Wikicytaty plwikiquote https://pl.wikiquote.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter Media Specjalna Dyskusja Użytkownik Dyskusja użytkownika Wikicytaty Dyskusja Wikicytatów Plik Dyskusja pliku MediaWiki Dyskusja MediaWiki Szablon Dyskusja szablonu Pomoc Dyskusja pomocy Kategoria Dyskusja kategorii TimedText TimedText talk Moduł Dyskusja modułu Wydarzenie Dyskusja wydarzenia 0 22 651222 644839 2026-11-03T15:25:05Z Nazwa1234 53893 /* */ 651222 wikitext text/x-wiki [[Plik:Julian Tuwim.jpg|mały|{{center|Julian Tuwim}}]] '''[[w:Julian Tuwim|Julian Tuwim]]''' (1894–1953) – polski [[poeta]] i [[tłumacz]]. Jeden z najpopularniejszych poetów okresu dwudziestolecia międzywojennego. {{wulgaryzmy}} ==''Pegaz dęba, czyli panopticum poetyckie''== <small>(Wydawnictwo Czytelnik, 1950)</small> * Dzieci bzdurzą i – że tak powiem – chcą być bzdurzone. Potem im to przechodzi. Któremu nie przejdzie – zostaje poetą. ** Opis: o literaturze dziecięcej. ** Źródło: s. 17. ** Zobacz też: [[poeta]] * Przypomina to historię pewnego pana nazwiskiem Abel, który pojechał do Ameryki. Tam nazywano go Ebel. Zaczął się więc pisać Ebel. Wtedy mówiono mu: Ibel. Pisał się więc Ibel. Wtedy zaczęto go nazywać Ajbel. Więc na wizytówce zjawisł się Ajbel, co Amerykanie wymawiali Edżbel. Na wizytówce ukazał się Edżbel… Słowem, po paru miesiącach p. Abel wyjechał z Ameryki jako Mr. Kopstruczumcziwadze. ** Źródło: s. 187. * Słońce tego dnia wstało jakieś dziwnie leniwe, matowe, bez blasku. Około południa na powleczone niezwykłą bladością niebo wypełzły zwały skłębionych żółtych obłoków i w jednej chwili świat zasnuł się ciemnością. ** Opis: przykład [[tekst]]u, w którym celowo nie pojawia się [[głoska]] „r”. ** Źródło: s. 161. ** Zobacz też: [[lipogram]] * Zakopane i cel wieczoru urocze i w lecie na pokaz. ** Opis: [[palindrom]] ** Źródło: s. 99. ==Poematy== ===''Bal w operze'' (1938)=== * Adiutanci poczynań i działań, i dziejów,<br />Atakują Verdun, atakują Pociejów,<br />Płyną na Celebes transatlantykiem<br />I płyną rynsztokiem ulicy Dzikiej ** Zobacz też: [[Pociejów]] * Będziesz tu stać? Caf się, frrruwa twoja mać! * Dżawachadze, prync gruziński,<br />Rwie zębami tyłek świński,<br />Szach Kaukazu, po butelce<br />Rumu cum spiritu wini,<br />Przez pomyłkę, tknął widelcem<br />W cyc grafini Macabrini (…),<br />A najgorzej przy kawiorze:<br />Tam – na zabój, tam – na noże! ** Zobacz też: [[kawior]] * Hucznie, tłusto, płciowo, krwawo,<br />Brawo! Brawo! Brawo! Brawo! Płciowo, hucznie, tłusto, biało,<br />Mało! Mało! Mało! Mało! * I buldogi pełnomocne<br />I terriery<br />I burbony i szynszyle (…)<br />Potem księżyc nad Taiti<br />i gitary na Haiti,<br />potem śpiewa Włoch Tęsknotti<br />zakochane totti-frotti… * Karne Kadry „Proszę za dziesięć groszy musztardy”. * Która godzina, gówniarzu? –<br />Piąta, kurwo, piąta… * Ostro gra orkiestra-kiestra. * Promieniejąca Kurwa – Mać<br />Kurwa – Mieć<br />Kurwa – Brać! * (Tempo: szampan, szatan, szantan). * Uda uda da mi da mi<br />Gene orde dzwoni rami ** Opis: zastosowanie [[tmeza|tmezy]]. * Wszelka dziwka majtki pierze<br />I na kredyt kiecki bierze. ===''Kwiaty polskie'' (1940–1946)=== <small>(Spółdzielnia Wydawnicza Czytelnik, 1977)</small> * A Józio w pysk, a Józia w mordę<br />I już w powietrzu pachnie mordem (…). ** Źródło: część pierwsza, rozdział pierwszy, I, s. 18. * Cycki u nich gumiaste jak graca: Jak nacisnąć, to wklęśnie, potem wraca. * Gdzie jesteś dziś, dziewczyno śliczna. O dwu warkoczach wyzłoconych. Na pierś, wzdłuż ramion, przerzuconych. * I jak jechali bez Pułaskie<br />Fordziak w latarnię wyrżnął z trzaskiem. ** Źródło: część pierwsza, rozdział pierwszy, I, s. 18. * ''My country is my home.'' Ojczyzna<br />Jest moim domem. Mnie w udziele<br />Dom polski przypadł. To – ojczyzna<br />A inne kraje są hotele. ** Źródło: część pierwsza, rozdział drugi, VIII, s. 85. * Niech prawo zawsze prawo znaczy,<br />A sprawiedliwość – sprawiedliwość. ** Źródło: część pierwsza, rozdział drugi, VIII, s. 91. * Potem do bram wnosili stróże<br />Zwłoki bojowców i sołdatów.<br />Zostały po nich krwi kałuże:<br />Lepka purpura łódzkich kwiatów.<br />Najpierw je wodą polewano,<br />Potem je piaskiem przysypano,<br />Nazajutrz zaś pędziły po nich,<br />Wprzężone w pary świetnych koni,<br />Powozy panów fabrykantów,<br />Panów prezesów i bogaczy,<br />Zadowolonych posiadaczy<br />Pałaców, banków i brylantów ** Zobacz też: [[Łódź]], [[rewolucja 1905 roku]] * Potem spotkały się spojrzenia:<br />Jej – pełne jeszcze snu i cienia,<br />Jego – zdumione i życzliwe.<br />Od razu, migawkowym zdjęciem,<br />Zdarł wszystko, co na sobie miała.<br />Przewidział nieomylnie: stała<br />Naga i piękna nad pojęcie.<br />Więc z miejsca powziął plan. Nazwijmy<br />Rzecz po imieniu, komercjalnie –<br />„Cielesny plan inwestycyjny”:<br />Za dwa-trzy lata (dziś za wcześnie<br />I dla skrupułów prawnych nie śmie)<br />Chce tę dziewczynę mieć w sypialni,<br />{{rozstrzelony|Wyhodowaną}} idealnie.<br />Wypielęgnuje ją, odkarmi<br />Na swoje gusta i apetyt,<br />Dozując klimat jak w cieplarni,<br />Wzmagając komfort i podniety;<br />Kosmetykami pańskiej łaski<br />I kalotechniką dobroci<br />Uaksamitni ją, dozłoci,<br />Przystroi w należyte blaski,<br />Aż świetne ciało, małym kosztem,<br />Procenty zacznie nieść rozkoszne.<br />W myślach ją pieszcząc obnażoną,<br />Płonął. * Sercem teraz (zmiłuj się, zmiłuj),<br />Echem teraz (miłuj mnie, miłuj),<br />Zlituj się, daruj, pożałuj,<br />Weź w ciemny las – i zacałuj. ==Wiersze i aforyzmy== ===''Do prostego człowieka''=== <small>(„Robotnik”, 7 października 1929)</small> * Gdy wyjdzie biskup, pastor, rabin<br />Pobłogosławić twój karabin,<br />Bo mu sam Pan Bóg szepnął z nieba,<br />Że za ojczyznę – bić się trzeba;<br />– O, przyjacielu nieuczony,<br />Mój bliźni z tej czy innej ziemi!<br />Wiedz, że na trwogę biją w dzwony<br />Króle z panami brzuchatemi. * Gdy znów do murów klajstrem świeżym<br />Przylepiać zaczną obwieszczenia,<br />Gdy „do ludności”, „do żołnierzy”<br />Na alarm czarny druk uderzy<br />I byle drab, i byle szczeniak<br />W odwieczne kłamstwo ich uwierzy,<br />Że trzeba iść i z armat walić,<br />Mordować, grabić, truć i palić. * Kiedy rozścierwi się, rozchami<br />Wrzask liter pierwszych stron dzienników,<br />A stado dzikich bab – kwiatami<br />Obrzucać zacznie „żołnierzyków” (…)<br />Wiedz, że to bujda, granda zwykła,<br />Gdy ci wołają: „Broń na ramię!”,<br />Że im gdzieś nafta z ziemi sikła<br />I obrodziła dolarami;<br />Że coś im w bankach nie sztymuje,<br />Że gdzieś zwęszyli kasy pełne<br />Lub upatrzyły tłuste szuje<br />Cło jakieś grubsze na bawełnę. * Rżnij karabinem w bruk ulicy!<br />Twoja jest krew, a ich jest nafta!<br />I od stolicy do stolicy<br />Zawołaj broniąc swej krwawicy:<br />„Bujać – to my, panowie szlachta!” ===''Jarmark rymów''=== <small>(w: ''Dzieła'', wyd. Czytelnik, 1955)</small> * A zresztą… małoż to bywa<br />Na świecie różnych wypadków?<br />Może się jednak zmienimy?<br />Adieu, Madame. Bądź szczęśliwa,<br />Kiedy się znów zobaczymy?<br />P.S.<br />Ukłony dla pięknych pośladków. ** Źródło: ''List do kobiety'', s. 355. * Aby się poznać z najdalszą rodziną, wystarczy się wzbogacić… * A dziś o byle pindę, ździrę<br />Zaraz się gwałt i proces zacznie. * A ja, by się nie dać ogłupić,<br />Także poszedłem się upić. * A ja w jej oczy zamglone<br />Wzrokiem żarliwym spoglądam<br />I mówię szeptem, dobitnie: „Ja ko-le-żan-ki po-żąąą-dam”. * Alojzy miał cię za pieniądze,<br />Ja – zawsze cię za kurwę miałem. * Ale mi wstyd bo… każdy gbur wie, głowy nie urwał: żydowskiej kurwie, żydowska kurwa. ** Źródło: ''Semi-eros (Wrażenia z podróży) * Bez mistycznego pomostu,<br />Który prowadzi po prostu<br />Do pani (pardon!) pośladków;<br />Gdybym opuścić mógł z tonu<br />I nie zaznając katuszy<br />Dupie nie wmawiałbym duszy. ** Źródło: ''List do kobiety'' * Błogosławiony ten, co nie mając nic do powiedzenia, nie obleka tego faktu w słowa. ** Źródło: s. 545. * Bogactwo: oszczędności wielu w rękach jednego. ** Zobacz też: [[bogactwo]] * Ci, którzy przemawiają w imieniu Boga, powinni pokazać listy uwierzytelniające. ** Źródło: s. 546. * Cierpliwość – rozpacz pod maską cnoty. ** Źródło: s. 551. * Cnotliwa dziewczyna nigdy nie lata za chłopcem. Czy kto widział, żeby pułapka goniła mysz? * Corpus delicti – rozkoszne ciało. ** Źródło: s. 592. * Czego sie cieszysz, Mojsie,<br />Że dziwka siedzi w Rolls-Roysie? * Czy żona męża stanu jest mężową stanu czy żoną stanu? I czy to zależy od stanu męża? * Czysta wyborowa źle wpływa na czystość wyborów. * Do innej kobiety: „Jaka szkoda, że nie poznałem pani dwadzieścia kilo temu”. * Duchowny: człowiek, który dba o nasze życie poza grobem i w ten sposób zarabia na własne życie doczesne. ** Źródło: s. 547. * Do pięknej kobiety: „Veni – vidi – vicisti”. ** Źródło: s. 549. * Dura sex, sed sex. * Dwa kieliszki wystarczą. Najpierw jeden, potem kilkanaście drugich. * Dziecko: przewód pokarmowy z hałasem z jednego końca i brakiem odpowiedzialności z drugiego. ** Zobacz też: [[dziecko]] * Egoista: ten, który więcej dba o siebie niż o mnie. ** Źródło: s. 547. * Ewangelia: księga do której zasad bliźni nasz powinien się stosować. * Filantrop jest to człowiek, który publicznie zwraca bliźniemu drobną cząstkę tego, co mu ukradł prywatnie. ** Zobacz też: [[filantropia]] * Gdy ci coś wpada do oka, pamiętaj, że to odrobina kosmosu. * Gdyby jajko miało inną formę,<br />Życie kury byłoby potworne. ** Źródło: s. 543. * Głupstwa można mówić. Byle nie uroczystym tonem. * Gratulacje: najuprzejmiejsza forma zawiści. ** Źródło: s. 547. * Kiedy przeskoczysz, to i wtedy nie mów hop. Zobacz najpierw w co wskoczyłeś. ** Źródło: s. 534. * Knajpa: miejsce, dokąd się co wieczór chodzi po raz ostatni w życiu. * Kobieta jest jak róża; na to ma kolce, by je owijać płatkami. * Kobieta powinna być interesująca tylko erotycznie, ściślej: seksualnie. Inne jej zalety mężczyzna sam już sobie dorobi. ** Źródło: s. 536. * Kolejność rzeczy: :# sentyment, :# temperament, :# moment, :# lament, :# aliment. :* Źródło: s. 588 * Koń ma cztery nogi. Po jednej na każdym rogu. * Konserwatysta: człowiek, któremu się zdaje, że nic nigdy nie zostało zrobione po raz pierwszy. ** Zobacz też: [[konserwatyzm]] * Marzenie kobiety: mieć stopę wąziutką, a żyć na szeroką. ** Źródło: s. 535. * Mężczyzna pozostaje zazwyczaj bardzo długo pod wrażeniem, jakie zrobił na kobiecie. ** Źródło: s. 535. * Miłość: jedyna funkcja fizjologiczna, która zrobiła karierę. ** Źródło: s. 542. * Mówią, że ostrożność jest matką powodzenia. To nieprawda, bo gdyby była ostrożnością, nie zostałaby matką. ** Źródło: s. 531. * Murzyni mówią, że na początku świata wszyscy ludzie byli jednego koloru. I nastał dzień, kiedy Bóg rzekł do Kaina: „Co zrobiłeś z twoim bratem Ablem?” Wtedy Kain zbladł ze strachu. * Najpierw zaszło słońce, potem zaszedł fakt, a w rezultacie i ona. ** Źródło: s. 535. * Nawet najpiękniejsze nogi gdzieś się kończą. ** Źródło: s. 534. * Nie odkładaj nigdy do jutra tego, co możesz wypić dzisiaj. * Nie pożądaj żony bliźniego swego nadaremno. ** Źródło: s. 541. * Nie wiem, co się na świecie zrobiło! Zaczynają teraz umierać tacy ludzie, którzy dawniej nigdy nie umierali. ** Źródło: s. 529. * Od grzechu zaczął się jej świat,<br />A że Pan Bóg ją stworzył, a szatan opętał,<br />Jest więc odtąd na wieki i grzeszna, i święta,<br />Zdradliwa i wierna, i dobra i zła,<br />I rozkosz i rozpacz, i uśmiech i łza,<br />I gołąb i żmija, i piołun i miód,<br />I anioł i demon, i upiór i cud,<br />I szczyt nad chmurami, i przepaść bez dna,<br />Początek i koniec – kobieta, acha! ** Źródło: ''Ewa'', s. 513. * Od trzech dni nie goliłem się. Boli coraz więcej. Łażę, łażę po mieszkaniu, jedną ręką trzymam się za twarz, drugą za spodnie… * Odpowiedzialność: to co inni powinni ponosić. ** Zobacz też: [[odpowiedzialność]] * Odwaga: podejść do boksera i zwymyślać go od ostatnich. Ostrożność: powiedzieć mu to samo przez telefon. ** Źródło: s. 534. * Owocu zakazanego nie gryź wstawionymi zębami. ** Źródło: s. 537. * Pamiętaj o ubogich – mawiał pewien łódzki fabrykant – to nic nie kosztuje. ** Zobacz też: [[ubóstwo]] * Para: woda w natchnieniu. * Pchła: owad, co zszedł na psy. ** Zobacz też: [[pchła]], [[owad]], [[pies]] * Pesymista: optymista z praktyką życiową. * Pesymista to człowiek, który sądzi, że wszyscy są tacy sami dranie jak on. Dlatego nienawidzi bliźnich. * Pesymista twierdzi, że wszystkie kobiety to nierządnice. Optymista nie jest tego zdania, ale ma nadzieję. ** Źródło: s. 532. * Pięść: ręka w gniewie. * Powiedz człowiekowi, że na niebie jest gwiazd 978301246569987 a uwierzy. Ale napisz kartkę „Świeżo malowane”, a sprawdzi palcem i powala się. ** Źródło: s. 543. * Powiedzieć komuś: idiota! – to nie obelga, lecz diagnoza. ** Źródło: s. 532. * Przypuszczam, że w starożytnym Rzymie mówiono „żydochrystianizm” w tym samym sensie, jak u nas mówią o „żydokomunie”. * Radio – to cudowny wynalazek! Jeden ruch ręki – i nic nie słychać. * Rodzynka – stroskane winogrono. * Romans – to marzenie człowieka samotnego, a samotność – marzenie człowieka, który ma romans. ** Źródło: s. 530. * Różnica między wielbłądem a człowiekiem: wielbłąd może pracować nie pijąc przez cały tydzień; człowiek może przez tydzień pić nie pracując. ** Źródło: s. 537. * Sukces: coś, czego przyjaciele nigdy ci nie wybaczą. ** Źródło: s. 550. * Święty: martwy grzesznik, odpowiednio zredagowany i wydany. ** Zobacz też: [[święty]] * Takt: nie wypowiedziana część naszych myśli. * Tragedia: zakochać się w twarzy, a ożenić z całą dziewczyną. * Twarz: to, co wyrosło dokoła nosa. * Uprzejmość – najwytworniejsza forma fałszu. ** Zobacz też: [[fałsz]] * W twarz dadzą sobie napluć za tyle a tyle<br />Obetrą gębę ręką, a sumę przeliczą! ** Źródło: ''Giełdziarze'', s. 51. * Wierność: silne swędzenie z zakazem podrapania się. ** Źródło: s. 531. * Wolnoć Tomku w swoim podświadomku. * Wszystko w polowaniu jest urocze i nęcące. Z wyjątkiem zabijania zwierząt. * Znałem kobietę z takim zezem, że jak płakała, to łzy ściekały jej zza uszu. ** Źródło: s. 539. * Znam 94-letniego starca, który całe życie pił, dziś jeszcze pije i jest zdrów jak ryba. Brat jego natomiast nie brał nigdy kropli do ust i umarł, mając dwa lata. ** Źródło: s. 557. * Z tego morał się wywodzi dla wielu,<br />nie protestuj, gdy sam smrodzisz,<br />śmierdzielu. ** Źródło: ''Śmierdziel'', s. 244. * Złodzieje na wolności! Próżniaki! Parszywce!<br />Bando rozzuchwalona i niesyta nigdy!<br />Baczcie! Marki, przepite wieczorem przy dziwce,<br />Jak proklamacje fruną w mrowie ludzkiej krzywdy. ** Źródło: ''Giełdziarze'', s. 59. * Życie – dożywotnia kara śmierci. * Życie to męka. Najlepiej się wcale nie urodzić. Ale to szczęście ma jeden na tysiąc. ** Źródło: s. 539. ===''Nowy wybór wierszy''=== <small>(wyd. Czytelnik, 1953)</small> * A w maju<br />Zwykłem jeździć, szanowni panowie<br />Na przedniej platformie tramwaju! ** Źródło: ''Do krytyków'', s. 19. * Bezprzyczynny mój dzień,<br />Bezsensowny mój wiek<br />I te ślady bezładnych moich<br />kroków po ziemi (…). ** Źródło: ''Zadymka'', s. 185. * Jak ciasto biorą gazety w palce<br />I żują, żują na papkę pulchną,<br />Aż, papierowym wzdęte zakalcem,<br />Wypchane głowy grubo im puchną. ** Źródło: ''Mieszkańcy'', s. 166. * Każą pić gorące mleko,<br />Chłopca mdli na widok mleka.<br />W gardle więźnie spazm wściekłości:<br />Nie chcę mleka! Nie chcę mleka!<br/ ><br/ > Żeby w odmęt zieloności<br />Rozwierzganą wtargnąć bandą,<br />Na chłopczyka przed werandą<br />Czterech dzikich Siuksów czeka.<br/ ><br/ > W parujące, z kożuchami,<br />Dmucha wódz ich zrozpaczony.<br />Rozpluskaną szklanką mleka<br />Wolny obłok niebem goni. ** Źródło: ''Gorące mleko'', s. 74. * Nie kwiatami, lecz zbożem zasiewajmy groby<br />Ojców swych. Gdy ich ziemia przemiele w swych żarnach,<br />Wzniosą się, martwi, w kłosy, zjędrnieją nam w ziarna<br />I dopomną się szumem o żniwo żałoby. ** Źródło: ''Żniwo'', s. 337. * Nie natchnij mnie hymnami, bo nie hymnów trzeba<br />Tym, którzy w zżartej piersi pod brudną koszulą<br />Czcze serca noszą. ** Źródło: ''Prośba o piosenkę'', s. 51. * Od rana bełkot. Bełkocą, bredzą,<br />Że deszcz, że drogo, że to, że tamto,<br />Trochę pochodzą, trochę posiedzą,<br />I wszystko widmo, i wszystko fantom. ** Źródło: ''Mieszkańcy'', s. 166. * Straszne mieszkania. W strasznych mieszkaniach<br />Strasznie mieszkają straszni mieszczanie. ** Źródło: ''Mieszkańcy'', s. 166. ==''Wiersze. 2''== <small>(wyd. Czytelnik, 1986)</small> * Chwilna, zwiewna przelotność ** Źródło: ''Liryka'', s. 257. * Jeden wiatr – w polu wiał,<br />Drugi wiatr – w sadzie grał:<br />Cichuteńko, leciuteńko,<br />Liście pieścił i szeleścił,<br />Mdlał… ** Źródło: ''Dwa wiatry'', s. 356. * On – najmędrszy, on – wybraniec,<br />Gałgan z brzydką mordą psa,<br />Poznał taniec, poznał taniec,<br />Hopsa, hopsa, hopsa-sa!!! ** Źródło: ''Sokrates tańczący'', s. 353. * Skonała radość – rozpacz skona… ** Źródło: ''Epistoła sentymentalna'', s. 330. ==''Wiosny i jesienie. Wiersze dawne i nowe''== <small>(Iskry, 1954)</small> * (…) kłaniaj się, córko, ludziom maleńkim,<br />Bo to są ludzie ogromni. ** Źródło: ''Do córki w Zakopanem'', s. 202. * Palą się w moim wzroku<br />Miliardy waszych dolarów,<br />Popiół sypie się szary<br />Z pychy głupich sztandarów.<br /><br />Wznosicie nowy Babilon,<br />A rządzi planem budowy<br />Bies: bratobójca, idiota,<br />Stinnes tysiącpudowy! ** Źródło: ''Walka'', s. 147. * Umrę ci kiedyś<br />Oczy mi zamkniesz<br />i wtedy swoje<br />smutne, zdziwione<br />– bardzo otworzysz… ** Źródło: s. 27. ==Inne== ====A==== * Abecadło z pieca spadło,<br />O ziemię się hukło,<br />Rozsypało się po kątach,<br />Strasznie się potłukło. ** Źródło: ''Abecadło'' * Aby ci, w których palnę, prosto w łeb dostali<br />Kulą z sześciostrzałowej, błyszczącej piosenki! ** Źródło: ''Prośba o piosenkę'' w: ''Piórem i piórkiem'', wyd. Czytelnik, 1957, s. 11. * Ach, Ludwiko, miłością płonę dziką,<br />Oczarował mnie Twój wdzięk i uroda,<br />Że cię w rękach nie mam swych, jaka szkoda. ** Opis: wiersz śpiewany był przez [[Eugeniusz Bodo|Eugeniusza Bodo]]. ** Źródło: ''Ach! Ludwiko'' * Aforyzmu o książce nie potrafię niestety wymyślić. Książki kupuję, zbieram, czytam, nawet je piszę – i zanadto kocham, aby zbywać je aforyzmami. ** Źródło: ''Biblioteki i książki w literaturze'', wyb. Krystyna Bednarska-Ruszajowa, Wydawn. Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1998, s. 149. * A kiedy cię obejmą śliskie, drżące łapy<br />I młodej piersi chciwie, szybko szukać zaczną,<br />Gdy rozedmą się w żądzy nozdrza, tłuste chrapy,<br />Gdy ci kto pocznie szeptać pokusę łajdaczną – Pozwól!!! Przeraź go sobą, ty grzechu, kobieto! ** Źródło: ''Wiosna. Dytyramb'' * Anielcia miała matkę bardzo małomówną,<br />Więc gdy kiedyś spytała z minką zatroskaną:<br />„Powiedz, droga mamusiu, co to jest guano?”<br />Mama odrzekła: „G… o”. ** Źródło: ''Małomówna matka'' * A teraz usnę – z uśmiechem szczęścia na zmęczonych wargach… szepcących słodkie Twoje imię. Dobranoc! ** Źródło: ''Całowałem'' ====B==== * Bezstronny jak katalog. * Biega, krzyczy pan Hilary:<br />„Gdzie są moje okulary?”<br />Szuka w spodniach i w surducie,<br />W prawym bucie, w lewym bucie. ** Źródło: ''Okulary'' * Bo ja sama wszystko wiem<br />I śniadanie sama zjem,<br />I samochód sama zrobię,<br />I z wszystkim poradzę sobie! ** Źródło: ''Zosia Samosia'' ====C==== * Całowałem usta Twoje, całowałem je w ciemności, w czarnym aksamicie miłosnej nocy… Całowałem usta Twoje i wyczuwałem wargami czerwień ich… ** Źródło: ''Całowałem'' * Chodź, Młoda do Młodego: Ojcostwa mi się zachciało! ** Źródło: ''Wiosna'' * Coca-Cola (...) rocznie wydaje na reklamę więcej niż przedwojenna Polska na nowe szkoły i szpitale. ** Źródło: [https://businessinsider.com.pl/finanse/handel/coca-cola-w-polsce-jest-produkowana-od-1972-roku/mbyq1rd buisnessinsider.com.pl] ** Zobacz też: [[Coca-Cola]] * Co mi się pan tak przygląda? Jeśli dziwi pana, że mam taką dużą myszkę na twarzy, to mogę pana zapewnić, że gdybym się bez niej urodził, odebrałbym sobie życie. ** Opis: do [[Antoni Słonimski|Antoniego Słonimskiego]]. ** Źródło: [https://natemat.pl/217439,julian-tuwim-byl-hejterem-zanim-to-stalo-sie-modne-niepokorne-i-wciaz-aktualne-wiersze-genialnego-poety natemat.pl] * Co nam zostało z tych lat<br />Miłości pierwszej?<br />Zeschnięte liście i kwiat<br />W tomiku wierszy. ** Źródło: ''Co nam zostało z tych lat'' * Czas życia krótki, kropnijmy wódki. ====D==== * Dla oszczędności zagaście światło wiekuiste, gdyby miało mi kiedyś zaświecić. ** Opis: notatka zapisana na godzinę przed śmiercią. ** Źródło: A. Thomas, ''Górecki'', tłum. E. Gabryś, PWM 1998, s. 34, 35. * Drogie dzieci! W tym liściku<br />O jedno was proszę:<br />Żebyście się co dzień myły,<br />Bo brudnych nie znoszę. ** Źródło: ''List do dzieci'' ====G==== * Gdy wyszedł na ulicę, gdy trzasnęły kości,<br />Gdy o tę prawdę grzmiało serce i armaty,<br />Znów chcieli jej „na co dzień”, na raty, na spłaty,<br />Paragrafami miażdżąc huragan wolności.<br />I zawsze będą mierzyć, a nigdy nie zmierzą<br />Pomrukując po kątach zdziwieniem, zawodem.<br />I w cierpką miłość jego nigdy nie uwierzą,<br />Kiedy przez Polskę idzie samotnym pochodem.<br />Tylko mu raz, pod oknem, kiedy dumał nocą,<br />Wyszlochał wszystko żołnierz, stojący na warcie.<br />Płakał. Płakał jak dziecko.<br />„Ach czemu, a po co,<br />Tak męczysz się, tak cierpisz za nas, Komendancie?” ** Źródło: ''Józef Piłsudski'' ====I==== * I o czym duma, gdy tak kroczy<br />Wśród drzew zdziwionych wiecznie sam<br />I dokąd patrzą siwe oczy,<br />Może powiedzą ludzie nam?<br />Lecz widać, musi w kurtce szarej<br />Samotnie drogą swoją iść,<br />Jeśli mu baublis – dąb prastary<br />Co dzień pod stopy rzuca kiść. ** Źródło: ''Druskiennickie drzewa. Ballada'' * Item ów belfer szkoły żeńskiej,<br />Co dużo chciałby, a nie może,<br />Item profesor Cy… wileński<br />(Pan wie już za co, profesorze!) ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * I ty fortuny skurwysynu,<br />Gówniarzu uperfumowany,<br />Co splendor oraz spleen Londynu<br />Nosisz na gębie zakazanej,<br />I ty, co mieszkasz dziś w pałacu,<br />A srać chodziłeś pod chałupę,<br />Ty, wypasiony na Ikacu,<br />Całujcie mnie wszyscy w dupę. ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * I ty, księżuniu, co kutasa<br />Zawiązanego masz na supeł,<br />Żeby ci czasem nie pohasał,<br />Całujcie mnie wszyscy w dupę. ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * Idzie Grześ<br />Przez wieś,<br />Worek piasku niesie,<br />A przez dziurkę<br />Piasek ciurkiem<br />Sypie się za Grzesiem. ** Źródło: ''Idzie Grześ przez wieś'' ====J==== * Jest taka jedna Zosia,<br />Nazwano ją Zosia Samosia,<br />Bo wszystko<br />„Sama! sama! sama!” Ważna mi dama! Wszystko sama lepiej wie,<br />Wszystko sama robić chce,<br />Dla niej szkoła, książka, mama<br />Nic nie znaczą – wszystko sama! ** Źródło: ''Zosia Samosia'' * Jeszcze się kiedyś rozsmucę,<br />Jeszcze do Ciebie powrócę,<br />Chrystusie…<br />Jeszcze tak strasznie zapłaczę,<br />Że przez łzy Ciebie zobaczę,<br />Chrystusie…<br />I taką wielką żałobą<br />Będę się żalił przed Tobą,<br />Chrystusie…<br />Że duch mój przed Tobą klęknie<br />I wtedy serce mi pęknie,<br />Chrystusie… ** Źródło: ''Chrystusie'' ====K==== * Kiedy pytasz dorożkarza: „Wolny?” i otrzymasz odpowiedź twierdzącą – rzeknij: „To się ożeń”. Wychodząc z restauracji, należy odbierać w garderobie palto, pytając: „Gdzie mnie pan powiesił?” ** Źródło: ''Dalsze wskazówki dla dowcipnisiów.'' * „Kocham kobietę”. Znaczy to, że ta właśnie kobieta najbardziej mi tu na ziemi przypomina KOBIETĘ, którą rzeczywiście kocham. ** Źródło: ''Rzuty, spostrzeżenia i koncepcje'' * Krwi słucham Twego serca,<br />Bijącej w białej piersi<br />I trwam miłością błędną<br />W tym życiu, pełnym śmierci. ** Źródło: ''Ty'' * Krzyknę, radośnie krzyknę: – Jakie to szczęście, że krew jest czerwona! ** Źródło: ''* * * [Życie?]'' * Krzyż mieliście na piersi, a brauning w kieszeni,<br />Z Bogiem byli w sojuszu, a z mordercą w pakcie… ** Źródło: ''Pogrzeb prezydenta Narutowicza'' * Kto ja jestem? Kamień nagrobny<br />Z wyrytym Twoim imieniem. ** Źródło: ''Exegi monumentum'' * Kto z zielników, ziółek i przyziółków<br />ZIELA zerwie w podsłownym zaułku<br />i w zieliszczu, w szumnej zielbie świata,<br />Antenata znajdzie, Zielonata. ** Opis: przykłady zastosowania [[neologizm]]ów. ** Źródło: ''Zieleń'' ====L==== * Lipiec jest miesiącem, kiedy w tramwaju nie można otworzyć okna, którego w grudniu nie można zamknąć. ** Źródło: ''Cyganka oraz inne satyry i humoreski prozą, teksty kabaretowe i aforyzmy'', Wyd. Iskry, Warszawa 2011. ** Zobacz też: [[lipiec]], [[grudzień]] * (…) lubię: milczeć, deszcz, słowiki,<br /><br />Ilustrowanych pism roczniki<br /><br />(„Kłosy”, „Wędrowce”, „Tygodniki”)<br /><br />Grochówkę z boczkiem, bzy, jarmarki,<br /><br />Łacinę, las, pocztowe marki,<br /><br />Fachowe gwary, psy, Cyganów,<br /><br />Kolekcjonerów, szarlatanów,<br /><br />Etymologię, aptekarzy,<br /><br />Ungra warszawskie, kalendarze<br /><br />Wiek dziewiętnasty, bibliografię,<br />Lawendę, stare fotografie (…). ====M==== * Miauczy kotek: miau!<br />– Coś ty kotku miał? ** Źródło: ''Kotek'' (1938) w: ''Poezja dla dzieci. Antologia form i tematów'', wyb., układ i wstęp Ryszard Waksmund, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1987, s. 294. * Mięciutka, okrągła, delikatnym puchem omszona, wabi mnie ta brzoskwinia, budzi pożądanie, chcę ją wargami pieścić, miąć w palcach lekko, pieszczotliwie gładzić i dmuchać w puszek aksamitny. Szkoda, że cała nie jest tak dziewiczo blado-różowa, jak w tem – patrz – miejscu… ** Źródło: ''Brzoskwinia'' * Milczenie to tekst, który niezwykle łatwo jest błędnie zinterpretować. * Milionerzy umierają wszyscy, a z chorych na tyfus tylko 65%. ** Źródło: ''A to pan zna?'' * Miłość ci wszystko wybaczy,<br />Smutek zamieni ci w śmiech.<br />Miłość tak pięknie tłumaczy<br />Zdradę i kłamstwo i grzech. ** Źródło: ''Miłość ci wszystko wybaczy'' ** Opis: piosenka wykonywana przez [[Hanka Ordonówna|Hankę Ordonównę]]. * Mimozami jesień się zaczyna<br />Złotawa krucha i miła<br />To ty, to ty jesteś ta dziewczyna<br />Która do mnie na ulicę wychodziła.<br /><br />Od twoich listów pachniało w sieni,<br />gdym wracał zdyszany ze szkoły,<br />a po ulicach w lekkiej jesieni<br />fruwały za mną jasne anioły. ** Opis: wiersz śpiewany przez [[Czesław Niemen|Czesława Niemena]]. ** Źródło: ''Wspomnienie'' * Mój piesek Dżońcio – oto go macie – To mój największy w świecie przyjaciel. Codziennie w kącie kanapy siadam<br />I z moim Dżońciem gadam i gadam. Gadam i gadam, a Dżońcio milczy,<br />Lecz mnie rozumie piesek najmilszy. ** Źródło: ''Dżońcio'' * Murzynek Bambo w Afryce mieszka,<br />czarną ma skórę ten nasz koleżka.<br />Uczy się pilnie przez całe ranki<br />Ze swej murzyńskiej pierwszej czytanki.<br />A gdy do domu ze szkoły wraca,<br />Psoci, figluje – to jego praca.<br />Aż mama krzyczy: „Bambo, łobuzie!”<br />A Bambo czarną nadyma buzię.<br />Mama powiada: „Napij się mleka”<br />A on na drzewo mamie ucieka.<br />Mama powiada: „Chodź do kąpieli”,<br />A on się boi że się wybieli.<br />Lecz mama kocha swojego synka,<br />Bo dobry chłopak z tego murzynka.<br />Szkoda, że Bambo czarny, wesoły<br />nie chodzi razem z nami do szkoły. ** Źródło: ''Murzynek Bambo'' ====N==== * Na pierwszy znak, gdy serce drgnie,<br />ledwo drgnie, a już się wie,<br />że to właśnie ten, tylko ten. ** Źródło: ''Na pierwszy znak'' ** Opis: piosenka wykonywana przez [[Hanka Ordonówna|Hankę Ordonównę]]. * Na to wróbel zaterlikał:<br />„(…) Ćwir ćwir świrk!<br />Świr świr ćwirk!<br />Tu nie teatr<br />Ani cyrk!” ** Opis: użycie [[onomatopeja|wyrazów dźwiękonaśladowczych]] w celu imitowania języka [[ptak]]ów. ** Źródło: ''Ptasie radio'' w: ''Antologia poezji dziecięcej'', wyb. Jerzy Cieślikowski, Gabriela Frydrychowicz, Przemysława Matuszewska, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1991, s. 173. * Nagrobek, który postawił żonie swej pewien wdowiec niepocieszony: „Łzy moje nie wskrzeszą cię. Dlatego płaczę”. ** Źródło: ''A to pan zna?'' * Najukochańsza moja! byle być przy tobie,<br />Bez twej miłości nawet, ale z tobą być! ** Źródło: ''List zza oceanu'' * Nasza jest noc i oprócz niej nie mamy nic. ** Opis: tekst [[Tango (taniec)|tanga]] do muzyki Stefanii Górskiej. ** Źródło: piosenka ''Nasza jest noc'' z rewii ''Maj za pasem'' ====O==== * Ojczyzną moją jest Bóg,<br />Duch, Syn i Ojciec wszechświata.<br />Na każdej z moich dróg<br />Ku Niemu dusza ulata. ** Źródło: ''Skamander'', wyb. Ireneusz Opacki, t. 1–3, Uniwersytet Śląski, 1978, s. 8. * O, staroświecka młoda pani z Krakowa!<br />Strzeż się! Biskup pieni się i krzyczy: horrendum!<br />Na łąkę wychodzisz nocą po kwitnące słowa,<br />Tajne czynisz praktyki, aby pachniały ambrą i lawendą. ** Źródło: ''Do Marii Pawlikowskiej'' ** Zobacz też: [[Maria Pawlikowska-Jasnorzewska]] ====P==== * Pamiętaj: kiedy znów zdziczeję,<br />Odrzyj mnie z wichrów i ugłaskaj! ** Źródło: ''Erotyk'' w: ''Wybór poezji w nowym układzie'', wyd. Czytelnik, 1949, s. 230. * Pani pachnie jak tuberozy.<br />To nastraja i to podnieca<br />A ja lubię tuman narkozy,<br />A najbardziej – gdy jest kobieca<br />Mówię ładnie? I melodyjnie?<br />Zdania perlę jak z pereł kolię?<br />Pani patrzy – melancholijnie…<br />Skąd ma pani tę melancholię? ** Opis: także tekst piosenki z repertuaru [[Marek Grechuta|Marka Grechuty]]. ** Źródło: ''Sen złotowłosej'' ** Zobacz też: [[kolia]], [[melancholia]], [[tuberoza]] * Pojęcia takie jak: wieczność, bezgraniczność zaczynam rozumieć dopiero wtedy, gdy załatwiam jakąś sprawę w urzędzie. * Polak – bo moja nienawiść dla faszystów polskich jest większa niż faszystów innych narodowości. I uważam to za bardzo poważną cechę mojej polskości. ** Źródło: ''My, Żydzi polscy'' (1944) ** Zobacz też: [[Polacy]], [[faszyzm]] * (…) Potem z świrem frunął w lot!<br/ >A gałązka rozhuśtana<br/ >Jeszcze drży, uradowana,<br/ >Że ją tak rozpląsał trzpiot. ** Źródło: ''Ptak'' w: ''Piękna jesteś ziemio moja ojczysta. Antologia'', wyb. Jan Szczawiej, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1981, s. 197. * Po wypiciu jednej wódki wypij zaraz drugą, żeby tej pierwszej nie było w żołądku smutno. ** Źródło: [https://lodz.wyborcza.pl/lodz/56,125594,14594571,Wachal_spirytus_i_nosil_dziurawa_czapke__119__rocznica.html lodz.wyborcza.pl] * Płacze pani Słowikowa w gniazdku na akacji,<br />Bo pan Słowik przed dziewiątą miał być na kolacji.<br />Tak się godzin wyznaczonych pilnie zawsze trzyma,<br />A tu już po jedenastej – i Słowika nie ma! ** Źródło: ''Spóźniony słowik'' * Proszę! Zostaw mnie na drugie życie,<br />Jak na drugi rok w tej samej klasie. ** Źródło: ''Nauka'' * Próżnoś repliki się spodziewał<br />Nie dam ci prztyczka ani klapsa.<br />Nie powiem nawet pies cię jebał,<br />bo to mezalians byłby dla psa. ** Opis: fraszka, będąca odpowiedzią na antysemickie ataki w polskiej prasie. ** Źródło: ''Na pewnego endeka, co na mnie szczeka'' * Puszczała się dziewczyna, puszczała z miłości,<br />Puszczała dla pieniędzy, puszczała z litości,<br />Aż taką masę razy upadła moralnie,<br />Ze całkiem się skurwiła – i wpadła fatalnie,<br />Albowiem w ciążę zaszła od jednego z gości:<br />Tak powstał SKURWYSYNDYK MASY UPADŁOŚCI. ** Źródło: ''Upadłość'' w: ''Cztery wieki fraszki polskiej'', J. Przeworski, 1937, s. 433. ====R==== * Różo, różo, formalistko!<br />Różo, różo, bój się Boga! ** Źródło: ''Róża'' ====S==== * Słowem… nie wiem, jak to wyrazić… Kocham ciebie nieomal okropnie. ** Źródło: ''Wiersz powściągliwy'' * Socjały nudne i ponure,<br />Pedeki, neokatoliki,<br />Podskakiwacze pod kulturę,<br />Czciciele radia i fizyki,<br />Uczone małpy, ścisłowiedy,<br />Co oglądacie świat przez lupę<br />I wszystko wiecie: co, jak, kiedy,<br />Całujcie mnie wszyscy w dupę. ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * Spotkali się w święto o piątej przed kinem<br />Miejscowa idiotka z tutejszym kretynem. Tutejsza idiotko – rzekł kretyn miejscowy – Czy pragniesz pójść ze mną na film przebojowy? Miejscowa kretynka odrzekła: – Z ochotą,<br />Albowiem cię kocham, tutejszy idioto. Więc kretyn miejscowy uśmiechnął się słodko<br />I poszedł do kina z tutejszą idiotką. Na miłym macaniu spłynęła godzinka<br />I była szczęśliwa miejscowa kretynka. ** Źródło: ''Karta z dziejów ludzkości'' * Sterczy w ścianie taki pstryczek,<br />Mały pstryczek-elektryczek,<br />Jak tym pstryczkiem zrobić pstryk,<br />To się widno robi w mig. ** Źródło: ''Pstryk'' * Stoi na stacji lokomotywa,<br />Ciężka, ogromna i pot z niej spływa –<br />Tłusta oliwa.<br />Stoi i sapie, dyszy i dmucha,<br />Żar z rozgrzanego jej brzucha bucha. ** Źródło: ''Lokomotywa'' w: ''Antologia poezji dziecięcej'', op. cit., s. 166. * Sumienie to jest ten cichy głosik, który szepce, że ktoś patrzy. ** Źródło: ''Cicer cum Caule, czyli groch z kapustąpe. Panopticum i archiwum kultury'', wyd. Czytelnik, 1963, s. 234. * Szkoda papieru i atramentu<br />Szkoda peiperu i putramentu<br />Szkoda Przybosia, szkoda Miłosza<br />Wszystko to pójdzie razem do kosza. ** Opis: fraszka ''Na awangardę'' ** Źródło: Andrzej Stawar, ''O Gałczyńskim'', Czytelnik, Warszawa 1959, s. 139. ** Zobacz też: [[Tadeusz Peiper]], [[Julian Przyboś]], [[Czesław Miłosz]] * Szkoda, że całe niebo<br />Nie jest z tortu czekoladowego…<br />Jaki piękny byłby wtedy świat!<br />Leżałbym sobie, jak leżę,<br />Na tej murawie świeżej,<br />Wyciągnąłbym tylko rękę<br />I jadł… i jadł… i jadł… ** Źródło: ''Dyzio marzyciel'' * Szkoło! Szkoło!<br />Gdy cię wspominam,<br />Tęsknota w serce się wgryza.<br />Oczy mam pełne łez! ** Źródło: ''Nad Cezarem'' * Szukałem tego w Paryżu, szukałem w Berlinie i Rzymie,<br />A to za oknem było i miało polskie imię. ** Źródło: ''Cel'' w: ''Piękna jesteś ziemio moja ojczysta'', op. cit., s. 6. * Szur, szur, szur, gwar, gwar, gwar,<br />Suną tysiące rozwydrzonych par,<br />– A dalej! A dalej! A dalej! W ciemne zieleńce, do alej,<br />Na ławce, psiekrwie, na trawce,<br />Naróbcie Polsce bachorów,<br />Wijcie się, psiekrwie, wijcie,<br />W szynkach narożnych pijcie,<br />Rozrzućcie więcej „kawalerskich chorób”! ** Źródło: ''Wiosna. Dytyramb'' ====T==== * Tańcowały dwa Michały,<br />Jeden duży, drugi mały.<br />Jak ten duży zaczął krążyć,<br />To ten mały nie mógł zdążyć. ** Źródło: ''Dwa Michały'' * Tu leży wieszcz,<br />Przechodniu, nie szcz. ** Źródło: ''Antologia poezji głupich i mądrych Polaków'', wyb. Ludwik Stomma, Polska Oficyna Wyd. BGW, 1995, s. 116. * Ty trzymasz mnie na ziemi,<br />Ty wznosisz mnie do nieba,<br />Tyś jest mi tutaj wszystkim,<br />Po co aż tam iść trzeba. ** Źródło: ''Ty'' * Tylko niemowlęta piją wódkę z zagrychą. ** Opis: do [[Roman Brandstaetter|Romana Brandstaettera]]. ** Źródło: [https://www.gosc.pl/doc/1792791.Slad-krzyza-na-trumnie gosc.pl] ====U==== * Używaj aforyzmów: „Nie to ładne co ładne, ale co się komu podoba” oraz „Są gusta i guściki” (Uwaga! Mów: „Biusta i biuściki” – a będzie jeszcze śmieszniej). ** Źródło: ''Dalsze wskazówki dla dowcipnisiów.'' ====W==== * W brzoskwinię ciepłą, dłońmi moimi utuloną, tak miękką już, że sok lada chwila puści, wpijam się tym wszystkim, czym są usta… O, mięso kwietne! O, soku, któryś krążył w drzewie, pędzony tajemniczą mocą życia! Soku, którym nabrzmiał płód w cieple wiosny i słońca! Piję, gniotę, wysysam. Czy całowałem usta Twoje? ** Źródło: ''Brzoskwinia'' * W naturze nie ma linii prostej,<br />Ludzki to wymysł sztuczny.<br />Patrząc w skłębione żyworosty,<br />Chaosu, chaosu się uczmy.<br />Pogięty, kręty i strzępiasty<br />Jest każdy stwór w naturze,<br />A prostą linią łączą gwiazdy<br />Głupcy i tchórze. ** Źródło: ''Spostrzeżenie'' w: ''Wybór poezji'', PIW, 1961, s. 152. * W – stanęło do góry dnem i udaje, że jest M. ** Źródło: ''Abecadło'' * Warto, warto żyć. Mgławo jest za oknami,<br />Zaraz listonosz zadzwoni,<br />Ustami przypadam do dłoni,<br />Całuje cień twojej woni… Przyjdziesz – będziemy sami,<br />Jedyni i zakochani. ** Źródło: ''Intymny wiersz'' * Wasze słowa są, jak salonowe pieski,<br />A moje – jak wściekłe psy!<br />Pal licho wasze arabeski i burleski ** Źródło: ''Słowem do krwi!'' * Wiem, że zawsze trafię, którą pójdę drogą,<br />Bo wszystkie moje drogi prowadzą do Ciebie. ** Źródło: ''Zmęczony burz szaleństwem, jak statek pijany'' * Włóczęga: człowiek, który nazywałby się turystą, gdyby miał pieniądze. ====Z==== * Za zdrowie Kaczkosi, co Żydom wodę nosi! * Za zdrowie dzięcioła i za zdrowie dudka! * Zakochałem się w tobie, pani, w pewnej mierze, rzekłbym, niebywale. ** Źródło: ''Wiersz powściągliwy'' * Zamiast pić – odkładaj do PKO. Gdy się zbierze większa sumka – przepij. ** Źródło: [https://lodz.wyborcza.pl/lodz/56,125594,14594571,Wachal_spirytus_i_nosil_dziurawa_czapke__119__rocznica.html lodz.wyborcza.pl] * Zasadził dziadek rzepkę w ogrodzie,<br />Chodził tę rzepkę oglądać co dzień. Wyrosła rzepka jędrna i krzepka,<br />Schrupać by rzepkę z kawałkiem chlebka! ** Źródło: ''Rzepka'' * Zbiry, katy, wyrzutki,<br />Wisielce, prostytutki,<br />Syfilitycy, nożownicy,<br />Łotry, złodzieje, chlacze wódki. ** Źródło: ''Chrystus miasta'' * Zdrowie twoje w gębę moję! * Znałem człowieka, który umarł pionowo: powiesili go. ** Źródło: ''Żądło i miód mądrości. Antologia aforyzmu polskiego'', wyb. Kazimierz Orzechowski, Ossolineum, 1977, s. 106. * Zmęczony burz szaleństwem, jak statek pijany,<br />Już niczego nie pragnę, jeno wielkiej ciszy<br />I kogoś, kto zrozumie mój żal nienazwany,<br />Kogoś, kto mą bezsłowną tęsknotę usłyszy;<br />Kogoś, kto jasną duszą życie mi przepoi,<br />Iżbym w spokoju bożym wypoczął po męce,<br />Kogoś, kto rozszalałe serce uspokoi,<br />Kładąc na moje oczy miłosierne ręce. ** Źródło: ''Zmęczony burz szaleństwem, jak statek pijany'' * Z miłością wpadłem już nie raz,<br />Bo mam demokratyczne serce,<br />I tak się stało, proszę was,<br />Że zakochałem się w kelnerce. ** Źródło: ''Przygoda z kelnerką'' * Z przemodlenia, z przeomdlenia senny,<br />w parku płakałem szeptanymi słowy.