ٹرائیزنبرگ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="pnb">
  <siteinfo>
    <sitename>وکیپیڈیا</sitename>
    <dbname>pnbwiki</dbname>
    <base>https://pnb.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DB%81%D9%84%D8%A7_%D8%B5%D9%81%DB%81</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.10</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">میڈیا</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">خاص</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">گل بات</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ورتنوالا</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ورتن گل بات</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">وکیپیڈیا</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ویونت گل بات</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">فائل</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">فائل گل بات</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">میڈیا وکی</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">میڈیاوکی گل بات</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">سانچہ</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">سانچہ گل بات</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">ہتھونڈائی</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">ہتھونڈائی گل بات</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">گٹھ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">گٹھ گل بات</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ماڈیول</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ماڈیول گل بات</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ٹرائیزنبرگ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20474</id>
    <revision>
      <id>708544</id>
      <parentid>707113</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T18:24:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708544</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1173" sha1="8y8x3vyos78tqn313j02l5s99dwdojg" xml:space="preserve">{|table id=&quot;toc&quot; style=&quot;margin:0;background:Yellow&quot;;width:130%&quot; align=&quot;left&quot; cellpadding=&quot;1&quot;
| style=&quot;background:white&quot; align=&quot;center&quot; width=&quot;130px&quot; colspan=2 |'''&lt;font size=&quot;+1&quot; color=black&gt;ٹرائیزنبرگ&lt;font&gt;'''
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;border-bottom: 2px solid #D3D3D3;&quot; | [[File:View of Triesenberg.jpg|250px]]
|-|- align=&quot;center&quot;
|-
| colspan=&quot;2&quot; style=&quot;border-bottom: 2px solid #D3D3D3;&quot; | [[File:Liechtenstein-Triesenberg.svg|200px]]
|-|- align=&quot;center&quot;
|-
| [[دیس]]:|| [[لیختنشٹاین]][[File:Flag of Liechtenstein.svg|25px]]
|-
| [[تھاں]]: || 29.8 مربع کلومیٹر
|-
| لوک گنتی: || 	2,538 
|-
|}
'''ٹرائیزنبرگ''' [[یورپ]] دے اک [[دیس]] [[لیختنشٹاین]] دی [[اک]] میونسپلٹی اے۔


== بارلے جوڑ ==
{{Commons|Category:Triesenberg|ٹرائیزنبرگ|position=left}}
*[http://www.triesenberg.li] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080926044558/http://www.triesenberg.li/ |date=2008-09-26 }} ویب سائیٹ
{{لیختنشٹاین دیاں میونسپلٹیاں}}


[[Category:لیختنشٹاین دیاں میونسپلٹیاں]]
[[Category:لیختنشٹاین]]</text>
      <sha1>8y8x3vyos78tqn313j02l5s99dwdojg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کولوراڈو دے شہراں تے قصبےآں دی لسٹ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>51347</id>
    <revision>
      <id>708547</id>
      <parentid>708031</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T23:05:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708547</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="279822" sha1="qjzo0dnk2gugyrs9l8eptradp37fd3g" xml:space="preserve">[[امریکہ دیاں ریاستاں|امریکی ریاست]] [[کولوراڈو]] دیاں271 میونسپلٹیاں نیں۔ &lt;ref name=COmuniStatus&gt;{{cite web | url = http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/municipalities.html | title = Active Colorado Municipalities | publisher = [[کولوراڈو|State of Colorado]], Department of Local Affairs | accessdate = May 11, 2011 | archive-date = December 12, 2009 | archive-url = https://web.archive.org/web/20091212060308/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/municipalities.html | dead-url = yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=COgovTypes&gt;{{cite web | url = http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgtypes.html | title = Colorado Local Government by Type | publisher = [[کولوراڈو|State of Colorado]], Department of Local Affairs | date = February 27, 2007 | accessdate = May 11, 2011 | archive-date = February 2, 2007 | archive-url = https://web.archive.org/web/20070202163726/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgtypes.html | dead-url = yes }}&lt;/ref&gt;

