Wikipedia rwwiki https://rw.wikipedia.org/wiki/Intangiriro MediaWiki 1.48.0-wmf.3 first-letter Itangazamakuru Ibidasanzwe Ibiganiro Umukoresha Ibiganiro by'umukoresha Wikipedia Ibiganiro kuri Wikipedia Dosiye Ibiganiro kuri dosiye MediyaWiki Ibiganiro kuri MediyaWiki Inyandikorugero Ibiganiro ku nyandikorugero Ubufasha Ibiganiro ku bufasha Ikiciro Ibiganiro ku byiciro TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Barbara Umuhoza 0 9856 149046 144883 2026-11-06T13:58:58Z Cnyirahabihirwe12345 13702 Kongeraho ifoto 149046 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Barbara_Umuhoza.png|thumb|Barbara Umuhoza :Interpreter/ umusemuzi]] '''Barbara Umuhoza''' ni Pasiteri mu [[Rwanda]], umuhuza wa magambo, akora muri domene zitandukanye ari umusemuzi mu ndimi zitandukanye, Umunyamakuru kandi akaba umushyushyarugamba (MC). Ni nyiri Éclat Communications Ltd, isosiyete itanga serivisi mubusemuzi, gutunganya ibintu no gukoresha imbuga nkoranyambaga. <ref>https://web.archive.org/web/20211203145617/https://trailblazersimpact.com/season-three-ptb/</ref> == Umwuga == '''Umuhoza''' kandi ni umwe mu bashinze umuryango wa Lucia's Scashed Candles, isosiyete IKORA buji ihumura ikorerwa mu [[Rwanda]] kandi ikwirakwizwa mu gihugu. <ref>https://www.newtimes.co.rw/lifestyle/duo-choosing-local-candle-making-spice-living-spaces</ref> Umuhoza ni umunyamuryango wa [[Rwanda]] Leaders Fellowship yakira gahunda zo gutanga inama ku rubyiruko mu [[Rwanda]]. <ref>https://www.newtimes.co.rw/section/read/207106</ref> <ref>https://www.kigalitoday.com/amakuru/amakuru-mu-rwanda/Jeannette-Kagame-arashishikariza-urubyiruko-rw-abayobozi-kwigira-ku</ref> <ref>https://rwandaises.com/2020/01/umubano-mwiza-wabashakanye-ntupfa-kubaho-gusa-uraharanirwa-madamu-jeannette-kagame/</ref> Yakiriye iserukiramuco rya sinema rya gikirisitu ryo mu [[Rwanda]] 2018 <ref>https://inyarwanda.com/inkuru/84145/rwanda-christian-film-festival-84145.html</ref> , maze ayobora ubwo barangizaga icyiciro cya 2019 mu kigo gishinzwe guteza imbere ubukungu bw’umugore (IEEW). Yagizwe moderator muri Alliance for Financial inclusion's 2019 Global Policy Forum. <ref>{{Cite web |url=https://ieew.org/2019/10/around-the-class-of-2019-barbara-umuhoza/ |title=Archive copy |access-date=2021-12-06 |archive-date=2021-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203151715/https://ieew.org/2019/10/around-the-class-of-2019-barbara-umuhoza/ |url-status=dead }}</ref> Muri 2020, yitabiriye inama y’amahoro binyuze mu bucuruzi iyobowe n’ikigo gishinzwe guteza imbere ubukungu bw’umugore aho yagejeje ibitekerezo bye ku nshingano z’ubushumba n’uburyo byagize ingaruka ku cyorezo cya COVID-19 . <ref>https://web.archive.org/web/20211203145617/https://trailblazersimpact.com/season-three-ptb/</ref> <ref>https://web.archive.org/web/20211203145617/https://trailblazersimpact.com/season-three-ptb/</ref> Umuhoza asangira ibitekerezo bye abinyujije kuri podcasts yakirwa kuri IHeartRadio. <ref>{{Cite web |url=https://www.iheart.com/podcast/263-peace-through-business-56252519/episode/ep16-barbara-umuhoza-pastor-and-successful-communications-56261452/ |title=Archive copy |access-date=2021-12-06 |archive-date=2021-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203151710/https://www.iheart.com/podcast/263-peace-through-business-56252519/episode/ep16-barbara-umuhoza-pastor-and-successful-communications-56261452/ |url-status=dead }}</ref> Umuhoza kandi yashinze Barbara Show kuri YouTube hamwe na videwo mu [[Ikinyarwanda|Kinyarwanda]] hamwe na rimwe na rimwe mu Cyongereza. <ref>{{Cite web |url=https://teakisi.com/content-i-have-been-enjoying/ |title=Archive copy |access-date=2021-12-06 |archive-date=2021-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203145118/https://teakisi.com/content-i-have-been-enjoying/ |url-status=dead }}</ref> Yasemuriye uwari igikomangoma cy'Ubwongereza Prince Charles (King Charles) muri Chogm 2022. == references == {{Reflist}} [[Ikiciro:Abanyarwandakazi bari muri business]] [[Ikiciro:Abagore mu bucuruzi]] dq4hvb84l5rlv3igt70i3cdm7wq0tar Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kigali 0 12653 149088 147257 2026-11-07T01:55:44Z Score Beethoven 11559 149088 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1322696 }} '''Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Kigali''' (mu Cyongereza: ''Kigali International Airport''; IATA: KGL, ICAO: HRYR), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Kanombe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Kigali]], umurwa mukuru w’u [[Rwanda]]. Kiri i Kanombe. Cyahoze cyitwa Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Grégoire Kayibanda.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://d10.dlca.logcluster.org/node/1309 |title=Rwanda – Kigali International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> [[Dosiye:Kigali International Airport - Flickr - askmeaks.jpg|thumb|Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Kigali]] [[Dosiye:Kigali airport - Flickr - Dave Proffer (1).jpg|thumb|Ikibuga cy’indege]] == Amateka == Ikibuga kiri kuri metero 1491 hejuru y’inyanja. Inyubako yacyo y’abagenzi ni imwe mu zisumba izindi ku isi mu bibuga by’indege mpuzamahanga.<ref name="lc" /> Leta y’u Rwanda irimo kubaka [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bugesera]], nko ku birometero 25 mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Kigali. Giteganyijwe gutangira gukora mu mwaka wa 2027 cyangwa 2028.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/profiles/newairports/kigali-bugesera-international-airport |title=Kigali Bugesera International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ibihembo == Iki kibuga cyashyizwe ku mwanya wa mbere muri Afurika y’Iburasirazuba, n’uwa kabiri mu bibuga by’indege byiza muri Afurika.<ref>https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/ubukungu/article/ikibuga-cy-indege-cya-kigali-cyashyizwe-ku-mwanya-wa-kabiri-mu-byiza-muri</ref> Mu mwaka wa 2026, Skytrax yagishyize ku mwanya wa munani muri Afurika.<ref name="un">{{Cite news |url=https://umunota.com/?p=58653 |title=Kigali international airport ranked among Africa's top 10 |work=Umunota |date=2026-03-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kigali International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Kigali]] 09qrcs9iq38ykzonrwn6pqnulrdhasl 149089 149088 2026-11-07T01:56:41Z Score Beethoven 11559 Score Beethoven moved page [[Ikibuga mpuzamahanga cy'indege cya kigali]] to [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kigali]] 149088 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1322696 }} '''Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Kigali''' (mu Cyongereza: ''Kigali International Airport''; IATA: KGL, ICAO: HRYR), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Kanombe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Kigali]], umurwa mukuru w’u [[Rwanda]]. Kiri i Kanombe. Cyahoze cyitwa Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Grégoire Kayibanda.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://d10.dlca.logcluster.org/node/1309 |title=Rwanda – Kigali International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> [[Dosiye:Kigali International Airport - Flickr - askmeaks.jpg|thumb|Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Kigali]] [[Dosiye:Kigali airport - Flickr - Dave Proffer (1).jpg|thumb|Ikibuga cy’indege]] == Amateka == Ikibuga kiri kuri metero 1491 hejuru y’inyanja. Inyubako yacyo y’abagenzi ni imwe mu zisumba izindi ku isi mu bibuga by’indege mpuzamahanga.<ref name="lc" /> Leta y’u Rwanda irimo kubaka [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bugesera]], nko ku birometero 25 mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Kigali. Giteganyijwe gutangira gukora mu mwaka wa 2027 cyangwa 2028.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/profiles/newairports/kigali-bugesera-international-airport |title=Kigali Bugesera International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ibihembo == Iki kibuga cyashyizwe ku mwanya wa mbere muri Afurika y’Iburasirazuba, n’uwa kabiri mu bibuga by’indege byiza muri Afurika.<ref>https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/ubukungu/article/ikibuga-cy-indege-cya-kigali-cyashyizwe-ku-mwanya-wa-kabiri-mu-byiza-muri</ref> Mu mwaka wa 2026, Skytrax yagishyize ku mwanya wa munani muri Afurika.<ref name="un">{{Cite news |url=https://umunota.com/?p=58653 |title=Kigali international airport ranked among Africa's top 10 |work=Umunota |date=2026-03-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kigali International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Kigali]] 09qrcs9iq38ykzonrwn6pqnulrdhasl 149136 149089 2026-11-07T11:03:05Z Score Beethoven 11559 149136 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1322696 }} '''Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Kigali''' (mu Cyongereza: ''Kigali International Airport''; IATA: KGL, ICAO: HRYR), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Kanombe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Kigali]], umurwa mukuru w’u [[Rwanda]]. Kiri i Kanombe. Cyahoze cyitwa Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Grégoire Kayibanda.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://d10.dlca.logcluster.org/node/1309 |title=Rwanda – Kigali International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> [[Dosiye:Kigali International Airport - Flickr - askmeaks.jpg|thumb|Ikibuga mpuzamahanga cy’indege cya Kigali]] [[Dosiye:Kigali airport - Flickr - Dave Proffer (1).jpg|thumb|Ikibuga cy’indege]] == Amateka == Ikibuga kiri kuri metero 1491 hejuru y’inyanja. Inyubako yacyo y’abagenzi ni imwe mu zisumba izindi ku isi mu bibuga by’indege mpuzamahanga.<ref name="lc" /> Leta y’u Rwanda irimo kubaka [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bugesera]], nko ku birometero 25 mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Kigali. Giteganyijwe gutangira gukora mu mwaka wa 2027 cyangwa 2028.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/profiles/newairports/kigali-bugesera-international-airport |title=Kigali Bugesera International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ibihembo == Iki kibuga cyashyizwe ku mwanya wa mbere muri Afurika y’Iburasirazuba, n’uwa kabiri mu bibuga by’indege byiza muri Afurika.<ref>https://umuryango.rw/amakuru/mu-rwanda/ubukungu/article/ikibuga-cy-indege-cya-kigali-cyashyizwe-ku-mwanya-wa-kabiri-mu-byiza-muri</ref> Mu mwaka wa 2026, Skytrax yagishyize ku mwanya wa munani muri Afurika.<ref name="un">{{Cite news |url=https://umunota.com/?p=58653 |title=Kigali international airport ranked among Africa's top 10 |work=Umunota |date=2026-03-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kigali International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Kigali]] 9y0higxopvar0ftxk7208h3q1tcclt7 Inanga 0 13550 149045 144736 2026-11-06T13:31:41Z Cnyirahabihirwe12345 13702 /* Abacuranzi b'inanga mu Rwanda */ 149045 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Inanga Torobeka.jpg|thumb|Umurya w'Inanga]] == Inanga == Inanga ni igikoresho cya muziki cya kera na kare, cyo mu bwoko bw'ibinyamirya kiba kigizwe n'imigozi gikozwe mu rubaho,<ref>https://music.africamuseum.be/instruments/english/rwanda/inanga.html</ref> ni kimwe mubyahanganywe n'u Rwanda. Nkuko yabaga mu buvanganzo nyenvugo bwo muri rubanda, ninako n' I bwami bayikeneraga mu bitaramo byaberaga I bwami. inanga igira imirya irenga yitwa " Imiyuki" n'inkinaha yitwa "imihumurizo" cyangwa se ibihumurizo. umurya w'inanga ni kimwe mu byifashishwaga kwizihiza mu bitaramo bya kera, bigakesha ijoro, na nubu kandi uracyakoreshwa. inanga n'igikoresho kitajya kiva ku gihe aho mu bitaramo ndanga muco ariyo iba ku ruhembe mu kuranga u Rwanda.[https://mobile.igihe.com/umuco/article/ibikoresho-gakondo-bya-muzika-byabicaga-bigacika-mu-rwanda-rwo-hambere] == Abacuranzi b'inanga mu Rwanda == [[Dosiye:Nzayisenga Sophie.jpg|thumb|228x228px|Umukirigitananga wo mu Rwanda.]] * Nzayisenga Sophie <ref>https://www.kigalitoday.com/imyidagaduro/muzika/article/amateka-ya-nzayisenga-sophie-wize-gucuranga-inanga-ari-umwana-muto</ref> * Joseph bagirinshuti * Thomas kirusu [https://web.archive.org/web/20220920170359/https://www.mukerarugendo.rw/2022/01/02/abacuranzi-binanga-bamamaye-mu-mateka-ya-muzika-gakondo/] == Amashakiro == {{Reflist}} lpsh8uksrnhh8gbb8io1ak88rlaqk9t Urusengero rwa ADEPR Gishari 0 18366 149164 146687 2026-11-07T11:14:55Z Ndahiro derrick 8075 Ndahiro derrick moved page [[URUSENGERO RWA ADEPR GISHARI]] to [[Urusengero rwa ADEPR Gishari]] 146687 wikitext text/x-wiki == Aho ruhereye == == ADEPR GISHARI ni urusengero rw' Abapentekoste (pentecoste) ruherereye mu ntara y' Iburasirazuba, mu Karere ka Rwamagana, mu Murenge wa Gishari,mu Kagari ka Bwinsanga. Urwo rusengero ruherereye ahegereye ikiyaga cya Muhazi uvuye kuri metero 3000m. Uvuye kuri Kaminuza ya IPRC Gishari no kuri [[Rupee muri Afurika y'Iburasirazuba|RNP]] (Rwanda National Police) iherereye muri metero nka 350m<ref>Editing ADPR Gishari - Wikipedia</ref>. == == Amateka == <ref>https://images.search.yahoo.com/search/images;_ylt=Awriipq6wzNqIQMAw7OJzbkF;_ylu=Y29sbwNiZjEEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3JlbA--?p=ADEPR+Rwanda&fr2=p%3As%2Cv%3Ai%2Cm%3Ars-top%2Cct%3Abing%2Crgn%3Atop%2Cpos%3A1&fr=mcafee&imgurl=https%3A%2F%2Fpbs.twimg.com%2Fmedia%2FEuwDXZNXUAA55R7.jpg%3Alarge</ref>[[ADEPR Rwanda|ADEPR]] yagejejwe mu Rwanda n’Abamisiyoneri bo muri Suède. Nyuma y’imyaka itatu bahageze ni bwo mu 1943 babatije Umunyarwanda wa mbere, Sagatwa Rudoviko, wabaye umukirisitu wa mbere mu itorero. Ubutumwa bwashibutse mu myaka 83 ishize bumaze gukwira ku isi yose ndetse by’umwihariko mu [[Rwanda]] ADEPR ifite abayoboke barenga miliyoni ebyiri. == Imibanire y'abakristo == Urwo rusengero abakirisito bafite gahunda nziza yo kugemurira abarwayi kwa muganga, ibyo babikora bakusanya imfashanyo muri bo. Mu Rwanda insengero zifasha Leta y'u [[Rwanda]] mu kugabanya ibyaha bitandukanye nk'ubujura, abigisha bashishikariza abantu kwirinda ibyaha kuko ari inzira ijyana abantu mu muriro w'iteka.<ref>Editing ADPR Gishari - Wikipedia</ref>Abakristu i Gishari baharanira kubaho bakurikiza inyigisho za Yesu Kristo. Bagaragaza urukundo, gufashanya, gusenga no kugira imyitwarire myiza mu miryango no mu muryango mugari. Bitabira ibikorwa by'itorero, bafasha abatishoboye kandi bagaharanira amahoro n'ubumwe. Imibereho yabo igamije kuba urugero rwiza mu mico no mu bikorwa bya buri munsi. == Inyandiko == {{Reflist}} k0niy4ix3zv35kc17clg1wqn5r6gedd Akamaro k'umuco 0 18884 149039 141067 2026-11-06T13:14:13Z Cnyirahabihirwe12345 13702 Ihuza ry'amagambo 149039 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Ikinimba.jpg|thumb|408x408px|Umuco w'ikinimba]] == Akamaro == [[Dosiye:Intore zacu.jpg|thumb|Intore mu muco nyarwanda|296x296px]] [[Umuco]] witwa '''imboneragihugu'''. Umuco ni wo uranga abantu ndetse ukababumbatira. Umuco ni yo ndorerwamo y’igihugu cyangwa y’akarere, abahatuye bakireberamo, bakamenya uko basa; ndetse n’abandi bakabareberamo, bakabamenya uko babaho, icyo bakunda kurya no kunywa, uko bitwara mu mvugo no mu ngiro, bakaboneraho kubegera, kubana na bo cyangwa se kubitarura: wajya i Burya-sazi ukazimira bunguri, utajya ibwami ukabeshywa menshi, waba utazi umurera ukamureresaho ‘amasiha’, kandi ntujye mu bajiji utari umujiji .<ref>https://www.youtube.com/watch?v=gvYhdXSDo54</ref> == Ibindi == Umuco mu [[Rwanda]], ari wo wa ba sogokuruza, utuma abatuye igihugu n’abari hanze yacyo bakomeza kwitwa abanyarwanda aho bari hose. Nasanze umuco ubumbatira imiryango: [[umugabo]], [[umugore]], [[Umwana|abana]] n’abo bafitanye isano bose, bakagirana ubumwe bunuka. Bituma iyo usanze abavandimwe bavumbitse akarenge ukuramo akawe inzira zikigendwa, maze wakwiha kwizubaza cyangwa kuzarira, akawe kagatokombera.<ref>https://www.kigalitoday.com/umuco/umurage/article/ni-ryari-bavuga-ko-umuntu-yishe-cyangwa-yataye-umuco</ref><ref>{{Cite web |url=https://rw.amateka.net/akamaro-nuburanga-byumuco/ |title=Archive copy |access-date=2024-07-15 |archive-date=2024-07-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240715152728/https://rw.amateka.net/akamaro-nuburanga-byumuco/ |url-status=dead }}</ref> Umuco ubumbatira umurenge n’akarere, ahantu aho ari ho hose, hakabumbatira abantu bahakomoka cyangwa bahatuye. Bakagira ibyo bahuriyeho bibaranga, wahagera uri umuvantara ukabanza gusiganuza, washaka kumenya akari i Murore cyangwa kubaza impigi n’ikiyihatse, bakakubwira ko ‘i Rukara hirirwa ntihararwa’, naho ‘i Ruhande rwa Mpandahande hakaba mw’itetero ry’intiti’. == Amashakiro == {{Reflist}} [[Ikiciro:Umuco]] [[Ikiciro:Umuco w' U Rwanda]] csmzjs1n07p7j7gdtlj6eg5owx2uf5c Alpha Rwirangira 0 19405 149048 117845 2026-11-06T14:03:48Z Cnyirahabihirwe12345 13702 Ajoute la photo 149048 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Alpha_Rwirangira.jpg|thumb|Alpha Rwirangira]] '''Alpha Rwirangira''' ( Yavutse 25 Gicurasi 1986) ni [[Rwanda|umuririmbyi]] ndetse n'umwanditsi w'indirimbo. Aririmba umuziki w'isi, reggae, R B, n'umuziki wo kubyina byose mu Cyongereza, [[Igiswahili|Igiswahiri]] na [[Ikinyarwanda|Kinyarwanda]] . == Umuziki == Nyuma yuko Rwirangira atsindiye East East Tusker Project Fame nibwo umwuga we wumuziki wabigize umwuga watangiye. Ibi bimutera gufata amajwi no gukorana na AY [[Tanzaniya|yo muri Tanzaniya]] ku ndirimbo yitwa ''Songa Mbele'', na Bebe Cool, ku ndirimbo ''Ngwino'' . <ref>{{Cite web |title=Alpha Feat Ay Mp3 Download |url=http://mp3swift.com/mp3/alpha_feat_ay.html |url-status=dead |archive-url=https://archive.today/20130729011707/http://mp3swift.com/mp3/alpha_feat_ay.html |archive-date=2013-07-29 |access-date=2013-07-26 |publisher=MP3SWIFT.COM}}</ref> Nyuma yo gusohora iyi ndirimbo, ibihuha byatangiye gukwirakwira ko Rwirangira " atari Umunyarwanda nyawe ", kubera ko ari mubyara wa AY Nyuma yo gutsindira Tusker Project Fame, Alpha yatangiye kuzenguruka [[Imiterere ya Afurika y'Iburasirazuba n'ibidukikije byaho|Afurika y'Iburasirazuba]] . Mu mwaka wa 2010, Rwirangira yarangije asohora alubumu ye ya mbere yise ''One Africa,'' alubumu iteza imbere ubumwe n'ubwiyunge mu Banyafurika . Yaje kuyitangiza mu [[Rwanda]], [[Kenya]], [[Ubugande|Uganda]], [[Tanzaniya]], [[Uburundi|n'Uburundi]] . Mu 2012, Rwirangira, yimukiye muri Amerika kwiga kaminuza ya Campbellsville, muri Kentucky kugira ngo akomeze amasomo ye ya muzika. <ref>{{Cite web |date=March 20, 2013 |title=Campbellsville University’s Frazier and Alpha Rwirangira speak at Taylor County Elementary |url=http://www.campbellsville.edu/03202013frazierandalpha |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140822232615/http://www.campbellsville.edu/03202013frazierandalpha |archive-date=August 22, 2014 |access-date=July 26, 2013 |publisher=Campbellsville University}}</ref> Mu mwaka wa 2012 mu biruhuko bya Noheri mu [[Rwanda]], Rwirangira yafashe amajwi abiri, imwe hamwe na King James "Uhuza", " Bwiza " hamwe n’amahoro na " African Swagga irimo Rah P. Mu 2013 yakoranye na La'Myia Nziza mu ndirimbo Ijuru". == Album ''imwe yo muri Afrika'' == * Songa Mbele Ft. AY Kuva ( [[Tanzaniya]] ) * Ngwino Ft. Bebe Cool ( [[Ubugande|Uganda]] ) * Afurika imwe * Mama * Urukundo Ft. Junior ( [[Rwanda]] ) * Uyu Mwana * Mwami * Umunsi mwiza Ft. Spax ( [[Rwanda]] ) * Wowe wenyine * Ndagukunda “Ndagukunda” Ft. Ibikomangoma Priscilla ( [[Rwanda]] ) == Ibihembo == === Watsinze === * 2010 Pearl of Africa Music Awards - Umwaka mwiza wumuhanzi wu Rwanda <ref>{{Cite web |date=November 7, 2010 |title=PAMS Awards 2010; Here are the Winners |url=http://www.hipipo.com/music/news/564/Pams-Awards-2010--Here-Are-The-Winners |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160722100352/http://www.hipipo.com/music/news/564/Pams-Awards-2010--Here-Are-The-Winners |archive-date=July 22, 2016 |access-date=July 24, 2013 |publisher=Hipipo}}</ref> * 2011 Pearl of Africa Music Awards - Umuhanzi mwiza wu Rwanda <ref>{{Cite web |date=November 6, 2011 |title=Pam Awards 2011 Winners; Iryn Namubiru Takes Artist of the Year |url=http://www.hipipo.com/music/news/1327/Pam-Awards-2011-Winners--Iryn-Namubiru-Takes-Artist-Of-The-Year |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160509175112/http://www.hipipo.com/music/news/1327/Pam-Awards-2011-Winners--Iryn-Namubiru-Takes-Artist-Of-The-Year |archive-date=May 9, 2016 |access-date=July 24, 2013 |publisher=Hipipo}}</ref> * 2011 AMAMU Awards (Afrotainment Museke Africa Music Awards) - Indirimbo nziza yo muri Afrika yuburasirazuba bwumwaka kuri ''Songa Mbele'' ( ''Reka dutere imbere'' ). == Impaka == Alpha Rwirangira yegukanye ibihembo bya Pearl of Africa Music Awards 2011 nk'umuhanzi mwiza w’umugabo w’u Rwanda, ariko yanga kwitabira ibirori byo gutanga ibihembo, kuko yumvaga bitateguwe nabi. Alpha Rwirangira yanze gusinyana na Afrika yepfo Record Label Gallo Record Company murwego rwo gutsindira Tusker Project Fame Season 3. Yashinje kandi Tusker Project Fame kuba idafasha abatsinze kera kandi bari muri ibi kubera gushaka amafaranga. Muri 2015, Alpha Rwirangira yatangaje ko yatandukanye n'umukunzi we umaze igihe kinini witwa Esther UWINGABIRE wari mu bahatanira [[Nyampinga w'u Rwanda|Miss Rwanda 2012]] ndetse n'abamuteza imbere Ernesto Ugeziwe na Tijara KABENDERA ariko impande zombi ntizemeza aya makuru. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5D;</sup> == Reba == {{Reflist}} [[Ikiciro:Rwanda]] [[Ikiciro:Ubu]] [[Ikiciro:Filimi]] [[Ikiciro:Filime nyarwanda]] n0rbva0ywkpu8q0mk6hcl4edysch9ox Umuco 0 19928 149040 146991 2026-11-06T13:16:44Z Cnyirahabihirwe12345 13702 149040 wikitext text/x-wiki "UMUCO" ni ijambo ryo mu Kinyarwanda risobanura "culture" mu Cyongereza. Mu buryo rusange, umuco ureshya n'uburyo abantu babana, ibyo bemera, imigenzo yabo, imyemerere, ibiribwa, imyambarire, indirimbo, imivugo, n'ibindi bikorwa bigize ubuzima bwa buri munsi bw'umuryango cyangwa igihugu. Mu Kinyarwanda, "umuco" ugira uruhare runini mu kubaka ubumwe bw'abenegihugu n'ubusabane bwabo.<ref>https://x.com/Rwanda_Edu/status/1491037045627572224?lang=ar-x-fm</ref> == [[Dosiye:Rwandan old Man playing Igisoro with kids around.jpg|frameless|189x189px|uko abantu ba banaga|right]] Hari ibice byinshi by'umuco, birimo: # '''Imigenzo n'Imyemerere''': Ibi ni ibijyanye n'imyemerere ya gipagani cyangwa ya gikristo, imigenzo ishingiye ku kwemera n'ubuzima bwa roho.[[Dosiye:Bavuye gusenga.jpg|thumb|204x204px|imyemerere bavuyegusenga]] # '''Ururimi''': Uru ni rumwe mu bintu bigize umuco, kuko rufasha abantu gusangira ibitekerezo, gukomeza umuco, no kwigisha ibyiciro bitandukanye by'abantu. # '''Imyambarire n'Ubuhanzi''': Uburyo abantu bishushanya cyangwa babara inkuru n'uburyo basiga ku myambaro yabo ni kimwe mu bigize umuco.[[Dosiye:Venezuela National Anthem, Gloria al Bravo Pueblo.png|thumb|218x218px|indirimbo]] # '''Indirimbo n'Imivugo''': Ibihangano nk'indirimbo, imivugo, n'ibindi bitandukanye bifasha gusigasira umuco no kubikwirakwiza. Muri make, umuco ni uburyo abantu bagira isano n'ubuzima, urwego rwabo rwa sosiyete, ndetse n'imiryango yabo. [[Dosiye:National anthem singer (52174631827).jpg|thumb|192x192px|uko baririmba]] Ibyino ni ibikorwa by’imyidagaduro cyangwa umuco w’imvugo n’imibyinire, aho abantu bibyina mu buryo bwihariye, bishimisha kandi bigaragaza ibitekerezo, amarangamutima, cyangwa amateka. Ibyino ni kimwe mu bigize umuco w’abantu kandi byaba mu bice bitandukanye by’isi, buri gace k'isi kigira uburyo bwabwo bwo kubyina, hagendewe ku migenzo, amateka, cyangwa ibihe byihariye by'aho.<ref>umuco</ref> === Mu muco Nyarwanda, hari ibyino byihariye, harimo: # '''Ibyino by'Inanga''': Ibi ni ibyino byakorwaga n’abantu bari bashyushye cyangwa mu birori by’ubukwe, hamwe n’indirimbo z’umwimerere zifite ishusho ya gakondo. Inanga ni igikoresho gikomeye mu gusakaza umuziki w’iki gihe.[[Dosiye:Igikoresho cya muzika1.jpg|center|thumb|373x373px|INANGA igikoresho gikoreshwa mu gucuranga]] # '''Ibyino bya Gakondo''': Hariho ibyino nk’'''umushagiriro''', '''kinyarwanda''', cyangwa '''uruhenge'''. Ibi byose bigaragaza imyambarire, imigendekere, ndetse n’imvugo z’imbyino mu muco w’Abanyarwanda.[[Dosiye:Rwanda tradional dance in wedding.jpg|center|thumb|339x339px|IBYINO za gakondo]] # '''Ibyino by'Imbyino Z'Ubukwe''': Ni ibyino bikorwa mu birori by'ubukwe, aho abageni n'abatumirwa baba bishimira uwo munsi w'ibyishimo. # '''Ibyino byo mu birori by'umuganda cyangwa ibirori rusange''': Ibi bikorwa mu minsi mikuru, aho abantu bashobora kubyina kugira ngo bihereze hamwe mu birori by’imiryango cyangwa umuryango mugari. # '''Ibyino by’Isi yose''': Uretse mu Rwanda, ibyino biratandukanye ku isi yose. Urugero, muri Amerika y'Epfo hari ibyino bya '''Samba''', mu bihugu nka Brazil cyangwa Argentina, ndetse no muri Afurika harimo ibyino nka '''Afrobeat'''. Ibyino ni kimwe mu buryo bwiza bwo kugaragaza no gusigasira umuco w’igihugu cyangwa sosiyete, bikanatuma abantu barushaho kumva umuco wabo, bakanawusangiza abandi. == Inyandiko == {{Reflist}} ekuavhmdyif0r94esapbp5rg9bg1z1e 149044 149040 2026-11-06T13:28:57Z Cnyirahabihirwe12345 13702 149044 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Rwandan old Man playing Igisoro with kids around.jpg|frameless|230x230px|uko abantu ba banaga|right]]'''Umuco''' ni ijambo ryo mu Kinyarwanda risobanura "culture" mu Cyongereza. Mu buryo rusange, umuco ureshya n'uburyo abantu babana, ibyo bemera, imigenzo yabo, imyemerere, ibiribwa, imyambarire, indirimbo, imivugo, n'ibindi bikorwa bigize ubuzima bwa buri munsi bw'umuryango cyangwa igihugu. Mu Kinyarwanda, "umuco" ugira uruhare runini mu kubaka ubumwe bw'abenegihugu n'ubusabane bwabo.<ref>https://x.com/Rwanda_Edu/status/1491037045627572224?lang=ar-x-fm</ref> '''<u>Ibiranga Umuco</u>''' Umuco wahantu aha naha, ugaragarira muri ibi bikurikira: # [[Dosiye:Bavuye gusenga.jpg|thumb|204x204px|imyemerere bavuyegusenga]]'''Imigenzo n'Imyemerere''': Ibi ni ibijyanye n'imyemerere ya gipagani cyangwa ya gikristo, imigenzo ishingiye ku kwemera n'ubuzima bwa roho. # '''Ururimi''': Uru ni rumwe mu bintu bigize umuco, kuko rufasha abantu gusangira ibitekerezo, gukomeza umuco, no kwigisha ibyiciro bitandukanye by'abantu. # '''Imyambarire n'Ubuhanzi''': Uburyo abantu bishushanya cyangwa babara inkuru n'uburyo basiga ku myambaro yabo ni kimwe mu bigize umuco.[[Dosiye:Venezuela National Anthem, Gloria al Bravo Pueblo.png|thumb|197x197px|indirimbo]] # '''Indirimbo n'Imivugo''': Ibihangano nk'indirimbo, imivugo, n'ibindi bitandukanye bifasha gusigasira umuco no kubikwirakwiza. Muri make, umuco ni uburyo abantu bagira isano n'ubuzima, urwego rwabo rwa sosiyete, ndetse n'imiryango yabo. [[Dosiye:National anthem singer (52174631827).jpg|thumb|192x192px|uko baririmba]] Ibyino ni ibikorwa by’imyidagaduro cyangwa umuco w’imvugo n’imibyinire, aho abantu bibyina mu buryo bwihariye, bishimisha kandi bigaragaza ibitekerezo, amarangamutima, cyangwa amateka. Ibyino ni kimwe mu bigize umuco w’abantu kandi byaba mu bice bitandukanye by’isi, buri gace k'isi kigira uburyo bwabwo bwo kubyina, hagendewe ku migenzo, amateka, cyangwa ibihe byihariye by'aho.<ref>umuco</ref> Umuco nyarwanda, ugira umwihariko w'imbyino zibereye ijisho, urangwa n'imbyino hari ibyino byihariye, harimo: # '''Inanga''': Inanga ni igikoresho gikomeye mu gusakaza umuziki w’iki gihe.[[Dosiye:Mugitaramo_Nyarwanda_bifashishaga_inanga.jpg|thumb|Inanga]] # '''Ibyino bya Gakondo''': Hariho ibyino nk’'''umushagiriro''', '''kinyarwanda''', cyangwa '''uruhenge'''. Ibi byose bigaragaza imyambarire, imigendekere, ndetse n’imvugo z’imbyino mu muco w’Abanyarwanda.[[Dosiye:Rwanda tradional dance in wedding.jpg|thumb|207x207px|Ababyinnyi ]] # '''Ibyino by'Imbyino Z'Ubukwe''': Ni ibyino bikorwa mu birori by'ubukwe, aho abageni n'abatumirwa baba bishimira uwo munsi w'ibyishimo. # '''Ibyino byo mu birori by'umuganda cyangwa ibirori rusange''': Ibi bikorwa mu minsi mikuru, aho abantu bashobora kubyina kugira ngo bihereze hamwe mu birori by’imiryango cyangwa umuryango mugari. # '''Ibyino by’Isi yose''': Uretse mu Rwanda, ibyino biratandukanye ku isi yose. Urugero, muri Amerika y'Epfo hari ibyino bya '''Samba''', mu bihugu nka Brazil cyangwa Argentina, ndetse no muri Afurika harimo ibyino nka '''Afrobeat'''. Ibyino ni kimwe mu buryo bwiza bwo kugaragaza ubumwe no gusigasira umuco w’igihugu , bikanatuma abantu barushaho kumva umuco wabo, bakanawusangiza abandi. == Inyandiko == {{Reflist}} 2ivp4qasg238l0k0je8ns88iho3x575 Sonotone 1010 0 21014 149057 147093 2026-11-06T15:58:12Z ~2026-59025-92 19321 149057 wikitext text/x-wiki [[Dosiye:Vintage_Sonotone_Model_1010_Hybrid_(2_Vacuum_Tubes_&_1_Transistor)_Hearing_Aid._The_First_Commercial_Product_In_The_World_To_Use_Transistors,_Made_In_USA,_Introduced_December_29,_1952_(26251999474).jpg|thumb|Sonotone 1010 mugihe, hamwe na headphones]] [[Akuma gafasha umuntu kumva|the Sonotone 1010]] <ref>{{Cite news |last=Fildes |first=Jonathon |date=2005-11-15 |title=Switching on the digital world |url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/7081270.stm |access-date=2007-11-16 |publisher=BBC News |pages=1}} </ref> '''hearing aid yagiye hanze taliki 2'''9 Ukuboza 1952. Icyo cyari igicuruzwa cya mbere cy’ubucuruzi gukoresha transistor, zari zaravumbuwe imyaka itanu mbere ya 1947. Byari igishushanyo mbonera, ukoresheje miniature ya vacuum ebyiri nkicyiciro cyo kwinjiza hamwe na tristoriste imwe nkibisohoka; ibi byasabwaga kuko tristoriste icyo gihe yabyaye urusaku rw'amashanyarazi cyane. Ndetse ukoresheje transistor imwe yongerewe cyane igihe cya bateri, kugabanya igiciro cy'imikorere y'ikigo. Mugihe transistor yateye imbere, ubu bwoko bw'icyuma cy'amatwi bwasimbujwe n'ibyuma by'amatwi byose bikoresha transistors. Isosiyete ya Sonotone yari ifite icyicaro cyayo mu mujyi wa New York kandi yashinzwe mu 1929. Isosiyete yaguzwe n’andi masosiyete atandukanye kan ncl8h24qqgrwn1m23lttbaxuz1xpggc ADPR Gishari 0 22928 149166 132284 2026-11-07T11:37:59Z Xqbot 767 Correction d’une double redirection depuis [[URUSENGERO RWA ADEPR GISHARI]] vers [[Urusengero rwa ADEPR Gishari]] 149166 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Urusengero rwa ADEPR Gishari]] ctbvkpwaouoeoaxf6d27vo0hx1ym8gn ADEPR Gishari 0 22929 149167 132086 2026-11-07T11:38:04Z Xqbot 767 Correction d’une double redirection depuis [[URUSENGERO RWA ADEPR GISHARI]] vers [[Urusengero rwa ADEPR Gishari]] 149167 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Urusengero rwa ADEPR Gishari]] ctbvkpwaouoeoaxf6d27vo0hx1ym8gn Bata 0 23998 149038 2026-11-06T12:59:28Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q320792 }} '''Bata''' ni umujyi munini kurusha iyindi muri [[Gineya Ekwatoriyale]]. Ni umujyi ufite icyambu ku nkombe y'Ikigobe cya Gineya. Bata iri mu Ntara ya Litoral, mu gice cy'igihugu kiri ku mugabane. Mu mwaka wa 2015, abaturage bagereranyijwe ku 290 000. Bata ni kimwe mu byambu by'ingenzi by'igihugu. == Imiterere == Bata iri ku nkombe y'Ikigobe cya Gineya. Umujyi uri nko ku birometero 29 mu majyaruguru y'uruzi Mbini.<ref name="britannica">{{Ci..." 149038 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q320792 }} '''Bata''' ni umujyi munini kurusha iyindi muri [[Gineya Ekwatoriyale]]. Ni umujyi ufite icyambu ku nkombe y'Ikigobe cya Gineya. Bata iri mu Ntara ya Litoral, mu gice cy'igihugu kiri ku mugabane. Mu mwaka wa 2015, abaturage bagereranyijwe ku 290 000. Bata ni kimwe mu byambu by'ingenzi by'igihugu. == Imiterere == Bata iri ku nkombe y'Ikigobe cya Gineya. Umujyi uri nko ku birometero 29 mu majyaruguru y'uruzi Mbini.<ref name="britannica">{{Cite web |url=https://www.britannica.com/place/Bata |title=Bata |website=Encyclopædia Britannica |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Bata iri mu Ntara ya Litoral.<ref name="citypop">{{Cite web |url=https://citypopulation.de/en/equatorialguinea/ |title=Equatorial Guinea: Provinces, Cities and Localities |website=City Population |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abaturage == Mu mwaka wa 2001, umujyi wari ufite abaturage 132 235. Mu mwaka wa 2015, abaturage bagereranyijwe ku 290 000.<ref name="britannica" /> Bata ni wo mujyi utuwe cyane mu gihugu.<ref name="citypop" /> == Amateka == Mu mwaka wa 1969, habaye imvururu zo kurwanya Abesipanyoli. Nyuma y'izo mvururu, umubare w'Abanyaburayi baba mu mujyi waragabanutse cyane. Ubukungu bw'umujyi bwadindiye kugeza mu ntangiriro z'imyaka ya 1980. Mu myaka ya 1980 na 1990, peteroli yavumbuwe mu gihugu. Peteroli yazanye ubucuruzi n'iterambere mu mujyi.