<br />Księżyc z chmurek prześwitywał jesienny,<br />od mimozy złotej majowy. ** Opis: wiersz śpiewany przez [[Czesław Niemen|Czesława Niemena]]. ** Źródło: ''Wspomnienie'' ====Ż==== * „Żeby kózka nie skakała,<br />Toby nóżki nie złamała”<br />Prawda,<br />Ale gdyby nie skakała,<br />Toby smutne życie miała. ** Źródło: ''Skakanka'' * Żeby móc „zacisnąć pasa”, trzeba najpierw mieć spodnie. ** Źródło: ''Cyganka oraz inne satyry i humoreski prozą, teksty kabaretowe i aforyzmy'', Wyd. Iskry, Warszawa 2011. ** Zobacz też: [[pas]], [[spodnie]] * Żyj tak, aby znajomym zrobiło się nudno, gdy umrzesz. ** Źródło: Mariusz Urbanek, ''Tuwim'', Wydawn. Dolnośląskie, 2004, s. 195. ==O Julianie Tuwimie== * Ale się ten Tuwim wgryzł w język polski, tak się wgryzł, aż się przegryzł na drugą stronę. ** Autor: [[Stefan Żeromski]] ** Źródło: [[Antoni Słonimski]], ''Alfabet wspomnień'', PIW, 1989, s. 238. ** Zobacz też: [[język polski]] * Gdyby tylko miał więcej oleju w głowie! Jakiż to był ograniczony człowiek, można z nim było mówić tylko o myszach, o czarownicach, o różnych dziwactwach – i o wierszach, i wtedy była rozkosz. Czysta wściekłość mnie bierze na myśl, że można być świetnym poetą i bardzo głupim człowiekiem. Irytujące, a jednak prawdziwe. On był wielki i głupi. ** Autor: [[Kazimierz Wierzyński]] ** Źródło: Piotr Lisiewicz, ''Stworzony lewą ręką'', „Niezależna Gazeta Polska”, 5 maja 2006 * Kto Tuwima wiersz przepisał<br />Jako własny Tobie wysłał<br />Kto, no powiedz, kto? ** Autor: [[Czerwone Gitary]], utwór ''Tak bardzo się starałem'' * Po jednym z pierwszych pokazowych procesów Tuwim ocalił od śmierci skazanych na śmierć chłopców z Narodowych Sił Zbrojnych. Żona jednego z nich przyszła do niego, błagając, by wstawił się u Bolesława Bieruta, bo jako wielki poeta miał do niego łatwy dostęp. „Co tobie, Tuwimowi, do tego enkawudzisty Bieruta?” – pytała go jedna z przyjaciółek. Ale Tuwim zrobił to, co tylko Tuwim mógł zrobić w tym całym swoim boskim i nieboskim szaleństwie. Stanął przed enkawudzistą Bierutem i zaklął go na krzyż Chrystusa, żeby ułaskawił tych chłopców. I Bierut ich ułaskawił. (…) On dobrze wiedział, czym były Narodowe Siły Zbrojne. Sugerowano mu zresztą, że ci chłopcy byli oskarżani również o mordowanie Żydów, co w tym przypadku było oskarżeniem fałszywym, ale Tuwim mógł je przecież mieć za prawdziwe. A mimo to uczynił to, co uczynił. ** Autor: [[Piotr Matywiecki]] ** Źródło: rozmowa Jarosława Mikołajewskiego, ''Nagie życie'', „Gazeta Wyborcza”, 22–23 czerwca 2013. ** Zobacz też: [[Bolesław Bierut]], [[Narodowe Siły Zbrojne]] * Wiem – samotne są słowa poety,<br />komuż zatem poświęcić je mam, (…)<br />– Największemu współcześnie poecie,<br />– Tuwimowi poświęcam ten tom. ** Autor: [[Tadeusz Hollender]], ''Dedykacja'' ze zbioru ''Ludzie i pomniki'' (1938) * Z Tuwimem można tylko o jednej rzeczy mówić: o Mickiewiczu. ** Autor: [[Jarosław Iwaszkiewicz]] ** Źródło: [https://lodz.wyborcza.pl/lodz/56,125594,14594571,Wachal_spirytus_i_nosil_dziurawa_czapke__119__rocznica.html lodz.wyborcza.pl] ==Zobacz też== * [[kabaret Morskie Oko]] * [[kabaret Perskie Oko]] * [[Qui Pro Quo]] {{SORTUJ:Tuwim, Julian}} [[Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy]] [[Kategoria:Polscy poeci dwudziestolecia międzywojennego]] [[Kategoria:Polscy tekściarze]] [[Kategoria:Polscy tłumacze]] [[Kategoria:Polscy Żydzi]] [[Kategoria:Skamander]] [[Kategoria:Twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej]] bb9z0tlarqktqy36h7898w6q1kig1dt 651237 651222 2026-11-04T05:36:28Z Nazwa1234 53893 /* J */ 651237 wikitext text/x-wiki [[Plik:Julian Tuwim.jpg|mały|{{center|Julian Tuwim}}]] '''[[w:Julian Tuwim|Julian Tuwim]]''' (1894–1953) – polski [[poeta]] i [[tłumacz]]. Jeden z najpopularniejszych poetów okresu dwudziestolecia międzywojennego. {{wulgaryzmy}} ==''Pegaz dęba, czyli panopticum poetyckie''== <small>(Wydawnictwo Czytelnik, 1950)</small> * Dzieci bzdurzą i – że tak powiem – chcą być bzdurzone. Potem im to przechodzi. Któremu nie przejdzie – zostaje poetą. ** Opis: o literaturze dziecięcej. ** Źródło: s. 17. ** Zobacz też: [[poeta]] * Przypomina to historię pewnego pana nazwiskiem Abel, który pojechał do Ameryki. Tam nazywano go Ebel. Zaczął się więc pisać Ebel. Wtedy mówiono mu: Ibel. Pisał się więc Ibel. Wtedy zaczęto go nazywać Ajbel. Więc na wizytówce zjawisł się Ajbel, co Amerykanie wymawiali Edżbel. Na wizytówce ukazał się Edżbel… Słowem, po paru miesiącach p. Abel wyjechał z Ameryki jako Mr. Kopstruczumcziwadze. ** Źródło: s. 187. * Słońce tego dnia wstało jakieś dziwnie leniwe, matowe, bez blasku. Około południa na powleczone niezwykłą bladością niebo wypełzły zwały skłębionych żółtych obłoków i w jednej chwili świat zasnuł się ciemnością. ** Opis: przykład [[tekst]]u, w którym celowo nie pojawia się [[głoska]] „r”. ** Źródło: s. 161. ** Zobacz też: [[lipogram]] * Zakopane i cel wieczoru urocze i w lecie na pokaz. ** Opis: [[palindrom]] ** Źródło: s. 99. ==Poematy== ===''Bal w operze'' (1938)=== * Adiutanci poczynań i działań, i dziejów,<br />Atakują Verdun, atakują Pociejów,<br />Płyną na Celebes transatlantykiem<br />I płyną rynsztokiem ulicy Dzikiej ** Zobacz też: [[Pociejów]] * Będziesz tu stać? Caf się, frrruwa twoja mać! * Dżawachadze, prync gruziński,<br />Rwie zębami tyłek świński,<br />Szach Kaukazu, po butelce<br />Rumu cum spiritu wini,<br />Przez pomyłkę, tknął widelcem<br />W cyc grafini Macabrini (…),<br />A najgorzej przy kawiorze:<br />Tam – na zabój, tam – na noże! ** Zobacz też: [[kawior]] * Hucznie, tłusto, płciowo, krwawo,<br />Brawo! Brawo! Brawo! Brawo! Płciowo, hucznie, tłusto, biało,<br />Mało! Mało! Mało! Mało! * I buldogi pełnomocne<br />I terriery<br />I burbony i szynszyle (…)<br />Potem księżyc nad Taiti<br />i gitary na Haiti,<br />potem śpiewa Włoch Tęsknotti<br />zakochane totti-frotti… * Karne Kadry „Proszę za dziesięć groszy musztardy”. * Która godzina, gówniarzu? –<br />Piąta, kurwo, piąta… * Ostro gra orkiestra-kiestra. * Promieniejąca Kurwa – Mać<br />Kurwa – Mieć<br />Kurwa – Brać! * (Tempo: szampan, szatan, szantan). * Uda uda da mi da mi<br />Gene orde dzwoni rami ** Opis: zastosowanie [[tmeza|tmezy]]. * Wszelka dziwka majtki pierze<br />I na kredyt kiecki bierze. ===''Kwiaty polskie'' (1940–1946)=== <small>(Spółdzielnia Wydawnicza Czytelnik, 1977)</small> * A Józio w pysk, a Józia w mordę<br />I już w powietrzu pachnie mordem (…). ** Źródło: część pierwsza, rozdział pierwszy, I, s. 18. * Cycki u nich gumiaste jak graca: Jak nacisnąć, to wklęśnie, potem wraca. * Gdzie jesteś dziś, dziewczyno śliczna. O dwu warkoczach wyzłoconych. Na pierś, wzdłuż ramion, przerzuconych. * I jak jechali bez Pułaskie<br />Fordziak w latarnię wyrżnął z trzaskiem. ** Źródło: część pierwsza, rozdział pierwszy, I, s. 18. * ''My country is my home.'' Ojczyzna<br />Jest moim domem. Mnie w udziele<br />Dom polski przypadł. To – ojczyzna<br />A inne kraje są hotele. ** Źródło: część pierwsza, rozdział drugi, VIII, s. 85. * Niech prawo zawsze prawo znaczy,<br />A sprawiedliwość – sprawiedliwość. ** Źródło: część pierwsza, rozdział drugi, VIII, s. 91. * Potem do bram wnosili stróże<br />Zwłoki bojowców i sołdatów.<br />Zostały po nich krwi kałuże:<br />Lepka purpura łódzkich kwiatów.<br />Najpierw je wodą polewano,<br />Potem je piaskiem przysypano,<br />Nazajutrz zaś pędziły po nich,<br />Wprzężone w pary świetnych koni,<br />Powozy panów fabrykantów,<br />Panów prezesów i bogaczy,<br />Zadowolonych posiadaczy<br />Pałaców, banków i brylantów ** Zobacz też: [[Łódź]], [[rewolucja 1905 roku]] * Potem spotkały się spojrzenia:<br />Jej – pełne jeszcze snu i cienia,<br />Jego – zdumione i życzliwe.<br />Od razu, migawkowym zdjęciem,<br />Zdarł wszystko, co na sobie miała.<br />Przewidział nieomylnie: stała<br />Naga i piękna nad pojęcie.<br />Więc z miejsca powziął plan. Nazwijmy<br />Rzecz po imieniu, komercjalnie –<br />„Cielesny plan inwestycyjny”:<br />Za dwa-trzy lata (dziś za wcześnie<br />I dla skrupułów prawnych nie śmie)<br />Chce tę dziewczynę mieć w sypialni,<br />{{rozstrzelony|Wyhodowaną}} idealnie.<br />Wypielęgnuje ją, odkarmi<br />Na swoje gusta i apetyt,<br />Dozując klimat jak w cieplarni,<br />Wzmagając komfort i podniety;<br />Kosmetykami pańskiej łaski<br />I kalotechniką dobroci<br />Uaksamitni ją, dozłoci,<br />Przystroi w należyte blaski,<br />Aż świetne ciało, małym kosztem,<br />Procenty zacznie nieść rozkoszne.<br />W myślach ją pieszcząc obnażoną,<br />Płonął. * Sercem teraz (zmiłuj się, zmiłuj),<br />Echem teraz (miłuj mnie, miłuj),<br />Zlituj się, daruj, pożałuj,<br />Weź w ciemny las – i zacałuj. ==Wiersze i aforyzmy== ===''Do prostego człowieka''=== <small>(„Robotnik”, 7 października 1929)</small> * Gdy wyjdzie biskup, pastor, rabin<br />Pobłogosławić twój karabin,<br />Bo mu sam Pan Bóg szepnął z nieba,<br />Że za ojczyznę – bić się trzeba;<br />– O, przyjacielu nieuczony,<br />Mój bliźni z tej czy innej ziemi!<br />Wiedz, że na trwogę biją w dzwony<br />Króle z panami brzuchatemi. * Gdy znów do murów klajstrem świeżym<br />Przylepiać zaczną obwieszczenia,<br />Gdy „do ludności”, „do żołnierzy”<br />Na alarm czarny druk uderzy<br />I byle drab, i byle szczeniak<br />W odwieczne kłamstwo ich uwierzy,<br />Że trzeba iść i z armat walić,<br />Mordować, grabić, truć i palić. * Kiedy rozścierwi się, rozchami<br />Wrzask liter pierwszych stron dzienników,<br />A stado dzikich bab – kwiatami<br />Obrzucać zacznie „żołnierzyków” (…)<br />Wiedz, że to bujda, granda zwykła,<br />Gdy ci wołają: „Broń na ramię!”,<br />Że im gdzieś nafta z ziemi sikła<br />I obrodziła dolarami;<br />Że coś im w bankach nie sztymuje,<br />Że gdzieś zwęszyli kasy pełne<br />Lub upatrzyły tłuste szuje<br />Cło jakieś grubsze na bawełnę. * Rżnij karabinem w bruk ulicy!<br />Twoja jest krew, a ich jest nafta!<br />I od stolicy do stolicy<br />Zawołaj broniąc swej krwawicy:<br />„Bujać – to my, panowie szlachta!” ===''Jarmark rymów''=== <small>(w: ''Dzieła'', wyd. Czytelnik, 1955)</small> * A zresztą… małoż to bywa<br />Na świecie różnych wypadków?<br />Może się jednak zmienimy?<br />Adieu, Madame. Bądź szczęśliwa,<br />Kiedy się znów zobaczymy?<br />P.S.<br />Ukłony dla pięknych pośladków. ** Źródło: ''List do kobiety'', s. 355. * Aby się poznać z najdalszą rodziną, wystarczy się wzbogacić… * A dziś o byle pindę, ździrę<br />Zaraz się gwałt i proces zacznie. * A ja, by się nie dać ogłupić,<br />Także poszedłem się upić. * A ja w jej oczy zamglone<br />Wzrokiem żarliwym spoglądam<br />I mówię szeptem, dobitnie: „Ja ko-le-żan-ki po-żąąą-dam”. * Alojzy miał cię za pieniądze,<br />Ja – zawsze cię za kurwę miałem. * Ale mi wstyd bo… każdy gbur wie, głowy nie urwał: żydowskiej kurwie, żydowska kurwa. ** Źródło: ''Semi-eros (Wrażenia z podróży) * Bez mistycznego pomostu,<br />Który prowadzi po prostu<br />Do pani (pardon!) pośladków;<br />Gdybym opuścić mógł z tonu<br />I nie zaznając katuszy<br />Dupie nie wmawiałbym duszy. ** Źródło: ''List do kobiety'' * Błogosławiony ten, co nie mając nic do powiedzenia, nie obleka tego faktu w słowa. ** Źródło: s. 545. * Bogactwo: oszczędności wielu w rękach jednego. ** Zobacz też: [[bogactwo]] * Ci, którzy przemawiają w imieniu Boga, powinni pokazać listy uwierzytelniające. ** Źródło: s. 546. * Cierpliwość – rozpacz pod maską cnoty. ** Źródło: s. 551. * Cnotliwa dziewczyna nigdy nie lata za chłopcem. Czy kto widział, żeby pułapka goniła mysz? * Corpus delicti – rozkoszne ciało. ** Źródło: s. 592. * Czego sie cieszysz, Mojsie,<br />Że dziwka siedzi w Rolls-Roysie? * Czy żona męża stanu jest mężową stanu czy żoną stanu? I czy to zależy od stanu męża? * Czysta wyborowa źle wpływa na czystość wyborów. * Do innej kobiety: „Jaka szkoda, że nie poznałem pani dwadzieścia kilo temu”. * Duchowny: człowiek, który dba o nasze życie poza grobem i w ten sposób zarabia na własne życie doczesne. ** Źródło: s. 547. * Do pięknej kobiety: „Veni – vidi – vicisti”. ** Źródło: s. 549. * Dura sex, sed sex. * Dwa kieliszki wystarczą. Najpierw jeden, potem kilkanaście drugich. * Dziecko: przewód pokarmowy z hałasem z jednego końca i brakiem odpowiedzialności z drugiego. ** Zobacz też: [[dziecko]] * Egoista: ten, który więcej dba o siebie niż o mnie. ** Źródło: s. 547. * Ewangelia: księga do której zasad bliźni nasz powinien się stosować. * Filantrop jest to człowiek, który publicznie zwraca bliźniemu drobną cząstkę tego, co mu ukradł prywatnie. ** Zobacz też: [[filantropia]] * Gdy ci coś wpada do oka, pamiętaj, że to odrobina kosmosu. * Gdyby jajko miało inną formę,<br />Życie kury byłoby potworne. ** Źródło: s. 543. * Głupstwa można mówić. Byle nie uroczystym tonem. * Gratulacje: najuprzejmiejsza forma zawiści. ** Źródło: s. 547. * Kiedy przeskoczysz, to i wtedy nie mów hop. Zobacz najpierw w co wskoczyłeś. ** Źródło: s. 534. * Knajpa: miejsce, dokąd się co wieczór chodzi po raz ostatni w życiu. * Kobieta jest jak róża; na to ma kolce, by je owijać płatkami. * Kobieta powinna być interesująca tylko erotycznie, ściślej: seksualnie. Inne jej zalety mężczyzna sam już sobie dorobi. ** Źródło: s. 536. * Kolejność rzeczy: :# sentyment, :# temperament, :# moment, :# lament, :# aliment. :* Źródło: s. 588 * Koń ma cztery nogi. Po jednej na każdym rogu. * Konserwatysta: człowiek, któremu się zdaje, że nic nigdy nie zostało zrobione po raz pierwszy. ** Zobacz też: [[konserwatyzm]] * Marzenie kobiety: mieć stopę wąziutką, a żyć na szeroką. ** Źródło: s. 535. * Mężczyzna pozostaje zazwyczaj bardzo długo pod wrażeniem, jakie zrobił na kobiecie. ** Źródło: s. 535. * Miłość: jedyna funkcja fizjologiczna, która zrobiła karierę. ** Źródło: s. 542. * Mówią, że ostrożność jest matką powodzenia. To nieprawda, bo gdyby była ostrożnością, nie zostałaby matką. ** Źródło: s. 531. * Murzyni mówią, że na początku świata wszyscy ludzie byli jednego koloru. I nastał dzień, kiedy Bóg rzekł do Kaina: „Co zrobiłeś z twoim bratem Ablem?” Wtedy Kain zbladł ze strachu. * Najpierw zaszło słońce, potem zaszedł fakt, a w rezultacie i ona. ** Źródło: s. 535. * Nawet najpiękniejsze nogi gdzieś się kończą. ** Źródło: s. 534. * Nie odkładaj nigdy do jutra tego, co możesz wypić dzisiaj. * Nie pożądaj żony bliźniego swego nadaremno. ** Źródło: s. 541. * Nie wiem, co się na świecie zrobiło! Zaczynają teraz umierać tacy ludzie, którzy dawniej nigdy nie umierali. ** Źródło: s. 529. * Od grzechu zaczął się jej świat,<br />A że Pan Bóg ją stworzył, a szatan opętał,<br />Jest więc odtąd na wieki i grzeszna, i święta,<br />Zdradliwa i wierna, i dobra i zła,<br />I rozkosz i rozpacz, i uśmiech i łza,<br />I gołąb i żmija, i piołun i miód,<br />I anioł i demon, i upiór i cud,<br />I szczyt nad chmurami, i przepaść bez dna,<br />Początek i koniec – kobieta, acha! ** Źródło: ''Ewa'', s. 513. * Od trzech dni nie goliłem się. Boli coraz więcej. Łażę, łażę po mieszkaniu, jedną ręką trzymam się za twarz, drugą za spodnie… * Odpowiedzialność: to co inni powinni ponosić. ** Zobacz też: [[odpowiedzialność]] * Odwaga: podejść do boksera i zwymyślać go od ostatnich. Ostrożność: powiedzieć mu to samo przez telefon. ** Źródło: s. 534. * Owocu zakazanego nie gryź wstawionymi zębami. ** Źródło: s. 537. * Pamiętaj o ubogich – mawiał pewien łódzki fabrykant – to nic nie kosztuje. ** Zobacz też: [[ubóstwo]] * Para: woda w natchnieniu. * Pchła: owad, co zszedł na psy. ** Zobacz też: [[pchła]], [[owad]], [[pies]] * Pesymista: optymista z praktyką życiową. * Pesymista to człowiek, który sądzi, że wszyscy są tacy sami dranie jak on. Dlatego nienawidzi bliźnich. * Pesymista twierdzi, że wszystkie kobiety to nierządnice. Optymista nie jest tego zdania, ale ma nadzieję. ** Źródło: s. 532. * Pięść: ręka w gniewie. * Powiedz człowiekowi, że na niebie jest gwiazd 978301246569987 a uwierzy. Ale napisz kartkę „Świeżo malowane”, a sprawdzi palcem i powala się. ** Źródło: s. 543. * Powiedzieć komuś: idiota! – to nie obelga, lecz diagnoza. ** Źródło: s. 532. * Przypuszczam, że w starożytnym Rzymie mówiono „żydochrystianizm” w tym samym sensie, jak u nas mówią o „żydokomunie”. * Radio – to cudowny wynalazek! Jeden ruch ręki – i nic nie słychać. * Rodzynka – stroskane winogrono. * Romans – to marzenie człowieka samotnego, a samotność – marzenie człowieka, który ma romans. ** Źródło: s. 530. * Różnica między wielbłądem a człowiekiem: wielbłąd może pracować nie pijąc przez cały tydzień; człowiek może przez tydzień pić nie pracując. ** Źródło: s. 537. * Sukces: coś, czego przyjaciele nigdy ci nie wybaczą. ** Źródło: s. 550. * Święty: martwy grzesznik, odpowiednio zredagowany i wydany. ** Zobacz też: [[święty]] * Takt: nie wypowiedziana część naszych myśli. * Tragedia: zakochać się w twarzy, a ożenić z całą dziewczyną. * Twarz: to, co wyrosło dokoła nosa. * Uprzejmość – najwytworniejsza forma fałszu. ** Zobacz też: [[fałsz]] * W twarz dadzą sobie napluć za tyle a tyle<br />Obetrą gębę ręką, a sumę przeliczą! ** Źródło: ''Giełdziarze'', s. 51. * Wierność: silne swędzenie z zakazem podrapania się. ** Źródło: s. 531. * Wolnoć Tomku w swoim podświadomku. * Wszystko w polowaniu jest urocze i nęcące. Z wyjątkiem zabijania zwierząt. * Znałem kobietę z takim zezem, że jak płakała, to łzy ściekały jej zza uszu. ** Źródło: s. 539. * Znam 94-letniego starca, który całe życie pił, dziś jeszcze pije i jest zdrów jak ryba. Brat jego natomiast nie brał nigdy kropli do ust i umarł, mając dwa lata. ** Źródło: s. 557. * Z tego morał się wywodzi dla wielu,<br />nie protestuj, gdy sam smrodzisz,<br />śmierdzielu. ** Źródło: ''Śmierdziel'', s. 244. * Złodzieje na wolności! Próżniaki! Parszywce!<br />Bando rozzuchwalona i niesyta nigdy!<br />Baczcie! Marki, przepite wieczorem przy dziwce,<br />Jak proklamacje fruną w mrowie ludzkiej krzywdy. ** Źródło: ''Giełdziarze'', s. 59. * Życie – dożywotnia kara śmierci. * Życie to męka. Najlepiej się wcale nie urodzić. Ale to szczęście ma jeden na tysiąc. ** Źródło: s. 539. ===''Nowy wybór wierszy''=== <small>(wyd. Czytelnik, 1953)</small> * A w maju<br />Zwykłem jeździć, szanowni panowie<br />Na przedniej platformie tramwaju! ** Źródło: ''Do krytyków'', s. 19. * Bezprzyczynny mój dzień,<br />Bezsensowny mój wiek<br />I te ślady bezładnych moich<br />kroków po ziemi (…). ** Źródło: ''Zadymka'', s. 185. * Jak ciasto biorą gazety w palce<br />I żują, żują na papkę pulchną,<br />Aż, papierowym wzdęte zakalcem,<br />Wypchane głowy grubo im puchną. ** Źródło: ''Mieszkańcy'', s. 166. * Każą pić gorące mleko,<br />Chłopca mdli na widok mleka.<br />W gardle więźnie spazm wściekłości:<br />Nie chcę mleka! Nie chcę mleka!<br/ ><br/ > Żeby w odmęt zieloności<br />Rozwierzganą wtargnąć bandą,<br />Na chłopczyka przed werandą<br />Czterech dzikich Siuksów czeka.<br/ ><br/ > W parujące, z kożuchami,<br />Dmucha wódz ich zrozpaczony.<br />Rozpluskaną szklanką mleka<br />Wolny obłok niebem goni. ** Źródło: ''Gorące mleko'', s. 74. * Nie kwiatami, lecz zbożem zasiewajmy groby<br />Ojców swych. Gdy ich ziemia przemiele w swych żarnach,<br />Wzniosą się, martwi, w kłosy, zjędrnieją nam w ziarna<br />I dopomną się szumem o żniwo żałoby. ** Źródło: ''Żniwo'', s. 337. * Nie natchnij mnie hymnami, bo nie hymnów trzeba<br />Tym, którzy w zżartej piersi pod brudną koszulą<br />Czcze serca noszą. ** Źródło: ''Prośba o piosenkę'', s. 51. * Od rana bełkot. Bełkocą, bredzą,<br />Że deszcz, że drogo, że to, że tamto,<br />Trochę pochodzą, trochę posiedzą,<br />I wszystko widmo, i wszystko fantom. ** Źródło: ''Mieszkańcy'', s. 166. * Straszne mieszkania. W strasznych mieszkaniach<br />Strasznie mieszkają straszni mieszczanie. ** Źródło: ''Mieszkańcy'', s. 166. ==''Wiersze. 2''== <small>(wyd. Czytelnik, 1986)</small> * Chwilna, zwiewna przelotność ** Źródło: ''Liryka'', s. 257. * Jeden wiatr – w polu wiał,<br />Drugi wiatr – w sadzie grał:<br />Cichuteńko, leciuteńko,<br />Liście pieścił i szeleścił,<br />Mdlał… ** Źródło: ''Dwa wiatry'', s. 356. * On – najmędrszy, on – wybraniec,<br />Gałgan z brzydką mordą psa,<br />Poznał taniec, poznał taniec,<br />Hopsa, hopsa, hopsa-sa!!! ** Źródło: ''Sokrates tańczący'', s. 353. * Skonała radość – rozpacz skona… ** Źródło: ''Epistoła sentymentalna'', s. 330. ==''Wiosny i jesienie. Wiersze dawne i nowe''== <small>(Iskry, 1954)</small> * (…) kłaniaj się, córko, ludziom maleńkim,<br />Bo to są ludzie ogromni. ** Źródło: ''Do córki w Zakopanem'', s. 202. * Palą się w moim wzroku<br />Miliardy waszych dolarów,<br />Popiół sypie się szary<br />Z pychy głupich sztandarów.<br /><br />Wznosicie nowy Babilon,<br />A rządzi planem budowy<br />Bies: bratobójca, idiota,<br />Stinnes tysiącpudowy! ** Źródło: ''Walka'', s. 147. * Umrę ci kiedyś<br />Oczy mi zamkniesz<br />i wtedy swoje<br />smutne, zdziwione<br />– bardzo otworzysz… ** Źródło: s. 27. ==Inne== ====A==== * Abecadło z pieca spadło,<br />O ziemię się hukło,<br />Rozsypało się po kątach,<br />Strasznie się potłukło. ** Źródło: ''Abecadło'' * Aby ci, w których palnę, prosto w łeb dostali<br />Kulą z sześciostrzałowej, błyszczącej piosenki! ** Źródło: ''Prośba o piosenkę'' w: ''Piórem i piórkiem'', wyd. Czytelnik, 1957, s. 11. * Ach, Ludwiko, miłością płonę dziką,<br />Oczarował mnie Twój wdzięk i uroda,<br />Że cię w rękach nie mam swych, jaka szkoda. ** Opis: wiersz śpiewany był przez [[Eugeniusz Bodo|Eugeniusza Bodo]]. ** Źródło: ''Ach! Ludwiko'' * Aforyzmu o książce nie potrafię niestety wymyślić. Książki kupuję, zbieram, czytam, nawet je piszę – i zanadto kocham, aby zbywać je aforyzmami. ** Źródło: ''Biblioteki i książki w literaturze'', wyb. Krystyna Bednarska-Ruszajowa, Wydawn. Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1998, s. 149. * A kiedy cię obejmą śliskie, drżące łapy<br />I młodej piersi chciwie, szybko szukać zaczną,<br />Gdy rozedmą się w żądzy nozdrza, tłuste chrapy,<br />Gdy ci kto pocznie szeptać pokusę łajdaczną – Pozwól!!! Przeraź go sobą, ty grzechu, kobieto! ** Źródło: ''Wiosna. Dytyramb'' * Anielcia miała matkę bardzo małomówną,<br />Więc gdy kiedyś spytała z minką zatroskaną:<br />„Powiedz, droga mamusiu, co to jest guano?”<br />Mama odrzekła: „G… o”. ** Źródło: ''Małomówna matka'' * A teraz usnę – z uśmiechem szczęścia na zmęczonych wargach… szepcących słodkie Twoje imię. Dobranoc! ** Źródło: ''Całowałem'' ====B==== * Bezstronny jak katalog. * Biega, krzyczy pan Hilary:<br />„Gdzie są moje okulary?”<br />Szuka w spodniach i w surducie,<br />W prawym bucie, w lewym bucie. ** Źródło: ''Okulary'' * Bo ja sama wszystko wiem<br />I śniadanie sama zjem,<br />I samochód sama zrobię,<br />I z wszystkim poradzę sobie! ** Źródło: ''Zosia Samosia'' ====C==== * Całowałem usta Twoje, całowałem je w ciemności, w czarnym aksamicie miłosnej nocy… Całowałem usta Twoje i wyczuwałem wargami czerwień ich… ** Źródło: ''Całowałem'' * Chodź, Młoda do Młodego: Ojcostwa mi się zachciało! ** Źródło: ''Wiosna'' * Coca-Cola (...) rocznie wydaje na reklamę więcej niż przedwojenna Polska na nowe szkoły i szpitale. ** Źródło: [https://businessinsider.com.pl/finanse/handel/coca-cola-w-polsce-jest-produkowana-od-1972-roku/mbyq1rd buisnessinsider.com.pl] ** Zobacz też: [[Coca-Cola]] * Co mi się pan tak przygląda? Jeśli dziwi pana, że mam taką dużą myszkę na twarzy, to mogę pana zapewnić, że gdybym się bez niej urodził, odebrałbym sobie życie. ** Opis: do [[Antoni Słonimski|Antoniego Słonimskiego]]. ** Źródło: [https://natemat.pl/217439,julian-tuwim-byl-hejterem-zanim-to-stalo-sie-modne-niepokorne-i-wciaz-aktualne-wiersze-genialnego-poety natemat.pl] * Co nam zostało z tych lat<br />Miłości pierwszej?<br />Zeschnięte liście i kwiat<br />W tomiku wierszy. ** Źródło: ''Co nam zostało z tych lat'' * Czas życia krótki, kropnijmy wódki. ====D==== * Dla oszczędności zagaście światło wiekuiste, gdyby miało mi kiedyś zaświecić. ** Opis: notatka zapisana na godzinę przed śmiercią. ** Źródło: A. Thomas, ''Górecki'', tłum. E. Gabryś, PWM 1998, s. 34, 35. * Drogie dzieci! W tym liściku<br />O jedno was proszę:<br />Żebyście się co dzień myły,<br />Bo brudnych nie znoszę. ** Źródło: ''List do dzieci'' ====G==== * Gdy wyszedł na ulicę, gdy trzasnęły kości,<br />Gdy o tę prawdę grzmiało serce i armaty,<br />Znów chcieli jej „na co dzień”, na raty, na spłaty,<br />Paragrafami miażdżąc huragan wolności.<br />I zawsze będą mierzyć, a nigdy nie zmierzą<br />Pomrukując po kątach zdziwieniem, zawodem.<br />I w cierpką miłość jego nigdy nie uwierzą,<br />Kiedy przez Polskę idzie samotnym pochodem.<br />Tylko mu raz, pod oknem, kiedy dumał nocą,<br />Wyszlochał wszystko żołnierz, stojący na warcie.<br />Płakał. Płakał jak dziecko.<br />„Ach czemu, a po co,<br />Tak męczysz się, tak cierpisz za nas, Komendancie?” ** Źródło: ''Józef Piłsudski'' ====I==== * I o czym duma, gdy tak kroczy<br />Wśród drzew zdziwionych wiecznie sam<br />I dokąd patrzą siwe oczy,<br />Może powiedzą ludzie nam?<br />Lecz widać, musi w kurtce szarej<br />Samotnie drogą swoją iść,<br />Jeśli mu baublis – dąb prastary<br />Co dzień pod stopy rzuca kiść. ** Źródło: ''Druskiennickie drzewa. Ballada'' * Item ów belfer szkoły żeńskiej,<br />Co dużo chciałby, a nie może,<br />Item profesor Cy… wileński<br />(Pan wie już za co, profesorze!) ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * I ty fortuny skurwysynu,<br />Gówniarzu uperfumowany,<br />Co splendor oraz spleen Londynu<br />Nosisz na gębie zakazanej,<br />I ty, co mieszkasz dziś w pałacu,<br />A srać chodziłeś pod chałupę,<br />Ty, wypasiony na Ikacu,<br />Całujcie mnie wszyscy w dupę. ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * I ty, księżuniu, co kutasa<br />Zawiązanego masz na supeł,<br />Żeby ci czasem nie pohasał,<br />Całujcie mnie wszyscy w dupę. ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * Idzie Grześ<br />Przez wieś,<br />Worek piasku niesie,<br />A przez dziurkę<br />Piasek ciurkiem<br />Sypie się za Grzesiem. ** Źródło: ''Idzie Grześ przez wieś'' ====J==== * Jest taka jedna Zosia,<br />Nazwano ją Zosia Samosia,<br />Bo wszystko<br />„Sama! sama! sama!” Ważna mi dama! Wszystko sama lepiej wie,<br />Wszystko sama robić chce,<br />Dla niej szkoła, książka, mama<br />Nic nie znaczą – wszystko sama! ** Źródło: ''Zosia Samosia'' * Jeszcze się kiedyś rozsmucę,<br />Jeszcze do Ciebie powrócę,<br />Chrystusie…<br /><br />Jeszcze tak strasznie zapłaczę,<br />Że przez łzy Ciebie zobaczę,<br />Chrystusie…<br /><br />I taką wielką żałobą<br />Będę się żalił przed Tobą,<br />Chrystusie…<br /><br />Że duch mój przed Tobą klęknie<br />I wtedy serce mi pęknie,<br />Chrystusie… ** Źródło: ''Chrystusie'' ====K==== * Kiedy pytasz dorożkarza: „Wolny?” i otrzymasz odpowiedź twierdzącą – rzeknij: „To się ożeń”. Wychodząc z restauracji, należy odbierać w garderobie palto, pytając: „Gdzie mnie pan powiesił?” ** Źródło: ''Dalsze wskazówki dla dowcipnisiów.'' * „Kocham kobietę”. Znaczy to, że ta właśnie kobieta najbardziej mi tu na ziemi przypomina KOBIETĘ, którą rzeczywiście kocham. ** Źródło: ''Rzuty, spostrzeżenia i koncepcje'' * Krwi słucham Twego serca,<br />Bijącej w białej piersi<br />I trwam miłością błędną<br />W tym życiu, pełnym śmierci. ** Źródło: ''Ty'' * Krzyknę, radośnie krzyknę: – Jakie to szczęście, że krew jest czerwona! ** Źródło: ''* * * [Życie?]'' * Krzyż mieliście na piersi, a brauning w kieszeni,<br />Z Bogiem byli w sojuszu, a z mordercą w pakcie… ** Źródło: ''Pogrzeb prezydenta Narutowicza'' * Kto ja jestem? Kamień nagrobny<br />Z wyrytym Twoim imieniem. ** Źródło: ''Exegi monumentum'' * Kto z zielników, ziółek i przyziółków<br />ZIELA zerwie w podsłownym zaułku<br />i w zieliszczu, w szumnej zielbie świata,<br />Antenata znajdzie, Zielonata. ** Opis: przykłady zastosowania [[neologizm]]ów. ** Źródło: ''Zieleń'' ====L==== * Lipiec jest miesiącem, kiedy w tramwaju nie można otworzyć okna, którego w grudniu nie można zamknąć. ** Źródło: ''Cyganka oraz inne satyry i humoreski prozą, teksty kabaretowe i aforyzmy'', Wyd. Iskry, Warszawa 2011. ** Zobacz też: [[lipiec]], [[grudzień]] * (…) lubię: milczeć, deszcz, słowiki,<br /><br />Ilustrowanych pism roczniki<br /><br />(„Kłosy”, „Wędrowce”, „Tygodniki”)<br /><br />Grochówkę z boczkiem, bzy, jarmarki,<br /><br />Łacinę, las, pocztowe marki,<br /><br />Fachowe gwary, psy, Cyganów,<br /><br />Kolekcjonerów, szarlatanów,<br /><br />Etymologię, aptekarzy,<br /><br />Ungra warszawskie, kalendarze<br /><br />Wiek dziewiętnasty, bibliografię,<br />Lawendę, stare fotografie (…). ====M==== * Miauczy kotek: miau!<br />– Coś ty kotku miał? ** Źródło: ''Kotek'' (1938) w: ''Poezja dla dzieci. Antologia form i tematów'', wyb., układ i wstęp Ryszard Waksmund, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1987, s. 294. * Mięciutka, okrągła, delikatnym puchem omszona, wabi mnie ta brzoskwinia, budzi pożądanie, chcę ją wargami pieścić, miąć w palcach lekko, pieszczotliwie gładzić i dmuchać w puszek aksamitny. Szkoda, że cała nie jest tak dziewiczo blado-różowa, jak w tem – patrz – miejscu… ** Źródło: ''Brzoskwinia'' * Milczenie to tekst, który niezwykle łatwo jest błędnie zinterpretować. * Milionerzy umierają wszyscy, a z chorych na tyfus tylko 65%. ** Źródło: ''A to pan zna?'' * Miłość ci wszystko wybaczy,<br />Smutek zamieni ci w śmiech.<br />Miłość tak pięknie tłumaczy<br />Zdradę i kłamstwo i grzech. ** Źródło: ''Miłość ci wszystko wybaczy'' ** Opis: piosenka wykonywana przez [[Hanka Ordonówna|Hankę Ordonównę]]. * Mimozami jesień się zaczyna<br />Złotawa krucha i miła<br />To ty, to ty jesteś ta dziewczyna<br />Która do mnie na ulicę wychodziła.<br /><br />Od twoich listów pachniało w sieni,<br />gdym wracał zdyszany ze szkoły,<br />a po ulicach w lekkiej jesieni<br />fruwały za mną jasne anioły. ** Opis: wiersz śpiewany przez [[Czesław Niemen|Czesława Niemena]]. ** Źródło: ''Wspomnienie'' * Mój piesek Dżońcio – oto go macie – To mój największy w świecie przyjaciel. Codziennie w kącie kanapy siadam<br />I z moim Dżońciem gadam i gadam. Gadam i gadam, a Dżońcio milczy,<br />Lecz mnie rozumie piesek najmilszy. ** Źródło: ''Dżońcio'' * Murzynek Bambo w Afryce mieszka,<br />czarną ma skórę ten nasz koleżka.<br />Uczy się pilnie przez całe ranki<br />Ze swej murzyńskiej pierwszej czytanki.<br />A gdy do domu ze szkoły wraca,<br />Psoci, figluje – to jego praca.<br />Aż mama krzyczy: „Bambo, łobuzie!”<br />A Bambo czarną nadyma buzię.<br />Mama powiada: „Napij się mleka”<br />A on na drzewo mamie ucieka.<br />Mama powiada: „Chodź do kąpieli”,<br />A on się boi że się wybieli.<br />Lecz mama kocha swojego synka,<br />Bo dobry chłopak z tego murzynka.<br />Szkoda, że Bambo czarny, wesoły<br />nie chodzi razem z nami do szkoły. ** Źródło: ''Murzynek Bambo'' ====N==== * Na pierwszy znak, gdy serce drgnie,<br />ledwo drgnie, a już się wie,<br />że to właśnie ten, tylko ten. ** Źródło: ''Na pierwszy znak'' ** Opis: piosenka wykonywana przez [[Hanka Ordonówna|Hankę Ordonównę]]. * Na to wróbel zaterlikał:<br />„(…) Ćwir ćwir świrk!<br />Świr świr ćwirk!<br />Tu nie teatr<br />Ani cyrk!” ** Opis: użycie [[onomatopeja|wyrazów dźwiękonaśladowczych]] w celu imitowania języka [[ptak]]ów. ** Źródło: ''Ptasie radio'' w: ''Antologia poezji dziecięcej'', wyb. Jerzy Cieślikowski, Gabriela Frydrychowicz, Przemysława Matuszewska, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1991, s. 173. * Nagrobek, który postawił żonie swej pewien wdowiec niepocieszony: „Łzy moje nie wskrzeszą cię. Dlatego płaczę”. ** Źródło: ''A to pan zna?'' * Najukochańsza moja! byle być przy tobie,<br />Bez twej miłości nawet, ale z tobą być! ** Źródło: ''List zza oceanu'' * Nasza jest noc i oprócz niej nie mamy nic. ** Opis: tekst [[Tango (taniec)|tanga]] do muzyki Stefanii Górskiej. ** Źródło: piosenka ''Nasza jest noc'' z rewii ''Maj za pasem'' ====O==== * Ojczyzną moją jest Bóg,<br />Duch, Syn i Ojciec wszechświata.<br />Na każdej z moich dróg<br />Ku Niemu dusza ulata. ** Źródło: ''Skamander'', wyb. Ireneusz Opacki, t. 1–3, Uniwersytet Śląski, 1978, s. 8. * O, staroświecka młoda pani z Krakowa!<br />Strzeż się! Biskup pieni się i krzyczy: horrendum!<br />Na łąkę wychodzisz nocą po kwitnące słowa,<br />Tajne czynisz praktyki, aby pachniały ambrą i lawendą. ** Źródło: ''Do Marii Pawlikowskiej'' ** Zobacz też: [[Maria Pawlikowska-Jasnorzewska]] ====P==== * Pamiętaj: kiedy znów zdziczeję,<br />Odrzyj mnie z wichrów i ugłaskaj! ** Źródło: ''Erotyk'' w: ''Wybór poezji w nowym układzie'', wyd. Czytelnik, 1949, s. 230. * Pani pachnie jak tuberozy.<br />To nastraja i to podnieca<br />A ja lubię tuman narkozy,<br />A najbardziej – gdy jest kobieca<br />Mówię ładnie? I melodyjnie?<br />Zdania perlę jak z pereł kolię?<br />Pani patrzy – melancholijnie…<br />Skąd ma pani tę melancholię? ** Opis: także tekst piosenki z repertuaru [[Marek Grechuta|Marka Grechuty]]. ** Źródło: ''Sen złotowłosej'' ** Zobacz też: [[kolia]], [[melancholia]], [[tuberoza]] * Pojęcia takie jak: wieczność, bezgraniczność zaczynam rozumieć dopiero wtedy, gdy załatwiam jakąś sprawę w urzędzie. * Polak – bo moja nienawiść dla faszystów polskich jest większa niż faszystów innych narodowości. I uważam to za bardzo poważną cechę mojej polskości. ** Źródło: ''My, Żydzi polscy'' (1944) ** Zobacz też: [[Polacy]], [[faszyzm]] * (…) Potem z świrem frunął w lot!<br/ >A gałązka rozhuśtana<br/ >Jeszcze drży, uradowana,<br/ >Że ją tak rozpląsał trzpiot. ** Źródło: ''Ptak'' w: ''Piękna jesteś ziemio moja ojczysta. Antologia'', wyb. Jan Szczawiej, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1981, s. 197. * Po wypiciu jednej wódki wypij zaraz drugą, żeby tej pierwszej nie było w żołądku smutno. ** Źródło: [https://lodz.wyborcza.pl/lodz/56,125594,14594571,Wachal_spirytus_i_nosil_dziurawa_czapke__119__rocznica.html lodz.wyborcza.pl] * Płacze pani Słowikowa w gniazdku na akacji,<br />Bo pan Słowik przed dziewiątą miał być na kolacji.<br />Tak się godzin wyznaczonych pilnie zawsze trzyma,<br />A tu już po jedenastej – i Słowika nie ma! ** Źródło: ''Spóźniony słowik'' * Proszę! Zostaw mnie na drugie życie,<br />Jak na drugi rok w tej samej klasie. ** Źródło: ''Nauka'' * Próżnoś repliki się spodziewał<br />Nie dam ci prztyczka ani klapsa.<br />Nie powiem nawet pies cię jebał,<br />bo to mezalians byłby dla psa. ** Opis: fraszka, będąca odpowiedzią na antysemickie ataki w polskiej prasie. ** Źródło: ''Na pewnego endeka, co na mnie szczeka'' * Puszczała się dziewczyna, puszczała z miłości,<br />Puszczała dla pieniędzy, puszczała z litości,<br />Aż taką masę razy upadła moralnie,<br />Ze całkiem się skurwiła – i wpadła fatalnie,<br />Albowiem w ciążę zaszła od jednego z gości:<br />Tak powstał SKURWYSYNDYK MASY UPADŁOŚCI. ** Źródło: ''Upadłość'' w: ''Cztery wieki fraszki polskiej'', J. Przeworski, 1937, s. 433. ====R==== * Różo, różo, formalistko!<br />Różo, różo, bój się Boga! ** Źródło: ''Róża'' ====S==== * Słowem… nie wiem, jak to wyrazić… Kocham ciebie nieomal okropnie. ** Źródło: ''Wiersz powściągliwy'' * Socjały nudne i ponure,<br />Pedeki, neokatoliki,<br />Podskakiwacze pod kulturę,<br />Czciciele radia i fizyki,<br />Uczone małpy, ścisłowiedy,<br />Co oglądacie świat przez lupę<br />I wszystko wiecie: co, jak, kiedy,<br />Całujcie mnie wszyscy w dupę. ** Źródło: ''Wiersz, w którym autor grzecznie, ale stanowczo uprasza liczne zastępy bliźnich, aby go w dupę pocałowali'' * Spotkali się w święto o piątej przed kinem<br />Miejscowa idiotka z tutejszym kretynem. Tutejsza idiotko – rzekł kretyn miejscowy – Czy pragniesz pójść ze mną na film przebojowy? Miejscowa kretynka odrzekła: – Z ochotą,<br />Albowiem cię kocham, tutejszy idioto. Więc kretyn miejscowy uśmiechnął się słodko<br />I poszedł do kina z tutejszą idiotką. Na miłym macaniu spłynęła godzinka<br />I była szczęśliwa miejscowa kretynka. ** Źródło: ''Karta z dziejów ludzkości'' * Sterczy w ścianie taki pstryczek,<br />Mały pstryczek-elektryczek,<br />Jak tym pstryczkiem zrobić pstryk,<br />To się widno robi w mig. ** Źródło: ''Pstryk'' * Stoi na stacji lokomotywa,<br />Ciężka, ogromna i pot z niej spływa –<br />Tłusta oliwa.<br />Stoi i sapie, dyszy i dmucha,<br />Żar z rozgrzanego jej brzucha bucha. ** Źródło: ''Lokomotywa'' w: ''Antologia poezji dziecięcej'', op. cit., s. 166. * Sumienie to jest ten cichy głosik, który szepce, że ktoś patrzy. ** Źródło: ''Cicer cum Caule, czyli groch z kapustąpe. Panopticum i archiwum kultury'', wyd. Czytelnik, 1963, s. 234. * Szkoda papieru i atramentu<br />Szkoda peiperu i putramentu<br />Szkoda Przybosia, szkoda Miłosza<br />Wszystko to pójdzie razem do kosza. ** Opis: fraszka ''Na awangardę'' ** Źródło: Andrzej Stawar, ''O Gałczyńskim'', Czytelnik, Warszawa 1959, s. 139. ** Zobacz też: [[Tadeusz Peiper]], [[Julian Przyboś]], [[Czesław Miłosz]] * Szkoda, że całe niebo<br />Nie jest z tortu czekoladowego…<br />Jaki piękny byłby wtedy świat!<br />Leżałbym sobie, jak leżę,<br />Na tej murawie świeżej,<br />Wyciągnąłbym tylko rękę<br />I jadł… i jadł… i jadł… ** Źródło: ''Dyzio marzyciel'' * Szkoło! Szkoło!<br />Gdy cię wspominam,<br />Tęsknota w serce się wgryza.<br />Oczy mam pełne łez! ** Źródło: ''Nad Cezarem'' * Szukałem tego w Paryżu, szukałem w Berlinie i Rzymie,<br />A to za oknem było i miało polskie imię. ** Źródło: ''Cel'' w: ''Piękna jesteś ziemio moja ojczysta'', op. cit., s. 6. * Szur, szur, szur, gwar, gwar, gwar,<br />Suną tysiące rozwydrzonych par,<br />– A dalej! A dalej! A dalej! W ciemne zieleńce, do alej,<br />Na ławce, psiekrwie, na trawce,<br />Naróbcie Polsce bachorów,<br />Wijcie się, psiekrwie, wijcie,<br />W szynkach narożnych pijcie,<br />Rozrzućcie więcej „kawalerskich chorób”! ** Źródło: ''Wiosna. Dytyramb'' ====T==== * Tańcowały dwa Michały,<br />Jeden duży, drugi mały.<br />Jak ten duży zaczął krążyć,<br />To ten mały nie mógł zdążyć. ** Źródło: ''Dwa Michały'' * Tu leży wieszcz,<br />Przechodniu, nie szcz. ** Źródło: ''Antologia poezji głupich i mądrych Polaków'', wyb. Ludwik Stomma, Polska Oficyna Wyd. BGW, 1995, s. 116. * Ty trzymasz mnie na ziemi,<br />Ty wznosisz mnie do nieba,<br />Tyś jest mi tutaj wszystkim,<br />Po co aż tam iść trzeba. ** Źródło: ''Ty'' * Tylko niemowlęta piją wódkę z zagrychą. ** Opis: do [[Roman Brandstaetter|Romana Brandstaettera]]. ** Źródło: [https://www.gosc.pl/doc/1792791.Slad-krzyza-na-trumnie gosc.pl] ====U==== * Używaj aforyzmów: „Nie to ładne co ładne, ale co się komu podoba” oraz „Są gusta i guściki” (Uwaga! Mów: „Biusta i biuściki” – a będzie jeszcze śmieszniej). ** Źródło: ''Dalsze wskazówki dla dowcipnisiów.'' ====W==== * W brzoskwinię ciepłą, dłońmi moimi utuloną, tak miękką już, że sok lada chwila puści, wpijam się tym wszystkim, czym są usta… O, mięso kwietne! O, soku, któryś krążył w drzewie, pędzony tajemniczą mocą życia! Soku, którym nabrzmiał płód w cieple wiosny i słońca! Piję, gniotę, wysysam. Czy całowałem usta Twoje? ** Źródło: ''Brzoskwinia'' * W naturze nie ma linii prostej,<br />Ludzki to wymysł sztuczny.<br />Patrząc w skłębione żyworosty,<br />Chaosu, chaosu się uczmy.<br />Pogięty, kręty i strzępiasty<br />Jest każdy stwór w naturze,<br />A prostą linią łączą gwiazdy<br />Głupcy i tchórze. ** Źródło: ''Spostrzeżenie'' w: ''Wybór poezji'', PIW, 1961, s. 152. * W – stanęło do góry dnem i udaje, że jest M. ** Źródło: ''Abecadło'' * Warto, warto żyć. Mgławo jest za oknami,<br />Zaraz listonosz zadzwoni,<br />Ustami przypadam do dłoni,<br />Całuje cień twojej woni… Przyjdziesz – będziemy sami,<br />Jedyni i zakochani. ** Źródło: ''Intymny wiersz'' * Wasze słowa są, jak salonowe pieski,<br />A moje – jak wściekłe psy!<br />Pal licho wasze arabeski i burleski ** Źródło: ''Słowem do krwi!'' * Wiem, że zawsze trafię, którą pójdę drogą,<br />Bo wszystkie moje drogi prowadzą do Ciebie. ** Źródło: ''Zmęczony burz szaleństwem, jak statek pijany'' * Włóczęga: człowiek, który nazywałby się turystą, gdyby miał pieniądze. ====Z==== * Za zdrowie Kaczkosi, co Żydom wodę nosi! * Za zdrowie dzięcioła i za zdrowie dudka! * Zakochałem się w tobie, pani, w pewnej mierze, rzekłbym, niebywale. ** Źródło: ''Wiersz powściągliwy'' * Zamiast pić – odkładaj do PKO. Gdy się zbierze większa sumka – przepij. ** Źródło: [https://lodz.wyborcza.pl/lodz/56,125594,14594571,Wachal_spirytus_i_nosil_dziurawa_czapke__119__rocznica.html lodz.wyborcza.pl] * Zasadził dziadek rzepkę w ogrodzie,<br />Chodził tę rzepkę oglądać co dzień. Wyrosła rzepka jędrna i krzepka,<br />Schrupać by rzepkę z kawałkiem chlebka! ** Źródło: ''Rzepka'' * Zbiry, katy, wyrzutki,<br />Wisielce, prostytutki,<br />Syfilitycy, nożownicy,<br />Łotry, złodzieje, chlacze wódki. ** Źródło: ''Chrystus miasta'' * Zdrowie twoje w gębę moję! * Znałem człowieka, który umarł pionowo: powiesili go. ** Źródło: ''Żądło i miód mądrości. Antologia aforyzmu polskiego'', wyb. Kazimierz Orzechowski, Ossolineum, 1977, s. 106. * Zmęczony burz szaleństwem, jak statek pijany,<br />Już niczego nie pragnę, jeno wielkiej ciszy<br />I kogoś, kto zrozumie mój żal nienazwany,<br />Kogoś, kto mą bezsłowną tęsknotę usłyszy;<br />Kogoś, kto jasną duszą życie mi przepoi,<br />Iżbym w spokoju bożym wypoczął po męce,<br />Kogoś, kto rozszalałe serce uspokoi,<br />Kładąc na moje oczy miłosierne ręce. ** Źródło: ''Zmęczony burz szaleństwem, jak statek pijany'' * Z miłością wpadłem już nie raz,<br />Bo mam demokratyczne serce,<br />I tak się stało, proszę was,<br />Że zakochałem się w kelnerce. ** Źródło: ''Przygoda z kelnerką'' * Z przemodlenia, z przeomdlenia senny,<br />w parku płakałem szeptanymi słowy.