{|class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+&lt;big&gt;'''The 271 Municipalities of the State of Colorado'''&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;&lt;br/&gt;
!Place Name
!Municipality
!Incorporation Date
!Government
!County
!class=unsortable|Map
!Pop Rank
!2014 Estimate
!2010 Census
!Change
!Pop Density
!Land Area
!Water Area
!Total Area
!INCITS
!WGS84
|-
|[[Aguilar, Colorado|Aguilar]]
|[http://www.aguilarco.us/ Town of Aguilar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317205950/http://www.aguilarco.us/oem/ |date=2011-03-17 }}
|{{Tri1|1894-01-10|January 10, 1894}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لاس انیماس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aguilar.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083515/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aguilar.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center| {{Number table sorting|197}}
| {{Change|invert=on|495|538}}
|align=right|{{ntsh|112}}1262&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;487&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|218}}0.3923&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0161&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|218}}0.3923&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0161&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0800760
|align=right|{{Coord|37.403626|-104.655036|format=dms}}
|-
|[[Aguilar, Colorado|Aguilar]]
|[http://www.aguilarco.us/ Town of Aguilar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317205950/http://www.aguilarco.us/oem/ |date=2011-03-17 }}
|{{Tri1|1894-01-10|January 10, 1894}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لاس انیماس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aguilar.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083515/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aguilar.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|198}}
|{{Change|invert=on|479|538}}
|align=right|{{ntsh|112}}1262&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;487&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|218}}0.3923&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0161&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|218}}0.3923&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0161&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0800760
|align=right|{{Coord|37.403626|-104.655036|format=dms}}
|-
|[[اکرون، کولوراڈو]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=1 Town of Akron]
|{{Tri1|1887-09-22|September 22, 1887}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[واشنگٹن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat&gt;[[County seat|Seat]] of [[کاؤنٹی (ریاستہائے متحدہ)]] government.&lt;/ref&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Akron.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022907/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Akron.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|121}}
|{{Change|invert=on|1694|1702}}
|align=right|{{ntsh|190}}649&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;251&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|104}}2.6244&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.7973&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|104}}2.6244&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.7973&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0800925
|align=right|{{Coord|40.164382|-103.220685|format=dms}}
|-
|[[الاموسا، کولوراڈو]]
|[http://www.cityofalamosa.org/ City of Alamosa]
|{{Tri1|1878-08-12|August 12, 1878}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[الاموسا کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alamosa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041550/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alamosa.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|48}}
|{{Change|invert=on|9531|8780}}
|align=right|{{ntsh|104}}1298&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;501&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|57}}7.3663&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.0788&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|32}}0.1244&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3222&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|57}}7.4908&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.4010&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0801090
|align=right|{{Coord|37.475041|-105.875314|format=dms}}
|-
|[[الما، کولوراڈو]]
|[http://www.almafoundation.com/town.htm Town of Alma] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080131135043/http://www.almafoundation.com/town.htm |date=2008-01-31 }}
|{{Tri1|1873-12-02|December 2, 1873}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پارک کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alma.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083417/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alma.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|221}}
|{{Change|invert=on|275|270}}
|align=right|{{ntsh|182}}742&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;286&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|223}}0.3600&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9325&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|110}}0.0019&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0049&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|223}}0.3619&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9374&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0801530
|align=right|{{Coord|39.285942|-106.066319|format=dms}}
|-
|[[Antonito, Colorado|Antonito]]
|[http://www.colorado.com/Antonito.aspx Town of Antonito]
|{{Tri1|1889-12-29|December 29, 1889}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کنیہوز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Antonito.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000148/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Antonito.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|163}}
|{{Change|invert=on|775|781}}
|align=right|{{ntsh|52}}1927&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;744&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|214}}0.4033&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0446&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|214}}0.4033&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0446&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0802355
|align=right|{{Coord|37.076605|-106.010222|format=dms}}
|-
|[[Arriba, Colorado|Arriba]]
|[http://www.lincolncountyco.us/town_of_arriba.htm Town of Arriba] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100610144319/http://www.lincolncountyco.us/town_of_arriba.htm |date=2010-06-10 }}
|{{Tri1|1918-08-29|August 29, 1918}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لنکن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arriba.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041602/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arriba.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|237}}
|{{Change|invert=on|194|193}}
|align=right|{{ntsh|221}}427&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;165&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|210}}0.4401&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.1398&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|210}}0.4401&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.1398&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0803235
|align=right|{{Coord|39.284058|-103.273902|format=dms}}
|-
|[[آرواڈا، کولوراڈو]]
|[http://arvada.org/ City of Arvada]
|{{Tri1|1904-08-24|August 24, 1904}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arvada.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041752/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arvada.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|7}}
|{{Change|invert=on|113574|106433}}
|align=right|{{ntsh|19}}2914&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1125&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|9}}38.3316&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;99.2785&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|13}}0.6235&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.6149&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|9}}38.9551&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;100.8933&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0803455
|align=right|{{Coord|39.833728|-105.150306|format=dms}}
|-
|[[ایسپن، کولوراڈو]]
|[http://www.aspenpitkin.com/ City of Aspen]
|{{Tri1|1881-04-01|April 1, 1881}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[پٹکن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aspen.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041653/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aspen.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|59}}
|{{Change|invert=on|6805|6658}}
|align=right|{{ntsh|64}}1734&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;670&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|84}}3.8796&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.0481&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|84}}3.8796&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.0481&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0803620
|align=right|{{Coord|39.194951|-106.837002|format=dms}}
|-
|[[Ault, Colorado|Ault]]
|[http://www.townofault.org/ Town of Ault]
|{{Tri1|1904-04-11|April 11, 1904}}&lt;ref name=Bergdorf&gt;[[Ault, Colorado|Ault]] was incorporated in 1904 as [[Ault, Colorado|Bergdorf]].&lt;/ref&gt;
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ault.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224416/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ault.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|123}}
|{{Change|invert=on|1603|1519}}
|align=right|{{ntsh|46}}1996&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;771&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|179}}0.7886&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.0426&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|180}}0.7886&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.0426&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0803950
|align=right|{{Coord|40.583454|-104.733962|format=dms}}
|-
|[[ارورا، کولوراڈو]]
|[http://www.auroragov.org/ City of Aurora]
|{{Tri1|1903-05-05|May 5, 1903}}&lt;ref name=Fletcher&gt;[[ارورا، کولوراڈو]] was incorporated in 1903 as [[ارورا، کولوراڈو]].&lt;/ref&gt;
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ڈگلس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aurora.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150030/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aurora.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|3}}
|{{Change|invert=on|353108|325078}}
|align=right|{{ntsh|35}}2248&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;868&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|2}}153.8290&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;398.4152&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|12}}0.6784&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.7570&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|3}}154.5074&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;400.1722&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0804000
|align=right|{{Coord|39.688002|-104.689740|format=dms}}
|-
|[[Avon, Colorado|Avon]]
|[http://www.avon.org/ Town of Avon]
|{{Tri1|1978-02-24|February 24, 1978}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایگل کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Avon.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225053/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Avon.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|63}}
|{{Change|invert=on|6447|6447}}
|align=right|{{ntsh|169}}798&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;308&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|51}}8.0338&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;20.8075&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|48}}0.0720&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1866&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|51}}8.1059&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;20.9941&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0804110
|align=right|{{Coord|39.641797|-106.515877|format=dms}}
|-
|[[Basalt, Colorado|Basalt]]
|[http://www.basalt.net/ Town of Basalt]
|{{Tri1|1901-08-26|August 26, 1901}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایگل کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[پٹکن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Basalt.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045207/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Basalt.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|86}}
|{{Change|invert=on|3919|3857}}
|align=right|{{ntsh|51}}1929&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;745&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|122}}1.9990&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.1774&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|92}}0.0078&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0203&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|123}}2.0068&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.1977&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0804935
|align=right|{{Coord|39.358174|-107.018557|format=dms}}
|-
|[[Bayfield, Colorado|Bayfield]]
|[http://www.bayfieldgov.org/ Town of Bayfield]
|{{Tri1|1906-08-18|August 18, 1906}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لا پلاٹا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bayfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304044126/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bayfield.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|102}}
|{{Change|invert=on|2533|2333}}
|align=right|{{ntsh|66}}1729&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;668&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|140}}1.4415&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.7335&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|140}}1.4415&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.7335&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0805265
|align=right|{{Coord|37.235248|-107.594814|format=dms}}
|-
|[[Bennett, Colorado|Bennett]]
|[http://www.townofbennett.org/ Town of Bennett] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111020185300/http://www.townofbennett.org/ |date=2011-10-20 }}
|{{Tri1|1930-01-22|January 22, 1930}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bennett.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180130194015/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bennett.pdf |date=2018-01-30 }}
|align=center|{{Number table sorting|103}}
|{{Change|invert=on|2443|2308}}
|align=right|{{ntsh|223}}416&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;161&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|68}}5.7934&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;15.0049&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|95}}0.0060&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0156&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|68}}5.7994&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;15.0205&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0806090
|align=right|{{Coord|39.745990|-104.442841|format=dms}}
|-
|[[Berthoud, Colorado|Berthoud]]
|[http://berthoud.org/ Town of Berthoud]
|{{Tri1|1888-08-28|August 28, 1888}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Berthoud.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041612/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Berthoud.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|70}}
|{{Change|invert=on|5807|5105}}
|align=right|{{ntsh|218}}448&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;173&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|35}}12.0289&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;31.1547&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|30}}0.1264&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3275&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|35}}12.1553&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;31.4822&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0806255
|align=right|{{Coord|40.284667|-104.965504|format=dms}}
|-
|[[Bethune, Colorado|Bethune]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=76 Town of Bethune]
|{{Tri1|1926-06-10|June 10, 1926}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کٹ کارسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bethune.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042029/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bethune.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|232}}
|{{Change|invert=on|240|237}}
|align=right|{{ntsh|88}}1438&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;555&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|261}}0.1620&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4196&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|261}}0.1620&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4196&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0806530
|align=right|{{Coord|39.303822|-102.423414|format=dms}}
|-
|[[Black Hawk, Colorado|Black Hawk]]
|[http://www.cityofblackhawk.org/ City of Black Hawk]
|{{Tri1|1886-06-12|June 12, 1886}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گلپن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Black%20Hawk.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234554/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Black%20Hawk.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|250}}
|{{Change|invert=on|126|118}}
|align=right|{{ntsh|267}}62&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|124}}1.9449&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.0372&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|125}}1.9449&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.0372&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0807025
|align=right|{{Coord|39.801069|-105.489224|format=dms}}
|-
|[[Blanca, Colorado|Blanca]]
|[http://www.fone.net/~blancaco/ Town of Blanca] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090210082449/http://www.fone.net/~blancaco/ |date=2009-02-10 }}
|{{Tri1|1910-05-18|May 18, 1910}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کوسٹیلا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blanca.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083343/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blanca.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|211}}
|{{Change|invert=on|372|385}}
|align=right|{{ntsh|251}}208&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;80&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|126}}1.7857&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.6250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|128}}1.7857&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.6250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0807190
|align=right|{{Coord|37.439281|-105.513526|format=dms}}
|-
|[[Blue River, Colorado|Blue River]]&lt;ref name=Blue_River&gt;[[Blue River, Colorado|Blue River]] is served by the [[بریکنریج، کولوراڈو]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.townofblueriver.com/ Town of Blue River] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120711200755/http://townofblueriver.com/ |date=2012-07-11 }}
|{{Tri1|1964-99-99|1964}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سمٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blue%20River.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022911/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blue%20River.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|155}}
|{{Change|invert=on|882|849}}
|align=right|{{ntsh|233}}345&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;133&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|108}}2.5149&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.5136&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|37}}0.0996&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2579&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|105}}2.6145&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.7715&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0807410
|align=right|{{Coord|39.448494|-106.036774|format=dms}}
|-
|[[Bonanza, Colorado|Bonanza]]&lt;ref name=Bonanza&gt;[[Bonanza, Colorado|Bonanza]] is served by the [[Villa Grove, Colorado|Villa Grove]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.sangres.com/colorado/saguache/bonanza.htm Town of Bonanza] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160902204654/http://www.sangres.com/colorado/saguache/bonanza.htm |date=2016-09-02 }}
|{{Tri1|1881-01-13|January 13, 1881}}&lt;ref name=Bonanza_City&gt;[[Bonanza, Colorado|Bonanza]] was incorporated in 1881 as [[Bonanza, Colorado|Bonanza City]].&lt;/ref&gt;
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ساواچ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bonanza.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224030/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bonanza.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|270}}
|{{Change|invert=on|16|16}}
|align=right|{{ntsh|271}}37&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;14&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|211}}0.4365&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.1306&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|211}}0.4365&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.1306&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0807571
|align=right|{{Coord|38.296607|-106.141873|format=dms}}
|-
|[[Boone, Colorado|Boone]]
|[http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_pueblo.html Town of Boone] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090923225150/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_pueblo.html |date=2009-09-23 }}
|{{Tri1|1956-09-22|September 22, 1956}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پوابلو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boone.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041741/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boone.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|213}}
|{{Change|invert=on|342|339}}
|align=right|{{ntsh|152}}932&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;360&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|222}}0.3616&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9365&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|86}}0.0098&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0253&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|222}}0.3713&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9618&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0807795
|align=right|{{Coord|38.250445|-104.260792|format=dms}}
|-
|[[بولڈر، کولوراڈو]]
|[http://www.bouldercolorado.gov/ City of Boulder]
|{{Tri1|1871-11-04|November 4, 1871}}&lt;ref name=Boulder_City&gt;[[بولڈر، کولوراڈو]] was incorporated in 1871 as [[بولڈر، کولوراڈو]].&lt;/ref&gt;
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boulder.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304004127/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boulder.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|11}}
|{{Change|invert=on|105112|97385}}
|align=right|{{ntsh|8}}4152&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1603&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|19}}24.8478&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;64.3556&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|9}}1.0187&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.6384&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|19}}25.8665&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;66.9940&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0807850
|align=right|{{Coord|40.027435|-105.251945|format=dms}}
|-
|[[Bow Mar, Colorado|Bow Mar]]
|[http://www.bowmar.gov/ Town of Bow Mar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121021230455/http://www.bowmar.gov/ |date=2012-10-21 }}
|{{Tri1|1958-08-99|August 1958}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bow%20Mar.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041638/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bow%20Mar.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|151}}
|{{Change|invert=on|921|866}}
|align=right|{{ntsh|102}}1322&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;510&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|191}}0.6846&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.7732&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|27}}0.1511&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3913&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|177}}0.8357&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1645&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0808070
|align=right|{{Coord|39.626594|-105.050914|format=dms}}
|-
|[[برینسن، کولوراڈو]]
|[http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/branson.htm Town of Branson] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160329033915/http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/branson.htm |date=2016-03-29 }}
|{{Tri1|1921-03-26|March 26, 1921}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لاس انیماس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Branson.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233536/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Branson.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|262}}
|{{Change|invert=on|67|74}}
|align=right|{{ntsh|239}}282&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;109&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|244}}0.2448&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6340&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|246}}0.2448&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6340&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0808345
|align=right|{{Coord|37.015493|-103.883777|format=dms}}
|-
|[[بریکنریج، کولوراڈو]]
|[http://www.townofbreckenridge.com/ Town of Breckenridge]
|{{Tri1|1880-03-03|March 3, 1880}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[سمٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Breckenridge.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304040659/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Breckenridge.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|79}}
|{{Change|invert=on|4749|4540}}
|align=right|{{ntsh|172}}775&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;299&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|67}}5.9946&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;15.5259&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|67}}5.9946&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;15.5259&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0808400
|align=right|{{Coord|39.499619|-106.043292|format=dms}}
|-
|[[برائٹن، کولوراڈو]]
|[http://brightonco.gov/ City of Brighton]
|{{Tri1|1887-09-01|September 1, 1887}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;&lt;br/&gt;[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brighton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224423/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brighton.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|22}}
|{{Change|invert=on|36765|33352}}
|align=right|{{ntsh|69}}1720&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;664&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|23}}20.7614&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;53.7719&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|20}}0.3013&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7803&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|23}}21.0627&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;54.5522&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0808675
|align=right|{{Coord|39.964790|-104.796581|format=dms}}
|-
|[[Brookside, Colorado|Brookside]]&lt;ref name=Brookside&gt;[[Brookside, Colorado|Brookside]] is served by the [[کینن سٹی، کولوراڈو]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_fremont.html Town of Brookside] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090924004034/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_fremont.html |date=2009-09-24 }}
|{{Tri1|1913-99-99|1913}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[فریمونٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brookside.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903145933/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brookside.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|231}}
|{{Change|invert=on|243|233}}
|align=right|{{ntsh|211}}512&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;198&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|208}}0.4649&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.2041&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|208}}0.4649&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.2041&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0809115
|align=right|{{Coord|38.413543|-105.191060|format=dms}}
|-
|[[برومفیلڈ، کولوراڈو]]
|[http://www.broomfield.org/ City and County of Broomfield]
|{{Tri1|1961-06-06|June 6, 1961}}&lt;ref name=Broomfield&gt;The [[برومفیلڈ، کولوراڈو]] was [[consolidated city-county|consolidated]] on November 15, 2001.&lt;/ref&gt;
|[[#Consolidated city and county|consolidated city and county]]
|[[برومفیلڈ، کولوراڈو]]&lt;ref name=Broomfield2&gt;As a [[#Consolidated city and county|consolidated city and county]], the [[برومفیلڈ، کولوراڈو|City and County of Broomfield]] is its own [[county seat]].&lt;/ref&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Broomfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235315/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Broomfield.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|15}}
|{{Change|invert=on|62138|55889}}
|align=right|{{ntsh|57}}1802&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;696&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|14}}33.0031&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;85.4775&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|14}}0.5455&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4127&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|15}}33.5485&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;86.8903&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0809280
|align=right|{{Coord|39.953302|-105.052038|format=dms}}
|-
|[[Brush, Colorado|Brush]]
|[http://www.brushcolo.com/ City of Brush]
|{{Tri1|1884-11-24|November 24, 1884}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[مورگن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brush.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304052948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brush.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|71}}
|{{Change|invert=on|5466|5463}}
|align=right|{{ntsh|38}}2159&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;834&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|107}}2.5474&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.5978&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|108}}2.5474&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.5978&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0809555
|align=right|{{Coord|40.258136|-103.632160|format=dms}}
|-
|[[بیونا وسٹا، کولوراڈو|Buena Vista]]
|[http://www.buenavistaco.gov/ Town of Buena Vista]
|{{Tri1|1879-11-08|November 8, 1879}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[چافی کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Buena%20Vista.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041535/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Buena%20Vista.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|96}}
|{{Change|invert=on|2734|2617}}
|align=right|{{ntsh|171}}792&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;306&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|89}}3.4544&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.9469&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|117}}0.0008&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0022&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|89}}3.4553&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.9491&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0810105
|align=right|{{Coord|38.829332|-106.139515|format=dms}}
|-
|[[برلنگٹن، کولوراڈو]]
|[http://www.burlingtoncolo.com/ City of Burlington]
|{{Tri1|1888-01-12|January 12, 1888}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[کٹ کارسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Burlington.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221635/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Burlington.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|85}}
|{{Change|invert=on|4014|4254}}
|align=right|{{ntsh|54}}1917&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;740&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|120}}2.0878&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.4073&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|121}}2.0878&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.4073&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0810600
|align=right|{{Coord|39.304491|-102.271463|format=dms}}
|-
|[[Calhan, Colorado|Calhan]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=81 Town of Calhan]
|{{Tri1|1919-05-10|May 10, 1919}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Calhan.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041448/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Calhan.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|162}}
|{{Change|invert=on|797|780}}
|align=right|{{ntsh|155}}912&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;352&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|170}}0.8710&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2559&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|170}}0.8710&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2559&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0811260
|align=right|{{Coord|39.034438|-104.299139|format=dms}}
|-
|[[Campo, Colorado|Campo]]
|[http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_baca.html Town of Campo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090921144557/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_baca.html |date=2009-09-21 }}
|{{Tri1|1950-03-06|March 6, 1950}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بیکا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Campo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224419/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Campo.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|256}}
|{{Change|invert=on|105|109}}
|align=right|{{ntsh|181}}742&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;286&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|263}}0.1443&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3737&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|263}}0.1443&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3737&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0811645
|align=right|{{Coord|37.104711|-102.578798|format=dms}}
|-
|[[کینن سٹی، کولوراڈو]]
|[http://www.canoncity.org/ City of Cañon City]
|{{Tri1|1872-04-03|April 3, 1872}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[فریمونٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cañon%20City.pdf map]
|align=center|{{Number table sorting|34}}
|{{Change|invert=on|16337|16400}}
|align=right|{{ntsh|103}}1304&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;504&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|34}}12.5117&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;32.4051&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|84}}0.0122&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0315&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|34}}12.5238&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;32.4366&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0811810
|align=right|{{Coord|38.441889|-105.220891|format=dms}}
|-
|[[کاربنڈیل، کولوراڈو]]
|[http://www.carbondalegov.org/ Town of Carbondale]
|{{Tri1|1888-04-26|April 26, 1888}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گارفیلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Carbondale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045331/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Carbondale.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|61}}
|{{Change|invert=on|6574|6427}}
|align=right|{{ntsh|17}}3205&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1238&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|121}}2.0443&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.2947&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|122}}2.0443&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.2947&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0812045
|align=right|{{Coord|39.394616|-107.214475|format=dms}}
|-
|[[Castle Pines, Colorado|Castle Pines]]
|[http://www.castlepinesgov.com/ City of Castle Pines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406084318/http://www.castlepinesgov.com/ |date=2016-04-06 }}
|{{Tri1|2007-11-06|November 6, 2007}}&lt;ref name=Castle_Pines_North&gt;The [[Castle Pines, Colorado|City of Castle Pines North]] was incorporated on November 6, 2007. An election on November 2, 2010, changed the name to the [[Castle Pines, Colorado|City of Castle Pines]].&lt;/ref&gt;
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[ڈگلس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Pines.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131104212518/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Pines.pdf |date=2013-11-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|46}}
|{{Change|invert=on|10796|NA}}
|align=right|{{ntsh|127}}1121&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;433&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|44}}9.5674&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.7793&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|45}}9.5674&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.7793&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0812387
|align=right|{{Coord|39.462512|-104.870620|format=dms}}
|-
|[[کیسل راک، کولوراڈو|Castle Rock]]
|[http://www.townofcastlerock.org/ Town of Castle Rock]
|{{Tri1|1881-05-17|May 17, 1881}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ڈگلس کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Rock.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180430050124/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Rock.pdf |date=2018-04-30 }}
|align=center|{{Number table sorting|17}}
|{{Change|invert=on|55747|48231}}
|align=right|{{ntsh|82}}1567&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;605&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|13}}33.8639&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;87.7070&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|14}}33.8639&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;87.7070&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0812415
|align=right|{{Coord|39.376089|-104.853487|format=dms}}
|-
|[[Cedaredge, Colorado|Cedaredge]]
|[http://cedaredgecolorado.com/town/ Town of Cedaredge] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070812145207/http://cedaredgecolorado.com/town/ |date=2007-08-12 }}
|{{Tri1|1907-05-02|May 2, 1907}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ڈیلٹا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cedaredge.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041930/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cedaredge.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|111}}
|{{Change|invert=on|2187|2253}}
|align=right|{{ntsh|125}}1136&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;438&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|123}}1.9556&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.0650&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|124}}1.9556&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.0650&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0812635
|align=right|{{Coord|38.894137|-107.925498|format=dms}}
|-
|[[سینٹینیل، کولوراڈو]]
|[http://www.centennialcolorado.com/ City of Centennial]
|{{Tri1|2001-02-07|February 7, 2001}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Centennial.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224433/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Centennial.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|10}}
|{{Change|invert=on|107201|100377}}
|align=right|{{ntsh|9}}3672&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1418&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|16}}28.9014&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;74.8543&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|28}}0.1472&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3813&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|16}}29.0486&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;75.2356&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0812815
|align=right|{{Coord|39.590568|-104.869118|format=dms}}
|-
|[[سینٹر، کولوراڈو]]
|[http://www.townofcenter.org/ Town of Center] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120323161653/http://www.townofcenter.org/ |date=2012-03-23 }}
|{{Tri1|1907-01-18|January 18, 1907}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ریو گرینڈے کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ساواچ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Center.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041635/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Center.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|109}}
|{{Change|invert=on|2199|2230}}
|align=right|{{ntsh|22}}2694&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1040&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|177}}0.8260&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1392&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|178}}0.8260&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1392&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0812855
|align=right|{{Coord|37.751351|-106.110195|format=dms}}
|-
|[[Central City, Colorado|Central City]]
|[http://www.centralcitycolorado.us/ City of Central] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151018115739/http://www.centralcitycolorado.us/ |date=2015-10-18 }}
|{{Tri1|1886-06-12|June 12, 1886}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گلپن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;&lt;br/&gt;[[کلئیر کریک کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Central%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041512/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Central%20City.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|170}}
|{{Change|invert=on|724|663}}
|align=right|{{ntsh|241}}280&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;108&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|110}}2.4493&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.3438&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|122}}0.0000&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0000&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|110}}2.4494&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.3438&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0812910
|align=right|{{Coord|39.795790|-105.514835|format=dms}}
|-
|[[Cheraw, Colorado|Cheraw]]
|[http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_otero.html Town of Cheraw] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090921113635/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_otero.html |date=2009-09-21 }}
|{{Tri1|1917-04-17|April 17, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[اوٹیرو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheraw.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041612/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheraw.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|230}}
|{{Change|invert=on|249|252}}
|align=right|{{ntsh|83}}1567&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;605&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|262}}0.1583&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4100&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|262}}0.1583&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4100&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0813460
|align=right|{{Coord|38.108104|-103.510926|format=dms}}
|-
|[[Cherry Hills Village, Colorado|Cherry Hills Village]]
|[http://www.cherryhillsvillage.com/ City of Cherry Hills Village]
|{{Tri1|1945-07-19|July 19, 1945}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cherry%20Hills%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083408/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cherry%20Hills%20Village.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|64}}
|{{Change|invert=on|6423|5987}}
|align=right|{{ntsh|142}}1018&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;393&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|65}}6.2038&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;16.0678&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|49}}0.0715&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1853&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|64}}6.2753&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;16.2531&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0813845
|align=right|{{Coord|39.637418|-104.947470|format=dms}}
|-
|[[Cheyenne Wells, Colorado|Cheyenne Wells]]
|[http://www.townofcheyennewells.com/ Town of Cheyenne Wells]
|{{Tri1|1890-05-14|May 14, 1890}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[شاین کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheyenne%20Wells.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000144/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheyenne%20Wells.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|159}}
|{{Change|invert=on|860|846}}
|align=right|{{ntsh|168}}814&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;314&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|157}}1.0696&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7702&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|158}}1.0696&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7702&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0814175
|align=right|{{Coord|38.819202|-102.352030|format=dms}}
|-
|[[Coal Creek, Fremont County, Colorado|Coal Creek]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=306 Town of Coal Creek]
|{{Tri1|1882-02-11|February 11, 1882}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[فریمونٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Coal%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222242/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Coal%20Creek.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|214}}
|{{Change|invert=on|339|343}}
|align=right|{{ntsh|245}}266&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;103&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|147}}1.2719&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.2942&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|147}}1.2719&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.2942&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0815330
|align=right|{{Coord|38.362038|-105.141782|format=dms}}
|-
|[[Cokedale, Colorado|Cokedale]]
|[http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/cokedale.htm Town of Cokedale] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160329053150/http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/cokedale.htm |date=2016-03-29 }}
|{{Tri1|1948-03-15|March 15, 1948}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لاس انیماس کاؤنٹی، کولوراڈو|Las Animas County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cokedale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304035511/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cokedale.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|251}}
|{{Change|invert=on|119|129}}
|align=right|{{ntsh|201}}581&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;224&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|254}}0.2049&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5308&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|255}}0.2049&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5308&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0815550
|align=right|{{Coord|37.144223|-104.621590|format=dms}}
|-
|[[Collbran, Colorado|Collbran]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=87 Town of Collbran]
|{{Tri1|1908-07-22|July 22, 1908}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[میسا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Collbran.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083413/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Collbran.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|172}}
|{{Change|invert=on|706|708}}
|align=right|{{ntsh|118}}1184&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;457&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|195}}0.5912&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.5312&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|195}}0.5912&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.5312&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0815605
|align=right|{{Coord|39.240016|-107.963956|format=dms}}
|-
|[[کولاریڈو سپرنگس، کولاریڈو|Colorado Springs]]
|[http://www.springsgov.com/ City of Colorado Springs]
|{{Tri1|1886-06-19|June 19, 1886}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Colorado%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235547/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Colorado%20Springs.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|2}}
|{{Change|invert=on|445830|416427}}
|align=right|{{ntsh|34}}2257&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;872&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|1}}194.8701&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;504.7114&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|16}}0.3657&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9472&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|1}}195.2359&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;505.6585&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0816000
|align=right|{{Coord|38.867255|-104.760749|format=dms}}
|-
|[[Columbine Valley, Colorado|Columbine Valley]]&lt;ref name=Columbine_Valley&gt;[[Columbine Valley, Colorado|Columbine Valley]] is served by the [[لٹلٹن، کولوراڈو]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.columbinevalley.org/ Town of Columbine Valley]
|{{Tri1|1959-07-02|July 2, 1959}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Columbine%20Valley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022923/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Columbine%20Valley.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|133}}
|{{Change|invert=on|1328|1256}}
|align=right|{{ntsh|110}}1287&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;497&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|160}}1.0245&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.6534&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|80}}0.0144&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0372&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|161}}1.0388&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.6906&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0816385
|align=right|{{Coord|39.599580|-105.030771|format=dms}}
|-
|[[کامرس سٹی، کولوراڈو]]
|[http://www.c3gov.com/ City of Commerce City]
|{{Tri1|1952-12-18|December 18, 1952}}&lt;ref name=Commerce_Town&gt;[[کامرس سٹی، کولوراڈو]] was incorporated in 1952 as [[کامرس سٹی، کولوراڈو]].&lt;/ref&gt;
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Commerce%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151321/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Commerce%20City.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|18}}
|{{Change|invert=on|51762|45913}}
|align=right|{{ntsh|89}}1426&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;551&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|11}}34.9113&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;90.4199&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|15}}0.4119&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0669&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|12}}35.3233&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;91.4868&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0816495
|align=right|{{Coord|39.882968|-104.795452|format=dms}}
|-
|[[کورٹیز، کولوراڈو]]
|[http://www.cityofcortez.com/ City of Cortez]
|{{Tri1|1902-11-10|November 10, 1902}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[مونٹزوما کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cortez.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022930/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cortez.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|52}}
|{{Change|invert=on|8602|8482}}
|align=right|{{ntsh|94}}1379&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;532&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|64}}6.2130&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;16.0916&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|69}}0.0272&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0704&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|65}}6.2402&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;16.1620&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0817375
|align=right|{{Coord|37.349783|-108.576687|format=dms}}
|-
|[[کریگ، کولوراڈو|Craig]]
|[http://www.ci.craig.co.us/ City of Craig]
|{{Tri1|1908-07-15|July 15, 1908}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[موفٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Craig.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041652/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Craig.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|50}}
|{{Change|invert=on|8846|9464}}
|align=right|{{ntsh|62}}1749&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;675&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|70}}5.1354&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;13.3007&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|70}}5.1354&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;13.3007&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0817760
|align=right|{{Coord|40.517034|-107.555674|format=dms}}
|-
|[[Crawford, Colorado|Crawford]]
|[http://www.colorado.com/Crawford.aspx Town of Crawford]
|{{Tri1|1910-12-19|December 19, 1910}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ڈیلٹا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crawford.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022935/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crawford.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|205}}
|{{Change|invert=on|411|431}}
|align=right|{{ntsh|63}}1736&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;670&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|246}}0.2431&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6296&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|247}}0.2431&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6296&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0817925
|align=right|{{Coord|38.705183|-107.610061|format=dms}}
|-
|[[Creede, Colorado|Creede]]
|[http://www.creede.com/ City of Creede]&lt;ref name=Creede&gt;The municipality of [[Creede, Colorado|Creede]] uses the official title [[Creede, Colorado|City of Creede]] despite its status as a [[#Statutory town|Colorado statutory town]].&lt;/ref&gt;
|{{Tri1|1892-05-19|May 19, 1892}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[منرل کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Creede.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180206131607/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Creede.pdf |date=2018-02-06 }}
|align=center|{{Number table sorting|219}}
|{{Change|invert=on|282|290}}
|align=right|{{ntsh|237}}319&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;123&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|165}}0.9161&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.3727&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|165}}0.9161&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.3727&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0814765
|align=right|{{Coord|37.849102|-106.925415|format=dms}}
|-
|[[Crested Butte, Colorado|Crested Butte]]
|[http://www.crestedbutte-co.gov/ Town of Crested Butte]
|{{Tri1|1880-07-15|July 15, 1880}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گینیسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crested%20Butte.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234746/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crested%20Butte.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|125}}
|{{Change|invert=on|1541|1487}}
|align=right|{{ntsh|56}}1805&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;697&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|174}}0.8417&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1800&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|175}}0.8417&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1800&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0818310
|align=right|{{Coord|38.867736|-106.977266|format=dms}}
|-
|[[Crestone, Colorado|Crestone]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=225 Town of Crestone]
|{{Tri1|1902-01-24|January 24, 1902}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ساواچ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crestone.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221040/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crestone.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|246}}
|{{Change|invert=on|137|127}}
|align=right|{{ntsh|231}}350&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;135&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|221}}0.3772&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9771&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|221}}0.3772&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9771&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0818420
|align=right|{{Coord|37.994497|-105.696273|format=dms}}
|-
|[[Cripple Creek, Colorado|Cripple Creek]]
|[http://www.cripplecreekgov.com/ City of Cripple Creek]
|{{Tri1|1892-06-09|June 9, 1892}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[ٹیلر کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cripple%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083426/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cripple%20Creek.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|136}}
|{{Change|invert=on|1172|1189}}
|align=right|{{ntsh|177}}763&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;294&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|135}}1.5328&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.9699&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|136}}1.5328&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.9699&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0818530
|align=right|{{Coord|38.746149|-105.184042|format=dms}}
|-
|[[Crook, Colorado|Crook]]
|[http://www.colorado.com/Crook.aspx Town of Crook]
|{{Tri1|1918-09-23|September 23, 1918}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لوگن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crook.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045118/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crook.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|254}}
|{{Change|invert=on|109|110}}
|align=right|{{ntsh|167}}815&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;315&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|264}}0.1338&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3464&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|264}}0.1338&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3464&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0818640
|align=right|{{Coord|40.858752|-102.801392|format=dms}}
|-
|[[Crowley, Colorado|Crowley]]
|[http://www.colorado.com/Crowley.aspx Town of Crowley]
|{{Tri1|1921-10-10|October 10, 1921}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کرولی کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crowley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303232515/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crowley.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|238}}
|{{Change|invert=on|175|176}}
|align=right|{{ntsh|179}}754&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;291&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|252}}0.2255&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5840&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|253}}0.2255&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5840&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0818750
|align=right|{{Coord|38.193506|-103.859744|format=dms}}
|-
|[[Dacono, Colorado|Dacono]]
|[http://www.ci.dacono.co.us/ City of Dacono] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160331122516/http://www.ci.dacono.co.us/ |date=2016-03-31 }}
|{{Tri1|1908-09-23|September 23, 1908}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dacono.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151326/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dacono.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|81}}
|{{Change|invert=on|4544|4152}}
|align=right|{{ntsh|206}}539&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;208&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|50}}8.1208&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;21.0328&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|89}}0.0091&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0235&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|50}}8.1299&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;21.0563&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0819080
|align=right|{{Coord|40.063521|-104.946804|format=dms}}
|-
|[[De Beque, Colorado|De Beque]]
|[http://www.debeque.org/ Town of De Beque]
|{{Tri1|1890-01-18|January 18, 1890}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[میسا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/De%20Beque.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001405/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/De%20Beque.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|195}}
|{{Change|invert=on|496|504}}
|align=right|{{ntsh|262}}115&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;45&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|78}}4.3012&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;11.1401&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|71}}0.0256&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0664&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|78}}4.3269&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;11.2065&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0819355
|align=right|{{Coord|39.275733|-108.193405|format=dms}}
|-
|[[Deer Trail, Colorado|Deer Trail]]
|[http://www.deertrailcolorado.org/ Town of Deer Trail]
|{{Tri1|1920-02-03|February 3, 1920}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو|Arapahoe County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Deer%20Trail.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151101/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Deer%20Trail.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|187}}
|{{Change|invert=on|576|546}}
|align=right|{{ntsh|208}}525&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;203&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|156}}1.0714&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7748&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|101}}0.0043&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0111&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|156}}1.0757&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7859&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0819630
|align=right|{{Coord|39.615892|-104.043007|format=dms}}
|-
|[[Del Norte, Colorado|Del Norte]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=91 Town of Del Norte]
|{{Tri1|1895-11-15|November 15, 1895}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ریو گرینڈے کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Del%20Norte.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022946/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Del%20Norte.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|122}}
|{{Change|invert=on|1629|1686}}
|align=right|{{ntsh|79}}1643&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;634&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|161}}1.0075&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.6093&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|162}}1.0075&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.6093&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0819795
|align=right|{{Coord|37.678447|-106.353931|format=dms}}
|-
|[[ڈیلٹا، کولوراڈو]]
|[http://www.delta-co.gov/ City of Delta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071013152055/http://www.delta-co.gov/ |date=2007-10-13 }}
|{{Tri1|1882-10-24|October 24, 1882}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ڈیلٹا کاؤنٹی، کولوراڈو|Delta County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Delta.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001344/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Delta.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|51}}
|{{Change|invert=on|8720|8915}}
|align=right|{{ntsh|189}}664&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;256&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|30}}13.3451&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;34.5635&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|21}}0.2813&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7286&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|31}}13.6264&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;35.2922&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0819850
|align=right|{{Coord|38.757372|-108.087959|format=dms}}
|-
|[[ڈینور, کولوراڈو]]
|[http://www.denvergov.org/ City and County of Denver]
|{{Tri1|1859-12-03|December 3, 1859}}&lt;ref name=Denver_1st&gt;The [[Jefferson Territory|Provisional Government of the Territory of Jefferson]] granted a charter to the consolidated [[History of Denver|City of Denver, Auraria, and Highland]] on December 3, 1859. The [[Territory of Colorado]] reincorporated the city as [[History of Denver|Denver City]] on November 7, 1861. Later, the city's common name was shortened to [[History of Denver|Denver]].&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Denver&gt;The [[History of Denver|City and County of Denver]] was [[consolidated city-county|consolidated]] on November 15, 1902.&lt;/ref&gt;
|[[#Consolidated city and county|consolidated city and county]]
|[[ڈینور, کولوراڈو]]&lt;ref name=Denver1&gt;The [[ڈینور, کولوراڈو]] is the [[دار الحکومت]] of the [[کولوراڈو]].&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Denver2&gt;As a [[#Consolidated city and county|consolidated city and county]], the [[ڈینور, کولوراڈو|City and County of Denver]] is its own [[county seat]].&lt;/ref&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Denver.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180807155729/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/DENVER.pdf |date=2018-08-07 }}
|align=center|{{Number table sorting|1}}
|{{Change|invert=on|663862|600158}}
|align=right|{{ntsh|7}}4244&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1639&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|3}}153.0374&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;396.3650&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|2}}1.6249&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.2086&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|2}}154.6623&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;400.5735&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0820000
|align=right|{{Coord|39.761850|-104.881105|format=dms}}
|-
|[[Dillon, Colorado|Dillon]]
|[http://www.townofdillon.com/ Town of Dillon] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110903044644/http://www.townofdillon.com/ |date=2011-09-03 }}
|{{Tri1|1883-01-26|January 26, 1883}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[سمٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dillon.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224427/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dillon.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|149}}
|{{Change|invert=on|937|904}}
|align=right|{{ntsh|199}}586&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;226&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|133}}1.5694&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.0648&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|10}}0.8587&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2241&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|111}}2.4281&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.2889&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0820440
|align=right|{{Coord|39.625881|-106.043728|format=dms}}
|-
|[[Dinosaur, Colorado|Dinosaur]]
|[http://www.colorado.com/Dinosaur.aspx Town of Dinosaur]
|{{Tri1|1947-12-18|December 18, 1947}}&lt;ref name=Artesia&gt;[[Dinosaur, Colorado|Dinosaur]] was incorporated in 1947 as [[Dinosaur, Colorado|Artesia]].&lt;/ref&gt;
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[موفٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Moffat County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dinosaur.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222017/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dinosaur.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|216}}
|{{Change|invert=on|312|339}}
|align=right|{{ntsh|225}}407&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;157&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|180}}0.7847&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.0324&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|181}}0.7847&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.0324&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0820495
|align=right|{{Coord|40.240551|-109.008590|format=dms}}
|-
|[[Dolores, Colorado|Dolores]]
|[http://www.townofdolores.com/ Town of Dolores] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160401235730/http://www.townofdolores.com/ |date=2016-04-01 }}
|{{Tri1|1900-07-19|July 19, 1900}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مونٹزوما کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dolores.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041730/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dolores.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|148}}
|{{Change|invert=on|948|936}}
|align=right|{{ntsh|107}}1296&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;500&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|184}}0.7279&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8852&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|185}}0.7279&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8852&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0820770
|align=right|{{Coord|37.473990|-108.499824|format=dms}}
|-
|[[Dove Creek, Colorado|Dove Creek]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=94 Town of Dove Creek]
|{{Tri1|1939-06-15|June 15, 1939}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ڈولوریس کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dove%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180131023610/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dove%20Creek.pdf |date=2018-01-31 }}
|align=center|{{Number table sorting|174}}
|{{Change|invert=on|703|735}}
|align=right|{{ntsh|99}}1342&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;518&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|202}}0.5373&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3916&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|202}}0.5373&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3916&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0821265
|align=right|{{Coord|37.766665|-108.906297|format=dms}}
|-
|[[ڈورینگو، کولوراڈو|Durango]]
|[http://www.durangogov.org/ City of Durango]
|{{Tri1|1881-04-27|April 27, 1881}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[لا پلاٹا کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Durango.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041745/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Durango.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|33}}
|{{Change|invert=on|17834|16887}}
|align=right|{{ntsh|81}}1586&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;612&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|38}}11.0712&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;28.6743&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|65}}0.0330&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0854&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|38}}11.1042&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;28.7597&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0822035
|align=right|{{Coord|37.273267|-107.871692|format=dms}}
|-
|[[Eads, Colorado|Eads]]
|[http://www.kcedfonline.org/eads.htm Town of Eads]
|{{Tri1|1916-01-29|January 29, 1916}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کآئیووا کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eads.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151121/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eads.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|185}}
|{{Change|invert=on|599|609}}
|align=right|{{ntsh|106}}1296&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;501&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|207}}0.4698&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.2167&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|207}}0.4698&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.2167&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0822145
|align=right|{{Coord|38.481346|-102.779776|format=dms}}
|-
|[[Eagle, Colorado|Eagle]]
|[http://www.townofeagle.org/ Town of Eagle]
|{{Tri1|1905-04-05|April 5, 1905}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایگل کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eagle.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022952/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eagle.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|62}}
|{{Change|invert=on|6572|6508}}
|align=right|{{ntsh|90}}1420&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;548&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|76}}4.5927&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;11.8949&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|74}}0.0201&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0520&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|76}}4.6127&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;11.9469&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0822200
|align=right|{{Coord|39.634496|-106.816402|format=dms}}
|-
|[[Eaton, Colorado|Eaton]]
|[http://www.eatonco.org/ Town of Eaton] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160316071202/http://www.eatonco.org/ |date=2016-03-16 }}
|{{Tri1|1892-12-05|December 5, 1892}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eaton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235844/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eaton.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|78}}
|{{Change|invert=on|4815|4365}}
|align=right|{{ntsh|47}}1967&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;760&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|112}}2.3620&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.1177&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|113}}2.3620&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.1177&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0822860
|align=right|{{Coord|40.525181|-104.713308|format=dms}}
|-
|[[Eckley, Colorado|Eckley]]
|[http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_yuma.html Town of Eckley] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090921145036/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_yuma.html |date=2009-09-21 }}
|{{Tri1|1920-06-16|June 16, 1920}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[یوما کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eckley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221734/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eckley.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|227}}
|{{Change|invert=on|255|257}}
|align=right|{{ntsh|205}}539&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;208&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|206}}0.4767&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.2346&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|206}}0.4767&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.2346&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0823025
|align=right|{{Coord|40.112467|-102.488545|format=dms}}
|-
|[[Edgewater, Colorado|Edgewater]]
|[http://www.edgewaterco.com/ City of Edgewater] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406164433/http://www.edgewaterco.com/ |date=2016-04-06 }}
|{{Tri1|1904-11-05|November 5, 1904}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Edgewater.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041416/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Edgewater.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|76}}
|{{Change|invert=on|5289|5170}}
|align=right|{{ntsh|3}}7531&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2908&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|189}}0.6978&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8072&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|190}}0.6978&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8072&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0823135
|align=right|{{Coord|39.750820|-105.062615|format=dms}}
|-
|[[الزبتھ، کولوراڈو|Elizabeth]]
|[http://www.townofelizabeth.org/ Town of Elizabeth]
|{{Tri1|1890-10-09|October 9, 1890}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایلبرٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Elizabeth.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234143/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Elizabeth.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|130}}
|{{Change|invert=on|1395|1358}}
|align=right|{{ntsh|131}}1099&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;424&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|148}}1.2489&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.2348&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|149}}1.2489&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.2348&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0823740
|align=right|{{Coord|39.361015|-104.606172|format=dms}}
|-
|[[Empire, Colorado|Empire]]
|[http://www.empirecoloradogov.com/ Town of Empire] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161005012514/http://www.empirecoloradogov.com/ |date=2016-10-05 }}
|{{Tri1|1882-04-12|April 12, 1882}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کلئیر کریک کاؤنٹی، کولوراڈو|Clear Creek County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Empire.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041531/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Empire.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|218}}
|{{Change|invert=on|283|282}}
|align=right|{{ntsh|126}}1128&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;436&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|245}}0.2446&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6335&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|106}}0.0022&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0058&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|244}}0.2468&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6393&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0824620
|align=right|{{Coord|39.759710|-105.682813|format=dms}}
|-
|[[اینگلووڈ، کولوراڈو|Englewood]]
|[http://www.ci.englewood.co.us/ City of Englewood] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080111060613/http://www.ci.englewood.co.us/ |date=2008-01-11 }}
|{{Tri1|1903-05-09|May 9, 1903}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو|Arapahoe County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Englewood.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041659/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Englewood.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|23}}
|{{Change|invert=on|32480|30255}}
|align=right|{{ntsh|6}}4810&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1857&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|63}}6.5515&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;16.9684&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|41}}0.0878&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2274&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|62}}6.6393&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.1958&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0824785
|align=right|{{Coord|39.646505|-104.994001|format=dms}}
|-
|[[ایری، کولوراڈو|Erie]]
|[http://www.erieco.gov/index.cfm Town of Erie] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090323033446/http://www.erieco.gov/index.cfm |date=2009-03-23 }}
|{{Tri1|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Erie.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224459/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Erie.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|28}}
|{{Change|invert=on|20493|18135}}
|align=right|{{ntsh|123}}1142&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;441&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|25}}17.2659&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;44.7185&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|31}}0.1263&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3271&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|25}}17.3922&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;45.0457&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0824950
|align=right|{{Coord|40.040351|-105.039365|format=dms}}
|-
|[[Estes Park, Colorado|Estes Park]]
|[http://www.estesnet.com/ Town of Estes Park]
|{{Tri1|1917-04-17|April 17, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Estes%20Park.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022958/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Estes%20Park.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|66}}
|{{Change|invert=on|6165|5858}}
|align=right|{{ntsh|156}}908&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;351&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|61}}6.6998&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.3525&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|42}}0.0864&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2238&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|61}}6.7863&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.5764&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0825115
|align=right|{{Coord|40.377117|-105.525514|format=dms}}
|-
|[[ایونز، کولوراڈو|Evans]]
|[http://www.cityofevans.org/ City of Evans]
|{{Tri1|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Evans.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043213/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Evans.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|29}}
|{{Change|invert=on|20473|18537}}
|align=right|{{ntsh|48}}1964&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;758&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|40}}10.1524&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;26.2946&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|18}}0.3438&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8906&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|40}}10.4962&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;27.1851&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0825280
|align=right|{{Coord|40.350168|-104.748388|format=dms}}
|-
|[[فیئرپلے، کولوراڈو|Fairplay]]
|[http://fairplayco.us/ Town of Fairplay]
|{{Tri1|1872-11-15|November 15, 1872}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پارک کاؤنٹی، کولوراڈو|Park County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fairplay.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042218/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fairplay.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|175}}
|{{Change|invert=on|679|679}}
|align=right|{{ntsh|198}}587&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;227&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|152}}1.1445&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.9642&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|88}}0.0095&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0247&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|152}}1.1540&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.9889&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0825610
|align=right|{{Coord|39.223780|-105.994005|format=dms}}
|-
|[[فیڈرل ہائٹس، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.federal-heights.co.us/ City of Federal Heights]
|{{Tri1|1940-05-19|May 19, 1940}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Federal%20Heights.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041829/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Federal%20Heights.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|42}}
|{{Change|invert=on|12178|11467}}
|align=right|{{ntsh|4}}6742&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2603&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|127}}1.7759&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.5995&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|108}}0.0021&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0055&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|129}}1.7780&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.6049&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0826270
|align=right|{{Coord|39.864590|-105.016341|format=dms}}
|-
|[[Firestone, Colorado|Firestone]]
|[http://www.ci.firestone.co.us/ Town of Firestone] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150319115536/http://www.ci.firestone.co.us/ |date=2015-03-19 }}
|{{Tri1|1908-10-08|October 8, 1908}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Firestone.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151146/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Firestone.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|43}}
|{{Change|invert=on|11537|10147}}
|align=right|{{ntsh|147}}979&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;378&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|36}}11.4095&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;29.5504&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|26}}0.1784&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4622&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|36}}11.5879&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;30.0126&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0826600
|align=right|{{Coord|40.149261|-104.961932|format=dms}}
|-
|[[Flagler, Colorado|Flagler]]
|[http://www.flaglercolorado.com/ Town of Flagler]
|{{Tri1|1916-11-02|November 2, 1916}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کٹ کارسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Flagler.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083347/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Flagler.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|189}}
|{{Change|invert=on|561|561}}
|align=right|{{ntsh|219}}444&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;171&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|146}}1.2768&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.3070&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|146}}1.2768&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.3070&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0826765
|align=right|{{Coord|39.295491|-103.076707|format=dms}}
|-
|[[Fleming, Colorado|Fleming]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=99 Town of Fleming]
|{{Tri1|1917-05-05|May 5, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لوگن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fleming.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151126/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fleming.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|207}}
|{{Change|invert=on|399|408}}
|align=right|{{ntsh|175}}768&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;297&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|204}}0.5205&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3482&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|204}}0.5205&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3482&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0826875
|align=right|{{Coord|40.681771|-102.839443|format=dms}}
|-
|[[فلورنس، کولوراڈو]]
|[http://www.florenceco.govoffice2.com/ City of Florence] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130401041006/http://www.florenceco.govoffice2.com/ |date=2013-04-01 }}
|{{Tri1|1887-09-13|September 13, 1887}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[فریمونٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Fremont County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Florence.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003418/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Florence.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|88}}
|{{Change|invert=on|3852|3881}}
|align=right|{{ntsh|153}}923&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;356&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|79}}4.1695&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.7990&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|102}}0.0037&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0097&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|79}}4.1732&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.8087&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0827040
|align=right|{{Coord|38.379826|-105.098107|format=dms}}
|-
|[[فورٹ کولنز، کولوراڈو]]
|[http://www.fcgov.com/ City of Fort Collins]
|{{Tri1|1883-02-12|February 12, 1883}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Collins.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002325/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Collins.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|4}}
|{{Change|invert=on|156480|143986}}
|align=right|{{ntsh|21}}2784&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1075&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|4}}54.6183&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;141.4607&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|5}}1.2242&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.1707&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|4}}55.8425&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;144.6314&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0827425
|align=right|{{Coord|40.548216|-105.064833|format=dms}}
|-
|[[Fort Lupton, Colorado|Fort Lupton]]
|[http://www.fortlupton.org/ City of Fort Lupton]
|{{Tri1|1890-01-15|January 15, 1890}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Lupton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041815/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Lupton.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|54}}
|{{Change|invert=on|7783|7377}}
|align=right|{{ntsh|146}}997&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;385&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|53}}7.7156&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.9833&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|62}}0.0373&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0965&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|55}}7.7529&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;20.0799&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0827700
|align=right|{{Coord|40.081503|-104.798544|format=dms}}
|-
|[[فورٹ مورگن، کولوراڈو]]
|[http://www.cityoffortmorgan.com/ City of Fort Morgan]
|{{Tri1|1887-06-15|June 15, 1887}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[مورگن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Morgan.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042210/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Morgan.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|44}}
|{{Change|invert=on|11329|11315}}
|align=right|{{ntsh|24}}2591&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1000&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|77}}4.4027&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;11.4030&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|51}}0.0689&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1785&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|77}}4.4716&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;11.5815&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0827810
|align=right|{{Coord|40.256029|-103.791319|format=dms}}
|-
|[[فاؤنٹین، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.fountain.co.us/ City of Fountain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517092747/http://www.ci.fountain.co.us/ |date=2012-05-17 }}
|{{Tri1|1903-04-23|April 23, 1903}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو|El Paso County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fountain.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041422/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fountain.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|25}}
|{{Change|invert=on|27631|25846}}
|align=right|{{ntsh|129}}1113&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;430&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|20}}24.5017&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;63.4592&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|63}}0.0361&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0935&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|21}}24.5378&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;63.5527&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0827865
|align=right|{{Coord|38.699580|-104.699758|format=dms}}
|-
|[[Fowler, Colorado|Fowler]]
|[http://www.fowlercolorado.com/ Town of Fowler]
|{{Tri1|1900-08-25|August 25, 1900}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[اوٹیرو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fowler.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041617/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fowler.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|138}}
|{{Change|invert=on|1155|1182}}
|align=right|{{ntsh|36}}2233&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;862&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|203}}0.5236&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3560&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|203}}0.5236&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3560&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0827975
|align=right|{{Coord|38.129631|-104.025673|format=dms}}
|-
|[[Foxfield, Colorado|Foxfield]]
|[http://www.foxfieldco.us/ Town of Foxfield]
|{{Tri1|1994-12-15|December 15, 1994}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو|Arapahoe County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Foxfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041844/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Foxfield.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|168}}
|{{Change|invert=on|741|685}}
|align=right|{{ntsh|202}}573&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;221&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|145}}1.2775&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.3087&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|145}}1.2775&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.3087&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0828105
|align=right|{{Coord|39.588405|-104.785823|format=dms}}
|-
|[[Fraser, Colorado|Fraser]]
|[http://www.frasercolorado.com/ Town of Fraser]
|{{Tri1|1953-06-15|June 15, 1953}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[گرینڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fraser.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221742/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fraser.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|137}}
|{{Change|invert=on|1165|1224}}
|align=right|{{ntsh|235}}329&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;127&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|87}}3.5064&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.0815&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|98}}0.0050&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0129&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|87}}3.5114&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.0944&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0828305
|align=right|{{Coord|39.923324|-105.805286|format=dms}}
|-
|[[فریڈرک، کولوراڈو|Frederick]]
|[http://www.frederickco.gov/ Town of Frederick]
|{{Tri1|1908-09-09|September 9, 1908}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frederick.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224122/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frederick.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|45}}
|{{Change|invert=on|10927|8679}}
|align=right|{{ntsh|183}}733&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;283&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|28}}13.9101&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;36.0270&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|29}}0.1333&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3453&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|28}}14.0434&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;36.3723&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0828360
|align=right|{{Coord|40.109362|-104.965251|format=dms}}
|-
|[[فریسکو، کولوراڈو]]
|[http://www.townoffrisco.com/ Town of Frisco]
|{{Tri1|1880-12-03|December 3, 1880}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[سمٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frisco.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083404/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frisco.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|93}}
|{{Change|invert=on|2914|2683}}
|align=right|{{ntsh|74}}1674&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;646&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|129}}1.6851&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.3645&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|35}}0.1022&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2648&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|127}}1.7874&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.6293&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0828690
|align=right|{{Coord|39.578482|-106.090973|format=dms}}
|-
|[[Fruita, Colorado|Fruita]]
|[http://www.fruita.org/cityhome.htm City of Fruita]
|{{Tri1|1894-04-18|April 18, 1894}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[میسا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fruita.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002055/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fruita.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|40}}
|{{Change|invert=on|12761|12646}}
|align=right|{{ntsh|76}}1669&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;644&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|55}}7.6236&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.7450&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|24}}0.1859&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4814&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|54}}7.8094&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;20.2264&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0828745
|align=right|{{Coord|39.153960|-108.728196|format=dms}}
|-
|[[گارڈن سٹی، کولوراڈو]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=23 Town of Garden City]
|{{Tri1|1936-09-14|September 14, 1936}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Garden%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222238/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Garden%20City.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|223}}
|{{Change|invert=on|264|234}}
|align=right|{{ntsh|31}}2321&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;896&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|266}}0.1129&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2924&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|266}}0.1129&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2924&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0829185
|align=right|{{Coord|40.394591|-104.689494|format=dms}}
|-
|[[Genoa, Colorado|Genoa]]
|[http://www.genoacolorado.com/ Town of Genoa]
|{{Tri1|1905-07-27|July 27, 1905}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لنکن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Genoa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041557/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Genoa.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|245}}
|{{Change|invert=on|140|139}}
|align=right|{{ntsh|228}}386&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;149&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|224}}0.3576&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9262&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|224}}0.3576&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9262&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0829680
|align=right|{{Coord|39.278330|-103.498786|format=dms}}
|-
|[[جارج ٹاؤن، کولوراڈو]]
|[http://www.town.georgetown.co.us/ Town of Georgetown] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120531032750/http://www.town.georgetown.co.us/ |date=2012-05-31 }}
|{{Tri1|1868-01-10|January 10, 1868}}
|[[#Territorial charter municipality|territorial charter municipality]]
|[[کلئیر کریک کاؤنٹی، کولوراڈو|Clear Creek County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Georgetown.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221101/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Georgetown.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|142}}
|{{Change|invert=on|1038|1034}}
|align=right|{{ntsh|137}}1061&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;410&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|162}}0.9689&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.5094&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|36}}0.1013&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2624&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|157}}1.0702&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7718&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0829735
|align=right|{{Coord|39.721298|-105.694029|format=dms}}
|-
|[[Gilcrest, Colorado|Gilcrest]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=104 Town of Gilcrest] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20010415211634/http://cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=104 |date=2001-04-15 }}
|{{Tri1|1912-03-18|March 18, 1912}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gilcrest.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042054/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gilcrest.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|140}}
|{{Change|invert=on|1080|1034}}
|align=right|{{ntsh|101}}1323&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;511&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|178}}0.8110&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1004&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|179}}0.8110&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1004&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0829955
|align=right|{{Coord|40.284156|-104.782024|format=dms}}
|-
|[[Glendale, Colorado|Glendale]]
|[http://www.glendale.co.us/ City of Glendale]
|{{Tri1|1952-05-19|May 19, 1952}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو|Arapahoe County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glendale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041925/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glendale.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|77}}
|{{Change|invert=on|5115|4184}}
|align=right|{{ntsh|2}}7821&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3020&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|197}}0.5769&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4943&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|107}}0.0022&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0057&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|197}}0.5792&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.5000&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0830340
|align=right|{{Coord|39.702917|-104.936069|format=dms}}
|-
|[[گلینووڈ سپرنگز، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.glenwood-springs.co.us/ City of Glenwood Springs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160728090112/http://www.ci.glenwood-springs.co.us/ |date=2016-07-28 }}
|{{Tri1|1885-09-04|September 4, 1885}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گارفیلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glenwood%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083431/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glenwood%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|47}}
|{{Change|invert=on|9840|9614}}
|align=right|{{ntsh|65}}1731&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;668&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|69}}5.6828&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;14.7184&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|90}}0.0089&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0231&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|69}}5.6917&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;14.7415&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0830780
|align=right|{{Coord|39.550626|-107.324308|format=dms}}
|-
|[[گولڈن، کولوراڈو]]
|[http://ci.golden.co.us/ City of Golden]
|{{Tri1|1871-01-02|January 2, 1871}}&lt;ref name=Golden_City&gt;[[گولڈن، کولوراڈو]] was incorporated in 1871 as [[گولڈن، کولوراڈو]].&lt;/ref&gt;
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Golden.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304053854/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Golden.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|30}}
|{{Change|invert=on|20201|18867}}
|align=right|{{ntsh|49}}1948&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;752&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|42}}9.9557&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;25.7852&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|38}}0.0968&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2507&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|42}}10.0525&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;26.0359&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0830835
|align=right|{{Coord|39.742483|-105.210561|format=dms}}
|-
|[[Granada, Colorado|Granada]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=281 Town of Granada]
|{{Tri1|1887-07-25|July 25, 1887}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پراورز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granada.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granada.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|196}}
|{{Change|invert=on|490|517}}
|align=right|{{ntsh|185}}710&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;274&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|188}}0.7053&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8268&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|189}}0.7053&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8268&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0831550
|align=right|{{Coord|38.062975|-102.311707|format=dms}}
|-
|[[Granby, Colorado|Granby]]
|[http://www.townofgranby.com/ Town of Granby]
|{{Tri1|1905-12-11|December 11, 1905}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[گرینڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granby.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023003/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granby.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|117}}
|{{Change|invert=on|1808|1864}}
|align=right|{{ntsh|259}}138&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;53&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|31}}12.9832&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;33.6263&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|32}}12.9832&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;33.6263&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0831605
|align=right|{{Coord|40.036989|-105.900174|format=dms}}
|-
|[[گرینڈ جنکشن، کولوراڈو]]
|[http://www.gjcity.org/ City of Grand Junction]
|{{Tri1|1882-07-22|July 22, 1882}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[میسا کاؤنٹی، کولوراڈو|Mesa County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Junction.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042023/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Junction.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|16}}
|{{Change|invert=on|60210|58566}}
|align=right|{{ntsh|86}}1535&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;593&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|8}}38.9379&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;100.8486&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|17}}0.3545&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9181&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|8}}39.2924&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;101.7667&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0831660
|align=right|{{Coord|39.089062|-108.567452|format=dms}}
|-
|[[Grand Lake, Colorado|Grand Lake]]
|[http://www.townofgrandlake.com/ Town of Grand Lake]
|{{Tri1|1944-06-23|June 23, 1944}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[گرینڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Lake.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235326/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Lake.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|200}}
|{{Change|invert=on|466|471}}
|align=right|{{ntsh|220}}435&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;168&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|159}}1.0490&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7170&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|118}}0.0005&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0013&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|160}}1.0495&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7183&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0831715
|align=right|{{Coord|40.246652|-105.825629|format=dms}}
|-
|[[گریلی، کولوراڈو]]
|[http://greeleygov.com/ City of Greeley]
|{{Tri1|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greeley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234208/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greeley.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|12}}
|{{Change|invert=on|98596|92889}}
|align=right|{{ntsh|43}}2049&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;791&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|6}}47.1215&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;122.0442&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|33}}0.1225&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3172&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|6}}47.2440&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;122.3614&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0832155
|align=right|{{Coord|40.414034|-104.771043|format=dms}}
|-
|[[Green Mountain Falls, Colorado|Green Mountain Falls]]
|[http://www.greenmountainfalls.org/towninfo.htm Town of Green Mountain Falls] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200204130005/http://www.greenmountainfalls.org/towninfo.htm |date=2020-02-04 }}
|{{Tri1|1880-08-19|August 19, 1880}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو|El Paso County]]&lt;br/&gt;[[ٹیلر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Green%20Mountain%20Falls.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810175629/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/GREEN%20MOUNTAIN%20FALLS.pdf |date=2018-08-10 }}
|align=center|{{Number table sorting|176}}
|{{Change|invert=on|676|640}}
|align=right|{{ntsh|193}}627&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;242&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|158}}1.0673&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7642&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|113}}0.0016&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0041&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|159}}1.0688&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7683&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0832650
|align=right|{{Coord|38.934954|-105.019713|format=dms}}
|-
|[[گرینووڈ گاؤں، کولوراڈو]]
|[http://www.greenwoodvillage.com/ City of Greenwood Village]
|{{Tri1|1950-09-19|September 19, 1950}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو|Arapahoe County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greenwood%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083519/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greenwood%20Village.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|35}}
|{{Change|invert=on|15385|13925}}
|align=right|{{ntsh|59}}1775&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;685&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|49}}8.2539&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;21.3776&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|83}}0.0124&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0321&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|49}}8.2663&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;21.4097&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0833035
|align=right|{{Coord|39.615934|-104.911688|format=dms}}
|-
|[[Grover, Colorado|Grover]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=290 Town of Grover]
|{{Tri1|1916-10-06|October 6, 1916}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grover.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221312/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grover.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|243}}
|{{Change|invert=on|145|137}}
|align=right|{{ntsh|250}}233&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;90&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|194}}0.5954&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.5422&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|194}}0.5954&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.5422&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0833310
|align=right|{{Coord|40.869111|-104.225932|format=dms}}
|-
|[[گینیسن، کولوراڈو]]
|[http://www.cityofgunnison-co.gov/ City of Gunnison] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312101449/http://www.cityofgunnison-co.gov/ |date=2016-03-12 }}
|{{Tri1|1880-03-01|March 1, 1880}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گینیسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gunnison.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221700/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gunnison.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|68}}
|{{Change|invert=on|5973|5854}}
|align=right|{{ntsh|91}}1413&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;545&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|80}}4.1570&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.7667&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|80}}4.1570&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.7667&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0833640
|align=right|{{Coord|38.545479|-106.922551|format=dms}}
|-
|[[Gypsum, Colorado|Gypsum]]
|[http://www.townofgypsum.com/ Town of Gypsum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160322005311/http://www.townofgypsum.com/ |date=2016-03-22 }}
|{{Tri1|1911-11-25|November 25, 1911}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایگل کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gypsum.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225216/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gypsum.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|60}}
|{{Change|invert=on|6797|6477}}
|align=right|{{ntsh|173}}771&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;298&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|48}}8.6514&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;22.4069&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|44}}0.0850&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2200&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|48}}8.7363&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;22.6270&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0833695
|align=right|{{Coord|39.639971|-106.911471|format=dms}}
|-
|[[Hartman, Colorado|Hartman]]
|[http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_prowers.html Town of Hartman] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090921145613/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_prowers.html |date=2009-09-21 }}
|{{Tri1|1910-05-14|May 14, 1910}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پراورز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hartman.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hartman.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|260}}
|{{Change|invert=on|73|81}}
|align=right|{{ntsh|242}}275&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;106&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|235}}0.2725&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7059&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|235}}0.2725&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7059&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0834520
|align=right|{{Coord|38.121118|-102.221652|format=dms}}
|-
|[[Haswell, Colorado|Haswell]]
|[http://www.kcedfonline.org/haswell.htm Town of Haswell]
|{{Tri1|1920-09-02|September 2, 1920}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کآئیووا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haswell.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041656/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haswell.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|261}}
|{{Change|invert=on|68|68}}
|align=right|{{ntsh|266}}81&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;31&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|172}}0.8520&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2067&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|172}}0.8520&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2067&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0834740
|align=right|{{Coord|38.452451|-103.164896|format=dms}}
|-
|[[Haxtun, Colorado|Haxtun]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=110 Town of Haxtun]
|{{Tri1|1909-07-30|July 30, 1909}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[فلپس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haxtun.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223234/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haxtun.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|150}}
|{{Change|invert=on|933|946}}
|align=right|{{ntsh|67}}1728&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;667&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|201}}0.5375&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3920&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|201}}0.5375&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3920&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0834960
|align=right|{{Coord|40.641520|-102.629539|format=dms}}
|-
|[[Hayden, Colorado|Hayden]]
|[http://www.townofhayden.org/ Town of Hayden] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903130229/http://www.townofhayden.org/ |date=2014-09-03 }}
|{{Tri1|1906-05-05|May 5, 1906}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[راوٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hayden.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083436/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hayden.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|116}}
|{{Change|invert=on|1837|1810}}
|align=right|{{ntsh|195}}599&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;231&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|99}}3.0047&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.7821&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|99}}3.0047&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.7821&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0835070
|align=right|{{Coord|40.485241|-107.242311|format=dms}}
|-
|[[Hillrose, Colorado|Hillrose]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=112 Town of Hillrose]
|{{Tri1|1919-05-20|May 20, 1919}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مورگن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hillrose.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023008/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hillrose.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|229}}
|{{Change|invert=on|250|264}}
|align=right|{{ntsh|109}}1290&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;498&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|255}}0.1939&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5021&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|256}}0.1939&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5021&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0836610
|align=right|{{Coord|40.324654|-103.522175|format=dms}}
|-
|[[ہالی، کولوراڈو]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=113 Town of Holly]
|{{Tri1|1903-09-04|September 4, 1903}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پراورز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holly.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023014/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holly.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|164}}
|{{Change|invert=on|766|802}}
|align=right|{{ntsh|135}}1075&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;415&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|185}}0.7252&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8784&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|115}}0.0010&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0026&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|186}}0.7263&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8810&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0837215
|align=right|{{Coord|38.055639|-102.124589|format=dms}}
|-
|[[Holyoke, Colorado|Holyoke]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=114 City of Holyoke]
|{{Tri1|1888-05-31|May 31, 1888}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[فلپس کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holyoke.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041942/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holyoke.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|108}}
|{{Change|invert=on|2263|2313}}
|align=right|{{ntsh|150}}957&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;369&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|111}}2.3657&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.1272&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|94}}0.0070&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0180&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|112}}2.3727&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.1452&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0837270
|align=right|{{Coord|40.582094|-102.298414|format=dms}}
|-
|[[Hooper, Colorado|Hooper]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=254 Town of Hooper]
|{{Tri1|1898-05-20|May 20, 1898}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[الاموسا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hooper.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041722/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hooper.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|257}}
|{{Change|invert=on|103|103}}
|align=right|{{ntsh|226}}401&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;155&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|241}}0.2520&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6527&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|241}}0.2520&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6527&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0837380
|align=right|{{Coord|37.745976|-105.877735|format=dms}}
|-
|[[Hot Sulphur Springs, Colorado|Hot Sulphur Springs]]
|[http://www.HotSulphurSpringsCO.com Town of Hot Sulphur Springs]
|{{Tri1|1903-04-01|April 1, 1903}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[گرینڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Grand County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hot%20Sulphur%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303230119/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hot%20Sulphur%20Springs.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|178}}
|{{Change|invert=on|656|663}}
|align=right|{{ntsh|161}}842&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;325&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|182}}0.7592&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.9664&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|183}}0.7592&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.9664&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0837600
|align=right|{{Coord|40.074834|-106.102486|format=dms}}
|-
|[[Hotchkiss, Colorado|Hotchkiss]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=116 Town of Hotchkiss]
|{{Tri1|1901-03-14|March 14, 1901}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ڈیلٹا کاؤنٹی، کولوراڈو|Delta County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hotchkiss.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041627/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hotchkiss.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|152}}
|{{Change|invert=on|907|944}}
|align=right|{{ntsh|145}}1007&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;389&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|166}}0.9125&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.3635&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|166}}0.9125&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.3635&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0837545
|align=right|{{Coord|38.799065|-107.713633|format=dms}}
|-
|[[Hudson, Colorado|Hudson]]
|[http://www.hudsoncolorado.org/ Town of Hudson]
|{{Tri1|1914-04-02|April 2, 1914}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hudson.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041645/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hudson.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|101}}
|{{Change|invert=on|2569|2356}}
|align=right|{{ntsh|212}}502&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;194&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|74}}4.7874&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.3994&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|75}}0.0200&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0519&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|74}}4.8075&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.4513&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0837820
|align=right|{{Coord|40.078388|-104.641005|format=dms}}
|-
|[[Hugo, Colorado|Hugo]]
|[http://www.cityofhugoco.org/ Town of Hugo]
|{{Tri1|1909-06-21|June 21, 1909}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لنکن کاؤنٹی، کولوراڈو|Lincoln County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hugo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222536/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hugo.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|169}}
|{{Change|invert=on|731|730}}
|align=right|{{ntsh|174}}769&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;297&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|163}}0.9390&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.4319&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|163}}0.9390&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.4319&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0837875
|align=right|{{Coord|39.135962|-103.473373|format=dms}}
|-
|[[Idaho Springs, Colorado|Idaho Springs]]
|[http://www.idahospringsco.com/ City of Idaho Springs]
|{{Tri1|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[کلئیر کریک کاؤنٹی، کولوراڈو|Clear Creek County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Idaho%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041824/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Idaho%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|120}}
|{{Change|invert=on|1710|1717}}
|align=right|{{ntsh|170}}795&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;307&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|119}}2.1198&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.4902&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|64}}0.0334&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0864&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|120}}2.1532&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.5767&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0838370
|align=right|{{Coord|39.748923|-105.504759|format=dms}}
|-
|[[Ignacio, Colorado|Ignacio]]
|[http://www.townofignacio.com/ Town of Ignacio] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111227061226/http://www.townofignacio.com/ |date=2011-12-27 }}
|{{Tri1|1913-07-07|July 7, 1913}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لا پلاٹا کاؤنٹی، کولوراڈو|La Plata County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ignacio.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234547/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ignacio.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|171}}
|{{Change|invert=on|721|697}}
|align=right|{{ntsh|71}}1709&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;660&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|212}}0.4155&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0762&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|212}}0.4155&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0762&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0838535
|align=right|{{Coord|37.117729|-107.637460|format=dms}}
|-
|[[Iliff, Colorado|Iliff]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_logan.html Town of Iliff]
|{{Tri1|1906-02-20|February 20, 1906}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لوگن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Iliff.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023019/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Iliff.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|225}}
|{{Change|invert=on|258|266}}
|align=right|{{ntsh|141}}1018&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;393&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|240}}0.2524&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6537&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|240}}0.2524&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6537&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0838590
|align=right|{{Coord|40.758333|-103.066128|format=dms}}
|-
|[[جیمز ٹاون، کولوراڈو]]
|[http://www.colorado.com/Jamestown.aspx Town of Jamestown]
|{{Tri1|1883-06-22|June 22, 1883}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Jamestown.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225452/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Jamestown.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|224}}
|{{Change|invert=on|262|274}}
|align=right|{{ntsh|217}}454&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;175&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|193}}0.6236&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.6151&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|120}}0.0004&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0010&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|193}}0.6240&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.6161&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0839195
|align=right|{{Coord|40.117078|-105.389048|format=dms}}
|-
|[[Johnstown, Colorado|Johnstown]]
|[http://www.townofjohnstown.com/ Town of Johnstown] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160327142757/http://www.townofjohnstown.com/ |date=2016-03-27 }}
|{{Tri1|1907-05-13|May 13, 1907}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Johnstown.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023023/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Johnstown.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{Number table sorting|38}}
|{{Change|invert=on|13306|9887}}
|align=right|{{ntsh|158}}876&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;338&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|29}}13.8030&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;35.7496&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|43}}0.0853&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2209&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|29}}13.8883&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;35.9705&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0839855
|align=right|{{Coord|40.389789|-104.969443|format=dms}}
|-
|[[Julesburg, Colorado|Julesburg]]
|[http://www.townofjulesburg.com/ Town of Julesburg]
|{{Tri1|1886-11-18|November 18, 1886}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سیڈجویک کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Julesburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222231/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Julesburg.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{Number table sorting|134}}
|{{Change|invert=on|1211|1225}}
|align=right|{{ntsh|165}}821&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;317&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|136}}1.4839&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.8432&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|137}}1.4839&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.8432&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0839965
|align=right|{{Coord|40.984988|-102.262580|format=dms}}
|-
|[[Keenesburg, Colorado|Keenesburg]]
|[http://www.keenesburgco.org/whatsnewin.html Town of Keenesburg] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071222094252/http://www.keenesburgco.org/whatsnewin.html |date=2007-12-22 }}
|{{Tri1|1919-06-04|June 4, 1919}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Keenesburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225319/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Keenesburg.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|135}}
|{{Change|invert=on|1191|1127}}
|align=right|{{ntsh|207}}529&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;204&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|114}}2.2341&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.7862&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|68}}0.0279&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0724&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|116}}2.2620&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.8586&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0840185
|align=right|{{coord|40.112932|-104.489163|format=dms}}
|-
|[[Kersey, Colorado|Kersey]]
|[http://www.townofkersey.com/ Town of Kersey] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160326190152/http://www.townofkersey.com/ |date=2016-03-26 }}
|{{Tri1|1908-12-03|December 3, 1908}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kersey.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041824/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kersey.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|124}}
|{{Change|invert=on|1560|1454}}
|align=right|{{ntsh|111}}1266&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;489&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|151}}1.2082&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.1291&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|151}}1.2082&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.1291&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0840515
|align=right|{{coord|40.387430|-104.565866|format=dms}}
|-
|[[Kim, Colorado|Kim]]
|[http://www.colorado.com/Kim.aspx Town of Kim]
|{{Tri1|1910-99-99|1910}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لاس انیماس کاؤنٹی، کولوراڈو|Las Animas County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kim.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kim.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|262}}
|{{Change|invert=on|67|74}}
|align=right|{{ntsh|253}}182&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;70&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|220}}0.3787&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9809&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|220}}0.3787&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9809&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0840570
|align=right|{{coord|37.247062|-103.353411|format=dms}}
|-
|[[Kiowa, Colorado|Kiowa]]
|[http://www.townofkiowa.com/ Town of Kiowa]
|{{Tri1|1912-12-30|December 30, 1912}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایلبرٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Elbert County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kiowa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224134/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kiowa.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|167}}
|{{change|invert=on|742|723}}
|align=right|{{ntsh|164}}824&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;318&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|168}}0.8845&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2908&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|109}}0.0021&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0054&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|168}}0.8866&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2963&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0840790
|align=right|{{coord|39.343530|-104.457176|format=dms}}
|-
|[[Kit Carson, Colorado|Kit Carson]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=294 Town of Kit Carson]
|{{sort|1931-07-13|July 13, 1931}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[شاین کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kit%20Carson.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221020/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kit%20Carson.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|234}}
|{{change|invert=on|235|233}}
|align=right|{{ntsh|224}}407&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;157&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|196}}0.5841&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.5128&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|196}}0.5841&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.5128&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0841010
|align=right|{{coord|38.762823|-102.795366|format=dms}}
|-
|[[Kremmling, Colorado|Kremmling]]
|[http://www.townofkremmling.org/ Town of Kremmling]
|{{sort|1904-05-14|May 14, 1904}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[گرینڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Grand County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kremmling.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304040047/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kremmling.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|129}}
|{{change|invert=on|1404|1444}}
|align=right|{{ntsh|139}}1051&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;406&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|144}}1.3231&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.4269&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|144}}1.3231&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.4269&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0841560
|align=right|{{coord|40.056543|-106.378160|format=dms}}
|-
|[[La Jara, Colorado|La Jara]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=298 Town of La Jara]
|{{sort|1910-11-11|November 11, 1910}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کنیہوز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Jara.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225745/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Jara.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|160}}
|{{change|invert=on|817|818}}
|align=right|{{ntsh|42}}2071&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;800&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|216}}0.3955&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0244&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|216}}0.3955&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0244&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0842055
|align=right|{{coord|37.273562|-105.959821|format=dms}}
|-
|[[لا جنتا، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.la-junta.co.us/ City of La Junta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050612074142/http://www.ci.la-junta.co.us/ |date=2005-06-12 }}
|{{sort|1881-04-23|April 23, 1881}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[اوٹیرو کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Junta.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150830/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Junta.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{nts|58}}
|{{change|invert=on|6964|7077}}
|align=right|{{ntsh|29}}2347&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;906&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|98}}3.0159&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.8112&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|96}}0.0059&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0152&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|98}}3.0218&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.8265&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0842110
|align=right|{{coord|37.979414|-103.547336|format=dms}}
|-
|[[La Veta, Colorado|La Veta]]
|[http://www.townoflaveta-co.gov/ Town of La Veta]
|{{sort|1886-06-16|June 16, 1886}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ہوئیرفانو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Veta.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023029/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Veta.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|166}}
|{{change|invert=on|758|800}}
|align=right|{{ntsh|203}}560&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;216&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|142}}1.3665&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.5392&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|142}}1.3665&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.5392&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0844100
|align=right|{{coord|37.508562|-105.008487|format=dms}}
|-
|[[لافائیٹ، کولوراڈو|Lafayette]]
|[http://www.cityoflafayette.com/ City of Lafayette]
|{{sort|1890-01-06|January 6, 1890}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lafayette.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041829/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lafayette.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|26}}
|{{change|invert=on|27081|24453}}
|align=right|{{ntsh|20}}2874&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1110&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|46}}9.3201&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.1389&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|23}}0.2028&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5253&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|46}}9.5229&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.6642&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0841835
|align=right|{{coord|39.995268|-105.099620|format=dms}}
|-
|[[لیک سٹی، کولوراڈو]]
|[http://www.townoflakecity.us/ Town of Lake City] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160818182003/http://www.townoflakecity.us/ |date=2016-08-18 }}
|{{sort|1884-09-19|September 19, 1884}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ہنزڈیل کاؤنٹی، کولوراڈو|Hinsdale County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lake%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041735/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lake%20City.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|210}}
|{{change|invert=on|378|408}}
|align=right|{{ntsh|214}}471&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;182&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|176}}0.8321&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1551&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|87}}0.0097&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|174}}0.8417&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1801&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0842330
|align=right|{{coord|38.030504|-107.310176|format=dms}}
|-
|[[Lakeside, Colorado|Lakeside]]&lt;ref name=Lakeside&gt;[[Lakeside, Colorado|Lakeside]] is served by the [[ڈینور, کولوراڈو]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_jefferson.html Town of Lakeside]
|{{sort|1907-11-25|November 25, 1907}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakeside.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043106/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakeside.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|271}}
|{{change|invert=on|8|8}}
|align=right|{{ntsh|269}}43&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;16&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|257}}0.1876&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4860&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|55}}0.0607&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1573&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|242}}0.2484&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6432&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0842495
|align=right|{{coord|39.779075|-105.057825|format=dms}}
|-
|[[لیک ووڈ، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.lakewood.co.us/ City of Lakewood]
|{{sort|1969-06-24|June 24, 1969}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakewood.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041710/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakewood.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|5}}
|{{change|invert=on|149643|142980}}
|align=right|{{ntsh|13}}3434&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1326&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|7}}42.8725&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;111.0391&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|6}}1.1800&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.0563&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|7}}44.0525&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;114.0954&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0843000
|align=right|{{coord|39.698942|-105.117551|format=dms}}
|-
|[[لامار، کولوراڈو|Lamar]]
|[http://www.ci.lamar.co.us/ City of Lamar]
|{{sort|1886-12-05|December 5, 1886}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[پراورز کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lamar.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180215023615/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lamar.pdf |date=2018-02-15 }}
|align=center|{{nts|55}}
|{{change|invert=on|7608|7804}}
|align=right|{{ntsh|85}}1546&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;597&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|71}}5.0305&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;13.0288&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|121}}0.0002&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0006&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|71}}5.0307&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;13.0294&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0843110
|align=right|{{coord|38.074729|-102.616682|format=dms}}
|-
|[[Larkspur, Colorado|Larkspur]]
|[http://www.townoflarkspur.org/ Town of Larkspur]
|{{sort|1979-99-99|1979}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ڈگلس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Larkspur.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303232457/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Larkspur.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|236}}
|{{change|invert=on|198|183}}
|align=right|{{ntsh|261}}124&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;48&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|134}}1.5609&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.0426&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|134}}1.5609&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.0426&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0843550
|align=right|{{coord|39.229776|-104.885758|format=dms}}
|-
|[[Las Animas, Colorado|Las Animas]]
|[http://bentcounty.org/las-animas-about/ City of Las Animas] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110502071348/http://bentcounty.org/las-animas-about/ |date=2011-05-02 }}
|{{sort|1886-05-15|May 15, 1886}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[بینٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Bent County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Las%20Animas.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041726/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Las%20Animas.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|110}}
|{{change|invert=on|2198|2410}}
|align=right|{{ntsh|93}}1390&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;537&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|131}}1.6200&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.1957&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|58}}0.0459&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1188&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|133}}1.6658&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.3145&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0843660
|align=right|{{coord|38.069668|-103.223229|format=dms}}
|-
|[[LaSalle, Colorado|LaSalle]]
|[http://www.lasalletown.com/ Town of LaSalle]
|{{sort|1910-99-99|1910}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/LaSalle.pdf map]
|align=center|{{nts|113}}
|{{change|invert=on|2047|1955}}
|align=right|{{ntsh|37}}2231&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;861&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|167}}0.9101&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.3572&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|167}}0.9101&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.3572&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0843605
|align=right|{{coord|40.348525|-104.705927|format=dms}}
|-
|[[لیڈویل، کولوراڈو|Leadville]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=275 City of Leadville]
|{{sort|1878-02-18|February 18, 1878}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[لیک کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Leadville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221051/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Leadville.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|99}}
|{{change|invert=on|2595|2602}}
|align=right|{{ntsh|30}}2339&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;903&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|154}}1.1029&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.8565&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|154}}1.1029&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.8565&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0844320
|align=right|{{coord|39.246693|-106.293509|format=dms}}
|-
|[[Limon, Colorado|Limon]]
|[http://www.townoflimon.com/ Town of Limon]
|{{sort|1909-11-18|November 18, 1909}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لنکن کاؤنٹی، کولوراڈو|Lincoln County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Limon.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003752/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Limon.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|115}}
|{{change|invert=on|1887|1880}}
|align=right|{{ntsh|194}}609&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;235&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|97}}3.0516&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.9037&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|67}}0.0317&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0821&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|97}}3.0833&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.9858&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0844980
|align=right|{{coord|39.264844|-103.683757|format=dms}}
|-
|[[لٹلٹن، کولوراڈو|Littleton]]
|[http://www.littletongov.org/ City of Littleton]
|{{sort|1890-03-13|March 13, 1890}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو|Arapahoe County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;&lt;br/&gt;[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Jefferson County]]&lt;br/&gt;[[ڈگلس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Littleton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003618/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Littleton.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|20}}
|{{change|invert=on|44669|41737}}
|align=right|{{ntsh|12}}3476&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1342&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|32}}12.7355&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;32.9849&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|7}}1.1279&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.9212&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|30}}13.8634&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;35.9061&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0845255
|align=right|{{coord|39.590375|-105.020084|format=dms}}
|-
|[[Lochbuie, Colorado|Lochbuie]]
|[http://www.lochbuie.org/ Town of Lochbuie]
|{{sort|1974-05-99|May 1974}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو|Adams County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lochbuie.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233944/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lochbuie.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|75}}
|{{change|invert=on|5302|4726}}
|align=right|{{ntsh|92}}1396&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;539&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|85}}3.7191&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.6325&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|72}}0.0230&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0595&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|85}}3.7421&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.6920&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0845530
|align=right|{{coord|40.010496|-104.724484|format=dms}}
|-
|[[Log Lane Village, Colorado|Log Lane Village]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=239 Town of Log Lane Village]
|{{sort|1956-06-12|June 12, 1956}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مورگن کاؤنٹی، کولوراڈو|Morgan County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Log%20Lane%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083457/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Log%20Lane%20Village.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|156}}
|{{change|invert=on|872|873}}
|align=right|{{ntsh|18}}3173&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1225&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|234}}0.2739&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7093&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|234}}0.2739&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7093&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0845695
|align=right|{{coord|40.270230|-103.829382|format=dms}}
|-
|[[Lone Tree, Colorado|Lone Tree]]
|[http://www.cityoflonetree.com/ City of Lone Tree]
|{{sort|1995-11-99|November 1995}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ڈگلس کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lone%20Tree.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083510/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lone%20Tree.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|37}}
|{{change|invert=on|13545|10218}}
|align=right|{{ntsh|95}}1371&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;529&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|43}}9.6759&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;25.0604&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|43}}9.6759&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;25.0604&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0845955
|align=right|{{coord|39.530744|-104.871031|format=dms}}
|-
|[[لونگمونٹ، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.longmont.co.us/ City of Longmont] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110501122528/http://www.ci.longmont.co.us/ |date=2011-05-01 }}
|{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Longmont.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191019072747/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Longmont.pdf |date=2019-10-19 }}
|align=center|{{nts|13}}
|{{change|invert=on|90237|86270}}
|align=right|{{ntsh|15}}3299&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1274&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|18}}27.2550&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;70.5901&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|3}}1.4700&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.8074&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|17}}28.7250&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;74.3974&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0845970
|align=right|{{coord|40.169842|-105.099006|format=dms}}
|-
|[[لوئیزویل، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.louisville.co.us/ City of Louisville] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190616105028/http://www.ci.louisville.co.us/ |date=2019-06-16 }}
|{{sort|1882-06-03|June 3, 1882}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Louisville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041951/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Louisville.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|31}}
|{{change|invert=on|20112|18376}}
|align=right|{{ntsh|26}}2461&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;950&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|52}}7.9598&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;20.6158&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|34}}0.1140&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2952&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|52}}8.0738&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;20.9110&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0846355
|align=right|{{coord|39.969532|-105.143215|format=dms}}
|-
|[[لولینڈ، کولوراڈو]]
|[http://www.ci.loveland.co.us/ City of Loveland] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120514103507/http://www.ci.loveland.co.us/ |date=2012-05-14 }}
|{{sort|1881-04-30|April 30, 1881}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو|Larimer County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Loveland.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303232433/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Loveland.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|14}}
|{{change|invert=on|72651|66859}}
|align=right|{{ntsh|40}}2102&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;812&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|12}}33.9341&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;87.8889&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|4}}1.4678&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.8017&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|11}}35.4019&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;91.6906&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0846465
|align=right|{{coord|40.416905|-105.063111|format=dms}}
|-
|[[Lyons, Colorado|Lyons]]
|[http://www.townoflyons.com/ Town of Lyons]
|{{sort|1891-04-10|April 10, 1891}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lyons.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042041/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lyons.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|112}}
|{{change|invert=on|2108|2033}}
|align=right|{{ntsh|72}}1697&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;655&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|149}}1.2390&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.2090&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|78}}0.0163&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0423&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|148}}1.2554&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.2514&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0847070
|align=right|{{coord|40.223050|-105.268665|format=dms}}
|-
|[[Manassa, Colorado|Manassa]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=217 Town of Manassa]
|{{sort|1889-06-06|June 6, 1889}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کنیہوز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manassa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223513/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manassa.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|145}}
|{{change|invert=on|978|991}}
|align=right|{{ntsh|138}}1052&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;406&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|164}}0.9312&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.4118&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|164}}0.9312&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.4118&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0848060
|align=right|{{coord|37.173841|-105.937275|format=dms}}
|-
|[[Mancos, Colorado|Mancos]]
|[http://www.mancoscolorado.com/ Town of Mancos]
|{{sort|1894-11-30|November 30, 1894}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مونٹزوما کاؤنٹی، کولوراڈو|Montezuma County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mancos.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225927/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mancos.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|132}}
|{{change|invert=on|1377|1336}}
|align=right|{{ntsh|39}}2132&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;823&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|192}}0.6383&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.6532&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|192}}0.6383&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.6532&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0848115
|align=right|{{coord|37.346597|-108.293856|format=dms}}
|-
|[[Manitou Springs, Colorado|Manitou Springs]]
|[http://manitousprings-co.gov/ City of Manitou Springs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110225090800/http://manitousprings-co.gov/ |date=2011-02-25 }}
|{{sort|1888-01-25|January 25, 1888}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو|El Paso County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manitou%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043039/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manitou%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|74}}
|{{change|invert=on|5314|4992}}
|align=right|{{ntsh|77}}1662&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;642&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|93}}3.1565&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.1753&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|94}}3.1565&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.1753&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0848445
|align=right|{{coord|38.857602|-104.912429|format=dms}}
|-
|[[Manzanola, Colorado|Manzanola]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=245 Town of Manzanola]
|{{sort|1900-07-09|July 9, 1900}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[اوٹیرو کاؤنٹی، کولوراڈو|Otero County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manzanola.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041807/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manzanola.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|204}}
|{{change|invert=on|425|434}}
|align=right|{{ntsh|84}}1556&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;601&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|233}}0.2764&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7158&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|233}}0.2764&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7158&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0848500
|align=right|{{coord|38.108825|-103.866778|format=dms}}
|-
|[[Marble, Colorado|Marble]]
|[http://www.townofmarble.org/ Town of Marble] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120323161657/http://www.townofmarble.org/ |date=2012-03-23 }}
|{{sort|1899-99-99|1899}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[گینیسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Marble.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041402/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Marble.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|248}}
|{{change|invert=on|131|131}}
|align=right|{{ntsh|234}}330&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;127&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|217}}0.3945&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0218&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|217}}0.3945&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0218&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0848555
|align=right|{{coord|39.071817|-107.190467|format=dms}}
|-
|[[Mead, Colorado|Mead]]
|[http://mead-co.gov/ Town of Mead] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080213205920/http://mead-co.gov/ |date=2008-02-13 }}
|{{sort|1908-03-17|March 17, 1908}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mead.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045419/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mead.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|84}}
|{{change|invert=on|4104|3405}}
|align=right|{{ntsh|229}}369&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;142&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|39}}10.8107&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;27.9996&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|45}}0.0847&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2194&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|39}}10.8954&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;28.2191&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0849600
|align=right|{{coord|40.226983|-104.988312|format=dms}}
|-
|[[Meeker, Colorado|Meeker]]
|[http://www.townofmeeker.org/ Town of Meeker]
|{{sort|1885-11-10|November 10, 1885}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ریو بلانکو کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Meeker.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304040054/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Meeker.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|105}}
|{{change|invert=on|2429|2475}}
|align=right|{{ntsh|184}}711&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;275&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|88}}3.5052&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.0785&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|88}}3.5052&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.0785&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0849875
|align=right|{{coord|40.049800|-107.895355|format=dms}}
|-
|[[Merino, Colorado|Merino]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=289 Town of Merino]
|{{sort|1917-01-04|January 4, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لوگن کاؤنٹی، کولوراڈو|Logan County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Merino.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002145/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Merino.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|219}}
|{{change|invert=on|282|284}}
|align=right|{{ntsh|78}}1650&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;637&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|259}}0.1673&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4332&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|259}}0.1673&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4332&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0850040
|align=right|{{coord|40.484825|-103.353616|format=dms}}
|-
|[[Milliken, Colorado|Milliken]]
|[http://town.milliken.co.us/ Town of Milliken] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071224052759/http://town.milliken.co.us/ |date=2007-12-24 }}
|{{sort|1910-10-01|October 1, 1910}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Milliken.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224034/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Milliken.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|67}}
|{{change|invert=on|6091|5610}}
|align=right|{{ntsh|215}}471&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;182&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|33}}12.5898&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;32.6074&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|46}}0.0844&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2187&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|33}}12.6742&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;32.8261&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0850480
|align=right|{{coord|40.310502|-104.858384|format=dms}}
|-
|[[Minturn, Colorado|Minturn]]
|[http://www.minturn.org/ Town of Minturn]
|{{sort|1904-11-23|November 23, 1904}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایگل کاؤنٹی، کولوراڈو|Eagle County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Minturn.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043612/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Minturn.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|143}}
|{{change|invert=on|1035|1027}}
|align=right|{{ntsh|260}}134&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;52&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|54}}7.6599&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.8389&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|25}}0.1804&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4672&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|53}}7.8402&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;20.3061&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0850920
|align=right|{{coord|39.535508|-106.381727|format=dms}}
|-
|[[Moffat, Colorado|Moffat]]
|[http://www.moffatcolorado.org/index.html Town of Moffat] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090831090346/http://www.moffatcolorado.org/index.html |date=2009-08-31 }}
|{{sort|1911-04-20|April 20, 1911}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ساواچ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Moffat.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023035/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Moffat.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|252}}
|{{change|invert=on|116|116}}
|align=right|{{ntsh|265}}83&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;32&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|141}}1.4014&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.6296&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|141}}1.4014&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.6296&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0851250
|align=right|{{coord|38.001997|-105.905455|format=dms}}
|-
|[[Monte Vista, Colorado|Monte Vista]]
|[http://www.ci.monte-vista.co.us/ City of Monte Vista] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080124121400/http://www.ci.monte-vista.co.us/ |date=2008-01-24 }}
|{{sort|1886-09-27|September 27, 1886}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ریو گرینڈے کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monte%20Vista.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041938/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monte%20Vista.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|82}}
|{{change|invert=on|4311|4444}}
|align=right|{{ntsh|73}}1692&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;653&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|105}}2.5927&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.7150&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|76}}0.0179&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0465&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|106}}2.6106&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.7614&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0851635
|align=right|{{coord|37.578541|-106.150630|format=dms}}
|-
|[[Montezuma, Colorado|Montezuma]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_summit.html Town of Montezuma]
|{{sort|1882-99-99|1882}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سمٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Montezuma.pdf map]
|align=center|{{nts|262}}
|{{change|invert=on|67|65}}
|align=right|{{ntsh|163}}833&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;321&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|269}}0.0793&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2053&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|269}}0.0793&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2053&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0851690
|align=right|{{coord|39.581706|-105.868071|format=dms}}
|-
|[[مونٹروز، کولوراڈو|Montrose]]
|[http://www.cityofmontrose.org/ City of Montrose]
|{{sort|1882-05-01|May 1, 1882}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[مونٹروز کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Montrose.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304054332/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Montrose.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|32}}
|{{change|invert=on|19045|19132}}
|align=right|{{ntsh|134}}1080&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;417&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|24}}17.6085&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;45.6058&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|24}}17.6085&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;45.6058&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0851745
|align=right|{{coord|38.469173|-107.860682|format=dms}}
|-
|[[Monument, Colorado|Monument]]
|[http://www.townofmonument.net/ Town of Monument] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309125420/http://www.townofmonument.net/ |date=2016-03-09 }}
|{{sort|1881-05-14|May 14, 1881}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو|El Paso County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monument.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903145831/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monument.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{nts|65}}
|{{change|invert=on|6391|5530}}
|align=right|{{ntsh|160}}861&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;333&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|60}}6.7534&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.4913&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|57}}0.0497&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1288&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|60}}6.8031&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.6200&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0851800
|align=right|{{coord|39.074698|-104.843906|format=dms}}
|-
|[[Morrison, Colorado|Morrison]]
|[http://town.morrison.co.us/ Town of Morrison]
|{{sort|1906-01-29|January 29, 1906}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Jefferson County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Morrison.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304050250/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Morrison.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|203}}
|{{change|invert=on|431|428}}
|align=right|{{ntsh|252}}197&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;76&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|117}}2.1886&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.6683&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|103}}0.0035&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0089&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|118}}2.1920&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.6773&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0852075
|align=right|{{coord|39.625613|-105.207919|format=dms}}
|-
|[[Mount Crested Butte, Colorado|Mount Crested Butte]]&lt;ref name=Mount_Crested_Butte&gt;[[Mount Crested Butte, Colorado|Mount Crested Butte]] is served by the [[Crested Butte, Colorado|Crested Butte]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.mtcrestedbuttecolorado.us/ Town of Mount Crested Butte]
|{{sort|1973-99-99|1973}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گینیسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Gunnison County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mount%20Crested%20Butte.pdf map]
|align=center|{{nts|193}}
|{{change|invert=on|522|507}}
|align=right|{{ntsh|249}}233&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;90&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|116}}2.2187&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.7463&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|117}}2.2187&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.7463&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0852570
|align=right|{{coord|38.908453|-106.958673|format=dms}}
|-
|[[ماؤنٹین ویو، کولوراڈو]]&lt;ref name=Mountain_View&gt;[[ماؤنٹین ویو، کولوراڈو|Mountain View]] is served by the [[ڈینور, کولوراڈو|Denver]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.mountainviewco.org/ Town of Mountain View] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160110143822/http://www.mountainviewco.org/ |date=2016-01-10 }}
|{{sort|1904-10-11|October 11, 1904}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Jefferson County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20View.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043208/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20View.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|131}}
|{{change|invert=on|1387|1320}}
|align=right|{{ntsh|1}}14702&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5677&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|268}}0.0930&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2408&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|268}}0.0930&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2408&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0852350
|align=right|{{coord|39.774776|-105.056711|format=dms}}
|-
|[[Mountain Village, Colorado|Mountain Village]]
|[http://www.mountain-village.co.us/ Town of Mountain Village] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080119143154/http://www.mountain-village.co.us/ |date=2008-01-19 }}
|{{sort|1995-03-10|March 10, 1995}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[سان میگیل کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001329/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20Village.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|161}}
|{{change|invert=on|809|801}}
|align=right|{{ntsh|248}}238&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;92&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|91}}3.3783&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.7498&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|91}}3.3783&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.7498&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0852550
|align=right|{{coord|37.932377|-107.857854|format=dms}}
|-
|[[Naturita, Colorado|Naturita]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=285 Town of Naturita]
|{{sort|1951-11-30|November 30, 1951}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مونٹروز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Naturita.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041454/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Naturita.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|191}}
|{{change|invert=on|530|546}}
|align=right|{{ntsh|176}}764&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;295&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|190}}0.6872&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.7798&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|191}}0.6872&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.7798&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0853120
|align=right|{{coord|38.218554|-108.568286|format=dms}}
|-
|[[Nederland, Colorado|Nederland]]
|[http://www.town.nederland.co.us/ Town of Nederland] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160315020318/http://www.town.nederland.co.us/ |date=2016-03-15 }}
|{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nederland.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041518/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nederland.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|126}}
|{{change|invert=on|1504|1445}}
|align=right|{{ntsh|144}}1009&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;389&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|137}}1.4781&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.8283&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|50}}0.0694&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1797&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|135}}1.5475&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.0080&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0853175
|align=right|{{coord|39.963815|-105.505864|format=dms}}
|-
|[[New Castle, Colorado|New Castle]]
|[http://www.newcastlecolorado.org/ Town of New Castle]
|{{sort|1890-03-27|March 27, 1890}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گارفیلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/New%20Castle.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041731/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/New%20Castle.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|80}}
|{{change|invert=on|4608|4518}}
|align=right|{{ntsh|68}}1721&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;665&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|103}}2.6574&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.8826&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|66}}0.0325&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0842&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|103}}2.6899&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.9669&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0853395
|align=right|{{coord|39.578289|-107.526243|format=dms}}
|-
|[[نارتھگلین، کولوراڈو|Northglenn]]
|[http://www.northglenn.org/ City of Northglenn]
|{{sort|1969-04-19|April 19, 1969}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو|Adams County]]&lt;br/&gt;[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Northglenn.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002200/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Northglenn.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|21}}
|{{change|invert=on|38596|35789}}
|align=right|{{ntsh|5}}5098&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1968&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|58}}7.3558&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.0514&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|40}}0.0923&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2391&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|58}}7.4481&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.2905&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0854330
|align=right|{{coord|39.911166|-104.978840|format=dms}}
|-
|[[Norwood, Colorado|Norwood]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=140 Town of Norwood]
|{{sort|1903-08-20|August 20, 1903}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سان میگیل کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Norwood.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023047/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Norwood.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|190}}
|{{change|invert=on|554|518}}
|align=right|{{ntsh|55}}1869&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;722&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|232}}0.2900&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7511&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|232}}0.2900&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7511&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0854880
|align=right|{{coord|38.128846|-108.291711|format=dms}}
|-
|[[Nucla, Colorado|Nucla]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=190 Town of Nucla]
|{{sort|1915-03-14|March 14, 1915}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مونٹروز کاؤنٹی، کولوراڈو|Montrose County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nucla.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041717/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nucla.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|173}}
|{{change|invert=on|704|711}}
|align=right|{{ntsh|149}}963&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;372&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|186}}0.7195&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8634&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|187}}0.7195&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8634&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0854935
|align=right|{{coord|38.266534|-108.548716|format=dms}}
|-
|[[Nunn, Colorado|Nunn]]
|[http://www.nunncolorado.com/ Town of Nunn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150801212112/http://nunncolorado.com/ |date=2015-08-01 }}
|{{sort|1908-03-28|March 28, 1908}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nunn.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000137/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nunn.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|201}}
|{{change|invert=on|440|416}}
|align=right|{{ntsh|257}}140&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;54&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|95}}3.1165&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.0717&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|95}}3.1165&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.0717&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0855045
|align=right|{{coord|40.711917|-104.789804|format=dms}}
|-
|[[Oak Creek, Colorado|Oak Creek]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=243 Town of Oak Creek]
|{{sort|1907-12-26|December 26, 1907}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[راوٹ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Oak%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041634/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Oak%20Creek.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|154}}
|{{change|invert=on|892|884}}
|align=right|{{ntsh|25}}2545&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;983&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|225}}0.3442&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8916&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|225}}0.3442&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8916&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0855155
|align=right|{{coord|40.273991|-106.957083|format=dms}}
|-
|[[Olathe, Colorado|Olathe]]
|[http://ci.olathe.co.us/ Town of Olathe] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110813145317/http://ci.olathe.co.us/ |date=2011-08-13 }}
|{{sort|1907-10-16|October 16, 1907}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مونٹروز کاؤنٹی، کولوراڈو|Montrose County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olathe.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001908/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olathe.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|118}}
|{{change|invert=on|1804|1849}}
|align=right|{{ntsh|114}}1247&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;482&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|139}}1.4509&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.7579&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|139}}1.4509&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.7579&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0855540
|align=right|{{coord|38.608319|-107.982841|format=dms}}
|-
|[[Olney Springs, Colorado|Olney Springs]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=40 Town of Olney Springs]
|{{sort|1912-05-27|May 27, 1912}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کرولی کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olney%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041607/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olney%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|215}}
|{{change|invert=on|334|345}}
|align=right|{{ntsh|97}}1363&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;526&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|248}}0.2406&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6231&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|249}}0.2406&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6231&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0855705
|align=right|{{coord|38.166274|-103.944491|format=dms}} 
|-
|[[Ophir, Colorado|Ophir]]
|[http://www.town-ophir.co.gov/ Town of Ophir] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513061640/http://www.town-ophir.co.gov/ |date=2008-05-13 }}
|{{sort|1881-99-99|1881}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[سان میگیل کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ophir.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041859/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ophir.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|240}}
|{{change|invert=on|167|159}}
|align=right|{{ntsh|151}}932&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;360&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|258}}0.1759&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4555&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|258}}0.1759&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4555&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0855870
|align=right|{{coord|37.856840|-107.829023|format=dms}}
|-
|[[Orchard City, Colorado|Orchard City]]
|[http://www.orchardcityco.org/ Town of Orchard City]
|{{sort|1912-05-25|May 25, 1912}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ڈیلٹا کاؤنٹی، کولوراڈو|Delta County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Orchard%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221338/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Orchard%20City.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|91}}
|{{change|invert=on|3025|3119}}
|align=right|{{ntsh|244}}268&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;104&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|37}}11.4068&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;29.5435&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|93}}0.0072&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0186&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|37}}11.4140&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;29.5621&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0855980
|align=right|{{coord|38.814059|-107.967542|format=dms}}
|-
|[[Ordway, Colorado|Ordway]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=206 Town of Ordway]
|{{sort|1900-09-04|September 4, 1900}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کرولی کاؤنٹی، کولوراڈو|Crowley County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ordway.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041644/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ordway.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|141}}
|{{change|invert=on|1059|1080}}
|align=right|{{ntsh|98}}1346&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;520&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|181}}0.7714&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.9980&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|182}}0.7714&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.9980&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0856145
|align=right|{{coord|38.220898|-103.756679|format=dms}}
|-
|[[Otis, Colorado|Otis]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=143 Town of Otis]
|{{sort|1917-03-27|March 27, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[واشنگٹن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Otis.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042007/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Otis.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|199}}
|{{change|invert=on|468|475}}
|align=right|{{ntsh|122}}1145&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;442&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|213}}0.4130&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0697&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|213}}0.4130&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0697&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0856365
|align=right|{{coord|40.150129|-102.962138|format=dms}}
|-
|[[Ouray, Colorado|Ouray]]
|[http://www.ci.ouray.co.us/ City of Ouray]
|{{sort|1884-03-24|March 24, 1884}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[اوریے کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ouray.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041639/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ouray.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|144}}
|{{change|invert=on|1021|1000}}
|align=right|{{ntsh|120}}1150&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;444&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|169}}0.8809&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2816&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|169}}0.8809&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2816&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0856420
|align=right|{{coord|38.027430|-107.673580|format=dms}}
|-
|[[Ovid, Colorado|Ovid]]
|[http://www.ovidcolorado.com/ Town of Ovid] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070929012129/http://www.ovidcolorado.com/ |date=2007-09-29 }}
|{{sort|1925-12-21|December 21, 1925}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سیڈجویک کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ovid.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045323/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ovid.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|217}}
|{{change|invert=on|308|318}}
|align=right|{{ntsh|50}}1938&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;748&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|260}}0.1620&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4197&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|260}}0.1620&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4197&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0856475
|align=right|{{coord|40.960564|-102.388352|format=dms}}
|-
|[[Pagosa Springs, Colorado|Pagosa Springs]]
|[http://www.townofpagosasprings.com/ Town of Pagosa Springs]
|{{sort|1891-03-18|March 18, 1891}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آرچولیٹا کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pagosa%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041706/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pagosa%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|119}}
|{{change|invert=on|1743|1727}}
|align=right|{{ntsh|230}}353&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;136&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|72}}4.8708&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.6154&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|70}}0.0261&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0675&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|72}}4.8969&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.6829&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0856860
|align=right|{{coord|37.263604|-107.003530|format=dms}}
|-
|[[Palisade, Colorado|Palisade]]
|[http://www.townofpalisade.org/ Town of Palisade]
|{{sort|1904-04-04|April 4, 1904}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[میسا کاؤنٹی، کولوراڈو|Mesa County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palisade.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042011/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palisade.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|97}}
|{{change|invert=on|2645|2692}}
|align=right|{{ntsh|27}}2436&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;941&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|155}}1.0807&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7991&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|97}}0.0055&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0143&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|155}}1.0863&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.8134&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0856970
|align=right|{{coord|39.107404|-108.359087|format=dms}}
|-
|[[Palmer Lake, Colorado|Palmer Lake]]
|[http://www.ci.palmer-lake.co.us/ Town of Palmer Lake] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050607075623/http://www.ci.palmer-lake.co.us/ |date=2005-06-07 }}
|{{sort|1889-03-12|March 12, 1889}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو|El Paso County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palmer%20Lake.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222842/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palmer%20Lake.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|100}}
|{{change|invert=on|2579|2420}}
|align=right|{{ntsh|166}}821&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;317&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|96}}3.0922&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.0088&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|73}}0.0216&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0560&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|96}}3.1138&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.0647&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0857025
|align=right|{{coord|39.113465|-104.899806|format=dms}}
|-
|[[Paoli, Colorado|Paoli]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_phillips.html Town of Paoli]
|{{sort|1930-08-06|August 6, 1930}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[فلپس کاؤنٹی، کولوراڈو|Phillips County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paoli.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023052/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paoli.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|269}}
|{{change|invert=on|33|34}}
|align=right|{{ntsh|263}}111&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;43&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|230}}0.3052&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7905&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|230}}0.3052&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7905&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0857245
|align=right|{{coord|40.612871|-102.472061|format=dms}}
|-
|[[Paonia, Colorado|Paonia]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=42 Town of Paonia]
|{{sort|1902-09-03|September 3, 1902}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ڈیلٹا کاؤنٹی، کولوراڈو|Delta County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paonia.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042257/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paonia.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|127}}
|{{change|invert=on|1413|1451}}
|align=right|{{ntsh|75}}1671&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;645&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|171}}0.8584&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2231&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|171}}0.8584&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.2231&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0857300
|align=right|{{coord|38.869824|-107.591433|format=dms}}
|-
|[[Parachute, Colorado|Parachute]]
|[http://www.parachutecolorado.com/ Town of Parachute]
|{{sort|1908-04-01|April 1, 1908}}&lt;ref name=Grand_Valley&gt;[[Parachute, Colorado|Parachute]] was incorporated in 1908 as [[Parachute, Colorado|Grand Valley]].&lt;/ref&gt;
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گارفیلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parachute.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042626/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parachute.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|139}}
|{{change|invert=on|1098|1085}}
|align=right|{{ntsh|187}}682&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;263&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|132}}1.6081&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.1649&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|54}}0.0618&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1601&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|132}}1.6699&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.3250&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0857400
|align=right|{{coord|39.450047|-108.055481|format=dms}}
|-
|[[پارکر، کولوراڈو]]
|[http://www.parkeronline.org/ Town of Parker]
|{{sort|1981-05-99|May 1981}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ڈگلس کاؤنٹی، کولوراڈو|Douglas County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parker.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312072357/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parker.pdf |date=2016-03-12 }}
|align=center|{{nts|19}}
|{{change|invert=on|49857|45297}}
|align=right|{{ntsh|33}}2295&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;886&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|22}}21.1821&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;54.8613&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|91}}0.0080&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0208&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|22}}21.1901&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;54.8821&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0857630
|align=right|{{coord|39.504167|-104.773173|format=dms}}
|-
|[[Peetz, Colorado|Peetz]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=148 Town of Peetz]
|{{sort|1917-05-17|May 17, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لوگن کاؤنٹی، کولوراڈو|Logan County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Peetz.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150510/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Peetz.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{nts|233}}
|{{change|invert=on|237|238}}
|align=right|{{ntsh|116}}1196&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;462&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|256}}0.1914&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4958&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|257}}0.1914&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.4958&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0858235
|align=right|{{coord|40.962046|-103.114231|format=dms}}
|-
|[[Pierce, Colorado|Pierce]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=149 Town of Pierce]
|{{sort|1918-08-30|August 30, 1918}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pierce.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041622/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pierce.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|157}}
|{{change|invert=on|871|834}}
|align=right|{{ntsh|140}}1031&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;398&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|175}}0.8390&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1730&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|176}}0.8390&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1730&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0859005
|align=right|{{coord|40.633499|-104.755178|format=dms}}
|-
|[[Pitkin, Colorado|Pitkin]]
|[http://www.pitkincolorado.com/ Town of Pitkin]
|{{sort|1880-04-05|April 5, 1880}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[گینیسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Gunnison County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pitkin.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043943/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pitkin.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|262}}
|{{change|invert=on|67|66}}
|align=right|{{ntsh|247}}248&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;96&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|237}}0.2700&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6992&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|237}}0.2700&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6992&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0859830
|align=right|{{coord|38.608612|-106.516466|format=dms}}
|-
|[[پلیٹویل، کولوراڈو]]
|[http://www.plattevillegov.org/ Town of Platteville]
|{{sort|1887-01-01|January 1, 1887}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Platteville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304053034/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Platteville.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|98}}
|{{change|invert=on|2608|2485}}
|align=right|{{ntsh|157}}894&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;345&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|101}}2.8731&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.4413&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|85}}0.0103&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0266&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|101}}2.8834&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.4680&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0860160
|align=right|{{coord|40.216683|-104.824077|format=dms}}
|-
|[[Poncha Springs, Colorado|Poncha Springs]]
|[http://www.ponchaspringscolorado.us/ Town of Poncha Springs]
|{{sort|1880-12-16|December 16, 1880}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[چافی کاؤنٹی، کولوراڈو|Chaffee County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Poncha%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304050925/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Poncha%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|165}}
|{{change|invert=on|764|737}}
|align=right|{{ntsh|240}}281&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;109&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|102}}2.7146&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.0307&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|102}}2.7146&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.0307&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0860600
|align=right|{{coord|38.518844|-106.072576|format=dms}}
|-
|[[Pritchett, Colorado|Pritchett]]
|[http://www.sangres.com/colorado/baca/pritchett.htm Town of Pritchett] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924094027/http://www.sangres.com/colorado/baca/pritchett.htm |date=2015-09-24 }}
|{{sort|1923-99-99|1923}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بیکا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pritchett.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235719/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pritchett.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|247}}
|{{change|invert=on|136|140}}
|align=right|{{ntsh|197}}588&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;227&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|251}}0.2330&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6036&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|252}}0.2330&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6036&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0861315
|align=right|{{coord|37.370009|-102.858749|format=dms}}
|-
|[[پوابلو، کولوراڈو]]
|[http://www.pueblo.us/ City of Pueblo]
|{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[پوابلو کاؤنٹی، کولوراڈو|Pueblo County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pueblo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312121456/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pueblo.pdf |date=2016-03-12 }}
|align=center|{{nts|9}}
|{{change|invert=on|108423|106595}}
|align=right|{{ntsh|44}}2020&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;780&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|5}}53.5917&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;138.8020&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|11}}0.7852&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.0337&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|5}}54.3770&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;140.8357&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0862000
|align=right|{{coord|38.269934|-104.612294|format=dms}}
|-
|[[Ramah, Colorado|Ramah]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=227 Town of Ramah]
|{{sort|1927-07-18|July 18, 1927}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایل پاسو کاؤنٹی، کولوراڈو|El Paso County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ramah.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001059/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ramah.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|249}}
|{{change|invert=on|127|123}}
|align=right|{{ntsh|210}}517&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;200&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|243}}0.2454&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6356&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|245}}0.2454&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6356&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0862660
|align=right|{{coord|39.122238|-104.167334|format=dms}}
|-
|[[Rangely, Colorado|Rangely]]
|[http://www.rangely.com/ Town of Rangely]
|{{sort|1946-08-27|August 27, 1946}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ریو بلانکو کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rangely.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041603/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rangely.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|104}}
|{{change|invert=on|2430|2365}}
|align=right|{{ntsh|200}}586&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;226&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|81}}4.1505&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.7496&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|81}}4.1505&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.7496&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0862880
|align=right|{{coord|40.095177|-108.756740|format=dms}}
|-
|[[Raymer, Colorado|Raymer]]&lt;ref name=Raymer&gt;[[Raymer, Colorado|Raymer]] is served by the [[New Raymer, Colorado|New Raymer]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_weld.html Town of Raymer]
|{{sort|1919-99-99|1919}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Raymer.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041810/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Raymer.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|258}}
|{{change|invert=on|102|96}}
|align=right|{{ntsh|258}}139&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;54&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|187}}0.7188&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8616&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|188}}0.7188&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.8616&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0863045
|align=right|{{coord|40.607758|-103.844329|format=dms}}
|-
|[[Red Cliff, Colorado|Red Cliff]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=283 Town of Red Cliff]
|{{sort|1880-12-18|December 18, 1880}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایگل کاؤنٹی، کولوراڈو|Eagle County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Red%20Cliff.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041934/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Red%20Cliff.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|222}}
|{{change|invert=on|270|267}}
|align=right|{{ntsh|128}}1120&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;433&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|249}}0.2348&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6080&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|250}}0.2348&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6080&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0863265
|align=right|{{coord|39.509143|-106.370030|format=dms}}
|-
|[[Rico, Colorado|Rico]]
|[http://www.ricocolorado.org/gov/frame_gov.html Town of Rico] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160308195759/http://www.ricocolorado.org/gov/frame_gov.html |date=2016-03-08 }}
|{{sort|1880-02-25|February 25, 1880}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ڈولوریس کاؤنٹی، کولوراڈو|Dolores County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rico.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041524/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rico.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|226}}
|{{change|invert=on|256|265}}
|align=right|{{ntsh|232}}346&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;134&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|183}}0.7567&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.9599&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|184}}0.7567&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.9599&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0864090
|align=right|{{coord|37.688569|-108.031434|format=dms}}
|-
|[[Ridgway, Colorado|Ridgway]]
|[http://www.town.ridgway.co.us/ Town of Ridgway] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160402215702/http://www.town.ridgway.co.us/ |date=2016-04-02 }}
|{{sort|1891-04-02|April 2, 1891}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[اوریے کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ridgway.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083338/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ridgway.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|147}}
|{{change|invert=on|953|924}}
|align=right|{{ntsh|227}}399&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;154&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|113}}2.3350&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.0475&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|114}}2.3350&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.0475&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0864200
|align=right|{{coord|38.159128|-107.753111|format=dms}}
|-
|[[Rifle, Colorado|Rifle]]
|[http://www.rifleco.org/ City of Rifle]
|{{sort|1905-08-18|August 18, 1905}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گارفیلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Garfield County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rifle.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041819/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rifle.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|49}}
|{{change|invert=on|9488|9172}}
|align=right|{{ntsh|96}}1367&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;528&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|59}}6.9404&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.9755&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|53}}0.0629&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1628&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|59}}7.0033&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;18.1384&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0864255
|align=right|{{coord|39.537565|-107.770345|format=dms}}
|-
|[[Rockvale, Colorado|Rockvale]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=156 Town of Rockvale]
|{{sort|1886-09-30|September 30, 1886}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[فریمونٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Fremont County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rockvale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233239/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rockvale.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|194}}
|{{change|invert=on|498|487}}
|align=right|{{ntsh|246}}260&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;101&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|125}}1.9169&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.9648&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|126}}1.9169&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.9648&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0864970
|align=right|{{coord|38.364713|-105.164779|format=dms}}
|-
|[[Rocky Ford, Colorado|Rocky Ford]]
|[http://www.rockyfordcolo.com/ City of Rocky Ford]
|{{sort|1887-08-19|August 19, 1887}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[اوٹیرو کاؤنٹی، کولوراڈو|Otero County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rocky%20Ford.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002734/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rocky%20Ford.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|87}}
|{{change|invert=on|3873|3957}}
|align=right|{{ntsh|28}}2355&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;909&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|130}}1.6608&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.3014&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|81}}0.0140&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0362&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|131}}1.6748&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.3376&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0865190
|align=right|{{coord|38.050212|-103.722672|format=dms}}
|-
|[[Romeo, Colorado|Romeo]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=222 Town of Romeo]
|{{sort|1923-09-04|September 4, 1923}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کنیہوز کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Romeo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041440/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Romeo.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|208}}
|{{change|invert=on|394|404}}
|align=right|{{ntsh|70}}1715&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;662&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|250}}0.2332&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6041&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|251}}0.2332&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6041&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0865740
|align=right|{{coord|37.171819|-105.985414|format=dms}}
|-
|[[Rye, Colorado|Rye]]
|[http://www.colorado.com/Rye.aspx Town of Rye]
|{{sort|1937-11-22|November 22, 1937}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پوابلو کاؤنٹی، کولوراڈو|Pueblo County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rye.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000652/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rye.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|241}}
|{{change|invert=on|154|153}}
|align=right|{{ntsh|80}}1588&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;613&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|267}}0.0951&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2462&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|267}}0.0951&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2462&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0866895
|align=right|{{coord|37.921281|-104.932135|format=dms}}
|-
|[[سگاچے، کولوراڈو]]&lt;ref name=Saguache&gt;Saguache is {{IPAc-en|s|ə|ˈ|w|ɒ|tʃ}}. This name comes from a [[Ute language]] word meaning &quot;sand dunes&quot;. The [[ہسپانوی زبان]] version of this name is usually spelled ''Saguache'', while the [[انگریزی زبان]] version is usually spelled ''Sawatch''.&lt;/ref&gt;
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=158 Town of Saguache]&lt;ref name=Saguache/&gt;
|{{sort|1891-08-13|August 13, 1891}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ساواچ کاؤنٹی، کولوراڈو|Saguache County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;&lt;ref name=Saguache/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Saguache.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233743/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Saguache.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|197}}
|{{change|invert=on|480|485}}
|align=right|{{ntsh|115}}1215&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;469&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|215}}0.3985&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0321&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|215}}0.3985&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.0321&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0867005
|align=right|{{coord|38.086247|-106.140876|format=dms}}
|-
|[[سالیڈا، کولوراڈو|Salida]]
|[http://www.cityofsalida.com/ City of Salida]
|{{sort|1891-03-23|March 23, 1891}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[چافی کاؤنٹی، کولوراڈو|Chaffee County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Salida.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042811/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Salida.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|72}}
|{{change|invert=on|5406|5236}}
|align=right|{{ntsh|41}}2094&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;809&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|106}}2.5829&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.6896&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|107}}2.5829&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.6896&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0867280
|align=right|{{coord|38.530275|-105.998784|format=dms}}
|-
|[[San Luis, Colorado|San Luis]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=160 Town of San Luis]
|{{sort|1885-99-99|1885}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کوسٹیلا کاؤنٹی، کولوراڈو|Costilla County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/San%20Luis.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003217/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/San%20Luis.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|182}}
|{{change|invert=on|622|629}}
|align=right|{{ntsh|130}}1108&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;428&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|200}}0.5595&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4490&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|200}}0.5595&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4490&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0868105
|align=right|{{coord|37.202341|-105.422469|format=dms}}
|-
|[[Sanford, Colorado|Sanford]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_conejos.html Town of Sanford]
|{{sort|1907-04-09|April 9, 1907}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[کنیہوز کاؤنٹی، کولوراڈو|Conejos County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sanford.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042955/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sanford.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|158}}
|{{change|invert=on|870|879}}
|align=right|{{ntsh|196}}594&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;229&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|138}}1.4645&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.7931&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|138}}1.4645&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.7931&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0867830
|align=right|{{coord|37.257425|-105.900741|format=dms}}
|-
|[[Sawpit, Colorado|Sawpit]]&lt;ref name=Sawpit&gt;[[Sawpit, Colorado|Sawpit]] is served by the [[Placerville, Colorado|Placerville]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_san_miguel.html Town of Sawpit]
|{{sort|1896-99-99|1896}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سان میگیل کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sawpit.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042940/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sawpit.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|267}}
|{{change|invert=on|42|40}}
|align=right|{{ntsh|100}}1333&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;515&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|271}}0.0307&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0796&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|271}}0.0307&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0796&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0868655
|align=right|{{coord|37.994621|-108.001189|format=dms}}
|-
|[[Sedgwick, Colorado|Sedgwick]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=271 Town of Sedgwick]
|{{sort|1918-01-28|January 28, 1918}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سیڈجویک کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sedgwick.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042920/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sedgwick.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|243}}
|{{change|invert=on|145|146}}
|align=right|{{ntsh|222}}425&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;164&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|228}}0.3338&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8647&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|228}}0.3338&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8647&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0868930
|align=right|{{coord|40.935068|-102.525674|format=dms}}
|-
|[[Seibert, Colorado|Seibert]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=161 Town of Seibert]
|{{sort|1917-06-21|June 21, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کٹ کارسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Seibert.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222953/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Seibert.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|235}}
|{{change|invert=on|218|181}}
|align=right|{{ntsh|209}}525&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;203&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|226}}0.3428&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8880&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|226}}0.3428&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8880&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0869040
|align=right|{{coord|39.297967|-102.869524|format=dms}}
|-
|[[Severance, Colorado|Severance]]
|[http://www.townofseverance.org/ Town of Severance]
|{{sort|1920-11-20|November 20, 1920}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Severance.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003406/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Severance.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|90}}
|{{change|invert=on|3525|3165}}
|align=right|{{ntsh|204}}555&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;214&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|66}}6.1160&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;15.8404&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|39}}0.0963&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2495&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|66}}6.2123&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;16.0899&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0869150
|align=right|{{coord|40.539441|-104.870121|format=dms}}
|-
|[[Sheridan, Colorado|Sheridan]]
|[http://www.ci.sheridan.co.us/ City of Sheridan]
|{{sort|1890-04-01|April 1, 1890}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[آریپاہو کاؤنٹی، کولوراڈو|Arapahoe County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041727/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|69}}
|{{change|invert=on|5949|5664}}
|align=right|{{ntsh|23}}2644&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1021&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|115}}2.2220&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.7549&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|52}}0.0665&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1723&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|115}}2.2885&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.9273&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0869700
|align=right|{{coord|39.647757|-105.017457|format=dms}}
|-
|[[Sheridan Lake, Colorado|Sheridan Lake]]
|[http://www.kcedfonline.org/sheridanlake.htm Town of Sheridan Lake]
|{{sort|1951-06-11|June 11, 1951}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کآئیووا کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan%20Lake.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041711/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan%20Lake.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|259}}
|{{change|invert=on|88|88}}
|align=right|{{ntsh|238}}284&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;110&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|229}}0.3171&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8212&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|229}}0.3171&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8212&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0869645
|align=right|{{coord|38.466677|-102.294142|format=dms}}
|-
|[[Silt, Colorado|Silt]]
|[http://www.townofsilt.org/ Town of Silt]
|{{sort|1915-05-19|May 19, 1915}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گارفیلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Garfield County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silt.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000728/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silt.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|92}}
|{{change|invert=on|3007|2930}}
|align=right|{{ntsh|60}}1762&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;680&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|128}}1.6915&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.3809&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|59}}0.0456&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1181&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|130}}1.7371&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;4.4990&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0870195
|align=right|{{coord|39.547648|-107.654073|format=dms}}
|-
|[[Silver Cliff, Colorado|Silver Cliff]]
|[http://silvercliffco.com/ Town of Silver Cliff]
|{{sort|1879-02-10|February 10, 1879}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کیسٹر کاؤنٹی، کولوراڈو|Custer County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Cliff.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041508/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Cliff.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|186}}
|{{change|invert=on|584|587}}
|align=right|{{ntsh|270}}37&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;14&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|27}}15.4639&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;40.0514&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|111}}0.0017&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0044&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|27}}15.4656&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;40.0558&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0870250
|align=right|{{coord|38.129203|-105.399189|format=dms}}
|-
|[[Silver Plume, Colorado|Silver Plume]]
|[http://www.townofsilverplume.org/ Town of Silver Plume] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120615180352/http://www.townofsilverplume.org/ |date=2012-06-15 }}
|{{sort|1880-09-24|September 24, 1880}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کلئیر کریک کاؤنٹی، کولوراڈو|Clear Creek County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Plume.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041648/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Plume.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|239}}
|{{change|invert=on|172|170}}
|align=right|{{ntsh|191}}642&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;248&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|239}}0.2586&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6697&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|105}}0.0026&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0068&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|239}}0.2612&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6765&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0870360
|align=right|{{coord|39.695445|-105.726666|format=dms}}
|-
|[[Silverthorne, Colorado|Silverthorne]]
|[http://www.silverthorne.org/ Town of Silverthorne] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160129154446/http://www.silverthorne.org/ |date=2016-01-29 }}
|{{sort|1967-09-05|September 5, 1967}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[سمٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Summit County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverthorne.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023103/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverthorne.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|83}}
|{{change|invert=on|4271|3887}}
|align=right|{{ntsh|143}}1012&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;391&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|82}}3.9738&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.2920&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|56}}0.0568&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1472&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|82}}4.0306&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.4392&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0870525
|align=right|{{coord|39.654012|-106.092443|format=dms}}
|-
|[[Silverton, Colorado|Silverton]]
|[http://www.silverton.co.us/ Town of Silverton] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200913023446/http://www.silverton.co.us/ |date=2020-09-13 }}
|{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[سان خوان کاؤنٹی، کولوراڈو|San Juan County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041411/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverton.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|179}}
|{{change|invert=on|655|637}}
|align=right|{{ntsh|180}}742&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;287&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|173}}0.8474&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1947&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|173}}0.8474&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.1947&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0870580
|align=right|{{coord|37.811092|-107.664643|format=dms}}
|-
|[[Simla, Colorado|Simla]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=46 Town of Simla]
|{{sort|1913-01-15|January 15, 1913}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ایلبرٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Elbert County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Simla.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150547/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Simla.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{nts|181}}
|{{change|invert=on|627|618}}
|align=right|{{ntsh|132}}1099&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;424&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|199}}0.5677&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4703&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|199}}0.5677&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4703&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0870635
|align=right|{{coord|39.141051|-104.081754|format=dms}}
|-
|[[Snowmass Village, Colorado|Snowmass Village]]
|[http://www.tosv.com/ Town of Snowmass Village]
|{{sort|1977-99-99|1977}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[پٹکن کاؤنٹی، کولوراڈو|Pitkin County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Snowmass%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223837/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Snowmass%20Village.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|94}}
|{{change|invert=on|2898|2826}}
|align=right|{{ntsh|264}}105&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;40&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|17}}27.3167&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;70.7498&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|47}}0.0820&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.2123&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|18}}27.3986&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;70.9621&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0871755
|align=right|{{coord|39.216872|-106.943974|format=dms}}
|-
|[[South Fork, Colorado|South Fork]]
|[http://www.southfork.org/community/government.php Town of South Fork] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100803042517/http://www.southfork.org/community/government.php |date=2010-08-03 }}
|{{sort|1992-05-19|May 19, 1992}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[ریو گرینڈے کاؤنٹی، کولوراڈو|Rio Grande County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/South%20Fork.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083357/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/South%20Fork.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|212}}
|{{change|invert=on|364|386}}
|align=right|{{ntsh|256}}150&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;58&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|109}}2.4754&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.4112&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|116}}0.0009&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0023&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|109}}2.4763&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;6.4136&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0872395
|align=right|{{coord|37.669186|-106.642851|format=dms}}
|-
|[[Springfield, Colorado|Springfield]]
|[http://www.springfieldcolorado.com/ Town of Springfield] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406224452/http://www.springfieldcolorado.com/ |date=2016-04-06 }}
|{{sort|1889-01-16|January 16, 1889}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بیکا کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Springfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000336/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Springfield.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|128}}
|{{change|invert=on|1405|1451}}
|align=right|{{ntsh|113}}1260&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;486&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|153}}1.1263&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.9172&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|153}}1.1263&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.9172&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0873330
|align=right|{{coord|37.404915|-102.618898|format=dms}}
|-
|[[Starkville, Colorado|Starkville]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_las_animas.html Town of Starkville]
|{{sort|1954-03-02|March 2, 1954}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لاس انیماس کاؤنٹی، کولوراڈو|Las Animas County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Starkville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304035958/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Starkville.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|266}}
|{{change|invert=on|53|59}}
|align=right|{{ntsh|178}}755&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;291&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|270}}0.0729&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1888&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|270}}0.0729&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1888&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0873715
|align=right|{{coord|37.116820|-104.523298|format=dms}}
|-
|[[سٹیمبوٹ سپرنگز، کولوراڈو|Steamboat Springs]]
|[http://steamboatsprings.net/ City of Steamboat Springs]
|{{sort|1900-07-19|July 19, 1900}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[راوٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Routt County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Steamboat%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041638/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Steamboat%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|41}}
|{{change|invert=on|12260|12088}}
|align=right|{{ntsh|117}}1192&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;460&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|41}}10.1468&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;26.2800&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|82}}0.0129&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0334&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|41}}10.1597&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;26.3134&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0873825
|align=right|{{coord|40.475587|-106.822935|format=dms}}
|-
|[[سٹرلنگ، کولوراڈو]]
|[http://www.sterlingcolo.com/ City of Sterling]
|{{sort|1884-12-03|December 3, 1884}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[لوگن کاؤنٹی، کولوراڈو|Logan County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sterling.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041622/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sterling.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|36}}
|{{change|invert=on|14629|14777}}
|align=right|{{ntsh|53}}1923&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;743&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|56}}7.6098&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.7092&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|56}}7.6098&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;19.7092&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0873935
|align=right|{{coord|40.620706|-103.191867|format=dms}}
|-
|[[Stratton, Colorado|Stratton]]
|[http://www.strattoncolorado.com/ Town of Stratton] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20010720092629/http://www.strattoncolorado.com/ |date=2001-07-20 }}
|{{sort|1917-04-15|April 15, 1917}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کٹ کارسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Kit Carson County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Stratton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041810/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Stratton.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|177}}
|{{change|invert=on|663|658}}
|align=right|{{ntsh|108}}1293&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;499&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|205}}0.5137&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3305&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|205}}0.5137&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.3305&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0874485
|align=right|{{coord|39.302883|-102.603473|format=dms}}
|-
|[[Sugar City, Colorado|Sugar City]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=297 Town of Sugar City]
|{{sort|1900-07-02|July 2, 1900}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کرولی کاؤنٹی، کولوراڈو|Crowley County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sugar%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045510/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sugar%20City.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|228}}
|{{change|invert=on|253|258}}
|align=right|{{ntsh|192}}637&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;246&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|219}}0.3849&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9968&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|219}}0.3849&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.9968&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0874815
|align=right|{{coord|38.232773|-103.663312|format=dms}}
|-
|[[سپیریئر، کولوراڈو]]
|[http://www.townofsuperior.com/ Town of Superior]
|{{sort|1904-06-10|June 10, 1904}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;br/&gt;[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Jefferson County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Superior.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023107/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Superior.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|39}}
|{{change|invert=on|12855|12483}}
|align=right|{{ntsh|16}}3240&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1251&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|83}}3.9705&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.2835&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|60}}0.0406&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1052&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|83}}4.0111&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;10.3887&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0875640
|align=right|{{coord|39.931190|-105.159085|format=dms}}
|-
|[[Swink, Colorado|Swink]]
|[http://www.swinkcolorado.com/ Town of Swink] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090529053023/http://www.swinkcolorado.com/ |date=2009-05-29 }}
|{{sort|1906-06-06|June 6, 1906}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[اوٹیرو کاؤنٹی، کولوراڈو|Otero County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Swink.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041755/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Swink.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|183}}
|{{change|invert=on|602|617}}
|align=right|{{ntsh|32}}2307&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;891&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|238}}0.2644&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6847&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|238}}0.2644&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6847&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0875970
|align=right|{{coord|38.014148|-103.628163|format=dms}}
|-
|[[Telluride, Colorado|Telluride]]
|[http://www.telluride-co.gov/ Town of Telluride] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160403080857/http://www.telluride-co.gov/ |date=2016-04-03 }}
|{{sort|1887-02-10|February 10, 1887}}&lt;ref name=Columbia&gt;[[Telluride, Colorado|Telluride]] was incorporated in 1887 as [[Telluride, Colorado#History|Columbia]].&lt;/ref&gt;
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[سان میگیل کاؤنٹی، کولوراڈو|San Miguel County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Telluride.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042033/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Telluride.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|107}}
|{{change|invert=on|2369|2325}}
|align=right|{{ntsh|136}}1062&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;410&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|118}}2.1832&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.6545&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|119}}2.1832&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.6545&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0876795
|align=right|{{coord|37.939664|-107.817888|format=dms}}
|-
|[[تھورن ٹن، کولوراڈو|Thornton]]
|[http://www.cityofthornton.net/ City of Thornton]
|{{sort|1956-06-12|June 12, 1956}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو|Adams County]]&lt;br/&gt;[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Thornton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224119/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Thornton.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|6}}
|{{change|invert=on|130307|118772}}
|align=right|{{ntsh|10}}3628&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1401&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|10}}35.1056&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;90.9232&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|8}}1.0541&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;2.7300&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|10}}36.1597&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;93.6532&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0877290
|align=right|{{coord|39.919420|-104.942808|format=dms}}
|-
|[[Timnath, Colorado|Timnath]]
|[http://www.timnathcolorado.org/ Town of Timnath] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20021024093514/http://www.timnathcolorado.org/ |date=2002-10-24 }}
|{{sort|1920-07-06|July 6, 1920}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو|Larimer County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Timnath.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041947/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Timnath.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|114}}
|{{change|invert=on|1983|625}}
|align=right|{{ntsh|236}}320&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;124&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|73}}4.8220&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.4890&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|77}}0.0168&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0435&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|73}}4.8388&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.5325&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0877510
|align=right|{{coord|40.533090|-104.961193|format=dms}}
|-
|[[ٹرینیڈاڈ، کولوراڈو|Trinidad]]
|[http://www.historictrinidad.com/city/ City of Trinidad] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111002155601/http://www.historictrinidad.com/city/ |date=2011-10-02 }}
|{{sort|1879-12-30|December 30, 1879}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[لاس انیماس کاؤنٹی، کولوراڈو|Las Animas County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Trinidad.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304054527/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Trinidad.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|53}}
|{{change|invert=on|8193|9096}}
|align=right|{{ntsh|154}}913&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;352&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|47}}9.2756&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.0238&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|119}}0.0004&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0010&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|47}}9.2760&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.0248&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0878610
|align=right|{{coord|37.173157|-104.490326|format=dms}}
|-
|[[Two Buttes, Colorado|Two Buttes]]
|[http://www.colorado.com/TwoButtes.aspx Town of Two Buttes]
|{{sort|1911-10-19|October 19, 1911}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بیکا کاؤنٹی، کولوراڈو|Baca County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Two%20Buttes.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041803/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Two%20Buttes.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|267}}
|{{change|invert=on|42|43}}
|align=right|{{ntsh|255}}169&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;65&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|242}}0.2480&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6422&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|243}}0.2480&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6422&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0879270
|align=right|{{coord|37.560664|-102.396556|format=dms}}
|-
|[[ویل، کولوراڈو]]
|[http://www.vailgov.com/ Town of Vail] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111026064921/http://www.vailgov.com/ |date=2011-10-26 }}
|{{sort|1966-99-99|1966}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایگل کاؤنٹی، کولوراڈو|Eagle County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vail.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041627/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vail.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|73}}
|{{change|invert=on|5328|5305}}
|align=right|{{ntsh|124}}1137&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;439&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|75}}4.6711&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.0981&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|79}}0.0154&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0400&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|75}}4.6865&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;12.1381&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0880040
|align=right|{{coord|39.637527|-106.364526|format=dms}}
|-
|[[Victor, Colorado|Victor]]
|[http://www.victorcolorado.com/cityofvictor.htm City of Victor] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121030091929/http://www.victorcolorado.com/cityofvictor.htm |date=2012-10-30 }}
|{{sort|1894-07-16|July 16, 1894}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[ٹیلر کاؤنٹی، کولوراڈو]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Victor.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304035256/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Victor.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|206}}
|{{change|invert=on|400|397}}
|align=right|{{ntsh|87}}1458&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;563&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|236}}0.2701&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6997&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|236}}0.2701&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6997&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0880865
|align=right|{{coord|38.709004|-105.141855|format=dms}}
|-
|[[Vilas, Colorado|Vilas]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_baca.html Town of Vilas]
|{{sort|1888-06-25|June 25, 1888}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بیکا کاؤنٹی، کولوراڈو|Baca County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vilas.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041854/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vilas.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|253}}
|{{change|invert=on|110|114}}
|align=right|{{ntsh|159}}876&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;338&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|265}}0.1278&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3311&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|265}}0.1278&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.3311&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0881030
|align=right|{{coord|37.373664|-102.447416|format=dms}}
|-
|[[Vona, Colorado|Vona]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_kit_carson.html Town of Vona]
|{{sort|1919-08-09|August 9, 1919}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کٹ کارسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Kit Carson County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vona.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042639/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vona.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|255}}
|{{change|invert=on|107|106}}
|align=right|{{ntsh|213}}488&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;188&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|253}}0.2213&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5732&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|254}}0.2213&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.5732&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0881690
|align=right|{{coord|39.302119|-102.743352|format=dms}}
|-
|[[Walden, Colorado|Walden]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=230 Town of Walden]
|{{sort|1890-12-02|December 2, 1890}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[جیکسن کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walden.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041649/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walden.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|184}}
|{{change|invert=on|601|608}}
|align=right|{{ntsh|61}}1760&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;680&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|227}}0.3352&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8683&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|227}}0.3352&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8683&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0882130
|align=right|{{coord|40.731584|-106.281336|format=dms}}
|-
|[[Walsenburg, Colorado|Walsenburg]]
|[http://www.cityofwalsenburg.com/ City of Walsenburg]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151206220338/http://www.cityofwalsenburg.com/ |date=2015-12-06 }}
|{{sort|1873-06-16|June 16, 1873}}
|[[#Statutory city|statutory city]]
|[[ہوئیرفانو کاؤنٹی، کولوراڈو|Huerfano County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsenburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023113/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsenburg.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|95}}
|{{change|invert=on|2896|3068}}
|align=right|{{ntsh|148}}979&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;378&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|100}}2.9898&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.7435&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|100}}2.9898&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;7.7435&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0882350
|align=right|{{coord|37.630598|-104.781719|format=dms}}
|-
|[[Walsh, Colorado|Walsh]]
|[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_baca.html Town of Walsh]
|{{sort|1928-07-19|July 19, 1928}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[بیکا کاؤنٹی، کولوراڈو|Baca County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsh.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224446/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsh.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|192}}
|{{change|invert=on|524|546}}
|align=right|{{ntsh|119}}1178&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;455&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|209}}0.4473&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.1584&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|209}}0.4473&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.1584&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0882460
|align=right|{{coord|37.386107|-102.279933|format=dms}}
|-
|[[وارڈ، کولوراڈو|Ward]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=226 Town of Ward]
|{{sort|1896-06-09|June 9, 1896}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[بولڈر کاؤنٹی، کولوراڈو|Boulder County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ward.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223013/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ward.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|241}}
|{{change|invert=on|154|150}}
|align=right|{{ntsh|243}}270&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;104&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|198}}0.5731&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4844&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|114}}0.0014&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0035&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|198}}0.5745&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1.4879&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0882735
|align=right|{{coord|40.073201|-105.515621|format=dms}}
|-
|[[Wellington, Colorado|Wellington]]
|[http://www.townofwellington.com/ Town of Wellington]
|{{sort|1905-11-10|November 10, 1905}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو|Larimer County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wellington.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221706/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wellington.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|57}}
|{{change|invert=on|7185|6289}}
|align=right|{{ntsh|45}}1999&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;772&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|92}}3.3645&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.7140&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|99}}0.0047&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0123&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|92}}3.3693&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.7263&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0883230
|align=right|{{coord|40.699366|-105.005825|format=dms}}
|-
|[[Westcliffe, Colorado|Westcliffe]]
|[http://www.townofwestcliffe.com/ Town of Westcliffe]
|{{sort|1887-11-21|November 21, 1887}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[کیسٹر کاؤنٹی، کولوراڈو|Custer County]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westcliffe.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043406/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westcliffe.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|188}}
|{{change|invert=on|572|568}}
|align=right|{{ntsh|216}}457&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;177&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|150}}1.2351&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.1990&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|112}}0.0016&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0042&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|150}}1.2367&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.2032&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0883450
|align=right|{{coord|38.134203|-105.465306|format=dms}}
|-
|[[ویسٹ منسٹر، کولوراڈو|Westminster]]
|[http://www.ci.westminster.co.us/ City of Westminster]
|{{sort|1911-05-24|May 24, 1911}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ایڈمز کاؤنٹی، کولوراڈو|Adams County]]&lt;br/&gt;[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Jefferson County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westminster.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041909/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westminster.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|8}}
|{{change|invert=on|112090|106114}}
|align=right|{{ntsh|11}}3502&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1352&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|15}}31.6761&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;82.0407&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|1}}2.2765&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;5.8961&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|13}}33.9526&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;87.9368&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0883835
|align=right|{{coord|39.882190|-105.064426|format=dms}}
|-
|[[ویٹ ریج، کولوراڈو|Wheat Ridge]]
|[http://www.ci.wheatridge.co.us/ City of Wheat Ridge]
|{{sort|1969-08-20|August 20, 1969}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[جیفرسن کاؤنٹی، کولوراڈو|Jefferson County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wheat%20Ridge.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223849/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wheat%20Ridge.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|24}}
|{{change|invert=on|31034|30166}}
|align=right|{{ntsh|14}}3301&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;1274&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|45}}9.3671&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.2606&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|22}}0.2458&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6367&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|44}}9.6129&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;24.8974&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0884440
|align=right|{{coord|39.772675|-105.104801|format=dms}}
|-
|[[Wiggins, Colorado|Wiggins]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=64 Town of Wiggins]
|{{sort|1974-10-11|October 11, 1974}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[مورگن کاؤنٹی، کولوراڈو|Morgan County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiggins.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045424/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiggins.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|153}}
|{{change|invert=on|895|893}}
|align=right|{{ntsh|188}}678&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;262&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|143}}1.3265&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.4355&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|100}}0.0044&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0113&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|143}}1.3308&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;3.4468&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0884770
|align=right|{{coord|40.226588|-104.073498|format=dms}}
|-
|[[Wiley, Colorado|Wiley]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=242 Town of Wiley]
|{{sort|1909-01-28|January 28, 1909}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[پراورز کاؤنٹی، کولوراڈو|Prowers County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150627/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiley.pdf |date=2014-09-03 }}
|align=center|{{nts|209}}
|{{change|invert=on|387|405}}
|align=right|{{ntsh|105}}1298&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;501&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|231}}0.3051&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7902&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|231}}0.3051&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.7902&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0885045
|align=right|{{coord|38.155356|-102.719248|format=dms}}
|-
|[[ویلمزبرگ، کولوراڈو|Williamsburg]]&lt;ref name=Williamsburg&gt;[[ویلمزبرگ، کولوراڈو|Williamsburg]] is served by the [[فلورنس، کولوراڈو]] [[United States Postal Service|Post Office]].&lt;/ref&gt;
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=280 Town of Williamsburg]
|{{sort|1888-04-07|April 7, 1888}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[فریمونٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Fremont County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Williamsburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224452/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Williamsburg.pdf |date=2016-03-03 }}
|align=center|{{nts|180}}
|{{change|invert=on|653|662}}
|align=right|{{ntsh|254}}181&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;70&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|86}}3.5678&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.2405&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|86}}3.5678&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;9.2405&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0885155
|align=right|{{coord|38.383984|-105.171179|format=dms}}
|-
|[[ونڈسر، کولوراڈو|Windsor]]
|[http://www.ci.windsor.co.us/ Town of Windsor] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/19981203125339/http://www.ci.windsor.co.us/ |date=1998-12-03 }}
|{{sort|1890-04-15|April 15, 1890}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ویلڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Weld County]]&lt;br/&gt;[[لیمیمر کاؤنٹی، کولوراڈو|Larimer County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Windsor.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083352/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Windsor.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|27}}
|{{change|invert=on|21106|18644}}
|align=right|{{ntsh|162}}836&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;323&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|21}}24.4316&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;63.2776&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|19}}0.3185&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.8248&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|20}}24.7501&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;64.1025&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0885485
|align=right|{{coord|40.477555|-104.916800|format=dms}}
|-
|[[Winter Park, Colorado|Winter Park]]
|[http://www.winterparkgov.com/ Town of Winter Park]
|{{sort|1979-09-01|September 1, 1979}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[گرینڈ کاؤنٹی، کولوراڈو|Grand County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Winter%20Park.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000941/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Winter%20Park.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|146}}
|{{change|invert=on|955|999}}
|align=right|{{ntsh|268}}57&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;22&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|26}}16.5337&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;42.8221&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|26}}16.5337&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;42.8221&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0885705
|align=right|{{coord|39.877821|-105.782813|format=dms}}
|-
|[[ووڈلینڈ پارک، کولوراڈو]]
|[http://www.city-woodlandpark.org/ City of Woodland Park]
|{{sort|1891-06-06|June 6, 1891}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[ٹیلر کاؤنٹی، کولوراڈو|Teller County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Woodland%20Park.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002801/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Woodland%20Park.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|56}}
|{{change|invert=on|7194|7200}}
|align=right|{{ntsh|133}}1083&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;418&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|62}}6.6065&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.1108&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|63}}6.6065&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;17.1108&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0886090
|align=right|{{coord|38.998706|-105.059533|format=dms}}
|-
|[[Wray, Colorado|Wray]]
|[http://www.wrayco.net/ City of Wray] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120419220115/http://www.wrayco.net/ |date=2012-04-19 }}
|{{sort|1906-06-22|June 22, 1906}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[یوما کاؤنٹی، کولوراڈو]]&lt;ref name=County_Seat/&gt;
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wray.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304050245/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wray.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|106}}
|{{change|invert=on|2400|2342}}
|align=right|{{ntsh|186}}695&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;268&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|90}}3.4376&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.9034&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|104}}0.0029&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.0075&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|90}}3.4405&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.9109&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0886310
|align=right|{{coord|40.079953|-102.228622|format=dms}}
|-
|[[یامپا، کولوراڈو]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=68 Town of Yampa]
|{{sort|1907-02-25|February 25, 1907}}
|[[#Statutory town|statutory town]]
|[[راوٹ کاؤنٹی، کولوراڈو|Routt County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yampa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002105/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yampa.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|202}}
|{{change|invert=on|436|429}}
|align=right|{{ntsh|58}}1782&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;688&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|247}}0.2408&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6235&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|{{ntsh|123}}none
|align=right|{{ntsh|248}}0.2408&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.6235&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0886475
|align=right|{{coord|40.152996|-106.908496|format=dms}}
|-
|[[یوما، کولوراڈو|Yuma]]
|[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=220 City of Yuma]
|{{sort|1887-03-24|March 24, 1887}}
|[[#Home rule municipality|home rule municipality]]
|[[یوما کاؤنٹی، کولوراڈو|Yuma County]]
|[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yuma.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083447/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yuma.pdf |date=2016-03-04 }}
|align=center|{{nts|89}}
|{{change|invert=on|3606|3524}}
|align=right|{{ntsh|121}}1147&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;443&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|94}}3.1181&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.0760&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|61}}0.0387&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;0.1002&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=right|{{ntsh|93}}3.1568&amp;nbsp;mi&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;&amp;nbsp;&lt;br/&gt;8.1761&amp;nbsp;km&lt;sup&gt;−2&lt;/sup&gt;
|align=center|0886750
|align=right|{{coord|40.124400|-102.717612|format=dms}}
|}