<ref name="britannica" /> == Ubukungu n'ingendo == [[File:Bata street market - panoramio.jpg|thumb|left|Isoko mu mujyi wa Bata]] Bata ni kimwe mu byambu by'ingenzi by'igihugu. Icyambu cyayo ni kimwe mu byambu birebire cyane muri ako karere. Umujyi nta cyambu kamere ufite. Ni yo mpamvu hubatswe ahantu ho gupakurura imizigo y'amato. Ibicuruzwa by'ingenzi byoherezwa mu mahanga ni imbaho na [[ikawa]].<ref name="britannica" /> Icyambu cyaguwe hakoreshejwe inguzanyo zaturutse mu [[Ubushinwa]]. Gishobora kwakira toni miliyoni 6,5 ku mwaka. Gishobora kandi kwakira kontineri 300 000 (TEU) ku mwaka.<ref>{{Cite book |author=Xu Shaoshi |title=BRI and International Cooperation in Industrial Capacity: Industrial Layout Study |publisher=Routledge |date=2020-06-14 |language=en}}</ref> Bata ifite ikibuga cy'indege mpuzamahanga. Indege zaho zijya i [[Malabo]] n'i Libreville muri [[Gabon]].<ref name="britannica" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bata, Equatorial Guinea|Amafoto ya Bata]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Gineya Ekwatoriyale]] [[Ikiciro:Imijyi]] kpezgd22i84qodduhyvr59ip0jtnuq8 Kraków 0 23999 149041 2026-11-06T13:24:06Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q31487 }} '''Kraków''' ni umujyi wo muri [[Polonye]]. Uri mu majyepfo y'igihugu, ku nkengero z'uruzi Vistula. Kraków ni umurwa mukuru w'Intara ya Polonye Ntoya. Mu mwaka wa 2025, umujyi wari utuwe n'abaturage 810 590. Kraków yabaye umurwa mukuru wa Polonye kugeza mu mwaka wa 1596. Igice cyayo cy'amateka kiri ku rutonde rw'Umurage w'Isi wa UNESCO. == Imiterere == Kraków iri mu majyepfo ya Polonye. Umujyi uri ku mpande zombi z'uruzi Vistula.<ref na..." 149041 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q31487 }} '''Kraków''' ni umujyi wo muri [[Polonye]]. Uri mu majyepfo y'igihugu, ku nkengero z'uruzi Vistula. Kraków ni umurwa mukuru w'Intara ya Polonye Ntoya. Mu mwaka wa 2025, umujyi wari utuwe n'abaturage 810 590. Kraków yabaye umurwa mukuru wa Polonye kugeza mu mwaka wa 1596. Igice cyayo cy'amateka kiri ku rutonde rw'Umurage w'Isi wa UNESCO. == Imiterere == Kraków iri mu majyepfo ya Polonye. Umujyi uri ku mpande zombi z'uruzi Vistula.<ref name="britannica">{{Cite web |url=https://www.britannica.com/place/Krakow |title=Kraków |website=Encyclopædia Britannica |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ni umurwa mukuru w'Intara ya Polonye Ntoya (mu Gipolone: ''Małopolskie'').<ref name="britannica" /> Mu mpera za Kamena 2025, Kraków yari ituwe n'abaturage 810 590. Umubare w'abaturage wiyongera buri mwaka kuva mu mwaka wa 2009.<ref name="pap">{{Cite news |url=https://www.pap.pl/aktualnosci/krakow-coraz-wiekszy-liczba-mieszkancow-miasta-rosnie-nieprzerwanie-od-2009-roku |title=Kraków coraz większy. Liczba mieszkańców miasta rośnie nieprzerwanie od 2009 roku |work=Polska Agencja Prasowa |language=pl |access-date=2026-11-06}}</ref> == Amateka == Kraków yahawe uburenganzira bw'umujyi mu mwaka wa 1257.<ref name="unesco">{{Cite web |url=https://whc.unesco.org/en/list/29/ |title=Historic Centre of Kraków |website=UNESCO World Heritage Centre |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 1364, umwami Kazimierz III yashinze kaminuza ya Kraków. Uyu munsi yitwa Kaminuza ya Jagiellonian. Ni imwe muri kaminuza za kera cyane zo mu Burayi bwo Hagati.<ref name="britannica" /> Kraków yabaye umurwa mukuru wa Polonye n'icyicaro cy'abami kugeza mu mwaka wa 1596.<ref name="agh">{{Cite web |url=https://uniune.agh.edu.pl/en/about-poland/about-krakow |title=About Kraków |website=AGH University of Krakow |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Nyuma yaho, umurwa mukuru wimuriwe i [[Warszawa]].<ref name="iyp">{{Cite web |url=https://www.inyourpocket.com/poland/krakow/articles/krakow-historical-timeline |title=Kraków historical timeline |website=In Your Pocket |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu gihe cy'Intambara ya Kabiri y'Isi Yose, Kraków yategekwaga n'[[Ubudage]].<ref>{{Cite web |url=https://www.britannica.com/summary/Krakow |title=Kraków summary |website=Encyclopædia Britannica |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Igice cy'amateka == [[File:Krakow Rynek Glowny panorama 2.jpg|thumb|left|Isoko Rikuru (''Rynek Główny'')]] Igice cy'amateka cya Kraków kiri ku rutonde rw'Umurage w'Isi wa UNESCO. Umusozi wa Wawel uri hagati muri icyo gice. Hejuru y'uwo musozi hari ingoro y'abami na katedarali. Abami ba Polonye bahambwe muri iyo katedarali.<ref name="unesco" /> Agace ka Kazimierz kari mu majyepfo y'igice cy'amateka. Ni agace ka kera k'Abakirisitu n'Abayahudi. Gafite amasinagogi ya kera.<ref name="unesco" /> == Ihuza ryo hanze == * [https://www.krakow.pl/ Urubuga rwemewe rw'umujyi wa Kraków] (mu Gipolone) * [[commons:Category:Kraków|Amafoto ya Kraków]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Polonye]] [[Ikiciro:Imijyi]] t7bc00zhsrhunfl00lzn93gffmv0ret Tarnobrzeg 0 24000 149042 2026-11-06T13:24:41Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q28516 }} '''Tarnobrzeg''' ni umujyi wo muri [[Polonye]]. Uri mu majyepfo y'iburasirazuba bw'igihugu, mu Ntara ya Podkarpackie. Umujyi uri ku nkengero z'uruzi Vistula. Mu mwaka wa 2021, umujyi wari utuwe n'abaturage 44 901. Kera, Tarnobrzeg yari izwi kubera ibirombe bya sulfure. == Imiterere == Tarnobrzeg iri ku nkombe y'iburasirazuba y'uruzi Vistula. Ni umujyi wo mu Ntara ya Podkarpackie.<ref name="britannica">{{Cite web |url=https://www.britannica...." 149042 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q28516 }} '''Tarnobrzeg''' ni umujyi wo muri [[Polonye]]. Uri mu majyepfo y'iburasirazuba bw'igihugu, mu Ntara ya Podkarpackie. Umujyi uri ku nkengero z'uruzi Vistula. Mu mwaka wa 2021, umujyi wari utuwe n'abaturage 44 901. Kera, Tarnobrzeg yari izwi kubera ibirombe bya sulfure. == Imiterere == Tarnobrzeg iri ku nkombe y'iburasirazuba y'uruzi Vistula. Ni umujyi wo mu Ntara ya Podkarpackie.<ref name="britannica">{{Cite web |url=https://www.britannica.com/place/Tarnobrzeg |title=Tarnobrzeg |website=Encyclopædia Britannica |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu ibarura rusange ryo mu mwaka wa 2021, umujyi wari utuwe n'abaturage 44 901. Mu mpera z'umwaka wa 2023, abaturage bagereranyijwe ku 43 712.<ref name="citypop">{{Cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/poland/podkarpackie/1864__powiat_tarnobrzeg |title=Powiat Tarnobrzeg (Urban County, Poland) |website=City Population |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Amateka == Tarnobrzeg yahawe uburenganzira bw'umujyi mu mwaka wa 1593. Kuva kera, umujyi ni ihuriro ry'inganda n'ubucuruzi.<ref name="britannica" /> Kera, umujyi wari uzwi kubera gucukura no gutunganya sulfure. Iyo mirimo yarahagaritswe kuko itari ikunguka.<ref name="travel">{{Cite web |url=https://podkarpackie.travel/en/product/tarnobrzeg |title=Tarnobrzeg |website=Podkarpackie.travel |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ahantu ho gusura == [[File:Jezioro Tarnobrzeskie w 2022.jpg|thumb|left|[[Ikiyaga]] cya Tarnobrzeg mu mwaka wa 2022]] Ikiyaga cya Tarnobrzeg kiri ahahoze ikirombe cya sulfure. Icyo kirombe cyuzuzwamo amazi y'uruzi Vistula. Ikiyaga gifite ubuso bwa hegitari 560. Ubujyakuzimu bwacyo bugera kuri metero 110.<ref name="travel" /> Ingoro y'umuryango wa Tarnowski iri mu gace ka Dzików. Uyu munsi ni inzu ndangamurage y'amateka y'umujyi. Ikigega cya kera kirimo inzu ndangamurage y'inganda za sulfure za Polonye.<ref name="travel" /> == Ihuza ryo hanze == * [https://www.tarnobrzeg.pl/ Urubuga rwemewe rw'umujyi wa Tarnobrzeg] (mu Gipolone) * [[commons:Category:Tarnobrzeg|Amafoto ya Tarnobrzeg]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Polonye]] [[Ikiciro:Imijyi]] lx4zcc01qg49u9txwcbf50pnalxfjmj Umugezi wa Bushman 0 24001 149043 2026-11-06T13:24:52Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q4787907 }} '''Umugezi wa Bushman''' (mu [[Ikinyafurikansi]]: ''Boesmansrivier'') ni umugezi wo muri [[Afurika y’Epfo]]. Uri mu Ntara ya KwaZulu-Natal. Ni umugezi wisuka mu [[Umugezi wa Tugela]]. Umugezi wa Bushman ukomoka mu misozi ya [[Drakensberg]]. Unyura hafi y'umujyi wa Estcourt. Urugomero rwa Wagendrift ruri kuri uyu mugezi. == Inzira y'umugezi == Umugezi wa Bushman uri mu Ntara ya KwaZulu-Natal. Amazi yawo yisuka mu Mugezi wa Tugela. Urugom..." 149043 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q4787907 }} '''Umugezi wa Bushman''' (mu [[Ikinyafurikansi]]: ''Boesmansrivier'') ni umugezi wo muri [[Afurika y’Epfo]]. Uri mu Ntara ya KwaZulu-Natal. Ni umugezi wisuka mu [[Umugezi wa Tugela]]. Umugezi wa Bushman ukomoka mu misozi ya [[Drakensberg]]. Unyura hafi y'umujyi wa Estcourt. Urugomero rwa Wagendrift ruri kuri uyu mugezi. == Inzira y'umugezi == Umugezi wa Bushman uri mu Ntara ya KwaZulu-Natal. Amazi yawo yisuka mu Mugezi wa Tugela. Urugomero rwa Wagendrift ruri kuri uyu mugezi.<ref name="ewisa">{{Cite web |url=http://www.ewisa.co.za/misc/RiversSA/defaultb.htm |title=Rivers in South Africa (B) |website=eWISA |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20110622074922/http://www.ewisa.co.za/misc/riverssa/defaultb.htm |archive-date=2011-06-22 |url-status=dead |access-date=2026-11-06}}</ref> Igice cyo hejuru cy'umugezi kiri mu misozi ya Drakensberg. Muri ako karere hari imidugudu myinshi ituwe cyane. Abenshi mu bayituye ni abo mu bwoko bw'amaHlubi.<ref>{{Cite book |last=Pearce |first=R. O. |title=Barrier of Spears: Drama of the Drakensberg |publisher=Howard Timmins |year=1973 |pages=3–13 |isbn=0-86978-050-6 |language=en}}</ref> == Urugomero rwa Wagendrift == [[File:Wagendrift-damwal.jpg|thumb|left|Urukuta rw'Urugomero rwa Wagendrift]] Urugomero rwa Wagendrift ruri nko ku birometero 6 uvuye mu mujyi wa Estcourt. Izina ryarwo rikomoka ku magare yakururwaga yambukaga umugezi wa Bushman kera. Ayo magare yavaga ku cyambu cya Natal ajya ku birombe bya zahabu bya Witwatersrand.<ref name="lekke">{{Cite web |url=https://www.lekkeslaap.co.za/attractions/waggendrift-dam-in-estcourt |title=Wagendrift Dam |website=LekkeSlaap |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Urugomero ruri mu kigega cy'ibidukikije cya Wagendrift. Icyo kigega gifite ubuso bwa hegitari 980. Hari inzira y'abanyamaguru ya kilometero 3 iri ku nkombe y'umugezi wa Bushman.<ref name="lekke" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bushman's River, KwaZulu-Natal|Amafoto y'Umugezi wa Bushman]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Afurika y’Epfo]] [[Ikiciro:Imigezi]] h9pzzkwlgaathvizb5fc1pu4vwy1pkn Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moi 0 24002 149047 2026-11-06T14:02:50Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q392784 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moi''' (mu Cyongereza: ''Moi International Airport''; IATA: MBA, ICAO: HKMO) ni ikibuga cy’indege cy’umujyi wa Mombasa, muri [[Kenya]]. Ni ikibuga cy’indege cya kabiri gikoreshwa cyane muri Kenya. Iki kibuga gicungwa n’Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Kenya (''Kenya Airports Authority''). Mu mwaka wa 2025, cyakiriye abagenzi miliyoni 1,7. == Amateka == Kera, iki kibuga cyitwaga ''Port..." 149047 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q392784 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moi''' (mu Cyongereza: ''Moi International Airport''; IATA: MBA, ICAO: HKMO) ni ikibuga cy’indege cy’umujyi wa Mombasa, muri [[Kenya]]. Ni ikibuga cy’indege cya kabiri gikoreshwa cyane muri Kenya. Iki kibuga gicungwa n’Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Kenya (''Kenya Airports Authority''). Mu mwaka wa 2025, cyakiriye abagenzi miliyoni 1,7. == Amateka == Kera, iki kibuga cyitwaga ''Port Reitz Airport''. Cyatangiye ingendo mpuzamahanga mu mwaka wa 1975.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/profiles/airports/mombasa-moi-international-airport-mba |title=Mombasa Moi International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Cyiswe izina rya [[Daniel arap Moi]], wahoze ari Perezida wa Kenya.<ref name="wtg">{{Cite web |url=https://www.worldtravelguide.net/guides/africa/kenya/mombasa-moi-international-airport/ |title=Mombasa Moi International Airport |website=World Travel Guide |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inyubako ya kabiri y’abagenzi yubatswe hagati y’umwaka wa 1994 n’uwa 1996.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/moi-international-airport-mombasa/ |title=Moi International Airport, Mombasa |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Aho giherereye n’ibikorwa remezo == [[File:Moi Airport DF-ST-99-05502.jpg|thumb|left|Ikibuga cy’indege mu mwaka wa 1999]] Ikibuga kiri mu gace ka Port Reitz. Kiri nko ku birometero 10 mu burengerazuba bwa Mombasa. Gifite inyubako ebyiri z’abagenzi.<ref name="wtg" /> Ikibuga gifite ubuso bwa hegitari 539.<ref name="at" /> Ikibuga gifite inzira ebyiri z’indege. Inzira ya mbere ifite uburebure bwa metero 3 364. Inzira ya kabiri ifite uburebure bwa metero 1 368.<ref name="capa" /> == Abagenzi == Ni ikibuga cy’indege cya kabiri gikoreshwa cyane muri Kenya, nyuma y’Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Jomo Kenyatta cy’i [[Nairobi]].<ref name="capa" /> Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi miliyoni 1,7. Mu mwaka wabanje, cyari cyakiriye abagenzi miliyoni 1,6.<ref name="standard">{{Cite news |url=https://www.standardmedia.co.ke/business/amp/coast/article/2001539514/more-airport-traffic-after-partial-open-sky-policy |title=More airport traffic after partial open sky policy |work=The Standard |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Moi International Airport|Amafoto y’Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moi]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Kenya]] p43commy4bmod20yh0duvwi3dvj08sn Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Accra 0 24003 149049 2026-11-06T14:10:50Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q177689 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Accra''' (mu Cyongereza: ''Accra International Airport''; IATA: ACC, ICAO: DGAA) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’[[Accra]], umurwa mukuru wa [[Gana]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cy’ingenzi muri Gana. Kuva mu mwaka wa 1969 kugeza mu wa 2026, cyitwaga ''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kotoka''. Iki kibuga gicungwa n’ikigo Ghana Airports Company Limited. Inyubako yacyo nshya..." 149049 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q177689 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Accra''' (mu Cyongereza: ''Accra International Airport''; IATA: ACC, ICAO: DGAA) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’[[Accra]], umurwa mukuru wa [[Gana]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cy’ingenzi muri Gana. Kuva mu mwaka wa 1969 kugeza mu wa 2026, cyitwaga ''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kotoka''. Iki kibuga gicungwa n’ikigo Ghana Airports Company Limited. Inyubako yacyo nshya y’abagenzi (Terminal 3) yafunguwe mu mwaka wa 2018. == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1958 cyitwa ''Accra International Airport''. Mu mwaka wa 1969, cyiswe izina rya Jenerali Liyetona Emmanuel Kwasi Kotoka. Kotoka yagize uruhare muri kudeta yo mu mwaka wa 1966 yahiritse Perezida Kwame Nkrumah. Kotoka yiciwe mu mwaka wa 1967 ahantu ubu ari imbere y’ikibuga cy’indege.<ref name="graphic">{{Cite news |url=https://www.graphic.com.gh/news/general-news/ghana-news-kotoka-international-airport-reverts-to-accra-international-airport.html |title=Kotoka International Airport is now Accra International Airport |work=Graphic Online |date=2026-02-24 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Izina rya Kotoka ryateje impaka muri Gana imyaka myinshi. Ku itariki ya 23 Gashyantare 2026, leta yasubijeho izina rya kera, ''Accra International Airport''. Kode z’ikibuga (ACC na DGAA) ntizahindutse.<ref name="graphic" /><ref name="mot">{{Cite web |url=https://mot.gov.gh/10/16/1/328/government-reverts-kotoka-international-airport-to-accra-international-airport |title=Government reverts Kotoka International Airport to Accra International Airport |website=Ministry of Transport, Ghana |date=2026-02-23 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Terminal 3 == Imirimo yo kubaka Terminal 3 yatangiye muri Werurwe 2016. Yarangiye muri Kamena 2018. Inyubako yafunguriwe abagenzi muri Nzeri 2018.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/terminal-3-kotoka-international-airport-accra/ |title=Terminal 3, Kotoka International Airport, Accra |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Iyi nyubako ifite ubuso bwa metero kare zigera ku 45 000. Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 5 ku mwaka. Ikibuga kiri nko ku birometero 9 mu majyaruguru ya Accra.<ref name="arup">{{Cite web |url=https://www.arup.com/projects/kotoka-international-airport-new-terminal |title=Kotoka International Airport new terminal |website=Arup |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kotoka International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Gana]] jnnqhahvxm6d22kw93ukvpvsf0x7ser 149111 149049 2026-11-07T11:02:25Z Score Beethoven 11559 149111 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q177689 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Accra''' (mu Cyongereza: ''Accra International Airport''; IATA: ACC, ICAO: DGAA) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’[[Accra]], umurwa mukuru wa [[Gana]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cy’ingenzi muri Gana. Kuva mu mwaka wa 1969 kugeza mu wa 2026, cyitwaga ''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kotoka''. Iki kibuga gicungwa n’ikigo Ghana Airports Company Limited. Inyubako yacyo nshya y’abagenzi (Terminal 3) yafunguwe mu mwaka wa 2018. == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1958 cyitwa ''Accra International Airport''. Mu mwaka wa 1969, cyiswe izina rya Jenerali Liyetona Emmanuel Kwasi Kotoka. Kotoka yagize uruhare muri kudeta yo mu mwaka wa 1966 yahiritse Perezida Kwame Nkrumah. Kotoka yiciwe mu mwaka wa 1967 ahantu ubu ari imbere y’ikibuga cy’indege.<ref name="graphic">{{Cite news |url=https://www.graphic.com.gh/news/general-news/ghana-news-kotoka-international-airport-reverts-to-accra-international-airport.html |title=Kotoka International Airport is now Accra International Airport |work=Graphic Online |date=2026-02-24 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Izina rya Kotoka ryateje impaka muri Gana imyaka myinshi. Ku itariki ya 23 Gashyantare 2026, leta yasubijeho izina rya kera, ''Accra International Airport''. Kode z’ikibuga (ACC na DGAA) ntizahindutse.<ref name="graphic" /><ref name="mot">{{Cite web |url=https://mot.gov.gh/10/16/1/328/government-reverts-kotoka-international-airport-to-accra-international-airport |title=Government reverts Kotoka International Airport to Accra International Airport |website=Ministry of Transport, Ghana |date=2026-02-23 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Terminal 3 == Imirimo yo kubaka Terminal 3 yatangiye muri Werurwe 2016. Yarangiye muri Kamena 2018. Inyubako yafunguriwe abagenzi muri Nzeri 2018.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/terminal-3-kotoka-international-airport-accra/ |title=Terminal 3, Kotoka International Airport, Accra |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Iyi nyubako ifite ubuso bwa metero kare zigera ku 45 000. Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 5 ku mwaka. Ikibuga kiri nko ku birometero 9 mu majyaruguru ya Accra.<ref name="arup">{{Cite web |url=https://www.arup.com/projects/kotoka-international-airport-new-terminal |title=Kotoka International Airport new terminal |website=Arup |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kotoka International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Gana]] qjyb5a433tno18z9eu3v1fix87c24v4 Ikibuga cy’indege cya Wilson 0 24004 149050 2026-11-06T14:14:07Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1049288 }} '''Ikibuga cy’indege cya Wilson''' (mu Cyongereza: ''Wilson Airport''; IATA: WIL, ICAO: HKNW) ni ikibuga cy’indege cy’i [[Nairobi]], muri [[Kenya]]. Kiri mu majyepfo y’umujyi, hafi y’uduce twa Lang’ata na Kibera. Ni kimwe mu bibuga by’indege bikoreshwa cyane muri Afurika y’Iburasirazuba. Iki kibuga gikoreshwa cyane n’indege nto. Ingendo nyinshi ni izo imbere mu gihugu. Ikibuga cyiswe izina rya Florence Kerr Wilson mu mwak..." 149050 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1049288 }} '''Ikibuga cy’indege cya Wilson''' (mu Cyongereza: ''Wilson Airport''; IATA: WIL, ICAO: HKNW) ni ikibuga cy’indege cy’i [[Nairobi]], muri [[Kenya]]. Kiri mu majyepfo y’umujyi, hafi y’uduce twa Lang’ata na Kibera. Ni kimwe mu bibuga by’indege bikoreshwa cyane muri Afurika y’Iburasirazuba. Iki kibuga gikoreshwa cyane n’indege nto. Ingendo nyinshi ni izo imbere mu gihugu. Ikibuga cyiswe izina rya Florence Kerr Wilson mu mwaka wa 1962. == Amateka == Kera, iki kibuga cyitwaga ''Nairobi Aerodrome''. Mu mwaka wa 1933, cyari gifite inzira ebyiri z’indege.<ref name="std2014">{{Cite news |url=https://www.standardmedia.co.ke/amp/business/home-away/article/2000046048/wilsons-passion-lives-on-decades-later |title=Wilson's passion lives on decades later |work=The Standard |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ibigo bya mbere byagikoresheje ni Wilson Airways na Imperial Airways.<ref name="aa">{{Cite web |url=https://www.africanaerospace.aero/how-wilson-airport-landed-a-place-in-history.html |title=How Wilson Airport landed a place in history |website=African Aerospace |date=2017-08-23 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 1962, ikibuga cyahinduriwe izina cyitwa ''Wilson Airport''. Iryo zina ni irya Florence Kerr Wilson. Ni we washinze ikigo cy’indege Wilson Airways mu mwaka wa 1929.<ref name="std2014" /> Kuva mu mwaka wa 1991, ikibuga gicungwa n’Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Kenya (''Kenya Airports Authority'').<ref name="std2025">{{Cite news |url=https://www.standardmedia.co.ke/business/amp/national/article/2001524597/how-womans-loss-took-kenya-to-the-skies |title=How woman's loss took Kenya to the skies |work=The Standard |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ibikorwa == [[File:Fokker50 Nairobi.jpg|thumb|left|Indege yo mu bwoko bwa Fokker 50 ku kibuga cya Wilson]] Ikibuga cya Wilson cyakira ingendo z’indege zigera ku 120 000 ku mwaka.<ref name="bd">{{Cite news |url=https://www.businessdailyafrica.com/bd/lifestyle/society/how-woman-s-one-plane-venture-grew-into-modern-wilson-airport-2127996 |title=How woman's one-plane venture grew into modern Wilson Airport |work=Business Daily Africa |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Nk’uko Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Kenya kibivuga, 90 % by’ingendo ni izo imbere mu gihugu. 10 % ni ingendo mpuzamahanga.<ref name="leo">{{Cite web |url=https://nairobileo.co.ke/features/article/17007/meet-florence-wilson-the-lady-who-founded-nairobis-wilson-airport |title=Meet Florence Wilson, the lady who founded Nairobi's Wilson Airport |website=Nairobi Leo |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Uyu munsi, inyubako z’amazu zegereye ikibuga ku mpande zose. Ibyo bitera impungenge ku mutekano no ku kwigarurira ubutaka.<ref name="std2025" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Wilson Airport|Amafoto y’Ikibuga cy’indege cya Wilson]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Kenya]] 00kubhbxrepsn2goyylsnlb3scvfymc Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Murtala Muhammed 0 24005 149051 2026-11-06T14:16:29Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1043631 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Murtala Muhammed''' (mu Cyongereza: ''Murtala Muhammed International Airport''; IATA: LOS, ICAO: DNMM) ni ikibuga cy’indege cy’i Lagos, muri [[Nijeriya]]. Kiri i Ikeja, muri Leta ya Lagos. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Nijeriya. Iki kibuga cyitiriwe Murtala Muhammed, wahoze ari umuyobozi wa gisirikare wa Nijeriya. Inyubako nshya mpuzamahanga y’abagenzi yafunguwe mu mwaka wa 20..." 149051 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1043631 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Murtala Muhammed''' (mu Cyongereza: ''Murtala Muhammed International Airport''; IATA: LOS, ICAO: DNMM) ni ikibuga cy’indege cy’i Lagos, muri [[Nijeriya]]. Kiri i Ikeja, muri Leta ya Lagos. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Nijeriya. Iki kibuga cyitiriwe Murtala Muhammed, wahoze ari umuyobozi wa gisirikare wa Nijeriya. Inyubako nshya mpuzamahanga y’abagenzi yafunguwe mu mwaka wa 2022. == Amateka == Inyubako mpuzamahanga y’abagenzi yubatswe mu myaka ya 1970. Yubatswe hakurikijwe icyitegererezo cy’ikibuga cy’indege cya Schiphol cy’i [[Amsterdam]]. Iyo nyubako yafunguwe ku mugaragaro ku itariki ya 15 Werurwe 1979.<ref name="faan1">{{Cite web |url=https://faan.gov.ng/?p=21043 |title=Murtala Muhammed International Airport |website=Federal Airports Authority of Nigeria |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Imirimo yo kubaka inyubako nshya mpuzamahanga yatangiye mu mpera z’umwaka wa 2013. Perezida Muhammadu Buhari yayitashye ku itariki ya 22 Werurwe 2022. Iyo nyubako ishobora kwakira abagenzi miliyoni 14 ku mwaka.<ref name="faan2">{{Cite web |url=https://faan.gov.ng/mmia-lagos/ |title=MMIA Lagos |website=Federal Airports Authority of Nigeria |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Inyubako == [[File:Murtala Muhammed International Airport, Lagos, Nigeria - 2019-11-07 - IMG 9489.jpg|thumb|left|Ikibuga cy’indege mu mwaka wa 2019]] Ikibuga gifite inyubako mpuzamahanga n’inyubako y’ingendo zo imbere mu gihugu. Izo nyubako zitandukanyijwe n’intera ya kilometero imwe. Zikoresha inzira z’indege zimwe.<ref name="ac">{{Cite web |url=https://theafricancourier.de/?p=30590 |title=What you should know about the new terminal at Lagos airport |website=The African Courier |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Iki kibuga gicungwa n’Ikigo cya Leta ya Nijeriya gishinzwe ibibuga by’indege (FAAN). Nk’uko FAAN ibivuga, ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane mu gihugu.<ref name="faan1" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Murtala Muhammed International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Nijeriya]] nhyqcuhoqebpeq15iq10veyfhixcspq Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kansai 0 24006 149052 2026-11-06T14:19:21Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q193682 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kansai''' (mu Kiyapani: 関西国際空港; IATA: KIX, ICAO: RJBB) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cyo mu [[Ubuyapani]]. Kiri ku kirwa cyakozwe n’abantu hagati mu kigobe cya Osaka. Gikorera imijyi ya Osaka, Kyoto na Kobe. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 4 Nzeri 1994. Ni cyo kibuga cy’indege cya mbere ku isi cyubatswe cyose ku kirwa cyakozwe n’abantu mu nyanja. == Amateka == Imirimo yo kuba..." 149052 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q193682 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kansai''' (mu Kiyapani: 関西国際空港; IATA: KIX, ICAO: RJBB) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cyo mu [[Ubuyapani]]. Kiri ku kirwa cyakozwe n’abantu hagati mu kigobe cya Osaka. Gikorera imijyi ya Osaka, Kyoto na Kobe. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 4 Nzeri 1994. Ni cyo kibuga cy’indege cya mbere ku isi cyubatswe cyose ku kirwa cyakozwe n’abantu mu nyanja. == Amateka == Imirimo yo kubaka ikirwa yatangiye mu mwaka wa 1987. Intego yari ukugabanya ubucucike ku kibuga cy’indege cya kera cya Osaka (Itami).<ref name="aerox">{{Cite web |url=https://aeroxplorer.com/articles/osaka-kansai-the-airport-sinking-into-the-sea |title=Osaka Kansai: The Airport Sinking Into the Sea |website=AeroXplorer |date=2024-04-30 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 1990, ikiraro gihuza ikirwa n’umugabane cyararangiye. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 4 Nzeri 1994.<ref name="ah">{{Cite web |url=https://www.airporthistory.org/blue-concourse/the-aerial-evolution-of-osaka-kansai |title=The aerial evolution of Osaka Kansai |website=AirportHistory.org |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inzira ya kabiri y’indege yafunguwe muri Kanama 2007. Inyubako ya kabiri y’abagenzi (Terminal 2) yarangiye mu mwaka wa 2012.<ref name="ah" /> Ikirwa kigenda kirigita buhoro buhoro kubera ubutaka bworoshye bwo mu nyanja. Mu myaka umunani ya mbere, cyarigise metero zirenga 12.<ref name="b1m">{{Cite web |url=https://www.theb1m.com/video/kansai-airport-is-sinking |title=Kansai Airport is sinking |website=The B1M |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Muri Nzeri 2018, inkubi y’umuyaga Jebi yateje imyuzure ku kibuga. Ikibuga cyahagaritse imirimo hafi ibyumweru bibiri. Nyuma yaho, urukuta rukumira inyanja rwazamuweho metero 2,7.<ref name="b1m" /> == Terminal 1 == [[File:Kansai International Airport Terminal 1 Interior1 2014.jpg|thumb|left|Imbere muri Terminal 1]] Terminal 1 yashushanyijwe n’umwubatsi Renzo Piano wo mu [[Ubutaliyani]]. Igisenge cyayo gifite ishusho y’ibaba ry’indege. Iyi nyubako ifite uburebure bwa kilometero 1,7. Ni yo nyubako y’abagenzi ndende kuruta izindi ku bibuga by’indege ku isi.<ref name="ah" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kansai International Airport|Amafoto y’Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kansai]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Ubuyapani]] bceufnrhxeohjyhr6vlic0669ljchf5 Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Houari Boumediene 0 24007 149053 2026-11-06T14:53:19Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q623452 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Houari Boumediene''' (mu Cyarabu: مطار هواري بومدين الدولي; IATA: ALG, ICAO: DAAG) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Alger, umurwa mukuru wa [[Aligeriya]]. Kiri mu gace ka Dar El Beïda, mu burasirazuba bw’umujyi. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1924. Cyitiriwe Houari Boumediene, wahoze ari Perezida wa Aligeriya. Inyubako nshya y’abagenzi yafunguwe mu mwaka wa 2019. =..." 149053 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q623452 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Houari Boumediene''' (mu Cyarabu: مطار هواري بومدين الدولي; IATA: ALG, ICAO: DAAG) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Alger, umurwa mukuru wa [[Aligeriya]]. Kiri mu gace ka Dar El Beïda, mu burasirazuba bw’umujyi. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1924. Cyitiriwe Houari Boumediene, wahoze ari Perezida wa Aligeriya. Inyubako nshya y’abagenzi yafunguwe mu mwaka wa 2019. == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1924. Kera, cyitwaga ''Maison Blanche''.<ref name="kupi">{{Cite web |url=https://www.kupi.com/en-ae/explore/algeria/algiers/houari-boumediene-airport |title=Houari Boumediene Airport |website=Kupi |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2009, hatangijwe gahunda yo kwagura ikibuga. Mbere y’iyo gahunda, ikibuga cyashoboraga kwakira abagenzi miliyoni 3,5 ku mwaka. Nyuma yaho, ubwo bushobozi bwazamutse bugera ku bagenzi miliyoni 7,8.<ref name="aa">{{Cite web |url=https://www.arabianaerospace.aero/algiers-ambition-opens-a-new-gateway-to-europe.html |title=Algiers ambition opens a new gateway to Europe |website=Arabian Aerospace |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Inyubako nshya y’abagenzi == Inyubako nshya y’abagenzi yafunguwe mu mwaka wa 2019.<ref name="kupi" /> Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 12 ku mwaka. Kubera ubwo bushobozi, ikibuga cy’i Alger ni kimwe mu bibuga by’indege binini muri Afurika.<ref name="aa" /> Kuva mu mwaka wa 2019, ikibuga gihujwe na gari ya moshi. Sitasiyo ya gari ya moshi iri hagati y’inyubako z’abagenzi.<ref name="kupi" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Algiers Houari Boumediene Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Aligeriya]] bqju6wvy70fw9dzjb1ojh6httzokll8 149112 149053 2026-11-07T11:02:27Z Score Beethoven 11559 149112 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q623452 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Houari Boumediene''' (mu Cyarabu: مطار هواري بومدين الدولي; IATA: ALG, ICAO: DAAG) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Alger, umurwa mukuru wa [[Aligeriya]]. Kiri mu gace ka Dar El Beïda, mu burasirazuba bw’umujyi. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1924. Cyitiriwe Houari Boumediene, wahoze ari Perezida wa Aligeriya. Inyubako nshya y’abagenzi yafunguwe mu mwaka wa 2019. == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1924. Kera, cyitwaga ''Maison Blanche''.