Wikicytaty plwikiquote https://pl.wikiquote.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter Media Specjalna Dyskusja Użytkownik Dyskusja użytkownika Wikicytaty Dyskusja Wikicytatów Plik Dyskusja pliku MediaWiki Dyskusja MediaWiki Szablon Dyskusja szablonu Pomoc Dyskusja pomocy Kategoria Dyskusja kategorii TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia Friedrich Nietzsche 0 41 645456 645036 2026-07-19T13:16:59Z Nazwa1234 53893 /* */ 645456 wikitext text/x-wiki [[Plik:Nietzsche187a.jpg|mały|{{center|Friedrich Nietzsche (ok. 1875)}}]] '''[[w:Friedrich Nietzsche|Friedrich Wilhelm Nietzsche]]''' (1844–1900) – niemieckojęzyczny [[filozof]], filolog klasyczny, [[proza]]ik i [[poeta]]. ==''Tako rzecze Zaratustra'' (1885)== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> (niem. ''Also sprach Zarathustra''; tłum. [[Wacław Berent]]) {{osobne|Tako rzecze Zaratustra}} * Bóg jest martwy. ** ''Gott ist tot!'' (niem.) ** Źródło: Przedmowa Zaratustry. O nadczłowieku i ostatnim człowieku, 2 * Człowiek jest czymś, co pokonanym być powinno. ** ''Der Mensch ist etwas, das überwunden werden soll.'' (niem.) ** Źródło: Przedmowa Zaratustry. O nadczłowieku i ostatnim człowieku * Idziesz do kobiet? Nie zapomnij bicza! ** ''Du gehst zu Frauen? Vergiss die Peitsche nicht!'' (niem.) ** Źródło: ''O starej i młodej kobiecie'' ==''Z genealogii moralności'' (1887)== (niem. ''Zur Genealogie der Moral, Eine Streitschrift''; tłum. [[Leopold Staff]]) * Płowa bestia. ** ''Blonde Bestie.'' (niem.) ** Opis: zdanie w szerszym kontekście wyrażające tęsknotę do zwierzęcych popędów i pierwotnych instynktów. Często błędnie interpretowane (co zapoczątkowali naziści) jako nawiązanie do rzekomej „aryjskiej” rasy. * (…) jak piękną zwie siebie nazwą ta unicestwiająca się sprawiedliwość – łaską. * Filozofa poznaje się po tym, że schodzi z drogi trzem błyszczącym i głośnym rzeczom: sławie, książętom i kobietom; przez co jeszcze nie powiedziano, że one do niego nie przychodzą. * Ileż krwi i zgrozy leży na dnie wszystkich „dobrych rzeczy”! * Jak to na przykład stało się we współczesnej Europie: panuje dziś przesąd, który pojęcia „moralny”, „nieegoistyczny”, desinteressse, za równowartościowe uważa, już z siła idee fixe (…) * Lecz kiedyś, w czasach silniejszych, niż ta zbutwiała, samozwątpiała teraźniejszość, musi nam się zjawić przecie ten wyzwalający człowiek wielkiej miłości i pogardy, duch twórczy, którego napór sił własnych ciągle wygania z wszelkich uboczy i zaświatów, którego samotności tłum nie rozumie, jak gdyby ona była ucieczką przed rzeczywistością; tymczasem jest ona tylko jego zanurzeniem się, zagrzebaniem, zagłębieniem w rzeczywistość, by stamtąd kiedyś, gdy znowu wróci na światło, mógł wyzwolenie przynieść tej rzeczywistości: jej wyzwolenie od przekleństwa, którem obarczył ją dotychczasowy ideał. Ten człowiek przyszłości, który nas tak samo od dotychczasowego wyzwoli ideału, jak i od tego, co zeń wyróść musiało, od wielkiego wstrętu, od woli nicości, od nihilizmu, ten dzwon bijący południa i wielkiego rozstrzygnięcia, dzwon, który wolę znów wolną uczyni, który wróci ziemi jej cel, a człowiekowi jego nadzieję, ten antychryst i antynihilista, ten zwycięzca Boga i nicości – przyjść kiedyś musi. * Lecz nie mogłoby być większego i fatalniejszego nieporozumienia, niż gdyby szczęśliwi, udani, mocni na ciele i duszy poczęli wątpić o swym prawie do szczęścia. * Mamy odrazę do Kościoła, nie do trucizny… Pominąwszy Kościół, lubimy i my truciznę… * Moralność niewolników, by powstać, potrzebuje zawsze świata przeciwnego i zewnętrznego, potrzebuje, mówiąc fizjologicznie, podniet zewnętrznych, by w ogóle działać – jej akcja jest z gruntu reakcją. * Wrogość, okrucieństwo, uciecha z prześladowania, z napadania, ze zmiany i zniszczenia – wszystko to, zwrócone przeciw posiadaczom takich instynktów, {{rozstrzelony|oto}} początek „nieczystego sumienia”. Człowiek, który z braku zewnętrznych wrogów i oporów, wtłoczony w gniotącą cieśń i prawidłowość obyczaju, niecierpliwie sam siebie targał, prześladował, gryzł, zakłócał i katował, to o kraty swej klatki raniące się zwierzę, które się chce „obłaskawić”, ten nędzarz, czujący brak i trawiony tęsknotą za pustynią, który z samego siebie stwarzać sobie musiał przygodę, miejsce tortury, puszczę niepewną i niebezpieczną – ten szaleniec, ten stęskniony i zrozpaczony więzień stał się wynalazcą „nieczystego sumienia”. * Że jednak w ogóle ideał ascetyczny tak wiele znaczył dla człowieka, w tym wyraża się zasadniczy fakt człowieczej woli, jej horror vacui: potrzebuje on celu – i woli raczej jeszcze chcieć nicości, niż nie chcieć. * Żonaty filozof należy do komedii – to moje twierdzenie. ==''Zmierzch bożyszcz'' (1889)== (niem. ''Götzen-Dämmerung, oder, Wie man mit dem Hammer philosophiert''; tłum. Paweł Pieniążek) <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Zmierzch bożyszcz}} * Aforyzm jest formą „wieczności”; moją ambicją jest wyrazić w dziesięciu zdaniach to, co inni wyrażają w książce i czego czasami nie zdołają wyrazić. ** ''Der Aphorismus (…) [ist] die Form der „Ewigkeit”; mein Ehrgeiz ist, in zehn Sätzen zu sagen, was jeder andre in einem Buche sagt – was jeder andre in einem Buche nicht sagt.'' (niem.) ** Źródło: ''Streifzüge eines Unzeitgemäßen'' * Dopiero nadmiar siły jest dowodem siły. Przewartościowanie wszystkich wartości. * Wszystkie środki, dzięki którym ludzkość miała dotąd stać się moralna, były z gruntu niemoralne. ==''Antychryst'' (1895)== (właśc. ''Antychryst: Próba krytyki chrześcijaństwa'', niem. ''Der Antichrist: Versuch einer Kritik des Christenhums'', tłum. Leopold Staff) * A gdyby ktoś dla swej nauki przeszedł przez ogień – czegóż to dowodzi? Zaprawdę, więcej to waży, gdy własna nauka rodzi się z własnego żaru. * Anarchista i chrześcijanin jednego są pochodzenia. * Ani moralność, ani religia nie styka się w chrześcijaństwie z żadnym punktem rzeczywistości. Same urojone przyczyny („Bóg”, „dusza”, „ja”, „duch”, „wolna wola” – lub też „niewolna”); same urojone skutki („grzech”, „zbawienie”, „łaska”, „kara”, „odpuszczenie grzechu”). Obcowanie urojonych istot („Bóg”, „duchy”, „dusze”); urojona wiedza przyrodnicza (antropocentryczna; zupełny brak pojęcia przyczyn przyrodzonych); urojona psychologia (same samonieporozumienia, interpretacje przyjemnych lub nieprzyjemnych uczuć ogólnych, na przykład stanów nervi sympathici, z pomocą mowy znakowej religijno-moralnej idiosynkrazji – „kara”, „wyrzut sumienia”, „pokusa diabelska”, „bliskość Boga”); urojona teleologia („Królestwo Boże”, „Sąd Ostateczny”, „życie wieczne”). * Cały świat w to wierzy; lecz w cóż nie wierzy świat cały! * Chrześcijanin jest tylko żydem „wolniejszego” wyznania. * Chrześcijaństwo, dotychczas było największym nieszczęściem ludzkości. * Chrześcijaństwo, alkohol – dwa wielkie środki zepsucia… * Chrześcijaństwo jest buntem wszystkiego, co pełza po ziemi, przeciw temu, co ma wyżynę. * Chrześcijaństwo pozbawiło nas żniwa kultury starożytnej, później znów pozbawiło nas żniwa kultury islamu. * Co dawniej było tylko chore, stało się dziś nieprzyzwoite – nieprzyzwoitością jest być dziś chrześcijaninem. * Co jest szczęściem? – Uczucie, że moc rośnie, że przezwycięża się opór. * Grecy! Rzymianie! Dostojność instynktu, smak, metodyczne badanie, geniusz organizacji i zarządu, wiara, wola przyszłości ludzkiej (…) * Jeśli islam pogardza chrześcijaństwem, to ma tysiąckrotne do tego prawo: islam ma mężczyzn jako założenie. * Kobieta jest drugim błędem Boga. ** ''Das Weib war der zweite Fehlgriff Gottes.'' (niem.) * Kogóż najbardziej nienawidzę wśród dzisiejszej hołoty? Socjalistycznej hołoty, apostołów-czandalów, którzy podkopują instynkt, ochotę, uczucie zadowolenia robotnika ze swego małego istnienia – którzy zawistnym go czynią, którzy zemsty go uczą… Krzywda nie leży nigdy w nierówności praw, leży w roszczeniu sobie „równych” praw. ** Zobacz też: [[socjalizm]] * Krwawe znaki wypisywali na drodze, którą szli (męczennicy), a ich głupota uczyła, że prawdy dowodzi się krwią. Lecz krew jest najgorszym świadkiem prawdy; krew zatruwa nawet najczystszą naukę, czyniąc z niej szaleństwo i nienawiść serca. * Los chrześcijaństwa tkwi w konieczności, że wiara jego musiała sama stać się tak chora, niska i wulgarna, jak chore, niskie i wulgarne były potrzeby, które zadawalać miała. * Na szczęście dla przeważnej liczby ludzi książki są tylko literaturą. * Nie to nas oddziela, że nie odnajdujemy Boga ani w dziejach, ani w przyrodzie, ani poza przyrodą – lecz że tego, co jako Bóg czczone było, nie odczuwamy jako „boskie”, lecz jako politowania godne, jako niedorzeczne, jako szkodliwe, nie tylko jako błąd, lecz jako zbrodnię względem życia… * Odtąd wszystkie sprawy życia są tak urządzone, że kapłan jest wszędzie niezbędny; we wszystkich naturalnych zdarzeniach życiowych, przy urodzeniu, małżeństwie, chorobie, śmierci, nie mówiąc już o ofierze („wieczerzy”), zjawia się święty pasożyt, by je wynaturzyć: w jego języku „uświęcić”. * „Opatrzność boska”, w jaką dziś jeszcze wierzy prawie co trzeci człowiek w „wykształconych Niemczech”, byłaby takim zarzutem przeciw Bogu, że silniejszego pomyśleć by sobie nie można. A jest w każdym razie zarzutem przeciw Niemcom! * Paweł był największym z apostołów zemsty… * „Prawda jest tutaj”: to znaczy, gdziekolwiek się głosi, że kapłan kłamie… * Są dnie, kiedy nawiedza mnie uczucie, czarniejsze niż najczarniejsza melancholia – pogarda ludzi. * Słowo „chrześcijaństwo” jest nieporozumieniem – w gruncie rzeczy istniał tylko jeden chrześcijanin i ten umarł na krzyżu. „Ewangelia” umarła na krzyżu. ** ''Das Wort schon „Christentum” ist ein Mißverständnis – , im Grunde gab es nur einen Christen, und der starb am Kreuz. Das „Evangelium” starb am Kreuz.'' (niem.) * Straszna to rzecz umrzeć w morzu z pragnienia. Musicież waszą prawdę aż tak przesalać, by nie gasiła już nawet pragnienia? * Śmierci męczeńskie, mówiąc dodatkowo, były wielkim nieszczęściem w dziejach: uwodziły… * Tym razem chciałbym zadać rozstrzygające pytanie: czy między kłamstwem a przekonaniem istnieje w ogóle przeciwieństwo? * W ogólności, litość staje w poprzek prawu rozwoju, które jest prawem selekcji. Litość zachowuje przy życiu to, co dojrzało do zagłady, broni wydziedziczonych i skazańców życia, mnóstwem wszelkiego rodzaju nieudatnych tworów, które utrzymuje przy życiu, nadaje samemu życiu posępny i podejrzany widok. * W synu staje się przekonaniem, co w ojcu jeszcze kłamstwem było. * Że wiara czasem uszczęśliwia, że szczęśliwość z pewnej idee fixe nie czyni jeszcze prawdziwej idei, że wiara gór nie przenosi, lecz owszem góry osadza tam, gdzie żadnych nie ma: o tym poucza nas przelotne przejście się przez dom wariatów. ** Zobacz też: [[wiara]] ==''Ecce Homo'' (1908)== * A przecie przodkowie moi byli szlachtą polską: stąd to posiadam we krwi wiele instynktów rasowych. * Co było dotąd największym przeciw istnieniu zarzutem? Bóg… * Czego nie wybaczyłem Wagnerowi nigdy? Że stał się powolny żądaniom Niemców – że stał się państwowo niemieckim. * Dionizos przeciw Ukrzyżowanemu! * Dokąd sięgają Niemcy, psują kulturę. * Kobieta jest niewymownie gorsza do mężczyzny, także mędrsza; dobroć w kobiecie jest już formą zwyrodnienia. * Kobietka w pościgu za zemstą obali i stratuje samo przeznaczenie. * Rozumiecież Hamleta? Nie wątpienie, lecz pewność doprowadza do szaleństwa... Lecz trzeba być głębokim, bezdnią, filozofem, by tak czuć... Wszyscy boimy się prawdy ** Źródło: wyd. nakł. Mortkowicz, Warszawa 1909, s. 36. * Wczesnym rankiem o brzasku dnia, wśród całej świeżości, o jutrzni swej siły – czytać książkę – to zwę występkiem! * Zabrał mi najlepszy dowcip ateuszowski, który właśnie ja powiedzieć mogłem: „jedynym usprawiedliwieniem Boga jest to, że nie istnieje”. ** Opis: o [[Stendhal]]u. ==Inne== {{IndeksPL}} ===A=== * Albo dzieci, albo książki. * Altruizm jest egoizmem słabych. ** Zobacz też: [[altruizm]] * Asceta z cnoty czyni utrapienie. ** Źródło: Jacek Sieradzan, ''Szaleństwo w religiach świata'', Inter esse, 2005, s. 249. ===B=== * Błąd uczynił zwierzę człowiekiem. Czyżby prawda miała zrobić z człowieka zwierzę? ** Zobacz też: [[błąd]] * Błogosławieni ludzie o krótkiej pamięci: ci bowiem zapominają także o swych głupstwach. ** ''Selig sind die Vergesslichen: denn sie werden auch mit ihren Dummheiten „fertig”.'' (niem.) ** Źródło: ''Poza dobrem i złem'' * Bóg chrześcijański jest tak absurdalnym Bogiem, że powinien zostać zniesiony nawet jeśli istnieje. * Bóg jest martwy! Bóg pozostaje martwy! I my go uśmierciliśmy! Jak pocieszymy się, mordercy nad mordercami? To, co świat dotychczas posiadał jako najświętsze i wszechmocne, wykrwawiło się pod naszymi nożami – kto zmyje z nas tę krew? * Bracie, raz to sobie zapamiętaj: mało rób, a dużo stękaj! * Brzuch jest powodem, iż człowiek nie uznaje siebie tak łatwo za boga. ** Źródło: ''Poza dobrem i złem'' * By żyć samotnie, trzeba być zwierzęciem lub Bogiem – powiada Arystoteles, brakuje trzeciego przypadku: trzeba być jednym i drugim na raz – filozofem… * Bywają prawdy, które najlepiej przyswajają sobie mierne głowy, gdyż są dla nich najodpowiedniejsze, bywają prawdy, co tylko dla miernych duchów posiadają urok i ponętę. ===C=== * Czy potrafisz sam dać sobie własne zło i własne dobro, i swoją wolę zawiesić nad sobą jako prawo? * Chciałbym, żeby zaczęto od szanowania siebie: wszystko inne wypływa z tego. * Co zrobisz papą [''gębą''], nie potrzebujesz łapą. * Cokolwiek jest zrobione w miłości, zawsze przekracza ramy dobra i zła. * Czar poznania byłby niewielki, gdyby na drodze do niego nie trzeba było tyle pokonywać wstydu. ** Zobacz też: [[poznanie]] * Człowiek to najokrutniejsze zwierzę. * Czy znasz strach zasypiania? Ciało ogarnia przerażenie, gdyż ziemia się rozstępuje i zaczyna się sen. * Czyż nie lepiej dostać się w ręce mordercy niż do snów namiętnej kobiety? ===D=== * Do wszelkiego działania potrzebne jest zapomnienie: jak do życia wszelkiego tworu organicznego konieczna nie tylko światłość, lecz i ciemność. ** Pożyteczność i szkodliwość historii dla życia * „Duch czysty” jest czystą głupotą: odliczmy system nerwowy i zmysły, „doczesną powłokę”, a pominiemy w rachunku siebie – nic więcej! * Duszy szlachetnej ciąży myśl, że ktoś się jej czuje zobowiązany do podzięki; gminnej, że ona komuś. * Dziękuję niebu, że we wszystkich swoich instynktach pozostałem Polakiem. ===F=== * Fakt jest zawsze głupi. Resztę bierze diabeł i statystyka. ** Źródło: rozprawa ''Pożyteczność i szkodliwość historii dla życia'' w ''Niewczesne rozważania'', 1873–1874 * Fanatyzm jest jedyną siłą woli, którą mogą osiągnąć także słabi i niepewni. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ===G=== * Gdyby Bóg istotnie liczył się dla swych kapłanów wielokroć więcej od wartości doczesnych, nie zabiegaliby o nie aż tak łapczywie. * Gdyby małżonkowie nie mieszkali razem, dobre małżeństwa byłyby częstsze. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem. Aforyzmy, maksymy, sentencje'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, Antyk, Kęty 1993, ISBN 8386482001, s. 246. * Gdy się punkt ciężkości życia przeniesie nie w życie, lecz w „zaświat” – w nicość – to odbiera się życiu w ogóle wagę. * Gdy przez chwilę pomyślę, czego pragnę, szukam wówczas słów do melodii, jaką w sobie noszę i melodii do słów, jakie w sobie noszę. A jedno się z drugim nie zgadza. * Gdyby człowiek zdał sobie sprawę z tego jak nędzną jest istotą z pewnością popełniłby samobójstwo… * Gdyby wszystkie jałmużny dawane były wyłącznie z litości, wszyscy żebracy poumieraliby z głodu. ===I=== * Istnieją kobiety, które jakkolwiek by się szukało, nie mają wnętrza, lecz są jedynie maskami. ===J=== * Ja was uczę nadczłowieka. Człowiek jest czemś co pokonanem być powinno. * Jednakie u mężczyzny i kobiety uczucia różnią się przecież w tempie: dlatego nieporozumienia między mężczyzną a kobietą nie ustają. * Jestem przecież rabusiem ludzi niczym jakiś korsarz, ale nie po to, by sprzedawać ich w niewolę, lecz by siebie wraz z nimi sprzedawać na wolność. * Jeżeli ktoś żyje z tego, że zwalcza wroga, jest zainteresowany tym, aby wróg pozostał przy życiu. * Już samo słowo „chrześcijaństwo” jest nieporozumieniem – w istocie był tylko jeden chrześcijanin, który umarł na krzyżu. * Jeśli zbyt długo patrzysz w czeluść, czeluść zaczyna patrzeć na ciebie. ===K=== * Każda epoka dotychczasowa miała swój smak, my zaś mamy zmysł historyczny. ** Źródło: Stanisław Brzozowski, ''Głosy wśród nocy'' (1912) * Każda rozkosz pragnie wieczności. ** Zobacz także: [[rozkosz]] * Kiedy się ma wiele do schowania, dzień ma sto kieszeni. * Kiedy widzisz, że zwycięża prawda, zawsze pytaj, jakie potężne kłamstwo za nią walczyło. * Kobieta, która zrozumiała, że hamuje loty swego męża, powinna odejść. Dlaczego nie słyszy się o takich aktach miłości? * Kobieta lepiej rozumie dziecko niż mężczyzna, ale psychicznie mężczyzna jest bardziej podobny do dziecka. * Kobieta może być przyjaciółką mężczyzny, lecz by uczucie to trwało, niezbędne jest wesprzeć je odrobiną fizycznej antypatii. * Kobieta ta jest piękna i mądra; ach, o ile mądrzejsza by się stała, gdyby nie była piękna. * Kobieta zaczyna nienawidzić coraz bardziej w miarę jak jej urok zanika. * Kochać jednego jest barbarzyństwem: gdyż dzieje się to ze szkodą wszystkich innych. Nawet gdy się kocha Boga. * Kochamy życie nie dlatego, że jesteśmy przyzwyczajeni do życia, lecz dlatego, że jesteśmy przyzwyczajeni do kochania. * Koniec końców kocha się swą żądzę, a nie to, czego się pożąda. * Konieczność nie jest stanem rzeczy, lecz interpretacją. * Kto czci w ten sposób, iż przybija do krzyża nieczciciela, ten należy do katów swojego stronnictwa – nie podaje się mu ręki nawet wtedy, kiedy wyznaje się te same poglądy. * Kto porzucił Boga, ten tem twardziej obstaje przy wierze w moralność. ** Źródło: ''Wola mocy'' * Ku wojnie wychowany ma być mąż, niewiasta zaś ku wytchnieniu wojownika. ===M=== * Małżeństwa bywają nieszczęśliwe nie z braku miłości, ale z braku przyjaźni. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał K. Nowak, Warszawa 1998. * Mam litery, które i ślepych widzącymi uczynią. * Matką rozpusty nie jest radość, lecz brak radości. * Mądrość jest szeptem samotnika z samym sobą pośród gwarnego targowiska. * Miłość i nienawiść nie są ślepe, ale oślepione ogniem, który same w sobie noszą. * Miłuję tego, kto więcej dotrzymuje, aniżeli obiecuje. * Miłość to apogeum nienawiści. ===N=== * Najlepszy umysł niczego nie stworzy bez opętania miłością. * Najpewniejszą oznaką pogodnej duszy jest zdolność śmiania się z samego siebie. Większości ludzi taki śmiech sprawia ból. * Najpoważniejszym sposobem zdeprawowania młodzieńca jest nauczyć go wyżej cenić tych, którzy myślą tak jak on, niż tych, którzy mają odmienne poglądy. * Największym wrogiem prawdy nie są kłamstwa, tylko przekonania. ** Źródło: Norbert Bączyk, Kamil Kawalec, ''Historia lubi się powtarzać'', wyd. Altenberg, Warszawa 2023, s. 216. ** Zobacz też: [[prawda]], [[przekonanie]] * Nauczyć się czegoś od swych wrogów jest najlepszą drogą do tego, żeby ich polubić, albowiem to usposabia do wdzięczności dla nich. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 246. * Nauka płynąca z cierpienia, z największego cierpienia! Czyż nie wiecie, że właśnie ta nauka przyczyniła się do dotychczasowego postępu ludzkości? * Nawet najwięksi bohaterowie bywają czasem zmęczeni. * Nie jesteśmy myślącymi żabami, aparatami do obiektywizacji i rejestracji o zimnych wnętrznościach, musimy stale rodzić myśli z własnego bólu i zaopatrywać je, po matczynemu, we własną krew, własne serce, w żądzę, w namiętności, w cierpienie… ** Źródło: [[Krzysztof Michalski]], ''Płomień wieczności. Eseje o myślach Fryderyka Nietzschego'', wyd. Znak, Kraków 2007. * Nieco obłąkania jest zawsze w miłości, lecz i w obłąkaniu jest nieco rozsądku. * Niektórym nie należy podawać ręki, lecz łapę. Chcę przy tym aby twa łapa i pazury miała. * Nie ma istoty, którą można by uczynić odpowiedzialną za to, że ktoś w ogóle istnieje, że ktoś jest taki a taki, że ktoś urodził się w tych warunkach, w tym otoczeniu. – Jest to wielkie pokrzepienie, że nie ma takiej istoty. * Nie ma w świecie dość miłości i dobroci, aby wolno było z nich ofiarowywać coś urojonym istotom. * „Nie sądźcie!” mówią oni, lecz posyłają do piekła wszystko, co im w drodze stoi. * Niesprawiedliwość i brud miotają za samotnikiem: jednakże, bracie mój, jeśli gwiazdą chcesz być, musisz im mimo to świecić. * Nie wiem, czy cierpienie czyni nas lepszymi, ale na pewno czyni nas głębszymi. * Nie zastanawiaj się, czy to, co mówi filozof, jest prawdą, lecz spytaj, jak doszedł do tego, że to jest prawda. * Nikt nie może swobodnie postanowić, że zostanie chrześcijaninem: nie można się 'nawrócić' na chrześcijaństwo – trzeba być na to dostatecznie chorym. ===O=== * Obłęd u jednostki jest czymś rzadkim – atoli u grup, stronnictw, ludów i epok regułą. * Odór biedoty. ** ''Armeleutegeruch.'' (niem.) ** Źródło: ''Wiedza radosna'' 5, 349–1882 rok. * Ogół łatwo myli tego, co łowi w mętnej wodzie, z tym, kto czerpie z głębi. ===P=== * Podczas procesu śnienia człowiek wprawia się do przyszłego życia. ** Źródło: [[Jorge Luis Borges]], ''Księga snów'', s. 137. * Prawdą jest: kochamy życie nie dlatego, że do życia, lecz do kochania przywykliśmy. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 246. * Prawdziwy mężczyzna lubi dwie rzeczy – niebezpieczeństwo i zabawę, dlatego lubi kobiety, gdyż są najniebezpieczniejszą zabawą. * Przeciw nudzie nawet bogowie walczyli daremnie. * Przemiana wszystkich wartości! * Przyzwyczajenie do ironii psuje charakter. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ===R=== * Równość jest znamieniem upadku. ===S=== * Samolubstwo dostojnych jest stanem świętym. * Sam siebie zgaszę, aby się nie wypalić. Trzeba umrzeć dumnie, skoro żyć dumnie już dłużej nie można. * Słabi i nieudani niech sczezną; pierwsza zasada naszej miłości dla ludzi. * Służba prawdzie jest najtrudniejszą ze służb. * Spacerek po schronisku dla obłąkanych pokazuje, iż sama wiara nie dowodzi niczego. * Szczęście jest kobietą. * Szczęście mężczyzny brzmi: ja chcę. Szczęście kobiety: on chce. ** Zobacz także: [[szczęście]] * Sztuka nie jest tylko naśladowaniem naturalnej rzeczywistości, lecz stanowi metafizyczny jej suplement, postawiony obok niej dla jej przezwyciężenia. ** Źródło: ''Narodziny tragedii czyli hellenizm i pesymizm'', tłum. Leopold Staff, wyd. Zielona Sowa, Kraków 2003. ** Zobacz też: [[sztuka]] ===Ś=== * Świat rzeczywisty jest o wiele mniejszy niż świat wyobraźni. ===T=== * Ten, który walczy z potworami, powinien zadbać, by sam nie stał się potworem. Gdy długo spoglądamy w otchłań, otchłań spogląda również w nas. ** Wersja alternatywna: Ten, który z demonami walczy, winien uważać, by samemu nie stać się jednym z nich. Kiedy spoglądasz w otchłań ona również patrzy na ciebie. * Teza, że męczennicy dowodzą prawdziwości jakiejś sprawy, jest tak mało prawdziwa, że chciałbym zaprzeczyć, jakoby jakikolwiek męczennik miał kiedykolwiek coś wspólnego z prawdą. Już ton, z jakim męczennik wciska światu do głowy, że uważa coś za prawdę, wyraża tak niski stopień intelektualnej prawości, taką tępotę w kwestii prawdy, że nie ma potrzeby obalać jego słów. * To, co było uśpione w ojcu, budzi się w jego synu i często znajduje w synu, odkrywcę sekretu ojca. * To, co doskonałe, nie mogło mieć początku. * To, co wielkiem jest w człowieku – iż jest on mostem, a nie celem. * Trudniej jest komenderować, niż słuchać. * Trzeba usunąć ze świata wiele fałszywej wspaniałości. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ===U=== * Uważa się, że kobieta jest głęboka, bo nie można w niej nigdy trafić na twardy grunt. * Uwierzę tylko w takiego Boga, który umie tańczyć. ===W=== * Walka jest wychowawczynią wolności. * W zemście i w miłości kobieta jest większym barbarzyńcą niż mężczyzna. * Wiele trzeba mocy, by umieć żyć wiedząc, jak bardzo życie i niesprawiedliwość są z sobą złączone. * Wielu trzyma się uparcie obranej drogi, lecz tylko nieliczni dążą konsekwentnie do swego celu. ** ''Viele sind hartnäckig in Bezug auf den einmal eingeschlagenen Weg, wenige in Bezug auf das Ziel.'' ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. * W co motłoch bez dowodów uwierzył, jakże byście to chcieli dowodami obalić?! * W każdej religii człowiek religijny jest wyjątkiem. * W religii chrześcijańskiej moralność nie ma żadnego związku z rzeczywistością. * Właśnie fakty nie istnieją, jedynie interpretacje. ** ''Gerade Tatsachen gibt es nicht, nur Interpretationen.'' (niem.) ** Źródło: ''Nachlass'' (spuścizna pośmiertna) * W niebie brak wszystkich interesujących ludzi. * Wszędzie, gdzie istnieje obłęd, istnieje też ziarno mądrości i geniuszu. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał K. Nowak, Warszawa 1998. * Wszystkie rzeczy widzimy przez głowę ludzką i głowy tej uciąć nie możemy. * Wszystko idzie, wszystko powraca, wiecznie toczy się koło bytu. * Wszystko w kobiecie jest zagadką i wszystko w niej ma jedno rozwiązanie. Zwie się ono ciążą. ** Źródło: Jarosław Gronert, ''Astrologia od początku'', Pabianice 2007, s. 20. * Wszystko zło rodzi się ze słabości ludzkiej. * Wybrańcy Bogów umierają młodo, lecz później żyją wiecznie w ich towarzystwie. * Wszystko, co teolog odczuwa jako prawdziwe, musi być fałszem: można to uznać nieomal za kryterium prawdy. ** Wersja alternatywna: Co teolog jako prawdziwe odczuwa, musi być fałszywe: ma się w tym nieomal kryterium prawdy ===Z=== * Zaklinam was, bracia. Pozostańcie wierni Ziemi i nie wierzcie tym, co wam o nadziemskich mówią nadziejach! ** Źródło: [[Jostein Gaarder]], ''Świat Zofii. Cudowna podróż w głąb historii filozofii'', tłum. Iwona Zimnicka, Warszawa 1995, s. 491. * Zasadniczo emancypantki są anarchistkami świata wiecznie kobiecego, nieudacznicami, których wieczny instynkt to zemsta. ** Zobacz też: [[anarchia]] * Ziemia ma skórę, a ta skóra ma choroby. Jedną z nich jest człowiek. * Zniszczenie jakiegoś złudzenia nie prowadzi do żadnej prawdy, lecz powiększa naszą niewiedzę, rozszerza „pustą przestrzeń”, w jakiej żyjemy. * Zwę chrześcijaństwo jednym wielkim przekleństwem, jednym wielkim najwnętrzniejszym zepsuciem, jednym wielkim instynktem zemsty, dla którego żaden pretekst nie jest dość jadowity, tajny, podziemny, mały – zwę je jedną nieśmiertelną, hańbiącą plamą na ludzkości. * Z wszystkiego, co kiedykolwiek napisano, lubię tylko to, co autor napisał własną krwią. ===Ź=== * Źle się wywdzięcza mistrzowi, kto zawsze tylko jego uczniem zostaje. ===Ż=== * Żadna inna książka nie była chętniej czytana i żadna nie wyrządziła więcej zła. ** Opis: o ''Biblii''. * Życie bez muzyki byłoby pomyłką. ** Zobacz też: [[muzyka]] * Życie przecież nie przez moralność zostało wymyślone. * Żyjemy w czasach, w których kulturze grozi, że zginie od środków kultury. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ** Zobacz też: [[kultura]] ==O Fryderyku Nietzschem== * Etyka niezależna, nawet jeśli wprost przeciw Bogu nie występuje, zawsze będzie rozdmuchiwać w duszach to zarzewie buntu przeciw Bogu, które tam się tli, jako pozostałość grzechu pierworodnego. Nieraz jednak spotykamy się wśród niektórych jego zwolenników już nie tylko z przemilczeniem grzechu, albo jego negacją, ale nawet wprost z zachętą do niego, z głoszeniem hasła, że człowiek ma prawo do grzechu i że nikt nie ma prawa go w nim ograniczać. Do swego szczytowego punktu doszły tego rodzaju negacje u Nietzschego, tego największego geniusza zła naszych czasów, co się tłumaczy jednak częściowo początkami u niego choroby umysłowej. Jego pracę „Poza dobrem i złem” można uważać za najradykalniejsze skodyfikowanie tego buntu przeciw zasadzie moralności bezwzględnej, opartej na prawie bożym. Nie potrzeba się dłużej rozwodzić, jaka siła niszczycielska tkwi w podobnych doktrynach i czym one grożą zarówno w dziedzinie etyki jak i socjologii, a także i pedagogiki. ** Autor: [[Jacek Woroniecki]], ''Katolicka etyka wychowawcza'', tom I, Wydawnictwo Mariackie, Kraków 1948, s. 276. * Jednostka zaś prawdziwie genialna, tj. posiadająca moc przejmowania się każdą myślą aż do tego stopnia, na jakim staje się ona przeznaczeniem – Nietzsche – zostaje zdruzgotana w rozpaczliwej walce z tymi tragicznymi konsekwencjami przemyślanego do dna naturalizmu. ** Autor: [[Stanisław Brzozowski]], ''Kultura i życie'' (1907) * „Nadczłowiek” stworzony przez bazylejskiego profesora nie może być Henrykiem czy Fryderykiem czy Ottonem: musi się zwać Zaratusztra – nawet nie Zoroaster lecz właśnioe Zaratusztra, by z daleka pachniało lingwistyką. ** Autor: [[Władimir Sołowjow]], ''Literatura czy prawda'' * Nietzsche, utraciwszy wiarę chrześcijańską, w której został wychowany, ogłosił śmierć Boga, jednak miał potrzebę uznawania siły wyższej. W swoim dziele ''Poza dobrem i złem'' odwołuje się do odczuwanej przez artystów potrzeby zachowywania dyscypliny duchowej. Nietzsche deklarował jednak oddanie ideom i ideałom, nie zaś jakiejś istocie ludzkiej. Jedną sprawą jest lojalność wobec jakiejś idei czy ufność wobec wyższych sił stanowiących integralną część umysłu, zupełnie inną powierzenie siebie guru, który jest „ludzki, arcyludzki” (by sparafrazować tytuł słynnego dzieła Nietzschego). ** Autor: [[Anthony Storr]], ''Kolosy na glinianych nogach. Studium guru'', Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2009, ISBN 9788374146517, s. 279. * Nietzsche w swoim renesansowym krajobrazie nie przewidział jeszcze maszyny. Ale nauczył nas, że życie nie jest tylko walką o nędzną egzystencję, lecz walką o wyższe i głębsze cele. ** Autor: [[Ernst Jünger]], ''Publicystyka polityczna 1919–1936'', wyd. Arcana, Kraków 2007, s. 139. {{Wikisource|Fryderyk Nietzsche|Fryderyka Nietzschego}} [[Kategoria:Friedrich Nietzsche|!]] h2icionwszxky3l6j7s1fbdd55bbjwd 645457 645456 2026-07-19T13:17:16Z Nazwa1234 53893 /* O Friedrichu Nietzschem */ 645457 wikitext text/x-wiki [[Plik:Nietzsche187a.jpg|mały|{{center|Friedrich Nietzsche (ok. 1875)}}]] '''[[w:Friedrich Nietzsche|Friedrich Wilhelm Nietzsche]]''' (1844–1900) – niemieckojęzyczny [[filozof]], filolog klasyczny, [[proza]]ik i [[poeta]]. ==''Tako rzecze Zaratustra'' (1885)== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> (niem. ''Also sprach Zarathustra''; tłum. [[Wacław Berent]]) {{osobne|Tako rzecze Zaratustra}} * Bóg jest martwy. ** ''Gott ist tot!'' (niem.) ** Źródło: Przedmowa Zaratustry. O nadczłowieku i ostatnim człowieku, 2 * Człowiek jest czymś, co pokonanym być powinno. ** ''Der Mensch ist etwas, das überwunden werden soll.'' (niem.) ** Źródło: Przedmowa Zaratustry. O nadczłowieku i ostatnim człowieku * Idziesz do kobiet? Nie zapomnij bicza! ** ''Du gehst zu Frauen? Vergiss die Peitsche nicht!'' (niem.) ** Źródło: ''O starej i młodej kobiecie'' ==''Z genealogii moralności'' (1887)== (niem. ''Zur Genealogie der Moral, Eine Streitschrift''; tłum. [[Leopold Staff]]) * Płowa bestia. ** ''Blonde Bestie.'' (niem.) ** Opis: zdanie w szerszym kontekście wyrażające tęsknotę do zwierzęcych popędów i pierwotnych instynktów. Często błędnie interpretowane (co zapoczątkowali naziści) jako nawiązanie do rzekomej „aryjskiej” rasy. * (…) jak piękną zwie siebie nazwą ta unicestwiająca się sprawiedliwość – łaską. * Filozofa poznaje się po tym, że schodzi z drogi trzem błyszczącym i głośnym rzeczom: sławie, książętom i kobietom; przez co jeszcze nie powiedziano, że one do niego nie przychodzą. * Ileż krwi i zgrozy leży na dnie wszystkich „dobrych rzeczy”! * Jak to na przykład stało się we współczesnej Europie: panuje dziś przesąd, który pojęcia „moralny”, „nieegoistyczny”, desinteressse, za równowartościowe uważa, już z siła idee fixe (…) * Lecz kiedyś, w czasach silniejszych, niż ta zbutwiała, samozwątpiała teraźniejszość, musi nam się zjawić przecie ten wyzwalający człowiek wielkiej miłości i pogardy, duch twórczy, którego napór sił własnych ciągle wygania z wszelkich uboczy i zaświatów, którego samotności tłum nie rozumie, jak gdyby ona była ucieczką przed rzeczywistością; tymczasem jest ona tylko jego zanurzeniem się, zagrzebaniem, zagłębieniem w rzeczywistość, by stamtąd kiedyś, gdy znowu wróci na światło, mógł wyzwolenie przynieść tej rzeczywistości: jej wyzwolenie od przekleństwa, którem obarczył ją dotychczasowy ideał. Ten człowiek przyszłości, który nas tak samo od dotychczasowego wyzwoli ideału, jak i od tego, co zeń wyróść musiało, od wielkiego wstrętu, od woli nicości, od nihilizmu, ten dzwon bijący południa i wielkiego rozstrzygnięcia, dzwon, który wolę znów wolną uczyni, który wróci ziemi jej cel, a człowiekowi jego nadzieję, ten antychryst i