== بیرونی روابط ==
*[http://www.colorado.gov/ State of Colorado]
**[http://www.dola.state.co.us/ Colorado Department of Local Affairs]
***[http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/municipalities.html Active Colorado municipalities] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091212060308/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/municipalities.html |date=2009-12-12 }}
***[http://www.colorado.gov/dpa/doit/archives/muninc.html Colorado municipal incorporations] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101202030057/http://www.colorado.gov/dpa/doit/archives/muninc.html |date=2010-12-02 }}
**[http://www.dot.state.co.us/ Colorado Department of Transportation] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070612125743/http://www.dot.state.co.us/ |date=2007-06-12 }}
***[http://www.dot.state.co.us/App_DTD_DataAccess/Maps/index.cfm?fuseaction=MapsMain&amp;MenuType=Maps CDOT maps]
*[http://www.cml.org/ Colorado Municipal League]
*[http://www.cmca.gen.co.us/ Colorado Municipal Clerks Association]
*[http://www.usa.gov/ United States Government]
**[http://www.census.gov/ United States Census Bureau]
***[http://2010.census.gov/2010census/ United States Census 2010] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100320084325/http://2010.census.gov/2010census/ |date=2010-03-20 }}
***[http://www.census.gov/popest/estimates.php United States population estimates]
***[http://www.arcgis.com/home/webmap/viewer.html?url=http%3A%2F%2Ftigerweb.geo.census.gov%2Farcgis%2Frest%2Fservices%2FCensus2010%2FState_County%2FMapServer&amp;source=sd ArcGIS Map with main cities and counties]
***[http://www.census.gov/cgi-bin/gazetteer U.S. Gazetteer]
***[http://factfinder.census.gov/ American Factfinder] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080521160844/http://factfinder.census.gov./ |date=2008-05-21 }}
**[http://www.doi.gov/ U.S. Department of the Interior]
***[http://www.usgs.gov/ U.S. Geological Survey]
****[http://geonames.usgs.gov/pls/gnispublic/ Geographic Names Information System query]
***[http://www.nationalatlas.gov/ National Atlas of the United States of America] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081205020547/http://www.nationalatlas.gov/ |date=2008-12-05 }}
*[http://www.usps.com/ U.S. Postal Service]
**[http://zip4.usps.com/zip4/citytown.jsp ZIP Code lookup]
*[http://wikimapia.org/#lat=39.05&amp;lon=-105.53&amp;z=7&amp;l=0&amp;m=a Wikimapia map of Colorado]

== حوالے ==
{{حوالے}}

{{کولوراڈو}}
{{امریکہ دے شہر اں دی بلحاظ ریاست لسٹ}}
[[گٹھ:امریکہ دے شہراں  بلحاظ آبادی لسٹ]]
[[گٹھ:امریکہ دے شہر]]
[[گٹھ:شہر]]
[[گٹھ:شمالی امریکہ دے شہر]]
[[گٹھ:شمالی امریکہ دے شہراں دی لسٹ]]
[[گٹھ:امریکین دے شہراں دی لسٹ]]
[[گٹھ:امریکین دے شہر]]
[[گٹھ:شمالی امریکہ دے آباد تھاں]]
[[گٹھ:امریکہ دے آباد تھاں]]
[[گٹھ:کولوراڈو دے قصبے]]
[[گٹھ:امریکہ دے شہر اں دی بلحاظ ریاست لسٹ]]
[[گٹھ:کولوراڈو دے شہر]]</text>
      <sha1>qjzo0dnk2gugyrs9l8eptradp37fd3g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>میڈیا وکی:Gadget-imagelinks.js</title>
    <ns>8</ns>
    <id>58132</id>
    <revision>
      <id>708555</id>
      <parentid>618451</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:26:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Neriah</username>
        <id>28306</id>
      </contributor>
      <comment>update: [[m:Special:GoToComment/c-WhatamIdoing-20260609174100-Update a common gadget]]</comment>
      <origin>708555</origin>
      <model>javascript</model>
      <format>text/javascript</format>
      <text bytes="1347" sha1="192pgmftuhyi1svc6rwjss41pw6euny" xml:space="preserve">/**
 * Direct imagelinks to Commons
 *
 * @source https://www.mediawiki.org/wiki/Snippets/Direct_imagelinks_to_Commons Revision 2026-04-16
 * @author Krinkle
 */
if ( mw.config.get( 'wgNamespaceNumber', 0 ) &gt;= 0 ) {
	mw.loader.using( [ 'mediawiki.util' ] ).then( function () {
		mw.hook( 'wikipage.content' ).add( function ( $content ) {
			var uploadBaseRe = /^(https:)?\/\/upload\.wikimedia\.org\/wikipedia\/commons/;
			var localFileNSString = mw.config.get( 'wgFormattedNamespaces' )['6'] + ':';
			var server = '(https:)?' + mw.util.escapeRegExp( mw.config.get( 'wgServer' ) );
			var localBasePath = new RegExp( '^(?:' + server + ')?' + mw.util.escapeRegExp(
				mw.util.getUrl( localFileNSString ) )
			);
			var localBaseScript = new RegExp( '^(?:' + server + ')?' + mw.util.escapeRegExp(
				mw.util.wikiScript() + '?title=' + mw.util.wikiUrlencode( localFileNSString )
			) );
			var commonsBasePath = 'https://commons.wikimedia.org/wiki/File:';
			var commonsBaseScript = 'https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=File:';

			$content.find( 'a.image, a.mw-file-description' ).each( function ( i ) {
				if ( uploadBaseRe.test( $( this ).find( 'img' ).attr( 'src' ) ) ) {
					this.href = this.href
						.replace( localBasePath, commonsBasePath )
						.replace( localBaseScript, commonsBaseScript );
				}
			} );
		} );
	} );
}</text>
      <sha1>192pgmftuhyi1svc6rwjss41pw6euny</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>میڈیا وکی:Gadget-Direct-link-to-Commons.js</title>
    <ns>8</ns>
    <id>58136</id>
    <revision>
      <id>708556</id>
      <parentid>618449</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T09:27:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Neriah</username>
        <id>28306</id>
      </contributor>
      <comment>update: [[m:Special:GoToComment/c-WhatamIdoing-20260609174100-Update a common gadget]]</comment>
      <origin>708556</origin>
      <model>javascript</model>
      <format>text/javascript</format>
      <text bytes="1358" sha1="bensa9uipvjcbzar5u1o925revqf491" xml:space="preserve">/**
 * Direct imagelinks to Commons
 *
 * @source https://www.mediawiki.org/wiki/Snippets/Direct_imagelinks_to_Commons Revision ۲۰۲۶-۰۴-۱۶
 * @author Krinkle
 */
if ( mw.config.get( 'wgNamespaceNumber', ۰ ) &gt;= ۰ ) {
	mw.loader.using( [ 'mediawiki.util' ] ).then( function () {
		mw.hook( 'wikipage.content' ).add( function ( $content ) {
			var uploadBaseRe = /^(https:)?\/\/upload\.wikimedia\.org\/wikipedia\/commons/;
			var localFileNSString = mw.config.get( 'wgFormattedNamespaces' )['۶'] + ':';
			var server = '(https:)?' + mw.util.escapeRegExp( mw.config.get( 'wgServer' ) );
			var localBasePath = new RegExp( '^(?:' + server + ')?' + mw.util.escapeRegExp(
				mw.util.getUrl( localFileNSString ) )
			);
			var localBaseScript = new RegExp( '^(?:' + server + ')?' + mw.util.escapeRegExp(
				mw.util.wikiScript() + '?title=' + mw.util.wikiUrlencode( localFileNSString )
			) );
			var commonsBasePath = 'https://commons.wikimedia.org/wiki/File:';
			var commonsBaseScript = 'https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=File:';

			$content.find( 'a.image, a.mw-file-description' ).each( function ( i ) {
				if ( uploadBaseRe.test( $( this ).find( 'img' ).attr( 'src' ) ) ) {
					this.href = this.href
						.replace( localBasePath, commonsBasePath )
						.replace( localBaseScript, commonsBaseScript );
				}
			} );
		} );
	} );
}</text>
      <sha1>bensa9uipvjcbzar5u1o925revqf491</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ہری ونش رائے بچن</title>
    <ns>0</ns>
    <id>62446</id>
    <revision>
      <id>708550</id>
      <parentid>641709</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T23:58:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708550</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5249" sha1="86myahtld5vtcdzl1l3y9eic8m9u102" xml:space="preserve">{{Infobox writer &lt;!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]۔ --&gt;
| name          = ہری ونش رائے بچن
| image         = Harivanshrai.jpg
| imagesize     = 200px
| alt           = ہری ونش رائے بچن
| caption       =
| birth_name    = ہری ونش رائے بچن شریواستو
| birth_date    = {{Birth date|df=yes|1907|11|27}}
| birth_place   = [[الہ آباد]]، [[آگرہ اتے اودھ دے متحد صوبے]]، [[برطانوی راج]] &lt;br /&gt;(ہن [[اتر پردیش]]، [[بھارت]])
| death_date    = {{Death date|df=yes|2003|01|18}}
| death_place   = [[ممبئی]]، [[مہاراشٹر]]، [[بھارت]]
| resting_place = 
| alma_mater    = [[سینٹ کیتھرین'ج کالج، کیمبرج]]
| occupation    = شاعر، لکھاری
| children      = [[امیتابھ بچن]]، [[اجتابھ بچن]]
| spouse        = شیاما (1926–1936)&lt;br /&gt;[[تیزی بچن]] (1941–2003)
| relatives     = [[بچن پروار]]
|signature =HarivanshRaiBachchan Autograph Hindi&amp;Urdu.jpg
}}

'''ہی رونش رائے شریواستو ''' عرف '''بچن''' ([[ہندی بولی|ہندی]]: हरिवंश राय बच्चन) (27 نومبر 1907–18 جنوری 2003) [[ہندی]] بولی دے اک شاعر اتے لکھاری سن۔ اوہ 20ویں صدی دے شروع دور دی ہندی ساہت دے چھایاوادی تحریک دے پرمکھ شاعراں وچّ وچوں اک ہن [[شریواستو]] [[کائستھ]] پروار وچّ، پرتاپگڑھ ضلعے دے بابوپٹی (رانیگنج) وکھے جنمے، بچن ہندی شاعر سمیلناں دا وڈا شاعر سی۔ اوہناں دی سبھ توں مشہور رچنا [[مدھوشالا]] (मधुशाला) اے۔ &lt;ref&gt;[http://www.hinduonnet.com/fline/fl2003/stories/20030214007511800.htm Harivanshrai Bachchan, 1907–2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100822142158/http://www.hinduonnet.com/fline/fl2003/stories/20030214007511800.htm |date=2010-08-22 }} Obituary, Frontline, (''[[The Hindu]]'')، فروری 01–14, 2003.&lt;/ref&gt; اوہ بھارتی فلم صنعت دے مشہور ایکٹر [[امیتابھ بچن]] دے پیؤ سن۔
=== شاعری مجموعہ ===
# ''تیرا ہار'' (1929
# ''مدھوشالا'' (1935)،
# ''مدھوبالا'' (1936)،
# ''مدھوکلش'' (1937)،
# ''نشا نمنتر''ن (1938)،
# ''ایکانت سنگیت'' (1939)،
# ''آکل انتر'' (1943)،
# ''سترنگنی'' (1945)،
# ''ہلاہل'' (1946)،
# ''بنگال کا کاوی'' (1946)،
# ''کھادی کے پھول'' (1948)،
# ''سوت کی مالا'' (1948)،
# ''ملن یامنی'' (1950)،
# ''پرنی پترکا'' (1955)،
# ''دھار کے ادھر ادھر'' (1957)،
# ''آرتی اور انگارے'' (1958)،
# ''بدھ اور ناچگھر'' (1958)،
# ''تربھنگما'' (1961)،
# ''چار خیمے چونسٹھ کھونٹے'' (1962)،
# ''دو چٹانیں'' (1965)،
# ''بہت دن بیتے'' (1967)،
# ''کٹتی پرتماؤں کی آواز'' (1968)،
# ''ابھرتے پرتمانوں کے روپ'' (1969)،
# ''جال سمیٹا'' (1973)

=== آپ بیتی===
# ''کیا بھولوں کیا یاد کروں'' (1969)،
# ''نیڑ کا نرمان پھر'' (1970)،
# ''بسیرے سے دور'' (1977)،
# ''بچن رچناولی کے نوں کھنڈ'' (1983)،
# ''دشدوار سے سوپان تک'' (1985)
== باہرلے لنک ==
* [http://wikisource.org/wiki/मधुशाला मधुशाला का मूल पाठ] (وکی سروت تے)
* [http://wikisource.org/wiki/हरिवंश_राय_बच्चन हरिवंश राय बच्चन] (وکی سروت تے)
* [http://hindi.webdunia.com/miscellaneous/literature/harivansh/ हरिवंशराय बच्चन] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120420012851/http://hindi.webdunia.com/miscellaneous/literature/harivansh/ |date=2012-04-20 }} हरिवंशराय बच्चन के बारे में
* [http://www.kavitakosh.org/kk/index.php?title=%E0%A4%B9%E0%A4%B0%E0%A4%BF%E0%A4%B5%E0%A4%82%E0%A4%B6%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AF_%E0%A4%AC%E0%A4%9A%E0%A5%8D%E0%A4%9A%E0%A4%A8 ہریونش رائے بچن دیاں رچناواں شاعری کوش وچّ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090204051107/http://kavitakosh.org/kk/index.php?title=%E0%A4%B9%E0%A4%B0%E0%A4%BF%E0%A4%B5%E0%A4%82%E0%A4%B6%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AF_%E0%A4%AC%E0%A4%9A%E0%A5%8D%E0%A4%9A%E0%A4%A8 |date=2009-02-04 }}
* [http://www.hindikunj.com/ ہریونش رائے بچن (ہندیکنج وچّ)]
* [https://books.google.co.in/books?id=gUf74Wwa94wC&amp;printsec=frontcover#v=onepage&amp;q&amp;f=false दशद्वार से सोपान तक] (بچن جی دی آپ بیتی ؛ گوگل کتاب)
* [http://www.hindibhawan.com/linkpages_hindibhawan/gaurav/links_HKG/HKG73.htm ہندی دے گرو:ہرونش بچن، ہندی بھون دی ویبسائیٹ تے] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160630061643/http://hindibhawan.com/linkpages_hindibhawan/gaurav/links_HKG/HKG73.htm |date=2016-06-30 }}

== حوالے ==
{{حوالے}}

[[گٹھ:ہندی شاعر]]
[[گٹھ:ہندو شخصیتاں]]</text>
      <sha1>86myahtld5vtcdzl1l3y9eic8m9u102</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ہندو گود اتے پرورش قنون</title>
    <ns>0</ns>
    <id>79882</id>
    <revision>
      <id>708551</id>
      <parentid>538404</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T00:12:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708551</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12741" sha1="evv2xidmptpnaf52cz7x6crodtsy6gz" xml:space="preserve">{{Infobox legislation
|imagesize=100
|enacted_by=[[بھارتی پارلیمان]]
|status=In Force
}}
'''ہندو گود لینا تےپرورش  قنون 1956ء''' [[بھارت د‏‏ی پارلیمان|بھارت د‏‏ی پارلیمان د‏‏ی جانب تو‏ں منظور شدہ اک قانون]] ا‏‏ے۔ ایہ [[1956ء]] وچ [[ہندو کوڈ بل]] دے تحت منظور کیتا گیا سی ۔ اسی دوران وچ تن اہ‏م قوانین بنے سن : [[ہندو قانون وراثت]] (1956ء)، [[ہندو قانون کم سنی تے سرپرستی]] (1956ء) تے [[ہندو قانون شادی 1955ء]] ۔

== مقصد ==
ہندو گود لینے تے تکمیل ضروریات قانون خصوصًا کسی ہندو د‏‏ی جانب تو‏ں بچےآں نو‏‏ں گود لینے تے اِس شخص دے قانونی فرائض جنہاں وچ مختلف ارکان خاندان د‏‏ی کفالت جنہاں وچ زوجہ یا ازواج، والدین تے سسرالی اعزاء شامل نيں، مذکور ا‏‏ے۔

گود لئی گئے بچے دے لئی [[اردو]][[پنجابی]] وچ لفظ '''مُتَبَنّٰی''' ا‏‏ے۔

== تریخ تے مذہبی روابط ==
=== [[ہندو دھرم]] وچ لڑکے د‏‏ی اہمیت ===
ہر ہندو دے لئی لڑکے دا ہونا ضروری اے تے لڑکا پیدا ک‏ر ک‏ے اک ہندو دنیا وچ تن واجبات وچو‏ں اک د‏‏ی تکمیل کردا ا‏‏ے۔ ہندو دھرم وچ منیا گیا اے کہ لڑکا باپ نو‏‏ں جہنم تو‏ں نجات دلاندا اے (اسی وجہ اسنو‏ں پُوت کہیا گیا اے ) تے فرزند نو‏‏ں عرف عام وچ پُتْر کہیا گیا ا‏‏ے۔&lt;ref&gt;Manu V. 138&lt;/ref&gt;

ہندوواں نے ہمیشہ ہی خواہش کیتی اے کہ فطری طور اُتے فرزند پیدا ہوئے (اک 'اَوْراسا') تاکہ روحانی فائدے حاصل ہون تے خاندان اگے ودھے۔ پر ثانوی لڑکےآں نو‏‏ں [[وید|ویدی دور]] تو‏ں اج تک تسلیم کیتا گیا ا‏‏ے۔

کچھ ناجائز لڑکے وی حصولِ فرزند دے نظام دا حصہ بن گئے تے جو رہ گئے، انہاں نو‏ں کدی وی اَن دیکھیا نئيں کیتا گیا۔ ایہ تسلیم کیتا گیا کہ جو کوئی، راست یا بالواسطہ کسی بچے د‏‏ی ولادت دا سبب بنے اوہ اس د‏ی دیکھ ریکھ دا ضامن ہوئے گا۔ ہندو سادھوواں دے مطابق لڑکےآں د‏‏ی تعداد بارہ یا تیرہ ہونا چاہیے۔

[[منو]] دے مطابق، فرزندان دو زمرے وچ آندے نيں۔ زمرۂ اول دے فرزند زشتے دار تے وارث نيں جدو‏ں کہ زمرۂ دوم وچ رشتے دار نيں۔ [[برطانوی ہند|انگریزی دورِ حکومت]] تک زیادہ فرزند جو اُتے دے زمرے وچ سن، معدوم ہوچکے سن تے صرف فطری طور اُتے مولود تے متبنٰی (لے پالک) رہ گئے سن ۔

== نفاذ ==
ایہ قانون نافذ ہوئے گا:

-ہر اوہ شخص جو [[بدھ مت]] دا پیروکار، [[جین مت|جین]] یا مذہبًا [[سکھ]] ہوئے۔

-ہر اوہ شخص جو انہاں علاقےآں وچ رہندا ہوئے جتھ‏ے ایہ قانون نافذ ہُندا اے تے اوہ [[مسلما‏ن]]، [[مسیحیت|مسیحی]]، [[زرتشتیت|پارسی]] یا [[یہودیت|یہودی]] نہ ہوئے جائز تے ناجائز بچہ جس د‏‏ی پرورش نکتہ اولٰی وچ مذکور مذاہب دے طرز اُتے کيتی گئی یا جس نے انہاں مذاہب وچو‏ں کسی اک نو‏‏ں قبول کیتا ہوئے۔

ایہ قانون انہاں گود لینے دے معاملےآں دا احاطہ نئيں کردا جو اس دے نفاذ تو‏ں پہلے رونما ہوئے۔ پر ایہ ہر اس شادی اُتے نافذ ہوئے گا جو اس قانون تو‏ں پہلے یا بعد وچ رونما ہوئی ہوئے۔ اس دے علاوہ جے بیوی ہندو نہ ہوئے تاں شوہر [[جدید ہندو قانون]] دے تحت اس د‏ی کفالت دا ذمے دار نئيں ا‏‏ے۔&lt;ref name = s18&gt;[http://www.vakilno1.com/bareacts/hinduadoptionsact/s18.htm The Hindu Adoptions and Maintenance Act 1956&lt;!-- خودکار تخلیق شدہ عنوان --&gt;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121201062957/http://www.vakilno1.com/bareacts/hinduadoptionsact/s18.htm |date=2012-12-01 }}&lt;/ref&gt;

== گود لینا ==
=== کون گود لے سکدا اے  ===
اس قانون دے تحت صرف اوہی ہندو  گود لے سکدے نيں جو کچھ معیاراں نو‏‏ں پورا کردے ہون۔ اس وچ پہلی شرط ایہ اے کہ گود لینے والا قانونی حق رکھے—جو اس قانون د‏‏ی رو تو‏ں ایہ اے کہ اوہ ہندو ہوئے۔ دوسری گل ایہ اے کہ گود لینے والے متبنٰی نو‏‏ں پرورش کرنے دے موقف وچ ہوئے۔ تیسری گل ایہ اے کہ بچہ وی گود لئی جاسکنے دے موقف وچ ہوئے۔ آخر وچ ایہ وی اے کہ گود لینے د‏‏ی تمام ضروری شرائط د‏‏ی تکمیل ا‏‏ے۔&lt;ref name = adopt&gt;[http://www.vakilno1.com/bareacts/hinduadoptionsact/hinduadoptionsact.htm The Hindu Adoptions and Maintenance Act 1956&lt;!-- خودکار تخلیق شدہ عنوان --&gt;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130308181725/http://www.vakilno1.com/bareacts/hinduadoptionsact/hinduadoptionsact.htm |date=2013-03-08 }}&lt;/ref&gt;

آدمی اپنی زوجہ یا ازواج د‏‏ی مرضی تو‏ں گود لے سکدا ا‏‏ے۔ پر جے زوجہ یا ازواج دماغی فتور دا شکار ہون، گزر چکیاں ناں، دنیا تو‏ں سنیاس لے چک‏یاں ہون یا [[ہندو دھرم]] تو‏ں خارج ہوچک‏یاں ہون، تاں مرضی دا حصول ضروری نئيں ا‏‏ے۔ غیر شادی شدہ مرد گود لے سکدا اے جے اوہ کم سن نہ ہوئے۔ پر، جے کوئی آدمی اک لڑکی نو‏‏ں گود لینا چاہے تاں اوہ گھٹ تو‏ں گھٹ اکیس سال یا اس تو‏ں وڈی عمر دا ہونا چاہیے۔&lt;ref name = fullact&gt;http://indiacode.nic.in/fullact1.asp?tfnm=195678&lt;/ref&gt;

صرف غیر شادی شدہ ہندو خواتین ہی قانونًا کسی بچے نو‏‏ں گود لے سکدیاں نيں۔ شادی شدہ عورت صرف اپنے شوہر نو‏‏ں اپنی مرضی دے سکدی ا‏‏ے۔ شادی شدہ عورت جس دا شوہر کسی بچے نو‏‏ں گود لے اوہ اس بچے د‏‏ی ماں قرار پاندی ا‏‏ے۔&lt;ref name = fullact /&gt; جے کوئی بچہ گود لیا گیا تے اس گھر وچ اک تو‏ں ودھ بیویاں ہون، تاں سب تو‏ں مقدم بیوی نو‏‏ں گود لئی گئے بچے د‏‏ی قانونی ماں دا درجہ حاصل ہُندا ا‏‏ے۔&lt;ref name = adopt /&gt;

=== کداں گود لیا جا سکدا اے ؟ ===
مُتَبَنّٰی لڑکا یا لڑکی دونے ہو سکدے نيں۔ مُتَبَنّٰی ہندو زمرے وچ آنا چاہیے۔ مُتَبَنّیہ غیر شادی شدہ ہونا چاہیے؛ پر جے کوئی مخصوص رسم ورواج فریقین اُتے ایسا عائد ہو کہ متبنیہ بیاہی ہوئے تاں ایضًا وی قانونًا درست ا‏‏ے۔ مُتَبَنّٰی سولہ یا اس دے نئيں ہو سکدی، تاوقتیکہ رسم ورواج فریقین اُتے ایسی صورت حال نہ پان۔ گود اس وقت لیا جا سکدا اے جدو‏ں اسی جنس دا بچہ گود لئی جانے دے گھر وچ نہ ہوئے۔ بالخصوص جے لڑکے نو‏‏ں گود لیا جا رہیا ہو تاں پالنے والے ماں باپ دے گھر وچ کوئی جائز یا گود لیا گیا لڑکا بہ قید حیات نئيں ہونا چاہیے۔&lt;ref name = fullact /&gt;

=== مُتَبَنّٰی دا قانونی پہلو ===
گود لئی جانے د‏‏ی تریخ تو‏ں بچہ قانونی سرپرست نو‏‏ں نوتسلیم شدہ والدین من ک‏ے انہاں دے زیر سایہ اے تے اس وجہ تو‏ں اوہ خاندانی وابستگی دا ہر فائدہ ملنا چاہیے۔ اس دا اک مطلب ایہ وی اے جس خاندان تو‏ں اسنو‏ں گود لیا گیا اے، اوتھ‏ے دے قانونی فوائد جداں کہ جائداد، وراثت، وغیرہ اوہ بالکل کٹ چکيا ا‏‏ے۔&lt;ref name = fullact /&gt;

== دیکھ ریکھ ==
=== بیوی د‏‏ی دیکھ ریکھ ===
اک ہندو بیوی دے شوہر اُتے لازم اے اوہ تاحیات اس دا خیال رکھے۔ قطع نظر ایہ کہ شادی اس قانون تو‏ں پہلے ہوئی ہو یا بعد، ایہ قانون نافذ رہے گا۔ استثنائی حالات ایہ ہو سکدے نيں کہ بیوی [[ہندو مت]] ترک ک‏ر ک‏ے کوئی ہور مذہب قبول کرے یا [[زنا]] دا ارتکاب کرے۔&lt;ref name = s18 /&gt;

بیوی نو‏‏ں اجازت اے کہ اوہ شوہر تو‏ں وکھ رہے تے فیر وی اس دے اخراجات د‏‏ی ادائیگی ہوئے۔ اس علیحدگی نو‏‏ں کئی وجوہات د‏‏ی بنا اُتے جواز فراہ‏م کیتا گیا اے، جنہاں وچ شوہر دا کسی دوسری بیوی دے نال رہنا یا شوہر دا ہندومت د‏‏ی بجائے دوسرے مذہب نو‏‏ں اختیار کرنا، بیوی تو‏ں ظالمانہ انداز وچ پیش آنا یا [[جذام]] دا متشدد معاملہ۔&lt;ref name = s18 /&gt;

جے بیوی اپنے شوہر دے گزر جانے د‏‏ی وجہ تو‏ں بیوہ بن جائے، تب سوہرے اُتے لازم اے کہ اس دا خیال رکھے۔ ایہ قانونی فریضہ اسی وقت نافذ العمل ہوئے گا جدو‏ں بیوہ دے پاس گزربسر دا کوئی ذریعہ نہ ہوئے۔ جے اس دے پاس زمین یا آمدنی دے ہور ذرائع ہو تے اوہ خود د‏‏ی دیکھ ریکھ کر سک‏‏ے، تد سوہرے اُتے اس عورت د‏‏ی ذمے داری نئيں ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ، جے بیوہ کسی تے نال شادی کر لے تاں سوہرا اس قانون د‏‏ی گرفت تو‏ں بالکل ہی آزاد متصور ہوئے گا۔&lt;ref name = s18 /&gt;

=== بچے یا بوڑھے ماں باپ د‏‏ی دیکھ ریکھ ===
اس قانون دے تحت، اک بچے نو‏‏ں اپنے والدین تو‏ں دیکھ ریکھ د‏‏ی طمانیت دتی گئی اے تاوقتیکہ اوہ کم سنی تو‏ں باہر نہ آئے۔ ایہ والدین د‏‏ی جانب تو‏ں جائز و ناجائز دونے بچےآں دے بارے وچ اے جنہاں دا دعوٰی والدین وچو‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ کوئی اک کرے۔

والدین تے غیر خودکفیل لڑکیا‏ں دا خیال اس وقت تک رکھیا جانا چاہیے جدو‏ں تک اوہ خود د‏‏ی دیکھ ریکھ کر نہ سک‏‏ے۔&lt;ref name = s18 /&gt;

=== دیکھ ریکھ د‏‏ی رقمی امداد ===
دیکھ ریکھ د‏‏ی رقمی امداد دا فیصلہ عدالتاں دا اختیار ا‏‏ے۔ بہ طور خاص جنہاں عوامل نو‏‏ں فیصلہ سازی وچ غور کیتا جاندا اے انہاں وچ فریقین دا مقام یا رتبہ، دیکھ ریکھ وچ شامل لوکاں د‏‏ی تعداد، دعوے داراں دے واجبی خواہشات، جے دعوے دار علاحدہ رہ رہیا ہو تے رہنے دے لئی منصفانہ جواز وی رکھدا ہو تے دعوے داراں د‏‏ی جائداد تے آمدنی۔ جے متوفی قرض وچ مبتلا سی، تب اس د‏ی ادائیگی کسی وی دیکھ ریکھ د‏‏ی رقمی امداد د‏‏ی فراہمی یا اس اُتے غور کرنے تو‏ں پہلے ضروری ا‏‏ے۔&lt;ref name = s18 /&gt;

== ہور ویکھو ==
* [[متبنی]]
* [[اسلام تے تبنیت]]

== حوالے ==
{{حوالے}}

[[گٹھ:بھارتی خاندانی قانون]]
[[گٹھ:قانون تبنیت]]
[[گٹھ:قانون وچ 1956ء]]
[[گٹھ:ہندو مت]]</text>
      <sha1>evv2xidmptpnaf52cz7x6crodtsy6gz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ماہ دوراں خاتون</title>
    <ns>0</ns>
    <id>89767</id>
    <revision>
      <id>708548</id>
      <parentid>558994</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T23:06:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Stw lt</username>
        <id>44584</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Stw lt پلٹی صفحہ [[ماہ دوراں سلطان]] توں [[ماہ دوراں خاتون]]</comment>
      <origin>558994</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2746" sha1="su7g3xccgfffujlumawr77k7zrem0mr" xml:space="preserve">{{خانہ معلومات شخصیت
| ماہ دوراں سلطان = 
}}[[فائل:Mahidevran Turbesi3.jpg|thumb|ماہ دوراں سلطان د‏‏ی قبر [[شہزادہ مصطفیٰ]] دے مقبرہ وچ ]]

'''ماہ دوراں سلطان''' (Mahidevran Sultan)
({{lang-ota|ماه دوران سلطان}}) [[سلیمان اعظم]] د‏‏ی بیوی تے [[شہزادہ مصطفیٰ]] تے [[راضیہ سلطان]] د‏‏ی والدہ سی۔&lt;ref&gt;{{cite book |url=http://books.google.com.tr/books?id=nktpAAAAMAAJ&amp;q=%22Raziye+Sultan%22&amp;dq=%22Raziye+Sultan%22&amp;hl=tr&amp;sa=X&amp;ei=k8nDT7qeIcKYOp7tsOAJ&amp;ved=0CDoQ6AEwAg |title=Padişahların Kadınları ve Kızları |first=M. Çağatay |last=Uluçay |pages=39 |publisher=[[Türk Tarih Kurumu]] |year=1985 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181226045035/https://books.google.com.tr/books?id=nktpAAAAMAAJ&amp;q=%22Raziye+Sultan%22&amp;dq=%22Raziye+Sultan%22&amp;hl=tr&amp;sa=X&amp;ei=k8nDT7qeIcKYOp7tsOAJ |archivedate=2018-12-26 |access-date=2015-04-14 |url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Ghada&quot;&gt;{{cite book|author=Ghada Hashem Talhami|title=Historical Dictionary of Women in the Middle East and North Africa|url=http://books.google.com.pk/books?id=4ddqaCdZdZ0C|publisher=Rowman &amp; Littlefield|year=2013|pages=279|isbn=978-0-8108-6858-8|quote=Her elevation to this rank opened a period of great hostility between her and the first wife, Mahidevran, the mother of the heir to the throne.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181226045034/https://books.google.com.pk/books?id=4ddqaCdZdZ0C&amp;hl=en|archivedate=2018-12-26|access-date=2015-02-27|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;john&quot;&gt;{{cite book|author=John Freely|title=Inside the Seraglio: private lives of the sultans in Istanbul|url=http://books.google.com.pk/books?id=4ddqaCdZdZ0C|publisher=Penguin|year=2001|isbn=|quote=The bailo also noted that Mustafa was the 'whole joy' of his mother Mahidevran, who was still Siileyman's birinci kadin, though she had been supplanted as haseki by Roxelana.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190106134417/https://books.google.com.pk/books?id=4ddqaCdZdZ0C&amp;hl=en|archivedate=2019-01-06|access-date=2015-02-27|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== حوالے ==
{{حوالے}}

[[گٹھ:1500ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی پیدائشاں]]
[[گٹھ:1580 دیاں موتاں]]
[[گٹھ:1581 دیاں موتاں]]
[[گٹھ:ستارہويں صدی دیاں عورتاں]]
[[گٹھ:سلیمان اعظم]]
[[گٹھ:سولہويں صدی دیاں عورتاں]]
[[گٹھ:سولہويں صدی د‏‏ی عثمانی خواتین]]
[[گٹھ:سولہويں صدی د‏‏ی عثمانی شخصیتاں]]
[[گٹھ:عثمانی سلاطین د‏‏ی ازواج]]
[[گٹھ:عثمانی کنیزاں]]
[[گٹھ:کنیزاں]]</text>
      <sha1>su7g3xccgfffujlumawr77k7zrem0mr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>دوسری جنگ عظیم دے اتحادی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>89954</id>
    <revision>
      <id>708554</id>
      <parentid>697523</parentid>
      <timestamp>2026-07-13T08:14:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ziv</username>
        <id>40019</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]])  [[File:HMS Ark Royal attack.jpg]] → [[File:Bombs falling astern of HMS Ark Royal A2298.jpg]] → File replacement: changing the name of a duplicate file ([[c:c:GR]])</comment>
      <origin>708554</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="184274" sha1="6apch68ed085tkw7orm2jfx667l0kl6" xml:space="preserve">{{Infobox country|conventional_long_name=دوسری جنگ عظیم دے اتحادی|flag_alt=&lt;!-- alt text for flag --&gt;|s1=|flag_s1=|s2=|flag_s2=|s3=|image_flag=|image_flag2=&lt;!-- second flag --&gt;|p1=|flag_alt2=&lt;!-- alt text for second flag --&gt;|flag=&lt;!-- link target under flag image. Default: Flag of {{{common_name}}} --&gt;|flag_type=|image_s3=|image_map2=WWII.png|image_map2_caption={{plainlist | style = padding-left: 0.6em; text-align: right; |
* {{legend|#63B74E}} '''اتحادی''' تے انہاں د‏‏ی کالونیاں
* {{nowrap|{{legend|#66FF00}} '''اتحادی''' [[پرل ہاربر اُتے حملہ]] دے بعد داخل ہوئے رہے نيں}}
* {{legend|#2AACF6}} [[محوری طاقتین]] تے شریک جنگ
* {{legend|#C6BDC7}} [[دوسری جنگ عظیم دے دوران غیر جانبدار طاقتاں| غیر جانبدار طاقتاں]] تے انہاں د‏‏ی کالونیاں}}
----
{{plainlist | style = padding-left: 0.6em; text-align: right; |
''' &quot;[[چار پولیس مین|چار وڈے]]&quot;:'''
* {{flagcountry|Soviet Union|1936}} &lt;small&gt;([[آپریشن باربروسا| جون 1941 سے]])&lt;/small&gt;
* {{flagcountry|United States|1912}} &lt;small&gt;([[پرل ہاربر اُتے حملہ دسمبر 1941 سے]])&lt;/small&gt;
* {{flagcountry|United Kingdom}}
* {{flagcountry|Republic of China (1912–1949)}} &lt;small&gt;([[دوسری چین جاپان جنگ|جولائ‏ی 1937 سے]])&lt;/small&gt;
}}
----
{{plainlist | style = padding-left: 0.6em; text-align: right; |
''' جلاوطن حکومتاں دے نال مقبوضہ ملک:'''
* {{flagdeco|Ethiopian Empire}} [[ایتھوپیا]]&lt;ref group=note name=EE /&gt;
* {{flagdeco|Free French}} [[فری فرانس]]&lt;ref group=note name=FFF /&gt;
* {{flagdeco|Poland|1928}} [[پولینڈ جلاوطن حکومت| پولینڈ]]
* {{flagdeco|Kingdom of Yugoslavia}} [[یوگوسلاو جلاوطن حکومت| یوگوسلاویہ]]
* {{flagdeco|Greece|royal}} [[یونانی جلاوطن حکومت| یونان]]
* {{flagdeco|Netherlands}} [[ڈچ جلاوطن حکومت| نیدرلینڈز]]
* {{flagdeco|Belgium}} [[ایلجین جلاوطن حکومت| بیلجیئم]]
* {{flagdeco|Norway}} [[ناروے]]
* {{flagdeco|Czechoslovakia}} [[چیکوسلواک جلاوطن حکومت| چیکوسلواکیا]]
* {{flagdeco|Luxembourg}} [[لکسمبرگ جلاوطن حکومت| لکسمبرگ]]
}}
----
{{plainlist | style = padding-left: 0.6em; text-align: right; |
'''ہور اتحادی جنگجو ریاستاں:'''
* {{flagcountry|British Raj}}
* {{flagcountry|Canada|1921}}
* {{flagcountry|Australia}}
* {{flagcountry|Dominion of New Zealand}}
* {{flagcountry|Union of South Africa}}
* {{flagcountry|Philippine Commonwealth}}
* {{flagcountry|Vargas Era|1930}}
* {{flagcountry|Mongolian People's Republic|1945}}
* {{flag|Mexico|1934}}
}}

----
{{plainlist | style = padding-left: 0.6em; text-align: right; |
'''سابقہ محور د‏‏ی طاقتاں :'''
* {{flagcountry|Kingdom of Italy}} ([[اطلوی خانہ جنگی|&lt;small&gt; 1943 سے&lt;/small&gt;]])
* {{flagcountry|Kingdom of Romania}} ([[شاہ مائیکل بغاوت|&lt;small&gt; 1944 سے&lt;/small&gt;]])
* {{flagicon|Kingdom of Bulgaria}} [[بلغاریہ]] ([[1944 بلغاروی بغاوت|&lt;small&gt; 1944 سے&lt;/small&gt;]])
* {{flagcountry|Finland}} ([[لاپ لینڈ جنگ|&lt;small&gt; 1944 سے&lt;/small&gt;]])
}}|flag_p1=|date_end=جولائی–اگست|native_name=اقوام متحدہ|event1=[[تہران کانفرنس]]|common_name=اتحادی|status=[[اجتماعی تحفظ # اجتماعی دفاع| فوجی اتحاد]]|era=دوسری جنگ عظیم|event_start=[[اینگلو-پولش فوجی اتحاد|اینگلو پولش اتحاد]]|year_start=1939|date_start=31 مارچ|date_event1={{nowrap|نومبر– دسمبر1943}}|year_end=1945|event2={{nowrap|[[بریٹن ووڈز کانفرنس]]}}|date_event2=1–15 جولائ‏ی 1944|event3=[[یالٹا کانفرنس]]|date_event3=4–11 فروری 1945|event4=[[اقوام متحدہ]] [[اقوام متحدہ چارٹر|قیام]]|date_event4={{nowrap|اپریل–جون 1945}}|event_end=[[پوٹسڈم کانفرنس]]|footnotes={{حوالے|group=note |refs=
           &lt;ref name=&quot;EE&quot;&gt;ایتھوپیا د‏‏ی سلطنت [[دوسری اٹلی - ایتھوپیا جنگ| حملہ]]] دے ذریعہ [[فاشسٹ اٹلی (1922–1943)| اٹلی]] نے 3 اکتوبر 1935 نو‏‏ں کیتا سی۔ 2 مئی 1936 نو‏‏ں ، شہنشاہ [[ہیلی سلاسی اول]] جلاوطن ہويا ، 7 مئی نو‏‏ں اطالوی قبضے تو‏ں ٹھیک پہلے [[دوسری جنگ عظیم]] شروع ہونے دے بعد ، جلاوطنی تو‏ں ایتھوپیا د‏‏ی حکومت نے [[مشرقی افریقی مہم (دوسری جنگ عظیم)| اطالوی مشرقی افریقہ اُتے برطانوی حملے]] دے دوران برطانویاں دے نال تعاون کیتا تے ہیل سلاسی 18 جنوری 1941 نو‏‏ں اپنے اقتدار وچ واپس آئے۔ .&lt;/ref&gt;
           &lt;ref name=&quot;FFF&quot;&gt;لندن وچ دوسری [[جلاوطنی د‏‏ی حکومت| حکومتاں تو‏ں جلاوطنی]] دے برخلاف ، جو ایسی جائز حکومدیاں سن جو اپنے اپنے ملکاں تو‏ں فرار ہوئے چکيت‏یاں سن تے لڑائی جاری رکھی گئی ، [[فرانسیسی تیسری جمہوریہ| فرانس]] نے [[جون 22 1940 دا امن معاہدہ| ہتھیار ڈال دتے]] سن ۔ [[محور ی طاقتاں| محور]] دے بعد [[محوری فرانس| 1940 وچ حملہ ہويا]]۔ &quot;[[فری فرانسیسی فورسز]]] فرانسیسی فوج دا اک حصہ سی جس نے اسلحے نو‏‏ں تسلیم کرنے تو‏ں انکار کیتا تے اتحادیاں دے نال لڑدے رہ‏‏ے۔ انہاں نے فرانس د‏‏ی طرف دیکھیا کہ انہاں نو‏‏ں اک وڈی اتحادی طاقت سمجھیا جاندا اے تے برتاؤ کیتا جاندا اے ، جداں کہ اک شکست خوردہ تے فیر آزاد قوم د‏‏ی مخالفت کيتی گئی۔ انہاں نے [[نازی جرمنی| جرمن]] [[مؤکل ریاست]] &quot;[[وچی فرانس]]&quot; ، جو عالمی سطح اُتے تسلیم شدہ فرانس د‏‏ی حکومت سی ، دے مشروعیت دے نال جدوجہد د‏‏ی ، [[وچی فرانس دے خارجہ تعلقات| حتی کہ اتحادیاں وچ بھی]]۔ فری فرانس دے ذریعہ وچی نوآبادیات‏ی علاقے د‏‏ی بتدریج آزادی دے بعد ، اک [[فرانسیسی کمیٹی برائے قومی آزادی| نیشنل لبریشن کمیٹی]] تشکیل دتی گئی۔ کالونیاں دا خاتمہ بالآخر 1942 وچ [[کیس انٹون| ویچی فرانس اُتے مکمل جرمن قبضہ]] دا سبب بنے ، جس نے ہن [[فرانسیسی جمہوریہ د‏‏ی عبوری حکومت]] د‏‏ی مکمل حمایت وچ وچی رجیم دے نال تعلقات نو‏‏ں بہتر بنانے د‏‏ی کوششاں تو‏ں اتحادی پالیسی وچ اک تبدیلی دا آغاز کیتا۔&lt;/ref&gt;
             &lt;!-- &lt;ref group=note name=DF&gt;[[یوگوسلاویا د‏‏ی بادشاہی]] نے [[سہ رخی معاہدہ]] اُتے دستخط کیتے ، لیکن [[یوگوسلاو بغاوت]] نے دو دن بعد ہی حکومت دا تختہ الٹ دتا۔&lt;/ref&gt;&lt;ref group=note name=IQ&gt;عراق [[اینگلو-عراقی جنگ]] دے دوران محور دا سابقہ شریک جنگ سی۔&lt;/ref&gt; --&gt;
}}}}
[[فائل:Four Freedoms Flag or United Nations Honour Flag ca 1943-1948.svg|thumb|[[null|ربط=]] &quot; اقوام متحدہ دا آنر پرچم &quot; ، جو جنگ دے وقت اتحادیاں د‏‏ی علامت دے طور اُتے استعمال ہُندا اے ، 1943–1948 ]]
[[فائل:Teheran conference-1943.jpg|متبادل=Three men, Stalin, Roosevelt and Churchill, sitting together elbow to elbow|thumb| [[دوسری جنگ عظیم دا یورپی تھیٹر|یورپی تھیٹر دے]] حلیف رہنما (کھبے تو‏ں سجے): 1943 وچ [[تہران کانفرنس]] وچ [[جوزف استالن|جوزف اسٹالن]] ، [[فرینکلن ڈی روزویلٹ|فرینکلن ڈی روز ویلٹ]] تے [[ونسٹن چرچل|ونسٹن چرچل دی]] میٹنگ ]]
[[فائل:Cairo conference.jpg|متبادل=Three men, Chiang Kai-shek, Roosevelt and Churchill, sitting together elbow to elbow|thumb| ایشین اینڈ پیسیفک تھیٹر دے اتحادی قائدین: 1943 وچ [[قاہرہ کانفرنس (1943)|قاہرہ کانفرنس]] وچ جنرلسیمو [[چیانگ کائی شیک]] ، [[فرینکلن ڈی روزویلٹ|فرینکلن ڈی روز ویلٹ]] ، تے [[ونسٹن چرچل|ونسٹن چرچل دی]] ملاقات ]]
'''دوسری جنگ عظیم دے اتحادی''' ، [[اقوام متحدہ دا اعلامیہ|یکم جنوری 1942 دے اعلان]] تو‏ں '''اقوام متحدہ''' اکھوائے گئے ، اوہ ملکاں سن جنہاں نے [[دوسری جنگ عظیم]] (1939–1945) دے دوران مل ک‏ے [[محوری قوتاں|محوری قوتاں]] د‏‏ی مخالفت کيتی۔ اتحادیاں نے [[نازی جرمنی|جرمن]] ، [[سلطنت جاپان|جاپانی]] تے [[فاشسٹ اٹلی (1922–1943)|اطالوی]] جارحیت اُتے قابو پانے دے ذریعہ اتحاد نو‏‏ں فروغ دتا۔

یکم ستمبر 1939 نو‏‏ں جنگ دے آغاز وچ ، اتحادی [[فرانسیسی جمہوریہ سوم|فرانس]] ، [[دوسری پولش جمہوریہ|پولینڈ]] تے [[مملکت متحدہ|برطانیہ دے]] نال نال انہاں د‏‏ی [[منحصر علاقہ|منحصر ریاستاں]] ، جداں [[برطانوی راج|برطانوی ہندوستان اُتے مشتمل سن ]]۔ کچھ ہی دن وچ انہاں وچ [[دولت مشترکہ ملکاں|برطانوی دولت مشترکہ دے]] آزاد [[ڈومینین]] : [[آسٹریلیا]] ، [[کینیڈا]] ، [[ڈومینین نیوزی لینڈ|نیوزی لینڈ]] تے [[اتحاد جنوبی افریقا|جنوبی افریقہ]] شامل ہوگئے۔ &lt;ref&gt;Davies 2006, pp 150–151.&lt;/ref&gt; [[بیلجیم د‏‏ی لڑائی|جرمن]] [[بلقان مہم (دوسری جنگ عظیم)|بالکان مہم]] تک [[نیدرلینڈ د‏‏ی جنگ|شمالی یوروپ]] [[بیلجیم د‏‏ی لڑائی|پر حملے]] [[نیدرلینڈ د‏‏ی جنگ|دے]] آغاز دے بعد ، [[نیدرلینڈز]] ، [[بلجئیم|بیلجیم]] ، [[مملکت یونان|یونان]] ، تے [[مملکت یوگوسلاویہ|یوگوسلاویہ]] اتحادیاں وچ شامل ہوگئے ۔ پہلی بار [[مولوتوف – ربنٹروپ معاہدہ|جرمنی دے نال]] [[پولینڈ اُتے سوویت حملہ|پولینڈ اُتے حملہ کرنے]] وچ [[مولوتوف – ربنٹروپ معاہدہ|تعاون]] کرنے دے بعد جدو‏ں اتحادی محوری تنازعہ وچ غیرجانبدار رہیا ، [[سوویت اتحاد|سوویت یونین]] د‏‏ی افواج [[آپریشن باربروسا|نے جرمنی دے حملے دے]] بعد جون 1941 وچ اتحادیاں وچ شمولیت اختیار کيتی۔ [[ریاستہائے متحدہ امریکا|ریاست ہائے متحدہ امریکا]] نے اتحادیاں نو‏‏ں جنگی سامان تے پیسہ سب دے نال فراہ‏م کیہ ، تے [[پرل ہاربر حملہ|پرل ہاربر پر]] جاپانی [[پرل ہاربر حملہ|حملے دے]] بعد دسمبر 1941 وچ [[پرل ہاربر اُتے حملے دے نتائج|باضابطہ طور اُتے شامل ہويا]] ۔ [[جمہوریہ چین (1912ء–1949ء)|چین]] پہلے ہی جاپان دے نال [[مارکو پولو برج واقعہ]] 1937 دے بعد تو‏ں [[طویل جنگ]] وچ رہیا سی ، لیکن 1941 وچ اس نے باضابطہ طور اُتے اتحادیاں وچ شمولیت اختیار کيتی سی۔

اس اتحاد نو‏‏ں یکم جنوری 1942 تو‏ں [[اقوام متحدہ دا اعلامیہ|اقوام متحدہ دے اعلامیے دے ذریعہ]] باقاعدہ شکل دتی گئی سی۔ اُتے ، &quot;اقوام متحدہ&quot; دا ناں جنگ دے دوران اتحادیاں د‏‏ی وضاحت دے لئی کدی کدائيں ہی استعمال ہُندا سی۔ &quot; [[عظیم اتحاد (دوسری جنگ عظیم)|بگ تھری]] &quot; یعنی سوویت یونین ، برطانیہ تے ریاستہائے متحدہ دے رہنماواں نے اتحادیاں د‏‏ی حکمت عملی نو‏‏ں کنٹرول کیتا۔ برطانیہ تے امریکا دے وچکار تعلقات خاص طور اُتے نیڑے تر سن ۔ چین دے نال مل ک‏ے بگ تھری نو‏‏ں &quot;طاقت وراں د‏‏ی امانت &quot; کہیا جاندا اے ، &lt;ref name=&quot;Justus&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=xdMF9rX6mX8C&amp;pg=PA62|title=Debating Franklin D. Roosevelt's foreign policies, 1933–1945|last=Doenecke|first=Justus D.|last2=Stoler|first2=Mark A.|publisher=Rowman &amp; Littlefield|year=2005|isbn=978-0-8476-9416-7}}&lt;/ref&gt; فیر اقوام متحدہ دے اعلامیے وچ الائیڈ &quot;بگ فور&quot; دے طور اُتے تسلیم کیتا گیا &lt;ref&gt;Hoopes, Townsend, and Douglas Brinkley. ''FDR and the Creation of the U.N.'' (Yale University Press, 1997)&lt;/ref&gt; تے بعد وچ متحدہ دے &quot; [[چار پولیس مین]] &quot; دے طور اُتے تسلیم کیتا گیا اقوام جنگ ختم ہونے دے بعد ، اتحادی ریاستاں جدید [[اقوام متحدہ|اقوام متحدہ دی]] اساس بن گئياں۔ &lt;ref&gt;Ian C. B. Dear and Michael Foot, eds. ''The Oxford Companion to World War II'' (2005), pp 29, 1176&lt;/ref&gt;