<br />Księżyc z chmurek prześwitywał jesienny,<br />od mimozy złotej majowy. ** Opis: wiersz śpiewany przez [[Czesław Niemen|Czesława Niemena]]. ** Źródło: ''Wspomnienie'' ====Ż==== * „Żeby kózka nie skakała,<br />Toby nóżki nie złamała”<br />Prawda,<br />Ale gdyby nie skakała,<br />Toby smutne życie miała. ** Źródło: ''Skakanka'' * Żeby móc „zacisnąć pasa”, trzeba najpierw mieć spodnie. ** Źródło: ''Cyganka oraz inne satyry i humoreski prozą, teksty kabaretowe i aforyzmy'', Wyd. Iskry, Warszawa 2011. ** Zobacz też: [[pas]], [[spodnie]] * Żyj tak, aby znajomym zrobiło się nudno, gdy umrzesz. ** Źródło: Mariusz Urbanek, ''Tuwim'', Wydawn. Dolnośląskie, 2004, s. 195. ==O Julianie Tuwimie== * Ale się ten Tuwim wgryzł w język polski, tak się wgryzł, aż się przegryzł na drugą stronę. ** Autor: [[Stefan Żeromski]] ** Źródło: [[Antoni Słonimski]], ''Alfabet wspomnień'', PIW, 1989, s. 238. ** Zobacz też: [[język polski]] * Gdyby tylko miał więcej oleju w głowie! Jakiż to był ograniczony człowiek, można z nim było mówić tylko o myszach, o czarownicach, o różnych dziwactwach – i o wierszach, i wtedy była rozkosz. Czysta wściekłość mnie bierze na myśl, że można być świetnym poetą i bardzo głupim człowiekiem. Irytujące, a jednak prawdziwe. On był wielki i głupi. ** Autor: [[Kazimierz Wierzyński]] ** Źródło: Piotr Lisiewicz, ''Stworzony lewą ręką'', „Niezależna Gazeta Polska”, 5 maja 2006 * Kto Tuwima wiersz przepisał<br />Jako własny Tobie wysłał<br />Kto, no powiedz, kto? ** Autor: [[Czerwone Gitary]], utwór ''Tak bardzo się starałem'' * Po jednym z pierwszych pokazowych procesów Tuwim ocalił od śmierci skazanych na śmierć chłopców z Narodowych Sił Zbrojnych. Żona jednego z nich przyszła do niego, błagając, by wstawił się u Bolesława Bieruta, bo jako wielki poeta miał do niego łatwy dostęp. „Co tobie, Tuwimowi, do tego enkawudzisty Bieruta?” – pytała go jedna z przyjaciółek. Ale Tuwim zrobił to, co tylko Tuwim mógł zrobić w tym całym swoim boskim i nieboskim szaleństwie. Stanął przed enkawudzistą Bierutem i zaklął go na krzyż Chrystusa, żeby ułaskawił tych chłopców. I Bierut ich ułaskawił. (…) On dobrze wiedział, czym były Narodowe Siły Zbrojne. Sugerowano mu zresztą, że ci chłopcy byli oskarżani również o mordowanie Żydów, co w tym przypadku było oskarżeniem fałszywym, ale Tuwim mógł je przecież mieć za prawdziwe. A mimo to uczynił to, co uczynił. ** Autor: [[Piotr Matywiecki]] ** Źródło: rozmowa Jarosława Mikołajewskiego, ''Nagie życie'', „Gazeta Wyborcza”, 22–23 czerwca 2013. ** Zobacz też: [[Bolesław Bierut]], [[Narodowe Siły Zbrojne]] * Wiem – samotne są słowa poety,<br />komuż zatem poświęcić je mam, (…)<br />– Największemu współcześnie poecie,<br />– Tuwimowi poświęcam ten tom. ** Autor: [[Tadeusz Hollender]], ''Dedykacja'' ze zbioru ''Ludzie i pomniki'' (1938) * Z Tuwimem można tylko o jednej rzeczy mówić: o Mickiewiczu. ** Autor: [[Jarosław Iwaszkiewicz]] ** Źródło: [https://lodz.wyborcza.pl/lodz/56,125594,14594571,Wachal_spirytus_i_nosil_dziurawa_czapke__119__rocznica.html lodz.wyborcza.pl] ==Zobacz też== * [[kabaret Morskie Oko]] * [[kabaret Perskie Oko]] * [[Qui Pro Quo]] {{SORTUJ:Tuwim, Julian}} [[Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy]] [[Kategoria:Polscy poeci dwudziestolecia międzywojennego]] [[Kategoria:Polscy tekściarze]] [[Kategoria:Polscy tłumacze]] [[Kategoria:Polscy Żydzi]] [[Kategoria:Skamander]] [[Kategoria:Twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej]] 26tmbtrlgxh16qgtr62672vq0fv7z70 0 90 651228 645898 2026-11-03T17:25:49Z Abraham 106 /* J */ + cytat z Rogowskiego 651228 wikitext text/x-wiki '''[[w:Bóg|Bóg]]''' – pojęcie leżące u podstaw większości wierzeń [[religia|religijnych]]. {{IndeksPL}} [[Plik:Creation of the Sun and Moon face detail.jpg|mały|{{center|Bóg Ojciec na fresku [[Michał Anioł|Michała Anioła]]}}]] [[Plik:Allah-green.svg|mały|{{center|Kaligrafia imienia Allah}}]] [[Plik:Altes Museum - Antikensammlung 058.JPG|mały|{{center|[[Zeus]], posąg antyczny}}]] ==A== * A Bóg życia istnieje niezależnie od tego, czy w Niego wierzymy, czy nie. On jest Stwórcą, źródłem istnienia. Jego imię: „Jest, Który Jest”. ** Autor: [[Stefan Wyszyński]] ** Opis: w przemówieniu do lekarzy, Warszawa, 7 czerwca 1959. ** Źródło: [https://opoka.org.pl/biblioteka/T/TH/THO/niedziela200921-wyszynski.html Anna Rastawicka, ''Nieustraszony rzecznik człowieka''], opoka.org.pl, 21 maja 2009. * A czy Bóg, gdyby chciał, mógłby stworzyć drugiego Boga, takiego samego – przecież jest wszechmocny. Wtedyby się nie nudził. ** Autor: [[Stanisław Ignacy Witkiewicz]], ''[[Pożegnanie jesieni]]'' * A ja wam mówię, że Bóg ma też noce bezsenne. ** Autor: [[Maria Konopnicka]], ''Z długiej się nocy…'' * A kto się Boga boi, ten się nic nie boi. ** Autor: [[Adam Mickiewicz]], ''[[Dziady (dramat)|Dziady]]'' * A może Bóg upatrzył mnie sobie na ateistę? ** Autor: [[Stanisław Jerzy Lec]], ''[[Myśli nieuczesane]]'', Wyd. Literackie, Kraków 1974, s. 9. * Ani Boga, ani pana. ** ''Ni Dieu, ni maitre.'' (fr.) ** Autor: [[Louis Auguste Blanqui]] ** Opis: Tytuł gazety wydawanej przez Blanqui. Cytat potem stał się sloganem używanym przez anarchistów w Anglii, od końca XIX wieku. ** Źródło: [[Henryk Markiewicz]] i [[Andrzej Romanowski]], ''Skrzydlate słowa'', wyd. PIW, Warszawa 1990, ISBN 8306011414, s. 110 ** Zobacz też: [[pan]] * Ateista, podobnie jak chrześcijanin, utrzymuje, że wiemy, czy Bóg jest, czy go nie ma: chrześcijanin twierdzi, że wiemy, iż Bóg jest, ateista – że wiemy, iż go nie ma. Tymczasem agnostyk zawiesza sąd, utrzymując, że nie ma dostatecznych podstaw, by przyjąć lub zaprzeczyć istnieniu Boga. ** Autor: [[Bertrand Russell]], ''Kto to jest agnostyk?'' ** Zobacz też: [[ateizm]], [[agnostycyzm]], [[chrześcijaństwo]] * Aż do śmierci stawaj do zapasów o prawdę, a Pan Bóg będzie walczył o ciebie. ** Źródło: ''[[Biblia (literatura)|Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu]]'', wyd. Pallottinum, 1980, ''[[Mądrość Syracha]]'' 4, 28 ==B== * Bardziej wierzę Bogu niż własnemu doświadczeniu. ** Autor: [[Piotr z Alkantary]] ** Źródło: [http://www.brewiarz.pl/x_15/1910w5/godzczyt.php3 ''List do św. Teresy z Avila''], Annales Minorum, XIX, str. 341. * Boga można było uniknąć, gdyby ludzie zawierzyli swojej mądrości. ** Autor: [[Janusz Leon Wiśniewski]], ''[[Los powtórzony]]'' * Boga nikt nigdy nie widział, Ten Jednorodzony Bóg, który jest w łonie Ojca, [o Nim] pouczył. ** Autor: [[Jan Apostoł]], ''[[Ewangelia Jana]]'' 1, 18 w: ''Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu'', wyd. Pallottinum, 1980 * Boga poznajesz nie tyle rozumem, nawet nie sercem, ale poprzez poczucie całkowitej zależności od Niego, podobne do tego uczucia, którego doznaje niemowlę w rękach matki. Nie wie ono, kto je trzyma, kto ogrzewa, kto karmi… ale wie, że jest ktoś, i mało tego, że wie – kocha go. ** Autor: [[Lew Tołstoj]] * Bogu dzięki. ** ''Deo gratias.'' (łac.) ** Opis: [[Sentencje i zwroty łacińskie|zwrot łaciński]]. * Boża pedagogia działa w tym wypadku jako wyraz miłości i miłosierdzia. Przywraca człowiekowi sens wdzięczności, czyniąc się dla niego darem przyjmowanym z wolnością. Innym razem daje mu odczuć cały ciężar grzechu, który jest zniewagą Boga, śmiercią i pustką człowieka. Wychowuje go także do wybierania między obecnością a nieobecnością Bożą: człowiek nie powinien dać się kierować sentymentami sprawiedliwości lub niesprawiedliwości, ale wiarą i miłością. Bóg jest jednakowo Ojcem miłującym w godzinach radości i w momentach bólu. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: o Bogu w nauczaniu [[Jan od Krzyża|świętego Jana od Krzyża]]. ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-o-sw-janie-od-krzyza ''Św. Jan od Krzyża, Mistrz w wierze''], teologiapolityczna.pl, 12 grudnia 2018. * Boże mój, Boże mój, czemuś mnie opuścił? ** ''Eli, Eli, lema sabachthani?'' lub ''Eloi, Eloi, lema sabachthani.'' (gr. transkrypcja słów aramejskich) ** Autor: [[Jezus Chrystus]] ** Opis: przed śmiercią. ** Źródło: ''Biblia'', ''[[Ewangelia Mateusza]]'' 27, 46 * Boże wielki, wyciągnij nas kiedyś z bzdury. ** Autor: [[Witold Gombrowicz]], ''[[Dziennik (Witold Gombrowicz)|Dziennik]]'' * Boże, chroń króla (królową). ** ''God Save the King (Queen).'' (ang.) ** Autor: [[anonim]], ''God Save the King'', angielski hymn narodowy * Boże, miej sam siebie w opiece. Bo jak o siebie nie zadbasz, to kto zadba o nas? ** Autor: Jerzy Andrzej Masłowski, ''Pożegnania '68'' (dramat sceniczny, 2012) * Boże, po stokroć święty, mocny i uśmiechnięty… Uśmiechnij się nade mną. ** Autor: [[Jan Twardowski]], ''Suplikacje'' * Boże, spraw, by nam się chciało, tak jak nam się nie chce. ** Autor: [[Alan Alexander Milne]], ''[[Kubuś Puchatek]]'', 1926, tłum. Irena Tuwim * Boże, Ty to widzisz i nie grzmisz? ** Autor: [[Henryk Sienkiewicz]], ''[[Ogniem i mieczem]]'', t. II, rozdz. VI * Boże, zbaw ludzi od ludzi. ** Autor: [[Urszula Zybura]] * Bóg bowiem opiekując się wszystkimi, zwłaszcza nieszczęśliwymi, rozprasza nasz lęk, pobudza wiarę i nadzieję, zwalcza nieufność i dodaje otuchy w małoduszności. ** Autor: św. [[Bernard z Clairvaux]], ''O Bogarodzicy Pośredniczce'' * Bóg czasem bywa bardzo surowy, ale nigdy ponad to, co człowiek może znieść. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''[[Piąta góra]]'', 1996, tłum. Basia Stępień i Grażyna Misiorowska ** Zobacz też: [[człowiek]] * Bóg dał człowiekowi pożywienie, a diabeł kucharzy. ** Autor: [[Lew Tołstoj]] * Bóg dał nam życie, ale rządzi światem diabeł. ** Autor: [[Carlos Ruiz Zafón]], ''[[Cień wiatru]]'', 2001, tłum. Beata Fabjańska-Potapczuk i Carlos Marrodán Casas ** Zobacz też: [[diabeł]], [[świat]], [[życie]] * Bóg dostraja swoje słowa do miary człowieka. ** Autor: [[Edyta Stein]] ** Źródło: [https://www.gosc.pl/doc/5737096.Zydowka-ateistka-karmelitanka/2 ''Żydówka, ateistka, karmelitanka ''], gosc.pl, 9 sierpnia 2019. * Bóg działa powoli. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. * Bóg i przyroda to jedno. ** Autor: [[Fiodor Dostojewski]], ''[[Biesy]]'' ** Zobacz też: [[przyroda]] * Bóg jest miłosierny i wspaniałomyślny ponad wszelkie pojęcia i nagradza przeobficie już samą decyzję oddania się Jemu. ** Autor: [[Edyta Stein]] ** Źródło: [https://www.gosc.pl/doc/5737096.Zydowka-ateistka-karmelitanka/2 ''Żydówka, ateistka, karmelitanka ''], gosc.pl, 9 sierpnia 2019. * Bóg nie może być Bogiem, najpierw musi on stać się diabłem. (…) Muszę przyznać boskość diabłu za krótką godzinę i niech diabelskość będzie przypisana do naszego Boga. Ale to pierwsze dni jeszcze. W końcu możemy rzeczywiście powiedzieć: Jego dobroć i lojalność panuje nad nami. ** Autor: [[Marcin Luter]] ** Źródło: ''Wider die stürmenden Bauern, Weimar Edition of Luther’s Writings'' 31, s. 249. * Bóg i moje prawo. ** ''Dieu et mon droit'' (fr.) ** Opis: dewiza [[Ryszard Lwie Serce|Ryszarda Lwie Serce]] i korony [[Anglia|angielskiej]]. ** Źródło: Krzysztof Bąkała, ''Historia symboliczna'', Egros, 2010, s. 24. * Bóg jest bogiem pokornych, odrzuconych, dręczonych, uciśnionych, zdesperowanych i tych, którzy zostali zredukowani do niczego. ** Autor: [[Marcin Luter]] ** Źródło: Kazimierz Bem, Jarosław Makowski, ''Bóg skandalicznie bezbronny'', „Gazeta Wyborcza”, 23–25 kwietnia 2011 * Bóg jest Bogiem, który ma preferencyjną opcję dla ubogich. ** Autor: [[Gustavo Gutiérrez]], ''Teologia wyzwolenia. Historia, polityka i zbawienie'', Warszawa 1976, wyd. Pax * Bóg jest jak wiatr: nie widzisz Go, ale czujesz. ** Źródło: film ''[[Szkoła uczuć]]'' ** Zobacz też: [[wiatr]] * Bóg jest jedynym bytem, który aby rządzić, wcale nie potrzebuje istnieć. ** Autor: [[Charles Baudelaire]] * Bóg jest zawsze po stronie wielkich batalionów. ** ''Dieu est toujours pour les gros bataillons.'' (fr.) ** Autor: [[Henri de Turenne]] ** Opis: cytat przypisywany. ** Źródło: Voltaire, list do marszałka le Riche, 1770, cyt. za: [[Henryk Markiewicz]], Andrzej Romanowski, ''Skrzydlate słowa'', PIW, Warszawa 1990 * Bóg jest martwy. ** ''Gott ist tot!'' (niem.) ** Autor: [[Friedrich Nietzsche]], ''[[Tako rzecze Zaratustra]]'', przedmowa, 2 * Bóg jest matematykiem. ** Autor: [[Johannes Kepler]] * Bóg jest miłością. ** Autor: [[Jan Apostoł]], ''[[1 List Jana]]'' 4, 8 * Bóg jest nieskończony w swym miłosierdziu i nieubłagany w swej surowości dla tych, którym brak odwagi, by się odważyć. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. ** Zobacz też: [[odwaga]] * Bóg jest w każdym procesie. Bóg pulsuje w przemianach. Raz jest, raz jest go mniej, ale czasem nie ma go wcale. Bóg bowiem przejawia się nawet w tym, że go nie ma. ** Autor: [[Olga Tokarczuk]], ''Prawiek i inne czasy'', Wydawn. Ruta, 2000, s. 113. * Bóg jest we wszystkim, co nas otacza, trzeba go przeczuwać, przeżywać. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''[[Pielgrzym (powieść)|Pielgrzym]]'', 1987, tłum. Krystyna Szeżyńska-Maćkowiak * Bóg jest Wszechmocny (…). Może wszystko i nic nie jest Mu zakazane. Inaczej musiałby istnieć ktoś potężniejszy od Niego, kto zabroniłby Mu pewnych rzeczy. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. * Bóg jest, a mimo to ludzie sądzą, że trzeba Go nadal szukać, bo trudno im się pogodzić z tym, że życie jest aktem wiary. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''[[Weronika postanawia umrzeć]]'', 1998, tłum. Basia Stępień i Grażyna Misiorowska ** Zobacz też: [[wiara]] * Bóg ma na pewno własne zamysły i nic po ludzkim planowaniu. ** Autor: [[Hanna Kowalewska]], ''[[Julita i huśtawki]]'', 2003 * Bóg ma za dużo ważnych spraw na głowie, aby ustalać przeznaczenie całego tego mrowiska ludzi. ** Autor: [[Janusz Leon Wiśniewski]], ''[[S@motność w sieci]]'', 2001 * Bóg ma skrzynie bez wieka dla każdego człowieka. ** Autor: [[Matka Teresa od św. Józefa]] ** Źródło: z wyboru sentencji mądrościowych na stronie [https://archive.ph/FGOdP www.karmel.pl] * Bóg mi powierzył humor Polaków. ** Autor: [[Antoni Słonimski]] ** Opis: parafraza słów ks. J. Poniatowskiego: „Bóg mi powierzył honor Polaków”. ** Źródło: [[Agnieszka Osiecka]], ''Szpetni czterdziestoletni'', 1985 * Bóg mi wybaczy. To jego fach. ** ''Dieu me pardonnera. C’est son métier.'' (fr.) ** Autor: [[Heinrich Heine]] ** Opis: [[ostatnie słowa]], 1856. ** Źródło: [[Władysław Kopaliński]], [http://www.slownik-online.pl/kopalinski/EC979C4B848D20E3412565B8001B7F3C.php ''Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych''] * Bóg może wszystko. Gdyby ograniczył się tylko do czynienia tego, co nazywamy Dobrem, nie moglibyśmy nazwać Go Wszechmogącym. Panowałby jedynie nad częścią Wszechświata i musiałby istnieć ktoś odeń potężniejszy, oceniający Jego czyny. Wtedy wolałbym oddawać cześć temu Najpotężniejszemu. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. * Bóg na moment zasypia, my na moment rezygnujemy ze szczytnych celów i rodzi się zbrodnia. ** Autor: [[Jerzy Pilch]], ''[[Miasto utrapienia]]'', 2004 ** Zobacz też: [[zbrodnia]] * Bóg nie istnieje w oderwaniu od ludzkich myśli o nim. ** Autor: [[Scott Atran]], amerykański antropolog ** Źródło: ''Nauka. Bluźniercy i awangardyści'', „Polityka”, wyd. 35–43, Wyd. Prasowe Polityka, 2007, s. 29. * Bóg nie jest mściwy, Bóg jest miłością. Jedyna kara, po jaką sięga, polega na przymuszeniu tego, kto przerwał dzieło miłości, do jego kontynuacji. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Pielgrzym'', op. cit. * Bóg nie stworzył wszechświata. ** Autor: [[Stephen Hawking]] ** Źródło: Tomasz Stawiszyński, [https://wiadomosci.onet.pl/kiosk/zbedny-bog,1,3659162,kiosk-wiadomosc.html ''Zbędny Bóg'', onet.pl, 13 września 2010] * Bóg odsłania przyszłość niesłychanie rzadko i tylko wtedy, kiedy została zapisana po to, by odmienić jej bieg. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''[[Alchemik]]'', 1988, tłum. Basia Stępień i Andrzej Kowalski * Bóg oparł swe dzieło na jednym tylko filarze: miłości. ** Autor: [[Carmen Sylva]] * Bóg pilnuje, żeby silnym było dobrze, a słabym źle. ** Autor: [[Czesław Miłosz]], ''[[Dolina Issy]]'' * Bóg pozostaje na uboczu, Alu Juniorze, ale Szatan wśród ludzi nie musi obawiać się upadku. ** Autor: [[Orson Scott Card]], ''[[Siódmy syn]]'', tłum. [[Piotr W. Cholewa]] * Bóg przejawiał swą obecność w jaskiniach naszych praprzodków, dla nich istniał w piorunach; kiedy człowiek odkrył, że to zjawisko naturalne, On zamieszkał w niektórych zwierzętach i świętych drzewach. Nadeszła epoka, kiedy istniał wyłącznie w katakumbach (…). Lecz przez cały czas przepełniał ludzkie serca, przybierając postać Miłości. Za naszych czasów Bóg jest tylko ideą, niemal dowiedzioną naukowo. Ale na tym etapie istnienia dokonuje zwrotu i wszystko zaczyna się od nowa. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Pielgrzym'', op. cit. * Bóg tak chce. ** ''Dieu le veut.'' (fr.) ** Autor: [[Urban II]] ** Opis: hasło I wyprawy krzyżowej (1095–1099). ** Źródło: ''Penny cyclopaedia of the Society for the Diffusion of Useful Knowledge'', t. 25–26, C. Knight, 1843, s. 43. * Bóg także był autorem: jego proza to mężczyzna, jego poezja to kobieta. ** Autor: [[Napoleon Bonaparte]] * Bóg tkwi w szczegółach. ** Autor: [[Jonathan Carroll]], ''Drewniane morze'', 2001 * Bóg to księgowy, który obiecuje wyrównanie niesprawiedliwych bilansów między śmiertelnikami. Oto właśnie dobra nowina monoteizmu: obietnica, że ludzkie cierpienie i nieszczęście ofiar zostaną zrekompensowane  –  równowaga między akcją i reakcją, sprawiedliwością i cierpieniem zostanie przywrócona. Potrzeba do tego wyobrażenia końca świata. Postulat wyższego świata to postulat moralny. W świetle tej analizy rozumiemy, czym były ruchy komunistyczne czy anarchistyczne, chcące wykorzystywać ziemski gniew do realizacji polityki najwyższej zemsty. ** Autor: [[Peter Sloterdijk]] ** Źródło: Nicolas Truong, [https://archive.ph/wjDbt ''Sloterdijk: 11 września Kryształowy Pałac pozostał nietknięty'', wywiad dla „Philosophie magazine”, krytykapolityczna.pl, 10 września 2011, tłum. Maciej Kropiwnicki] * Bóg to tylko (neuro) peptyd. ** Autor: [[Janusz Leon Wiśniewski]], ''[[Los powtórzony]]'', 2004 * Bóg ukarał go i oddał w ręce kobiety. ** Źródło: ''[[Biblia (katolicka)#Księga Judyty|Biblia]]'', ''Księga Judyty'' * Bóg ukrył piekło w samym sercu raju. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''[[Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam]]'', tłum. Basia Stępień i Andrzej Kowalski ** Zobacz też: [[piekło]], [[raj]] * Bóg ustawia wskazówki. ** Autor: [[Martin Luther]] * Bóg w historii zbawienia zbawił lud. Nie ma się pełnej tożsamości bez przynależności do ludu. Nikt z nas nie zbawia się sam, jako pojedyncza jednostka, lecz Bóg przyciąga nas ku sobie, mając na uwadze złożoną sieć relacji międzyosobowych, które tworzą wspólnotę ludzką. ** Autor: [[Franciszek (papież)]] ** Źródło: rozmowa o. Antonio Spadaro, „Civiltà Cattolica”, tłum. Paweł Bravo i o. Kasper Mariusz Kaproń, ''Leczmy rany'', „Tygodnik Powszechny” nr 39, 29 września 2013. * Bóg wysłuchuje tych, którzy błagają o łaskę zapomnienia dla nienawiści, lecz głuchy jest na głos tych, którzy chcą uciec przed miłością. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. * Bóg z maszyny (teatralnej). ** ''Theos ek mechanes.'' (gr.) ** Autor: [[Sokrates]] ** Opis: znane w łac. tłum.: ''Deus ex machina''. ** Znaczenie: nagle, niespodziewanie. ** Źródło: ''Łacińska terminologia prawnicza'', oprac. Jerzy Zajadło, wyd. Wolters Kluwer Polska, 2009, s. 206. * Bóg z nami. ** ''Gott mit uns.'' (niem.) ** Opis: napis na klamrach u pasów [[żołnierz]]y [[Niemcy|niemieckich]] podczas [[I wojna światowa|I]] i [[II wojna światowa|II wojny światowej]]. ** Źródło: Aleksander W. Pylcyn, ''Byłem dowódcą Oficerskiej Kompanii Karnej Armii Czerwonej'', Bellona, 2009, s. 170. * Bóg zapładniał ludzkie serca tylko niemożliwymi marzeniami. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. ** Zobacz też: [[marzenie]], [[serce]] * (…) bóg zaś w gruncie rzeczy nie jest niczym innym, jak wywyższonym ojcem. I tutaj, jak w przypadku totemizmu, psychoanaliza radzi nam wierzyć wierzącym, którzy mienią boga „ojcem”, tak jak totem mienili „przodkiem”. Jeśli psychoanaliza w ogóle zasługuje na jakąś uwagę, to uznać trzeba, że udział ojca w powstaniu idei boga musi być bardzo ważny, niezależnie od wszelkich innych początków i znaczeń boga, na które psychoanaliza nie może rzucić światła. ** Autor: [[Sigmund Freud]], ''Totem i tabu'' ** Zobacz też: [[ojciec]] * Bóg zawsze daje swym dzieciom powtórną szansę. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. * Bóg zna przeszłość, teraźniejszość i przyszłość. ** Autor: [[Paulo Coelho]], [[Weronika postanawia umrzeć]], op. cit. ** Zobacz też: [[przeszłość]], [[przyszłość]], [[teraźniejszość]] * [[Bóg, Honor, Ojczyzna]]. ** Opis: od 1993 oficjalna dewiza Wojska Polskiego. ** Źródło: Grzegorz Nowik, ''Straż nad Wisłą'', Oficyna Wydawnicza Rytm, 2001, s. 807. ** Zobacz też: [[honor]], [[ojczyzna]] * Bóg – jest w trzech osobach: potężna inteligencja, nieskończona energia, natura. ** Autor: [[Albert Einstein]] * Bój się Boga – idź do czarta. ** Autor: [[Aleksander Fredro]], ''[[Zemsta (komedia)|Zemsta]]'' * Być może człowiek zdradza swój los, bo Bóg się od niego oddalił. Kiedy już zasiał w ludzkich sercach marzenia z czasów, w których wszystko było możliwe, sam zwrócił się ku nowym sprawom. Świat zmienił się, życie stało się trudniejsze, lecz Pan nie powrócił więcej, by zmienić ludzkie marzenia. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. ==C== * Celem życia człowieka jest wędrówka do Boga. ** Autor: [[Leopold Staff]] * Chociaż byśmy przegrali życie w oczach świata i świat by się nas wyrzekł skazując na śmierć, jak łotrów na ukrzyżowanie – jest to ocena świata. Pozostaje jeszcze ocena Boga. Bóg przekreśla wyrok świata – ''winien jest śmierci'' – i ogłasza swój Boży wyrok – ''Dziś jeszcze będziesz ze mną w raju''. ** Autor: [[Stefan Wyszyński]] ** Źródło: [https://web.archive.org/web/20080118053527/http://www.warszawa.mazowsze.pl/panel/rastawicka.htm Anna Rastawicka, ''Polska racja stanu w nauczaniu Stefana kardynała Wyszyńskiego''], warszawa.mazowsze.pl * Choć są różne grzeczne nacje na świecie, przecie Bóg nasze szczególnie w miłosierdziu swojem przyozdobił. ** Autor: [[Henryk Sienkiewicz]] ** Źródło: [[Potop (powieść)|''Potop'']], [[s:Potop/Tom I/Rozdział VII|t. I, rozdz. VII]], wyd. Gebethner i Wolff, 1888, s. 119. * Ci są najszczęśliwsi i najbliżsi bogów, którzy nie potrzebują niczego. ** Autor: [[Sokrates]] ** Źródło: Tadeusz Gospodarek, ''Aspekty złożoności i filozofii nauki w zarządzaniu'', 2012, s. 127. * Ci, którzy do konfesjonałów trafiają, czasem po wielu latach, obciążeni wielkimi nawet grzechami, odchodząc od niego znajdują ulgę, znajdują radość i spokój sumienia. Nigdzie poza spowiedzią jej nie znajdą. Bo nikt inny nie ma mocy odpuszczania grzechów, tylko Bóg. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Źródło: [http://www.krosnowojciech.przemyska.pl/wp-content/uploads/2020/09/Rachunek_sumienia__przewodnik_modlitwy.pdf ''Sakrament pokuty i pojednania – spowiedź święta'', PDF, s. 15] ** Zobacz też: [[Sakrament pokuty i pojednania]], [[radość]], [[spokój]], [[sumienie]], [[grzech]] * Ci, którzy przemawiają w imieniu Boga, powinni pokazać listy uwierzytelniające. ** Autor: [[Julian Tuwim]], ''Jarmark rymów'' * Ciebie, Boga, wychwalamy. ** ''Te Deum laudamus.'' (łac.) ** Autor: [[anonim]], ''Te Deum'' ** Opis: początek hymnu; autorstwo przypisywane m.in. Nicetasowi. * Cierpienia fizyczne, moralne czy duchowe, jak choroba, plaga głodu, wojna, niesprawiedliwość, samotność, brak sensu życia, kruchość ludzkiego istnienia, bolesne doświadczenie grzechu, pokorna nieobecność Boga są dla wierzącego doświadczeniem oczyszczającym, które można nazwać nocą wiary. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: o Bogu i nauczaniu [[Jan od Krzyża|Jana od Krzyża]]. ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-o-sw-janie-od-krzyza ''Św. Jan od Krzyża, Mistrz w wierze''], teologiapolityczna.pl, 12 grudnia 2018. * Czas walki z Bogiem trwa nadal. Zmieniły się niektóre jej metody. Inne pozostają bez zmian. Niektóre ograniczają wprost naszą wolność wyznania i słowa, uderzają w polską tożsamość. Inne igrają umiejętnie (perfidnie) z naszą słabością, w której centrum jest niezrozumienie wolności, oddzielenie jej od miłości, od solidarności, od obowiązku wobec naszych bliźnich, wobec naszego narodu. ** Autor: [[Andrzej Nowak]], Martyna Deszczyńska ** Źródło: [[Andrzej Nowak]], Martyna Deszczyńska, ''Kościół na straży polskiej niepodległości'', wydawnictwo Biały Kruk, Kraków 2018, ISBN 9788375532500, s. 302. * Czego chce kobieta, tego i Bóg chce. ** ''Ce que femme veut, Dieu le veut.'' (fr.) ** Opis: powiedzenie francuskie. ** Źródło: ''Dictionnaire De La Langue Françoise, Ancienne Et Moderne'', t. 3, Duplain, 1759, s. 890. ** Zobacz też: [[kobieta]] * Człowiek bez Boga jest jak ryba bez roweru. ** Autor: [[Robert Anton Wilson]], ''Kosmiczny spust'' * Człowiek pijany Bogiem. ** ''Ein Gott – betrunkener Mensch.'' (niem.) ** Autor: [[Novalis]] ** Opis: o [[Baruch Spinoza|Spinozie]]. ** Źródło: Frederick C. Beiser, ''German Idealism'', Harvard University Press, 2008, s. 419. * Człowiek – Boże igrzysko. ** ''Deus – ridens'' (łac.) ** Autor: [[Synezjusz z Cyreny]] ** Opis: dosł. Bóg prześmiewca; cytat przypisywany. * Czy Bóg mógłby stworzyć trójkąt, w którym kąty wewnętrzne nie sumują się do 180 stopni? ** Autor: [[Awerroes]] ** Opis: paradoks omnipotencji. * Czy istnieje jakiś Bóg dla mnie? Jakoś nie narzuca mi się to urojenie. Jeszcze najbliżej Boga położyłbym Rzeczywistość – to wszystko co jest, istnieje, i ja też do tego należę i od tego zależę, i to jest wszędzie, i bywa dobre i bywa złe, a jest nieuchronne i nieugięte, i wieczne i wielkie. O tym bogu uczy logika, fizyka i nauki przyrodnicze i psychologia. Częścią jego twarzy jest widok nieba w nocy i przez mikroskop też jego twarz oglądam, a o jego „woli” uczy mechanika i nauka o cieple, o elektryczności, o ruchu drgającym, i optyka, i biologia. Umiem zgadzać się z tą wolą bożą. ** Autor: [[Władysław Witwicki]] ** Źródło: list do siostry (zakonnicy); Kazimiera Jeżewska, przedmowa do: Władysław Witwicki, ''[[Dobra Nowina według Mateusza i Marka]]'', PWN, Warszawa 1958, s. 6. ** Zobacz też: [[rzeczywistość]] * Czy nie mogłaby to być religia, która uczyłaby, że Bóg wcale nie jest nieruchomy? Religia, która uczyłaby, że Bóg jest w ogóle niczym, jeżeli nie jest wiecznie zmienny? (…) Czy taka nowa religia nie mogłaby uczyć, że zamiast być na zawsze nieruchomym, Bóg jest rozwojem i ewolucją – Bogiem, który ani przez chwilę nie jest ten sam? (…) Jeżeli Bóg jest niestałością raczej niż Stałością, jeżeli Bóg jest Rozwojem i Ewolucją, w takim razie koncepcja przebaczenia staje się niepotrzebna. Sama koncepcja przebaczenia zakłada czynienie czegoś złego, grzech pierworodny. ** Autor: [[James Jones]], ''[[Stąd do wieczności]]'' * Czy wierzę w Boga? Tak, gdy pracuję. ** Autor: [[Henri Matisse]] ** Źródło: cytat z ''Jazz'' w: Jack Flam, ''Matisse i Picasso. Przyjaciele i rywale'', tłum. Agnieszka Skórska-Jarmusz, wyd. Twój Styl, Warszawa 2006, ISBN 83-7163-532-X, s. 261. * Czyżby więc Bóg zapomniał, com (wszystko) dla Niego uczynił! ** ''Dieu a donc oublié tout ce que j’ai fait pour lui!'' (fr.) ** Autor: [[Ludwik XIV]] ** Opis: po bitwie pod Malplaquet w 1709; cytat przypisywany. ==D== * Dla Boga wszystkie chwile czasu są teraźniejsze w ich aktualności. ** Źródło: [http://www.katechizm.opoka.org.pl/rkkkI-2-2.htm ''Katechizm Kościoła Katolickiego'', 600] * Dlaczegoś potworzył ludzi? Bóg odparł: Nie chciałem być sam. ** Autor: [[Jolanta Stefko]], ''Możliwe sny'' * Dobry człowiek różni się od Boga tylko czasem trwania. ** ''Bonus tempore tantum a Deo differt.'' (łac.) ** Autor: [[Seneka Młodszy]] ** Źródło: Augustyn Eckmann, ''Przebóstwienie człowieka w pismach wczesnochrześcijańskich'', wyd. Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2003, s. 18. * Doktor nocy ciemnej odkrywa w tym doświadczeniu miłosną pedagogię Bożą. Bóg nie raz milczy i ukrywa się, ponieważ przemawiał już i dał się odczuć z wystarczającą jasnością. W końcu doświadczenie Jego nieobecności może być środkiem udzielającym wiarę, nadzieję i miłość, pod warunkiem otwarcia się na Niego z pokorą i łagodnością. „W tę białość wiary przyodziała się dusza – pisze Święty – wchodząc w tę ciemną noc. Szła wśród mroków i przykrości wewnętrznych..., znosiła jednak wszystko wytrwale, nie ustając ani nie sprzeciwiając się Umiłowanemu. We wszystkich tych trudach i udręczeniach doświadczał Umiłowany wiary swej oblubienicy, tak że może ona słusznie powtarzać z Dawidem: Dla słów ust Twoich jam przestrzegał dróg twardych (Ps 16, 4). ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: o Bogu w nauczaniu [[Jan od Krzyża|Jana od Krzyża]]. ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-o-sw-janie-od-krzyza ''Św. Jan od Krzyża, Mistrz w wierze''], teologiapolityczna.pl, 12 grudnia 2018. * Dotrzymuję zawsze słowa danego politykom, rzadziej Bogu. Bóg potrafi wybaczać. ** Autor: [[Paul Van Doren]] * Dzieci wiedzą, jaki jest Bóg, ale przychodzą na świat, który czyni wszystko, by zapomniały o Nim jak najprędzej. ** Autor: [[Bruno Ferrero]] * Dzisiaj, w obecnym okresie łaski, kiedy wiara jest już utwierdzona w Jezusie Chrystusie i ogłoszone jest już prawo Ewangelii, nie ma potrzeby pytać Boga dawnym sposobem ani też nie potrzeba, by przemawiał jeszcze i odpowiadał, jak wówczas. Dał nam bowiem swego Syna, który jest jedynym Jego Słowem – bo nie posiada innego – i przez to jedno Słowo powiedział nam wszystko naraz. I nie ma już nic więcej do powiedzenia. ** Autor: [[Jan od Krzyża]] ** Opis: ''Dzieła'', s. 270. ** Źródło: [https://deon.pl/wiara/sw-jan-od-krzyza-od-ciemnosci-ku-swiatlu,2781 ''Św. Jan od Krzyża – od ciemności ku światłu''], deon.pl * Dzisiejsze chrześcijaństwo to monoteizm w niepełnym wymiarze czasu, to samo odnosi się do islamu i judaizmu, choć w tych znajdujących się w stanie stagnacji, zajętych zarządzaniem sobą i pielęgnowaniem tradycji religiach występują gorące nurty fundamentalistyczne, których rzecznicy, zwykle religijni z zawodu, postępują tak, jakby Bóg potrzebował jeszcze całego człowieka. Prawdą jest, że pieniądz już od dawna sprawdza się jako operacyjnie skuteczna alternatywa dla Boga. Pieniądz czyni dziś więcej dla kontekstu rzeczy, niż mógłby uczynić stwórca nieba i ziemi. ** Autor: [[Peter Sloterdijk]], ''Kryształowy pałac'' ==E== * Europejska kultura sprawia wrażenie „milczącej apostazji” człowieka sytego, który żyje tak, jakby Bóg nie istniał. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: w adhortacji apostolskiej ''Ecclesia in Europa'', 2003. ** Źródło: [http://niedziela.pl/artykul/97861/nd Fatima - przestroga przed błędami świata], niedziela.pl ==F== * Fakt, że wszystko, co należy do tego świata, przemija. (...) (Bóg jest) zawsze, zawsze, zawsze. ** Autor: [[Teresa z Ávili]] ** Źródło: [https://www.niedziela.pl/artykul/1397/Sw-Teresa-od-Jezusa---nauczycielka Benedykt XVI - papież, ''Św. Teresa od Jezusa - nauczycielką wiernych wszystkich czasów''], niedziela.pl ==G== * Gdy jednak nadeszła pełnia czasu, zesłał Bóg Syna swego, zrodzonego z niewiasty, zrodzonego pod Prawem, aby wykupił tych, którzy podlegali Prawu, abyśmy mogli otrzymać przybrane synostwo. Na dowód tego, że jesteście synami, Bóg wysłał do serc naszych Ducha Syna swego, który woła: Abba, Ojcze! ** Autor: [[Paweł z Tarsu]] ** Źródło: ''[[List do Galatów]]'', 4, 4–7 * Gdyby Boga nie było, należałoby Go wymyślić. ** ''Si Dieu n’existait pas, il faudrait l’inventer.'' (fr.) ** Autor: [[Voltaire]] ** Źródło: ''Przykazania etyki prawniczej. Księga myśli, norm i rycin'', wyb. Roman Tokarczyk, wyd. Wolters Kluwer Polska, s. 25. * Gdyby tylko Bóg dał mi jakiś jasny znak! Na przykład złożył solidny depozyt w szwajcarskim banku na moje nazwisko. ** Autor: [[Woody Allen]] ** Źródło: [https://gabaokey.wordpress.com/2013/06/25/woody-allen-cytaty-z-ksiazek-filmow-i-wywiadow-miszmasz/ wordpress.com] * Gdybyście mnie miłowali, radowalibyście się, że idę do Ojca, gdyż Ojciec jest większy niż ja. ** Źródło: ''[[Pismo Święte w Przekładzie Nowego Świata]]'', [[Ewangelia Jana]] 14, 28b * Gdzie Bóg jest na pierwszym miejscu, tam wszystko jest na swoim miejscu. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Gdzie nie widzi się Boga, tam ginie człowiek i ginie świat. ** Autor: [[Benedykt XVI]] ** Źródło: Joseph Ratzinger Benedykt XVI, ''Jezus z Nazaretu cz 1. Od chrztu w Jordanie do Przemienienia'', wydawnictwo Znak, Kraków 2017, s. 163. * Głos ludu głosem Boga. ** ''Vox populi vox Dei.'' (łac.) ** Autor: [[Alkuin]], ''List do Karola Wielkiego'' * Godzina wesela Boga z Jego ludem zaczęła się już w przyjściu Jezusa. Obietnica dotycząca czasów ostatecznych wkracza w teraźniejszość. ** Autor: [[Benedykt XVI]] ** Źródło: Joseph Ratzinger Benedykt XVI, ''Jezus z Nazaretu cz 1. Od chrztu w Jordanie do Przemienienia'', wydawnictwo Znak, Kraków 2017, s. 271. ==I== * Idziemy do Boga nie drogą, lecz miłością. ** Autor: św. [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Im bardziej wątpiłem w Boga, tym bardziej opieszale Go szukałem. ** Autor: św. [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Im człowiek bardziej staje się podobnym do Boga, tym jest szczęśliwszym. A podobniejszym do Niego jest ten, który ukochał jedną mrówkę, niż ten, który znienawidził cały świat. ** Autor: [[Aleksander Świętochowski]] * Istnieje coś jak gdyby wcielenie Boga w świat, a piękno jest Jego znakiem. ** Autor: [[Simone Weil]] ** Źródło: ''Literatura współczesna „źle obecna” w szkole'', wybór Bożena Chrząstowska, Zakład Narod. im. Ossolińskich, 1990, s. 246. ** Zobacz też: [[piękno]], [[znak]] * Istnienie Boga jest przedmiotem wiary, a nie wiedzy. ** Autor: [[Maria Szyszkowska]] ==J== * Ja objawiłem się Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi jako Bóg Wszechmocny, ale imienia mego, Jahwe, nie objawiłem im. ** Opis: słowa Boga do [[Mojżesz]]a. ** Źródło: ''[[Księga Wyjścia]]'' [https://www.nonpossumus.pl/ps/Wj/6.php 6, 3] ** Zobacz też: [[Jahwe]] * Ja używam słowa „Bóg” wyłącznie w nieosobowym sensie – podobnie jak robił to Einstein – jako odpowiednik praw przyrody, zatem mówiąc o odgadywaniu zamysłu boskiego, mam na myśli poznawanie tych praw. Moim zdaniem ostatecznie poznamy zamysł Boga do końca obecnego wieku. ** Autor: [[Stephen Hawking]] ** Źródło: Stephen Hawking, ''Krótkie odpowiedzi na wielkie pytania'', tłum. Marek Krośniak, Wydawnictwo Zysk i s-ka, Poznań 2018, s. 54. ** Zobacz też: [[Albert Einstein]], [[przyroda]] * Ja w dniu, kiedy w Boga uwierzyłem<br />Członkiem tej instytucji przestać być musiałem.<br />I teraz ci powiem mój miły kolego<br />To wszystko z Bogiem nie ma nic wspólnego! ** Źródło: utwór [[Kazimierz Staszewski|Kazika Staszewskiego]] pt. ''Moja wiara'' z albumu ''Spalaj się!'' ** Zobacz też: [[Kościół katolicki]] * Jak mogę uwierzyć w Boga, gdy właśnie w zeszłym tygodniu mój język wkręcił się w wałek elektrycznej maszyny do pisania? ** Autor: [[Woody Allen]] ** Źródło: [https://quotepark.com/pl/cytaty/350689-woody-allen-jak-moge-uwierzyc-w-boga-gdy-wlasnie-w-zeszlym-ty/ quotepark.com] * Jak to zrozumieć, jak pochwalić, kiedy<br />Boski ład chwaląc, bogów za złych uznam? ** Autor: [[Sofokles]], ''Filoktet'' ** Postać: Filoktet * Jak wielką rzeczą jest poznawać, kochać i służyć Bogu! Na tym świecie nie mamy nic ważniejszego do zrobienia. Wszystko inne jest stratą czasu. Działać mamy jedynie dla Boga, składając nasze dzieła w Jego Ręce. ** Autor: św. [[Jan Maria Vianney]] * Jakiegoś mnie, Panie Boże, stworzył, takiego masz. ** Autor: [[Sabała]] ** Źródło: [[Stanisław Witkiewicz]], ''Na przełęczy'', IV, 1891 * Jako katolik dziękuję Bogu za heretyków. Herezja to tylko inne określenie wolności myśli. ** Autor: [[Graham Greene]] ** Źródło: ''Nieprzyjemne prawdy. Aforyzmy naszych czasów'', KAW, 1987, wybór i tłum. Henryk Zdanowski, s. 50. ** Zobacz też: [[herezja]], [[wolność]] * Jan od Krzyża, zgodnie ze swoją nauką o Chrystusie, mówi nam, że po objawieniu swojego Syna „Bóg jakby już zamilknął i nie ma już więcej do powiedzenia”; w Chrystusie Ukrzyżowanym milczenie Boga wypowiada swoje najskuteczniej objawiające miłość słowo. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Opis: o Bogu i [[Jezus Chrystus|Jezusie Chrystusie]] w nauczaniu [[Jan od Krzyża|Jana od Krzyża]]. ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-o-sw-janie-od-krzyza ''Św. Jan od Krzyża, Mistrz w wierze''], teologiapolityczna.pl, 12 grudnia 2018. * Jednak Bóg jest okrutny, jeśli powołuje do życia, a później odbiera je wbrew naszej woli. ** Autor: [[Maria Szyszkowska]] * Jednym z wizerunków Boga jest właśnie oblicze kobiety. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam'', op. cit. * Jedynym szczęściem, jakie mamy na ziemi, jest kochać Boga i wiedzieć, że On nas kocha. ** Autor: [[Jan Maria Vianney]] ** Zobacz też: [[szczęście]] * Jedynym usprawiedliwieniem Boga jest to, że Bóg nie istnieje. ** Autor: [[Stendhal]] ** Źródło: ''Człowiek jako przedmiot samowiedzy'', red. Henryk Szabała, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 1993, s. 170. * Jestem Bogiem ojca twego, Bogiem Abrahama, Bogiem Izaaka i Bogiem Jakuba. ** Źródło: [https://biblia.deon.pl/rozdzial.php?id=53 Księga Wyjścia 3:6], biblia.deon.pl ** Zobacz też: [[Abraham (patriarcha)]] * Jestem, który jestem. (...) Tak powiesz synom Izraela: JESTEM posłał mnie do was. ** Źródło: [https://biblia.deon.pl/rozdzial.php?id=53 Księga Wyjścia 3:14], biblia.deon.pl ** Zobacz też: [[Jestem, który jestem]] * Jestem osobistym wrogiem Boga. ** Autor: [[Włodzimierz Lenin]] * Jestem zupełnie pewna, że jest Bóg, w tym sensie, że jestem zupełnie pewna, iż moja miłość nie jest złudzeniem. ** Autorka: [[Simone Weil]] ** Źródło: Krzysztof Matuszewski, ''Mistycyzm zachodnioeuropejski – aproksymacje'' [w:] Jacek Szerszenowicz (red.), ''Skriabin: mistyczna droga muzyki'', Akademia Muzyczna im. Grażyny i Kiejstuta Bacewiczów w Łodzi, Łódź 2016, ISBN 978-83-60929-52-0, s. 109. * Jeśli Bóg z nami, któż przeciwko nam? ** Autor: [[Paweł z Tarsu]], ''[[List do Rzymian]]'', 8, 31 * Jeśli ktoś mówi z całkowitą pewnością, że spotkał Boga, i nie ma nawet cienia wątpliwości, to nie jest w porządku. Dla mnie to istotny klucz. Jeśli ktoś ma odpowiedzi na wszystkie pytania, oto dowód, że Bóg nie jest z nim. To dowód, że jest fałszywym prorokiem, który używa religii do swoich celów. Wielcy przewodnicy ludu Bożego, tacy jak Mojżesz, zawsze pozostawiali miejsce dla wątpliwości. ** Autor: [[Franciszek (papież)]] ** Źródło: rozmowa o. Antonio Spadaro, „Civiltà Cattolica”, tłum. Paweł Bravo i o. Kasper Mariusz Kaproń, ''Leczmy rany'', „Tygodnik Powszechny” nr 39, 29 września 2013. ** Zobacz też: [[prorok]], [[wątpliwości]] * Jeśli przyjdzie mu jutro zginąć, będzie to znaczyło tyle, że Bóg wcale nie pragnął odmienić przyszłości. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Alchemik'', op. cit. ** Zobacz też: [[śmierć]] * Jeśli wszystko zawiera się we wszystkim i ciągle ewoluuje – jaki jest sens spierać się, czy Bóg istnieje albo czy ten Bóg jest lepszy od innego? ** Źródło: [[Ryszard Kulik]], ''Wystarczająco dobre życie'', Natuli, Szczecin 2024, ISBN 978-83-67288-36-1, s. 260. * Jeżeli Boga nie ma,<br />To nie wszystko człowiekowi wolno.<br />Jest stróżem brata swego<br />i nie wolno mu brata swego zasmucać,<br />opowiadając, że Boga nie ma. ** Autor: [[Czesław Miłosz]], ''Jeżeli nie ma'' * Jeżeli chcesz ujrzeć Jego Twarz, idź w góry. ** Autor: [[Roman Rogowski]], ''Mistyka gór'', Wrocław 1983, s. 26 ** Zobacz też: [[góry]] * Jeżeli widzisz dziecko, to przyłapujesz Boga na gorącym uczynku. ** Autor: [[Marcin Luter]] * Jeśli wierzysz, że Bóg stworzył szatana, to musisz zdawać sobie sprawę, że jego moc pochodzi od Boga i że szatan jest po prostu dzieckiem Boga, a i my tym samym jesteśmy dziećmi Boga. Nie ma dzieci szatana, naprawdę. ** Autor: [[Anne Rice]], ''Wywiad z wampirem'' ==K== * Każdy z nas ma swobodę, by wierzyć, w co tylko chce, jednak dla mnie najprostszym wyjaśnieniem jest, że Boga nie ma. Nikt nie stworzył wszechświata, nikt też nie kieruje ludzkimi losami. ** Autor: [[Stephen Hawking]] ** Źródło: Stephen Hawking, ''Krótkie odpowiedzi na wielkie pytania'', tłum. Marek Krośniak, Wydawnictwo Zysk i s-ka, Poznań 2018, s. 65-66. * Każdy wielbi Pana na swój sposób, a wszystkie głosy razem czynią wiosnę. ** Autor: [[Joseph von Eichendorff]], ''Posąg z marmuru'' ** Zobacz też: [[wiosna]] * Kiedy modlisz się – mówisz do Boga. Kiedy Bóg mówi do ciebie – cierpisz na schizofrenię. ** Autor: [[Thomas Szasz]], ''Schizophrenia'' ** Zobacz też: [[schizofrenia]] * Kiedy się sądzi, że On jest nieobecny, można Go oglądać – kiedy jest obecny nie można Go zobaczyć. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Kiedy wyrzekł się mnie ziemski ojciec, mam prawo Ciebie, Boże, odtąd wyłącznie nazywać Ojcem. ** Autor: [[Franciszek z Asyżu]] ** Źródło: [https://brewiarz.pl/czytelnia/swieci/10-04.php3 Święty Franciszek z Asyżu], brewiarz.pl * Kiedyż kocha się Boga bardziej, jeżeli nie w tych momentach, gdy człowiek czuje się „tak” jego dziełem? (…) W tych krótkich chwilach modlę się nie myślą, nie słowami, lecz całym sobą. Czuję życie. ** Autor: [[Andrzej Bobkowski]], ''Szkice piórkiem'' ** Opis: 13 sierpnia 1943 pływając samotnie i nago w jeziorze w blasku księżyca. * Kiedyż nam Pan Bóg wrócić z wędrówki dozwoli<br />I znowu dom zamieszkać na ojczystej roli. ** Autor: [[Adam Mickiewicz]], ''[[Pan Tadeusz (poemat)|Pan Tadeusz]]'', ks. II, w. 21–22 * Kogo bóg chce zgubić, temu wpierw rozum odbiera. ** Autor: [[Sofokles]], ''Antygona'' ** Zob. też: [[rozum]] * Koniecznie chciałam zgłębić i poznać, kto jest ten Bóg... W jednej chwili duch mój został porwany jakoby w zaświaty, ujrzałam jasność nieprzystępną, a w niej jakoby trzy źródła jasności, której pojąć nie mogłam. ** Autor: [[Faustyna Kowalska]] ** Źródło: cytat z „Dzienniczka” nr 30 * Krytyka Kościoła nie jest krytyką Boga. ** Autor: [[Jan Stępień]], ''Zamyślenia'' (współautorka Maria Szyszkowska), wyd. Heliodor, Warszawa 2005 * Kto kocha siebie a nie Boga, nie kocha siebie; kto natomiast kocha Boga a nie siebie, siebie kocha. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Ktokolwiek wymyślił tę grę, wymyślił prawdziwy majstersztyk, załóżmy, że to Bóg – od dawna zasługiwał na strzał między oczy; tylko że ten drań nigdy się nie pokazuje i trudno Go zdybać i wziąć na muszkę. ** Autor: [[Charles Bukowski]], ''Zapiski starego świntucha'' * Kto nie ma pieniędzy, tego Pan Bóg nie kocha. ** Autor: [[Jerzy Pilch]], ''Miasto utrapienia'' ** Zobacz też: [[pieniądze]] * Kto poznaje siebie, poznaje Boga. ** Autor: [[Klemens Aleksandryjski]] ==L== * Luter usprzecznił byt. Dla Lutra wszystko, co istnieje, z Bogiem Objawienia chrześcijańskiego na czele, jest sprzecznością, czyli w samym Bogu istnieje cała rzeczywistość. To jest taka próba teologicznego panteizmu. (…) W dotychczasowej filozofii przed Marcinem Lutrem każdy człowiek, każda osoba ludzka była podmiotem substancjalnym, przynajmniej w tej wielkiej myśli greckiej metafizyki, później też scholastyki, chrześcijańskiej myśli szeroko pojętej. Luter dokonał redukcji rozumienia substancji i ją tylko ograniczył do pojęcia Boga. Tylko Bóg jest substancją. To oznacza, że taki upadły anioł światłości, tj. nic innego jak wcielenie samego Boga. I dlatego Luter stawia tezę, w ''Komentarzu do Psalmów'', w 1530 roku: „Zanim Bóg stał się Bogiem, musiał najpierw stać się diabłem”. ** Autor: [[Tadeusz Guz]] ** Źródło: ''Istota nazizmu hitlerowskiego cz. I'', [[Radio Maryja]], 21 listopada 2009 ** Zobacz też: [[materia]] ==M== * Miłość Boga jest przedsmakiem nieba. ** Autor: [[Jan Maria Vianney]] * Młodości Bóg folguje, błędy starych karze zaraz, bo mieli czas nauczyć się. ** Autor: [[Jan Fedorowicz]] * Mnie Bóg, w życiu moim, nigdy nie był potrzebny – od najwcześniejszego dzieciństwa, ani przez pięć minut – byłem zawsze samowystarczalny. ** Autor: [[Witold Gombrowicz]], ''[[Dziennik (Witold Gombrowicz)|Dziennik]]'' * Może potrzebujemy właśnie nieprawdziwych mitów, historii naszego prapoczątku, historii o parze pierwszych ludzi, wbrew temu, o czym mówią fakty, bo jednak w tej mitycznej historii możemy się odnaleźć. Wielkim progiem, który myśl ludzka musiała przekroczyć, jest porażająca świadomość, że świat nas nie dotyczy, że świat jest wobec nas obojętny. Jesteśmy tylko jego częścią. On dla nas nie istnieje. Nie ma czuwającego nad nami Boga, nie jesteśmy w centrum kosmosu. ** Autor: [[Ian McEwan]] ** Źródło: ''Potrzebujemy nieprawdziwych mitów'' – rozmowa z [[Jerzy Jarniewicz|Jerzym Jarniewiczem]], „Gazeta Wyborcza”, 30 października – 1 listopada 1999, s. 22. ** Zobacz też: [[mit]], [[świat]] * Można zdefiniować Boga jako uosobienie praw przyrody, ale to nie odpowiada temu, jak pojmuje Boga większość ludzi. Bóg jest dla nich istotą podobną człowiekowi, z którą mogą nawiązać osobową relacje. Gdy weźmiemy pod uwagę ogrom wszechświata i to, jak mało znaczące i przypadkowe jest w nim życie człowieka, wydaje się to czymś skrajnie mało prawdopodobnym. ** Autor: [[Stephen Hawking]] ** Źródło: Stephen Hawking, ''Krótkie odpowiedzi na wielkie pytania'', tłum. Marek Krośniak, Wydawnictwo Zysk i s-ka, Poznań 2018, s. 54. ** Zobacz też: [[człowiek]], [[przyroda]], [[wszechświat]] * Mój Boże, nie wierzę w Ciebie, ale pomóż mi! ** Autor: [[Paulo Coelho]], [[Weronika postanawia umrzeć]], op. cit. * Mówi głupi w swoim sercu: „Nie ma Boga”. ** Źródło: ''[[Biblia (literatura)|Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu]]'', wyd. Pallottinum, 1990, ''[[Księga Psalmów]]'' 53:2 * My, zwolennicy Spinozy, widzimy naszego Boga w cudownym ładzie i prawach rządzących wszystkim, co istnieje, i w duszy wszystkiego, tak jak ujawnia się ona w człowieku i zwierzęciu. Inną kwestią jest, czy powinno się kontestować wiarę w Boga osobowego (…) Ja nigdy bym się takiego zadania nie podjął. Ponieważ taka wiara wydaje mi się bardziej wskazana niż brak jakiejkolwiek perspektywy na sferę duchową, i zastanawiam się, czy możliwe jest, by kiedykolwiek z powodzeniem zapewnić większości ludzi wspanialszy sposób zaspokajania ich potrzeb metafizycznych. ** Autor: [[Albert Einstein]] ** Opis: list z 25 października 1929. ** Źródło: Max Jammer, Einstein and Religion, Princeton University Press 1999, s. 51. ** Zobacz też: [[Baruch Spinoza]], [[natura]] ==N== * Na większą chwałę Bożą ** ''Ad maiorem Dei gloriam'' (łac.) ** Autor: [[Ignacy Loyola]] ** Opis: dewiza. ** Źródło: Dominic Grassi, ''Jak jedna godzina w tygodniu może zmienić twoje życie'', Wydawnictwo M, 2008, tłum. Małgorzata Bortnowska, s. 138. * Natura jest nieskończenie podzielonym Bogiem. ** Autor: [[Friedrich Schiller]] * Nauka mówi mi, że Bóg musi istnieć. Mój umysł twierdzi, że nigdy Go nie zrozumiem. A serce mi podpowiada, że wcale nie powinnam. ** Autor: [[Dan Brown]], ''[[Anioły i demony]]'', 2000, tłum. Bożena Jóźwiak * Nawet bóg ma swoje troski. ** Autor: [[Wilbur Smith]], ''[[Bóg Nilu]]'', tłum. Marcin Krygiel * Nawet jeżeli można by matematycznie udowodnić istnienie Boga, nie życzyłbym sobie Jego istnienia, ponieważ ograniczałby moją wielkość. ** Autor: [[Dietrich Kerler]] ** Źródło: [[Dietrich von Hildebrand]], ''Menschheit am Scheideweg'', s. 257. * Nie ma bóstwa prócz Boga Jedynego, a Mahomet jest jego Prorokiem. ** Opis: [[Islam|muzułmańskie]] wyznanie wiary. ** Źródło: ''Szahada'', cyt. za: Andrzej Drozd, Marek M. Dziekan, Tadeusz Majda, ''Meczety i cmentarze Tatarów polsko-litewskich'', Res Publica Multiethnica, 1999, s. 8. * Nie dość, że Bóg nie istnieje, to jeszcze spróbujcie znaleźć hydraulika w weekend. ** Autor: [[Woody Allen]] ** Źródło: „Forum”, 16 października 2006 * Nie można przyzwyczaić się do Pana Boga. Trzeba schować kalkulator i dać się zaskoczyć. Jasne, to wymaga odwagi, ale – zapewniam – warto. ** Autor: [[Edward Dajczak]], ''Daj się zaskoczyć'', „Gość Niedzielny” nr 19, 12 maja 2013, s. 25. * Nie można uwierzyć w Pana Boga tylko od wiedzy, że to nam dobrze zrobi. ** Autor: [[Stanisław Lem]] ** Źródło: Stanisław Bereś, ''Rozmowy z Lemem'', „Odra” 1984/11 * Nie należy tykać bóstw: pozłota zostaje na rękach. ** Autor: [[Gustave Flaubert]] ** Źródło: ''Pani Bovary'' * Nie potrafię sobie wyobrazić Boga, który karze i nagradza stworzone przez siebie istoty i którego zamiary wzorowane są na ludzkich – słowem – Boga, który jest odbiciem ludzkich ułomności. Nie wierzę też, by człowiek mógł przetrwać po śmierci swego ciała, choć ludzie słabego ducha wierzą w takie rzeczy, kierowani strachem lub pożałowania godnym egotyzmem. ** Autor: [[Albert Einstein]] ** Źródło: Alice Calaprice, ''The Ultimate Quotable Einstein'', Princeton University Press, 2011, s. 330. * Nie potrzebuję kazań zawodowych moralistów, a już na pewno nie potrzebuję, żeby mnie pouczał jakiś Bóg. ** Autor: [[Philip Roth]], ''Wyszłam za komunistę (I Married a Communist)'', tłum. Jacek Spólny * Nie tylko czerń uboga chce zyskać coś u Boga. ** Autor: [[wikipedia:uk:Книр Володимир Миколайович| Włodzimierz Knyr ]] * Nie widzą Ciebie moje oczy,<br>Nie słyszą Ciebie moje uszy;<br>A jesteś światłem w mej pomroczy,<br>A jesteś śpiewem mojej duszy. ** Autor: [[Leopold Staff]] ** Źródło: ''Mała księga cytatów'', red. Halina Lipiec, STON I, Radom 1994, ISBN 8390113228, s. 15. * Niech Bóg skarze Anglię! ** ''Gott strafe England!'' (niem.) ** Opis: przekleństwo popularne w Niemczech po przystąpieniu Wielkiej Brytanii do [[I wojna światowa|I wojny światowej]]. ** Źródło: [[Henryk Markiewicz]], Andrzej Romanowski, ''Skrzydlate słowa'', op. cit., s. 944. * Niech nic cię nie smuci, niech nic cię nie przeraża, wszystko mija, lecz Bóg jest niezmienny. Cierpliwością osiągniesz wszystko; Temu, kto posiadł Boga, niczego nie braknie. Bóg sam wystarczy. Solo Dios basta! ** Autor: [[Teresa z Ávili]] ** Opis: słowa zapisane na kartce w prywatnym brewiarzu świętej ** Źródło: ks. Tomasz Jaklewicz, [https://kosciol.wiara.pl/doc/490487.sw-Teresa-z-Avila-Mistyczka-z-charakterkiem ''Mistyczka z charakterkiem – św. Teresa z Avila''], kosciol.wiara.pl, 14 października 2008 * Niespokojne jest serce nasze, dopóki w Tobie nie spocznie. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]], ''Confessiones'', I, 1 * Nieznanemu Bogu. ** Opis: napis na ołtarzu w Atenach w relacji Pawła z Tarsu. ** Źródło: ewangelista Łukasz, ''Dzieje Apostolskie'', 17, 23 * Nigdy nie wątpiłem, że bogowie czasem przykładają rękę do spraw śmiertelników. ** Autor: [[Wilbur Smith]], ''Bóg Nilu'', op. cit. * „Nigdy” to słowo, którego słucha Bóg, kiedy chce się pośmiać. ** Autor: [[Stephen King]] ** Opis: cytat przypisywany. ==O== * O rabinie z Sasowa:<br />''powiedział kiedyś – „gdy ktoś do ciebie przyjdzie i poprosi o pomoc, czyń tak, jakby żadnego Boga nie było i jakby na całym świecie była tylko jedna istota, która może mu pomóc, mianowicie ty sam”.'' ** Autor: [[Hanna Krall]], ''Powieść dla Hollywoodu'', w: ''Hipnoza'', Alfa, Warszawa 1989, ISBN 83-7001-325-2, s. 15. ** Zobacz też: [[pomoc]], [[prośba]] * Oddziaływanie Bóstwa na nas możemy stwierdzić jedynie za pośrednictwem psychiki, przy czym jednak nie jesteśmy w stanie rozróżnić, czy oddziaływanie to pochodzi od Boga, czy od nieświadomości, tzn. nie możemy rozpoznać, czy Bóstwo i nieświadomość to dwie różne wielkości. ** Autor: [[Carl Gustav Jung]], ''Odpowiedź Hiobowi'', w: ''Psychologia a religia'' ** Zobacz też: [[nieświadomość]] * Odnaleziona w życiu – zrodzona w królestwie marzeń – kobieta jest jak ów kwiat mistyczny – lilia przeczystej bieli; marzyciel nie śmie jej dotknąć i z dala tylko adoruje najszczytniejsze bóstwo, ustami kryjąc ślady jej na pyle ziemi, a przychodzi baran – i bez namysłu ją pożera, niby groch przy drodze. ** Autor: [[Bolesław Szczęsny Herbaczewski]] * On nigdy nie opuszcza tych, którzy kochają. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. * On przejawia moc ramienia swego,<br />rozprasza ludzi pyszniących się zamysłami serc swoich.<br />Strąca władców z tronu, a wywyższa pokornych.<br />Głodnych nasyca dobrami, a bogatych z niczym odprawia.<br />Ujął się za sługą swoim, Izraelem,<br />pomny na miłosierdzie swoje –<br />jak przyobiecał naszym ojcom –<br />na rzecz Abrahama i jego potomstwa na wieki. ** Opis: słowa [[Maria z Nazaretu|Marii]]. ** Źródło: ewangelista Łukasz, ''[[Ewangelia Łukasza]]'' 1, 51–55 w: ''[[Biblia Tysiąclecia]]'' * Oto Bóg mi dopomaga, Pan podtrzymuje me życie. ** Źródło: ''[[Biblia (literatura)|Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu]]'', wyd. Pallottinum, 1990, ''[[Księga Psalmów]]'' 54, 6 ==P== * Pan Bóg daje, Pan Bóg bierze!<br />Niechaj się dzieje według Jego świętej Woli! ** Autor: [[Adam Mickiewicz]], ''Dziady'' * Pan Bóg jest wyrafinowany, ale nie jest perfidny. ** Autor: [[Albert Einstein]] ** Źródło: „Twórczość”, t. 56, wyd. 1–4, 2000, s. 109. * Pan Bóg kiedy budował świat<br />marszczył czoło<br />obliczał obliczał obliczał<br />dlatego świat jest doskonały<br />i nie można w nim mieszkać. ** Autor: [[Zbigniew Herbert]], ''W pracowni'' * Pan Bóg nie gra w kości. ** ''Der Herrgott wurfelt nicht.'' (niem.) ** Autor: [[Albert Einstein]] ** Opis: stanowisko Einsteina wobec mechaniki kwantowej, szczególnie zasady nieoznaczoności Heisenberga, której noblista nie uznawał, z którą nigdy się nie pogodził; chętnie cytowane przez przeciwników ewolucji biologicznej. ** Źródło: Stanisław Wilhelm, ''Pajęczyna III RP – Urzędnicy i Sędziowie. Anatomia manipulacji prawem'', wyd. Grys, s. 74. * Pan Bóg nie jest telegrafistą albo zawiadowcą, co wysyła czytelne sygnały albo komunikaty. ** Autor: [[Jerzy Pilch]], ''Miasto utrapienia'' * Pan Bóg patrzy na was z nieba, uśmiecha się i cieszy, że jesteście razem. I chce was zapewnić, że cieszy się Rzeczpospolita. Jestem przekonany, że cieszy się także, gdzieś u Bożego tronu, książę Mieszko. ** Autor: [[Andrzej Duda]] ** Źródło: [https://poznan.onet.pl/zakonczylo-sie-spotkanie-mlodych-na-polach-lednickich/855wh7j ''Zakończyło się Spotkanie Młodych na Polach Lednickich''], onet.pl, 3 czerwca 2018 ** Zobacz też: [[Mieszko I]] * Panie, daj, co rozkazujesz, i rozkazuj, co chcesz. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] ** Źródło: [[Andrzej Frycz Modrzewski]], ''Rozważania o Bogu i człowieku'', Instytut Wydawniczy Pax, 1990, s. 19. * Pierwszy łyk z kielicha nauk przyrodniczych czyni ateistą – ale na dnie kielicha czeka Bóg. ** Autor: [[Werner Heisenberg]] ** Źródło: Peter Seewald, ''Światłość świata'', przeł. Piotr Napiwodzki, Znak, Kraków 2011, s. 175. ** Zobacz też: [[nauka]] * Pokora i wstyd po uczynionym grzechu daleko są milsze Bogu niż pycha po spełnieniu dobrego uczynku. ** Autor: [[Aureliusz Augustyn z Hippony]] * Poprzez naszą sztukę zwać się możemy wnukami Boga. ** Autor: [[Leonardo da Vinci]] * Porządek w naturze nie jest wynalazkiem ludzkiego umysłu ani wytworem zdolności postrzegania. (…) Istnienie porządku wymaga istnienia inteligencji, która organizuje. Może nią być tylko inteligencja Boga. ** Autor: [[Pierre-Paul Grassé]], członek Francuskiej Akademii Nauk ** Źródło: Christian Chabanis, ''Bóg istnieje? Tak'' (fr. ''Dieu existe? Oui''), Paryż 1979, s. 94. * Poza Panem Bogiem nic nie jest trwałe. Życie przemija. ** Autor: [[Jan Maria Vianney]] * Próby, dla tych, których Bóg kocha nie są karami, ale łaskami. ** Autor: [[Jan Maria Vianney]] * Przemyślałem jednak tę kwestię. Może jednak Bóg jest perfidny. ** Autor: [[Albert Einstein]] ** Źródło: „Twórczość”, t. 56, wyd. 1–4, 2000, s. 109. * Przyjmujący Komunię zwraca się do Boga jak kropla wody w oceanie. Nie sposób ich rozdzielić. ** Autor: [[Jan Maria Vianney]] * Przyszłość bowiem jest własnością Boga. On jeden może ją odsłonić w wyjątkowych okolicznościach. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Alchemik'', op. cit. ==R== * Różo, różo, formalistko!<br />Różo, różo, bój się Boga! ** Autor: [[Julian Tuwim]], ''Róża'' * Rzekłem do drzewa migdałowca: „Siostro, powiadaj mi o Bogu”. I migdałowiec pokrył się kwieciem. ** Autor: [[Nikos Kazantzakis]], ''Biedaczyna z Asyżu'' ==S== * Są dwie potęgi, którym trzeba oddać wszystko, a w zamian nie brać nic – to Bóg i Ojczyzna. ** Autor: [[Maria Rodziewiczówna]] ** Źródło: [https://wpolityce.pl/kultura/525381-rocznica-smierci-marii-rodziewiczowny-dlaczego-ja-czytac ''„To wszystko nic. Byle Polska była!”. Dziś 76. rocznica śmierci Marii Rodziewiczówny. Dlaczego warto zacząć czytać jej powieści?''], wpolityce.pl, 6 listopada 2020. ** Zobacz też: [[ojczyzna]] * Silną Twierdzą jest nasz Bóg,<br />Dobrą Tarczą i Bronią. ** Autor: [[Marcin Luter]] ** Źródło: [[Henryk Markiewicz]], Andrzej Romanowski, ''Skrzydlate słowa'', op. cit., s. 396. * [Sire,] ta hipoteza nie jest mi potrzebna. ** ''[Sire,] je n’ai pas eu besoin de cette hypothèse.'' (fr.) ** Autor: [[Pierre Simon de Laplace]] ** Opis: wg tradycji odpowiedź dana [[Napoleon Bonaparte|Napoleonowi I]], który zapytał, dlaczego w rozprawie o wahaniach okresowych w ruchu [[Saturn]]a i [[Jowisz]]a nie ma wzmianki o Bogu: „Ale gdzie w tym wszystkim jest Bóg?” (''„Mais où est Dieu dans tout cela?”''). ** Źródło: Stanisław Ehrlich, ''Dynamika norm'', PWN, 1988, s. 305. ** Zobacz też: [[hipoteza]] * Skryte są Pańskie Sądy; co się Jemu zdało,<br />Najlepiej, żeby się też i nam podobało. ** Autor: [[Jan Kochanowski]], ''[[Treny]]'', XIX * Słowo „Bóg” jest dla mnie niczym więcej niż wyrazem i wytworem ludzkiej słabości. ** Autor: [[Albert Einstein]] ** Źródło: list do Erika Gutkinda (3 stycznia 1954), cyt. za: [https://archive.ph/YmddJ ''List Alberta Einsteina na aukcji za 3 mln. Pisał: „Bóg to dziecinna legenda”'', 3 października 2012] * Stwórco potężny wszystkich rzeczy,<br />Wśród przemian świata Tyś niezmienny,<br />Światłem i czasem rządzisz mądrze<br />Następstwo godzin ustalając.<br /><br />Wieczór napełnij swoim blaskiem,<br />By mroki nie zgasiły życia;<br />Kiedy zaś przyjdzie śmierć spokojna,<br />Doprowadź nas do wiecznej chwały. ** Autor: [[anonim]], hymn brewiarzowy z modlitwy w ciągu dnia I tygodnia psałterza ** Źródło: ''Liturgia godzin IV'', Poznań 1988, s. 505. ==Ś== * Świat przyrody jest jedynie powielonym obrazem Raju. Sam fakt, że ten świat istnieje, jest dowodem na to, że istnieje też świat doskonalszy. Bóg go stworzył, aby za pośrednictwem rzeczy widzialnych ludzie mogli pojąć jego nauki duchowe i dojrzeć objawienia jego mądrości. To właśnie nazywam Działaniem. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Alchemik'', op. cit. ** Zobacz też: [[mądrość]], [[przyroda]], [[rzecz]] ==T== * Tak naprawdę Boga nie należy szukać poza sobą, bowiem on jest w nas, w naszej dobroci, miłości i poczuciu braterstwa. ** Autor: [[Edward Abramowski]] * Tu, na wysokości, jest się jakby bliżej Boga. Czuję Jego oddech. Czuję, że muszę się tu upić! Aby tego Boga nie przeklinać. Za Jego nieobecność i za Jego milczenie. Nie było Go w Dreźnie, nie było Go w Belsen i nie było Go dzisiaj rano na Bikini. Nigdy Go nie ma. Pewnie w ogóle Go nie ma. ** Autor: [[Janusz Leon Wiśniewski]], ''Bikini'' * Ty, dobry Boże, zsyłasz na nas wszystkie dobra za cenę naszej pracy. ** Autor: [[Leonardo da Vinci]] * Ty jesteś nadzieją naszą,<br />Ty jesteś wiarą naszą,<br />Ty jesteś miłością naszą,<br />Ty jesteś całą słodyczą naszą,<br />Ty jesteś wiecznym życiem naszym:<br />Wielkim i przedziwnym Panem,<br />Bogiem wszechmogącym, miłosiernym Zbawicielem. ** Autor: [[Franciszek z Asyżu]] ** Źródło: [https://checiny.franciszkanie.pl/kartka_leon.html ''Kartka dla brata Leona. Uwielbienie Boga Najwyższego''], franciszkanie.pl * (…) tylko Boga mi żal, ot co. (…) [Jeżeli Boga nie ma, to] w takim razie (…) człowiekowi wszystko jest dozwolone, nie ma dla niego żadnego hamulca. ** Autor: [[Fiodor Dostowjeski]], ''[[s:Bracia_Karamazow/całość|Bracia Karamazow]]'', tłum. Barbara Beaupré, druk L. Bogusławskiego, Warszawa 1913 * Tylko raz modliłem się do Boga, krótko: „O Panie, spraw, by moi wrogowie się ośmieszyli”. Bóg mnie wysłuchał. ** Autor: [[Voltaire]] ==U== * Ufaj Panu, bądź mężny, niech się twe serce umocni (…)! ** Źródło: ''[[Biblia (literatura)|Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu]]'', wyd. Pallottinum, 1990, ''[[Księga Psalmów]]'' 27, 14 * Ufajcie Bogu, ale baczcie, by nie zamoczyć prochu. ** Autor: [[Oliver Cromwell]] ** Opis: do żołnierzy w trakcie przeprawy przez rzekę. ** Źródło: W.G. Smith, ''Oxford Dictionary of English Proverbs'' * Utrzymuje się laicki pogląd, iż naukowcy zdyskredytowali religię. Dlatego powszechnie uważa się, że uczeni to ludzie niewierzący, że Darwin wbił ostatni gwóźdź do trumny Boga i że dalsze postępy w dziedzinie nauki i techniki zupełnie przekreśliły możliwość ożywienia wiary w Boga. Pogląd ten jest z gruntu fałszywy. ** Źródło: notatka prasowa, „New Scientist”, 26 maja 1977, s. 478. ==W== * W historii nauki – po krótkim okresie działalności presokratejskich filozofów jońskich (takich jak Tales z Miletu), którzy byli myślicielami racjonalnymi i uważali, że wszechświat opisać można na podstawie obserwacji i rozumu – dociekania naukowe i religijne były przez długie stulecia nierozerwalnie ze sobą splecione. Od czasów Arystotelesa, poprzez czasy Kopernika, Keplera, Kartezjusza i Newtona, uczeni odwoływali się do Boga nie tylko jako stwórcy świata, lecz jako aktywnego uczestnika, sprawcy i kontrolera procesów fizycznych. Uczeni przywoływali istotę wyższą wtedy, gdy współczesne teorie nie były w stanie wyjaśnić pewnych zjawisk. Z czasem, w miarę postępu wiedzy naukowej, Bóg „zwalniany” był stopniowo ze swych rozlicznych wcześniejszych obowiązków i filozofowie nauki zaczęli go nazywać „Bogiem luk”. Tam, gdzie zawodziła wiedza, odwoływano się do wiary, a zatem rezygnowano niejako z nadziei czy ambicji naukowego poznania. ** Autor: [[Krzysztof Szymborski]], „Charaktery”, 12/2010 ** Zobacz też: [[Bóg luk]], [[historia nauki]], [[poznanie]], [[wiedza]] * W Pana Boga wierz, ale Mu nie wierz. ** Autor: [[Sabała]] ** Źródło: Stanisław Witkiewicz, ''Na przełęczy'', IV, 1891 * W wielu religiach, jak się zdaje, w pojęciu Boga nie mieszczą się czysto ludzkie, ostre granice między subiektywnym a obiektywnym i między rzeczywistością a nierzeczywistością. ** Autor: [[Antoni Kępiński]], ''Rytm życia'', Wydawnictwo Literackie, Kraków 2001, ISBN 830803120X, s. 214. * W zmartwychwstaniu Chrystus objawił Boga miłości miłosiernej właśnie przez to, że jako drogę do zmartwychwstania przyjął krzyż. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Źródło: [https://teologiapolityczna.pl/jan-pawel-ii-milosierdzie-objawione-w-krzyzu-i-zmartwychwstaniu-fragment-encykliki-dives-in-misericordia-tpct-35- ''Jan Paweł II: Miłosierdzie objawione w Krzyżu i Zmartwychwstaniu''], teologiapolityczna.pl * Wiedzcie, że dla poety jedna tylko droga:<br />W sercu szukać natchnienia i dążyć do Boga! ** Autor: [[Adam Mickiewicz]], ''Grażyna'', ''Improwizacja'' * Wiele rzeczy w przyrodzie, w kosmosie i człowieku jest argumentem (lecz nie dowodem!) na rzecz istnienia Boga. ** Autor: [[Hubertus Mynarek]] * Wielobóstwo prowadziło do naturalnej tolerancji, bo wierzono w wielu niedoskonałych bogów. W politeistycznych społeczeństwach mniej było nienawiści, zwalczania się. A religie monoteistyczne prowadzą do wojen, do nienawiści, do agresji - bo skoro jest jeden, doskonały Bóg, w którego wierzymy my, to znaczy że tych „innych” bogów trzeba zwalczać, tak jak trzeba zwalczać ich wyznawców. ** Autor: [[Aleksander Krawczuk]] ** Źródło: [https://plus.gazetakrakowska.pl/prof-aleksander-krawczuk-w-zyciu-robilem-co-do-mezczyzny-nalezy/ar/12043348 ''Prof. Aleksander Krawczuk: W życiu robiłem, co do mężczyzny należy''], gazetakrakowska.pl, 4 maja 2017. ** Zobacz też: [[monoteizm]], [[politeizm]] ==Z== * Z Boską pomocą. ** ''Deo favente/iuvante.'' (łac.) ** Opis: powiedzenie łacińskie. ** Źródło: Władysław Kopaliński, ''Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych'', Wiedza Powszechna, 1978, s. 210. * Z psychologicznego punktu widzenia najbardziej powszechne wyobrażenie Boga, jako postaci ludzkiej i cała ikonografia, która przez wieki w związku z tym wyobrażeniem powstała, są niezwykle pociągające dla spragnionych ojca chłopców. Wizerunki tych mądrych, potężnych mężczyzn w sile wieku działają na nich jak balsam. Tym bardziej, że Bóg-Mężczyzna posiada zasadnicze cechy idealnego ojca. ** Autor: [[Wojciech Eichelberger]], ''Zdradzony przez ojca'' ** Zobacz też: [[ojciec]] * za wielki Pan Bóg żeby wejść do głowy ** Autor: [[Jan Twardowski]], ''nielogiczne'', z t. ''Nie przyszedłem pana nawracać'' * Zabijcie wszystkich. Bóg rozpozna swoich. ** Autor: [[Arnaud Amaury]] ** Opis: w 1209 po zdobyciu bronionego przez albigensów miasta Béziers, gdy zapytano go, jak odróżnić heretyków od katolików. ** Źródło: Cezariusz z Heisterbachu, [https://archive.ph/LQtV ''Dialogus miraculorum'', s. 302] * Założyłem się sam ze sobą. Założyłem się, że Bóg istnieje. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Piąta góra'', op. cit. * Zapomnij o przyszłości i przeżyj każdy dzień twego życia zgodnie z przykazaniami Prawa, ufając troskliwej opiece Boga nad Swoimi dziećmi. Każdy bowiem dzień nosi w sobie Wieczność. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Alchemik'', op. cit. ** Zobacz też: [[dziecko]], [[dzień]] * Zważmy zysk i stratę, zakładając się że Bóg jest. Rozpatrzmy te dwa wypadki: jeżeli wygrasz, zyskujesz wszystko; jeżeli przegrasz, nie tracisz nic. ** Autor: [[Blaise Pascal]] ** Źródło: [[s:Myśli (Blaise Pascal)|''Myśli'']], wyd. Księg. św. Wojciecha, Poznań 1921, s. 85., tłum. Tadeusz Boy-Żeleński ** Opis: [[zakład Pascala]]. ==Ż== * Żaden człowiek nie może z pewnością wiedzieć, czy Bóg istnieje, czy nie istnieje. Także „nieomylny” papież tego nie wie, może jedynie wierzyć. ** Autor: [[Hubertus Mynarek]] * Żadne serce nie cierpiało nigdy, gdy sięgało po swoje marzenia, bo każda chwila poszukiwań jest chwilą spotkania Bogiem i Wiecznością. ** Autor: [[Paulo Coelho]], ''Alchemik'', op. cit. ** Zobacz też: [[cierpienie]], [[wieczność]] * Życie każdego człowieka jest baśnią napisaną przez Boga. ** Autor: [[Hans Christian Andersen]] ** Źródło: „Fa-art. Kwartalnik literacki”, K.C. Ke̦der, 2006, s. 59. == Przysłowia o Bogu == * Bez Boga ani do proga. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: [[Oskar Kolberg]], [https://zbc.uz.zgora.pl/dlibra/doccontent?id=14548 ''Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, muzyka i tańce'', seria III, Kujawy, część I], druk. Jana Jaworskiego, Warszawa 1867, s. 197. * Bóg jest dobrym pracownikiem, ale chętnie pozwala, aby Mu pomagano. ** Opis: [[przysłowia hiszpańskie|przysłowie hiszpańskie]]. ** Zobacz też: [[pomoc]], [[praca]] * Bóg karze nie człowieka, ale grzech. ** Opis: [[przysłowia norweskie|przysłowie norweskie]]. ** Zobacz też: [[grzech]], [[kara]] * Człowiek strzela, Pan Bóg kule nosi. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, PWN, Warszawa 2003, ISBN 8301133082, s. 350. * Dał Bóg dziecko, da (i) na dziecko. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''[https://wsjp.pl/index.php?id_hasla=2718 Wielki słownik języka polskiego]'', &copy; Instytut Języka Polskiego PAN ** Zobacz też: [[dziecko]] * Gość w dom, Bóg w dom. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: Daniela Podlawska, Magdalena Świątek-Brzezińska, ''Słownik frazeologiczny języka polskiego'', Bielsko-Biała 2008, s. 432. ** Zobacz też: [[gość]] * Jak Kuba Bogu, tak Bóg Kubie. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, op. cit., s. 351. ** Zobacz też: [[wzajemność]] * Jak Pan Bóg dopuści, to i z kija wypuści. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''[https://wsjp.pl/index.php?id_hasla=2998 Wielki słownik języka polskiego]'', &copy; Instytut Języka Polskiego PAN * Jak trwoga, to do Boga. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, op. cit., s. 351. * Kogo Pan Bóg chce skarać, tedy mu rozum odejmie. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, op. cit., s. 352. ** Wariant: Jak (Pan) Bóg chce ukarać, to rozum odbiera. ** Wariant: Kogo Pan Bóg chce ukarać, temu / to mu rozum odbiera. *** Źródło: ''[https://wsjp.pl/index.php?id_hasla=4624 Wielki słownik języka polskiego]'', &copy; Instytut Języka Polskiego PAN ** Zobacz też: [[kara]], [[rozum]] * Kto z Bogiem, to i Bóg z nim. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, op. cit., s. 352. ** Zobacz też: [[wzajemność]] * Nie działaj bez serca, które Bóg powołał do istnienia. ** Opis: [[przysłowia egipskie|przysłowie egipskie]]. ** Zobacz też: [[serce]] * Pan Bóg nierychliwy, ale sprawiedliwy. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, op. cit., s. 353. ** Zobacz też: [[sprawiedliwość]] * Panu Bogu świeczkę i diabłu ogarek. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, op. cit., s. 353. * Sen mara, Bóg wiara. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''[https://wsjp.pl/index.php?id_hasla=8430 Wielki słownik języka polskiego]'', &copy; Instytut Języka Polskiego PAN * Strzeżonego Pan Bóg strzeże. ** Opis: [[przysłowia polskie|przysłowie polskie]]. ** Źródło: ''Przysłowia są... na wszystko'', red. Dobrosława Świerczyńska, op. cit., s. 354. [[Kategoria:Bóg|!]] 0aa3y7214kincgvh6ft5s7avg28hbjd 0 1062 651238 650620 2026-11-04T05:53:20Z Nazwa1234 53893 /* */ 651238 wikitext text/x-wiki [[Plik:Antoni Słonimski cropped.jpg|mały|{{center|Antoni Słonimski (1933)}}]] '''[[w:Antoni Słonimski|Antoni Słonimski]]''' (1895–1976) – [[Polska|polski]] [[poeta]], [[felieton]]ista, [[dramaturg]], [[satyryk]], [[krytyk]] [[teatr]]alny i działacz społeczny. ==''Alfabet wspomnień''== (Warszawa 1989) * Bezbolesna śmierć w takim podeszłym wieku nie ma w sobie nic dramatycznego. Spływa pogodnie jak sen po długim dniu wypełnionym pracą. ** Źródło: s. 209. ** Zobacz też: [[praca]], [[sen]], [[starość]], [[śmierć]] * Człowiek może się rozpić, ponieważ uważa się za bankruta, a potem zbankrutować jeszcze doszczętniej, ponieważ pije. ** Źródło: s. 199n. ** Zobacz też: [[alkohol]], [[bankrut]], [[człowiek]] * Jakże byliśmy lekkomyślni odkładając na jutro to, co nam to jutro odebrało. ** Źródło: s. 34. ** Zobacz też: [[lekkomyślność]] * Julian Tuwim: Niezwykła brawura i poczucie języka wynaturzały czasem Tuwimowskie strofy, gdy zanurzał się w swojej ojczyźnie-polszczyźnie. Stefan Żeromski, który cenił bardzo Tuwima, powiedział kiedyś nie bez złośliwości: „Ale się ten Tuwim wgryzł w język polski, tak się wgryzł, aż się przegryzł na drugą stronę”. ** Źródło: s. 238n. ** Zobacz też: [[język (mowa)|język]], [[język polski]], [[Julian Tuwim]], [[Stefan Żeromski]] * Kramsztyk Józef – miał opinię najbardziej flegmatycznego człowieka w stolicy. Widziałem, jak kiedyś położył się na kanapie, na której leżał numer „Kuriera Warszawskiego”. Nie chciało mu się wstać, więc czytał, wydzierając spod siebie kurier po kawałku. ** Źródło: s. 102. ** Zobacz też: [[flegmatyk]], [[gazeta]], [[Józef Kramsztyk]], [[lenistwo]] * Na pytanie, czemu Dmowski jest antysemitą, choć przecież wie, że Chrystus był Żydem – Dmowski odpowiedział: „My religion comes from Jesus Christ, who was murdered by the Jews”. Jak widzimy, rozmowa była mniej więcej na poziomie warszawskiego magla 1936 roku. ** Źródło: s. 38. ** Zobacz też: [[antysemityzm]], [[Roman Dmowski]], [[Jezus Chrystus]], [[Żydzi]] * O pewnym neoficie powiedział ojciec, że musiał się dwa razy chrzcić, bo pierwszy chrzest mu się nie przyjął. ** Opis: saga rodu Słonimskich. ** Źródło: s. 212. ** Zobacz też: [[chrzest]], [[neofita]] * Odporność na demagogię wzmaga się wraz ze stabilnością i stopą życiową. ** Źródło: s. 66. ** Zobacz też: [[demagogia]], [[stopa życiowa]] * Psychoanaliza straciła na znaczeniu nie tylko w sferach burżuazji, ale w nauce, podobnie jak inne uniwersalne pseudonaukowe dogmaty. Kompleksy seksualne przestały być tabu. Już wiele lat temu śmiało poruszyła te zagadnienia „Lolita” Nabokova, którego przyjaciele nazywają Nawznakow. Zahamowania i wstydliwość seksualna ustąpiły miejsca obowiązującej w prozie, teatrze i filmie najbrutalniejszej świniologii i ekshibicjonizmom. Nagość nigdy nie była nieprzyzwoita. Ale nie tylko dla ludzi starszego pokolenia krępujące jest oglądanie stosunków erotycznych na ekranie filmowym, bo gdy kończy się szok, zaczyna nuda. Ostatecznie ilość kombinacji erotycznych i pozycji, i stanowisk jest dość ograniczona w porównaniu z możliwościami intelektualnymi. ** Źródło: s. 32. ** Zobacz też: [[psychoanaliza]] * Są tacy, co mówią: „Poprzedni felieton był lepszy”, albo konstatują, że ktoś się już skończył. Tak o mnie napisał niedawno ktoś, kto się nie skończył z tej prostej przyczyny, że się jeszcze nie zaczął. ** Źródło: s. 153. * Tylko on jeden mówił i, co ważniejsze, rozumiał po angielsku. ** Opis: o [[Wacław Borowy|Wacławie Borowym]]. ** Źródło: s. 37. * Wezwano kiedyś ojca do znajomego domu. Zachorowała młoda guwernantka. Gdy ojciec chciał ją zbadać, powiedziała: „Panie doktorze, przyznam się panu, mnie nic nie jest, ale oni mi nie płacą, więc na znak protestu położyłam się do łóżka”. „Wie pani co” – powiedział ojciec – „niech się pani posunie, ja się też położę, bo oni mi też nie płacą”. ** Opis: saga rodu Słonimskich. ** Źródło: s. 212. ** Zobacz też: [[choroba]], [[łóżko]], [[płaca]] * Władzio (Grabowski) był bardzo pedantyczny. Gdy kiedyś po sutej kolacji na rachunku w „Oazie” znalazł pozycję „pieczywo dziesięć złotych” – zawezwał kelnera: „Bułeczka kosztuje 5 groszy. Dziesięć bułeczek 50 groszy. Dwadzieścia bułeczek złotówkę. Dwieście pięćdziesiąt bułeczek 5 zł. Pięćset bułeczek to piramida. Wieża Eiffla bułeczek. Nie było”. ** Źródło: s. 70. ** Zobacz też: [[pedantyzm]] * Włodzimierz Majakowski: Wesoły i kordialny, chciał trochę swoich polskich kolegów epatować wzgardliwym dla burżuazyjnych form zachowaniem, więc gdy siadł za stołem, wyjął ręką z salaterki pełnej kopru kiszony ogórek i zagryzł ostentacyjnie. W odpowiedzi wziąłem z półmiska pełną dłonią sałatkę majonezową. Majakowski chwilę popatrzał na mnie, wreszcie uśmiechnął się, ogórek położył na talerzu. ** Źródło: s. 133. * Wśród karykatur mego pióra i wielu niewybrednych żartów na temat ciała nauczycielskiego radziłem profesorowi historii, jeśli już musi dłubać obsadką pióra w nosie, w uchu i w zębach, żeby przynajmniej zmienił kolejność. ** Źródło: s. 214. ** Zobacz też: [[karykatura]], [[nauczyciel]], [[pióro]], [[żart]] * Zajechała pusta dorożka, z której wysiadł Leśmian. ** Źródło: s. 121. ** Zobacz też: [[dorożka]], [[Bolesław Leśmian]] * Zawsze w takich sytuacjach winni są Żydzi, cykliści, ale najczęściej literatura. Czytając ten artykuł miałem od razu wrażenie, że nie orzeł to pisał, ale reszka. ** Źródło: s. 143. ** Zobacz też: [[literatura]] ==''Ciekawość. Felietony z lat 1973–1976''== (Warszawa 1988) * Nieraz myślę o teoretycznych wypowiedziach, koniunkturalnych sądach zubożonych brakiem wyobraźni. Opinie i mniemania wygłaszane lekko i ze swadą, skonfrontowane nagle z brutalną rzeczywistością słabną, tracą na sile, odpadają, aby wreszcie już tylko w pamięci pozostać gorzkim wyrzutem, gdy lekkomyślne słowo staje się ciałem. Ciałem umęczonym przez drugiego człowieka ** Źródło: ''Trochę o wyobraźni'', s. 38. ** Zobacz też: [[wyobraźnia]] * Rewolucja 1905 roku okazała już swe prawdziwe patriotyczne i socjalistyczne oblicze. Walczono o niepodległość. Tego nie chciał widzieć Kozicki ani nie widział Dmowski. Gdy stanęły „koleje, fabryki i warsztaty”, znikły z ulic Warszawy tramwaje i dorożki, Kozicki widzi tylko „obce żywioły” chyba dlatego, że tym obcym żywiołom nie wolno było wtedy pracować na kolejach i tramwajach. Obsesja antysemicka doprowadziła Dmowskiego aż do przekreślenia całych stronic historii walk narodowych. Sukcesy w tej walce osiągnięte gotów był przypisać „obcym żywiołom”. Pierwszym poważnym osiągnięciem rewolucji 1905 roku było przywrócenie języka polskiego szkołom prywatnym. Do szkoły rosyjskiej nie chodziłem. Ojciec dał mnie do szkoły Zrzeszenia Nauczycieli Polskich. ** Źródło: [https://quotepark.com/pl/autorzy/antoni-slonimski/ ''1905''] ** Zobacz też: [[rewolucja 1905 roku]] ==''Kroniki tygodniowe''== * Bóg mi powierzył humor Polaków. ** Opis: parafraza słów księcia [[Józef Poniatowski|Józefa Poniatowskiego]]: „Bóg mi powierzył honor Polaków”. ** Źródło: [https://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/120375.html ''35 lat temu zmarł Antoni Słonimski'', 2 lipca 2011] ** Zobacz też: [[Bóg]], [[humor]], [[Polacy]] * Chętnie za to się pocieszamy szukając ukojenia w ujemnych cechach innych narodów. A więc: pijemy wódkę, ale i Anglicy piją, mamy niski poziom czytelnictwa, ale Cyganie jeszcze mniej czytają, mamy trzydzieści procent analfabetów, ale Mandżuria ma procent jeszcze większy. ** Źródło: ''Kroniki tygodniowe 1927–1931'', s. 140. * Fabrykowanie gazów po to, aby nie zostać uduszonym, przypomina mi kładzenie się na ziemi po to, żeby nie spaść z kanapy. ** Źródło: ''Kroniki tygodniowe 1927-1931'', wyd. LTW, Warszawa 2001, s. 28, ISBN 83-912969-0-3 * Jak dotąd człowiek miał jedno ostateczne prawo. Mógł umrzeć za swoje przekonania. GPU pokazała światu, że i to prawo można oskarżonym odebrać. 16 ludzi potrafiono zmusić do samoupodlenia i odebrać im nie tylko życie, ale i godność ludzką. ** Źródło: [https://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,20635742,slonimski-ciagle-pisze-o-nas-czyli-czy-chcemy-wychowac-pokolenie.html ''Bolszewickie opętanie'', 6 września 1936] ** Zobacz też: [[w:procesy moskiewskie|procesy moskiewskie]] * Mięso armatnie ma też prawo głosu – prosimy, żeby strzelać w niebo. ** Źródło: ''Kroniki tygodniowe. 1927–1939'', Warszawa 1956, PIW, s. 190. * Nie mam w tym żadnej kalkulacji, ale nawet z punktu widzenia interesu bardziej się opłaca zjechać niż pochwalić. Pochwalę np. sztukę p.X. Zyskam sobie przez to wrogów we wszystkich jego kolegach i konkurentach, a on sam będzie miał pretensję, że nie dość go pochwaliłem. Natomiast gdy zerżnę p. X, ucieszę tym wszystkich jego przyjaciół, rozraduję konkurentów, a wroga będę mieć tylko w jednym panie X. ** Opis: odpowiedź na zarzut, że nikogo nie chwali. ** Źródło: [https://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/120375.html ''35 lat temu zmarł Antoni Słonimski'', 2 lipca 2011] ** Zobacz też: [[pochwała]] * Sporo jest u nas takich z zazdrością patrzących na wielkie polityczne zabawy Azjatów. Na szczęście więcej jest tych, co pragną należeć do Europy, do tej prawdziwej Europy, która przetrwa zwycięsko powrotną falę barbarzyństwa. ** Źródło: [https://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,20635742,slonimski-ciagle-pisze-o-nas-czyli-czy-chcemy-wychowac-pokolenie.html ''Stalin dobry i mądry'', 20 marca 1938] ** Zobacz też: [[Europa]] * Stalin jest naprawdę zwycięskim wodzem narodu rosyjskiego. Dowiódł w rozmiarach dotąd niespotykanych, że największa brednia i najnikczemniejsze okrucieństwo może być narzucone ludziom, że słowo płynące z autorytatywnego źródła najwyższej władzy musi być powtórzone tylko parę razy, aby stało się jedyną obowiązującą prawdą. Jednostki inteligenckie się nie liczą. Masa okazała się posłuszna i karna. Teza polityczna, oparta na absolutnej pogardzie dla rodzaju człowieczego, została przez Stalina potwierdzona olbrzymim eksperymentem dokonanym w laboratorium sowieckim. ** Źródło: [https://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,20635742,slonimski-ciagle-pisze-o-nas-czyli-czy-chcemy-wychowac-pokolenie.html ''Stalin dobry i mądry'', 20 marca 1938] ** Zobacz też: [[Józef Stalin]] * To, co się stało w Rosji, niepodobne jest do najkrwawszych kart rewolucji francuskiej. Jeśli ten proces moskiewski co przypomina, to chyba inkwizycję średniowieczną, gdzie pod torturami oskarżeni o czarodziejstwo przyznawali się do stosunków z diabłem. Sprawozdania z procesu moskiewskiego przypominają stronice dzieła „Malleus maleficarum”. ** Źródło: [https://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,20635742,slonimski-ciagle-pisze-o-nas-czyli-czy-chcemy-wychowac-pokolenie.html ''Bolszewickie opętanie'', 6 września 1936] ** Zobacz też: [[inkwizycja]], ''[[Młot na czarownice]]'', [[stalinizm]] * Tragedia Wiednia nie ma analogii w historii europejskiej. Nie przybył nikt z odsieczą, bo któż by chciał narażać życie swych żołnierzy w obronie Wiednia przed armią zwycięskich pogan? Wielka ilość ludzi pragnie uciec, woli emigrację i wygnanie od śmierci czy choćby tylko ucisku. Ale dokąd mogą ujść ci ludzie? Nie wpuści ich żadne państwo. W naszych czasach nie wraca się już z wygnania, nie szuka się na emigracji szczęśliwszej doli, bo wróg zamyka granice, bo nie ma już prawa azylu. ** Źródło: [https://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,20635742,slonimski-ciagle-pisze-o-nas-czyli-czy-chcemy-wychowac-pokolenie.html ''Europa zdradziła Wiedeń'', 27 marca 1938] ** Zobacz też: [[w:Anschluss Austrii|Anschluss Austrii]], [[uchodźca|uchodźcy]] * Wszystko już jest zajęte. Ręka poziomo – znaczy hitlerowiec. Pięść do góry – znaczy front ludowy. Co nam zostaje? Gdzie jeszcze można tę biedną rękę wsadzić, żeby się odróżnić od innych? ** Opis: komentując przedwojenny kongres narodowców, gdzie debatowano nad polską wersją „salutu cywilnego”. ** Źródło: ''Kroniki tygodniowe 1936–1939'', Wyd. LTW, Warszawa-Łomianki 2004, s. 344. ** Zobacz też: [[faszyzm]] * Zaczyna się od uczenia na pamięć bardzo słabego wierszyka Konopnickiej pt. ''Rota'': Nie będzie Niemiec pluł nam w twarz. Jest to dość minimalne jako program polityczny, oznacza to bowiem, że każdy inny może nam pluć w twarz, aby nie Niemiec, i że Niemiec też może pluć, aby nie w twarz. ** Źródło: ''Kroniki tygodniowe. 1927–1939'', PIW, Warszawa 1956, s. 16–17. ** Zobacz też: [[Maria Konopnicka]] * Żyjemy w czasach prania po mordzie i krajania żyletkami. Póki tak postępują stare byki pod wąsem, można to ostatecznie obserwować z pewną melancholią, ale gdy te same metody przedostają się do szkoły średniej, sytuacja zaczyna być naprawdę dość obrzydliwa. Co ma wyrosnąć z dziecka, któremu czyta się moralne książeczki i wierszyki, i jednocześnie pozwala na krajanie scyzorykiem kolegów Żydów? Nic łatwiejszego niż wychować pokolenie wariatów. ** Źródło: [https://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,20635742,slonimski-ciagle-pisze-o-nas-czyli-czy-chcemy-wychowac-pokolenie.html ''Faryzeusze i barbarzyńcy'', 16 stycznia 1938] ==Inne== {{IndeksPL}} ===A=== * Aby kiwać, nie trzeba mieć specjalnie dobrej głowy. Wystarczy byle jaka. ** Źródło: ''Mętne łby'' ** Zobacz też: [[głowa]] ===B=== * Bardzo proszę pamiętać, że ja byłem przeciw. ** Źródło: ''Okno bez krat. Dokument epoki'' (1935) * Bezrobotni londyńscy otrzymują po trzydzieści szylingów tygodniowo. Czyni to około dwustu pięćdziesięciu złotych miesięcznie. Tyle mniej więcej dostaje u nas urzędnik Ministerstwa Spraw Zagranicznych i musi za te pieniądze być ubrany jak lord angielski, mieć parasol i wywierać wpływ na politykę zagraniczną Wielkiej Brytanii, nie mówiąc już o bywaniu w „Ziemiańskiej”. ** Opis: w 1930. ** Źródło: ''Listy emigrantów z Brazylii i Stanów Zjednoczonych, 1890–1891'', red. Witold, Nina i Marcin Kulowie, Biblioteka Iberyjska, Warszawa 2012, s. 93. ** Zobacz też: [[II Rzeczpospolita]], [[Wielka Brytania]], [[płaca]] * Brak poczucia humoru nie zawsze jest dowodem powagi. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ** Zobacz też: [[poczucie humoru]], [[powaga]] ===C=== * Czasem taki przyjezdny ma dość bezczelne pretensje. Rozgląda się po moim mieszkaniu i mówi z przekąsem: – Nieźleście się urządzili. Ubranko – powiada – też niczego. Z tropiku. Podobno wszystkie lepsze posadki też sobie porozbieraliście. – A co? Mieliśmy czekać na niego? Oczywiście, on by chciał, żebyśmy mieszkali w piwnicy, na rogoży w łańcuchach, bici i szarpani. A on, dobry pan, pożałowałby i nawet papierosem poczęstował. ** Opis: o przedstawicielach [[emigracja|emigracji wojennej]], którzy po odwilży 1956 zaczęli przyjeżdżać do [[PRL]]. ** Źródło: ''Załatwione odmownie. Felietony, konfrontacje, polemiki i fraszki'', PIW, Warszawa 1963, s. 113. * Chcemy żyć w zwyczajnym kraju. Nie na szańcach, na bastionie, nie na barbakanie, nie na przedmurzu, ale w zwyczajnym kraju. Nie chcemy ani misji dziejowych, ani przewodnictwa, nie chcemy mocarstwowości, ani imperializmu. ** Opis: w 1941 w Londynie. ** Źródło: [[Janusz Tazbir]], ''Polska przedmurzem Europy'', Warszawa 2004, s. 187. * Cóż mi po przyjacielu,<br >Który ma parę warkoczy,<br >I ma najsłodsze usta<br >I najpiękniejsze oczy? ** Źródło: ''O pewnym przyjacielu'' * – Czy to prawda, że pan wrócił na dobre?