ ਜਿੰਦਾਂ ਮਾਈ। ਡੋਗਰਿਆਂ ਨੇ ਰਾਜ ਦੀ ਹੈ ਖੇਹ ਉਡਾਈ, ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ <ref>ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਭੇ ਸਰਕਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ।</ref>ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਉਂ ਯਾਰੀ ਲਾਈ? ਗੰਢ ਨ ਦੰਦਾਂ ਤੋਂ ਖੁਲੀ ਜੋ ਹੱਥੀਂ ਪਾਈ। </poem>}}<noinclude>{{right|੬੩}}</noinclude> m7136x9nergbehn739ie065ei6v5i4a 250 13516 242678 70065 2026-11-07T15:28:25Z Harchand Bhinder 2624 242678 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Gurtej Chauhan" /></noinclude>{{Block center|<poem> ਦੂਜੀ ਗਲ ਮਹਾਰਾਜ ਨੇ ਨ ਸੋਚ ਦੁੜਾਈ। ਸਿਰ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ ਬਹਾਲਿਆ ਦਿਲ ਵਿਚ ਕੀ ਆਈ? ਝਿਜਕਦਿਆਂ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ ਤੋਂ ਸੀ ਉਮਰ ਬਤਾਈ। ਗਲ ਕੀ ਨੌ ਨਿਹਾਲ ਨੇ ਸੀ ਸੂਝ ਦਿਖਾਈ। ਉਹਨੇ ਨਾਲ <ref>ਦੇਖੋ ਇਤਹਾਸ ਪਰਵੇਸ਼ਕਾ ਕਰਤਾ ਸ੍ਰੀ ਜੈ ਚੰਦ੍ਰ ਵਿਦਿਆ ਅਲੰਕਾਰ।</ref>ਨਪਾਲੀਆਂ ਸੀ ਬਣਤ ਬਣਾਈ। ਹਾਏ ਜਲਦੀ ਗੁਜ਼ਰਿਆ ਨ ਛਿੜੀ ਲੜਾਈ! ਘੜੀ ਨ ਆਉਂਦੀ ਇਹ ਕਦੀ ਜੋ ਅਜ ਹੈ ਆਈ। ਆਖੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਹੁਣ ਕਰੂੰ ਲੜਾਈ।" ਤੇਗ਼ ਮਿਆਨੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਉਸ ਹਿੱਕੇ ਲਾਈ। {{center|'''੬.'''}} {{gap}}ਚਲੋ ਵੀ ਨ ਚੱਲੀਏ ਹੁਣ ਵਿਚ ਹਜ਼ਾਰੇ। ਐਬਟ ਦਾ ਮੁੰਹ ਤੱਕੀਏ ਕੀ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰੇ? ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਨ ਸਿੰਘ ਭਬਕਾਰੇ। ਚਤਰ ਸਿੰਘ ਵੀ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਸੱਭੇ ਕਾਰੇ। ਆਖੇ "ਵਿਚ ਗੁਲਾਮੀਆਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨੇਂ ਭਾਰੇ। ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪਏ ਰਾਸ ਨੇਂ ਮੇਰੇ ਖਤ ਸਾਰੇ। ਵਾਰ ਅਖੀਰੀ ਕਰ ਲਵਾਂ ਮੈਂ ਬੁੱਢੇ ਵਾਰੇ"। ਕਿੰਨੇ ਗਾਂਢੇ ਗੰਢ ਕੇ ਉਸ ਪਿੰਡ ਸਵਾਰੇ! ਗਿਆ ਸੰਦੇਸ ਪਸ਼ੌਰ ਨੂੰ ਕਰ ਲਵੋ ਤਿਆਰੇ। ਕਾਬਲ ਤਕ ਸਰਦਾਰ ਨੇ ਭੇਜੇ ਹਲਕਾਰੇ। ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਅਮੀਰ ਨੂੰ "ਮੈਂ ਜਾਵਾਂ ਵਾਰੇ। </poem>}}<noinclude>{{left|੬੪}}</noinclude> otwrezgy4a84qofhnlk1a7vutqs85hg 250 21961 242712 53065 2026-11-08T01:14:15Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 242712 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੧੨੭੦}}</noinclude>ਕੀਜੈ॥੨॥੧੩॥੧੭॥ ਮਲਾਰ ਮਃ ੫॥ ਪ੍ਰਭ ਕੋ ਭਗਤਿ ਬਛਲੁ ਬਿਰਦਾਇਓ॥ ਨਿੰਦਕ ਮਾਰਿ ਚਰਨ ਤਲ ਦੀਨੇ ਅਪੁਨੋ ਜਸੁ ਵਰਤਾਇਓ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੈ ਜੈ ਕਾਰੁ ਕੀਨੋ ਸਭ ਜਗ ਮਹਿ ਦਇਆ ਜੀਅਨ ਮਹਿ ਪਾਇਓ॥ ਕੰਠਿ ਲਾਇ ਅਪੁਨੋ ਦਾਸੁ ਰਾਖਿਓ ਤਾਤੀ ਵਾਉ ਨ ਲਾਇਓ॥੧॥ ਅੰਗੀਕਾਰੁ ਕੀਓ ਮੇਰੇ ਸੁਆਮੀ ਭ੍ਰਮੁ ਭਉ ਮੇਟਿ ਸੁਖਾਇਓ॥ ਮਹਾ ਅਨੰਦ ਕਰਹੁ ਦਾਸ ਹਰਿ ਕੇ ਨਾਨਕ ਬਿਸ੍ਵਾਸੁ ਮਨਿ ਆਇਓ॥੨॥੧੪॥੧੮॥ {{center|ਰਾਗੁ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫ ਚਉਪਦੇ ਘਰੁ ੨ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਗੁਰਮੁਖਿ ਦੀਸੈ ਬ੍ਰਹਮ ਪਸਾਰੁ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਤ੍ਰੈ ਗੁਣੀਆਂ ਬਿਸਥਾਰੁ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਨਾਦ ਬੇਦ ਬੀਚਾਰੁ॥ ਬਿਨੁ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਘੋਰ ਅੰਧਾਰੁ॥੧॥ ਮੇਰੇ ਮਨ ਗੁਰੁ ਗੁਰੁ ਕਰਤ ਸਦਾ ਸੁਖੁ ਪਾਈਐ॥ ਗੁਰ ਉਪਦੇਸਿ ਹਰਿ ਹਿਰਦੈ ਵਸਿਓ ਸਾਸਿ ਗਿਰਾਸਿ ਅਪਣਾ ਖਸਮੁ ਧਿਆਈਐ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਗੁਰ ਕੇ ਚਰਣ ਵਿਟਹੁ ਬਲਿ ਜਾਉ॥ ਗੁਰ ਕੇ ਗੁਣ ਅਨਦਿਨੁ ਨਿਤ ਗਾਉ॥ ਗੁਰ ਕੀ ਧੂੜਿ ਕਰਉ ਇਸਨਾਨੁ॥ ਸਾਚੀ ਦਰਗਹ ਪਾਈਐ ਮਾਨੁ॥੨॥ ਗੁਰੁ ਬੋਹਿਥੁ ਭਵਜਲ ਤਾਰਣਹਾਰੁ॥ ਗੁਰਿ ਭੇਟਿਐ ਨ ਹੋਇ ਜੋਨਿ ਅਉਤਾਰੁ॥ ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਸੋ ਜਨੁ ਪਾਏ॥ ਜਾ ਕਉ ਕਰਮਿ ਲਿਖਿਆ ਧੁਰਿ ਆਏ॥੩॥ ਗੁਰੁ ਮੇਰੀ ਜੀਵਨਿ ਗੁਰੁ ਆਧਾਰੁ॥ ਗੁਰੁ ਮੇਰੀ ਵਰਤਣਿ ਗੁਰੁ ਪਰਵਾਰੁ॥ ਗੁਰੁ ਮੇਰਾ ਖਸਮੁ ਸਤਿਗੁਰ ਸਰਣਾਈ॥ ਨਾਨਕ ਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਜਾ ਕੀ ਕੀਮ ਨ ਪਾਈ॥੪॥੧॥੧੯॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਰ ਕੇ ਚਰਨ ਹਿਰਦੈ ਵਸਾਏ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਭਿ ਆਪਿ ਮਿਲਾਏ॥ ਅਪਨੇ ਸੇਵਕ ਕਉ ਲਏ ਪ੍ਰਭੁ ਲਾਇ॥ ਤਾ ਕੀ ਕੀਮਤਿ ਕਹੀ ਨ ਜਾਇ॥੧॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪੂਰਨ ਸੁਖਦਾਤੇ॥ ਤੁਮ੍ਹਰੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਤੇ ਤੂੰ ਚਿਤਿ ਆਵਹਿ ਆਠ ਪਹਰ ਤੇਰੈ ਰੰਗਿ ਰਾਤੇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਗਾਵਣੁ ਸੁਨਣੁ ਸਭੁ ਤੇਰਾ ਭਾਣਾ॥ ਹੁਕਮੁ ਬੂਝੈ ਸੋ ਸਾਚਿ ਸਮਾਣਾ॥ ਜਪਿ ਜਪਿ ਜੀਵਹਿ ਤੇਰਾ ਨਾਂਉ॥ ਤੁਝ ਬਿਨੁ ਦੂਜਾ ਨਾਹੀ ਥਾਉ॥੨॥ ਦੁਖ ਸੁਖ ਕਰਤੇ ਹੁਕਮੁ ਰਜਾਇ॥ ਭਾਣੈ ਬਖਸ ਭਾਣੈ ਦੇਇ ਸਜਾਇ॥ ਦੁਹਾਂ ਸਿਰਿਆਂ ਕਾ ਕਰਤਾ ਆਪਿ॥ ਕੁਰਬਾਣੁ ਜਾਂਈ ਤੇਰੇ ਪਰਤਾਪ॥੩॥ ਤੇਰੀ ਕੀਮਤਿ ਤੂਹੈ ਜਾਣਹਿ॥ ਤੂ ਆਪੇ ਬੂਝਹਿ ਸੁਣਿ ਆਪਿ ਵਖਾਣਹਿ॥ ਸੇਈ ਭਗਤ ਜੋ ਤੁਧੁ<noinclude></noinclude> bb5kyqu7us703o2qmwk5rvxld6yu42f 250 21962 242721 53066 2026-11-08T01:24:39Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 242721 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੧੨੭੧}}</noinclude>ਭਾਣੇ॥ ਨਾਨਕ ਤਿਨ ਕੈ ਸਦ ਕੁਰਬਾਣੇ॥੪॥੨॥੨੦॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਪਰਮੇਸਰੁ ਹੋਆ ਦਇਆਲੁ॥ ਮੇਘੁ ਵਰਸੈ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਧਾਰ॥ ਸਗਲੇ ਜੀਅ ਜੰਤ ਤ੍ਰਿਪਤਾਸੇ॥ ਕਾਰਜ ਆਏ ਪੂਰੇ ਰਾਸੇ॥੧॥ ਸਦਾ ਸਦਾ ਮਨ ਨਾਮੁ ਸਮ੍ਹਾਲਿ॥ ਗੁਰ ਪੂਰੇ ਕੀ ਸੇਵਾ ਪਾਇਆ ਐਥੈ ਓਥੈ ਨਿਬਹੈ ਨਾਲਿ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਦੁਖੁ ਭੰਨਾ ਭੈ ਭੰਜਨਹਾਰ॥ ਆਪਣਿਆ ਜੀਆ ਕੀ ਕੀਤੀ ਸਾਰ॥ ਰਾਖਨਹਾਰ ਸਦਾ ਮਿਹਰਵਾਨ॥ ਸਦਾ ਸਦਾ ਜਾਈਐ ਕੁਰਬਾਨ॥੨॥ ਕਾਲੁ ਗਵਾਇਆ ਕਰਤੈ ਆਪਿ॥ ਸਦਾ ਸਦਾ ਮਨ ਤਿਸ ਨੋ ਜਾਪਿ॥ ਦ੍ਰਿਸਟਿ ਧਾਰਿ ਰਾਖੇ ਸਭਿ ਜੰਤ॥ ਗੁਣ ਗਾਵਹੁ ਨਿਤ ਨਿਤ ਭਗਵੰਤ॥੩॥ ਏਕੋ ਕਰਤਾ ਆਪੇ ਆਪ॥ ਹਰਿ ਕੇ ਭਗਤ ਜਾਣਹਿ ਪਰਤਾਪ॥ ਨਾਵੈ ਕੀ ਪੈਜ ਰਖਦਾ ਆਇਆ॥ ਨਾਨਕੁ ਬੋਲੇ ਤਿਸ ਕਾ ਬੋਲਾਇਆ॥੪॥੩॥੨੧॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਰ ਸਰਣਾਈ ਸਗਲ ਨਿਧਾਨ॥ ਸਾਚੀ ਦਰਗਹਿ ਪਾਈਐ ਮਾਨੁ॥ ਭ੍ਰਮੁ ਭਉ ਦੂਖੁ ਦਰਦੁ ਸਭੁ ਜਾਇ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਸਦ ਹਰਿ ਗੁਣ ਗਾਇ॥੧॥ ਮਨ ਮੇਰੇ ਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਸਾਲਾਹਿ॥ ਨਾਮੁ ਨਿਧਾਨੁ ਜਪਹੁ ਦਿਨੁ ਰਾਤੀ ਮਨ ਚਿੰਦੇ ਫਲ ਪਾਇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਤਿਗੁਰ ਜੇਵਡੁ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਇ॥ ਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸੋਇ॥ ਜਨਮ ਮਰਣ ਦੂਖ ਤੇ ਰਾਖੈ॥ ਮਾਇਆ ਬਿਖੁ ਫਿਰਿ ਬਹੁੜਿ ਨ ਚਾਖੈ॥੨॥ ਗੁਰ ਕੀ ਮਹਿਮਾ ਕਥਨੁ ਨ ਜਾਇ॥ ਗੁਰੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਸਾਚੈ ਨਾਇ॥ ਸਚੁ ਸੰਜਮੁ ਕਰਣੀ ਸਭੁ ਸਾਚੀ॥ ਸੋ ਮਨੁ ਨਿਰਮਲੁ ਜੋ ਗੁਰ ਸੰਗਿ ਰਾਚੀ॥੩॥ ਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਪਾਈਐ ਵਡ ਭਾਗਿ॥ ਕਾਮੁ ਕ੍ਰੋਧੁ ਲੋਭੁ ਮਨ ਤੇ ਤਿਆਗਿ॥ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਗੁਰ ਚਰਣ ਨਿਵਾਸਿ॥ ਨਾਨਕ ਕੀ ਪ੍ਰਭ ਸਚੁ ਅਰਦਾਸਿ॥੪॥੪॥੨੨॥ {{center|ਰਾਗੁ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫ ਪੜਤਾਲ ਘਰੁ ੩ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਗੁਰ ਮਨਾਰਿ ਪ੍ਰਿਅ ਦਇਆਰ ਸਿਉ ਰੰਗੁ ਕੀਆ॥ ਕੀਨੋ ਰੀ ਸਗਲ ਸਂੀਗਾਰ॥ ਤਜਿਓ ਰੀ ਸਗਲ ਬਿਕਾਰ॥ ਧਾਵਤੋ ਅਸਥਿਰੁ ਥੀਆ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਐਸੇ ਰੇ ਮਨ ਪਾਇ ਕੈ ਆਪੁ ਗਵਾਇ ਕੈ ਕਰਿ ਸਾਧਨ ਸਿਉ ਸੰਗੁ॥ ਬਾਜੇ ਬਜਹਿ ਮ੍ਰਿਦੰਗ ਅਨਾਹਦ ਕੋਕਿਲ ਰੀ ਰਾਮ ਨਾਮੁ ਬੋਲੈ ਮਧੁਰ ਬੈਨ ਅਤਿ ਸੁਹੀਆ॥੧॥ ਐਸੀ ਤੇਰੇ ਦਰਸਨ ਕੀ ਸੋਭ ਅਤਿ ਅਪਾਰ ਪ੍ਰਿਅ ਅਮੋਘ ਤੈਸੇ ਹੀ ਸੰਗਿ ਸੰਤ ਬਨੇ॥ ਭਵ ਉਤਾਰ ਨਾਮ ਭਨੇ॥ ਰਮ ਰਾਮ<noinclude></noinclude> hs8ztxmb1a4uwc202pjab2kob0y0ytv 250 21963 242726 53067 2026-11-08T01:35:45Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 242726 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੧੨੭੨}}</noinclude>ਰਾਮ ਮਾਲ॥ ਮਨਿ ਫੇਰਤੇ ਹਰਿ ਸੰਗਿ ਸੰਗੀਆ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਪ੍ਰਿਉ ਪ੍ਰੀਤਮੁ ਥੀਆ॥੨॥੧॥੨੩॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਮਨੁ ਘਨੈ ਭ੍ਰਮੈ ਬਨੈ॥ ਉਮਕਿ ਤਰਸਿ ਚਾਲੈ॥ ਪ੍ਰਭ ਮਿਲਬੇ ਕੀ ਚਾਹ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਤ੍ਰੈ ਗੁਨ ਮਾਈ ਮੋਹਿ ਆਈ ਕਹੰਉ ਬੇਦਨ ਕਾਹਿ॥੧॥ ਆਨ ਉਪਾਵ ਸਗਰ ਕੀਏ ਨਹਿ ਦੂਖ ਸਾਕਹਿ ਲਾਹਿ॥ ਭਜੁ ਸਰਨਿ ਸਾਧੂ ਨਾਨਕਾ ਮਿਲੁ ਗੁਨ ਗੋਬਿੰਦਹਿ ਗਾਹਿ॥੨॥੨॥੨੪॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਪ੍ਰਿਅ ਕੀ ਸੋਭ ਸੁਹਾਵਨੀ ਨੀਕੀ॥ ਹਾਹਾ ਹੂਹੂ ਗੰਧ੍ਰਬ ਅਪਸਰਾ ਅਨੰਦ ਮੰਗਲ ਰਸ ਗਾਵਨੀ ਨੀਕੀ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਧੁਨਿਤ ਲਲਿਤ ਗੁਨਗ੍ਹ ਅਨਿਕ ਭਾਂਤਿ ਬਹੁ ਬਿਧਿ ਰੂਪ ਦਿਖਾਵਨੀ ਨੀਕੀ॥੧॥ ਗਿਰਿ ਤਰ ਥਲ ਜਲ ਭਵਨ ਭਰਪੁਰਿ ਘਟਿ ਘਟਿ ਲਾਲਨ ਛਾਵਨੀ ਨੀਕੀ॥ ਸਾਧਸੰਗਿ ਰਾਮਈਆ ਰਸੁ ਪਾਇਓ ਨਾਨਕ ਜਾ ਕੈ ਭਾਵਨੀ ਨੀਕੀ॥੨॥੩॥੨੫॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਰ ਪ੍ਰੀਤਿ ਪਿਆਰੇ ਚਰਨ ਕਮਲ ਰਿਦ ਅੰਤਰਿ ਧਾਰੇ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਦਰਸੁ ਸਫਲਿਓ ਦਰਸੁ ਪੇਖਿਓ ਗਏ ਕਿਲਬਿਖ ਗਏ॥ ਮਨ ਨਿਰਮਲ ਉਜੀਆਰੇ॥੧॥ ਬਿਸਮ ਬਿਸਮੈ ਬਿਸਮ ਭਈ॥ ਅਘ ਕੋਟਿ ਹਰਤੇ ਨਾਮ ਲਈ॥ ਗੁਰ ਚਰਨ ਮਸਤਕੁ ਡਾਰਿ ਪਹਿ॥ ਪ੍ਰਭ ਏਕ ਤੂੰਹੀ ਏਕ ਤੁਹੀ॥ ਭਗਤ ਟੇਕ ਤੁਹਾਰੇ॥ ਜਨ ਨਾਨਕ ਸਰਨਿ ਦੁਆਰੇ॥੨॥੪॥੨੬॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਬਰਸੁ ਸਰਸੁ ਆਗਿਆ॥ ਹੋਹਿ ਆਨੰਦ ਸਗਲ ਭਾਗ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸੰਤ ਸੰਗੇ ਮਨੁ ਪਰਫੜੈ ਮਿਲਿ ਮੇਘ ਧਰ ਸੁਹਾਗ॥੧॥ ਘਨਘੋਰ ਪ੍ਰੀਤਿ ਮੋਰ॥ ਚਿਤੁ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਬੂੰਦ ਓਰ॥ ਐਸੋ ਹਰਿ ਸੰਗੇ ਮਨ ਮੋਹ॥ ਤਿਆਗਿ ਮਾਇਆ ਧੋਹ॥ ਮਿਲਿ ਸੰਤ ਨਾਨਕ ਜਾਗਿਆ॥੨॥੫॥੨੭॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਗੁਨ ਗੋਪਾਲ ਗਾਉ ਨੀਤ॥ ਰਾਮ ਨਾਮ ਧਾਰਿ ਚੀਤ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਛੋਡਿ ਮਾਨੁ ਤਜਿ ਗੁਮਾਨੁ ਮਿਲਿ ਸਾਧੂਆ ਕੈ ਸੰਗਿ॥ ਹਰਿ ਸਿਮਰਿ ਏਕ ਰੰਗਿ ਮਿਟਿ ਜਾਂਹਿ ਦੋਖ ਮੀਤ॥੧॥ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਭਏ ਦਇਆਲ॥ ਬਿਨਸਿ ਗਏ ਬਿਖੈ ਜੰਜਾਲ॥ ਸਾਧ ਜਨਾਂ ਕੈ ਚਰਨ ਲਾਗਿ॥ ਨਾਨਕ ਗਾਵੈ ਗੋਬਿੰਦ ਨੀਤ॥੨॥੬॥੨੮॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਘਨੁ ਗਰਜਤ ਗੋਬਿੰਦ ਰੂਪ॥ ਗੁਨ ਗਾਵਤ ਸੁਖ ਚੈਨ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਹਰਿ ਚਰਨ ਸਰਨ ਤਰਨ ਸਾਗਰ ਧੁਨਿ ਅਨਹਤਾ ਰਸ ਬੈਨ॥੧॥ ਪਥਿਕ ਪਿਆਸ ਚਿਤ ਸਰੋਵਰ ਆਤਮ ਜਲੁ ਲੈਨ॥ ਹਰਿ ਦਰਸ ਪ੍ਰੇਮ ਜਨ ਨਾਨਕ ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਭ ਦੈਨ॥੨॥੭॥੨੯॥<noinclude></noinclude> ak1zvvgi6a18i8oil8brm7dmblzz9mn 250 21964 242727 53068 2026-11-08T01:50:46Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 242727 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੧੨੭੩}}</noinclude>ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੫॥ ਹੇ ਗੋਬਿੰਦ ਹੇ ਗੋਪਾਲ ਹੇ ਦਇਆਲ ਲਾਲ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਾਨ ਨਾਥ ਅਨਾਥ ਸਖੇ ਦੀਨ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰ॥੧॥ ਹੇ ਸਮ੍ਰਥ ਅਗਮ ਪੂਰਨ ਮੋਹਿ ਮਇਆ ਧਾਰਿ॥੨॥ ਅੰਧ ਕੂਪ ਮਹਾ ਭਇਆਨ ਨਾਨਕ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰ॥੩॥੮॥੩੦॥ {{center|ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੧ ਅਸਟਪਦੀਆ ਘਰੁ ੧ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਚਕਵੀ ਨੈਨ ਨੀਦ ਨਹਿ ਚਾਹੈ ਬਿਨੁ ਪਿਰ ਨੀਦ ਨ ਪਾਈ॥ ਸੂਰੁ ਚਰ੍ਹੈ ਪ੍ਰਿਉ ਦੇਖੈ ਨੈਨੀ ਨਿਵਿ ਨਿਵਿ ਲਾਗੈ ਪਾਂਈ॥੧॥ ਪਿਰ ਭਾਵੈ ਪ੍ਰੇਮੁ ਸਖਾਈ॥ ਤਿਸੁ ਬਿਨੁ ਘੜੀ ਨਹੀ ਜਗਿ ਜੀਵਾ ਐਸੀ ਪਿਆਸ ਤਿਸਾਈ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਸਰਵਰਿ ਕਮਲੁ ਕਿਰਣਿ ਆਕਾਸੀ ਬਿਗਸੈ ਸਹਜਿ ਸੁਭਾਈ॥ ਪ੍ਰੀਤਮ ਪ੍ਰੀਤਿ ਬਨੀ ਅਭ ਐਸੀ ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਮਿਲਾਈ॥੨॥ ਚਾਤ੍ਰਿਕੁ ਜਲ ਬਿਨੁ ਪ੍ਰਿਉ ਪ੍ਰਿਉ ਟੇਰੈ ਬਿਲਪ ਕਰੈ ਬਿਲਲਾਈ॥ ਘਨਹਰ ਘੋਰ ਦਸੌ ਦਿਸਿ ਬਰਸੈ ਬਿਨੁ ਜਲ ਪਿਆਸ ਨ ਜਾਈ॥੩॥ ਮੀਨ ਨਿਵਾਸ ਉਪਜੈ ਜਲ ਹੀ ਤੇ ਸੁਖ ਦੁਖ ਪੁਰਬਿ ਕਮਾਈ॥ ਖਿਨੁ ਤਿਲੁ ਰਹਿ ਨ ਸਕੈ ਪਲੁ ਜਲ ਬਿਨੁ ਮਰਨੁ ਜੀਵਨੁ ਤਿਸੁ ਤਾਂਈ॥੪॥ ਧਨ ਵਾਂਢੀ ਪਿਰੁ ਦੇਸ ਨਿਵਾਸੀ ਸਚੇ ਗੁਰ ਪਹਿ ਸਬਦੁ ਪਠਾਂਈ॥ ਗੁਣ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਭੁ ਰਿਦੈ ਨਿਵਾਸੀ ਭਗਤਿ ਰਤੀ ਹਰਖਾਈ॥੫॥ ਪ੍ਰਿਉ ਪ੍ਰਿਉ ਕਰੈ ਸਭੈ ਹੈ ਜੇਤੀ ਗੁਰ ਭਾਵੈ ਪ੍ਰਿਉ ਪਾਈ॥ ਪ੍ਰਿਉ ਨਾਲੇ ਸਦ ਹੀ ਸਚਿ ਸੰਗੇ ਨਦਰੀ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਈ ॥੬॥ ਸਭ ਮਹਿ ਜੀਉ ਜੀਉ ਹੈ ਸੋਈ ਘਟਿ ਘਟਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਈ॥ ਗੁਰ ਪਰਸਾਦਿ ਘਰ ਹੀ ਪਰਗਾਸਿਆ ਸਹਜੇ ਸਹਜਿ ਸਮਾਈ॥੭॥ ਅਪਨਾ ਕਾਜੁ ਸਵਾਰਹੁ ਆਪੇ ਸੁਖਦਾਤੇ ਗੋਸਾਂਈ॥ ਗੁਰ ਪਰਸਾਦਿ ਘਰ ਹੀ ਪਿਰੁ ਪਾਇਆ ਤਉ ਨਾਨਕ ਤਪਤਿ ਬੁਝਾਈ॥੮॥੧॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੧॥ ਜਾਗਤੁ ਜਾਗਿ ਰਹੈ ਗੁਰ ਸੇਵਾ ਬਿਨੁ ਹਰਿ ਮੈ ਕੋ ਨਾਹੀ॥ ਅਨਿਕ ਜਤਨ ਕਰਿ ਰਹਣੁ ਨ ਪਾਵੈ ਆਚੁ ਕਾਚੁ ਢਹਿ ਪਾਂਹੀ॥੧॥ ਇਸੁ ਤਨ ਧਨ ਕਾ ਕਹਹੁ ਗਰਬੁ ਕੈਸਾ॥ ਬਿਨਸਤ ਬਾਰ ਨ ਲਾਗੈ ਬਵਰੇ ਹਉਮੈ ਗਰਬਿ ਖਪੈ ਜਗੁ ਐਸਾ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਜੈ ਜਗਦੀਸ ਪ੍ਰਭੂ ਰਖਵਾਰੇ ਰਾਖੈ ਪਰਖੈ ਸੋਈ॥ ਜੇਤੀ ਹੈ ਤੇਤੀ ਤੁਝ ਹੀ ਤੇ ਤੁਮ੍ਹ ਸਰਿ ਅਵਰੁ ਨ ਕੋਈ॥੨॥ ਜੀਅ ਉਪਾਇ ਜੁਗਤਿ ਵਸਿ ਕੀਨੀ ਆਪੇ ਗੁਰਮੁਖਿ ਅੰਜਨੁ॥ ਅਮਰੁ ਅਨਾਥ ਸਰਬ ਸਿਰਿ ਮੋਰਾ ਕਾਲ ਬਿਕਾਲ<noinclude></noinclude> b7kyem6d14hwrftk2dxr8vw203o4fs6 250 21965 242728 53069 2026-11-08T02:03:48Z Kuldip DMW 2077 /* ਸੋਧਣਾ */ 242728 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Kuldip DMW" />{{center|੧੨੭੪}}</noinclude>ਭਰਮ ਭੈ ਭੰਜਨੁ॥੩॥ ਕਾਗਦ ਕੋਟੁ ਇਹੁ ਜਗੁ ਹੈ ਬਪੁਰੋ ਰੰਗਨਿ ਚਿਹਨ ਚਤੁਰਾਈ॥ ਨਾਨ੍ਹੀ ਸੀ ਬੂੰਦ ਪਵਨੁ ਪਤਿ ਖੋਵੈ ਜਨਮਿ ਮਰੈ ਖਿਨੁ ਤਾਂਈ॥੪॥ ਨਦੀ ਉਪਕੰਠਿ ਜੈਸੇ ਘਰੁ ਤਰਵਰੁ ਸਰਪਨਿ ਘਰੁ ਘਰ ਮਾਹੀ॥ ਉਲਟੀ ਨਦੀ ਕਹਾਂ ਘਰੁ ਤਰਵਰੁ ਸਰਪਨਿ ਡਸੈ ਦੂਜਾ ਮਨ ਮਾਂਹੀ॥੫॥ ਗਾਰੁੜ ਗੁਰ ਗਿਆਨੁ ਧਿਆਨੁ ਗੁਰ ਬਚਨੀ ਬਿਖਿਆ ਗੁਰਮਤਿ ਜਾਰੀ॥ ਮਨ ਤਨ ਹੇਂਵ ਭਏ ਸਚੁ ਪਾਇਆ ਹਰਿ ਕੀ ਭਗਤਿ ਨਿਰਾਰੀ॥੬॥ ਜੇਤੀ ਹੈ ਤੇਤੀ ਤੁਧੁ ਜਾਚੈ ਤੂ ਸਰਬ ਜੀਆਂ ਦਇਆਲਾ॥ ਤੁਮ੍ਹਰੀ ਸਰਣਿ ਪਰੇ ਪਤਿ ਰਾਖਹੁ ਸਾਚੁ ਮਿਲੈ ਗੋਪਾਲਾ॥੭॥ ਬਾਧੀ ਧੰਧਿ ਅੰਧ ਨਹੀ ਸੂਝੈ ਬਧਿਕ ਕਰਮ ਕਮਾਵੈ॥ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮਿਲੈ ਤ ਸੁਝਸਿ ਬੂਝਸਿ ਸਚ ਮਨਿ ਗਿਆਨੁ ਸਮਾਵੈ॥੮॥ ਨਿਰਗੁਣ ਦੇਹ ਸਾਚ ਬਿਨੁ ਕਾਚੀ ਮੈ ਪੂਛਉ ਗੁਰੁ ਅਪਨਾ॥ ਨਾਨਕ ਸੋ ਪ੍ਰਭੁ ਪ੍ਰਭੂ ਦਿਖਾਵੈ ਬਿਨੁ ਸਾਚੇ ਜਗੁ ਸੁਪਨਾ॥੯॥੨॥ ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੧॥ ਚਾਤ੍ਰਿਕ ਮੀਨ ਜਲ ਹੀ ਤੇ ਸੁਖੁ ਪਾਵਹਿ ਸਾਰਿੰਗ ਸਬਦਿ ਸੁਹਾਈ॥੧॥ ਰੈਨਿ ਬਬੀਹਾ ਬੋਲਿਓ ਮੇਰੀ ਮਾਈ॥੧॥ ਰਹਾਉ॥ ਪ੍ਰਿਅ ਸਿਉ ਪ੍ਰੀਤਿ ਨ ਉਲਟੈ ਕਬਹੁ ਜੋ ਤੈ ਭਾਵੈ ਸਾਈ॥੨॥ ਨੀਦ ਗਈ ਹਉਮੈ ਤਨਿ ਥਾਕੀ ਸਚ ਮਤਿ ਰਿਦੈ ਸਮਾਈ॥੩॥ ਰੂਖਂੀ ਬਿਰਖਂੀ ਊਡਉ ਭੂਖਾ ਪੀਵਾ ਨਾਮੁ ਸੁਭਾਈ॥੪॥ ਲੋਚਨ ਤਾਰ ਲਲਤਾ ਬਿਲਲਾਤੀ ਦਰਸਨ ਪਿਆਸ ਰਜਾਈ॥੫॥ ਪ੍ਰਿਅ ਬਿਨੁ ਸੀਗਾਰੁ ਕਰੀ ਤੇਤਾ ਤਨੁ ਤਾਪੈ ਕਾਪਰੁ ਅੰਗਿ ਨ ਸੁਹਾਈ॥੬॥ ਅਪਨੇ ਪਿਆਰੇ ਬਿਨੁ ਇਕੁ ਖਿਨੁ ਰਹਿ ਨ ਸਕਂਉ ਬਿਨ ਮਿਲੇ ਨਂੀਦ ਨ ਪਾਈ॥੭॥ ਪਿਰੁ ਨਜੀਕਿ ਨ ਬੂਝੈ ਬਪੁੜੀ ਸਤਿਗੁਰਿ ਦੀਆ ਦਿਖਾਈ॥੮॥ ਸਹਜਿ ਮਿਲਿਆ ਤਬ ਹੀ ਸੁਖੁ ਪਾਇਆ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਸਬਦਿ ਬੁਝਾਈ॥੯॥ ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਤੁਝ ਤੇ ਮਨੁ ਮਾਨਿਆ ਕੀਮਤਿ ਕਹਨੁ ਨ ਜਾਈ॥੧੦॥੩॥ {{center|ਮਲਾਰ ਮਹਲਾ ੧ ਅਸਟਪਦੀਆ ਘਰੁ ੨ ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥}} ਅਖਲੀ ਊਂਡੀ ਜਲੁ ਭਰ ਨਾਲਿ॥ ਡੂਗਰੁ ਊਚਉ ਗੜੁ ਪਾਤਾਲਿ॥ ਸਾਗਰੁ ਸੀਤਲੁ ਗੁਰ ਸਬਦ ਵੀਚਾਰਿ॥ ਮਾਰਗੁ ਮੁਕਤਾ ਹਉਮੈ ਮਾਰਿ॥੧॥ ਮੈ ਅੰਧੁਲੇ ਨਾਵੈ ਕੀ ਜੋਤਿ॥ ਨਾਮ ਅਧਾਰਿ ਚਲਾ ਗੁਰ ਕੈ ਭੈ ਭੇਤਿ॥੧॥<noinclude></noinclude> jcrjutgtuzm4mjnndkjlbv9mfco15g3 252 28322 242695 242040 2026-11-08T00:29:11Z Harchand Bhinder 2624 242695 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q110825974 |Title=ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਪਾਵਾਂ ਬੰਗਲਾ |Language=pa |Volume= |Author=ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਲੋਕਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ |Address=ਮੋਹਾਲੀ |Year= |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=C |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1=ਕਵਰ 2=- 3='ਛੋਟਾ ਟਾਇਟਲ' 4='ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ' 5=ਟਾਇਟਲ 6=ਕੋਲੋਫੋਨ 7=ਸਮਰਪਿਤ 8='ਆਦਰਸ਼ ਵਾਕ' 9to13=ਤਰਤੀਬ 14= /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} sx9nzl06w9oe8ez85to3flh3942e5hj 242696 242695 2026-11-08T00:29:54Z Harchand Bhinder 2624 242696 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q110825974 |Title=ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਪਾਵਾਂ ਬੰਗਲਾ |Language=pa |Volume= |Author=ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਲੋਕਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ |Address=ਮੋਹਾਲੀ |Year= |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=X |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1=ਕਵਰ 2=- 3='ਛੋਟਾ ਟਾਇਟਲ' 4='ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ' 5=ਟਾਇਟਲ 6=ਕੋਲੋਫੋਨ 7=ਸਮਰਪਿਤ 8='ਆਦਰਸ਼ ਵਾਕ' 9to13=ਤਰਤੀਬ 14= /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} aglh0ag7up889v5ioz1giugtzpnx297 252 30762 242681 202554 2026-11-07T15:38:22Z Harchand Bhinder 2624 242681 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q136093290 |Title=ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ |Language=pa |Volume= |Author=ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਕਾਮਿਲ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher= |Address=ਲਾਹੌਰ |Year=1944 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=L |Transclusion=no |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਕਵਰ" 2="ਕੋਲੋਫੋਨ" 3="ਸਮਰਪਣ" 4="ਤਤਕਰਾ" 5="5" 16="17" /> |Volumes= |Remarks={{scrollpane|border=3px dashed silver|height=550px|width=360px|{{ਪੰਨਾ:ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf/4}}}} |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} 0nx7ez5xb7ean44w7xch17qiuon20c4 242682 242681 2026-11-07T15:41:29Z Harchand Bhinder 2624 242682 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q136093290 |Title=ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ |Language=pa |Volume= |Author=ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਕਾਮਿਲ |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਪ੍ਰੀਤ ਨਗਰ ਸ਼ਾਪ |Address=ਲਾਹੌਰ |Year=1944 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=L |Transclusion=no |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਕਵਰ" 2="ਕੋਲੋਫੋਨ" 3="ਸਮਰਪਣ" 4="ਤਤਕਰਾ" 5="5" 16="17" /> |Volumes= |Remarks={{scrollpane|border=3px dashed silver|height=550px|width=360px|{{ਪੰਨਾ:ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf/4}}}} |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} pwy6ok979qsx0zxb711f075cn7xll7z 250 31064 242689 232821 2026-11-07T15:45:45Z Harchand Bhinder 2624 242689 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="4" user="Harchand Bhinder" /></noinclude>ਇਹੋ ਹੀ ਕਾਰਨ ਹਨ ਕਿ ਫ਼ੌਜ ਵਿਚ ਮੱਛਰਦਾਨੀ ਬਿਨਾਂ ਭੰਗੀ ਤੇ ਬਾਵਰਚੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸੌਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ। ਮਲੇਰੀਆ ਫੈਲਣ ਥੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਹਰ ਇਕ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਕੁਨੀਨ ਪਿਆਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।