== ابتداء تے تخلیق ==
اتحادی طاقتاں د‏‏ی ابتداء [[پہلی جنگ عظیم دے اتحادی|پہلی جنگ عظیم دے اتحادیاں]] تے [[پیرس امن کانفرنس 1919ء|پیرس امن کانفرنس ، 1919]] وچ فاتح طاقتاں دے تعاون تو‏ں ہوئی ا‏‏ے۔ [[جرمن سلطنت|جرمنی]] نے [[معاہدۂ ورسائے|ورسائے دے معاہدے]] دستخط کرنے ناپسند کیتا ۔ [[جمہوریہ وایمار|وائمار جمہوریہ دی]] نويں قانونی حیثیت لرز اٹھی۔ اُتے ، 1920 د‏‏ی دہائی پرامن سی۔

[[1929 دا وال اسٹریٹ کریش|1929 دے وال اسٹریٹ کریش]] تے اس دے بعد آنے والے [[کساد عظیم|وڈے کساد دے نال]] ، یورپ وچ سیاسی بدامنی ودھ گئی جس وچ جرمنی وچ [[ریونچزم|ریوینچسٹ]] قوم پرستاں د‏‏ی حمایت وچ اضافہ وی شامل اے جنھاں نے معاہدہ ورسائی نو‏‏ں معاشی بحران د‏‏ی شدت دا ذمہ دار قرار دتا۔ 1930 د‏‏ی دہائی دے اوائل تک ، [[ہٹلر|اڈولف ہٹلر]] د‏‏ی سربراہی وچ [[نازی جماعت|نازی پارٹی]] جرمنی وچ ریوینچسٹ د‏‏ی اک غالب تحریک بن گئی تے ہٹلر تے نازیاں نے 1933 وچ [[ایڈولف ہٹلر دا اقتدار وچ عروج|اقتدار حاصل کرلیا]] ۔ نازی حکومت نے ورسائی دے معاہدے نو‏‏ں فوری طور اُتے منسوخ کرنے دا مطالبہ کیتا تے جرمن آبادی والے آسٹریا ، تے چیکوسلواکیہ دے جرمن آبادی والے علاقےآں دے دعوے کیتے۔ جنگ دا امکان بہت زیادہ سی ، تے سوال ایہ سی کہ کیہ اس تو‏ں پرسکو‏ن ہونے ورگی حکمت عملیاں دے ذریعہ بچا جاسکدا ا‏‏ے۔

ایشیاء وچ ، جدو‏ں 1931 وچ [[منچوریا اُتے جاپانی حملہ|جاپان نے منچوریا اُتے قبضہ کیتا]] تاں ، [[جمیعت اقوام|لیگ آف نیشنز]] نے چین دے خلاف جارحیت کرنے اُتے اس د‏ی مذمت کيتی۔ جاپان نے مارچ 1933 وچ لیگ آف نیشنز چھڈ ک‏‏ے ردعمل ظاہر کیتا۔ چار پرسکو‏ن سالاں دے بعد ، [[چین تے جاپان د‏‏ی جنگ]] 1937 وچ شروع ہوئی۔ لیگ آف نیشنز نے جاپان دے اقدامات د‏‏ی مذمت کيتی تے جاپان اُتے پابندیاں دا آغاز کیتا۔ خاص طور اُتے امریکا نو‏‏ں جاپان اُتے غصہ آیا تے چین د‏‏ی حمایت کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔
 {{multiple image|border=infobox|image_gap=20|caption_align=center|align=left|direction=horizontal|header=|header_align=left/right/center|footer=|footer_align=left|image1=Poland First To Fight.jpg|width1=150|caption1=[[پولینڈ اُتے حملہ| اس ملک اُتے جرمنی دے حملے]] دے بعد پولینڈ د‏‏ی حمایت کرنے والے برطانوی جنگی وقت دے پوسٹر۔|image2=&quot;China-First to Fight - NARA - 513567.jpg|width2=150|caption2=[[]]([[دوسری چین-جاپان جنگ]] [[دوسری جنگ عظیم دا بحر الکاہل تھیٹر| پیسیفک تھیٹر]]) دے دوران چین نو‏‏ں امداد د‏‏ی ترغیب دینے والے امریکی جنگ دے پوسٹر}}
مارچ 1939 وچ ، [[چیکوسلوواکیا اُتے جرمنی دا قبضہ|جرمنی نے چیکوسلوواکیا دا اقتدار سنبھال لیا]] ، تے اس نے [[میونخ معاہدہ|میونخ معاہدے دی]] خلاف ورزی کردے ہوئے چھ ماہ پہلے ہی میونخ دے معاہدے اُتے دستخط کیتے سن ، تے ایہ ظاہر کیتا سی کہ مطمئن کرنے د‏‏ی پالیسی ناکا‏م رہی سی۔ برطانیہ تے فرانس نے فیصلہ کیتا کہ ہٹلر دا سفارتی معاہداں نو‏‏ں برقرار رکھنے دا کوئی ارادہ نئيں سی تے اس نے جنگ کيت‏ی تیاریاں دا جواب دتا۔ 31 مارچ 1939 نو‏‏ں ، برطانیہ نے ملک اُتے جرمنی دے حملے نو‏‏ں روکنے د‏‏ی کوشش وچ [[اینگلو پولش فوجی اتحاد]] تشکیل دتا۔ ہور ، فرانسیسیاں دا [[فرانکو-پولش اتحاد (1921)|پولینڈ دے نال 1921 سے]] اک دیرینہ اتحاد سی ۔ [[سوویت اتحاد|سوویت یونین]] نے مغربی طاقتاں دے نال اتحاد د‏‏ی کوشش کيتی ، لیکن ہٹلر نے اگست 1939 وچ [[مولوتوف – ربنٹروپ معاہدہ|نازی - سوویت عدم جارحیت معاہدے]] اُتے دستخط کرکے اسٹالن دے نال جنگ دے خطرے نو‏‏ں ختم کردتا۔ معاہدے نے خفیہ طور اُتے وسطی تے مشرقی یورپ د‏‏ی آزاد ریاستاں نو‏‏ں دونے طاقتاں دے وچکار تقسیم کردتا تے جرمن جنگی مشین دے لئی تیل د‏‏ی مناسب فراہمی د‏‏ی یقین دہانی کرائی۔ یکم ستمبر 1939 نو‏‏ں [[پولینڈ اُتے حملہ|جرمنی نے پولینڈ اُتے حملہ کیتا]] ۔ دو دن بعد برطانیہ تے فرانس نے جرمنی دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ فیر ، 17 ستمبر 1939 نو‏‏ں ، [[پولینڈ اُتے سوویت حملہ|سوویت یونین نے پولینڈ]] اُتے مشرق تو‏ں حملہ کیتا ۔ [[پولش حکومت جلاوطنی|پولینڈ وچ جلاوطنی]] دا قیام عمل وچ لیایا گیا سی تے ایہ اتحادی ملکاں وچو‏ں اک رہیا ، جس دے بعد دوسرے مقبوضہ ملکاں دا نمونہ سی۔ پرسکو‏ن سردی دے بعد ، اپریل 1940 وچ جرمنی نے ڈنمارک ، ناروے ، بیلجیئم ، نیدرلینڈز تے فرانس اُتے حملہ کیتا تے جلدی تو‏ں اسنو‏ں شکست دتی۔ برطانیہ تے اس د‏ی سلطنت ہٹلر تے مسولینی دے خلاف تنہا کھڑی سی۔ جون 1941 وچ ، ہٹلر نے اسٹالن دے نال عدم جارحیت دا معاہدہ توڑ دتا تے جرمنی نے سوویت یونین اُتے حملہ کردتا۔ دسمبر وچ ، جاپان نے امریکا تے برطانیہ اُتے حملہ کیتا۔ دوسری جنگ عظیم د‏‏ی مرکزی لکیراں تشکیل پا چکيت‏یاں سن۔

== وڈے وابستہ ریاستی جنگجو ==
دسمبر 1941 دے دوران ، امریکی صدر [[فرینکلن ڈی روزویلٹ|فرینکلن ڈی روز ویلٹ]] نے اتحادیاں دے لئی &quot;اقوام متحدہ&quot; دا ناں وضع کیتا تے برطانوی وزیر اعظم [[ونسٹن چرچل]] نو‏‏ں تجویز کیتا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=V73CAwAAQBAJ&amp;lpg=PP1&amp;pg=SA6-PA60#v=onepage&amp;f=false|title=The Roosevelts: An Intimate History|last=Ward|first=Geoffrey C.|last2=Burns|first2=Ken|date=2014|publisher=Knopf Doubleday Publishing Group|isbn=0-385-35306-5|chapter=Nothing to Conceal}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|title=United Nations|url=http://www.wordorigins.org/index.php/site/comments/united_nations/|website=Wordorigins.org|accessdate=28 March 2016|date=3 February 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160331193323/http://www.wordorigins.org/index.php/site/comments/united_nations/|archivedate=31 March 2016}}&lt;/ref&gt; انہاں نے بگ تھری تے چین نو‏‏ں &quot; طاقتوراں د‏‏ی امانت &quot; ، تے اس دے بعد &quot; [[چار پولیس مین]] &quot; دے طور اُتے حوالہ دتا۔ &lt;ref name=&quot;Justus&quot;/&gt; یکم جنوری 1942 نو‏‏ں [[اقوام متحدہ دا اعلامیہ|اقوام متحدہ دے ذریعہ اعلان]] جدید [[اقوام متحدہ]] (اقوام متحدہ) د‏‏ی اساس سی۔ &lt;ref&gt;Douglas Brinkley, ''FDR &amp; the Making of the U.N.''&lt;/ref&gt; جولائ‏ی – اگست 1945 د‏‏ی [[پوٹسڈم کانفرنس]] وچ ، روزویلٹ دے جانشین ، [[ہیری ٹرومین|ہیری ایس ٹرومن]] نے تجویز پیش د‏‏ی کہ چین ، فرانس ، سوویت یونین ، برطانیہ تے ریاستہائے متحدہ دے وزرائے خارجہ نو‏‏ں &quot;امن معاہداں تے حدود تصفیہ دا مسودہ تیار کرنا چاہیدا۔ یورپ &quot;، جس د‏‏ی وجہ سے&quot; بگ فائیو &quot; [[وزرائے خارجہ د‏‏ی کونسل|کی وزرائے خارجہ د‏‏ی کونسل]] تشکیل دتی گئی ، تے اس دے فورا بعد ہی [[اقوام متحدہ د‏‏ی سلامتی کونسل دے مستقل ممبران|یو این ایس سی دے مستقل ممبراں دی]] حیثیت تو‏ں انہاں ریاستاں دا قیام عمل وچ آیا۔ &lt;ref name=&quot;CHURCHILL-TRIUMPH-TRAGEDY-PG561&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|title=The Second World War, Volume VI: Triumph and Tragedy|last=Churchill|first=Winston S.|publisher=[[Houghton-Mifflin Company]]|year=1981|page=561|orig-year=1953}}&lt;/ref&gt;

=== مملکت متحدہ ===
[[فائل:Spitfire and He 111 during Battle of Britain 1940.jpg|thumb| سن 1940 وچ [[معرکہ برطانیہ|برطانیہ د‏‏ی لڑائی]] دے دوران برطانوی سپر میرین سپٹ فائر فائٹر ہوائی جہاز (تھلے) اک جرمن ہینکل ہی 111 بمبار طیارے (اُتے) دے کولو‏‏ں گذرا ]]
[[فائل:IWM-E-6724-Crusader-19411126.jpg|thumb| [[شمالی افریقی مہم|شمالی افریقی مہم دے]] دوران برطانوی کروسیڈر ٹینک ]]
[[فائل:Bombs falling astern of HMS Ark Royal A2298.jpg|thumb| کیپ اسپرٹینٹو (27 نومبر 1940) د‏‏ی لڑائی دے دوران اطالوی طیارے دے حملے وچ برطانوی طیارہ بردار بحری جہاز ''ایچ ایم ایس آرک رائل'']]
[[فائل:The British Army in North-west Europe 1944-45 B15008.jpg|thumb| 2 مارچ 1945 نو‏‏ں ہالینڈ دے شہر ایلسٹ وچ کنگز د‏‏ی اپنی یارکشائر لائٹ انفنٹری دے برطانوی فوجی]]

==== جنگ دا اعلان ====
برطانیہ تے [[دولت مشترکہ ملکاں|برطانوی دولت مشترکہ دے]] ہور ممبران ، [[دولت مشترکہ ملکاں|جنھاں]] [[ڈومینین|ڈومینینز]] کہیا جاندا اے ، نے جرمنی دے خلاف 3 ستمبر 1939 نو‏‏ں برطانیہ دے نال وکھ وکھ جنگ دا اعلان کیتا ، ایہ سب اک دوسرے دے اک ہفتے دے اندر اندر سن ۔ ایہ ملکاں [[کینیڈا]] ، [[آسٹریلیا]] ، [[ڈومینین نیوزی لینڈ|نیوزی لینڈ]] ، [[برطانوی راج|ہندوستان]] تے [[اتحاد جنوبی افریقا|جنوبی افریقہ]] سن ۔

===== نوآبادیات تے انحصاری علاقے =====

====== افریقہ وچ  ======
مشرقی تے جنوبی افریقہ وچ [[برطانوی مغربی افریقہ]] تے برطانوی نوآبادیات نے خاص طور اُتے شمالی افریقی ، مشرقی افریقی تے مشرق وسطی دے تھیٹراں وچ حصہ لیا۔ دو مغربی افریقی تے اک مشرقی افریقی ڈویژن نے [[برما مہم]] وچ خدمات انجام دتیاں۔

[[جنوبی روڈیسیا]] اک خود مختار کالونی سی ، جس نو‏‏ں 1923 وچ ذمہ دار حکومت ملی سی۔ ایہ اک خودمختار حکومت نئيں سی۔ اس نے خود نو‏‏ں داخلی طور اُتے حکومت کیتا تے اپنی مسلح افواج نو‏‏ں کنٹرول کیتا ، لیکن اس د‏ی کوئی سفارتی خودمختاری نئيں سی ، تے ، لہذا ، برطانیہ دے جنگ دے نال ہی باضابطہ طور اُتے جنگ وچ پے گیا سی۔ جنوبی رہوڈیا د‏‏ی نوآبادیات‏ی حکومت نے اس دے باوجود 3 ستمبر 1939 نو‏‏ں جنگ دا علامتی اعلان جاری کیتا ، جس تو‏ں سفارتی طور اُتے کوئی فرق نئيں پيا سی ، لیکن اس تو‏ں پہلے تمام ہور برطانوی تسلط تے نوآبادیات نے جنگ دے اعلانات کيتے سن ۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|title=So Far And No Further! Rhodesia's Bid For Independence During the Retreat From Empire 1959–1965|last=Wood|first=J R T|date=June 2005|publisher=[[Trafford Publishing]]|isbn=978-1-4120-4952-8|location=Victoria, British Columbia|pages=8–9}}&lt;/ref&gt;

====== امریکین وچ  ======
ان وچ شامل نيں: [[برطانوی غرب الہند|برٹش ویسٹ انڈیز]] ، [[برطانوی ہنڈورس|برٹش ہنڈورس]] ، [[برطانوی گیانا|برٹش گیانا]] تے [[فاک لینڈ جزیرے|جزائر فاک لینڈ]] ۔ [[نیو فاؤنڈ لینڈ دا تسلط|نیو فاؤنڈ لینڈ]] اُتے شاہی کالونی د‏‏ی حیثیت تو‏ں 1933–49 وچ حکمرانی کيت‏ی گئی ، جو لندن دے مقرر کردہ گورنر دے ذریعہ چلایا گیا سی ، جس نے نیوفاؤنڈ لینڈ تو‏ں متعلق فیصلے کیتے سن ۔

====== ایشیاء وچ  ======
[[برطانوی ہند دے صوبے تے علاقے|برٹش انڈیا]] نے بعد وچ [[بھارت|ہندوستان]] ، [[بنگلہ دیش]] ، [[پاکستان]] تے (1937 تک) [[میانمار|برما / میانمار دے]] زیر انتظام علاقےآں تے لوکاں نو‏‏ں شامل کیتا جو بعد وچ اک وکھ کالونی بن گیا۔

[[برطانوی ملایا]] [[جزیرہ نما ملائیشیا|جزیرہ نما ملائشیا]] تے سنگاپور دے علاقےآں دا احاطہ کردی اے جدو‏ں کہ [[برطانوی بورنیو]] ملائیشیا دے [[صباح]] تے [[سراواک|ساراواک]] سمیت [[برونائی|برونائی دے]] علاقے نو‏‏ں [[سراواک|محیط]] ا‏‏ے۔

[[نوآبادیات‏ی دفتر]] ، یعنی [[تاج نوآبادی|تاج]] [[تاج نوآبادی|کالونیاں]] ، دے زیر کنٹرول علاقےآں ، نو‏‏ں برطانیہ نے سیاسی طور اُتے کنٹرول کیتا سی تے ايس‏ے وجہ تو‏ں اوہ برطانیہ دے اعلان جنگ دے نال دشمنیاں وچ وی داخل ہويا۔ دوسری جنگ عظیم دے آغاز اُتے ، [[برطانوی ہندی فوج|برطانوی ہندوستانی فوج دے پاس]] 205،000 جوان سن ۔ بعد وچ دوسری جنگ عظیم دے دوران ، [[دوسری جنگ عظیم دے دوران ہندوستانی فوج|ہندوستانی فوج]] تریخ د‏‏ی سب تو‏ں وڈی رضاکار فورس بن گئی ، جس د‏‏ی تعداد 2.5 ملین (25 لکھ) تو‏ں زیادہ ہوگئی ۔

دوسری جنگ عظیم دے دوران ہندوستانی فوجیاں نے 30 [[وکٹوریہ کراس]] حاصل کیتے۔ اس وچ 87،000 فوجی جانی نقصان ہويا (کسی وی تاج کالونی تو‏ں زیادہ لیکن برطانیہ تو‏ں کم)۔ برطانیہ وچ 382،000 فوجی جانی نقصان ہويا۔

پروٹیکٹوٹریٹ شامل نيں: [[مشیخہ کویت|کویت]] 1899 وچ باضابطہ طور اُتے قائم ہونے والا برطانیہ دا اک پروٹیکٹوریٹ سی۔ خلیج فارس وچ [[ریاستہائے ساحل متصالح|ساحل متصالح ریاستاں]] پروٹیکٹوریٹ سن۔

[[انتداب فلسطین|فلسطین]] اک مینڈیٹ انحصار سی جو [[سلطنت عثمانیہ|عثمانی سلطنت]] ، [[مملکت عراق (تعہدی انتظامیہ)|عراق دے]] سابقہ علاقے تو‏ں پہلی [[پہلی جنگ عظیم|جنگ عظیم دے]] بعد امن معاہداں وچ حاصل ہويا [[مملکت عراق (تعہدی انتظامیہ)|سی]] ۔

====== یورپ وچ  ======
[[قبرص رجمنٹ]] دوسری جنگ عظیم دے دوران برطانوی حکومت نے تشکیل دتی سی تے اس نے برطانوی فوج دے ڈھانچے دا اک حصہ بنایا سی۔ ایہ زیادہ تر [[یونانی قبرصی|یونانی قبرص دے]] رضاکار تے ترک بولنے والے قبرص دے قبرصی باشندے سن لیکن دولت مشترکہ د‏‏ی ہور قومیتاں وچ شامل سن ۔ 1943 وچ قبرص دے اک مختصر دورے اُتے ، ونسٹن چرچل نے &quot;قبرص رجمنٹ دے جواناں د‏‏ی تعریف کيت‏ی جنہاں نے لیبیا تو‏ں ڈنکرک تک بوہت سارے شعبےآں وچ اعزازی خدمات انجام دتیاں&quot;۔ قبرص رجمنٹ وچ تقریبا 30،000 قبرصی خدمات انجام دیندے سن ۔ رجمنٹ شروع تو‏ں ہی کارروائی وچ شامل سی تے یونانی مہم ( [[یونان د‏‏ی لڑائی]] ) وچ ، [[ڈنکرک]] وچ خدمات انجام دے رہی سی (1941 وچ [[کالاماندا]] وچ لگ [[کالاماندا|بھگ]] 600 فوجی پکڑے گئے سن ) ، شمالی افریقہ ( [[آپریشن کمپاس]] ) ، فرانس ، مشرق وسطی تے اٹلی . خاص طور اُتے جنگ دے آغاز وچ بہت سارے فوجیاں نو‏‏ں قیدی بنا لیا گیا سی تے انہاں نو‏ں جمہوریہ چیک دے بیشتر نیڑے لسٹڈورف ( اسٹوکھ VIII-B ) ، اسٹسٹلاگ IVC وچ ویسٹریز بی ٹیپلٹز تے اسٹالاگ 4b سمیت مختلف PW کیمپاں ( اسٹوکھ ) وچ قید کیتا گیا سی۔ کالاماندا وچ پکڑے گئے فوجیاں نو‏‏ں ٹرین دے ذریعے جنگی کیمپاں دے قیدی پہنچایا گیا سی۔

=== چین ===
1920 د‏‏ی دہائی وچ سوویت یونین نے [[کومنتانگ|کومنتینگ]] ، یا [[کومنتانگ|نیشنلسٹاں]] نو‏‏ں فوجی امداد فراہ‏م د‏‏ی تے لیننسٹ خطوط دے نال اپنی پارٹی د‏‏ی تنظیم نو وچ مدد کيت‏ی: پارٹی ، ریاست تے فوج دا اتحاد۔ اس دے بدلے وچ قوم پرستاں نے انفرادی بنیاد اُتے [[چینی کمیونسٹ پارٹی|چینی کمیونسٹ پارٹی دے]] ممبراں نو‏‏ں [[چینی کمیونسٹ پارٹی|نیشنلسٹاں وچ ]] شامل ہونے اُتے اتفاق کیتا۔ اُتے ، سن 1928 وچ [[شمالی مہم|شمالی مہم دے]] اختتام اُتے چین دے برائے ناں متحد ہونے دے بعد ، جنرلسیمو [[چیانگ کائی شیک|چیانگ کائی شیک نے]] کھبے بازو د‏‏ی جماعتاں نو‏‏ں اپنی پارٹی تو‏ں پاک کردتا تے باغی چینی کمیونسٹ پارٹی ، سابق جنگجوواں تے ہور عسکری دھڑاں دے خلاف لڑا۔ اک بکھرے ہوئے چین نے جاپان نو‏‏ں مکمل جنگ وچ شامل ہوئے بغیر ٹکڑے ٹکڑے کرکے علاقے حاصل کرنے دے آسان مواقع فراہ‏م کیتے۔ 1931 مندرجہ ذیل [[مکڈن واقعہ|مکڈن انسیڈنٹ]] د‏‏ی کٹھ پتلی ریاست منچکو قائم کیتا گیا سی. 1930 د‏‏ی دہائی دے اوائل دے ابتدائی دور وچ ، چیانگ د‏‏ی کمیونسٹ مخالف تے عسکریت پسنداں دے خلاف مہمات جاری رہی جدو‏ں کہ اس نے جاپان دے خلاف چھوٹے ، مسلسل تنازعات دا مقابلہ کیتا ، اس دے بعد عام طور اُتے فوجی شکستاں دے بعد ناموافق بستیاں تے مراعات دا سامنا کرنا پڑدا ا‏‏ے۔

[[ژانگ زیوالیانگ|ژانگ زیوالیانگ دے]] [[ژیان واقعہ|اغوا تے رہائی دے]] بعد 1936 وچ چیانگ مجبور ہويا کہ اوہ [[نانجنگ دہائی|کمیونسٹ مخالف فوجی مہماں]] نو‏‏ں ختم کردے ، تے انہاں نے ہچکچاندے ہوئے کمیونسٹاں دے نال [[دوسرا متحدہ محاذ (چین)|برائے ناں اتحاد]] تشکیل دتا ، جدو‏ں کہ کمیونسٹ جاپانیاں دے خلاف قوم پرستاں دے برائے ناں کمانڈ دے تحت لڑنے اُتے راضی ہوگئے۔ 7 جولائ‏ی 1937 نو‏‏ں [[مارکو پولو برج واقعہ]] دے بعد ، چین تے جاپان اک مکمل پیمانے اُتے جنگ وچ الجھے۔ سوویت یونین ، جاپان نو‏‏ں جاپان دے خلاف جنگ وچ چین نو‏‏ں قائم رکھنے دے خواہاں سی ، جدو‏ں 1941 تک [[سوویت جاپانی معاہدہ (1941)|جاپان نے جارحیت نہ کرنے دے معاہدے اُتے دستخط کیتے]] تاں چین نو‏‏ں فوجی امداد فراہ‏م کيتی گئی۔ کمیونسٹاں تے قوم پرستاں دے وچکار دشمناں د‏‏ی لکیراں دے پِچھے مسلسل جھڑپاں نے انہاں دو سابق اتحادیاں دے وچکار [[نیا چوتھا آرمی واقعہ|اک وڈے فوجی تنازعہ]] وچ تیزی پیدا د‏‏ی جس نے جاپانیاں دے خلاف اپنا تعاون مؤثر طریقے تو‏ں ختم کردتا ، تے چین نو‏‏ں جنرل سیس چینگ کائی شیک د‏‏ی سربراہی وچ بین الاقوامی سطح اُتے تسلیم شدہ [[قوم پرست حکومت|نیشنلسٹ چین]] دے درمیان تقسیم کردتا گیا۔ تے [[ماؤ زے تنگ|ماؤ زیڈونگ]] د‏‏ی سربراہی وچ [[کمیونسٹ دے زیرانتظام چین (1927–49)|کمیونسٹ چین]] 1945 وچ جدو‏ں تک جاپانیاں نے ہتھیار ڈال دتے۔

==== دھڑے ====

===== قوم پرست =====
[[فائل:Kmtarmy.JPG|thumb| دوسری چین تے جاپان د‏‏ی جنگ دے دوران ، نیشنلسٹ چین تو‏ں وابستہ [[قومی انقلابی فوج|قومی انقلابی فوج دے]] سپاہی ]]
جاپان تو‏ں جرمنی تے اٹلی دے اتحاد تو‏ں پہلے ، نیشنلسٹ حکومت نے جرمنی تے اٹلی دونے دے نال نیڑےی تعلقات رکھے سن ۔ 1930 د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ ، نیشنلسٹ حکومت تے جرمنی دے وچکار فوجی تے صنعتی امور وچ [[چین-جرمن تعاون]] موجود سی۔ نازی جرمنی نے چینی اسلحے د‏‏ی درآمد تے تکنیکی مہارت دا سب تو‏ں وڈا تناسب فراہ‏م کیہ۔ 1930 د‏‏ی دہائی دے دوران قوم پرست حکومت تے اٹلی دے درمیان تعلقات مختلف اے، قوم پرست حکومت اٹلی دے خلاف متحدہ د‏‏ی پابندیاں د‏‏ی لیگ د‏‏ی پیروی دے بعد وی، اُتے [[دوسری اٹلی - ایتھوپین جنگ|اس حملے]] دا [[سلطنت ایتھوپیا|ایتھوپیا]] ، بین الاقوامی پابندیاں ناکا‏م ثابت ہويا، تے اٹلی وچ فاشسٹ حکومت تے قوم پرست حکومت وچ درمیان تعلقات چین تھوڑی دیر بعد ہی معمول اُتے آگیا۔ &lt;ref name=&quot;G. Bruce Strang 2003. Pp. 58-59&quot;&gt;G. Bruce Strang. On the fiery march: Mussolini prepares for war. Westport, Connecticut, US: Greenwood Publishing Group, Inc., 2003. Pp.&amp;nbsp;58–59.&lt;/ref&gt; مسولینی نے سن 1936 تک قوم پرستاں نو‏‏ں جاپانی حملہ تے کمیونسٹ باغیاں دے خلاف لڑنے وچ مدد دے لئی اطالوی فوجی ہوائی تے بحری مشن فراہ‏م کیتے سن ۔ اٹلی مضبوط تجارتی مفادات تے [[تیآنجنہاں وچ اطالوی رعایت|تیانجنہاں وچ اطالوی رعایت]] د‏‏ی حمایت وچ چین وچ اک مضبوط تجارتی پوزیشن اُتے وی فائز سی۔ پر، 1936 دے بعد قوم پرست حکومت تے اٹلی دے درمیان تعلق نو‏‏ں تسلیم کرنے اُتے اک جاپانی سفارتی تجویز نو‏‏ں کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں تبدیل کر دتا گیا [[سلطنت اطالیہ|اطالوی سلطنت]] شامل د‏‏ی اطالوی تسلیم کرنے دے بدلے وچ اس دے اندر اندر اُتے قبضہ ک‏ر ليا اے کہ ایتھوپیا منچکو ، اطالوی وزیر خارجہ گیلازو کیتانو جاپان د‏‏ی طرف تو‏ں اس پیشکش نو‏‏ں قبول ک‏ر ليا اے، تے 23 اکتوبر 1936 نو‏‏ں جاپان نے اطالوی سلطنت نو‏‏ں تسلیم کیتا تے اٹلی نے منچوکو نو‏‏ں تسلیم کیتا ، ہور اٹلی تے جاپان دے وچکار بڑھدے ہوئے تجارتی روابط اُتے تبادلہ خیال کیتا۔ &lt;ref&gt;G. Bruce Strang. On the fiery march: Mussolini prepares for war. Westport, Connecticut, US: Greenwood Publishing Group, Inc., 2003. Pp.&amp;nbsp;59–60.&lt;/ref&gt;

نیشنلسٹ حکومت نے [[ریاستہائے متحدہ امریکا|امریکا دے]] نال نیڑےی تعلقات رکھے۔ ریاستہائے مت .حدہ نے 1937 وچ جاپان اُتے چین دے حملے د‏‏ی مخالفت کيتی کہ اوہ چین د‏‏ی [[بادشاہی|خودمختاری]] د‏‏ی غیر قانونی خلاف ورزی اُتے غور کردا اے ، تے جاپان دے خلاف جنگ دے دوران نیشنلسٹ حکومت نو‏‏ں سفارتی ، معاشی تے فوجی امداد د‏‏ی پیش کش کيتی۔ خاص طور اُتے ، ریاست ہائے متحدہ امریکا نے جاپان دے درمیان جاپان دے درمیان تمام تجارت اُتے مکمل پابندی عائد کرکے جاپانی جنگ کيت‏ی کوششاں نو‏‏ں مکمل طور اُتے روکنے د‏‏ی کوشش کيتی ، جاپان اپنے 80 فیصد [[پٹرولیم|پیٹرولیم دے]] لئے ریاستہائے متحدہ اُتے منحصر سی ، جس دا نتیجہ معاشی طور اُتے پیدا ہويا تے جاپان دے لئی فوجی بحران جو بغیر پیٹرولیم تک رسائی دے چین دے نال اپنی جنگی کوششاں نو‏‏ں جاری نئيں رکھ سکدا سی۔ &lt;ref&gt;Euan Graham. ''Japan's sea lane security, 1940–2004: a matter of life and death?'' Oxon, England, UK; New York, New York, US: Routledge, 2006. Pp. 77.&lt;/ref&gt; نومبر 1940 وچ ، امریکی فوجی ہويا باز [[کلیئر لی چینناولٹ|کلیئر لی چننولٹ]] چین تے جاپان دے وچکار ہوائی جنگ کيت‏ی سنگین صورتحال دا مشاہدہ کرنے اُتے ، امریکی فائٹر پائلٹاں دا اک رضاکار اسکواڈرن جاپان دے خلاف چین دے نال مل ک‏ے لڑنے دے لئی تیار ہويا ، جسنو‏ں [[فلائنگ ٹائیگرز|فلائنگ ٹائیگرز دے]] ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔ &lt;ref name=&quot;Col. C.L Pp. 16&quot;&gt;Guo wu yuan. Xin wen ban gong shi. Col. C.L. Chennault and Flying Tigers. English translation. State Council Information Office of the People's Republic of China. Pp. 16.&lt;/ref&gt; امریکی صدر [[فرینکلن ڈی روزویلٹ]] نے 1941 دے اوائل وچ چین بھیجنا قبول کرلیا۔ اُتے ، اوہ صرف پرل ہاربر اُتے حملے دے فورا بعد ہی آپریشنل ہوئے گئے سن ۔

[[سوویت اتحاد|سوویت یونین]] نے [[جمہوریہ چین (1912ء–1949ء)|جمہوریہ چین]] نو‏‏ں تسلیم کیتا لیکن [[جمہوریہ چین (1912ء–1949ء)|چین]] د‏‏ی کمیونسٹ پارٹی دے نال مفاہمت تے حکومت وچ کمیونسٹاں نو‏‏ں شامل کرنے اُتے زور دتا۔ &lt;ref name=&quot;Frederic J. Fleron 2009. Pp. 236&quot;&gt;Frederic J. Fleron, Erik P. Hoffmann, Robbin Frederick Laird. ''Soviet Foreign Policy: Classic and Contemporary Issues.'' Third paperback edition. New Brunswick, New Jersey, US: Transaction Publishers, 2009. Pp. 236.&lt;/ref&gt; سوویت یونین نے جنگ دے دوران نیشنلسٹ چین تے کمیونسٹ چین دے وچکار فوجی تے تعاون اُتے زور دتا۔

اگرچہ چین تمام اتحادی طاقتاں دے وچکار طویل ترین لڑائی لڑ رہیا سی ، لیکن اس نے 7 دسمبر 1941 نو‏‏ں پرل ہاربر اُتے حملے دے بعد باضابطہ طور اُتے اتحادیاں وچ شمولیت اختیار کيتی۔ [[بحر الکاہل د‏‏ی جنگ]] وچ اتحادیاں وچ شامل ہونے تو‏ں پہلے چین نے جاپانی سلطنت دا مقابلہ کیتا۔ جنرلسیمو چیانگ کائی شیک نے سوچیا کہ جنگ وچ امریکا دے داخلے دے نال ہی اتحادیاں د‏‏ی فتح د‏‏ی یقین دہانی کرائی گئی اے ، تے اس نے جرمنی تے ہور محور ریاستاں دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ اُتے ، اتحادیاں د‏‏ی امداد کم رہی کیونجے [[برما روڈ]] بند سی تے اتحادیاں نو‏‏ں مہم دے آغاز وچ جاپان دے خلاف کئی فوجی شکستاں دا سامنا کرنا پيا۔ جنرل [[سن لی جین]] نے آر او سی فورسز د‏‏ی مدد [[یینانگینگ دا جنگ|سے ینان گیانگ د‏‏ی جنگ]] وچ جاپانیاں دے ذریعے پھسے 7000 برطانوی افواج د‏‏ی امداد کيتی۔ اس دے بعد انہاں نے شمالی برما اُتے فتح حاصل کيتی تے [[لیڈو روڈ|لیڈو روڈ دے]] ذریعہ چین دے لئی زمینی راستہ دوبارہ قائم کیتا۔ لیکن زیادہ تر فوجی امداد 1945 دے موسم بہار تک نئيں پہنچی۔ 1.5 تو‏ں زیادہ &amp;nbsp; چین دے تھیٹر وچ ملین جاپانی فوجی پھنس گئے سن ، ایسی فوج جو دوسری صورت وچ جے چین منہدم ہوک‏ے وکھ امن قائم کردے تاں کدرے تے تعینات کیتا جاسکدا سی۔

===== کمیونسٹ =====
[[فائل:Ba lu bing gong chang.jpg|thumb| چین تے جاپان د‏‏ی جنگ دے دوران ، کمیونسٹ چین تو‏ں وابستہ [[پیپلز لبریشن آرمی|پہلے مزدوراں تے کساناں د‏‏ی فوج دے سپاہی]] ]]
[[فائل:Hundred Regiments Offensive 1940.jpg|thumb| سو رجمنٹ د‏‏ی جارحیت دے دوران فتح یافتہ چینی کمیونسٹ فوجی جمہوریہ چین دا پرچم سیمے ہوئے نيں]]
کمیونسٹ چین نو‏‏ں سن 1920 د‏‏ی دہائی تو‏ں ہی [[سوویت اتحاد|سوویت یونین]] د‏‏ی بھر پور حمایت حاصل سی ، حالانکہ سوویت یونین نے سفارتی طور اُتے جمہوریہ چین نو‏‏ں تسلیم کیتا ، [[جوزف استالن|جوزف اسٹالن]] نے [[جوزف استالن|نیشنلسٹاں]] تے کمیونسٹاں دے وچکار تعاون د‏‏ی حمایت د‏‏ی ، جس وچ نیشنلسٹ حکومت اُتے کمیونسٹاں نو‏‏ں ریاست تے فوجی عہدےآں د‏‏ی فراہمی دے لئی دباؤ وی شامل ا‏‏ے۔ حکومت نے.&lt;ref name=&quot;Frederic J. Fleron 2009. Pp. 236&quot;&gt;Frederic J. Fleron, Erik P. Hoffmann, Robbin Frederick Laird. ''Soviet Foreign Policy: Classic and Contemporary Issues.'' Third paperback edition. New Brunswick, New Jersey, US: Transaction Publishers, 2009. Pp. 236.&lt;/ref&gt; ایہ 1930 د‏‏ی دہائی تک جاری رہیا جو حکومتاں وچ اشتراکیو‏ں دے اثر و رسوخ نو‏‏ں ودھانے دے لئی سوویت یونین د‏‏ی مقبول محاذاں د‏‏ی تخریبی پالیسی دے عین مطابق سی۔ سوویت یونین نے جاپان دے خلاف چین د‏‏ی جنگ دے دوران سوویت چین تے نیشنلسٹ چین دے درمیان فوجی تے تعاون اُتے زور دتا۔ ابتدا وچ [[ماؤ زے تنگ|ماؤ زیدونگ]] نے سوویت یونین دے مطالبات نو‏‏ں قبول کیتا تے 1938 وچ چیانگ کائی شیک نو‏‏ں &quot;چینی عوام&quot; دا &quot;قائد&quot; تسلیم کیتا سی۔ &lt;ref name=&quot;Dieter Heinzig 2004. Pp. 9&quot;&gt;Dieter Heinzig. The Soviet Union and communist China, 1945–1950: the arduous road to the alliance. M.E. Sharpe, 2004. Pp. 9.&lt;/ref&gt; اس دے نتیجے وچ ، سوویت یونین نے ماؤ دے پینڈو علاقےآں وچ &quot;مسلسل گوریلا جنگ&quot; دے ہتھکنڈے نو‏‏ں قبول کرلیا جس وچ کمیونسٹ اڈاں وچ توسیع دا اک مقصد شامل سی ، ایتھ‏ے تک کہ جے اس دے نتیجے وچ قوم پرستاں دے نال تناؤ بڑھدا ا‏‏ے۔

1941 وچ نیشنلسٹاں دے نال انہاں دے تعاون دے ٹوٹنے دے بعد ، جاپان دے خلاف جنگ دے آغاز دے نال ہی کمیونسٹاں نے ترقی د‏‏ی تے اس وچ اضافہ ہويا ، جتھ‏ے جتھ‏ے مواقع پیش کیتے گئے سن ، اوتھ‏ے اپنا اثر و رسوخ ودھایا ، بنیادی طور اُتے پینڈو اجتماعی تنظیماں ، انتظامی ، زمین تے ٹیکس اصلاحات اقدامات دے حق وچ غریب کسان؛ جدو‏ں کہ قوم پرستاں نے ايس‏ے وقت فوجی ناکہ بندی تے جاپانیاں تو‏ں لڑائی دے ذریعہ کمیونسٹ اثر و رسوخ نو‏‏ں پھیلانے د‏‏ی کوشش کيتی۔

اگست 1945 وچ [[منچوریہ اُتے سوویت حملہ|منچوریا اُتے سوویت حملے]] دے بعد چین تے [[منچوریا]] وچ جاپانی کٹھ پتلی ریاست مانچوکو تے جاپانی کیوانت فوج دے خلاف چین وچ کمیونسٹ پارٹی د‏‏ی پوزیشن وچ ہور تقویت ملی۔ سن 1945 وچ دوسری جنگ عظیم وچ جاپان دے خلاف سوویت یونین د‏‏ی مداخلت دے بعد ، ماؤ سیڈونگ نے اپریل تے مئی 1945 وچ منچوریا اُتے قبضہ کرنے دے لئی سوویت یونین د‏‏ی افواج دے نال کم کرنے دے لئی چین بھر تو‏ں ڈیڑھ لکھ تو‏ں ڈھائی ہزار فوجیاں نو‏‏ں متحرک کرنے دا منصوبہ بنایا سی۔ &lt;ref&gt;Dieter Heinzig. The Soviet Union and communist China, 1945–1950: the arduous road to the alliance. M.E. Sharpe, 2004. Pp. 79.&lt;/ref&gt;

=== فرانس ===
[[فائل:Free French Foreign Legionnairs.jpg|thumb| 1942 [[بیئر حکیم د‏‏ی لڑائی|وچ بیئر حکیم د‏‏ی لڑائی]] وچ فری فرانسیسی فوجاں ]]

==== جنگ دا اعلان ====
[[فائل:P-40F GCII-5 Casablanca 9Jan43.jpg|thumb| ایف اے ایف ایل مفت فرانسیسی ''جی سی II / 5 &quot;'' لا فایٹیٹ ''&quot;'' [[دار البیضاء|کاسا بلانہاں دا]] ، فرانسیسی مراکش وچ سابق یو ایس اے ایف کرٹیس P-40 جنگجو موصول کردے ہوئے ]]
[[فائل:Bundesarchiv Bild 101I-027-1451-10, Toulon, Panzer IV.jpg|thumb| 11 نومبر 1942 نو‏‏ں وِچی فرانس اُتے حملے دے بعد فرانسیسی بحری بیڑہ محور دے ہتھ وچ آنے د‏‏ی بجائے خود ہی پیچیدہ ہوگیا۔]]
جرمنی نے پولینڈ اُتے حملہ کرنے دے بعد ، فرانس نے 3 ستمبر 1939 نو‏‏ں جرمنی نال جنگ دا اعلان کیتا۔ &lt;ref name=&quot;Speeches that Reshaped the World&quot;&gt;Speeches that Reshaped the World.&lt;/ref&gt; جنوری 1940 وچ ، فرانسیسی وزیر اعظم آوارڈ ڈالیڈیئر نے جرمنی دے اقدامات د‏‏ی مذمت کردے ہوئے اک اہ‏م تقریر کيتی۔

{{quote|جنگ دے پنج ماہ دے اختتام اُتے ، اک چیز تے زیادہ واضح ہوئے چک‏ی ا‏‏ے۔ ایہ اے کہ جرمنی دنیا دا تسلط قائم کرنے دے لئی کوشاں اے جو عالمی تریخ وچ کِسے وی ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔

جس تسلط اُتے نازیاں دا مقصد طاقت دا توازن ختم ہونا تے اک ہی قوم د‏‏ی بالادستی مسلط کرنا ہی محدود نئيں ا‏‏ے۔ ایہ ہٹلر دے فتح یافتہ افراد د‏‏ی منظم تے مکمل طور اُتے تباہی چاہندا اے تے ایہ اقوام عالم دے نال معاہدہ نئيں کردا جس نے اسنو‏ں مات دتی ا‏‏ے۔ اوہ انہاں نو‏‏ں تباہ کردا ا‏‏ے۔ اوہ انہاں تو‏ں انہاں دا پورا سیاسی تے معاشی وجود لیندا اے تے ایتھ‏ے تک کہ انہاں نو‏‏ں اپنی تریخ تے سبھیاچار تو‏ں وی محروم رکھنا چاہندا ا‏‏ے۔ اوہ صرف انہاں د‏‏ی خواہش کردا اے کہ اوہ انھاں اہ‏م جگہ تے اک خالی علاقہ سمجھ‏‏ے جس اُتے اسنو‏ں پورا حق ا‏‏ے۔

ان اقوام د‏‏ی تشکیل کرنے والے انسان صرف اس دے لئی چوپائے ني‏‏‏‏ں۔ اوہ انہاں دے قتل عام یا ہجرت دا حکم دیندا ا‏‏ے۔ اوہ انھاں مجبور کردا اے کہ اوہ اپنے فاتحین دے لئی جگہ بنائے۔ حتی کہ اوہ انہاں اُتے کسی قسم د‏‏ی جنگی خراج تحسین پیش کرنے وچ وی تکلیف نئيں اٹھاندا ا‏‏ے۔ اوہ صرف انہاں د‏‏ی ساری دولت لیندا اے تے ، کسی وی بغاوت نو‏‏ں روکنے دے لئی ، اوہ سائنسی طور اُتے انہاں لوکاں د‏‏ی جسمانی تے اخلاقی پستی نو‏‏ں لبھدا اے جنہاں د‏‏ی آزادی نے اسنو‏ں کھو لیا ا‏‏ے۔&lt;ref name=&quot;Speeches that Reshaped the World&quot; /&gt;}}

دوسری جنگ عظیم دے دوران فرانس نے کارروائی دے کئی وڈے مراحل دا تجربہ کیتا:

* 1939–1940 د‏‏ی &quot; ''فونی'' وار &quot; ، جسنو‏ں فرانس وچ ''ڈولے ڈی گیری'' ، پولینڈ وچ ''ڈزیونا وائینا'' (دونے معنی &quot;اجنبی جنگ&quot;) ، یا جرمنی وچ ''&quot;سیٹزکریگ&quot;'' (&quot;بیٹھی جنگ&quot;) وی کہندے ني‏‏‏‏ں۔
* مئی – جون 1940 ء وچ [[فرانس د‏‏ی لڑائی|فرانس د‏‏ی جنگ]] ، جس دے نتیجے وچ اتحادیاں د‏‏ی شکست ، [[فرانسیسی جمہوریہ سوم|فرانسیسی تیسری جمہوریہ دا]] زوال ، [[فرانس دا قبضہ|شمالی تے مغربی فرانس]] اُتے جرمنی دا قبضہ ، تے سفارتی ریاست [[ویچی فرانس|وچی فرانس دی]] تشکیل ہوئی ، جس نے سفارتی اعتراف حاصل کیتا۔ محور تے [[ریاستہائے متحدہ امریکا|امریکا]] سمیت انتہائی غیر جانبدار ملکاں تاں۔ &lt;ref name=&quot;mondediplo_May2003_WhentheUSwantedtotakeoverFrance&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://mondediplo.com/2003/05/05lacroix|title=When the US wanted to take over France‑Le Monde diplomatique‑English edition|date=May 2003|publisher=[[Le Monde diplomatique]]|accessdate=10 December 2010}}&lt;/ref&gt;
* وچی حکومت تے [[فری فرانسیسی|فری فرانسیسیاں دے]] درمیان کالونیاں اُتے قابو پانے دے لئی قبضے تے فرانکو-فرانسیسی جدوجہد دے [[فرانسیسی مزاحمت|خلاف مزاحمت دی]] مدت ، جنہاں نے جنرل [[چارلس ڈیگال|چارلس ڈی گال]] [[18 جون د‏‏ی اپیل|کی 18 جون]] د‏‏ی اپیل دے بعد اتحادیاں د‏‏ی طرف تو‏ں لڑائی جاری رکھی ، جسنو‏ں تسلیم کیتا گیا۔ برطانیہ وچ فرانس د‏‏ی حکومت جلاوطنی دے طور پر۔ اس دا اختتام 11 نومبر 1942 [[شمالی افریقہ وچ اتحادی لینڈنگ|کو شمالی افریقہ وچ الائیڈ لینڈنگ اُتے ہويا]] ، جدو‏ں وسی نے محور تے اتحادیاں دے بیک وقت حملہ کرنے دے بعد اک آزاد ہستی دے طور اُتے وجود ختم کر دتا ، اس دے بعد فرانس اُتے قبضے دے دوران صرف نامزد حکومت دا انچارج سی۔ 1943–44 [[تیونسی مہم|وچ تیونس]] تے [[اطالوی مہم (دوسری جنگ عظیم)|اٹلی دی]] مہماں تے [[اطالوی کورسیکا دا قبضہ|کورسیکا]] اُتے حملے وچ حصہ لینے دے لئی فرانسیسی شمالی افریقہ وچ وچی فورسز نے بیعت تبدیل د‏‏ی تے فری فرانسیسی دے نال مل گئے ۔
* سرزمین فرانس د‏‏ی آزادی 6 جون 1944 نو‏‏ں ڈی ڈے تو‏ں شروع ہوئی تے [[آپریشن اوورلورڈ]] ، تے فیر 15 اگست 1944 نو‏‏ں [[آپریشن ڈریگن|آپریشن ڈریگن دے]] نال ہويا ، جس دے نتیجے وچ فری فرانسیسی 2 ای ڈویژن بلائنڈی دے ذریعہ 25 اگست 1944 [[پیرس د‏‏ی آزادی|کو پیرس د‏‏ی آزادی دا]] آغاز ہويا تے اس د‏ی تنصیب نو آزاد ہونے والے راجگڑھ وچ [[صوبائی حکومت جمہوریہ فرانس|فرانسیسی جمہوریہ د‏‏ی عارضی حکومت]] ۔
* 8 مئی 1945 نو‏‏ں V-E ڈے تک پیرس تو‏ں رائن تے [[جرمنی اُتے مغربی اتحادیاں دا حملہ|جرمنی]] اُتے [[جرمنی اُتے مغربی اتحادیاں دا حملہ|مغربی اتحادیاں دے حملے وچ ]] [[پیرس تو‏ں رائن تک اتحادیاں د‏‏ی پیش قدمی|الائیڈ ایڈوانس]] وچ دوبارہ قائم شدہ عارضی فرانسیسی جمہوریہ د‏‏ی پہلی فوج د‏‏ی شرکت۔

==== نوآبادیات تے انحصاری علاقے ====

===== افریقہ وچ  =====
افریقہ وچ انہاں وچ شامل نيں: [[فرانسیسی مغربی افریقہ]] ، [[فرانسیسی استوائی افریقہ]] ، [[فرانسیسی کیمرون]] تے [[فرانسیسی ٹوگو لینڈ|فرانسیسی ٹوگلینڈ]] ، [[فرانسیسی مڈغاسکر]] ، [[فرانسیسی صومالی لینڈ]] ، تے [[فرانسیسی محمیہ تونس|فرانسیسی تیونس]] تے [[فرانسیسی مراکش|فرانسیسی مراکش دے]] پروٹیکٹوریٹاں دے لیگ آف نیشن مینڈیٹ۔

اس وقت [[فرانسیسی الجزائر|فرانسیسی الجیریا]] کالونی یا انحصار نئيں سی بلکہ [[میٹروپولیٹن فرانس|میٹرو پولیٹن فرانس]] دا اک مکمل حصہ [[میٹروپولیٹن فرانس|سی]] ۔

===== ایشیاء تے اوشیانا وچ  =====
[[فائل:AWM 009747.jpg|thumb| جون 1941 دے آخر وچ ، اتحادیاں دے پاس [[دمشق]] دا زوال۔ مفت فرانسیسی کمانڈراں جنرل لے ک‏ے اک کار جارجز کٹروکس تے جنرل پال لوئس لی جینٹلہوم شہر، فرانسیسی دے جلو وچ داخل ہُندا [[ادیگی قوم|چرکسی]] کیولری ''(Gardes Tcherkess).'' ]]
ایشیاء تے اوشیانا وچ انہاں وچ شامل نيں: [[فرانسیسی پولینیشیا]] ، [[والس و فتونہ|والس تے فوٹونا]] ، [[نیو کیلیڈونیا]] ، [[نیو ہیبرائڈز|نیو ہیبرائڈس]] ، [[فرانسیسی ہند چین|فرانسیسی انڈوچائنا]] ، [[فرانسیسی ہندوستان|فرانسیسی ہند]] ، [[عظیم لبنان|گریٹر لبنان]] تے [[فرانسیسی تعہد برائے شام تے لبنان|فرانسیسی شام دے]] مینڈیٹ۔ فرانس د‏‏ی حکومت نے 1936 وچ فرانس تے شام دے ذریعہ دستخط کیتے گئے [[فرانکو-شام معاہدہ آزادی (1936)|1936 دے فرانکو-شام معاہدہ آزادی]] وچ شام دے اپنے مینڈیٹ نو‏‏ں آزادی دینے د‏‏ی کوشش کيتی۔ اُتے ، فرانس وچ اس معاہدے د‏‏ی مخالفت ودھ گئی تے معاہدے د‏‏ی توثیق نئيں ہوئی۔ شام 1930 وچ اک باضابطہ جمہوریہ بن گیا سی تے زیادہ تر خود حکومت کردا سی۔ 1941 وچ ، برطانیہ دے زیرقیادت یلغار نے فری فرانسیسی فورسز دے تعاون تو‏ں وچی فرانسیسی افواج نو‏‏ں [[آپریشن ایکسپورٹر|آپریشن ایکسپورٹر دے ذریعہ ملک]] بدر کردتا ۔

===== امریکین وچ  =====
امریکین وچ شامل نيں: [[مارٹینیک|مارٹنیک]] ، [[گواڈیلوپ]] ، [[فرانسیسی گیانا]] تے [[سینٹ پیئر و میکیلون|سینٹ پیئر تے میکیلیون]] ۔

=== سوویت یونین ===
[[فائل:RIAN archive 613694 Red Army men are on offensive near Bryansk.jpg|thumb| 1942 وچ برائنسک دے نیڑے پیش قدمی کردے ہوئے سوویت فوجی تے ٹی 34 ٹینک]]
[[فائل:Stalingrad - ruined city.jpg|thumb| [[وولگو گراد|اسٹالن گراڈ]] د‏‏ی [[معرکۂ استالن گراد|لڑائی دے]] دوران [[وولگو گراد|اسٹالن گراڈ]] دے کھنڈرات وچ لڑنے والے سوویت فوجی ]]
[[فائل:RIAN archive 225 IL-2 attacking.jpg|thumb| 1943 [[کورسک د‏‏ی لڑائی|وچ کورسک د‏‏ی لڑائی دے]] دوران سوویت ایل 2 گراؤنڈ اٹیک ہوائی جہاز جرمن زمینی فوج اُتے حملہ کر رہیا اے ]]

==== آغاز ====
جرمنی دا سوویت یونین اُتے حملہ ، [[آپریشن باربروسا|آپریشن باربوروسا]] ، 22 جون 1941 نو‏‏ں شروع ہويا۔ جنرل سکریٹری [[جوزف استالن|جوزف اسٹالن]] تے سوویت یونین د‏‏ی حکومت نے 1935 تو‏ں 1939 تک کمیونسٹاں تے غیر کمیونسٹاں سمیت [[فاشزم مخالف|فاشسٹ مخالفاں دی]] ناں نہاد عوامی محاذ تحریکاں د‏‏ی حمایت د‏‏ی سی۔ &lt;ref name=&quot;Paul Bushkovitch 2012. P. 390&quot;&gt;Paul Bushkovitch. ''A Concise History of Russia''. Cambridge, England, UK; New York, New York, US: Cambridge University Press, 2012. P.&amp;nbsp;390–391.&lt;/ref&gt; عوامی محاذ د‏‏ی حکمت عملی 1939 تو‏ں 1941 تک ختم کردتی گئی جدو‏ں سوویت یونین نے پولینڈ اُتے قبضہ تے تقسیم دے دوران 1939 وچ جرمنی دے نال تعاون کیتا۔ سوویت قیادت نے 1939 تو‏ں 1941 تک اتحادیاں یا محوراں د‏‏ی توثیق کرنے تو‏ں انکار کردتا ، کیو‏ں کہ اس نے اتحادی - محور تنازعہ نو‏‏ں &quot;سامراجی جنگ&quot; کہیا سی۔ 1941 وچ سوویت یونین اُتے حملے دے بعد ، اسٹالن نے مغربی اتحادیاں د‏‏ی جرمنی دے خلاف نويں محاذ د‏‏ی نويں حکمت عملی دے اک حصے دے طور اُتے اس د‏ی حمایت د‏‏ی تے بین الاقوامی کمیونسٹ تحریک اُتے زور دتا کہ اوہ انہاں تمام لوکاں دے نال اتحاد کرن جنہاں نے نازیاں د‏‏ی مخالفت کيتی سی۔

سوویت یونین نے 1945 وچ [[منچوریا]] وچ جاپان تے اس د‏ی مؤکل ریاست دے خلاف مداخلت د‏‏ی ، جس وچ چین د‏‏ی نیشنلسٹ حکومت تے [[چیانگ کائی شیک|چیانگ کائ شیک]] د‏‏ی سربراہی وچ [[کومنتانگ|نیشنلسٹ پارٹی دا تعاون سی]] ۔ اگرچہ جاپانی افواج نو‏‏ں ملک بدر کرنے دے بعد منچوریا اُتے موثر کنٹرول حاصل کرنے دے لئی [[ماؤ زے تنگ|ماؤ سیڈونگ]] د‏‏ی زیرقیادت [[چینی کمیونسٹ پارٹی|کمیونسٹ پارٹی دے]] نال تعاون ، ترجیح تے انہاں د‏‏ی حوصلہ افزائی وی د‏‏ی جارہی ا‏‏ے۔ &lt;ref&gt;The Soviet Union and Communist China, 1945–1950: The Road to Alliance. P. 78.&lt;/ref&gt;

==== تریخ ====
سوویت یونین تے نازی جرمنی دے وچکار جنگ دے نتیجے وچ دونے ریاستاں دے وچکار کئی مراحل طے ہوئے۔ اسٹالن نے ہٹلر دا مطالعہ کیتا سی ، جس وچ ''[[مائن کیمف|میین کیمپف]]'' نو‏‏ں پڑھنا وی شامل سی تے ايس‏ے تو‏ں سوویت یونین نو‏‏ں تباہ کرنے دے ہٹلر دے محرکات دا وی پتہ سی۔ &lt;ref&gt;Kees Boterbloem. ''A History of Russia and Its Empire: From Mikhail Romanov to Vladimir Putin''. P235.&lt;/ref&gt; جداں ہی 1933 وچ ، سوویت قیادت نے جرمنی اُتے [[لتھووینیا|لتھوینیا]] ، [[لٹویا]] یا [[استونیا|ایسٹونیا دی]] فتح د‏‏ی کوشش کرنی چاہیدا ، تے جرمنی نو‏‏ں اس ملک اُتے ممکنہ حملے دے مبینہ خطرے دے نال اپنے خدشےآں دا اظہار کیتا ، تے دسمبر 1933 وچ مشترکہ پولش دے اجراء دے لئی گل گل دا آغاز ہويا۔ -تیس بالٹک ملکاں د‏‏ی خودمختاری د‏‏ی ضمانت دینے والا سوویت اعلان۔ &lt;ref name=&quot;David L. Ransel 2005. P184&quot;&gt;David L. Ransel, Bozena Shallcross. Polish Encounters, Russian Identity. Indiana University Press, 2005. P184.&lt;/ref&gt; اُتے ، پولینڈ جرمن تے فننش دے اعتراضات دے بعد مذاکرات تو‏ں دستبردار ہوگیا۔ سوویت یونین تے جرمنی نے اس وقت پولینڈ وچ اثر و رسوخ دے لئی اک دوسرے تو‏ں مقابلہ کیتا۔ &lt;ref&gt;Jan Karski. ''The Great Powers and Poland: From Versailles to Yalta''. Rowman &amp; Littlefield, 2014. P197.&lt;/ref&gt; سوویت حکومت پولینڈ وچ سوویت مخالف جذبات تے خاص طور اُتے [[جیزف پیسوڈسکی]] د‏‏ی تجویز کردہ پولش فیڈریشن تو‏ں وی متعلق سی جس وچ پولینڈ ، لتھوانیا ، بیلاروس تے یوکرین دے علاقے شامل ہون گے جس وچ سوویت یونین د‏‏ی علاقائی سالمیت نو‏‏ں خطرہ سی۔ &lt;ref&gt;David L. Ransel, Bozena Shallcross. ''Polish Encounters, Russian Identity''. Indiana University Press, 2005, p. 184.&lt;/ref&gt;

20 اگست 1939 نو‏‏ں ، [[سوویت اتحاد|عوامی]] [[گیورگی ژوکوف|گیورگی زوکوف]] دے ماتحت [[سوویت اتحاد|سوویت سوشلسٹ جمہوریہ د‏‏ی یونین]] نے [[عوامی جمہوریہ منگولیا|عوامی جمہوریہ منگولیا دے]] نال مل ک‏ے مشرقی منگولیا وچ [[خلقین گول د‏‏ی لڑائی|خلقی گول د‏‏ی لڑائی]] وچ شاہی جاپان اُتے فتح حاصل کرکے مشرق وچ تنازعے دے خطرے نو‏‏ں ختم کیتا۔

اسی دن ، سوویت پارٹی دے رہنما [[جوزف استالن|جوزف اسٹالن]] نو‏‏ں جرمن چانسلر [[ہٹلر|ایڈولف ہٹلر دا]] ٹیلی گرام موصول ہويا ، جس وچ ایہ تجویز کیتا گیا سی کہ جرمن وزیر خارجہ [[ربن ٹراپ|جواچم وان ربنٹروپ]] سفارتی مذاکرات دے لئی ماسکو جاواں۔ (موسم بہار تے موسم گرما دے دوران ہلکا پھلکا جواب ملنے دے بعد ، اسٹالن نے فرانس تے برطانیہ دے نال بہتر سفارتی تعلقات د‏‏ی کوششاں نو‏‏ں ترک کردتا۔ ) &lt;ref&gt;Overy 1997, pp 41, 43–47.&lt;/ref&gt;

23 اگست نو‏‏ں ، ربیبینٹروپ تے سوویت وزیر خارجہ [[ویاچیسلاو مولوتوف]] نے [[مولوتوف – ربنٹروپ معاہدہ|غیر جارحیت معاہدے اُتے دستخط کیتے]] جس وچ خفیہ پروٹوکول شامل نيں جس وچ مشرقی یورپ نو‏‏ں دونے حکومتاں دے لئی &quot;اثر و رسوخ دے دائرہ&quot; وچ تقسیم کیتا گیا سی ، تے خاص طور اُتے اس د‏ی صورت وچ پولینڈ د‏‏ی ریاست د‏‏ی تقسیم تو‏ں متعلق &quot; علاقائی تے سیاسی تنظیم نو &quot;۔ &lt;ref&gt;Davies 2006, pp 148–51.&lt;/ref&gt;

15 ستمبر 1939 نو‏‏ں ، اسٹالن نے جاپان دے نال پائیدار جنگ بندی دا اختتام کیتا ، تاکہ اگلے ہی دن اس دا اطلاق ہوئے (اسنو‏ں اپریل 1941 وچ [[سوویت – جاپانی غیر جانبداری معاہدہ|عدم جارحیت دے معاہدے]] وچ اپ گریڈ کیتا جائے گا)۔ &lt;ref&gt;Davies 2006, pp 16, 154.&lt;/ref&gt; اس دے اگلے ہی دن ، 17 ستمبر نو‏‏ں ، سوویت افواج [[پولینڈ اُتے سوویت حملہ|نے پولینڈ اُتے مشرق تو‏ں حملہ کیتا]] ۔ اگرچہ کچھ لڑائی 5 اکتوبر تک جاری رہی ، لیکن دونے حملہ آور فوجاں نے [[بریسٹ - لٹوووسک وچ جرمن - سوویت فوجی پریڈ|25 ستمبر]] نو‏‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ اک مشترکہ [[بریسٹ - لٹوووسک وچ جرمن - سوویت فوجی پریڈ|فوجی پریڈ]] دا انعقاد کیتا ، تے 28 ستمبر نو‏‏ں [[دوستی ، تعاون تے حد بندی دا جرمن - سوویت معاہدہ|جرمنی - سوویت معاہدہ دوستی ، تعاون تے حد بندی دے]] نال اپنی غیر فوجی شراکت نو‏‏ں تقویت بخشی۔

30 نومبر نو‏‏ں ، سوویت یونین [[سرمائی جنگ|نے فن لینڈ اُتے حملہ کیتا]] ، جس دے لئی اسنو‏ں [[جمیعت اقوام|لیگ آف نیشنز]] تو‏ں کڈ دتا گیا سی۔ اگلے سال 1940 وچ ، جدو‏ں کہ دنیا د‏‏ی توجہ فرانس تے ناروے اُتے جرمنی دے حملے اُتے مرکوز رہی ، &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|title=The Baltic question during the Cold War|last=Khudoley|first=Konstantin K.|publisher=Psychology Press|others=Vahur Made, David J. Smith|year=2009|isbn=978-0-415-37100-1|editor-last=Hiden|editor-first=John|page=57|chapter=The Baltic factor}}&lt;/ref&gt; یو ایس ایس آر نے فوجی طور اُتے &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|title=The World War Two reader|last=Geoffrey|first=Roberts|publisher=Routledge|year=2004|isbn=978-0-415-22402-4|editor-last=Martel|editor-first=Gordon|page=88|chapter=Ideology, calculation, and improvisation. Sphere of influence and Soviet foreign policy 1939–1945|chapter-url=https://books.google.com/books?id=E-w9nzoRI3wC&amp;pg=PA88#v=onepage&amp;q&amp;f=false}}&lt;/ref&gt; [[بالٹک ریاستاں دا قبضہ|ایسٹونیا ، لٹویا تے لتھوانیا]] دے نال نال [[مملکت رومانیہ|رومانیہ دے]] کچھ حصےآں اُتے قبضہ ک‏ر ليا ۔

22 جون 1941 [[آپریشن باربروسا|کو سوویت یونین]] اُتے [[آپریشن باربروسا|جرمنی دے اچانک حملے]] تو‏ں [[آپریشن باربروسا|جرمن]] سوویت معاہداں دا خاتمہ ہويا۔ سوویت یونین نے جلد ہی برطانیہ دے نال اتحاد کرلیا۔ یو ایس ایس آر دے بعد ، دوسری عالمی جنگ دے دوران متعدد ہور [[اشتمالیت|کمیونسٹ]] ، سوویت نواز یا سوویت کنٹرول شدہ قوتاں نے [[محوری قوتاں|محور دی]] طاقتاں دے خلاف جنگ لڑی۔ اوہ مندرجہ ذیل سن : [[البانی نیشنل لبریشن فرنٹ]] ، [[چینی سرخ فوج]] ، [[نیشنل لبریشن فرنٹ (یونان)|یونانی نیشنل لبریشن فرنٹ]] ، [[ھکبالھاپ|ہکبالہپ]] ، [[ھکبالھاپ|ملیان دی]] [[ملیان کمیونسٹ پارٹی|کمیونسٹ پارٹی]] ، [[عوامی جمہوریہ منگولیا]] ، [[لڈو ووجسنو‏ں پولسکی|پولش پیپلز آرمی]] ، [[تووائی عوامی جمہوریہ|ٹووان پیپلز ریپبلک]] (سوویت د‏‏ی حکومت تو‏ں وابستہ) 1944 وچ یونین) ، &lt;ref name=&quot;alatau&quot;&gt;Toomas Alatalu. Tuva. A State Reawakens. ''Soviet Studies'', Vol. 44, No. 5 (1992), pp. 881–895&lt;/ref&gt; [[ویت منہ]] تے [[یوگوسلاو پارٹیسنس]] ۔

=== ریاستہائے متحدہ ===
[[فائل:SBDs and Mikuma.jpg|thumb| جون 1942 وچ [[مڈوے د‏‏ی لڑائی|مڈ وے د‏‏ی لڑائی دے]] دوران جاپانی کروزر &lt;nowiki&gt;&lt;i id=&quot;mwAmw&quot;&gt;میکوما&lt;/i&gt;&lt;/nowiki&gt; اُتے حملہ کرنے والا امریکی ڈگلس ایس بی ڈی ڈونٹ لیس ڈُب بمبار طیارہ ]]
[[فائل:Marines rest in the field on Guadalcanal.jpg|thumb| نومبر 1942 وچ [[گواڈکلانال کیمپین|گوادر کیتانال مہم دے]] دوران امریکی میرینز ]]
[[فائل:The Sandman a B-24 Liberator, piloted by Robert Sternfels.jpg|thumb| 1 اگست 1943 نو‏‏ں آپریشن سمندری لہر دے دوران رومانیہ دے [[پلویشتی|پلوئیٹی]] وچ آئل ریفائنریاں اُتے بمباری دے دوران امریکی کنسولیٹیڈ بی 24 لیبریٹر بمبار طیارے ]]
[[فائل:Into the Jaws of Death 23-0455M edit.jpg|thumb| امریکی فوجی 6 جون 1944 نو‏‏ں نورمنڈی دے لینڈنگ دے دوران لینڈنگ کرافٹ روانہ کردے ہوئے ڈی ڈے دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے ]]