<br />– Dlaczego zaraz na dobre? Powiedzmy: na średnie. A raczej na dobre i na złe. ** Opis: po powrocie do kraju w 1951. ** Źródło: Henryk Słabek, ''Intelektualistów obraz własny'', Wydawn. „Książka i Wiedza”, 1997, s. 90. ===D=== * Dowcip jest bronią, ale nie należy karać za nielegalne posiadanie dowcipu. ** Źródło: ''Leksykon złotych myśli'', wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998. ** Zobacz też: [[dowcip]], [[kara]] * Dzieci są zakałą ludzkości. ** Źródło: ''O dzieciach, wariatach i grafomanach'' ** Zobacz też: [[dziecko]], [[ludzkość]] ===G=== * Gdy człowiek rozumny zacznie mówić jakieś zdanie, nie domyślamy się, jak je skończy. Gdy zacznie głupi – wiemy na pewno. ** Źródło: ''Aforystyka dwudziestolecia. 1918–1939'', wyb. Ludwik Bohdan Grzeniewski, Warszawa 1984, PIW, s. 13. ** Zobacz też: [[głupota]], [[rozum]] ===H=== * Historyjki ze starych książek dla młodzieży <br/ > Ataki na bagnety, koniki, mundury. <br/ > Całą młodość kazano nam przeżyć <br/ > W tym smrodzie krwi i złej literatury. ** Źródło: ''Oko w oko'' ** Zobacz też: [[młodość]], [[młodzież]] ===J=== * Ja rozumiem, że Polak może mieć tylko jedną ojczyznę, ale dlaczego to ma być Egipt? ** Opis: po przemówieniu [[Władysław Gomułka|Gomułki]] w 1967, w którym ten oskarżył Polaków żydowskiego pochodzenia o sympatyzowanie z [[Izrael]]em w wojnie izraelsko-arabskiej. ** Zobacz też: [[Egipt]], [[ojczyzna]] * Jesteś mi, o Naturo, jak kochanka owa,<br >Co mnie słodyczą oczu zwiodła i ust czarem,<br >A potem mnie poiła współczucia nektarem,<br >Na rozedrgane usta kładąc zimne słowa. Czymże jest, o Naturo, twych pocieszeń mowa<br >Wobec żądz, które budzisz twym mrocznym obszarem. ** Źródło: ''Dzikie wino'' * Jesteśmy czymś w rodzaju przedmurza, ale przedmurza obrotowego. Od Wschodu albo Zachodu. Zależnie od koniunktury. ** Źródło: ''Rodzina'', akt III, 1934 * Jeśli nie wiesz, jak należy się w jakiejś sytuacji zachować, na wszelki wypadek zachowuj się przyzwoicie. ** Opis: tak mu radził ojciec [[lekarz]], Stanisław Słonimski, a Antoni Słonimski powtarzał te słowa. ===K=== * Kamień, w wodę rzucony, wywołuje kręgi.<br/ >Głos jest falą powietrza. ** Źródło: ''Leonardo'' ** Zobacz też: [[fala]], [[głos]], [[kamień]], [[powietrze]] ===L=== * Ludzie mali biorą zwykle swój duży cień za miarę swojej wielkości. ** Źródło: ''Aforystyka dwudziestolecia'', ''op. cit.'', s. 9. ** Zobacz też: [[wielkość]] * Ludzie, którzy przemawiają uroczyście jak marmurowe kolumny głęboko wyciętymi w nich napisami, okazują się często słupami, na których czas nakleja reklamowe afisze. ** Źródło: ''Aforystyka dwudziestolecia'', ''op. cit.'', s. 13. ** Zobacz też: [[afisz]], [[reklama]] ===M=== * Mała odwaga walczy z przeciwnymi zamiarami, wielka odwaga walczy z faktami dokonanymi, z którymi większość ludzi się godzi. ** Źródło: ''Aforystyka dwudziestolecia'', ''op. cit.'', s. 11. ** Zobacz też: [[odwaga]] * Małe, ale gustowne. ** Opis: o [[Pałac Kultury i Nauki|Pałacu Kultury]] w [[Warszawa|Warszawie]]. * Młodzież oenerowska przyniosła ze sobą do Anglii niewygasły kult hitleryzmu, nie wyrzekając się zresztą tradycyjnej niechęci do Niemców. Hitleryzm imponował tym żołnierzom polskim walczącym z Niemcami. Podobni byli ci chłopcy do oficerów rosyjskich, którzy w czasie wojen napoleońskich ubierali się modą francuską i porozumiewali się językiem nieprzyjaciela. Bolesny był żarcik umieszczony w „Punchu”. „Jaka jest różnica między Anglikami a Polakami? Polacy nienawidzą Niemców i kochają Hitlera, a Anglicy nienawidzą Hitlera i kochają Niemców.” Wyrazicielem tych nastrojów było pisemko wydawane w Anglii pt. „Jestem Polakiem”. ** Źródło: ''Wspomnienia warszawskie'' (1957), wyd. Agora, Warszawa 2017, s. 115. ** Opis: fragment wspomnień dotyczących polskiej emigracji wojennej w Londynie. ** Zobacz też: [[nazizm]], [[ONR]], [[Anglicy]], [[Niemcy (naród)]] ===N=== * Na pluszowej kanapce, wśród<br />ciekawych i tłoku,<br />Jakże długo umierać trzeba od<br />krwotoku ** Źródło: ''Na śmierć prezydenta Narutowicza'' (1922) ** Zobacz też: [[Gabriel Narutowicz]] * „Nasz lud!” wołają ze swadą<br />Nasz lud jest głupi jak pień.<br />Ja wolę lód z lemoniadą<br />I to w upalny dzień. ** Opis: z wiersza "Pamflet", opublikowanego w 1920 roku na łamach miesięcznika poetyckiego [https://crispa.uw.edu.pl/object/files/302930/display/PDF Skamander] ** Źródło: [https://magazynzapisz.wordpress.com/2022/02/24/czeslaw-milosz-do-antoniego-slonimskiego-1951/ Czesław Miłosz – „Do Antoniego Słonimskiego” [1951]] ** Zobacz też: [[lud]], [[Czesław Miłosz]] * Na twoje ciało blade, jaśniejące w mroku,<br >Niechaj się patrzę idąc, jak się patrzy w wodę; Zatrzymać się nie mogę, więc dotrzymaj kroku. Biegnij blisko tuż przy mnie, jak fala potoku,<br >Zanim się biegiem zmęczy twoje serce młode,<br >A może zdążę wchłonąć, wypić twą urodę<br >I obraz twój na wieki zatrzymać w mym oku. ** Źródło: ''Wybiegnij za mną'' * Nie lubię wymiany poglądów. Zawsze na tym tracę. ** Opis: nawiązując do [[fraszka|fraszki]] ''Wymiana poglądów'', 1949. ** Źródło: ''Tygodnie Słonimskiego'', oprac. Dorota Macieja, wyd. Prószyński i S-ka, 2000. ** Zobacz też: [[pogląd]] * Nie należy być dumnym z tego, że się czegoś nie rozumie. ** Źródło: ''Załatwione odmownie'', Tom 1, PWI, 1962, s. 153. ** Zobacz też: [[duma]] * Nie umiesz błogo,<br />Z spokojnym sercem spać w ojczyźnie. ** Źródło: ''Pożegnanie Czorsztyna'' ** Zobacz też: [[serce]] * Nikt nie podjąłby się zrobienia najprostszego zegara odmierzającego tylko godziny, a każdy podejmie się tworzenia praw regulujących wszystkie stosunki ludzkie. ** Źródło: ''Aforystyka dwudziestolecia'', ''op. cit.'', s. 8. ** Zobacz też: [[godzina]], [[zegar]] ===O=== * Ogłaszam alarm dla miasta Warszawy.<br />Niech trwa! ** Źródło: ''Alarm'', 1940 ** Zobacz też: [[alarm]], [[wojna]] * Ojczyzna moja wolna, wolna…<br />więc zrzucam z ramion płaszcz Konrada… ** Źródło: ''Czarna wiosna'', II (1919) * Oprócz wstrętu budzi jeszcze we mnie gniew, fałszywy i nikczemny stosunek Żydów do zagadnień narodowych. Naród ten, narzekający na szowinizm innych ludów, jest sam najbardziej szowinistycznym narodem świata. Naród, który krzyczy o nienawiści, jaką budzi, sam potrafi najsilniej nienawidzić. ** Źródło: „Wiadomości Literackie” nr 35, 31 sierpnia 1924. ** Zobacz też: [[gniew]], [[wstręt]] ===P=== * Panowie, szlachta, bije grom! ** Źródło: ''Czarna wiosna'', II * Pewien bęcwalski blondyn<br />Chciał ze mną wymienić poglądy,<br />To znaczy wziąć moje, Słonimskie,<br />A dać mi w zamian kretyńskie.<br />Odrzekłem: nie idę na to,<br />Nawet za grubą dopłatą. ** Źródło: ''Wymiana poglądów'' * Prawdziwy satyryk nie cofa się przed niczym, ma nawet tyle odwagi, iż obala tak zwany zdrowy rozsądek, sens, tak zwaną prawdę i inne podobne drobiazgi. Boi się tylko jednego: bólu fizycznego i spraw honorowych ** Źródło: ''O dzieciach, wariatach i grafomanach'' ** Zobacz też: [[ból]], [[honor]] ===R=== * Rozdawanie pieniędzy na bujdy olimpijskie – to luksus, na który może pozwolić sobie tylko kraj bardzo bogaty. Gdyby całe pięć milionów „Funduszu nauki i kultury” oddano na szkoły lub szpitale, nikt rozsądny nie mógłby się oburzać, ale jeżeli naukę i sztukę nazywa się luksusem, na który państwo niema pieniędzy, i jednocześnie oddaje się te pieniądze na subsydjowanie hockeya na lodzie i skakania przez płotki, to mamy święte prawo oburzać się na takie barbarzyństwo (…) Tam gdzie ludność głoduje i mieszka w brudzie i nędzy, w kraju gdzie zarobki robotnicze są najnędzniejsze w Europie, gdzie poziom zdrowotny jest niższy niż na Bałkanach, niema sensu upajać się tem, że jedna bardzo wysoka kobieta rzuca nikomu niepotrzebnym dyskiem – trzydzieści osiem metrów ** Źródło: „Wiadomości Literackie” nr 40, 1928 ===S=== * Serce w piersi zamiera, w oczach błyskawice…<br />Przez chude, atramentem powalana palce<br />Łzy spływają na książki pożółkłe stronice. ** Źródło: ''Dzieciństwo'' ** Zobacz też: [[łza]] * Słów nam potrzeba co budują,<br />Co dźwięczą sierpem, dzwonią młotem,<br />Trzeba nam słów do tej melodii (…) ** Opis: wiersz adresowany do emigracji napisany po powrocie do kraju w 1951. ===Ś=== * Świat nie jest piłką futbolową,<br />Świat się podbija głową! głową! głową! ** Źródło: ''Godzina poezji. Kontrmarsz'', 1923 ** Zobacz też: [[głowa]], [[piłka]], [[świat]] ===T=== * Ten brak proporcji jest cechą wielu dziedzin naszego życia. Jeżeli sport to zdrowie, to wydawałoby się, że powinno być u nas trochę więcej klozetów. Kraj o najniższym poziomie kanalizacyjnym w Europie chlubi się rekordem w trójskoku. Dobra rzecz skok, jeszcze lepsza trójskok, ale nie zawsze chce się skakać, aby, jak to mówią, wyjść na dwór za potrzebą ** Źródło: ''Załatwione odmownie'', 1964 * Ten, który wszystkim serce swe otwiera,<br />Francuzem jest, gdy Francja cierpi – Grekiem,<br />Gdy naród grecki z głodu obumiera,<br />Ten jest z ojczyzny mojej. Jest człowiekiem. ** Źródło: ''Ten jest z ojczyzny mojej'' ** Zobacz też: [[Francja]], [[Francuzi]], [[Grecja]], [[Grecy]] * Tęsknota, słowo zużyte<br />otwarło mi swoją dal…<br />Jak różne są rzeczy ukryte<br />w króciutkim wyrazie żal. ** Źródło: ''Żal'' ** Zobacz też: [[tęsknota]], [[żal]] * To była rolka. ** Opis: o [[komedia|komedii]] Sardou ''Kartka papieru''. ** Źródło: [https://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/120375.html ''35 lat temu zmarł Antoni Słonimski'', 2 lipca 2011] ===U=== * „UWAGA! Uwaga! Przeszedł!<br />Koma trzy!”<br />Ktoś biegnie po schodach.<br />Trzasnęły gdzieś drzwi.<br />Ze zgiełku i wrzawy<br />Dźwięk jeden wybucha rośnie,<br />Kołuje jękliwie,<br />Głos syren – w oktawy<br />Opada – i wznosi się jęk:<br />„Ogłaszam alarm dla miasta Warszawy!” ** Źródło: ''[[Alarm]]'' ** Zobacz też: [[Obrona Warszawy (1939)]] ===W=== * W szkole z ramy portretu, oczy łagodne i czyste<br />Patrzą na młodość twoją. Oddać jej nie chcą zniszczeniu.<br />Wieków dawnych nie żałuj, lepszych masz dziś gospodarzy! ** Opis: o [[Bolesław Bierut|Bolesławie Bierucie]]. ** Źródło: ''Portret prezydenta'' * Wszystkim to tyle, co nikomu. * W twojej ojczyźnie karki się zgina<br />Przed każdą władzą,<br />Dla zwyciężonych – wzgarda i ślina,<br />Gdy ich na kaźń prowadzą.<br />W twojej ojczyźnie, gdyś hołdy składał -<br />Przed obce trony.<br />W ojczyźnie mojej, jeśli kto padał,<br />To krwią zbroczony.<br />W ojczyźnie twojej do obcych w wierze<br />Bóg się nie zniża.<br />Moja ojczyzna świat cały bierze<br />W ramiona krzyża.<br />W twojej ojczyźnie sławnych portrety,<br />Tom w etażerce.<br />W mojej ojczyźnie słowa poety<br />Oprawne w serce.<br />Chociaż ci sprzyja ten wieczór mglisty<br />I noc bezgwiezdna,<br />Jakże mnie wygnasz z ziemi ojczystej,<br />Jeśli jej nie znasz? ** Źródło: ''Dwie ojczyzny'' (1938) ** Zobacz też: [[ojczyzna]] * Wychylałem się, wychylałem, ale nie wyskoczyłem. ** Opis: zapis w książce pamiątkowej statku „Batory”, który w latach 60. pływał szlakiem norweskich fiordów, nie zawijając do kapitalistycznych portów. Kilku pasażerów nie patrząc na temperaturę morza, zdecydowało się uciec na Zachód i wyskoczyło. ** Źródło: Andrzej Krajewski, [https://www.forbes.pl/przywodztwo/jak-zarabiano-na-wakacjach-w-prl/5r8v7dp ''Jak zarabiano na wakacjach w PRL''], forbes.pl, 29 lipca 2014. ==O Antonim Słonimskim== * (…) był moim wspaniałym Szefem, a ja jego sekretarzem. Ale kieruje mną nade wszystko przekonanie, że był on wspaniałym obywatelem Polski demokratycznej, Polski niezgody na projekty totalitarne i sądy dyktatorskie. Taki był przez całe niemal życie, poza krótkim okresem kapitulacji w latach 1951–53, gdy – ze strachu i niewiedzy – wykonał kilka oportunistycznych gestów posłuszeństwa wobec dyktatury komunistycznej. Świadom tego grzechu pisał po latach: „Że byłem kiedyś małoduszny,/ Że kiedyś zbrakło mi odwagi/ I że milczałem wbrew sumieniu,/ Umierający chcę być nagi./ Chcę zrzucić z piersi ciężar duszny/ I raczej spocząć w zapomnieniu,/ W przydrożnym prochu i popiele,/ Niż na wysokim katafalku/ W waszych fałszywych bóstw kościele”. ** Autor: [[Adam Michnik]], ''40 lat bez Słonimskiego'', „Gazeta Wyborcza”, 3–4 września 2016. * Jego poezja wybuchała mi w prozie, z kronik w ''Wiadomościach [Literackich]'' – tam ciskał sobą na wszystko i wszystkich i bawił się, mistrz w organizowaniu hecy, której sam był bohaterem. Śmieszne porównywać jego wpływ z wpływem Sienkiewicza, Żeromskiego? A ja twierdzę, że na nim wychowało się pokolenie, tak to niekoniecznie trzeba być bogiem, aby mieć wyznawców. ** Autor: [[Witold Gombrowicz]], [[Dziennik (Witold Gombrowicz)|''Dziennik'']] * Miał wpływ na pisarzy, wielu słuchało go i mu ufało, podziwiało za odwagę, był autorytetem. ** Autorka: [[Joanna Kuciel-Frydryszak]] ** Źródło: Marek Doskocz, [http://artpapier.com/index.php?page=artykul&wydanie=175&artykul=3738 ''Odkrywanie Słonimskiego''], „ArtPapier” nr 8 (224), 15 kwietnia 2013. * Płyciarz był, wykręcał się dowcipem, ale polemista błyskotliwy, poeta czasem wzruszający, niekiedy trafiający w samo sedno. Walczył o różne rzeczy: o pacyfizm (bez sensu – przed Hitlerem), o racjonalizm dość prymitywny, niby o „socjalizm”. Miał swoją piękną kartę przed samą wojną, był odważny, walczył. Ale potem – czort wie co. Trochę komunizował, siedział w UNESCO z łaski Polski Ludowej, kiedy wrócił do kraju, mocno był niejasny. Dopiero po Październiku [1956] zaczął być „heroldem wolności”. ** Autor: [[Stefan Kisielewski]], ''Abecadło Kisiela'' (1990) * Przechrzta co tydzień, na wyścigi.<br />Co z wszystkich sobie wziął religii<br />Jedną religię: oportunizm -<br />Dziś się obrzezał na komunizm.<br />Dziś z reżymowej radiostacji<br />Woła poetów emigracji<br />I melodeklamuje o tem,<br />Jak dźwiękać sierpem, walić młotem.<br />Sierpem i młotem. Jaka szmata<br />Robi się czasem z literata. ** Autor: [[Marian Hemar]], ''Wiersz do poety reżymu'' * Umieszczam jako motto urywek z wiersza jednego z najprzykrzejszych moich „wrogów”, Antoniego Słonimskiego, nie dlatego, żeby pozować na fałszywy objektywizm, tylko poprostu dlatego, że mi się ten wiersz bardzo podoba i jest jako motto odpowiedni. Jednak muszę zaznaczyć że w sądach moich o sztuce nie kieruję się ani osobistemi względami, ani polityką, ani niczem innem, oprócz tego, czy uważam daną rzecz za artystycznie dobrą, czy złą. Niestety muszę stwierdzić, że ten stosunek do dzieł sztuki jest u nas rzadkością. ** Autor: [[Stanisław Ignacy Witkiewicz]], ''[[Pożegnanie jesieni]]'' * Wolno ze słowa zrobić łajno –<br />Jak tylko wierszem, to już fajno!<br />Wolno mu zdradzać – jak do rymu.<br />To nie weźmiemy za złe my mu,<br />To już nie błąd, to już zaleta,<br />Bo pan poeta! Pan poeta!<br />Bo pan artysta! Bo artyście<br />Wolno tym kurrrkiem być na dachu!<br />Nie mógł Słonimski, rzeczywiście,<br />Lepszego sobie dobrać fachu. ** Autor: Marian Hemar, ''Wiersz do poety reżymu'' * Słonimski interesował mnie przede wszystkim jako felietonista, człowiek pasji politycznej i bardzo silnie oddziałująca osobowość, kontrowersyjna, kochana i mająca wielu wrogów. (…) Domyślałam się, że jest postacią mocno zmitologizowaną, w czym sam zresztą miał spory udział, tworząc rozmaite legendy, autokreując się. Byłam ciekawa wpływów, które ukształtowały tego jednego z najdowcipniejszych polskich pisarzy, ważnej niegdyś postaci polskiego życia umysłowego, bardzo dobrego poetę i wyśmienitego felietonistę. ** Autorka: [[Joanna Kuciel-Frydryszak]] ** Źródło: Marek Doskocz, [http://artpapier.com/index.php?page=artykul&wydanie=175&artykul=3738 ''Odkrywanie Słonimskiego''], „ArtPapier” nr 8 (224), 15 kwietnia 2013 * Uwielbiam i kocham Antoniego Słonimskiego. Jest on dla mnie niedoścignionym wzorcem i jak nad bezcennym wzorcem, jak nad platynowym wzorcem przechowywanym, co prawda nie w Sevres pod Paryżem, ale też dobrze, bo w alei Róż, nad tym moim wzorcem czuwam pilnie od rana do nocy, chuchając i leciutko dmuchając, a w tym chuchaniu i leciutkim dmuchaniu pomaga mi wielu ludzi, którzy również kochają Antoniego.<br />Kochamy Antoniego za całokształt. (...) Kochamy go za postawę, zawsze wyprostowaną, pełną godności postawę rozumnego pisarza i szlachetnego człowieka, obdarzonego zresztą gustownymi słabostkami. Kochamy Antoniego za ciągle świeży, stale nowatorski dowcip i za wytworny, z lekka staroświecki tok prozy. Jest za co kochać Antoniego. (...) Póki jest Antoni, mam kogo podglądać i naśladować. ** Autor: [[Tadeusz Konwicki]], ''Kalendarz i klepsydra'', wyd. Czytelnik, Warszawa 1976. {{SORTUJ:Słonimski, Antoni}} [[Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1944-1989)]] [[Kategoria:Polscy poeci dwudziestolecia międzywojennego]] [[Kategoria:Polscy dramaturdzy]] [[Kategoria:Polscy działacze społeczni]] [[Kategoria:Polscy felietoniści]] [[Kategoria:Polscy krytycy teatralni]] [[Kategoria:Polscy publicyści]] [[Kategoria:Polscy satyrycy]] [[Kategoria:Polscy Żydzi]] [[Kategoria:Polscy poeci współcześni]] [[Kategoria:Skamander]] [[Kategoria:Twórcy literatury polskiej w latach II wojny światowej]] 0lbfys0x5jn0fgl1zh31wmgjmki9bka 10 1371 651235 645943 2026-11-03T21:13:47Z Swam pl 41038 przeniesienie cytatu z https://pl.wikiquote.org/w/index.php?title=Szablon:Cytat_dnia/18_grudnia&oldid=651232 651235 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |'''''Jest prawdą powszechnie znaną, że samotnemu a bogatemu mężczyźnie brak do szczęścia tylko żony.''''' |- | align="right" |[[Jane Austen]], ''[[Duma i uprzedzenie]]'' |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|01-28]]</noinclude> 9kamq81vio96n2jf7rsf7guranefkjk 10 1567 651234 636206 2026-11-03T21:12:43Z Swam pl 41038 przeniesienie cytatu z https://pl.wikiquote.org/w/index.php?title=Szablon:Cytat_dnia/28_stycznia&oldid=645943 651234 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |'''''Pragnąć żyć umieramy, a pragnąc poznać życie poznajemy śmierć.''''' |- | align="right" |[[Władimir Sołowjow]], ''Duchowe podstawy życia'' |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|08-13]]</noinclude> if83agem8i1l5yhfz6mxnb1zltzp24e 10 1691 651231 636280 2026-11-03T20:22:23Z Swam pl 41038 podmiana cytatu 651231 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |'''''Później mówiono, że człowiek ten nadszedł od północy od bramy Powroźniczej.''''' |- | align="right" |[[Andrzej Sapkowski]], ''Wiedźmin'' |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|12-16]]</noinclude> qa0elbshzu2i6dnxigtur3omr9j13ys 10 1692 651230 617186 2026-11-03T20:21:42Z Swam pl 41038 przeniesienie cytatu z https://pl.wikiquote.org/w/index.php?title=Szablon:Cytat_dnia/16_grudnia&oldid=636280 651230 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |'''''Upominaj przyjaciół na osobności, chwal jawnie.''''' |- | align="right" |[[Publiliusz Syrus]], ''Sententiae'' |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|12-17]]</noinclude> 03jq58prssn2belwuwgpsca9ui2jts3 10 1693 651232 617193 2026-11-03T20:27:32Z Swam pl 41038 podmiana powtarzającego się cytatu 651232 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |'''''Jest prawdą powszechnie znaną, że samotnemu a bogatemu mężczyźnie brak do szczęścia tylko żony.''''' |- | align="right" |[[Jane Austen]], ''[[Duma i uprzedzenie]]'' |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|12-18]]</noinclude> 766ons37h0bavbkprnl6bludkztt7ye 651233 651232 2026-11-03T21:11:50Z Swam pl 41038 przeniesienie cytatu z https://pl.wikiquote.org/w/index.php?title=Szablon:Cytat_dnia/13_sierpnia&oldid=636206 651233 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |'''''Ludzie budują za dużo murów, a za mało mostów.''''' |- | align="right" |[[Isaac Newton]] |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|12-18]]</noinclude> hclb3s437sp2a4jlu459r9junx6y0n5 10 1698 651236 617231 2026-11-03T22:20:48Z Swam pl 41038 podmiana powtarzającego się cytatu 651236 wikitext text/x-wiki {| align="center" style="background-color: transparent; color: var(--color-base, inherit);" |''''Twoja róża miarą będzie różom innym,<br />twój słuch harmonii miarą, twoje myśli<br />miarą żaru, gwiazd miarą – twe czuwanie.''''' |- | align="right" |[[Juan Ramón Jiménez]], ''Mojej duszy'' |} <noinclude>[[Kategoria:Szablony cytatów dnia|12-23]]</noinclude> sf9zef9fp4zit2gyp6sdln4uzux5m2d 0 4220 651226 640724 2026-11-03T17:20:48Z Abraham 106 + cytaty z Rogowskiego 651226 wikitext text/x-wiki [[Plik:Orla Perć a1.jpg|mały|{{center|Orla Perć, [[Tatry]]}}]] '''[[w:Góry|Góry]]''' – forma ukształtowania terenu, wznoszące się wysoko wyniosłości skorupy ziemskiej. * A góry nade mną jak niebo<br />A niebo nade mną jak góry ** Autor: [[Wojciech Bellon]], ''Sielanka o domu'' * Ale góry podarował Bóg człowiekowi jako jeden z najwspanialszych darów. ** Autor: [[Roman Rogowski]], ''Mistyka gór'', Wrocław 1983, s. 7 ** Zobacz też: [[Bóg]], [[człowiek]] * Bez wiary potykamy się o źdźbło słomy, z wiarą przenosimy góry. ** Autor: [[Søren Kierkegaard]] * Doznaję gór – objawienia planety na ziemi. ** Autor: [[Julian Przyboś]], ''List ze Szwajcarii'' * Ej, wy góry, sine góry,<br />Zaklęte dokoła!<br />Myśl orlimi leci pióry<br />Na wasze przyczoła. ** Autor: [[Maria Konopnicka]], ''W Jaworkach'' * Góry na górach – patrzone na widzianych – stoją. ** Autor: [[Julian Przyboś]], ''Tam, w urwisku'' * Góry uczą smaku rzeczy prostych, takich, których nie doceniamy. ** Autor: [[Stanisław Biel]] * Góry najczęściej wznoszą się na granicach między państwami, dzielą, geograficznie, narody. Ale są także miejscem spotkań ludzi żyjących po obu ich stronach, tych ludzi, których góry przyciągają, a nie odpychają. ** Autor: [[Andrzej Paczkowski]], ''Siedem wielkich gór'' * Góry są po to, by żyć nimi w dolinach. ** Autor: [[Roman Rogowski]], ''I uczynisz mi ołtarz z kamieni'' * Góry to miejsca wyniosłe, bliższe niebu, otwarte na nowe horyzonty, sprzyjające modlitwie i kontemplacji. W górach przychodzą Boże inspiracje, pouczenia i objawienia. ** Autor: Saturnino Mencherini, ''L’Apennino Serafico'' * Jeżeli chcesz ujrzeć Jego Twarz, idź w góry. ** Autor: [[Roman Rogowski]], ''Mistyka gór'', Wrocław 1983, s. 26 ** Zobacz też: [[Bóg]] * Każda góra to odrębny świat, świat nieogarniony jak kula ziemska. ** Autor: [[Nikołaj Sładkow]], ''Świat tęczy'' (tłum. Stanisław Ulicki). * Kiedy góral umiera<br />to góry z żalu sine<br />pochylają nad nim głowy<br />jak nad swoim synem. ** Autor: [[Paweł Kasperczyk]], ''Kiedy góral umiera'' * Korzeni nie widziało niczyje oko,<br />A przecież to coś sięga bardzo wysoko,<br />Od drzew wybujało wspanialej,<br />Chociaż nie rośnie wcale. ** Autor: [[J.R.R. Tolkien]], ''[[Hobbit, czyli tam i z powrotem]]'' ** Opis: zagadka zadana przez Golluma, odpowiedź brzmi: ''góra'' * Lawa zastygłą<br />wparty w ciszę nieba<br />skałą I lodem<br />obrosły<br />aż do korzeni<br />Ziemi<br />Wielki<br />samotny<br />Groźny<br />pochłaniający<br />żyje w tobie<br />lawiną czyhającą<br />w tobie<br />się urodził<br />A musi<br />być martwy ** Autor: [[Bogdan Daniel Dobranowski]], [http://old.mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=1608 ''Trudny szczyt'', „Życie Literackie” nr 20, 17 maja 1964, s. 7] * Niech się podniosą wszystkie doliny,<br />a wszystkie góry i wzgórza obniżą;<br />równiną niechaj się staną urwiska,<br />a strome zbocza niziną gładką.<br />Wtedy się chwała Pańska objawi,<br />razem ją wszelkie ciało zobaczy,<br />bo usta Pańskie to powiedziały. ** Autor: [[Izajasz]], ''[[Księga Izajasza]]'' 40,4–5 ** Zobacz też: [[dolina]] * No cóż – góry. Ziemia garbata; kalectwo. Ale jak każde kalectwo ma w sobie coś wyjątkowego, nieprzeciętnego, co każe się namyśleć. Skała syci się, karmi, napawa swoim milczeniem. Oto kości od których odpadło mięso w ciągu przedhistorycznych stuleci ** Autor: [[Jalu Kurek]], ''Świnia skała'' * Obowiązek jest ciężki jak góra, ale śmierć lekka jak piórko. ** Autor: [[Natsuo Kirino]], ''Prawdziwy świat'', tłum. Witold Kurylak ** Zobacz też: [[obowiązek]], [[pióro]], [[śmierć]] * Potykamy się nie o góry, ale o kamyki. ** Autor: [[Aleksander Kumor]] ** Zobacz też: [[kamień]] * Stękają góry, a urodzi się śmieszna, mała mysz. ** Autor: [[Horacy]] * W górach człowiek poznaje swoją prawdziwą wartość i nabiera zdolności do właściwej oceny codziennego życia. Zbliża się do Boga, nawet jeśli w niego nie wierzy. ** Autor: [[Tomasz Konatkowski]], ''Pięć czaszek'', Warszawa 2017, s. 76 * W górach musisz wykonać pewien wysiłek bez zapłaty. Jest to mistyka, szukanie czegoś wyjątkowego. Do tego trzeba mieć wyobraźnię i filozofię życiową. Nie każdego na to stać, nie każdemu się chce. Bo w górach nie ma granic, tam się szuka wolności. A samo przebywanie w górach łagodzi, eliminuje agresję. Są elementy rywalizacji, ale rywalizacji z wyznaczonym celem, a nie z przeciwnikiem. ** Autor: [[Krzysztof Wielicki]], [https://tatromaniak.pl/aktualnosci/c/najpiekniejsze-cytaty-gorskie ''Najpiękniejsze cytaty górskie'', Tatromaniak.pl] * W górach jest wszystko co kocham<br />Wszystkie wiersze są w bukach<br />Zawsze kiedy tam wracam<br />Biorą mnie klony za wnuka ** Autor: [[Jerzy Harasymowicz]], ''W górach'' * W góry! w góry, miły bracie!<br />Tam swoboda czeka na cię. ** Autor: [[Wincenty Pol]], ''Pieśń o ziemi naszej'' * Wokół góry góry i góry<br />I całe moje życie w górach<br />Ileż piękniej drozdy leśne śpiewają<br />Niż śpiewak płatny na chórach ** Autor: [[Jerzy Harasymowicz]], ''W lesie listopadowym'' * Witajcie, kochane góry,<br />O, witaj droga ma rzeko!<br />I oto znów jestem z wami,<br />A byłem tak daleko! ** Autor: [[Jan Kasprowicz]], ''Księga ubogich – I'' * W walce z górą ten coś wskóra,<br />Kto się stanie sam jak góra! ** Autor: [[Jan Brzechwa]], ''Konik polny i boża krówka'' ** Opis: konik do bożej krówki * Wprawdzie Bóg wszystko stworzył z niczego, to jednak góry stworzył z okruchów gwiazd. ** Autor: [[Roman Rogowski]], ''Mistyka gór'', Wrocław 1983, s. 17 ** Zobacz też: [[Bóg]] * Wysoka góra zmęczy konia, nienawiść sama siebie zmęczy. ** Źródło: [[przysłowia mongolskie]] ** Zobacz też: [[koń]], [[nienawiść]], [[zmęczenie]] * Zostanie tyle Gór ile udźwignąłem na plecach<br />Zostanie tyle drzew ile narysowało pióro ** Autor: [[Jerzy Harasymowicz]], ''Zostanie tyle gór'' '''Zobacz też:''' * [[Alpy]] * [[Beskidy]] * [[Bieszczady]] * [[Gorce]] * [[Tatry]] [[Kategoria:Góry|!]] 81i6gf2lhka37hcgpz3lk9mwd57cytz 0 4354 651229 598816 2026-11-03T17:30:03Z Abraham 106 + cytat z Rogowskiego 651229 wikitext text/x-wiki '''[[w:Stworzenie|Stworzenie]]''' – powołanie czegoś do życia bądź istnienia; także: każda żywa istota. * Każde stworzenie czuje swą siłę, której może nadużyć. ** Autor: [[Lukrecjusz]] * Nie każde stworzenie jest dla siebie stworzone. ** Autor: [[Magdalena Samozwaniec]] * Stworzenie człowieka trwa kilka miliardów lat – jego śmierć zaledwie kilka sekund. ** Autor: [[Jostein Gaarder]], ''Maja'' * Wprawdzie Bóg wszystko stworzył z niczego, to jednak góry stworzył z okruchów gwiazd. ** Autor: [[Roman Rogowski]], ''Mistyka gór'', Wrocław 1983, s. 17 ** Zobacz też: [[Bóg]], [[góry]], [[Gwiazda|gwiazdy]] [[Kategoria:Natura]] a6fg0o7fcy6c49y5atvfer5pwpj2esa 0 16600 651224 644616 2026-11-03T16:57:36Z Lukaes54 51649 /* Inne */ 651224 wikitext text/x-wiki [[Plik:Zygmunt Balicki.jpg|mały|{{center|Zygmunt Balicki}}]] '''[[w:Zygmunt Balicki|Zygmunt Balicki]]''' (1858–1916) – polski socjolog, publicysta, polityk i jeden z czołowych ideologów [[Narodowa Demokracja|Narodowej Demokracji]]. ==''[https://cbmn.pl/uploads/ebooks/Zygmunt%20Balicki%20-%20Egoizm%20narodowy%20wobec%20etyki.pdf Egoizm narodowy wobec etyki]''== * Nie ma prawdopodobnie narodu, który by posiadał tak słabe poczucie egoizmu, tak często sprzeniewierzał się obowiązkom wobec samego siebie i swej przyszłości jak nasz naród * Ciężkie przejścia życia politycznego narodu wydobywają na jaw słabe strony jego charakteru, ale zarazem są szkołą tego charakteru na przyszłość. * Polityka wymaga raczej charakterów niż umysłów, a nawzajem charaktery wyrabiać się mogą tylko w ogniu intensywnego życia publicznego, a zwłaszcza politycznego * Życie zamknięte w sobie, bierne, pozbawione pola działania, sprzyjać może czasem jednostronnemu rozwojowi myśli oderwanej lub egzaltacji uczuć moralnych, ale zawsze z uszczerbkiem harmonijnego i silnego rozwoju indywidualności. * Nie ulega wątpliwości, że charaktery wyrabiają się tylko w pracy twórczej, w działaniu na zewnątrz, w walce, w pokonywaniu przeciwności. * Nic tak nie rodzi wyrzutów sumienia i niezadowolenia z siebie jak postępek znamionujący brak charakteru, czy to w życiu jednostkowym, czy w polityce. * Rozum i moralność stanowią czynniki składowe dobrej polityki, ale zarówno wyłączny kult rozumu jak i moralności w polityce, z uszczerbkiem innych jej stron istotnych, prowadzić musi do zboczeń. * Naród, jako organizm żywy, ma prawo moralne rozrastać się nie tylko kosztem żywiołów biernych, bezmyślnych i społecznie bezkształtnych, ale nawet kosztem narodów innych, byle ten rozrost był naturalny i nie opierał się na sile brutalnej, przymusie i prawach wyjątkowych. * rzeczywiście nikt nie sieje większych antagonizmów klasowych i stronniczych, większych nienawiści wewnętrznych, niż ci, co występują pod hasłem zniesienia antagonizmów i nienawiści narodowych. Chcąc organizować solidarność międzynarodową, zaczynają od dezorganizowania własnego narodu. * Prawo do bytu niepodległego przysługuje tylko narodom o silnej indywidualności, umiejącym o ten byt walczyć i zwyciężać, zdolnym przeciwstawić sile siłę, mścić krzywdy doznane i zapewniać na sobie przewagę sprawiedliwości. * Zniewieściała nasza opinia publiczna, czując, jak mało umiemy zdobyć dla siebie kosztem żywiołów wrogich, szczyci się dziecinnie tym, cośmy zrobili dla innych kosztem własnym. * Tam, gdzie się dzieje narodowi krzywda, gdzie występuje bezprawie, stanowisko bezwzględnie wrogie ze strony pokrzywdzonego jest kategorycznym nakazem etyki społecznej. * kto czyni ofiarę z interesów swego narodu, nie otrzymując dla niego nic w zamian, popełnia wobec niego przestępstwo, gwałci zdrowy jego instynkt samozachowawczy, a pogwałcenia takiego nigdy sprawiedliwość dziejowa nie pozostawia bez kary. * Nierozdzielne połączenie w jednej osobie moralności prywatnej i publicznej, harmonijne pełnienie obowiązków osobistych i społecznych, jest nie tylko naturalne, nie tylko ugruntowane w naszym polskim sumieniu, ale wysoce etyczne zarazem. * Mężczyzna powinien spełniać swe obowiązki obywatelskie, choćby z uszczerbkiem obowiązków rodzinnych, kobieta musi przede wszystkim zadośćuczynić ostatnim, zanim pierwsze weźmie na swe barki * Altruiści bezwzględni nie mogą być konsekwentni. Uważając swe postępowanie za wyraz nakazu moralnego, obowiązującego wszystkich, w imię tego samego altruizmu muszą dać pewną folgę budzącym się w nich przez reakcję instynktom egoistycznym, aby dostarczyć również sposobności innym do wywzajemnienia się i wykazania swej bezinteresowności, a idąc dalej w tym kierunku, oswajają się z ciągłym przyjmowaniem usług od otoczenia, składają stopniowo na nie całą troskę o swój byt i kończą zwykle na tym, że stają się ciężarem społeczeństwa. * Altruizm bezwzględny, przyjęty w pewnym środowisku jako powszechny nakaz moralny, wytwarza położenie w najwyższym stopniu nienormalne: każdy myśli o innych, inni zaś myślą o nim. ==''[https://cbmn.pl/uploads/ebooks/Zygmunt%20Balicki%20-%20Zasady%20wychowania%20narodowego.pdf Zasady wychowania narodowego]''== * Wychowanie narodowe wymaga od jednostki innego stosunku do Ojczyzny niż jako do czegoś, co na zewnątrz duszy istnieje, przy całym pragnieniu dobra tej Ojczyzny i potępianiu wszystkiego, co w nią godzi. Dusza polska nie tylko nosi Ojczyznę wewnątrz siebie, ale czuje się również wewnątrz niej, wszystkimi swymi splotami z nią zespoloną i zlewa całkowicie swą osobowość z jej jaźnią – a taki związek tylko wówczas utrwalić się może, gdy pokłady instynktu narodowego sięgają do głębin przeszłości ojczystej. * W wychowaniu narodowym mężczyzn patriotyzm nie wystarcza. Muszą oni za młodu nawykać, w odpowiednim wiekowi swemu zakresie, do systematycznego obejmowania całości życia narodu, całokształtu jego zadań, spraw i celów, do umiejętności rozwiązywania węzłów i sprzeczności życia publicznego, muszą nadto mieć tę głęboko zakorzenioną w duszy świadomość, że Ojczyzna – to gmach realny, który nieustannie planem budować i wznosić należy, że nie wolno nic trwonić z dorobku przeszłości, lecz trzeba go w każdym pokoleniu pomnażać. W ten sposób młodzież ma zawczasu rozwijać w swej duszy zarówno poczucie przyszłej za całość dóbr narodowych odpowiedzialności, jak i uczucia gospodarcze względem własnego kraju. Spadkobierca spuścizny ojczystej i późniejszy odpowiedzialny jej gospodarz innym okiem i z innym uczuciem patrzeć musi na czekające go w przyszłości dziedzictwo, niż widz postronny, dla którego jest ono tylko podmiotem spostrzeżeń. ==Inne== * Aby zmienić kierunek rządowy w państwie demokratycznem, nale­ży poprzednio zmienić pojęcia mas, a te, nie dając się pociągnąć hasłami ogólnymi, zmieniają opinje tylko ze zmianą interesów i stosunków społecznych. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Aczkolwiek rozwo­jowi parlamentaryzmu towarzyszył w historji rozwój wolności osobistej — są to jednak dwie rzeczy różne. O ile ta ostatnia jest cechą liberalizmu zobaczymy niżej, tu dość zaznaczyć, że stanowi ona tylko jego cechę drugorzędną. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Anglja, w której kierunek demokratyczny, niejako idea, ale jako prąd, coraz więcej pola zdobywa, robi szerokie ustępstwa na jego korzyść, zachowując równocześnie wszstkie pozory niewzruszoności tradycyjnych zasad ustroju. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Autonomja gmin nie jest wyłączną, ale jest niezbędną cechą demokracji, a gdziekolwiek istnieje, stanowi jej szkołę. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Był krótki, perjod w historji, mianowicie bezpośrednio przed i po zniesieniu państwowej reglamentacji przemysłu i ograniczeń handlowych, kiedy li­beralizm głosił zupełną wolność konkurencji wewnętrznej i zewnętrznej. Była to jednak tylko chwila „przegięcia łuku w drugą stronę“, według wyrażenia Ad. Smitha. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Demokracja bierze za punkt wyjścia interesy obywateli tak jak oni sami je pojmują i tworzy odrębne instytucje dla każdej grupy interesów solidarnych; terytorjalna kompetencja tych instytucji należy od mniej lub więcej powszechnych potrzeb, które je do życia powołały. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Demokracja i liberalizm są to dwie metody kolektywnej działalności, według których społeczność świadomie, celowo i dowolnie kieruje funkcjami i rozwojem swojej organizacji, postępując bądź od szczegółów do ogółu, bądź odwrotnie. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Demokratyzm bierze za punkt wyjścia interesy, potrzeby i wolę obywateli, zapewnia im decydujący wpływ na sprawy publiczne, tworzy instytucje oparte na autonomji i solidarności celów, przybiera formy federailizmu, nadaje organizacji państwowej charakter organizacji społecznej. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Forma referendum, jako najzupełniej sprzeczna z duchem liberalizmu nie mogła się nigdy przyjąć na jego gruncie. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Gdziekolwiek interesy bogactwa narodowego, jako całości potrzebują ograniczeń wolnego obiegu towarów, liberalizm nie waha się przed zaprowadzeniem ceł ochronnych lub protektoratem nad krajami, zdolnymi grać rolę wyłącznych rynków zbytu. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Im większe okręgi wyborcze, tem bar­dziej mniejszość zostaje pokrzywdzoną. Wyobraźmy sobie, że cały kraj stanowi jeden tylko okręg, wtedy połowa wyborców więcej jeden otrzy­ma wszystkie miejsca, druga połowa mniej jeden — żadnego. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Jak w ustroju liberal­nym hierarchiczne formy państwowe wypływają z instytucji centralnych, prezentujących całość społeczeństwa, podobnież dzieje się i w ustroju feudalnym, z tą różnicą, że instytucje uosabiają się w jednostkach a tytuł do władzy w jakiejbądź formie posiada tylko uprzywilejowana klasa. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Jeśli masy zdolne są przejmować się ideami ogólnemi, to tylko przyjmując je jako gotowe, popularne hasła, nie wyszłe bezpośre­dnio z ich własnej umysłowej pracy, nie mogą przeto kusić się o sa­modzielne wyprowadzanie z nich dedukcyjnych wniosków; wszystko, co mogą zrobić wobec tak trudnego zadania, to wskazać jednostki, których hasła najbardziej odpowiadają ich pojęciom. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Jeśli w zakres pewników wspól­nych całemu społeczeństwu weszła dana metoda, zastosowana do utrwa­lonych już instytucji nada ona charakter całemu ustrojowi, co nie przeszkadza jednak, aby w kwestjach nowych zagadnień i dalszego roz­woju obie metody nie występowały równolegle, jako kierunki dwóch stronnictw, zgodnych na punkcie pewnych zdobyczy przeszłości, różnią­cych się jednak w dążeniach obecnych. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Jeżeli patriotyzm jest uczuciem narodowym, to nacjonalizm jest narodową myślą, która bez podłoża uczuciowego ani powstać, ani rozwinąć się nie może, stanowi jednak zjawisko duchowe bardziej złożone, przypuszcza bowiem istnienie wśród zbiorowości pewnego przynajmniej stopnia organizacji, a w każdym razie ujęcia opinii publicznej w karby dyrektyw obowiązujących. Znaczy to, że muszą powstać pewne ośrodki w społeczeństwie, zdolne do zbiorowego myślenia o losach i przyszłości narodu stanowiące laboratorium tego, co nazywamy polityką narodową. Patriotyzm obraca się jedynie w dziedzinie masowego, ale rozproszonego odczuwania stanów wewnętrznych i doznań zewnętrznych, oraz odruchowego lub uczuciowego na nie reagowania, skoro jednak tylko zjawia się w łonie narodu myśl przewodnia, dążąca planowo do przeprowadzenia pewnych celów w zakresie obrony, wzmocnienia i ekspansji narodu, powstają już w jego łonie zaczątki nacjonalizmu. ** Źródło: ''[https://cbmn.pl/zygmunt-balicki/nacjonalizm-a-patriotyzm Nacjonalizm a patriotyzm]'' * Każda jednostka, zdając sobie sprawę z poszczególnych swoich celów, łączy swe usiłowania z usiłowaniami innych jednostek, mających podobneż dążenia, w celu rozwinięcia wspólnej działalności. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Każde, niemal stronnictwo przy pierwszem swem wystąpieniu na widownię historyczną jest postępowem, z chwilą zaś dopięcia swoich celów, jeśli nie ma dość żywotności aby te cele rozszerzyć i zastosować do nowych potrzeb społecznych, staje się konserwatywnem. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Konstytucja Meksykańska 1824 r. była dosłowną kopją konstytucji federalnej Stanów Zjednoczonych, upadła jednak, nie zdoławszy wytworzyć analogicznych form politycznego ustroju. Myśl zapożyczania gotowego planu instytucji u innych narodów spotyka się często w pro­gramach stronnictw, nie mających trwałego gruntu w swem społe­czeństwie. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Kto przez czas długi zniesławia własne społeczeństwo, musi skończyć na tem, że sam zaczyna czuć do niego instynktową niechęć. I to jest właśnie rys znamienny odradzającego się kosmopolitycznego obozu. ** Źródło: ''powrotna fala kosmopolityzmu'', "Przegląd Wszechpolski", nr 2, 1903. * Liberalizm, jak to wykazaliśmy wyżej chociaż oddaje zwierzchnictwo w ręce ludu, pozwala mu tylko, na wybór pana, który ma nim rządzić, uznając go jednocześnie niezdolnym do rządzenia sobą, do działalności wolnej od przymusu; to też zwycięstwa absolutyzmu nad liberalizmem są tak łatwe i częste. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * liberalizm jest typem społecznych aspiracji, w którym rozumowe konstrukcje górują ponad empirją konkretnych potrzeb; w polityce wewnętrznej wychodzi on z idei państwa, w zewnętrznej z idei narodowej wielkości, w polityce ekonomicznej z pojęcia o bogactwie narodowym; postępuje zawsze od całości do części, od instytucji powszechnych do specjalnych, wychodzi z zasad, idei, uogólnień i stosuje je do zadań praktycznych, przechodzi od abstrakcji do faktów konkretnych, od ogółu do szczegółów. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Liberalizm, wychodząc z pojęcia społeczeństwa jako jednolitej całości, kierując się racją i rozumem stanu, przybiera formę centralistycznego parlamentaryzmu, rozciągającego jednostajny swój wpływ na cały obszar terytorjalny i na wszystkie w zasadzie strony życia społecznego. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Liberalizm wychodzi z zasad ogólnych i organizacyjnej całości, rozwija odrębną organizację państwową, przybiera formy centralistycznego parlamentaryzmu, prowadzi do reglamentacji i jednorodności praw i instytucji. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Liberalny parlamentaryzm dał począ­tek będącemu dziś w powszechnem użyciu systemowi wyborczemu, któ­ry nietylko nie zapewnia mniejszości przedstawicielstwa odpowiedniego jej sile liczebnej, ale często daje takie rezultaty, iż większość, która w parlamencie kieruje władzą państwową, jest przedstawicielką mniej­szości wyborców. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Liberalny typ ustroju tworzy, jak widzieliśmy, z organizacji państwowej nietylko nominalnego, ale rzeczywistego wszechwładnego pełnomocnika ogółu. To właśnie pełnomocnictwo ogólne, w które jest uzbrojoną władza centralna, pozwala jej zjednoczyć w swych rękach całą niemal koopera­cję organizacyjną, którą reguluje z góry, według powziętego planu, jako jednolitą całość. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Mandaty wyborcze są przeciwne duchowi liberalizmu: konstytucje 1791 i 1875 r. wyraźnie je zabraniają i dotychczas wszędzie spotykają one nieprzepartą opozycję. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Myśl zbiorowa powstaję pod wpływem całkowania jednostkowych myśli uważanych subjektywnie za pewniki. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Narodowość, charakter narodowy, asymilacja, antagonizmy społeczne, klasowość, rewolucja, liberalizm, demokracja i wogóle cały sze­reg nazw, cisnących się pod pióro, kojarzy się raczej z politycznemi na­miętnościami, niż z naukowo ustaloną treścią. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Olbrzymia zdolność całkowania społecznej myśli stanowi po dziś dzień wybitną cechę angiel­skiego narodu. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Poczucie równości w demokracji jest tak zintegrowanem, że prze­staje być ideą, staje się faktem przenikającym stosunki towarzyskie, zwyczajem, tradycją. Bezpośrednim jego wyrazem jest silnie rozwinięta godność osobista i obywatelska. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Reasumując wyciągnięte wnioski, znajdziemy w demokracji nastę­pujące cechy: opiera się ona na elemetarnych składnikach społecznych— jednostce i gminie, z ich połączeń wyprowadza organizację społeczną; w masach jako całości znajduje punkt ciężkości politycznego ustroju; nie w przypuszczalnej woli większości, wyrażonej przez przedstawicielstwo, lecz w wypadkowej dążeń mas. Z ich łona wychodzi inicjatywa, przeprowadza się zaś zrzeszonemi usiłowaniami, dopełnianemi przez siłę państwową. Jednolitość nierzadko przynosi się w ofierze interesom części. Demokratyzm postępuje zawsze ''od części do całości'', od instytucji specjalnych do powszechnych, wychodzi z faktów, z potrzeb, dążeń, ce­lów poszczególnych, tworząc z nich skombinowaną całość, przechodzi słowem ''od szczegółów do ogółu''. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Rząd liberalnego typu, usuwając masę ludności od bezpośredniego udziału w życiu publicznem, poddając ją ustawicznej reglamentacji, wyrabia w obywatelach bierność i skłonność do ustawicznego spuszczania się na opiekę władz, co przytępia poczucie wolności, paraliżuje kooperację i potęguje inercyjność społeczeństwa. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Słusznem jest jednak zdanie, że liberalizm nie może się pogodzić z istnieniem więzów, krępujących rozwój duchowych potrzeb narodu: jego walki z państwem policyjnem odbywały się pod sztandarem wolności sumienia i myśli. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Socyalizm w Polsce nie jest to ruch konkretny w danym czasie i miejscu, mający swoje właściwości, wyciskający swe dodatnie lub ujemne piętno na życiu naszego społeczeństwa, ale część integralna ogólnoeuropejskiego ruchu, «dążącego, jak mówią, do poprawy losu klas pracujących» ** Źródło: ''powrotna fala kosmopolityzmu'', "Przegląd Wszechpolski", nr 2, 1903. * Systemat zbiorowego myślenia, zastosowany do rozwijania organizacji społecznej postępuje według jednej z dwóch metod: deduk­cyjnej lub indukcyjnej. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Uczucie narodowe nie może być biernym, wobec siły, która je zniweczyć pragnie, ale napięciem swoim musi jej dorównywać, musi ją przewyższać nawet, gdyż zadaniem jego jest zastąpić, w części przynajmniej, brak sił materialnych w odporze. ** Źródło: ''Wybór pism'' * Udział wszystkich w rozstrzyganiu spraw publicznych jest właści­wym demokratyzmowi, udział wszystkich w wyborze ciała, przeznaczo­nego do rozstrzygania tych spraw, cechuje liberalizm; pierwszy posiada naturalną skłonność do rozszerzania tego udziału, drugi do ścieśniania jego praktycznej siły. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 * Ustrój arystokratyczny jest podatniejszy do wewnętrznego rozkładu niż jakikolwiek inny. Podczas kiedy burżuazja n. p. zasilana nieustannie świeżym dopływem sił z ludu, ulega rozkładowi ekonomicznemu jako klasa pod naciskiem ewolucyjnego rozwoju form społecznych, arystokracja wyradza się fizycznie, umysłowo i politycznie i musi albo szero­ko otworzyć wrota dla elementów z ludu, t. j. przerodzić się w demo­krację, albo w oligarchję i upaść. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * Wi­dzieliśmy, że liberalizm w szczególnej ma pieczy wzrost bogactwa narodowego; demokracja jest w stanie poświęcić go dla zapewnienia dobrobytu masom. W razie konieczności postawienia ostatniej kwestji na porządku dziennym, liberalizm przedsięweźmie ku temu środki państwowe, zgodne z całokształtem zasad, na których się system rządzenia opiera, demokracja pozostawi zupełną wolność masom dobijania się polepszenia bytu, odzwierciadli ich prądy w rządzie, usankcjonuje ich zdobycze jakkolwiekby daleko sięgały. Oto różnica między niemi w danej kwestji. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Właściwe liberalizmowi zjawisko walk partyjnych i rozdrabniania stronnictw przybiera w feudalizmie formę ustawicznych starć wasalów pomiędzy sobą i zatargów z władzą królewską, prowadzących do zupeł­nej anarchji. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * W absolutyzmie odnajdujemy ró­wnież wszystkie główniejsze cechy, właściwe późniejszemu typowi libe­ralnemu, tylko w ich nagiej, brutalnej formie: centralizacja, jednostajność praw dla wszystkich prowincji, reglamentacja posunięta do ostatecznych krańców, usuwanie od spraw politycznych nawet tej klasy, która posiada wszystkie prawa i przywileje, biurokratyczna hierarchja, a ponad tem wszystkiem abstrakcyjna sankcja — boskie pochodzenie monarchieznej władzy. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * W czasach, kiedy zasada wolności nie była jeszcze ugruntowaną na Zachodzie, podnosiły ją zawsze stronnictwa, dobijające się władzy, tłumiły zaś te, które po dopięciu celu, starały się władzę przy sobie utrzymać. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * W kapitalizmie zwicrzchnicze stanowisko zajmuje państwo, największy z kapitalistów; jego poparcie decyduje o zwycięstwie na polu konkurencji, ale rządami jego w dziedzinie pro­dukcji kieruje giełda i jej królowie; do państwa należy ''dominium eminens'', najwyższe prawo nad nieruchomą własnością wraz z towarzyszącem mu prawem, wywłaszczania; cała nakoniec organizacja pro­dukcji znajduje swą sankcję w abstrakcyjnem pojęciu własności prywa­tnej i bezwzględnych jej konsekwencjach. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * W krajach o wysokim rozwoju przemysłu, nie obawiających się konkurencji, wolnohandlowstwo jako polityka ekonomiczna musiało się utrzymać, ulegając jednak ograniczeniom, ilekroć wymagały tego interesy handlowe, jak widzimy na przykładzie, stałego dążenia Anglji do wyłącznego prawa handlu z Chinami. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * W społeczeństwach demokratycznego typu, zorganizowanych na podstawie solidarności interesów, dobrowolna umowa grup społecznych określa zakres i formy kooperacji. Element przymusu, reprezentowany przez państwo, stanowi tylko sankcję wykonania solidarnych celów, sa­ma zaś kooperacja ma charakter d o b r o w o l n y. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 10 * W stosunku do spo­łeczeństwa uważa liberalizm ciało prawodawcze za wyraziciela większości, większość za wyraziciela całości. Z jego również łona przeważnie wy­chodzi inicjatywa, przeprowadza się zaś siłami państwa. Interesom całości przynoszą się w ofierze interesy części, chociażby uprawnione, czego przykład widzieliśmy w polityce ekonomicznej. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 8 * Z pomiędzy zasad najbardziej zcałkowanych w społeczeństwach rządzących się metodą dedukcji, jest bezwątpienia idea państwowości; można powiedzieć, że jest ona ich nieodłączną cechą. Doniosłość jej daje się zrozumieć dopiero po bliższem wyjaśnie­niu charakteru liberalizmu. ** Źródło: ''Demokratyzm i liberalizm'', "Przegląd Społeczny", 1886, T. 2, z. 9 {{SORTUJ:Balicki, Zygmunt}} [[Kategoria:Politycy polskiego ruchu narodowego]] [[Kategoria:Politycy okresu zaborów]] [[Kategoria:Polscy publicyści]] l248vtss15w64snmr2xmlkl0k3cgrj2 0 18564 651239 647357 2026-11-04T05:58:59Z Nazwa1234 53893 /* O Bolesławie Bierucie */ 651239 wikitext text/x-wiki [[Plik:PL Bolesław Bierut (1892-1956).jpg|mały|{{center|Bolesław Bierut}}]] '''[[w:Bolesław Bierut|Bolesław Bierut]]''' (właśc. '''Bolesław Biernacki'''; 1892–1956) – polski działacz komunistyczny, agent NKWD, przewodniczący KRN, prezydent RP i premier PRL. * Cała postępowa ludzkość z największym bólem przyjęła tragiczną wiadomość o zgonie największego człowieka naszych czasów. ** Opis: oświadczenie po śmierci [[Józef Stalin|Stalina]]. ** Źródło: Wojciech Roszkowski, ''Najnowsza historia Polski 1914–1993'' t. 2, Warszawa 1995, s. 263. * Dla nas ludzi partii troska o prostego człowieka o zwykłym, ale jakże czułym sercu, troska o lepsze jego życie, o lepszy jego los i przyszłość, jest sprawą najświętszą. ** Opis: przemówienie w Teatrze Polskim z okazji uroczystości 60. urodzin Bolesława Bieruta, 18 kwietnia 1952. ** Źródło: Polska Kronika Filmowa, 18/52 * Feliks Dzierżyński to duma polskiego ruchu rewolucyjnego. ** Opis: na nieistniejącym pomniku [[Feliks Dzierżyński|Feliksa Dzierżyńskiego]] w Warszawie, 1951. * Jesteśmy tu, by w imieniu Polski żądać, by Lwów należał do Rosji. ** Opis: na spotkaniu ze [[Józef Stalin|Stalinem]], 12 października 1944. ** Zobacz też: [[Lwów]] * Powiem wam prawdę, towarzyszu. Sam nie wiem, o co jest oskarżany i dlaczego jest więziony. ** Opis: odpowiedź na pytanie Nikity Chruszczowa o powody przetrzymywania [[Władysław Gomułka|Władysława Gomułki]]. ** Źródło: [https://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/pojechal-dumnie-a-wrocil-w-trumnie-tajemnica-smierci-towarzysza-bieruta/y54rt2 onet.pl], 11 marca 2016. * Prostactwo pojęć, wyobrażeń, pomysłów, zachcianek, najczęściej osobistych, egoistycznych, pokutuje nawet wśród mas robotniczych, wychowanych, mimo nastrojów rewolucyjnych, przecież w dawnej Polsce burżuazyjno-katolickiej. Proszę pana, to, co niekiedy mówi i myśli również i robotnik – to jest wprost porażające. W gruncie rzeczy ludzie prawie w niczym się nie orientują i naprawdę nie bardzo wiedzą, czego chcą. Przede wszystkim nikt nie chce zbyt wiele pracować, a wszyscy chcą dobrze zarabiać. ** Źródło: Stanisław Łukasiewicz, ''Byłem sekretarzem Bieruta: wspomnienia z pracy w Belwederze w latach 1945–1946'', Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1987, s. 73. ** Zobacz też: [[Polacy]], [[robotnik]] ==O Bolesławie Bierucie== * Berman, najważniejszy komunista żydowskiego pochodzenia w Polsce, stanowił oczywisty cel potencjalnego antysemickiego procesu pokazowego. Rozumiał to doskonale. (…) Przetrwał, gdyż obronił go przyjaciel i sojusznik Bolesław Bierut – pierwszy sekretarz polskiej partii komunistycznej, a zarazem gojowskie oblicze stojącego na jej czele triumwiratu. Stalin zapytał kiedyś Bieruta, kogo potrzebuje bardziej – Bermana czy Minca, ten okazał się jednak zbyt sprytny, by wpaść w pułapkę. ** Autor: [[Timothy Snyder]], ''Skrwawione ziemie. Europa między Hitlerem a Stalinem'', tłum. Bartłomiej Pietrzyk, wyd. Świat Książki, Warszawa 2011. ** Zobacz też: [[Jakub Berman]] * Bolesław Bierut, prezydent wyznaczony przez Stalina, nie odgrywał w tej rywalizacji początkowo żadnej roli. Według Lebiediewa „Bierut nie dołączył się ani do jednej, ani do drugiej grupy”. ** Opis: mowa o walce frakcyjnej w PZPR w 1948. Cytat w tekście pochodzi z tajnego raportu ambasadora ZSRR w Polsce Wiktora Lebiediewa do Wiaczesława Mołotowa z 10 marca 1948. ** Źródło: [[Bogdan Musiał]], [https://www.rp.pl/artykul/292965.html ''Moskwa wybiera Bermana''], „Rzeczpospolita”, 18 kwietnia 2009. * Całą jego ofiarną działalność opromieniała jasnym światłem nieśmiertelna nauka marksizmu-leninizmu; niewzruszona wierność tej nauce i wysoka pryncypialność były głównymi cechami Bolesława Bieruta. ** Autor: [[Nikita Chruszczow]] ** Źródło: [https://histmag.org/Boleslaw-Bierut-smierc-satrapy-16004/2 histmag.org], 24 listopada 2017. * Dokąd pójdzie Bierut,<br />Co nie wierzył w Boga?<br />Ten obrońca sierot<br />Po klasowych wrogach?<br />Nad grobem przystają<br />Towarzysze z CK<br />Zdechł Czerwony Pająk.<br />Grzebią… jak człowieka. ** Autor: [[Jacek Kaczmarski]], [http://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze_alfabetycznie/kaczmarskiego/n/nad_trumna.php ''Nad trumną Bieruta''], 1984 * Istnieje w świecie komunikacja duchów ludzkich. Tyle razy w ciągu swego więzienia modliłem się za Bolesława Bieruta. Może ta modlitwa nas związała tak, że przyszedł po pomoc. Oglądałem się za nim we śnie – i nie zapomnę o pomocy modlitwy. Może wszyscy o nim zapomną rychło, może się go wkrótce wyrzekną, jak dziś wyrzekają się Stalina – ale ja tego nie uczynię. Tego wymaga ode mnie moje chrześcijaństwo. ** Autor: [[Stefan Wyszyński]] ** Źródło: [https://histmag.org/Boleslaw-Bierut-smierc-satrapy-16004/3 histmag.org], 24 listopada 2017. * Jestem zupełnie rozbity. Rozum ludzki padł ofiarą największego oszustwa w dziejach. Ulica warszawska uczciła Bieruta jak bohatera narodowego. Masy potrzebują bohatera. Mianowali nim Bieruta, dlatego że umarł w Moskwie na przekór kultowi Stalina, na przekór obaleniu kultu Stalina, na przekór rezerwie, z jaką rozpoczęto uroczystości, względnie na przekór spodziewanej ogólnie rezerwie. Pogrzeb odbył się z generalską paradą. Masy zachwycone. ** Autor: [[Andrzej Kijowski]], ''Dziennik'' ** Opis: zapis z 20 marca 1956 komentujący pogrzeb Bolesława Bieruta, na którym zgromadziły się miliony Polaków. * Lebiediew zwrócił uwagę, że za czasów Gomułki Bieruta postrzegano jako działacza niezdolnego do zajmowania się „rzeczami głównymi, politycznie najważniejszymi”, poświęcającemu zamiast tego „więcej uwagi sprawom drugorzędnym”. Jednym słowem zarzucano Bierutowi, że nie nadaje się na przywódcę partyjnego. Jednakże „kiedy podniesiono kwestię konieczności usunięcia Gomułki (…), autorzy tej gadaniny” – czyli grupa Bermana i Minca – „musieli wysunąć Bieruta na pierwszy plan i nawet podnosić go możliwie najwyżej, ponieważ był to jedyny Polak wśród trzonu kierowniczego po Gomułce”. ** Opis: cytaty w tekście pochodzą z tajnego raportu ambasadora ZSRR w Polsce Wiktora Lebiediewa do Wiaczesława Mołotowa z 10 lipca 1949. ** Źródło: [[Bogdan Musiał]], [https://www.rp.pl/artykul/292965.html ''Moskwa wybiera Bermana''], „Rzeczpospolita”, 18 kwietnia 2009. * Myślę, że koniec Bieruta był taki, na jaki zasłużył. Wysługiwał się Rosji. Był agentem rosyjskiej policji, nie chronił Polski, lecz posłusznie robił, co mu kazano. Kazano umrzeć – umarł. ** Autor: [[Karol Estreicher (młodszy)|Karol Estreicher młodszy]] ** Źródło: [https://histmag.org/Boleslaw-Bierut-smierc-satrapy-16004/2 histmag.org], 24 listopada 2017. * Nie rozstaniemy się z Nim, gdy w dalszym ciągu będziemy umacniać leninowskie zasady życia partyjnego – współodpowiedzialność wszystkich za partię, gdy umacniać będziemy nasz Front Narodowy. ** Autor: [[Józef Cyrankiewicz]] ** Źródło: [https://histmag.org/Boleslaw-Bierut-smierc-satrapy-16004/2 histmag.org], 24 listopada 2017. * Niegrzeszący przesadną inteligencją i bystrością Bierut, niemający własnego zaplecza w partii, lecz cieszący się zaufaniem Kremla (był sowieckim agentem od końca lat 20.), nadawał się wręcz idealnie na marionetkę, którą można było zręcznie sterować. O ile Berman i Minc posiadali wyższe wykształcenie, a nawet doktoraty, władali też obcymi językami, o tyle Bierut zakończył edukację na piątej klasie szkoły podstawowej, nie kończąc jej zresztą. ** Źródło: [[Bogdan Musiał]], [https://www.rp.pl/artykul/292965.html ''Moskwa wybiera Bermana''], „Rzeczpospolita”, 18 kwietnia 2009. * Pierwsze lata powojenne to była tzw. polska droga do socjalizmu, bez doktrynerstwa. Bierut uczestniczył w uroczystościach państwowych z akcentem religijnym. Ówczesny generał Jaroszewicz na procesji Bożego Ciała prowadził prymasa pod rękę. Niewątpliwie było to traktowane instrumentalnie, ale tak było. ** Autor: [[Wojciech Jaruzelski]] ** Źródło: rozmowa Zbigniewa Hołdysa, ''Tajemnica generała'', „Wprost” nr 30, 25 lipca 2011. * Pogrzeb Bieruta to był element opowieści o dobrym carze. Umiera car, to zawsze jest źle. ** Autor: [[Andrzej Friszke]] ** Opis: o śmierci Bolesława Bieruta. ** Źródło: [https://histmag.org/Boleslaw-Bierut-smierc-satrapy-16004/3 histmag.org], 24 listopada 2017. * Umarł Bolesław Bierut, ale żyje zwarta jak monolit nasza partia. ** Autor: [[Aleksander Zawadzki]] ** Źródło: [https://histmag.org/Boleslaw-Bierut-smierc-satrapy-16004/2 histmag.org], 24 listopada 2017. * W szkole z ramy portretu, oczy łagodne i czyste<br />Patrzą na młodość twoją. Oddać jej nie chcą zniszczeniu.<br />Wieków dawnych nie żałuj, lepszych masz dziś gospodarzy! ** Autor: [[Antoni Słonimski]], ''Portret prezydenta'' {{SORTUJ:Bierut, Bolesław}} [[Kategoria:Antyrewizjoniści]] [[Kategoria:Działacze Międzynarodówki Komunistycznej]] [[Kategoria:Działacze PZPR]] [[Kategoria:Ekskomunikowani przez Kościół katolicki]] [[Kategoria:Odznaczeni Orderem Budowniczych Polski Ludowej]] [[Kategoria:Ofiary represji politycznych w II Rzeczypospolitej]] [[Kategoria:Polscy komuniści]] [[Kategoria:Premierzy PRL]] [[Kategoria:Prezydenci Polski]] cnvoxxdjdvzgguch5hww0vk791v42dw 0 36956 651223 614377 2026-11-03T15:39:14Z Nazwa1234 53893 /* */ 651223 wikitext text/x-wiki [[Plik:Jacek Woroniecki uśmiechnięty.jpg|mały|{{center|Jacek Woroniecki}}]] '''[[w:Jacek Woroniecki|Jacek Woroniecki]]''' (1878–1949) – [[Polska|polski]] duchowny katolicki, dominikanin, Sługa Boży [[Kościół katolicki|Kościoła katolickiego]], [[filozof]], [[teolog]], pedagog, [[etyka|etyk]] i [[moralność|moralista]]. ==''Hagiografia''== <small>Gebethner i Wolff, Kraków 1940</small> * Jeśli tedy porównamy ze sobą te dwa elementy, które się składają na kanoniczne pojęcie świętości, to jasnym nam będzie, że mają się one jak przyczyna i skutek i że przyczyna jest, ma się rozumieć, ważniejsza od skutku. Pierwszą jest świętość za życia, na drugim miejscu są cuda po śmierci, i w procesie beatyfikacyjnym nie przystępuje się do dyskutowania cudów pośmiertnych, póki nie zostanie dowiedziona świętość w stopniu heroicznym za życia. Nie można też dość silnego nacisku postawić na to, że do beatyfikacji lub kanonizacji nie potrzeba wcale cudów dokonanych za życia, a tylko po śmierci. ** Źródło: s. 11. * [Świętość to] wyższy poziom życia duchowego, który się przejawia w dalej niż u przeciętnego człowieka idącym opanowaniu wszelkich złych skłonności zepsutej przez grzech pierworodny natury ludzkiej i w wypływającej z niego wielkiej harmonii i jednolitości w całym postępowaniu moralnym. ** Źródło: s. 12. * (…) wyższa harmonia i moc duchowa, którą świętością nazywamy, jest wynikiem głębszego poddania się duszy działalności czynników nadprzyrodzonych, które oczyszczają władze naszej duszy z ich wrodzonych niedomagań i spaczeń i dają im uzdolnienie do czynów przekraczających przyrodzone ich siły. ** Źródło: s. 13, 14. * Moment oczyszczenia jest tu bardzo ważny, oczyszczenie to bowiem, tyle kosztujące biedną naturę ludzką, jest jednocześnie i zadośćuczynieniem sprawiedliwości Bożej za to wszystko, czym się wykroczyło przeciwko prawu Bożemu, szukając niedozwolonych radości i rozkoszy. Skoro zaś dusza, w miarę jak się oczyszcza, reguluje tym samym swe rachunki ze sprawiedliwością Bożą, można dojść do wniosku, że do istoty świętości należy odbycie czyśćca na ziemi, czyli innymi słowy, że święci są to ci, którzy, zadośćuczyniwszy sprawiedliwości Bożej w tym życiu, po śmierci zostają natychmiast przyjęci do chwały Bożej. ** Źródło: s. 14. * Co zaś się tyczy tego wzmożenia sił duchowych, to ono się tłumaczy coraz większą powolnością oczyszczonych władz duszy na działanie czynników nadprzyrodzonych, w szczególności darów Ducha Świętego. Każdy człowiek, będący w stanie łaski, otrzymuje wraz z nią i cnotami wlanymi i te szczególne pomoce Boże, mające mu ułatwić powolność natchnieniom Ducha Św. w myśl słów św. Pawła „Którzy dają się powodować Duchowi Świętemu, ci są synami Bożymi” (Rz 8, 14). Ale póki dusza nie przejdzie procesu oczyszczenia, dary Ducha Świętego napotykają w jej władzach tyle oporów, że nie mogą w pełni rozwinąć swej działalności. Dopiero w miarę, jak się dusza oczyszcza, i władze jej stają się jakby przejrzystsze i podatniejsze na natchnienia Ducha Świętego, i działalność darów staje się coraz intensywniejsza. ** Źródło: s. 14, 15. * Liczba dusz, które doszły do pełnego oczyszczenia tu na ziemi i po śmierci natychmiast weszły do chwały Bożej, jest niewątpliwie o wiele większa niż tych, które otrzymują w Kościele cześć publiczną. ** Źródło: s. 16. * Kult przodków i wybitniejszych i bardziej zasłużonych postaci minionych pokoleń znajduje się we wszystkich społeczeństwach ludzkich, które doszły do pewnego stopnia kultury. Znakomite postacie przeszłości symbolizują jakby pewien kapitał tradycji duchowej, w którym dany naród przechowuje to, co uważa dla swego bytu i rozwoju za najbardziej wartościowe. ** Źródło: s. 17, 18. * Święty, którego czcimy, to nie tylko przeszłość, to teraźniejszość; na dnie bowiem kultu, który mu składamy, tkwi to przekonanie, że i dziś jest on czynny w naszych sprawach i że poprzez granice śmierci możemy z nim utrzymywać stosunki duchowe i czerpać z nich i zachętę i pomoc w postaci wstawiennictwa przed Bogiem. Dogmat świętych obcowania, który co dzień w Składzie Apostolskim wyznajemy, ale nad którym się nie dość zastanawiamy, otwiera przed nami rozległe horyzonty solidarności rodu ludzkiego, która przez podniesienie do porządku nadprzyrodzonego przekroczyła granice śmierci. ** Źródło: s. 18. * Jeśli po tym rzucie oka na zadania i trudności hagiografii zapytamy, co się na tym polu u nas robi, to będziemy musieli niestety dać bardzo smutną odpowiedź. Nie robi się nic! W cudownym rozwoju nowożytnej hagiografii katolickiej ostatniej doby nie wzięliśmy żadnego udziału! ** Źródło: s. 41. ==''Katolicka etyka wychowawcza''== ===Tom I=== <small>Wydawnictwo Mariackie, Kraków 1948</small> * Cnoty teologiczne są więc nadprzyrodzoną nadbudową naszego charakteru, wiążącą się z jego przyrodzoną budową w jedną całość. Razem z cnotami kardynalnymi tworzą one te główne punkty oparcia w pracy nad sobą, koło których potem grupuje się dalszy rozwój poszczególnych naszych władz. Cnoty kardynalne wprowadzają porządek do naszego życia doczesnego, zaś cnoty teologiczne podnoszą to życie do poziomu nadprzyrodzonego i nadają mu taką organizację wewnętrzną która by pozwalała stale i regularnie zdążać do nadprzyrodzonego celu, który Bóg postawił przed nami i którym jest on sam. ** Źródło: s. 405 * Epikureizm jest nieświadomą filozofią tych wszystkich, którzy żadnej filozofii nie mają, a którzy w zaspokojeniu swej zmysłowości widzą cel życia. O takich to można powiedzieć za św. Pawłem, że „bogiem ich jest brzuch”. ** Źródło: s. 162 * Jak cały świat dany nam jest, abyśmy potencjalność jego surowców i półsurowców przetworzyli na nasze usługi, tak samo i natura nasza indywidualna dana nam jest w stanie potencjalnym, który mamy także usilną pracą przetworzyć i nadać mu przez to wyższą wartość. Z początku zaledwie widoczny jest w tym plastycznym materiale pod powłoką cielesną pierwiastek duchowy; naszym zadaniem jest go powoli i stopniowo wyzwolić i uwydatnić w nim to podobieństwo boże, na jakie zostaliśmy stworzeni. Piękny charakter moralny dojrzałego człowieka świadomego swego celu i umiejącego sprawnie rządzić sobą w jego urzeczywistnieniu jest szczytem tego podobieństwa do Boga, do jakiego możemy w tym życiu dojść. ** Źródło: s. 385 * My Polacy, odkąd historia się nami zajmuje, występujemy z dość wybitnymi cechami sangwiników, i do dziś dnia te cechy zachowaliśmy. Mamy wszystkie dobre cechy tego temperamentu, ale mamy i złe; zdolni, mili, uprzejmi, łatwo naginający się do najcięższych warunków i nie tracący ducha w najgorszych opałach, usłużni, gościnni, rzutcy, jesteśmy z drugiej stroni lekkomyślni, bardzo próżni, niesłowni, nieprawdomówni, zmienni, niewytrwali, co pozwoliło Sienkiewiczowi powiedzieć: „Nie znam drugiego zakątka ziemi, w którym by tylu ludzi marnowało tak świetne zdolności, w którym by ci nawet, którzy coś dają, dawali tak mało, tak niesłychanie mało w stosunku do tego, co im Bóg dał”. ** Źródło: s. 185 * Trzy są cechy, które charakter winien nadawać naszemu postępowaniu: są to najpierw pewna ogólna stałość, następnie sprawny umiar w poszczególnych dziedzinach i wreszcie jednolity kierunek do naczelnego celu życia. Tylko tam, gdzie się te trzy cechy znajdują, możemy mówić o silnej osobowości człowieka. Zależnie od ich posiadania lub nie, będziemy mieli ludzi albo bez charakteru, albo ze złym charakterem, albo wreszcie z dobrym, a źródłem tych różnic będzie wysiłek, jaki każdy zechce sobie zadać w pracy samowychowawczej. Trzy są przeto możliwości zależnie, jak się kto do niej zabierze. ** Źródło: s. 382, 383 * Zagadnienie przeto o udziale uczuć w moralnym postępowaniu musi być rozwiązane w tym sensie, aby im przyznać właściwe im miejsce. Sentymentalizm przyznaje im za dużo chcąc w nich widzieć nie tylko czynnik istotny, ale i równorzędny z rozumem i wolą, a nieraz i pierwszy, ba, nawet jak u Rousseau jedyny. Przeciwny kierunek stoicki nie tylko tego nie uznaje, ale nie chce przyznać uczuciom nawet roli istotnego składnika życia moralnego, dążąc do usunięcia go zeń, o ile się tylko da. Otóż wznosząc się ponad te jednostronne i ułamkowe rozwiązania, etyka chrześcijańska widzi w uczuciu wprawdzie czynnik istotny, bynajmniej jednak nie pierwszy i nie pierwszorzędny, lecz drugorzędny i jako taki podporządkowany wyższym czynnikom umysłowym. Te ostatnie mają go zaprząc do celów duchowych i przez systematyczne wychowanie nadać mu swe piętno. Na tak drogie romantykom równorzędne traktowanie rozumu, woli i uczucia w etyce chrześcijańskiej nie ma miejsca. Zmysłowe siły zawarte w uczuciowości winny iść pod komendę duchowych mocy człowieka, koncentrujących się w jego umyśle, rozumie i woli. ** Źródło: s. 166 * Złudzeniem jest sądzić, że element narodowy mógłby być kiedyś zupełnie wyeliminowany z życia ludzkiego, jak tego sobie niektórzy życzą. Zniecierpliwieni waśniami, które przerosty nacjonalizmu wszędzie wywołują, wzdychają oni do epoki w przyszłych dziejach ludzkości, w której nie będzie podziału na narody, przy czym nie uświadamiają sobie, ile osobistego indywidualizmu i egoizmu kryje się w tych pragnieniach. Życie narodowe ma swą dyscyplinę, wymagającą służby i wielu wyrzeczeń; te to karby niejednego gniewają, i pragnąłby je zrzucić, aby sobie po swojemu móc życie urządzić. Jeśli niesposób negować, że wybujały szowinizm narodowy bardzo paczy charaktery i dla wychowania chrześcijańskiego jest bardzo szkodliwy, to nie wolno też zamykać oczu na fatalne skutki kosmopolityzmu i różnych tendencji pseudohumanitarnych, negujących wartość moralną życia narodowego. Pod pokrywką równej miłości dla wszystkich ludzi kryją one najczęściej całkowitą dla nich obojętność i doskonale zamaskowany egoizm, chęć używania życia bez żadnego skrępowania obyczajem narodowym. ** Źródło: s. 249, 250 ===Tom II/1=== <small>Wydawnictwo Mariackie, Kraków 1948</small> * Bywają takie położenia w życiu człowieka, w których jest on wprost obowiązany narazić się na śmierć. Takimi są wojny w najszerszym tego słowa znaczeniu, obejmującym wszelkie walki między ludźmi, a więc wojny między narodami, rewolucje wewnętrzne, walki religijne i społeczne. W takich chwilach śmierć częściej zagląda człowiekowi w oczy, i nieraz nie wolno mu się zupełnie uchylać od narażenia się na nią. ** Źródło: s. 425 * Często można słyszeć zdanie, że jest nieszczerością okazywać komuś miłość, gdy się jej nie czuje, tym bardziej, gdy się czuje na jej miejscu odrazę. Otóż miłość chrześcijańska bynajmniej nie wymaga zapewniania o miłości uczuciowej, które się nie czuje, ale tylko o miłości duchowej, której w duszy chrześcijańskiej nigdy nie może brakować. Ona to winna kierować naszym postępowaniem, i gdy się na zewnątrz przejawia, ująć je w takie formy, które by odpowiadały jej treści bez wylewów sztucznej uczuciowości. Dobrze wychowana uprzejmość zupełnie tu wystarcza i żadnej nieszczerości i hipokryzji w sobie nie zawiera. ** Źródło: s. 197 * Gdy idzie o braki roztropności to są one inne w okresie zamierzenia a inne w okresie wykonania. Już Arystoteles zwrócił na to uwagę, że pierwsze powinna cechować powolność i że przeto pospiech jest w niech szkodliwy, natomiast drugie powinna cechować szybkość i że przeto niedomaganiem jest w niej marudzenie. ** Źródło: s. 47 * Jak często ludzie wierzący nie zdają sobie z tego sprawy! Wobec trudności, jakie im się nasuwają w sprawach wiary, sądzą, że grozi im jej utrata, i oskarżają się nawet o wątpliwości w wierze. Chcąc ich z tego błędnego mniemania wyprowadzić, wystarczy ich zapytać, czy pragnęliby, aby objawione tajemnice wiary okazały się nieprawdziwymi. Jeśli odpowiedzą, że bynajmniej, i że przeciwnie, całą dusza pragną, aby wszystko, w co wierzą, było prawdą, ale, że nie mogą rozwiązać trudności wewnętrznych tkwiących w tajemnicach wiary, można ich uspokoić, iż ich wierze żadne niebezpieczeństwo nie grozi i że trudności, które ich niepokoją, nie mają wcale charakteru wątpliwości. ** Źródło: s. 115 * Punktem wyjścia winno tu być, aby od pierwszej chwili, gdy się u dziecka zacznie budzić życie umysłowe, pomóc mu w nawiązaniu osobistego stosunku z Bogiem, pełnego dziecięcej ufności, i aby ten stosunek wciąż potem utrwalać i głębiej uzasadniać, w miarę jak to życie umysłowe się rozwija. Od tych pierwszych chwil winno się utrwalić w jego duszyczce to przekonanie, że najważniejszym zadaniem roztropności ludzkiej jest tak przejść przez życie, aby przy jego końcu dojść z powrotem do Tego, który nas stworzył dla swej chwały i że wobec tego każdy nasz uczynek winien być przez nas sądzony z tego punktu widzenia, czy nas zbliża do Boga, czy też nie, czy odpowiada jego świętej woli, czy też się od niej odchyla lub nawet przeciw niej buntuje. ** Źródło: s. 60 * Nie hasło bohaterstwa w wyjątkowych sytuacjach życiowych, ale hasło doskonałości we wszystkim, co spełniamy w naszym szarym życiu codziennym, winno stać się naczelną zasadą naszej pedagogiki. To nam dopiero wychowa na chwile grozy prawdziwych bohaterów, zdolnych do najwyższego wysiłku woli, aż do ostatecznego zaparcia się siebie. Samo szerzenie haseł bohaterstwa takiego rezultatu nigdy nie da i w momencie próby przyniesie najczęściej zawód, oświecony najwyżej sztucznymi ogniami bohaterstwa, nieraz mało celowego. ** Źródło: s. 57 * Obie powinny być w duszy czynne i harmonijnie ze sobą pracować. Gdzie brak pokory, wielkoduszność staje się pychą i hardością, gdzie brak wielkoduszności, pokora staje się małodusznością i uniżonością. ** Źródło: s. 396 * Od młodości już należy się zaprawić do tego, aby panować nad swymi wewnętrznymi stanami, nie tylko uczuciami, ale i wyobrażeniami i myślami, z których one powstają. Opanowanie smutku i zniechęcenia i utrzymywanie się w stanie pogody ducha i radości zależy właśnie od tego panowania nad myślą i w tej dziedzinie można zajść dalej niż niejeden mniema. Trzeba umieć się zdobyć na wysiłek woli, aby sobie zakazać myśleć o czymś, co gryzie i rozgorycza, a przenieść myśl na przedmioty kojące i podnoszące na duchu. ** Źródło: ss. 270, 271 * Otóż wolą Boga, gdy świat z nicości powołał do bytu, było rozlać niejako swą nieskończoną dobroć poza siebie i sprawić, aby stworzenia wracając do niego, brały w pewnym stopniu udział w jego szczęściu, szerząc jego chwałę. Stwarzając w ośrodku tego świata istoty rozumne, zdolne go poznać i miłować, i poddając im cały świat istot nierozumnych, wolą jego było, aby czyniły to samo, co tamte, ale świadomie, aktami rozumu i woli. Pomimo tragedii, jaka się odegrała w zaraniu rodu ludzkiego, Bóg nie cofnął mu swego wezwania do przyjaźni i ułatwił mu nawet w cudowny sposób dojście do niej, dając mu w swym Synu Jednorodzonym pierwowzór przyjaciela. Do tej przyjaźni powołani są bez wyjątku wszyscy ludzie i wszyscy mają całkowitą możność dojścia do niej i wytrwania do końca. Można powiedzieć, iż wolą Boga w stosunku do świata wziętego w całości jest przede wszystkim pozyskanie przyjaźni wszystkich ludzi i tą drogą doprowadzenie ich do zbawienia, do wiecznego i nieustającego udziału w jego szczęściu i chwale w niebie. ** Źródło: s. 214 * Pogoda twarzy należy do toalety duszy chrześcijańskiej; nie wolno jej się bez niej ukazywać ludziom, gdyż świadczyłoby to o niezadowoleniu z Boga i niedostatecznej miłości do niego. ** Źródło: s. 270 * Prawdziwe męstwo winno działać z głębszych pobudek umiłowania sprawy, której służy i z poczucia osobistej godności, czyli honoru, który nie pozwala poświęcać najwyższych dóbr niższym, doczesnym, choćby i ratowaniu życia, jeśli ono ma być ich ceną. ** Źródło: s. 433 * Tolerancja jest jednym ze źródeł tej wielkiej plagi społecznej naszych czasów, jaką jest bezkarność. ** Źródło: s. 324 * Trzeba młodzieży bardzo głęboko wryć w dusze to przekonanie, że całe piękno duchowe człowieka polega na tej jego mocy, którą ma nad samym sobą i że tylko panowaniem nad dziedziną zmysłów, a nie uleganiem jej winien się szczycić. ** Źródło: s. 338 * W etyce bez Boga o wychowaniu sumienia mowy być nie może; zostaje ono pozostawione samo sobie i albo się ugnie pod naporem z zewnątrz, albo stężeje w wewnętrznej samowoli i pysze. ** Źródło: s. 59 * W środowisku chrześcijańskim poddawanie się złemu humorowi, spleen, szerzenie pesymizmu nie może być za żadną cenę tolerowane. Powiedzieć chrześcijanin-pesymista, byłoby to samo, co powiedzieć chrześcijanin bez wiary, nadziei i miłości. Jak dobry człowiek nie pokazuje się ludziom brudny i cuchnący, a nawet w zaniedbanym ubraniu, tak nie powinien im pokazywać się w złym humorze i szerzyć wokoło siebie niemiły zapach zniechęcenia. ** Źródło: s. 253 * Zdarzeń czysto przypadkowych, a tym bardziej czynów wolnej woli istot rozumnych nikt nie może przewidzieć. One są znane tylko Bogu, dla którego nie ma przeszłości i przyszłości, ale wszystko jest teraźniejszością. ** Źródło: s. 296 ===Tom II/2=== <small>Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin 1986</small> * Historia uczy nas, że upadek starych narodów, które odgrywały w dziejach wielką rolę, zawsze był związany z rozkładem życia rodzinnego i że miejsce ich zajęły narody młodsze, o obyczajach bardziej pierwotnych, może nawet dzikich, ale dbające o to, aby rodzina spełniała dobrze swą rolę. Na tym to opiera się i Kościół wprowadzając zasady moralności chrześcijańskiej do obyczajów społeczeństwa. ** Źródło: s. 197 * Każdy zatem ma sobie wyznaczoną miarę doskonałości i każdy otrzymał od Boga dość światła i mocy nadprzyrodzonej, aby ją wypełnić, czyli dojść do jej pełni; na tym polega stan męża doskonałego wedle słów św. Pawła. Kto do niej nie dojdzie w tym życiu, nie będzie jeszcze zgubiony, gdyż Bóg w swym miłosierdziu dał mu możliwość dopełnienia dzieła oczyszczenia w czyśćcu; ten, kto do tej pełni doszedł przed śmiercią, wejdzie natychmiast do wesela swego Pana. ** Źródło: s. 396 * Kto zatem powie sobie, że wystarczy mu dostać się do czyśćca i z tej racji wyrzeknie się dobrowolnie dążenia do doskonałości, ten naraża się na to, że go odrzuci i czyściec. Nie, po to, aby móc korzystać z jego dobrodziejstwa, trzeba poważnie pragnąć doskonale służyć Bogu. Dlatego w wykładzie etyki katolickiej konieczne jest krótkie przedstawienie, na czym polega doskonałość chrześcijańska. ** Źródło: s. 397 * Ludzie z daleka wracający do Boga są nieraz uderzeni tym głębokim pokojem, który opanowuje ich, gdy uczynią decydujący krok i ugną przez Bogiem kolana. Dotąd ich serce było szarpane w różnych kierunkach przez pragnienia nie dające się ze sobą pogodzić; teraz pragnienia niezgodne z miłością Bożą zamarły, a te, które się tej miłości nie sprzeciwiają, doskonale się jej podporządkowały, tworząc harmonijną całość. ** Źródło: s. 23 * Miłość bliźniego żąda zatem od nas wielkiej czujności, zważania na to, jak nasze postępowanie odbija się na postępowaniu innych. Wciąż winniśmy w rachunku sumienia stawiać sobie pytanie, czy budujemy nasze otoczenia przykładem życia, czy nie ma w nim czegoś takiego, co może gorszyć bliźnich i za co my też po części odpowiemy przed Bogiem. Do stawiania tego pytania należy od wczesnych lat młodości wychowywać młodzież. ** Źródło: s. 57 * Na harmonię w stanie sprawiedliwości pierwotnej składały się trzy ogniwa: pierwsze polegało na podporządkowaniu duszy Bogu, drugie ciała duszy, trzecie – świata zewnętrznego człowiekowi, w którego wnętrzu panowała harmonia całkowita. Grzech pychy pierwszego człowieka zerwał pierwsze ogniwo, a z nim pękły i pozostałe. ** Źródło: s. 401 * Najgorszy człowiek nie przestaje być istotą rozumną, stworzoną na obraz i podobieństwo Boże i dlatego zasługującą na miłość swoich bliźnich. ** Źródło: s. 39 * Największą może zasługą chrześcijaństwa w dziedzinie rozwoju kultury jest zrehabilitowanie pracy, którą świat pogański miał zawsze w pogardzie i zwalał na barki słabych i upośledzonych. ** Źródło: s. 237 * Nie ma silniejszego środka na pychę żywota jak modlitwa, to nieustające korzenie się przed Bogiem; kto się jej wiernie oddaje, tego nigdy nie opanuje pycha. ** Źródło: s. 402 * O wiele gorzej jest odmówić prawdziwie potrzebującemu z obawy, aby nie być oszukanym, niż dać niegodnemu, który nadużyje litości. Za to drugie będziemy zapewne bardzo pobłażliwie sądzeni przez Boga, podczas gdy za pierwsze możemy usłyszeć straszne słowa, którymi Chrystus zagroził tym, którzy Jemu – obecnemu w osobie ubogiego – odmówili wsparcia. ** Źródło: s. 33 * Osobnym rodzajem nadużyć w tej dziedzinie jest spekulacja na giełdzie. Sama giełda jest instytucją konieczną dla życia gospodarczego i zwracanie się do niej w celu nabywania lub zbywania papierów wartościowych nie zawiera w sobie nic niedozwolonego pod względem moralnym. Niedozwolone jest natomiast spekulowanie na giełdzie, polegające na fikcyjnych transakcjach, obliczonych na zwyżkę lub zniżkę wartości papierów. Do samego hazardu, który też odgrywa poważną rolę, przyłącza się nieraz także zdobywanie nieuczciwą drogą wiadomości o stanie papierów, albo sztuczne wpływanie na zniżkę lub zwyżkę ich wartości, co razem sprawia, że majątki zdobyte tą drogą na giełdzie są owocem cichego, niekrwawego rabunku, dokonanego na naiwnych, których umiano zręcznie wprowadzić w błąd. Nieraz takie nadużycia doprowadzają spekulanta przed kratki sądowe, ale w większości przypadków umieją się oni doskonale zabezpieczyć przed wszelkimi dochodzeniami i doszedłszy tą drogą do majątku, stale go później powiększać w ten sam sposób. ** Źródło: s. 302 * Otóż etyka chrześcijańska spodziewa się, że przy pomocy tych łask, jakie Bóg daje człowiekowi, będzie on w stanie w pewnych wyjątkowo trudnych sytuacjach życiowych wznieść się do bohaterstwa nie tylko zewnętrznego, zyskującego poklask ludzki, ale i cichego, wewnętrznego, które na ziemi może podziwiać tylko mała garstka, ale którego widokiem radują się aniołowie i zbawieni w niebie. ** Źródło: s. 215 * Otóż jest faktem, że etyka chrześcijańska nigdy nie uważała udziału w wojnie i połączonej z nią konieczności zadawania śmierci żołnierzom armii wroga, za coś grzesznego i sprzeciwiającego się przykazaniu „nie zabijaj”. Winniśmy się tedy zapytać, dlaczego tak jest, a nie przejmować się zbytnio protestami humanitarnego pacyfizmu, natchnionego indywidualizmem i sentymentalizmem ostatniego wieku. Hipokryzja tego nurtu wychodzi na jaw, gdy występuje on przeciw wojnom, a nie śmie protestować przeciw krwawym rewolucjom i prześladowaniom. ** Źródło: s. 160 * Otóż szacunek winno się mieć dla każdego człowieka z tej racji, że jest on istotą rozumną, stworzoną na obraz i podobieństwo Boże i odkupioną przez mękę Zbawiciela świata. Pod tym względem wszyscy ludzie mają prawo spodziewać się szacunku od swoich bliźnich i nikt nie może być od tego zwolniony. Jak bowiem każdy powinien dbać o własną godność osobistą, tak też winien okazywać, że dba o nią