</br>{{gap}}ਇਕ ਵਾਰੀ ਕਿਸੇ ਛਾਵਣੀ ਵਿਚ ਇਕ ਸਿਪਾਹੀ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਛੁਟੀ ਕਟਕੇ ਪਿੰਡ ਥੀਂ ਪਲੇਗ ਲੈ ਆਇਆ, ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਸਾਰੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਲਾਇਨ ਵਿਚੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਬਾਹਰ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਕੱਢ ਦਿਤਾ ਗਿਆ। ਬਾਕੀ ਛਾਵਣੀ ਨਾਲੋਂ ਆਉਣ ਜਾਣ, ਮਿਲਣ ਮਿਲਾਣ, ਪ੍ਰੇਟ, ਡਿਉਟੀ, ਸ਼ਹਿਰ-ਸਦਰ ਜਾਣਾ ਸਾਰ ਕੁਝ ਹੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਤਾ ਗਿਆ। ਸਾਰੀ ਰੈਜਮਿੰਟ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੀ ਥਾਂ ਸਾਡੇ ਸਕਾਉਡਰਨ ਨੂੰ ਦੁਰਾਡੇ ਰਖਿਆ ਗਿਆ। ਸਕਾਉਡਰਨ ਥੀਂ ਵਖਰਿਆਂ ਉਸ ਟ੍ਰਪ ਨੂੰ ਅਤੇ ਜਿਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿਚ ਜਵਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਦੋ ਮੀਲ ਪਰੇ।</br>{{gap}}ਸਾਰਿਆਂ ਥੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁਆਰਟਰਾਂ ਵਿਚ ਖੂਬ ਗੰਧਕ ਦੀ ਧੂਣੀ ਦਿਤੀ ਗਈ, ਫਿਰ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਕੁਲ ਕਮਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ਉਤਰਵਾ ਦਿਤੀਆਂ, ਕੰਧਾਂ ਉਪਰੋਂ ਛੀ ਛੇ ਇੰਚ ਪਲੱਸਤਰ ਉਤਰਵਾ ਦਿਤਾ ਅਤੇ ਕੁਲ ਫ਼ਰਸ਼ ਪੁਟਵਾ ਦਿਤੇ ਗਏ। ਪੂਰੇ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਸਾਰੀ ਰੈਜਮੰਟ ਦਾ ਕੰਮ ਕਾਜ ਅਤੇ ਛੂਟੀ ਬਿਲਕੁਲ ਬੰਦ ਰਹੇ। ਸਾਡਾ ਕਰਨਲ ਦਸਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ ‘‘ਕਿ ਇਕ ਵਾਰੀ ਲੰਡਨ ਵਿਚ ਪਲੇਗ ਪੈ ਗਈ, ਬੇ-ਓੜਕ ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਅਖੀਰ ਸਾਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਖਾਲੀ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਮੁੜ ਕੇ ਬੰਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਆਏ ਤਾਂ ਲੰਡਨ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਹਾਨਾ ਸੜਕਾਂ ਉਪਰ ਲੱਕ ਲੱਕ ਘਾਹ ਉਗ ਚੁਕਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਥੋਂ ਮਗਰੋਂ ਗੁੰਜਾਨ ਮਕਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਕੇ ਇਸ ਤਰਤੀਬ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਮੁੜ ਅਜ ਤਕ ਬੀਮਾਰੀ ਨਹੀਂ ਪਈ । ਹੁਣ ਸਫ਼ਾਈ, ਰੌਸ਼ਨੀ, ਰਿਹਾਇਸ਼ ਦਾ ਬੜਾ ਹੀ ਚੰਗਾ ਪਬੰਧ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ ਹੀ ਸਮੇਂ ਥੀ ਲੰਡਨ ਜਹੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬੜੀ ਵਿਥ ਉਪਰ ਥਾਉਂ ਬਾਈ ਅਨੇਕਾਂ ਸੈਰ-ਗਾਹਾਂ, ਪਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਬਾਗ਼ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਲੰਡਨ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਹੀ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਦਾ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਖ਼ਿਆਲ ਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । {{gap}} * {{gap}} * {{gap}} *<noinclude>{{center|-੩੨-}}</noinclude> rmbep8p7p9to2vamesp15i9m9s6x8db 0 52515 242694 139444 2026-11-07T23:22:47Z Harchand Bhinder 2624 242694 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਪਾਵਾਂ ਬੰਗਲਾ]] | author = ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ | translator = | section = | previous = | next = [[ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਪਾਵਾਂ ਬੰਗਲਾ/ਮੁੱਢਲੇ ਸ਼ਬਦ|ਮੁੱਢਲੇ ਸ਼ਬਦ]] | year = 2009 | notes = }} <pages index="ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਪਾਵਾਂ ਬੰਗਲਾ - ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ.pdf" from=3 to=10/> [[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ]] qohdwrc4k9jaunmtaatfv464znwgwta 0 65465 242684 188522 2026-11-07T15:42:53Z Harchand Bhinder 2624 242684 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ | translator = | section = ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਲੋਂ | previous = [[../]] | next = [[../ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵਾਕਫੀ|ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵਾਕਫੀ]] | notes = }} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" from=5 to=6/> pli8e0qw5qyttdhpq56nqm9xk0ni6t5 0 65466 242685 188518 2026-11-07T15:43:17Z Harchand Bhinder 2624 242685 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ | translator = | section = ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵਾਕਫੀ | previous = [[../ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਲੋਂ|ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਲੋਂ]] | next = [[../ਸੋਡਾ ਵਾਟਰ ਦੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ|ਸੋਡਾ ਵਾਟਰ ਦੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ]] | notes = }} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" from=7 to=8/> kb60uqcm5kc5nrbk9sgnp880gnqr0i2 0 65467 242686 188521 2026-11-07T15:43:53Z Harchand Bhinder 2624 242686 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ | translator = | section = ਸੋਡਾ ਵਾਟਰ ਦੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ | previous = [[../ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵਾਕਫੀ|ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵਾਕਫੀ]] | next = [[../ਜੰਗੀ ਕਾਰਤੂਸ|ਜੰਗੀ ਕਾਰਤੂਸ]] | notes = }} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" from=9 to=15/> fb4axdorettltw6dm5gy0z0jg9nx7g7 0 65491 242683 188530 2026-11-07T15:42:33Z Harchand Bhinder 2624 242683 wikitext text/x-wiki {{header | title = ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ | author = ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ | translator = | section = | previous = | next = [[/ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਲੋਂ|ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਲੋਂ]] | year = | notes = }} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" include=1/> {{page break|label=}} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" include=2/> {{page break|label=}} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" include=3/> {{page break|label=}} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" include=4/> hsjnhrps4qpcgo2hsgbmaknqxbhyysu 0 65495 242688 188535 2026-11-07T15:44:35Z Harchand Bhinder 2624 242688 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ | translator = | section = ਬਲਦੀ ਚਿਖਾ | previous = [[../ਜੰਗੀ ਕਾਰਤੂਸ|ਜੰਗੀ ਕਾਰਤੂਸ]] | next = [[../ਹਸਪਤਾਲੀ ਮੁਰਦਾ|ਹਸਪਤਾਲੀ ਮੁਰਦਾ]] | notes = }} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" from=22 to=38/> qohkfomirie9jbnp067klneltzhlsix 0 65496 242687 188599 2026-11-07T15:44:13Z Harchand Bhinder 2624 242687 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author =ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ | translator = | section = ਜੰਗੀ ਕਾਰਤੂਸ | previous = [[../ਸੋਡਾ ਵਾਟਰ ਦੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ|ਸੋਡਾ ਵਾਟਰ ਦੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ]] | next = [[../ਬਲਦੀ ਚਿਖਾ|ਬਲਦੀ ਚਿਖਾ]] | notes = }} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" from=16 to=21/> pfuq9do5nklqi5xb46aoutnw6lnhz8s 0 65554 242690 188999 2026-11-07T15:47:07Z Harchand Bhinder 2624 242690 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ | translator = | section = ਹਸਪਤਾਲੀ ਮੁਰਦਾ | previous = [[../ਬਲਦੀ ਚਿਖਾ|ਬਲਦੀ ਚਿਖਾ]] | next = [[../ਮੇਰਾ ਮਜ਼੍ਹਬ|ਮੇਰਾ ਮਜ਼੍ਹਬ]] | notes = }} <pages index="ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ.pdf" from=30 to=39/> 5x369pgtsmx48j7k22yaluhxjr4v6ic 252 68287 242653 202681 2026-11-07T14:11:42Z Harchand Bhinder 2624 242653 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q136092273 |Title=ਸ਼ਹੀਦ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਨੋਟ-ਬੁੱਕ |Language=pa |Volume= |Author=ਭਗਤ ਸਿੰਘ |Translator=ਡਾ. ਰਾਜਿੰਦਰ ਪਾਲ ਸਿੰਘ |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਯੂਨੀਸਟਾਰ ਬੁਕਸ |Address= |Year=2023 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=C |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਟਾਇਟਲ" 2="ਕੋਲੋਫੋਨ" 3="ਤਤਕਰਾ" 4="-" 5to12="ਭੂਮਿਕਾ" 13to16="ਅਨੁਵਾਦਕ ਵੱਲੋਂ" 17="17" /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer={{rh||{{{pagenum}}}}} |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} 80yogu6y6tk2ce03fanj0aokl88v85q 242654 242653 2026-11-07T14:15:28Z Harchand Bhinder 2624 242654 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item=Q136092273 |Title=ਸ਼ਹੀਦ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਨੋਟ-ਬੁੱਕ |Language=pa |Volume= |Author=ਭਗਤ ਸਿੰਘ |Translator=ਡਾ. ਰਾਜਿੰਦਰ ਪਾਲ ਸਿੰਘ |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher=ਯੂਨੀਸਟਾਰ ਬੁਕਸ |Address= |Year=2023 |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=V |Transclusion=yes |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਟਾਇਟਲ" 2="ਕੋਲੋਫੋਨ" 3="ਤਤਕਰਾ" 4="-" 5to12="ਭੂਮਿਕਾ" 13to16="ਅਨੁਵਾਦਕ ਵੱਲੋਂ" 17="17" /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer={{rh||{{{pagenum}}}}} |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} 5y5msst4hbhapnzf2c4ma2akazec6ni 252 68806 242729 218781 2026-11-08T06:42:54Z Kuldeepburjbhalaike 1640 242729 proofread-index text/x-wiki {{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template |wikidata_item= |Title= |Language=pa |Volume= |Author= |Translator= |Editor= |Illustrator= |School= |Publisher= |Address= |Year= |Key= |ISBN= |OCLC= |LCCN= |BNF_ARK= |ARC= |DOI= |Source=pdf |Image=1 |Progress=C |Transclusion=no |Validation_date= |Pages=<pagelist 1="ਕਵਰ" 2="3" 7="9" 8="11" /> |Volumes= |Remarks= |Width= |Header= |Header_even= |Header_odd= |Footer= |Footer_even= |Footer_odd= |tmplver= }} 3u4x5olimqlsdzf4k2w9ei0uiyh5u4e 250 75784 242697 242586 2026-11-08T00:54:10Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242697 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਸਾਡਾ ਕੰਮ ਬਸ ਨਿੱਤ ਨਵੇਂ ਦਿਨ ਜੰਮਣ-ਪੀੜਾ ਦੇ ਵੱਸ ਪੈਣਾ ਦੀਮਕ ਵਾਂਗੂੰ ਖੁੱਡਾਂ ਅੰਦਰ ਕੁਰਬਲ ਕੁਰਬਲ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਾ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੀਆਂ ਤਹਿਆਂ ਹੇਠਾਂ ਹੋਰ ਡੂੰਘੇਰੇ ਧਸਦੇ ਜਾਈਏ ਨਿੱਤ ਦਿਹਾੜੀ ਮਿੱਟੀ ਖਾਈਏ ਬੰਜਰ ਭੋਇੰ ਜ਼ਰਖੇਜ਼ ਬਣਾਈਏ ਸਾਡੀ ਹੋਂਦ ਗੰਡੋਏ ਵਰਗੀ ਅਸੀਂ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਕੀੜੇ। ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਬੱਸ ਹੁਣ ਬਲ ਬੁੱਧ ਹੀਣੇ ਜੰਮੀਏ, ਖਾਈਏ, ਮਰ ਮਿਟ ਜਾਈਏ ਆਦਰਸ਼ ਰਹਿਤ, ਅਕਾਰਥ ਭਟਕਣ ਅਣਖ-ਅਪੋਹ ਸਾਡੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਢਿੱਡੀਂ ਗੰਢਾਂ ਮਾਰੀ ਫਿਰਦੇ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਬੱਸ ਹੁਣ ਗੂੰਗੇ ਵੱਟੇ ਪਣ-ਆਹਾਰੀ ਜੀਵ ਬਣੇ ਹਾਂ। ਸਾਡੀ ਮੌਤ ਮਗਰਮੱਛ ਵਰਗੇ ਕਿਸੇ ਦਰਿੰਦੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਪੈਣਾ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਲਿਤਾੜੇ ਜਾਣਾ </poem>}}<noinclude></noinclude> tqg9snrn6cb3ge232owce7kiw7bjq0e 0 75821 242661 2026-11-07T14:38:48Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ | author = | translator = | section = | previous = | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]] | year = 1942 | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=1 to=14 />" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242661 wikitext text/x-wiki {{header | title = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ | author = | translator = | section = | previous = | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]] | year = 1942 | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=1 to=14 /> nbx71dn4q48zk8mj4kp89pu7vzxnk3v 242665 242661 2026-11-07T14:53:27Z Harchand Bhinder 2624 242665 wikitext text/x-wiki {{header | title = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = | previous = | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]] | year = 1942 | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=1 to=14 /> tcfdi7gzp0vrmxetwjmian7xxjmy030 0 75822 242662 2026-11-07T14:43:02Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = | translator = | section = ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ | previous = [[../]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ|ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=15 to=24 />" ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242662 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = | translator = | section = ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ | previous = [[../]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ|ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=15 to=24 /> g74seegpyumn849st90l7vwybw2v5su 242666 242662 2026-11-07T14:54:01Z Harchand Bhinder 2624 242666 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ | previous = [[../]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ|ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=15 to=24 /> ox8y50gc0nx39llg87tt98hachwstil 0 75823 242663 2026-11-07T14:46:45Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = | translator = | section = ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ|ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" fro..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242663 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = | translator = | section = ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ|ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=25 to=28 /> hbv587a4mk94xu87vwzx1h7iuzzb4kz 242667 242663 2026-11-07T14:55:11Z Harchand Bhinder 2624 242667 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ|ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ|ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=25 to=28 /> jcyrfkz7zhe0gr9314q1s0grgk2tz9z 0 75824 242668 2026-11-07T14:58:30Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ|ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ|ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242668 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ|ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ|ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=29 to=44 /> fjpqag6pgwqstls8zft9ms0pes0bbu4 0 75825 242672 2026-11-07T15:10:54Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ|ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ|ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242672 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ|ਦਸਮੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ|ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=45 to=58 /> 0y89fa795zaupvpbfl85075zzq1t4it 0 75826 242673 2026-11-07T15:13:29Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ|ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ|ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242673 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ|ਬੰਦੇ ਦੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ|ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=59 to=62 /> id97831sw42gzu9dy8nkefgk175lio2 0 75827 242674 2026-11-07T15:17:13Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ|ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ]] | next = ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ|ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242674 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ|ਅਨੋਖੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ|ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=63 to=68 /> qf632namalro9nvgzusrpoe1ren0uya 0 75828 242675 2026-11-07T15:19:50Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ|ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ|ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ]] | notes = }}..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242675 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ|ਹਿਤ ਭਰੀ ਵਾਰ]] | next = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ|ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ]] | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=69 to=74 /> jffg5x18qjt2amh8v09iue09dkcp2af 0 75829 242676 2026-11-07T15:22:48Z Harchand Bhinder 2624 "{{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ|ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ]] | next = | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" fr..