antynihilista, ten zwycięzca Boga i nicości – przyjść kiedyś musi. * Lecz nie mogłoby być większego i fatalniejszego nieporozumienia, niż gdyby szczęśliwi, udani, mocni na ciele i duszy poczęli wątpić o swym prawie do szczęścia. * Mamy odrazę do Kościoła, nie do trucizny… Pominąwszy Kościół, lubimy i my truciznę… * Moralność niewolników, by powstać, potrzebuje zawsze świata przeciwnego i zewnętrznego, potrzebuje, mówiąc fizjologicznie, podniet zewnętrznych, by w ogóle działać – jej akcja jest z gruntu reakcją. * Wrogość, okrucieństwo, uciecha z prześladowania, z napadania, ze zmiany i zniszczenia – wszystko to, zwrócone przeciw posiadaczom takich instynktów, {{rozstrzelony|oto}} początek „nieczystego sumienia”. Człowiek, który z braku zewnętrznych wrogów i oporów, wtłoczony w gniotącą cieśń i prawidłowość obyczaju, niecierpliwie sam siebie targał, prześladował, gryzł, zakłócał i katował, to o kraty swej klatki raniące się zwierzę, które się chce „obłaskawić”, ten nędzarz, czujący brak i trawiony tęsknotą za pustynią, który z samego siebie stwarzać sobie musiał przygodę, miejsce tortury, puszczę niepewną i niebezpieczną – ten szaleniec, ten stęskniony i zrozpaczony więzień stał się wynalazcą „nieczystego sumienia”. * Że jednak w ogóle ideał ascetyczny tak wiele znaczył dla człowieka, w tym wyraża się zasadniczy fakt człowieczej woli, jej horror vacui: potrzebuje on celu – i woli raczej jeszcze chcieć nicości, niż nie chcieć. * Żonaty filozof należy do komedii – to moje twierdzenie. ==''Zmierzch bożyszcz'' (1889)== (niem. ''Götzen-Dämmerung, oder, Wie man mit dem Hammer philosophiert''; tłum. Paweł Pieniążek) <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Zmierzch bożyszcz}} * Aforyzm jest formą „wieczności”; moją ambicją jest wyrazić w dziesięciu zdaniach to, co inni wyrażają w książce i czego czasami nie zdołają wyrazić. ** ''Der Aphorismus (…) [ist] die Form der „Ewigkeit”; mein Ehrgeiz ist, in zehn Sätzen zu sagen, was jeder andre in einem Buche sagt – was jeder andre in einem Buche nicht sagt.'' (niem.) ** Źródło: ''Streifzüge eines Unzeitgemäßen'' * Dopiero nadmiar siły jest dowodem siły. Przewartościowanie wszystkich wartości. * Wszystkie środki, dzięki którym ludzkość miała dotąd stać się moralna, były z gruntu niemoralne. ==''Antychryst'' (1895)== (właśc. ''Antychryst: Próba krytyki chrześcijaństwa'', niem. ''Der Antichrist: Versuch einer Kritik des Christenhums'', tłum. Leopold Staff) * A gdyby ktoś dla swej nauki przeszedł przez ogień – czegóż to dowodzi? Zaprawdę, więcej to waży, gdy własna nauka rodzi się z własnego żaru. * Anarchista i chrześcijanin jednego są pochodzenia. * Ani moralność, ani religia nie styka się w chrześcijaństwie z żadnym punktem rzeczywistości. Same urojone przyczyny („Bóg”, „dusza”, „ja”, „duch”, „wolna wola” – lub też „niewolna”); same urojone skutki („grzech”, „zbawienie”, „łaska”, „kara”, „odpuszczenie grzechu”). Obcowanie urojonych istot („Bóg”, „duchy”, „dusze”); urojona wiedza przyrodnicza (antropocentryczna; zupełny brak pojęcia przyczyn przyrodzonych); urojona psychologia (same samonieporozumienia, interpretacje przyjemnych lub nieprzyjemnych uczuć ogólnych, na przykład stanów nervi sympathici, z pomocą mowy znakowej religijno-moralnej idiosynkrazji – „kara”, „wyrzut sumienia”, „pokusa diabelska”, „bliskość Boga”); urojona teleologia („Królestwo Boże”, „Sąd Ostateczny”, „życie wieczne”). * Cały świat w to wierzy; lecz w cóż nie wierzy świat cały! * Chrześcijanin jest tylko żydem „wolniejszego” wyznania. * Chrześcijaństwo, dotychczas było największym nieszczęściem ludzkości. * Chrześcijaństwo, alkohol – dwa wielkie środki zepsucia… * Chrześcijaństwo jest buntem wszystkiego, co pełza po ziemi, przeciw temu, co ma wyżynę. * Chrześcijaństwo pozbawiło nas żniwa kultury starożytnej, później znów pozbawiło nas żniwa kultury islamu. * Co dawniej było tylko chore, stało się dziś nieprzyzwoite – nieprzyzwoitością jest być dziś chrześcijaninem. * Co jest szczęściem? – Uczucie, że moc rośnie, że przezwycięża się opór. * Grecy! Rzymianie! Dostojność instynktu, smak, metodyczne badanie, geniusz organizacji i zarządu, wiara, wola przyszłości ludzkiej (…) * Jeśli islam pogardza chrześcijaństwem, to ma tysiąckrotne do tego prawo: islam ma mężczyzn jako założenie. * Kobieta jest drugim błędem Boga. ** ''Das Weib war der zweite Fehlgriff Gottes.'' (niem.) * Kogóż najbardziej nienawidzę wśród dzisiejszej hołoty? Socjalistycznej hołoty, apostołów-czandalów, którzy podkopują instynkt, ochotę, uczucie zadowolenia robotnika ze swego małego istnienia – którzy zawistnym go czynią, którzy zemsty go uczą… Krzywda nie leży nigdy w nierówności praw, leży w roszczeniu sobie „równych” praw. ** Zobacz też: [[socjalizm]] * Krwawe znaki wypisywali na drodze, którą szli (męczennicy), a ich głupota uczyła, że prawdy dowodzi się krwią. Lecz krew jest najgorszym świadkiem prawdy; krew zatruwa nawet najczystszą naukę, czyniąc z niej szaleństwo i nienawiść serca. * Los chrześcijaństwa tkwi w konieczności, że wiara jego musiała sama stać się tak chora, niska i wulgarna, jak chore, niskie i wulgarne były potrzeby, które zadawalać miała. * Na szczęście dla przeważnej liczby ludzi książki są tylko literaturą. * Nie to nas oddziela, że nie odnajdujemy Boga ani w dziejach, ani w przyrodzie, ani poza przyrodą – lecz że tego, co jako Bóg czczone było, nie odczuwamy jako „boskie”, lecz jako politowania godne, jako niedorzeczne, jako szkodliwe, nie tylko jako błąd, lecz jako zbrodnię względem życia… * Odtąd wszystkie sprawy życia są tak urządzone, że kapłan jest wszędzie niezbędny; we wszystkich naturalnych zdarzeniach życiowych, przy urodzeniu, małżeństwie, chorobie, śmierci, nie mówiąc już o ofierze („wieczerzy”), zjawia się święty pasożyt, by je wynaturzyć: w jego języku „uświęcić”. * „Opatrzność boska”, w jaką dziś jeszcze wierzy prawie co trzeci człowiek w „wykształconych Niemczech”, byłaby takim zarzutem przeciw Bogu, że silniejszego pomyśleć by sobie nie można. A jest w każdym razie zarzutem przeciw Niemcom! * Paweł był największym z apostołów zemsty… * „Prawda jest tutaj”: to znaczy, gdziekolwiek się głosi, że kapłan kłamie… * Są dnie, kiedy nawiedza mnie uczucie, czarniejsze niż najczarniejsza melancholia – pogarda ludzi. * Słowo „chrześcijaństwo” jest nieporozumieniem – w gruncie rzeczy istniał tylko jeden chrześcijanin i ten umarł na krzyżu. „Ewangelia” umarła na krzyżu. ** ''Das Wort schon „Christentum” ist ein Mißverständnis – , im Grunde gab es nur einen Christen, und der starb am Kreuz. Das „Evangelium” starb am Kreuz.'' (niem.) * Straszna to rzecz umrzeć w morzu z pragnienia. Musicież waszą prawdę aż tak przesalać, by nie gasiła już nawet pragnienia? * Śmierci męczeńskie, mówiąc dodatkowo, były wielkim nieszczęściem w dziejach: uwodziły… * Tym razem chciałbym zadać rozstrzygające pytanie: czy między kłamstwem a przekonaniem istnieje w ogóle przeciwieństwo? * W ogólności, litość staje w poprzek prawu rozwoju, które jest prawem selekcji. Litość zachowuje przy życiu to, co dojrzało do zagłady, broni wydziedziczonych i skazańców życia, mnóstwem wszelkiego rodzaju nieudatnych tworów, które utrzymuje przy życiu, nadaje samemu życiu posępny i podejrzany widok. * W synu staje się przekonaniem, co w ojcu jeszcze kłamstwem było. * Że wiara czasem uszczęśliwia, że szczęśliwość z pewnej idee fixe nie czyni jeszcze prawdziwej idei, że wiara gór nie przenosi, lecz owszem góry osadza tam, gdzie żadnych nie ma: o tym poucza nas przelotne przejście się przez dom wariatów. ** Zobacz też: [[wiara]] ==''Ecce Homo'' (1908)== * A przecie przodkowie moi byli szlachtą polską: stąd to posiadam we krwi wiele instynktów rasowych. * Co było dotąd największym przeciw istnieniu zarzutem? Bóg… * Czego nie wybaczyłem Wagnerowi nigdy? Że stał się powolny żądaniom Niemców – że stał się państwowo niemieckim. * Dionizos przeciw Ukrzyżowanemu! * Dokąd sięgają Niemcy, psują kulturę. * Kobieta jest niewymownie gorsza do mężczyzny, także mędrsza; dobroć w kobiecie jest już formą zwyrodnienia. * Kobietka w pościgu za zemstą obali i stratuje samo przeznaczenie. * Rozumiecież Hamleta? Nie wątpienie, lecz pewność doprowadza do szaleństwa... Lecz trzeba być głębokim, bezdnią, filozofem, by tak czuć... Wszyscy boimy się prawdy ** Źródło: wyd. nakł. Mortkowicz, Warszawa 1909, s. 36. * Wczesnym rankiem o brzasku dnia, wśród całej świeżości, o jutrzni swej siły – czytać książkę – to zwę występkiem! * Zabrał mi najlepszy dowcip ateuszowski, który właśnie ja powiedzieć mogłem: „jedynym usprawiedliwieniem Boga jest to, że nie istnieje”. ** Opis: o [[Stendhal]]u. ==Inne== {{IndeksPL}} ===A=== * Albo dzieci, albo książki. * Altruizm jest egoizmem słabych. ** Zobacz też: [[altruizm]] * Asceta z cnoty czyni utrapienie. ** Źródło: Jacek Sieradzan, ''Szaleństwo w religiach świata'', Inter esse, 2005, s. 249. ===B=== * Błąd uczynił zwierzę człowiekiem. Czyżby prawda miała zrobić z człowieka zwierzę? ** Zobacz też: [[błąd]] * Błogosławieni ludzie o krótkiej pamięci: ci bowiem zapominają także o swych głupstwach. ** ''Selig sind die Vergesslichen: denn sie werden auch mit ihren Dummheiten „fertig”.'' (niem.) ** Źródło: ''Poza dobrem i złem'' * Bóg chrześcijański jest tak absurdalnym Bogiem, że powinien zostać zniesiony nawet jeśli istnieje. * Bóg jest martwy! Bóg pozostaje martwy! I my go uśmierciliśmy! Jak pocieszymy się, mordercy nad mordercami? To, co świat dotychczas posiadał jako najświętsze i wszechmocne, wykrwawiło się pod naszymi nożami – kto zmyje z nas tę krew? * Bracie, raz to sobie zapamiętaj: mało rób, a dużo stękaj! * Brzuch jest powodem, iż człowiek nie uznaje siebie tak łatwo za boga. ** Źródło: ''Poza dobrem i złem'' * By żyć samotnie, trzeba być zwierzęciem lub Bogiem – powiada Arystoteles, brakuje trzeciego przypadku: trzeba być jednym i drugim na raz – filozofem… * Bywają prawdy, które najlepiej przyswajają sobie mierne głowy, gdyż są dla nich najodpowiedniejsze, bywają prawdy, co tylko dla miernych duchów posiadają urok i ponętę. ===C=== * Czy potrafisz sam dać sobie własne zło i własne dobro, i swoją wolę zawiesić nad sobą jako prawo? * Chciałbym, żeby zaczęto od szanowania siebie: wszystko inne wypływa z tego. * Co zrobisz papą [''gębą''], nie potrzebujesz łapą. * Cokolwiek jest zrobione w miłości, zawsze przekracza ramy dobra i zła. * Czar poznania byłby niewielki, gdyby na drodze do niego nie trzeba było tyle pokonywać wstydu. ** Zobacz też: [[poznanie]] * Człowiek to najokrutniejsze zwierzę. * Czy znasz strach zasypiania? Ciało ogarnia przerażenie, gdyż ziemia się rozstępuje i zaczyna się sen. * Czyż nie lepiej dostać się w ręce mordercy niż do snów namiętnej kobiety? ===D=== * Do wszelkiego działania potrzebne jest zapomnienie: jak do życia wszelkiego tworu organicznego konieczna nie tylko światłość, lecz i ciemność. ** Pożyteczność i szkodliwość historii dla życia * „Duch czysty” jest czystą głupotą: odliczmy system nerwowy i zmysły, „doczesną powłokę”, a pominiemy w rachunku siebie – nic więcej! * Duszy szlachetnej ciąży myśl, że ktoś się jej czuje zobowiązany do podzięki; gminnej, że ona komuś. * Dziękuję niebu, że we wszystkich swoich instynktach pozostałem Polakiem. ===F=== * Fakt jest zawsze głupi. Resztę bierze diabeł i statystyka. ** Źródło: rozprawa ''Pożyteczność i szkodliwość historii dla życia'' w ''Niewczesne rozważania'', 1873–1874 * Fanatyzm jest jedyną siłą woli, którą mogą osiągnąć także słabi i niepewni. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ===G=== * Gdyby Bóg istotnie liczył się dla swych kapłanów wielokroć więcej od wartości doczesnych, nie zabiegaliby o nie aż tak łapczywie. * Gdyby małżonkowie nie mieszkali razem, dobre małżeństwa byłyby częstsze. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem. Aforyzmy, maksymy, sentencje'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, Antyk, Kęty 1993, ISBN 8386482001, s. 246. * Gdy się punkt ciężkości życia przeniesie nie w życie, lecz w „zaświat” – w nicość – to odbiera się życiu w ogóle wagę. * Gdy przez chwilę pomyślę, czego pragnę, szukam wówczas słów do melodii, jaką w sobie noszę i melodii do słów, jakie w sobie noszę. A jedno się z drugim nie zgadza. * Gdyby człowiek zdał sobie sprawę z tego jak nędzną jest istotą z pewnością popełniłby samobójstwo… * Gdyby wszystkie jałmużny dawane były wyłącznie z litości, wszyscy żebracy poumieraliby z głodu. ===I=== * Istnieją kobiety, które jakkolwiek by się szukało, nie mają wnętrza, lecz są jedynie maskami. ===J=== * Ja was uczę nadczłowieka. Człowiek jest czemś co pokonanem być powinno. * Jednakie u mężczyzny i kobiety uczucia różnią się przecież w tempie: dlatego nieporozumienia między mężczyzną a kobietą nie ustają. * Jestem przecież rabusiem ludzi niczym jakiś korsarz, ale nie po to, by sprzedawać ich w niewolę, lecz by siebie wraz z nimi sprzedawać na wolność. * Jeżeli ktoś żyje z tego, że zwalcza wroga, jest zainteresowany tym, aby wróg pozostał przy życiu. * Już samo słowo „chrześcijaństwo” jest nieporozumieniem – w istocie był tylko jeden chrześcijanin, który umarł na krzyżu. * Jeśli zbyt długo patrzysz w czeluść, czeluść zaczyna patrzeć na ciebie. ===K=== * Każda epoka dotychczasowa miała swój smak, my zaś mamy zmysł historyczny. ** Źródło: Stanisław Brzozowski, ''Głosy wśród nocy'' (1912) * Każda rozkosz pragnie wieczności. ** Zobacz także: [[rozkosz]] * Kiedy się ma wiele do schowania, dzień ma sto kieszeni. * Kiedy widzisz, że zwycięża prawda, zawsze pytaj, jakie potężne kłamstwo za nią walczyło. * Kobieta, która zrozumiała, że hamuje loty swego męża, powinna odejść. Dlaczego nie słyszy się o takich aktach miłości? * Kobieta lepiej rozumie dziecko niż mężczyzna, ale psychicznie mężczyzna jest bardziej podobny do dziecka. * Kobieta może być przyjaciółką mężczyzny, lecz by uczucie to trwało, niezbędne jest wesprzeć je odrobiną fizycznej antypatii. * Kobieta ta jest piękna i mądra; ach, o ile mądrzejsza by się stała, gdyby nie była piękna. * Kobieta zaczyna nienawidzić coraz bardziej w miarę jak jej urok zanika. * Kochać jednego jest barbarzyństwem: gdyż dzieje się to ze szkodą wszystkich innych. Nawet gdy się kocha Boga. * Kochamy życie nie dlatego, że jesteśmy przyzwyczajeni do życia, lecz dlatego, że jesteśmy przyzwyczajeni do kochania. * Koniec końców kocha się swą żądzę, a nie to, czego się pożąda. * Konieczność nie jest stanem rzeczy, lecz interpretacją. * Kto czci w ten sposób, iż przybija do krzyża nieczciciela, ten należy do katów swojego stronnictwa – nie podaje się mu ręki nawet wtedy, kiedy wyznaje się te same poglądy. * Kto porzucił Boga, ten tem twardziej obstaje przy wierze w moralność. ** Źródło: ''Wola mocy'' * Ku wojnie wychowany ma być mąż, niewiasta zaś ku wytchnieniu wojownika. ===M=== * Małżeństwa bywają nieszczęśliwe nie z braku miłości, ale z braku przyjaźni. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał K. Nowak, Warszawa 1998. * Mam litery, które i ślepych widzącymi uczynią. * Matką rozpusty nie jest radość, lecz brak radości. * Mądrość jest szeptem samotnika z samym sobą pośród gwarnego targowiska. * Miłość i nienawiść nie są ślepe, ale oślepione ogniem, który same w sobie noszą. * Miłuję tego, kto więcej dotrzymuje, aniżeli obiecuje. * Miłość to apogeum nienawiści. ===N=== * Najlepszy umysł niczego nie stworzy bez opętania miłością. * Najpewniejszą oznaką pogodnej duszy jest zdolność śmiania się z samego siebie. Większości ludzi taki śmiech sprawia ból. * Najpoważniejszym sposobem zdeprawowania młodzieńca jest nauczyć go wyżej cenić tych, którzy myślą tak jak on, niż tych, którzy mają odmienne poglądy. * Największym wrogiem prawdy nie są kłamstwa, tylko przekonania. ** Źródło: Norbert Bączyk, Kamil Kawalec, ''Historia lubi się powtarzać'', wyd. Altenberg, Warszawa 2023, s. 216. ** Zobacz też: [[prawda]], [[przekonanie]] * Nauczyć się czegoś od swych wrogów jest najlepszą drogą do tego, żeby ich polubić, albowiem to usposabia do wdzięczności dla nich. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 246. * Nauka płynąca z cierpienia, z największego cierpienia! Czyż nie wiecie, że właśnie ta nauka przyczyniła się do dotychczasowego postępu ludzkości? * Nawet najwięksi bohaterowie bywają czasem zmęczeni. * Nie jesteśmy myślącymi żabami, aparatami do obiektywizacji i rejestracji o zimnych wnętrznościach, musimy stale rodzić myśli z własnego bólu i zaopatrywać je, po matczynemu, we własną krew, własne serce, w żądzę, w namiętności, w cierpienie… ** Źródło: [[Krzysztof Michalski]], ''Płomień wieczności. Eseje o myślach Fryderyka Nietzschego'', wyd. Znak, Kraków 2007. * Nieco obłąkania jest zawsze w miłości, lecz i w obłąkaniu jest nieco rozsądku. * Niektórym nie należy podawać ręki, lecz łapę. Chcę przy tym aby twa łapa i pazury miała. * Nie ma istoty, którą można by uczynić odpowiedzialną za to, że ktoś w ogóle istnieje, że ktoś jest taki a taki, że ktoś urodził się w tych warunkach, w tym otoczeniu. – Jest to wielkie pokrzepienie, że nie ma takiej istoty. * Nie ma w świecie dość miłości i dobroci, aby wolno było z nich ofiarowywać coś urojonym istotom. * „Nie sądźcie!” mówią oni, lecz posyłają do piekła wszystko, co im w drodze stoi. * Niesprawiedliwość i brud miotają za samotnikiem: jednakże, bracie mój, jeśli gwiazdą chcesz być, musisz im mimo to świecić. * Nie wiem, czy cierpienie czyni nas lepszymi, ale na pewno czyni nas głębszymi. * Nie zastanawiaj się, czy to, co mówi filozof, jest prawdą, lecz spytaj, jak doszedł do tego, że to jest prawda. * Nikt nie może swobodnie postanowić, że zostanie chrześcijaninem: nie można się 'nawrócić' na chrześcijaństwo – trzeba być na to dostatecznie chorym. ===O=== * Obłęd u jednostki jest czymś rzadkim – atoli u grup, stronnictw, ludów i epok regułą. * Odór biedoty. ** ''Armeleutegeruch.'' (niem.) ** Źródło: ''Wiedza radosna'' 5, 349–1882 rok. * Ogół łatwo myli tego, co łowi w mętnej wodzie, z tym, kto czerpie z głębi. ===P=== * Podczas procesu śnienia człowiek wprawia się do przyszłego życia. ** Źródło: [[Jorge Luis Borges]], ''Księga snów'', s. 137. * Prawdą jest: kochamy życie nie dlatego, że do życia, lecz do kochania przywykliśmy. ** Źródło: ''Myślę, więc jestem…'', oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 246. * Prawdziwy mężczyzna lubi dwie rzeczy – niebezpieczeństwo i zabawę, dlatego lubi kobiety, gdyż są najniebezpieczniejszą zabawą. * Przeciw nudzie nawet bogowie walczyli daremnie. * Przemiana wszystkich wartości! * Przyzwyczajenie do ironii psuje charakter. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ===R=== * Równość jest znamieniem upadku. ===S=== * Samolubstwo dostojnych jest stanem świętym. * Sam siebie zgaszę, aby się nie wypalić. Trzeba umrzeć dumnie, skoro żyć dumnie już dłużej nie można. * Słabi i nieudani niech sczezną; pierwsza zasada naszej miłości dla ludzi. * Służba prawdzie jest najtrudniejszą ze służb. * Spacerek po schronisku dla obłąkanych pokazuje, iż sama wiara nie dowodzi niczego. * Szczęście jest kobietą. * Szczęście mężczyzny brzmi: ja chcę. Szczęście kobiety: on chce. ** Zobacz także: [[szczęście]] * Sztuka nie jest tylko naśladowaniem naturalnej rzeczywistości, lecz stanowi metafizyczny jej suplement, postawiony obok niej dla jej przezwyciężenia. ** Źródło: ''Narodziny tragedii czyli hellenizm i pesymizm'', tłum. Leopold Staff, wyd. Zielona Sowa, Kraków 2003. ** Zobacz też: [[sztuka]] ===Ś=== * Świat rzeczywisty jest o wiele mniejszy niż świat wyobraźni. ===T=== * Ten, który walczy z potworami, powinien zadbać, by sam nie stał się potworem. Gdy długo spoglądamy w otchłań, otchłań spogląda również w nas. ** Wersja alternatywna: Ten, który z demonami walczy, winien uważać, by samemu nie stać się jednym z nich. Kiedy spoglądasz w otchłań ona również patrzy na ciebie. * Teza, że męczennicy dowodzą prawdziwości jakiejś sprawy, jest tak mało prawdziwa, że chciałbym zaprzeczyć, jakoby jakikolwiek męczennik miał kiedykolwiek coś wspólnego z prawdą. Już ton, z jakim męczennik wciska światu do głowy, że uważa coś za prawdę, wyraża tak niski stopień intelektualnej prawości, taką tępotę w kwestii prawdy, że nie ma potrzeby obalać jego słów. * To, co było uśpione w ojcu, budzi się w jego synu i często znajduje w synu, odkrywcę sekretu ojca. * To, co doskonałe, nie mogło mieć początku. * To, co wielkiem jest w człowieku – iż jest on mostem, a nie celem. * Trudniej jest komenderować, niż słuchać. * Trzeba usunąć ze świata wiele fałszywej wspaniałości. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ===U=== * Uważa się, że kobieta jest głęboka, bo nie można w niej nigdy trafić na twardy grunt. * Uwierzę tylko w takiego Boga, który umie tańczyć. ===W=== * Walka jest wychowawczynią wolności. * W zemście i w miłości kobieta jest większym barbarzyńcą niż mężczyzna. * Wiele trzeba mocy, by umieć żyć wiedząc, jak bardzo życie i niesprawiedliwość są z sobą złączone. * Wielu trzyma się uparcie obranej drogi, lecz tylko nieliczni dążą konsekwentnie do swego celu. ** ''Viele sind hartnäckig in Bezug auf den einmal eingeschlagenen Weg, wenige in Bezug auf das Ziel.'' ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. * W co motłoch bez dowodów uwierzył, jakże byście to chcieli dowodami obalić?! * W każdej religii człowiek religijny jest wyjątkiem. * W religii chrześcijańskiej moralność nie ma żadnego związku z rzeczywistością. * Właśnie fakty nie istnieją, jedynie interpretacje. ** ''Gerade Tatsachen gibt es nicht, nur Interpretationen.'' (niem.) ** Źródło: ''Nachlass'' (spuścizna pośmiertna) * W niebie brak wszystkich interesujących ludzi. * Wszędzie, gdzie istnieje obłęd, istnieje też ziarno mądrości i geniuszu. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał K. Nowak, Warszawa 1998. * Wszystkie rzeczy widzimy przez głowę ludzką i głowy tej uciąć nie możemy. * Wszystko idzie, wszystko powraca, wiecznie toczy się koło bytu. * Wszystko w kobiecie jest zagadką i wszystko w niej ma jedno rozwiązanie. Zwie się ono ciążą. ** Źródło: Jarosław Gronert, ''Astrologia od początku'', Pabianice 2007, s. 20. * Wszystko zło rodzi się ze słabości ludzkiej. * Wybrańcy Bogów umierają młodo, lecz później żyją wiecznie w ich towarzystwie. * Wszystko, co teolog odczuwa jako prawdziwe, musi być fałszem: można to uznać nieomal za kryterium prawdy. ** Wersja alternatywna: Co teolog jako prawdziwe odczuwa, musi być fałszywe: ma się w tym nieomal kryterium prawdy ===Z=== * Zaklinam was, bracia. Pozostańcie wierni Ziemi i nie wierzcie tym, co wam o nadziemskich mówią nadziejach! ** Źródło: [[Jostein Gaarder]], ''Świat Zofii. Cudowna podróż w głąb historii filozofii'', tłum. Iwona Zimnicka, Warszawa 1995, s. 491. * Zasadniczo emancypantki są anarchistkami świata wiecznie kobiecego, nieudacznicami, których wieczny instynkt to zemsta. ** Zobacz też: [[anarchia]] * Ziemia ma skórę, a ta skóra ma choroby. Jedną z nich jest człowiek. * Zniszczenie jakiegoś złudzenia nie prowadzi do żadnej prawdy, lecz powiększa naszą niewiedzę, rozszerza „pustą przestrzeń”, w jakiej żyjemy. * Zwę chrześcijaństwo jednym wielkim przekleństwem, jednym wielkim najwnętrzniejszym zepsuciem, jednym wielkim instynktem zemsty, dla którego żaden pretekst nie jest dość jadowity, tajny, podziemny, mały – zwę je jedną nieśmiertelną, hańbiącą plamą na ludzkości. * Z wszystkiego, co kiedykolwiek napisano, lubię tylko to, co autor napisał własną krwią. ===Ź=== * Źle się wywdzięcza mistrzowi, kto zawsze tylko jego uczniem zostaje. ===Ż=== * Żadna inna książka nie była chętniej czytana i żadna nie wyrządziła więcej zła. ** Opis: o ''Biblii''. * Życie bez muzyki byłoby pomyłką. ** Zobacz też: [[muzyka]] * Życie przecież nie przez moralność zostało wymyślone. * Żyjemy w czasach, w których kulturze grozi, że zginie od środków kultury. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ** Zobacz też: [[kultura]] ==O Friedrichu Nietzschem== * Etyka niezależna, nawet jeśli wprost przeciw Bogu nie występuje, zawsze będzie rozdmuchiwać w duszach to zarzewie buntu przeciw Bogu, które tam się tli, jako pozostałość grzechu pierworodnego. Nieraz jednak spotykamy się wśród niektórych jego zwolenników już nie tylko z przemilczeniem grzechu, albo jego negacją, ale nawet wprost z zachętą do niego, z głoszeniem hasła, że człowiek ma prawo do grzechu i że nikt nie ma prawa go w nim ograniczać. Do swego szczytowego punktu doszły tego rodzaju negacje u Nietzschego, tego największego geniusza zła naszych czasów, co się tłumaczy jednak częściowo początkami u niego choroby umysłowej. Jego pracę „Poza dobrem i złem” można uważać za najradykalniejsze skodyfikowanie tego buntu przeciw zasadzie moralności bezwzględnej, opartej na prawie bożym. Nie potrzeba się dłużej rozwodzić, jaka siła niszczycielska tkwi w podobnych doktrynach i czym one grożą zarówno w dziedzinie etyki jak i socjologii, a także i pedagogiki. ** Autor: [[Jacek Woroniecki]], ''Katolicka etyka wychowawcza'', tom I, Wydawnictwo Mariackie, Kraków 1948, s. 276. * Jednostka zaś prawdziwie genialna, tj. posiadająca moc przejmowania się każdą myślą aż do tego stopnia, na jakim staje się ona przeznaczeniem – Nietzsche – zostaje zdruzgotana w rozpaczliwej walce z tymi tragicznymi konsekwencjami przemyślanego do dna naturalizmu. ** Autor: [[Stanisław Brzozowski]], ''Kultura i życie'' (1907) * „Nadczłowiek” stworzony przez bazylejskiego profesora nie może być Henrykiem czy Fryderykiem czy Ottonem: musi się zwać Zaratusztra – nawet nie Zoroaster lecz właśnioe Zaratusztra, by z daleka pachniało lingwistyką. ** Autor: [[Władimir Sołowjow]], ''Literatura czy prawda'' * Nietzsche, utraciwszy wiarę chrześcijańską, w której został wychowany, ogłosił śmierć Boga, jednak miał potrzebę uznawania siły wyższej. W swoim dziele ''Poza dobrem i złem'' odwołuje się do odczuwanej przez artystów potrzeby zachowywania dyscypliny duchowej. Nietzsche deklarował jednak oddanie ideom i ideałom, nie zaś jakiejś istocie ludzkiej. Jedną sprawą jest lojalność wobec jakiejś idei czy ufność wobec wyższych sił stanowiących integralną część umysłu, zupełnie inną powierzenie siebie guru, który jest „ludzki, arcyludzki” (by sparafrazować tytuł słynnego dzieła Nietzschego). ** Autor: [[Anthony Storr]], ''Kolosy na glinianych nogach. Studium guru'', Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2009, ISBN 9788374146517, s. 279. * Nietzsche w swoim renesansowym krajobrazie nie przewidział jeszcze maszyny. Ale nauczył nas, że życie nie jest tylko walką o nędzną egzystencję, lecz walką o wyższe i głębsze cele. ** Autor: [[Ernst Jünger]], ''Publicystyka polityczna 1919–1936'', wyd. Arcana, Kraków 2007, s. 139. {{Wikisource|Fryderyk Nietzsche|Fryderyka Nietzschego}} [[Kategoria:Friedrich Nietzsche|!]] 86ehx46b8fngv1i4y5uxw72trmgcwgw Horacy 0 119 645467 621319 2026-07-19T14:29:56Z Nazwa1234 53893 /* */ 645467 wikitext text/x-wiki [[Plik:Quintus Horatius Flaccus.jpg|mały|{{center|Horacy}}]] '''[[w:Horacy (poeta)|Horacy]]''' (łac. ''Quintus Horatius Flaccus'', 65–8 p.n.e.) – rzymski [[poeta]] liryczny. ==''Epody'' (41–30 p.n.e.)== (łac. ''Epodes'') * Czy jeżeli ktoś złośliwie mnie napadnie, będę płakał niepomszczony jak chłopiec? ** ''An si qui atro dente me petiverit, inulus ut flebo puer?'' (łac.) ** Źródło: 6 * (…) jest potworem o wielu głowach. ** ''(…) belua multorum est capitum.'' (łac.) ** Opis: o rozgniewanym [[tłum]]ie. ** Źródło: I, 1, 76 * Szczęśliwy, kto z dala od kłopotów (…) uprawia własnymi wołami ojcowską rolę. ** ''Beatus ille qui procul negotiis (…) paterna rura bobus exercet suis.'' (łac.) ** Źródło: 2, 1 ** Zobacz też: [[szczęście]] * W zestawieniu z zyskiem nie ma znaczenia szczery charakter ubogiego. ** ''Contra lucrum nil valere candidum pauperis tandum.'' (łac.) ** Źródło: XI ==''Listy''== (łac. ''Epistulae'') * Choćbyś naturę widłami wypędzał, ona i tak powróci. ** ''Nature expellas furca, tamen usque recurret.'' (łac.) ** Źródło: I, X, 24. ** Zobacz też: [[natura]] * Ci, którzy płyną za morze, zmieniają tylko klimat, nie usposobienie. ** ''Coelum, non animum mutant, qui trans mare currunt.'' (łac.) ** Źródło: XI, 9. * Czym nasiąknie świeży dzban, tym długo pachnie. ** ''Quo semel est imbuta recens, servabit odorem testa diu.'' (łac.) ** Opis: pol. odpowiednik: czym skorupka za młodu nasiąknie, tym na starość trąci. ** Źródło: I, 2, 69–70. * Gniew jest chwilowym szaleństwem. ** ''Ira furor brevis est.'' (łac.) ** Źródło: I, 2, 62 ** Zobacz też: [[gniew]] * Jeśli masz zdrów żołądek i lędźwie, i nogi,<br />To i cóż ci dać mogą by skarby królewskie? ** Źródło: I, 12, 5. * Komu podoba się los innego, nie dziwne, że nienawistny własny. ** ''Cui placet alterius, sua nimirum est odio sors.'' (łac.) ** Źródło: XIV, 1. ** Zobacz też: [[los]] * Niczemu się nie dziwić jest prawie jedyną rzeczą, która może uczynić szczęśliwym i zachować w tym stanie. ** ''Nihil mirari prope res una quae possit facere et servare beatum.'' (łac.) ** Źródło: I, 6, 1. * Nie tonie pomimo przeciwnych losów. ** ''Adversis rerum immersabilis undis.'' (łac.) ** Opis: łacińska parafraza z ''Odysei'' [[Homer]]a. ** Źródło: I, 2, 2. * Niezgodna zgoda. ** ''Concordia discors.'' (łac.) ** Znaczenie: rozbieżna jednomyślność. ** Źródło: I, 12, 19. ** Zobacz też: [[zgoda]] * Niebo, a nie duszę zmieniają ci, co żeglują po morzach. ** ''Caelum non animum mutant, qui trans mare currunt.'' (łac.) ** Źródło: I, 11 * O naśladowcy, trzodo niewolników! ** ''O imitatores, servum pecus!'' (łac.) ** Źródło: I, 19, 19. * O wełnę kozią [się spierać]. ** ''De lana caprina.'' (łac.) ** Znaczenie: kłócić się o byle co, o błahostkę. ** Źródło: I, 15, 18. * Odważ się być mądrym. ** ''Sapere aude.'' (łac.) ** Znaczenie: miej swoje zdanie. ** Źródło: I, 2, 40. ** Zobacz też: [[mądrość]] * Podbita Grecja podbiła groźnego najeźdźcę. ** Inne tłumaczenie: Grecja podbita dzikich zwycięzców podbiła, do nieokrzesanego Lacjum sztuki wniosła. ** ''Graecia capta ferum victorem cepit et artis intulit agresti Latio.'' (łac.) ** Źródło: II, 1, 156. ** Zobacz też: [[Grecja]] * Połowę dzieła wykonał, kto zaczął. ** ''Dimiduim facti, qui coepit habet.'' (łac.) ** Opis: parafraza greckiego aforyzmu „początek – połową wszystkiego”, przypisywanego [[Pitagoras]]owi. ** Źródło: I, 2, 40. * Skąpiec zawsze cierpi niedostatek. ** ''Semper avarus eget.'' (łac.) ** Źródło: I, 2, 56. * [Spór] o kozią wełnę. ** ''De lana caprina.'' (łac.) ** Znaczenie: spór o błahostkę. ** Źródło: I, 18, 15. * Śmierć kresem ostatnim i wszystkiego. ** ''Mors ultima linea rerum est.'' (łac.) ** Źródło: I, 16. ** Zobacz też: [[śmierć]] * W Akademosa gajach poszukiwać prawdy. ** ''Atque inter silvas Academii quaerere verum.'' (łac.) ** Źródło: II, 1, 45, tłum. Stefan Gołębiowski * W końcu nie wszyscy podziwiają i lubią to samo. ** ''Denique non omnes eadem mirantur amantque.'' (łac.) ** Źródło: II, 58. * Za wszystkie głupstwa królów płacą ich narody. ** ''Quidquid delirant reges, plectuntur Achivi.'' (łac.) ** Źródło: I, 2, 14. ** Zobacz też: [[król]], [[naród]] ===''List do Pizonów'' (''Sztuka poetycka'')=== (łac. [[:la:s:Ars poetica|''Ars poetica'']]) * A w końcu ryba. ** ''Desinat in piscem.'' (łac.) ** Znaczenie: coś niezgodnego ze wcześniejszą zapowiedzią. ** Źródło: 4 * Czasami i zacny Homer zdrzemnie się. ** ''Aliquando bonus dormitat Homerus.'' (łac.) ** Znaczenie: i geniusz czasem nie ma natchnienia. ** Źródło: 19 * Dotychczas spór jest przed sądem. ** ''Adhuc sub iudice lis est.'' (łac.) ** Znaczenie: spór jest dotąd nie rozstrzygnięty. ** Źródło: 78 * Gdy naśladujesz, uważaj, abyś nie zabrnął w jakiś zaułek, z którego jedynym wyjściem byłoby złamanie reguł sztuki i wywołanie niesmaku. ** ''Nec desilies imitator in artum,<br />unde pedem proferre pudor vetet aut operis lex.'' (łac.) ** Źródło: 134, 135 * Góry się rozstępują, rodzi się śmieszna mysz. ** Źródło: Stanisław Kalinkowski, ''Aurea dicta. Złote słowa. Słynne łacińskie sentencje, przysłowia i powiedzenia'', Veda, Warszawa 2001, ISBN 8385584498, s. 175. ** ''Parturient montes, nascetur ridiculus mus.'' (łac.) ** Opis: o nieudolnych poetach, obiecujących wielkie dzieła. *** Źródło: 1, 139, tłum. Stefan Gołębiowski * Jesteśmy skazani na śmierć i my, i wszystko, co nasze. ** ''Debemur morti nos nostraque.'' (łac.) ** Źródło: 68 * Kiedy staram się być zwięzłym, staję się niezrozumiały. ** ''Brevis esse laboro, obscurus fio.'' (łac.) ** Źródło: 25–26 * Kto ocala kogoś wbrew jego woli, to tak jakby go zabijał. ** ''Invitum qui servat, idem facit occidenti.'' (łac.) ** Źródło: 453 * [Nawet] dziesięć razy powtórzone [jeszcze] się spodoba. ** Inne tłumaczenie: Powtórz dziesięć razy, a spodoba się. ** ''Deciens repetita placebit.'' (łac.) ** Źródło: 365 * Nie bądź jak wierny tłumacz, nie staraj