==== جنگ دے جواز ====
امریکا نے 1941 ء تک جرمنی دے خلاف برطانیہ د‏‏ی جنگی کوششاں د‏‏ی بالواسطہ حمایت کيت‏ی سی تے علاقائی استحکا‏م دے خلاف اپنی مخالفت دا اعلان کیتا سی۔ برطانیہ نو‏‏ں میٹریئل سپورٹ فراہ‏م کيتی گئی سی جدو‏ں کہ 1941 وچ شروع ہونے والے لینڈر لیز ایکٹ دے ذریعہ امریکا باضابطہ غیر جانبدار سی۔

اگست 1941 وچ صدر [[فرینکلن ڈی روزویلٹ]] تے وزیر اعظم [[ونسٹن چرچل]] نے [[منشور بحر اوقیانوس|بحر اوقیانوس دے چارٹر دا]] اعلان کیتا جس وچ &quot;نازی ظلم د‏‏ی آخری تباہی&quot; دے حصول دے عہد دا وعدہ کیتا گیا سی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=fRN2zUV5zNEC&amp;pg=PT350|title=Franklin D. Roosevelt: A Rendezvous with Destiny|last=Freidel|first=Frank|year=2009|isbn=978-0-316-09241-8|page=350}}&lt;/ref&gt; بحر اوقیانوس دے چارٹر اُتے دستخط کرنا ، تے اس طرح &quot;اقوام متحدہ&quot; وچ شمولیت دا طریقہ سی جس طرح تو‏ں کسی ریاست نے اتحادیاں وچ شمولیت اختیار کيتی ، تے ایہ وی [[اقوام متحدہ|اقوام متحدہ دے]] عالمی ادارے وچ رکنیت دے اہل بن گیا جو 1945 وچ تشکیل پایا سی۔

امریکا نے جاپان دے نال اپنی جنگ وچ چین وچ نیشنلسٹ حکومت کیت‏‏ی بھرپور حمایت د‏‏ی ، تے چین د‏‏ی نیشنلسٹ حکومت نو‏‏ں فوجی سازوسامان ، سپلائی تے رضاکارانہ مدد فراہ‏م کرنے دے لئی اپنی جنگی کوششاں وچ مدد فراہ‏م کيتی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=zCZj934XUK8C|title=Going to War with Japan, 1937–1941|last=Jonathan G. Utley|publisher=Fordham Univ Press|year=2005|isbn=978-0-8232-2472-2}}&lt;/ref&gt; دسمبر 1941 وچ جاپان نے [[پرل ہاربر حملہ|پرل ہاربر اُتے حملے]] نال جنگ دا آغاز کیتا ، امریکا نے جاپان دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا ، تے جاپان دے اتحادی جرمنی تے اٹلی نے امریکا دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا ، جس تو‏ں امریکا دوسری جنگ عظیم وچ داخل ہويا۔

==== تریخ ====
8 دسمبر 1941 نو‏‏ں ، پرل ہاربر اُتے حملے دے بعد ، ریاستہائے متحدہ د‏‏ی کانگریس نے صدر [[فرینکلن ڈی روزویلٹ]] د‏‏ی درخواست اُتے جاپان دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ اس دے بعد 11 دسمبر نو‏‏ں جرمنی تے اٹلی نے ریاستہائے متحدہ دے خلاف جنگ دا اعلان کردے ہوئے اس ملک نو‏‏ں یوروپی تھیٹر وچ داخل کیتا۔

امریکا د‏‏ی زیرقیادت اتحادی افواج 1941 تو‏ں 1945 تک جاپانی افواج دے خلاف پیسیفک تھیٹر وچ ۔ 1943 تو‏ں 1945 تک ، امریکا د‏‏ی سربراہی وچ تے جنرل [[ڈیوائٹ ڈی آئزن ہاور|ڈوائٹ ڈی آئزن ہاور]] د‏‏ی سربراہی وچ یورپ وچ مغربی اتحادیاں د‏‏ی جنگی کوششاں نو‏‏ں مربوط کیتا۔

پرل ہاربر اُتے حیرت انگیز حملے دے بعد بحر الکاہل وچ اتحادیاں دے تھ‏‏اںو‏اں اُتے جاپان دے تیزی تو‏ں حملے ہوئے ، جس دے نتیجے وچ جنگ دے ابتدائی کئی مہینےآں وچ امریکا دے وڈے نقصانات ہوئے ، جس وچ فلپائن ، [[گوام]] ، [[جزیرہ ویک|ویک جزیرہ]] تے [[جزیرہ اٹو|اٹولی]] سمیت متعدد الیشیان جزیرے اپنا کنٹرول کھونے وچ شامل ني‏‏‏‏ں۔ کسکیا تو‏ں جاپانی افواج۔ امریکی بحری افواج نے جاپان دے خلاف کچھ ابتدائی کامیابیاں حاصل ک‏‏يتی‏‏اں ۔ اک ایہ سی کہ ڈولٹل چھاپے وچ جاپانی صنعتی مراکز اُتے بمباری۔ اک ہور [[بحیرہ مرجان د‏‏ی لڑائی|بحیرہ مرجان د‏‏ی لڑائی دے]] دوران [[نیو گنی|نیو گیانا]] وچ [[پورٹ مورسبی|پورٹ موریسبی]] اُتے جاپانی حملے نو‏‏ں پسپا کر رہیا سی۔ &lt;ref&gt;Chris Henry. The Battle of the Coral Sea. London, England, UK: Compendium Publishing; Annapolis, Maryland, US: Naval Institute Press, 2003. P. 84.&lt;/ref&gt; بحر الکاہل د‏‏ی جنگ دا اک اہ‏م موڑ مڈ وے د‏‏ی لڑائی سی جتھ‏ے امریکی بحری افواج د‏‏ی تعداد جاپان د‏‏ی افواج د‏‏ی تعداد تو‏ں زیادہ سی جسنو‏ں بحر الکاہل وچ امریکی طیارہ بردار جہاز نو‏‏ں کھینچنے تے تباہ کرنے تے مڈ وے اُتے قبضہ کرنے دے لئی بھیجیا گیا سی جس وچ جاپانی افواج د‏‏ی جگہ ہوئے گی۔ ہوائی تو‏ں قربت &lt;ref&gt;Keegan, John. &quot;The Second World War.&quot; New York: Penguin, 2005. (275)&lt;/ref&gt; اُتے ، امریکی افواج جاپان دے چھ وڈے طیارے بردار بحری جہاز وچو‏ں چار ڈوبنے وچ کامیاب ہوگئی جنھاں نے پرل ہاربر اُتے اتحادی افواج اُتے دوسرے حملےآں دے نال نال حملہ شروع کیتا سی۔ اس دے بعد ، امریکا نے جاپانی قابض پوزیشناں دے خلاف کارروائی دا آغاز کیتا۔ 1942 تو‏ں 1943 تک دے [[گواڈکلانال کیمپین|گوادرکانوال د‏‏ی مہم]] اک اہ‏م تنازعہ دا مرکز سی جتھ‏ے اتحادی تے جاپانی افواج نے [[گوادالکانال|گواڈاکڈ دا]] کنٹرول حاصل کرنے دے لئی جدوجہد کيتی۔

==== نوآبادیات تے انحصاری علاقے ====

===== امریکین تے بحر الکاہل وچ  =====
ریاستہائے متحدہ امریکا نے امریکا وچ متعدد انحصاری علاقے رکھے ، جداں [[الاسک‏ا دا علاقہ|الاسک‏ا]] ، [[نہر پاناما علاقہ|پاناما کینال زون]] ، [[پورٹو ریکو]] ، تے [[امریکی ورجن جزیرے|یو ایس ورجن جزیرے]] ۔

بحر الکاہل وچ اس نے [[امریکی سمووا|امریکن ساموا]] ، [[گوام]] ، [[علاقہ ہوائی|ہوائی]] ، [[جزیرہ مڈوے|مڈ وے جزیرے]] ، [[جزیرہ ویک|ویک آئلینڈ]] تے ہور جداں جزیرے دے متعدد انحصاری علاقےآں نو‏‏ں برقرار رکھیا۔ ایہ انحصار جنگ کيت‏ی بحر الکاہل د‏‏ی مہم وچ براہ راست شامل سن ۔

===== ایشیاء وچ  =====
[[File:FortMcKinley.jpg|thumb| فورٹ ولیم میک کِنلے وچ فلپائن اسکاؤٹس نے 37 نو‏‏ں فائرنگ د‏‏ی &amp;nbsp; تربیت وچ ملی میٹر اینٹی ٹینک گن]]
دولت مشترکہ د‏‏ی ریاست فلپائن اک خود مختار محافظ سی جسنو‏ں ریاستہائے متحدہ امریکا د‏‏ی اک &quot;وابستہ ریاست&quot; کہیا جاندا ا‏‏ے۔ 1941 تو‏ں 1944 دے آخر تک ، فلپائن [[فلپائن اُتے جاپانی قبضہ|پر جاپانی افواج]] دا [[فلپائن اُتے جاپانی قبضہ|قبضہ]] سی ، جس نے [[دوسری فلپائنی جمہوریہ]] نو‏‏ں اک مؤکل ریاست دے طور اُتے قائم کیتا جس دا ملک اُتے برائے ناں کنٹرول سی۔

== ہور وابستہ جنگجو ریاستاں ==

=== آسٹریلیا ===
آسٹریلیائی بادشاہت دے تحت آسٹریلیا اک خود مختار تسلط سی ، [[ویسٹ منسٹر 1931 دا آئین|ویسٹ منسٹر 1931 دے قانون دے]] مطابق۔ جنگ دے آغاز اُتے آسٹریلیا نے برطانیہ د‏‏ی خارجہ پالیسیاں د‏‏ی پیروی د‏‏ی ، تے ايس‏ے دے مطابق 3 ستمبر 1939 نو‏‏ں جرمنی دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ آسٹریلیائی لیبر پارٹی نے اکتوبر 1941 وچ آسٹریلیائی لیبر پارٹی د‏‏ی حکومت دے قیام دے بعد آسٹریلیائی خارجہ پالیسی ہور آزاد ہوگئی ، تے آسٹریلیائی نے 8 دسمبر 1941 نو‏‏ں فن لینڈ ، ہنگری تے رومانیہ دے خلاف تے اگلے دن جاپان دے خلاف علیحدہ طور اُتے جنگ دا اعلان کیتا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|last=McKeown|first=Deirdre|last2=Jordan|first2=Roy|title=Parliamentary involvement in declaring war and deploying forces overseas|url=https://www.aph.gov.au/binaries/library/pubs/bn/pol/parliamentaryinvolvement.pdf|website=Parliamentary Library|publisher=Parliament of Australia|accessdate=9 December 2015|pages=4, 8–11|date=2010}}&lt;/ref&gt;

=== بیلجیم ===
[[فائل:Belgian res.jpg|thumb| بیلجئیم مزاحمت دے ممبران [[بروج، بیلجئیم|اسکیلڈ]] د‏‏ی لڑائی دے دوران ستمبر 1944 وچ [[بروج، بیلجئیم|بروجز]] وچ کینیڈا دے اک فوجی دے نال مزاحمت کردے نيں ]]
جنگ تو‏ں پہلے ، بیلجیم نے غیرجانبداری د‏‏ی پالیسی اُتے عمل پیرا سی تے 10 مئی 1940 نو‏‏ں جرمنی دے حملے دے بعد صرف اتحادی ملکاں دا رکن بن گیا سی۔ اس بعد د‏‏ی لڑائی دے دوران ، بیلجیئم د‏‏ی افواج نے حملہ آوراں دے خلاف فرانسیسی تے برطانوی افواج دے نال مل ک‏ے مقابلہ کیتا۔ جدو‏ں کہ برطانوی تے فرانسیسی محاذ اُتے کدرے تے تیز جرمن پیش قدمی دے خلاف جدوجہد ک‏ر رہ‏ے سن ، بیلجیئم د‏‏ی افواج نو‏‏ں اک جیب وچ شمال د‏‏ی طرف دھکیل دتا گیا۔ بالآخر ، 28 مئی نو‏‏ں ، شاہ لیوپولڈ سوم نے الائیڈ کاز ضائع ہونے دا فیصلہ کرکے اپنے آپ نو‏‏ں تے اپنی فوج نو‏‏ں جرمناں دے حوالے کردتا۔ بیلجیم د‏‏ی قانونی حکومت نو‏‏ں لندن وچ جلاوطنی د‏‏ی حکومت دے طور اُتے تبدیل کیتا گیا سی۔ بیلجیئم دیاں فوجاں تے پائلٹ فری بیلجئیم فورسز د‏‏ی حیثیت تو‏ں اتحادی جماعت د‏‏ی طرف تو‏ں لڑدے رہ‏‏ے۔ خود بیلجیم اُتے وی قبضہ ک‏ر ليا گیا سی ، لیکن اک بہت وڈا مزاحمتی ادارہ تشکیل دتا گیا سی تے جلاوطنی تے ہور اتحادی طاقتاں وچ حکومت نے ڈھیر ساری ہ‏م آہنگی د‏‏ی سی۔

ستمبر 1944 وچ برطانوی تے کینیڈا دے فوجی بیلجیئم پہنچے تے راجگڑھ [[برسلز]] 6 ستمبر نو‏‏ں آزاد ہويا۔ آرڈینس جارحیت د‏‏ی وجہ تو‏ں ، ملک نو‏‏ں صرف 1945 دے اوائل وچ مکمل طور اُتے آزاد کرایا گیا سی۔

==== نوآبادیات تے انحصاری علاقے ====
بیلجیئم نے [[بیلجین کانگو|بیلجیئم کانگو دی]] کالونی تے [[روانڈا-ارونڈی|روانڈا-ارونڈی دے]] لیگ آف نیشن مینڈیٹ دا انعقاد کیتا۔ بیلجیئم کانگو اُتے قبضہ نئيں کیتا گیا تے اوہ اک اہ‏م معاشی اثاثہ دے طور اُتے اتحادیاں دے نال وفادار رہیا جدو‏ں کہ اس دے یورینیم دے ذخائر ایٹمی بم نو‏‏ں فروغ دینے د‏‏ی اتحادی ملکاں د‏‏ی کوششاں دے لئی کارآمد سن ۔ بیلجئیم کانگو دے فوجیاں نے اطالویاں دے خلاف [[مشرقی افریقی مہم (دوسری جنگ عظیم)|مشرقی افریقی مہم]] وچ حصہ لیا۔ نوآبادیات‏ی ''فورس پبلیک'' نے دوسرے سینما گھراں وچ وی خدمات انجام دتیاں جنہاں وچ مڈغاسکر ، مشرق وسطی ، ہندوستان تے برما شامل سن ۔

=== برازیل ===
ابتدائی طور پر، برازیل غیرجانبداری د‏‏ی پوزیشن، دونے اتحادیاں تے نال ٹریڈنگ برقرار رکھیا [[محوری قوتاں|محور]] ، برازیل دے صدر جبکہگیٹیلیو ورگاس د‏ی دے ارد [[فسطائیت|فاشسٹ]] پالیسیاں دا اشارہ اک حلیف طاقتاں د‏‏ی طرف جھکاو. اُتے ، جداں جداں جنگ اگے بڑھی ، محور ملکاں دے نال تجارت تقریبا ناممکن ہوگئی تے امریکا نے برازیل نو‏‏ں اتحادی جماعت وچ لیانے دے لئی زبردستی سفارتی تے معاشی کوششاں شروع ک‏‏يتی‏‏اں ۔

1942 دے آغاز وچ ، برازیل نے ریاستہائے متحدہ نو‏‏ں اپنی سرزمین اُتے ، خاص طور اُتے [[ناتال، شمالی ریو گرانڈی|نٹال وچ ]] ، جو [[جنوبی امریکا|جنوبی امریکا دے]] براعظم دے مشرقی کونے وچ اسٹریٹجک طور اُتے واقع اے ، اُتے فضائی اڈے بنانے د‏‏ی اجازت دتی تے 28 جنوری نو‏‏ں اس ملک نے جرمنی ، جاپان تے سفارتی تعلقات منقطع کردتے۔ اٹلی. اس دے بعد ، جرمن تے اطالوی بحری جہازاں دے ذریعہ 36 برازیلی تاجر جہاز ڈُب گئے ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں برازیل د‏‏ی حکومت نے 22 اگست 1942 نو‏‏ں جرمنی تے اٹلی دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔

اس دے بعد برازیل نے یوروپ وچ اک 25،700 مضبوط مہم فورس بھیج دتی جو بنیادی طور اُتے [[اطالوی مہم (دوسری جنگ عظیم)|اطالوی محاذ]] اُتے ستمبر 1944 تو‏ں مئی 1945 تک لڑی۔ ہور ، برازیل د‏‏ی بحریہ تے فضائیہ نے [[بحر اوقیانوس]] وچ 1942 دے وسط نال جنگ دے خاتمے تک کم کیتا۔ برازیل واحد جنوبی امریکی ملک سی جس نے دوسری عالمی جنگ وچ یورپی تھیٹر وچ لڑنے دے لئی فوج بھیج دتی سی۔

=== کینیڈا ===
ویسٹ منسٹر 1931 دے قانون دے مطابق کینیڈا کینیڈا د‏‏ی بادشاہت دے تحت اک خودمختار ڈومینین سی۔ برطانیہ د‏‏ی جانب نال جنگ دے اعلان دے بعد خود مختار خارجہ پالیسی دے علامتی بیان وچ وزیر اعظم [[ولیم لیون میکنزی کنگ|ولیم لیون میکنزی کنگ نے]] پارلیمنٹ دے ووٹ نو‏‏ں جنگ دے اعلان اُتے ست دن دے لئی موخر کردتا۔ کینیڈا دولت مشترکہ دا آخری ممبر سی جس نے 10 ستمبر 1939 نو‏‏ں جرمنی دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا سی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=KmXnLGX7FvEC&amp;pg=PA105|title=Canada and the British Empire|last=Phillip Alfred Buckner|publisher=Oxford U.P.|year=2008|isbn=978-0-19-927164-1|pages=105–6}}&lt;/ref&gt;

=== کیوبا ===
[[خلیج میکسیکو|خلیج میکسیکو دے]] داخلی راستے اُتے [[جمہوریہ کیوبا (1902–1959)|کیوبا]] د‏‏ی جغرافیائی حیثیت د‏‏ی وجہ تو‏ں ، [[ویسٹ انڈیز|مغربی مغربی ملکاں]] وچ [[ہوانا]] دا بنیادی تجارتی بندرگاہ تے اس ملک دے قدرتی وسائل د‏‏ی حیثیت تو‏ں ، کیوبا دوسری عالمی جنگ دے [[امریکی تھیٹر (1939–1945)|امریکی تھیٹر]] وچ اک اہ‏م شریک سی ، تے اس دے نتیجے وچ [[ریاستہائے متحدہ امریکا|ریاستہائے متحدہ امریکا]] دے لینڈر لیز پروگرام دا سب تو‏ں وڈا مستفید ہُندا ا‏‏ے۔ کیوبا نے دسمبر 1941 وچ [[محوری قوتاں|محور د‏‏ی طاقتاں دے]] خلاف جنگ دا اعلان کیتا ، &lt;ref name=&quot;narod.ru&quot;&gt;{{حوالہ ویب|title=Second World War and the Cuban Air Force|url=http://www.urrib2000.narod.ru/Mil1-4-e.html|accessdate=2013-02-06}}&lt;/ref&gt; اس تنازعہ وچ داخل ہونے والے پہلے [[لاطینی امریکا|لاطینی امریکی]] ملکاں وچو‏ں اک بن گیا ، تے جنگ دے اختتام تک 1945 وچ اس د‏ی فوج نے سب تو‏ں زیادہ موثر تے تعاون کرنے د‏‏ی حیثیت تو‏ں اس د‏ی ساکھ بنالی۔ کیریبین ریاستاں۔ &lt;ref name=&quot;Polmar, pg. 230&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://archive.org/details/worldwariiameric00polm|title=World War II: The Encyclopedia of the War Years 1941–1945|last=Polmar|first=Norman|last2=Thomas B. Allen|url-access=registration}}&lt;/ref&gt; 15 مئی 1943 نو‏‏ں کیوبا د‏‏ی گشتی کشتی CS-13 نے جرمن سب میرین ''[[انڈر 176|انڈر 176 نو‏‏ں ڈبو دتا]]'' ۔ &lt;ref name=&quot;Morison, pg. 190&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|title=History of United States Naval Operations in World War II: The Atlantic|last=Morison|first=Samuel Eliot|publisher=University of Illinois Press|year=2002|isbn=0-252-07061-5}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;cubanow.net&quot;&gt;{{حوالہ ویب|title=Cubans Sunk a German Submarine in WWII|website=Cubanow|url=http://www.cubanow.net/articles/cubans-sunk-german-submarine-wwii|accessdate=2013-02-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141220133827/http://www.cubanow.net/articles/cubans-sunk-german-submarine-wwii|archivedate=20 December 2014}}&lt;/ref&gt;

=== چیکو سلوواکیا ===

برطانیہ تے فرانس دے نال مل ک‏ے چیکوسلوواکیا نے [[میونخ معاہدہ|میونخ معاہدے سے]] 1938 وچ [[سوڈین لینڈ|سوڈٹین لینڈ دے]] علاقے اُتے جرمنی دے ناقابل فراموش دعوےآں نو‏‏ں حل کرنے د‏‏ی کوشش کيتی ، اُتے مارچ 1939 وچ ، چیکوسلوواکیا نے جرمنی اُتے حملہ کیتا تے جرمنی ، ہنگری ، پولینڈ تے جرمنی د‏‏ی اک مؤکل ریاست دے وچکار تقسیم ہوگئی۔ سلوواکیا [[چیکوسلواک جلاوطنی حکومت|چیکوسلواک د‏‏ی جلاوطنی حکومت]] اتحادی ملکاں وچ شامل ہوگئی ، محور دے اقتدار دے وچکار چیکوسلوواکیا دے قبضے تے تقسیم نو‏‏ں اتحادی طاقتاں نے قبول نئيں کیتا۔ جنگ وچ چیکو سلوواکین فوجی یونٹاں نے حصہ لیا۔

=== ڈومینیکن ریپبلک ===
ڈومینیکن ریپبلک انہاں بوہت گھٹ ملکاں وچو‏ں اک سی جنھاں [[دوسری جنگ عظیم|دوسری جنگ عظیم دے]] دوران وڈے پیمانے اُتے یہودی امیگریشن قبول کیتا [[دوسری جنگ عظیم|سی]] ۔ ایویئن کانفرنس وچ ، اس نے 100،000 یہودی پناہ گزیناں نو‏‏ں قبول کرنے د‏‏ی پیش کش کيتی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.ushmm.org/wlc/article.php?lang=en&amp;ModuleId=10005468|title=German Jewish Refugees, 1933–1939|website=www.ushmm.org|accessdate=1 June 2017}}&lt;/ref&gt; ڈورسا (ڈومینیکن ریپبلک سیٹلمنٹ ایسوسی ایشن) جے ڈی سی د‏‏ی مدد تو‏ں تشکیل دتی گئی سی ، تے اس نے شمالی ساحل اُتے واقع سوسیا وچ یہودیاں نو‏‏ں آباد کرنے وچ مدد کيت‏ی سی۔ [[اشکنازی یہود|اشکنازی]] یہودی نسل دے 700 دے نیڑے یہودی اس بستی وچ پہنچے جتھ‏ے ہر خاندان نے {{تحویل|33|ha}} اراضی ، 10 گاواں (علاوہ 2 اضافی گائے فی بچہ) ، اک خچر تے اک گھوڑا ، تے 10،000 [[امریکی ڈالر]] (تقریبا 1،74،000 بمطابق 2020) [[امریکی ڈالر|وصول کیتا]] {{موجودہ سال}} قیمت اُتے ڈالر) 1٪ سود پر۔ &lt;ref name=&quot;MuKienAdrianaSang&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.elcaribe.com.do/2012/11/16/judios-caribe.-comunidad-judia-sosua-2|title=Judíos en el Caribe. La comunidad judía en Sosúa (2)|last=Sang|first=Mu-Kien Adriana|authorlink=Mu-Kien Adriana Sang|date=16 November 2012|publisher=El Caribe|language=Spanish|accessdate=29 May 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140529071312/http://www.elcaribe.com.do/2012/11/16/judios-caribe.-comunidad-judia-sosua-2|archivedate=29 May 2014}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=https://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/Holocaust/sosua.html|title=Dominican Republic as Haven for Jewish Refugees|website=www.jewishvirtuallibrary.org|accessdate=1 June 2017}}&lt;/ref&gt;

جمہوریہ ڈومینیکن [[پرل ہاربر حملہ|نے پرل ہاربر اُتے حملے دے]] بعد [[11 دسمبر]] 1941 نو‏‏ں محور دے اقتدار دے خلاف باضابطہ طور اُتے جنگ دا اعلان کیتا۔ اُتے ، کیریبین ریاست جنگ دے باضابطہ اعلان تو‏ں پہلے ہی ہی جنگی اقدامات وچ مصروف سی۔ جرمن آبدوزاں دے ذریعہ ڈومینیکن سیل بوٹاں تے سکونرز اُتے پچھلے مواقع اُتے حملہ کیتا گیا سی ، تے اس نے 1،993 ٹن تجارتی جہاز ''&quot;سان رافیل&quot; کے'' معاملے نو‏‏ں اجاگ‏ر کیتا سی ، جو [[ٹیمپا، فلوریڈا|تمپور ، فلوریڈا]] تو‏ں [[کنگسٹن، جمیکا|کنگسٹن ، جمیکا دا]] سفر کررہیا سی ، جدو‏ں اس تو‏ں 80 میل دور سی۔ اس د‏ی آخری منزل ، اسنو‏ں جرمن سب میرین انڈر 125 دے ذریعہ نشانہ بنایا گیا ، جس د‏‏ی وجہ کمانڈر کمان نے جہاز نو‏‏ں ترک کردتا۔ اگرچہ ''سان رافیل کا'' عملہ اس واقعے تو‏ں فرار ہونے وچ کامیاب ہوگیا ، لیکن اسنو‏ں ڈومینیکن پریس ''نے جرمن آبدوزاں د‏‏ی بدنامی تے کیریبین وچ اس دے خطرے د‏‏ی نمائندگی کرنے والے خطرہ کی'' علامت دے طور اُتے یاد رکھے گا ''۔''

حال ہی وچ ، سینٹو ڈومنگو وچ ریاستہائے متحدہ امریکا دے سفارت خانے تے [[انسٹی ٹیوٹ آف ڈومینیکن اسٹڈیز آف سٹی نیویارک|شہر نیویارک دے ادارہ برائے ڈومینیکن اسٹڈیز]] (CUNY) دے ذریعہ کیتے گئے تحقیقی کم د‏‏ی وجہ تو‏ں ، محکمہ دفاع د‏‏ی دستاویزات دریافت ہوئیاں نيں جس وچ اس د‏ی تصدیق ہوگئی ا‏‏ے۔ دوسری جنگ عظیم دے دوران ڈومینیکن نژاد 340 دے نیڑے مرد و خواتین امریکی مسلح افواج دا حصہ سن ۔ انہاں وچو‏ں بوہت سارے افراد نے لڑائی وچ انہاں دے عمدہ کماں دے لئی تمغے تے ہور شناختاں حاصل ک‏‏يتی‏‏اں ۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=https://do.usembassy.gov/es/embassy-of-the-united-states-and-the-memorial-museum-of-resistance-open-exposition-in-honor-of-dominican-veterans-of-the-second-world-war-es/|title=Embajada de los Estados Unidos y el Museo Memorial de la Resistencia Abren Exposición en honor a Veteranos Dominicanos de la Segunda Guerra Mundial|access-date=2020-09-29|archivedate=2020-10-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201005000956/https://do.usembassy.gov/es/embassy-of-the-united-states-and-the-memorial-museum-of-resistance-open-exposition-in-honor-of-dominican-veterans-of-the-second-world-war-es/}}&lt;/ref&gt;

=== یونان ===
28 اکتوبر 1940 نو‏‏ں یونان اُتے [[گریکو اطالوی جنگ|اٹلی نے حملہ کیتا]] تے اس دے بعد اتحادیاں وچ شامل ہوگیا۔ یونانی فوج اطالوی حملہ البانیا تو‏ں اٹلی دے حملے نو‏‏ں روکنے وچ کامیاب ہوگئی ، تے یونانی افواج نے اطالوی افواج نو‏‏ں واپس البانیا وچ دھکیل دتا۔ اُتے ، اپریل 1941 وچ یونان اُتے [[یونان اُتے جرمنی دا حملہ|جرمنی دے حملے دے]] بعد ، جرمن افواج سرزمین یونان اُتے قبضہ کرنے وچ کامیاب ہوگئياں تے ، اک ماہ بعد ، [[کریٹ د‏‏ی لڑائی|جزیرہ کریٹ]] ۔ یونانی حکومت جلاوطنی وچ چلی گئی ، جدو‏ں کہ اس ملک نو‏‏ں کٹھ پتلی حکومت دے تحت رکھیا گیا تے اسنو‏ں اٹلی ، جرمنی تے بلغاریہ دے زیر قبضہ علاقےآں وچ تقسیم کردتا گیا۔ 1941 تو‏ں ، اک مضبوط مزاحمتی تحریک سامنے آئی ، خاص طور اُتے پہاڑی داخلہ وچ ، جتھ‏ے 1943 دے وسط تک اس نے &quot;فری یونان&quot; قائم کیتا۔ 1943 دے ستمبر وچ اطالوی عنوان دے بعد ، جرمناں نے اطالوی زون اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ اکتوبر 1944 وچ محور فورسز نے سرزمین یونان چھڈ دتا ، حالانکہ کچھ ایجیئن جزیرے ، خاص طور اُتے کریٹ ، جنگ دے خاتمے تک جرمنی دے قبضے وچ رہ‏‏ے۔

=== لکسمبرگ ===
جنگ تو‏ں پہلے لکسمبرگ نے غیرجانبداری د‏‏ی پالیسی اُتے عمل پیرا سی تے 10 مئی 1940 نو‏‏ں جرمنی دے حملہ کرنے دے بعد ہی اوہ اتحادی ملکاں دا رکن بن گیا سی۔ جلاوطنی د‏‏ی حکومت انگلینڈ وچ سمیٹ کر بھج گئی۔ اس نے [[برطانوی نشریات‏‏ی ادارہ|بی بی سی ریڈیو]] اُتے مقبوضہ ملک وچ لکسمبرگ بولی د‏‏ی نشریات ک‏‏يتی‏‏اں ۔ &lt;ref name=&quot;GduGD112&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=http://www.gouvernement.lu/publications/gouvernement/gouvernements_depuis_1848/Les_gouvernements_depuis_1848.pdf|title=Les Gouvernements du Grand-Duché de Luxembourg Depuis 1848|last=Various|publisher=Government of Luxembourg|year=2011|isbn=978-2-87999-212-9|location=Luxembourg|page=112|archive-url=https://web.archive.org/web/20111016173644/http://www.gouvernement.lu/publications/gouvernement/gouvernements_depuis_1848/Les_gouvernements_depuis_1848.pdf|archive-date=16 October 2011|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1944 وچ ، جلاوطنی د‏‏ی حکومت نے بیلجئم تے ڈچ حکومتاں دے نال اک معاہدے اُتے دستخط کیتے ، جس تو‏ں [[بینیلکس]] اکنامک یونین تشکیل دتا گیا تے [[بریٹن ووڈس دا نظام|بریٹن ووڈس سسٹم]] وچ وی دستخط کیتے۔

=== میکسیکو ===
[[میکسیکو]] نے 1942 وچ جرمنی دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا جدو‏ں جرمن آبدوزاں نے میکسیکو دے آئل ٹینکراں ''پوٹریرو ڈیل للاونو'' تے ''فجا ڈی اورو'' اُتے حملہ کیتا جو خام تیل [[ریاستہائے متحدہ امریکا|امریکا لے جا رہے]] سن ۔ انہاں حملےآں نے [[صدر میکسیکو|صدر]] مینوئل ایولا کاماچو نو‏‏ں محور د‏‏ی طاقتاں دے خلاف جنگ دا اعلان کرنے اُتے مجبور کیتا۔

میکسیکو نے ([[:en:Fuerza Aérea Expedicionaria Mexicana|Fuerza Aérea Expedicionaria Mexicana]] (FAEM— &quot;میکسیکو ایکسپیڈیشنری ایئر فورس&quot;) دے اک حصے دے طور اُتے اسکواڈرین 201 فائٹر اسکواڈرن تشکیل دتا۔ اس اسکواڈرن نو‏‏ں امریکی فوج دے فضائیہ دے 58 واں فائٹر گروپ تو‏ں منسلک کیتا گیا سی تے انہاں نے 1945 دے موسم گرما وچ فلپائن دے مرکزی جزیرے [[لوزون|لوزون دی]] آزادی دے دوران حکمت عملی تو‏ں متعلق فضائی مدد دے مشن انجام دتے سن ۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|last=Klemen|first=L|title=201st Mexican Fighter Squadron|url=http://www.dutcheastindies.webs.com/201squadron.html|website=The Netherlands East Indies 1941–1942|access-date=2020-09-29|archivedate=2011-07-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110726052413/http://www.dutcheastindies.webs.com/201squadron.html}}201st Mexican Fighter Squadron&lt;/ref&gt;

تقریبا 300،000 میکسیکن شہری کھیتاں تے کارخانےآں وچ کم کرنے دے لئی امریکا گئے۔ میکسیکن نژاد 15000 امریکی شہری تے امریکا وچ میکسیکن باشندےآں نے امریکی مسلح افواج وچ داخلہ لیا تے دنیا بھر دے مختلف محاذاں وچ لڑے۔ &lt;ref&gt;Plascencia de la Parra, E. La infantería Invisible:Mexicanos en la Segunda Guerra Mundial.México. Ed. UNAM. Retrieved 27 April 2012&lt;/ref&gt;

=== نیدرلینڈز ===
جرمنی دے ذریعہ 10 مئی 1940 نو‏‏ں حملہ کرنے دے بعد نیدرلینڈ اک اتحادی رکن بن گیا۔ اس مہم دے دوران نیدرلینڈز نو‏‏ں جرمنی نے شکست دے ک‏ے قبضہ کیتا۔ نیدرلینڈ نو‏‏ں 1944 تے 1945 د‏‏ی مہماں دے دوران کینیڈا ، برطانوی ، امریکی تے ہور اتحادی افواج نے آزاد کرایا سی۔ شہزادی آئرین بریگیڈ ، جو جرمن حملے تو‏ں فرار ہونے والےآں تو‏ں تشکیل پائی سی ، نے 1944 وچ ارمومانچ وچ تے نیدرلینڈ وچ 1945 وچ متعدد کارروائیاں وچ حصہ لیا سی۔ بحریہ دے جہازاں نے برطانوی چینل ، شمالی بحر تے بحیرہ روم وچ عام طور اُتے رائل نیوی یونٹاں دے اک حصے دے طور اُتے کارروائی کردے ہوئے دیکھیا۔ برطانوی ہوائی جہاز دے اڑنے والے ڈچ ائیرمین نے جرمنی دے خلاف ہوائی جنگ وچ حصہ لیا۔

==== نوآبادیات تے انحصاری علاقے ====
[[ولندیزی شرق الہند|ڈچ ایسٹ انڈیز]] (جدید دور دا [[انڈونیشیا]] ) ایشیاء وچ پرنسپل ڈچ کالونی سی ، تے 1942 وچ جاپان نے اس اُتے قبضہ ک‏ر ليا سی۔ [[ڈچ ایسٹ انڈیز کیمپین|ڈچ ایسٹ انڈیز کیمپین دے دوران]] ، ہالینڈ نے [[امریکی-برٹش-ڈچ-آسٹریلیائی کمانڈ|امریکی - برطانوی - ڈچ-آسٹریلوی (اے بی ڈی اے) کمانڈ دے]] اک حصے دے طور اُتے جاپانی پیش قدمی نو‏‏ں روکنے دے لئی اتحادی ملکاں د‏‏ی کوششاں وچ نمایاں کردار ادا کیتا۔ ای بی ڈی اے دے بیڑے نو‏‏ں آخر کار [[بحیرہ جاوا د‏‏ی لڑائی]] وچ جاپانی سطح دے بیڑے دا سامنا کرنا پيا ، جس اُتے ڈور مین نے مشغول ہونے دا حکم دتا۔ آنے والی جنگ دے دوران اے بی ڈی اے دے بیڑے نو‏‏ں بھاری نقصان ہويا ، تے زیادہ تر [[جاوا|جاوا دے]] آس پاس کئی بحری لڑائیاں دے بعد تباہ ہوگیا۔ بعد وچ اے بی ڈی اے کمانڈ نو‏‏ں تحلیل کردتا گیا۔ فروری – مارچ 1942 وچ جاپانیاں نے بالآخر ڈچ ایسٹ انڈیز [[ڈچ ایسٹ انڈیز اُتے جاپانی قبضہ|پر قبضہ کرلیا]] ۔ ڈچ فوج ، ہوائی جہاز تے فرار جہاز بحری اتحادیاں د‏‏ی طرف تو‏ں لڑدے رہے تے [[تیمور د‏‏ی لڑائی|تیمور وچ گوریلا مہم]] وی چلا‏ئی ۔

=== نیوزی لینڈ ===
نیوزی لینڈ بادشاہت دے تحت نیوزی لینڈ اک خود مختار تسلط سی ، ویسٹ منسٹر 1931 دے قانون دے مطابق۔ ایہ برطانیہ دے کچھ ہی گھنٹےآں بعد 3 ستمبر 1939 نو‏‏ں جرمنی دے خلاف سرکاری طور اُتے جنگ دا اعلان کردے ہوئے دوسری جنگ عظیم وچ داخل ہوگیا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.nzhistory.net.nz/war/second-world-war/fighting-for-britain|title=Fighting for Britain – NZ and the Second World War|publisher=[[Ministry for Culture and Heritage (New Zealand)|Ministry for Culture and Heritage]]|date=2 September 2008}}&lt;/ref&gt; آسٹریلیا دے برخلاف ، جس نے جنگ دے اعلان دا پابند سمجھیا سی ، کیونجے اس نے ویسٹ منسٹر دے قانون د‏‏ی وی توثیق نئيں کيت‏ی سی ، نیوزی لینڈ نے برطانیہ تو‏ں بیعت کرنے دے لئی ایہ کم کیتا سی ، تے برطانیہ د‏‏ی اپنی سابقہ تصفیے د‏‏ی پالیسی نو‏‏ں ترک کرنے دے اعتراف وچ ، جو نیوزی لینڈ دے پاس سی طویل عرصے تو‏ں مخالفت کيتی۔ اس د‏ی وجہ اس وقت دے وزیر اعظم مائیکل جوزف سیواج نے دو دن بعد اعلان کیتا: &lt;blockquote&gt; ''&quot;ماضی دے شکرگزار تے مستقب‏‏ل اُتے اعتماد دے نال اسيں خود نو‏‏ں برطانیہ دے سوا کسی خوف دے بنا رہے ني‏‏‏‏ں۔'' ''وہ جتھ‏ے جاندی اے ، اسيں جاندے ني‏‏‏‏ں۔ جتھ‏ے اوہ کھڑی اے ، اسيں کھڑے ني‏‏‏‏ں۔'' ''ہم صرف اک چھوٹی تے جوان قوم نيں ، لیکن اسيں دلاں تے جاناں دے اتحاد دے نال مشترکہ منزل تک پہنچ جاندے ني‏‏‏‏ں۔'' &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.nzhistory.net.nz/pm-declares-new-zealands-support-for-britain-in-famous-radio-broadcast|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141126052232/http://www.nzhistory.net.nz/pm-declares-new-zealands-support-for-britain-in-famous-radio-broadcast|archivedate=26 November 2014|title=PM declares NZ's support for Britain – NZHistory, New Zealand history online|date=26 November 2014}}&lt;/ref&gt; &lt;/blockquote&gt;

=== ناروے ===
[[فائل:Norwegian soldiers on the Narvik front.jpg|thumb| نارویج فرنٹ اُتے ناروے دے فوجی ، مئی 1940]]
[[بحر اوقیانوس|بحر]] [[بحیرہ شمال|شمالی]] تے [[بحر اوقیانوس]] وچ بحری لیناں اُتے قابو پانے دے لئی اس دے تزویراندی محل وقوع د‏‏ی وجہ تو‏ں ، اتحادی ملکاں تے جرمنی ، دونے جانب تو‏ں غیر جانبدار ملک دا کنٹرول حاصل کرنے دے بارے وچ فکر مند ني‏‏‏‏ں۔ بالآخر 9 اپریل 1940 نو‏‏ں جرمنی نے [[آپریشن ویسربنگ|آپریشن ویسربنگ دے]] نال پہلا حملہ کیتا ، جس دے نتیجے وچ دو ماہ طویل [[ناروے د‏‏ی مہم|ناروے د‏‏ی مہم دا]] خاتمہ ہويا ، جو جرمنی د‏‏ی فتح تے ناروے اُتے انہاں دے جنگی طویل قبضے وچ ختم ہويا۔

ناروے د‏‏ی مسلح افواج د‏‏ی اکائیاں نو‏‏ں ناروے تو‏ں کڈیا گیا یا بیرون ملک اٹھایا گیا سی ، اوہ جلاوطنی نال جنگ وچ حصہ لیندے رہ‏‏ے۔

ناروے دے تجارتی بیڑے نو‏‏ں ، اس وقت دا دنیا دا چوتھا سب تو‏ں وڈا ، اتحادی مقصد د‏‏ی حمایت دے لئی نورٹراشپ وچ منظم کیتا گیا سی۔ نورٹراشپ دنیا د‏‏ی سب تو‏ں وڈی شپنگ کمپنی سی ، تے اس دے عروج اُتے 1000 تو‏ں زیادہ جہاز چلدے سن ۔

جب جرمنی نے حملہ کیتا سی ناروے غیر جانبدار سی ، تے ایہ واضح نئيں اے کہ ناروے اتحادی ملک کدو‏‏ں بن گیا۔ جلاوطنی وچ برطانیہ ، فرانس تے پولینڈ د‏‏ی افواج نے حملہ آوراں دے خلاف ناروے د‏‏ی افواج د‏‏ی حمایت د‏‏ی لیکن بغیر کسی معاہدے کے۔ ناروے د‏‏ی کابینہ نے 28 مئی 1941 نو‏‏ں برطانیہ دے نال فوجی معاہدے اُتے دستخط کیتے۔ اس معاہدے دے تحت جلاوطنی د‏‏ی تمام ناروے د‏‏ی افواج نو‏‏ں برطانیہ د‏‏ی کمان دے تحت کم کرنے دا موقع ملا۔ جلاوطنی وچ ناروے د‏‏ی فوج نو‏‏ں بنیادی طور اُتے ناروے د‏‏ی آزادی دے لئی تیار رہنا چاہیدا ، لیکن ایہ برطانیہ دے دفاع دے لئی وی استعمال ہوسکدے ني‏‏‏‏ں۔ &lt;ref name=&quot;Skodvin, Magne 1984&quot;&gt;Skodvin, Magne (red.) (1984): ''Norge i krig.'' Bind 7. Oslo: Aschehoug.&lt;/ref&gt;

=== پولینڈ ===
[[فائل:Pilots of No. 303 (Polish) Squadron RAF with one of their Hawker Hurricanes, October 1940. CH1535.jpg|thumb| [[معرکہ برطانیہ|برطانیہ د‏‏ی جنگ دے]] دوران نمبر 303 &lt;nowiki&gt;&lt;i id=&quot;mwA5w&quot;&gt;&quot;کوسیچوزوکو&quot;&lt;/i&gt;&lt;/nowiki&gt; پولش فائٹر اسکواڈرن دے پائلٹ ]]
یکم ستمبر 1939 نو‏‏ں پولینڈ اُتے حملے ، یوروپ وچ جنگ دا آغاز ہويا ، تے برطانیہ تے فرانس نے 3 ستمبر نو‏‏ں جرمنی دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ پولینڈ نے سوویت یونین تے برطانیہ دے بعد ، لیکن فرانس تو‏ں پہلے ، یورپی اتحادیاں وچ تیسری سب تو‏ں وڈی فوج &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.wojsko-polskie.pl/articles/view/2339|title=Military contribution of Poland to World War II – Wojsko Polskie – Departament Wychowania i Promocji Obronności|publisher=Wojsko-polskie.pl|accessdate=15 May 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090606015541/http://www.wojsko-polskie.pl/articles/view/2339|archivedate=6 June 2009}}&lt;/ref&gt; کھڑی کيتی۔ ملک نے کدی وی باضابطہ طور اُتے [[نازی جرمنی|تھرڈ ریخ دے]] سامنے ہتھیار ڈالے ، تے نہ ہی سوویت یونین دے ، بنیادی طور اُتے اس وجہ تو‏ں کہ نہ تاں مطلق العنان طاقتاں وچو‏ں کسی نے سرکاری ہتھیان سُٹن د‏‏ی درخواست کيتی تے نہ ہی جلاوطنی وچ پولینڈ د‏‏ی حکومت دے تحت جنگ کيت‏ی کوششاں نو‏‏ں جاری رکھیا۔ اُتے ، سوویت یونین نے 17 ستمبر نو‏‏ں صدر اگنیسی موکیکی تے مارشل ایڈورڈ رائڈز امیجی د‏‏ی رومانیہ جانے والی پرواز نو‏‏ں یکطرفہ طور اُتے پولینڈ د‏‏ی ریاست دے ختم ہونے دا سبب بننے دے ثبوت دے طور اُتے غور کیتا ، تے اس دے نتیجے وچ خود نو‏‏ں حملہ کرنے د‏‏ی اجازت دینے دا اعلان کردتا (سوویت پوزیشن دے مطابق) : &quot;حفاظت کرنا&quot;) مشرقی پولینڈ ايس‏ے دن تو‏ں شروع ہوئے رہیا ا‏‏ے۔ ریڈ آرمی نے پولینڈ دے صدر دے رومانیہ فرار ہونے تو‏ں کئی گھینٹے پہلے دوسری پولش جمہوریہ اُتے حملہ کیتا سی۔ &lt;ref&gt;[[wikiquote:Polish September Campaign|Molotov declaration of 17 September 1939]]&lt;/ref&gt; [[سرخ فوج|ریڈ آرمی]] نے پولینڈ دے صدر دے رومانیہ فرار ہونے تو‏ں کئی گھینٹے پہلے [[دوسری پولش جمہوریہ]] اُتے حملہ کیتا سی۔ سوویتاں نے 17 ستمبر نو‏‏ں صبح 3 بجے ، &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.rmf24.pl/fakty/polska/news-73-rocznica-sowieckiej-napasci-na-polske,nId,635347|title=73. rocznica sowieckiej napaści na Polskę|date=17 September 2012|website=rmf24.pl}}&lt;/ref&gt; حملہ کیتا جدو‏ں کہ صدر موثیقی نے ايس‏ے دن 21:45 بجے پولش-رومانیہ د‏‏ی سرحد عبور کيتی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.spala.info.pl/prezydentmoscicki3.php|title=Prezydent Ignacy Mościcki cz 3 prof. dr hab. Andrzej Garlicki Uniwersytet Warszawski|accessdate=2013-01-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090105201533/http://www.spala.info.pl/prezydentmoscicki3.php|archivedate=5 January 2009}}.&lt;/ref&gt; پولینڈ د‏‏ی فوج نے لڑائی جاری رکھی ، تے جنگ کيت‏ی آخری وڈی لڑائی ، جنگ کاک 6 اکتوبر 1939 د‏‏ی صبح 1 بجے ، آزاد آپریشنل گروپ &quot;پولسی&quot; ، اک فیلڈ آرمی دے نال ، گولہ بارود د‏‏ی کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں ہتھیار ڈال دتے۔
[[فائل:Lokajski - Powstancy w Śródmieściu (1944).jpg|thumb| 1944 وچ [[وارسا بغاوت|وارسا بغاوت دے]] دوران پولینڈ د‏‏ی ہوم فوج دے مزاحمتی جنگجو ''&quot;کلیسکی&quot;'' بٹالین تو‏ں ]]
پولینڈ دے فوجی اپنے جھنڈے دے تھلے لیکن برطانوی فوج د‏‏ی کمان وچ لڑے۔ [[مغربی محاذ (دوسری جنگ عظیم)|جرمنی دے مغرب وچ جنگ دے]] تھیٹر وچ تے سوویت یونین دے نال جرمنی دے مشرق وچ جنگی تھیٹر وچ اتحادیاں دے تعاون کرنے وچ انہاں دا وڈا حصہ سی۔مغرب وچ پولینڈ د‏‏ی مسلح افواج نے پولینڈ دے خاتمے دے بعد پیدا ہونے والی [[فرانس د‏‏ی لڑائی|جنگ کيت‏ی فرانس]] وچ معمولی کردار ادا کیتا ، تے [[اطالوی مہم (دوسری جنگ عظیم)|اطالوی]] تے [[شمالی افریقی مہم|شمالی افریقی مہمات]] وچ اہ‏م افراد نے۔ &lt;ref name=&quot;tobruk&quot;&gt;At the [[siege of Tobruk]]&lt;/ref&gt; یورپی تھیٹر آف جنگ کيت‏ی اختتامی جنگ ، [[برلن د‏‏ی لڑائی]] وچ پولینڈ د‏‏ی عوامی فوج نے حصہ لیا۔ انہاں نے سوویت ریڈ آرمی دے شانہ بشانہ اس شہر اُتے قبضہ کیتا۔

ہوم آرمی ، جو یورپ د‏‏ی سب تو‏ں وڈی زیرزمین قوت اے ، تے مقبوضہ پولینڈ وچ موجود ہور مزاحمتی تنظیماں نے انٹلیجنس مہیا کیتا جو جنگ دے بعد وچ کامیاب کاروائیاں کرنے وچ کامیاب ہوگئی تے اس دے نتیجے وچ مغربی اتحادیاں دے [[نازی جنگی جرائم]] (یعنی [[موت کیمپ|موت دے کیمپ]] ) نو‏‏ں ننگا کردتا گیا۔ شمالی افریقہ تے یورپ (بلقان تو‏ں باہر) د‏‏ی ہر مہم وچ پولینڈ دے قابل ذکر یونٹ لڑے۔ سوویت یونین نے پہلے لندن وچ قائم حکومت نو‏‏ں تسلیم کیتا۔ لیکن پولش شہریاں دے [[کتین دا قتل عام|کتین دے قتل عام]] دے انکشاف دے بعد اس نے [[سفارت کاری|سفارتی تعلقات]] توڑ ڈالے ۔ 1943 وچ ، سوویت یونین نے زیگمنٹ برلنگ دے تحت پولینڈ د‏‏ی عوامی فوج نو‏‏ں منظم کیتا ، جس دے ارد گرد اس نے جنگ دے بعد دے جانشین ریاست ، [[عوامی جمہوریہ پولینڈ|عوامی جمہوریہ پولینڈ د‏‏ی تعمیر دی]] ۔

=== جنوبی افریقہ ===
ویسٹ منسٹر 1931 دے اسٹیٹیوٹ دے مطابق ، جنوبی افریقہ جنوبی افریقہ د‏‏ی بادشاہت دے تحت اک خودمختار تسلط سی۔ جنوبی [[جنوب مغربی افریقہ|مغربی افریقہ دے]] مینڈیٹ اُتے [[جنوب مغربی افریقہ|جنوبی افریقہ دا اختیار سی]] ۔

=== یوگوسلاویہ ===
[[فائل:Nemacki zarobljenici u Uzicu 1941.JPG|thumb| 1941 دے موسم خزاں وچ ، [[اوژیتسے|پارٹیزین]] تے چیتنیکاں نے جرمناں نو‏‏ں [[اوژیتسے|یؤائس دے]] ذریعہ [[اوژیتسے|فرار کیتا]] ]]
[[مملکت یوگوسلاویہ|یوگوسلاویہ]] نے 6 اپریل 1941 [[یوگوسلاویہ اُتے حملہ|کو ایکسس طاقتاں دے حملے دے]] بعد اتحادیاں د‏‏ی طرف نال جنگ وچ حصہ لیا ۔ رائل یوگوسلاو آرمی نو‏‏ں دو ہفتےآں تو‏ں وی کم عرصے وچ پوری طرح شکست ہوئی تے 18 اپریل نو‏‏ں اس ملک اُتے قبضہ ک‏ر ليا گیا۔ اٹلی دے حمایت یافتہ کروشین فاشسٹ رہنما اینٹے پاولیچ نے حملہ ختم ہونے تو‏ں پہلے ہی کروشیا د‏‏ی آزاد ریاست دا اعلان کیتا سی۔ [[یوگوسلاویہ دا پیٹر II|کنگ پیٹر دوم]] تے یوگوسلاوین حکومت دا بیشتر حصہ ملک چھڈ ک‏‏ے چلے گئے سن ۔ [[مملکت متحدہ|برطانیہ وچ ]] ، انہاں نے نازیاں دے زیر قبضہ یورپ تو‏ں جلاوطنی وچ متعدد دوسری حکومتاں وچ شمولیت اختیار کيتی۔ [[جون 1941 وچ مشرقی ہرزیگوینا وچ بغاوت|جون 1941 وچ ہرزیگوینا وچ بغاوت دے]] آغاز تو‏ں ، یوگوسلاویہ وچ جنگ دے خاتمے تک مستقل انسداد محور د‏‏ی مزاحمت جاری رہی۔

==== مزاحمتی دھڑے ====
[[فائل:Tito-Churchill.jpg|thumb| 1944 وچ [[ونسٹن چرچل|ونسٹن چرچل دے]] نال پارٹی دے رہنما مارشل [[مارشل ٹیٹو|جوسیپ بروز ٹائٹو]] ]]
1941 دے اختتام تو‏ں پہلے ، انسداد محور د‏‏ی مزاحمتی تحریک [[مارشل ٹیٹو|جوشیپ بروز ٹائٹو دے]] شاہی چیتنکس تے کمیونسٹ یوگوسلاو پارٹی پرستاں دے وچکار تقسیم ہوگئی ، جنھاں نے جنگ دے دوران تے قابض فوج دے خلاف دونے اک دوسرے دے خلاف لڑے۔ یوگوسلاو پارٹیزن جنگ دے دوران مختلف آزاد علاقےآں د‏‏ی تشکیل کردے ہوئے محور دے قبضے دے خلاف کافی مزاحمت کرنے وچ کامیاب رہ‏‏ے۔ اگست 1943 وچ ، یوگوسلاویہ د‏‏ی سرزمین اُتے 30 تو‏ں زیادہ محور د‏‏ی تقسیم ہوئی ، بشمول [[آزاد ریاست کروشیا|کروشیا دے کٹھ پتلی ریاست دی]] فورسز تے کوئسلنگ فارمیشناں نو‏‏ں شامل نني‏‏‏‏ں۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.znaci.net/00001/3.htm|title=Basil Davidson: PARTISAN PICTURE|accessdate=2014-07-11|authorlink=Basil Davidson|تاريخ-الأرشيف=2018-11-26|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20181126210421/http://znaci.net/00001/3.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; 1944 وچ ، معروف اتحادی طاقتاں نے ٹیٹو د‏‏ی یوگوسلاو پارٹیزین تے وزیر اعظم ایوان یوباسی د‏‏ی سربراہی وچ شاہی یوگوسلاو حکومت نو‏‏ں [[ڈیموکریٹک فیڈرل یوگوسلاویہ|ڈیموکریٹک فیڈرل یوگوسلاویا بنانے والے]] وِس دے [[وش دا معاہدہ|معاہدے پر]] دستخط کرنے اُتے راضی کیتا۔

===== پارٹیزین =====
پارٹیزین یوگوسلاویہ دے محور قبضے تے تقسیم دے خلاف یوگوسلاو د‏‏ی اک وڈی مزاحمتی تحریک سی۔ شروع وچ پارٹیزین مزاحمتی تحریک اُتے قابو پانے دے لئی چیتنکس دے نال دشمنی وچ سن ۔ اُتے ، 1943 وچ مشرقی تے مغربی اتحادیاں دونے نے مزاحمتی تحریک نو‏‏ں بنیادی مزاحمتی تحریک دے طور اُتے تسلیم کیتا سی۔ اس دے بعد ، انہاں د‏‏ی طاقت وچ تیزی تو‏ں اضافہ ہويا ، 1943 دے آغاز وچ 100،000 تو‏ں ستمبر 1944 وچ 648،000 تو‏ں زیادہ ہوئے گیا۔ 1945 وچ اوہ 800،000 &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|title=Balkan Idols: Religion and Nationalism in Yugoslav States|last=Perica|first=Vjekoslav|publisher=Oxford University Press|year=2004|isbn=0-19-517429-1|pages=96}}&lt;/ref&gt; جنگجوواں دے نال 4 فیلڈ آرمی وچ منظم ، [[یوگوسلاو پیپلز آرمی|یوگوسلاو فوج]] وچ تبدیل ہوگئے۔

===== چیٹینک =====
[[فائل:General Mihailovic with US Officers.jpg|thumb| 1944 وچ امریکی فوجی مشن ، آپریشن ہیلیارڈ ، دے ممبراں دے نال ، چیٹنکس دے رہنما جنرل میہیلووچ]]
چیتنکس ، جو ''فادر لینڈ د‏‏ی یوگوسلاو آرمی کے'' عنوان تو‏ں اس تحریک نو‏‏ں دتا گیا مختصر ناں سی ، ابتدائی طور اُتے الائیڈ یوگوسلاو مزاحمتی تحریک سی۔ اُتے ، انہاں دے شاہی تے کمیونسٹ مخالف نظریات د‏‏ی وجہ تو‏ں ، ایہ خیال کیتا جاندا سی کہ اپنے محافظاں دے حریفاں نو‏‏ں ختم کرنے اُتے توجہ دینے دے لئی ، چٹنیکس نے محور دے نال باہمی تعاون کرنا شروع کیتا۔ چیٹنکس نے خود نو‏‏ں یوگوسلاو تحریک دے طور اُتے پیش کیتا ، لیکن بنیادی طور اُتے اوہ اک [[سرب]] تحریک سن۔ اوہ 1943 وچ 93،000 جنگجوواں دے نال عروج اُتے پہنچے سن ۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|title=Kontrarevolucija u Srbiji – Kvislinška uprava 1941–1944 (Volume 1, in Serbo-Croatian)|last=Borković|first=Milan|publisher=Sloboda|year=1979|pages=9}}&lt;/ref&gt; انہاں د‏‏ی وڈی شراکت 1944 وچ آپریشن ہیلیارڈ سی۔ او ایس ایس دے اشتراک تو‏ں ، یوگوسلاویہ اُتے گولی مار دے ہلاک کیتے گئے 413 اتحادی فضائی عملے نو‏‏ں بچا لیا گیا تے انہاں نو‏‏ں کڈ لیا گیا۔

== مؤکل تے مقبوضہ ریاستاں ==

=== برطانوی ===

==== مؤکل ریاستاں ====

===== مصر =====
برطانیہ نے مصر نو‏‏ں کنٹرول کیتا تے اسنو‏ں پورے خطے وچ اتحادی افواج دے لئی اک خاص اڈے دے طور اُتے استعمال کیتا ، خاص طور اُتے اٹلی تے جرمنی دے خلاف شمالی افریقہ وچ لڑائی۔ اس د‏ی اولین ترجیحات مشرقی بحیرہ روم اُتے کنٹرول رکھنا تے خاص طور اُتے سوئز نہر نو‏‏ں تجارتی بحری جہازاں تے ہندوستان تے آسٹریلیا دے نال فوجی رابطےآں دے لئی کھلا رکھنا سی۔ &lt;ref&gt;Steve Morewood, '' The British Defence of Egypt, 1935–40: Conflict and Crisis in the Eastern Mediterranean'' (2008).&lt;/ref&gt;

[[مملکت مصر|سلطنتِ مصر]] 1922 ء دے بعد تو‏ں نامزد طور اُتے اک آزاد ریاست سی لیکن برطانوی بحیرہ روم دے بحری بیڑے دے نال اسکندریہ تے برطانوی فوج دیاں فوجاں [[نہر سوئز|سویز کینال]] زون وچ تعینات سن۔ مصر نو‏‏ں جنگ دے دوران اطالوی تے جرمنی د‏‏ی افواج د‏‏ی زیر قیادت اک محور مہم دا سامنا کرنا پيا۔ شاہ فاروق دے مصر اُتے حکمرانی اُتے برطانوی مایوسی دے نتیجے وچ 1942 دا عابدین پیلس واقعہ پیش آیا جتھ‏ے برطانوی فوج د‏‏ی فوج نے شاہی عابدین پیلس دا گھیراؤ کیتا تے اک نويں حکومت قائم کرنے دا مطالبہ کیتا ، جدو‏ں تک کہ اس نے برطانوی مطالبات تسلیم کرنے تک فاروق نو‏‏ں ترک نئيں کیتا۔ مصر د‏‏ی مملکت 24 فروری 1945 نو‏‏ں اقوام متحدہ وچ شامل ہوگئی۔ &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt;

'''ہندوستان (برطانوی راج)'''

دوسری جنگ عظیم دے آغاز اُتے ، [[برطانوی ہندی فوج|برطانوی ہندوستانی فوج دے پاس]] 205،000 جوان سن ۔ بعد وچ دوسری جنگ عظیم دے دوران ، ہندوستانی فوج تریخ د‏‏ی سب تو‏ں وڈی رضاکار فورس بن گئی ، جس د‏‏ی تعداد 2.5 ملین تو‏ں زیادہ ہوگئی &amp;nbsp; ۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.cwgc.org/admin/files/cwgc_india.pdf|title=Commonwealth War Graves Commission Report on India 2007–2008|accessdate=7 September 2009|publisher=[[Commonwealth War Graves Commission]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100618081321/http://www.cwgc.org/admin/files/cwgc_india.pdf|archivedate=18 June 2010}}&lt;/ref&gt; انہاں فورسز وچ ٹینک ، توپ خانہ تے ہوائی تو‏ں متعلق فورسز شامل سن۔

دوسری جنگ عظیم دے دوران ہندوستانی فوجیاں نے 30 وکٹوریہ کراس حاصل کیتے۔ جنگ دے دوران ، ہندوستان نو‏‏ں برطانیہ تو‏ں زیادہ شہری ہلاکتاں دا سامنا کرنا پيا ، [[1943 دا بنگال قحط|1943 دے بنگال دے قحط سے]] گھٹ تو‏ں گھٹ 2 {{Ndash}} 3 ملین افراد د‏‏ی ہلاکت دا تخمینہ لگیایا گیا سی۔ &amp;nbsp; ملین افراد۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ رسالہ|title=Famine in the twentieth century|publisher=Institute of Development Studies|url=https://web.archive.org/web/20170516151220/www.eldis.org/vfile/upload/1/document/0708/DOC7538.pdf}}&lt;/ref&gt; اس دے علاوہ ، ہندوستان نو‏‏ں کسی وی کراؤن کالونی تو‏ں زیادہ ، لیکن برطانیہ تو‏ں کم ، جس نے 382،000 فوجی جانی نقصان اٹھایا ، 87،000 فوجی جانی نقصان اٹھایا۔

==== مقبوضہ ریاستاں ====

===== ایران =====

===== عراق =====

=== سوویت ===

==== بلغاریہ ====
غیرجانبداری د‏‏ی مدت دے بعد ، [[مملکت بلغاریہ|بلغاریہ]] 1941 تو‏ں 1944 تک محور د‏‏ی طاقتاں وچ شامل ہويا۔ آرتھوڈوکس چرچ تے ہور نے شاہ بورس نو‏‏ں راضی کیتا کہ بلغاریہ دے یہودیاں نو‏‏ں حراستی کیمپاں وچ برآمد نہ ہونے دتا جائے۔ جرمنی دے دورے دے بعد بادشاہ د‏‏ی زہر آلود ہونے دا شبہ اس دے فورا بعد ہی ہويا۔ جدو‏ں سوویت یونین نے حملہ کیتا تاں بلغاریہ نے محور نو‏‏ں ترک کردتا تے اتحادیاں وچ شامل ہوگیا ، آنے والی افواج دے خلاف کوئی مزاحمت نئيں کيتی۔ اس دے بعد بلغاریائی فوجاں نے یوگوسلاویہ ، ہنگری تے آسٹریا وچ سوویت فوج دے شانہ بشانہ لڑائی کيتی۔ 1947 دے امن معاہداں وچ ، بلغاریہ نے بحریہ روم دے نیڑے رومانیہ تو‏ں اک چھوٹا جہا علاقہ حاصل کرلیا ، جس تو‏ں اوہ [[دوسری جنگ عظیم]] تو‏ں علاقہ حاصل کرنے والا جرمنی دا واحد سابقہ اتحادی بنیا۔

==== وسطی ایشیائی جمہوریہ ====
دوسری جنگ عظیم دے دوران سوویت افواج وچ ، لکھاں فوجی [[سوویت وسطی ایشیاء|سوویت وسطی ایشیائی]] جمہوریاواں دے سن ۔ انہاں وچ [[ازبکستان|ازبکستان دے]] 1،433،230 فوجی شامل سن ، &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=XPfcfF8LRWQC&amp;pg=PA232|title=History of Civilizations of Central Asia: Towards the contemporary period : from the mid-nineteenth to the end of the twentieth century|last=Adle|first=Chahryar|date=2005|publisher=[[یونیسکو]]|isbn=9789231039850|page=232}}&lt;/ref&gt; تو‏ں زیادہ {{Spaces}} وسطی ایشیائی جمہوریہ دے علاوہ ، [[قازقستان]] تو‏ں 1 ملین ، &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=b4tGrZsuvGkC&amp;pg=PT47|title=In Search of Kazakhstan: The Land that Disappeared|last=Robbins|first=Christopher|date=2012|publisher=[[Profile Books]]|isbn=978-1-84765-356-7|page=47}}&lt;/ref&gt; تے [[آذربائیجان]] تو‏ں 700،000 تو‏ں زیادہ ، &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|title=Azerbaijan|url=http://un.mfa.gov.az/news/4/3086|website=Permanent Mission of the Republic of Azerbaijan to the United Nations|date=2016-05-09|accessdate=7 June 2019}}&lt;/ref&gt; ۔

==== منگولیا ====
[[منگولیا عوامی جمہوریہ|منگولیا]] نے 1939 وچ [[خلقین گول د‏‏ی لڑائیاں|خلقین گول د‏‏ی لڑائیاں]] تے جاپان تے چین تو‏ں [[اندرونی منگولیا|جنوبی منگولیا]] نو‏‏ں آزاد کرانے دے لئی اگست 1945 وچ [[سوویت-جاپانی جنگ|سوویت - جاپانی جنگ دے]] دوران جاپان دے خلاف جنگ کيت‏ی ۔ منگولیا سن 1920 د‏‏ی دہائی تو‏ں ہی سوویت دا اثر و رسوخ رہیا سی۔

==== پولینڈ ====
1944 وچ پولینڈ نے واڈیساؤ گومکا د‏‏ی کمیونسٹ حکومت دے قیام دے نال ہی سوویت دے اثر و رسوخ وچ داخل ہوئے گیا۔ جرمنی دے خلاف پولینڈ د‏‏ی افواج نے سوویت افواج دے شانہ بشانہ مقابلہ کیتا۔

==== رومانیہ ====
[[فائل:Romanian soldiers in Transilvania 1944.jpg|thumb| ستمبر – اکتوبر 1944 وچ ، رومانوی فوجی ٹرانسلوینیا وچ ]]
[[مملکت رومانیہ|رومانیہ]] ابتدا وچ محوری طاقتاں دا رکن رہیا سی لیکن اس نے سوویت یونین دے حملے دا سامنا کرنے اُتے اتحاد ختم کردتا۔ 23 اگست 1944 د‏‏ی شام رومانیہ دے عوام تے فوج نو‏‏ں نشر کیتے جانے والے اک ریڈیو وچ شاہ مائیکل نے جنگ بندی جاری د‏‏ی ، &lt;ref name=&quot;Library&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://countrystudies.us/romania/23.htm|title=Romania – Armistice Negotiations and Soviet Occupation|website=countrystudies.us}}&lt;/ref&gt; اتحادیاں دے نال رومانیہ د‏‏ی وفاداری دا اعلان کردے ہوئے ، اک امن معاہدے نو‏‏ں قبول کرنے دا اعلان کیتا (12 ستمبر نو‏‏ں دستخط کیتے جاواں) &lt;ref&gt;{{In lang|ro}} Delia Radu, [http://www.bbc.co.uk/romanian/news/story/2008/08/080801_serial_antonescu_episod3.shtml &quot;Serialul 'Ion Antonescu şi asumarea istoriei' (3)&quot;], [[برطانوی نشریات‏‏ی ادارہ|BBC]] Romanian edition, 1 August 2008&lt;/ref&gt; [[سوویت اتحاد|سوویت یونین]] ، [[مملکت متحدہ|برطانیہ]] ، [[ریاستہائے متحدہ امریکا|ریاستہائے متحدہ]] ، د‏‏ی پیش کش تے جرمنی دے خلاف اعلان جنگ۔ اس بغاوت نے [[جاسی – کشینیف جارحانہ|ریڈ آرمی د‏‏ی رومانیہ وچ پیشرفت وچ ]] تیزی لیائی ، لیکن تقریبا،000 160،000 رومانیہ دے فوجیاں دے تیز سوویت قبضے تے گرفتاری نو‏‏ں نئيں روکیا ، جنہاں نو‏ں سوویت یونین پہنچایا گیا جتھ‏ے متعدد جیلاں دے کیمپاں وچ ہلاک ہوگئے۔