i u bliźniego i że ją u niego szanuje. Obowiązuje to nawet względem tych ludzi, którzy sami podeptali swą godność ludzką i już o nią nie dbają. Tylko to jeszcze może ich podnieść z upadku, gdy przekonają się, że inni szanują w nich to, o co oni sami nie dbają. ** Źródło: s. 137 * Pacyfiści wyrażają nieraz oburzenie na widok manifestacji, jakimi ludność wita wojsko; nie rozumieją oni jak można okazywać taką cześć ludziom, których zawód polega na zabijaniu bliźnich. Otóż dowody czci i miłości, jakie wywołuje własne wojsko, bynajmniej nie tu mają swe źródło. W żołnierzu czcimy człowieka, który gotów jest ofiarować swoje życie za ojczyznę i to ma się na myśli, gdy oklaskuje się zwarte szeregi wojska kroczące ze swymi sztandarami. Nikt z nich nie żywi morderczych zamiarów i tylko z konieczności będzie szerzył śmierć, gdy mu wydadzą rozkaz, ale wszyscy oni gotowi są ofiarować swe życie w naszej obronie i za to chylimy przed nimi głowy. ** Źródło: s. 91 * Pochlebianie leczy się nie faworyzowaniem pochlebców, ale przeciwnie – surowszym ich traktowaniem, tak aby przekonali się, że tą drogą nic nie uzyskają, zaś samochwalstwo – śmiechem i wykazywaniem, ile jest w nim próżności i nieprawdy. ** Źródło: s. 337 * Rozum, społeczeństwo, mowa i dłoń – to te własności natury ludzkiej, które stanowią linię demarkacyjną między człowiekiem na najbardziej prymitywnym stopniu rozwoju, a najwyżej zorganizowanym psychicznie zwierzęciem. ** Źródło: s. 325 * Teologiczna cnota miłości, której Bóg udziela duszy wraz z łaską uświęcającą, nie wymaga byśmy bliźniego kochali ze względu na niego samego, na te zalety i wartości, które posiada w naszych oczach, ale abyśmy kochali go ze względu na Boga, byśmy kochali dlatego, że Bóg go kocha i wzywa do przyjaźni z sobą. Przez cnotę miłości stajemy się przyjaciółmi Boga, tymi na których rozciąga się Jego przyjaźń. ** Źródło: s. 5 * W miarę jak umysł dziecka staje się zdolnym to pojąć, należy dać mu do zrozumienia, że chrześcijańska miłość siebie jest miłością w Bogu i dla Boga, tzn. że duszę swą winno się miłować jako coś Bożego, co Pan Bóg stworzył dla siebie, na swoją chwałę, i co powinno powrócić u kresu życia do Niego, aby się z nim połączyć na wieki. ** Źródło: s. 58 * Wiadomo, że największa wspólnota, jaką jest państwo, jest najgorszym przedsiębiorcą: psychologia urzędnika jest skrajnym przeciwieństwem psychologii dobrego gospodarza. Urzędnik nie jest bezpośrednio zainteresowany dochodowością przedsiębiorstwa – choćby to ostatnie pracowało z deficytem pobierze on zawsze swą pensję i, jeśli był pracowitym i sumiennym urzędnikiem pilnującym regulaminów, deficytowość nie zaszkodzi mu w karierze. Dla pracującego na swoim dochodowość przedsiębiorstwa jest sprawą życia lub śmierci, a deficyt z konieczności prowadzi do ruiny. ** Źródło: s. 242 ==''Katolickość tomizmu''== <small>Wydawnictwo Antyk – Marcin Dybowski, Komorów 2010</small> * W roku szkolnym 1923–1924 obchodził Kościół katolicki sześćsetlecie kanonizacji św. Tomasza z Akwinu, którego powaga, jako największego teologa wszystkich wieków, rośnie z każdym nowym pontyfikatem. ** Źródło: s. 5 * W stosunku do tych wszystkich doktryn partykularystycznych, które, pochwyciwszy jakąś cząstkę prawdy, nie widzą jej wielu innych składników i nie obejmują jej pełni, tomizm ma właśnie charakter doktryny uniwersalistycznej, górującej ponad wszystkimi systemami partykularystycznymi, nie wykluczając bynajmniej jednak tego wszystkiego, co one zawierają w sobie pozytywnego, prawdziwego i twórczego. Owszem, wchłania on chętnie w siebie po uprzednim oczyszczeniu wszystkie te cząstki prawdy, które są rozsiane po niezliczonych systemach filozoficznych, i dzięki którym te systemy zdołały zjednać sobie przynajmniej na pewien czas nieco powodzenia i pewne grono zwolenników; odrzuca natomiast ich ułamkowość, ich negacje, ich ciasny i jednostronny partykularyzm. ** Źródło: s. 9 * W samej rzeczy nie jest człowiekowi danym samemu tworzyć i ustanawiać ogólne normy swego postępowania. Ustanowił je Ten, który świat stworzył i rządzi nim swym prawem, a obowiązkiem człowieka jest starać się je poznać, a następnie oprzeć na nich całą swą świadomą działalność w tych granicach, w jakich jest ona w jego mocy. ** Źródło: s. 16, 17 * Podstawowym prawem naszego życia moralnego, najistotniejszą racją naszego istnienia, jako rozumnych istot stworzonych, jest to powracanie świadomymi aktami rozumu i woli do tego Boga, który nas stworzył dla swej chwały. ** Źródło: s. 36 * Pierwszeństwo obowiązku przed szczęściem znajduje się na dnie aktu miłości doskonałej, bez której nikt nie może być zbawiony. Ono to nadaje moralności chrześcijańskiej to maximum bezinteresowności, dostępne dla istot stworzonych a przeto nieposiadających w sobie pełni bytu i szczęścia, i zmuszonych szukać ich poza sobą w Bogu. Wobec niej mniemana wyższa bezinteresowność t. zw. etyki niezależnej przybiera bardzo wyraźne cechy głębokiej interesowności na podkładzie pychy, która nie chce tej zależności od Boga uznać. ** Źródło: s. 37 * Doktryna tomistyczna przeciwnie najzupełniej uznaje, że zmysłowe władze pożądawcze są jednym z istotnych czynników moralności ludzkiej i że wartość moralna naszego postępowania i od nich także w pewnej mierze zależy. Natomiast nie tylko nie widzi w nich pierwszego i głównego czynnika moralności, ale nawet nie przyznaje im równorzędności z rozumem i wolą: uczucia mają w dziedzinie naszego postępowania moralnego podrzędne stanowisko i dopiero pod kierunkiem rozumu i woli winne w nim odgrywać swą rolę. ** Źródło: s. 44 * Ani w sentymentalizmie, przyznającym uczuciom pierwsze miejsce, nie podporządkowane żadnym wyższym czynnikom, ani w stoicyzmie, żądającym wykluczenia uczuć z życia moralnego, o poddawaniu ich pracy wychowawczej nie może być mowy. Łatwo zrozumieć, co są warte dla życia praktycznego systemy moralne, w których na wychowanie uczuć nie ma miejsca! ** Źródło: s. 45 * (…) pomiędzy wszystkimi kierunkami myśli, które obejmujemy ogólną nazwą scholastyki, jeden tomizm ma w całej pełni tę świadomość, że jest systematycznym przemyśleniem i rozwinięciem danych zdrowego rozsądku, i to mu nadaje jego głęboki uniwersalistyczny charakter. ** Źródło: s. 83 * Wiemy jak strasznie banalni są ludzie, którzy wiecznie polują na oryginalność. ** Źródło: s. 87 * Łatwo teraz zrozumieć skąd pochodzi i jaką ma wartość ten zarzut, że św. Tomasz był myślicielem mało oryginalnym. W nowożytnym znaczeniu tego wyrazu aniby chciał, ani mógł nim być. Potężny, uniwersalistyczny jego umysł, czuły w najwyższym stopniu na prawdę, ale jednocześnie pełen szacunku dla wszystkich kształtów przejściowych, w jakich przejawiała się ona w ciągu wieków, miał za zasadę nie szukać najpierw tego, co odróżnia i daje pozory oryginalności, ale iść najpierw do tego co łączy, co wspólne, co można uważać za cząstkę wspólnego i trwałego dobytku myśli ludzkiej. ** Źródło: s. 87 * Na służbie nauce i prawdzie trzeba nie tylko zdolności, ale i charakteru. ** Źródło: s. 98 * Tomizm nie oznacza bynajmniej w pierwszym rzędzie osobistych poglądów tego pojedyńczego człowieka, jakim był św. Tomasz z Akwinu, lecz oznacza on doktrynę filozoficzną rodu ludzkiego, będącą płodem refleksji całych wieków i szeregu pokoleń, a pogłębioną, usystematyzowaną, sprecyzowaną i harmonijnie związaną z prawdami wiary genialnym umysłem wielkiego myśliciela średniowiecza. ** Źródło: s. 104 ==''Królewskie kapłaństwo''== <small>Wydawnictwo Antyk – Marcin Dybowski, Komorów 2009</small> * Teraz to tylko jedno chcieliśmy podkreślić, że każde usposobienie musi się podobnej pracy samowychowawczej poddać, tem bardziej, gdy chodzi o powołanie kapłańskie. Jak człowiek u usposobieniu do spokoju będzie musiał je wychować i przez to wyplenić zeń zamiłowanie do lenistwa i skłonność do sobkostwa, tak inny o usposobieniu lekkomyślnem będzie musiał nabrać stateczności i wytrwałości, a jeszcze inny, zbyt popędliwy i ambitny, będzie się musiał ćwiczyć w łagodności, skromności i panowaniu nad sobą itp. ** Źródło: s. 19 * W samej rzeczy, człowiekowi nie wolno nawet w porządku nadprzyrodzonym zajmować się tylko sobą; nie wolno mu nawet o własnem zbawieniu myśleć z wykluczeniem tego ogólniejszego celu, któremu ma ono być podporządkowane, a którym jest chwała Boża. I tu pierwiastek bezinteresowny miłości Boga musi górować nad bardziej interesowną troską o własną duszę. ** Źródło: s. 20 * Boć i służba Boża nie jest na tej ziemi bez cierni i bez niebezpieczeństw; książę tego świata i na sługi Boże umie sieci zarzucać, i do oparcia się jego ułudom trzeba, aby powołanie oparte było o silniejsze podstawy niż samo tylko pragnienie zapewnienia sobie zbawienia. I na świecie można się zbawić, gdy się przykazania Boże wypełnia; łaski swej Bóg nikomu nie odmawia. Natomiast i na służbie Bożej można się zgubić, gdy się w niej szuka najpierw siebie, a potem dopiero Boga, t.j. gdy się nie przylgnie całą duszą do tego źródła łaski, jakiem jest Bóg tak, ażeby aż o sobie samym zapomnieć. To miał niewątpliwie na myśli Zbawiciel, gdy mówił do rzeszy swych słuchaczy: „Kto bowiem chciałby duszę swą ocalić, straci ją; a ktoby stracił duszę swą dla Mnie i dla Ewangelji, zbawi ją” (Mk 8, 35). ** Źródło: s. 21 * (...) najkrótsze może streszczenie jednej z najwznioślejszych pobudek powołania kapłańskiego: gorliwoś[ć] o zbawienie dusz. ** Źródło: s. 22 * (...) natura nasza jest taka, że w żadnej jednostce nie może się należycie rozwinąć bez pomocy innych ludzi, bez pomocy społeczeństwa; im to społeczeństwo jest lepiej zorganizowane, im silniejsze daje oparcie, tem bujniej, tem wspanialej rozwijają się na jego łonie poszczególne jednostki ludzkie. ** Źródło: s. 34, 35 * Cała idea kapłaństwa Chrystusowego streszcza się w słowie „pośrednictwo”. Kapłan jest, jak mówi św. Paweł, „postawiony dla ludzi w rzeczach, które należą do Boga”, odbywa on niejako posłowanie od Boga do ludzi i od ludzi do Boga. Stąd w działalności jego odróżniać można jakby dwie strony: jedna, kiedy zwrócony do Boga, przedstawia Mu sprawy ludzkie i za nie zanosi ofiary i błagania, druga kiedy zwrócony do ludzi, sprowadza na nich łaski z nieba i poucza o prawdach i przykazaniach Bożych. ** Źródło: s. 39 * „Kto was słucha, Mnie słucha”, zapowiedział Chrystus apostołom, „a kto wami gardzi, Mną gardzi; kto zaś Mną gardzi, gardzi Tym, który Mnie posłał”. A Kościół, pamiętny na te słowa Zbawiciela, zawsze wymagał od wiernych, aby urząd kapłański w wielkiej mieli czci, i w tym celu otoczył w prawie kanonicznem ich działalność i nawet ich osoby opieką osobnych przywilejów: gwałt popełniony na osobie kapłana przybiera charakter świętokradztwa, gdyż osoba jego jest poświęcona Bogu, i jako taki podlega osobnym karom kościelnym, kapłan wyjęty jest, o ile stosunki społeczne na to pozwalają, spod władzy sądów świeckich i tylko przez sądy duchowne może być sądzony, żeby zaś móc go pociągnąć przed świeckich sędziów, potrzeba pozwolenia władz kościelnych. ** Źródło: s. 56 * Prawda że, jakeśmy to w poprzednim rozdziale widzieli, Chrystus uniezależnił sakramentalną moc uświęcania dusz, daną kapłanom, od ich osobistej świętości tak, iż dosięga ona dusz wiernych tak samo za pośrednictwem najświętszego z nich jak i najniegodniejszego. ** Źródło: s. 61 * Św. Franciszek z Asyżu, żyjąc w czasach, kiedy ogólne obniżenie świętości życia w duchowieństwie wywołało herezję katarów, nie pozwalającą na przyjmowanie sakramentów z rąk niegodnych kapłanów, ukląkł raz przed kapłanem, znanym z nieodpowiedniego prowadzenia życia, i nogi mu całował; chciał on przez to pokazać, jak tę godność narzędzia łask Bożych nawet w niegodnym człowieku czcić należy. ** Źródło: s. 62 * Weszliśmy w cały szereg szczegółów, aby wykazać prawdę, która już a priori wydawała się oczywistą, a mianowicie, że kapłan obowiązany jest do świętości życia z racji swych zadań kapłańskich względem dusz. Łatwo ten jego obowiązek ująć w jedno krótkie zdanie: mając pracować nad tem, aby ziemia promieniowała chwałą Bożą, aby się na niej Imię Boże święciło, powinien on w pierwszej linji sam własnem życiem chwałę Bożą szerzyć i całem swem postępowaniem przynosić cześć Świętemu Imieniu swego Boga i Pana, które wciąż ma na ustach. ** Źródło: s. 64 * Najważniejszem jednak w tem wszystkiem jest sam duch modlitwy, bez którego wszystkie te praktyki pozostaną martwe; o tę umiejętność chętnego, gorliwego, pełnego miłości obcowania z Bogiem w głębi duszy, o tę gotowość zwracania się doń w każdej wolnej chwili, czyto z hołdem, czyto z prośbą o siłę i o światło, czyto z przeproszeniem, czy wreszcie z dziękczynieniem, musi się kleryk zaraz od pierwszego dnia po wstąpieniu do seminarjum starać, od niej bowiem zależy w najwyższym stopniu cała praca samowychowawcza, jakiej od niego w seminarjum zażądają. ** Źródło: s. 65 * Jak więc dla historyka dostarczają materjału archiwa, a dla przyrodnika wycieczki wycieczki, zbiory lub laboratorja, tak teolog materjał swój czerpie ze swej wiary, zapomocą której przyswaja sobie objawione prawdy Boże i potem je w swej duszy przechowuje. Teologja jest przeto naukowem usystematyzowaniem danych wiary; opiera się na wierze i bez niej istnieć nie może. Teolog, któryby stracił wiarę, przestałby być teologiem, byłby jak ten historyk, któryby raptem postradał wszystkie dokumenta historyczne, na których wyniki swojej pracy opierał, albo jak przyrodnik, który został pozbawiony całego swego materjału doświadczalnego. ** Źródłoː s. 69 * Mówiąc mniej teologicznym językiem, możnaby powiedzieć, że jeśli trzeba najpierw Boga poznać, żeby Go pokochać, to jednak trzeba Go najpierw gorąco umiłować, aby Go głębiej poznać. ** Źródło: s. 71 * To też biada kapłanom, którzyby, zaniedbawszy swego wykształcenia, okazali się niezdolnymi do nauczania wiary w tym zakresie, w jakim Kościół od nich tego zażąda. Na nich wtedy spadnie poczęści odpowiedzialność, za tę niemoc duchową, która owłada społecznością chrześcijańską za każdym razem, gdy nauczanie wiary nie stoi na równym poziomie z ogólnym rozwojem kultury umysłowej. ** Źródło: s. 75 * Nieukończenie średniego wykształcenia na całe życie pozostawia w umyśle poważne luki i sprawia, że późniejsze studja filozoficzne i teologiczne nie mają się na czym oprzeć. Szczególnie dotkliwie daje się odczuwać niedostateczna znajomość łaciny, którą trzeba później w seminarjum dopełniać, a jeszcze bardziej niedostateczne opanowanie języka ojczystego, który winien być ostoją całego naszego rozwoju umysłowego; braki w tej ostatniej dziedzinie można uważać za jedną z głównych przyczyn niskiego stopnia, na jakim się u nas np. kaznodziejstwo znajduje. ** Źródło: s. 77 * Są bowiem prawdy objawione, które nas doszły drogą ustnego podania i w Piśmie św. nie są wcale wzmiankowane, albo tylko bardzo niewyraźnie; następnie także i dlatego, że prawdy zawarte w Piśmie św. nie są tam ujęte w systematyczną całość tak, jak w wykładzie teologji, a to, ze względu na potrzeby nauczania wiernych, jest konieczne. I teologja więc nie jest niczem innem, jak Pismem św., którego prawdy objawione zostały inaczej ugrupowane, między sobą powiązane i uzupełnione danemi podania ustnego i objaśnieniami Kościoła; biada jej, jeśli o tem zapomina i niedość się do swego źródła zwraca, traci wtedy bowiem swą żywotność i sczasem gubi się w bezpłodnych spekulacjach. ** Źródło: s. 80, 81 * (…) przy ograniczonej bowiem liczbie godzin niesposób jest wszystkie księgi natchnione przejść tą ścisłą metodą egzegetyczną, a jednak one wszystkie zawierają słowo Boże i wszystkie muszą być znane. To też zaraz od pierwszych dni pobytu w seminarjum trzeba czytaniu Pisma św. poświęcić codzień chwilkę czasu i zwyczaj ten zachować aż do śmierci. ** Źródło: s. 81 * Dla społeczeństwa akcja liturgiczna jest szkołą ładu i porządku w każdej pracy wspólnej, a nauka śpiewu gregorjańskiego mogłaby pod względem wychowania społecznego dać więcej niż niejeden wykład socjologji. Dla jednostek zaś publiczna modlitwa Kościoła powinna być głównem źródłem osobistej pobożności, źródłem nieskończenie głębszem, czystszem i bardziej orzeźwiającem dusze niż te wszystkie modlitewniki, będące wytworem prywatnej pobożności choćby największych świętych. Liturgja katolicka jest tą wielką nauczycielką modlitwy, kto do jej szkoły nie pójdzie, ten nigdy pełni życia duchowego nie zazna. ** Źródło: s. 88 * Zapewne, że w okresach upadku życia kościelnego mogły prawa o celibacie w poszczególnych krajach być zwalczane lub nawet iść w zapomnienie; i w naszych czasach możemy jeszcze być świadkami podobnych zjawisk. Ale wiemy z drugiej strony, że odrodzenie życia religijnego szło zawsze w parze z powrotem do ścisłego obserwowania praw celibatu ze strony duchowieństwa i możemy być pewni, że Kościół nigdy nie wyrzeknie się tego źródła sił duchowych, jakiem jest dla niego bezżenność jego kapłanów. ** Źródło: s. 98 * Podobnie rzecz się ma i z instytucjami społecznymi jak np. teatr i inne miejsca widowisk publicznych, które same przez się nie są złe i niemoralne, które nawet są konieczne dla kultury społecznej, a jednak lepiej, aby w nich kapłanów nie widziano. Jest tam jakiś szczególnie silny zapach świata, jego zasad i pożądliwości, który może zarówno przylgnąć do sławy kapłana jak i przeniknąć jego duszę i ująć jej coś z jej czystości kapłańskiej; w Belgji mówi się o pokazywaniu się duchowieństwa w wielu miejscach publicznych: Licet, sed non clericat. ** Źródło: s. 104, 105 * To jest sekret świętości: im bardziej się człowiek oderwie formalnie od zła, tem bliżej wolno mu się materjalnie do niego zbliżać, bez obawy zbrukania się samemu; ale biada temu, ktoby się na to porywał, nie uświęciwszy się dostatecznie i nie ugruntowawszy się całkowicie w czystości. ** Źródło: s. 105 * Nie słyszano jeszcze nigdy, szczególnie u nas w Polsce, aby gorliwy kapłan umarł z głodu; im bardziej jest gorliwy, bezinteresowny, ofiarny, tem bardziej lgną do niego serca wiernych, pamiętając o najdrobniejszych jego potrzebach. ** Źródło: s. 108 * W stosunku do wiernych winien on szczególnie na to baczyć, aby w niczem nie szukać siebie, swego powodzenia, tego, coby mogło mile połechtać jego miłość własną. Nieraz świat będzie go pociągał do kompromisów i szeptał mu: „Mów nam rzeczy, któreby się nam podobały” (Iz 30, 10), któreby nam pochlebiały, a i my ci zato będziemy pochlebiać i sławić jako człowieka o szerokich poglądach i prawdziwem zrozumieniu ducha czasu. Nieraz znowu będzie się starał wzbudzić w nim fałszywy wstyd, drwiąc sobie z niego, że nie jest dość postępowy i krytyczny, że prawdy, które głosi, są zacofane i przestarzałe, że należy je traktować bardziej naukowo; będzie go próbował doprowadzić do buntu, albo przynajmniej do nieufności względem wiecznej powagi Kościoła, zachęcając do zajęcia wobec prawd wiary takiego stanowiska, jakie się zajmuje wobec przyrodzonych prawd wiedzy ludzkiej. Ile będzie musiał się nieraz nasłuchać o zacofaniu nauki katolickiej, o braku wolności w badaniach, o krępujących uczonego założeniach wiary, o konieczności usamodzielnienia się wobec władz kościelnych! ** Źródło: s. 115 * Kiedykolwiek chrześcijanin zetknie się [z] wyrzeczeniem, z bólem, z cierpieniem, nie powinien nigdy zapominać, że są one drogą do szczęścia i chwały i że, porównane z niemi, są jak ta mgła poranna, która powoli ustępuje przed promieniami słońca, aż wreszcie się w nich rozpływa i śladu w powietrzu nie zostawia. ** Źródło: s. 120 * Przeciwnie, smutek i zniechęcenie są w stanie całe życie kapłana sparaliżować i sprawić, że kwaśnym nastrojem swej duszy będzie raczej odstręczał od dobrej nowiny, okazując, że dla niego samego nie jest ona tak dobra, skoro mu pociechy i radości nie przynosi. ** Źródło: s. 122 * A jednak myliłby się, ktoby sądził, że z tych dwóch czynników, cierpienia i radości, cierpienie jest pierwsze i donioślejsze. Są ludzie, nie widzący w chrześcijaństwie nic poza cierpieniem i przedstawiający je sobie jako doktrynę ponurą, z której wszelki promień radości jest wyklęty. I jakże dalecy są oni od zrozumienia tego, co piękno i moc chrystjanizmu stanowiǃ Jak odcinają sobie drogę do tego źródła odrodzenia moralnegoǃ ** Źródłoː s. 123 * Ma się rozumieć, że wiele też radości może dostarczyć kapłanowi działalność kaznodziejska, gdy się jej po starannem przygotowaniu z całem zaparciem się siebie odda. Więcej go tu czeka niebezpieczeństw szukania siebie i okradania Boga z Jego chwały, toteż bardziej będzie musiał czuwać, wchodząc na ambonę lub schodząc z niej, aby nie pozwolić próżności lub zarozumiałości zapanować w duszy. Nie szukać łatwych ludzkich powodzeń, nie podchlebiać swych słuchaczom dla zyskania ich sympatji, nie bawić się modnemi we współczesnym społeczeństwie hasłami, czyto narodowemi czy socjalnemi czy filozoficznemi, nie starać się o oryginalność, aby wywołać przelotne zainteresowanie, ale w nadprzyrodzonym duchu modlitwy i z całą prostotą wykładać odwieczne prawdy nauki Chrystusowej. ** Źródłoː s. 137 * Możemy być pewni, że kapłan gdziekolwiek pójdzie po śmierci, pójdzie w towarzystwie tych, których jego nauka i przykład tam zaprowadzi. Jeśli niepomny swego powołania szeroką drogą tego świata pójdzie na potępienie wieczne, znajdzie się tam otoczony temi wszystkiemi duszami, które swem niegodnem życiem zgorszył i do utraty zbawienia choćby tylko w najmniejszym stopniu doprowadził; ich otoczenie i wymówki wzmagać tylko będą ból i rozpacz, targające go spowodu utraty Boga na wieki. ** Źródłoː s. 147 ==''Macierzyńskie Serce Maryi''== <small>Fundacja ''Servire Veritati'' Instytutu Edukacji Narodowej, Lublin 2009</small> * I jak wtedy w czasie drogi krzyżowej na Golgotę, tak i teraz na tej krzyżowej drodze, którą każdy z nas ma przebyć w tym życiu, Matka nasza czuwa nad nami, abyśmy płakać umieli tak, jak należy, aby te łzy, które nieraz cisną się nam do oczu nie były nigdy łzami złości i gniewu, ani smutku i zniechęcenia, ani rozpaczy, ale łzami szczerego żalu kruszącymi to wszystko, co w duszy pozostawało twardego z dawno zadawnionych wad, przemywającymi jej wzrok z tego, co ją zaślepiało najbardziej i pozwalającymi coraz jaśniej w świetle wiary poznawać żądania Boże w celu czynienia pokuty za dawne winy. ** Źródło: s. 103 * Nie, miłość Boga w duszy Matki Najświętszej to nie tkliwe uczucie, to nie przemijające wzruszenie, to nie sielanka, jak się to nieraz myśli, gdy się o miłości mówi! To mocny, głęboki nastrój woli, który sprawia, że stale, zawsze, z wciąż rosnącym napięciem poddaje się ona Bogu i Jego świętej woli, że Go kocha nade wszystko, więcej od samej siebie, że siebie samą kocha dla Boga i pragnie, aby każdy moment Jej życia, każde poruszenie serca było ku chwale Tego, który Ją stworzył tak piękną i czystą i którą uczynił błogosławioną między niewiastami. ** Źródło: s. 223 * Nigdzie nie znajdujemy tak pięknego dowodu, do jakiego stopnia Bóg naprawdę szanuje naszą wolną wolę, jak w tej rozmowie Archanioła Gabriela z Maryją. Już w Starym Testamencie Księga Mądrości zapewnia nas, że Bóg „z wielkim uszanowaniem rozporządza nami” (Mdr 12, 18) tak, iż nawet, gdy natchnieniem swej łaski pobudza nas do czynu, to chce, aby on wypłynął z naszego wolnego przyzwolenia. I tu więc Anioł czeka na przyzwolenie Maryi, a od tego przyzwolenia zależne jest poniekąd odkupienie świata. ** Źródło: s. 36 * Otóż gdy idzie o życie nadprzyrodzone i jego naczelne czynności jakimi są wiara, nadzieja i miłość, nigdzie nie znajdziemy tak czystych i głębokich wzorów, jak w duszy Maryi. ** Źródło: s. 213 * Przekonanie, że miłując bliźniego, miłujemy i Boga i że Bóg w nas i przez nas miłuje swe najdoskonalsze stworzenia, należy też do tajemnic wiary, które przekraczają przyrodzone siły naszego rozumu. ** Źródło: s. 179 * Podniesiona do godności Matki życia duchowego całego rodu ludzkiego, który miał wejść w skład tego ciała mistycznego, Maryja pierwsza zaczynała z całym zrozumieniem swej nadprzyrodzonej roli współcierpieć z Synem za zbawienie świata. ** Źródło: s. 118 * Religia, wiara, pobożność są przede wszystkim dziełem najwyższych władz naszej duszy, jakimi są rozum i wola, a uczucia są tu tylko przygrywką, której bynajmniej lekceważyć nie należy, ale której na pierwsze miejsce wysuwać nie wolno. Najważniejszym w naszym życiu religijnym jest głębokie przekonanie o prawdach wiodących nas do zbawienia, a na takie przekonanie winno się składać i uznanie ich przez oświecony wiarą rozum i umiłowanie przez wolę, w której panuje nadzieja i miłość. ** Źródło: s. 13 * Tak samo jest i w dziedzinie nadprzyrodzonej. I tam nie mniejsze lub większe przeszkody i trudności przy wykonaniu czynu stanowią o jego wartości w oczach Bożych, ale miłość, z jaką go spełniamy. ** Źródło: s. 29 * W miarę, jak dusza w walce nie ustaje, łaska Bożą coraz bardziej ją oświeca i coraz lepiej leczy z tego wszystkiego, co dotąd przesłaniało wzrok duszy. ** Źródło: s. 106 * Wielkość Maryi nie na tym polega, że zrodziła nam Jezusa jako Jego Matka wedle ciała, ale że całą duszą „słuchała słowa Bożego i czyniła je” (Łk 11, 28). Jeśli, jak nas tu Chrystus uczy, każdy człowiek, który pełni wolę Bożą, stają się jego bratem lub siostrą lub nawet matką, czyli innymi słowy, jeśli każdy człowiek pogodzony z Bogiem i będący w stanie łaski jako adoptowane dziecko Boże wchodzi z Chrystusem w stosunki rodzinne, to cóż dopiero powiedzieć o Jego Matce Najświętszej, która wolna od grzechu pierworodnego, przez całe swe życie oddawała swą wolę Bogu bez żadnych wahań i zastrzeżeń i z najwyższym napięciem woli, na jakie Ją było stać! ** Źródło: s. 80 * Wiemy, że stopień chwały, jaki zbawionym przypadnie w udziale, uzależniony będzie od stopnia doskonałości, do jakiej się wzniosą w miłości na tej ziemi. ** Źródło: s. 190 ==''Miłosierdzie i nasza na nie odpowiedź''== <small>Wydawnictwo Miles, Kraków 2021</small> * […] przez Jej błogosławione ręce przepływa ten żywy strumień miłosierdzia Bożego, któremu wszystko zawdzięczamy. Jej to zawdzięczamy Zbawiciela świata będącego największym dziełem miłosierdzia Bożego i największym dowodem jak dalece ono jest naczelnym przymiotem nieskończonej doskonałości Bożej. W największym akcie miłosierdzia, jaki świat widział, gdy Chrystus za nas ofiarowywał się na krzyżu, Ona jedna świadomy udział brała, łącząc się z całkowitym poddaniem się woli Bożej z ofiarą Syna, z wielkiej litości nad nami wszystkimi. Toteż z upragnieniem wyczekujemy momentu, kiedy Kościół św. dokładniej określi nieomylnym orzeczeniem udziału Marii w odkupieniu świata i upoważni nas do wyznawania, że nie ma dzieła miłosierdzia Bożego, w którym by nie miało udziału i wielkie macierzyńskie miłosierdzie Najświętszej Panny, matki duchowej rodu ludzkiego. ** Źródło: s. 25. ==''Myśli wybrane''== <small>wyd. Fundacja ''Servire Veritati'' Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2009</small> * Jesteśmy stokrotnymi więzami z sobą powiązani. Sam człowiek przez życie przejść nie może, co krok potrzebuje pomocy i winien ją dawać innym. ** Źródło: s. 91 * Miłość ojczyzny łączy się z miłością Boga. ** Źródło: s. 70 * Najważniejszym dla życia duszy momentem będzie wybór Boga spomiędzy wszystkich innych dóbr. ** Źródło: s. 62 * Płytkie umysły z mniemań uczonych robią dogmaty. ** Źródło: s. 87 * Punkt widzenia praktyczny – miłość musi być czynna. ** Źródło: s. 70 * Punktem wyjścia dla całej nauki o modlitwie jest, że Bóg jest pierwszy. ** Źródło: s. 61 * Życie sobie tak urządzić, aby móc zostać świętym. Błagać o świętość. ** Źródło: s. 59 ==''Około kultu mowy ojczystej''== <small>Wydawnictwo Antyk Marcin Dybowski, Komorów 2010</small> * Czas już zrozumieć, że od tego, czem będzie dla nas język polski, zależnym się stanie cały poziom naszej kultury umysłowej, że Francja temu właśnie zawdzięcza swą niezaprzeczoną hegemonję duchową nad światem, że jest narodem najbardziej ceniącym swój język o najgruntowniej go posiadającym – a jeśli to promieniowanie nieco osłabło w ostatnich czasach, to dlatego, że się zaczęła sprzeniewierzać swym tradycjom szkolnym. ** Źródło: s. 38 * Czyż cała doniosłość nauki literatury nie polega właśnie na tym, że przedstawia ona doskonałe wzory, jak należy najważniejsze zagadnienia życia ujmować w formy myślowe? ** Źródło: s. 10 * Język nie tylko jest narzędziem mowy, środkiem do wyrażania na zewnątrz swych myśli on jest i na wewnątrz ważnem narzędziem pomocniczem samego procesu myślenia. Jeśli najpierw mówienie zależy od myślenia, to następnie siłą refleksu i myślenia zależy od mówienia: gdy się w jakiej sprawie nie ma bardzo jeszcze sprecyzowane pojęcia, może być ogromnie pomocnem zmusić się do możliwie jasnego i ścisłego wyrażenia ich w słowach. ** Źródło: s. 43, 44 * Języka ojczystego trzeba uczyć w szkole nie tylko dlatego, żeby młodzież nauczyć nim dobrze władać, ale przede wszystkiem, żeby ją nauczyć poprawnie myśleć. ** Źródło: s. 21 * Kto stawia sobie za ideał mówić po polsku nie tylko byle jak, nie tylko nawet poprawnie, ale pięknie, strojnie, wyraziście, słowem z mocą – „fortiter”? Kto zdaje sobie sprawę z tego, że od opanowania mowy ojczystej zależy coś więcej, niż sama tylko łatwość poprawnego wyrażania się w mowie i w piśmie, że z niem związane jest całe opanowanie świata myśli, całe wyrobienie umysłowe, a co za tem idzie i zdolność oddziaływania na innych? Kto dostrzega, że tym ośrodkiem, koło którego winna się krystalizować cała kultura każdego narodu, nie może być co innego, jak kult mowy ojczystej? ** Źródło: s. 1 * Myśl szuka wyrazu nie tylko, żeby się uzewnętrznić, ale też aby wewnętrznie przybrać jasną, ściśle określoną postać; wyraz zaś wywołuje myśl, kieruje jej rozwojem, zmusza do refleksyj, do pogłębienia jej treści. ** Źródło: s. 21 * Nie „przyrodniczego myślenia” ani „filologicznego” mają uczyć młodzież szkoły tego lub innego typu, ale wszystkie winny ją zaprawiać do „polskiego” myślenia t.j. tak pokierować za pomocą nauki języka ojczystego rozwojem młodego umysłu, iżby się stał zdolny do rozumnego i ścisłego myślenia terminami mowy ojczystej o każdym przedmiocie, wobec którego życie go postawi, i następnie do poprawnego i jasnego komunikowania innym swych myśli. ** Źródło: s. 49 * Przez długi czas łacina musiała być głównym ogólnokształcącym czynnikiem; gdy języki narodowe nie były jeszcze dostatecznie rozwinięte i uformowane, trzeba było posługiwać się gotowemi formami myślenia, jakie dawał język łaciński. Niesłuszne są więc narzekania na powstrzymywanie rozwoju języków narodowych przez łacinę; one się na niej kształtowały i, gdybyśmy byli np. już w XVI w. łacinę zarzucili i oparli nasz rozwój umysłowy przede wszystkiem na języku ojczystym, dziś stalibyśmy niewątpliwie niżej, niż stoimy. ** Źródło: s. 32 * Ściślejszy jest jeszcze związek między nauką języka ojczystego a rozwojem i kształceniem wyobraźni. Opanowanie tej tak ruchliwej i trudnej do pokierowania władzy jest jednem z głównych zadań w pracy nad kształceniem młodych umysłów. Chodzi o to, aby zaprawić dziecko do kierowania wyobraźnią, do niepoddawania się jej kierunkowi. ** Źródło: s. 24, 25 ==''Państwo i szkoła''== <small>Andegavenum, bmw 2021</small> * Hasło elity trzeba zastąpić hasłem selekcji. ** Źródło: s. 57. * Z chwilą gdy pierwiastek demokratyczny doszedł do głosu, nader ważnym stało się uzyskać wpływ na opinię publiczną i to na dalszą metę, co wymagało owładnięcia i szkolnictwa. Toteż na centralnym odcinku frontu kulturalnego, jakim jest szkoła, zakusy etatyzmu wnet się zaczęły objawiać. ** Źródło: s. 72. * Gorzej było w dziedzinie kulturalnej, gdzie rządy zaborcze, w miarę jak czuły się na siłach, starały się opanować nasze życie duchowe, aby prędzej przeprowadzić wynarodowienie podbitych dzielnic. Największy nacisk wywierano na szkoły, wykluczając z nich w miarę możności wszystko, co miało charakter prywatnej inicjatywy społecznej. Nie wynikało to z jakiejś doktryny etatystycznej, ale z motywacji politycznej. Zaborcy dobrze zdawali sobie sprawę, że w tej dziedzinie najmniejsze ustępstwa bardziej jeszcze niż w innych przekreślą ich plany polityczne. ** Źródło: s. 73. * Przeżywaliśmy w ostatnich pokoleniach ciężki kryzys rodziny, która i podkopana przez błędne doktryny indywidualizmu nowożytnych czasów, i rozbita przez warunki życia gospodarczego, zmuszające tysiące matek rodzin do zarobkowania poza domem, niewątpliwie w wielu wypadkach nie spełnia należycie swych zadań. ** Źródło: s. 97. * Co dobre, pracuje zawsze w cichości, w ukryciu i przez to trudniejsze jest do dostrzeżenia niż wszelkie od niego odchylenia uderzające w oczy. ** Źródło: s. 103. * Tłumić prywatną inicjatywę w szkolnictwie, to szerzyć miernotę. ** Źródło: s. 129. * […] zawsze ważniejszy jest żywy nauczyciel niż martwy podręcznik. ** Źródło: s. 141. * Warto by się też zastanowić nad pewnym ograniczeniem praw obywatelskich dla tych, co przynajmniej najniższego stopnia organizacyjnego szkoły nie ukończyli. ** Źródło: s. 147, 148. ==''Pełnia modlitwy''== <small>Wyd. W drodze, Poznań 1984</small> * Drugim warunkiem skuteczności modlitwy jest wytrwałość. Warunek ten Zbawiciel jeszcze wyraźniej zaznaczył w swych wezwaniach do modlitwy błagalnej i żadna może z przypowieści, znajdujących się w Ewangelii, nie posiada tyle wyrazistości, co owo opowiadanie o człowieku, kołaczącym w nocy do sąsiada, aby mu pożyczył trojga chleba dla poczęstowania gościa (Łk 11, 5–8). Widzimy z Jego słów, że modlitwa nasza, aby być skuteczną, musi mieć tę cechę wytrwałości, którą w stosunkach ludzkich nazwalibyśmy natręctwem, ale która w stosunku do Boga i do dóbr nadprzyrodzonych, o które doń kołaczemy, nie jest natręctwem, jeno dowodem głębokiego przekonania o wszechmocy i miłosierdziu Bożym. W tym naleganiu bowiem zawiera się tyle ufności w nieskończoną dobroć Bożą, że podobna modlitwa, aczkolwiek treścią swą błagalna, staje się potężnym hymnem czci i chwały dla Pana wszechświata. ** Źródło: s. 79, 80 * Jak jedni sądzą, że cała doskonałość chrześcijańska zawiera się w modlitwie, i nie rozumieją, że modlitwa, która na życie nie wpływa, nie przeistacza go, nie sprawia, że coraz bardziej przenika się ono duchem przykazań Bożych, żadnej wartości mieć nie może; tak drudzy, przeciwnie, mają skłonność upatrywać istotę doskonałości w dobrym życiu chrześcijańskim, lekceważąc rolę modlitwy i nie zdając sobie sprawy z tego, że ona jest właśnie źródłem i regulatorem życia moralnego. ** Źródło: s. 19 * Niewątpliwie wola nasza w tym życiu może dużo doskonalej kochać Boga, niż rozum jest w stanie Go poznać, i stąd pochodzi to królowanie miłości nad wszystkimi cnotami, które św. Paweł tak silnie zaznaczył w rozdziale trzynastym Pierwszego Listu do Koryntian. ** Źródło: s. 95 * Pierwszym, co nas musi uderzyć, jest to ta naiwność ludzi, którzy w modlitwie widzą tylko pewne żebranie lub targowanie się z Bogiem i nie rozumiejąc stosunku człowieka do Boga, skłonni są zupełnie modlitwę odrzucić. Wnet zobaczymy, że modlitwa błagalna ma głębokie uzasadnienie i lekceważona być nie może, a jednak nie ona jest pierwszą i najistotniejszą formą modlitwy. Pierwszą i najistotniejszą funkcją modlitwy jest chwała i cześć Boża, którą każde stworzenie winno Bogu przynosić. O Bogu, a nie o sobie winien więc człowiek najpierw myśleć, toteż i Zbawiciel, ucząc apostołów, jak się mają modlić, zaczął od słów chwały, aby dopiero potem przejść do słów prośby: najpierw ''święć się Imię Twoje'', a potem dopiero ''chleba naszego powszedniego''. ** Źródło: s. 32, 33 * Weźmy pod uwagę jeden tylko składnik wychowania religijnego, jakim jest odwaga wyrażania swych przekonań religijnych i gotowość publicznego ich wyznawania. Ilu to ludzi ulega jeszcze pod tym względem fałszywemu wstydowi, gdy trzeba dać przed innymi dowód swej pobożności, choćby np. zrobić znak krzyża świętego przed lub po posiłku. Przywykli tylko do modlitwy prywatnej, czują się oni skrępowani wobec publicznych przejawów czci Bożej i gdy idą na nabożeństwo do kościoła, wolą się gdzieś schować w jakimś kąciku, gdzie by ich nikt nie widział. Jakże inaczej rozwijałoby się ich życie religijne, gdyby od młodości byli zaprawieni do czynnego udziału w społecznym kulcie publicznym Kościoła, gdyby mieli zwyczaj co niedzielę i święto być na mszy świętej i głośno razem z innymi modlić się i śpiewać. „Chwała na wysokości Bogu” by ich zaprawiało do jawnego oddawania czci Bogu, „Wierzę w jednego Boga” do odważnego wyznawania swojej wiary. Nie cofnęliby się przed nim w chwilach próby i nie naraziliby się a to, aby i ich wyparł się kiedyś Chrystus przed Ojcem, który jest w niebiesiech, za to, że oni wstydzili się wyznawać Go jawnie przed ludźmi (por. Mt 10, 32n). ** Źródło: s. 118 * Wobec tej doskonałości życia duchowego Najświętszej Panny, niejeden może zadać sobie pytanie, czy wobec tego mogło być w Jej życiu miejsce na zasługę, skoro nie znała Ona w nim tych walk i zmagań, które nasze życie przepełniają. Takie stawianie tego zagadnienia wynika z błędnego pojmowania źródła zasługi. Nie trudności, jakie się ma do pokonania stanowią o istocie zasługi, ale miłość z jaką uczynek spełniamy. ** Źródło: s. 183, 184 * Wprost do nieba, nie przechodząc przez czyściec, mogą dojść tylko te dusze, które już w tym życiu całkowicie wypłacą się z sprawiedliwości Bożej, a ten proces głębokiego oczyszczenia duszy nierozłącznie jest związany z jej dojrzewaniem w dziedzinie modlitwy. ** Źródło: s. 151 ==''Przewodnik po literaturze religijnej''== <small>Gubrynowicz i Syn, Lwów 1914</small> * Nieraz się u nas słyszy narzekanie na przysłowiową wprost nieznajomość katechizmu w wyższych sferach naszego społeczeństwa; mało kto jednak zdaje sobie sprawę, jak bardzo taki stan rzeczy jest niebezpieczny i jak pilną rzeczą jest przeciwstawić coś więcej, jak proste utyskiwania. ** Źródło: s.7. * Trzeba tedy przede wszystkiem te zastępy ludzi dobrej woli, tak liczne w obozie katolickim, otrząsnąć z ich obojętności wobec nauki wiary, przypominając im przy każdej sposobności, że gruntowna znajomość prawd wiary jest ścisłym obowiązkiem każdego chrześcijanina, od którego pod żadnym pretekstem uchylać się nie wolno. Wykształcenie religijne każdego człowieka winno być na tym samym poziomie, co i wykształcenie, jakie w innych dziedzinach wiedzy posiada. Kto nie miał szczęścia otrzymać w szkole gruntownego wykształcenia religijnego, ten ściśle w sumieniu obowiązany jest lukę tę własną pracą wypełnić; kto takie wykształcenie w szkole średniej otrzymał, później jednak wyższym studjom się oddawał, powinien i swe wykształcenie religijne na wyższy poziomie postawić, przynajmniej już w dziedzinie tych zagadnień, które z jego specjalnemi studiami najwięcej mają styczności. ** Źródło: s. 18. * Za dużo jeszcze u nas bredni Draperowskich o sprzecznościach między rozumem a wiarą kursuje, i z nich to wpływające uprzedzenia trzeba przede wszystkiem z umysłów wykorzenić. Jedynie gruntowne przestudjowanie stosunku rozumu do wiary może raz na zawsze rozwiać tak bardzo rozpowszechnione u nas obawy osłabienia wiary przez jej dokładniejsze poznanie. ** Źródło: s. 19, 20. * W sferach katolickich musi się tedy coraz bardziej rozpowszechniać to przekonanie, że poznanie wiary jest ścisłym obowiązkiem sumienia i że dla spełnienia tego obowiązku trzeba módz niejedno poświęcenie zrobić; że nie trzeba żałować pieniędzy na książki katolickie, ani czasu na ich przestudjowanie, że jeżeli można tak wiele dla innych celów podróżować (a gdzież się podróżuje w wyższych klasach więcej, jak u nas), to można też pojechać zagranicę, i na jaki zjazd katolicki, na kursa wakacyjne, tak często teraz organizowane dla rozpowszechnienia nauki wiary, lub wreszcie na dobre rekolekcje, mające życie religijne pogłębić, zagrzać, a nieraz i naprostować. ** Źródło: s. 20. * Cała ta praca nad pogłębieniem wykształcenia religijnego wyższych sfer naszego społeczeństwa będzie musiała się oprzeć na samokształceniu. Choć bowiem samokształcenie posiada wiele słabych stron i systematycznego wykształcenia szkolnego nigdy nie zastąpi, to jednak w naszem położeniu ono jedno może podnieść poziom wykształcenia katolickiego, nim powolna reforma szkolna zacznie nam dawać lepiej pod względem katolickim wykształcone pokolenia. ** Źródło: s. 21, 22. * Francuska literatura katolicka jest nadzwyczaj bogata; wbrew bowiem temu, co się u nas o Francji myśli, katolicyzm francuski jest jeszcze bardzo żywotny i coraz bardziej rośnie na siłach. Na nieszczęście francuskie dzieła katolickie są u nas zupełnie nieznane; niech się najgorsza powieść francuska w Paryżu ukaże, nazajutrz będzie i u nas na wystawach księgarskich, najlepsze zaś dzieła katolickie i po kilkunastu latach nie są u nas znane! ** Źródło: s. 22. * Celem tedy niniejszego „Przewodnika” jest dać poznać bogactwa katolickiej literatury religijnej francuskiej i niemieckiej. Oprócz jednak spisu odpowiednich dzieł będzie on dawał też i pewien program, podług którego należałoby się zabrać do studjum nauki wiary i związanych z nią dziedzin. ** Źródło: s. 23. * Dobrych książek, rzeczom wiary poświęconych, jest dużo, lecz mało jest u nas rozumnych czytelników, traktujących czytanie poważnie, a nie tylko jako rozrywkę, i