się przekładać słowo w słowo. ** ''Nec verbo verbum curabis reddere fidus interpres.'' (łac.) ** Źródło: 133, 134 * [[Od jaja]]. ** ''Ab ovo.'' (łac.) ** Źródło: 147 * Poeci pragną przynosić pożytek albo przyjemność. ** ''Aut prodesse volunt, aut delectare poetae.'' (łac.) ** Źródło: 333 * Przyjemne z pożytecznym łączyć. ** ''Utile dulci miscere.'' (łac.) ** Źródło: 343 * Rzeczy powtórzone podobają się. ** Inne tłumaczenie: Dwa razy powtórzone podoba się. ** Źródło: Stanisław Kalinkowski, ''Aurea dicta…'', op. cit., s. 32. ** ''Bis repetita placent.'' (łac.) *** Źródło: 365 (parafraza) * Zwodzą nas pozory prawdy. ** ''Decipimur specie recti.'' (łac.) ** Źródło: 25 ** Zobacz też: [[pozory]], [[prawda]] ==''Pieśni''== {{osobne|Pieśni}} (łac. ''Carmina''; inaczej ''Ody'', łac. ''Odes'') * Bądź mądra, nalej wina. ** ''Sapias, vina liques'' (łac.) ** Źródło: I, 11 * [[Carpe diem|Chwytaj dzień]]. ** Źródło: Stanisław Kalinkowski, ''Aurea dicta. Złote słowa. Słynne łacińskie sentencje, przysłowia i powiedzenia'', Veda, Warszawa 2001, s. 38. ** ''Carpe diem quam minimum credula postero.'' (łac.) *** Źródło: [[:la:s:Carmina (Horatius)/Liber I/Carmen XI|''Carmina'']], księga I, pieśń 11. ** Wariant: Używaj dnia, jak najmniej ufając przyszłości. *** Źródło: ''Mała księga cytatów'', red. Halina Lipiec, STON I, Radom 1994, s. 29. ** Wariant:<br />Więc łap dzień każdy, a nie wierz ni trochę<br />W złudnej przyszłości obietnice płoche. *** Źródło: [[s:Ad Leuconoen|''Ad Leuconoen'']], w: [[Henryk Sienkiewicz]], [[s:Pisma zapomniane i niewydane/całość|''Pisma zapomniane i niewydane'']], Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Lwów – Warszawa – Kraków 1922, s. 468. * Kara o kulawej nodze. ** ''Pede poena claudo.'' (łac.) ** Opis: używane jako przestroga o nieuchronności kary; nierychliwa, ale niechybna. ** Źródło: III, 2 * Wybudowałem pomnik trwalszy niż ze spiżu<br />strzelający nad ogrom królewskich piramid<br />nie naruszą go deszcze gryzące nie zburzy<br />oszalały Akwilon oszczędzi go nawet ** ''Exegi monumentum aere perennius<br />regalique situ pyramidum altius<br />quod non imber edax non aquilo impotens<br />possit dirvere avt innumerabilis'' (łac.) ** Opis: tłumaczenie: [[Adam Ważyk]] ** Źródło: III, 30 ==''Satyry''== [[Plik:Horatii Flacci Sermonum.tif|mały|{{center|''Saturae'', 1577}}]] (łac. ''Satirae'') * Czemu się śmiejesz? O tobie ta bajka mówi, choć pod zmienionym imieniem. ** ''Quid rides? Mutato nomine et de te fabula narrator.'' (łac.) ** Źródło: I, 1, 69. ** Zobacz też: [[bajka]] * Kto obmawia przyjaciela, kto go nie broni wobec oskarżeń innych, kto cieszy się z wyśmiewań ludzkich i łowi plotki gadułów, kto potrafi zmyślać rzeczy nie widziane, a nie potrafi zmilczeć zawierzonej tajemnicy, jest czarnym charakterem, tego wystrzegaj się, Rzymianinie! ** ''Absentem, quo rodit amicum, qui non defendit alio culpante, solutos qui capiat risus hominum famamque dicacis, fingere qui non visa potest, comissa tacere qui nequit, hic niger est, hunc tu, Romane caveto!'' (łac.) ** Źródło: I, 4, 81. * Na zaniedbanym polu wyrasta chwast, który trzeba wypalić. ** ''Neglectis urenda filix innascitur agris.'' (łac.) ** Źródło: I, 3, 1. ** Zobacz też: [[chwast]], [[pole]] * Nieszczęściem jest być przyłapanym. ** ''Deprendi miserum est.'' (łac.) ** Źródło: I * Nigdy nie odpędzisz psa od tłustej skórki. ** ''Canis a corio nunquam absterrebitur uncto.'' (łac.) ** Źródło: II, 5, 83. ** Zobacz też: [[pies]] * [[Od jajka aż do jabłek]]. ** ''Ab ovo usque ad mala.'' (łac.) ** Opis: w starożytnym Rzymie jedzenie zaczynało się od jaj, a kończyło na jabłkach. ** Znaczenie: od początku aż do końca. ** Źródło: I, 3, 6. ** Zobacz też: [[od jaja]] * Mędrzec, sobie pan prawdziwy,<br />Co depce swoje żądze, odrzuca zaszczyty,<br />Sam dla siebie całością, jak kula wymierną.<br />Nie ma gdzie słabizny, o którą zaczepia<br />Zła Fortuna, co bije zawdy we wadliwe… ** Źródło: II, 7, 83. * Próżno w winie albo we śnie szukasz ucieczki. ** ''Jam vino quaerens, jam somno fallere curam.'' (łac.) ** Źródło: VIII, 114. ** Zobacz też: [[sen]], [[wino]] * Słuszne jest wybaczyć winy proszącemu o przebaczenie. ** ''Aequum est peccatis veniam poscentem reddere rursus.'' (łac.) ** Źródło: I, 3, 75. * Wszystko ma swoje granice. ** Inne tłumaczenie: We wszystkim zachowaj umiar. ** ''Est modus in rebus.'' (łac.) ** Źródło: I, 1, 106. ** Zobacz też: [[granica]], [[umiar]] * Wzgardliwym zębem. ** ''Dente superbo.'' (łac.) ** Opis: z lekceważeniem. ** Źródło: II, 87. * Z uśmiechem mówić prawdę. ** ''Ridentem dicere verum.'' (łac.) ** Źródło: I, 24–25. ** Zobacz też: [[uśmiech]] ==Inne== {{IndeksPL}} ===B=== * Biada przemocy, gdy w Boga godzi. ===C=== * Chciwemu wiecznie mało. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. * Choćbyś się pysznił swym bogactwem, nie zmieni to twojej wartości, nie uczyni cię lepszym. ** Źródło: ''Nic, co ludzkie… Aforyzmy, sentencje i przysłowia'', oprac. Henryk Jurand, LSW, 1982, s. 81. * Ciesz się ze swego losu. * Cóż po bogactwie, jeśli używać się wzbraniasz. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Czas biegnie zazdrosny o słowa. * Czas nie zając, nie ucieknie. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. ** Zobacz też: [[czas]] ===D=== * Do nieba powrót odwlekaj. * Dzielność prawdziwa, jeśli hańby przeżyła ohydę, męstwa nie wróci. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. ===G=== * Głupi po szkodzie głupim zostanie. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. ===J=== * Jak dłuży się noc, kiedy zawodzi kochanka. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Jesteśmy okłamywani pozorami prawdy. * Jeśli niebo się zwali, i nieulękłego przywalą ruiny. * Jeśli żyjesz w dostatku, nie pożądaj więcej. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. ===K=== * Klin klinem – niezawodny, jedyny lek miłosny. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Kocioł garnkowi przygania, a sam smoli. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Księżyc niejedną lśni twarzą. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Kto dobrą myślą w dniu dzisiejszym żyje, ten nie zabiega o jutro łaskawsze. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Kto losowi zawierzył, jakby złu but włożył. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. ** Zobacz też: [[los]] * Kto uczciwy i skromny, każdemu życzliwy. ===L=== * Los na każdego z podziemnej urny wypadnie * Ludzie prawi nienawidzą występku przez umiłowanie cnoty. ** Źródło: ''Przykazania etyki prawniczej: księga myśli, norm i rycin'', oprac. Roman Tokarczyk, wyd. Wolters Kluwer Polska, s. 50. ===M=== * Miło poszaleć w porę. ** Źródło: ''Księga toastów i humoru biesiadnego'', wybór i oprac. Leszek Bubel, wyd. „Zamek”, Warszawa 1995, s. 147. * Miłość zna dwie choroby: wojnę i pokój. * Mnie, Apollinie, niechaj żywą malwy,<br />Oliwki lekkie,<br />Spraw, niech się cieszę tym co mam. Niech<br />Zdrowie<br />Zawsze mi służy, niech myśl się nie łamie.<br />Starość, gdy przyjdzie, niech będzie łagodna<br />I pełna pieśni. ** Źródło: ''O co poeta prosi Apollina'', przeł. [[Zygmunt Kubiak]] ===N=== * Na cóż srebro i złoto, na cóż skarby w ziemi zagrzebane ukradkiem i z trwogą strzeżone. * Największa jest miłość matki, druga – psa, trzecia – kochanki. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Natura nie daje ludziom niczego bez trudu. * Nauka męstwu siły dodaje. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Nawet wilk czy lew pożera obcych, swoich oszczędza. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Nic nie jest dane ludziom bez trudów. * Nie czekaj jutra, dziś miej na względzie. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Nie lada gnębi mnie troska, abym mógł odwiedzić dalekie źródła i czerpać wskazania szczęśliwego życia. ** ''At mihi cura non mediocris inest, fontes ut adire remotas atque haurire quaem vitae praecepta beatae.'' (łac.) ** Źródło: C. Jędraszko, ''Łacina na co dzień'', Warszawa 1988, s. 30. * Nie można być szczęśliwym pod każdym względem. * Nie weźmiesz na ząb kury, gdy pawia podadzą. * Nie zawsze chmury niosą ulewę. * Nie znoś drewna do lasu. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Niebotyczna wieża gwałtowniej upada. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. ===O=== * Od żartu krok tylko do waśni i gniewu. * Opanuj się. ** ''Compesce mentem.'' (łac.) ** Źródło: Czesław Jędraszko, ''Łacina na co dzień'', Warszawa 1988, s. 51. * Osładzaj gorycz twoją wewnętrzną swoim uśmiechem. ===P=== * Poznaj obyczaje innych, a nie będzie nienawiści. ** ''Amici mores noveris, non oderis.'' (łac.) ** Źródło: C. Jędraszko, ''Łacina na co dzień'', Warszawa 1988, s. 20. * Prawego, niezachwianego męża nie zwiedzie żaden tyran w przemocy ani tłum w gwałtach bezprawia. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Przysięgać na słowa nauczyciela. ** ''Iurare in verba magistri.'' (łac.) ===S=== * Sen tłumi miłosne zapały. * Słowo dowcipne lepiej wiele rzeczy rozstrzyga niż poważne. * Słowo raz wypowiedziane nie powraca. * Stara miłość nie rdzewieje. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. ===T=== * Ten, który odkłada godzinę swego nawrócenia, podobny jest wieśniakowi, który czeka, aż cała rzeka przepłynie. Lecz ona płynie i będzie płynąć bez końca. ** Źródło: Marta Żurawiecka, ''Z księdzem Twardowskim 2014'', Wyd. Diecezjalne i Drukarnia w Sandomierzu, Sandomierz 2013, s. 166. ** Zobacz też: [[nawrócenie]] * Ten zdobył uznanie wszystkich, kto połączył przyjemne z pożytecznym. ** ''Omne tulit punctum qui miscuit utile dulci.'' (łac.) ===W=== * W końcu nie wszyscy podziwiają i lubią to samo. ** ''Denique non omnes eadem mirantur amantque.'' (łac.) * W miłości to nie jest nieszczęście – raz wojna, raz pokój. * W zbytku upadek. * Wlej cokolwiek w nieczysty garnek, a skwaśnieje. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', op. cit. * Wszyscy zmierzamy do tego samego kresu. ===Ż=== * Żeby was nie uwiodły zaszczyty. * Życie nie dało niczego śmiertelnym bez wielkiej pracy. ==O Horacym== * A ze swych ostatnich utworów Horacy był dumny. Dał temu wyraz w ostatniej pieśni zbiorku:<br />''Pomnik zbudowałem trwalszy od spiżu i wyższy od królewskich grobowców, piramid. Nie zniszczy go ani deszcz, ani wicher, ani też nieskończony ciąg lat i czas wiecznie uciekający. Nie wszystek umrę; wielka część mej osobowości umknie bogini śmierci. Wciąż jednakowo żywy będę rósł sławą u potomnych, dopóki na Kapitol wstępował będzie kapłan z milczącą dziewicą, westalką.''<br />Mylił się Horacy. Jego wielkość okazała się jeszcze trwalsza. Nie ma już kapłanów rzymskich bóstw i nie ma westalek. Ale pieśni poety wciąż żyją. Czytają je nad Tybrem i nad Wisłą, nad Wołgą i nad Missisipi, nad Tamizą i nad Amazonką – wszędzie, gdzie sięga europejska kultura. Albowiem wiotka i nieuchwytna tkanka słów jest trwalsza od spiżu, potężniejsza od mocarstw. ** Autor: [[Aleksander Krawczuk]], ''Cesarz August'', Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1990, ISBN 8304035243, s. 201–202. {{Wikisource|Horacy|Horacego}} [[Kategoria:Horacy|!]] dqw06vwhbnkjukheerxzx6qww7ojukz Szablon:Cytat dnia/27 lipca 10 1550 645455 617260 2026-07-19T13:00:59Z Swam pl 41038 podmiana powtarzającego się cytatu 645455 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |'''''Kobiety są bezlitosne wobec ludzi, których nie lubią.''''' |- | align="right" |[[Aleksander Dumas (syn)|Aleksander Dumas]], ''Dama kameliowa'' |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|07-27]]</noinclude> h7t1f02m0itr1ik6kvag3nwa7k772ly Jan Parandowski 0 6302 645474 618356 2026-07-20T05:55:26Z Nazwa1234 53893 /* O Janie Parandowskim */ 645474 wikitext text/x-wiki [[Plik:Jan Parandowski.jpg|mały|{{center|Jan Parandowski}}]] '''[[w:Jan Parandowski|Jan Parandowski]]''' (1895–1978) – polski pisarz, eseista, filolog i tłumacz literatury klasycznej, popularyzator kultury antycznej. ==''Godzina śródziemnomorska''== <small>(PIW, Warszawa 1956)</small> * Poezja jest stara jak świat i skończy się dopiero razem z nim. ** Źródło: s. 156 * Wynaleziono pług, aby zaspokoić głód chleba. Wynaleziono poezję, aby zaspokoić głód piękna. ** Źródło: s. 192 ==''Mitologia''== * Na początku był Chaos. Któż zdoła powiedzieć dokładnie, co to był Chaos? Niejedni widzieli w nim jakąś istotę boską, ale bez określonego kształtu. Inni – a takich było więcej – mówili, że to wielka otchłań, pełna siły twórczej i boskich nasieni, jakby jedna masa uporządkowana, ciężka i ciemna, mieszanina ziem, wody, ognia i powietrza. ** Źródło: Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1988, s. 28. ** Zobacz też: [[Chaos (mitologia)|Chaos]] * W legendach o królu Minosie jest podłoże prawdy, którą odsłoniły wykopaliska dokonane na Krecie w naszym stuleciu. Odnaleziono w Knossos labirynt, który był pałacem królewskim i przez swą rozległą kilkupiętrową, prawie nowoczesną konstrukcję mógł dawać starożytnym pojęcie jakiejś wyjątkowej zawiłości. Wszystko, co w tym pałacu odkryto – malowidła, rzeźby, naczynia ozdobne, kosztowności – świadczy o wysokiej cywilizacji. Nazwano ją od imienia Minosa minojską lub egejską, albowiem obejmowała wyspy i pobrzeża Morza Egejskiego. Twórcą jej był jakiś lud niegrecki, nieznanego pochodzenia i języka. Kiedy cywilizacja egejska stała u szczytu, Greków nie było jeszcze ani na Krecie, ani w późniejszej Grecji. Nadciągnęli oni jako barbarzyńcy z północy i nagłym wtargnięciem zburzyli kwitnące miasta władców kreteńskich, sami jednak poddali się ich kulturze, przejęli od nich pismo, które niedawno odcyfrowane, podaje nam wieść o tych odległych czasach, co dla samych Greków stały się epoką mitów i legend. ** Źródło: Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1988, s. 159. ** Zobacz też: [[kultura minojska]] ==''Niebo w płomieniach''== * Zanim komuś odbierze się to, co uważa on za najdroższe, wypada najpierw pomyśleć, czy ma coś lepszego do ofiarowania. ==Inne== * Były to czasy, kiedy nic nie przemijało, odtrącone pośpiechem, roztargnieniem, gryzącą troską. ** Opis: o czasach swej młodości na początku XX stulecia ** Źródło: ''Corso'' (w zbiorze ''Akacja'', Warszawa 1967, s. 64). * Każdy nosi w sobie i zawiłość dziejów, i możliwą, a nie spełnioną odmianę swego losu. ** Źródło: „Twórczość”, t. 26, wyd. 5–8, RSW Prasa-Książa-Ruch, 1970, s. 13. * Moja babka miała w swej pamięci czarodziejską moc otrząsania ludzi ze starości i przywracania im zagubionej w zgiełku życia pieśni młodych lat. ** Źródło: ''Akacja'', Warszawa 1967, s. 31. * (…) nie zemsta jest słodka, ale przebaczenie. Zemsta niszczy zarówno wroga, jak i nas samych, nas samych o tyle groźniej, że pustoszy naszą duszę, gdy wrogowi możemy odpłacić tylko szkodą cielesną. Przebaczenie nas pomnaża. ** Źródło: ''Luźne kartki'', Ossolineum, 1967, s. 144. * Podobno jakiś Chruścik czy Chruszczyk powiedział coś okropnego o Stalinie. ** Opis: w rozmowie telefonicznej po referacie [[Nikita Chruszczow|Nikity Chruszczowa]] na XX zjeździe KPZR, czerwiec 1956. ** Zobacz też: [[Józef Stalin]] * W mowie potocznej przejawiają się wszystkie ludzkie temperamenty, wady i cnoty, zawody, ułomności, dziwactwa. ** Źródło: ''Alchemia słowa'', wyd. Czytelnik, Warszawa 1986, s. 201. ** Zobacz też: [[język potoczny]] * Samotność jest cudem, łaskawym darem, najlżejszy ruch stłucze ją niby cacko szklane. ** Źródło: ''Akacja'', Warszawa 1967, s. 14. * Ziemia, przebiegając przestworza, stygnąc i marszcząc swe oblicze, starzeje się, a życie jest dla niej zawsze jednakowo młode i niedoświadczone. Każdy bowiem człowiek przeżywa te same wzruszenia i uczucia, opanowany błogosławionym złudzeniem, że nikt tak jako on nie kochał. ==O Janie Parandowskim== * Do końca życia [matka] nie powiedziała mi, że jej matka, a moja babka pochodziła z ortodoksyjnej rodziny żydowskiej, a jej ślub z Janem Parandowskim, moim dziadkiem, był dla nich poważnym odstępstwem od żydowskich nakazów. ** Autorka: [[Joanna Szczepkowska]], [https://wiadomosci.onet.pl/kraj/joanna-szczepkowska-jako-polka-przepraszam-za-swojego-dziadka/dplrx88 ''Joanna Szczepkowska: jako Polka przepraszam za swojego dziadka''], onet.pl, 11 lutego 2018 * Jan Parandowski to pisarz. Wybitny, głęboki, artystyczny i rzemieślniczy. Ja, jak na razie, napisałam kilka opowiadań i jedną powieść. To za mało, żeby mnie z nim porównywać. ** Autorka: [[Joanna Szczepkowska]] ** Źródło: „Rzeczpospolita”, 25 października 2008 {{SORTUJ:Parandowski, Jan}} [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1944-1989)]] [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1944-1989)]] [[Kategoria:Polscy prozaicy]] [[Kategoria:Polscy pisarze dwudziestolecia międzywojennego]] [[Kategoria:Polscy pisarze współcześni]] n9mjew6d043f6583p8ap7sjwicv91fb Kaliber 44 0 14694 645462 645448 2026-07-19T14:24:57Z ~2026-40669-12 61622 /* O Kalibrze 44 */ 645462 wikitext text/x-wiki [[Plik:Kaliber 44 & Open'er 2013.jpg|mały|{{center|Samochód promujący jedną z tras koncertowych Kalibra 44}}]] '''[[w:Kaliber 44|Kaliber 44]]''' – grupa hip-hopowa z [[Katowice|Katowic]], pionierzy oraz jedni z najważniejszych przedstawicieli tego gatunku w Polsce. Obecnie jej skład stanowią [[Abradab|AbradAb]] i Michał „Eprom” Baj, w przeszłości również [[Joka]], DJ Feel-X, [[Magik (raper)|Magik]], Jajonasz i Gano. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== * Noc, ciemność, pełnia księżyca<br />Nagle słychać huk, trafiła błyskawica w nasz grób<br />Ów pękł na pół, na dole widać jak leży mój trup<br />O Boże, co się stało?!<br />Zdarzył się cud, to nie trup, ja mam ciało!<br />Ja żyję i chcę wyjść! Lecz ja, ja siły mam za mało!<br />Już tu jesteś, podaj mi rękę! ** Autor: Magik, ''Nasze mózgi wypełnione są Marią'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * My chcemy wstać, grać<br/ >Walczyć o naszą matkę<br/ >Naszą Marię<br/ >Naszą marihuanę! ** Źródło: ''Nasze mózgi wypełnione są Marią'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * Bo ta muzyka jest nieuleczalna<br />Bo ta muzyka to ułamek tarcia<br />Między naszym, ziemskim wymiarem<br />A czymś więcej, a czymś dalej! ** Autor: Magik, ''Usłysz mój głos'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * Idę i myślę, i nie wiem, co myśleć... ** Autor: AbradAb, ''Brat nie ma już miłości dla mnie'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * Tak: myślę, że palnę sobie chyba w łeb – tak się stanie<br/ >Bo nie ma już miłości dla mnie, nie ** Źródło: Magik, ''Brat nie ma już miłości dla mnie'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * Ja to wszystko pierdole, wiesz<br />I szkołę, stres, strach, kurwa mać!<br />Czas się bać, nadszedł czas, sprawdź to, sprawdź! ** Źródło: ''+ i -'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * Plus i minus to jedyne co widzę<br />Plus i minus to jedyne co słyszę<br />Plus i minus to jedyne czym żyję<br />Ostrzeżenie przed niebezpieczeństwem! ** Autor: Magik, ''+ i -'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' ** Zobacz też: [[zespół nabytego niedoboru odporności|AIDS]] * Zawsze szybko umierają tacy jak ja<br />Tacy sami lecz ciągną nitki inny kolor<br />Wiedzcie, że jest<br />Bo ktoś musi być<br />Bo tak łatwiej żyć<br />W to można uwierzyć ** Autor: Joka, ''Moja obawa (Bądź a klęknę)'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * To moja Pani stworzyła wiatr<br />Który pcha mnie do przodu na głębie oceanu!<br />Ja wierze mojej Pani, przestałem wierzyć Panu<br />Ona dla mnie zatrzymała czas ** Autor: Joka, ''Psychodela'', ''Księga tajemnicza. Prolog'' * Pokaż polskie oblicze jej stary<br />Ni mniej, ni więcej, ja mam zasady<br />Do staropolskiej rady produkcji wujek Rej<br />Bez żenady się stosuje tak co dzień, bo z niej<br />Redukcji drogą wnioskuję, by hip-hopową mową<br />Odpowiednie polskiej rzeczy nadać polskie słowo ** Autor: Jajonasz, ''Język polski'' (Wzgórze Ya-Pa-3, ''Centrum'') ** Zobacz też: [[język polski]], [[Mikołaj Rej]], [[A niechaj narodowie wżdy postronni znają]] * Proszę lody Bambino i dwa razy capuccino<br />Margheritę na ratę ja trenuje tu karate<br />I w leasing puszczam słowa<br />Hardkorowa moja głowa<br />Polska mowa jest bardzo dziś nie zdrowa ** Autor: Joka, ''Język polski'' (Wzgórze Ya-Pa-3, ''Centrum'') * Sturbowany jestem srodze, bo po drodze<br />Zaliczyłeś do koszyka<br />Przepięknego sromotnika<br />Który znika właśnie teraz w paszczy twojej jamy<br />A mimika twa, niewzruszona dalej trwa ** Autor: AbradAb, ''Język polski'' (Wzgórze Ya-Pa-3, ''Centrum'') * Znów rozpaczasz, gdy tłusty cię przytłacza<br />Za piętnaście do roboty, trzeba użyć wybielacza<br />Lub kwitnie takowy czarny wykwit, na twarzy<br />Waży swą okazję, co od dawna się marzy<br />Ażeby zdechł pech, co wygląda jak kot<br />W kształcie obsesji, co powodem jest depresji od! ** Autor: Magik, ''Gruby czarny kot on przebiegł nam drogę, a chuj mu w dupę nawet w 13 piątek'', ''W 63 minuty dookoła świata'' * Wierzą, że nie wierzą w nic i tutaj pieska grzebią<br />„Mości panie, nic się nam nie stanie<br />Przesąd to głupota dla plebsu i chłopa<br />Minie zima złotko, wszystko będzie spoczko<br />Jak nie będzie O.K., gonić będziem kota, bo tak!” ** Autor: AbradAb, ''Gruby czarny kot on przebiegł nam drogę, a chuj mu w dupę nawet w 13 piątek'', ''W 63 minuty dookoła świata'' ** Zobacz też: [[chłop]], [[przesąd]], [[zabobon]] * Ja zaczynam – oto moja kabina<br />Tu się wchodzi, naciska, ogląda się z bliska ** Autor: Joka, ''Film'', ''W 63 minuty dookoła świata'' * I ja wiem że Lem Lem jest fantastą<br/>Pisze że przybysze są zieloni jak ciasto kiwi<br/>Dla mnie obrzydliwi<br/>Zbyt wyraźni hałaśliwi widzę ich zbyt jasno<br/>I ciasno kiedy będę chciał zgasną ** Autor: Joka, ''Film'', ''W 63 minuty dookoła świata'' * Oto ma wycieczka, do końcóweczki kawałeczka<br />O miejscu które będzie Mekką<br />Cztery – cztery kolebką<br />To nie bajeczka<br />Bowiem istnieje kraina<br />Gdzie wszystko jest ''naj''<br />Więc zaczynaj! ** Autor: Magik, ''Film'', ''W 63 minuty dookoła świata'' * Hm, tu i ówdzie widzę brzydkich ptaków chmarę<br />Polujących na ofiarę<br />Czy mam może senną marę<br />Celem Spartakusa dziś wiedziony<br />Żądam od was nie korony<br />Lecz wolności ujarzmionej przez większości ** Autor: AbradAb, ''Abradababra'', ''W 63 minuty dookoła świata'' ** Zobacz też: [[Spartakus]] * Garbaty anioł zszedł na ziemię<br />Powiedział: „Nigdzie stąd nie pójdziecie, to więzienie<br />Choć wierzeń tu macie zatrzęsienie,<br />Jesteście sami jak ''Swoi'' na antenie” ** Autor: AbradAb, ''Konfrontacje'', ''3:44'' ** Zobacz też: [[Sami swoi]] * W telewizji mówią – podobno tędy droga<br />Jeden nie słucha – drugi słucha, a szkoda!<br />Najważniejsza powinna być Twoja głowa<br />A nie ręka, dupa i noga! ** Autor: Joka, ''Litery'', ''3:44'' ** Zobacz też: [[telewizja]], [[propaganda]] * Słuchaj głosu serca tym lepiej im prędzej<br />Bo to jest ważne co jest w każdym,<br />Lecz głęboko<br />Nie potrzebne jest tutaj szkiełko i oko<br />Kształtowanie siebie i rozwijanie<br />Zdążanie do doskonałości w granicach możliwości<br />Posiadanie moralności i techniki<br />Bo życie to nie tylko atak ale i uniki ** Autor: AbradAb, ''Wena'', ''3:44'' * Dziś będę pasażerem<br />Dziś w domu chciałem wcześniej być, intencje miałem szczere<br />Dziś spędzam dobrze, z soboty będę na niedzielę<br />Nie będzie kłopotów z powrotem – są przyjaciele ** Autor: Joka, ''Normalnie o tej porze'', ''3:44'' * Nie dorobek szybki i nie złote rybki<br />Dookoła cipki do kłębka od nitki<br />Nocne życie kiedy ja się bawię to wy śpicie<br />Po każdej płycie napierdala dobry bit ** Źródło: AbradAb, ''Masz albo myślisz o nich aż...'', ''3:44'' * W kieszeni trzy zera bo nie noszę portfela<br />Przywitam barmana i przywitam dealera<br />Bo po to jest kasa, żeby żyć nie umierać ** Źródło: AbradAb, ''Masz albo myślisz o nich aż...'', ''3:44'' * Jeszcze więcej dziewcząt wokół, o każdej porze dnia i roku<br />Chcę mieć przy boku jak Zorro szpadę ** Źródło: AbradAb, ''Masz albo myślisz o nich aż...'', ''3:44'' * To mężczyzna robi forsę, a nie forsa mężczyznę<br/ >Jeśli wiesz o czym mówię możesz zdjąć już bieliznę ** Autor: AbradAb, ''Masz albo myślisz o nich aż...'', ''3:44'' * Ubieram dres, biegnę przez las, kondycja jest, waga w sam raz!<br />Na pewno zębem nadgryzł mnie czas, ale nie patrz na gębę, tylko na rap ** Autor: Joka, ''(Why is it) Fresh'', ''Ułamek tarcia'' * Jednorazowe hasła pod skórą, w tatuażach<br />Nie ma nas na plakatach, ale tam, gdzie duża marża ** Autor: Joka, ''Bogusław Linda'', ''Ułamek tarcia'' ==O Kalibrze 44== * Hip-hop bardzo mi sie podoba, ale niektóre teksty są dla mnie trochę wieśniackie. Mnie interesuje forma. Lubię, jak ktoś fajnie posługuje się słowem. Chociaż Kaliber 44 w światku hip-hopowców nie jest uznawany za zespół hip-hopowy, to ich maniera, ich propozycja najbardziej mi odpowiada. Jest w jakimś sensie intelektualna. Ta zabawa słowem budzi we mnie szacunek. ** Autor: [[Katarzyna Nosowska]] ** Źródło: ''Andrzej Buda – Historia Kultury Hip-Hop W Polsce 1977-2002, str. 67 '' * Na początku pracy, w 95 trafiłem już do BMG. Pewnego dnia, odbierając pocztę, znalazłem w niej kasetę z pierwszą demówką Kalibra i list – szkoda, że już go nie mam. Chcieli, żebym odsłuchał materiał, a jeśli uznam to za sensowne, zabrał ich na trasę koncertową. Zgodziłem się. W tym samym czasie moi przyjaciele, Marek Lamprecht i Bogna Świątkowska, kręcili dla Telewizji Polskiej film. Miał być o mnie, ale ponieważ akurat była wokół mnie fala hejtu, uznaliśmy, że lepiej wykorzystać tę okazję do nagrania czegoś o rodzącym się hip-hopie w Polsce. Nazywa się „Polski Bronx”. Prawdopodobnie został później zniszczony przez Telewizję Polską, ale jego nieocenzurowaną wersję można znaleźć w internecie. Kaliber 44 wziął w nim udział. ** Autor: [[Liroy]] ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=GiiyQA2qC-s Molesta czy Kaliber 44? Liroy odpowiada] * Ale taki brak poczucia własnej wartości jest w ogóle częstą domeną młodych twórców. Jak pierwszy raz usłyszałem Kalibra 44, od razu zobaczyłem w nich trochę jakby swoje odbicie sprzed lat. Kompletnie nie zdawali sobie sprawy z siły własnego przekazu. Robili genialne rzeczy. Wystawali jak góra lodowa ponad hip-hopowe środowisko. ** Autor: [[Kazik Staszewski]] ** Źródło: [https://wywiadowcy.pl/kazik-staszewski/ PLAYBOY nr 4, 2008] * Jeśli hasło polski hip-hop ma mieć jakiś sens, wolny od kpiny i ironii, to taki, jaki nadaje mu Kaliber 44. Ci młodzi kolesie zrobili póki co najlepszą polską płytę z nowoczesną muzyką. ** Autor: [[Kuba Wojewódzki]] ** Źródło: ''Andrzej Buda – Historia Kultury Hip-Hop W Polsce 1977-2002, str. 67 '' * Kaliber 44, wspaniała załoga raperska. Magik – kolos. Joka – mocarz. AbradAb – siła. ** Autor: [[Zbigniew Hołdys]] ** Źródło: [https://x.com/ZbigniewHoldys/status/1919034871260815455 Zbigniew Hołdys na X] * To była pierwsza ekipa którą usłyszałem w tym kraju, gdzie usłyszałem jak oni rapują i miałem ciary. Kaliber 44 pokazał, że można kurwa nawijać, że nie jest tylko jeden styl nawijania, ale że tak naprawdę za mic'iem możesz być kimkolwiek chcesz. ** Autor: [[O.S.T.R.]] ** Źródło: [https://www.netflix.com/title/81716585 Cały Ten Rap] * Mi się nie tyle podobało to, że oni byli hip-hopowcami, raperami, tylko że byli naprawdę fajnymi ludźmi. Ludzie ewoluują, rozwijają sie, czasami nierównolegle, różne są losy tych ludzi, ale wówczas to była naprawdę fajna ekipa. ** Autor: Sławomir Pietrzak (właściciel wytwórni SP Records) ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=nYKC-qqsPi0 Magazyn Popkillera] * Nigdy się nie jarałem tym zespołem, absolutnie do mnie to nie przemawiało. ** Autor: [[Tede]] ** Źródło: [https://gwiazdy.wp.pl/tede-jedzie-po-liroyu-kalibrze-44-i-samym-sobie-5856467073504385a Tede jedzie po Liroyu, Kalibrze 44 i... samym sobie] * Ci goście powinni grać na gitarach z Gawlińskim. Są dobrzy, nieźle rymują, niezły freestyle, ale hip-hop jest sztuką ulicy. I jeśli jakiś studencik ma to reprezentować, to jest śmieszna rzecz - śmiać się z ulicy i reprezentować hip-hop jednocześnie, to parodia. Wszystko zależy od człowieka, nie od marihuany czy wódki. Tych ludzi nie lubimy i nigdy nie będziemy lubić. ** Autor: Born Juices ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=VcUyqtyxNec&t=1209s dlaczego nikt nie pamięta o Born Juices?] ==Zobacz też== * [[Abradab|AbradAb]] * [[Joka]] * [[Magik (raper)|Magik]] * [[Paktofonika]] [[Kategoria:Laureaci Fryderyków]] [[Kategoria:Muzyka w Katowicach]] [[Kategoria:Polskie zespoły hip-hopowe]] [[Kategoria:Zdobywcy złotych płyt]] [[Kategoria:Zdobywcy platynowych płyt]] 9vcy9uu6m7mgq7cxyv2m4yr0i2jt1aq Fokus 0 22098 645473 632558 2026-07-19T19:24:01Z ~2026-40422-73 61620 /* Receptura */ Dodano cytat, poszerzono treść 645473 wikitext text/x-wiki [[Plik:Fokus of Pokahontaz.JPG|mały|{{center|Fokus (2013)}}]] '''[[w:Fokus|Fokus]]''' (właśc. '''Wojciech Alszer'''; ur. 1980) – [[Polska|polski]] [[rap]]er i producent muzyczny. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z Paktofoniki== ===''Kinematografia''=== * Gdyby kromki spadały odwrotnie,<br />Gdyby przerzutnie pociągały mnie okropnie,<br />Gdyby rymy się składały wielokrotnie,<br />Gdyby hip-hopowe głowy dostawały stopnie. ** Źródło: utwór ''Gdyby'' * Nie ufam nikomu, kocham tylko tych, co na to zasłużyli. ** Źródło: utwór ''Chwile ulotne'' * Zanim schowasz dzień pod powiekami,<br />Powiedz, co z twoimi niepozałatwianymi sprawami,<br />Czasami wręcz zasysam otoczenie moimi receptorami,<br />Zachwycam się chwilami jak dobrymi produkcjami,<br />Film na siatkówce zdobywa nagrodę Grammy. ** Źródło: utwór ''Chwile ulotne'' * Odbierzcie dzisiejszy dzień jak podarunek,<br />Cieszcie się i obierzcie na jutro kierunek. ** Źródło: utwór ''Chwile ulotne'' * Hip-hop nie dzieli nas, a łączy. ** Źródło: utwór ''Powierzchnie tnące'' * Właśnie tak się to robi na południu. ** Źródło: utwór ''Lepiej być nie może'' ===''Archiwum kinematografii''=== * Nie gadamy, rymujemy, reprezentujemy.<br />Bez żadnej ściemy… Komponujemy bity,<br />Kombinujemy płyty,<br />Skład PFK – układ niesamowity.<br />Masz coś do powiedzenia?<br />F-O-K-U-S-M-O-K zmienia punkt widzenia. ** Źródło: utwór ''C.D. Kinematografii'' * Daj sygnał, jeżeli masz na tyle mądrości,<br />Ale dzisiaj nie kochaj się w mojej złożoności. ** Źródło: utwór ''A robi się to tak'' ==Cytaty z Pokahontaz== ===''Receptura''=== * Koniec końcem, zawsze po burzy wychodzi słońce. ** Źródło: utwór ''Nie ma czym oddychać'' ** Zobacz też: [[burza]], [[słońce]] * Kotku, wygraliśmy siebie w totolotku. ** Źródło: utwór ''Nie ma czym oddychać'' ** Zobacz też: [[totolotek]] * Mój rym, mój styl, twoja laska,<br/ >Chuj z tym! ** Źródło: utwór ''Klaskaj'' * Nie sposób zapamiętać tylu osób naraz,<br/ >Lala, weź ten aparat i spierdalaj, nara,<br/ >Cała sala oburzona, co ten Fokus odwala?! ** Źródło: utwór ''Do amnezji'' * Postawię litr – będziemy pić ja i mój diabeł,<br/ >Aż się udławię, bo nasz anioł miał wypadek. ** Źródło: utwór ''Przez duże „S”'' * To się zaczęło – jesteś nikim bez telefonu,<br/ >Wychodzisz z domu, to wynosisz pliki po kryjomu.<br/ >Jesteś cyfronem, ziomuś, nikt ci nie może pomóc,<br/ >Jesteś uzależniony od informatyki plonów. ** Źródło: utwór ''Cyfroni'' * Twa psychika się wymyka. ** Źródło: utwór ''Nie ma czym oddychać'' ===''Reversal''=== * Nie przestawaj, upadłeś to wstawaj. Z każdym krokiem, rok za rokiem bliżej, dawaj dawaj. Rany się wyliże a postawa to podstawa, by być bliżej musisz sobie przyrzec nigdy nie przestawać. ** Źródło: utwór "Nigdy Stop" ==Inne== * W Polsce sprzedaje się tylko godność i wódka. ** Źródło: utwór ''Co z tą Polską?'' ===''Alfa i omega''=== * Słyszysz plusk?<br/ > To twój mózg. ** Źródło: utwór ''F'' * Już nie pamiętam, kto mój mózg muzyką opętał. ** Źródło: utwór ''Magic Hour'' * Chodź ze mną w magiczne miejsce,<br/ >Choćby, ze szczęścia zmiękło ci serce, chodźmy. ** Źródło: utwór ''Magic Hour'' * To nie Paktofonika, więc zostawcie Titanica. ** Źródło: utwór ''Już dawno nie'' ** Zobacz też: [[RMS Titanic]] * Mam pierścień, bo mam podejście – nie kasę. ** Źródło: utwór ''SMSy'' * Jestem gangsterem, to nie znaczy, że cię zastrzelę.<br/ >Gdy kozaczysz, krzywo patrzysz – niewiele znaczysz. ** Źródło: utwór ''SMSy'' * Jesteś zerem. Też byłem, teraz mam cele. ** Źródło: utwór ''SMSy'' * Ty rób swoje, ja robię swoje w swojej głowie. ** Źródło: utwór ''SMSy'' ===''Prewersje''=== * Ogarnia mnie furia, kiedy mam przed sobą durnia. ** Źródło: utwór ''Prewersje'' * Romantyczni, niczym jednorożec,<br />Wręcz mityczni, a tu, gdzie nie spojrzysz:<br />Pięści, noże, szpan bandycki. ** Źródło: utwór ''Prewersje'' * Ludzi opanuje zawiść i nienawiść – czujesz brat?