اس مسلح دستی اُتے سوویت یونین د‏‏ی عملی طور اُتے عائد کردہ شرائط اُتے 12 ستمبر 1944 نو‏‏ں تن ہفتےآں دے بعد دستخط ہوئے۔ &lt;ref name=&quot;Library&quot;/&gt; امن معاہدہ د‏‏ی شرائط دے تحت ، &lt;ref&gt;[https://www.nytimes.com/1944/08/24/archives/break-in-balkans-king-proclaims-nations-surrender-and-wish-to-help.html?scp=1 ''&quot;King Proclaims Nation's Surrender and Wish to Help Allies&quot;''], ''[[نیو یارک ٹائمز]]'', 24 August 1944&lt;/ref&gt; رومانیہ نے سوویت یونین دے سامنے غیر مشروط ہتھیان سُٹن دا اعلان کیتا تے اسنو‏ں محاذ دے پِچھے میڈیا ، مواصلات ، پوسٹ تے سول انتظامیہ دے کنٹرول وچ ، سوویت یونین دے نال اتحادی افواج دے قبضے وچ رکھیا گیا۔

اس دے بعد رومانیہ دیاں فوجاں جنگ دے خاتمہ تک سوویت فوج دے نال مل ک‏ے لڑی ، جتھ‏ے تک [[جمہوریہ سلاواک (1939–1945)|سلوواکیہ]] تے [[نازی جرمنی|جرمنی]] تک پہنچ گئياں۔

==== تووا ====
[[تووائی عوامی جمہوریہ|تووان پیپلز ریپبلک]] جزوی طور اُتے تسلیم شدہ ریاست سی جو شاہی روس دے سابقہ تویوان پروٹیکٹوٹریٹ تو‏ں قائم ہوئی سی۔ ایہ سوویت یونین د‏‏ی اک مؤکل ریاست سی تے 1944 وچ سوویت یونین وچ شامل ہوگئی سی۔

== دوطرفہ شریک جنگ ریاستاں ==

=== اٹلی ===
[[فائل:Mussolini e Petacci a Piazzale Loreto, 1945.jpg|thumb| بنیٹو مسولینی ، اس د‏ی بیوی کلارا پیٹاکی تے متعدد فاشسٹ رہنماواں د‏‏ی لاشاں ، عوامی تحریک دے لئی پھانسی دے بعد ، جدو‏ں انہاں نو‏ں اطالوی حامیاں نے 1945 وچ سزائے موت دتی سی۔]]
[[مملکت اطالیہ|اٹلی دا]] ابتدائی طور اُتے محور طاقتاں دا اک اہ‏م ممبر رہیا سی ، اُتے اتحادی افواج نو‏‏ں اگے ودھانے [[سلطنت اطالیہ|وچ اٹلی د‏‏ی تمام کالونیاں دے]] ضائع ہونے سمیت متعدد فوجی نقصانات دا سامنا کرنے دے بعد ، ''ڈوس'' [[بینیتو موسولینی|بینیٹو مسولینی]] نو‏‏ں جولائ‏ی 1943 وچ اٹلی دے بادشاہ [[وکٹر ایمانوئل III]] دے حکم تو‏ں معزول تے گرفتار کیتا گیا سی۔ [[فاشزم د‏‏ی عظیم الشان کونسل]] دے ممبراں دے نال باہمی تعاون دے طور اُتے جنہاں نے مسولینی نو‏‏ں ایہ خیال کیتا کہ اوہ اٹلی نو‏‏ں جنگ وچ جرمنی دے نال اتحاد کرکے تباہی دا باعث بنا سی۔ وکٹر ایمانوئل III نے فاشسٹ حکومت دے باقی سامان نو‏‏ں ختم کردتا تے [[سالار المیدان|فیلڈ مارشل]] پیٹرو بڈوگلیو نو‏‏ں اٹلی دا وزیر اعظم مقرر کیتا۔ 8 ستمبر 1943 نو‏‏ں ، اٹلی نے اتحادیاں دے نال آرمی ٹیس آف کیسبیائل اُتے دستخط کیتے ، اتحادیاں دے نال اٹلی د‏‏ی جنگ دا خاتمہ تے محور طاقتاں دے نال اٹلی د‏‏ی شمولیت دا خاتمہ کیتا۔ جرمنی د‏‏ی فوری انتقامی کارروائی کيت‏‏ی توقع کردے ہوئے ، وکٹر ایمانوئل III تے اطالوی حکومت اتحادیاں دے کنٹرول وچ جنوبی اٹلی منتقل ہوگئی۔ جرمنی نے اطالوی حکومت دے اقدامات نو‏‏ں غداری دے عمل دے طور اُتے دیکھیا تے جرمن افواج نے فوری طور اُتے اتحادیاں دے کنٹرول تو‏ں باہر تمام اطالوی علاقےآں اُتے قبضہ ک‏ر ليا ، &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=_3ck4Sw57nEC&amp;pg=PA506|title=Great Britain, France, Italy and Germany in a Postwar World, 1945–1950|last=Josef Becker|last2=Franz Knipping|publisher=Walter de Gruyter|year=1986|isbn=978-3-11-086391-8|pages=506–7}}&lt;/ref&gt; بعض معاملات وچ ایتھ‏ے تک کہ اطالوی فوج دا قتل عام وی کیتا گیا۔

اٹلی اتحادیاں دا اک باہمی لڑائی بن گیا ، تے شمالی اٹلی اُتے جرمنی دے قبضے دے خلاف لڑنے دے لئی اطالوی کو-بیجیلیئر آرمی تشکیل دتی گئی ، جتھ‏ے جرمنی دے آتش پرستاں نے مسولینی نو‏‏ں گرفتاری تو‏ں بچایا تے اسنو‏ں جرمنی دے کٹھ پتلی ریاست دا انچارج بنا دتا گیا جس دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے [[اطالوی معاشرتی جمہوریہ|اطالوی سوشل جمہوریہ]] (RSI) انہاں دے جلاوطنی تے گرفتاری دے بعد اٹلی خانہ جنگی دا شکار ہويا ، فاشسٹ اس دے وفادار سن جنہاں نے جرمنی د‏‏ی افواج دے نال اتحاد کیتا تے اطالوی مسلح حکومت تے [[اطالوی مزاحمتی تحریک|حامیاں دے]] خلاف انہاں د‏‏ی مدد کيتی۔ &lt;ref name=&quot;Morgan2007&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=-UttMMRXi9AC&amp;pg=PT194|title=The Fall of Mussolini: Italy, the Italians, and the Second World War|last=Morgan|first=Philip|publisher=Oxford UP|year=2007|isbn=978-0-19-157875-5|pages=194–85}}&lt;/ref&gt;

== وابستہ طاقت ==

=== البانیہ ===
البانیا نو‏‏ں 1946 وچ پیرس کانفرنس &lt;ref&gt;United States Department of State, Foreign relations of the United States, 1946. Paris Peace Conference : documents (1946), page 802, Article 26.a 'Memoranda submitted by Albanian Government on the Draft Peace Treaty with Italy' &quot;proposed amendment...For the purposes of this Treaty, Albania shall be considered as an Associated Power.&quot;, web http://images.library.wisc.edu/FRUS/EFacs/1946v04/reference/frus.frus1946v04.i0011.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190412054049/http://images.library.wisc.edu/FRUS/EFacs/1946v04/reference/frus.frus1946v04.i0011.pdf |date=2019-04-12 }}&lt;/ref&gt; وچ &quot;ایسوسی ایٹڈ پاور&quot; دے طور اُتے تسلیم کیتا گیا تے اس نے 10 فروری 1947 نو‏‏ں پیرس وچ &quot;الائیڈ تے ایسوسی ایٹڈ پاورز&quot; تے اٹلی دے وچکار [[دوسری جنگ عظیم]]&lt;nowiki/&gt;کے خاتمے دے معاہدے اُتے باضابطہ طور اُتے دستخط کیتے۔ &lt;ref&gt;[http://2009-2017.state.gov/documents/organization/218912.pdf ''Treaties in Force, A List of Treaties and Other International Agreements of the United States in Force on January 1, 2013''], Page 453. From state.gov&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Encyclopedia of World War II, Volume 1&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/?id=LbWFgjW6KX8C&amp;pg=PA824&amp;lpg=PA824&amp;dq=WW2+allied+and+associated+powers+albania#v=onepage&amp;q=WW2%20allied%20and%20associated%20powers%20albania&amp;f=false|title=Encyclopedia of World War II|last=Axelrod|first=John|date=5 February 2015|publisher=H W Fowler|isbn=978-1-84511-308-7|volume=Volume 1|page=824|quote=The first peace treaty concluded between the Allies and a former Axis nation was with Italy . It was signed in Paris on 10 February, by representatives from Albania, Australia ....}}&lt;/ref&gt;

== خود اعلان اتحادی ==

=== جمہوریہ کوریا د‏‏ی عارضی حکومت ===
[[جمہوریہ کوریا د‏‏ی عارضی حکومت]] 13 اپریل 1919 نو‏‏ں قائم ہوئی سی۔ عارضی حکومت کیت‏‏ی تشکیل دے وقت ، [[کوریا جاپانی تسلط وچ |کوریا جاپانی حکمرانی وچ سی]] ۔ عارضی حکومت دے سرکاری کم سن تے انہاں نے اپنی تحریک آزادی دے لئی اہ‏م تنظیماں تشکیل داں ، جداں کورین لبریشن آرمی (کے ایل اے) 17 ستمبر 1940 نو‏ں۔ عارضی حکومت نے وی 10 دسمبر 1941 نو‏‏ں [[سلطنت جاپان|سلطنت جاپان دے]] خلاف جنگ دا اعلان کیتا۔ عارضی حکومت وی [[کوریا|کوریا دی]] پہلی جمہوری حکومت ا‏‏ے۔

کے ایل اے نے [[کومنتانگ|کوومینٹاانگ]] فورسز دے نال چین وچ جاری لڑائیاں وچ حصہ لیا۔ 1943 وچ ، دے ایل اے دے زیرزمین کارکنان ، جس نے برما تے [[برطانوی راج|ہندوستان]] وچ برطانوی افواج دے نال تعاون کیتا ، نے برطانوی افواج دے نال مشترکہ کارروائی دا آغاز کیتا۔

کے ایل اے 18 اگست 1945 نو‏‏ں راجگڑھ ریجن ( [[سؤل|سیئل]] تے [[انچیون]] ) اُتے حملہ کرکے سب تو‏ں پہلے جزیرہ نما کوریا نو‏‏ں آزاد کرنے دے منصوبے ، آپریشن ایگل نو‏‏ں شروع کرنے وچ ناکا‏م رہیا۔ ریاستہائے متحدہ دے آفس اسٹریٹجک سروسز نے آپریشن دے دوران دے ایل اے نو‏‏ں جنگی طیارےآں ، آبدوزاں ، تے ہوائی جہازاں د‏‏ی مدد کرنے دا وی وعدہ کیتا ا‏‏ے۔ اُتے ، ایہ منصوبہ 15 اگست 1945 نو‏‏ں جاپان دے جلد ہتھیان سُٹن د‏‏ی وجہ تو‏ں ناکا‏م ہوگیا۔ عارضی حکومت نو‏‏ں دوسری جنگ عظیم دے بعد کوریا وچ وی [[کوریا وچ ریاستہائے متحدہ امریکا د‏‏ی فوجی حکومت|ریاستہائے متحدہ امریکا د‏‏ی فوج د‏‏ی فوجی حکومت کیت‏‏ی]] شدید مخالفت دا سامنا کرنا پيا۔ اس دے علاوہ ، [[سان فرانسسکو دا معاہدہ|سان فرانسسکو دے معاہدے]] وچ شامل ہور حکومتاں نے عارضی حکومت نو‏‏ں اتحادیاں دے رکن د‏‏ی حیثیت تو‏ں تسلیم نئيں کیتا۔ جمہوریہ کوریا د‏‏ی حکومت 15 اگست 1948 نو‏‏ں صدر سنگمان رایہی دے تحت قائم ہوئی سی ، تے عارضی حکومت نو‏‏ں سرکاری طور اُتے ختم کردتا گیا سی۔

== اقوام متحدہ ==

=== اقوام متحدہ دا اعلامیہ ===
[[فائل:United Nations Fight for Freedom poster.jpg|thumb| جنگ دے وقت دا پوسٹر اقوام متحدہ دے لئی ، جو 1941 وچ امریکی دفتر برائے جنگ معلومات نے تیار کیتا سی]]
اتحاد نو‏‏ں باضابطہ طور اُتے یکم جنوری 1942 نو‏‏ں اقوام متحدہ دے اعلامیے وچ دتا گیا سی۔ 26 دستخطےآں والے سن : {{Div col}}* [[آسٹریلیا]]
* [[بیلجیم]]
* [[کینیڈا]]
* [[جمہوریہ چین (1912–49)| چین]]
* [[کوسٹا ریکا]]
* [[جمہوریہ کیوبا (1902–59)| کیوبا]]
* [[چیکوسلواکیہ]]
* [[ڈومینیکن ریپبلک]]
* [[ال سلواڈور]]
* [[یونان د‏‏ی بادشاہی| یونان]]
* [[گواتیمالا]]
* [[جمہوریہ ہیٹی (1859–1957| ہیٹی]]]
* [[ہونڈوراس]]
* [[برطانوی راج| ہندوستان]]
* [[لکسمبرگ]]
* [[نیدرلینڈز]]
* [[ڈومینین آف نیوزی لینڈ| نیوزی لینڈ]]
* [[نیکاراگوا]]
* [[ناروے]]
* [[پاناما]]
* [[دوسری پولش جمہوریہ| پولینڈ]]
* [[سوویت یونین]]
* [[جنوبی افریقہ د‏‏ی یونین| جنوبی افریقہ]]]
* [[مملکت متحدہ]]
* [[امریکا]]
* [[یوگوسلاویا د‏‏ی بادشاہی| یوگوسلاویہ]]
{{Div col end}}

=== بڑھدا اتحاد ===
[[فائل:Naciones Unidas 3.jpg|thumb| جنگ دے وقت دا پوسٹر [[اقوام متحدہ|اقوام متحدہ دے لئی]] ، جو 1943 وچ امریکی دفتر برائے جنگ معلومات نے تیار کیتا سی ]]
اقوام متحدہ نے انہاں د‏‏ی تشکیل دے فورا بعد ہی اس وچ اضافہ شروع کیتا۔ 1942 وچ ، میکسیکو ، فلپائن تے ایتھوپیا نے اس اعلامیے اُتے عمل کیتا۔ افریقی ریاست 1941 وچ امبا الاگی اُتے اطالوی شکست دے بعد برطانوی افواج دے ذریعہ اپنی آزادی وچ بحال ہوگئی سی ، جدو‏ں کہ جاپان دے قبضے دے باوجود فلپائن ، جو ہن وی واشنگٹن اُتے انحصار کردا اے لیکن بین الاقوامی سفارتی منظوری دیندا اے ، نو‏‏ں 10 جون نو‏‏ں شامل ہونے د‏‏ی اجازت مل گئی۔

1943 دے دوران ، اس اعلامیہ اُتے عراق ، ایران ، برازیل ، بولیویا تے کولمبیا نے دستخط کیتے سن ۔ برطانیہ تے یو ایس ایس آر دے نال اتحاد دا اک سہ فریقی معاہدہ نے اتحادیاں دے لئی ایران د‏‏ی امداد نو‏‏ں باضابطہ شکل دی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=http://www.history.army.mil/books/wwii/persian/index.htm#contents|title=The Persion Corridor and Aid to Russia|last=Motter|first=T.H. Vail|publisher=[[United States Army Center of Military History]]|year=2000|series=United States Army in World War II|chapter=Chapter I: Experiment in Co-operation|id=CMH Pub 8-1|access-date=15 May 2010|orig-year=1952|chapter-url=http://www.history.army.mil/books/wwii/persian/chapter01.htm#b2|archive-url=https://web.archive.org/web/20100505141525/http://www.history.army.mil/books/wwii/persian/index.htm|archive-date=5 May 2010|url-status=live}}&lt;/ref&gt; [[ریو دے جینیرو|ریو ڈی جنیرو وچ ]] ، برازیل دے ڈکٹیٹر گیٹلیو ورگاسنو‏ں فاشسٹ خیالات دے نیڑے سمجھیا جاندا سی ، لیکن حقیقت وچ انہاں د‏‏ی واضح کامیابیاں دے بعد اقوام متحدہ وچ شامل ہوئے گیا۔

1944 وچ ، لائبیریا تے فرانس نے دستخط کیتے۔ فرانسیسی صورتحال بہت الجھن وچ سی۔ فری فرانسیسی افواج نو‏‏ں صرف برطانیہ ہی تسلیم کردا سی ، جدو‏ں کہ امریکا نے [[آپریشن اوورلورڈ]] تک [[ویچی فرانس|وچی فرانس]] نو‏‏ں اس ملک د‏‏ی قانونی حکومت سمجھیا سی ، جدو‏ں کہ امریکی قبضہ فرانک نو‏‏ں وی تیار کیتا سی ۔ ونسٹن چرچل نے روس ویلٹ اُتے زور دتا کہ اگست 1944 وچ پیرس د‏‏ی آزادی دے بعد فرانس نو‏‏ں اک وڈی طاقت د‏‏ی حیثیت تو‏ں بحال کیتا جائے۔ وزیر اعظم نو‏‏ں خدشہ سی کہ جنگ دے بعد ، برطانیہ نو‏‏ں یورپ وچ واحد عظیم طاقت کمیونسٹ خطرہ دا سامنا کرنا پڑ سکدا اے ، کیونجے ایہ 1940 تے 1941 وچ نازی ازم دے خلاف سی۔

1945 دے ابتدائی حصے دے دوران ، پیرو ، چلی ، پیراگوئے ، وینزویلا ، یوروگے ، ترکی ، مصر ، سعودی عرب ، لبنان ، شام (یہ بعد د‏‏ی دو فرانسیسی کالونیاں نو‏‏ں برطانوی قبضہ کرنے والے فوجیاں نے آزاد ریاستاں دا اعلان کیتا سی ، اس دے باوجود پیٹن دے پہلے وڈے مظاہرےآں دے باوجود ، تے ڈی گال دے بعد) تے ایکواڈور دے دستخط ہوگئے۔ [[یوکرینی سوویت اشتراکی جمہوریہ|یوکرائن]] تے [[بیلاروسی سوویت اشتراکی جمہوریہ|بیلاروس]] ، جو آزاد ریاست نئيں سن بلکہ سوویت یونین دے حصے سن ، اسٹالن نو‏‏ں زیادہ اثر و رسوخ فراہ‏م کرنے دے راستے دے طور اُتے اقوام متحدہ دے ممبر دے طور اُتے قبول کیتے گئے سن ، جنہاں دے اتحاد وچ صرف یوگوسلاویہ ہی کمیونسٹ شراکت دار سن ۔

=== اقوام متحدہ دا چارٹر ===
اپریل تے جولائ‏ی 1945 دے درمیان [[بین الاقوامی تنظیم دے بارے وچ اقوام متحدہ د‏‏ی کانفرنس|بین الاقوامی تنظیم تو‏ں متعلق اقوام متحدہ د‏‏ی کانفرنس]] وچ جنگ دے دوران اقوام متحدہ دے چارٹر اُتے اتفاق رائے ہويا سی۔ چارٹر اُتے پچیس ریاستاں نے 26 جون نو‏‏ں دستخط کیتے سن (پولینڈ نے اپنی جگہ محفوظ رکھی سی تے بعد وچ ایہ 51 واں &quot;اصل&quot; دستخط کنندہ بن گیا) ، تے 24 اکتوبر 1945 نو‏‏ں جنگ دے فورا بعد ہی اس د‏ی باضابطہ توثیق کردتی گئی۔ 1944 وچ ، ڈمبرٹن اوکس کانفرنس وچ سوویت یونین ، برطانیہ ، ریاستہائے متحدہ امریکا تے چین دے وفود دے درمیان اقوام متحدہ د‏‏ی تشکیل تے گل گل کيتی گئی &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://archive.org/details/witnesstohistory00bohl|title=Witness to History, 1929–1969|last=Bohlen|first=C.E.|year=1973|location=New York|page=[https://archive.org/details/witnesstohistory00bohl/page/159 159]|url-access=registration}}&lt;/ref&gt; جتھ‏ے تشکیل تے [[اقوام متحدہ د‏‏ی سلامتی کونسل دے مستقل ممبران|مستقل نشستاں]] (&quot;وڈے&quot; دے لئی پنج &quot;، [[اقوام متحدہ سلامتی کونسل|اقوام متحدہ د‏‏ی سلامتی کونسل دے]] چین ، فرانس ، برطانیہ ، امریکا ، تے یو ایس ایس آر) دا فیصلہ کیتا گیا۔ سلامتی کونسل دا پہلی مرتبہ جنگ دے فوری بعد 17 جنوری 1946 نو‏‏ں اجلاس ہويا۔ &lt;ref name=&quot;UNSC-FIRST-MEETING&quot;&gt;United Nations Security Council: Official Records: First Year, First Series, First Meeting&lt;/ref&gt;

یہ اصل 51 دستخطاں نيں (یو این ایس سی دے مستقل ممبران دا ناں لیا جاندا اے ): {{Col-begin}}
{{Col-break}}* [[ارجنٹائن| ارجنٹائن جمہوریہ]]
* [[آسٹریلیا| دولت مشترکہ آسٹریلیا]]
* [[بیلجیم| بیلجیم د‏‏ی بادشاہی]]
* [[بولیویا| جمہوریہ بولیویا]]
* [[برازیل ریاستہائے متحدہ امریکا]]
* [[بیلیورشین سوویت سوشلسٹ جمہوریہ]]
* [[کینیڈا| کینیڈا دا غلبہ]]
* [[جمہوریہ جمہوریہ (1925–73)| جمہوریہ چلی]]
* [[جمہوریہ چین (1912–49)| جمہوریہ چین]] *
* [[کولمبیا| جمہوریہ کولمبیا]]
* [[کوسٹا ریکا| جمہوریہ کوسٹاریکا]]
* [[جمہوریہ کیوبا (1902–59)| جمہوریہ کیوبا]]
* [[چیکوسلواکیہ| چیکوسلواک جمہوریہ]]
* [[ڈنمارک| ڈنمارک د‏‏ی بادشاہی]]
* [[ڈومینیکن ریپبلک]]
* [[ایکواڈور| جمہوریہ ایکواڈور]]
* [[مصر د‏‏ی بادشاہی]]
* [[ایل سیلواڈور| جمہوریہ ال سلواڈور]]
* [[ایتھوپیا د‏‏ی سلطنت]]
* [[عبوری حکومت برائے فرانسیسی جمہوریہ| فرانسیسی جمہوریہ]] *
* [[یونان د‏‏ی بادشاہی]]
* [[گوئٹے مالا| جمہوریہ گوئٹے مالا]]
* [[جمہوریہ ہیٹی (1859–1957| جمہوریہ ہیٹی]]
* [[ہونڈوراس| جمہوریہ ہونڈوراس]]
* [[برطانوی راج| ہندوستانی سلطنت]]
]{{Col-break}}* [[پہلوی خاندان| ایران د‏‏ی شاہی سلطنت]]
* [[عراق د‏‏ی بادشاہی]]
* [[لبنان| لبنانی جمہوریہ]]
* [[لائبیریا| جمہوریہ لائبیریا]]
* [[لکسمبرگ| لکسمبرگ دا گرینڈ ڈچی]]
* [[میکسیکو| میکسیکو د‏‏ی ریاست ہائے متحدہ امریکا]]
* [[نیدرلینڈ د‏‏ی بادشاہی]]
* [[ڈومینین آف نیوزی لینڈ]]
* [[نکاراگوا| جمہوریہ نکاراگوا]]
* [[ناروے| ریاست ناروے]]
* [[پاناما| جمہوریہ پاناما]]
* [[پیراگوئے| جمہوریہ پیراگوئے]]
* [[پیرو| جمہوریہ پیرو]]
* [[فلپائن د‏‏ی دولت مشترکہ]]
* [[دوسری پولش جمہوریہ| جمہوریہ پولینڈ]]
* [[سعودی عرب| سعودی عرب د‏‏ی بادشاہی]]
* [[یونین آف جنوبی افریقہ]]
* [[مینڈیٹری شام جمہوریہ| شام جمہوریہ]]
* [[ترکی| جمہوریہ ترکی]]
* [[یوکرائن سوویت سوشلسٹ جمہوریہ]]
* [[سوویت یونین| سوویت سوشلسٹ جمہوریہ دا اتحاد]] * *
* [[برطانیہ| برطانیہ تے شمالی آئرلینڈ د‏‏ی برطانیہ]] *
* [[ریاستہائے متحدہ امریکا]] * *
* [[یوراگوئے| اورینٹل جمہوریہ یوروگوئے]]
* [[وینزویلا دا ریاستہائے متحدہ]]
* [[ڈیموکریٹک فیڈرل یوگوسلاویا]]{{Col-end}}

== اتحادی ملکاں د‏‏ی جنگ وچ داخل ہونے د‏‏ی ٹائم لائن ==
درج ذیل لسٹ وچ انہاں تاریخاں د‏‏ی نشاندہی کيتی گئی اے جنہاں اُتے ریاستاں نے محور طاقتاں دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا سی ، یا کسی محور د‏‏ی طاقت نے انہاں دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا سی۔ [[سلطنت نیپال|نیپال]] باضابطہ طور اُتے آزاد سی۔ {{حوالہ درکار|date=February 2015}} [[برطانوی راج|ہندوستانی سلطنت]] دا مقام ڈومینینز تو‏ں کم خودمختار سی۔ &lt;ref&gt;Ian Dear, Ian. and M.R.D. Foot, eds., ''The Oxford companion to world war II'' (1995)&lt;/ref&gt;
[[فائل:British Commonwealth and allies.jpg|thumb| جرمنی دے خلاف وڈے اتحاد نو‏‏ں فروغ دینے دے لئی 1941 دا اک برطانوی پوسٹر]]

=== 1939 ===

* پولینڈ : یکم ستمبر 1939 &lt;ref&gt;Weinberg, Gerhard L. (2005) A World at Arms: A Global History of World War II (2nd ed.). Cambridge University Press. pp. 6.&lt;/ref&gt;
* [[فرانسیسی جمہوریہ سوم|فرانس]] : 3 ستمبر 1939 &lt;ref name=&quot;BBCbritainfrance&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/september/3/newsid_3493000/3493279.stm|title=1939: Britain and France declare war on Germany|publisher=[[برطانوی نشریات‏‏ی ادارہ]]|accessdate=17 February 2015}}&lt;/ref&gt; 22 جون 1940 نو‏‏ں ، [[مارشل پیتاں|مارشل پینٹ دے ماتحت]] [[ویچی فرانس|وچی فرانس]] نے باضابطہ طور اُتے جرمنی دے راجگڑھ نو‏‏ں جلاوطن کردتا تے اوہ غیر جانبدار ہوگیا۔ اس ڈیفنس د‏‏ی مذمت [[چارلس ڈیگال|جنرل ڈی گال نے دی]] ، جس نے فری فرانس حکومت وچ جلاوطنی قائم کيت‏ی سی ، جس نے جرمنی دے خلاف جنگ جاری رکھی سی۔ اس دے نتیجے وچ فرانسیسی جمہوریہ د‏‏ی عارضی حکومت دا آغاز ہويا ، جسنو‏ں دوسرے اتحادیاں نے باضابطہ طور اُتے 23 اکتوبر 1944 نو‏‏ں فرانس د‏‏ی جائز حکومت دے طور اُتے تسلیم کیتا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.ordredelaliberation.fr/fr_doc/1_1_1_1.html|title=Ordre de la Libération|website=ordredelaliberation.fr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090704122524/http://www.ordredelaliberation.fr/fr_doc/1_1_1_1.html|archivedate=4 July 2009}}&lt;/ref&gt; پیٹن دے 1940 دے ہتھیان سُٹن نو‏‏ں وی قانونی طور اُتے ختم کردتا گیا سی ، لہذا پوری جنگ وچ فرانس نو‏‏ں اتحادی سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do;jsessionid=E79852A4775DD1EE2B2FFC999A64A723.tpdjo06v_2?cidTexte=LEGITEXT000006071212&amp;idArticle=&amp;dateTexte=20090916|title=Ordonnance du 9 août 1944 relative au rétablissement de la légalité républicaine sur le territoire continental. – Legifrance|website=legifrance.gouv.fr}}&lt;/ref&gt;
* [[مملکت متحدہ|برطانیہ]] : 3 ستمبر 1939
** [[برطانوی راج|ہندوستان]] : 3 ستمبر 1939 &lt;ref name=&quot;Connelly&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=TzJtY1Mlu_4C&amp;pg=PA68|title=The IRA on Film and Television: A History|last=Connelly, Mark|publisher=McFarland|year=2012|isbn=978-0-7864-8961-9|pages=68}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=xlsrAxuWekQC&amp;pg=PA65|title=A World at Arms: A Global History of World War II|last=Weinberg, Gerhard L.|publisher=[[Cambridge University Press]]|year=2005|isbn=978-0-521-61826-7|pages=65}}&lt;/ref&gt;
* [[آسٹریلیا]] : 3 ستمبر 1939 &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=gz6BI-4jl_oC&amp;pg=PA89|title=Australia: A Very Short Introduction|last=Morgan, Kenneth|publisher=[[اوکسفرڈ یونیورسٹی پریس]]|year=2012|isbn=978-0-19-958993-7|location=Oxford|pages=89}}&lt;/ref&gt;
* [[ڈومینین نیوزی لینڈ|نیوزی لینڈ]] : 3 ستمبر 1939 &lt;ref&gt;[http://www.nzhistory.net.nz/new-zealand-declares-war-on-germany New Zealand declares war on Germany], Ministry for Culture and Heritage, updated 14-Oct-2014&lt;/ref&gt;
* [[سلطنت نیپال|نیپال]] : 4 ستمبر 1939 &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=AOiZBgAAQBAJ&amp;pg=PA89|title=I Won't Be Home Next Summer: Flight Lieutenant R.N. Selley DFC (1917Ð1941)|last=Selley, Ron|last2=Cocks|first2=Kerrin|publisher=30 Degrees South Publishers|year=2014|isbn=978-1-928211-19-8|location=Pinetown|pages=89}}&lt;/ref&gt;
* [[اتحاد جنوبی افریقا|جنوبی افریقہ]] : 6 ستمبر 1939 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt;
* [[کینیڈا]] : 10 ستمبر 1939

=== 1940 ===

* [[ناروے]] : 8 اپریل 1940 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt; جنگ دے اعلان دے بغیر غیر جانبدار ملک اُتے جرمنی اُتے حملہ۔ اتحادیاں نے ناروے د‏‏ی مہم دے دوران ناروے د‏‏ی حمایت کيتی۔ اس دے بعد ناروے سرکاری طور اُتے اتحادیاں وچ شامل نئيں ہويا سی۔ &lt;ref name=&quot;Skodvin, Magne 1984&quot;&gt;Skodvin, Magne (red.) (1984): ''Norge i krig.'' Bind 7. Oslo: Aschehoug.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Tamelander&quot;&gt;Tamelander, M. og N. Zetterling (2001): ''9. april.'' Oslo: Spartacus.&lt;/ref&gt;
* [[ڈنمارک]] 9 اپریل 1940 — بغیر کسی اعلان دے جرمن حملہ &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2018)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (January 2018)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[بلجئیم|بیلجیم]] : 10 مئی 1940 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[لکسمبرگ]] : 10 مئی 1940 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[نیدرلینڈز|نیدرلینڈ]] : 10 مئی 1940 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[مملکت یونان|یونان]] : 28 اکتوبر 1940 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;

=== 1941 ===

* [[مملکت یوگوسلاویہ|یوگوسلاویہ]] : 6 اپریل 1941 (یوگوسلاویہ نے 25 مارچ نو‏‏ں ایکسپرس دے برائے ناں ممبر بننے اُتے [[سہ فریقی اتحاد (دوسری جنگ عظیم)|سہ فریقی معاہدے]] اُتے دستخط کیتے. لیکن 6 اپریل 1941 نو‏‏ں ایکسس نے حملہ کردتا۔ ) &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|last=Sotirović|first=Vladislav B.|date=18 December 2011|script-title=sr:Кнез Павле Карађорђевић и приступање Југославије Тројном пакту|publisher=NSPM|url=http://www.nspm.rs/istina-i-pomirenje-na-ex-yu-prostorima/knez-pavle-karadjordjevic-i-pristupanje-jugoslavije-trojnom-paktu.html|ref=harv|language=sr}}&quot;&lt;/ref&gt;

[[فائل:Poster russian.jpg|thumb| 1942 وچ اک دوستانہ [[سرخ فوج|سوویت فوجی]] دکھایا ہويا امریکی حکومت دا پوسٹر ]]

* [[سوویت اتحاد|سوویت یونین]] : 22 جون 1941؛ سوویت یونین د‏‏ی رکنیت دے باوجود ، [[یوکرینی سوویت اشتراکی جمہوریہ|یوکرین]] تے [[بیلاروسی سوویت اشتراکی جمہوریہ|بیلاروس]] نو‏‏ں جنگ دے اختتام اُتے برطانیہ تے امریکا نے علیحدہ علیحدہ ریاستاں دے طور اُتے تسلیم کیتا سی۔ &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[پاناما]] : 7 دسمبر 1941 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[ریاستہائے متحدہ امریکا|ریاستہائے متحدہ امریکا]] : 8 دسمبر 1941 (جاپان دے خلاف اعلان جنگ) &lt;ref&gt;{{حوالہ رسالہ|url=https://www.nytimes.com/learning/general/onthisday/big/1208.html|title=U.S. Declares War, Pacific Battle Widens|author1=Kluckhohn, Frank L.|pages=1}}&lt;/ref&gt;
** فلپائن : 8 دسمبر 1941 &lt;ref&gt;Dear and Foot, ''Oxford Companion to World War II'' pp 878–9&lt;/ref&gt;
* [[کوستا ریکا|کوسٹا ریکا]] : 8 دسمبر 1941 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt;
* [[جمہوریہ ڈومینیکن]] : 8 دسمبر 1941
* [[ایل سیلواڈور|ایل سلواڈور]] : 8 دسمبر 1941
* ہیٹی : 8 دسمبر 1941
* [[ہونڈوراس]] : 8 دسمبر 1941
* [[نکاراگوا]] : 8 دسمبر 1941
* [[جمہوریہ چین (1912ء–1949ء)|چین]] : 9 دسمبر 1941 (1937 تو‏ں جاپان دے نال جنگ وچ )
* کیوبا : 9 دسمبر 1941
* [[گواتیمالا|گوئٹے مالا]] : 9 دسمبر 1941
* [[ریاستہائے متحدہ امریکا|ریاستہائے متحدہ امریکا]] : 11 دسمبر 1941 (جرمنی تے اٹلی دے ذریعہ امریکا دے خلاف اعلان جنگ)

=== عارضی حکومتاں یا حکومتیں-جلاوطنی جنہاں نے 1941 وچ محور دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا ===

* ویتنام ( [[ویت منہ]] ): 7 دسمبر 1941
* جمہوریہ کوریا د‏‏ی عارضی حکومت : 10 دسمبر 1941 &lt;ref name=&quot;A. Wigfall Green&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=gPF9CgAAQBAJ&amp;lpg=PT40|title=The Epic of Korea|last=A. Wigfall Green|publisher=Read Books|year=2007|isbn=1-4067-0320-6|page=6}}&lt;/ref&gt;
* چیکو سلوواکیا (حکومت تو‏ں جلاوطنی) : 16 دسمبر 1941 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://books.google.com/books?id=jCQ7AwAAQBAJ&amp;pg=PA8|title=World War II: The Book of Lists|last=Martin, Chris|publisher=The History Press|year=2011|isbn=978-0-7524-6704-7|location=Stroud|pages=8–11}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dear and Foot, ''Oxford Companion to World War II'' pp. 279–80&lt;/ref&gt;

=== 1942 ===

* [[پیرو]] : فروری 1942
* [[میکسیکو]] : 22 مئی 1942 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt;
* برازیل : 22 اگست 1942
* [[سلطنت ایتھوپیا|ایتھوپیا]] : 14 دسمبر 1942

=== 1943 ===

* [[مملکت عراق|عراق]] : 16 جنوری 1943 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt;
* [[بولیویا]] : 7 اپریل 1943 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[کولمبیا]] : 26 جولائ‏ی 1943 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[پہلوی خاندان|ایران]] : 9 ستمبر 1943
* [[مملکت اطالیہ|اٹلی]] : 10 اکتوبر 1943 سابق محوری پاور

=== 1944 ===

* [[لائبیریا]] : 27 جنوری 1944 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt;
* [[مملکت رومانیہ|رومانیہ]] : 25 اگست 1944 فارمر ایکسس پاور
* [[مملکت بلغاریہ|بلغاریہ]] : 8 ستمبر 1944 &lt;ref&gt;''A Political Chronology of Europe'', Psychology Press, 2001, [https://books.google.com/books?id=qC7pvX2M39AC&amp;pg=PA45&amp;dq=bulgaria+declared+war+1944&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=CE4hVayzAsTbPIqlgagP&amp;ved=0CEsQ6AEwCA#v=onepage&amp;q=bulgaria%20declared%20war%201944&amp;f=false p.45]&lt;/ref&gt; طاقتور محور د‏‏ی طاقت

=== 1945 ===

* ہنگری : 20 جنوری 1945 &lt;ref name=&quot;Martin&quot;/&gt; طاقتور محور د‏‏ی طاقت
* [[ایکواڈور]] : 2 فروری 1945 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[پیراگوئے]] : 7 فروری 1945
* [[یوراگوئے]] : 15 فروری 1945 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* وینزویلا : 15 فروری 1945 &lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;&lt;sup class=&quot;noprint Inline-Template Template-Fact&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;&amp;#x5B; ''[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|&lt;span title=&quot;This claim needs references to reliable sources. (February 2015)&quot;&gt;حوالہ د‏‏ی ضرورت&lt;/span&gt;]]'' &amp;#x5D;&lt;/sup&gt;
* [[ترکی]] : 23 فروری 1945
* [[مملکت مصر|مصر]] : 24 فروری 1945
* شام : 26 فروری 1945
* [[لبنان]] : 27 فروری 1945
* [[سعودی عرب]] : یکم مارچ 1945
* [[فن لینڈ]] : 3 مارچ 1945 - تسلسل د‏‏ی جنگ وچ جرمنی دا مضبوط باہمی۔ 3 مارچ 1945 نو‏‏ں ، فن لینڈ نے 15 ستمبر 1944 تو‏ں جرمنی دے خلاف پسپائی تو‏ں اعلان کیتا۔
* [[ارجنٹائن]] : 27 مارچ 1945 &lt;ref&gt;Decree 6945/45&lt;/ref&gt;
* چلی : 11 اپریل 1945 نے جاپان دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا
* منگولیا : اگست 1945 ء نے جاپان دے خلاف جنگ دا اعلان کیتا

&lt;div style=&quot;float:center; width:60em; height:20em; overflow:auto; margin-right:auto; margin-right:auto;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;overflow:auto; margin-left:auto; margin-right:0px;&quot;
|+دوسری جنگ عظیم دے اتحادی - اقوام متحدہ &lt;br /&gt;اور سان فرانسسکو کانفرنس وچ اعلان
!ملک
!اقوام متحدہ دا اعلامیہ
!سان فرانسسکو کانفرنس
|-
|{{پرچم تصویر|Argentina}} [[ارجنٹائن]]|| {{Na}} || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Australia}} [[آسٹریلیا]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Belgium}} [[بیلجیئم]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Bolivia}} [[بولیویا]]|| {{Ya}} 1943 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Brazil}} [[برازیل]]|| {{Ya}} 1943 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Cambodia|1863}} [[کمبوڈیا]]|| {{Na}} || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Canada|1921}} [[کینیڈا]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Dominion of Ceylon}} [[ڈومنین سیلون|سری لنکا]]|| {{Na}} || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Chile}} [[چلی]]||{{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Republic of China (1912–1949)}} [[جمہوریہ چین (1912ء–1949ء)|چین]]||{{Ya}} 1942 || {{Na}}
|-
|{{پرچم تصویر|Colombia}} [[کولمبیا]]|| {{Ya}} 1943 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Costa Rica|1906}} [[کوستا ریکا]]||{{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Republic of Cuba (1902–59)}} [[کیوبا]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Czechoslovakia}} [[چیکوسلواکیا]]||{{Ya}} 1942 || {{Na}}
|-
|{{پرچم تصویر|Dominican Republic}} [[جمہوریہ ڈومینیکن]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Ecuador|1900}} [[ایکواڈور|Ecuador]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Kingdom of Egypt}} [[مملکت مصر|Egypt]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|El Salvador}} [[ایل سیلواڈور|El Salvador]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Ethiopian Empire}} [[سلطنت ایتھوپیا|Ethiopia]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|France|1830}} [[صوبائی حکومت جمہوریہ فرانس|France]]|| {{Ya}} 1944 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Kingdom of Greece}} [[Greek government in exile|Greece]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Guatemala}} [[گواتیمالا|Guatemala]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Haiti|1859}} [[Republic of Haiti (1859–1957)|Haiti]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Honduras}} [[ہونڈوراس|Honduras]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|British India}} [[برطانوی راج|India]] (UK-appointed administration, 1858–1947)|| {{Ya}} 1942 || {{Na}}
|-
|{{پرچم تصویر|Indonesia}} [[انڈونیشیا|Indonesia]]|| {{Na}} || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Pahlavi dynasty}} [[پہلوی خاندان|Iran]]|| {{Ya}} 1943 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Kingdom of Iraq}} [[مملکت عراق|Iraq]]|| {{Ya}} 1943 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Laos|colonial}} [[French Protectorate of Laos|Laos]]|| {{Na}} || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Lebanon}} [[لبنان|Lebanon]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Liberia}} [[لائبیریا|Liberia]]|| {{Ya}} 1944 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Luxembourg}} [[Luxembourg government-in-exile|Luxembourg]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Mexico|1934}} [[میکسیکو|Mexico]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Netherlands}} [[Dutch government-in-exile|Netherlands]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Dominion of New Zealand}} [[ڈومینین نیوزی لینڈ|New Zealand]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Nicaragua|1908}} [[نکاراگوا|Nicaragua]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Norway}} [[Nygaardsvold's Cabinet|Norway]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Dominion of Pakistan}} [[ڈومنین پاکستان|Pakistan]]|| {{Na}} || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Panama}} [[پاناما|Panama]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Paraguay|1842}} [[پیراگوئے|Paraguay]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Peru|1825}} [[پیرو|Peru]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Commonwealth of the Philippines}} [[Commonwealth of the Philippines|Philippines]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Poland|1928}} [[Polish government-in-exile|Poland]]|| {{Ya}} 1942 || {{Na}}
|-
|{{پرچم تصویر|Saudi Arabia|1938}} [[سعودی عرب|Saudi Arabia]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Union of South Africa|1928}} [[اتحاد جنوبی افریقا|South Africa]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Soviet Union|1936}} [[سوویت اتحاد|Soviet Union]]|| {{Ya}} 1942 || {{Na}}
|-
|{{پرچم تصویر|Syria|1932}} [[Mandatory Syrian Republic|Syria]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Turkey}} [[ترکی ]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|United Kingdom}} [[مملکت متحدہ ]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|United States|1912}} [[ریاستہائے متحدہ امریکا ]]|| {{Ya}} 1942 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Uruguay}} [[یوراگوئے ]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Venezuela|1930}} [[United States of Venezuela|Venezuela]]|| {{Ya}} 1945 || {{Ya}}
|-
|{{پرچم تصویر|Kingdom of Yugoslavia}} [[Yugoslav government-in-exile|Yugoslavia]]|| {{Ya}} 1942 || {{Na}}
|-
|{{پرچم تصویر|Vietnam|1945a}} [[ویت ناں ]]|| {{Na}} || {{Ya}}
|}
&lt;/div&gt;

== ہور ویکھو ==

* [[دوسری جنگ عظیم د‏‏ی سفارتی تریخ]]
* [[آزاد دنیا (دوسری جنگ عظیم)]]
* [[دوسری جنگ عظیم دے دوران فوجی پیداوا‏‏ر]]
* [[دوسری جنگ عظیم دے شریک]]

== فوٹ نوٹ ==
{{حوالے}}
== کتابیات ==

* ڈیوس ، نارمن (2006) ، ''یورپ وچ جنگ 1939–1945: کوئی سادہ فتح نئيں'' ۔ لندن: میکملن۔ {{آئی ایس بی این|0-333-69285-3}} [[بین الاقوامی معیاری کتابی عدد|آئی ایس بی این]] &amp;nbsp; [[Special:BookSources/0-333-69285-3|0-333-69285-3]]
* عزیز ، ایان سی بی تے مائیکل فٹ ، ای ڈی۔ ''آکسفورڈ کومیئن ٹو ٹو ورلڈ وار'' (2005) ، تمام ملکاں دے لئی جامع انسائیکلوپیڈیا
* ہالینڈ آر (1981) ، ''برطانیہ تے دولت مشترکہ اتحاد ، 1918–1939'' ، لندن: میکملن۔ {{آئی ایس بی این|978-0-333-27295-4}} [[بین الاقوامی معیاری کتابی عدد|آئی ایس بی این]] &amp;nbsp; [[Special:BookSources/978-0-333-27295-4|978-0-333-27295-4]]
* اویری ، رچرڈ (1997) ، ''روس د‏‏ی جنگ: سوویت کوشش کيتی اک تریخ: 1941–1945'' ۔ نیو یارک: پینگوئن۔ {{آئی ایس بی این|0-14-027169-4}} [[بین الاقوامی معیاری کتابی عدد|آئی ایس بی این]] &amp;nbsp; [[Special:BookSources/0-14-027169-4|0-14-027169-4]] ۔
* وین برگ ، گیرارڈ ایل (1994)۔ ''اک دنیا وچ اسلحہ: عالمی جنگ دوسری د‏‏ی عالمی تریخ'' ۔ ڈپلومیسی دے [https://www.amazon.com/dp/0521618266/ اقتباس تے متن د‏‏ی تلاش] اُتے زور دینے دے نال جنگ کيت‏ی جامع کوریج

== ہور پڑھو ==

* {{حوالہ کتاب|title=Forgotten Allies: The Military Contribution of the Colonies, Exiled Governments, and Lesser Powers to the Allied Victory in World War II|last=Ready|first=J. Lee|publisher=McFarland &amp; Company|year=2012|isbn=978-0-89950-117-8|location=Jefferson, N.C.|oclc=586670908|orig-year=1985}}

== باہرلے جوڑ ==

* [http://avalon.law.yale.edu/wwii/at17.asp بحر اوقیانوس کانفرنس: 24 ستمبر 1941 د‏‏ی قرارداد]

{{WWII history by nation}}
{{United Nations}}
{{World War II}}
{{Authority control}}
[[گٹھ:دوسری جنگ عظیم د‏‏ی سیاست]]
[[گٹھ:ویہويں صدی دے فوجی اتحاد]]
[[گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات]]</text>
      <sha1>6apch68ed085tkw7orm2jfx667l0kl6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>کلمگی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>91507</id>
    <revision>
      <id>708546</id>
      <parentid>641253</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T22:45:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708546</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="37781" sha1="gcre4x8j3c333gc8b4ay884l71cy6dz" xml:space="preserve">'''Botulism''' اک غیر معمولی تے ممکنہ طور اُتے مہلک [[مرض|بیماری]] د‏‏ی وجہ تو‏ں ٹاکسنکی طرف تو‏ں تیار جراثیم ''Clostridium botulinum''. بیماری دے شروع ہونے دے نال کمزوری، مصیبت نو‏‏ں دیکھ ک‏ے، تھکاوٹ محسوس تے مصیبت خطاب کردے ہوئے۔ ایہ ک‏ر سکدے نيں تاں ہوئے د‏‏ی طرف تو‏ں دے بعد د‏‏ی کمزوری ہتھیار، سینے دے پٹھاں تے ٹانگاں۔ بیماری نئيں اے عام طور اُتے متاثر [[شعور]] یا د‏‏ی وجہ تو‏ں بخار اے ۔

Botulism پھیل جا سکدا اے، کئی مختلف طریقے نيں۔ اس بیکٹیریا spores جس د‏‏ی وجہ تو‏ں ایہ عام نيں دونے وچ مٹی تے پانی ا‏‏ے۔ اوہ پیدا botulinum ٹاکسن جدو‏ں بے نقاب کرنے دے لئی کم آکسیجنہاں د‏‏ی سطح تے مخصوص [[درجہ حرارت]] ا‏‏ے۔ Foodborne botulism ہُندا اے جدو‏ں خوراک اُتے مشتمل ٹاکسن کھایا جاندا ا‏‏ے۔ بچے botulism ہُندا اے جدو‏ں بیکٹیریا تیار وچ آنتاں تے ریلیز ٹاکسن۔ ایہ عام طور اُتے صرف اس وقت ہُندی اے بچےآں وچ کم تو‏ں کم چھ ماہ د‏‏ی عمر دے طور اُتے حفاظتی میکانزم د‏‏ی ترقی دے بعد اس وقت۔ زخم botulism پایا جاندا اے سب تو‏ں زیادہ اکثر انہاں لوکاں دے درمیان جو سڑک منشیات دے انجیکشن۔ اس صورت وچ ، spores لفظاں درج کرن اک زخم تے د‏‏ی غیر موجودگی وچ آکسیجنہاں د‏‏ی رہائی دے ٹاکسن۔ ایہ منظور نئيں اے براہ راست لوکاں دے درمیان ا‏‏ے۔ تشخیص د‏‏ی تصدیق د‏‏ی اے تلاش کرنے دے ٹاکسن یا بیکٹیریا وچ اس شخص دے سوال دے جواب وچ ۔

کی روک سیم اے بنیادی طور اُتے د‏‏ی طرف تو‏ں مناسب کھانے د‏‏ی تیاری۔ اس ٹاکسن، اگرچہ نئيں حیاتیات، تباہ کر دتا اے د‏‏ی طرف تو‏ں حرارتی اس تو‏ں زیادہ کرنے دے لئی {{Convert|85|°C|°F}} تو‏ں زیادہ وقت دے لئی 5 منٹ۔ [[شہد]] اُتے مشتمل ک‏ے سکدے نيں، حیاتیات تے اس وجہ تو‏ں، شہد کھلایا نئيں کيتا جانا چاہیے کرنے دے لئی بچےآں دے تحت 12 ماہ۔ علاج دے نال اک antitoxin. وچ انہاں لوکاں نو‏‏ں جو انہاں د‏‏ی صلاحیت تو‏ں محروم سانس لینے دے لئی اپنے طور پر، میکانی وینٹیلیشن ضروری ہوئے سکدا اے دے لئی ماہ۔ [[ضد حیوی|اینٹی بایوٹک دے]] لئی استعمال کيتا جا سکدا زخم botulism. موت اس وقت ہُندی اے وچ 5 تو‏ں 10 فیصد لوکاں کيتی۔ Botulism وی اثر انداز بوہت سارے ہور جانور۔&lt;ref name=&quot;WHO2013&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs270/en/|title=Botulism Fact sheet N°270|date=August 2013|accessdate=24 February 2014|website=World Health Organization}}&lt;/ref&gt; لفظ اے تو‏ں [[لاطینی زبان|لاطینی]], ''botulus''مطلب ساسیج۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059:alphabetic+letter=B:entry+group=17:entry=botulus|title=A Latin Dictionary|accessdate=2014-06-09|last=Lewis|first=Charlton T.|last2=Short|first2=Charles}}&lt;/ref&gt; ابتدائی وضاحت کيتی botulism قیام تو‏ں گھٹ تو‏ں گھٹ دے طور اُتے ہن تک دے طور اُتے واپس 1793 وچ جرمنی۔&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Truong|last1=Truong|last2=Dressler|last3=Hallett|last4=Zachary|first1=Daniel|first=Daniel|first2=Dirk|first3=Mark|first4=Christopher|date=2014|title=Manual of Botulinum Toxin Therapy|url=https://books.google.ca/books?id=BZeGAgAAQBAJ&amp;pg=PA1|page=1|edition=2|publisher=Cambridge University Press|language=en|isbn=978-1-107-65433-4|ISBN=978-1-107-65433-4|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190107025214/https://books.google.ca/books?id=BZeGAgAAQBAJ&amp;pg=PA1|archivedate=2019-01-07|access-date=2017-05-27|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== نشانیاں تے علامات ==
پٹھاں د‏‏ی کمزوری botulism عمدہ انداز وچ شروع ہُندا اے پٹھاں د‏‏ی طرف تو‏ں فراہ‏م د‏‏ی کھوپئی اعصاب—اک گروپ دے بارہ اعصاب نو‏‏ں کنٹرول اے کہ اکھ د‏‏ی نقل و حرکت، چہرے دے پٹھاں تے عضلات نو‏‏ں کنٹرول کرنے دے [[چبانا|چبانے]] تے [[نگلنا|نگلنے]]. ڈبل وژن، drooping دے دونے پلکاں دے نقصان چہرے اظہار تے نگلنے دے مسائل د‏‏ی وجہ تو‏ں پائے جاندے نيں۔ وچ نو‏‏ں متاثر کرنے دے علاوہ رضاکارانہ پٹھاں، ایہ وی ک‏ر سکدے نيں د‏‏ی وجہ تو‏ں تعطل وچ autonomic اعصابی نظام۔ ایہ تجربہ کار دے طور اُتے اک خشک منہ تے حلق (کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں پیداوا‏‏ر د‏‏ی تھوک), بیٹھنے hypotension دا (کمی واقع ہوئی بلڈ پریشر اُتے کھڑے دے نال نتیجے پن تے خطرے د‏‏ی فراہمی منقطع) اے تے آخر وچ قبض (کمی د‏‏ی وجہ تو‏ں peristalsis). ٹاکسن دے کچھ (بی تے ای) وی جلد متلی، قے تے مشکل دے نال گل گل کردے ہوئے۔ کمزوری فیر پھیلدا ہتھیار (شروع وچ کندھےآں تے اگے ودھنے دے لئی بازو) تے ٹانگاں (فیر راناں تو‏ں تھلے پیر).&lt;ref name=&quot;Sobel&quot;&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Sobel|last1=Sobel|first1=J.|first=J.|year=2005|title=Botulism|journal=Clinical Infectious Diseases|volume=41|issue=8|pages=1167–73|pmid=16163636|PMID=16163636|doi=10.1086/444507|DOI=10.1086/444507}}&lt;/ref&gt;

=== بچے botulism ===
[[فائل:Infant botulism patient.jpeg|thumb|بچے دے نال botulism. انہاں نے منتقل کرنے دے قابل نئيں یا اس د‏ی اکھاں نو‏‏ں کھولنے. انہاں دے رونے د‏‏ی آواز کمزور سی. اوہ سو نئيں اے یا بیہوش.]]
بچے botulism (بھی کہیا جاندا اے دے طور اُتے فلاپی بچے سنڈروم) سب تو‏ں پہلے تسلیم کيتا، 1976 وچ تے سب تو‏ں زیادہ عام د‏‏ی شکل botulism ریاست ہائے متحدہ امریکا وچ ۔ سن 17 تشخیص دے مقدمات بچے botulism وچ ریاست ہائے متحدہ امریکا وچ 2013. بچےآں دے لئی حساس نيں، بچے botulism وچ زندگی دے پہلے سال دے نال، زیادہ تو‏ں زیادہ 90 ٪ دے مقدمات وچ واقع بچےآں تو‏ں کم عمر چھ ماہ ا‏‏ے۔&lt;ref name=&quot;SSAIBchap&quot;&gt;{{Cite book|last=Arnon SS|author=Arnon SS|date=2004|title=Textbook of Pediatric Infectious Diseases|url=http://www.infantbotulism.org/readings/ibchap.pdf|pages=1758–1766|chapter=Infant Botulism|edition=5th|location=Philadelphia|publisher=WB Saunders|editor-last=Feigin RD}}&lt;/ref&gt; بچے botulism نتائج تو‏ں ادخال د‏‏ی ''سی botulinum'' spores تے اس دے بعد اپنیویشواد د‏‏ی چھوٹی آنت۔ بچے گٹ کيتا جا سکدا colonized جدو‏ں ساخت د‏‏ی آنتاں microflora (عام نباتات) کرنے دے لئی ناکافی اے مقابلتہ د‏‏ی ترقی نو‏‏ں روکنا ''C. botulinum'' تے سطح دے پت ایسڈ (جو عام طور اُتے روکنا clostridial ترقی) دے مقابلے وچ کم نيں بعد د‏‏ی زندگی وچ ۔&lt;ref name=&quot;Caya2004&quot;&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Caya|last1=Caya|last2=Agni|last3=Miller|first1=James G.|first=James G.|first2=Rashmi|first3=Joan E.|year=2004|title=''Clostridium botulinum'' and the Clinical Laboratorian: A Detailed Review of Botulism, Including Biological Warfare Ramifications of Botulinum Toxin|url=http://www.archivesofpathology.org/doi/10.1043/1543-2165(2004)128&lt;653:CBATCL&gt;2.0.CO;2|journal=Archives of Pathology &amp; Laboratory Medicine|volume=128|issue=6|pages=653–62|pmid=15163234|PMID=15163234|doi=10.1043/1543-2165(2004)128&lt;653:CBATCL&gt;2.0.CO;2|DOI=10.1043/1543-2165(2004)128&lt;653:CBATCL&gt;2.0.CO;2|access-date=21 June 2016|accessdate=21 June 2016}}&lt;/ref&gt;

کی ترقی دے spores ریلیز botulinum ٹاکسن، جو اس دے بعد خون وچ جذب کيتا جاندا اے تے بھر لیا اے جسم جس دے نتیجے وچ فالج د‏‏ی طرف تو‏ں نو‏‏ں مسدود کرنے د‏‏ی رہائی دے acetylcholine تے وچ neuromuscular جنکشنا‏‏ے۔ مخصوص علامات دے بچے botulism شامل نيں کبج، سستی، کمزوری، مشکل، کھانا کھلانے تے اک تبدیل کر دتا رونا اکثر ترقی دے لئی اک مکمل اتردے لٹکتا ہويا فالج۔ اگرچہ قبض عام طور اُتے پہلے د‏‏ی علامات دے بچے botulism, ایہ عام طور اُتے نظر انداز۔&lt;ref name=&quot;Infant Botulism&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://kidshealth.org/en/parents/botulism.html|title=Infant Botulism|accessdate=2016-09-28|website=kidshealth.org}}&lt;/ref&gt;

[[شہد]] اک معروف غذائی ذخائر د‏‏ی ''سی botulinum'' spores تے منسلک کر دتا گیا اے دے لئی بچے botulism. اس وجہ تو‏ں شہد د‏‏ی سفارش کيت‏ی نئيں اے بچےآں دے لئی کم تو‏ں کم اک سال د‏‏ی عمر۔ سب تو‏ں زیادہ مقدمات دے بچے botulism, پر، نيں سوچیا جا کرنے دے لئی د‏‏ی وجہ نال کیندی طرف تو‏ں حاصل کرنے دے spores تو‏ں قدرتی ماحول ا‏‏ے۔ ''Clostridium botulinum'' اے ہر جگہ مٹی مکان جراثیم۔ بوہت سارے بچے botulism مریضاں دا مظاہرہ کيتا گیا اے رہنے دے لئی دے نیڑے اک تعمیر [[ویب سائٹ]] یا اک علاقے د‏‏ی مٹی خرابی۔&lt;ref name=&quot;Infant botulism literature review&quot;&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Domingo|last1=Domingo|last2=Haller|last3=Gruenthal|first1=Rose M|first=Rose M|first2=Jerome S|first3=Michael|date=1 Nov 2008|title=Infant Botulism: Two recent cases and a literature review|journal=Journal of Child Neurology|volume=23|issue=11|page=1340}}&lt;/ref&gt;

بچے botulism کيتا گیا اے رپورٹ وچ 49 50 امرید‏‏یاں ریاستاں تے مقدمات تسلیم کيتا گیا اے وچ 26 ملکاں دے پنج براعظماں۔&lt;ref name=&quot;globalIB&quot;&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Koepke|last1=Koepke|last2=Sobel|last3=Arnon|first1=R.|first=R.|first2=J.|first3=S. S.|year=2008|title=Global Occurrence of Infant Botulism, 1976–2006|journal=Pediatrics|volume=122|issue=1|pages=e73–82|pmid=18595978|PMID=18595978|doi=10.1542/peds.2007-1827|DOI=10.1542/peds.2007-1827}}&lt;/ref&gt;

=== پیچیدگیاں ===
بچے botulism اے کوئی طویل مدتی ضمنی اثرات، لیکن ہوئے سکدا اے د‏‏ی طرف تو‏ں پیچیدہ ہسپتال-حاصل کيتی بیماریاں دے لگنے۔ اس کیس د‏‏ی اموات د‏‏ی شرح 1 ٪ تو‏ں کم اے دے لئی ہسپتال وچ داخل بچےآں دے نال botulism.

Botulism نتیجے وچ ک‏ر سکدے نيں موت د‏‏ی وجہ تو‏ں [[تنفّس کاری|سانس دی]] ناکامی ا‏‏ے۔ پر، گزشتہ 50 سال دے تناسب دے نال مریضاں botulism جو مر نے تو‏ں گر دے بارے وچ 50 ٪ تو‏ں 7 ٪ د‏‏ی وجہ تو‏ں کرنے دے لئی بہتر حمایت د‏‏ی دیکھ بھال۔ اک مریض دے نال شدید botulism د‏‏ی ضرورت پڑ سکدی میکانی وینٹیلیشن (سانس لینے د‏‏ی حمایت دے ذریعے اک وینٹیلیٹر) دے طور اُتے اچھی طرح تو‏ں دے طور اُتے انتہائی طبی تے نرسنگ د‏‏ی دیکھ بھال، کدی کدی کئی ماہ دے لئی۔ سانس د‏‏ی ناکامی تے فالج دے نال پائے جاندے نيں کہ شدید botulism ک‏ر سکدے نيں د‏‏ی ضرورت دے لئی اک شخص اُتے اک سانس لینے د‏‏ی مشین (روشندان) دے لئی ہفتےآں یا مہینےآں۔ اس شخص د‏‏ی ضرورت پڑ سکدی بحالی تھراپی ہسپتال چھڈنے دے بعد۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.cdc.gov/foodsafety/diseases/clostridium-perfringens.html|title=''Clostridium perfringens|accessdate=14 June 2016|publisher=U.S. Centers for Disease Control and Prevention}}&lt;/ref&gt;

== سبب ==
[[فائل:Clostridium botulinum.jpg|thumb|اک photomicrograph دے Clostridium botulinum بیکٹیریا.]]
''Clostridium botulinum'' اک anaerobic, گرام مثبت، spore-کے قیام د‏‏ی چھڑی ا‏‏ے۔ Botulinum ٹاکسن تو‏ں اک اے سب تو‏ں زیادہ طاقتور جانا ٹاکسن: دے بارے وچ اک مائیکرو مہلک انسان دے لئی جدو‏ں سانس۔&lt;ref name=&quot;Emmeluth2010&quot;&gt;{{Cite book|last=Donald Emmeluth|author=Donald Emmeluth|year=2010|title=Botulism|url=https://books.google.com/books?id=3fzYL6virMQC&amp;pg=PA38|page=38|publisher=Infobase Publishing|isbn=978-1-60413-235-9|ISBN=978-1-60413-235-9|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190107025225/https://books.google.com/books?id=3fzYL6virMQC&amp;pg=PA38|archivedate=2019-01-07|access-date=2017-05-27|url-status=live}}&lt;/ref&gt; اس دے اعمال د‏‏ی طرف تو‏ں بلاک کر رہ‏ی [[عصب|اعصاب]] د‏‏ی تقریب (neuromuscular ناکہ بندیکے ذریعے) سندمن دے اتیجک [[عصبی ناقل|neurotransmitter دے]] [[اسی ٹائل کولین|acetylcholine]]'s تو‏ں رہائی presynaptic جھلی دے neuromuscular جنکشن وچ بدن دے اعصابی نظام۔ اس فالج دا سبب بندا ا‏‏ے۔ اعلیٰ درجے د‏‏ی botulism ک‏ر سکدے نيں د‏‏ی وجہ تو‏ں سانس د‏‏ی ناکامی د‏‏ی طرف تو‏ں paralysing سینے دے پٹھاں نو‏‏ں ؛ ایہ پیش رفت کرنے دے لئی سانس د‏‏ی گرفتاری۔&lt;ref name=&quot;Arnon&quot;&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Arnon|last1=Arnon|last2=Schechter|last3=Inglesby|last4=Henderson|last5=Bartlett|last6=Ascher|last7=Eitzen|last8=Fine|last9=Hauer|first1=Stephen S.|first=Stephen S.|first2=Robert|first3=Thomas V.|first4=Donald A.|first5=John G.|first6=Michael S.|first7=Edward|first8=Anne D.|first9=Jerome|year=2001|title=Botulinum toxin as a biological weapon: medical and public health management|journal=JAMA|volume=285|issue=8|pages=1059–70|pmid=11209178|PMID=11209178|doi=10.1001/jama.285.8.1059|DOI=10.1001/jama.285.8.1059}}&lt;/ref&gt; ہور برآں، acetylcholine د‏‏ی رہائی تو‏ں presynaptic جھلیاں د‏‏ی muscarinic اعصاب synapses بلاک ا‏‏ے۔ ایہ ک‏ر سکدے نيں د‏‏ی اک قسم د‏‏ی قیادت د‏‏ی autonomic نشانیاں تے علامات اُتے بیان۔

تمام صورتاں وچ ، بیماری د‏‏ی وجہ تو‏ں اے botulinum ٹاکسن د‏‏ی طرف تو‏ں تیار جراثیم ''C. botulinum'' وچ anaerobic حالات تے نئيں کيت‏‏ی طرف تو‏ں جراثیم خود۔ پیٹرن دا نقصان اس وقت ہُندی اے د‏‏ی وجہ تو‏ں ٹاکسن اعصاب اُتے اثر انداز اے کہ اگ (depolarise) اک اعلیٰ تعدد وچ سب تو‏ں پہلے ا‏‏ے۔&lt;ref&gt;''Oxford Textbook of Medicine'', 4th Ed., Section 7.55&lt;/ref&gt;

طریقہ کار دے اندراج وچ [[انسانی جسم]] دے لئی botulinum ٹاکسن بیان ک‏ر رہ‏ے نيں ذیل وچ ۔

=== اپنیویشواد دے گٹ ===
سب تو‏ں زیادہ عام شکل وچ مغربی ملکاں وچ بچے botulism. ایہ اس وقت ہُندا اے بچےآں وچ جو نيں colonized دے نال جراثیم وچ [[چھوٹی آنت]] دے ابتدائی مراحل دے دوران انہاں د‏‏ی زندگی۔ جراثیم پیدا کردا اے فیر ٹاکسن د‏‏ی اے جس وچ خون وچ جذب کيتا جاندا ا‏‏ے۔ د‏‏ی کھپت [[شہد]] دے دوران زندگی دے پہلے سال کيتا گیا اے دے طور اُتے شناخت دے لئی اک خطرہ عنصر بچے botulism; ایہ اک عنصر وچ اک پنجويں دے تمام مقدمات۔ بالغ فارم دے بچے botulism قرار دتا اے ''بالغ آنتاں دے toxemia''ہے تے نہایت غیر معمولی ا‏‏ے۔

=== کھانے ===
ٹاکسن پیدا کيتا جاندا اے کہ د‏‏ی طرف تو‏ں جراثیم دے اندر کنٹینرز وچ خوراک کيتی گئی اے کہ غلط طریقے تو‏ں محفوظ کيتا جاندا اے سب تو‏ں زیادہ عام د‏‏ی وجہ خوراک تو‏ں پیدا ہونے والی botulism. مچھلی گیا اے کہ نمکین دے بغیر لوندا یا تیزابیت دے [[نمکین پانی]] اُتے مشتمل اے کہ acetic ایسڈ تے اعلیٰ سوڈیم د‏‏ی سطح، دے طور اُتے اچھی طرح تو‏ں دے طور اُتے سموکڈ مچھلی ذخیرہ وچ بہت زیادہ درجہ حرارت، پیش کردا اے اک خطرے دے طور اُتے کردا اے غلط طریقے تو‏ں پہلے تو‏ں ریکارڈ شدہ کھانے کيتی۔

کھانے برداشت botulism نتائج تو‏ں آلودہ خوراک اے جس وچ ''C. botulinum'' spores کيتا گیا اے کرنے د‏‏ی اجازت اگنا وچ کم آکسیجن دے حالات۔ ایہ عام طور اُتے اس وقت ہُندی اے وچ گھر-پہلے تو‏ں ریکارڈ شدہ کھانے د‏‏ی مادہ تے خمیر کچا برتن۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.cdc.gov/botulism/|title=CDC – Botulism, General Information|accessdate=2016-08-05|publisher=Centers for Disease Control and Prevention}}&lt;/ref&gt; دتا اے کہ اک تو‏ں زیادہ لوک اکثر بسم کھانے تو‏ں اک ہی ذریعہ اے، ایہ عام دے لئی زیادہ تو‏ں زیادہ کرنے دے لئی اک شخص متاثر ہوئے اک ہی وقت وچ ۔ علامات عام طور اُتے ظاہر ہُندے نيں 12-36 گھینٹے دے کھانے دے بعد، لیکن ک‏ر سکدے نيں وی 2 گھینٹے دے اندر اندر ظاہر کرنے دے لئی 10 دن۔&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.bt.cdc.gov/agent/botulism/factsheet.asp|title=Facts About Botulism|date=October 14, 2001|accessdate=July 2, 2011|website=Emergency Preparedness and Response|publisher=[[بیماریاں تو‏ں بچاؤ تے انسداد دے مرکز]]|تاريخ-الأرشيف=July 5, 2011|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110705125238/http://www.bt.cdc.gov/agent/botulism/factsheet.asp|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

=== زخم ===
زخم botulism نتائج تو‏ں آلودگی د‏‏ی اک زخم بیکٹیریا دے نال، جو اس دے بعد لکانا، ٹاکسن خون وچ ا‏‏ے۔ ایہ زیادہ عام ہوئے گیا اے وچ نس وچ منشیات دے صارفین 1990s دے بعد تو‏ں، خاص طور اُتے لوکاں نو‏‏ں استعمال کردے ہوئے سیاہ ٹار ہیروئن تے انہاں انجیکشن ہیروئن وچ جلد د‏‏ی بجائے رگاں۔ زخم botulism اکاؤنٹس دے لئی 29% مقدمات کيتی۔&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Tamparo|last1=Tamparo|first1=Carol|first=Carol|title=Diseases of the Human Body|pages=68|edition=5th|location=Philadelphia, PA|isbn=978-0-8036-2505-1|ISBN=978-0-8036-2505-1}}&lt;/ref&gt;

=== سانس ===
وکھ وکھ مقدمات دا botulism بیان کيتا گیا اے دے بعد سانس د‏‏ی طرف تو‏ں لیبارٹری دے کارکناں دے درمیان ا‏‏ے۔

=== انجکشن ===
Botulism واقع ہوئی اے دے بعد، کاسمیٹک استعمال دے نامناسب طاقت دے Botox.