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242676 wikitext text/x-wiki {{header | title = [[../]] | author = ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੂਪ | translator = | section = ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ | previous = [[ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ/ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ|ਵਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ]] | next = | notes = }} <pages index="ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਾਰਾਂ.pdf" from=75 to=88/> 7t3avckcwyf3i7jmprczuv79j6ypctm 250 75830 242691 2026-11-07T23:10:32Z Harchand Bhinder 2624 /* ਲਿਖਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ */ 242691 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="0" user="Harchand Bhinder" /></noinclude><noinclude></noinclude> dn677rvywhs2ndkdt29e3o1x2xerlbi 250 75831 242692 2026-11-07T23:11:06Z Harchand Bhinder 2624 /* ਲਿਖਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ */ 242692 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="0" user="Harchand Bhinder" /></noinclude><noinclude></noinclude> dn677rvywhs2ndkdt29e3o1x2xerlbi 250 75832 242698 2026-11-08T00:55:26Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242698 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਜਾਂ ਫਿਰ ਕਦੇ ਸਲ੍ਹਾਬੇ ਦੀ ਰੁੱਤ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਕੀੜਿਆਂ ਵਾਂਗੂੰ ਅਸੀਂ ਅਕਾਰਥ ਉੱਡ ਉੱਡ ਮਰੀਏ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਉੱਤੇ ਸਾਡੀ ਤਾਂ ਕੋਈ ਪੈੜ ਰਹੇ ਨਾ। ਸਾਡਾ ਕਾਹਦਾ ਜੀਣ ਦੋਸਤੋ! ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਬੱਸ ਹੁਣ ਇਸ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਨਿੱਤ ਦਿਹਾੜੀ ਮਿੱਟੀ ਖਾਈਏ. ਚਾਨਣ ਜਿਹਾ ਨੰਗੇਜ ਹੰਢਾਈਏ।</poem>}}<noinclude></noinclude> bayap6attso4lpb4tsuch374qtivruu 250 75833 242699 2026-11-08T00:55:51Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰੀਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਵਿਹਲ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਹੁਣੇ ਹੈ ਮੁੜਿਆ ਸੁਪਨ-ਦੇਸ਼ 'ਚੋਂ ਘੁੰਮਦਾ ਘੁੰਮਦਾ ਮਨ ਲਟਬੌਰਾ ਹੁਣੇ ਹੈ ਟਾਹੀ ਨੈਣਾਂ ਵਿਚ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242699 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰੀਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਵਿਹਲ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਹੁਣੇ ਹੈ ਮੁੜਿਆ ਸੁਪਨ-ਦੇਸ਼ 'ਚੋਂ ਘੁੰਮਦਾ ਘੁੰਮਦਾ ਮਨ ਲਟਬੌਰਾ ਹੁਣੇ ਹੈ ਟਾਹੀ ਨੈਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਪਲ ਦੇ ਲਈ ਨੀਂਦ ਨਸ਼ੀਲੀ ਇੰਜ ਕਿਉਂ ਸੀਤ ਅਹੱਲਿਆ ਵਾਂਗੂੰ ਜਿੰਦੇ ਤੂੰ ਸਿੱਲ ਪੱਥਰ ਹੋਈ ਕਿਹੜੇ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਕੌਣ ਰਿਖੀ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨੀ ਤੂੰ ਗਈ ਸਰਾਪੀ। ੭੧<noinclude></noinclude> 8dfkw9vrga98o3ht9wn4k13oobtj24y 242700 242699 2026-11-08T00:57:57Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242700 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ'''}} ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰੀਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਵਿਹਲ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਹੁਣੇ ਹੈ ਮੁੜਿਆ ਸੁਪਨ-ਦੇਸ਼ 'ਚੋਂ ਘੁੰਮਦਾ ਘੁੰਮਦਾ ਮਨ ਲਟਬੌਰਾ ਹੁਣੇ ਹੈ ਟਾਹੀ ਨੈਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਪਲ ਦੇ ਲਈ ਨੀਂਦ ਨਸ਼ੀਲੀ ਇੰਜ ਕਿਉਂ ਸੀਤ ਅਹੱਲਿਆ ਵਾਂਗੂੰ ਜਿੰਦੇ ਤੂੰ ਸਿੱਲ ਪੱਥਰ ਹੋਈ ਕਿਹੜੇ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਕੌਣ ਰਿਖੀ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨੀ ਤੂੰ ਗਈ ਸਰਾਪੀ। </poem>}}<noinclude></noinclude> lida5ipegzf7e7qek0g47fqos4e2ivv 250 75834 242701 2026-11-08T00:58:23Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "੭੨ ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਦਿਲ ਦੀ ਕਹੀਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਕੇਹੀ ਚੁੱਪ ਫ਼ਿਜ਼ਾ ਹੈ ਏਥੇ! ਘੂਕ ਨੇ ਸੁੱਤੇ ਗੀਤ ਰਸੀਲੇ ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਘੁੰਮਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਲੀਰਾਂ ਵਿਚ ਬੱਸ ਕੱਕਰ ਭੰਨੀਆਂ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242701 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>੭੨ ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਦਿਲ ਦੀ ਕਹੀਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਕੇਹੀ ਚੁੱਪ ਫ਼ਿਜ਼ਾ ਹੈ ਏਥੇ! ਘੂਕ ਨੇ ਸੁੱਤੇ ਗੀਤ ਰਸੀਲੇ ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਘੁੰਮਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਲੀਰਾਂ ਵਿਚ ਬੱਸ ਕੱਕਰ ਭੰਨੀਆਂ ਜਿੰਦਾਂ ਵਿਲਕਣ ਹਉਕੇ ਹਾਵੇ ਪਏ ਸੁਣੀਂਦੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਉੱਚੀ ਟੀਸੀ ਉੱਤੇ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਗਿਰਝਾਂ ਦਾ ਇਕ ਭੁੱਖਾ ਟੋਲਾ ਪਿਆ ਚਿਰਲਾਵੇ। ਕਦੇ ਕਦੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਇਕ ਭਿਅੰਕਰ ਰਹੀ ਹੁਆਂਕੇ। ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਦਿਲ ਦੀ ਕਹੀਏ, ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਕੇਹੀ ਚੁੱਪ ਫਿਜ਼ਾ ਹੈ ਏਥੇ! ਚਾਰ ਚੁਫ਼ੇਰੇ ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਦਿਨ ਦਾ ਚਾਨਣ ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਲ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਲਿਸ਼ਕ ਲਿਸ਼ਕ ਕੇ<noinclude></noinclude> fia33dbjuv2h6rr24v7hgab0ix0rmim 242702 242701 2026-11-08T01:00:20Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242702 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਦਿਲ ਦੀ ਕਹੀਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਕੇਹੀ ਚੁੱਪ ਫ਼ਿਜ਼ਾ ਹੈ ਏਥੇ! ਘੂਕ ਨੇ ਸੁੱਤੇ ਗੀਤ ਰਸੀਲੇ ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਘੁੰਮਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਲੀਰਾਂ ਵਿਚ ਬੱਸ ਕੱਕਰ ਭੰਨੀਆਂ ਜਿੰਦਾਂ ਵਿਲ੍ਹਕਣ ਹਉਕੇ ਹਾਵੇ ਪਏ ਸੁਣੀਂਦੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਉੱਚੀ ਟੀਸੀ ਉੱਤੇ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਗਿਰਝਾਂ ਦਾ ਇਕ ਭੁੱਖਾ ਟੋਲਾ ਪਿਆ ਚਿਰਲਾਵੇ। ਕਦੇ ਕਦੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਇਕ ਭਿਅੰਕਰ ਰਹੀ ਹੁਆਂਕੇ। ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਦਿਲ ਦੀ ਕਹੀਏ, ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਕੇਹੀ ਚੁੱਪ ਫਿਜ਼ਾ ਹੈ ਏਥੇ! ਚਾਰ ਚੁਫ਼ੇਰੇ ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਦਿਨ ਦਾ ਚਾਨਣ ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਲ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਲਿਸ਼ਕ ਲਿਸ਼ਕ ਕੇ<noinclude></noinclude> g9culp5pz434g1mqdopalvz53pvfbp3 242703 242702 2026-11-08T01:00:45Z Taranpreet Goswami 2106 242703 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਦਿਲ ਦੀ ਕਹੀਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਕੇਹੀ ਚੁੱਪ ਫ਼ਿਜ਼ਾ ਹੈ ਏਥੇ! ਘੂਕ ਨੇ ਸੁੱਤੇ ਗੀਤ ਰਸੀਲੇ ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਘੁੰਮਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਲੀਰਾਂ ਵਿਚ ਬੱਸ ਕੱਕਰ ਭੰਨੀਆਂ ਜਿੰਦਾਂ ਵਿਲ੍ਹਕਣ ਹਉਕੇ ਹਾਵੇ ਪਏ ਸੁਣੀਂਦੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਉੱਚੀ ਟੀਸੀ ਉੱਤੇ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਗਿਰਝਾਂ ਦਾ ਇਕ ਭੁੱਖਾ ਟੋਲਾ ਪਿਆ ਚਿਰਲਾਵੇ। ਕਦੇ ਕਦੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਇਕ ਭਿਅੰਕਰ ਰਹੀ ਹੁਆਂਕੇ। ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਦਿਲ ਦੀ ਕਹੀਏ, ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਕੇਹੀ ਚੁੱਪ ਫਿਜ਼ਾ ਹੈ ਏਥੇ! ਚਾਰ ਚੁਫ਼ੇਰੇ ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਦਿਨ ਦਾ ਚਾਨਣ ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਲ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਲਿਸ਼ਕ ਲਿਸ਼ਕ ਕੇ </poem>}}<noinclude></noinclude> jvv5g6s9acx6x4sl1m3xtznv6qptq5u 250 75835 242704 2026-11-08T01:02:59Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242704 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਹੁਣ ਨਾ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਚੁੰਧਿਆਵੇ। ਨ੍ਹੇਰੇ 'ਚੋਂ ਬੱਸ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਦਿਸਦੀ ਮੂੰਹ ਝੁਲਸਾਈ ਮਿਹਨਤ ਲੇਟੀ ਪੀਲੀ ਭੂਕ ਸੋਕੜੇ ਮਾਰੀ। ਕੁੱਛੜ ਦੇ ਵਿਚ ਦੇਸ ਦੀ ਦੌਲਤ ਮੁੜ ਮੁੜ ਸੁੱਕੇ ਥਣ ਪਈ ਚੂੰਡੇ। ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ, ਚੁੱਪ ਫਿਜ਼ਾ ਹੈ ਠੋਸ ਹਕੀਕਤ ਦਾ ਪਸਰੇਵਾਂ ਕੌੜਾ ਸੱਚ ਹੈ ਨੰਗਾ ਨੱਚਦਾ। ਮੇਰੀਏ ਜਿੰਦੇ! ਉੱਠ ਕਿ ਦੋ ਪਲ ਸੱਚ ਕਹਿਣ ਦਾ ਸੱਚ ਸੁਨਣ ਦਾ ਬ੍ਰਿਛਾਂ ਵਰਗਾ ਜੇਰਾ ਕਰੀਏ। ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਵਿਹਲ ਮਿਲੀ ਹੈ ਭਲਕੇ ਕੋਹਲੂ-ਗੇੜ ਤੂੰ ਪੈਣਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਨੇ ਤੇਰੇ ਸੋਹਲ ਪਿੰਡੇ ਫਿਰ ਫਿਕਰਾਂ ਦੇ ਚਾਬਕ ਲਾਉਣੇ। ਭਲਕੇ ਤਾਂ ਤੂੰ ਬੋਲ ਨਾ ਸਕਣਾ ਖ਼ੁਦਗਰਜ਼ੀ ਨੇ ਸੰਘ ਵਿਚ ਫਸਣਾ </poem>}}<noinclude></noinclude> pb3snpulgphy3meuvj9xotv9trlc04i 250 75836 242705 2026-11-08T01:05:08Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਹਉਕੇ ਸਭ ਘੁੰਮਕਾਰ 'ਚ ਗੁੰਮਣੇ ਨਜ਼ਰ-ਛਲਾਵੇ ਰੰਗ ਪਰਾਏ ਭਲਕੇ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਘੁੰਮਣੇ ਭਲਕੇ ਤੈਥੋਂ ਸੱਚ ਹੈ ਛੁਪਣਾ ਭਲਕੇ ਫੇਰ ਬਨਾਉਟੀ ਕਿੱਸੇ ਭਲਕੇ ਫੇਰ ਹਵਾਈ ਗੱਲਾਂ ਬਿੰਦ ਦੀ ਬਿੰਦ ਤਾਂ ਸੱਚ ਅਪਣਾ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242705 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਹਉਕੇ ਸਭ ਘੁੰਮਕਾਰ 'ਚ ਗੁੰਮਣੇ ਨਜ਼ਰ-ਛਲਾਵੇ ਰੰਗ ਪਰਾਏ ਭਲਕੇ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਘੁੰਮਣੇ ਭਲਕੇ ਤੈਥੋਂ ਸੱਚ ਹੈ ਛੁਪਣਾ ਭਲਕੇ ਫੇਰ ਬਨਾਉਟੀ ਕਿੱਸੇ ਭਲਕੇ ਫੇਰ ਹਵਾਈ ਗੱਲਾਂ ਬਿੰਦ ਦੀ ਬਿੰਦ ਤਾਂ ਸੱਚ ਅਪਣਾਈਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਫਿਜ਼ਾ ਹੈ।