<ref name="kupi">{{Cite web |url=https://www.kupi.com/en-ae/explore/algeria/algiers/houari-boumediene-airport |title=Houari Boumediene Airport |website=Kupi |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2009, hatangijwe gahunda yo kwagura ikibuga. Mbere y’iyo gahunda, ikibuga cyashoboraga kwakira abagenzi miliyoni 3,5 ku mwaka. Nyuma yaho, ubwo bushobozi bwazamutse bugera ku bagenzi miliyoni 7,8.<ref name="aa">{{Cite web |url=https://www.arabianaerospace.aero/algiers-ambition-opens-a-new-gateway-to-europe.html |title=Algiers ambition opens a new gateway to Europe |website=Arabian Aerospace |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Inyubako nshya y’abagenzi == Inyubako nshya y’abagenzi yafunguwe mu mwaka wa 2019.<ref name="kupi" /> Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 12 ku mwaka. Kubera ubwo bushobozi, ikibuga cy’i Alger ni kimwe mu bibuga by’indege binini muri Afurika.<ref name="aa" /> Kuva mu mwaka wa 2019, ikibuga gihujwe na gari ya moshi. Sitasiyo ya gari ya moshi iri hagati y’inyubako z’abagenzi.<ref name="kupi" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Algiers Houari Boumediene Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Aligeriya]] en3cczty4b36q5qcss6t2x50g90ias3 Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro 0 24008 149054 2026-11-06T14:54:04Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q461793 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro''' (mu Cyarabu: مطار القاهرة الدولي; IATA: CAI, ICAO: HECA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Kayiro, umurwa mukuru wa [[Misiri]]. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Misiri. Ikibuga kiri mu gace ka Heliopolis, mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Kayiro. Ni ihuriro ry’ingenzi ry’ikigo cy’indege EgyptAir. == Amateka == Mu mwaka wa 1945, ubuyobozi bw..." 149054 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q461793 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro''' (mu Cyarabu: مطار القاهرة الدولي; IATA: CAI, ICAO: HECA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Kayiro, umurwa mukuru wa [[Misiri]]. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Misiri. Ikibuga kiri mu gace ka Heliopolis, mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Kayiro. Ni ihuriro ry’ingenzi ry’ikigo cy’indege EgyptAir. == Amateka == Mu mwaka wa 1945, ubuyobozi bw’indege za gisivili bwafashe ikigo cya gisirikare cya kera. Icyo kigo cyiswe ''King Farouk the First Airport''. Mu mwaka wa 1963, Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro cyasimbuye ikibuga cya kera cya Heliopolis.<ref name="hm">{{Cite web |url=https://heidelbergmaterials.com/en/node/20009 |title=Cairo International Airport (Egypt) |website=Heidelberg Materials |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Inyubako z’abagenzi == Ikibuga gifite inyubako enye z’abagenzi. Kiri nko ku birometero 15 mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Kayiro rwagati.<ref name="rem">{{Cite web |url=https://www.remitly.com/blog/travel/cairo-airport/ |title=Cairo Airport Guide: Navigating Egypt’s Busiest Terminal |website=Remitly |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inyubako ya gatatu ni yo nini kuruta izindi. Yafunguwe mu mwaka wa 2009. Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 11 ku mwaka.<ref name="etp">{{Cite web |url=https://www.egypttoursportal.com/en-au/cairo-international-airport |title=Cairo International Airport |website=Egypt Tours Portal |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga ni icy’ikigo cya leta gishinzwe ibibuga by’indege. Gicungwa na Cairo Airport Company.<ref name="rem" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Cairo International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Misiri]] husb8xgic2li37i3rmwbp4idhy459yf 149113 149054 2026-11-07T11:02:29Z Score Beethoven 11559 149113 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q461793 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro''' (mu Cyarabu: مطار القاهرة الدولي; IATA: CAI, ICAO: HECA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Kayiro, umurwa mukuru wa [[Misiri]]. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Misiri. Ikibuga kiri mu gace ka Heliopolis, mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Kayiro. Ni ihuriro ry’ingenzi ry’ikigo cy’indege EgyptAir. == Amateka == Mu mwaka wa 1945, ubuyobozi bw’indege za gisivili bwafashe ikigo cya gisirikare cya kera. Icyo kigo cyiswe ''King Farouk the First Airport''. Mu mwaka wa 1963, Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro cyasimbuye ikibuga cya kera cya Heliopolis.<ref name="hm">{{Cite web |url=https://heidelbergmaterials.com/en/node/20009 |title=Cairo International Airport (Egypt) |website=Heidelberg Materials |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Inyubako z’abagenzi == Ikibuga gifite inyubako enye z’abagenzi. Kiri nko ku birometero 15 mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Kayiro rwagati.<ref name="rem">{{Cite web |url=https://www.remitly.com/blog/travel/cairo-airport/ |title=Cairo Airport Guide: Navigating Egypt’s Busiest Terminal |website=Remitly |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inyubako ya gatatu ni yo nini kuruta izindi. Yafunguwe mu mwaka wa 2009. Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 11 ku mwaka.<ref name="etp">{{Cite web |url=https://www.egypttoursportal.com/en-au/cairo-international-airport |title=Cairo International Airport |website=Egypt Tours Portal |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga ni icy’ikigo cya leta gishinzwe ibibuga by’indege. Gicungwa na Cairo Airport Company.<ref name="rem" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Cairo International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Misiri]] 8j1wjwfv8k0bpk2yf2r4ef6w8p007vu Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mitiga 0 24009 149055 2026-11-06T15:05:44Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q45000 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mitiga''' (mu Cyarabu: مطار معيتيقة الدولي; IATA: MJI, ICAO: HLLM) ni ikibuga cy’indege cy’i Tripoli, umurwa mukuru wa [[Libiya]]. Kiri nko ku birometero 8 mu burasirazuba bwa Tripoli rwagati. Kera, cyari ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere. Kuva mu mwaka wa 2014, ni cyo kibuga cy’indege cyonyine gikora mu mujyi wa Tripoli. == Amateka == Mitiga yari ikigo cy’ingabo zirwanira..." 149055 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q45000 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mitiga''' (mu Cyarabu: مطار معيتيقة الدولي; IATA: MJI, ICAO: HLLM) ni ikibuga cy’indege cy’i Tripoli, umurwa mukuru wa [[Libiya]]. Kiri nko ku birometero 8 mu burasirazuba bwa Tripoli rwagati. Kera, cyari ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere. Kuva mu mwaka wa 2014, ni cyo kibuga cy’indege cyonyine gikora mu mujyi wa Tripoli. == Amateka == Mitiga yari ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere za Libiya.<ref name="sf">{{Cite web |url=https://www.secretflying.com/?p=695876 |title=Tripoli Airports Guide |website=Secret Flying |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Yatangiye kwakira indege za gisivili hagati mu myaka ya 1990.<ref name="saiga">{{Cite web |url=https://www.saigatours.com/article/flying-to-libya-mitiga-airport-tripoli |title=Flying to Libya – Mitiga Airport, Tripoli |website=Saiga Tours |date=2024-06-02 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2014, Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Tripoli cyangiritse mu ntambara. Kuva icyo gihe, Mitiga ni cyo kibuga cyonyine cy’umurwa mukuru. Cyakira ingendo zo imbere mu gihugu n’ingendo mpuzamahanga.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2019/12/13/libya-strongman-vows-to-capture-capital-as-main-airport-reopens// |title=Libya strongman vows to capture capital as main airport reopens |work=Africanews |date=2019-12-13 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Kubera imirwano, ikibuga cyafunzwe inshuro nyinshi. Mu mwaka wa 2019, cyafunzwe amezi arenga atatu.<ref name="an" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Mitiga International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Libiya]] hzy2ljpvs8uewbdq4gph3k7ahxcpwiv 149114 149055 2026-11-07T11:02:30Z Score Beethoven 11559 149114 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q45000 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mitiga''' (mu Cyarabu: مطار معيتيقة الدولي; IATA: MJI, ICAO: HLLM) ni ikibuga cy’indege cy’i Tripoli, umurwa mukuru wa [[Libiya]]. Kiri nko ku birometero 8 mu burasirazuba bwa Tripoli rwagati. Kera, cyari ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere. Kuva mu mwaka wa 2014, ni cyo kibuga cy’indege cyonyine gikora mu mujyi wa Tripoli. == Amateka == Mitiga yari ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere za Libiya.<ref name="sf">{{Cite web |url=https://www.secretflying.com/?p=695876 |title=Tripoli Airports Guide |website=Secret Flying |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Yatangiye kwakira indege za gisivili hagati mu myaka ya 1990.<ref name="saiga">{{Cite web |url=https://www.saigatours.com/article/flying-to-libya-mitiga-airport-tripoli |title=Flying to Libya – Mitiga Airport, Tripoli |website=Saiga Tours |date=2024-06-02 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2014, Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Tripoli cyangiritse mu ntambara. Kuva icyo gihe, Mitiga ni cyo kibuga cyonyine cy’umurwa mukuru. Cyakira ingendo zo imbere mu gihugu n’ingendo mpuzamahanga.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2019/12/13/libya-strongman-vows-to-capture-capital-as-main-airport-reopens// |title=Libya strongman vows to capture capital as main airport reopens |work=Africanews |date=2019-12-13 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Kubera imirwano, ikibuga cyafunzwe inshuro nyinshi. Mu mwaka wa 2019, cyafunzwe amezi arenga atatu.<ref name="an" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Mitiga International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Libiya]] j7by2y4vcb2sex0wg3cfftmt0o8code Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nouakchott–Oumtounsy 0 24010 149056 2026-11-06T15:09:15Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q25337089 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nouakchott–Oumtounsy''' (IATA: NKC, ICAO: GQNO) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Nouakchott, umurwa mukuru wa [[Moritaniya]]. Kiri nko ku birometero 20 mu majyaruguru y’uburengerazuba bw’umujyi. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 23 Kamena 2016. Cyasimbuye ikibuga cya kera cyari hagati mu mujyi. == Amateka == Ikibuga gishya cyafunguwe ku itariki ya 23 Kamena 2016. Uwo munsi, ikibuga c..." 149056 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q25337089 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nouakchott–Oumtounsy''' (IATA: NKC, ICAO: GQNO) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Nouakchott, umurwa mukuru wa [[Moritaniya]]. Kiri nko ku birometero 20 mu majyaruguru y’uburengerazuba bw’umujyi. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 23 Kamena 2016. Cyasimbuye ikibuga cya kera cyari hagati mu mujyi. == Amateka == Ikibuga gishya cyafunguwe ku itariki ya 23 Kamena 2016. Uwo munsi, ikibuga cya kera cya Nouakchott cyafungiwe ingendo zose.<ref name="cha">{{Cite web |url=https://www.ch-aviation.com/news/47403-nouakchott-mauritanias-new-airport-opens-to-all-traffic |title=Nouakchott: Mauritania's new airport opens to all traffic |website=ch-aviation |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Imirimo yo kucyubaka yakozwe n’ikigo cyigenga cyo muri Moritaniya, Ennajah.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2016/06/24/mauritania-opens-new-international-airport-ahead-of-arab-league-summit/ |title=Mauritania opens new international airport ahead of Arab League summit |work=Africanews |date=2016-06-24 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ibikorwa remezo == Ikibuga gishobora kwakira abagenzi miliyoni 2 ku mwaka. Gishobora kwakira indege nini nka Airbus A380.<ref name="an" /> Gifite inzira ebyiri z’indege n’inyubako y’imizigo.<ref name="aw">{{Cite web |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/nouakchott-oumtounsy-international-airport-opens |title=Nouakchott-Oumtounsy International Airport opens |website=Aviation Week |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Nouakchott–Oumtounsy International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Moritaniya]] l0nzyycoubiwpg7u5rgue3zk2xtg6el 149115 149056 2026-11-07T11:02:32Z Score Beethoven 11559 149115 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q25337089 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nouakchott–Oumtounsy''' (IATA: NKC, ICAO: GQNO) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Nouakchott, umurwa mukuru wa [[Moritaniya]]. Kiri nko ku birometero 20 mu majyaruguru y’uburengerazuba bw’umujyi. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 23 Kamena 2016. Cyasimbuye ikibuga cya kera cyari hagati mu mujyi. == Amateka == Ikibuga gishya cyafunguwe ku itariki ya 23 Kamena 2016. Uwo munsi, ikibuga cya kera cya Nouakchott cyafungiwe ingendo zose.<ref name="cha">{{Cite web |url=https://www.ch-aviation.com/news/47403-nouakchott-mauritanias-new-airport-opens-to-all-traffic |title=Nouakchott: Mauritania's new airport opens to all traffic |website=ch-aviation |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Imirimo yo kucyubaka yakozwe n’ikigo cyigenga cyo muri Moritaniya, Ennajah.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2016/06/24/mauritania-opens-new-international-airport-ahead-of-arab-league-summit/ |title=Mauritania opens new international airport ahead of Arab League summit |work=Africanews |date=2016-06-24 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ibikorwa remezo == Ikibuga gishobora kwakira abagenzi miliyoni 2 ku mwaka. Gishobora kwakira indege nini nka Airbus A380.<ref name="an" /> Gifite inzira ebyiri z’indege n’inyubako y’imizigo.<ref name="aw">{{Cite web |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/nouakchott-oumtounsy-international-airport-opens |title=Nouakchott-Oumtounsy International Airport opens |website=Aviation Week |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Nouakchott–Oumtounsy International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Moritaniya]] dwnbq0cd6999mzvanixfoon4ytlw3fj Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mohammed V 0 24011 149058 2026-11-06T18:50:24Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q955433 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mohammed V''' (mu Cyarabu: مطار محمد الخامس الدولي; IATA: CMN, ICAO: GMMN) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Casablanca, muri [[Maroke]]. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Maroke. Ikibuga kiri mu ntara ya Nouaceur, mu majyepfo y’uburasirazuba bwa Casablanca. Ni ihuriro ry’ingenzi ry’ikigo cy’indege Royal Air Maroc. Umurwa mukuru wa Maroke ni Rabat, ar..." 149058 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q955433 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mohammed V''' (mu Cyarabu: مطار محمد الخامس الدولي; IATA: CMN, ICAO: GMMN) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Casablanca, muri [[Maroke]]. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Maroke. Ikibuga kiri mu ntara ya Nouaceur, mu majyepfo y’uburasirazuba bwa Casablanca. Ni ihuriro ry’ingenzi ry’ikigo cy’indege Royal Air Maroc. Umurwa mukuru wa Maroke ni Rabat, ariko iki ni cyo kibuga cy’ingenzi cy’igihugu. == Aho giherereye == Ikibuga kiri nko ku birometero 30 mu majyepfo y’uburasirazuba bwa Casablanca. Gifite inyubako ebyiri nkuru z’abagenzi.<ref name="unis">{{Cite web |url=https://www.unisco.com/international-airports/mohammed-v-intl-airport |title=Mohammed V International Airport |website=UNIS |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi barenga miliyoni 11. Cyakomeje kuba ikibuga gikoreshwa cyane mu gihugu.<ref name="star">{{Cite news |url=https://www.thestar.com.my/news/world/2026/01/10/morocco-airport-passenger-traffic-hits-record-366-mln-in-2025 |title=Morocco airport passenger traffic hits record 36.6 mln in 2025 |work=The Star |date=2026-01-10 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Iki kibuga cyakira 31 % by’abagenzi bose b’indege muri Maroke.<ref name="hes">{{Cite news |url=https://en.hespress.com/128141-128141.html |title=Casablanca Airport Surpasses Historic Milestone of 11 Million Passengers |work=Hespress |date=2025-12-25 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Mohammed V International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Maroke]] kalh3xdr4rewvve80s8pt5nm4swi3x0 149116 149058 2026-11-07T11:02:34Z Score Beethoven 11559 149116 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q955433 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mohammed V''' (mu Cyarabu: مطار محمد الخامس الدولي; IATA: CMN, ICAO: GMMN) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Casablanca, muri [[Maroke]]. Ni cyo kibuga cy’indege gikoreshwa cyane muri Maroke. Ikibuga kiri mu ntara ya Nouaceur, mu majyepfo y’uburasirazuba bwa Casablanca. Ni ihuriro ry’ingenzi ry’ikigo cy’indege Royal Air Maroc. Umurwa mukuru wa Maroke ni Rabat, ariko iki ni cyo kibuga cy’ingenzi cy’igihugu. == Aho giherereye == Ikibuga kiri nko ku birometero 30 mu majyepfo y’uburasirazuba bwa Casablanca. Gifite inyubako ebyiri nkuru z’abagenzi.<ref name="unis">{{Cite web |url=https://www.unisco.com/international-airports/mohammed-v-intl-airport |title=Mohammed V International Airport |website=UNIS |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi barenga miliyoni 11. Cyakomeje kuba ikibuga gikoreshwa cyane mu gihugu.<ref name="star">{{Cite news |url=https://www.thestar.com.my/news/world/2026/01/10/morocco-airport-passenger-traffic-hits-record-366-mln-in-2025 |title=Morocco airport passenger traffic hits record 36.6 mln in 2025 |work=The Star |date=2026-01-10 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Iki kibuga cyakira 31 % by’abagenzi bose b’indege muri Maroke.<ref name="hes">{{Cite news |url=https://en.hespress.com/128141-128141.html |title=Casablanca Airport Surpasses Historic Milestone of 11 Million Passengers |work=Hespress |date=2025-12-25 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Mohammed V International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Maroke]] m3o5gaysp3n86ye7a5s6xztk5l9ccxm Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Tunis–Carthage 0 24012 149059 2026-11-06T18:53:05Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1141214 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Tunis–Carthage''' (mu Cyarabu: مطار تونس قرطاج الدولي; IATA: TUN, ICAO: DTTA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Tunis, umurwa mukuru wa [[Tunisiya]]. Ni cyo kibuga cy’indege kinini muri Tunisiya. Ikibuga cyatangiye gukora mu mwaka wa 1940. Mu mwaka wa 2024, cyakiriye abagenzi barenga miliyoni 7,2. == Aho giherereye n’amateka == Ikibuga kiri nko ku birometero 8 mu ma..." 149059 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1141214 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Tunis–Carthage''' (mu Cyarabu: مطار تونس قرطاج الدولي; IATA: TUN, ICAO: DTTA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Tunis, umurwa mukuru wa [[Tunisiya]]. Ni cyo kibuga cy’indege kinini muri Tunisiya. Ikibuga cyatangiye gukora mu mwaka wa 1940. Mu mwaka wa 2024, cyakiriye abagenzi barenga miliyoni 7,2. == Aho giherereye n’amateka == Ikibuga kiri nko ku birometero 8 mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Tunis. Cyatangiye gukora mu mwaka wa 1940. Ni icyicaro cy’ibigo by’indege Tunisair, Tunisair Express na Nouvelair.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://d10.dlca.logcluster.org/node/1262 |title=Tunisia – Tunis-Carthage International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi 7 249 701. Uwo mubare wiyongereyeho 8,8 % ugereranyije n’umwaka wa 2023.<ref name="lp">{{Cite news |url=https://lapresse.tn/2025/01/05/tunisie-loaca-franchit-un-nouveau-cap-en-2024-avec-plus-de-96-millions-de-passagers |title=Tunisie : L’OACA franchit un nouveau cap en 2024 avec plus de 9,6 millions de passagers |work=La Presse de Tunisie |date=2025-01-05 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Minisiteri y’Ubwikorezi ya Tunisiya yatangaje gahunda yo kwagura ikibuga. Iyo gahunda izatwara hafi miliyari imwe y’amadolari y’Amerika. Ubushobozi bw’ikibuga buzava ku bagenzi miliyoni 5 bugere kuri miliyoni 18,5 ku mwaka bitarenze 2031.<ref name="aw">{{Cite web |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/tunis-carthage-international-airport-get-1b-upgrade |title=Tunis-Carthage International Airport To Get $1B Upgrade |website=Aviation Week |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Tunis-Carthage International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Tunisiya]] koo9oibpwh69gr0kvslstktnhmidkvw 149117 149059 2026-11-07T11:02:35Z Score Beethoven 11559 149117 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1141214 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Tunis–Carthage''' (mu Cyarabu: مطار تونس قرطاج الدولي; IATA: TUN, ICAO: DTTA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Tunis, umurwa mukuru wa [[Tunisiya]]. Ni cyo kibuga cy’indege kinini muri Tunisiya. Ikibuga cyatangiye gukora mu mwaka wa 1940. Mu mwaka wa 2024, cyakiriye abagenzi barenga miliyoni 7,2. == Aho giherereye n’amateka == Ikibuga kiri nko ku birometero 8 mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Tunis. Cyatangiye gukora mu mwaka wa 1940. Ni icyicaro cy’ibigo by’indege Tunisair, Tunisair Express na Nouvelair.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://d10.dlca.logcluster.org/node/1262 |title=Tunisia – Tunis-Carthage International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi 7 249 701. Uwo mubare wiyongereyeho 8,8 % ugereranyije n’umwaka wa 2023.<ref name="lp">{{Cite news |url=https://lapresse.tn/2025/01/05/tunisie-loaca-franchit-un-nouveau-cap-en-2024-avec-plus-de-96-millions-de-passagers |title=Tunisie : L’OACA franchit un nouveau cap en 2024 avec plus de 9,6 millions de passagers |work=La Presse de Tunisie |date=2025-01-05 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Minisiteri y’Ubwikorezi ya Tunisiya yatangaje gahunda yo kwagura ikibuga. Iyo gahunda izatwara hafi miliyari imwe y’amadolari y’Amerika. Ubushobozi bw’ikibuga buzava ku bagenzi miliyoni 5 bugere kuri miliyoni 18,5 ku mwaka bitarenze 2031.<ref name="aw">{{Cite web |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/tunis-carthage-international-airport-get-1b-upgrade |title=Tunis-Carthage International Airport To Get $1B Upgrade |website=Aviation Week |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Tunis-Carthage International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Tunisiya]] 8nr5yf8eivxwq2229nai2bb0d8z1i37 Ikibuga cy’indege cya Bernardin Gantin 0 24013 149060 2026-11-06T18:54:36Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q856939 }} '''Ikibuga cy’indege cya Bernardin Gantin''' (mu Gifaransa: ''Aéroport Bernardin Gantin de Cotonou''; IATA: COO, ICAO: DBBB) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’i Cotonou, muri [[Bene]]. Kiri mu gace ka Cadjehoun. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Bene. Ikibuga cyitiriwe Karidinali Bernardin Gantin. Kera, cyitwaga ''Ikibuga cy’indege cya Cotonou–Cadjehoun''. == Aho giherereye == Ikibuga kiri nko ku birometero..." 149060 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q856939 }} '''Ikibuga cy’indege cya Bernardin Gantin''' (mu Gifaransa: ''Aéroport Bernardin Gantin de Cotonou''; IATA: COO, ICAO: DBBB) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’i Cotonou, muri [[Bene]]. Kiri mu gace ka Cadjehoun. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Bene. Ikibuga cyitiriwe Karidinali Bernardin Gantin. Kera, cyitwaga ''Ikibuga cy’indege cya Cotonou–Cadjehoun''. == Aho giherereye == Ikibuga kiri nko ku birometero 5 uvuye hagati mu mujyi wa Cotonou. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/print-preview/1894 |title=Benin – International Airport (Aéroport International de Cotonou – Cardinal Bernardin Gantin) |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Izina == Ku itariki ya 22 Gicurasi 2008, ikibuga cyiswe izina rya Karidinali Bernardin Gantin.<ref name="icao">{{Cite web |url=https://www2023.icao.int/Meetings/TRIP-Benin-2019/Documents/4%20DEHOUGNON.pdf |title=L’aéroport de Cotonou et le développement du Bénin |website=ICAO |year=2019 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Bernardin Gantin yari Karidinali wa Kiliziya Gatolika ukomoka muri Bene. Yapfuye mu mwaka wa 2008.<ref name="lc" /> Muri Ukuboza 2025, leta yagabanyije izina ry’ikibuga. Izina rishya ni ''Aéroport Bernardin Gantin de Cotonou''. Leta yavuze ko izina rya kera ryari rirerire cyane.<ref name="bwt">{{Cite news |url=https://beninwebtv.com/en/benin-cotonou-airport-adopts-a-new-name/ |title=Benin: Cotonou Airport adopts a new name |work=Benin Web TV |date=2025-12-06 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ikibuga gishya == Leta ya Bene ifite gahunda yo kubaka ikibuga gishya cy’indege i Glo-Djigbé. Amasezerano yo kurangiza iyo mirimo yasinywe hagati ya Bene n’[[Ubushinwa]] mu mwaka wa 2017.<ref name="lc" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Cadjehoun Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Bene]] otxelo4ldt5ahdmkt213lpksp9u9oyg 149118 149060 2026-11-07T11:02:38Z Score Beethoven 11559 149118 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q856939 }} '''Ikibuga cy’indege cya Bernardin Gantin''' (mu Gifaransa: ''Aéroport Bernardin Gantin de Cotonou''; IATA: COO, ICAO: DBBB) ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’i Cotonou, muri [[Bene]]. Kiri mu gace ka Cadjehoun. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Bene. Ikibuga cyitiriwe Karidinali Bernardin Gantin. Kera, cyitwaga ''Ikibuga cy’indege cya Cotonou–Cadjehoun''. == Aho giherereye == Ikibuga kiri nko ku birometero 5 uvuye hagati mu mujyi wa Cotonou. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/print-preview/1894 |title=Benin – International Airport (Aéroport International de Cotonou – Cardinal Bernardin Gantin) |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Izina == Ku itariki ya 22 Gicurasi 2008, ikibuga cyiswe izina rya Karidinali Bernardin Gantin.<ref name="icao">{{Cite web |url=https://www2023.icao.int/Meetings/TRIP-Benin-2019/Documents/4%20DEHOUGNON.pdf |title=L’aéroport de Cotonou et le développement du Bénin |website=ICAO |year=2019 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Bernardin Gantin yari Karidinali wa Kiliziya Gatolika ukomoka muri Bene. Yapfuye mu mwaka wa 2008.<ref name="lc" /> Muri Ukuboza 2025, leta yagabanyije izina ry’ikibuga. Izina rishya ni ''Aéroport Bernardin Gantin de Cotonou''. Leta yavuze ko izina rya kera ryari rirerire cyane.<ref name="bwt">{{Cite news |url=https://beninwebtv.com/en/benin-cotonou-airport-adopts-a-new-name/ |title=Benin: Cotonou Airport adopts a new name |work=Benin Web TV |date=2025-12-06 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ikibuga gishya == Leta ya Bene ifite gahunda yo kubaka ikibuga gishya cy’indege i Glo-Djigbé. Amasezerano yo kurangiza iyo mirimo yasinywe hagati ya Bene n’[[Ubushinwa]] mu mwaka wa 2017.<ref name="lc" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Cadjehoun Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Bene]] 0wyq2ya2e21jo9ft0qkbuc8hv1dqffc Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Thomas Sankara 0 24014 149061 2026-11-06T19:00:45Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q773547 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Thomas Sankara''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Thomas Sankara de Ouagadougou''; IATA: OUA, ICAO: DFFD) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Ouagadougou]], umurwa mukuru wa [[Burukina Faso]]. Kiri hagati mu mujyi. Ikibuga cyitiriwe [[Thomas Sankara]], wahoze ari Perezida wa Burukina Faso. Ikibuga gishya kirimo kubakwa i Donsin kugira ngo kizagisimbure. == Amateka == Ikibuga cyubats..." 149061 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q773547 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Thomas Sankara''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Thomas Sankara de Ouagadougou''; IATA: OUA, ICAO: DFFD) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Ouagadougou]], umurwa mukuru wa [[Burukina Faso]]. Kiri hagati mu mujyi. Ikibuga cyitiriwe [[Thomas Sankara]], wahoze ari Perezida wa Burukina Faso. Ikibuga gishya kirimo kubakwa i Donsin kugira ngo kizagisimbure. == Amateka == Ikibuga cyubatswe mu myaka ya 1960. Uyu munsi, kiri hagati mu gace k’umujyi kubatsemo inyubako nyinshi. Ibyo biteza ihumana n’ibyago.<ref name="ci">{{Cite news |url=https://connectionivoirienne.net/2025/01/19/a-ouaga-le-nouvel-aeroport-de-donsin-presque-acheve/ |title=A Ouaga le nouvel aéroport de Donsin presque achevé |work=Connectionivoirienne |date=2025-01-19 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2019, ikibuga cyakiriye abagenzi 619 370. Indege zahagurutse cyangwa zigwa inshuro 17 398.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://d10.dlca.logcluster.org/node/4936 |title=Burkina Faso – International Airport Thomas Sankara Ouagadougou |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ikibuga gishya cya Donsin == Leta irimo kubaka ikibuga gishya cy’indege i Donsin. Kiri nko ku birometero 35 uvuye ku murwa mukuru.<ref name="lc" /> Icyo kibuga gishya kizashobora kwakira abagenzi bagera kuri miliyoni imwe ku mwaka. Umushinga waratinze. Mu mwaka wa 2026, leta yatangiye kongera kuwusuzuma.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/0104-54303-burkina-faso-reassesses-donsin-airport-project-after-delays-and-contract-dispute |title=Burkina Faso Reassesses Donsin Airport Project After Delays and Contract Dispute |work=Ecofin Agency |date=2026-04-01 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Ouagadougou Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Burukina Faso]] 40ytk0sjn64azcyrkvbjhg6a8fa1v9g 149119 149061 2026-11-07T11:02:39Z Score Beethoven 11559 149119 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q773547 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Thomas Sankara''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Thomas Sankara de Ouagadougou''; IATA: OUA, ICAO: DFFD) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Ouagadougou]], umurwa mukuru wa [[Burukina Faso]]. Kiri hagati mu mujyi. Ikibuga cyitiriwe [[Thomas Sankara]], wahoze ari Perezida wa Burukina Faso. Ikibuga gishya kirimo kubakwa i Donsin kugira ngo kizagisimbure. == Amateka == Ikibuga cyubatswe mu myaka ya 1960. Uyu munsi, kiri hagati mu gace k’umujyi kubatsemo inyubako nyinshi. Ibyo biteza ihumana n’ibyago.<ref name="ci">{{Cite news |url=https://connectionivoirienne.net/2025/01/19/a-ouaga-le-nouvel-aeroport-de-donsin-presque-acheve/ |title=A Ouaga le nouvel aéroport de Donsin presque achevé |work=Connectionivoirienne |date=2025-01-19 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2019, ikibuga cyakiriye abagenzi 619 370. Indege zahagurutse cyangwa zigwa inshuro 17 398.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://d10.dlca.logcluster.org/node/4936 |title=Burkina Faso – International Airport Thomas Sankara Ouagadougou |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ikibuga gishya cya Donsin == Leta irimo kubaka ikibuga gishya cy’indege i Donsin. Kiri nko ku birometero 35 uvuye ku murwa mukuru.<ref name="lc" /> Icyo kibuga gishya kizashobora kwakira abagenzi bagera kuri miliyoni imwe ku mwaka. Umushinga waratinze. Mu mwaka wa 2026, leta yatangiye kongera kuwusuzuma.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/0104-54303-burkina-faso-reassesses-donsin-airport-project-after-delays-and-contract-dispute |title=Burkina Faso Reassesses Donsin Airport Project After Delays and Contract Dispute |work=Ecofin Agency |date=2026-04-01 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Ouagadougou Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Burukina Faso]] qzk9io4u0djttfiednj8fo70b0e2i9u Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nelson Mandela 0 24015 149062 2026-11-06T19:04:31Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1191196 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nelson Mandela''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Nelson Mandela''; IATA: RAI, ICAO: GVNP) ni ikibuga cy’indege cy’i Praia, umurwa mukuru wa [[Kapu Veri]]. Kiri ku kirwa cya Santiago, nko ku birometero 3 mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Praia rwagati. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 2005. Kuva mu mwaka wa 2012, cyitiriwe [[Nelson Mandela]]. == Amateka == Ikibuga cyatashywe ku itar..." 149062 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1191196 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nelson Mandela''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Nelson Mandela''; IATA: RAI, ICAO: GVNP) ni ikibuga cy’indege cy’i Praia, umurwa mukuru wa [[Kapu Veri]]. Kiri ku kirwa cya Santiago, nko ku birometero 3 mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Praia rwagati. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 2005. Kuva mu mwaka wa 2012, cyitiriwe [[Nelson Mandela]]. == Amateka == Ikibuga cyatashywe ku itariki ya 23 Ukwakira 2005. Cyasimbuye ikibuga cya kera cya Francisco Mendes. Muri Mutarama 2012, leta ya Kapu Veri yacyise izina rya Nelson Mandela, wahoze ari Perezida wa [[Afurika y’Epfo]].<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/data/profiles/airports/praia-nelson-mandela-international-airport-rai |title=Praia Nelson Mandela International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Kuva ku itariki ya 24 Nyakanga 2023, ikibuga gicungwa n’ikigo Cabo Verde Airports. Vinci Airports ifite 70 % by’icyo kigo.<ref name="capa" /> == Ibikorwa remezo == Ikibuga kiri ku butumburuke bwa metero 95 hejuru y’inyanja. Gishobora kwakira abagenzi bagera ku 1 300 ku isaha.<ref name="cva">{{Cite web |url=https://vinci-airports.cv/en/aeroporto_asa/praia-international-airport |title=Praia International Airport – Nelson Mandela |website=Cabo Verde Airports |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Praia International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] ayxyjx9a57bx9z9nc0zodxb0iksvreb 149120 149062 2026-11-07T11:02:41Z Score Beethoven 11559 149120 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1191196 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nelson Mandela''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Nelson Mandela''; IATA: RAI, ICAO: GVNP) ni ikibuga cy’indege cy’i Praia, umurwa mukuru wa [[Kapu Veri]]. Kiri ku kirwa cya Santiago, nko ku birometero 3 mu majyaruguru y’uburasirazuba bwa Praia rwagati. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 2005. Kuva mu mwaka wa 2012, cyitiriwe [[Nelson Mandela]]. == Amateka == Ikibuga cyatashywe ku itariki ya 23 Ukwakira 2005. Cyasimbuye ikibuga cya kera cya Francisco Mendes. Muri Mutarama 2012, leta ya Kapu Veri yacyise izina rya Nelson Mandela, wahoze ari Perezida wa [[Afurika y’Epfo]].<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/data/profiles/airports/praia-nelson-mandela-international-airport-rai |title=Praia Nelson Mandela International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Kuva ku itariki ya 24 Nyakanga 2023, ikibuga gicungwa n’ikigo Cabo Verde Airports. Vinci Airports ifite 70 % by’icyo kigo.<ref name="capa" /> == Ibikorwa remezo == Ikibuga kiri ku butumburuke bwa metero 95 hejuru y’inyanja. Gishobora kwakira abagenzi bagera ku 1 300 ku isaha.<ref name="cva">{{Cite web |url=https://vinci-airports.cv/en/aeroporto_asa/praia-international-airport |title=Praia International Airport – Nelson Mandela |website=Cabo Verde Airports |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Praia International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] 07mz9mm1t2pvf2jmnljnvpe877wy9dd Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Félix-Houphouët-Boigny 0 24016 149063 2026-11-06T19:21:45Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1165280 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Félix-Houphouët-Boigny''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Félix-Houphouët-Boigny''; IATA: ABJ, ICAO: DIAP) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Abidjan]], muri [[Kote Divuwari]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Kote Divuwari. Umurwa mukuru wemewe wa Kote Divuwari ni Yamoussoukro, ariko Abidjan ni wo mujyi munini kuruta iyindi. Ikibuga cyitiriwe Félix Houphou..." 149063 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1165280 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Félix-Houphouët-Boigny''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Félix-Houphouët-Boigny''; IATA: ABJ, ICAO: DIAP) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Abidjan]], muri [[Kote Divuwari]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Kote Divuwari. Umurwa mukuru wemewe wa Kote Divuwari ni Yamoussoukro, ariko Abidjan ni wo mujyi munini kuruta iyindi. Ikibuga cyitiriwe Félix Houphouët-Boigny, Perezida wa mbere wa Kote Divuwari. == Imicungire == Kote Divuwari ifite ibibuga by’indege umunani. Icy’i Abidjan ni cyo cyonyine mpuzamahanga.<ref name="eci">{{Cite web |url=https://economie-ivoirienne.ci/index.php/en/node/107 |title=Air transport |website=Économie ivoirienne |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Kuva muri Gicurasi 1996, ikibuga gicungwa n’ikigo AERIA ku bw’amasezerano na leta.<ref name="aj">{{Cite news |url=https://www.air-journal.fr/2026-07-11-aeroport-dabidjan-30-ans-dune-concession-qui-a-fait-emerger-un-hub-regional-5276158.html |title=Aéroport d’Abidjan : 30 ans d’une concession qui a fait émerger un hub régional |work=Air Journal |date=2026-07-11 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi 2 551 915. Mu mwaka wa 2024, cyari cyakiriye abagenzi 2 535 451.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/1504-54669-abidjan-airport-traffic-hits-2-55-million-in-2025-just-below-expectations |title=Abidjan Airport Traffic Hits 2.55 Million in 2025, Just Below Expectations |work=Ecofin Agency |date=2026-04-15 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2025, indege zahagurutse cyangwa zigwa inshuro 33 228.<ref name="koaci">{{Cite news |url=https://www.koaci.com/index.php/article/2026/04/09/cote-divoire/societe/cote-divoire-laeroport-international-felix-houphouet-boigny-dabidjan-un-trafic-de-2-551-915-passagers-enregistre-en-2025_195701.html |title=Côte d'Ivoire : L'Aéroport International Félix Houphouët-Boigny d'Abidjan, un trafic de 2 551 915 passagers enregistré en 2025 |work=Koaci |date=2026-04-09 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Muri Ukuboza 2022, leta yatangije icyiciro cya gatatu cyo kwagura ikibuga. Intego ni ukuzamura ubushobozi buva ku bagenzi miliyoni 2 bukagera ku barenga miliyoni 5 ku mwaka.<ref name="le360">{{Cite news |url=https://afrique.le360.ma/economie/330-milliards-fcfa-pour-lextension-et-la-rehabilitation-de-laeroport-fhb-dabidjan_CJRVZC2FTZFRJJ27KCVJSOLBHY/ |title=330 milliards Fcfa pour l’extension et la réhabilitation de l’aéroport FHB d’Abidjan |work=Le360 Afrique |date=2022-12-20 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Félix Houphouët-Boigny International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Kote Divuwari]] 00l5a3laob8osbirvuflv63oeffrjtu 149121 149063 2026-11-07T11:02:42Z Score Beethoven 11559 149121 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1165280 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Félix-Houphouët-Boigny''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Félix-Houphouët-Boigny''; IATA: ABJ, ICAO: DIAP) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Abidjan]], muri [[Kote Divuwari]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Kote Divuwari. Umurwa mukuru wemewe wa Kote Divuwari ni Yamoussoukro, ariko Abidjan ni wo mujyi munini kuruta iyindi. Ikibuga cyitiriwe Félix Houphouët-Boigny, Perezida wa mbere wa Kote Divuwari. == Imicungire == Kote Divuwari ifite ibibuga by’indege umunani. Icy’i Abidjan ni cyo cyonyine mpuzamahanga.<ref name="eci">{{Cite web |url=https://economie-ivoirienne.ci/index.php/en/node/107 |title=Air transport |website=Économie ivoirienne |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Kuva muri Gicurasi 1996, ikibuga gicungwa n’ikigo AERIA ku bw’amasezerano na leta.<ref name="aj">{{Cite news |url=https://www.air-journal.fr/2026-07-11-aeroport-dabidjan-30-ans-dune-concession-qui-a-fait-emerger-un-hub-regional-5276158.html |title=Aéroport d’Abidjan : 30 ans d’une concession qui a fait émerger un hub régional |work=Air Journal |date=2026-07-11 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi 2 551 915. Mu mwaka wa 2024, cyari cyakiriye abagenzi 2 535 451.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/1504-54669-abidjan-airport-traffic-hits-2-55-million-in-2025-just-below-expectations |title=Abidjan Airport Traffic Hits 2.55 Million in 2025, Just Below Expectations |work=Ecofin Agency |date=2026-04-15 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Mu mwaka wa 2025, indege zahagurutse cyangwa zigwa inshuro 33 228.<ref name="koaci">{{Cite news |url=https://www.koaci.com/index.php/article/2026/04/09/cote-divoire/societe/cote-divoire-laeroport-international-felix-houphouet-boigny-dabidjan-un-trafic-de-2-551-915-passagers-enregistre-en-2025_195701.html |title=Côte d'Ivoire : L'Aéroport International Félix Houphouët-Boigny d'Abidjan, un trafic de 2 551 915 passagers enregistré en 2025 |work=Koaci |date=2026-04-09 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Muri Ukuboza 2022, leta yatangije icyiciro cya gatatu cyo kwagura ikibuga. Intego ni ukuzamura ubushobozi buva ku bagenzi miliyoni 2 bukagera ku barenga miliyoni 5 ku mwaka.<ref name="le360">{{Cite news |url=https://afrique.le360.ma/economie/330-milliards-fcfa-pour-lextension-et-la-rehabilitation-de-laeroport-fhb-dabidjan_CJRVZC2FTZFRJJ27KCVJSOLBHY/ |title=330 milliards Fcfa pour l’extension et la réhabilitation de l’aéroport FHB d’Abidjan |work=Le360 Afrique |date=2022-12-20 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Félix Houphouët-Boigny International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Kote Divuwari]] p0lr13j1a2a8vcicmczkiktjb5vi5x0 Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Banjul 0 24017 149064 2026-11-06T19:24:20Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q753531 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Banjul''' (mu Cyongereza: ''Banjul International Airport''; IATA: BJL, ICAO: GBYD), kizwi kandi nka ''Ikibuga cy’indege cya Yundum'', ni ikibuga cy’indege cy’i [[Banjul]], umurwa mukuru wa [[Gambiya]]. Ni cyo kibuga cy’indege cyonyine muri Gambiya. Ikibuga kiri i Yundum, nko ku birometero 23 uvuye i Banjul. Kera, cyari kimwe mu bibuga by’ubutabazi by’ibyogajuru bya NASA. == Amateka == Mbe..." 149064 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q753531 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Banjul''' (mu Cyongereza: ''Banjul International Airport''; IATA: BJL, ICAO: GBYD), kizwi kandi nka ''Ikibuga cy’indege cya Yundum'', ni ikibuga cy’indege cy’i [[Banjul]], umurwa mukuru wa [[Gambiya]]. Ni cyo kibuga cy’indege cyonyine muri Gambiya. Ikibuga kiri i Yundum, nko ku birometero 23 uvuye i Banjul. Kera, cyari kimwe mu bibuga by’ubutabazi by’ibyogajuru bya NASA. == Amateka == Mbere y’umwaka wa 1997, ikibuga cyari gifite inyubako ntoya gusa. Inyubako nshya y’abagenzi yafunguwe mu Ukwakira 1997.<ref name="ag">{{Cite web |url=https://accessgambia.com/msite/m-airport-banjul-yundum.html |title=Banjul International Airport |website=Access Gambia |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga cyari kimwe mu bibuga byashoboraga kwakira ku bw’ibyago ibyogajuru (Space Shuttle) bya NASA.<ref name="ag" /> == Ibikorwa remezo == Ikibuga gifite ubuso bwa hegitari 1 327. Gifite inzira imwe y’indege ifite uburebure bwa metero 3 600.<ref name="ag" /> Inyubako y’abagenzi ishobora kwakira abagenzi miliyoni imwe ku mwaka. Ikibuga gifite kandi umunara ugenzura indege n’ikigo cy’imizigo gifite metero kare 550.<ref name="ca">{{Cite web |url=https://constructafrica.com/news/gambia-invites-firms-airport-expansion |title=Gambia invites firms for airport expansion |website=Construct Africa |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Minisiteri y’Ubwikorezi ya Gambiya yatangaje ipiganwa ryo kwagura ikibuga. Iyo gahunda ikubiyemo inyubako nshya y’abagenzi no gusana inzira y’indege.<ref name="ca" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Banjul International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Gambiya]] 9bwkv6m1ukrao3mcvs62atqo0mhgdiu 149122 149064 2026-11-07T11:02:44Z Score Beethoven 11559 149122 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q753531 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Banjul''' (mu Cyongereza: ''Banjul International Airport''; IATA: BJL, ICAO: GBYD), kizwi kandi nka ''Ikibuga cy’indege cya Yundum'', ni ikibuga cy’indege cy’i [[Banjul]], umurwa mukuru wa [[Gambiya]]. Ni cyo kibuga cy’indege cyonyine muri Gambiya. Ikibuga kiri i Yundum, nko ku birometero 23 uvuye i Banjul. Kera, cyari kimwe mu bibuga by’ubutabazi by’ibyogajuru bya NASA. == Amateka == Mbere y’umwaka wa 1997, ikibuga cyari gifite inyubako ntoya gusa. Inyubako nshya y’abagenzi yafunguwe mu Ukwakira 1997.<ref name="ag">{{Cite web |url=https://accessgambia.com/msite/m-airport-banjul-yundum.html |title=Banjul International Airport |website=Access Gambia |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga cyari kimwe mu bibuga byashoboraga kwakira ku bw’ibyago ibyogajuru (Space Shuttle) bya NASA.<ref name="ag" /> == Ibikorwa remezo == Ikibuga gifite ubuso bwa hegitari 1 327. Gifite inzira imwe y’indege ifite uburebure bwa metero 3 600.<ref name="ag" /> Inyubako y’abagenzi ishobora kwakira abagenzi miliyoni imwe ku mwaka. Ikibuga gifite kandi umunara ugenzura indege n’ikigo cy’imizigo gifite metero kare 550.<ref name="ca">{{Cite web |url=https://constructafrica.com/news/gambia-invites-firms-airport-expansion |title=Gambia invites firms for airport expansion |website=Construct Africa |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Minisiteri y’Ubwikorezi ya Gambiya yatangaje ipiganwa ryo kwagura ikibuga. Iyo gahunda ikubiyemo inyubako nshya y’abagenzi no gusana inzira y’indege.<ref name="ca" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Banjul International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Gambiya]] 3ah08mmg6o586hussgsttd5hj40dqq0 Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ahmed Sékou Touré 0 24018 149065 2026-11-06T19:25:22Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q644978 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ahmed Sékou Touré''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Ahmed-Sékou-Touré''; IATA: CKY, ICAO: GUCY) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Conakry, umurwa mukuru wa [[Gineya]]. Kera cyitwaga ''Ikibuga cy’indege cya Gbessia''. Ikibuga cyitiriwe Ahmed Sékou Touré, Perezida wa mbere wa Gineya. Mu mwaka wa 2025, cyakiriye abagenzi 957 820. == Amateka == Ikibuga cyashinzwe mu myaka ya 19..." 149065 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q644978 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ahmed Sékou Touré''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Ahmed-Sékou-Touré''; IATA: CKY, ICAO: GUCY) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Conakry, umurwa mukuru wa [[Gineya]]. Kera cyitwaga ''Ikibuga cy’indege cya Gbessia''. Ikibuga cyitiriwe Ahmed Sékou Touré, Perezida wa mbere wa Gineya. Mu mwaka wa 2025, cyakiriye abagenzi 957 820. == Amateka == Ikibuga cyashinzwe mu myaka ya 1940. Icyo gihe, cyari gifite inzira imwe gusa y’indege. Inyubako y’abagenzi yubatswe mu mwaka wa 1962. Mu mwaka wa 1983, hatangijwe umushinga wo kwagura ikibuga kubera inama ya OUA yo mu mwaka wa 1984.<ref name="gn">{{Cite news |url=https://guineenews.org/?p=138527 |title=Transports aériens : lancement des travaux d’extension de l’aéroport international de Conakry |work=Guinéenews |date=2023-04-08 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi 957 820. Mu mwaka wa 2024, cyari cyakiriye abagenzi 788 879.<ref name="b24">{{Cite news |url=https://burkina24.com/?p=452853 |title=Guinée : L’aéroport de Conakry explose les compteurs avec 545 330 passagers en six mois |work=Burkina24 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Uwo mubare urenze ubushobozi bw’ikibuga, bungana n’abagenzi 500 000 ku mwaka.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/0907-47625-guinea-advances-plans-for-conakry-airport-expansion-phase-2 |title=Guinea advances plans for Conakry airport expansion phase 2 |work=Ecofin Agency |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Imirimo yo kwagura no kuvugurura ikibuga yatangiye ku itariki ya 8 Mata 2023. Nyuma y’iyo mirimo, ikibuga kizashobora kwakira abagenzi miliyoni 3 ku mwaka.<ref name="le360">{{Cite news |url=https://afrique.le360.ma/economie/guinee-200-millions-deuros-pour-lextension-et-la-renovation-de-laeroport-international-de-conakry_2XRKAQTQQBARVLHHCIOSAVW36I/ |title=Guinée : 200 millions d’euros pour l’extension et la rénovation de l’aéroport international de Conakry |work=Le360 Afrique |date=2023-04-10 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Ahmed Sékou Touré International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Gineya]] d4qp86jn23hrz21dbixppaipmeh1583 149123 149065 2026-11-07T11:02:45Z Score Beethoven 11559 149123 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q644978 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ahmed Sékou Touré''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Ahmed-Sékou-Touré''; IATA: CKY, ICAO: GUCY) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Conakry, umurwa mukuru wa [[Gineya]]. Kera cyitwaga ''Ikibuga cy’indege cya Gbessia''. Ikibuga cyitiriwe Ahmed Sékou Touré, Perezida wa mbere wa Gineya. Mu mwaka wa 2025, cyakiriye abagenzi 957 820. == Amateka == Ikibuga cyashinzwe mu myaka ya 1940. Icyo gihe, cyari gifite inzira imwe gusa y’indege. Inyubako y’abagenzi yubatswe mu mwaka wa 1962. Mu mwaka wa 1983, hatangijwe umushinga wo kwagura ikibuga kubera inama ya OUA yo mu mwaka wa 1984.<ref name="gn">{{Cite news |url=https://guineenews.org/?p=138527 |title=Transports aériens : lancement des travaux d’extension de l’aéroport international de Conakry |work=Guinéenews |date=2023-04-08 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi 957 820. Mu mwaka wa 2024, cyari cyakiriye abagenzi 788 879.<ref name="b24">{{Cite news |url=https://burkina24.com/?p=452853 |title=Guinée : L’aéroport de Conakry explose les compteurs avec 545 330 passagers en six mois |work=Burkina24 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Uwo mubare urenze ubushobozi bw’ikibuga, bungana n’abagenzi 500 000 ku mwaka.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/0907-47625-guinea-advances-plans-for-conakry-airport-expansion-phase-2 |title=Guinea advances plans for Conakry airport expansion phase 2 |work=Ecofin Agency |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Kwagura ikibuga == Imirimo yo kwagura no kuvugurura ikibuga yatangiye ku itariki ya 8 Mata 2023. Nyuma y’iyo mirimo, ikibuga kizashobora kwakira abagenzi miliyoni 3 ku mwaka.<ref name="le360">{{Cite news |url=https://afrique.le360.ma/economie/guinee-200-millions-deuros-pour-lextension-et-la-renovation-de-laeroport-international-de-conakry_2XRKAQTQQBARVLHHCIOSAVW36I/ |title=Guinée : 200 millions d’euros pour l’extension et la rénovation de l’aéroport international de Conakry |work=Le360 Afrique |date=2023-04-10 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Ahmed Sékou Touré International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Gineya]] ljtafg44mowylfbkn03780mvw4cag9v Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Osvaldo Vieira 0 24019 149066 2026-11-06T19:26:20Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1432281 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Osvaldo Vieira''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Osvaldo Vieira''; IATA: OXB, ICAO: GGOV), kizwi kandi nka ''Ikibuga cy’indege cya Bissalanca'', ni ikibuga cy’indege cy’i [[Biso|Bissau]], umurwa mukuru wa [[Gineya-Biso]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1955. Gifite inzira imwe y’indege. == Amateka == Ikibuga cyafunguwe m..." 149066 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1432281 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Osvaldo Vieira''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Osvaldo Vieira''; IATA: OXB, ICAO: GGOV), kizwi kandi nka ''Ikibuga cy’indege cya Bissalanca'', ni ikibuga cy’indege cy’i [[Biso|Bissau]], umurwa mukuru wa [[Gineya-Biso]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1955. Gifite inzira imwe y’indege. == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1955. Ni cyo kibuga mpuzamahanga cyonyine muri Gineya-Biso. Gifite inzira imwe y’indege.<ref name="mz">{{Cite web |url=https://menziesaviation.com/news/airport-country/guinea-bissau/ |title=Guinea-Bissau |website=Menzies Aviation |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga kiri ku butumburuke bwa metero 39 hejuru y’inyanja.<ref name="sky">{{Cite web |url=https://skybrary.aero/airports/ggov |title=GGOV – Bissau/Osvaldo Vieira International Airport |website=SKYbrary |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Imicungire mishya == Ku itariki ya 13 Werurwe 2026, leta yahaye imicungire y’ikibuga ikigo cyigenga OVIA. Icyo kigo kizubaka, gikoreshe ikibuga, hanyuma kigisubize leta nyuma y’imyaka 40. Uwo munsi, indege ya mbere yakoresheje inyubako nshya y’abagenzi.<ref name="forbes">{{Cite news |url=https://forbesafricalusofona.com/?p=169901 |title=Guiné-Bissau entrega gestão do Aeroporto Osvaldo Vieira à concessionária privada |work=Forbes África Lusófona |date=2026-03-13 |language=pt |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Osvaldo Vieira International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Gineya-Biso]] k8pwy5wv7txq0b0gfqgbhoqxd1fnr0i 149124 149066 2026-11-07T11:02:47Z Score Beethoven 11559 149124 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1432281 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Osvaldo Vieira''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Osvaldo Vieira''; IATA: OXB, ICAO: GGOV), kizwi kandi nka ''Ikibuga cy’indege cya Bissalanca'', ni ikibuga cy’indege cy’i [[Biso|Bissau]], umurwa mukuru wa [[Gineya-Biso]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1955. Gifite inzira imwe y’indege. == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1955. Ni cyo kibuga mpuzamahanga cyonyine muri Gineya-Biso. Gifite inzira imwe y’indege.<ref name="mz">{{Cite web |url=https://menziesaviation.com/news/airport-country/guinea-bissau/ |title=Guinea-Bissau |website=Menzies Aviation |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga kiri ku butumburuke bwa metero 39 hejuru y’inyanja.<ref name="sky">{{Cite web |url=https://skybrary.aero/airports/ggov |title=GGOV – Bissau/Osvaldo Vieira International Airport |website=SKYbrary |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Imicungire mishya == Ku itariki ya 13 Werurwe 2026, leta yahaye imicungire y’ikibuga ikigo cyigenga OVIA. Icyo kigo kizubaka, gikoreshe ikibuga, hanyuma kigisubize leta nyuma y’imyaka 40. Uwo munsi, indege ya mbere yakoresheje inyubako nshya y’abagenzi.<ref name="forbes">{{Cite news |url=https://forbesafricalusofona.com/?p=169901 |title=Guiné-Bissau entrega gestão do Aeroporto Osvaldo Vieira à concessionária privada |work=Forbes África Lusófona |date=2026-03-13 |language=pt |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Osvaldo Vieira International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Gineya-Biso]] bwpdinbhsvtusfrvmo3u5a4xt959gai Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Roberts 0 24020 149067 2026-11-06T19:42:09Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q721497 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Roberts''' (mu Cyongereza: ''Roberts International Airport''; IATA: ROB, ICAO: GLRB), kizwi kandi nka ''Robertsfield'', ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya [[Liberiya]]. Gikorera umurwa mukuru Monrovia. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Ikibuga kiri hafi y’umujyi wa Harbel, nko ku birometero 56 uvuye i Monrovia. Cyitiriwe Joseph Jenkins Roberts, Perezida wa mbere wa Libe..." 149067 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q721497 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Roberts''' (mu Cyongereza: ''Roberts International Airport''; IATA: ROB, ICAO: GLRB), kizwi kandi nka ''Robertsfield'', ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya [[Liberiya]]. Gikorera umurwa mukuru Monrovia. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Ikibuga kiri hafi y’umujyi wa Harbel, nko ku birometero 56 uvuye i Monrovia. Cyitiriwe Joseph Jenkins Roberts, Perezida wa mbere wa Liberiya. == Amateka == Ikibuga cyubatswe na Leta Zunze Ubumwe z’Amerika mu mwaka wa 1942, mu gihe cy’Intambara ya Kabiri y’Isi Yose. Cyari ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere.<ref name="rem">{{Cite web |url=https://www.remitly.com/blog/travel/monrovia-airport/ |title=Monrovia Airport Guide: Flying Into Liberia’s Capital |website=Remitly |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Uyu munsi, gicungwa n’Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Liberiya.<ref name="rem" /> == Inyubako nshya y’abagenzi == Imirimo yo kubaka inyubako nshya y’abagenzi yatangiye mu Ugushyingo 2016. Iyo nyubako ifite amagorofa abiri n’ubuso bwa metero kare 5 000. Ishobora kwakira abagenzi bagera ku 320 000 ku mwaka. Umushinga watewe inkunga na banki China Exim Bank.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/roberts-international-airport-upgrade-expansion/ |title=Roberts International Airport Upgrade and Expansion |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Roberts International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Liberiya]] l9bp04of7uw9krrcnu18u4ag0uqm2ze 149125 149067 2026-11-07T11:02:48Z Score Beethoven 11559 149125 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q721497 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Roberts''' (mu Cyongereza: ''Roberts International Airport''; IATA: ROB, ICAO: GLRB), kizwi kandi nka ''Robertsfield'', ni ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya [[Liberiya]]. Gikorera umurwa mukuru Monrovia. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Ikibuga kiri hafi y’umujyi wa Harbel, nko ku birometero 56 uvuye i Monrovia. Cyitiriwe Joseph Jenkins Roberts, Perezida wa mbere wa Liberiya. == Amateka == Ikibuga cyubatswe na Leta Zunze Ubumwe z’Amerika mu mwaka wa 1942, mu gihe cy’Intambara ya Kabiri y’Isi Yose. Cyari ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere.<ref name="rem">{{Cite web |url=https://www.remitly.com/blog/travel/monrovia-airport/ |title=Monrovia Airport Guide: Flying Into Liberia’s Capital |website=Remitly |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Uyu munsi, gicungwa n’Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Liberiya.<ref name="rem" /> == Inyubako nshya y’abagenzi == Imirimo yo kubaka inyubako nshya y’abagenzi yatangiye mu Ugushyingo 2016. Iyo nyubako ifite amagorofa abiri n’ubuso bwa metero kare 5 000. Ishobora kwakira abagenzi bagera ku 320 000 ku mwaka. Umushinga watewe inkunga na banki China Exim Bank.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/roberts-international-airport-upgrade-expansion/ |title=Roberts International Airport Upgrade and Expansion |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Roberts International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Liberiya]] rutha3tus258vuoc4sg5o5iu9h1imvm Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Modibo Keïta 0 24021 149068 2026-11-06T19:45:13Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q721258 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Modibo Keïta''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Modibo Keïta-Sénou''; IATA: BKO, ICAO: GABS), kera cyitwaga ''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bamako–Sénou'', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Bamako]], umurwa mukuru wa [[Mali]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Mali. Ikibuga cyitiriwe Modibo Keïta, Perezida wa mbere wa Mali. Cyafunguriwe ingendo z’..." 149068 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q721258 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Modibo Keïta''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Modibo Keïta-Sénou''; IATA: BKO, ICAO: GABS), kera cyitwaga ''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bamako–Sénou'', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Bamako]], umurwa mukuru wa [[Mali]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Mali. Ikibuga cyitiriwe Modibo Keïta, Perezida wa mbere wa Mali. Cyafunguriwe ingendo z’indege mu mwaka wa 1974. == Amateka == Ikibuga cyafunguriwe ingendo z’ubucuruzi mu mwaka wa 1974. Nyuma yaho, cyiswe izina rya Modibo Keïta, Perezida wa mbere wa Mali yigenga.<ref name="kupi">{{Cite web |url=https://kupi.com/en-ae/explore/mali/bamako/bamako-senou-international-airport |title=Bamako-Senou International Airport |website=Kupi |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga gicungwa n’ikigo Aéroports du Mali (ADM).<ref name="kupi" /> == Kwagura ikibuga == Mu ntangiriro, ikibuga cyashoboraga kwakira abagenzi 250 000 ku mwaka. Gahunda yo kwagura ikibuga yari ikubiyemo inyubako nshya y’abagenzi ifite ubuso bwa metero kare 15 000. Iyo nyubako ishobora kwakira abagenzi miliyoni 1,5 ku mwaka.<ref name="a24">{{Cite news |url=https://africa24tv.com/mali-44-milliards-de-fcfa-pour-la-renovation-de-laeroport-de-bamako/ |title=Mali : 4,4 milliards de FCFA pour la rénovation de l’aéroport de Bamako |work=Africa24 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Muri Ukuboza 2024, leta yasubukuye imirimo yo kuvugurura ikibuga. Iyo mirimo ikubiyemo umunara mushya ugenzura indege.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/news/bamako-modibo-keita-international-airport-modernisation-project-to-resume-from-19-dec-2024-1296312 |title=Bamako Modibo Keïta International Airport modernisation project to resume from 19-Dec-2024 |website=CAPA – Centre for Aviation |date=2024-12-17 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bamako-Sénou International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Mali]] r0om6rlwxufsp2jx90ddnqry4heizd8 149126 149068 2026-11-07T11:02:49Z Score Beethoven 11559 149126 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q721258 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Modibo Keïta''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Modibo Keïta-Sénou''; IATA: BKO, ICAO: GABS), kera cyitwaga ''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bamako–Sénou'', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Bamako]], umurwa mukuru wa [[Mali]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine muri Mali. Ikibuga cyitiriwe Modibo Keïta, Perezida wa mbere wa Mali. Cyafunguriwe ingendo z’indege mu mwaka wa 1974. == Amateka == Ikibuga cyafunguriwe ingendo z’ubucuruzi mu mwaka wa 1974. Nyuma yaho, cyiswe izina rya Modibo Keïta, Perezida wa mbere wa Mali yigenga.<ref name="kupi">{{Cite web |url=https://kupi.com/en-ae/explore/mali/bamako/bamako-senou-international-airport |title=Bamako-Senou International Airport |website=Kupi |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga gicungwa n’ikigo Aéroports du Mali (ADM).<ref name="kupi" /> == Kwagura ikibuga == Mu ntangiriro, ikibuga cyashoboraga kwakira abagenzi 250 000 ku mwaka. Gahunda yo kwagura ikibuga yari ikubiyemo inyubako nshya y’abagenzi ifite ubuso bwa metero kare 15 000. Iyo nyubako ishobora kwakira abagenzi miliyoni 1,5 ku mwaka.<ref name="a24">{{Cite news |url=https://africa24tv.com/mali-44-milliards-de-fcfa-pour-la-renovation-de-laeroport-de-bamako/ |title=Mali : 4,4 milliards de FCFA pour la rénovation de l’aéroport de Bamako |work=Africa24 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Muri Ukuboza 2024, leta yasubukuye imirimo yo kuvugurura ikibuga. Iyo mirimo ikubiyemo umunara mushya ugenzura indege.