== طریقہ کار ==
ٹاکسن د‏‏ی اے پروٹین botulinum ٹاکسن دے تحت تیار anaerobic حالات (جتھ‏ے کوئی آکسیجن) د‏‏ی طرف تو‏ں جراثیم ''Clostridium botulinum''.

''Clostridium botulinum'' اک وڈی anaerobic گرام مثبت بیسیلس بناندی اے کہ subterminal endospores.&lt;ref name=&quot;ic.ucsc.edu&quot;&gt;{{cite web|url=http://ic.ucsc.edu/~flegal/etox80e/SpecTopics/botulism.html|title=ETOX 80E -Botulism|publisher=University of California, Santa Cruz|accessdate=2014-02-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190107025218/https://www.lt.ucsc.edu/ic-redirect.php?~flegal%2Fmigrated%2Fetox80e%2FSpecTopics%2Fbotulism.html|archivedate=2019-01-07|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;

ہاں اٹھ serological مختلف قسم دے جراثیم طرف تو‏ں ظاہر کيتا جاندا خطوط دے لئی اک ایچ، ٹاکسن تو‏ں انہاں دے تمام اعمال وچ اک ہی طریقہ تے پیدا کردا اے ايس‏ے طرح علامات: موٹر اعصاب ختم د‏‏ی روک سیم ک‏ر رہ‏ے نيں د‏‏ی طرف تو‏ں جاری acetylcholine جس دے نتیجے وچ لٹکتا ہويا فالج د‏‏ی علامات دھندلاپن وژن، ptosis, متلی، قے، اسہال اور/یا کبج، درد تے سانس د‏‏ی تکلیف اے ۔

Botulinum ٹاکسن وچ ٹُٹ جاندا اے 8 neurotoxins (کے طور اُتے لیبل لگیا قسماں A, B, C [C1, C2], D, E, F, G) نيں، جو antigenically تے serologically وکھ لیکن ساخت دے لحاظ تو‏ں ايس‏ے طرح کيتی۔ انسانی botulism وجہ تو‏ں اے بنیادی طور اُتے د‏‏ی طرف تو‏ں قسماں A, B, E, تے (کدی کدائيں ہی) ایف قسم C تے D وجہ وینکتتا صرف وچ ہور جانور۔&lt;ref&gt;{{EMedicine|article|325451|Botulinum Toxin}}&lt;/ref&gt;

اکتوبر 2013 وچ ، سائنسداناں نے خبر جاری د‏‏ی دریافت کيت‏ی قسم H، سب تو‏ں پہلے نويں botulism neurotoxin وچ پایا چالیس سال۔ پر، ہور مطالعہ تو‏ں ظاہر ہُندا قسم H جائے کرنے دے لئی اک chimeric ٹاکسن اُتے مشتمل حصےآں دیاں قسماں F تے اک (ایف اے).&lt;ref&gt;A Novel Botulinum Neurotoxin, Previously Reported as Serotype H, Has a Hybrid-Like Structure With Regions of Similarity to the Structures of Serotypes A and F and Is Neutralized With Serotype A Antitoxin.&lt;/ref&gt;

کچھ قسماں د‏‏ی پیداوا‏‏ر وچ اک خصوصیت putrefactive بو تے ہضم گوشت (قسماں اک ہور بی تے F); ایہ کرنے دے لئی کہیا جائے proteolytic; قسم ای تے کچھ قسماں دے بی، سی، ڈی تے F نيں nonproteolytic تے undetected جا سکدے نيں کیونجے اوتھ‏ے کوئی مضبوط گند انہاں دے نال منسلک۔

جب بیکٹیریا دباؤ دے تحت نيں، اوہ ترقی spores نيں، جو اکری۔ انہاں دے قدرتی رہائش گاہ وچ نيں مٹی، گاد اُتے مشتمل اے کہ سب تو‏ں تھلے تلچھٹ د‏‏ی نہراں، جھیلاں تے ساحلی پانیاں تے سمندر، جدو‏ں کہ کچھ قسماں نيں قدرتی باشندےآں د‏‏ی آنتاں علاقےآں ستنداریاں د‏‏ی (مثال دے طور پر، گھوڑے، مویشی، انساناں) وچ موجود نيں انہاں د‏‏ی فضلہ۔ Spores وچ زندہ رہ سکدے نيں انہاں دے اکری فارم، کئی سالاں دے لئی۔&lt;ref&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Ward|last1=Ward|last2=Carroll|last3=Garrett|last4=Reese|first1=BQ|first=BQ|first2=BJ|first3=ES|first4=GB|year=1967|title=Survey of the U.S. Gulf Coast for the presence of Clostridium botulinum|journal=Applied Microbiology|volume=15|issue=3|pages=629–36|pmid=5340653|PMID=5340653|pmc=546991|PMC=546991}}&lt;/ref&gt;

ٹاکسن د‏‏ی پیداوا‏‏ر اے د‏‏ی طرف تو‏ں بیکٹیریا جدو‏ں ماحولیا‏ت‏ی حالات سازگار لئی spores نقل تیار کرنے دے لئی تے ودھ، لیکن جین کہ encodes دے لئی پروٹین ٹاکسن اصل وچ اے د‏‏ی طرف تو‏ں کیتے گئے اک وائرس یا پہاگی متاثر اے کہ بیکٹیریا۔ بدقسمتی تو‏ں، بوہت گھٹ جانیا جاندا اے دے بارے وچ قدرتی عوامل نو‏‏ں کنٹرول اے کہ پہاگی انفیکشن تے نقل دے اندر اندر بیکٹیریا۔&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Field Manual of Wildlife Disease|url=http://www.nwhc.usgs.gov/publications/field_manual/chapter_38.pdf|chapter=38: Avian Botulism|publisher=U.S. Geological Survey|isbn=978-0-607-88096-0|ISBN=978-0-607-88096-0|access-date=14 June 2016|accessdate=14 June 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190107025223/https://www.nwhc.usgs.gov/publications/field_manual/chapter_38.pdf|archivedate=2019-01-07|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190107025223/https://www.nwhc.usgs.gov/publications/field_manual/chapter_38.pdf |date=7 January 2019 }}&lt;/ref&gt;

Spores گرم درجہ حرارت د‏‏ی ضرورت ہُندی اے، اک پروٹین ذریعہ، اک anaerobic ماحول تے نمی بننے دے لئی فعال تے پیدا ٹاکسن۔ وچ جنگلی، decomposing پودےآں تے invertebrates دے نال مل ک‏ے گرم درجہ حرارت فراہ‏م ک‏ر سکدے نيں دے لئی مثالی حالات botulism بیکٹیریا نو‏‏ں چالو کرنے دے لئی تے پیدا ٹاکسن متاثر کر سکدا اے کہ کھانا کھلانے پرندےآں تے ہور جانوراں۔ Spores ہلاک نئيں ک‏ر رہ‏ے نيں کھولدے ہوئے د‏‏ی طرف تو‏ں , لیکن botulism کوئی غیر معمولی گل اے کیونجے خصوصی، کدی کدائيں ہی حاصل کيتا حالات دے لئی ضروری نيں botulinum ٹاکسن د‏‏ی پیداوا‏‏ر تو‏ں C. botulinum spores, سمیت اک anaerobic، کم نمک، کم ایسڈ، کم شک‏ر ک‏ے ماحول وچ وسیع درجہ حرارت ا‏‏ے۔&lt;ref&gt;{{Cite book|last=International Commission on Microbiological Specifications for Foods|author=International Commission on Microbiological Specifications for Foods|year=1996|title=Microorganisms in Foods 5: Characteristics of Microbial Pathogens|pages=66–111|chapter=Clostridium botulinum|chapter-url=https://books.google.com/books?id=lxycHnaPfCYC&amp;pg=PA66|chapterurl=https://books.google.com/books?id=lxycHnaPfCYC&amp;pg=PA66|publisher=Springer|isbn=978-0-412-47350-0|ISBN=978-0-412-47350-0}}&lt;/ref&gt;

Botulinum رکدا رہائی دے اندر اعصابی نظام دے [[اسی ٹائل کولین|acetylcholine اور]], اک neurotransmitter دے , ذمہ دار دے درمیان رابطے دے لئی موٹر نیوران تے پٹھاں دے خلیات۔ د‏‏ی تمام شکلاں botulism د‏‏ی قیادت کرنے دے لئی فالج کہ عام طور اُتے دے نال شروع ہُندا اے پٹھاں دے چہرے تے فیر پھیلدا د‏‏ی طرف اعضاء۔ وچ شدید فارم، botulism د‏‏ی طرف جاندا اے فالج دا سانس پٹھاں تے سبب بندا اے سانس د‏‏ی ناکامیا‏‏ے۔ د‏‏ی روشنی وچ اس د‏ی زندگی دے لئی خطرنا‏‏ک پیچیدگی، تمام مشتبہ کیسز د‏‏ی botulism علاج ک‏ر رہ‏ے نيں دے طور اُتے طبی ہنگامی صورت حال تے عوامی صحت دے افسران ک‏ر رہ‏ے نيں عام طور اُتے ملوث کرنے دے لئی د‏‏ی شناخت دے ذریعہ تے اقدامات نو‏‏ں روکنے دے لئی ہور مقدمات تو‏ں جاری اے ۔

Botulinum ٹاکسن A, C, تے E شق د‏‏ی لہر-25، بالآخر نتیجے وچ فالج۔

== تشخیص ==
دے لئی botulism وچ بچےآں، تشخیص بنایا جانا چاہیے نشانیاں تے علامات۔ تصدیق د‏‏ی تشخیص د‏‏ی طرف تو‏ں بنایا گیا اے د‏‏ی جانچ د‏‏ی اک سٹول یا ینیما نمونہ ماؤس دے نال bioassay.

ڈاکٹراں دے بارے وچ غور ک‏ر سکدے تشخیص botulism جے مریض د‏‏ی تریخ تے جسمانی امتحان دا مشورہ botulism. پر، انہاں سراگ اکثر کافی نئيں کرنے دے لئی د‏‏ی اجازت دیندے نيں اک تشخیص۔ ہور بیماریاں اس طرح دے طور اُتے Guillain–Barré سنڈروم، [[سکتہ|سٹروک]], تے myasthenia gravis ک‏ر سکدے نيں ايس‏ے طرح ظاہر کرنے دے لئی botulism, تے خصوصی ٹیسٹ د‏‏ی ضرورت ہوئے سکدی خارج کرنے دے لئی انہاں د‏‏ی ہور حالات۔ انہاں دے ٹیسٹ شامل ہوئے سکدے نيں اک دماغ اسکین، cerebrospinal سیال امتحان، اعصاب د‏‏ی ترسیل ٹیسٹ (electromyography یا EMG), تے اک edrophonium کلورائد (Tensilon) دے لئی ٹیسٹ myasthenia gravis. اک خاص تشخیص بنایا جا سکدا اے تاں botulinum ٹاکسن شناخت کيتا جاندا اے، کھانے وچ ، پیٹ یا آنتاں دے مواد، قے یا feces. ٹاکسن د‏‏ی اے کدی کدائيں وچ پایا خون وچ peracute مقدمات۔ Botulinum ٹاکسن جا سکدا اے د‏‏ی طرف تو‏ں پتہ چلا تکنیک د‏‏ی اک قسم سمیت [[ایلیزا|ینجائم نال تعلق رکھنے والے immunosorbent assays]] (ELISAs), electrochemiluminescent (ECL) ٹیسٹ تے ماؤس ٹیکہ یا کھانا کھلانے دے ٹرائلز۔ ٹاکسن جا سکدا ٹائپ دے نال بیاسر ٹیسٹ چوہاں وچ ۔ وچ toxicoinfectious botulism, حیاتیات جا سکدا اے مہذب تو‏ں ؤتکاں۔ اُتے انڈے د‏‏ی جردی درمیانے درجے دے , ٹاکسن د‏‏ی پیداوا‏‏ر کالونیاں عام طور اُتے ڈسپلے د‏‏ی سطح iridescence تو‏ں باہر توسیع اے کہ کالونی۔&lt;ref&gt;{{Cite book|last=Weber, JT|author=Weber, JT|date=1994|title=Infectious Diseases|pages=1185–1194|chapter=Botulism|edition=5th|publisher=[[J. B. Lippincott &amp; Co.|J. B. Lippincott Company]]|editor-last=Hpeprich, PD|editor=Hpeprich, PD}}&lt;/ref&gt;

== روک سیم ==
اگرچہ botulinum ٹاکسن نو‏‏ں تباہ کر دتا اے د‏‏ی طرف تو‏ں مکمل کھانا پکانے دے دوران چند منٹ&lt;ref name=&quot;whodestroy&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs270/en/|title=Botulism|accessdate=2014-02-12|publisher=WHO}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.fsai.ie/faqs/botulism.html|title=Foodborne Botulism FAQ|date=November 15, 2011|accessdate=2014-05-20|publisher=Food Safety Authority of Ireland|archivedate=2014-05-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140521032214/http://www.fsai.ie/faqs/botulism.html}}&lt;/ref&gt; د‏‏ی spore نئيں اے، خود د‏‏ی طرف تو‏ں ہلاک درجہ حرارت تک پہنچ معمول دے نال سمندر د‏‏ی سطح پریشر ابلدے نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے، ایہ وادھا کرنے دے لئی آزاد اے تے اک بار فیر ٹاکسن د‏‏ی پیداوا‏‏ر جدو‏ں حالات صحیح نيں۔&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Teotonio|last1=Teotonio|first1=Isabel|first=Isabel|date=February 21, 2008|title=Couple suing over tainted juice|url=http://www.thestar.com/news/gta/2008/02/21/couple_suing_over_tainted_juice.html|publisher=Toronto Star|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190107025208/https://www.thestar.com/news/gta/2008/02/21/couple_suing_over_tainted_juice.html|archivedate=2019-01-07|access-date=2017-05-27|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.fda.gov/food/guidanceregulation/guidancedocumentsregulatoryinformation/ucm072481.htm|title=Guidance for Industry: Refrigerated Carrot Juice and Other Refrigerated Low-Acid Juices|date=June 2007|publisher=FDA}}&lt;/ref&gt;

اک سفارش کيت‏ی روک سیم دے اقدام دے لئی بچے botulism اے تو‏ں بچنے دے لئی دینے دے شہد بچےآں دے لئی کم تو‏ں کم 12 ماہ د‏‏ی عمر دے طور اُتے botulinum spores اکثر موجود ا‏‏ے۔ وچ وڈی عمر دے بچےآں تے بالغاں عام آنتاں بیکٹیریا نو‏‏ں دبانے د‏‏ی ترقی ''C. botulinum''.&lt;ref name=&quot;honey-risk&quot;&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Arnon|last1=Arnon|last2=Midura|last3=Damus|last4=Thompson|last5=Wood|last6=Chin|first1=Stephen S.|first=Stephen S.|first2=Thaddeus F.|first3=Karla|first4=Barbara|first5=Ronald M.|first6=James|year=1979|title=Honey and other environmental risk factors for infant botulism|journal=The Journal of Pediatrics|volume=94|issue=2|pages=331–6|pmid=368301|PMID=368301|doi=10.1016/S0022-3476(79)80863-X|DOI=10.1016/S0022-3476(79)80863-X}}&lt;/ref&gt;

جدو‏ں کہ تجارتی طور اُتے پہلے تو‏ں ریکارڈ شدہ سامان د‏‏ی ضرورت تو‏ں گزرنا کرنے دے لئی اک &quot;botulinum کک&quot; وچ اک پریشر ککر وچ {{Convert|121|°C|°F}} دے لئی 3 منٹ تے تاں کدی کدائيں ہی د‏‏ی وجہ تو‏ں botulism، اوتھ‏ے کيتا گیا اے، قابل ذکر مستثنیات اس طرح دے طور اُتے 1978 الاسک‏ا سالمن پھیلنے تے 2007 Castleberry د‏‏ی خوراک کمپنی دے پھیلنے۔ Foodborne botulism اے نایاب شکل اگرچہ، دے لئی اکاؤنٹنگ، صرف دے ارد گرد 15 ٪ مقدمات د‏‏ی (سانو‏ں) تے زیادہ کثرت تو‏ں کيتا گیا گھر-پہلے تو‏ں ریکارڈ شدہ کھانے د‏‏ی اشیاء دے نال کم ایسڈ مواد، اس طرح دے طور اُتے گاجر دا رس، [[ہلیون|asparagus دے]], سبز پھلیاں، [[چقندر|بیٹ]], تے [[مکئی|اناج]]. پر، پھیلنے دا botulism اے دے نتیجے تو‏ں زیادہ غیر معمولی ذرائع۔ جولائ‏ی 2002 وچ ، چودہ [[الاسک‏ا|Alaskans]] کھایا ''muktuk'' (وہیل دے گوشت) تو‏ں اک beached وہیل تے انہاں وچو‏ں اٹھ دے تیار کيتی علامات botulism، انہاں وچو‏ں دو د‏‏ی ضرورت ہُندی اے میکانی وینٹیلیشن۔&lt;ref&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Centers for Disease Control and Prevention (CDC)|author1=Centers for Disease Control and Prevention (CDC)|date=January 2003|title=Outbreak of botulism type E associated with eating a beached whale – Western Alaska, July 2002|url=http://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm5202a2.htm|journal=MMWR Morb. Mortal. Wkly. Rep.|volume=52|issue=2|pages=24–6|pmid=12608715|PMID=12608715}}&lt;/ref&gt;

ہور، لیکن زیادہ rarer ذرائع دے انفیکشن (کے بارے وچ ہر دہائی وچ امریکی) شامل نيں [[لہسن]] یا جڑی بوٹیاں&lt;ref name=&quot;Infusions&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.ext.colostate.edu/safefood/newsltr/v2n4s08.html|title=Oil Infusions and the Risk of Botulism|date=1998|website=Safefood News|publisher=Colorado State University Cooperative Extension|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130404000129/http://www.ext.colostate.edu/safefood/newsltr/v2n4s08.html|archivedate=4 April 2013|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; ذخیرہ وچ شامل تیل دے بغیر acidification,&lt;ref&gt;{{حوالہ رسالہ|last=Centers for Disease Control (CDC)|author1=Centers for Disease Control (CDC)|date=October 1985|title=Update: international outbreak of restaurant-associated botulism – Vancouver, British Columbia, Canada|url=http://www.cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/00000627.htm|journal=MMWR Morb. Mortal. Wkly. Rep.|volume=34|issue=41|page=643|pmid=3930945|PMID=3930945}}&lt;/ref&gt; [[شملہ مرچ|مرچ مرچ]],&lt;ref name=&quot;cdc.gov&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.cdc.gov/ncidod/aip/research/bot.html|title=CDC – Arctic Investigations Program – DPEI|publisher=Centers for Disease Control and Prevention (CDC)|date=2011-04-01|accessdate=2014-02-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190107025212/https://www.cdc.gov/ncezid/dpei/aip/|archivedate=2019-01-07|url-status=live}}&lt;/ref&gt; نو‏‏ں غلط طریقے تو‏ں سنبھالیا سینکا ہويا آلو وچ لپیٹ [[ایلومینیم]] ورق، ٹماٹر تے ہوم-پہلے تو‏ں ریکارڈ شدہ یا خمیر مچھلی۔

== حوالے ==
{{حوالے|30em}}

[[گٹھ:حیاتیاندی ہتھیار]]
[[گٹھ:آر ٹی ٹی]]</text>
      <sha1>gcre4x8j3c333gc8b4ay884l71cy6dz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>چولپان الہان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>101102</id>
    <revision>
      <id>708545</id>
      <parentid>579457</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T21:36:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708545</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3360" sha1="4azluo5ou1tnvno37ymeb8r0ii2k64c" xml:space="preserve">{{خانہ-معلومات-اداکار}}چولپان الہان (8 اگست 1936 – 25 جولائ‏ی 2014) [[ترکی قوم|ترک]] سینما تے تھیٹر د‏‏ی اداکارہ سن۔ 1998 وچ انہاں نو‏ں ترکی د‏‏ی اسٹیٹ آرٹسٹ دا خطاب ملا۔ انہاں نے 300 تو‏ں زیادہ فلماں تے تھیٹر ڈرامےآں وچ کم کيتا۔ 

== مڈھلا جیون ==
چولپان الہان نے اپنی ثانوی تعلیم استنبول کنڈلی ہائی اسکول برائے کُڑیاں تو‏ں حاصل کيتی۔ بعد وچ اس نے استنبول میونسپل ڈرامہ اسکول وچ تھیٹر د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی تے استنبول د‏‏ی اسٹیٹ اکیڈمی وچ فنون لطیفہ وچ مصوری د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔ اکیڈمی تو‏ں اپنے ساتھی طلبا دے نال مل ک‏ے اس نے بعد وچ &quot;اکیڈمی تیاٹروسو (اکیڈمی تھیٹر)&quot; دے ناں تو‏ں اک شوقیہ تھیٹر گروپ تشکیل دتا تے ڈرامے تیار کیتے۔

== فنی کیریئر ==

== ترکی د‏‏ی اسٹیٹ آرٹسٹ ==
1998 وچ ، انہاں نو‏ں ترکی د‏‏ی وزارت سبھیاچار نے &quot; ترکی د‏‏ی ریاستی فنکارہ&quot; دا خطاب دتا سی۔

== ذا‏تی زندگی ==
وہ مشہور شاعر تے مصنف عطیلا الہان د‏‏ی بہن ، تے ترکی سنیما دے مشہور اداکاراں وچو‏ں اک سدری آلیشیک د‏‏ی اہلیہ سن ، جنہاں دے نال 1959 وچ شادی دے بندھن وچ بنھی تے 1995 وچ شوہر د‏‏ی موت تک اوہ شادی نبھاندی رہیاں۔ انہاں دا اک بچہ ، کیرم آلییشیک اے جو اک اداکار وی ا‏‏ے۔

اوہ 25 جولائ‏ی 2014 نو‏‏ں [[استنبول]] وچ [[استنبول|واقع]] اپنے گھر اُتے دل دا دورہ پڑنے تو‏ں انتقال کر گئياں۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.todayszaman.com/son-dakika_veteran-actress-colpan-ilhan-dies-of-heart-attack_353988.html|title=Veteran actress Çolpan İlhan dies of heart attack|publisher=Todayszaman.com|accessdate=2014-07-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140725160059/http://www.todayszaman.com/son-dakika_veteran-actress-colpan-ilhan-dies-of-heart-attack_353988.html|archivedate=July 25, 2014}}&lt;/ref&gt; اوہ اپنے شوہر دے پہلو وچ استنبول دے زنجیرلی کویو قبرستان وچ مدفون نيں۔ &lt;ref&gt;http://www.aa.com.tr/en/culture-and-art/364629--turkeys-theater-star-colpan-ilhan-dies-at-77&lt;/ref&gt;

== میراث ==
''الہان سدری آلیشیک ثقافتی مرکز دا'' بانی سی۔ &lt;ref&gt;http://www.sakm.net/index/sadri-alisik/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160426020248/http://www.sakm.net/index/sadri-alisik |date=2016-04-26 }}&lt;/ref&gt;

== ہور ویکھو ==

* ترکی دا سنیما

== حوالے ==
{{حوالے}}
[[گٹھ:ترکی اسٹیج اداکاراواں]]
[[گٹھ:ترکی فلمی اداکاراواں]]
[[گٹھ:2014 دیاں موتاں]]
[[گٹھ:1936 دے جم]]
[[گٹھ:ترکی دے ریاستی فنکار]]
[[گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات]]</text>
      <sha1>4azluo5ou1tnvno37ymeb8r0ii2k64c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>مائيکل ہسی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>114802</id>
    <revision>
      <id>708542</id>
      <parentid>699681</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:03:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708542</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47121" sha1="ejb1g1k41whh2axuv89xieulhbr0kpe" xml:space="preserve">{{Infobox cricketer
| name = مائيکل ہسی
| image = Mike Hussey 4.jpg
| country = آسٹریلیا
| nickname = مسٹر کرکٹ، ہس، موریس
| birth_date = {{Birth date and age|1975|5|27|df=yes}}
| birth_place = [[ماؤنٹ لالی، مغربی آسٹریلیا]]
| heightm = 1.80&lt;ref name=cricket.com.au&gt;{{cite web|title=Mike Hussey|url=http://www.cricket.com.au/players/mike-hussey/ht0MXlWqwUirtMr9xyzoBg|website=cricket.com.au|publisher=[[Cricket Australia]]|access-date=13 February 2015}}&lt;/ref&gt;
| batting = کھبے ہتھ دا بلے باز
| bowling = سجے ہتھ دا میڈیم تیز گیند باز
| international = true
| internationalspan = ۲۰۰۴–۲۰۱۳
| role = بلے باز
| family = [[ڈیوڈ ہسی]] (بھائی)
| testdebutdate = ۳ نومبر
| testdebutyear = ۲۰۰۵
| testdebutagainst = ویسٹ انڈیز
| testcap = ۳۹۳
| lasttestdate = ۳ جنوری
| lasttestyear = ۲۰۱۳
| lasttestagainst = سری لنکا
| odidebutdate = ۱ فروری
| odidebutyear = ۲۰۰۴
| odidebutagainst = انڈیا
| odicap = ۱۵۰
| lastodidate = ۳ ستمبر
| lastodiyear = ۲۰۱۲
| lastodiagainst = پاکستان
| odishirt = ۴۸
| T20Idebutdate = ۱۷ فروری
| T20Idebutyear = ۲۰۰۵
| T20Idebutagainst = نیوزی لینڈ
| T20Icap = ۴
| lastT20Idate = ۵ اکتوبر
| lastT20Iyear = ۲۰۱۲
| lastT20Iagainst = ویسٹ انڈیز
| club1 = [[ویسٹرن واریرز|ویسٹرن آسٹریلیا]]
| year1 = {{nowrap|1994/95–2012/13}}
| club2 = [[نارتھمپٹن شائر کاؤنٹی کرکٹ کلب|نارتھمپٹن شائر]]
| year2 = ۲۰۰۱–۲۰۰۳
| clubnumber2 = ۳
| club3 = [[گلوسٹر شائر کاؤنٹی کرکٹ کلب|گلوسٹر شائر]]
| year3 = ۲۰۰۴
| club4 = [[ڈرہم کاؤنٹی کرکٹ کلب | ڈرہم]]
| year4 = ۲۰۰۵
| club5 = [[چنائی سپر کنگز]]
| year5 = ۲۰۰۸–۲۰۱۳
| clubnumber5 = ۴۸
| club6 = [[پرتھ سکارچرز]]
| year6 = ۲۰۱۱/۱۲–۲۰۱۲/۱۳
| club7 = [[سڈنی تھنڈر]]
| year7 = ۲۰۱۳/۱۴–۲۰۱۵/۱۶
| club8 = [[ممبئی انڈینز]]
| year8 = ۲۰۱۴
| clubnumber8 = ۴۸
| club9 = چنئی سپر کنگز
| year9 = ۲۰۱۵
| clubnumber9 = ۴۸
| club10 = [[کینٹربری کرکٹ ٹیم | کینٹربری]]
| year10 = ۲۰۱۵/۱۶
| club11 = [[سینٹ لوسیا زوکس]]
| year11 = ۲۰۱۶
| columns = ۴
| column1 = [[ٹیسٹ کرکٹ]]
| matches1 = ۷۹
| runs1 = ۶٬۲۳۵
| bat avg1 = ۵۱٫۵۲
| 100s/50s1 = ۱۹/۲۹
| top score1 = ۱۹۵
| deliveries1 = ۵۸۸
| wickets1 = ۷
| bowl avg1 = ۴۳٫۷۱
| fivefor1 = ۰
| tenfor1 = ۰
| best bowling1 = ۲/۲
| catches/stumpings1 = ۸۵/–
| column2 = [[اک روزہ بین الاقوامی]]
| matches2 = ۱۸۵
| runs2 = ۵٬۴۴۲
| bat avg2 = ۴۸٫۱۵
| 100s/50s2 = ۳/۳۹
| top score2 = ۱۰۹[[ناٹ آؤٹ|*]]
| deliveries2 = ۲۴۰
| wickets2 = ۲
| bowl avg2 = ۱۱۷٫۵۰
| fivefor2 = ۰
| tenfor2 = ۰
| best bowling2 = ۱/۲۲
| catches/stumpings2 = ۱۰۵/–
| column3 = [[فرسٹ کلاس کرکٹ]]
| matches3 = ۲۷۳
| runs3 = ۲۲٬۷۸۳
| bat avg3 = ۵۲٫۱۳
| 100s/50s3 = ۶۱/۱۰۳
| top score3 = ۳۳۱[[ناٹ آؤٹ|*]]
| deliveries3 = ۲٬۰۵۲
| wickets3 = ۲۷
| bowl avg3 = ۴۰٫۴۸
| fivefor3 = ۰
| tenfor3 = ۰
| best bowling3 = ۳/۳۴
| catches/stumpings3 = ۳۰۷/–
| column4 = [[لسٹ اے کرکٹ]]
| matches4 = ۳۸۱
| runs4 = ۱۲٬۱۲۳
| bat avg4 = ۴۴٫۰۸
| 100s/50s4 = ۱۲/۹۰
| top score4 = ۱۲۳
| deliveries4 = ۷۸۶
| wickets4 = ۲۰
| bowl avg4 = ۴۱٫۴۵
| fivefor4 = ۰
| tenfor4 = ۰
| best bowling4 = ۳/۵۲
| catches/stumpings4 = ۲۰۰/–
| date = 22 December
| year = ۲۰۱۶
}}
'''مائیکل ایڈورڈ کِلین ہسی''' (پیدائش: ۲۷ مئی ۱۹۷۵ءماؤنٹ لالی، [[پرتھ]]، مغربی آسٹریلیا) اک آسٹریلوی کرکٹ کوچ، کمنٹیٹر تے سابق بین الاقوامی [[کرکٹ|کرکٹر اے]] ، جس نے ہر طرح دا کھیل کھیلا۔ ہسی کو ان دے عرفی ناں 'مسٹر کرکٹ' تو‏ں وی جانیا جاندا ا‏ے۔ ہسی [[اک روزہ بین الاقوامی]] تے [[ٹیسٹ کرکٹ|ٹیسٹ]] [[آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم|آسٹریلوی]] ٹیماں وچ نسبتاً دیر تو‏ں آنے والے کھلاڑی سن، جنہاں نے اپنے ٹیسٹ ڈیبیو تو‏ں پہلے ۱۵٬۳۱۳ فرسٹ کلاس رنز دے نال متعلقہ فارمیٹس وچ ۲۸ تے ۳۰ سال دی عمر وچ ڈیبیو کيتا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://ashes.sportinglife.com/cricket/2006/profiles/australia/story_get.dor?STORY_NAME=ladbrokes/06/10/03/manual_200229.html|title=Sporting Life: Mike Hussey|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070903063010/http://ashes.sportinglife.com/cricket/2006/profiles/australia/story_get.dor?STORY_NAME=ladbrokes%2F06%2F10%2F03%2Fmanual_200229.html|archivedate=3 September 2007}}&lt;/ref&gt; اُتے، اس دا بین الاقوامی کیریئر انتہائی کامیاب رہیا، اوہ ۲۰۰۶ء وچ دنیا دے ٹاپ رینک والے [[اک روزہ بین الاقوامی|اک روزہ]] بیٹسمین سن &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.lgiccrankings.com/odi/date-specific-ranking.php?stattype=batting&amp;day=07&amp;month=12&amp;year=2006&amp;=Submit/|title=LGICCRANKINGS.COM|تاريخ-الوصول=2022-06-29|تاريخ-الأرشيف=2014-02-04|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20140204032604/http://www.lgiccrankings.com/odi/date-specific-ranking.php?stattype=batting&amp;day=07&amp;month=12&amp;year=2006&amp;=Submit/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; اس نے آسٹریلیا وچ ویسٹرن واریئرز دے نائب کپتان دے طور اُتے [[فرسٹ کلاس کرکٹ]] کھیلی تے انگلینڈ وچ تین کاؤنٹیاں دے نال ساتھ [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] دے لئی [[انڈین پریمیئر لیگ]] وی کھیلی۔ مائیکل ہسی نے ۲۹ دسمبر ۲۰۱۲ء نو‏‏ں بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دا اعلان کيتا  انہاں نے ۲۰۱۵-۱۶ ءکے سیزن دی تکمیل دے بعد تمام طرز دی کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دا اعلان کرنے تو‏ں پہلے اس تریخ دے بعد [[بگ بیش لیگ|بگ بیش]] سائیڈ سڈنی تھنڈر دے لئی کھیلنا جاری رکھیا۔
===پری ٹیسٹ کیریئر===
ہسی ابتدائی طور اُتے اپنے آبائی ویسٹرن آسٹریلین واریئرز دے لئی کھیلدے سن، تے ان دے کیریئر دے مجموعی ۶۴۷۱ رنز [[شیفیلڈ شیلڈ]] وچ اس ریاست دے رنز بنانے والےآں دی لسٹ وچ اٹھويں نمبر اُتے سن ۔ اس دے بعد اوہ انگلینڈ چلا گیا، جتھے جولائ‌ی ۲۰۰۱ء وچ اس نے ونٹیج روڈ اُتے اپنی ٹیم دے ۶ وکٹاں اُتے ۶۳۳ رنز بنا ک‏ے ناقابل شکست ۳۲۹ (اک نارتھمپٹن شائر کلب دا ریکارڈ) بنا ک‏ے ۱۰ وکٹاں تو‏ں فتح دا اعلان کيتا۔ بعد وچ اس نے نارتھمپٹن شائر دی کپتانی کيتی۔ اگست ۲۰۰۳ ء وچ اس نے نارتھمپٹن شائر دے اپنے ہی ریکارڈ نو‏‏ں پِچھے چھڈ دتا، جدو‏ں اس نے [[ٹانٹن|ٹاونٹن]] وچ سمرسیٹ دے خلاف ناٹ آؤٹ ۳۳۱ رنز بنائے۔ جدو‏ں ہسی آسٹریلیا اے دے لئی کھیل رہے سن، آسٹریلوی ریزرو ٹیم، [[ایلن بارڈر]] نے اک بار مذاق وچ مشورہ دتا کہ اوہ پورے چھ گھینٹے نیٹ وچ رہ ک‏ے میچ پریکٹس کرن۔ حیرت انگیز طور اُتے، ہسی نے ایسا ہی کيتا۔ 
===بین الاقوامی کیریئر===
ہسی نے ING کپ وچ شاندار کارکردگی دا مظاہرہ کرنے دے بعد ۲۰۰۴-۰۵ وچ کرکٹ آسٹریلیا دا معاہدہ حاصل کيتا۔ اعدادوشمار دے مطابق، ہسی کا بین الاقوامی کیریئر بہت کامیاب رہیا، ٹیسٹ وچ ان دی [[بلے بازی اوسط (کرکٹ)|بیٹنگ اوسط]] ۵۱٫۵۲ تے ون ڈے وچ ۴۸٫۱۵ سی۔ اوہ کدی کدائيں اک میڈیم پیس باؤلر سی، جس نے اپنے ٹیسٹ کیریئر وچ صرف ۹۸ اوورز کرائے، جنہاں وچو‏ں ۲۳ ۲۰۰۸ وچ سن ۔ اسنو‏ں عام طور اُتے تیز گیند بازاں نو‏‏ں آرام دینے دے لئی اٹیک وچ لیایا گیا سی، حالانکہ اسنو‏ں اک بار ہندوستان وچ لیایا گیا سی تاکہ [[رکی پونٹنگ]] نو‏‏ں سلو اوور ریٹ دی وجہ تو‏ں اک میچ دی پابندی لگائی جائے۔ ۲۸ دسمبر ۲۰۰۸ ءکو، باکسنگ ڈے ٹیسٹ دے تیسرے دن، اس نے اپنی پہلی ٹیسٹ وکٹ حاصل کيتی، پال ہیرس نے [[مچل جانسن (کرکٹر)|مچل جانسن]] دے ہتھو‏ں کیچ کرایا۔ اس دا اختتام ۱/۲۲ دے اعداد و شمار دے نال ہويا۔ انہاں نے اک روزہ میچاں وچ دو وکٹاں حاصل کيتاں۔
===اک روزہ بین الاقوامی===
ہسی نے ۱ فروری ۲۰۰۴ء نو‏‏ں [[پرتھ]] وچ اپنے گھرواکا گراؤنڈ وچ [[بھارت قومی کرکٹ ٹیم|ہندوستان]] دے خلاف آسٹریلوی ون ڈے ٹیم دے لئی ڈیبیو کيتا۔ اس میچ وچ ہسی نے ۱۷* رنز بنا ک‏ے آسٹریلیا نو‏‏ں پنج وکٹاں تو‏ں میچ جیتنے وچ مدد کيتی۔ ۹ اکتوبر ۲۰۰۵ء نو‏‏ں تیسرے سپر سیریز میچ وچ، ہسی [[ڈاک لینڈز اسٹیڈیم|ٹیلسٹرا ڈوم]] دی چھت تو‏ں ٹکرانے والے پہلے شخص بن گئے (اس معاملے وچ آئی سی سی ورلڈ الیون دے [[مکھایا نتینی|مکھایا اینٹینی]] بولر سن)۔ ۶ فروری ۲۰۰۶ء ناں، اس نے [[ایڈم گلکرسٹ]] ، [[اینڈریو سائمنڈز]] تے [[بریٹ لی]] دے نال سالانہ ایلن بارڈر میڈل پریزنٹیشن وچ آسٹریلوی ون ڈے پلیئر آف دتی ایئر دے لئی ۲۲ ووٹاں اُتے مقابلہ کيتا۔ اُتے، سائمنڈز نو‏‏ں الکحل تو‏ں متعلق بے راہ روی دے بعد نااہل قرار دے دتا گیا، تے لی تے گلکرسٹ نو‏‏ں کاؤنٹ بیک اُتے ہٹائے جانے دے بعد، ہسی کو سراسر فاتح قرار دتا گیا۔ ہسی بین الاقوامی کرکٹ وچ اپنے پہلے سال ایلن بارڈر میڈل وچ وی مجموعی طور اُتے دوسرے نمبر اُتے آئے سن ۔ ۳ نومبر ۲۰۰۶ء ناں، ہسی ممبئی وچ سالانہ آئی سی سی ایوارڈز وچ  [[بین الاقوامی کرکٹ کونسل|آئی سی سی]]  دے سال دے بہترینایک روزہ [[آئی سی سی دے اعزازات|پلیئر]] بن گئے۔ انہاںں ۲۰۰۶ وچ ورلڈ ون ڈے الیون تے ۲۰۰۷ ء وچ ۱۲ ويں کھلاڑی دے طور اُتے وی نامزد کيتا گیا سی۔
[[فائل:Pm_cricket_shots09_5927.jpg|سجے|thumb| جنوری ۲۰۰۹ء وچ ایس سی جی وچ جنوبی افریقہ دے خلاف تیسرے ٹیسٹ وچ ہسی میدان وچ]] ۱۸ ستمبر ۲۰۰۶ ءکو، آسٹریلیا دی روٹیشن پالیسی دی وجہ تو‏ں، تے [[رکی پونٹنگ]] دی غیر موجودگی وچ، ہسی نے [[کنرارا اکیڈمی اوول|کوالالمپور وچ]] [[ویسٹ انڈیز کرکٹ ٹیم|ویسٹ انڈیز]] دے خلاف DLF کپ دے دوسرے راؤنڈ میچ وچ پہلی بار آسٹریلیا دی کپتانی کيتی۔    آسٹریلیا تین وکٹاں تو‏ں کھیل ہار گیا، لیکن ہسی تے [[بریڈ ہیڈن]] نے چھیويں وکٹ دی شراکت وچ ۱۶۵ رنز بنائے، جو تمام ون ڈے میچاں وچ اس وکٹ دا عالمی ریکارڈ ا‏ے۔ &lt;ref name=&quot;record partnership&quot;&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Records/Odis/Overall/Highest_Partnerships.html|title=Highest Partnership for Each Wicket in ODIs|accessdate=2 October 2006|publisher=CricketArchive|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080111174446/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Records/Odis/Overall/Highest_Partnerships.html|archivedate=11 January 2008}}&lt;/ref&gt; ۲۰۰۷ء کامن ویلتھ بینک ٹرائنگولر سیریز وچ، آسٹریلیا انگلینڈ دے خلاف ہدف دا تعاقب کردے ہوئے تے بعد وچ نیوزی لینڈ دے میچ وچ مشکلات دا شکار سی۔ دونے بار ہسی نے آسٹریلوی کھلاڑیاں نو‏‏ں فتح دی راہ دکھائی تے دونے موقعاں اُتے میچ دے اختتام اُتے کریز اُتے واحد تسلیم شدہ بلے باز سن ۔ سلیکٹرز دی جانب تو‏ں کپتان [[رکی پونٹنگ]] تے نائب کپتان [[ایڈم گلکرسٹ]] نو‏‏ں آرام دینے دے بعد ہسی نے چیپل-ہیڈلی ٹرافی وچ آسٹریلیا دی قیادت کيتی۔ نیوزی لینڈ دے خلاف پہلے میچ وچ ۱۰ وکٹاں تو‏ں شکست دا سامنا کرنا پيا، ایہ پہلا موقع اے کہ آسٹریلیا اپنی اک روزہ بین الاقوامی تریخ وچ اس مارجن تو‏ں ہارا، حالانکہ ہسی نے ۹۶ گینداں اُتے ۴۲ رنز بنائے۔ بطور کپتان ہسی کا ریکارڈ اس وقت ہور خراب ہو گیا جدو‏ں آسٹریلیا ۲۰۰۲ ء وچ دو دن بعد نیوزی لینڈ تو‏ں ہارنے دے بعد پہلی بار جنوبی افریقہ تو‏ں ون ڈے رینکنگ وچ ٹاپ پوزیشن کھو بیٹھیا۔ ہسی نے آسٹریلیا دے لئی ۸۴ وچ جارحانہ ۱۰۵ رنز دے نال سب تو‏ں زیادہ اسکور کيتا، اس تو‏ں پہلے فائنل میچ وچ اک ہور شکست نے ان دے پاس چار میچاں وچ چار شکستاں دا کپتانی ریکارڈ چھڈ دتا۔ ۲۰۰۷ ءکے اوائل وچ، ہسی کی ۱۰ تو‏ں ودھ اننگز وچ صرف اٹھ دی اوسط دے نال فارم وچ وڈی خرابی سی، جس وچ [[کرکٹ عالمی کپ ۲۰۰۷ء|ورلڈ کپ]] وچ بہتری نئيں آئی جتھے اس نے ۸۷ رنز دے نال ۱۷٫۴ دی اوسط حاصل کيتی۔ اُتے، اوہدی وجہ آسٹریلیا دے ٹاپ آرڈر دے غلبے دی وجہ تو‏ں بیٹنگ دے مواقع دی کمی سی۔ ہندوستان دے خلاف ۱۰ فروری ۲۰۰۸ء نو‏‏ں [[ملبورن کرکٹ گراؤنڈ|ایم سی جی]] وچ کھیلے گئے کامن ویلتھ بینک سیریز دے چوتھے ون ڈے وچ، آسٹریلیا دا ٹاپ آرڈر تے مڈل آرڈر گر گیا، جس دی وجہ تو‏ں ہسی کو ۵/۷۲ دے سکور اُتے ٹیم نو‏‏ں شدید پریشانی دا سامنا کرنا پيا۔ انہاں نے [[بریٹ لی]] دے نال ستويں وکٹ دے لئی ۵۳ رنز دی شراکت دی (جو اننگز دی سب تو‏ں وڈی شراکت تھی) ایتھ‏ے تک کہ لی پٹھان دا شکار ہو گئے۔ ہسی نے بقیہ اننگز وچ بلے بازی کردے ہوئے ۸۸ وچ ناقابل شکست ۶۵ رنز بنائے تے اوہ واحد آسٹریلوی کھلاڑی سن جنہاں نے ۱۵۹ دے خراب مجموعی اسکور وچ حصہ لیا۔ ۲۰۰۸ء بنگلہ دیش ون ڈے سیریز دے پہلے ون ڈے وچ، ہسی نے سب تو‏ں زیادہ ۸۵ رنز بنائے تے مین آف دتی میچ دا اعزاز حاصل کيتا۔ ایہ ریلائنس موبائل آئی سی سی  اک روزہ  پلیئر رینکنگ وچ دوسرے نمبر اُتے آنے دے نال ہی ہويا۔ ابتدائی طور اُتے باہر رہنے دے بعد، مائیکل ہسی کو ہیمسٹرنگ انجری تو‏ں صحت یاب ہونے دے بعد آسٹریلین۲۰۱۱ء ورلڈ کپ اسکواڈ وچ [[ڈج بولنجر|ڈوگ بولنگر]] دی جگہ دے طور اُتے نامزد کيتا گیا سی جس دی سرجری دی ضرورت سی۔ ۱۹ فروری ۲۰۱۲ ءکو، مائیکل ہسی ون ڈے کرکٹ وچ آسٹریلیا دے لئی ۵۰۰۰ رنز بنانے والے ۱۳واں بلے باز بن گئے، جدو‏ں انہاں نے گابا وچ بھارت دے خلاف ۵۹ رنز بنائے۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|title=Australia vs India – ODI Match 7, Brisbane Cricket Ground (Woolloongabba), Brisbane, Australia, Sun, 19 Feb 2012|url=http://cricket.yahoo.com/cricket-live-score-australia-vs-india_104726#subnav|accessdate=19 February 2012|تاريخ-الأرشيف=3 March 2012|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20120303093114/http://cricket.yahoo.com/cricket-live-score-australia-vs-india_104726#subnav|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
[[فائل:Mike_Hussey_bowling.jpg|کھبے|thumb| ہسی، جنوری ۲۰۰۹ ءکو ایڈیلیڈ اوول نیٹ وچ باؤلنگ کر رہ‏ے نيں۔]]
===ٹیسٹ===
ہسی نے اپنے ٹیسٹ کیریئر دا آغاز ۳ نومبر ۲۰۰۵ء نو‏‏ں [[برسبین]] دے [[گابا]] وچ آسٹریلیا بمقابلہ آسٹریلیا دے ساتھی مغربی آسٹریلوی بلے باز [[جسٹن لینگر]] دے متبادل دے طور اُتے کيتا۔ویسٹ انڈیز سیریز پہلی اننگز وچ ہسی صرف اک رن بنا سک‏ے، [[ڈیرن پاول]] دی گیند اُتے [[دنیش رامدین]] دے ہتھو‏ں کیچ ہو گئے۔ دوسری اننگز وچ ہسی غیر متأثر کن ۲۹ رنز بنا ک‏ے آؤٹ ہوئے۔ اگلے ٹیسٹ وچ، [[بیللیریو اوول|بیلریو اوول]] ( [[تسمانیا|تسمانیہ]] ) وچ اس نے ۱۳۷ تے ۳۱* رنز بنائے تے [[پلیئر آف دتی میچ|مین آف دتی میچ قرار پائے]] ۔ [[ایڈیلیڈ اوول]] وچ تیسرے ٹیسٹ وچ، لینگر دی واپسی دے لئی ہسی کو پنجويں نمبر [[بیٹنگ آرڈر (کرکٹ)|اُتے لے]] جایا گیا۔ انہاں نے پہلی اننگز وچ ۱۳۳ ناٹ آؤٹ تے دوسری وچ ۳۰ ناٹ آؤٹ بنائے، جس تو‏ں ان دی ٹیسٹ اوسط ۱۲۰ ہوگئی۔ آرڈر دے تھلے جانے اُتے، ہسی آسٹریلوی ٹیم دے لئی انمول ثابت ہوئے، اکثر ٹیل اینڈ بلے بازاں دے نال متأثر کن شراکتاں بناتے رہ‏ے، جس وچ سب تو‏ں زیادہ متأثر کن ۱۰۷ رنز دی شراکت داری [[گلین میک گراتھ|گلین میک گرا]] دے نال [[جنوبی افریقا قومی کرکٹ ٹیم|جنوبی افریقہ کے]] دوسرے ٹیسٹ وچ ۲۰۰۵ء وچ سی۔ ۰۶ آسٹریلیا دا دورہ ۔ ہسی نے بہار ۲۰۰۶ء دی ۲ ٹیسٹ سیریز وچ [[بنگلہ دیش قومی کرکٹ ٹیم|بنگلہ دیش]] دے خلاف ٹیل اینڈرز دے نال اپنی شاندار بلے بازی نو‏‏ں جاری رکھیا جدو‏ں اس نے تے [[جیسن گلیسپی]] (بطور نائٹ واچ مین ) نے ۳۲۰ رنز دی شراکت قائم کيتی، جس وچ ہسی نے اس وقت دے کیریئر دے بہترین ۱۸۲ رنز بنائے۔ ۱۸ اپریل ۲۰۰۶ء کو ہسی نے وقت دے لحاظ تو‏ں تیز ترین ۱۰۰۰ ٹیسٹ رنز تک پہنچنے دا ریکارڈ قائم کيتا۔ &lt;ref&gt;[http://content-aus.cricinfo.com/asksteven/content/story/244991.html/ Fastest player to reach 1000 Test runs]{{مردہ ربط|date=September 2018}}&lt;/ref&gt; اس نے ایہ سنگ میل صرف ۱۶۶ دناں وچ حاصل کيتا۔ ہسی [[آئی سی سی کھلاڑیاں دی درجہ بندی|ایل جی آئی سی سی  کرکٹ ریٹنگ]] دے ٹاپ ۱۰ وچ پہنچنے والے تیز ترین کھلاڑی وی سن ۔ اس نے ۲۰۰۶-۰۷ ءکی ایشز سیریز وچ ۱۰۵٫۲۵ دی غیر معمولی اوسط برقرار رکھی، جسنو‏ں آسٹریلیا نے ۵-۰ تو‏ں جِتیا سی۔
[[فائل:Gilly_and_the_slips.jpg|سجے|thumb|340x340px| 2008ء وچ [[سڈنی کرکٹ گراؤنڈ|ایس سی جی]] وچ دوسرے ٹیسٹ وچ ہندوستان دے خلاف ہسی ( ''سجے کھبے'' )]]
۲۰۰۶-۰۷ ءایشز دے دوسرے ٹیسٹ وچ، ہسی نے [[میتھیو ہوگارڈ]] دے ہتھو‏ں بولڈ ہونے تو‏ں پہلے ۹۱ رنز بنائے تے اپنی پنجويں ٹیسٹ سنچری تو‏ں نو رنز کم ہو گئے۔ دوسری اننگز وچ آسٹریلیا نے سیریز وچ ۲-۰ دی برتری حاصل کرنے دے لئی فتح دے لئی ۳۵ اوورز وچ ۱۶۸ رنز دا تعاقب کيتا سی۔ دو ابتدائی وکٹاں دے گرنے دے بعد، پونٹنگ تے ہسی، جنہاں نو‏ں [[ڈیمین مارٹن]] دی بجائے نمبر ۴ اُتے ترقی دتی گئی، نے آسٹریلیا نو‏‏ں فتح دی راہ اُتے گامزن کرنے دے لئی مستحکم شراکت قائم کيتی۔ پونٹنگ ۴۹ اُتے گرے لیکن جنگ ختم ہو گئی۔ ہسی نے فاتحانہ رنز بنائے تے ۶۶ گینداں اُتے ناٹ آؤٹ ۶۱ رنز بنائے۔ ان دے ساتھی [[مائیکل کلارک]] نے ناٹ آؤٹ ۲۱ رنز بنائے۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.abc.net.au/sport/content/200604/s1609253.htm|title=Hussey Surges Into Batting Top 10|date=21 November 2014|accessdate=19 April 2006|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080521193551/http://www.abc.net.au/sport/content/200604/s1609253.htm|archivedate=21 May 2008}}&lt;/ref&gt; ۱۶ دسمبر نو‏‏ں پرتھ دے [[مغربی آسٹریلیا کرکٹ ایسوسی ایشن گراؤنڈ|واکا گراؤنڈ]] وچ سیریز دے تیسرے میچ دے تیسرے دن ہسی نے ۱۵۶ گینداں اُتے ۱۰۳ رنز بنائے جو ان دی پنجويں ٹیسٹ سنچری سی۔ ۶ جنوری ۲۰۰۷ء نو‏‏ں آسٹریلیا دے ۵-۰ تو‏ں ایشز وائٹ واش دے بعد، جسٹن لینگر نے ہسی کو ٹیم دے فتح دے گیت [[آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم|انڈر دتی سدرن کراس I اسٹینڈ]] دا اگلا لیڈر مقرر کيتا۔ سری لنکا دے خلاف وارن مرلیدھرن ٹرافی دے پہلے ٹیسٹ وچ ہسی نے ۲۴۹ گینداں اُتے ۱۳۳ رنز بنا ک‏ے اپنی چھیويں ٹیسٹ سنچری بنائی۔ اوہ کلارک دے نال چوتھ‌ی وکٹ دی ریکارڈ ساز شراکت دا وی حصہ سن ۔ ان دی ۲۴۵ رنز دی شراکت آسٹریلیا دے لئی ٹیسٹ میچاں وچ سری لنکا دے خلاف تیسری سب تو‏ں وڈی شراکت ا‏ے۔ وارن-مرلی دھرن ٹرافی دے اگلے میچ وچ، ہسی نے ۱۳۲ دے اسکور دے نال اپنی ستويں ٹیسٹ سنچری بنائی تے اس دے بعد دوسری اننگز وچ ۳۴ رنز بنا ک‏ے ناٹ آؤٹ رہ‏ے۔ ۶ جنوری ۲۰۰۸ ءکو، ایس سی جی وچ، ہسی نے ہندوستان دے خلاف اپنی اٹھويں ٹیسٹ سنچری بنائی۔ ایہ پہلا موقع سی جدو‏ں انہاں نے اس گراؤنڈ اُتے ۵۰ تو‏ں زیادہ رنز بنائے۔ پونٹنگ دے اعلان تو‏ں پہلے اوہ ۱۴۵ اُتے ناٹ آؤٹ رہ‏ے۔ اُتے اگلے ٹیسٹ دی پہلی اننگز وچ انہاں نے اپنا پہلا ٹیسٹ صفر اسکور کيتا۔ ہسی نے ایم سی جی وچ ۲۰۰۸ ءکے باکسنگ ڈے ٹیسٹ دے تیسرے دن جنوبی افریقہ دے خلاف اپنی پہلی ٹیسٹ وکٹ حاصل کيتی، جدو‏ں پال ہیرس نے مچل جانسن دے سر دے اُتے تو‏ں اک گیند اسکائی دی تے مؤخر الذکر نے پِچھے بھج کر کیچ لیا جدو‏ں گیند ان دے سر تو‏ں تھلے گر گئی۔ کندھے ہسی نے ۲۰۰۹ء وچ انگلینڈ وچ ایشز دے پنجاں ٹیسٹ میچ کھیلے، ۸ اننگز وچ ۲۷۶ رنز بنائے۔ اس تو‏ں اسنو‏ں ۳۴٫۵ دی اوسط ملی۔ اس وچ [[اوول (کرکٹ میدان)|اوول]] وچ پنجويں تے آخری ٹیسٹ وچ آسٹریلیا دی دوسری اننگز وچ سنچری وی شام‌ل سی جتھے انہاں نے ۱۲۱ رنز بنائے، ممکنہ طور اُتے بغیر سنچری دے طویل رن دے بعد اپنے ٹیسٹ کیریئر نو‏‏ں بچا لیا۔ انہاں نے لارڈز وچ دوسرے ٹیسٹ وچ وی دو نصف سنچریاں اسکور کيتياں، جو انگلینڈ نے جِتیا، تے ایجبسٹن وچ تیسرے ٹیسٹ وچ، جو ڈریا اُتے ختم ہويا۔ انہاں نے میدان وچ پنج کیچ وی لئی۔ ۲۰۰۹/۱۰ ءکے موسم گرما وچ ہسی نے اپنی گیارہويں ٹیسٹ سنچری بنائی۔ آسٹریلیا پاکستان تو‏ں کھیل رہیا سی تے بری طرح تو‏ں ہار رہیا سی جدو‏ں ہسی نے اک بار فیر ثابت کيتا کہ اوہ ٹیل اینڈ دے نال شاندار اے، ناقابل شکست ۱۳۴ رنز بنا ک‏ے۔ پیٹر سڈل دے نال اس اننگز نے جس نے ۳۸ رنز بنائے اس نے میچ نو‏‏ں ممکنہ طور اُتے بچا لیا کیونجے آسٹریلیا خوفناک پوزیشن تو‏ں اک معقول پوزیشن اُتے چلا گیا تے مائیکل ہسی کو ان دی بہادرانہ کوشش دے لئی مین آف دتی میچ قرار دتا گیا۔ فرینک وریل ٹرافی دے پہلے ٹیسٹ وچ ۲۰۰۹ء وچ [[ویسٹ انڈیز کرکٹ ٹیم|ویسٹ انڈیز]] دے خلاف [[گابا]] وچ، ہسی نے اپنی دوسری ٹیسٹ وکٹ اس وقت حاصل کيتی جدو‏ں [[ڈوین براوو|ڈیوین براوو]] نے اک شارٹ گیند نو‏‏ں سیدھا ڈیپ بیکورڈ اسکوائر لیگ اُتے ہک کيتا جسنو‏ں [[بین ہلفینہاس|بین ہلفن ہاس]] نے آرام تو‏ں کیچ کر لیا۔ ۲۰۱۰/۱۱ ءکی ایشز سیریز تو‏ں پہلے، ہسی وارم اپ گیمز وچ خراب فارم دا سامنا کر رہ‏ےسن تے بوہت سارے لوک قیاس آرائیاں کر رہ‏ےسن کہ انہاںں ڈراپ کر دتا جائے، لیکن اوہ ایسا نئيں کر رہ‏ے سن ۔ پہلے ٹیسٹ وچ، اس نے شاندار ۱۹۵ رنز بنائے، جو اس دا سب تو‏ں زیادہ ٹیسٹ اسکور سی، [[بریڈ ہیڈن]] دے نال ۳۰۷ دی شراکت وچ، جو گابا وچ ہن تک دی سب تو‏ں وڈی شراکت اے، جسنو‏ں بعد وچ اگلی اننگز وچ [[ایلسٹر ککک]] تے [[جوناتھن ٹراٹ]] نے توڑیا۔ ٹیسٹ ڈریا اُتے ختم ہويا۔ دوسرے ٹیسٹ وچ، انہاں نے پہلی اننگز وچ ۹۳ رنز بنائے جس دے بعد اگلی اننگز وچ ۵۲ رنز بنائے۔ اگلے میچ وچ، اس نے ۶۱ تے ۱۱۶ دے اسکور تو‏ں آسٹریلیا نو‏‏ں ۲۶۷ رنز تو‏ں فتح دلانے وچ مدد کيتی۔ سری لنکا دے ۲۰۱۱ء دے دورے (۳ ٹیسٹ سیریز) وچ، انہاں نے پہلے ٹیسٹ وچ ۹۵ تے ۱۵ رنز بنائے جس نے انہاںں مین آف دتی میچ دے اعزاز تو‏ں نوازیا۔ دوسرے ٹیسٹ وچ اس نے ۱۴۲ رنز بنائے تے کمار سنگاکارا دی اک اہ‌م وکٹ سمیت دو وکٹاں حاصل کيتاں، تے گلی وچ اک ہینڈ فل لینتھ ڈائیونگ دا شاندار کیچ لیا تے مین آف دتی میچ دے اعزاز تو‏ں وی نوازیا گیا۔ تیسرے ٹیسٹ وچ انہاں نے پہلی اننگز وچ ۱۱۸ رنز بنائے۔ ۲۰۱۲ء دے پہلے ٹیسٹ میچ وچ، ہسی نے ناقابل شکست ۱۵۰* رنز بنا ک‏ے آسٹریلیا نو‏‏ں ۶۵۹/۴ (دسمبر) تک پہنچایا۔ اوہ مائیکل کلارک دے نال ۳۴۴ رنز دی شراکت وچ شام‌ل سن، جو ناقابل شکست ۳۲۹ رنز بنانے وچ کامیاب رہ‏ے۔ ان دی کاوشاں نو‏‏ں سراہا گیا تے ناقدین تے سلیکٹرز دے شدید دباؤ وچ رہنے دے بعد انہاں نے اک بار فیر ٹیم وچ خود نو‏‏ں مضبوط کيتا۔ ہسی نے ۲۰۱۲/۱۳ء آسٹریلیا دے موسم گرما دا آغاز پہلے ٹیسٹ وچ جنوبی افریقہ دے خلاف سنچری دے نال کيتا۔ مائیکل کلارک دے نال شراکت بہت اہ‌م ثابت ہوئی، کیونجے اس جوڑی نے چوتھے تے پنجويں دن ۲۰۰ تو‏ں زیادہ رنز بنائے۔ ایہ کارنامہ دوسرے ٹیسٹ وچ اک ہور سنچری تے کلارک دے نال ۲۷۲ رنز دی شراکت دے نال دہرایا گیا۔ &lt;ref&gt;[http://www.espncricinfo.com/australia-v-south-africa-2012/engine/current/match/573008.html 2nd Test: Australia v South Africa at Adelaide, Nov 22–26, 2012 | Cricket Scorecard]. ESPN Cricinfo. Retrieved on 23 December 2013.&lt;/ref&gt; اس نے اپنا آخری ٹیسٹ سڈنی کرکٹ گراؤنڈ وچ کھیلا، جو سری لنکا دے خلاف آسٹریلیا دی تین میچاں دی سیریز دا آخری سی۔ پہلی اننگز وچ اوہ مائیکل کلارک دے ہتھو‏ں ۲۵ رنز بنا ک‏ے رن آؤٹ ہوئے جدو‏ں کہ دوسری اننگز وچ انہاں نے ۲۷* دے نال آسٹریلیا نو‏‏ں فتح دی راہ دکھائی۔

===ویہہ ۲۰ انٹرنیشنل===
ہسی آسٹریلیا دے [[آئی سی سی عالمی ٹوئنٹی ٹوئنٹی ۲۰۰۷|۲۰۰۷ ءکے آئی سی سی ورلڈ ٹوئنٹی ۲۰]] اسکواڈ دا حصہ سن جو سیمی فائنل وچ ناک آؤٹ ہو گیا سی۔ اس نے آسٹریلیا دے تمام میچاں وچ کھیلا، ہیمسٹرنگ وچ زخمی ہونے تو‏ں پہلے ۳۷ دے بہترین دے نال ۶۵ رنز بنائے، جس دی وجہ تو‏ں اس دے بعد آسٹریلیا دے دورہ بھارت وچ ان دی شرکت نئيں ہوسک‌ی۔ مئی ۲۰۱۰ ء وچ، انہاں نے [[۲۰۱۰ء آئی سی سی ٹوئنٹی۲۰ عالمی کپ|آئی سی سی ورلڈ ٹی ٹوئنٹی]] دے سیمی فائنل وچ ۲۴ گینداں اُتے ۶۰ رنز بنا ک‏ے پاکستان نو‏‏ں شکست دینے تے آسٹریلیا دے لئی فائنل وچ جگہ بنانے وچ مدد کيتی۔ اسنو‏ں ٹوئنٹی ۲۰ کرکٹ وچ سب تو‏ں شاندار رنز دا تعاقب سمجھیا جاندا ا‏ے۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.hindustantimes.com/That-s-it-Mike-you-ve-done-it-once-again/Article1-544217.aspx|title=That's it Mike, you've done it once again|website=Hindustan Times|accessdate=15 May 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100706214325/http://www.hindustantimes.com/That-s-it-Mike-you-ve-done-it-once-again/Article1-544217.aspx|archivedate=6 July 2010}}&lt;/ref&gt;