</poem>}}<noinclude></noinclude> 6d0yb1j8lisawe2r8p6rnac9jm6ihfi 242706 242705 2026-11-08T01:05:24Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242706 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਹਉਕੇ ਸਭ ਘੁੰਮਕਾਰ 'ਚ ਗੁੰਮਣੇ ਨਜ਼ਰ-ਛਲਾਵੇ ਰੰਗ ਪਰਾਏ ਭਲਕੇ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਘੁੰਮਣੇ ਭਲਕੇ ਤੈਥੋਂ ਸੱਚ ਹੈ ਛੁਪਣਾ ਭਲਕੇ ਫੇਰ ਬਨਾਉਟੀ ਕਿੱਸੇ ਭਲਕੇ ਫੇਰ ਹਵਾਈ ਗੱਲਾਂ ਬਿੰਦ ਦੀ ਬਿੰਦ ਤਾਂ ਸੱਚ ਅਪਣਾਈਏ ਅੱਜ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪਹਿਰੇ ਘੁੱਪ ਹਨੇਰਾ ਚੁੱਪ ਫਿਜ਼ਾ ਹੈ।</poem>}}<noinclude></noinclude> d509b93giug05vyjfjtouvornvbki9t 250 75837 242707 2026-11-08T01:08:01Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} {{x-larger|'''ਸੰਗਰਾਮ'''}} ਕਣ ਕਣ ਜੂਝਦਾ ਹੈ ਜੀਣ ਚੱਜ ਦੇ ਲਈ ਬੇ-ਪੜਾਅ, ਬੇ-ਮੌਤ ਹੈ ਸੰਗਰਾਮ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਓ ਅਖਾੜੇ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਕਸਮ ਕੋਈ ਚੁੱਕੀਏ। ਮੰਗ ਲਈਏ ਸੂਰਜੋਂ ਦੋ ਚਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਸੁੱਚੀਆਂ ਦੇਈਏ ਕੁੱਲੀ ਦੇ ਕਾਨ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242707 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{x-larger|'''ਸੰਗਰਾਮ'''}} ਕਣ ਕਣ ਜੂਝਦਾ ਹੈ ਜੀਣ ਚੱਜ ਦੇ ਲਈ ਬੇ-ਪੜਾਅ, ਬੇ-ਮੌਤ ਹੈ ਸੰਗਰਾਮ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਓ ਅਖਾੜੇ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਕਸਮ ਕੋਈ ਚੁੱਕੀਏ। ਮੰਗ ਲਈਏ ਸੂਰਜੋਂ ਦੋ ਚਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਸੁੱਚੀਆਂ ਦੇਈਏ ਕੁੱਲੀ ਦੇ ਕਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਤ-ਰੰਗਾ ਪੋਚਣਾ ਆਓ ਕਿ ਕੰਡ ਧਰਤ ਦੀ ਨੂੰ ਲੈ ਸਿਤਾਰੇ ਚਿੱਤੀਏ। ਘੋਲ ਦੇਈਏ ਫਿਜ਼ਾ ਅੰਦਰ ਮਹਿਕਾਂ ਤੇ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਚੁਗ ਦੇਈਏ ਲੇਹ ਕੰਡਿਆਲੀ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪੱਚਰੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਾਫ਼ਲੇ ਦਾ ਰਾਹ ਸਜਾ ਕੇ ਰੱਖੀਏ। ਸਿਰਜ ਲਈਏ ਯੁੱਗ ਕੋਈ ਸੱਚ ਸੁਹਜ ਦਾ ਨਵਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹੀ ਨੂੰ ਲਿਆਈਏ ਵਣਜ ਕੇ ਹਰ ਸੰਜੀਵੇ ਅਣੂ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਸੁਨੇਹਾ ਪੁੱਜੀਏ। ਆਓ ਗਿਰਾਈਏ ਬੁਰਜ ਕੱਚੇ ਉਸਰੇ ਜੋ ਭਰਮ ਦੇ<noinclude></noinclude> 7df3izblbasa5sy45klt0zm9wvpjetj 242708 242707 2026-11-08T01:08:24Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242708 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਸੰਗਰਾਮ'''}} ਕਣ ਕਣ ਜੂਝਦਾ ਹੈ ਜੀਣ ਚੱਜ ਦੇ ਲਈ ਬੇ-ਪੜਾਅ, ਬੇ-ਮੌਤ ਹੈ ਸੰਗਰਾਮ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਓ ਅਖਾੜੇ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਕਸਮ ਕੋਈ ਚੁੱਕੀਏ। ਮੰਗ ਲਈਏ ਸੂਰਜੋਂ ਦੋ ਚਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਸੁੱਚੀਆਂ ਦੇਈਏ ਕੁੱਲੀ ਦੇ ਕਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਤ-ਰੰਗਾ ਪੋਚਣਾ ਆਓ ਕਿ ਕੰਡ ਧਰਤ ਦੀ ਨੂੰ ਲੈ ਸਿਤਾਰੇ ਚਿੱਤੀਏ। ਘੋਲ ਦੇਈਏ ਫਿਜ਼ਾ ਅੰਦਰ ਮਹਿਕਾਂ ਤੇ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਚੁਗ ਦੇਈਏ ਲੇਹ ਕੰਡਿਆਲੀ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪੱਚਰੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਾਫ਼ਲੇ ਦਾ ਰਾਹ ਸਜਾ ਕੇ ਰੱਖੀਏ। ਸਿਰਜ ਲਈਏ ਯੁੱਗ ਕੋਈ ਸੱਚ ਸੁਹਜ ਦਾ ਨਵਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹੀ ਨੂੰ ਲਿਆਈਏ ਵਣਜ ਕੇ ਹਰ ਸੰਜੀਵੇ ਅਣੂ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਸੁਨੇਹਾ ਪੁੱਜੀਏ। ਆਓ ਗਿਰਾਈਏ ਬੁਰਜ ਕੱਚੇ ਉਸਰੇ ਜੋ ਭਰਮ ਦੇ </poem>}}<noinclude></noinclude> lnnxmyxhlrec68cjf7i3a4ecpwgcpfi 250 75838 242709 2026-11-08T01:10:25Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਆਓ ਬਣਾਈਏ ਪੱਧਰੀ ਇਹ ਉਚ ਨੀਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਓ ਸਚਾਈ ਦੀ ਪੁਰੀ ਤੋਂ ਕੂੜ ਦਾ ਲੜ ਚੁੱਕੀਏ। ਅਗਿਆਨਤਾ ਤੋਂ ਉਪਜਦੇ ਨੇ ਮਜ਼ਹਬਾਂ ਦੇ ਵਿਤਕਰੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚ ਉੱਗਦੇ ਨੇ ਨਫ਼ਰਤਾਂ ਦੇ ਭੱਖੜੇ ਆਓ ਕਿ ਸੰਦ ਸੂਝ ਦੇ ਲੈ ਕੇ ਇਹਨਾਂ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242709 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>ਆਓ ਬਣਾਈਏ ਪੱਧਰੀ ਇਹ ਉਚ ਨੀਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਓ ਸਚਾਈ ਦੀ ਪੁਰੀ ਤੋਂ ਕੂੜ ਦਾ ਲੜ ਚੁੱਕੀਏ। ਅਗਿਆਨਤਾ ਤੋਂ ਉਪਜਦੇ ਨੇ ਮਜ਼ਹਬਾਂ ਦੇ ਵਿਤਕਰੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚ ਉੱਗਦੇ ਨੇ ਨਫ਼ਰਤਾਂ ਦੇ ਭੱਖੜੇ ਆਓ ਕਿ ਸੰਦ ਸੂਝ ਦੇ ਲੈ ਕੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਟੀਏ। ਬੀਜ ਲਈਏ ਹੋਰ ਨਵੀਂ ਸਿੰਜੀਏ ਪਿਆਰ ਪਾ ਕੇ ਫਸਲ ਕੋਈ ਅਮਨ ਦੀ ਦਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਡੱਲ 'ਚੋਂ, ਆਓ ਸਮੁੱਚੀ ਲੋਕਤਾ ਨੂੰ ਏਕਤਾ 'ਚ ਤੁੱਪੀਏ। ਅਜ਼ਲ ਤੋਂ ਇਹ ਟਿਮਟਿਮਾਂਦੀ ਮਾਨਵੀ ਦਿਲ-ਜੌਤ 'ਤੇ ਰਹਿਮਤਾਂ ਦਾ ਤੇਲ ਚੋਈਏ ਦੋਸਤੋ! ਚੁੱਕ ਕੇ ਸਿਰ ਬੇ-ਜ਼ਬਾਨ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਤੋਂ ਆਓ ਸੰਜੀਵੇ ਰੱਬ-ਸਾਜੇ ਮੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਪੂਜੀਏ। ਕਰੀਏ ਦਵਾ ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦੀ ਇਸ ਜਲਨ ਦੀ ਆਓ ਦਿਲਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਗੱਲ ਪੁੱਛੀਏ। ਲੱਖਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸੱਧਰਾਂ ਨੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੰਗਾਰੀਆਂ? ਹਸਰਤਾਂ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਹੁੰਦਾ ਕਿਸ ਲਈ? ਕੌਣ ਸਾਨੂੰ ਗੁਰਬਤਾਂ ਦੇ ਨਰਕ ਅੰਦਰ ਸੁੱਟਦਾ? ਆਓ ਧਨ ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਦਹਿਲੀਜ਼ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਬੁੱਕੀਏ। ਕੌਣ ਸਾਡੀ ਕਣਕ ਸਾਨੂੰ ਮਾਸ ਵੱਟੇ ਵੇਚਦਾ?<noinclude></noinclude> j7firoeouo9lvpw8knlak4ksatl4nd5 242710 242709 2026-11-08T01:12:43Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242710 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਆਓ ਬਣਾਈਏ ਪੱਧਰੀ ਇਹ ਉਚ ਨੀਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਓ ਸਚਾਈ ਦੀ ਪੁਰੀ ਤੋਂ ਕੂੜ ਦਾ ਲੜ ਚੁੱਕੀਏ। ਅਗਿਆਨਤਾ ਤੋਂ ਉਪਜਦੇ ਨੇ ਮਜ਼ਹਬਾਂ ਦੇ ਵਿਤਕਰੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚ ਉੱਗਦੇ ਨੇ ਨਫ਼ਰਤਾਂ ਦੇ ਭੱਖੜੇ ਆਓ ਕਿ ਸੰਦ ਸੂਝ ਦੇ ਲੈ ਕੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਟੀਏ। ਬੀਜ ਲਈਏ ਹੋਰ ਨਵੀਂ ਫਸਲ ਕੋਈ ਅਮਨ ਦੀ ਸਿੰਜੀਏ ਪਿਆਰ ਪਾ ਕੇ ਦਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਡੱਲ 'ਚੋਂ, ਆਓ ਸਮੁੱਚੀ ਲੋਕਤਾ ਨੂੰ ਏਕਤਾ 'ਚ ਤੁੱਪੀਏ। ਅਜ਼ਲ ਤੋਂ ਇਹ ਟਿਮਟਿਮਾਂਦੀ ਮਾਨਵੀ ਦਿਲ-ਜੌਤ 'ਤੇ ਰਹਿਮਤਾਂ ਦਾ ਤੇਲ ਚੋਈਏ ਦੋਸਤੋ! ਚੁੱਕ ਕੇ ਸਿਰ ਬੇ-ਜ਼ਬਾਨ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਤੋਂ ਆਓ ਸੰਜੀਵੇ ਰੱਬ-ਸਾਜੇ ਮੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਪੂਜੀਏ। ਕਰੀਏ ਦਵਾ ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦੀ ਇਸ ਜਲਨ ਦੀ ਆਓ ਦਿਲਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਇਸ਼ਕ ਦੀ ਗੱਲ ਪੁੱਛੀਏ। ਲੱਖਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸੱਧਰਾਂ ਨੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੰਗਾਰੀਆਂ? ਹਸਰਤਾਂ ਦਾ ਖ਼ੂਨ ਹੁੰਦਾ ਕਿਸ ਲਈ? ਕੌਣ ਸਾਨੂੰ ਗੁਰਬਤਾਂ ਦੇ ਨਰਕ ਅੰਦਰ ਸੁੱਟਦਾ? ਆਓ ਧਨ ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਦਹਿਲੀਜ਼ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਬੁੱਕੀਏ। ਕੌਣ ਸਾਡੀ ਕਣਕ ਸਾਨੂੰ ਮਾਸ ਵੱਟੇ ਵੇਚਦਾ?</poem>}}<noinclude></noinclude> 02sonmwjbmfh61osjpe57vdl7cvegg3 250 75839 242711 2026-11-08T01:13:13Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "ਕੌਣ ਸਾਡੇ ਘਰੀਂ ਆ ਕੇ ਲੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਅਸਮਤਾਂ? ਆਓ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਚਹਿਰੀ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਕੂਕੀਏ। ਲੱਭੀਏ ਖੁਰਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਾਤਲਾਂ ਦਾ ਹਾਣੀਓ! ਮੱਸਿਆ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਮਸਾਲਾਂ ਢੁੱਕੀਏ। ਤਰੁੰਡ ਕੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਲਸ, ਚਾਂਦ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242711 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>ਕੌਣ ਸਾਡੇ ਘਰੀਂ ਆ ਕੇ ਲੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਅਸਮਤਾਂ? ਆਓ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਚਹਿਰੀ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਕੂਕੀਏ। ਲੱਭੀਏ ਖੁਰਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਾਤਲਾਂ ਦਾ ਹਾਣੀਓ! ਮੱਸਿਆ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਮਸਾਲਾਂ ਢੁੱਕੀਏ। ਤਰੁੰਡ ਕੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਲਸ, ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪੱਤਰੇ ਝਲਕੀਏ ਅੱਗ ਮਿਹਨਤਾਂ ਦੇ ਢਿੱਡ ਦੀ ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਿਲਾਂ ਦੀ ਪਰੀ ਦਾ ਚੀਰ ਖੋਹ ਕੇ ਰੰਗਲਾ ਆਓ ਕਿਰਤ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਨੰਗੇਜ ਕੱਜੀਏ। ਭੂਸਰਿਆ ਹੈ ਅੱਥਰਾ ਇਹ ਦੈਂਤ ਕੋਈ ਜਬਰ ਦਾ ਆਓ ਸੰਗਰਾਮ ਦੀ ਕੜੀ 'ਚ ਫੜ ਕੇ ਨੱਥੀਏ। ੭੭<noinclude></noinclude> 2u4ab9k4ah1jvp50kgqcmusm83j1e8r 242713 242711 2026-11-08T01:14:21Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242713 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} ਕੌਣ ਸਾਡੇ ਘਰੀਂ ਆ ਕੇ ਲੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਅਸਮਤਾਂ? ਆਓ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਚਹਿਰੀ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਕੂਕੀਏ। ਲੱਭੀਏ ਖੁਰਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਾਤਲਾਂ ਦਾ ਹਾਣੀਓ! ਮੱਸਿਆ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਮਸਾਲਾਂ ਢੁੱਕੀਏ। ਤਰੁੰਡ ਕੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਲਸ, ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪੱਤਰੇ ਝਲਕੀਏ ਅੱਗ ਮਿਹਨਤਾਂ ਦੇ ਢਿੱਡ ਦੀ ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਿਲਾਂ ਦੀ ਪਰੀ ਦਾ ਚੀਰ ਖੋਹ ਕੇ ਰੰਗਲਾ ਆਓ ਕਿਰਤ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਨੰਗੇਜ ਕੱਜੀਏ। ਭੂਸਰਿਆ ਹੈ ਅੱਥਰਾ ਇਹ ਦੈਂਤ ਕੋਈ ਜਬਰ ਦਾ ਆਓ ਸੰਗਰਾਮ ਦੀ ਕੜੀ 'ਚ ਫੜ ਕੇ ਨੱਥੀਏ।