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/news/bamako-modibo-keita-international-airport-modernisation-project-to-resume-from-19-dec-2024-1296312 |title=Bamako Modibo Keïta International Airport modernisation project to resume from 19-Dec-2024 |website=CAPA – Centre for Aviation |date=2024-12-17 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bamako-Sénou International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Mali]] 0h34g46fjdyebwray6npx95hrjsytlr Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Diori Hamani 0 24022 149069 2026-11-06T19:48:26Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q905933 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Diori Hamani''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Diori-Hamani''; IATA: NIM, ICAO: DRRN) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Niamey]], umurwa mukuru wa [[Nigeri]]. Ni ryo rembo nyamukuru mpuzamahanga ry’igihugu. Ikibuga cyitiriwe Hamani Diori, Perezida wa mbere wa Nigeri. Ni n’ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere za Nigeri. == Amateka == Ikibuga cyitiriwe Hamani Diori, Perezida w..." 149069 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q905933 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Diori Hamani''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Diori-Hamani''; IATA: NIM, ICAO: DRRN) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Niamey]], umurwa mukuru wa [[Nigeri]]. Ni ryo rembo nyamukuru mpuzamahanga ry’igihugu. Ikibuga cyitiriwe Hamani Diori, Perezida wa mbere wa Nigeri. Ni n’ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere za Nigeri. == Amateka == Ikibuga cyitiriwe Hamani Diori, Perezida wa mbere wa Nigeri. Iki kibuga ni n’ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere za Nigeri.<ref name="av">{{Cite web |url=https://african-volunteer.net/niamey_airport.html |title=Niamey Airport |website=African Volunteer |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ivugururwa ryo mu mwaka wa 2019 == Ku itariki ya 6 Werurwe 2018, leta ya Nigeri yasinyanye amasezerano n’ikigo cyo muri Turukiya SUMMA. Amasezerano yari ayo gusana ikibuga. Imirimo yari ikubiyemo inzira y’indege, aho indege zihagarara n’igice cy’inyubako y’abagenzi. Intego yari ugutegura ikibuga ku nama y’Ubumwe bwa Afurika yo mu mwaka wa 2019.<ref name="as7">{{Cite news |url=https://www.afrique-sur7.fr/387707-niger-renovation-de-laeroport-international-de-niamey-les-travaux-peuvent-debuter |title=Niger: Rénovation de l’Aéroport international de Niamey, les travaux peuvent débuter ! |work=Afrique-sur7 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Ku itariki ya 11 Kamena 2019, Perezida Mahamadou Issoufou yatashye ikibuga cyavuguruwe.<ref name="ndk">{{Cite web |url=https://niger.dk/inauguration-of-renovated-and-modernized-the-diori-hamani-international-airport/ |title=Inauguration of the renovated and modernized Diori Hamani International Airport |website=Niger.dk |date=2019-06-17 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Diori Hamani International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Nigeri]] 4404l15iyojvv8its7eemq6l8bcj1xm 149127 149069 2026-11-07T11:02:51Z Score Beethoven 11559 149127 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q905933 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Diori Hamani''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Diori-Hamani''; IATA: NIM, ICAO: DRRN) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Niamey]], umurwa mukuru wa [[Nigeri]]. Ni ryo rembo nyamukuru mpuzamahanga ry’igihugu. Ikibuga cyitiriwe Hamani Diori, Perezida wa mbere wa Nigeri. Ni n’ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere za Nigeri. == Amateka == Ikibuga cyitiriwe Hamani Diori, Perezida wa mbere wa Nigeri. Iki kibuga ni n’ikigo cy’ingabo zirwanira mu kirere za Nigeri.<ref name="av">{{Cite web |url=https://african-volunteer.net/niamey_airport.html |title=Niamey Airport |website=African Volunteer |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ivugururwa ryo mu mwaka wa 2019 == Ku itariki ya 6 Werurwe 2018, leta ya Nigeri yasinyanye amasezerano n’ikigo cyo muri Turukiya SUMMA. Amasezerano yari ayo gusana ikibuga. Imirimo yari ikubiyemo inzira y’indege, aho indege zihagarara n’igice cy’inyubako y’abagenzi. Intego yari ugutegura ikibuga ku nama y’Ubumwe bwa Afurika yo mu mwaka wa 2019.<ref name="as7">{{Cite news |url=https://www.afrique-sur7.fr/387707-niger-renovation-de-laeroport-international-de-niamey-les-travaux-peuvent-debuter |title=Niger: Rénovation de l’Aéroport international de Niamey, les travaux peuvent débuter ! |work=Afrique-sur7 |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> Ku itariki ya 11 Kamena 2019, Perezida Mahamadou Issoufou yatashye ikibuga cyavuguruwe.<ref name="ndk">{{Cite web |url=https://niger.dk/inauguration-of-renovated-and-modernized-the-diori-hamani-international-airport/ |title=Inauguration of the renovated and modernized Diori Hamani International Airport |website=Niger.dk |date=2019-06-17 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Diori Hamani International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Nigeri]] 3w4fh4u9rrzyns7p4oi5qnooo41i11x Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nnamdi Azikiwe 0 24023 149070 2026-11-06T19:50:58Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q525030 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nnamdi Azikiwe''' (mu Cyongereza: ''Nnamdi Azikiwe International Airport''; IATA: ABV, ICAO: DNAA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Abuja]], umurwa mukuru wa [[Nijeriya]]. Ni ikibuga cy’indege cya kabiri gikoreshwa cyane muri Nijeriya. Ikibuga cyitiriwe Nnamdi Azikiwe, Perezida wa mbere wa Nijeriya. Inyubako nshya mpuzamahanga y’abagenzi yatashywe mu mwaka wa 2018. == Inyubako nshya y..." 149070 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q525030 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nnamdi Azikiwe''' (mu Cyongereza: ''Nnamdi Azikiwe International Airport''; IATA: ABV, ICAO: DNAA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Abuja]], umurwa mukuru wa [[Nijeriya]]. Ni ikibuga cy’indege cya kabiri gikoreshwa cyane muri Nijeriya. Ikibuga cyitiriwe Nnamdi Azikiwe, Perezida wa mbere wa Nijeriya. Inyubako nshya mpuzamahanga y’abagenzi yatashywe mu mwaka wa 2018. == Inyubako nshya y’abagenzi == Ku itariki ya 20 Ukuboza 2018, Perezida Muhammadu Buhari yatashye inyubako nshya y’abagenzi. Nk’uko FAAN ibivuga, iyo nyubako ishobora kwakira abagenzi miliyoni 15 ku mwaka.<ref name="faan">{{Cite web |url=https://faan.gov.ng/?p=15545 |title=Nnamdi Azikwe International Airport |website=Federal Airports Authority of Nigeria |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inyubako ya kera yakiraga abagenzi bagera kuri miliyoni 7,5 ku mwaka.<ref name="vg">{{Cite news |url=https://www.vanguardngr.com/?p=1111801 |title=Abuja Airport’s new terminal to process 15m passengers annually—FAAN |work=Vanguard |date=2018-12-16 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inyubako nshya yubatswe ku nguzanyo ya banki China EXIM Bank.<ref name="nfd">{{Cite web |url=https://nigerianflightdeck.com/fg-to-commission-new-nnamdi-azikiwe-international-airport-terminal-thursday-dec-20/ |title=FG to commission new Nnamdi Azikiwe International Airport terminal Thursday Dec 20 |website=Nigerian Flight Deck |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikigo cy’indege ASKY ni cyo cyabanje kwimukira muri iyo nyubako, muri Mutarama 2019.<ref name="ptt">{{Cite web |url=https://www.passengerterminaltoday.com/news/airport/nnamdi-azikiwe-international-airport-opens-new-terminal.html |title=Nnamdi Azikiwe International Airport opens new terminal |website=Passenger Terminal Today |date=2019-01-07 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Nnamdi Azikiwe International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Nijeriya]] 04cgqngdb1a0ldyobx9v5b6q0bgpg7b 149128 149070 2026-11-07T11:02:53Z Score Beethoven 11559 149128 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q525030 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nnamdi Azikiwe''' (mu Cyongereza: ''Nnamdi Azikiwe International Airport''; IATA: ABV, ICAO: DNAA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Abuja]], umurwa mukuru wa [[Nijeriya]]. Ni ikibuga cy’indege cya kabiri gikoreshwa cyane muri Nijeriya. Ikibuga cyitiriwe Nnamdi Azikiwe, Perezida wa mbere wa Nijeriya. Inyubako nshya mpuzamahanga y’abagenzi yatashywe mu mwaka wa 2018. == Inyubako nshya y’abagenzi == Ku itariki ya 20 Ukuboza 2018, Perezida Muhammadu Buhari yatashye inyubako nshya y’abagenzi. Nk’uko FAAN ibivuga, iyo nyubako ishobora kwakira abagenzi miliyoni 15 ku mwaka.<ref name="faan">{{Cite web |url=https://faan.gov.ng/?p=15545 |title=Nnamdi Azikwe International Airport |website=Federal Airports Authority of Nigeria |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inyubako ya kera yakiraga abagenzi bagera kuri miliyoni 7,5 ku mwaka.<ref name="vg">{{Cite news |url=https://www.vanguardngr.com/?p=1111801 |title=Abuja Airport’s new terminal to process 15m passengers annually—FAAN |work=Vanguard |date=2018-12-16 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Inyubako nshya yubatswe ku nguzanyo ya banki China EXIM Bank.<ref name="nfd">{{Cite web |url=https://nigerianflightdeck.com/fg-to-commission-new-nnamdi-azikiwe-international-airport-terminal-thursday-dec-20/ |title=FG to commission new Nnamdi Azikiwe International Airport terminal Thursday Dec 20 |website=Nigerian Flight Deck |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikigo cy’indege ASKY ni cyo cyabanje kwimukira muri iyo nyubako, muri Mutarama 2019.<ref name="ptt">{{Cite web |url=https://www.passengerterminaltoday.com/news/airport/nnamdi-azikiwe-international-airport-opens-new-terminal.html |title=Nnamdi Azikiwe International Airport opens new terminal |website=Passenger Terminal Today |date=2019-01-07 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Nnamdi Azikiwe International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Nijeriya]] 9htjy2inoih398gp0tnj4unhz0u1x5s Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Blaise Diagne 0 24024 149071 2026-11-06T20:16:40Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q597308 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Blaise Diagne''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Blaise-Diagne''; IATA: DSS, ICAO: GOBD) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Dakar, umurwa mukuru wa [[Senegali]]. Kiri i Diass, nko ku birometero 40 mu burasirazuba bwa Dakar. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 7 Ukuboza 2017. Cyitiriwe Blaise Diagne, Umunyafurika wa mbere watorewe kuba umudepite mu [[Ubufaransa|Bufaransa]]. == Amateka ==..." 149071 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q597308 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Blaise Diagne''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Blaise-Diagne''; IATA: DSS, ICAO: GOBD) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Dakar, umurwa mukuru wa [[Senegali]]. Kiri i Diass, nko ku birometero 40 mu burasirazuba bwa Dakar. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 7 Ukuboza 2017. Cyitiriwe Blaise Diagne, Umunyafurika wa mbere watorewe kuba umudepite mu [[Ubufaransa|Bufaransa]]. == Amateka == Perezida Macky Sall yafunguye ikibuga ku mugaragaro ku itariki ya 7 Ukuboza 2017. Blaise Diagne yari Umunyafurika wa mbere watorewe kuba umudepite mu Bufaransa, mu mwaka wa 1914.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2017/12/08/senegal-opens-new-600m-airport-built-over-10-years/ |title=Senegal opens new $600m airport built over 10 years |work=Africanews |date=2017-12-08 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga gicungwa n’ihuriro ry’ibigo Summa na Limak, hamwe n’ikigo cya leta AIBD S.A. Mu ntangiriro, cyashoboraga kwakira abagenzi miliyoni 3 ku mwaka. Ubwo bushobozi buzagera ku bagenzi miliyoni 10.<ref name="mdr">{{Cite web |url=https://moodiedavittreport.com/senegals-blaise-diagne-international-airport-officially-opens |title=Senegal’s Blaise Diagne International Airport officially opens |website=The Moodie Davitt Report |date=2017-12-07 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi bagera kuri miliyoni 2,94. Uwo mubare wiyongereyeho 0,46 % ugereranyije n’umwaka wa 2024.<ref name="ndar">{{Cite news |url=https://www.ndarinfo.com/tags/94+millions+passagers+accueillis/ |title=AIBD enregistre une hausse de 0,46 % du trafic passagers en 2025 avec 2,94 millions |work=NdarInfo |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Aéroport international Blaise Diagne|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} [[Ikiciro:Senegali]] n13vlnbkl515agx9v9s0p1utoghmu6w 149129 149071 2026-11-07T11:02:54Z Score Beethoven 11559 149129 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q597308 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Blaise Diagne''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Blaise-Diagne''; IATA: DSS, ICAO: GOBD) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Dakar, umurwa mukuru wa [[Senegali]]. Kiri i Diass, nko ku birometero 40 mu burasirazuba bwa Dakar. Ikibuga cyafunguwe ku itariki ya 7 Ukuboza 2017. Cyitiriwe Blaise Diagne, Umunyafurika wa mbere watorewe kuba umudepite mu [[Ubufaransa|Bufaransa]]. == Amateka == Perezida Macky Sall yafunguye ikibuga ku mugaragaro ku itariki ya 7 Ukuboza 2017. Blaise Diagne yari Umunyafurika wa mbere watorewe kuba umudepite mu Bufaransa, mu mwaka wa 1914.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2017/12/08/senegal-opens-new-600m-airport-built-over-10-years/ |title=Senegal opens new $600m airport built over 10 years |work=Africanews |date=2017-12-08 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Ikibuga gicungwa n’ihuriro ry’ibigo Summa na Limak, hamwe n’ikigo cya leta AIBD S.A. Mu ntangiriro, cyashoboraga kwakira abagenzi miliyoni 3 ku mwaka. Ubwo bushobozi buzagera ku bagenzi miliyoni 10.<ref name="mdr">{{Cite web |url=https://moodiedavittreport.com/senegals-blaise-diagne-international-airport-officially-opens |title=Senegal’s Blaise Diagne International Airport officially opens |website=The Moodie Davitt Report |date=2017-12-07 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2025, ikibuga cyakiriye abagenzi bagera kuri miliyoni 2,94. Uwo mubare wiyongereyeho 0,46 % ugereranyije n’umwaka wa 2024.<ref name="ndar">{{Cite news |url=https://www.ndarinfo.com/tags/94+millions+passagers+accueillis/ |title=AIBD enregistre une hausse de 0,46 % du trafic passagers en 2025 avec 2,94 millions |work=NdarInfo |language=fr |access-date=2026-11-06}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Aéroport international Blaise Diagne|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{Reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Senegali]] isxa2ofs2mmwq17m0wuteztalbjzc0o Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Freetown 0 24025 149072 2026-11-06T22:26:34Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1453722 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Freetown''' (mu Cyongereza: ''Freetown International Airport''; IATA: FNA, ICAO: GFLL), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Lungi''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Freetown, umurwa mukuru wa [[Siyera Lewone]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Kiri i Lungi, hakurya y’uruzi rwa Sierra Leone uvuye i Freetown.<ref name="apta">{{Cite web |url=htt..." 149072 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1453722 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Freetown''' (mu Cyongereza: ''Freetown International Airport''; IATA: FNA, ICAO: GFLL), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Lungi''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Freetown, umurwa mukuru wa [[Siyera Lewone]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Kiri i Lungi, hakurya y’uruzi rwa Sierra Leone uvuye i Freetown.<ref name="apta">{{Cite web |url=https://apta.biz/?p=39656 |title=Freetown International Airport |website=APTA |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Amateka == Ku itariki ya 3 Werurwe 2023, Perezida [[Julius Maada Bio]] yafunguye ku mugaragaro inyubako nshya y’abagenzi.<ref name="sh">{{Cite web |url=https://statehouse.gov.sl/sierra-leones-president-julius-maada-commissions-new-freetown-international-airport-terminal-facilities-says-country-is-a-credible-conducive-destination-for-foreign-direct-investment |title=Sierra Leone’s President Julius Maada Bio Commissions New Freetown International Airport Terminal Facilities |website=State House Sierra Leone |date=2023-03-05 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Iyo nyubako ifite metero kare 14000. Iruta inshuro eshatu inyubako ya kera.<ref name="rgn">{{Cite news |url=https://runwaygirlnetwork.com/2023/03/sierra-leone-terminal-freetown-international-airport/ |title=Press Release: Sierra Leone President opens new terminal at Freetown |work=Runway Girl Network |date=March 2023 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Sosiyete yo muri Turukiya yitwa Summa ni yo yubatse iyo nyubako. Mu kwishyurwa, izacunga ikibuga mu gihe cy’imyaka 25.<ref name="rgn" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Lungi International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] rvdmjyyvsrakqxqzjaen3bbi03xh57t 149130 149072 2026-11-07T11:02:56Z Score Beethoven 11559 149130 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1453722 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Freetown''' (mu Cyongereza: ''Freetown International Airport''; IATA: FNA, ICAO: GFLL), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Lungi''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Freetown, umurwa mukuru wa [[Siyera Lewone]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Kiri i Lungi, hakurya y’uruzi rwa Sierra Leone uvuye i Freetown.<ref name="apta">{{Cite web |url=https://apta.biz/?p=39656 |title=Freetown International Airport |website=APTA |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> == Amateka == Ku itariki ya 3 Werurwe 2023, Perezida [[Julius Maada Bio]] yafunguye ku mugaragaro inyubako nshya y’abagenzi.<ref name="sh">{{Cite web |url=https://statehouse.gov.sl/sierra-leones-president-julius-maada-commissions-new-freetown-international-airport-terminal-facilities-says-country-is-a-credible-conducive-destination-for-foreign-direct-investment |title=Sierra Leone’s President Julius Maada Bio Commissions New Freetown International Airport Terminal Facilities |website=State House Sierra Leone |date=2023-03-05 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Iyo nyubako ifite metero kare 14000. Iruta inshuro eshatu inyubako ya kera.<ref name="rgn">{{Cite news |url=https://runwaygirlnetwork.com/2023/03/sierra-leone-terminal-freetown-international-airport/ |title=Press Release: Sierra Leone President opens new terminal at Freetown |work=Runway Girl Network |date=March 2023 |language=en |access-date=2026-11-06}}</ref> Sosiyete yo muri Turukiya yitwa Summa ni yo yubatse iyo nyubako. Mu kwishyurwa, izacunga ikibuga mu gihe cy’imyaka 25.<ref name="rgn" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Lungi International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] ssq7f5m3o4w6ejmufb67fr1dl3trt4o Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Gnassingbé Eyadéma 0 24026 149073 2026-11-06T22:30:49Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1431925 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Gnassingbé Eyadéma''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Gnassingbé Eyadéma''; IATA: LFW, ICAO: DXXX), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Lomé-Tokoin''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Lomé, umurwa mukuru wa [[Togo]]. Cyitiriwe Gnassingbé Eyadéma, wahoze ari perezida wa Togo. == Amateka == Inyubako nshya y’abagenzi yatashywe ku itariki ya 25 Mata 2016.<ref name="ec..." 149073 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1431925 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Gnassingbé Eyadéma''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Gnassingbé Eyadéma''; IATA: LFW, ICAO: DXXX), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Lomé-Tokoin''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Lomé, umurwa mukuru wa [[Togo]]. Cyitiriwe Gnassingbé Eyadéma, wahoze ari perezida wa Togo. == Amateka == Inyubako nshya y’abagenzi yatashywe ku itariki ya 25 Mata 2016.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/2204-54903-lome-airport-at-10-has-the-hub-strategy-truly-delivered |title=Lomé Airport at 10: Has the hub strategy truly delivered |work=Ecofin Agency |date=2026-04-22 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Yubatswe n’isosiyete yo mu [[Ubushinwa]].<ref name="aa">{{Cite news |url=https://fr.allafrica.com/stories/202507170596.html |title=Togo: L'aéroport de Lomé optimise son aire de trafic |work=AllAfrica |date=2025-07-17 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2014, ikibuga cyakiriye abagenzi bagera ku 616000. Mu mwaka wa 2024, umubare wabo warengeje miliyoni 1.5.<ref name="ecofin" /> Iryo zamuka riterwa ahanini na sosiyete y’indege ASKY Airlines.<ref name="aa" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Lomé-Tokoin International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Togo]] rq9hgbuk1y0bv9qg8jykc09vg7tb54o 149131 149073 2026-11-07T11:02:57Z Score Beethoven 11559 149131 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1431925 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Gnassingbé Eyadéma''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Gnassingbé Eyadéma''; IATA: LFW, ICAO: DXXX), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Lomé-Tokoin''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Lomé, umurwa mukuru wa [[Togo]]. Cyitiriwe Gnassingbé Eyadéma, wahoze ari perezida wa Togo. == Amateka == Inyubako nshya y’abagenzi yatashywe ku itariki ya 25 Mata 2016.<ref name="ecofin">{{Cite news |url=https://www.ecofinagency.com/news-infrastructures/2204-54903-lome-airport-at-10-has-the-hub-strategy-truly-delivered |title=Lomé Airport at 10: Has the hub strategy truly delivered |work=Ecofin Agency |date=2026-04-22 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Yubatswe n’isosiyete yo mu [[Ubushinwa]].<ref name="aa">{{Cite news |url=https://fr.allafrica.com/stories/202507170596.html |title=Togo: L'aéroport de Lomé optimise son aire de trafic |work=AllAfrica |date=2025-07-17 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2014, ikibuga cyakiriye abagenzi bagera ku 616000. Mu mwaka wa 2024, umubare wabo warengeje miliyoni 1.5.<ref name="ecofin" /> Iryo zamuka riterwa ahanini na sosiyete y’indege ASKY Airlines.<ref name="aa" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Lomé-Tokoin International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Togo]] kuwi5z6u0n3jawjbg4tyywypufgcb6i Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Melchior Ndadaye 0 24027 149074 2026-11-06T22:32:28Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q681134 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Melchior Ndadaye''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Melchior Ndadaye''; IATA: BJM, ICAO: HBBA), cyahoze cyitwa '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bujumbura''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’[[Uburundi]]. Kiri i [[Bujumbura]], umujyi munini w’igihugu. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu.<ref name="be">{{Cite news |url=https://burundi-eco.com/laeroport-int..." 149074 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q681134 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Melchior Ndadaye''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Melchior Ndadaye''; IATA: BJM, ICAO: HBBA), cyahoze cyitwa '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bujumbura''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’[[Uburundi]]. Kiri i [[Bujumbura]], umujyi munini w’igihugu. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu.<ref name="be">{{Cite news |url=https://burundi-eco.com/laeroport-international-melchior-ndadaye-en-renovation/ |title=L'aéroport international Melchior Ndadaye en rénovation |work=Burundi Eco |author=Mélance Maniragaba |date=2024-06-13 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu mwaka wa 2019, ikibuga cyitiriwe [[Melchior Ndadaye]]. Yari perezida wa mbere w’u Burundi watowe mu buryo bwa demokarasi. Yishwe mu mwaka wa 1993.<ref name="eah">{{Cite news |url=https://www.eastafricanherald.com/politics/2019/7/3/burundi-renames-national-landmarks |title=Burundi Renames National Landmarks |work=East African Herald |date=2019-07-03 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, isosiyete yo mu [[Ubushinwa]] yitwa Shanghai Boaye yari irimo gusana ikibuga. Imirimo irimo inzira y’indege n’umunara mushya ugenzura indege.<ref name="be" /> == Sosiyete z’indege == Sosiyete zihagera zirimo Brussels Airlines, Ethiopian Airlines, Kenya Airways, [[RwandAir]], Air Tanzania na Uganda Airlines.<ref name="be" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bujumbura International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] hkhlsiy2htjsk68zdlam80lxjjrpgfg 149132 149074 2026-11-07T11:02:59Z Score Beethoven 11559 149132 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q681134 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Melchior Ndadaye''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Melchior Ndadaye''; IATA: BJM, ICAO: HBBA), cyahoze cyitwa '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bujumbura''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’[[Uburundi]]. Kiri i [[Bujumbura]], umujyi munini w’igihugu. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu.<ref name="be">{{Cite news |url=https://burundi-eco.com/laeroport-international-melchior-ndadaye-en-renovation/ |title=L'aéroport international Melchior Ndadaye en rénovation |work=Burundi Eco |author=Mélance Maniragaba |date=2024-06-13 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu mwaka wa 2019, ikibuga cyitiriwe [[Melchior Ndadaye]]. Yari perezida wa mbere w’u Burundi watowe mu buryo bwa demokarasi. Yishwe mu mwaka wa 1993.<ref name="eah">{{Cite news |url=https://www.eastafricanherald.com/politics/2019/7/3/burundi-renames-national-landmarks |title=Burundi Renames National Landmarks |work=East African Herald |date=2019-07-03 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, isosiyete yo mu [[Ubushinwa]] yitwa Shanghai Boaye yari irimo gusana ikibuga. Imirimo irimo inzira y’indege n’umunara mushya ugenzura indege.<ref name="be" /> == Sosiyete z’indege == Sosiyete zihagera zirimo Brussels Airlines, Ethiopian Airlines, Kenya Airways, [[RwandAir]], Air Tanzania na Uganda Airlines.<ref name="be" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bujumbura International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] 8l7oisgat5n1vjayhq4f77d6vkshytt Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Yaoundé–Nsimalen 0 24028 149075 2026-11-06T22:34:29Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q221351 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Yaoundé–Nsimalen''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de Yaoundé-Nsimalen''; IATA: NSI, ICAO: FKYS) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Yaoundé, umurwa mukuru wa [[Kameruni]]. Kiri i Nsimalen, mu majyepfo ya Yaoundé. Gicungwa na sosiyete Aéroports du Cameroun (ADC).<ref name="bic">{{Cite news |url=https://www.businessincameroon.com/transport/0909-14983-cameroon-air-traffic-hits-1-7..." 149075 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q221351 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Yaoundé–Nsimalen''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de Yaoundé-Nsimalen''; IATA: NSI, ICAO: FKYS) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Yaoundé, umurwa mukuru wa [[Kameruni]]. Kiri i Nsimalen, mu majyepfo ya Yaoundé. Gicungwa na sosiyete Aéroports du Cameroun (ADC).<ref name="bic">{{Cite news |url=https://www.businessincameroon.com/transport/0909-14983-cameroon-air-traffic-hits-1-77-million-passengers-in-2024 |title=Cameroon Air Traffic Hits 1.77 Million Passengers in 2024 |work=Business in Cameroon |date=2025-09-09 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyubatswe ngo cyakire abagenzi miliyoni 1.5 ku mwaka.<ref name="ct">{{Cite news |url=https://www.camer.be/49918/11:1/cameroun-nsimalen-prend-le-relais-de-laeroport-de-douala-cameroon.html |title=Cameroun - Nsimalen prend le relais de l’aéroport de Douala |work=Cameroon Tribune |date=2016-02-26 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2016, inzira y’indege y’i Douala yafunzwe ibyumweru bitatu kugira ngo isanwe. Muri icyo gihe, ingendo zose mpuzamahanga za Kameruni zanyuze i Nsimalen.<ref name="ct" /> == Abagenzi == Ni ikibuga cya kabiri kinini mu gihugu, nyuma y’icy’i Douala. Mu mwaka wa 2024, ibibuga by’indege byose bya Kameruni byakiriye abagenzi miliyoni 1.77.<ref name="bic" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Yaoundé Nsimalen International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Kameruni]] mmks7c2e4fquxypdvxv0xxwuc95gw04 149133 149075 2026-11-07T11:03:00Z Score Beethoven 11559 149133 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q221351 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Yaoundé–Nsimalen''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de Yaoundé-Nsimalen''; IATA: NSI, ICAO: FKYS) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Yaoundé, umurwa mukuru wa [[Kameruni]]. Kiri i Nsimalen, mu majyepfo ya Yaoundé. Gicungwa na sosiyete Aéroports du Cameroun (ADC).<ref name="bic">{{Cite news |url=https://www.businessincameroon.com/transport/0909-14983-cameroon-air-traffic-hits-1-77-million-passengers-in-2024 |title=Cameroon Air Traffic Hits 1.77 Million Passengers in 2024 |work=Business in Cameroon |date=2025-09-09 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyubatswe ngo cyakire abagenzi miliyoni 1.5 ku mwaka.<ref name="ct">{{Cite news |url=https://www.camer.be/49918/11:1/cameroun-nsimalen-prend-le-relais-de-laeroport-de-douala-cameroon.html |title=Cameroun - Nsimalen prend le relais de l’aéroport de Douala |work=Cameroon Tribune |date=2016-02-26 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2016, inzira y’indege y’i Douala yafunzwe ibyumweru bitatu kugira ngo isanwe. Muri icyo gihe, ingendo zose mpuzamahanga za Kameruni zanyuze i Nsimalen.<ref name="ct" /> == Abagenzi == Ni ikibuga cya kabiri kinini mu gihugu, nyuma y’icy’i Douala. Mu mwaka wa 2024, ibibuga by’indege byose bya Kameruni byakiriye abagenzi miliyoni 1.77.<ref name="bic" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Yaoundé Nsimalen International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Kameruni]] n1zuclv6kja6sw5gfw3bvzbi8xwwi3a Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bangui M'Poko 0 24029 149076 2026-11-06T22:36:53Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q790043 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bangui M'Poko''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de Bangui M'Poko''; IATA: BGF, ICAO: FEFF) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Bangui]], umurwa mukuru wa [[Repubulika ya Santara Afurika]]. Cyubatswe mu mwaka wa 1967.<ref name="eco">{{Cite news |url=https://ecomatin.net/rca-le-demarrage-des-travaux-de-renovation-de-laeroport-de-bangui-mpoko-se-precise |title=RCA : le démarrage des tr..." 149076 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q790043 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bangui M'Poko''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de Bangui M'Poko''; IATA: BGF, ICAO: FEFF) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Bangui]], umurwa mukuru wa [[Repubulika ya Santara Afurika]]. Cyubatswe mu mwaka wa 1967.<ref name="eco">{{Cite news |url=https://ecomatin.net/rca-le-demarrage-des-travaux-de-renovation-de-laeroport-de-bangui-mpoko-se-precise |title=RCA : le démarrage des travaux de rénovation de l’aéroport de Bangui-M’poko se précise |work=EcoMatin |author=Jean Omer Eyango |date=2024-07-11 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu ntangiriro z’umwaka wa 2024, ikibuga cyabonye ibikoresho bishya by’amatara. Intego yari ugusubukura ingendo za nijoro.<ref name="nuit">{{Cite news |url=https://ecomatin.net/rca-vers-la-reprise-des-vols-de-nuit-a-laeroport-international-de-bangui-mpoko |title=RCA : vers la reprise des vols de nuit à l’aéroport international de Bangui-M’poko |work=EcoMatin |author=Jean Omer Eyango |date=2024-02-02 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, isosiyete yo mu [[Ubushinwa]] yitwa Shanxi yatangiye gusana no kongera uburebure bw’inzira y’indege. Imirimo izatwara amafaranga ya CFA miliyari 8. [[Banki Nyafurika Itsura Amajyambere]] itanga miliyari 6.5 muri yo.