<br />Chodźmy zabić tą nienawiść, bo opanowuje świat. ** Źródło: utwór ''Lament'' * Boga nie ma, nikt go nigdy nie widział,<br />Co? Masowa schizofrenia?<br />Jesteśmy sami – logika jest nieubłagana,<br />Odkąd kręci się ziemia, zabijamy w imię pana,<br />A twoja wiara została wykorzystana, by zabić. ** Źródło: utwór ''Nie da się'' * Wyobraź sobie sześcian,<br />A w środku siedzi Fokus. ** Źródło: utwór ''6ścian'' ==O Fokusie== * Byłem środkowym, a obok dwa super ega. O jakąś głupią zwrotkę potrafili się kłócić tygodniami. Fokus – zbuntowany gnojek z osiedla, a Magik – weteran. Demonstrował postawę: co mi tu będziesz podskakiwał? Obaj byli w stanie podnieść dupy, pierdolnąć za sobą drzwiami i dziękuję. Z Fokusem szło się dogadać. Magik był uparty jak cholera. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: [http://www.hip-hop.pl/ustawki/projektor.php?usr=11520238256808&menu=1&local=2 hip-hop.pl] ** Zobacz też: [[Magik (raper)|Magik]] ==Zobacz też== * [[Paktofonika]] * [[Pijani Powietrzem]] * [[Pokahontaz]] * [[Magik]] * [[Rahim]] * [[Śliwka Tuitam]] [[Kategoria:Paktofonika]] [[Kategoria:Polscy producenci muzyczni]] [[Kategoria:Polscy raperzy]] 2q9e6hzr4w3c5c611rr6gjri96cwm1j Magik (raper) 0 22176 645458 644927 2026-07-19T13:50:42Z ~2026-40688-97 61621 korekta interpunkcyjna 645458 wikitext text/x-wiki [[Plik:Magik mural.jpg|mały|{{center|Mural przedstawiający Magika}}]] '''[[w:Magik (raper)|Magik]]''' (właśc. '''Piotr Łuszcz'''; 1978–2000) – polski raper, kompozytor, autor tekstów i producent muzyczny związany ze śląską sceną hip-hopową. Współzałożyciel grup [[Kaliber 44]] i [[Paktofonika]]. Współtwórca stylu rapowania określanego jako psychorap. Pośmiertnie laureat Fryderków 2001 w kategorii ''Album roku – hip-hop'' za udział w albumie ''Kinematografia''. W 2023 r. laureat plebiscytu Popkillery na najważniejszego rapera trzydziestolecia na Śląsku. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== ===Kaliber 44=== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Kaliber 44}} *Ale czad, pojebany jest ten świat...<br />Z każdym pokoleniem gorsze gówno z nas wyrośnie! ** Źródło: ''Dzikie dzieciaki'' * Wiedz, że (ence-pence) w której ręce<br />Trzyma inny MC ciebie<br />Mnie to jebie – jeden jest miecz... ** Źródło: ''Bierz mój miecz i masz'' * Ile ja bym dał, byle o tym nie myśleć. ** Źródło: ''+ i -'' * Tańczy z gracją jak Fred Astaire, a ten taniec... czy to cha-cha,<br />W którym kruszy kosteczki na cząsteczki z siłą łamacza?<br />Znów rozpaczasz, gdy tłusty cię przytłacza!<br />Za 15 do roboty, trzeba użyć wybielacza. ** Źródło: ''Gruby czarny kot on przebiegł nam drogę, a chuj mu w dupę nawet 13 w piątek'' * Hi-hi, spoko, ja szczerych MC nie dzielę...<br />Prawdziwi MC to moi przyjaciele! ** Źródło: ''Dziedzina'' * To boli. Cóż, jeśli nie trzymasz kontroli<br />Musisz to pierdolić, lekarz-czas ból ukoi. ** Źródło: ''Może tak, może nie'' ===Paktofonika=== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Paktofonika}} * Pierwszy priorytet obrany serca bitem,<br />Chociaż inne perspektywy rozmyte,<br />To C.D.N., nie sen.<br />Wiem, że mam to we krwi jak tlen. ** Źródło: ''Priorytety'' * Przyjemne z pożytecznym to sukces odwieczny.<br />Bez obawy, ja jestem bezpieczny,<br />Ale w jakim sensie?<br />Oto jest pytanie! ** Źródło: ''Priorytety'' * Życie nasze składa się z krótkich momentów,<br />Cudownych chwil, czy przykrych incydentów. ** Źródło: ''Chwile ulotne'' * Dwadzieścia lat minęło jak jeden dzień.<br />Nie masz co wspominać? Lepiej swe życie zmień. ** Źródło: ''Chwile ulotne'' * Nawet jeśli wszyscy już w ciebie zwątpili – pokaż, że się mylili. ** Źródło: ''Nowiny'' * Od półtora roku<br />nikogo na widoku,<br />tylko dźwięki hip-hopu<br >na dziewiątym piętrze w bloku. ** Źródło: ''Nie ma mnie dla nikogo'' * Mam jedną, pierdolną schizofrenię!<br/ >Zaburzenia emocjonalne;<br/ >Proszę, puść to na antenie! ** Źródło: ''Jestem Bogiem'' * Jestem Bogiem – uświadom to sobie.<br />Ty też jesteś Bogiem, tylko wyobraź to sobie. ** Źródło: ''Jestem Bogiem'' * Pojawiam się i znikam, taka rola Magika.<br />Przy tym trwam, jestem tam, gdzie Paktofonika... ** Źródło: ''C.D. Kinematografii'' * To dopiero start squadu, który głową rozbija mury,<br />Po czym jest jeszcze w stanie prowadzić za kółkiem fury! ** Źródło: ''Na mocy paktu'' * Dzięki tym, którzy dodają mi odwagi,<br />Pozwalają wierzyć mi w to, że jestem Magik. ** Źródło: ''Wielkie dzięki'' ==O Magiku== * Zespół stanął w miejscu, głównie z powodu muzyki do momentu gdy jako KALIBER 44 (1993-XI-30) przyjeliśmy z powrotem Maga. ** Autor [[Kaliber 44|Kaliber 44]] ** Źródło: List dołączony do kasety demo wysyłanej przez Kaliber 44 do wytwórni muzycznych, 1995, oryg. * My swego czasu z Magikiem pisaliśmy numery dużo wcześniej; (...) mieliśmy całą kasetę „sześćdziesiątkę” nagraną naszych numerów – rzeczy, które gdzieś tam zaginęły i tego nie ma. Nie nazywało się to Kaliber, natomiast ja bym powiedział, że to były nasze początki. My w taki sposób ewoluowaliśmy i stawaliśmy się sobą. ** Autor: [[Abradab|AbradAb]] ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?t=244&v=3YX_1wsHez4 Historia Pewnej Płyty] * Na samym początku pisaliśmy teksty bez przekleństw, bo Piotrek mówił, że jak jego mama usłyszy przekleństwa w tekście to będzie o to wściekła. Później na przekór temu wszystkiemu zrobiliśmy się totalnie hardcorowi, a potem – w momencie, kiedy zajaraliśmy jointa – wszystko zaczęło wyglądać kompletnie inaczej. ** Autor: [[Joka]] ** Źródło: ''wywiad archiwalny dla telewizji VIVA''. * Ojciec Magika nie chciał, żeby śpiewał. Nauczycielka mówiła, że on nie umie po polsku – powiedziałem jej, że kiedyś będzie o nim uczyła. ** Autor: Sławomir Pietrzak, właściciel wytwórni SP Records. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=O4CS2lJrL1c&t=1294s Magazyn Popkillera] * W Katowicach doszło do pewnych konfliktów między nami. Nie nagle, bo to były takie rzeczy, które trwały od jakiegoś czasu i Piotrek postanowił odejść z zespołu. ** Autor: [[Joka]] ** Źródło: ''wywiad archiwalny dla telewizji VIVA''. * Magik podejrzewał, głównie mnie, że w tekstach, gdzieś w linijkach pomiędzy wersami go obrażam, najeżdżam na niego. Dla mnie to jest rzecz po prostu absurdalna. Ja się dowiedziałem wiele, wiele lat później, o które wersy chodziło, od naszego ówczesnego wydawcy. ** Autor: [[Abradab|AbradAb]] ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=Sw5SXS-ecGM&t=446s ''Cała prawda o Magiku''] * Któregoś razu zadzwonił. Powiedział, że odchodzi z zespołu. Dobrze, okej. Nie było ani awantury, ani zwykłej, męskiej rozmowy. (...) myślę że polska muzyka na tym zyskała, ponieważ maczał palce w dwóch zespołach. Oba te zespoły namieszały na rynku, dały ludziom mnóstwo dobrej muzyki. To, że gdzieś tam jakieś jednostki dostały trochę po łbie, w skali świata się to nie liczy. ** Autor: [[Abradab|AbradAb]] ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?t=1153&v=YMSM-xhDM1E Rap Kontener] * Zastanawiałem się długo, czy nagrywać w ogóle płytę jako Kaliber bez Magika. Było to duże wyzwanie, dlatego że my zawsze w trójkę tworzyliśmy pewien skład. Zanim Kaliber nagrał pierwszą płytę, zawsze działaliśmy w trójkę. (...) Magik zawsze był dla mnie natchnieniem. Zawsze był kimś ważnym i człowiekiem, który miał najwięcej pomysłów i pomysłów najczęściej bardzo dobrych, dlatego w momencie, kiedy go zabrakło w naszym składzie, to ewidentnie ja to odczułem. Trzecia płyta jest ewidentnie inna, ponieważ nie ma na niej Magika. ** Autor: [[Joka]] ** Źródło: ''wywiad archiwalny dla telewizji VIVA''. * (...) Magik zaczął dezerterować z Kalibra. Kiedy mnie o tym powiadomił, postanowiłem wykorzystać szansę i zrobić to, co było wówczas moim marzeniem, czyli zaproponować mu wspólny album. Magik bardzo szybko się zgodził i powiedział, że również chciałby ze mną nagrać. Później dołączył jeszcze Fokus i powstała Paktofonika. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: [https://dustyroom.pl/2015/10/13/wywiad-rahim-2 ''Wywiad: Rahim'', dustyroom.pl] * Byłem środkowym, a obok dwa superega. O jakąś głupią zwrotkę potrafili się kłócić tygodniami. Fokus – zbuntowany gnojek z osiedla, a Magik – weteran. Demonstrował postawę: „Co mi tu będziesz podskakiwał?” Obaj byli w stanie podnieść dupy, pierdolnąć za sobą drzwiami i dziękuję. Z Fokusem szło się dogadać. Magik był uparty jak cholera. Sztuka, dzieło – to się dla niego liczyło. Honor Paktofoniki. Milion razy słuchał własnych tekstów, pokazywał je ludziom. Szukał usterek, chociaż ich nie było. Wszystko zrobione idealnie, a on: „Chciałbym jeszcze raz nagrać tę zwrotkę, daj mi, proszę! No zgódź się, niech chociaż raz spróbuję”. Próbował i pierwotna wersja zostawała. Magik się wściekał: „Kurwa, nie umiem rapować!” ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: [http://www.hip-hop.pl/ustawki/projektor.php?usr=11520238256808&menu=1&local=2 hip-hop.pl] ** Zobacz też: [[Fokus]] * Magik jako artysta? U niego nie było różnicy między człowiek jako człowiek lub człowiek jako artysta czy coś tam jeszcze. Artystą był bez przerwy, tak jak i człowiekiem, choć prawdą jest, że trudnym. Nie umiał oddzielić sztuki od rzeczywistości, zmagał się z nią, walczył tekstem i muzyką. Pisał głównie w nocy. 2.00, 4.00. Nieraz dzwonił po północy i rymował całe kawałki. Wiele takich, których nigdy nie usłyszymy. ''Jestem Bogiem'' pierwszy raz usłyszałem przez komórkę jadąc autem. Zanim dojechałem z Warszawy na Śląsk, znałem już kilka wersji. Dzwonił co jakiś czas, oczywiście w nocy, rymował i pytał, co ja na to, jak myślę, czy Rahim i Fokus będą chcieli zarymować następne zwrotki. ** Autor: Gustaw, właściciel wytwórni muzycznej Gigant Records. ** Źródło: ''Artykuł o Magiku z „Klanu” nr 17 – „Wspomnienie huraganu”'' * Magik miewał niekiedy ciężkie dni. Trudno było do niego dotrzeć i z nim rozmawiać. My nauczyliśmy się żyć z tymi jego „dołami psychicznymi” i wtedy nazywaliśmy go Psychotatą. Niedawno rozmawiałem z przyjaciółką, która na co dzień pomaga leczyć ludzi psychicznie chorych. Gdy opisałem jej, jak się zachowywał, od razu oznajmiła, że był to typowy przypadek depresji maniakalnej. Która w końcowej fazie najczęściej prowadzi do samobójstwa. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: [https://muzyka.onet.pl/publikacje/wywiady/paktofonika-nikt-magika-nie-zastapi,2,4540155,wiadomosc.html ''Nikt Magika nie zastąpi'', 9 marca 2001] * Magik należał do osób, które bardzo dużo myślą o życiu. To po pierwsze. Po drugie nałożyła się na to sprawa dotycząca jego powołań przez Wojskową Komisję Uzupełnień. Miał już wtedy żonę i dziecko, a ponadto był to okres, gdy wreszcie chcieliśmy nagrać krążek. I Magik zaczął tak kombinować, że sobie zszargał psychikę. Obrał taktykę udawania osoby kompletnie niepoczytalnej. Dwa razy go odraczali, ale tylko na rok. To wmawianie sobie, że ma świra, że nic mu nie wychodzi, doprowadziło do tego, iż przemęczył organizm. Gdzieś w podświadomości zakodował sobie, że jest źle i to doprowadziło do osłabienia psychiki. Powiedział mi kiedyś: „Rahim, wiesz co? Przez tą WKU pojebało mi się. To, co sobie kiedyś wmawiałem, żeby tylko grać niepoczytalnego przed komisją, teraz mną zawładnęło. Czuję, że kompletnie świruję”. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: [http://www.hip-hop.pl/ustawki/projektor.php?usr=11520238256808&menu=1&local=2 hip-hop.pl] * Rahim przyznał, że Piotrek zaczął w stosunku do niego również mieć jakieś podejrzenia. (...) Jajo też powiedział, że to, co on mówił, było bardzo wiarygodne. ** Autor: [[Abradab|AbradAb]] ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?t=1259&v=YMSM-xhDM1E Rap Kontener] * Rozumiem, że Magik miał rodzinę i pewnie miał więcej wydatków niż my, ale żeby aż tak? Niemożliwe. Zupełnie też sobie nie wyobrażam, że on w tamtych czasach, kiedy Kaliber był naprawdę na topie i bez przerwy puszczali nas w radiu, nie mógł kompletnie znaleźć wydawcy. Chłopaki nagrywali po kątach, ale to był raczej efekt ich braku ogarnięcia, a nie faktycznych możliwości. Jestem pewien, że SP Records, które wtedy wydawało nasze płyty, Paktofonikę wydałoby z pocałowaniem ręki. ** Autor: [[Abradab|AbradAb]] ** Źródło: [https://kultura.gazeta.pl/kultura/7,114526,12519837,abradab-o-jestes-bogiem-wazny-film-ale-rozmija-sie-z-prawda.html kultura.gazeta.pl] * Piotrek uczył się piosenek o krasnoludkach, śpiewał mi do brzucha. Jak nie wiem co, kochał Filipa. Później zrobiło się Piotrkowi tak ciężko, że nie umiałam mu pomóc. Trzeba było się rozstać, żeby kiedyś móc wrócić do siebie. Zdecydowałam się na separację, wspomniałam nawet o rozwodzie. Piotrek odmówił. Tłumaczyłam mu: „Będziesz wolny”. Odpowiedział: „Wiesz, że każdy nasz czyn ma ogromny wpływ na cały świat?” Poradziłam, żeby myślał o sobie, nie o całym świecie. Ale to on, skubany, miał rację. Dobro, uśmiech, podanie ręki – rozchodzi się jak fala. Zło tak samo. Człowiek jest częścią świata. Ma udział w tworzeniu jego przyszłości. ** Autor: żona Magika – Justyna. ** Źródło: [http://www.hip-hop.pl/ustawki/projektor.php?usr=11520238256808&menu=1&local=2 hip-hop.pl] * Ja w ogóle popełniłem taki scenariusz na bazie „Hamleta” w tłumaczeniu Barańczaka. Dziś już tego nie mam, gdzieś zgubiłem. Wymyśliłem sobie, że to młode pokolenie, które występuje w dramacie, to będą różni chłopcy i dziewczyny ze środowiska hip-hopowego. A starsi to byliby aktorzy zawodowi: Katarzyna Figura, Sławomir Orzechowski, Krzysztof Majchrzak. I jako tego Hamleta to zdecydowanie widziałem Magika. I on zaraz potem umarł. (...) Widziałem się z Magikiem ze cztery dni przed jego śmiercią, przyjechał z żoną do Sławka Pietrzaka. ** Autor: [[Kazik Staszewski]] ** Źródło: [https://glamrap.pl/kazik-przyznaje-sie-po-czesci-do-odkrycia-kalibra-44 glamrap.pl] * Kawałek z Fiszem nosi tytuł „Wielka gra” – nagraliśmy go jeszcze przed wydaniem pierwszej płyty, ale już po zamknięciu materiału. (...) Swoją zwrotkę dograła Mea z Mysłowic... tyle tylko, że nie podobały nam się nasze zwrotki, a zwrotka Magika jest mistrzostwem świata. Zaprosiliśmy więc Fisza i okazało się, że jednym z jego marzeń, czy chęcią było nagranie kawałka z Magikiem. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: ''Wywiad z „Klanu” nr 26 – „PAKTOFONIKA przywraca ulotne chwile”'' ** Zobacz też: [[Fisz]] * Pamiętam ostatnie moje spotkanie z Piotrkiem w Katowickim Mega Clubie na Dworcowej. Zaprosił mnie do stolika na dole, naprzeciwko baru i osobiście przerapował mi tekst do utworu „Nowiny”. Zapytał mnie wtedy, czy wiem, dlaczego rozstał się z Dabem i Joką i odszedł z Kalibra 44. Odpowiedziałem: „Fajny tekst i właśnie o to chodzi w rapie, żeby mówić, co się czuje (...). Mówić szczerze, tak właśnie jak to tu powiedziałeś”. Więcej już nigdy nie spotkałem się z Magikiem osobiście. ** Autor: DJ Feel-X ** Źródło: [https://soundcloud.com/dj-feel-x/nowiny-x-dj-feel-x-blend-final-version soundcloud.com/dj-feel-x] * Ludzie rozkminiają, dlaczego się zabił, jak się zabił, dlaczego to zrobił, po co, w ogóle jakim był człowiekiem. Czy to jest tak naprawdę ważne? Ważne jest to, że był, był kimś i robił coś, teraz go nie ma. Temat zamknięty. Po co o tym gadać. Ludzie cały czas szukają sensacji. ** Autor: syn Magika – Filip. ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=Sw5SXS-ecGM&t=801s ''Cała prawda o Magiku''] * Czy Magik to symbol pokolenia? (...) Magik postrzegany jest przez pryzmat tego, co się wydarzyło, że jego już nie ma, że więcej już nic nie powie. Ich wzrok skupiony jest na tym, co zdążył zrobić, zanim jego rozdział został na dobre zamknięty. Zdaję sobie sprawę, że dla większości słuchaczy w Polsce nie tylko Magik, ale większość MC znaczy bardzo wiele – złote środki, które sami, na własnych błędach wykumali, to jest naturalna kolej rzeczy... Uważam jednak, że Magik miał największą siłę przekazu i ekspresji. Dla mnie był najlepszym MC w Polsce i tak już zostanie. Nie zapomnę tego nigdy. Niezależnie, kto by się pojawił i co by nie gadał, to zawsze on będzie dla mnie numerem jeden. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: ''Wywiad z „Klanu” nr 26 – „PAKTOFONIKA przywraca ulotne chwile”'' * Nie wierzę, by słowa Magika, nagrywane jakiś czas temu, miały nadal tak mocny przekaz dla ludzi, którzy dopiero później zaczęli słuchać hip-hopu, jak dla żyjących tym w momencie, kiedy to wszystko wchodziło, poczynając od pierwszego Kalibra. Nie mam jednak wątpliwości, że gdyby Magik jeszcze żył, dopiero wtedy Paktofonika ruszyłaby ludźmi. To dla mnie niepodważalny pewnik. Po prostu pewnik – co wię­cej dodać. Gdyby z nami był, to dopiero byśmy w Polsce zrobili rozpierdol. Pewnie już byśmy byli przy pracy nad trzecią płytą. Gralibyśmy mnóstwo koncertów, na najwyższym poziomie. Cieszył mnie odbiór publiczności na naszych koncertach, ale gdyby był Magik, byłoby jeszcze lepiej. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: ''Wywiad z „Klanu” nr 26 – „PAKTOFONIKA przywraca ulotne chwile”'' * Musiałbyś to poczuć. Gdybyś grał na moim miejscu, poczułbyś jak to wygląda, jak się czujesz, kiedy zastępujesz jeszcze kogoś, kogo nie ma. ** Autor: [[Rahim]] ** Źródło: ''Wywiad z „Klanu” nr 26 – „PAKTOFONIKA przywraca ulotne chwile”'' * Każdy z jego otoczenia chyba jakoś sobie wytłumaczył jego decyzję, lepiej lub gorzej, ale to i tak jest nie do pojęcia. Strasznie boli. Na pewno nas to zmieniło. Spoczywaj w pokoju, Mag! ** Autor: [[Fokus]] ** Źródło: [https://muzyka.onet.pl/publikacje/artykuly/paktofonika-magia-magika,2,4540156,wiadomosc.html ''Magia Magika'', 12 listopada 2002] * Sprawdź jak Mag wpływ wywiera<br />Nieraz drzwi otwieram, tam pustka dech zapiera<br />I, cholera, mi na płacz się zbiera<br /> ** Autor: [[Rahim]], ''Ja to ja 2'' *To nie tak, że był sam, bo to był brat, był jak rodzina<br />To był skład, który jak lawina pokonywał mury<br />Został ślad na kartach kultury, jest mi zioma brak ** Autor: [[Fokus]], ''Przetrwasz'' * Oddałbym wszystkie wersy za jeden Magika,<br />Dla życia, za życia, by tym mógł rap oddychać.<br />26 grudnia, był 2000 rok i dlatego nienawidzę drugiego dnia świąt... ** Autor: [[O.S.T.R.]], ''Oddałbym'' ==Zobacz też== * [[Kaliber 44]] * [[Paktofonika]] [[Kategoria:Paktofonika]] [[Kategoria:Polscy kompozytorzy muzyki rozrywkowej]] [[Kategoria:Polscy producenci muzyczni]] [[Kategoria:Polscy raperzy]] [[Kategoria:Polscy samobójcy]] [[Kategoria:Polscy tekściarze]] 2h96ez2ophqq57g1xkpoed3teayb1wv Abradab 0 22345 645466 645302 2026-07-19T14:29:53Z ~2026-40669-12 61622 /* O AbradAbie */ interpunkcja 645466 wikitext text/x-wiki [[Plik:Abradab-01 (Olsztyn 2013).jpg|mały|{{center|AbradAb (2013)}}]] '''[[w:Abradab|Marcin „AbradAb” Marten]]''' (ur. 1978) – polski raper, członek grup [[Kaliber 44]] oraz Kashell. {{wulgaryzmy}} ==Cytaty z utworów== ===Kaliber 44=== <!-- Cytaty dodawaj w osobnym haśle! --> {{osobne|Kaliber 44}} * Nie wyzbyłem się instynktów, wołam „krwi!”, na cały głos<br />Musi zabić ktoś by żyć mógł ktoś – to jest moje motto. ** Autor: ''Brat nie ma już miłości dla mnie'' * Moje ciało na innej płaszczyźnie pozostało<br />Umysłu labirynt, pragnienie mnie wessało. Czuć wszystko. ** Autor: ''To czyni mnie innym od was wszystkich'' ** Zobacz też: [[marihuana]] * Los, tutaj tylko ty stawkę ustalasz:<br />Va banque – wszystko na wszystko, jak nie to spierdalasz! ** Autor: ''Więcej szmalu 2'' * Masz złe intencje – poniesiesz konsekwencje. ** Autor: ''Wena'' * W granicach możliwości – posiadanie moralności i techniki<br />Bo życie to nie tylko atak, ale i uniki. ** Autor: ''Wena'' * Gdy nie ma floty, zaczynają się kłopoty<br />Kłopotów nie kocham, więc kocham banknoty<br />I zamieniam je w zielone, a zielone w siwy dym<br />Siwy dym w dobry humor, dobry humor w dobry rym. ** Autor: ''Masz albo myślisz o nich aż'' * Bo to jest teraz seksu, seksu era<br />Niebezpieczne piękno jak capoeira. ** Autor: ''Szał Baj Najt'' ** Zobacz też: [[capoeira]] * Myślisz, że jestem Bogiem?<br />Mylisz się, ale bosko to robię. ** Autor: ''Baku baku potęga'' ===Inne=== * Tandeta płynie wierzchem, a sztuka na dnie. ** Źródło: ''Miasto jest nasze'' ** Zobacz też: [[sztuka]] * Osobą być tą samą, kiedy kładę się wieczorem, kiedy wstaję rano. ** Źródło: ''Idealnie'' * Poluzuj tam, gdzie cię ciśnie! ** Źródło: ''Rapowe ziarno'' * Myślisz, że ktoś chce oszukać cię<br />I czeka, aż szansę mu dasz. ** Źródło: ''Hasło'' * Niedobrze, gdy muzyka staje się zrzutu strefą. ** Źródło: ''Hasło'' ** Zobacz też: [[muzyka]] * Nie musisz wielki być, by być wielki jak Bonaparte. ** Źródło: ''Kiedy zaczynasz'' ** Zobacz też: [[Napoleon Bonaparte]] * Nikt nie zna godziny. I tak później czy prędzej<br />Życie, nie ty, wybierze ci następcę<br />Więc niech pamięta serce, a przypomina słowo<br />O tych którzy byli tu przed tobą. ** Źródło: ''Pętla'' * Rozum iż musisz nieść własny krzyż<br />Bo nie uciągnie pusty łeb grubej dupy wzwyż. ** Źródło: ''Liwing la wida zajebiste'' * Przeczytaj strony historii<br />Cierpienia i przemocy tomy,<br />A ile bólu i zawiści. ** Źródło: ''Fanatyk'' * Pokonasz mężczyzn, nie oprze się kobieta<br />A mówią wszak, że jesteś ślepa! ** Źródło: ''Więc wiedz'' * A ciebie nigdy nie zabraknie<br />Bo jesteś większa niż ten świat jest. ** Źródło: ''Więc wiedz'' * Nie mam czasu na dzień, nie mam chęci na noc<br />Nie mam czasu na sen, gdy mam siłę i moc. ** Źródło: ''Fejm'' ** Zobacz też: [[czas]] * Czuję się jakbym był pod wodą<br />I nie mogę się ruszyć, choćbym bił w mur głową<br />Nie rozumiesz mnie, bo między nami ten mur<br />Mówię znów sto słów, słyszysz: „Bul bul bul”. ** Źródło: ''Bul bul bul'' ==Cytaty z wywiadów== * Hip-hop to nie jest disco, to nie jest koleś, który wychodzi i marnuje trzy i pół minuty kawałka na to, żeby powtarzać w kółko ten sam bit i śpiewać ten sam refren, w ogóle jakieś treści cukierkowe nikomu niepotrzebne przekazywać. Skoro już decydujesz się wziąć za mikrofon i coś powiedzieć, to bierzesz sobie trzy i pół minuty, czy cztery minuty rymowania w kółko i to jest słowo za słowem, to jest tekst za tekstem. Także musisz od siebie czegoś wymagać. Dlatego hip-hop wydaje mi się dużo bardziej wartościową muzyką niż jakiś... plastik. ** Źródło: ''Wywiad archiwalny dla telewizji VIVA.'' * Jesteśmy zadowoleni z każdej płyty. Każda była inna, bo w pewnym momencie przejadł nam się psycho-rap, zaczął nam ciążyć. Nie chciałem robić jakichś cudów z mikrofonem, a dokładnie z głosem, poznaliśmy go bardziej. Z czasem zaczęliśmy doceniać lżejsze rzeczy i definiować się na nowo. ** Źródło: Przemysław Bollin, [https://web.archive.org/web/20160216093408/http://muzyka.onet.pl/hip-hop/kaliber-44-ta-plyta-to-tribute-dla-artystow-na-ktorych-sie-wychowalem-wywiad/sy48gv ''Ta płyta to tribute dla artystów, na których się wychowałem'', muzyka.onet.pl, 15 lutego 2016] * Nie byliśmy jakimiś kłopotliwymi dzieciakami, dopiero w wieku dorastania, kiedy łapiesz za pierwszy alkohol, pierwsze jaranie – wiadomo. Dopiero z perspektywy czasu zauważyłem ile samozaparcia, ile pracy, energii i mocy trzeba, żeby zrozumieć 14-latka, który po pijanemu wraca do domu. Ty byś chciał, żeby został prawnikiem, a on ci na to, że będzie robił hip-hop. ** Źródło: Przemysław Bollin, [https://web.archive.org/web/20160216093408/http://muzyka.onet.pl/hip-hop/kaliber-44-ta-plyta-to-tribute-dla-artystow-na-ktorych-sie-wychowalem-wywiad/sy48gv ''Ta płyta to tribute dla artystów, na których się wychowałem'', muzyka.onet.pl, 15 lutego 2016] * Z tą połową [życia] ludzie w dziwny sposób liczą. (...) Pamiętam, jak byłem w okolicach trzydziestki, wszyscy tak to przeżywali, zwłaszcza kobiety. Ja im tłumaczyłem: ale zobaczcie, pierwsze dziesięć lat, do dziesiątego roku życia, to połowy nie pamiętasz. To jak to możesz liczyć? Między dziesięcioma a dwudziestoma się chodziło do szkoły, mieszkało z rodzicami, miało ewentualnie kieszonkowe. Dopiero od dwudziestego roku życia przeżywasz swoje życie naprawdę, zwłaszcza jeżeli masz pracę, swoje pieniądze, mieszkasz sam i tak dalej. Czyli mając lat czterdzieści przeżyło się dwadzieścia lat dopiero. (...) Jak jeszcze nie masz dzieci, albo już odchowałeś i masz pracę, którą lubisz i kochasz, do której chętnie wstajesz, to to jest dopiero życie. ** Źródło: [https://www.youtube.com/shorts/MHjyvawB9hQ ''AbradAb obala tzw. kryzys połowy życia''] ==O AbradAbie== * Kiedyś przemawiali głosem zespołu, który był chyba naprawdę Mount Everestem, jeżeli chodzi o polski hip-hop. Nazywali się Kaliber 44. Ja nie wiem, czy Kaliber 44 to już jest historia, ale na pewno dzisiaj najmocniejszym głosem mówi artysta, który nazywa się AbradAb. ** Autor: [[Kuba Wojewódzki]] ** Źródło: [https://www.youtube.com/watch?v=Er5gC7qTn5c AbradAb i Gutek u Kuby Wojewódzkiego] ==Zobacz też== * [[Kaliber 44]] * [[Fokus]] * [[Gutek]] * [[Joka]] * [[Magik]] * [[Rahim]] [[Kategoria:Laureaci Festiwalu Polskich Wideoklipów Yach Film]] [[Kategoria:Laureaci Fryderyków]] [[Kategoria:Polscy raperzy]] b5j077w158c1pa4gln6r4tqzevuwznq Dyskusja:Joka 1 72231 645461 632534 2026-07-19T14:19:07Z ~2026-40669-12 61622 645461 wikitext text/x-wiki == podsumowanie == dorzuciłem fragmenty swoich transkrypcji wywiadów z joką, ukazujących jego postać /b. == ai vs korekta == poprawiłem chronologię utworów + literówki + błędnie przypisaną nazwę tekstu itp. napracowałem się trochę, ale zostało to określone jako "wandalizm". to ai was kiedyś wykończy... bosy ([[Dyskusja użytkownika:shrinocri|dyskusja]]) 18:01, 5 lut 2026 (CET) cdk54jbgqmkaqckt9fz15mws2p0gzuy 645463 645461 2026-07-19T14:26:28Z ~2026-40669-12 61622 645463 wikitext text/x-wiki == podsumowanie == dorzuciłem fragmenty swoich transkrypcji wywiadów z joką ukazujące jego postać, podejście do siebie i nagrywania oraz historię zespołu kaliber 44. bosy ([[Dyskusja użytkownika:shrinocri|dyskusja]]) 16:26, 19 lip 2026 (CET) == ai vs korekta == poprawiłem chronologię utworów + literówki + błędnie przypisaną nazwę tekstu itp. napracowałem się trochę, ale zostało to określone jako "wandalizm". to ai was kiedyś wykończy... bosy ([[Dyskusja użytkownika:shrinocri|dyskusja]]) 18:01, 5 lut 2026 (CET) icyc7h2dd1uxbwxkmnf1ak8cefkbp75 John Gregory 0 73315 645472 645402 2026-07-19T18:21:13Z Swam pl 41038 poprawa linku do Wikipedii 645472 wikitext text/x-wiki [[Plik:John Gregory. Photograph. Wellcome V0026475.jpg|mały|{{center|John Gregory}}]] '''[[w:John Gregory (lekarz)|John Gregory]]''' (1724–1773) – szkocki lekarz. * Piękna kobieta najpełniej ukazuje swoje wdzięki wtedy, gdy zdaje się je najbardziej ukrywać. Najpiękniejszy biust stworzony przez naturę nie jest tak piękny jak ten, który tworzy wyobraźnia. ** ''A fine woman shows her charms to most advantage, when she seems most to conceal them. The finest bosom in nature is not so fine as what imagination forms.'' (ang.) ** Źródło: ''A Father’s Legacy to His Daughters'' (1774) ** Zobacz też: [[biust]] {{SORTUJ:Gregory, John}} [[Kategoria:Brytyjscy lekarze]] [[Kategoria:Szkoci]] r0pud7pzlzp4du5riq9bqp1mnkrc6cz Dyskusja:Magik (raper) 1 73333 645459 2026-07-19T14:07:21Z ~2026-40688-97 61621 /* Aktualizacja */ nowa sekcja 645459 wikitext text/x-wiki == Aktualizacja == Sz. P., wszystkie tegoroczne aktualizacje, z 2026, są mojego autorstwa. Polegały przede wszystkim na dorzuceniu fragmentów przygotowanych przeze mnie transkrypcji wywiadów ze Sławomirem Pietrzakiem, AbradAbem i, wszczególności, Joką, która kosztowała mnie dużo pracy ze wzgl. na wywiad "poszatkowany" w montażu przez telewizję VIVA, oraz Rahimem (przepisaną z magazynu "Klan"), także Kazikiem Staszewskim. Dorzucam je, bo dają pełniejszy obraz historii Magika, także jego "kłótni' z Kalibrem 44, podczas gdy był postacią szanowaną przez oba swoje zespoły. Pokazują także zainteresowanie jego postacią przez środowisko artystyczne, np. Kazika Staszewskiego, w dalszym ciągu wytwórnię S.P. Records, czy Bartosza Waglewskiego. Następnie zadbałem o chronologię wypowiedzi, kierując sie nie datami udzielonych wywiadów, tylko ich kontekstem, zgodnym z przebiegiem działalności artystyzcnej. Uzupełniłem też hasło. Dodatkowe wypowiedzi pojawiły się również na stronach Joki oraz Kalibra 44. Myślę, że wykonałem w sumie 50-100 aktualizacji. Pozdrawiam i zostawiam taga, bosy [[Specjalna:Wkład/&#126;2026-40688-97|&#126;2026-40688-97]] ([[Dyskusja użytkownika:&#126;2026-40688-97|dyskusja]]) 16:07, 19 lip 2026 (CEST) muafjd4xhczk10nnh6m6jaxihxfbdvy 645460 645459 2026-07-19T14:16:31Z ~2026-40669-12 61622 645460 wikitext text/x-wiki == Aktualizacja == Sz. P., wszystkie tegoroczne aktualizacje, z 2026, są mojego autorstwa. Polegały przede wszystkim na dorzuceniu fragmentów przygotowanych przeze mnie transkrypcji wywiadów ze Sławomirem Pietrzakiem, AbradAbem i, wszczególności, Joką, która kosztowała mnie dużo pracy ze wzgl. na wywiad "poszatkowany" w montażu przez telewizję VIVA, oraz Rahimem (przepisaną z magazynu "Klan"), także Kazikiem Staszewskim. Dorzucam je, bo dają pełniejszy obraz historii Magika, jego "kłótni" z Kalibrem 44, podczas gdy był postacią szanowaną przez oba swoje zespoły. Pokazują zainteresowanie jego postacią przez środowisko artystyczne, np. Kazika Staszewskiego, w dalszym ciągu wytwórnię S.P. Records, czy Bartosza Waglewskiego. Następnie zadbałem o chronologię wypowiedzi, kierując sie nie datami udzielonych wywiadów, tylko ich kontekstem, zgodnym z przebiegiem działalności artystycznej. Uzupełniłem też hasło. Dodatkowe wypowiedzi pojawiły się również na stronach Joki oraz Kalibra 44. Myślę, że wykonałem w sumie 50-100 aktualizacji. Pozdrawiam i zostawiam taga, bosy ([[Dyskusja użytkownika:shrinocri|dyskusja]]) 16:16, 19 lip 2026 (CEST) nx0az3y5wxkixm2hov56wg1dt1x569v Dyskusja:Kaliber 44 1 73334 645464 2026-07-19T14:28:07Z ~2026-40669-12 61622 /* aktualizacje */ nowa sekcja 645464 wikitext text/x-wiki == aktualizacje == Dorzuciłem trochę od siebie, m. in. wypowiedzi Liroya czy... TDF. Poprawiłem interpunkcję. Dużo nt. K44 mówi Joka na podstronie Magika. [[Specjalna:Wkład/&#126;2026-40669-12|&#126;2026-40669-12]] ([[Dyskusja użytkownika:&#126;2026-40669-12|dyskusja]]) 16:28, 19 lip 2026 (CEST) mhphg7nf91anuiuqq880k8ixodib0ji 645465 645464 2026-07-19T14:28:42Z ~2026-40669-12 61622 /* aktualizacje */ 645465 wikitext text/x-wiki == aktualizacje == Dorzuciłem trochę od siebie, m. in. wypowiedzi Liroya czy... TDF. Poprawiłem interpunkcję. Dużo nt. K44 mówi Joka na podstronie Magika. bosy ([[Dyskusja użytkownika:shrinocri|dyskusja]]) 16:28, 19 lip 2026 (CEST) c2koum8jyimprmb1vzzw6df2bbrq50d Dyskusja:Abradab 1 73335 645468 2026-07-19T14:30:26Z ~2026-40669-12 61622 /* aktualizacje */ nowa sekcja 645468 wikitext text/x-wiki == aktualizacje == dorzuciłem swoje transkrypcje, o hip-hopie oraz starzeniu się. poprawiłem interpunkcję [[Specjalna:Wkład/&#126;2026-40669-12|&#126;2026-40669-12]] ([[Dyskusja użytkownika:&#126;2026-40669-12|dyskusja]]) 16:30, 19 lip 2026 (CEST) 6q4ccs6dvh74ijzet3lavrh4id215de 645469 645468 2026-07-19T14:30:51Z ~2026-40669-12 61622 /* aktualizacje */ 645469 wikitext text/x-wiki == aktualizacje == dorzuciłem swoje transkrypcje, o hip-hopie oraz starzeniu się. poprawiłem interpunkcję bosy ([[Dyskusja użytkownika:shrinocri|dyskusja]]) 16:30, 19 lip 2026 (CET) 07c1vu4r7g0k7mfs9a9ygfj7kqzwi70 Barbara Prymakowska 0 73336 645470 2026-07-19T14:45:57Z Kggucwa 2999 Nowa autorka cytatów 645470 wikitext text/x-wiki '''[[w:Barbara Prymakowska|Barbara Prymakowska]]''' (ur. 1943) – polska, nauczycielka wychowania fizycznego na emeryturze i sportsmenka. * „Do dzisiaj przebiegłam 60 maratonów asfaltowych, a przecież też biegałam górskie za granicą. 11 razy wysłuchałam na obcej ziemi Mazurka granego dla mnie.” ** Opis: Z wywiadu. ** Źródło: Cykl telewizyjny „Niezwykłe kobiety”, program „Co słychać?” w TVNStyle<ref>https://tvnstyle.pl/barbara-prymakowska-to-najszybsza-babcia-swiata-do-dzisiaj-przebieglam-60-maratonow-asfaltowych-st8282779</ref> ** Zobacz też: [[Mazurek Dąbrowskiego]] 9kdfi7ugv2l8oep2gyn3vjzyupi6ltu 645471 645470 2026-07-19T15:10:10Z Swam pl 41038 formatowanie 645471 wikitext text/x-wiki '''[[w:Barbara Prymakowska|Barbara Prymakowska]]''' (ur. 1943) – polska nauczycielka wychowania fizycznego na emeryturze i sportsmenka. * Do dzisiaj przebiegłam 60 maratonów asfaltowych, a przecież też biegałam górskie za granicą. 11 razy wysłuchałam na obcej ziemi Mazurka granego dla mnie. ** Opis: z wywiadu. ** Źródło: [https://tvnstyle.pl/barbara-prymakowska-to-najszybsza-babcia-swiata-do-dzisiaj-przebieglam-60-maratonow-asfaltowych-st8282779 Cykl telewizyjny „Niezwykłe kobiety”, program „Co słychać?” w TVNStyle] {{SORTUJ:Prymakowska, Barbara}} [[Kategoria:Polscy nauczyciele]] [[Kategoria:Polscy sportowcy]] 5bxfiq5eqas6rbi11btnshy54okcpgv