nie zrażających się pierwszemi napotkanemi trudnościami. Naturalnie, że dla osób, czytających tylko gazety lub połykających setkami najgłupsze powieści i opowiadania à la Sherlock Holmes, działające jedynie na wyobraźnię, poważna książka wyda się nudną; ale to już nie książki wina, lecz czytelnika. ** Źródło: s. 25. * Dla samego życia religijnego rozbudzenie zamiłowania do studjum mogłoby mieć pierwszorzędne znaczenie. Najpierw pogłębiłoby życie duchowe, nieraz tak słabo pulsujące w najzdolniejszych i najszlachetniejszych jednostkach; następnie uzdolniłoby o pracy katolickiej całe zastępy dotąd dla niej nie wyzyskane lub niedość wyzyskane; wreszcie pobudziłoby z czasem i do pióra tyle zdolnych jednostek, które nie zdają sobie sprawy, jak to łatwo przy systematycznej pracy samemu coś dorzucić do skarbnicy wiedzy ludzkiej, i leżąca dotąd odłogiem dziedzina naszej przeszłości chrześcijańskiej w Polsce, dziejów Kościoła, prac naszych wielkich świętych narodowych, odczekałoby się może nareszcie liczniejszych pracowników i badaczy. A ponadto dałoby ono tylu jednostkom to wielkie zadowolenie życia intelektualnego, które każde studjum daje, ale nade wszystko studjum rzeczy Bożych. ** Źródło: s. 28. * Zwykle z pojęciem mistyki łączymy pewne nadzwyczajne objawy życia duchowego, które się u niektórych wybranych dusz trafiają, jak ekstazy, widzenia, duch proroctw i.t.p. i sądzimy, że one stanowią właściwy przedmiot teologji mistycznej. Nic bardziej fałszywego ani też bardziej szkodliwego dla życia chrześcijańskiego! ** Źródło: s. 61. * Podstawowe (…) objawy życia mistycznego, będące niczem innem, jak działalnością Ducha Św. w duszach naszych, należą do istoty życia nadprzyrodzonego i każdy chrześcijanin powinien je w sercu swem pielęgnować. ** Źródło: s. 62. * Mało kto niestety zdaje sobie sprawę z tego, że gdy jest w stanie łaski, jest zarazem w stanie mistycznym, który mu wiele światła, sił i pociechy dać może, o ile świadomie będzie nad jego rozwojem pracował. Gdyby się o tem więcej wiedziało, może i pobożność współczesna nie byłaby jak ta, o której Św. Paweł mówi: „pozory pobożności zachowali, ale moc, która z niej płynie, odrzucili” (II Tym 3, 5). ** Źródło: s. 63. * Jeśli teraz porównamy ascetykę z mistyką, to najpierw będziemy musieli stwierdzić, że nie są to dwie dziedziny odrębne, nie mające między sobą styczności. Przeciwnie, są one z sobą ściśle związane tak, iż nieraz rozgraniczenie sfery ich działalności staje się niemożliwem. Asceza jest podstawą, bez której zdrowa mistyka rozwijać się nie może, mistyka zaś jest nie tylko dopełnieniem i ukoronowaniem ascetyki, lecz jest jednocześnie najpotężniejszym czynnikiem jej rozwoju od chwili, kiedy człowiek zaczyna świadomie pracować nad sobą; najprostszy uczynek do ascezy przyrodzonej należący, gdy z duszy Boga miłującej pochodzi, nabiera wartości mistycznej, a z nią i doniosłości, którejby nigdy nie miał, gdyby z samych sił przyrodzonych pochodził. ** Źródło: s. 63. * Oprócz tego nie należy zabierać się do dzieł mistycznych, nie poznawszy gruntownie nauki wiary; nie trzeba bowiem zapominać, że pierwszem źródłem życia duchowego są prawdy wiary, a dzieła mistyczne mają nam tylko pokazać, jak prawdy te należy w swem życiu duchownem stosować; jasną jest więcej rzeczą, że trzeba je najpierw gruntownie poznać. ** Źródło: s. 64. * Drugiem bardzo ważnem zagadnieniem z dziedziny ascetyki, które specjalnie uwzględnić należy, jest zagadnienie czystości obyczajów. Wiele się u nas mówiło w ostatnich latach o uświadamianiu młodzieży w sprawach życia płciowego, zapominano zaś, że przede wszystkiem należałoby uświadomić rodziców o ich w tej materji obowiązkach względem dzieci; wielkie zepsucie moralne, jakie wśród naszej młodzieży panuje, pochodzi w pierwszej linji stąd, że starsze pokolenia mają jak najfałszywsze pojęcia o życiu płciowem. Czas już, aby odwieczne zasady chrześcijańskie o czystości obyczajów uzyskały u nas napowrót swe zapoznane znaczenie. ** Źródło: s. 74. ==''Tajemnica miłosierdzia Bożego''== <small>Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2001</small> * Gdy naukę Jezusa o miłosierdziu porównamy z tym, co w Starym Testamencie znaleźliśmy, to znajdziemy, że na tym ostatnim punkcie zrobiła ona największy postęp. I nic dziwnego, jeśli się zważy, że wyższość nauki ewangelicznej nad mojżeszową, szczególnie w dziedzinie miłości bliźniego się zaznacza. ** Źródło: s. 51 * Nawet i surowe kary, jakimi sprawiedliwość Boża chłoszcze grzeszników, to mają na celu, aby weszli oni w siebie i zwrócili się do Boga, tak iż nawet sprawiedliwość Boża służy ich miłosierdziu. ** Źródło: s. 22 * Nie brak tedy było dusz czułych na tajemnicę miłosierdzia Bożego, gdy Chrystus rozpoczynał swą działalność publiczną. Jak ziemia znękana długą posuchą chłonie deszcz i rosę, tak i one z upragnieniem chłonęły te dowody miłosierdzia, które Zbawiciel zaczął na wszystkie strony rozsiewać, oraz te pouczenia o Nim, jakie z Jego błogosławionych ust wypływały. ** Źródło: s. 44 * On pragnie, abyśmy się do Niego z tą ufnością zwracali, bo to wyznawanie wiary i nadziei w Jego miłosierdzie jest niemilknącym hymnem chwały ma cześć Jego nieskończonej doskonałości. ** Źródło: s. 27 * Owszem, ratunek jest, ale szukać go należy nie w sobie, lecz w Bogu, w Jego miłosierdziu, do którego należy przylgnąć całą potęgą woli. ** Źródło: s. 62 * Pomny też na wymagania i wskazówki Starego Testamentu, że miłosierdzie winno być sprawowane bez ociągania się, ale chętnie i z radością, św. Paweł pisze do Koryntian z okazji zbiórki na ubogą gminę w Jerozolimie: „Kto skąpo sieje, skąpo też żąć będzie. Każdy jak postanowił w sercu swoim, nie ze smutkiem albo z musu; ochotnego bowiem dawcę Bóg miłuje” (2 Kor 9, 6–7). ** Źródło: s. 59 * Śpiew psalmów miał stale urabiać dusze Izraela i rzeźbić je na modłę Bożą, a głównym jej rysem miała być dziecięca ufność w opiekę Bożą, nieraz surową i wymagającą, ale nawet gotową wszystko zapomnieć i wszystko darować tym, którzy się ze skruchą do miłosierdzia Pańskiego nawrócą. ** Źródło: s. 29 ==''W szkole wychowania''== <small>Fundacja ''Servire Veritati'' Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2008</small> * A jednak nie potrzeba chyba głębszych dociekań filozoficznych, lecz wystarczy zwrócić się do zdrowego rozsądku i doświadczenia codziennego życia, żeby się przekonać, że wiedza nie stanowi o całej wartości człowieka. Można dużo mieć i wiedzieć, być umysłowo bardzo rozwiniętym, a jednocześnie być mało pożytecznym dla siebie i społeczeństwa człowiekiem, ba nawet bardzo szkodliwym; można natomiast przy ograniczonych wiadomościach i rozwoju umysłowym pracować dla siebie i dla innych z wielkim pożytkiem. ** Źródło: ''Oświata a wychowanie'', s. 27 * Chcąc systematycznie ująć zagadnienie o wzajemnym stosunku wykształcenia do wychowania, powiedzieliśmy, że pierwsze odnosi się przede wszystkim do władz poznawczych, a drugie do władz pożądawczych. ** Źródło: ''Oświata a wychowanie'', s. 29 * Co krok w życiu spotykamy ludzi, którzy dużo umieją, otrzymali więc gruntowne wykształcenie, a nie mają charakteru, nie umieją postępować jak należy, bo nie zostali wychowani. ** Źródło: ''Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice'', s. 64 * Dawniejsze wieki – zarówno starożytność, jak i średniowiecze – rozumiały bardzo dobrze, że około tego usprawnienia się w dobrym całe zagadnienie wychowania się obraca. Dopiero intelektualizm moralny, który stopniowo opanował myśl nowożytną od XVII w., odsunął to zagadnienie na drugi plan i sprawił, że o nim zapomniano. ** Źródło: ''Czynnik umysłowy cnotach i wadach'', s. 142 * Dla każdego jest jasnym, że szkodliwość wad polega na tym ustawicznym pobudzaniu nas do grzechów. ** Źródło: ''Czynnik umysłowy cnotach i wadach'', s. 129 * Gdy dziecku się od małego zaszczepi w duszy głęboki szacunek dla wielkiej godności duszy ludzkiej stworzonej na obraz i podobieństwo Boże, odkupionej Krwią Zbawiciela i będącej mieszkaniem Trójcy Świętej, da mu się przez to niewzruszone podłoże tego szacunku względem samego siebie, który nazywam poczuciem godności osobistej i który odda mu ogromne usługi w wewnętrznych zmaganiach się z niższymi czynnikami swej natury, nieuniknionych w rozwoju życia moralnego. ** Źródło: ''Cnota kardynalna umiarkowania'', s. 224 * Grupa cnoty kardynalnej męstwa obejmuje te wszystkie moralne sprawności naszych władz psychicznych, których wspólną cechą jest pewna moc i wytrzymałość wobec trudności, towarzyszących złu, którego pragniemy uniknąć, lub dobru, które pragniemy zdobyć. ** Źródło: ''Cnota kardynalna męstwa. Jej istotne cechy, niedomagania i wychowanie'', s. 205 * Koniecznym jest przeto utrzymywać między swymi zadaniami życiowymi, zajęciami i obowiązkami pewną hierarchię i zależnie od ich doniosłości wyznaczać im tyle starania i pilności, ile im się należy. Dbałość o dobra i interesy tego świata, która w pewnej mierze jest obowiązkiem każdego człowieka, nie powinna nigdy być ze szkodą tej dbałości, którą winni jesteśmy okazywać wiecznym i nadprzyrodzonym interesom ducha. Zbytnie zabieganie o dobra i interesy doczesne, powodujące nieraz pewną niedbałość o dobra i interesy wieczne, jest formą nieroztropności bardzo rozpowszechnioną. ** Źródło: ''Studium nad kardynalną cnotą roztropności'', s. 196 * Męstwo jak każda cnota musi mieć wewnętrzny umiar, a skoro go nie posiada paczy się i wyradza w wadę. Takim zwyrodnieniem męstwa jest zuchwalstwo, które polega na nierozumnym i bezcelowym narażaniu się na niebezpieczeństwa. ** Źródło: ''Cnota kardynalna męstwa'', s. 210 * Można się poświęcić matematyce, a zaniedbać historię, bo wykształcenie matematyczne nic na tym nie cierpi, że nie będzie miało oparcia o wykształcenie historyczne. Ale nie można specjalnie wychowywać się w cnocie męstwa, a zaniedbać roztropność, lub dbać o sprawiedliwość, a zapomnieć o wstrzemięźliwości; i to nie tylko dlatego. że każda z tych cnót jest równie potrzebną w życiu, ale że żadna z nich nie może być doskonałą, żadna nie może normalnie funkcjonować bez pomocy drugich, na których koniecznie musi się opierać; jak męstwo bez roztropności nie jest męstwem, lecz wnet przeradza się w zuchwalstwo i szaleństwo, tak i sprawiedliwość nie jest możliwą bez wstrzemięźliwości i ''vice versa''. ** Źródło: ''Oświata a wychowanie'', ss. 36, 37 * Nad wartościami wychowawczymi romantyzmu, – może raczej nad ich brakiem – wypadnie się kiedyś osobno zatrzymać: będzie to niewątpliwie dość bolesna operacja, ale nie da się jej uniknąć, jeśli zadania wychowawcze szkoły mają być traktowane poważnie i bez hipokryzji. ** Źródło: ''Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice'', s. 74 * Naturalnie, że szkoła powołana do życia dla wypełnienia tego, co przewyższa zakres działania rodziny, że nie może abstrahować od właściwych zadań rodziny tj. od wychowania. I kształcenie charakterów musi ona uwzględniać w swej działalności, nie tylko za pomocą wiadomości, jakich udziela, ale i za pomocą porządku w swym funkcjonowaniu, karności i pilności, jakiej wymaga od ucznia. ** Źródło: ''Oświata a wychowanie'', s. 39 * (…) nic tak nie wychowuje, jak codzienne obcowanie z ludźmi, którzy dobre wychowanie posiadają – żadne moralizowanie tego nie zastąpi. ** Źródło: ''Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice'', s. 78 * Niejednemu, który się przyzwyczai produkować na pokaz swoje męstwo, może go łatwo zabraknąć w najważniejszej chwili, gdy zabraknie mu widzów, którzy by oklaskiem podtrzymywali jego odwagę. ** Źródło: ''Cnota kardynalna męstwa'', s. 211 * Niejedno arcydzieło, np. ''Lalka'' B. Prusa, za wcześnie przeczytane, musi znudzić i pozostanie o nim na zawsze wspomnienie jako o czymś nudnym i nie zechce się go przeczytać w późniejszym wieku, wtedy kiedy by mogło dać dużo do myślenia. ** Źródło: ''Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice'', s. 75 * Obserwacja uczy, że gdy obarczymy kogoś zadaniami ponad jego siły, to on nie tylko nie spełnia tego, co przekracza jego możność, ale nawet nie wypełnia tego, co by mógł wykonać, – ma za dużo roboty, więc nie robi nic, traci rozróżnienie między tym, co by chciał, a nie może, a tym co by mógł, a nie chce. ** Źródło: ''Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice'', s. 62 * Oddając się zmysłom człowiek wyrzeka się niejako swej godności istoty rozumnej i to go potem wstydem napawa i zniesławia. ** Źródło: ''Cnota kardynalna umiarkowania'', s. 222 * Podstawowym tonem pracy wychowawczej winna być radość i pogoda; kto się nie potrafił na tym punkcie wychować, kto nie umie zapanować nad pokusami smutku i zniechęcenia tak częstymi w zawodzie wychowawczym, ten winien się uważać za zdyskwalifikowanego do tego rodzaju pracy. ** Źródło: ''Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice'', s. 79 * Pomimo więc bezpośrednich niepowodzeń należy dalej spokojnie i miarowo siać zdrowe ziarno wychowania chrześcijańskiego w najbardziej nawet nieurodzajne na pozór grunta, gdyż nigdy nie można być pewnym, że nie przeistoczą się one kiedyś w żyzną rolę, gdy je Bóg rosą swej łaski nawiedzi. ** Źródło: ''Długomyślność jako właściwa cnota wychowawcy'', s. 252 * Póki człowiek żyje, zwątpić o nim nie wolno. Z najbardziej zdeprawowanym człowiekiem należy tak postępować, aby odczuł i zrozumiał, iż się zawsze ufa w możność jego poprawy. Zawsze trzeba dla niego umieć znaleźć jakieś zdrowe ziarno, które nieraz długo leżeć będzie martwe lub nawet podeptane w jego pamięci, aż wreszcie przyjdzie może chwila, kiedy zacznie kiełkować, wzrośnie, zakwitnie i rozpromieni mu duszę. ** Źródło: ''Długomyślność jako właściwa cnota wychowawcy'', s. 252 * Przy ogromnym rozwoju środków pomocniczych do studiowania Pisma Świętego – podręcznych wydań, słowników, konkordancji – wysiłek pamięci staje się zbyteczny. Jest w tym niewątpliwie postęp i mowy być nie może o zatrzymywaniu całego ruchu wydawniczego w dziedzinie biblijnej na to, aby dać możność pamięci odzyskać dawne wpływy; ale nie trzeba tracić z oczu, że wielki rozwój piśmiennictwa z konieczności musiał ujemnie wpłynąć na kształcenie pamięci, a pośrednio na gruntowność kultury umysłowej i że należy temu przeciwdziałać za pomocą specjalnego ćwiczenia tej zaniedbanej władzy. ** Źródło: ''Uczeń czy książka'', s. 116 * Przyzwyczajenie się do postępowania we wszystkich dziedzinach życia ludzkiego zgodnie w wymaganiami moralności jest tedy głównym zadaniem wychowania. ** Źródło: ''Czynnik umysłowy cnotach i wadach'', s. 141 * Stara skarga Paska, który już w 1678 r. narzekał, że u nas w Polsce „choć ludzi jest gwałt, a o człowieka czasem trudno”, dziś nie mniej jest aktualna niż wtedy; a chwile, które dziś przeżywamy, bardziej niż kiedy indziej wymagają całych zastępów ludzi o silnych charakterach, na których z całym zaufaniem można by oprzeć podwaliny przyszłego ustroju Polski. ** Źródło: ''Oświata a wychowanie'', s. 21 * Szczególnie trzeba koniecznie zwrócić uwagę na ogromną doniosłość wychowawczą nauki języka ojczystego i to samej nauki języka, a nie literatury. Nauka języka ojczystego, która, miejmy nadzieję, raz już nareszcie będzie uznana jako jedyny centralny ogólnokształcący przedmiot każdej szkoły, jakiegokolwiek typu, ma w dziedzinie wychowania dużo większe znaczenie niż ogół wychowawców zdaje się mniemać. W jej rękach jest całe kierownictwo rozwoju umysłowego dziecka, wyćwiczenie i nastawienia poszczególnych władz psychicznych i wdrożenie do kontrolowania własnych procesów umysłowych. Wszystko to ma także kapitalne znaczenie dla procesów wychowania. ** Źródło: ''Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice'', s. 73 * W samej rzeczy, aby być dobrze wychowanym człowiekiem, nie wystarcza od czasu do czasu zdobyć się na czyny dobre, odpowiadające w zupełności wymaganiom moralności, nie wystarcza nawet spełniać je często, ale z wahaniem się i zmaganiem, z trudem i walką wewnętrzną, aby się oprzeć skłonnościom przeciwnym, popychającym do złego. Do pojęcia dobrze wychowanego człowieka, jaki wszyscy mamy, należy ta sprawność wewnętrzna, dzięki której postępowanie nasze nie tylko odpowiada wymaganiom moralności, ale jest w pewnym stopniu, przynajmniej w normalnych warunkach życia, wolne od wahań i zmagań wewnętrznych. Gruntowne wychowanie sprawia, że dobro robimy z łatwością, bez długich namysłów, słowem, jakby z przyrzutu, a jednocześnie i z pewnym zadowoleniem. ** Źródło: ''Czynnik umysłowy cnotach i wadach'', s. 140, 141 * Zaznaczyliśmy już dosyć wyraźnie, że wychowanie nie odbywa się jedynie za pomocą gadania, że nie słowo, ale czyn zajmuje w pracy wychowawczej pierwsze miejsce; wychowuje atmosfera moralna, w której się młodzież obraca i która sprawia, że powoli wciąga się ona, sama nie zdając sobie z tego sprawy, do coraz lepszego spełniania swych obowiązków. ** Źródło: ''Społeczeństwo a wychowanie'', s. 57 * Że hasła oświatowe wyprzedziły hasła wychowawcze, dziwić nie powinno. Wychowanie jest przede wszystkim zadaniem rodziny i Kościoła, i obie te instytucje, choć nieraz ograniczone i krępowane w swej działalności, mogły do pewnego stopnia wypełniać swe zadanie. Oświata natomiast, tj. kształcenie umysłu jest przede wszystkim zadaniem szkoły, a ta coraz bardziej przechodziła w ostatnich czasach w ręce władz państwowych i stawała się narzędziem powolnym w ich ręku. ** Źródło: ''Oświata a wychowanie'', s. 22 * Życie jest podstawą wszystkich dóbr doczesnych, a jednak nie jest największym dobrem ludzkim, i mogą się zdarzyć wypadki, że trzeba je poświęcić dla wyższych celów, czy to Bożych czy nawet ludzkich. ** Źródło: ''Cnota kardynalna męstwa'', s. 207 ==Inne== * Apostolstwo to [dominikańskie] winno być zawsze głęboko doktrynalne, a przy tym umieć się przystosować do potrzeb umysłowych wszystkich warstw społeczeństwa, od najszerszych, mniej wykształconych, do najwyższych, nadających ton i kierunek całemu życiu duchowemu społeczeństwa. ** Źródło: o. Marek Miławicki OP, [http://www.teofil.dominikanie.pl/wydanie/artykuly/92 ''Pobożność ludowa w pracy duszpasterskiej dominikanów na ziemiach polskich''], „Teofil”, 2 (22) 2005 * Boję się. Jutro stanę przed Bogiem Sędzią, będzie On kartkował wszystkie tomy mojej ''Etyki''. Wodząc palcem po stronicach zacznie mi wykazywać: Tego się dopuściłeś, to popełniłeś. Ale gdy Bóg skończy, wtedy Mu powiem: To prawda, Panie, wszystko uczyniłem, lecz jestem autorem innej jeszcze książki: ''Tajemnica Miłosierdzia Bożego''. Tę miarę do mnie zastosuj. ** Opis: dzień przed śmiercią. ** Źródło: s. Imelda Błeszyńska, ''O. Jacek Woroniecki. Dominikanin – wychowawca – patriota. 1978–1949'', Fundacja Servire Veritati Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2006, s. 223. * Chwalenie bliźniego jest aktem pokory. Człowiek pokorny chwali chętnie i z radością, gani zaś ze smutkiem i tylko wtedy, gdy to jest konieczne. Przeciwnie, człowieka pysznego zawsze już po tym można poznać, że chwali niechętnie i jakby półgębkiem, za to korzysta skwapliwie z każdej sposobności, aby zganić i swą mniemaną wyższość okazać. ** Źródło: ''Pochwała jako akt pokory'' * Człowiek w złym humorze, to jak człowiek nieumyty, nieuczesany, i nieubrany. ** Źródło: s. Imelda Błeszyńska, ''O. Jacek Woroniecki. Dominikanin – wychowawca – patriota. 1978–1949'', Fundacja Servire Veritati Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2006, s. 262. * Etyka, jako nauka filozoficzna, rodzi się dopiero w chwili, gdy umysł ludzki zaczyna analitycznie badać ogólnie przyjęte zasady życia moralnego, gdy zacznie szukać ich głębszego uzasadnienia i łączyć je z podstawowymi zagadnieniami bytu i myśli. ** Źródło: Feliks Koneczny, ''Rozwój moralności'', Wydawnictwo Antyk Marcin Dybowski, Komorów 1997, s. 4. * Gorącemu kultowi Matki Zbawiciela, którym się Polska tak słusznie szczyci, nie odpowiada u nas niestety w dostatecznym stopniu głębsze zainteresowanie intelektualne problemami związanymi z tą rolą, jaką Opatrzność Boża wyznaczyła w tym dziele Odkupienia Najświętszej Marii Pannie. ** Źródło: abp Bolesław Pylak, ''Maryjność Jacka Woronieckiego OP'', w: ''Człowiek – moralność – wychowanie. Życie i myśl Jacka Woronieckiego OP'' (praca zbiorowa), Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2000, s. 190. * Jasną jest rzeczą, że pierwszym następstwem owocnego kaznodziejstwa jest garnięcie się wiernych do sakramentu pokuty. ** Źródło: ''Św. Jacek Odrowąż i sprowadzenie Zakonu Kaznodziejskiego do Polski'', Wydawnictwo Esprit SC, Kraków-Katowice 2007, s. 50. * Kto nie miał szczęścia otrzymać w szkole gruntownego wykształcenia religijnego, ten ściśle w sumieniu obowiązany jest lukę tę własną pracą wypełnić. Jest to niezmiernie ważne zarówno ze względu na własne osobiste życie religijne, jak i ze względu na wpływy, które się winno wywierać na otoczenie, czyli innymi słowy na akcję katolicką (…) aby brać czynny udział w akcji, którą się toczy pod sztandarem katolickim nie wystarcza być tylko katolikiem dobrej woli, ale że należy być katolikiem oświeconym, wykształconym, dobrze przygotowanym do pracy, znającym dobrze zasady, którymi Kościół w danej dziedzinie się kieruje. Inaczej słaby rozwój i zamieranie inicjatyw katolickich. ** Źródło: ''Przewodnik po literaturze religijnej i pokrewnych dziedzinach filozofii i nauk społecznych'', s. 13. * Mówić źle o sobie – to sam eliksir pychy. ** Źródło: s. Imelda Błeszyńska, ''O. Jacek Woroniecki. Dominikanin – wychowawca – patriota. 1978–1949'', Fundacja Servire Veritati Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2006, s. 262. * „My chcemy Boga”, śpiewają robotnicy chrześcijańscy i mają wielką, świętą rację. Najważniejszą rzeczą w naszym życiu jest chcieć Boga, chcieć sławy Jego Imienia, wypełnienia Jego woli, szerzenia Jego Królestwa, udziału w Jego szczęściu i tylu, tylu innych wielkich rzeczy. Ale nie wystarcza tego wszystkiego byle jak chcieć. I tu należy umieć chcieć na to, aby swawolę, przeistoczoną na modłę Bożą, całkowicie poddać Chrystusowi. ** Źródło: [http://www.wieden1683.pl/news/destrukcyjny-wplyw-sentymentalizmu/ ''Destrukcyjny wpływ sentymentalizmu''] * Nic. Przytulić się do krzyża. ** Opis: pytany, co należy robić w sytuacjach po ludzku beznadziejnych. ** Źródło: s. Imelda Błeszyńska, ''O. Jacek Woroniecki. Dominikanin – wychowawca – patriota. 1978–1949'', Fundacja Servire Veritati Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2006, s. 265. * Teodycea i etyka zajmują się tymi samymi zagadnieniami, co i teologia, traktując je jednak jedynie w płaszczyźnie poznania przyrodzonego. ** Źródło: Feliks Koneczny, ''Rozwój moralności'', Wydawnictwo Antyk Marcin Dybowski, Komorów 1997, s. 5. * Tylko katolicyzm zachował pełnię i całość nauki Chrystusa. ** Źródło: Maurycy Lucjan Niedziela, ''Próba biografii Jacka Woronieckiego OP i jego Wyznania'', wyd. „Gaudium”, Lublin 2011 * W życiu zakonnym nie potrzebne są siostry Lamentyny czy Lakrymozy. ** Źródło: s. Imelda Błeszyńska, ''O. Jacek Woroniecki. Dominikanin – wychowawca – patriota. 1978–1949'', Fundacja Servire Veritati Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2006, s. 262. * [Wiara] winna być wyrazem mocnego przekonania, że swą wartością przewyższa wszystko, cokolwiek świat i życie doczesne dać nam mogą. ** Źródło: o. Marcin Andrzej Babraj OP, ''[http://www.kbroszko.dominikanie.pl/pm/pelnia02.html O Autorze]'', w: Jacek Woroniecki OP, ''Pełnia modlitwy'', wyd. W drodze, Poznań 1984, s. 11. * Wiemy, że zagadnienie początków Krzyżaków w Prusiech wymaga ogromnej dozy obiektywności: tam jest praźródło wszystkich naszych zmagań dziejowych, aż po kataklizm 1939 r., i dlatego bardzo należy się strzec, aby za to, co się w ciągu tych siedmiu wieków działo, nie czynić odpowiedzialnymi ludzi XIII w., którzy nie byli w stanie przewidzieć wszystkich następstw dziejowych swych czynów. ** Źródło: ''Św. Jacek Odrowąż i sprowadzenie Zakonu Kaznodziejskiego do Polski'', Wydawnictwo Esprit SC, Kraków-Katowice 2007, s. 116. * Zimny racjonalizm wieku oświecenia nie mógł zaspokoić aspiracji duszy ludzkiej i samą już swoją jednostronnością wywołał przeciw sobie silną reakcję sentymentalistyczną. Głównym jej szerzycielem stał się J.J. Rousseau, u którego uprzedzenie do rozumu i przesuwanie punktu ciężkości życia duchowego na uczucie dochodzi do kulminacyjnego punktu. ** Źródło: [http://www.wieden1683.pl/news/destrukcyjny-wplyw-sentymentalizmu/ ''Destrukcyjny wpływ sentymentalizmu''] ==O Jacku Woronieckim== * Idźcie do ojca Jacka Woronieckiego, to najjaśniejsza głowa, jaką posiadamy. ** Autor: kard. [[August Hlond]] ** Źródło: Wojciech Świątkiewicz, [http://adonai.pl/swieci/?id=195 ''o. Jacek Woroniecki''], „Idziemy”, 17 maja 2009 * Jego wkład w życie Kościoła w Polsce był olbrzymi. Był to wkład myśliciela, teologa, profesora i duszpasterza: łączył jedno z drugim. Niewątpliwie najtrwalej zostanie w skarbcu naszej katolickiej kultury przez swoje dzieła. Są wśród nich dzieła, których chyba długo jeszcze nic nie zastąpi. ** Autor: [[Jan Paweł II]] ** Źródło: Ryszard Polak, ''Jacek Woroniecki. Życie i twórczość'', w: Jacek Woroniecki, ''Myśli wybrane'', Lublin 2009, s. 55. * Jest rzeczą zdumiewającą, jak bardzo światłość, która bije z postaci i dzieł Woronieckiego, wciąż jeszcze – w pół wieku po jego śmierci – świeci ewangelicznym blaskiem, jak jego dobre czyny skłaniają do oddania chwały Ojcu Niebieskiemu. ** Autor: ks. prof. dr hab. Andrzej Szostek MIC ** Źródło: ''Słowo wstępne'', w: ''Człowiek – moralność – wychowanie. Życie i myśl Jacka Woronieckiego OP'' (praca zbiorowa), Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2000, s. 19. * Obecność wśród nas o. Jacka była wartością przez wielu nie docenianą – tak jak często nie rozumie się, nie widzi i nie wykorzystuje tego wielkiego skarbu, jakim są żyjący wśród nas ludzie sędziwi, te żywe zbiorniki ogromnej nieraz sumy mądrości i doświadczeń. Każde swoje odwiedziny u o. Woronieckiego cenię dziś znacznie bardziej niż wówczas, gdy żył wśród nas na tym świecie. ** Autor: prof. [[Stefan Swieżawski]] ** Źródło: Marek Rembierz, ''Sensus catholicus: uniwersalizm, obiektywizm, realizm'', w: ''Człowiek – moralność – wychowanie. Życie i myśl Jacka Woronieckiego OP'' (praca zbiorowa), Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2000, s. 207. * Ojciec Jacek – jak wszyscy nazywaliśmy go krótko, co wystarczało rozmówcom, bo wtedy był jeden ojciec Jacek w Polsce – zawsze mnie onieśmielał. Czytałem wszystko, co pisał, a zwłaszcza wczytywałem się w jego fundamentalne dzieło ''Wychowanie'' [''Katolicką etykę wychowawczą''], którym najbardziej przysłużył się myśli pedagogicznej w Polsce. Nieraz wyrażałem żal, dlaczego to dzieło nie jest znane czytelnikom zagranicznym.<br />(…) Ojciec Jacek stoi mi przed oczyma głównie jako wykładowca na Tygodniach Społecznych Odrodzenia. W zakresie problemów moralnych, etyki społecznej i wychowania, był dla młodej inteligencji katolickiej wyrocznią w wielu sprawach. Toteż jego artykuły (…) były pochłaniane. Echo ich powtarza się niekiedy po dzień dzień w kulturze katolickiej Polski. Nie zawsze jednak artykuły te były zrozumiane w duchu pogłębionej syntezy mędrca, w jakich były pisane. Toteż powołujący się na te artykuły młodzi inteligenci przesadzali nieraz w ostrym charakteryzowaniu polskiego sentymentalizmu, fideizmu, tradycjonalizmu – z wyraźną skłonnością o ogłaszania wyroków na polski katolicyzm, o czego ojciec Jacek był daleki. Był on ostrożny, umiarkowany, a przede wszystkim wszechstronny. ** Autor: kard. [[Stefan Wyszyński]] ** Opis: ksiądz prymas poproszony o wypowiedź w 25. rocznicę śmierci o. Woronieckiego. ** Źródło: s. Gabriela Wistuba OP, ''Prowadzić ku Zbawcy'', Wydawnictwo Diecezjalne i Drukarnia w Sandomierzu, Sandomierz 2011, s. 6. * Pionier pewnej postaci myślenia i działania, pewnej postaci życia katolickiego u świadomości Kościoła… Był jednym z tych, którzy pomogli nam i nadal pomagają wierzyć we własne siły. ** Autor: [[Jan Paweł II|Karol Wojtyła]] ** Źródło: o. Marcin Andrzej Babraj OP, ''[http://www.kbroszko.dominikanie.pl/pm/pelnia02.html O Autorze]'', w: Jacek Woroniecki OP, ''Pełnia modlitwy'', wyd. W drodze, Poznań 1984, s. 11, 12. * Powołany do wykładów w Angelicum, bolał nad tym, że klimat Wiecznego Miasta nie pozwolił Mu pracować wydajnie na katedrze profesorskiej. Wiele czasu przepędził w łóżku. Byłem wtedy człowiekiem, który starannie przeglądając aktualne nowości wydawnicze Rzymu, przynosił Mu do łóżka wiele książek. Przeglądał je z wprawą kompetentnego redaktora, wypowiadał zwięzły sąd i ułatwiał zorientowanie się w ówczesnej nadprodukcji słowa z zakresu problemów moralno-społecznych ówczesnego życia italskiego. ** Autor: kard. [[Stefan Wyszyński]] ** Źródło: Ryszard Polak, ''Jacek Woroniecki. Życie i twórczość'', w: Jacek Woroniecki ''Myśli wybrane'', Lublin 2009, s. 23–24. * To najmądrzejszy człowiek, jakiego spotkałem. (…) Woroniecki był moim guru. (…) Woroniecki stał się jednym z pierwszych, może pierwszym mistrzem języka polskiego. Do tego stopnia, że „Wiadomości Literackie” poświęciły mu na pierwszej stronie artykuł jako mistrzowi języka polskiego. Ogłosił m.in. „Gawędę o gawędzeniu”. Moim zdaniem jego podręcznik etyki jest do dziś dnia nieprześcigniony. To był mądry człowiek. ** Autor: o. [[Józef Maria Bocheński]], ''Między logiką a wiarą'', wyd. Noir sur Blanc, Warszawa 1995, s. 276–277. {{SORTUJ:Woroniecki, Jacek}} [[Kategoria:Polscy dominikanie]] [[Kategoria:Polscy duchowni katoliccy]] [[Kategoria:Polscy etycy]] [[Kategoria:Polscy pedagodzy]] [[Kategoria:Polscy teolodzy]] [[Kategoria:Ruscy arystokraci]] 4xue3jyxr9ftoz7tbncl2rmx7nhq8am 0 47698 651227 645900 2026-11-03T17:22:55Z Abraham 106 + cytat z Rogowskiego 651227 wikitext text/x-wiki '''[[w:Absolut|Absolut]]''' – ostateczna [[prawda]]; pierwotny [[byt]] we wszelkiej myśli [[filozofia|filozoficznej]] i [[religia|religijnej]] (zarówno [[teizm|teistycznej]], jak i nieteistycznej). * A oto, na czym ów horror polega: jeśli nic prawdziwie poza Absolutem nie istnieje, Absolut jest niczym; jeśli nic prawdziwie nie istnieje poza mną, ja sam jestem niczym. ** Autor: [[Leszek Kołakowski]], ''Horror metaphysicus'', Res Publica, 1990, s. 30. * Absolut to sama rzeczywistość, również ta ciągle wymykająca się ludzkiemu Poznaniu pod postacią nieświadomości czy fizykalnych pojęć ciemnej energii i materii, o których nie mamy pojęcia. ** Źródło: [[Ryszard Kulik]], ''Wystarczająco dobre życie'', Natuli, Szczecin 2024, ISBN 978-83-67288-36-1, s. 260. ** Zobacz też: [[rzeczywistość]] * Ciało Tathagaty powinno być określane jako, w swej esencji, podobne przestrzeni, niewidzialne, przekraczające zakres widzenia – tak należy postrzegać Absolutne Ciało. Niepojęte, przekraczające sferę myśli, nieoscylujące między błogością i cierpieniem, przekraczające iluzoryczne rozróżnienia, nieumiejscowione nigdzie (...), przekraczające namiętności, niepodzielne, przekraczające nienawiść, stabilne, przekraczające zaślepienie, wyjaśniane poprzez znamiona pustki, niezrodzone, przekraczające narodziny, wieczne z punktu widzenia zwykłego doświadczenia, nierozróżnialne w aspekcie Nirwany, opisywane słowem „niewysłowione”, uspokajające w głosie, jednorodne w odniesieniu do konwencjonalnej Prawdy, konwencjonalne w odniesieniu do Absolutnej Prawdy – zgodny z prawdziwą nauką Absolut. ** Autor: [[Budda Siakjamuni]] ** Źródło: ''[[Sutra Królewskiego Samadhi]]'' * Czy chcesz, czy nie, jesteś skazany na Boga. Na głód Boga. Najbardziej bowiem naturalnym, wrodzonym, a jednocześnie najbardziej podstawowym i niezaspokojonym pragnieniem ludzkim jest pragnienie Absolutu. ** Autor: [[Roman Rogowski]], ''Mistyka gór'', Wrocław 1983, s. 25 ** Zobacz też: [[Bóg]] * Jak trudno jest sięgnąć absolutu, siedząc w żabim stawie. ** Autor: [[Pablo Picasso]] ** Źródło: wypowiedziane w 1966, cytowane w: Jack Flam, ''Matisse i Picasso. Przyjaciele i rywale'', tłum. Agnieszka Skórska-Jarmusz, wyd. Twój Styl, Warszawa 2006, ISBN 83-7163-532-X, s. 261. * Jestem królem Prawa, Absolutem co do Prawa, i dlatego pojawiam się na tym świecie, aby uspokoić wszystkie stworzenia. ** Autor: [[Budda Siakjamuni]] ** Źródło: ''[[Sutra Kwiatu Lotosu Cudownego Prawa]]'' * Jeśli myślisz, że coś jest hałaśliwe, to jest hałaśliwe; jeśli myślisz, że coś jest spokojne, to jest spokojne. Hałaśliwe jest niehałaśliwe, spokojne jest niespokojne. Prawdziwy spokój nie jest ani spokojny ani hałaśliwy. Jeżeli słuchasz ruchu ulicznego z czystym umysłem, bez żadnych wyobrażeń, to nie jest on hałaśliwy; jest tylko tym czym jest. Hałaśliwy i spokojny, to przeciwieństwa. Absolut jest jedynie jak to. ** Autor: [[Seung Sahn]], ''Strzepując Popiół na Buddę'', wyd. Stowarzyszenie Buddyjskie Zen Kwan Um, Warszawa 1990. * Koncepcja jakiegoś absolutu nieosobowego stanowiłaby ''contradictio in adiecto'', bowiem byt osobowy z racji swojej istoty jest wyższy od wszystkiego, co nieosobowe. ** Autor: [[Dietrich von Hildebrand]], ''Przemienienie w Chrystusie'', Znak, Kraków 1982, tłum. Juliusz Zychowicz, s. 102. * Ludzie nazywają to „umysłem”, „Bogiem”, „Buddą”, „naturą”, „energią”. Lecz to nie ma początku czy końca i nie jest ani formą ani pustką. Jeżeli pragniesz tego musisz popłynąć okrętem bez steru; musisz zagrać na flecie bez otworów; musisz przebyć ocean życia i śmierci. ** Autor: [[Seung Sahn]], ''Strzepując Popiół na Buddę'', wyd. Stowarzyszenie Buddyjskie Zen Kwan Um, Warszawa 1990. ** Zobacz też: [[Bóg]], [[Siunjata]] * Ludzie pragną pieniędzy, sławy, seksu, jedzenia i odpoczynku. Wszystkie te pragnienia są myśleniem. Myślenie jest cierpieniem. Cierpienie to brak pokoju na świecie. Nie-myślenie jest brakiem cierpienia. Brak cierpienia oznacza pokój na świecie. Pokój na świecie jest Absolutem. Absolut to ja. ** Autor: [[Seung Sahn]], ''Strzepując Popiół na Buddę'', wyd. Stowarzyszenie Buddyjskie Zen Kwan Um, Warszawa 1990. * Wszystko na świecie pochodzi od tej samej, jednej rzeczy.(...) Ludzie nadają im wiele różnych nazw, ale same w sobie nie mają one żadnych nazw. Kiedy myślisz, wszystkie rzeczy mają różne nazwy i kształty. Ale kiedy nie myślisz, wszystkie rzeczy są tym samym. Nie ma dla nich słów. To ludzie tworzą słowa. Kot nie mówi: „jestem kotem”. Ludzie mówią: „to jest kot”. ** Autor: [[Seung Sahn]], ''Strzepując Popiół na Buddę'', wyd. Stowarzyszenie Buddyjskie Zen Kwan Um, Warszawa 1990. [[Kategoria:Filozofia religii]] c1mtfwb67mj8vzez7pvu8xurmhwxz9o 0 60976 651225 631975 2026-11-03T17:14:46Z Abraham 106 + cytaty (Mistyka gór, 1983) 651225 wikitext text/x-wiki '''[[w:Roman Rogowski (duchowny)|Roman Rogowski]]''' (1936–2023) – [[Polska|polski]] duchowny katolicki, doktor teologii, nauczyciel akademicki, alpinista. == ''Bóg na moich drogach'' (1986) == (wyd. Księgarnia św. Jacka, Katowice 1986) * Ale – po co mówić aż o Claudelu, który w końcu żył daleko przed Soborem Watykańskim II, jeżeli wokół mnie jest tylu antyekumenistów zarówno w garniturach, jak i w sutannach. To są właśnie ci, którzy rozminęli się nie tylko z duchem współczesnego Kościoła, ale także z Duchem Świętym. ** Źródło: s. 200. ** Zobacz też: [[Paul Claudel]] * Dwa wydarzenia fundamentalne dla teoekologii to Stworzenie i Wcielenie. Gdy chodzi o pierwsze, to charakterystyczną rzeczą jest fakt, iż najpierw Bóg powołuje do bytu środowisko naturalne, a potem dopiero człowieka. Co więcej, zostaje w tym środowisku, środowisko jest znakiem Jego obecności, zwłaszcza niektóre jego elementy: lekki wiatr, kolumna obłoku, burza, ogień, wicher i grzmoty. Od początku środowisko naturalne jest Środowiskiem Bożym. ** Źródło: s. 72. ** Zobacz też: [[ekologia]] * Gdy chodzi o głód niezwykłości i egzotyki, to jest on tak mocny i żywotny, że jeżeli tylko osłabnie prawdziwa, autentyczna religijność, zjawiają się objawienia prywatne, których wystarczyłoby na każdy dzień roku, jedne udziwnione bardziej od drugich. Dlatego Kościół jest tak ostrożny i tylko maleńka cząstka tego wielkiego obszaru jest potwierdzona autorytetem Kościoła. Objawienia Fatimskie mieszczą się w tej cząstce. ** Źródło: s. 236. ** Zobacz też: [[w:objawienia fatimskie|objawienia fatimskie]] * Góry uczą poznawać. I Boga, i człowieka. A przede wszystkim siebie. Są zwierciadłem, w którym widzę własną twarz. Bez retuszu i bez maski. W obliczu góry, która stoi przede mną i nade mną, okazuję się takim, jakim jestem naprawdę. Rolę clowna można doskonale odgrywać na kretowisku, ale nie tam, gdzie góry sięgają nieba i gdzie słyszy się tylko bicie własnego serca i tętno w skroniach. Niejednemu z nas góry zgotowały głębokie rekolekcje. Z praktyczną lekcją pokory włącznie. ** Źródło: s. 249. ** Zobacz też: [[góry]] * Idziemy przez hale pełne kwiatów i karłowatej brzozy. Hale, na których pasą się owce, przechodzą powoli w skalisty płaskowyż. Wieje chłodny wiatr, mimo że solaryzacja jest duża. Fiord coraz bardziej się wydłuża. Powierzchnia wody bajkowo opalizuje. Skalistą grzędą obchodzimy rozległy cyrk polodowcowy, zasłany śniegiem. Po pochyłym polu śnieżno-lodowym wychodzimy na kopułę szczytową. Zdejmujemy plecaki, odkładamy czekany. Nie siadamy. Jest idealna cisza, ustał nawet wiatr. Jak gdyby za chwilę miało się odbyć Podniesienie. ** Źródło: s. 24. ** Zobacz też: [[hala]] * Morze doświadcza ubóstwem. Wyzwala i oczyszcza. Jak ogień. Niech będzie błogosławione w swojej przemieniającej sile. ** Źródło: s. 255. ** Zobacz też: [[morze]] * Myślę o wielkości sztuki. O jej roli uwieczniającej. O jej roli wyzwalającej. Przypomina mi się chiński apolog o sznurze i myszach, cytowany gdzieś przez Malraux. Oto cesarz Nieugięty skazał Wielkiego Malarza na powieszenie. Ma się wspierać tylko na dużych palcach stóp, a kiedy się zmęczy, będzie po wszystkim. Malarz wspierał się tylko na jednym. Drugim rysował myszy na piasku. A rysował je tak doskonale, że ożyły i przegryzły sznur! ** Źródło: s. 128. ** Zobacz też: [[sztuka]] * Potem lecimy nad Pirenejami. Serce bije mi jak młotem. Jakie są te Pireneje? Jak nas przyjmą? W kraju nie potrafiłem zdobyć żadnych informacji. Zbyt mało Polaków było w tych górach. Dlatego patrzę jak zauroczony: widzę szczyty, lodowce, śnieg i doliny, widzę rozległe przedgórze, spalone słońcem, podobne do pustyni. ** Źródło: s. 58. ** Zobacz też: [[w:Pireneje|Pireneje]] * Poznanie Boga i Jego przymiotów pogłębia się i wzrasta w miarę poznawania Jego stworzeń, ich potęgi i piękna. W miarę – przede wszystkim – poznawania samego człowieka, korony Jego stworzeń, i tego wszystkiego, co on tworzy z dziedziny Dobra, Prawdy i Piękna. Wśród dalekich południowych wysp i pełnych słońca południowych mórz przeżyłem coś z tego Piękna, naprowadzającego na ślady Niestworzonego Piękna. Była to muzyka. Muzyka ludowa, pełna ognia i życia, emocji i uroku, tajemnicy i czegoś tak nieokreślonego, że nikt nigdy nie potrafi wyrazić tego słowami. ** Źródło: s. 222. ** Zobacz też: [[Bóg]] * Przed Mszą św. wychodzę na pokład. Jest bladoróżowy świt i głęboka cisza. Statek płynie powoli i bezszelestnie. Tylko od czasu do czasu mąci tę ciszę plusk latających ryb. W oddali widać już zarysy wyspy z trzema wzgórzami. To Trynidad. Prawie pięćset lat temu widział ją na horyzoncie Kolumb, tyle tylko, że z innej strony. Ile radości i nadziei budzi taki widok! Nowy świat i nowi ludzie, nowe miasta i nowe doznania. ** Źródło: s. 214. ** Zobacz też: [[Trynidad i Tobago]] * Trzeba marzyć i pragnąć, bo w tym też jest jakaś cząstka Boga. ** Źródło: s. 174. ** Zobacz też: [[marzenie]] == ''Mistyka gór'' (1983) == (Wydawnictwo Wrocławskiej Księgarni Archidiecezjalnej, Wrocław 1983) * Ale góry podarował Bóg człowiekowi jako jeden z najwspanialszych darów. ** Źródło: s. 7. ** Zobacz też: [[góry]] * Czy chcesz, czy nie, jesteś skazany na Boga. Na głód Boga. Najbardziej bowiem naturalnym, wrodzonym, a jednocześnie najbardziej podstawowym i niezaspokojonym pragnieniem ludzkim jest pragnienie Absolutu. ** Źródło: s. 25. ** Zobacz też: [[absolut]], [[Bóg]] * Jeżeli chcesz ujrzeć Jego Twarz, idź w góry. ** Źródło: s. 26. ** Zobacz też: [[Bóg]] * Nie cofa się ten, kto związał się z gwiazdami. ** Źródło: s. 127. ** Zobacz też: [[Gwiazda|gwiazdy]] * O tym Kimś mówią góry. Wskazują na niego. Niejako zawierają Go, zamykają w sobie jak dzban napełniony wodą, chociaż On jest nieograniczony i transcendentny. Są po prostu SAKRAMENTEM BOGA. ** Źródło: s. 23. ** Zobacz też: [[Bóg]], transcendencja * Wprawdzie Bóg wszystko stworzył z niczego, to jednak góry stworzył z okruchów gwiazd. ** Źródło: s. 17. ** Zobacz też: [[Bóg]] == Inne == * Góry są po to, by żyć nimi w dolinach. ** Źródło: ''I uczynisz mi ołtarz z kamieni'', Wydawnictwo Świętego Krzyża, Opole, 1988, s. 12. * Odbudować ze zgliszcz i ruin katedrę, której na imię rodzicielstwo, jest zadaniem nader trudnym. Ale – zadaniem koniecznym, jeżeli chcemy mieć nowe pokolenie ludzi, a nie neandertalczyków. ** Źródło: ''Ziarnko gorczycy'', Księgarnia św. Jacka, Katowice, 1988, s. 62. {{SORTUJ:Rogowski, Roman}} [[Kategoria:Polscy duchowni katoliccy]] [[Kategoria:Polscy teolodzy]] [[Kategoria:Polscy wspinacze]] [[Kategoria:Wykładowcy polskich uczelni wyższych]] 41otqy67tloerku8cqvo01tnyxf7v3h