<ref name="eco" /> == Sosiyete z’indege == Sosiyete z’indege zigera ku icumi zihagera. Muri zo harimo Air France, ASKY Airlines na Ethiopian Airlines.<ref name="eco" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bangui M'Poko International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Repubulika ya Santara Afurika]] 7u92nfcvptbg6hr9gfietyrs9brqv0r 149134 149076 2026-11-07T11:03:02Z Score Beethoven 11559 149134 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q790043 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bangui M'Poko''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de Bangui M'Poko''; IATA: BGF, ICAO: FEFF) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Bangui]], umurwa mukuru wa [[Repubulika ya Santara Afurika]]. Cyubatswe mu mwaka wa 1967.<ref name="eco">{{Cite news |url=https://ecomatin.net/rca-le-demarrage-des-travaux-de-renovation-de-laeroport-de-bangui-mpoko-se-precise |title=RCA : le démarrage des travaux de rénovation de l’aéroport de Bangui-M’poko se précise |work=EcoMatin |author=Jean Omer Eyango |date=2024-07-11 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu ntangiriro z’umwaka wa 2024, ikibuga cyabonye ibikoresho bishya by’amatara. Intego yari ugusubukura ingendo za nijoro.<ref name="nuit">{{Cite news |url=https://ecomatin.net/rca-vers-la-reprise-des-vols-de-nuit-a-laeroport-international-de-bangui-mpoko |title=RCA : vers la reprise des vols de nuit à l’aéroport international de Bangui-M’poko |work=EcoMatin |author=Jean Omer Eyango |date=2024-02-02 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, isosiyete yo mu [[Ubushinwa]] yitwa Shanxi yatangiye gusana no kongera uburebure bw’inzira y’indege. Imirimo izatwara amafaranga ya CFA miliyari 8. [[Banki Nyafurika Itsura Amajyambere]] itanga miliyari 6.5 muri yo.<ref name="eco" /> == Sosiyete z’indege == Sosiyete z’indege zigera ku icumi zihagera. Muri zo harimo Air France, ASKY Airlines na Ethiopian Airlines.<ref name="eco" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Bangui M'Poko International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Repubulika ya Santara Afurika]] r6glldn2o71c20s9qooonl1apeqc72q Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'Djamena 0 24030 149077 2026-11-06T22:40:20Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q979272 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'Djamena''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Hassan Djamous de N'Djaména''; IATA: NDJ, ICAO: FTTJ), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hassan Djamous''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i N'Djamena, umurwa mukuru wa [[Cade]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Inzira yacyo y’indege ikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare.<ref..." 149077 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q979272 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'Djamena''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Hassan Djamous de N'Djaména''; IATA: NDJ, ICAO: FTTJ), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hassan Djamous''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i N'Djamena, umurwa mukuru wa [[Cade]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Inzira yacyo y’indege ikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/3329 |title=Chad – N'Djamena International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ku itariki ya 15 Mutarama 2025, Minisitiri w’Intebe Allah-Maye Halina yatangije imirimo yo gusana ikibuga. Iyo mirimo itwara amayero miliyoni 32.5. Igice kinini cyishyurwa n’[[Ubufaransa]]. Yateganyijwe kumara amezi 13.<ref name="ti">{{Cite news |url=https://tchadinfos.com/2025/01/15/tchad-coup-denvoi-des-travaux-de-rehabilitation-de-laeroport-international-hassan-djamous/ |title=Tchad : coup d'envoi des travaux de réhabilitation de l'aéroport international Hassan Djamous |work=Tchadinfos |date=2025-01-15 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Nyuma yo gusanwa, ikibuga kizashobora kwakira abagenzi 800000 ku mwaka.<ref name="ti" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:N'Djamena International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Cade]] ly74kflc9yj128zl8lh5f2svqls6t61 149135 149077 2026-11-07T11:03:03Z Score Beethoven 11559 149135 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q979272 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'Djamena''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Hassan Djamous de N'Djaména''; IATA: NDJ, ICAO: FTTJ), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hassan Djamous''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i N'Djamena, umurwa mukuru wa [[Cade]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Inzira yacyo y’indege ikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/3329 |title=Chad – N'Djamena International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ku itariki ya 15 Mutarama 2025, Minisitiri w’Intebe Allah-Maye Halina yatangije imirimo yo gusana ikibuga. Iyo mirimo itwara amayero miliyoni 32.5. Igice kinini cyishyurwa n’[[Ubufaransa]]. Yateganyijwe kumara amezi 13.<ref name="ti">{{Cite news |url=https://tchadinfos.com/2025/01/15/tchad-coup-denvoi-des-travaux-de-rehabilitation-de-laeroport-international-hassan-djamous/ |title=Tchad : coup d'envoi des travaux de réhabilitation de l'aéroport international Hassan Djamous |work=Tchadinfos |date=2025-01-15 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Nyuma yo gusanwa, ikibuga kizashobora kwakira abagenzi 800000 ku mwaka.<ref name="ti" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:N'Djamena International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Cade]] ltv26ynbrw8njvm94p5hlp66fnf5hyf Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maya-Maya 0 24031 149078 2026-11-06T23:06:41Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q644963 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maya-Maya''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Maya-Maya''; IATA: BZV, ICAO: FCBB) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Brazzaville]], umurwa mukuru wa [[Kongo]]. == Amateka == Igice cya mbere cy’inyubako nshya y’abagenzi cyatangiye gukoreshwa mu mwaka wa 2010. Mu mwaka wa 2011, gucunga ikibuga byahawe sosiyete Aerco.<ref name="aa">{{Cite news |url=https://fr.allafrica.com/stories/2..." 149078 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q644963 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maya-Maya''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Maya-Maya''; IATA: BZV, ICAO: FCBB) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Brazzaville]], umurwa mukuru wa [[Kongo]]. == Amateka == Igice cya mbere cy’inyubako nshya y’abagenzi cyatangiye gukoreshwa mu mwaka wa 2010. Mu mwaka wa 2011, gucunga ikibuga byahawe sosiyete Aerco.<ref name="aa">{{Cite news |url=https://fr.allafrica.com/stories/202410050199.html |title=Congo-Brazzaville: Aéroport international Maya-Maya - L'entreprise Aerco sommée de rétablir le système de climatisation |work=AllAfrica |date=2024-10-05 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gishobora kwakira indege nini nka Boeing 747 na Airbus A380.<ref name="aa" /> == Abagenzi == Ikibuga gishobora kwakira abagenzi bagera kuri miliyoni 2 ku mwaka. Mbere y’icyorezo cya COVID-19, cyakiraga abagenzi bagera kuri miliyoni 1.1 ku mwaka.<ref name="aa" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Maya-Maya Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] dt9lnn6desy63gbfbfb0nx4h6cfo0u1 149137 149078 2026-11-07T11:03:07Z Score Beethoven 11559 149137 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q644963 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maya-Maya''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Maya-Maya''; IATA: BZV, ICAO: FCBB) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Brazzaville]], umurwa mukuru wa [[Kongo]]. == Amateka == Igice cya mbere cy’inyubako nshya y’abagenzi cyatangiye gukoreshwa mu mwaka wa 2010. Mu mwaka wa 2011, gucunga ikibuga byahawe sosiyete Aerco.<ref name="aa">{{Cite news |url=https://fr.allafrica.com/stories/202410050199.html |title=Congo-Brazzaville: Aéroport international Maya-Maya - L'entreprise Aerco sommée de rétablir le système de climatisation |work=AllAfrica |date=2024-10-05 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gishobora kwakira indege nini nka Boeing 747 na Airbus A380.<ref name="aa" /> == Abagenzi == Ikibuga gishobora kwakira abagenzi bagera kuri miliyoni 2 ku mwaka. Mbere y’icyorezo cya COVID-19, cyakiraga abagenzi bagera kuri miliyoni 1.1 ku mwaka.<ref name="aa" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Maya-Maya Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] fn2fc53t1jdn5iuhbifxd91ay3xxfnf Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'djili 0 24032 149079 2026-11-06T23:47:56Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q645492 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'djili''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de N'djili''; IATA: FIH, ICAO: FZAA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Kinshasa]], umurwa mukuru wa [[Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo]]. Ni cyo kibuga cy’indege kinini mu gihugu. Kiri muri komine ya N'sele, mu burasirazuba bwa Kinshasa.<ref name="acp25">{{Cite news |url=https://acp.cd/economie/aeroport-de-ndjili-delocalisation-de..." 149079 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q645492 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'djili''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de N'djili''; IATA: FIH, ICAO: FZAA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Kinshasa]], umurwa mukuru wa [[Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo]]. Ni cyo kibuga cy’indege kinini mu gihugu. Kiri muri komine ya N'sele, mu burasirazuba bwa Kinshasa.<ref name="acp25">{{Cite news |url=https://acp.cd/economie/aeroport-de-ndjili-delocalisation-des-operations-denregistrement-de-passagers-des-ce-9-novembre/ |title=Aéroport de N’djili : délocalisation des opérations d’enregistrement de passagers dès ce 9 novembre |work=Agence congolaise de presse |date=2025-11-09 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1953.<ref name="acp25" /> Inyubako nshya y’agateganyo y’abagenzi yafunguwe ku itariki ya 25 Kamena 2015. Yubatswe ngo ikoreshwe imyaka 5 gusa.<ref name="acp23">{{Cite news |url=https://acp.cd/nation/des-voyageurs-denoncent-des-tracasseries-a-laeroport-international-de-ndjili/ |title=Des voyageurs dénoncent des tracasseries à l’Aéroport international de N’djili |work=Agence congolaise de presse |date=2023-03-31 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2025, leta yatangaje iyubakwa ry’ikibuga gishya cya N'djili. Isosiyete yo muri [[Leta Zunze Ubumwe za Amerika|Amerika]] yitwa SOM ni yo ikora igishushanyo cyacyo. Ikibuga gishya giteganyijwe gufungurwa mu ntangiriro z’umwaka wa 2028.<ref name="aa">{{Cite news |url=https://fr.allafrica.com/stories/202507180509.html |title=Congo-Kinshasa: Bemba annonce l'ouverture du nouvel aéroport de N'Djili en mars 2028 |work=AllAfrica |date=2025-07-18 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:N'djili Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo]] nyb9difiwcuau00fl1rrnhqk54uszqn 149138 149079 2026-11-07T11:03:08Z Score Beethoven 11559 149138 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q645492 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'djili''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international de N'djili''; IATA: FIH, ICAO: FZAA) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Kinshasa]], umurwa mukuru wa [[Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo]]. Ni cyo kibuga cy’indege kinini mu gihugu. Kiri muri komine ya N'sele, mu burasirazuba bwa Kinshasa.<ref name="acp25">{{Cite news |url=https://acp.cd/economie/aeroport-de-ndjili-delocalisation-des-operations-denregistrement-de-passagers-des-ce-9-novembre/ |title=Aéroport de N’djili : délocalisation des opérations d’enregistrement de passagers dès ce 9 novembre |work=Agence congolaise de presse |date=2025-11-09 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyafunguwe mu mwaka wa 1953.<ref name="acp25" /> Inyubako nshya y’agateganyo y’abagenzi yafunguwe ku itariki ya 25 Kamena 2015. Yubatswe ngo ikoreshwe imyaka 5 gusa.<ref name="acp23">{{Cite news |url=https://acp.cd/nation/des-voyageurs-denoncent-des-tracasseries-a-laeroport-international-de-ndjili/ |title=Des voyageurs dénoncent des tracasseries à l’Aéroport international de N’djili |work=Agence congolaise de presse |date=2023-03-31 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2025, leta yatangaje iyubakwa ry’ikibuga gishya cya N'djili. Isosiyete yo muri [[Leta Zunze Ubumwe za Amerika|Amerika]] yitwa SOM ni yo ikora igishushanyo cyacyo. Ikibuga gishya giteganyijwe gufungurwa mu ntangiriro z’umwaka wa 2028.<ref name="aa">{{Cite news |url=https://fr.allafrica.com/stories/202507180509.html |title=Congo-Kinshasa: Bemba annonce l'ouverture du nouvel aéroport de N'Djili en mars 2028 |work=AllAfrica |date=2025-07-18 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:N'djili Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo]] qk59oykr6peg8ctjel10765cfvjhedg Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Malabo 0 24033 149080 2026-11-06T23:49:23Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q655320 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Malabo''' (mu Cyesipanyoli: ''Aeropuerto Internacional de Malabo''; IATA: SSG, ICAO: FGSL) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Malabo]], umurwa mukuru wa [[Gineya Ekwatoriyale]]. Kiri ku kirwa cya Bioko. == Amateka == Ku itariki ya 5 Kanama 2023, leta yahaye sosiyete Terminals Holding gucunga inyubako y’abagenzi. Iyo sosiyete ifite icyicaro i Abu Dhabi, muri Leta Zunze Ubumwe z’Abarabu. Y..." 149080 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q655320 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Malabo''' (mu Cyesipanyoli: ''Aeropuerto Internacional de Malabo''; IATA: SSG, ICAO: FGSL) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Malabo]], umurwa mukuru wa [[Gineya Ekwatoriyale]]. Kiri ku kirwa cya Bioko. == Amateka == Ku itariki ya 5 Kanama 2023, leta yahaye sosiyete Terminals Holding gucunga inyubako y’abagenzi. Iyo sosiyete ifite icyicaro i Abu Dhabi, muri Leta Zunze Ubumwe z’Abarabu. Yatoranyijwe mu masosiyete agera ku icumi.<ref name="sika">{{Cite news |url=https://www.sikafinance.com/marches/guinee-equatoriale-lemirati-terminal-holding-nouveau-concessionnaire-du-terminal-aeroportuaire-de-malabo_42020 |title=Guinée Équatoriale : l’émirati Terminal Holding nouveau concessionnaire du terminal aéroportuaire de Malabo |work=Sika Finance |author=Cédrick Jiongo |date=2023-08-08 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Ikibuga gishobora kwakira abagenzi bagera kuri miliyoni 1 ku mwaka.<ref name="tn">{{Cite news |url=https://www.travelnews.co.za/article/equatorial-guinea-opens-new-passenger-terminal |title=Equatorial Guinea opens new passenger terminal |work=Travel News |date=2024-11-18 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Malabo International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Gineya Ekwatoriyale]] 34dtc4lo5w5kwlya2phbzng4edhed53 149139 149080 2026-11-07T11:03:10Z Score Beethoven 11559 149139 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q655320 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Malabo''' (mu Cyesipanyoli: ''Aeropuerto Internacional de Malabo''; IATA: SSG, ICAO: FGSL) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Malabo]], umurwa mukuru wa [[Gineya Ekwatoriyale]]. Kiri ku kirwa cya Bioko. == Amateka == Ku itariki ya 5 Kanama 2023, leta yahaye sosiyete Terminals Holding gucunga inyubako y’abagenzi. Iyo sosiyete ifite icyicaro i Abu Dhabi, muri Leta Zunze Ubumwe z’Abarabu. Yatoranyijwe mu masosiyete agera ku icumi.<ref name="sika">{{Cite news |url=https://www.sikafinance.com/marches/guinee-equatoriale-lemirati-terminal-holding-nouveau-concessionnaire-du-terminal-aeroportuaire-de-malabo_42020 |title=Guinée Équatoriale : l’émirati Terminal Holding nouveau concessionnaire du terminal aéroportuaire de Malabo |work=Sika Finance |author=Cédrick Jiongo |date=2023-08-08 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Ikibuga gishobora kwakira abagenzi bagera kuri miliyoni 1 ku mwaka.<ref name="tn">{{Cite news |url=https://www.travelnews.co.za/article/equatorial-guinea-opens-new-passenger-terminal |title=Equatorial Guinea opens new passenger terminal |work=Travel News |date=2024-11-18 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Malabo International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Gineya Ekwatoriyale]] nd5eu57xn4qsfk3d3y1mmhd2itzd3yd Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Léon-Mba 0 24034 149081 2026-11-07T00:05:34Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q420847 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Léon-Mba''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Léon-Mba''; IATA: LBV, ICAO: FOOL) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Libreville, umurwa mukuru wa [[Gabon]]. Cyitiriwe Léon Mba, perezida wa mbere wa Gabon. Yayoboye igihugu kuva mu mwaka wa 1961 kugeza mu wa 1967.<ref name="lbv">{{Cite web |url=https://www.libreville-aeroport.com/en/about/ |title=About the Airport |website=Libreville Lé..." 149081 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q420847 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Léon-Mba''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Léon-Mba''; IATA: LBV, ICAO: FOOL) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Libreville, umurwa mukuru wa [[Gabon]]. Cyitiriwe Léon Mba, perezida wa mbere wa Gabon. Yayoboye igihugu kuva mu mwaka wa 1961 kugeza mu wa 1967.<ref name="lbv">{{Cite web |url=https://www.libreville-aeroport.com/en/about/ |title=About the Airport |website=Libreville Léon Mba International Airport |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Kuva mu mwaka wa 2018, ikibuga gicungwa na sosiyete GSEZ Airport.<ref name="cap">{{Cite news |url=https://www.capmad.com/post/gabon-andeme-airport-cost-jumps-to-259-billion-fcfa-with-a-178-billion-funding-gap-still-open |title=Gabon: Andeme airport cost jumps to 259 billion FCFA with a 178 billion funding gap still open |work=Capmad |date=August 2026 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gikikijwe n’umujyi, kandi kiri hafi kuzura. Ni yo mpamvu leta irimo kubaka ikibuga gishya i Andem, nko ku birometero 60 uvuye i Libreville. Mu mwaka wa 2026, ikiguzi cyacyo cyagereranyijwe na miliyari 259 z’amafaranga ya CFA.<ref name="cap" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Libreville International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] ozvytyff701968eonvpfxpsoz7yo1l6 149140 149081 2026-11-07T11:03:11Z Score Beethoven 11559 149140 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q420847 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Léon-Mba''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Léon-Mba''; IATA: LBV, ICAO: FOOL) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Libreville, umurwa mukuru wa [[Gabon]]. Cyitiriwe Léon Mba, perezida wa mbere wa Gabon. Yayoboye igihugu kuva mu mwaka wa 1961 kugeza mu wa 1967.<ref name="lbv">{{Cite web |url=https://www.libreville-aeroport.com/en/about/ |title=About the Airport |website=Libreville Léon Mba International Airport |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Kuva mu mwaka wa 2018, ikibuga gicungwa na sosiyete GSEZ Airport.<ref name="cap">{{Cite news |url=https://www.capmad.com/post/gabon-andeme-airport-cost-jumps-to-259-billion-fcfa-with-a-178-billion-funding-gap-still-open |title=Gabon: Andeme airport cost jumps to 259 billion FCFA with a 178 billion funding gap still open |work=Capmad |date=August 2026 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gikikijwe n’umujyi, kandi kiri hafi kuzura. Ni yo mpamvu leta irimo kubaka ikibuga gishya i Andem, nko ku birometero 60 uvuye i Libreville. Mu mwaka wa 2026, ikiguzi cyacyo cyagereranyijwe na miliyari 259 z’amafaranga ya CFA.<ref name="cap" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Libreville International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] 9c4z58kzqdt4imifyd6n3yd5evg9clg Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya São Tomé 0 24035 149082 2026-11-07T00:10:57Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1418267 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya São Tomé''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional de São Tomé''; IATA: TMS, ICAO: FPST) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i São Tomé, umurwa mukuru wa [[Sawo Tome na Purensipe]]. Kiri ku kirwa cya São Tomé. == Amateka == Ku itariki ya 21 Gashyantare 2020, leta ya São Tomé n’iy’[[Ubushinwa]] zasinye amasezerano yo kwagura inzira y’indege no kuvugurura inyubako y’abagenzi..." 149082 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1418267 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya São Tomé''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional de São Tomé''; IATA: TMS, ICAO: FPST) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i São Tomé, umurwa mukuru wa [[Sawo Tome na Purensipe]]. Kiri ku kirwa cya São Tomé. == Amateka == Ku itariki ya 21 Gashyantare 2020, leta ya São Tomé n’iy’[[Ubushinwa]] zasinye amasezerano yo kwagura inzira y’indege no kuvugurura inyubako y’abagenzi.<ref name="lusa">{{Cite news |url=https://www.noticiasaominuto.com/mundo/1419032/governos-sao-tomense-e-chines-assinam-acordo-para-obras-no-aeroporto |title=Governos são-tomense e chinês assinam acordo para obras no aeroporto |work=Notícias ao Minuto |agency=Lusa |date=2020-02-21 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, leta yahaye ikibuga sosiyete yo muri [[Turukiya]] yitwa FB Airport STP mu gihe cy’imyaka 49. Iyo sosiyete izagicunga, igisane kandi ikivugurure.<ref name="rtp">{{Cite news |url=https://www.rtp.pt/noticias/economia/governo-sao-tomense-sobe-em-mais-de-300-taxas-aeroportuarias_n1615940 |title=Governo são-tomense sobe em mais de 300% taxas aeroportuárias |work=RTP |agency=Lusa |date=2024-11-19 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Leta iteganya ko ikibuga kizakira abagenzi 500000 ku mwaka mu cyiciro cya mbere. Nyuma, ubushobozi buzagera kuri miliyoni 1, hanyuma kuri miliyoni 1.5.<ref name="rtp" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:São Tomé International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] abah0h8flvpz8kx18nozlib6ued4v6w 149141 149082 2026-11-07T11:03:13Z Score Beethoven 11559 149141 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1418267 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya São Tomé''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional de São Tomé''; IATA: TMS, ICAO: FPST) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i São Tomé, umurwa mukuru wa [[Sawo Tome na Purensipe]]. Kiri ku kirwa cya São Tomé. == Amateka == Ku itariki ya 21 Gashyantare 2020, leta ya São Tomé n’iy’[[Ubushinwa]] zasinye amasezerano yo kwagura inzira y’indege no kuvugurura inyubako y’abagenzi.<ref name="lusa">{{Cite news |url=https://www.noticiasaominuto.com/mundo/1419032/governos-sao-tomense-e-chines-assinam-acordo-para-obras-no-aeroporto |title=Governos são-tomense e chinês assinam acordo para obras no aeroporto |work=Notícias ao Minuto |agency=Lusa |date=2020-02-21 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, leta yahaye ikibuga sosiyete yo muri [[Turukiya]] yitwa FB Airport STP mu gihe cy’imyaka 49. Iyo sosiyete izagicunga, igisane kandi ikivugurure.<ref name="rtp">{{Cite news |url=https://www.rtp.pt/noticias/economia/governo-sao-tomense-sobe-em-mais-de-300-taxas-aeroportuarias_n1615940 |title=Governo são-tomense sobe em mais de 300% taxas aeroportuárias |work=RTP |agency=Lusa |date=2024-11-19 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Leta iteganya ko ikibuga kizakira abagenzi 500000 ku mwaka mu cyiciro cya mbere. Nyuma, ubushobozi buzagera kuri miliyoni 1, hanyuma kuri miliyoni 1.5.<ref name="rtp" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:São Tomé International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] 8m1dn7r89ui17u5frj0rxfohzzxt4n9 Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Prince Said Ibrahim 0 24036 149083 2026-11-07T00:13:18Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q653299 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Prince Said Ibrahim''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Moroni Prince Saïd Ibrahim''; IATA: HAH, ICAO: FMCH), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Hahaya''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Moroni]], umurwa mukuru wa [[Komore]]. Kiri ku kirwa cya Ngazidja, nko ku birometero 20 uvuye i Moroni.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/3840 |title=Comoros..." 149083 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q653299 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Prince Said Ibrahim''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Moroni Prince Saïd Ibrahim''; IATA: HAH, ICAO: FMCH), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Hahaya''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Moroni]], umurwa mukuru wa [[Komore]]. Kiri ku kirwa cya Ngazidja, nko ku birometero 20 uvuye i Moroni.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/3840 |title=Comoros – Moroni Prince Said Ibrahim International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu mwaka wa 2004, leta y’[[Ubushinwa]] yemeye gutanga inkunga yo kubaka inyubako nshya y’abagenzi. Intego yari ukongera ubushobozi bw’ikibuga kuva ku bagenzi 100000 kugeza ku 400000 ku mwaka.<ref name="aid">{{Cite web |url=https://china.aiddata.org/projects/411 |title=Chinese Government provides grant for Hahaya Prince Saïd Ibrahim Airport Terminal Construction Project |website=AidData |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2025, gucunga ikibuga byahawe sosiyete Terminals Holding yo muri Abu Dhabi, mu gihe cy’imyaka 30.<ref name="mh">{{Cite news |url=https://www.mayottehebdo.com/actualite/transport/aerien/comores-91-agents-remercies-a-laeroport/ |title=Comores : 91 agents remerciés à l’aéroport |work=Mayotte Hebdo |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Iyo sosiyete iteganya gushora miliyoni 100 z’amadolari y’Amerika hagati ya 2025 na 2027.<ref name="cap">{{Cite news |url=https://www.capmad.com/fr/news/transport-logistique-fr/laeroport-prince-said-ibrahim-sous-gestion-emiratie-en-mai |title=L’Aéroport Prince Said Ibrahim sous gestion Emiratie en mai |work=Capmad |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2018, abagenzi barenga 160000 banyuze mu nyubako mpuzamahanga y’ikibuga.<ref name="lc" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Prince Said Ibrahim International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Komore]] dq4syyacqpriz5q9gmvfh6ql9ik12om 149142 149083 2026-11-07T11:03:14Z Score Beethoven 11559 149142 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q653299 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Prince Said Ibrahim''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Moroni Prince Saïd Ibrahim''; IATA: HAH, ICAO: FMCH), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Hahaya''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Moroni]], umurwa mukuru wa [[Komore]]. Kiri ku kirwa cya Ngazidja, nko ku birometero 20 uvuye i Moroni.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/3840 |title=Comoros – Moroni Prince Said Ibrahim International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu mwaka wa 2004, leta y’[[Ubushinwa]] yemeye gutanga inkunga yo kubaka inyubako nshya y’abagenzi. Intego yari ukongera ubushobozi bw’ikibuga kuva ku bagenzi 100000 kugeza ku 400000 ku mwaka.<ref name="aid">{{Cite web |url=https://china.aiddata.org/projects/411 |title=Chinese Government provides grant for Hahaya Prince Saïd Ibrahim Airport Terminal Construction Project |website=AidData |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2025, gucunga ikibuga byahawe sosiyete Terminals Holding yo muri Abu Dhabi, mu gihe cy’imyaka 30.<ref name="mh">{{Cite news |url=https://www.mayottehebdo.com/actualite/transport/aerien/comores-91-agents-remercies-a-laeroport/ |title=Comores : 91 agents remerciés à l’aéroport |work=Mayotte Hebdo |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Iyo sosiyete iteganya gushora miliyoni 100 z’amadolari y’Amerika hagati ya 2025 na 2027.<ref name="cap">{{Cite news |url=https://www.capmad.com/fr/news/transport-logistique-fr/laeroport-prince-said-ibrahim-sous-gestion-emiratie-en-mai |title=L’Aéroport Prince Said Ibrahim sous gestion Emiratie en mai |work=Capmad |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2018, abagenzi barenga 160000 banyuze mu nyubako mpuzamahanga y’ikibuga.<ref name="lc" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Prince Said Ibrahim International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Komore]] 98yc8nax4era6zo0so9b63i17dwn6yt Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Djibouti–Ambouli 0 24037 149084 2026-11-07T00:15:11Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q620706 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Djibouti–Ambouli''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Ambouli''; IATA: JIB, ICAO: HDAM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’umujyi wa Jibuti, umurwa mukuru w’igihugu cya [[Jibuti]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Kiri Ambouli, nko ku birometero 10 uvuye mu murwa mukuru.<ref name="tr">{{Cite web |url=https://www.tresor.economie.gouv.fr/Pays/DJ/un-secteur-aerop..." 149084 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q620706 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Djibouti–Ambouli''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Ambouli''; IATA: JIB, ICAO: HDAM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’umujyi wa Jibuti, umurwa mukuru w’igihugu cya [[Jibuti]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Kiri Ambouli, nko ku birometero 10 uvuye mu murwa mukuru.<ref name="tr">{{Cite web |url=https://www.tresor.economie.gouv.fr/Pays/DJ/un-secteur-aeroportuaire-limite-qui-devrait-faire-l-objet-d-expansion-pour-positionner-le-pays-en-hub-logistique-regional |title=Un secteur aéroportuaire limité qui devrait faire l’objet d’expansion pour positionner le pays en hub logistique régional |website=Direction générale du Trésor |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Imikoreshereze == Ikibuga gikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare. Mu mwaka wa 2017, ingendo za gisirikare zari 75% by’ibikorwa byose by’ikibuga.<ref name="tr" /> Gicungwa na sosiyete ya leta Aéroport International de Djibouti (AID).<ref name="tr" /> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2019, ikibuga cyakiriye abagenzi 426854. Uwo mubare warengeje ubushobozi bwacyo bw’abagenzi 400000 ku mwaka.<ref name="tr" /> Ni yo mpamvu leta iteganya ikibuga gishya mpuzamahanga kuva mu mwaka wa 2013.<ref name="tr" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Djibouti-Ambouli International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Jibuti]] cp2y215vrrmpcqbkuigyqm7x0po39t3 149143 149084 2026-11-07T11:03:16Z Score Beethoven 11559 149143 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q620706 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Djibouti–Ambouli''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international Ambouli''; IATA: JIB, ICAO: HDAM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’umujyi wa Jibuti, umurwa mukuru w’igihugu cya [[Jibuti]]. Ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cyonyine mu gihugu. Kiri Ambouli, nko ku birometero 10 uvuye mu murwa mukuru.<ref name="tr">{{Cite web |url=https://www.tresor.economie.gouv.fr/Pays/DJ/un-secteur-aeroportuaire-limite-qui-devrait-faire-l-objet-d-expansion-pour-positionner-le-pays-en-hub-logistique-regional |title=Un secteur aéroportuaire limité qui devrait faire l’objet d’expansion pour positionner le pays en hub logistique régional |website=Direction générale du Trésor |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Imikoreshereze == Ikibuga gikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare. Mu mwaka wa 2017, ingendo za gisirikare zari 75% by’ibikorwa byose by’ikibuga.