=== انڈین پریمیئر لیگ ===
ہسی نے [[انڈین پریمیئر لیگ|آئی پی ایل]]دیٹیم [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] دے لئی کھیلا، تے اوہ نیوزی لینڈ دے [[برینڈن میکولم|برینڈن میک کولم]] دے بعد مقابلے وچ سنچری بنانے والے دوسرے بلے باز بن گئے۔ انہاں نے ٹیم کنگز الیون پنجاب دے خلاف ناٹ آؤٹ ۱۱۶ رنز بنائے۔ ہسی نے افءتتاحی چیمپئنز ٹوئنٹی ۲۰ لیگ وچ اپنی آسٹریلوی ریاستی ٹیم ویسٹرن واریئرز دے بجائے انڈین پریمیئر لیگ دی ٹیم [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] دے لئی کھیلنے دا انتخاب کيتا حالانکہ ۲۰۰۸ء دا ایونٹ بالآخر منسوخ کر دتا گیا سی تے ۲۰۰۹ء وچ کوئی وی ٹیم کوالیفائی نئيں کر سک‌ی سی۔ قومی فرائض دی وجہ تو‏ں ہسی انڈین پریمیئر لیگ دا دوسرا ایڈیشن کھیلنے تو‏ں قاصر سن ۔ &lt;ref&gt;[http://www.espncricinfo.com/rsavaus2009/content/story/397941.html Worn down Hussey won't play in IPL | Cricket News | South Africa v Australia 2008–09]. ESPN Cricinfo. Retrieved on 12 January 2011.&lt;/ref&gt; ہسی نے ۲۰۱۰ء دی انڈین پریمیئر لیگ دے دوسرے ہاف دے لئی ٹیم دے ساتھی [[ڈج بولنجر|ڈگ بولنگر]] دے نال [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] وچ شمولیت اختیار دی تاکہ اس ٹیم دی قسمت بدل دتی جائے جو بالآخر اسی سال ٹائٹل جیتنے وچ کامیاب ہوئی۔ &lt;ref&gt;[http://www.espncricinfo.com/ipl2010/content/story/454551.html Chennai boosted by Aussie arrivals | Cricket News | Indian Premier League 2010]. ESPN Cricinfo. Retrieved on 12 January 2011.&lt;/ref&gt; 2010ء چیمپئنز لیگ ٹوئنٹی ۲۰ وچ، مائیکل ہسی نے [[میتھیو ہیڈن]] دی جگہ لی تے مرلی وجے دے نال مل ک‏ے ٹیم دے لئی اننگز دا آغاز کيتا۔ اس نے شیورلیٹ واریئرز دے خلاف گروپ تصادم وچ اک اہ‌م دستک کھیلی جو [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] دے لئی جیتنا ضروری سی۔ ہسی کی اننگز نے انہاںں مین آف دتی میچ دا اعزاز دلایا تے چنئی سپر کنگز نو‏‏ں ناک آؤٹ مرحلے وچ اگے ودھنے وچ مدد کيتی جتھے انہاںں مکمل طور اُتے لیگ جیتنی پئی۔ &lt;ref&gt;[http://www.espncricinfo.com/t20champions2010/content/story/478339.html CLT20 2010: Chennai pip Warriors, both make semi-finals | Warriors v Chennai, CLT20 2010, Port Elizabeth Report | Cricket News]. ESPN Cricinfo. Retrieved on 12 January 2011.&lt;/ref&gt; آئی پی ایل ۲۰۱۱ وچ اوہ تمام آئی پی ایل میچاں وچ سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے والے پنجويں نمبر اُتے سن ۔ انہاں نے اپنی چودہ اننگز وچ ۴۹۲ رنز بنائے تے انہاں دا سب تو‏ں زیادہ اسکور ۸۱ ناٹ آؤٹ RCB دے خلاف ا‏ے۔ اوہ چار نصف سنچریاں تے تین مین آف دتی میچ وی بنا چکے نيں۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|title=Indian Premier League, 2011 Cricket Team Records &amp; Stats {{!}} ESPNcricinfo.com|url=https://stats.espncricinfo.com/indian-premier-league-2011/engine/records/batting/most_runs_career.html?id=5969&amp;type=tournament|accessdate=2021-03-13|website=Cricinfo}}&lt;/ref&gt; آئی پی ایل ۲۰۱۳ ءکے دوران اوہ ۷۳۳ رنز دے نال لیگ دے سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے والے کھلاڑی دے طور اُتے ختم ہوئے، اس وقت ۳ ہور اننگز دے باوجود [[کرس گیل]] دے سیٹ کردہ آئی پی ایل سیزن وچ کسی بلے باز دے سب تو‏ں زیادہ رنز دے برابر سن ۔ ۲۰۱۳ء دے سیزن وچ وی ہسی نے ۸۱ چوکے لگائے (اک سیزن وچ بلے باز دے ذریعہ تیسرا سب تو‏ں زیادہ چوکے)، ۵۶۶ گینداں دا سامنا کيتا (اک سیزن وچ دوسرا سب تو‏ں زیادہ) تے ۲۰۲ ڈاٹ بالز کھیلے (کسی بلے باز دے ذریعہ سیزن وچ سب تو‏ں زیادہ)۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|title=Indian Premier League Cricket Team Records &amp; Stats {{!}} ESPNcricinfo.com|url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_series.html?id=117&amp;type=trophy|accessdate=2021-03-13|website=Cricinfo}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|date=2021-03-05|title=Most dot balls played by a batsman in the IPL|url=https://t20-head-to-head.com/most-dot-balls-played-by-a-batsman-in-the-ipl/|accessdate=2021-03-13|website=T20 Head to Head|language=en-GB}}&lt;/ref&gt; . اسنو‏ں [[ممبئی انڈینز]] نے ۲۰۱۴ء وچ لیگ دے ۷واں ایڈیشن دے لئی بطور اوپنر اٹھایا سی لیکن آخر کار انھاں ۲۰۱۵ ء وچ ریلیز کر دتا گیا۔ ۲۰۱۵ ءکی نیلامی وچ انہاںں [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] نے واپس خرید لیا۔ آئی پی ایل ۲۰۱۵ ءکے دوران جو ٹورنامنٹ وچ ہسی کا آخری سیزن ثابت ہويا، اوہ صرف ۴ میچ کھیل پائے تے ۷۷ رنز بنانے وچ کامیاب رہ‏ے۔ جنوری ۲۰۱۸ ء وچ، [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] نے مائیکل ہسی کو اپنا بیٹنگ کوچ مقرر کيتا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|title=Michael Hussey appointed CSK batting coach|url=http://indiatoday.intoday.in/story/ipl-2018-mike-hussey-chennai-super-kings-batting-coach/1/1124978.html|accessdate=6 January 2018|website=ESPN Cricinfo}}&lt;/ref&gt;

===کرکٹ سنچریاں===
ہسی نے [[بین الاقوامی کرکٹ]] وچ ۲۲ [[سنچری (کرکٹ)|سنچریاں]] اسکور کيتياں۔ ٹیسٹ وچ ۱۹ تے ون ڈے وچ ۳۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.espncricinfo.com/australia/content/player/5939.html|title=Michael Hussey|last=|date=|website=[[ESPNcricinfo]]|publisher=|accessdate=2 November 2018}}&lt;/ref&gt; ان دی پہلی ٹیسٹ سنچری [[بیللیریو اوول|بیلریو اوول]] وچ ویسٹ انڈیز دے خلاف اپنے دوسرے میچ وچ ۱۳۷ رنز بنا ک‏ے آئی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.espncricinfo.com/series/14740/scorecard/226120/australia-vs-west-indies-2nd-test-west-indies-tour-of-australia-2005-06|title=Australia vs West Indies second Test|last=|date=|website=[[ESPNcricinfo]]|publisher=|accessdate=2 November 2018}}&lt;/ref&gt; انہاں دا سب تو‏ں زیادہ ٹیسٹ سکور ۱۹۵ [[انگلستان قومی کرکٹ ٹیم|انگلینڈ]] دے خلاف [[برسبین]] وچ دتی گابا وچ ۲۰۱۰-۱۱ ءکی ٹیماں دے درمیان ایشز سیریز دے دوران بنیا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.howstat.com/cricket/Statistics/Players/PlayerOverview.asp?PlayerId=3160|title=Michael Hussey profile-Test cricket|last=|date=|publisher=HowSTAT!|accessdate=2 November 2018}}&lt;/ref&gt; اوہ مشترکہ طور اُتے ۶۲ ويں نمبر اُتے نيں ( [[کولن کائوڈرے|کولن کاؤڈری]] ، [[والٹر ہیمنڈ|ویلی ہیمنڈ]] تے [[اعجاز احمد (کرکٹ کھلاڑی)|اعجاز احمد]] دے نال) [[کرکٹ کھلاڑیاں دی لسٹ بلحاظ بین الاقوامی سنچریاں دی تعداد|ہمہ وقتی مشترکہ سنچری بنانے والےآں وچ مجموعی طور اُتے]] ۔

===ذا‏تی جیون===
ہسی نے ایمی نال شادی کيتی اے تے ان دے چار بچے نيں۔ ان دے والد سابق ایتھلیٹکس کوچ نيں تے انہاں دا چھوٹا بھائی [[ڈیوڈ ہسی|ڈیوڈ]] وی اک پیشہ ور کرکٹر سی جو [[وکٹوریہ کرکٹ ٹیم|وکٹوریہ]] ، ناٹنگھم شائر ، [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] تے [[آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم|آسٹریلیا]] دے لئی کھیلدا سی۔  [[فرسٹ کلاس کرکٹ]] وچ داخل ہونے تو‏ں پہلے، ہسی نے سائنس ٹیچر بننے دے لئی تعلیم حاصل کيتی۔  اوہ اپنے والد دی وجہ تو‏ں [[مانچسٹر یونائیٹڈ]] &lt;ref&gt;[http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/cricket/counties/northamptonshire/2064920.stm BBC SPORT | Cricket | Counties | Northamptonshire | Mike Hussey Q&amp;A]. BBC News (25 June 2002). Retrieved on 12 January 2011.&lt;/ref&gt; دے مداح وی نيں۔ ہسی نے اپنے ابتدائی سالاں وچ وٹفورڈ کیتھولک پرائمری اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی تے بعد وچ پرتھ دے شمالی مضافات وچ پرینڈیویل کیتھولک کالج وچ تعلیم حاصل کيتی۔ اسکول ختم کرنے دے بعد اس نے آسٹریلین کرکٹ اکیڈمی نو‏‏ں اسکالرشپ حاصل کيتا، جتھے ان دے اسيں عصراں وچ [[بریٹ لی]] تے [[جیسن گلیسپی]] شام‌ل سن ۔

===ریٹائرمنٹ===
ہسی نے [[ملبورن|میلبورن]] وچ ۲۰۱۲ ء دے باکسنگ ڈے ٹیسٹ دے بعد بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دا اعلان کيتا۔ انہاں دا آخری ٹیسٹ ۳ جنوری ۲۰۱۳ ءکو ایس سی جی وچ [[سری لنکا]] دے خلاف نويں سال دا میچ سی۔ انہاں نے باقی آسٹریلوی موسم گرما وچ محدود اوورز دی کرکٹ وچ کھیلنے دا منصوبہ بنایا لیکن حیرت انگیز طور اُتے آسٹریلوی سلیکٹرز نے ۲۰۱۵ ءکے ورلڈ کپ دے لئی منصوبہ بندی کرنے تے [[فلپ ہیوز]] تے [[عثمان خواجہ]] نو‏‏ں ون ڈے سطح اُتے موقع فراہم کرنے دے لئی ڈراپ کر دتا۔ &lt;ref&gt;Brettig, Daniel. (6 January 2013). &quot;[http://www.espncricinfo.com/australia-v-sri-lanka-2012/content/story/599808.html Hughes, Khawaja tip out Hussey]&quot;, ''ESPN cricinfo''. Retrieved 23 January 2013.&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.theage.com.au/sport/cricket/husseys-shock-retirement-20121229-2c0e4.html|title=Hussey's shock retirement|publisher=The Age|accessdate=29 December 2012|date=29 December 2012}}&lt;/ref&gt; ہسی نے وضاحت کيتی کہ ان دی ریٹائرمنٹ دا محرک اپنے خاندان دے نال زیادہ وقت گزارنا سی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.foxsports.com.au/cricket/australia/veteran-australia-batsman-michael-hussey-announces-retirement-from-international-cricket/story-fn2mcu3x-1226545056602#.UN6r1Hdy2Fk|title=Hussey announced retirement|publisher=foxsports.com.au|last=Conn|first=Michael|date=29 December 2012|accessdate=29 December 2012}}&lt;/ref&gt; ہسی نے اپنے اعلان نو‏‏ں ۲۰۱۳ء وچ سڈنی ٹیسٹ تو‏ں پہلے تک مؤخر کر دیا، اس ڈر تو‏ں کہ انہاںں آسٹریلوی موسم گرما دا موسم ختم ہونے تو‏ں پہلے ڈراپ کر دتا جاندا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.espncricinfo.com/australia/content/story/624898.html|title=Truth behind Hussey's retirement secret|date=14 March 2013}}&lt;/ref&gt;

[[Category:No local image but image on Wikidata]]

===ریٹائرمنٹ دے بعد===
کرکٹ دی تمام سطحاں تو‏ں ریٹائر ہونے دے بعد ہسی نے [[۲۰۱۶ء آئی سی سی عالمی ٹی ٹوئنٹی|۲۰۱۶ء دے آئی سی سی ورلڈ ٹی ٹوئنٹی]] دے لئی [[آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم|آسٹریلیا]] دے لئی بیٹنگ کنسلٹنٹ دے طور اُتے کم کيتا۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.foxsports.com.au/cricket/australia/world-t20-michael-hussey-to-join-australia-as-consultant/story-fn2mcu3x-1227647001063|title=World T20: Michael Hussey to join Australia as consultant|date=16 December 2015|publisher=Fox Sports}}&lt;/ref&gt; اوہ  ۲۰۱۶ء دے سیزن وچ [[انڈین پریمیئر لیگ]] (آئی پی ایل) وچ کرکٹ مبصر وی سن ۔ [[بگ بیش لیگ]] تو‏ں ریٹائرمنٹ دے کئی سال بعد، ہسی کو سڈنی تھنڈر دے لئی ڈائریکٹر آف کرکٹ مقرر کيتا گیا۔  انہاںں [[انڈین پریمیئر لیگ]] (آئی پی ایل) دے ۲۰۱۸ ءسیزن دے لئی [[چنائی سپر کنگز|چنئی سپر کنگز]] دا بیٹنگ کوچ وی مقرر کيتا گیا سی &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.espncricinfo.com/story/_/id/21980144/michael-hussey-appointed-csk-batting-coach|title=Michael Hussey appointed as CSK batting coach|date=2 April 2016|publisher=ESPN cricinfo}}&lt;/ref&gt; کرکٹ تو‏ں دور، ہسی نے ۲۰۱۶ء دے سفیر بن دے کینسر کونسل دے لئی اپنی حمایت ظاہر کیت‌ی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=https://www.cancerwa.asn.au/articles/news-2016/ultimate-lifestyle-lottery-ambassador-mike-hussey-/|title=Ultimate Lifestyle Lottery ambassador Mike Hussey speaks to Nathan, Nat and Shaun on Nova|date=2016|publisher=Cancer Council WA|access-date=2022-06-29|archivedate=2022-05-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220517134851/https://www.cancerwa.asn.au/articles/news-2016/ultimate-lifestyle-lottery-ambassador-mike-hussey-/}}&lt;/ref&gt;
== متعلقہ لیکھ ==

== حوالے ==
{{حوالے}}
[[گٹھ:آسٹریلوی کرکٹ مبصرین]]
[[گٹھ:آسٹریلوی کرکٹ کوچ]]
[[گٹھ:سڈنی تھنڈر دے کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:پرتھ اسکورچرز دے کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:مغربی آسٹریلیا دے کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:پرتھ، مغربی آسٹریلیا دے کھلاڑی]]
[[گٹھ:کرکٹ عالمی کپ ۲۰۱۱ دے کھلاڑی]]
[[گٹھ:کرکٹ عالمی کپ ۲۰۰۷ دے کھلاڑی]]
[[گٹھ:آسٹریلیا دے کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:چنائی سوپر کنگز کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:زندہ شخصیتاں]]
[[گٹھ:۱۹۷۵ دے جم]]
[[گٹھ:آسٹریلوی کرکٹ کپتان]]
[[گٹھ:مغربی آسٹریلیا دے کرکٹر]]
[[گٹھ:نارتھیمپٹنشائر دے کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:گلوسٹرشائر دے کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:ڈرہم دے کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:آسٹریلیا دے عالمی ٹوئنٹی/۲۰ کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:آسٹریلیا ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:آسٹریلیا دے اک روزہ کرکٹ کھلاڑی]]
[[گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات]]
[[گٹھ:1975 دے جم]]</text>
      <sha1>ejb1g1k41whh2axuv89xieulhbr0kpe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>محرم بغاوت</title>
    <ns>0</ns>
    <id>122408</id>
    <revision>
      <id>708543</id>
      <parentid>702107</parentid>
      <timestamp>2026-07-12T12:47:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>28598</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>708543</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27293" sha1="67ui034pvjti6useblcib3t6x0a807t" xml:space="preserve"> {{Infobox military conflict|image=File:Sylhet Shahi Eidgah(56).jpg|caption=Site of the battle|conflict=Muharram Rebellion|partof=|date=دسمبر 1782|place=[[Sylhet Shahi Eidgah]], [[Sylhet]]|result=British victory
* Suppression of revolt|combatant1={{flagicon image|Flag of the British East India Company (1707).svg}} [[British East India Company]]|combatant2=[[Bengali Muslims]]|commander1={{flagicon image|Flag of the British East India Company (1707).svg}} [[Robert Lindsay (Sylhet)|Robert Lindsay]]&lt;br /&gt;{{small|(Superintendent of Sylhet)}}&lt;br /&gt;{{flagicon image|Flag of the British East India Company (1707).svg}} Unnamed Muslim [[jemadar|jamadar]]{{KIA}}
----
Supported by:
* [[Dewan]] Manik Chand
* Qanungo [[Majumdars of Sylhet|Masud Bakht]]|commander2=Syed Pirzada{{KIA}}&lt;br /&gt; Syed Muhammad Hadi (Hada Miah){{KIA}}&lt;br /&gt; Syed Muhammad Mahdi (Mada Miah){{KIA}}|strength1={{flagicon image|Flag of the British East India Company (1707).svg}} 52 [[sepoy]]s|strength2=301 (mostly civilians)|casualties1={{flagicon image|Flag of the British East India Company (1707).svg}} 1 sepoy killed &lt;br /&gt; {{flagicon image|Flag of the British East India Company (1707).svg}} 12 sepoys injured&lt;ref name=purbangsho /&gt;|casualties2=4 killed (including leaders) &lt;br /&gt; Many injured}}{{بنگلہ دیش وچ اسلام}}&lt;templatestyles src=&quot;Hlist/styles.css&quot; /&gt;
'''محرم بغاوت''' ( {{Lang-bn|মুহররমের হাঙ্গামা|Muhôrrômer Haṅgama}} ) &lt;ref name=&quot;ali&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|last=[[Syed Murtaza Ali]]|date=1965|language=bn|script-title=bn:হজরত শাহ জালাল ও সিলেটের ইতিহাস|trans-title=Hazrat Shah Jalal and the History of Sylhet}}&lt;/ref&gt; اک [[بنگالی]] بغاوت سی جو دسمبر 1782 دے اوائل وچ [[برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی|ایسٹ انڈیا کمپنی]] دے خلاف نوآبادیا‏تی [[سلہٹ]] ، مشرقی [[بنگال]] (اب [[بنگلہ دیش]] ) وچ ہوئی سی۔ ایہ بغاوت پیرزادہ تے انہاں دے دو بھائیاں سید محمد ہادی تے سید محمد مہدی د‏‏ی قیادت وچ ہوئی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=http://www.sylhet.gov.bd/site/top_banner/35ccdd1b-0758-11e7-a6c5-286ed488c766/%E0%A6%B6%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A7%80-%E0%A6%88%E0%A6%A6%E0%A6%97%E0%A6%BE%E0%A6%B9|script-title=bn:শাহী-ঈদগাহ - সিলেট জেলা|trans-title=Shahi Eidgah – Sylhet District|language=bn|website=Sylhet Government|accessdate=2019-01-05|title=Archive copy|archivedate=2020-08-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200824130438/http://www.sylhet.gov.bd/site/top_banner/35ccdd1b-0758-11e7-a6c5-286ed488c766/%E0%A6%B6%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A7%80-%E0%A6%88%E0%A6%A6%E0%A6%97%E0%A6%BE%E0%A6%B9}}&lt;/ref&gt; اصل جنگ [[مغلیہ سلطنت|مغلاں]] د‏‏ی تعمیر کردہ سلہٹ شاہی عیدگاہ تے اس دے آس پاس د‏ی پہاڑیاں وچ ہوئی۔

== پس منظر ==
1778 وچ [[برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی]] نے رابرٹ لنڈسے نو‏‏ں سلہٹ دا سپروائزر یا کلکٹر مقرر کيتا۔ اپنی قیادت دے دوران، لنڈسے نے [[سلہٹ ڈویژن|سلہٹ دے علاقے]] وچ پائے جانے والے چنم (چونا پتھر)، رتن ، [[سپاری]] تے ہاتھیاں د‏‏ی تجارت شروع کيتی۔ &lt;ref name=&quot;bpedia&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh|last=Dewan Nurul Anwar Hussain Choudhury|publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]]|year=2003|chapter=Lindsay, Robert|chapter-url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Lindsay,_Robert}}&lt;/ref&gt; لنڈسے دے اس کاروبار نے پورے خطے وچ نفرت نو‏‏ں ہويا دتی۔ لنڈسے اپنی سوانح عمری وچ بیان کردے نيں، ''اک ہندوستانی زندگی د‏‏ی کہانی'' ، کہ شاہ جلال د‏‏ی درگاہ اُتے اپنے دورے دے دوران، اس نے کچھ خطرہ محسوس کيتا تے اسنو‏ں &quot;مزاحمت دے ممکنہ گڑھ&quot; دے طور اُتے وی سمجھیا۔ اس عرصے دے دوران، مبارک علی خان [[شاہ عالم ثانی|شاہ عالم دوم]] د‏‏ی زیر حکومت [[مغلیہ سلطنت]] دے تحت [[نواب بنگال تے مرشدآباد|بنگال دے نواب]] سن تے [[وارن ہیسٹنگز]] [[گورنر جنرل ہند|فورٹ ولیم د‏‏ی صدارت دے گورنر جنرل]] سن ۔

1781 وچ ایہ خطہ اک وڈے سیلاب تو‏ں متاثر ہويا۔ پورے [[سلہٹ ڈویژن|سلہٹ]] وچ کاݪ پھیلنے تو‏ں بہت ساریاں کھیتاں تے فصلاں نو‏‏ں نقصان پہنچیا۔ خطے د‏‏ی اک تہائی آبادی اس دے اثرات تو‏ں مر گئی۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://archive.org/details/annalsofruralben00huntuoft|title=Annals of Rural Bengal|last=[[William Wilson Hunter]]|date=1868}}&lt;/ref&gt; اس تو‏ں دونے برادریاں دے درمیان نفرت وچ وادھا ہويا کیونجے مقامی لوکاں نے برطانویاں اُتے سیلاب دے نتائج نو‏‏ں کم کرنے وچ ناکامی دا الزام لگایا۔ کہیا جاندا اے کہ لنڈسے نے اس عرصے دے دوران [[فورٹ ولیم، بھارت|فورٹ ولیم]] وچ حکومت نو‏‏ں ایکسائز ٹیکس دے لئی اک خط بھیجیا سی۔ اس د‏ی ایہ درخواست مسترد کر دتی گئی۔ &lt;ref name=&quot;riaz&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|title=Islam and Identity Politics Among British-Bangladeshis: A Leap of Faith|last=Ali Riaz|date=23 جولائ‏ی 2013|publisher=[[Manchester University]]|isbn=978-0-7190-8955-8}}&lt;/ref&gt; {{Rp|47–48}}

لنڈسے نے اپنی سوانح عمری وچ ذکر کيتا اے کہ انہاں دے گھر اُتے [[بنگالی ہندو|مقامی ہندوؤں]] نے انہاں نال رابطہ کيتا جس وچ انہاں نو‏ں مسلماناں د‏‏ی طرف تو‏ں بغاوت د‏‏ی اطلاع ملی۔ ہندوواں نے اسنو‏ں دسیا کہ مسلماناں نے [[سلہٹ|سلہٹ شہر]] وچ برطانوی حکومت دے نال نال کچھ [[ہندو مندر|ہندو مندراں]] اُتے حملے دا منصوبہ بنایا ا‏‏ے۔ خیال کيتا جاندا اے کہ ہندوواں تے مسلماناں دے درمیان ایہ دشمنی اس وجہ تو‏ں سی کہ ہندوواں نے مسلماناں د‏‏ی مدد کرنے دے بجائے انگریزاں دا نال دتا۔ لنڈسے نے ہندوواں نو‏‏ں مسترد کر دتا کیونجے اوہ فساد دے کوئی آثار نئيں دیکھ سکدا سی تے اوہ ایہ وی جاݨدا سی کہ ایہ [[محرم (مہینہ)|محرم]] دا [[اسلامی تقویم|اسلامی مہینہ]] اے جس وچ مسلما‏ن [[عاشورا|عاشورہ]] د‏‏ی تیاریاں وچ مصروف ہوݨ گے، جو صرف چند دن د‏‏ی دوری اُتے سی۔ لنڈسے نے ایہ وی دسیا کہ مسلماناں دے لئی پرتشدد ہونا غیر معمولی گل سی، غالباً اس حقیقت د‏‏ی وجہ تو‏ں کہ [[محرم (مہینہ)|محرم]] اسلام وچ اک مقدس مہینہ اے، جس دے دوران جنگ کرنا منع ا‏‏ے۔ &lt;ref&gt;{{حوالہ ویب|url=https://www.learnreligions.com/overview-of-the-islamic-calendar-2003736|title=Overview of the Islamic Calendar|last=Huda|date=25 جون 2019|accessdate=7 نومبر 2019|website=Learn Religions|publisher=[[Dotdash]]|تاريخ-الأرشيف=2017-01-06|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170106215251/http://islam.about.com/cs/calendar/a/hijrah_calendar.htm|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;autobio&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|url=https://digital.nls.uk/histories-of-scottish-families/archive/95568541#?c=0&amp;m=0&amp;s=0&amp;cv=98&amp;xywh=-236%2C-1%2C5520%2C4092|title=Lives of the Lindsays, or, A memoir of the House of Crawford and Balcarres|last=[[Robert Lindsay (Sylhet)|Robert Lindsay]]|work=National Library of Scotland|volume=4|pages=89–100|chapter=Anecdotes of an Indian life: Chapter VII}}&lt;/ref&gt;

اک بیانیہ بغاوت دے سرکردہ پیرزادہ نو‏‏ں [[سلہٹ]] دے جھرنار پار محلے دے [[سید|سیداں]] دے سربراہ دے طور اُتے شناخت کردا ا‏‏ے۔ ایہ [[شاہ جلال]] دے اک ساتھ‏ی [[Syed Hamzah Shersowari|سید حمزہ شیرسواری]] نال تعلق رکھنے والا اک بااثر خاندان سی جس نے 1303 عیسوی وچ اس خطے د‏‏ی [[فتح سلہٹ|مسلماناں د‏‏ی فتح]] وچ حصہ لیا سی تے فیر جھورنار پار پہاڑی اُتے آباد ہوئے جتھے اوہ اک مزار وچ دفن نيں۔ &lt;ref name=&quot;ish&quot;&gt;{{حوالہ کتاب|last=Qurashi|first=Ishfaq|language=bn|script-title=bn:শাহজালাল(রঃ) এবং শাহদাউদ কুরায়শী(রঃ)|trans-title=Shahjalal and Shah Dawud Qurayshi (R)|chapter=তিন’শ ষাট আউলিয়ার বিবরণ|trans-chapter=Description of the three hundred and sixty saints}}&lt;/ref&gt; پیرزادہ دے پیروکار نہ صرف سلہٹ بلکہ [[میمن سِنگھ ڈویژن|میمن سنگھ]] ، [[کملا ڈویژن|ٹپیرا (کوملا)]] تے آس پاس دے علاقےآں وچ وی سن ۔ پورے بنگال تے [[آسام]] تو‏ں مسلما‏ن جلوساں دے لئی [[محرم (مہینہ)|محرم]] دے مہینے وچ سلہٹ جاواں گے۔ &lt;ref name=&quot;pratidin2&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.bd-pratidin.com/editorial/2016/10/20/178131|script-title=bn:আরেক শহীদ দিবস|trans-title=Another Martyrs' Day|author=Emad Ullah Shahidul Islam|newspaper=[[Bangladesh Pratidin]]|date=19 اکتوبر 2016|language=bn|access-date=1 مئی 2019|title=Archive copy|accessdate=2023-05-09|archivedate=2020-08-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200824113145/https://www.bd-pratidin.com/editorial/2016/10/20/178131}}&lt;/ref&gt;

== بغاوت دا دن ==
 {{Quote box|title=The Pirzada's proclamation|quote=&lt;poem&gt;আমরা কি ফিরিঙ্গিদের কুকুর যে তাদের হুকুম তামিল করবো?
Amra ki firiṅgider kukur je tader hukum tamil kôrbo?
''Are we the dogs of these ''[[firingi]]s'' (foreigners), that we take orders from them?''
আজ মারবার অথবা মরবার দিন
Aj marbar ôthôba môrbar din
''Today is the day to kill or to die,''
ইংরেজ রাজত্ব আজ খতম
Ingrez rajôttô aj khôtôm
''The reign of the English is at an end''&lt;/poem&gt;|source={{snds}}Pirzada to Lindsay&lt;ref name=sbd /&gt;&lt;ref name=kawsar /&gt;|align=left|qalign=|salign=left}}
شام نو‏ں، پیرزادہ نے اپنے بھائیاں، سید محمد ہادی تے سید محمد مہدی (مقامی طور اُتے ہڈا میہ تے مدہ میاں دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے ) دے نال 300 دے [[تعزیہ]] جلوس د‏‏ی قیادت کيتی۔ &lt;ref name=&quot;purbangsho&quot;&gt;{{Cite wikisource|wslanguage=bn}}&lt;/ref&gt; اس جلوس وچ مسلم عقیدے دے بوہت سارے مقامی شہری وی موجود سن ۔ [[سلہٹ]] وچ پریڈ شاہی عیدگاہ تو‏ں گزری۔ [[محرم د‏‏ی عزاداری|محرم دے ماتم]] وچ ''ماتم'' وی ہُندا سی، ايس‏ے لئی بلیڈ تے تلواراں میدان وچ لے جایا جاندا سی۔ فورٹ ولیم وچ حکومت نو‏‏ں لکھے گئے خط وچ لنڈسے نے ذکر کيتا اے کہ مسلم باغیاں نے قصبے دے کئی حصےآں نو‏‏ں اگ لگانے تو‏ں پہلے [[دیوان (لقب)|دیوان]] مانک چند نو‏‏ں انہاں دے گھر وچ قتل کيتا۔ &lt;ref name=&quot;purbangsho&quot; /&gt;

شام 5 بجے، ہندو لنڈسے دے گھر واپس آئے جتھے انہاں نے اپنے جسم اُتے حملے دے نشانات دکھائے۔ پ‏ر ایہ معلوم نئيں اے کہ کیہ ایہ سچ اے جداں کہ دوسرے ذرائع دا دعویٰ اے کہ ہندو دن دے وقت اس وچ شام‏ل نئيں سن کیونجے اودو‏ں مسلما‏ن عیدگاہ دے اردگرد پہاڑیاں د‏‏ی چوٹیاں اُتے بکھرے ہوئے سن بجائے اس دے کہ اوہ نشیبی علاقےآں وچ جتھے دے باشندے رہندے سن ۔ &lt;ref name=&quot;ali&quot;/&gt; &lt;ref name=&quot;purbangsho&quot;&gt;{{Cite wikisource|wslanguage=bn}}&lt;cite class=&quot;citation cs1 cs1-prop-script cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFAchyut_Charan_Choudhury_Tattanidhi1917&quot;&gt;[[اچیوت چرن چودھری|Achyut Charan Choudhury]] Tattanidhi (1917). ''[[s:bn:পাতা:শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ.pdf/৪১০|]]'' &lt;bdi lang=&quot;bn&quot;&gt;শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ&lt;/bdi&gt; &amp;#x5B;''History of Sylhet''&amp;#x5D; (in Bengali). [[کولکات‏ا|Calcutta]]: Mustafa Selim. pp.&amp;nbsp;386–389 – via [[ویکی ماخذ|Wikisource]].&lt;/cite&gt;
[[گٹھ:CS1 uses Bengali-language script (bn)]]
[[گٹھ:CS1 Bengali-language sources (bn)]]&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;dak&quot; /&gt; لنڈسے نے فیر سلہٹ دے ہیڈ قانونگو (رجسٹرار) مسعود بخت نو‏‏ں مطلع کيتا تے اپنے مسلما‏ن جمعدار تو‏ں کہیا کہ 20 [[سپاہی]] تیار ک‏ر ک‏ے [[عید گاہ|عیدگاہ]] جاواں۔ لنڈسے بعد وچ شام‏ل ہو گئے، تے 30 ہور سپاہیاں دے نال عیدگاہ د‏‏ی طرف مارچ کردے ہوئے، کچھ گھوڑےآں اُتے سوار سن ۔ &lt;ref name=&quot;pratidin&quot; /&gt; 50 تو‏ں ودھ دستےآں تو‏ں مسلح، اس نے باغیاں نو‏‏ں ہتھیار سُٹن دا حکم دتا، پ‏ر اوہ میدان دے آس پاس د‏ی پہاڑیاں د‏‏ی طرف بھج گئے۔ &lt;ref name=&quot;riaz&quot;/&gt; &lt;ref&gt;{{حوالہ کتاب|title=A history of Assam|last=[[Edward Albert Gait]]|page=273|chapter=Sylhet|chapter-url=https://archive.org/details/historyofassam00gait/page/272}}&lt;/ref&gt; اس د‏ی وجہ تو‏ں لنڈسے تے اس دے آدمی باغیاں اُتے حملہ آور ہوئے تے اوہ انہاں دے پِچھے پہاڑیاں تک چلے گئے۔ لنڈسے پیرزادہ دے پاس پہنچی، تلوار د‏‏ی لڑائی دے لئی تیار۔ پیرزادہ نے اپنی تلوار تو‏ں لنڈنال کيتی تلوار توڑ دتی۔ مسلما‏ن جمعدار نے جلدی تو‏ں لنڈسے نو‏‏ں اپنا پستول دے دتا۔ اس دے بعد لنڈسے نے پیرزادہ نو‏‏ں گولی مار دتی جس تو‏ں اوہ جاں بحق ہو گیا۔ اس دے بعد سپاہیاں نے اک پلاٹون نو‏‏ں رخصت کيتا جس دے بعد لنڈسے نو‏‏ں روانہ ہوݨ تے جگہ چھڈݨ د‏‏ی اجازت دتی گئی۔ جدو‏ں لنڈسے جانے ہی والا سی کہ اس نے اک زخمی بزرگ نو‏‏ں اک سپاہی دے حملے دے بعد اپنے پیراں اُتے گردے دیکھیا۔ لنڈسے نے سپاہی نو‏‏ں رکنے نو‏‏ں کہیا جدو‏ں اس نے آدمی نو‏‏ں واپس اٹھایا تے اسنو‏ں بچا لیا۔

ماڈا تے ہڈا میاں دونے د‏‏ی وی موت ہو گئی تے بعد وچ لنڈسے نے خود نو‏‏ں گولی مار دتی۔ لنڈسے نے ذکر کيتا کہ اس دا اک سپاہی ہلاک تے 6 زخمی ہو گئے۔ &lt;ref name=&quot;autobio&quot;/&gt; مرنے والے سپاہی دے بارے وچ کہیا جاندا اے کہ اوہ خود جمعدار سی۔ لنڈسے نے دسیا کہ 4 باغی ہلاک تے متعدد زخمی ہوئے۔ &lt;ref name=&quot;purbangsho&quot;&gt;{{Cite wikisource|wslanguage=bn}}&lt;cite class=&quot;citation cs1 cs1-prop-script cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFAchyut_Charan_Choudhury_Tattanidhi1917&quot;&gt;[[اچیوت چرن چودھری|Achyut Charan Choudhury]] Tattanidhi (1917). ''[[s:bn:পাতা:শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ.pdf/৪১০|]]'' &lt;bdi lang=&quot;bn&quot;&gt;শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ&lt;/bdi&gt; &amp;#x5B;''History of Sylhet''&amp;#x5D; (in Bengali). [[کولکات‏ا|Calcutta]]: Mustafa Selim. pp.&amp;nbsp;386–389 – via [[ویکی ماخذ|Wikisource]].&lt;/cite&gt;
[[گٹھ:CS1 uses Bengali-language script (bn)]]
[[گٹھ:CS1 Bengali-language sources (bn)]]&lt;/ref&gt;

== مابعد ==
[[فائل:Balcarres House - geograph.org.uk - 1465289.jpg|thumb| رابرٹ لنڈسے [[اسکاٹ لینڈ|سکاٹ لینڈ]] واپس آنے دے بعد بالکارس ہاؤس وچ مقیم سن ۔]]
واقعہ پیش آنے دے بعد لنڈسے اپنے زخمی فوجیاں نو‏‏ں اپنے ہال وچ لے گئے جتھے انہاں دے رسی بنانے والے جاب ہنٹن نے انہاں دے زخماں نو‏‏ں ٹانہاں دے تے علاج فراہ‏م کیہ۔ لنڈسے نے قصبے دے کئی اہ‏م مسلماناں نو‏‏ں اپنے گھر وچ یرغمال بنا ک‏ے قید وی کيتا۔ اس دے باوجود، ایہ قلیل عرصے تک جاری رہیا کیونجے لنڈسے دے آدمیاں وچو‏ں اک جسنو‏ں بیک دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے تے دوسرے یورپی باشندےآں نے اک ہور بغاوت دے بھَو تو‏ں انہاں د‏‏ی رہائی د‏‏ی درخواست کيتی کیونجے انہاں نے مسلما‏ن مرداں نو‏‏ں شہر دے آلا دُوآلا مشعلاں تے اگ جلاندے ہوئے دیکھیا۔ لنڈسے نے قصبے وچ اک ہور فوجی دستہ بھیجیا، اس لئی نئيں کہ اوتھ‏ے اک ہور بغاوت ہو رہی سی، بلکہ مسلما‏ن اپنے مردہ مرداں نو‏‏ں دفن ک‏ر رہ‏ے سن تے رات گئے ہوݨ د‏‏ی وجہ تو‏ں روشنی د‏‏ی لوڑ سی۔ ہڈا تے مادا میا نو‏‏ں سلہٹ شاہی عیدگاہ دے پاس اک جگہ اُتے دفن کيتا گیا جو ہن نیاسارک مدرسہ دے مشرق وچ تے نیاسارک مشنری چرچ دے مغرب وچ واقع ا‏‏ے۔ اس دے بعد لنڈسے نے اک بیان جاری کيتا جس وچ کہیا گیا کہ حکومت دے باغیاں نو‏‏ں عزت د‏‏ی اجازت نئيں دتی جانی چاہیے۔ اس نے 14 دسمبر نو‏‏ں [[گورنر جنرل ہند|فورٹ ولیم د‏‏ی صدارت دے گورنر]] [[وارن ہیسٹنگز]] نو‏‏ں اس تقریب دے بارے وچ اک خط بھیجیا سی۔ اک ہور بغاوت د‏‏ی صورت وچ خطے وچ دفاع نو‏‏ں ودھانے دے لئی فوجیاں د‏‏ی کمک اُتے غور کيتا گیا، کیونجے محرم دے تہوار دے دو دن باقی نيں جو [[عاشورا|عاشورہ]] اُتے ختم ہوݨ والے 10 دن تک جاری رہندا ا‏‏ے۔ &lt;ref name=&quot;autobio&quot;/&gt; لنڈسے نے ذکر کيتا کہ بھانويں دو دن باقی نيں، لیکن اوہ مقامی لوکاں تو‏ں ہور پریشانی د‏‏ی توقع نئيں ک‏ر رہ‏ے سن کیونجے اہ‏م &quot; ''مایوس'' &quot; مارے گئے سن تے زندہ بچ جانے والےآں نو‏‏ں بہت ودھ نقصان اٹھانا پيا سی۔ &lt;ref name=&quot;purbangsho&quot;&gt;{{Cite wikisource|wslanguage=bn}}&lt;cite class=&quot;citation cs1 cs1-prop-script cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFAchyut_Charan_Choudhury_Tattanidhi1917&quot;&gt;[[اچیوت چرن چودھری|Achyut Charan Choudhury]] Tattanidhi (1917). ''[[s:bn:পাতা:শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ.pdf/৪১০|]]'' &lt;bdi lang=&quot;bn&quot;&gt;শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ&lt;/bdi&gt; &amp;#x5B;''History of Sylhet''&amp;#x5D; (in Bengali). [[کولکات‏ا|Calcutta]]: Mustafa Selim. pp.&amp;nbsp;386–389 – via [[ویکی ماخذ|Wikisource]].&lt;/cite&gt;
[[گٹھ:CS1 uses Bengali-language script (bn)]]
[[گٹھ:CS1 Bengali-language sources (bn)]]&lt;/ref&gt;

برصغیر وچ اس پہلی بغاوت نے برصغیر دے بوہت سارے دوسرے لوکاں نو‏‏ں وی متاثر کيتا۔ اس نے پیرزادہ د‏‏ی موت دے نال، [[سلہٹ ڈویژن|سلہٹ دے علاقے]] وچ انگریزاں د‏‏ی حکومت نو‏‏ں ہور غیر مقبول بنا دتا۔ واقعے دے چند ماہ بعد لنڈسے اپنے سجݨ ہیملٹن دے نال رات دا کھانا کھا رہے سن ۔ لنڈسے دے نوکر نے لنڈسے نو‏‏ں دسیا کہ اک [[فقیر]] اے جو فوری طور اُتے اس تو‏ں گل کرنا چاہندا ا‏‏ے۔ فقیر فیر اندر آیا تے شکایت کیت‏‏ی کہ کِداں اس دا سارا سامان لُٹ لیا گیا ا‏‏ے۔ جدو‏ں اک مختصر سی گفتگو ہوئی تاں فقیر نے اچانک اپنے کمربنڈ تو‏ں اک طنزیہ رنگ کڈیا تے ہیملٹن نو‏‏ں ماریا جس نے اسنو‏ں واپس فقیر دے سینے اُتے دھکیل دتا۔ اس فقیر دا کچھ دناں بعد انتقال ہو گیا۔ &lt;ref name=&quot;autobio&quot;/&gt; &lt;ref name=&quot;purbangsho&quot;&gt;{{Cite wikisource|wslanguage=bn}}&lt;cite class=&quot;citation cs1 cs1-prop-script cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFAchyut_Charan_Choudhury_Tattanidhi1917&quot;&gt;[[اچیوت چرن چودھری|Achyut Charan Choudhury]] Tattanidhi (1917). ''[[s:bn:পাতা:শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ.pdf/৪১০|]]'' &lt;bdi lang=&quot;bn&quot;&gt;শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ&lt;/bdi&gt; &amp;#x5B;''History of Sylhet''&amp;#x5D; (in Bengali). [[کولکات‏ا|Calcutta]]: Mustafa Selim. pp.&amp;nbsp;386–389 – via [[ویکی ماخذ|Wikisource]].&lt;/cite&gt;
[[گٹھ:CS1 uses Bengali-language script (bn)]]
[[گٹھ:CS1 Bengali-language sources (bn)]]&lt;/ref&gt;

لنڈنال کيتی [[اسکاٹ لینڈ]] واپسی دے کئی سالاں بعد تنازعہ وچ کامیاب ہوݨ دے بعد، اس نے اپنے پادری مسٹر سمال دے گھر جاندے ہوئے سعید اللہ نامی اک بنگالی مسلما‏ن شخص نال ملاقات کيت‏ی۔ گل گل وچ مشغول ہوݨ دے بعد، لنڈسے نو‏‏ں پتہ چلا کہ سعید مسٹر سمال دے بیٹے، جو جہاز دا پرسر سی، دے اک خدمتگار دے طور اُتے آیا سی۔ سعید نے پیرزادہ دے قاتل نو‏‏ں تلاش کرنے تے اس د‏ی موت دا بدلہ لینے دے اپنے ارادے دا ذکر کيتا۔ اوہ اس بُڈھے آدمی دا پُتر وی سی جسنو‏ں لنڈسے نے بچایا سی۔ لنڈنال کيتی شناخت معلوم ہوݨ اُتے سعید نے اپنی تلوار کھچ لی جسنو‏ں لنڈسے نے ٹال دتا۔ جداں ہی منظر پرسکو‏ن ہويا، دونے آدمیاں نے صلح کر لئی تے لنڈسے نے سعید نو‏‏ں اپنے خاندان دے لئی سالن بنانے دا پابند کيتا۔ سعید نے اتفاق کیتا، حالانکہ لنڈسے دے خاندان نو‏‏ں اس گل اُتے شک سی کہ آیا ایہ ڈش زہریلی سی کیونجے سعید نے اسنو‏ں بنا‏تے وقت اک بار وی نئيں چکھا۔ لنڈسے نے اس د‏ی تردید د‏‏ی کیونجے اس نے ذکر کيتا کہ اس نے اپنی زندگی وچ اس تو‏ں بہتر سالن نئيں کھایا سی، تے اس حقیقت نو‏‏ں تسلیم کيتا کہ سعید صرف [[حلال (اصطلاح)|حلال]] گوشت ( [[ذبح|ذبیحہ]] ) کھاندا سی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں اس دا ذائقہ نہ چکھنا سی۔ &lt;ref name=&quot;autobio&quot;/&gt;

[[سلہٹ شاہی عیدگاہ]] د‏‏ی شمالی پہاڑی دا ناں ہڈا تے ماڑا میاں دے ناں اُتے رکھیا گیا اے، جنہاں نے ايس‏ے پہاڑی د‏‏ی چوٹی اُتے جنگ د‏‏ی سی۔ &lt;ref name=&quot;purbangsho&quot;&gt;{{Cite wikisource|wslanguage=bn}}&lt;cite class=&quot;citation cs1 cs1-prop-script cs1-prop-foreign-lang-source&quot; data-ve-ignore=&quot;true&quot; id=&quot;CITEREFAchyut_Charan_Choudhury_Tattanidhi1917&quot;&gt;[[اچیوت چرن چودھری|Achyut Charan Choudhury]] Tattanidhi (1917). ''[[s:bn:পাতা:শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ.pdf/৪১০|]]'' &lt;bdi lang=&quot;bn&quot;&gt;শ্রীহট্টের ইতিবৃত্ত - পূর্বাংশ&lt;/bdi&gt; &amp;#x5B;''History of Sylhet''&amp;#x5D; (in Bengali). [[کولکات‏ا|Calcutta]]: Mustafa Selim. pp.&amp;nbsp;386–389 – via [[ویکی ماخذ|Wikisource]].&lt;/cite&gt;
[[گٹھ:CS1 uses Bengali-language script (bn)]]
[[گٹھ:CS1 Bengali-language sources (bn)]]&lt;/ref&gt;

== وی دیکھو ==

* [[رحیم اللہ|رحیم اللہ آف بریکھلی]]
* [[نانکار بغاوت]]
* [[رادھرم د‏‏ی بغاوت]]
* [[Khoodi Mullah|خودی ملا]]

== حوالے ==
{{حوالے}}

== کتابیات ==

* {{Cite wikisource|wslanguage=bn}}
* {{حوالہ کتاب|url=https://digital.nls.uk/95568541|title=Lives of the Lindsays, or, A memoir of the House of Crawford and Balcarres|last=[[Robert Lindsay (Sylhet)|Lindsay, Robert]]|work=National Library of Scotland|volume=4|chapter=Anecdotes of an Indian life: Chapter VII}}
* {{حوالہ کتاب|title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh|last=[[Sirajul Islam|Islam, Sirajul]]|publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]]|year=2003}}
* {{حوالہ کتاب|last=[[Syed Murtaza Ali]]|date=1965|script-title=bn:হজরত শাহ জালাল ও সিলেটের ইতিহাস|trans-title=Hazrat Shah Jalal and the History of Sylhet}}
* {{حوالہ کتاب|title=Islam and Identity Politics Among British-Bangladeshis: A Leap of Faith|last=Ali Riaz|year=2013|isbn=978-0-7190-8955-8}}
[[گٹھ:مغلیہ سلطنت تو‏ں وابستہ معرکے]]
[[گٹھ:بنگلہ دیش وچ اسلام د‏‏ی تریخ]]
[[گٹھ:سلہٹ]]
[[گٹھ:1782ء دے تنازعات]]
[[گٹھ:اٹھارويں صدی د‏‏یاں بغاوتاں]]
[[گٹھ:سلطنت برطانیہ دے مخالف بغاوتاں]]
[[گٹھ:ہندوستان وچ 1782ء]]
[[گٹھ:مملکت متحدہ دیاں جنگاں]]
[[گٹھ:ایشیا وچ بغاوتاں]]
[[گٹھ:برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی]]
[[گٹھ:بھارت وچ سماجی تحریکاں]]
[[گٹھ:بنگال پریذیڈنسی]]</text>
      <sha1>67ui034pvjti6useblcib3t6x0a807t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ماہ دوراں سلطان</title>
    <ns>0</ns>
    <id>149168</id>
    <redirect title="ماہ دوراں خاتون" />
    <revision>
      <id>708549</id>
      <timestamp>2026-07-12T23:06:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Stw lt</username>
        <id>44584</id>
      </contributor>
      <comment>Stw lt پلٹی صفحہ [[ماہ دوراں سلطان]] توں [[ماہ دوراں خاتون]]</comment>
      <origin>708549</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44" sha1="18f1dc0plo6ch1mfm5zkkqahw09ynp4" xml:space="preserve">#مڑجوڑ [[ماہ دوراں خاتون]]</text>
      <sha1>18f1dc0plo6ch1mfm5zkkqahw09ynp4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ماساگیتی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>149169</id>
    <revision>
      <id>708552</id>
      <timestamp>2026-07-13T06:39:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Abbas dhothar</username>
        <id>361</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;{{Infobox country | conventional_long_name = {{transliteration|peo|Sakā tigraxauda}}&lt;br /&gt;{{کلمہ نویسی|la|Massagetae|italics=no}} | native_name            = | image_map              = {{Continental Asia in 325 [[ق م]]|center||{{location map~ |Continental Asia |lat=44|N |long=67|E |label=|position=|label_size=|mark=Red circle 50%.svg|marksize=20}}&lt;!--{{Annotation|163|44|[[File:Red circle 50%.svg|20px]]}}{{Location map~|Continental Asia |lat...؜&quot; نال صفحہ بنایا گیا۔</comment>
      <origin>708552</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5588" sha1="25rigpbceuwmybx687fyo17xskdenem" xml:space="preserve">{{Infobox country
| conventional_long_name = {{transliteration|peo|Sakā tigraxauda}}&lt;br /&gt;{{کلمہ نویسی|la|Massagetae|italics=no}}
| native_name            =
| image_map              = {{Continental Asia in 325 [[ق م]]|center||{{location map~ |Continental Asia |lat=44|N |long=67|E |label=|position=|label_size=|mark=Red circle 50%.svg|marksize=20}}&lt;!--{{Annotation|163|44|[[File:Red circle 50%.svg|20px]]}}{{Location map~|Continental Asia |lat=49.3078|N |long=87.5947|E |label=|position=|label_size=|mark=Basic red dot.png|marksize=5}}--&gt;|Map of the Sakas.png|none}}
| image_map_caption      = {{وسط|Location of the Massagetae within the [[ساکا]] realm (&lt;small&gt;{{Colorsample|rgba(255, 140, 0, 0.5)|0.6}}&lt;/small&gt;), and contemporary polities {{تقریباً|-325}}}}
| religion               = [[Scythian religion]]
| demonym                = {{کلمہ نویسی|peo|Sakā tigraxaudā}}&lt;br /&gt;{{کلمہ نویسی|la|Orthocorybantes}}&lt;br /&gt;{{کلمہ نویسی|la|Massagetae}}
| government_type        = Monarchy
| year_end               = {{تقریباً|3rd century BCE}}
| year_start             = {{تقریباً|8th century BCE}}
| common_languages       = [[Saka language]]
| title_leader           = King or Queen
| year_leader1           = {{تقریباً|530 BCE}}
| leader1                = [[تومریس]]
| year_leader2           = {{تقریباً|520 BCE}}
| leader2                = [[Skunkha|Skuⁿxa]]
| era                    = [[آہنی دور]] [[Scythian cultures]]
}}

{{ہند یورپی موضوعات}}
'''ماساگیتائی''' ({{Lang-grc|Μασσαγέται}}){Sfn|Schmitt|2021}}{{Sfn|Schmitt|2018a}}{{Sfn|Diakonoff|1985}}{{Sfn|Grousset|1970|p=[https://archive.org/details/dli.pahar.3379/page/547/mode/2up 547]}}{{Sfn|Gera|2018}} اک قدیم خانہ بدوش قبیلہ سی جو [[وسطی ایشیا]] دے علاقےآں وچ آباد سی۔ ایہ قبیلہ [[سکا]] قبیلے تو‏ں متعلق سی تے انہاں د‏‏ی سبھیاچار تے طرز زندگی وچ کافی مماثلت پائی جاندی سی ماساگیتائی نو‏‏ں انہاں دے جنگی مہارتاں تے بہادری دے لئی جانیا جاندا سی۔&lt;ref&gt;{{Harvard citation no brackets|Unterländer|2017}}: &quot;During the first millennium [[ق م]], nomadic people spread over the Eurasian Steppe from the Altai Mountains over the northern Black Sea area as far as the Carpathian Basin... Greek and Persian historians of the 1st millennium [[ق م]] chronicle the existence of the Massagetae and Sauromatians, and later, the Sarmatians and Sacae: cultures possessing artefacts similar to those found in classical Scythian monuments, such as weapons, horse harnesses and a distinctive 'Animal Style' artistic tradition. Accordingly, these groups are often assigned to the Scythian culture... &quot;&lt;/ref&gt;

== تریخ ==
ماساگیتائی دا ذکر قدیم یونانی مورخین جداں [[ہیروڈوٹس]] نے کيتا ا‏‏ے۔ ہیروڈوٹس دے مطابق، ماساگیتائی [[ارس دریا]] دے مشرق وچ واقع علاقےآں وچ آباد سن ۔ انھاں نے [[فارسی سلطنت]] دے خلاف متعدد جنگاں لڑاں تے اپنی آزادی نو‏‏ں برقرار رکھا۔ {{Sfn|Schmitt|2018a}}

== سبھیاچار تے معاشرت ==
[[File:Xerxes I tomb The three types of Sakas, circa 470 BCE.jpg|thumb|350px| [[خشیارشا اول]] دے مقبرہ اُتے ماساگیتائی جنگجواں د‏‏ی تصاویر.]]
ماساگیتائی د‏‏ی سبھیاچار خانہ بدوش طرز زندگی اُتے مبنی سی اوہ گھوڑےآں اُتے سفر کردے سن تے جنگاں وچ گھوڑےآں دا بہت استعمال کردے سن ۔ انہاں دا معاشرہ قبائلی نظام اُتے مبنی سی تے اوہ اپنے سرداراں د‏‏ی قیادت وچ رہندے سن ۔

== مذہب ==
ماساگیتائی دے مذہب دے بارے وچ ودھ معلومات دستیاب نئيں نيں، لیکن ایہ خیال کيتا جاندا اے کہ اوہ قدرتی مظاہر کیت‏‏ی پرستش کردے سن تے انہاں دے مذہبی رسومات وچ جانوراں د‏‏ی قربانی شام‏ل سی

== جنگ تے فتوحات ==
ماساگیتائی نو‏‏ں انہاں دے جنگی مہارتاں دے لئی جانیا جاندا سی۔ انھاں نے [[سائرس اعظم]] دے خلاف جنگ لڑی تے اسنو‏ں شکست دتی۔ ہیروڈوٹس دے مطابق، سائرس اعظم د‏‏ی موت ماساگیتائی دے نال جنگ وچ ہوئی۔

== زوال ==
ماساگیتائی دا زوال ہور خانہ بدوش قبیلے دے نال انہاں دے اختلاط تے علاقائی تبدیلیاں د‏‏ی وجہ تو‏ں ہويا۔ بعد وچ ایہ قبیلہ ہور گروہاں وچ ضم ہو گیا تے انہاں د‏‏ی علاحدہ شناخت ختم ہو گئی۔

== حوالے ==
{{حوالے}}

== باہرلے جوڑ ==
* [[:en:Massagetae|ماساگیتائی د‏‏ی انگریزی ویکیپیڈیا اُتے معلومات]]

[[گٹھ:خانہ بدوش قبیلے]]
[[گٹھ:سکا قبیلے]]
[[گٹھ:قدیم وسطی ایشیا دے قبیلے]]
[[گٹھ:یوریشیائی خانہ بدوش]]
[[گٹھ:قدیم ایرانی اقوام]]
[[گٹھ:قدیم اقوام]]
[[گٹھ:ایرانی اقوام]]
[[گٹھ:ایشیا د‏‏ی تریخ]]
[[گٹھ:ایشیاء دے تاریخی نسلی گروہ]]</text>
      <sha1>25rigpbceuwmybx687fyo17xskdenem</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ٹرپسٹڈ دی لڑائی</title>
    <ns>0</ns>
    <id>149170</id>
    <revision>
      <id>708553</id>
      <timestamp>2026-07-13T06:58:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Abbas dhothar</username>
        <id>361</id>
      </contributor>
      <comment>Created by translating the page &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1363906253|Battle of Trippstadt]]&quot;</comment>
      <origin>708553</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12310" sha1="knz8qp6o1cfg91cm987lge7su84hr4e" xml:space="preserve">
{{Infobox Military Conflict|conflict=ٹرپسٹڈ دی لڑائی|partof=[[فرانسیسی انقلابی جنگاں]]|image=|caption=|date=13–17 جولائی 1794|place=[[ٹرپسٹڈ]]، [[پالٹینیٹ جنگل]] چ۔|coordinates={{coord|49|21|33|N|7|46|28|E|display=inline,title}}|result=فرانسیسی فتح|combatant1={{Flagicon|French First Republic}} [[فرانسیسی پہلی جمہوریہ|فرانسیسی جمہوریہ]]|combatant2={{flag|Prussia|1750}}&lt;br&gt;{{Flagicon|Holy Roman Empire}} [[ہبسبرگ بادشاہت|ہبسبرگ آسٹریا]]|commander1={{Flagicon|French First Republic}}[[کلاؤڈ اگناس فرانسوا مائیکاؤڈ|کلاؤڈ
 مائیکاؤڈ]]&lt;br&gt;{{flagicon|French First Republic}} [[جین رین مورو|رین مورو]]
&lt;br&gt;{{Flagicon|French First Republic}} [[الیگزینڈر کیملی ٹیپونیئر|الیگزینڈر ٹیپونیئر]]&lt;br&gt;{{Flagicon|French First Republic}} [[لارنٹ ڈی گوویون سینٹ-سیر|لارنٹ سینٹ-سیر]]|commander2={{Flagicon|Prussia|1750}}[[وچارڈ یوآخم ہینرش فان مولنڈورف|وچارڈ مولنڈورف]]&lt;br&gt;{{Flagicon|Holy Roman Empire|Austria}} [[فریڈرک ولہلم، فرسٹ زو ہوہنلوہ-کرچبرگ|ہوہنلوہ-کرچبرگ]]&lt;br&gt;{{Flagicon|Prussia|1750}} [[فریڈرک لوئیس، ہوہنلوہ-انگلفینگن دا شہزادہ|شہزادہ ہوہنلوہ]]|strength1=50,000{{sfnp|Phipps|2011|p=129}}|strength2=70,000|casualties1=نامعلوم|casualties2=نامعلوم}}
[[فائل:Battle_of_Trippstadt.svg|left|thumb|305x305px|ٹرپسٹڈ دی لڑائی دی تھاں]]
'''ٹرپسٹڈ دی لڑائی''' 1794 چ پہلے اتحاد دی جنگ دے دوران اک نسبتاً معمولی فرانسیسی فوجی کارروائی سی۔ [[فرانسیسی جمہوریہ اول|فرانسیسی ریپبلکن]] افواج تے [[پروشیا|پرشیا]] تے [[سلطنت ہبسبرگ|ہیبسبرگ آسٹریا]] دی فوجاں دے وچکار جھڑپ کئی دناں (13 توں 17 جولائی) تک [[دریائے رائن]] دے مغرب وچ جرمن ریاستاں دے پلاٹینیٹ جنگل وچ لڑی گئی۔ لڑائی اک وسیع محاذ تے ہوئی تے اس چ قیصرسلاؤٹرن ، ٹرپسٹڈ، شینزل تے نیوسٹڈ تے دریائے سپیئرباخ دے کنارے تے کارروائی شامل سی۔

اس جنگ نو‏‏ں بعض اوقات ووسجس د‏‏ی لڑائی وی کہیا جاندا اے ، لیکن زیادہ تر دستاویزی تاریخی رپورٹاں ، جنہاں وچ فرانسیسی تے جرمن بولی دے مطالعے وی شامل نيں ، اسنو‏ں ٹرپسٹڈ د‏‏ی لڑائی دے ناں تو‏ں یاد کردے ني‏‏‏‏ں۔ کجھ مطالعات چ پلاٹزبرگ دا ذکر وی کیتا گیا اے، لیکن کجھ مطالعات اس کارروائی نو ووسجس دی لڑائی آکھدے ہن۔ {{Sfn|Rickard}}

== تعارف ==
پہلی اتحاد دی جنگ دے پہلے دو سالاں دے دوران، اپر رائن دے نال [[مقدس رومی سلطنت]] دے نال فرانس دی شمال مشرقی سرحد نے فرانس دے دشمناں لئی حملے دے رستے دے طور تے کم کیتا۔

1792 وچ ، ڈیوک آف برنزوک نے لوئس XVI د‏‏ی مدد تے بچاؤ د‏‏ی کوشش وچ شمال مشرقی سرحد دے راستے فرانس وچ داخل ہويا۔ [ 3 ] 1793 وچ ، پرشین تے ہیبس برگ آسٹریا سمیت اتحادی افواج نے رائن دے نال فرانسیسی قلعےآں اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی کوشش کيتی تے دریائے لاٹر دے نال فرانسیسی دفاعی گڑھاں اُتے حملہ کيتا۔ [ 4 ] 1794 دے موسم گرما تک ، جنگ دے اس تھیٹر وچ تنازعہ تھلویں ووسجس پہاڑاں دے پلاٹینیٹ جنگل وچ فوجاں دے نال تعطل اُتے پہنچ گیا سی۔

اس ویلے، رائن دی فرانسیسی فوج ، کلاڈ میچوڈ دی کمانڈ چ، دریائے کوئچ دے نال اک دفاعی پوزیشن تے قبضہ کر چکی سی جد کہ رین موروکس دی کمانڈ چ موزیل دی فرانسیسی فوج نے دریائے سار دے نال اک دفاعی پوزیشن تے قبضہ کیتا۔ [ 5 ]

ٹرپسٹڈٹ دے شمال چ &quot;موزیل&quot; دے براہ راست اس پار فیلڈ مارشل وچارڈ مولینڈورف دی کمانڈ چ پرشین سن۔ تے &quot;رائن&quot; دے براہ راست اس پار جہڑا ووسجس پہاڑاں توں مشرق ول دریائے رائن تک پھیلیا ہویا سی ، فریڈرک ولہلم وان ہوہنلوہ-کرچبرگ دی کمانڈ وچ آسٹریا تے شہزادہ ہوہنلوہے دی کمانڈ پرشین سن۔ [ 1 ]

1794 دے موسم گرما دے دوران اس جمود نو دیکھدے ہوئے، فرانسیسی فوجاں نو اتحاد دی فوجاں تے حملہ کرن دا حکم دتا گیا تاکہ ہیبس برگ آسٹریا نو آسٹریا دے نیدرلینڈز چ نازک شمالی محاذ تے کمک بھیجن توں روکیا جا سکے۔ {{Sfn|Rickard}}

== جنگ ==
جون 1794 نو‏‏ں ، جنرل میچاؤڈ نے &quot;رائن&quot; دے سربراہ افسران دے نال اک جارحیت دے منصوبےآں اُتے تبادلہ خیال کرنے دے لئی اک جنگی کونسل دا انعقاد کيتا۔ جرنیل موروکس تے &quot;موزیل&quot; دے امبرٹ وی حاضر سن، کیونجے متوقع کارروائی دوناں فرانسیسی فوجاں دا سانجھا حملہ ہون دی منصوبہ بندی سی۔Disagreement as to the best offensive punch ensued, and the council ultimately decided to attempt a plan favoured by General Desaix with the cavalry leading the attack on the enemy’s left by means of the Rhine flood plain.

بہترین جارحانہ پنچ دے بارے چ اختلاف پیدا ہویا، تے کونسل نے بالآخر جنرل ڈیسیکس دے پسندیدہ منصوبے دی کوشش کرن دا فیصلہ کیتا جہدے چ گھڑسوار فوج نے رائن سیلابی میدان دے ذریعے دشمن دے کھبے پاسے حملے دی اگوائی کیتی۔Disagreement as to the best offensive punch ensued, and the council ultimately decided to attempt a plan favoured by General Desaix with the cavalry leading the attack on the enemy’s left by means of the Rhine flood plain.

2 جولائی نوں میچاؤڈ نے متفقہ حملہ شروع کیتا۔ انتہائی سجے پاسے، ڈیسیکس نے اتحادی افواج دے کھبے بازو نو کامیابی نال پچھے دھکیل دتا۔ دوسرے محاذاں دے پار ، تاہم ، فرانسیسی فوجاں نو‏‏ں روک دتا گیا تے فیر شہزادہ بیڈن دے جوابی حملےآں دے ذریعے الٹا دتا گیا جس وچ تقریبا 1،000 ہلاکتاں ہوئیاں۔ اس نال ڈیسیکس دی ڈویژن بے نقاب تے الگ تھلگ ہو گئی۔ بالآخر ، ڈیسیکس واپس چلے گئے تے دن دے آخر وچ ، دشمنی دے آغاز وچ فرانسیسی فوجاں دے عہدےآں وچ کوئی خاص تبدیلی نئيں آئی۔ [ 6 ]Disagreement as to the best offensive punch ensued, and the council ultimately decided to attempt a plan favoured by General Desaix with the cavalry leading the attack on the enemy’s left by means of the Rhine flood plain.

میچاؤڈ د‏‏ی اگلی جنگی کونسل وچ ، پہاڑاں وچ قیصرسلاؤٹرن تو‏ں جنوب وچ ٹرپسٹڈ تک ، نیوسٹڈٹ وچ رائن سیلابی میدان تک تے دریائے سپیئرباخ دے نال نال اتحاد د‏‏ی لائناں اُتے حملہ کرنے دے لئی نويں منصوبے بنائے گئے۔ {{Sfn|Rickard}} اس جارحیت وچ، گھڑسوار فوج نو شروع وچ صرف فرانسیسی فوجاں دے سامنے دشمن نو روکن دے لیی استعمال کیتا جائے گا جد کہ &quot;موزیل&quot; تے &quot;رائن&quot; دوناں دے پیدل فوج دے یونٹاں نے پہاڑاں وچ دشمن دا مقابلہ کیتا۔ [ 6 ]

13 جولائ‏ی نو‏‏ں میچاؤڈ نے دوسرا فرانسیسی جارحیت شروع کيتی۔ جنگ دے مرکز وچ ، فرانسیسی جنرل الیگزینڈر کیملی ٹیپونیئر د‏‏ی ڈویژن نے ٹرپسٹڈ وچ پرشیا دے کیمپ اُتے حملہ کيتا۔ حملہ پورے دن تک روکیا گیا، لیکن راتوں رات پرشیا نے قیصرسلاؤٹرن دے نیڑے دی پوزیشن تے واپس آ گئے۔ کھبے پاسے، فرانسیسی پیش قدمی نے اتحادی لائناں نو تقسیم کر دتا جس نال آسٹریا دے لوکاں نو پرشیا دی حمایت کرن توں روکیا گیا۔ ٹیپونیئر دے سجے پاسے، فرانسیسی جنرل لارنٹ ڈی گوویون سینٹ سائر نے جوہانیسکروز تے قبضہ کر لیا۔ اگے سجے پاسے پرشیاں نے شینزل نوں لہندے ولوں اک حملے دے خلاف روکیا پر جدوں فرانسیسیاں نے البرسویلر تے رامبرگ راہیں دکھن توں حملہ کیتا تے اوہناں نوں نیوسٹڈ ول پچھے ہٹنا پیا۔ پرشیا دا جنرل تھیوڈور وان پفاؤ شینزیل چ لڑائی چ ماریا گیا۔Disagreement as to the best offensive punch ensued, and the council ultimately decided to attempt a plan favoured by General Desaix with the cavalry leading the attack on the enemy’s left by means of the Rhine flood plain.

جنرل مائیکاؤڈ نے 16 جولائ‏ی نو‏‏ں جنگ جاری رکھنے تے پرشیائیاں اُتے قیصرسلاؤٹرن اُتے حملہ کرنے دا منصوبہ بنایا لیکن اس تو‏ں پہلے د‏‏ی شام ہوہنلوہ پہاڑاں تو‏ں نکل ک‏ے رائن اُتے فرینکنتھال د‏‏ی طرف پِچھے ہٹ گیا۔ {{Sfn|Rickard}} 17 جولائ‏ی نو‏‏ں سینٹ سیر اگے ودھیا تے فرانسیسیاں نے قیصرسلاؤٹرن اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ [ 7 ]

== بعد دا نتیجہ ==
اس فتح نے فرانسیسی نو‏‏ں نچلے ووسجس دے پار پہاڑی گزرگاہاں دا کنٹرول دے دتا ، لیکن آخر وچ ، جنگ فضول سی۔ جولائ‏ی دے بعد وچ ، میچاؤڈ نو‏‏ں لکسمبرگ دے نیڑے ٹرائر اُتے حملہ کرنے دے لئی مغرب د‏‏ی جانب جانے دا حکم دتا گیا۔ {{Sfn|Rickard}} ستمبر دے وسط وچ پرشیا نے شمال مشرقی سرحد وچ کمزور فرانسیسی افواج اُتے حملہ کیتا تے قیصرسلاؤٹرن اُتے دوبارہ قبضہ کرلیا۔ [ 8 ] فرانسیسی واپس آ گئے تے لڑائی اس وقت تک جاری رہی جدو‏ں تک کہ آسٹریا نے نیدرلینڈ نو‏‏ں ترک نئيں کيت‏‏ا تے کوبلنز دے مقام اُتے رائن د‏‏ی طرف واپس چلے گئے۔ اپنے شمالی پہلو نو‏‏ں ہن خطرناک طور اُتے بے نقاب کرنے دے نال ، اپر رائن وچ اتحادی فوجاں مشرق د‏‏ی طرف قلعہ بند شہر مینز د‏‏ی طرف واپس چلی گئیاں۔ {{Sfn|Rickard}}Disagreement as to the best offensive punch ensued, and the council ultimately decided to attempt a plan favoured by General Desaix with the cavalry leading the attack on the enemy’s left by means of the Rhine flood plain.

== حوالے ==
&lt;templatestyles src=&quot;Reflist/styles.css&quot; /&gt;{{حوالے|40em}}

== ذرائع ==
&lt;templatestyles src=&quot;Refbegin/styles.css&quot; /&gt; 

== ہور پڑھو ==

*  
* {{Cite book|title=The French Revolution and Napoléon: An Eyewitness History}}
*  
*  
*  
[[گٹھ:جنگاں]]
[[گٹھ:ترجمے نوں سمکھیاواں چاہیدیاں]]</text>
      <sha1>knz8qp6o1cfg91cm987lge7su84hr4e</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>