<noinclude></noinclude> cyzk43jro1btjn0rcooyqwm3of6wz05 242714 242713 2026-11-08T01:14:45Z Taranpreet Goswami 2106 242714 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਕੌਣ ਸਾਡੇ ਘਰੀਂ ਆ ਕੇ ਲੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਅਸਮਤਾਂ? ਆਓ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਚਹਿਰੀ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਕੂਕੀਏ। ਲੱਭੀਏ ਖੁਰਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਾਤਲਾਂ ਦਾ ਹਾਣੀਓ! ਮੱਸਿਆ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਘਰ ਲੈ ਮਸਾਲਾਂ ਢੁੱਕੀਏ। ਤਰੁੰਡ ਕੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਲਸ, ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਪੱਤਰੇ ਝਲਕੀਏ ਅੱਗ ਮਿਹਨਤਾਂ ਦੇ ਢਿੱਡ ਦੀ ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਿਲਾਂ ਦੀ ਪਰੀ ਦਾ ਚੀਰ ਖੋਹ ਕੇ ਰੰਗਲਾ ਆਓ ਕਿਰਤ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਨੰਗੇਜ ਕੱਜੀਏ। ਭੂਸਰਿਆ ਹੈ ਅੱਥਰਾ ਇਹ ਦੈਂਤ ਕੋਈ ਜਬਰ ਦਾ ਆਓ ਸੰਗਰਾਮ ਦੀ ਕੜੀ 'ਚ ਫੜ ਕੇ ਨੱਥੀਏ।</poem>}}<noinclude></noinclude> 6ofbpaqp7xfd8ciygbqtuj0b3limvmc 250 75840 242715 2026-11-08T01:15:45Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "to ਇਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਾਹ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਅਜ਼ਹੇ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀਤਾ ਹੈ ਹਾਬੜੀਆਂ ਰਗਾਂ ਦੀ ਪਿਆਸ ਬੁਝਾ ਕੇ ਮਚਲਦੇ ਖ਼ੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਅਜ਼ਦਹੇ ਵਿਹੁ-ਹੀਣ ਹੋ ਕੇ ਪੁੱਠੇ ਲਟਕ ਗਏ ਹਨ ਤੇ ਇਸ ਮਾਂਦਰੀ ਪੁਰਸ਼ ਦ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242715 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>to ਇਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਾਹ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਅਜ਼ਹੇ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀਤਾ ਹੈ ਹਾਬੜੀਆਂ ਰਗਾਂ ਦੀ ਪਿਆਸ ਬੁਝਾ ਕੇ ਮਚਲਦੇ ਖ਼ੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਅਜ਼ਦਹੇ ਵਿਹੁ-ਹੀਣ ਹੋ ਕੇ ਪੁੱਠੇ ਲਟਕ ਗਏ ਹਨ ਤੇ ਇਸ ਮਾਂਦਰੀ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਆਂ ਸੁੱਚੀਆਂ ਪੈੜਾਂ ਦੀ ਚਾਨਣੀ ਧੂੜ ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਮਸਤਕ ਛੁਹਾਈ ਹੈ ਉਸ ਨੇ ਕਾਲਖ਼ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਜੂਝ ਕੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਰੀਆਂ ਨੱਪਣ ਦੀ ਲਗਨ ਲਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਜੋ ਪੁਰਸ਼ ਹੁਣੇ ਸੁੱਤਾ ਹੈ ਚਾਨਣ ਦੀ ਚਾਦਰ ਤਾਣ ਕੇ ਇਹ ਇਕ ਮਾਂਦਰੀ ਸੀ!<noinclude></noinclude> jpjtb3u1sx86malluwicr1g76zad0ox 242716 242715 2026-11-08T01:17:27Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242716 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਇਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਾਹ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਅਜ਼ਦਹੇ ਦਾ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀਤਾ ਹੈ ਹਾਬੜੀਆਂ ਰਗਾਂ ਦੀ ਪਿਆਸ ਬੁਝਾ ਕੇ ਮਚਲਦੇ ਖ਼ੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਅਜ਼ਦਹੇ ਵਿਹੁ-ਹੀਣ ਹੋ ਕੇ ਪੁੱਠੇ ਲਟਕ ਗਏ ਹਨ ਤੇ ਇਸ ਮਾਂਦਰੀ ਪੁਰਸ਼ ਦੀਆਂ ਸੁੱਚੀਆਂ ਪੈੜਾਂ ਦੀ ਚਾਨਣੀ ਧੂੜ ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਮਸਤਕ ਛੁਹਾਈ ਹੈ ਉਸ ਨੇ ਕਾਲਖ਼ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਜੂਝ ਕੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਰੀਆਂ ਨੱਪਣ ਦੀ ਲਗਨ ਲਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਜੋ ਪੁਰਸ਼ ਹੁਣੇ ਸੁੱਤਾ ਹੈ ਚਾਨਣ ਦੀ ਚਾਦਰ ਤਾਣ ਕੇ ਇਹ ਇਕ ਮਾਂਦਰੀ ਸੀ! </poem>}}<noinclude></noinclude> l4vyvz8t53jml3hpyhglqqalkkzahq0 250 75841 242717 2026-11-08T01:19:04Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} {{x-larger|'''ਕਾਲੇ ਚਿਹਰੇ'''}} ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੜੇ ਪੱਥਰ ਦੀ ਸਿੱਲ ਉੱਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਚਿਤਰ ਵਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਚੌਕ ਵਿਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਮੁੱਖ 'ਤੋਂ ਨਕਾਬ ਲਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ? ਅੱਗ ਦਾ ਕੋਈ ਆਕਾਰ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242717 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{x-larger|'''ਕਾਲੇ ਚਿਹਰੇ'''}} ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੜੇ ਪੱਥਰ ਦੀ ਸਿੱਲ ਉੱਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਚਿਤਰ ਵਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਚੌਕ ਵਿਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਮੁੱਖ 'ਤੋਂ ਨਕਾਬ ਲਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ? ਅੱਗ ਦਾ ਕੋਈ ਆਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤੇ ਨਿਰਾਕਾਰ ਵਸਤਾਂ ਵਸਤਰਹੀਣ ਹੁੰਦੀਆਂ ਨੇ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਜਾਣਦੇ ਹੋ। ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗ ਦੇ ਇਸ ਸੁੱਚੇ ਜਲੌ ਨਾਲ ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਦਾ ਜਿਸਮ ਜੁੜਿਆ ਹੈ ਉਹ ਸੱਚ ਦਾ ਸੁੱਚਾ ਅਰਥ ਪਹਿਨ ਕੇ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਨਗਨ ਤੁਰਿਆ ਹੈ।<noinclude></noinclude> 0t455i4sq8p7azlyok0usebc0j3n01h 242718 242717 2026-11-08T01:19:37Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242718 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਕਾਲੇ ਚਿਹਰੇ'''}} ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੜੇ ਪੱਥਰ ਦੀ ਸਿੱਲ ਉੱਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਚਿਤਰ ਵਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਚੌਕ ਵਿਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਮੁੱਖ 'ਤੋਂ ਨਕਾਬ ਲਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ? ਅੱਗ ਦਾ ਕੋਈ ਆਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤੇ ਨਿਰਾਕਾਰ ਵਸਤਾਂ ਵਸਤਰਹੀਣ ਹੁੰਦੀਆਂ ਨੇ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਜਾਣਦੇ ਹੋ। ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗ ਦੇ ਇਸ ਸੁੱਚੇ ਜਲੌ ਨਾਲ ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਦਾ ਜਿਸਮ ਜੁੜਿਆ ਹੈ ਉਹ ਸੱਚ ਦਾ ਸੁੱਚਾ ਅਰਥ ਪਹਿਨ ਕੇ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਨਗਨ ਤੁਰਿਆ ਹੈ।</poem>}}<noinclude></noinclude> 4v1fjw2sr0uj5o6foyxey66szllrwgw 250 75842 242719 2026-11-08T01:21:30Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} ਤੇ ਜਦ ਕਦੇ ਕਾਲਖ਼ ਦੀ ਹੋਣੀ ਨੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸੂਲੀ ਲਟਕਾਇਆ ਹੈ ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਗਿਰਗਟੀ ਚਿਹਰਾ ਬੁੱਕਲ ਵਿਚ ਮੁਸਕਰਾਇਆ ਹੈ। ਬੱਸ ਰਹਿਣ ਦਿਓ ਆਪਣੀ ਦੁਰਗੰਧਿਤ ਜੀਭਾ 'ਚੋਂ ਜਨਮਦੇ ਬੁਸਬੁਸੇ ਬਦਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁੱਚੀਆਂ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242719 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} ਤੇ ਜਦ ਕਦੇ ਕਾਲਖ਼ ਦੀ ਹੋਣੀ ਨੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸੂਲੀ ਲਟਕਾਇਆ ਹੈ ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਗਿਰਗਟੀ ਚਿਹਰਾ ਬੁੱਕਲ ਵਿਚ ਮੁਸਕਰਾਇਆ ਹੈ। ਬੱਸ ਰਹਿਣ ਦਿਓ ਆਪਣੀ ਦੁਰਗੰਧਿਤ ਜੀਭਾ 'ਚੋਂ ਜਨਮਦੇ ਬੁਸਬੁਸੇ ਬਦਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁੱਚੀਆਂ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨਾ ਪਹਿਨਾਓ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਦੀ ਕਲਪਿਤ ਕਾਇਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹੱਥ ਨਾ ਲਾਓ। ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਧੁੰਦ ਗਲੇਫ਼ੇ ਕਾਲੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਸੂਰਜੀ ਜਲੌ ਦਾ ਪਰਿਵਰਤਣ ਹੰਢਾਉਂਦੇ ਹੋ ਤੇ ਭਰੇ ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਸੜਕਾਂ ਉੱਤੇ ਦੇਸ਼-ਭਗਤੀ ਦਾ ਢੋਂਗ ਰਚ ਕੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਦੀਵਾ ਵਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ? ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿਚ ਅੰਧਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤੇ ਅੰਧਕਾਰ-ਰਹਿਤ ਚੌਗਿਰਦੇ ਅੰਦਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕਾਲੇ ਚਿਹਰੇ ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦੇ ਨੇ।<noinclude></noinclude> 0wfxtdgk7iqdax3dqvdfrmx3up5aqpa 242720 242719 2026-11-08T01:21:54Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242720 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਤੇ ਜਦ ਕਦੇ ਕਾਲਖ਼ ਦੀ ਹੋਣੀ ਨੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸੂਲੀ ਲਟਕਾਇਆ ਹੈ ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਗਿਰਗਟੀ ਚਿਹਰਾ ਬੁੱਕਲ ਵਿਚ ਮੁਸਕਰਾਇਆ ਹੈ। ਬੱਸ ਰਹਿਣ ਦਿਓ ਆਪਣੀ ਦੁਰਗੰਧਿਤ ਜੀਭਾ 'ਚੋਂ ਜਨਮਦੇ ਬੁਸਬੁਸੇ ਬਦਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁੱਚੀਆਂ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨਾ ਪਹਿਨਾਓ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਦੀ ਕਲਪਿਤ ਕਾਇਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹੱਥ ਨਾ ਲਾਓ। ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਧੁੰਦ ਗਲੇਫ਼ੇ ਕਾਲੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਸੂਰਜੀ ਜਲੌ ਦਾ ਪਰਿਵਰਤਣ ਹੰਢਾਉਂਦੇ ਹੋ ਤੇ ਭਰੇ ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਸੜਕਾਂ ਉੱਤੇ ਦੇਸ਼-ਭਗਤੀ ਦਾ ਢੋਂਗ ਰਚ ਕੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਦੀਵਾ ਵਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ? ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿਚ ਅੰਧਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤੇ ਅੰਧਕਾਰ-ਰਹਿਤ ਚੌਗਿਰਦੇ ਅੰਦਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕਾਲੇ ਚਿਹਰੇ ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦੇ ਨੇ। </poem>}}<noinclude></noinclude> 7yh2316qxdzryvtipwfp9jvg6jmcxb7 250 75843 242722 2026-11-08T01:26:09Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਇਕ ਪੜਾਅ'''}} ਜੰਗਲ ਦੇ ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਹੁਣ ਕੇਹਾ ਪੜਾਅ ਇਹ ਦੋਸਤੋ! ਘੂਕ ਸੁੱਤੀ ਹੈ ਸੜਕ ਪੈਰਾਂ 'ਚ ਪਾਰਾ ਜੰਮਿਆ। ਧੁੰਦ ਤਣੀ ਪਰਬਤੀ ਦੀਵਾਰ ਵਾਂਗੂੰ ਸੰਘਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਚੌਕ ਵਿਚੋਂ ਰੌ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242722 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਇਕ ਪੜਾਅ'''}} ਜੰਗਲ ਦੇ ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਹੁਣ ਕੇਹਾ ਪੜਾਅ ਇਹ ਦੋਸਤੋ! ਘੂਕ ਸੁੱਤੀ ਹੈ ਸੜਕ ਪੈਰਾਂ 'ਚ ਪਾਰਾ ਜੰਮਿਆ। ਧੁੰਦ ਤਣੀ ਪਰਬਤੀ ਦੀਵਾਰ ਵਾਂਗੂੰ ਸੰਘਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਚੌਕ ਵਿਚੋਂ ਰੌਸ਼ਨੀ ਗੁੱਲ ਹੋ ਗਈ ਬਰਫ਼ ਦੀ ਸਿੱਲ ਨੂੰ ਸਰ੍ਹਾਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਖ਼ੁਦਕਸ਼ੀ ਕਰ ਲੈਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸੋਚਦੀ ਹੈ ਹਰ ਕਿਰਨ ਹਰ ਕਦਮ 'ਤੇ ਹਮਸਫ਼ਰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼-ਘਾਤ ਲੋਚਦਾ ਯਖ਼ ਹੋਈ ਹੈ ਫਿਜ਼ਾ ਜਿਉਂ ਡੱਸ ਗਈ ਕੋਈ ਨਾਗਣੀ ਦੂਰ ਤੀਕਰ ਚੁੱਪ ਸੋਗੀ ਦਾ ਵੀਰਾਨਾ ਪਸਰਿਆ ਸੁੰਘ ਗਿਆ ਹੈ ਸਰਪ ਕੋਈ ਹੋਰ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਸਵਾਸ।</poem>}}<noinclude></noinclude> ddka5k8apwr6m6i6hyj4gdkyqjb629z 242723 242722 2026-11-08T01:26:22Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242723 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਇਕ ਪੜਾਅ'''}} ਜੰਗਲ ਦੇ ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਹੁਣ ਕੇਹਾ ਪੜਾਅ ਇਹ ਦੋਸਤੋ! ਘੂਕ ਸੁੱਤੀ ਹੈ ਸੜਕ ਪੈਰਾਂ 'ਚ ਪਾਰਾ ਜੰਮਿਆ। ਧੁੰਦ ਤਣੀ ਪਰਬਤੀ ਦੀਵਾਰ ਵਾਂਗੂੰ ਸੰਘਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਚੌਕ ਵਿਚੋਂ ਰੌਸ਼ਨੀ ਗੁੱਲ ਹੋ ਗਈ ਬਰਫ਼ ਦੀ ਸਿੱਲ ਨੂੰ ਸਰ੍ਹਾਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਖ਼ੁਦਕਸ਼ੀ ਕਰ ਲੈਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸੋਚਦੀ ਹੈ ਹਰ ਕਿਰਨ ਹਰ ਕਦਮ 'ਤੇ ਹਮਸਫ਼ਰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼-ਘਾਤ ਲੋਚਦਾ ਯਖ਼ ਹੋਈ ਹੈ ਫਿਜ਼ਾ ਜਿਉਂ ਡੱਸ ਗਈ ਕੋਈ ਨਾਗਣੀ ਦੂਰ ਤੀਕਰ ਚੁੱਪ ਸੋਗੀ ਦਾ ਵੀਰਾਨਾ ਪਸਰਿਆ ਸੁੰਘ ਗਿਆ ਹੈ ਸਰਪ ਕੋਈ ਹੋਰ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਸਵਾਸ।</poem>}}<noinclude></noinclude> iwhbwwaafdjl7l7hyilh4uar3nwql82 250 75844 242724 2026-11-08T01:26:52Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} ਰੁੱਖ ਬੁੱਢੇ, ਬੁਸਬੁਸੇ ਪਰਛਾਵਿਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਹੈ ਰਿਸ਼ਮ ਕੋਈ ਚਾਨਣੀ ਨਾ ਧਰਤ ਦਾ ਅੰਗ ਭੋਗਦੀ ਬਾਂਝ ਪਈ ਕੱਲਰੀ ਦਾ ਕਸ਼ਟ ਕੋਈ ਨਾ ਹਰੇ ਨਾ ਕੋਈ ਪਰਭਾਤ ਦਾ ਪਲ ਇਸ਼ਕ-ਰੱਤਾ ਜੋਬਨਾ ਚੁੰਮ ਸਕੇ ਮੂੰਹ ਕਿਸੇ ਪੁੰਗਰਦੇ ਢ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242724 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} ਰੁੱਖ ਬੁੱਢੇ, ਬੁਸਬੁਸੇ ਪਰਛਾਵਿਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਹੈ ਰਿਸ਼ਮ ਕੋਈ ਚਾਨਣੀ ਨਾ ਧਰਤ ਦਾ ਅੰਗ ਭੋਗਦੀ ਬਾਂਝ ਪਈ ਕੱਲਰੀ ਦਾ ਕਸ਼ਟ ਕੋਈ ਨਾ ਹਰੇ ਨਾ ਕੋਈ ਪਰਭਾਤ ਦਾ ਪਲ ਇਸ਼ਕ-ਰੱਤਾ ਜੋਬਨਾ ਚੁੰਮ ਸਕੇ ਮੂੰਹ ਕਿਸੇ ਪੁੰਗਰਦੇ ਢੰਗੂਰ ਦਾ ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬ੍ਰਿਛ ਕੋਲੋਂ ਦੀ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰ ਲੰਘਦਾ ਮਾਯੂਸੀਆਂ ਦੀ ਮਹਿਕ ਚੜ੍ਹਦੀ ਜ਼ਿਹਨ ਨੂੰ ਬੁਜ਼ਦਿਲੀ ਦਾ ਬੂਰ ਸੀਨਾ ਡੰਗਦਾ। ਕਦੇ ਕਦੇ ਇਸ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਵੀ ਬਹਾਰਾਂ ਛਲਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ 'ਤੇ ਗੰਧ-ਹੀਣੇ ਫੁੱਲ ਪੈਂਦੇ ਕਿਰਮਚੀ ਫਲ ਫਿੱਕੇ ਬਕਬਕੇ ਰਸਹੀਣ ਤੇ ਨਿੰਦ੍ਰਾਵਲੇ ਪੌਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਹੋਸ਼-ਮਾਰੂ ਨੇ ਹਵਾੜਾਂ ਘੁਲਦੀਆਂ ਹਰ ਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ੀਲੀ ਮਰਜ਼ ਐਸੀ ਚੰਬੜੀ ਰਗਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਖ਼ੂਨ-ਚੱਕਰ ਬਰਫ਼ ਵਾਂਗੂੰ ਠਰ ਗਿਆ ਹਰ ਗਲੀ ਦੇ ਮੋੜ ਉੱਤੇ ਲਾਸ਼ ਲਟਕੇ ਅਣਖ ਦੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਰ ਸੋਚ ਵਿਚੋਂ ਸਾਹਸ ਦਾ ਕਣ ਮਰ ਗਿਆ। ਜੰਗਲ ਦੇ ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਹੁਣ ਕੇਹਾ ਪੜਾਅ ਇਹ ਹਾਣੀਓ! ਘੂਕ ਸੁੱਤੀ ਸੜਕ ਪੈਰਾਂ 'ਚ ਪਾਰਾ ਜੰਮਿਆ।<noinclude></noinclude> sz010t3oknemgs3myvkqfv08rk8mkku 242725 242724 2026-11-08T01:31:02Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242725 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>ਰੁੱਖ ਬੁੱਢੇ, ਬੁਸਬੁਸੇ ਪਰਛਾਵਿਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਹੈ ਰਿਸ਼ਮ ਕੋਈ ਚਾਨਣੀ ਨਾ ਧਰਤ ਦਾ ਅੰਗ ਭੋਗਦੀ ਬਾਂਝ ਪਈ ਕੱਲਰੀ ਦਾ ਕਸ਼ਟ ਕੋਈ ਨਾ ਹਰੇ ਨਾ ਕੋਈ ਪਰਭਾਤ ਦਾ ਪਲ ਇਸ਼ਕ-ਰੱਤਾ ਜੋਬਨਾ ਚੁੰਮ ਸਕੇ ਮੂੰਹ ਕਿਸੇ ਪੁੰਗਰਦੇ ਢੰਗੂਰ ਦਾ ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬ੍ਰਿਛ ਕੋਲੋਂ ਦੀ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰ ਲੰਘਦਾ ਮਾਯੂਸੀਆਂ ਦੀ ਮਹਿਕ ਚੜ੍ਹਦੀ ਜ਼ਿਹਨ ਨੂੰ ਬੁਜ਼ਦਿਲੀ ਦਾ ਬੂਰ ਸੀਨਾ ਡੰਗਦਾ। ਕਦੇ ਕਦੇ ਇਸ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਵੀ ਬਹਾਰਾਂ ਛਲਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ 'ਤੇ ਗੰਧ-ਹੀਣੇ ਫੁੱਲ ਪੈਂਦੇ ਕਿਰਮਚੀ ਫਲ ਫਿੱਕੇ ਬਕਬਕੇ ਰਸਹੀਣ ਤੇ ਨਿੰਦ੍ਰਾਵਲੇ ਪੌਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਹੋਸ਼-ਮਾਰੂ ਨੇ ਹਵਾੜਾਂ ਘੁਲਦੀਆਂ ਹਰ ਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ੀਲੀ ਮਰਜ਼ ਐਸੀ ਚੰਬੜੀ ਰਗਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਖ਼ੂਨ-ਚੱਕਰ ਬਰਫ਼ ਵਾਂਗੂੰ ਠਰ ਗਿਆ ਹਰ ਗਲੀ ਦੇ ਮੋੜ ਉੱਤੇ ਲਾਸ਼ ਲਟਕੇ ਅਣਖ ਦੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਰ ਸੋਚ ਵਿਚੋਂ ਸਾਹਸ ਦਾ ਕਣ ਮਰ ਗਿਆ। ਜੰਗਲ ਦੇ ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਹੁਣ ਕੇਹਾ ਪੜਾਅ ਇਹ ਹਾਣੀਓ! ਘੂਕ ਸੁੱਤੀ ਹੈ ਸੜਕ ਪੈਰਾਂ 'ਚ ਪਾਰਾ ਜੰਮਿਆ। </poem>}}<noinclude></noinclude> o6nub81u9hi89qsatpltvfritvfj2vc 250 75845 242730 2026-11-08T08:51:29Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਗਲਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਲਾਈਆਂ */ "{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਤੁਸੀਂ ਤੇ ਅਸੀਂ'''}} ਤੁਸੀਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਿਮਾਨ 'ਚ ਉੱਡਦੇ ਹੋ ਅਸੀਂ ਲੋਹੇ ਦੀ ਜੰਜ਼ੀਰ ਹੰਢਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਜੰਜ਼ੀਰਾਂ ਤੋਂ ਵਿਮਾਨਾਂ ਤਕ ਸੰਘਣੀ ਕਾਲਖ਼ ਦਾ ਪਸਰੇਵਾਂ ਤੇ ਸ਼ੂਕਦੇ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਪਹਿਰਾ..." ਨਾਲ਼ ਸਫ਼ਾ ਬਣਾਇਆ 242730 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="1" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਤੁਸੀਂ ਤੇ ਅਸੀਂ'''}} ਤੁਸੀਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਿਮਾਨ 'ਚ ਉੱਡਦੇ ਹੋ ਅਸੀਂ ਲੋਹੇ ਦੀ ਜੰਜ਼ੀਰ ਹੰਢਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਜੰਜ਼ੀਰਾਂ ਤੋਂ ਵਿਮਾਨਾਂ ਤਕ ਸੰਘਣੀ ਕਾਲਖ਼ ਦਾ ਪਸਰੇਵਾਂ ਤੇ ਸ਼ੂਕਦੇ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਹੈ। ਹਰ ਕਦਮ 'ਤੇ ਹਰ ਕਿਰਨ ਦੀ ਕੱਚ-ਕੁਆਰੀ ਕੰਚਨ ਕਾਇਆ ਨੂੰ ਹਵਸ ਦੀ ਨਾਗਣੀ ਲੜਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮਿਸਰ ਦੇ ਇਕ ਚਮਨ ਵਿਚ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਤੋਤਲੀਆਂ ਜੀਭਾਂ 'ਤੇ ਇਲਮ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਿਕ ਸੜਦੀ ਹੈ।</poem>}}<noinclude></noinclude> n4pe26etxnorphv4dpr98olc9c3gg05 242731 242730 2026-11-08T08:51:51Z Taranpreet Goswami 2106 /* ਸੋਧਣਾ */ 242731 proofread-page text/x-wiki <noinclude><pagequality level="3" user="Taranpreet Goswami" /></noinclude>{{dhr|3em}} {{Block center|<poem>{{x-larger|'''ਤੁਸੀਂ ਤੇ ਅਸੀਂ'''}} ਤੁਸੀਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਿਮਾਨ 'ਚ ਉੱਡਦੇ ਹੋ ਅਸੀਂ ਲੋਹੇ ਦੀ ਜੰਜ਼ੀਰ ਹੰਢਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਜੰਜ਼ੀਰਾਂ ਤੋਂ ਵਿਮਾਨਾਂ ਤਕ ਸੰਘਣੀ ਕਾਲਖ਼ ਦਾ ਪਸਰੇਵਾਂ ਤੇ ਸ਼ੂਕਦੇ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਹੈ। ਹਰ ਕਦਮ 'ਤੇ ਹਰ ਕਿਰਨ ਦੀ ਕੱਚ-ਕੁਆਰੀ ਕੰਚਨ ਕਾਇਆ ਨੂੰ ਹਵਸ ਦੀ ਨਾਗਣੀ ਲੜਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮਿਸਰ ਦੇ ਇਕ ਚਮਨ ਵਿਚ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਤੋਤਲੀਆਂ ਜੀਭਾਂ 'ਤੇ ਇਲਮ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਿਕ ਸੜਦੀ ਹੈ।</poem>}}<noinclude></noinclude> nsg7kvjlwap1q4yel3l8orngytp89q0