<ref name="tr" /> Gicungwa na sosiyete ya leta Aéroport International de Djibouti (AID).<ref name="tr" /> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2019, ikibuga cyakiriye abagenzi 426854. Uwo mubare warengeje ubushobozi bwacyo bw’abagenzi 400000 ku mwaka.<ref name="tr" /> Ni yo mpamvu leta iteganya ikibuga gishya mpuzamahanga kuva mu mwaka wa 2013.<ref name="tr" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Djibouti-Ambouli International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Jibuti]] j83swh7mkqqfjavln6txiaaoo5ke6ru Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Asmara 0 24038 149085 2026-11-07T00:16:28Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q522898 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Asmara''' (mu Cyongereza: ''Asmara International Airport''; IATA: ASM, ICAO: HHAS) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Asmara]], umurwa mukuru wa [[Eritereya]]. == Amateka == Ku itariki ya 17 Nyakanga 2018, Ethiopian Airlines yongeye gutangira ingendo zijya i Asmara. Ibi byakurikiye amahoro hagati ya Eritereya na [[Etiyopiya]].<ref name="aa">{{Cite news |url=https://allafrica.com/stories/2024..." 149085 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q522898 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Asmara''' (mu Cyongereza: ''Asmara International Airport''; IATA: ASM, ICAO: HHAS) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Asmara]], umurwa mukuru wa [[Eritereya]]. == Amateka == Ku itariki ya 17 Nyakanga 2018, Ethiopian Airlines yongeye gutangira ingendo zijya i Asmara. Ibi byakurikiye amahoro hagati ya Eritereya na [[Etiyopiya]].<ref name="aa">{{Cite news |url=https://allafrica.com/stories/202408090121.html |title=Eritrea suspends Ethiopian Airlines flights |work=AllAfrica |date=2024-08-09 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, Eritereya yahagaritse ingendo zose za Ethiopian Airlines guhera ku itariki ya 30 Nzeri 2024. Icyo gihe, sosiyete z’indege zo muri [[Arabiya Sawudite]], [[Turukiya]] no mu [[Misiri]] na zo zageraga i Asmara.<ref name="tea">{{Cite news |url=https://theeastafrican.co.ke/tea/business/eritrea-bans-ethiopian-airlines-as-tensions-simmer-4702478 |title=Eritrea bans Ethiopian Airlines as tensions simmer |work=The EastAfrican |date=2024 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Asmara International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Eritereya]] cojz0v6lqur17isgmsjaj9xvv9gxkqf 149144 149085 2026-11-07T11:03:17Z Score Beethoven 11559 149144 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q522898 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Asmara''' (mu Cyongereza: ''Asmara International Airport''; IATA: ASM, ICAO: HHAS) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Asmara]], umurwa mukuru wa [[Eritereya]]. == Amateka == Ku itariki ya 17 Nyakanga 2018, Ethiopian Airlines yongeye gutangira ingendo zijya i Asmara. Ibi byakurikiye amahoro hagati ya Eritereya na [[Etiyopiya]].<ref name="aa">{{Cite news |url=https://allafrica.com/stories/202408090121.html |title=Eritrea suspends Ethiopian Airlines flights |work=AllAfrica |date=2024-08-09 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2024, Eritereya yahagaritse ingendo zose za Ethiopian Airlines guhera ku itariki ya 30 Nzeri 2024. Icyo gihe, sosiyete z’indege zo muri [[Arabiya Sawudite]], [[Turukiya]] no mu [[Misiri]] na zo zageraga i Asmara.<ref name="tea">{{Cite news |url=https://theeastafrican.co.ke/tea/business/eritrea-bans-ethiopian-airlines-as-tensions-simmer-4702478 |title=Eritrea bans Ethiopian Airlines as tensions simmer |work=The EastAfrican |date=2024 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Asmara International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Eritereya]] sizvh10m8vlsbwlep3ncau2j0h4g8ds Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ivato 0 24039 149086 2026-11-07T00:20:28Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q670038 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ivato''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international d'Ivato''; IATA: TNR, ICAO: FMMI), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Antananarivo''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Antananarivo]], umurwa mukuru wa [[Madagasikari]]. == Amateka == Ikibuga cya kera cya Ivato cyakoreshejwe kuva mu myaka ya 1920. Inyubako nshya y’abagenzi mpuzamahanga yatangiye gukoreshwa ku itariki..." 149086 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q670038 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ivato''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international d'Ivato''; IATA: TNR, ICAO: FMMI), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Antananarivo''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Antananarivo]], umurwa mukuru wa [[Madagasikari]]. == Amateka == Ikibuga cya kera cya Ivato cyakoreshejwe kuva mu myaka ya 1920. Inyubako nshya y’abagenzi mpuzamahanga yatangiye gukoreshwa ku itariki ya 15 Ukuboza 2021.<ref name="lx">{{Cite news |url=https://www.lexpress.mg/2024/03/transport-aerien-laeroport-divato-se.html |title=Transport aérien - L’aéroport d’Ivato se distingue en Afrique |work=L’Express de Madagascar |date=March 2024 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gicungwa na sosiyete Ravinala Airports, ku masezerano y’imyaka 28.<ref name="colas">{{Cite web |url=https://www.colas.com/en/press-releases/ravinala-airports-concession-company-antananarivo-and-nosy-be-airports-madagascar |title=Ravinala Airports, the concession company for the Antananarivo and Nosy Be airports in Madagascar, finalises its funding arrangements and begins work |website=Colas |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Iyo sosiyete ni ihuriro rya Meridiam, Aéroports de Paris, Bouygues na Colas.<ref name="lx" /> Mu mwaka wa 2024, Inama Mpuzamahanga y’Ibibuga by’Indege (ACI) yagishyize ku mwanya wa mbere muri Afurika mu bibuga byakira abagenzi batageze kuri miliyoni 2.<ref name="lx" /> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi bagera ku 975000. Ni izamuka rya 14% ugereranyije n’umwaka wa 2023.<ref name="nm">{{Cite news |url=https://newsmada.com/?p=122225 |title=Ravinala Airports: modernisation des infrastructures et amélioration de l’expérience passager |work=Newsmada |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Ivato Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Madagasikari]] e1oib13j3hg7eix0a08ie49oi3vxyp0 149145 149086 2026-11-07T11:03:18Z Score Beethoven 11559 149145 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q670038 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ivato''' (mu Gifaransa: ''Aéroport international d'Ivato''; IATA: TNR, ICAO: FMMI), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Antananarivo''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Antananarivo]], umurwa mukuru wa [[Madagasikari]]. == Amateka == Ikibuga cya kera cya Ivato cyakoreshejwe kuva mu myaka ya 1920. Inyubako nshya y’abagenzi mpuzamahanga yatangiye gukoreshwa ku itariki ya 15 Ukuboza 2021.<ref name="lx">{{Cite news |url=https://www.lexpress.mg/2024/03/transport-aerien-laeroport-divato-se.html |title=Transport aérien - L’aéroport d’Ivato se distingue en Afrique |work=L’Express de Madagascar |date=March 2024 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gicungwa na sosiyete Ravinala Airports, ku masezerano y’imyaka 28.<ref name="colas">{{Cite web |url=https://www.colas.com/en/press-releases/ravinala-airports-concession-company-antananarivo-and-nosy-be-airports-madagascar |title=Ravinala Airports, the concession company for the Antananarivo and Nosy Be airports in Madagascar, finalises its funding arrangements and begins work |website=Colas |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Iyo sosiyete ni ihuriro rya Meridiam, Aéroports de Paris, Bouygues na Colas.<ref name="lx" /> Mu mwaka wa 2024, Inama Mpuzamahanga y’Ibibuga by’Indege (ACI) yagishyize ku mwanya wa mbere muri Afurika mu bibuga byakira abagenzi batageze kuri miliyoni 2.<ref name="lx" /> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi bagera ku 975000. Ni izamuka rya 14% ugereranyije n’umwaka wa 2023.<ref name="nm">{{Cite news |url=https://newsmada.com/?p=122225 |title=Ravinala Airports: modernisation des infrastructures et amélioration de l’expérience passager |work=Newsmada |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Ivato Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Madagasikari]] jodf9ce276hqmi9p082l5ufywc6s6d0 Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seewoosagur Ramgoolam 0 24040 149087 2026-11-07T00:21:46Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q36460 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seewoosagur Ramgoolam''' (mu Cyongereza: ''Sir Seewoosagur Ramgoolam International Airport''; IATA: MRU, ICAO: FIMP), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya SSR''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Morise]]. Gikorera [[Port Louis]], umurwa mukuru w’igihugu. Cyitiriwe Sir Seewoosagur Ramgoolam, minisitiri w’intebe wa mbere wa Morise. == Amateka == Mu mwaka wa 2013, inyubako nshya y..." 149087 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q36460 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seewoosagur Ramgoolam''' (mu Cyongereza: ''Sir Seewoosagur Ramgoolam International Airport''; IATA: MRU, ICAO: FIMP), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya SSR''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Morise]]. Gikorera [[Port Louis]], umurwa mukuru w’igihugu. Cyitiriwe Sir Seewoosagur Ramgoolam, minisitiri w’intebe wa mbere wa Morise. == Amateka == Mu mwaka wa 2013, inyubako nshya y’abagenzi yarafunguwe. Ubushobozi bw’ikibuga bwavuye ku bagenzi miliyoni 2.7 bugera kuri miliyoni 4 ku mwaka.<ref name="mk">{{Cite web |url=https://www.airmauritius.com/plan/travel-inspirations/mauritius-ssr-international-airport-mini-guide |title=Mauritius’ SSR International Airport: Mini-guide |website=Air Mauritius |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Imicungire == Ikibuga ni icya sosiyete ya leta Airports of Mauritius (AML). Inyubako nshya y’abagenzi icungwa na Airport Terminal Operations Ltd (ATOL), yashinzwe mu mwaka wa 2008. Leta, binyuze muri AML, ifite 90% bya ATOL. Aéroports de Paris ifite 10%.<ref name="ro">{{Cite web |url=https://www.routesonline.com/airports/11269/atol-airports-of-mauritius-co-ltd/about/ |title=ATOL / Airports of Mauritius Co. Ltd |website=Routesonline |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Sir Seewoosagur Ramgoolam International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Morise]] c3gy77h93qaxmcf5uzktnhsi1jmyid7 149146 149087 2026-11-07T11:03:20Z Score Beethoven 11559 149146 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q36460 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seewoosagur Ramgoolam''' (mu Cyongereza: ''Sir Seewoosagur Ramgoolam International Airport''; IATA: MRU, ICAO: FIMP), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya SSR''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Morise]]. Gikorera [[Port Louis]], umurwa mukuru w’igihugu. Cyitiriwe Sir Seewoosagur Ramgoolam, minisitiri w’intebe wa mbere wa Morise. == Amateka == Mu mwaka wa 2013, inyubako nshya y’abagenzi yarafunguwe. Ubushobozi bw’ikibuga bwavuye ku bagenzi miliyoni 2.7 bugera kuri miliyoni 4 ku mwaka.<ref name="mk">{{Cite web |url=https://www.airmauritius.com/plan/travel-inspirations/mauritius-ssr-international-airport-mini-guide |title=Mauritius’ SSR International Airport: Mini-guide |website=Air Mauritius |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Imicungire == Ikibuga ni icya sosiyete ya leta Airports of Mauritius (AML). Inyubako nshya y’abagenzi icungwa na Airport Terminal Operations Ltd (ATOL), yashinzwe mu mwaka wa 2008. Leta, binyuze muri AML, ifite 90% bya ATOL. Aéroports de Paris ifite 10%.<ref name="ro">{{Cite web |url=https://www.routesonline.com/airports/11269/atol-airports-of-mauritius-co-ltd/about/ |title=ATOL / Airports of Mauritius Co. Ltd |website=Routesonline |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Sir Seewoosagur Ramgoolam International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Morise]] ao1asdjaybtux8u7e2d51ritldtbtn7 Ikibuga mpuzamahanga cy'indege cya kigali 0 24041 149090 2026-11-07T01:56:41Z Score Beethoven 11559 Score Beethoven moved page [[Ikibuga mpuzamahanga cy'indege cya kigali]] to [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kigali]] 149090 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kigali]] q026vie7ibiomeoibijy0fywv4cdjyz Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Seyishele 0 24042 149091 2026-11-07T01:58:42Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1432843 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Seyishele''' (mu Cyongereza: ''Seychelles International Airport''; IATA: SEZ, ICAO: FSIA), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Pointe Larue''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Seyishele]]. Kiri ku kirwa cya Mahé, hafi ya Victoria, umurwa mukuru w’igihugu. Ni ihuriro rikuru rya sosiyete y’indege Air Seychelles.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/analysis..." 149091 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1432843 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Seyishele''' (mu Cyongereza: ''Seychelles International Airport''; IATA: SEZ, ICAO: FSIA), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Pointe Larue''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Seyishele]]. Kiri ku kirwa cya Mahé, hafi ya Victoria, umurwa mukuru w’igihugu. Ni ihuriro rikuru rya sosiyete y’indege Air Seychelles.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/analysis/reports/seychelles-reworks-a-50-year-plan-for-its-international-airport-private-sector-could-contribute-609806 |title=Seychelles reworks a 50-year plan for its international airport; private sector could contribute |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyafunguwe ku mugaragaro muri Werurwe 1972.<ref name="capa" /> Imirimo y’ubwubatsi yarangiye mu mwaka wa 2019 yatwaye miliyoni 150 z’amadolari y’Amerika. Yarimo inyubako nshya kandi nini y’ingendo z’imbere mu gihugu.<ref name="capa" /> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2019, sosiyete z’indege zirenga 14 zageraga kuri iki kibuga. Cyakiriye abagenzi mpuzamahanga 462000.<ref name="nat">{{Cite news |url=https://nation.sc/articles/12897/seychelles-international-airport-is-50-years-old |title=Seychelles International Airport is 50 years old |work=Seychelles Nation |date=2022 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Seychelles International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] 77o61wju37tfmsa93xo000ot78fxhzi 149147 149091 2026-11-07T11:03:21Z Score Beethoven 11559 149147 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1432843 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Seyishele''' (mu Cyongereza: ''Seychelles International Airport''; IATA: SEZ, ICAO: FSIA), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Pointe Larue''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Seyishele]]. Kiri ku kirwa cya Mahé, hafi ya Victoria, umurwa mukuru w’igihugu. Ni ihuriro rikuru rya sosiyete y’indege Air Seychelles.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/analysis/reports/seychelles-reworks-a-50-year-plan-for-its-international-airport-private-sector-could-contribute-609806 |title=Seychelles reworks a 50-year plan for its international airport; private sector could contribute |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyafunguwe ku mugaragaro muri Werurwe 1972.<ref name="capa" /> Imirimo y’ubwubatsi yarangiye mu mwaka wa 2019 yatwaye miliyoni 150 z’amadolari y’Amerika. Yarimo inyubako nshya kandi nini y’ingendo z’imbere mu gihugu.<ref name="capa" /> == Abagenzi == Mu mwaka wa 2019, sosiyete z’indege zirenga 14 zageraga kuri iki kibuga. Cyakiriye abagenzi mpuzamahanga 462000.<ref name="nat">{{Cite news |url=https://nation.sc/articles/12897/seychelles-international-airport-is-50-years-old |title=Seychelles International Airport is 50 years old |work=Seychelles Nation |date=2022 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Seychelles International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] nmgtpyd1l9n4zjwl3mpua7iy7yz5req Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Aden Adde 0 24043 149092 2026-11-07T02:01:14Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1119032 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Aden Adde''' (mu Gisomali: ''Garoonka Caalamiga ah ee Aadan Cadde''; IATA: MGQ, ICAO: HCMM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Mogadishu]], umurwa mukuru wa [[Somaliya]]. Ni cyo kigo gikuru cy’ingendo z’indege za gisivili n’iza gisirikare mu gihugu.<ref name="hol">{{Cite news |url=https://hiiraan.com/news4/2024/Jun/196709/somali_government_announces_construction_of_new_airport_in_mogad..." 149092 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1119032 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Aden Adde''' (mu Gisomali: ''Garoonka Caalamiga ah ee Aadan Cadde''; IATA: MGQ, ICAO: HCMM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Mogadishu]], umurwa mukuru wa [[Somaliya]]. Ni cyo kigo gikuru cy’ingendo z’indege za gisivili n’iza gisirikare mu gihugu.<ref name="hol">{{Cite news |url=https://hiiraan.com/news4/2024/Jun/196709/somali_government_announces_construction_of_new_airport_in_mogadishu.aspx |title=Somali government announces construction of new airport in Mogadishu |work=Hiiraan Online |date=2024-06-15 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyashinzwe mu mwaka wa 1928, mu gihe cy’ubukoloni bw’[[Ubutaliyani]].<ref name="hol" /> Mu mwaka wa 2024, leta ya Somaliya yatangaje gahunda yo kubaka ikibuga gishya cy’indege i Mogadishu. Intego ni kugabanya ubucucike ku kibuga cya Aden Adde.<ref name="hol" /> == Abagenzi == Ikibuga kigira ingendo z’indege zirenga 40 buri munsi. Cyakira abagenzi bagera kuri miliyoni 1.5 na toni 30000 z’imizigo ku mwaka.<ref name="hol" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Aden Adde International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Somaliya]] oett30y9d0cbdselamsl7hbt27fr7ln 149148 149092 2026-11-07T11:03:23Z Score Beethoven 11559 149148 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1119032 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Aden Adde''' (mu Gisomali: ''Garoonka Caalamiga ah ee Aadan Cadde''; IATA: MGQ, ICAO: HCMM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Mogadishu]], umurwa mukuru wa [[Somaliya]]. Ni cyo kigo gikuru cy’ingendo z’indege za gisivili n’iza gisirikare mu gihugu.<ref name="hol">{{Cite news |url=https://hiiraan.com/news4/2024/Jun/196709/somali_government_announces_construction_of_new_airport_in_mogadishu.aspx |title=Somali government announces construction of new airport in Mogadishu |work=Hiiraan Online |date=2024-06-15 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Ikibuga cyashinzwe mu mwaka wa 1928, mu gihe cy’ubukoloni bw’[[Ubutaliyani]].<ref name="hol" /> Mu mwaka wa 2024, leta ya Somaliya yatangaje gahunda yo kubaka ikibuga gishya cy’indege i Mogadishu. Intego ni kugabanya ubucucike ku kibuga cya Aden Adde.<ref name="hol" /> == Abagenzi == Ikibuga kigira ingendo z’indege zirenga 40 buri munsi. Cyakira abagenzi bagera kuri miliyoni 1.5 na toni 30000 z’imizigo ku mwaka.<ref name="hol" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Aden Adde International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Somaliya]] fo8mzehxmrx6ydfuw46zoq3y192t5gh Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Juba 0 24044 149093 2026-11-07T02:02:50Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1122958 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Juba''' (mu Cyongereza: ''Juba International Airport''; IATA: JUB, ICAO: HSSJ) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Juba, umurwa mukuru wa [[Sudani y’Amajyepfo]]. Gikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare, ndetse n’indege z’Umuryango w’Abibumbye.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/5084 |title=South Sudan – Juba International Airport |website=Logis..." 149093 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1122958 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Juba''' (mu Cyongereza: ''Juba International Airport''; IATA: JUB, ICAO: HSSJ) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Juba, umurwa mukuru wa [[Sudani y’Amajyepfo]]. Gikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare, ndetse n’indege z’Umuryango w’Abibumbye.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/5084 |title=South Sudan – Juba International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu Kwakira 2018, inyubako nshya ya mbere igezweho y’abagenzi yarafunguwe.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2018/10/30/south-sudan-new-terminal-at-juba-airport/ |title=South Sudan: New terminal at Juba Airport |work=Africanews |date=2018-10-30 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 16 Nyakanga 2026, Perezida [[Salva Kiir]] yafunguye inyubako ya gatatu y’abagenzi (Terminal 3).<ref name="sp">{{Cite news |url=https://www.sudanspost.com/kiir-inaugurates-juba-airports-terminal-3-calls-for-accountability-in-public-infrastructure-projects/ |title=Kiir inaugurates Juba Airport's Terminal 3, calls for accountability in public infrastructure projects |work=Sudans Post |date=2026-07-16 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Iyubakwa ryayo ryatangiye mu myaka 17 ishize, ariko ryagiye ritinda kenshi.<ref name="eye">{{Cite news |url=https://www.eyeradio.org/kiir-inaugurates-jia-terminal-3-cites-positive-signal-to-the-world/ |title=Kiir inaugurates JIA Terminal 3, cites ‘positive signal to the world’ |work=Eye Radio |date=July 2026 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Ugereranyije, abagenzi bagera ku 1300 banyura kuri iki kibuga buri munsi.<ref name="lc" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Juba Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] ap516tmlncsnyt9yk6l4d5wy5vmx5ir 149149 149093 2026-11-07T11:03:24Z Score Beethoven 11559 149149 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1122958 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Juba''' (mu Cyongereza: ''Juba International Airport''; IATA: JUB, ICAO: HSSJ) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Juba, umurwa mukuru wa [[Sudani y’Amajyepfo]]. Gikoreshwa n’indege za gisivili n’iza gisirikare, ndetse n’indege z’Umuryango w’Abibumbye.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/5084 |title=South Sudan – Juba International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Mu Kwakira 2018, inyubako nshya ya mbere igezweho y’abagenzi yarafunguwe.<ref name="an">{{Cite news |url=https://www.africanews.com/2018/10/30/south-sudan-new-terminal-at-juba-airport/ |title=South Sudan: New terminal at Juba Airport |work=Africanews |date=2018-10-30 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 16 Nyakanga 2026, Perezida [[Salva Kiir]] yafunguye inyubako ya gatatu y’abagenzi (Terminal 3).<ref name="sp">{{Cite news |url=https://www.sudanspost.com/kiir-inaugurates-juba-airports-terminal-3-calls-for-accountability-in-public-infrastructure-projects/ |title=Kiir inaugurates Juba Airport's Terminal 3, calls for accountability in public infrastructure projects |work=Sudans Post |date=2026-07-16 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Iyubakwa ryayo ryatangiye mu myaka 17 ishize, ariko ryagiye ritinda kenshi.<ref name="eye">{{Cite news |url=https://www.eyeradio.org/kiir-inaugurates-jia-terminal-3-cites-positive-signal-to-the-world/ |title=Kiir inaugurates JIA Terminal 3, cites ‘positive signal to the world’ |work=Eye Radio |date=July 2026 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Ugereranyije, abagenzi bagera ku 1300 banyura kuri iki kibuga buri munsi.<ref name="lc" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Juba Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] 1axj7kow0bsv2s523v54yyh7fp49066 Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Khartoum 0 24045 149094 2026-11-07T02:05:16Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1050244 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Khartoum''' (mu Cyongereza: ''Khartoum International Airport''; IATA: KRT, ICAO: HSSK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Khartoum, umurwa mukuru wa [[Sudani]]. == Amateka == Igihe intambara yatangiraga muri Mata 2023, ikibuga cyangiritse cyane. Cyari mu gace k’imirwano hagati y’ingabo za Sudani n’umutwe wa RSF.<ref name="st">{{Cite news |url=https://sudantribune.com/?p=306310 |title=Kh..." 149094 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1050244 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Khartoum''' (mu Cyongereza: ''Khartoum International Airport''; IATA: KRT, ICAO: HSSK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Khartoum, umurwa mukuru wa [[Sudani]]. == Amateka == Igihe intambara yatangiraga muri Mata 2023, ikibuga cyangiritse cyane. Cyari mu gace k’imirwano hagati y’ingabo za Sudani n’umutwe wa RSF.<ref name="st">{{Cite news |url=https://sudantribune.com/?p=306310 |title=Khartoum airport reopens with first flight after two-year closure |work=Sudan Tribune |date=2025-10-22 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu gihe cy’intambara, ikibuga cya Port Sudan ni cyo cyari ihuriro rikuru ry’ingendo mpuzamahanga.<ref name="st2">{{Cite news |url=https://sudantribune.com/?p=306210 |title=Khartoum airport to resume domestic flights on Wednesday |work=Sudan Tribune |date=2025-10-20 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 22 Ukwakira 2025, indege ya Badr Airlines yaguye i Khartoum. Ni rwo rugendo rwa mbere rwa gisivili kuva intambara yatangira.<ref name="st" /> Mu mpera za Mutarama 2026, Sudan Airways yakoze urugendo rwa mbere ruteganyijwe ruvuye i Port Sudan.<ref name="pd">{{Cite news |url=https://peopledaily.digital/news/khartoum-airport-reopens-fully-after-years-of-war-disruption |title=Khartoum Airport reopens fully after years of war disruption |work=People Daily |date=2026-03-28 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Muri Werurwe 2026, leta yatangaje ko ikibuga cyiteguye kwakira ingendo zo mu gihugu, izo mu karere n’izo mpuzamahanga.<ref name="pd" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Khartoum International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Sudani]] kal0ysmmbacjdt39lvg8h775fzalebx 149150 149094 2026-11-07T11:03:25Z Score Beethoven 11559 149150 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1050244 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Khartoum''' (mu Cyongereza: ''Khartoum International Airport''; IATA: KRT, ICAO: HSSK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Khartoum, umurwa mukuru wa [[Sudani]]. == Amateka == Igihe intambara yatangiraga muri Mata 2023, ikibuga cyangiritse cyane. Cyari mu gace k’imirwano hagati y’ingabo za Sudani n’umutwe wa RSF.<ref name="st">{{Cite news |url=https://sudantribune.com/?p=306310 |title=Khartoum airport reopens with first flight after two-year closure |work=Sudan Tribune |date=2025-10-22 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu gihe cy’intambara, ikibuga cya Port Sudan ni cyo cyari ihuriro rikuru ry’ingendo mpuzamahanga.<ref name="st2">{{Cite news |url=https://sudantribune.com/?p=306210 |title=Khartoum airport to resume domestic flights on Wednesday |work=Sudan Tribune |date=2025-10-20 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 22 Ukwakira 2025, indege ya Badr Airlines yaguye i Khartoum. Ni rwo rugendo rwa mbere rwa gisivili kuva intambara yatangira.<ref name="st" /> Mu mpera za Mutarama 2026, Sudan Airways yakoze urugendo rwa mbere ruteganyijwe ruvuye i Port Sudan.<ref name="pd">{{Cite news |url=https://peopledaily.digital/news/khartoum-airport-reopens-fully-after-years-of-war-disruption |title=Khartoum Airport reopens fully after years of war disruption |work=People Daily |date=2026-03-28 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Muri Werurwe 2026, leta yatangaje ko ikibuga cyiteguye kwakira ingendo zo mu gihugu, izo mu karere n’izo mpuzamahanga.<ref name="pd" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Khartoum International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Sudani]] 65qnv3g5xfeijhdm3qi0o456ow04a4t Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bole 0 24046 149095 2026-11-07T02:06:44Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q44923 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bole''' (mu Cyamhariki: ''ቦሌ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ''; IATA: ADD, ICAO: HAAB) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Addis Ababa]], umurwa mukuru wa [[Etiyopiya]]. Ni ihuriro rikuru rya sosiyete y’indege Ethiopian Airlines. == Amateka == Ikibuga cyubatswe mu mwaka wa 1961 mu majyepfo y’iburengerazuba bw’umujyi. «Bole» ni izina ry’agace kari hafi aho. Icy..." 149095 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q44923 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bole''' (mu Cyamhariki: ''ቦሌ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ''; IATA: ADD, ICAO: HAAB) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Addis Ababa]], umurwa mukuru wa [[Etiyopiya]]. Ni ihuriro rikuru rya sosiyete y’indege Ethiopian Airlines. == Amateka == Ikibuga cyubatswe mu mwaka wa 1961 mu majyepfo y’iburengerazuba bw’umujyi. «Bole» ni izina ry’agace kari hafi aho. Icyo gihe cyitwaga «Haile Selassie I International Airport», ariko izina ryahinduwe nyuma y’impinduramatwara yo mu mwaka wa 1974. Mu mwaka wa 2019, inyubako nshya y’abagenzi yarafunguwe. Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 22 buri mwaka.<ref name="btn">{{Cite web |url=http://www.breakingtravelnews.com/news/article/new-terminal-opens-at-addis-ababa-bole-international-airport/ |title=New terminal opens at Addis Ababa Bole International Airport |website=Breaking Travel News |date=2019-01-31 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2025, kwagura ikibuga byarangiye. Ubushobozi bwacyo bwageze ku bagenzi barenga miliyoni 25 ku mwaka.<ref name="af">{{Cite news |url=https://addisfortune.news/news-alert/ethiopian-airlines-soars-with-7-06b-revenue-despite-domestic-losses |title=Ethiopian Airlines soars with 7.06b revenue despite domestic losses |work=Addis Fortune |date=2025-08-05 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Imyaka umunani mbere yaho, ubushobozi bwari abagenzi miliyoni 9 gusa.<ref name="star">{{Cite news |url=https://www.thestar.com.my/news/world/2026/05/24/ethiopian-airlines039-passenger-numbers-rise-80-pct-in-8-years |title=Ethiopian Airlines' passenger numbers rise 80 pct in 8 years |work=The Star |agency=Xinhua |date=2026-05-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ikibuga gishya cya Bishoftu == Ethiopian Airlines iteganya kubaka ikibuga gishya kinini i Bishoftu. Kizashobora kwakira abagenzi miliyoni 80 ku mwaka.<ref name="af" /> == Ihuza ryo hanze == * [https://boleairport.com/ Urubuga rwemewe rw’ikibuga] * [[commons:Category:Bole International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Etiyopiya]] iai2l9vw39j34liaafljrjpghcpeyeb 149151 149095 2026-11-07T11:03:27Z Score Beethoven 11559 149151 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q44923 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bole''' (mu Cyamhariki: ''ቦሌ ዓለም አቀፍ አውሮፕላን ማረፊያ''; IATA: ADD, ICAO: HAAB) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Addis Ababa]], umurwa mukuru wa [[Etiyopiya]]. Ni ihuriro rikuru rya sosiyete y’indege Ethiopian Airlines. == Amateka == Ikibuga cyubatswe mu mwaka wa 1961 mu majyepfo y’iburengerazuba bw’umujyi. «Bole» ni izina ry’agace kari hafi aho. Icyo gihe cyitwaga «Haile Selassie I International Airport», ariko izina ryahinduwe nyuma y’impinduramatwara yo mu mwaka wa 1974. Mu mwaka wa 2019, inyubako nshya y’abagenzi yarafunguwe. Ishobora kwakira abagenzi miliyoni 22 buri mwaka.<ref name="btn">{{Cite web |url=http://www.breakingtravelnews.com/news/article/new-terminal-opens-at-addis-ababa-bole-international-airport/ |title=New terminal opens at Addis Ababa Bole International Airport |website=Breaking Travel News |date=2019-01-31 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu mwaka wa 2025, kwagura ikibuga byarangiye. Ubushobozi bwacyo bwageze ku bagenzi barenga miliyoni 25 ku mwaka.<ref name="af">{{Cite news |url=https://addisfortune.news/news-alert/ethiopian-airlines-soars-with-7-06b-revenue-despite-domestic-losses |title=Ethiopian Airlines soars with 7.06b revenue despite domestic losses |work=Addis Fortune |date=2025-08-05 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Imyaka umunani mbere yaho, ubushobozi bwari abagenzi miliyoni 9 gusa.<ref name="star">{{Cite news |url=https://www.thestar.com.my/news/world/2026/05/24/ethiopian-airlines039-passenger-numbers-rise-80-pct-in-8-years |title=Ethiopian Airlines' passenger numbers rise 80 pct in 8 years |work=The Star |agency=Xinhua |date=2026-05-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ikibuga gishya cya Bishoftu == Ethiopian Airlines iteganya kubaka ikibuga gishya kinini i Bishoftu. Kizashobora kwakira abagenzi miliyoni 80 ku mwaka.<ref name="af" /> == Ihuza ryo hanze == * [https://boleairport.com/ Urubuga rwemewe rw’ikibuga] * [[commons:Category:Bole International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Etiyopiya]] 5wj7oyq5om53o4nl3wj52gopha6kytj Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Jomo Kenyatta 0 24047 149096 2026-11-07T02:11:50Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q206349 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Jomo Kenyatta''' (mu Cyongereza: ''Jomo Kenyatta International Airport''; IATA: NBO, ICAO: HKJK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Nairobi]], umurwa mukuru wa [[Kenya]]. Kiri i Embakasi, mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Nairobi. Cyitiriwe [[Jomo Kenyatta]], Minisitiri w’Intebe na Perezida wa mbere wa Kenya. == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi miliyoni 8.6, naho mu..." 149096 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q206349 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Jomo Kenyatta''' (mu Cyongereza: ''Jomo Kenyatta International Airport''; IATA: NBO, ICAO: HKJK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Nairobi]], umurwa mukuru wa [[Kenya]]. Kiri i Embakasi, mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Nairobi. Cyitiriwe [[Jomo Kenyatta]], Minisitiri w’Intebe na Perezida wa mbere wa Kenya. == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi miliyoni 8.6, naho mu mwaka wa 2025 cyakira miliyoni 8.8. Uwo mubare urenze ubushobozi bwacyo bw’abagenzi miliyoni 8 ku mwaka.<ref name="aa26">{{Cite news |url=https://allafrica.com/stories/202602230042.html |title=Kenya: JKIA Master Plan Targets 15mn Passenger Capacity, New Runway |work=AllAfrica |date=2026-02-22 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Gahunda yo kwagura == Mu mwaka wa 2026, Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Kenya (KAA) cyagaragaje gahunda nshya. Igamije kongera ubushobozi bukagera ku bagenzi miliyoni 15 ku mwaka, no kubaka inzira nshya y’indege bitarenze mu mwaka wa 2029.<ref name="aa26" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Jomo Kenyatta International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Kenya]] ts6trx220x1bg0n231hr49v0x9ockx1 149152 149096 2026-11-07T11:03:28Z Score Beethoven 11559 149152 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q206349 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Jomo Kenyatta''' (mu Cyongereza: ''Jomo Kenyatta International Airport''; IATA: NBO, ICAO: HKJK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Nairobi]], umurwa mukuru wa [[Kenya]]. Kiri i Embakasi, mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Nairobi. Cyitiriwe [[Jomo Kenyatta]], Minisitiri w’Intebe na Perezida wa mbere wa Kenya. == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi miliyoni 8.6, naho mu mwaka wa 2025 cyakira miliyoni 8.8. Uwo mubare urenze ubushobozi bwacyo bw’abagenzi miliyoni 8 ku mwaka.<ref name="aa26">{{Cite news |url=https://allafrica.com/stories/202602230042.html |title=Kenya: JKIA Master Plan Targets 15mn Passenger Capacity, New Runway |work=AllAfrica |date=2026-02-22 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Gahunda yo kwagura == Mu mwaka wa 2026, Ikigo gishinzwe ibibuga by’indege muri Kenya (KAA) cyagaragaje gahunda nshya. Igamije kongera ubushobozi bukagera ku bagenzi miliyoni 15 ku mwaka, no kubaka inzira nshya y’indege bitarenze mu mwaka wa 2029.<ref name="aa26" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Jomo Kenyatta International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Kenya]] k30hp8y1yvdhnq7la7d30lj3btrl05g Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Julius Nyerere 0 24048 149097 2026-11-07T02:14:14Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1411192 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Julius Nyerere''' (mu Giswahili: ''Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Julius Nyerere''; IATA: DAR, ICAO: HTDA) ni cyo kibuga cy’indege kinini kandi gikoreshwa cyane muri [[Tanzaniya]]. Kiri i Dar es Salaam, umujyi munini w’igihugu, nko ku birometero 12 mu majyepfo y’iburengerazuba bw’umujyi.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/579 |title=Tanzania – Julius Nyerere Inte..." 149097 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1411192 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Julius Nyerere''' (mu Giswahili: ''Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Julius Nyerere''; IATA: DAR, ICAO: HTDA) ni cyo kibuga cy’indege kinini kandi gikoreshwa cyane muri [[Tanzaniya]]. Kiri i Dar es Salaam, umujyi munini w’igihugu, nko ku birometero 12 mu majyepfo y’iburengerazuba bw’umujyi.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/579 |title=Tanzania – Julius Nyerere International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyitiriwe [[Julius Nyerere]], perezida wa mbere wa Tanzaniya. == Amateka == Ku itariki ya 1 Kanama 2019, inyubako ya gatatu y’abagenzi (Terminal 3) yarafunguwe. Ikoreshwa n’ingendo mpuzamahanga.<ref name="ti">{{Cite web |url=https://www.tanzaniainvest.com/transport/dar-es-salaam-airport-jnia-terminal-3-inauguration |title=Dar Es Salaam Airport Inaugurate New Terminal 3 |website=TanzaniaInvest |date=2019-08-06 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Julius Nyerere International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Tanzaniya]] 1r8e20bae7vexnrzfulx1bzxe9f9soi 149153 149097 2026-11-07T11:03:30Z Score Beethoven 11559 149153 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1411192 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Julius Nyerere''' (mu Giswahili: ''Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Julius Nyerere''; IATA: DAR, ICAO: HTDA) ni cyo kibuga cy’indege kinini kandi gikoreshwa cyane muri [[Tanzaniya]]. Kiri i Dar es Salaam, umujyi munini w’igihugu, nko ku birometero 12 mu majyepfo y’iburengerazuba bw’umujyi.<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/579 |title=Tanzania – Julius Nyerere International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyitiriwe [[Julius Nyerere]], perezida wa mbere wa Tanzaniya. == Amateka == Ku itariki ya 1 Kanama 2019, inyubako ya gatatu y’abagenzi (Terminal 3) yarafunguwe. Ikoreshwa n’ingendo mpuzamahanga.<ref name="ti">{{Cite web |url=https://www.tanzaniainvest.com/transport/dar-es-salaam-airport-jnia-terminal-3-inauguration |title=Dar Es Salaam Airport Inaugurate New Terminal 3 |website=TanzaniaInvest |date=2019-08-06 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Julius Nyerere International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Tanzaniya]] jt4ag6ht5ewk55rup0k9z759q50abbp Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Entebbe 0 24049 149098 2026-11-07T02:30:17Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q586065 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Entebbe''' (mu Cyongereza: ''Entebbe International Airport''; IATA: EBB, ICAO: HUEN) ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cy’ingenzi cya [[Uganda]]. Kiri hafi y’umujyi wa Entebbe, ku nkombe z’ikiyaga cya Victoria, nko ku birometero 35 uvuye i Kampala, umurwa mukuru. == Amateka == Inyubako y’abagenzi yubatswe mu myaka ya 1970. Ikibuga cya kera cyabereyemo igikorwa cyo kubohora abantu bari baf..." 149098 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q586065 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Entebbe''' (mu Cyongereza: ''Entebbe International Airport''; IATA: EBB, ICAO: HUEN) ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cy’ingenzi cya [[Uganda]]. Kiri hafi y’umujyi wa Entebbe, ku nkombe z’ikiyaga cya Victoria, nko ku birometero 35 uvuye i Kampala, umurwa mukuru. == Amateka == Inyubako y’abagenzi yubatswe mu myaka ya 1970. Ikibuga cya kera cyabereyemo igikorwa cyo kubohora abantu bari bafashwe bugwate, cyakozwe n’ingabo za Isirayeli mu mwaka wa 1976. == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi mpuzamahanga 2243104. Mu mwaka wa 2023 bari 1932094.<ref name="ucaa">{{Cite web |url=https://caa.go.ug/ugandas-entebbe-airport-achieves-record-passenger-cargo-growth/ |title=Uganda’s Entebbe Airport Achieves Record Passenger, Cargo Growth |website=Uganda Civil Aviation Authority |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Entebbe International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Uganda]] mzspwe9cupo8iekfq8ss1ll3oooz9uw 149154 149098 2026-11-07T11:03:31Z Score Beethoven 11559 149154 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q586065 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Entebbe''' (mu Cyongereza: ''Entebbe International Airport''; IATA: EBB, ICAO: HUEN) ni cyo kibuga cy’indege mpuzamahanga cy’ingenzi cya [[Uganda]]. Kiri hafi y’umujyi wa Entebbe, ku nkombe z’ikiyaga cya Victoria, nko ku birometero 35 uvuye i Kampala, umurwa mukuru. == Amateka == Inyubako y’abagenzi yubatswe mu myaka ya 1970. Ikibuga cya kera cyabereyemo igikorwa cyo kubohora abantu bari bafashwe bugwate, cyakozwe n’ingabo za Isirayeli mu mwaka wa 1976. == Abagenzi == Mu mwaka wa 2024, ikibuga cyakiriye abagenzi mpuzamahanga 2243104. Mu mwaka wa 2023 bari 1932094.<ref name="ucaa">{{Cite web |url=https://caa.go.ug/ugandas-entebbe-airport-achieves-record-passenger-cargo-growth/ |title=Uganda’s Entebbe Airport Achieves Record Passenger, Cargo Growth |website=Uganda Civil Aviation Authority |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Entebbe International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Uganda]] dtzpdp0q22je7zhc127i3r6o1idf6rh Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Dr. António Agostinho Neto 0 24050 149099 2026-11-07T02:36:43Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q541858 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Dr. António Agostinho Neto''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Dr. António Agostinho Neto''; IATA: NBJ, ICAO: FNBJ), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Angola''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Luanda, umurwa mukuru wa [[Angola]]. Kiri i Bom Jesus, nko ku birometero 40 mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Luanda. Cyitiriwe Agostinho Neto, perezida wa mbere wa..." 149099 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q541858 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Dr. António Agostinho Neto''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Dr. António Agostinho Neto''; IATA: NBJ, ICAO: FNBJ), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Angola''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Luanda, umurwa mukuru wa [[Angola]]. Kiri i Bom Jesus, nko ku birometero 40 mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Luanda. Cyitiriwe Agostinho Neto, perezida wa mbere wa Angola. == Amateka == Ku itariki ya 10 Ugushyingo 2024, ikibuga cyatangiye kwakira ingendo z’abagenzi, iza mbere zijya i Cabinda.<ref name="va">{{Cite news |url=https://www.verangola.net/va/pt/102024/Transportes/42058/Novo-aeroporto-de-Luanda-estreia-se-com-voos-para-Cabinda.htm |title=Novo aeroporto de Luanda estreia-se com voos para Cabinda |work=Ver Angola |date=2024-10-29 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 19 Ukwakira 2025, sosiyete y’indege ya Angola TAAG yimuriye ingendo zayo zose kuri iki kibuga.<ref name="je1">{{Cite news |url=https://jornaleconomico.sapo.pt/?p=1342519 |title=Angola: voos internacionais da TAAG transferidos para novo aeroporto a partir de 19 de outubro |work=Jornal Económico |date=2025-10-08 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 2 Ukuboza 2025, indege ya mbere ya TAP yahageze.<ref name="je2">{{Cite news |url=https://jornaleconomico.sapo.pt/?p=1357860 |title=TAP aterra pela primeira vez no novo aeroporto de Luanda |work=Jornal Económico |date=2025-12-02 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Iki kibuga cyasimbuye Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Quatro de Fevereiro. == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Angola International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Angola]] oo7p6gsio3dkj4oca5l53g53w8bszqx 149155 149099 2026-11-07T11:03:33Z Score Beethoven 11559 149155 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q541858 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Dr. António Agostinho Neto''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional Dr. António Agostinho Neto''; IATA: NBJ, ICAO: FNBJ), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Angola''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Luanda, umurwa mukuru wa [[Angola]]. Kiri i Bom Jesus, nko ku birometero 40 mu majyepfo y’iburasirazuba bwa Luanda. Cyitiriwe Agostinho Neto, perezida wa mbere wa Angola. == Amateka == Ku itariki ya 10 Ugushyingo 2024, ikibuga cyatangiye kwakira ingendo z’abagenzi, iza mbere zijya i Cabinda.<ref name="va">{{Cite news |url=https://www.verangola.net/va/pt/102024/Transportes/42058/Novo-aeroporto-de-Luanda-estreia-se-com-voos-para-Cabinda.htm |title=Novo aeroporto de Luanda estreia-se com voos para Cabinda |work=Ver Angola |date=2024-10-29 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 19 Ukwakira 2025, sosiyete y’indege ya Angola TAAG yimuriye ingendo zayo zose kuri iki kibuga.<ref name="je1">{{Cite news |url=https://jornaleconomico.sapo.pt/?p=1342519 |title=Angola: voos internacionais da TAAG transferidos para novo aeroporto a partir de 19 de outubro |work=Jornal Económico |date=2025-10-08 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 2 Ukuboza 2025, indege ya mbere ya TAP yahageze.<ref name="je2">{{Cite news |url=https://jornaleconomico.sapo.pt/?p=1357860 |title=TAP aterra pela primeira vez no novo aeroporto de Luanda |work=Jornal Económico |date=2025-12-02 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> Iki kibuga cyasimbuye Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Quatro de Fevereiro. == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Angola International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Angola]] tcx5a47cxxp7ko8xpxgmvw3g2lg53kv Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maputo 0 24051 149100 2026-11-07T02:41:53Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1022397 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maputo''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional de Maputo''; IATA: MPM, ICAO: FQMA), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Mavalane''', ni cyo kibuga cy’indege kinini muri [[Mozambike]]. Kiri nko ku birometero 3 mu majyaruguru y’iburengerazuba bwa [[Maputo]], umurwa mukuru w’igihugu. Gicungwa n’isosiyete ya leta Aeroportos de Moçambique (ADM).<ref name="lc">{{Cite web |url=https://..." 149100 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1022397 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maputo''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional de Maputo''; IATA: MPM, ICAO: FQMA), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Mavalane''', ni cyo kibuga cy’indege kinini muri [[Mozambike]]. Kiri nko ku birometero 3 mu majyaruguru y’iburengerazuba bwa [[Maputo]], umurwa mukuru w’igihugu. Gicungwa n’isosiyete ya leta Aeroportos de Moçambique (ADM).<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/4134 |title=Mozambique – Maputo International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyahoze cyitwa Ikibuga cy’indege cya Lourenço Marques. == Abagenzi == Hagati y’itariki ya 1 Mutarama n’iya 18 Ukuboza 2023, abagenzi 1005369 banyuze kuri iki kibuga. Uwo mubare wari utaragerwaho kuva mu mwaka wa 2019. Mu mwaka wa 2022, abagenzi bari hafi 850000.<ref name="fal">{{Cite news |url=https://forbesafricalusofona.com/?p=84274 |title=Aeroporto Internacional de Maputo atinge “marco” de mais de um milhão de passageiros |work=Forbes África Lusófona |date=2023-12-27 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Maputo Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Mozambike]] nueykvvh49rbz34caab57d1igcs4e8u 149156 149100 2026-11-07T11:03:34Z Score Beethoven 11559 149156 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1022397 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maputo''' (mu Giporutugali: ''Aeroporto Internacional de Maputo''; IATA: MPM, ICAO: FQMA), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege cya Mavalane''', ni cyo kibuga cy’indege kinini muri [[Mozambike]]. Kiri nko ku birometero 3 mu majyaruguru y’iburengerazuba bwa [[Maputo]], umurwa mukuru w’igihugu. Gicungwa n’isosiyete ya leta Aeroportos de Moçambique (ADM).<ref name="lc">{{Cite web |url=https://dlca.logcluster.org/node/4134 |title=Mozambique – Maputo International Airport |website=Logistics Cluster |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyahoze cyitwa Ikibuga cy’indege cya Lourenço Marques. == Abagenzi == Hagati y’itariki ya 1 Mutarama n’iya 18 Ukuboza 2023, abagenzi 1005369 banyuze kuri iki kibuga. Uwo mubare wari utaragerwaho kuva mu mwaka wa 2019. Mu mwaka wa 2022, abagenzi bari hafi 850000.<ref name="fal">{{Cite news |url=https://forbesafricalusofona.com/?p=84274 |title=Aeroporto Internacional de Maputo atinge “marco” de mais de um milhão de passageiros |work=Forbes África Lusófona |date=2023-12-27 |language=pt |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Maputo Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Mozambike]] tcldtkn2ldcln2wsvwemax8qcd9icvy Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seretse Khama 0 24052 149101 2026-11-07T02:46:06Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q1327949 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seretse Khama''' (mu Cyongereza: ''Sir Seretse Khama International Airport''; IATA: GBE, ICAO: FBSK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Gaborone]], umurwa mukuru wa [[Botswana]]. Kiri nko ku birometero 10 mu majyaruguru y’umujyi.<ref name="ap">{{Cite news |url=https://africanpilot.africa/botswanas-aviation-industry-rebounding |title=Botswana’s Aviation Industry Rebounding |work=Afric..." 149101 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1327949 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seretse Khama''' (mu Cyongereza: ''Sir Seretse Khama International Airport''; IATA: GBE, ICAO: FBSK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Gaborone]], umurwa mukuru wa [[Botswana]]. Kiri nko ku birometero 10 mu majyaruguru y’umujyi.<ref name="ap">{{Cite news |url=https://africanpilot.africa/botswanas-aviation-industry-rebounding |title=Botswana’s Aviation Industry Rebounding |work=African Pilot |date=2025-01-23 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyitiriwe Sir Seretse Khama, wayoboye Botswana igihe yabonaga ubwigenge mu mwaka wa 1966.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/sirseretsekhamainter/ |title=Sir Seretse Khama International Airport |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Imirimo yo kwagura ikibuga yatangiye muri Kamena 2008.<ref name="at" /> Uwo mushinga wasannye inyubako ya kera kandi wubaka inshya. Ubuso bw’inyubako bwavuye kuri metero kare 3140 bugera ku 17000.<ref name="opec">{{Cite web |url=https://opecfund.org/operations/list/sir-seretse-khama-international-airport-upgrading-and-expansion-project |title=Sir Seretse Khama International Airport Upgrading and Expansion Project |website=OPEC Fund for International Development |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Hagati ya Mata 2023 na Werurwe 2024, iki kibuga cyakiriye 46.7% by’abagenzi bose b’ibibuga by’indege bitandatu by’ingenzi bya Botswana. Ni cyo kibuga cyakiriye benshi mu gihugu.<ref name="ap" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Sir Seretse Khama Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Botswana]] 2k4ux7k8zqtinf3zht5u1uir11y7i25 149157 149101 2026-11-07T11:03:36Z Score Beethoven 11559 149157 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q1327949 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seretse Khama''' (mu Cyongereza: ''Sir Seretse Khama International Airport''; IATA: GBE, ICAO: FBSK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Gaborone]], umurwa mukuru wa [[Botswana]]. Kiri nko ku birometero 10 mu majyaruguru y’umujyi.<ref name="ap">{{Cite news |url=https://africanpilot.africa/botswanas-aviation-industry-rebounding |title=Botswana’s Aviation Industry Rebounding |work=African Pilot |date=2025-01-23 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyitiriwe Sir Seretse Khama, wayoboye Botswana igihe yabonaga ubwigenge mu mwaka wa 1966.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/sirseretsekhamainter/ |title=Sir Seretse Khama International Airport |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Imirimo yo kwagura ikibuga yatangiye muri Kamena 2008.<ref name="at" /> Uwo mushinga wasannye inyubako ya kera kandi wubaka inshya. Ubuso bw’inyubako bwavuye kuri metero kare 3140 bugera ku 17000.<ref name="opec">{{Cite web |url=https://opecfund.org/operations/list/sir-seretse-khama-international-airport-upgrading-and-expansion-project |title=Sir Seretse Khama International Airport Upgrading and Expansion Project |website=OPEC Fund for International Development |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Hagati ya Mata 2023 na Werurwe 2024, iki kibuga cyakiriye 46.7% by’abagenzi bose b’ibibuga by’indege bitandatu by’ingenzi bya Botswana. Ni cyo kibuga cyakiriye benshi mu gihugu.<ref name="ap" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Sir Seretse Khama Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Botswana]] hshbo69vum6ht19kpqajx0j4zy6f0lq Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’Umwami Mswati III 0 24053 149102 2026-11-07T03:45:39Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q2285574 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’Umwami Mswati III''' (mu Cyongereza: ''King Mswati III International Airport''; IATA: SHO, ICAO: FDSK), cyahoze cyitwa '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sikhuphe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Eswatini]]. Cyafunguwe muri Werurwe 2014, gisimbura ikibuga cya kera cya Matsapha.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/data/profiles/airports/sikhuphe-king-mswati-..." 149102 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q2285574 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’Umwami Mswati III''' (mu Cyongereza: ''King Mswati III International Airport''; IATA: SHO, ICAO: FDSK), cyahoze cyitwa '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sikhuphe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Eswatini]]. Cyafunguwe muri Werurwe 2014, gisimbura ikibuga cya kera cya Matsapha.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/data/profiles/airports/sikhuphe-king-mswati-iii-international-airport-sho |title=Sikhuphe King Mswati III International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyitiriwe Umwami Mswati III. == Amateka == Iyubakwa ryatangiye mu mwaka wa 2003. Uwo mushinga watwaye miliyoni 150 z’amadolari y’Amerika. Wari umwe mu mishinga minini y’Umwami Mswati III yo guteza imbere ubukerarugendo.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/?p=8659 |title=Sikhuphe International Airport |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gifite inzira y’indege ya metero 3600, kandi gishobora kwakira abagenzi 300000 kugeza kuri 400000 ku mwaka.<ref name="capa" /> Kuva ku itariki ya 1 Kamena 2022, sosiyete nshya y’indege y’igihugu Eswatini Air n’isosiyete Airlink zitwara abagenzi hagati y’iki kibuga na Johannesburg.<ref name="atta">{{Cite web |url=https://atta.travel/resource/joint-media-statement-by-the-government-of-the-kingdom-of-eswatini-and-airlink-on-the-discontinuation-of-operations-of-eswatini-airlink.html |title=Joint Media Statement by the Government of the Kingdom of Eswatini and Airlink on the Discontinuation of Operations of Eswatini Airlink |website=ATTA |date=2022-05-06 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:King Mswati III International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika]] bnv5uux2or0jz18acvvp37thfsbktnu 149158 149102 2026-11-07T11:03:37Z Score Beethoven 11559 149158 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q2285574 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’Umwami Mswati III''' (mu Cyongereza: ''King Mswati III International Airport''; IATA: SHO, ICAO: FDSK), cyahoze cyitwa '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sikhuphe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Eswatini]]. Cyafunguwe muri Werurwe 2014, gisimbura ikibuga cya kera cya Matsapha.<ref name="capa">{{Cite web |url=https://centreforaviation.com/data/profiles/airports/sikhuphe-king-mswati-iii-international-airport-sho |title=Sikhuphe King Mswati III International Airport |website=CAPA – Centre for Aviation |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Cyitiriwe Umwami Mswati III. == Amateka == Iyubakwa ryatangiye mu mwaka wa 2003. Uwo mushinga watwaye miliyoni 150 z’amadolari y’Amerika. Wari umwe mu mishinga minini y’Umwami Mswati III yo guteza imbere ubukerarugendo.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/?p=8659 |title=Sikhuphe International Airport |website=Airport Technology |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ikibuga gifite inzira y’indege ya metero 3600, kandi gishobora kwakira abagenzi 300000 kugeza kuri 400000 ku mwaka.<ref name="capa" /> Kuva ku itariki ya 1 Kamena 2022, sosiyete nshya y’indege y’igihugu Eswatini Air n’isosiyete Airlink zitwara abagenzi hagati y’iki kibuga na Johannesburg.<ref name="atta">{{Cite web |url=https://atta.travel/resource/joint-media-statement-by-the-government-of-the-kingdom-of-eswatini-and-airlink-on-the-discontinuation-of-operations-of-eswatini-airlink.html |title=Joint Media Statement by the Government of the Kingdom of Eswatini and Airlink on the Discontinuation of Operations of Eswatini Airlink |website=ATTA |date=2022-05-06 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:King Mswati III International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika]] bh2u86a0u1f2hqmxib6i30bb8vdx02j Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moshoeshoe I 0 24054 149103 2026-11-07T04:29:36Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q645462 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moshoeshoe I''' (mu Cyongereza: ''Moshoeshoe I International Airport''; IATA: MSU, ICAO: FXMM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Maseru]], umurwa mukuru wa [[Lesoto]]. Kiri i Mazenod. Cyitiriwe Umwami Moshoeshoe I, washinze igihugu cy’Abasotho.<ref name="ac">{{Cite web |url=https://airportcod.es/airport/msu/ |title=Moshoeshoe I International Airport |website=airportcod.es |language=en |acc..." 149103 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q645462 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moshoeshoe I''' (mu Cyongereza: ''Moshoeshoe I International Airport''; IATA: MSU, ICAO: FXMM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Maseru]], umurwa mukuru wa [[Lesoto]]. Kiri i Mazenod. Cyitiriwe Umwami Moshoeshoe I, washinze igihugu cy’Abasotho.<ref name="ac">{{Cite web |url=https://airportcod.es/airport/msu/ |title=Moshoeshoe I International Airport |website=airportcod.es |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Muri Gashyantare 2016, leta ya Lesoto yasinye amasezerano y’inguzanyo ya maloti miliyoni 232.56 n’Ikigega cya Koweti gishinzwe Iterambere ry’Ubukungu bw’Abarabu. Ayo mafaranga ni ayo kongera uburebure bw’inzira y’indege, kubaka inyubako nshya y’abashyitsi bakomeye, gusana inyubako y’abagenzi no gushyiraho ibikoresho biyobora indege.<ref name="lt">{{Cite news |url=https://lestimes.com/?p=23835 |title=Major upgrade for Moshoeshoe I airport |work=Lesotho Times |author=Rethabile Pitso |date=2016-02-27 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Moshoeshoe I International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Lesoto]] 69d5jc171m5ya4xijx88he8q1jdmbzg 149159 149103 2026-11-07T11:03:39Z Score Beethoven 11559 149159 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q645462 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moshoeshoe I''' (mu Cyongereza: ''Moshoeshoe I International Airport''; IATA: MSU, ICAO: FXMM) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Maseru]], umurwa mukuru wa [[Lesoto]]. Kiri i Mazenod. Cyitiriwe Umwami Moshoeshoe I, washinze igihugu cy’Abasotho.<ref name="ac">{{Cite web |url=https://airportcod.es/airport/msu/ |title=Moshoeshoe I International Airport |website=airportcod.es |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Amateka == Muri Gashyantare 2016, leta ya Lesoto yasinye amasezerano y’inguzanyo ya maloti miliyoni 232.56 n’Ikigega cya Koweti gishinzwe Iterambere ry’Ubukungu bw’Abarabu. Ayo mafaranga ni ayo kongera uburebure bw’inzira y’indege, kubaka inyubako nshya y’abashyitsi bakomeye, gusana inyubako y’abagenzi no gushyiraho ibikoresho biyobora indege.<ref name="lt">{{Cite news |url=https://lestimes.com/?p=23835 |title=Major upgrade for Moshoeshoe I airport |work=Lesotho Times |author=Rethabile Pitso |date=2016-02-27 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Moshoeshoe I International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Lesoto]] lzwkqvb6g78ssi0nm8j2d1ya93eqkdt Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kamuzu 0 24055 149104 2026-11-07T04:37:14Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q721780 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kamuzu''' (mu Cyongereza: ''Kamuzu International Airport''; IATA: LLW, ICAO: FWKI), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Lilongwe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Lilongwe, umurwa mukuru wa [[Malawi]]. Cyitiriwe Hastings Kamuzu Banda, perezida wa mbere wa Malawi. == Amateka == Mu mwaka wa 2017, hatangiye kubakwa inyubako eshatu nshya. Uwo mushinga watwaye miliyoni 35 z..." 149104 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q721780 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kamuzu''' (mu Cyongereza: ''Kamuzu International Airport''; IATA: LLW, ICAO: FWKI), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Lilongwe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Lilongwe, umurwa mukuru wa [[Malawi]]. Cyitiriwe Hastings Kamuzu Banda, perezida wa mbere wa Malawi. == Amateka == Mu mwaka wa 2017, hatangiye kubakwa inyubako eshatu nshya. Uwo mushinga watwaye miliyoni 35 z’amadolari y’Amerika, ku nkunga y’Ikigo cy’[[Ubuyapani]] gishinzwe ubufatanye mpuzamahanga (JICA). Hashyizweho kandi radari nshya ikurikirana indege.<ref name="m24">{{Cite news |url=https://malawi24.com/?p=81180 |title=KIA to start serving 500 people per hour |work=Malawi24 |date=2019 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 29 Werurwe 2019, Ubuyapani bwashyikirije leta ya Malawi izo nyubako nshya.<ref name="nt">{{Cite news |url=https://www.nyasatimes.com/japan-to-hand-over-new-kamuzi-international-airport-terminal-building-to-malawi/ |title=Japan to hand over new Kamuzu International Airport terminal building to Malawi |work=Nyasa Times |date=2019-03-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ubu hari inyubako y’abahaguruka mu ngendo mpuzamahanga, iy’abagera mu ngendo mpuzamahanga, n’iy’ingendo zo mu gihugu. Ikibuga gishobora kwakira abagenzi 500 ku isaha.<ref name="m24" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kamuzu International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Malawi]] rxkbbene3ptph76kmolaf8c4gyeal1s 149105 149104 2026-11-07T04:50:16Z Score Beethoven 11559 149105 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q721780 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kamuzu''' (mu Cyongereza: ''Kamuzu International Airport''; IATA: LLW, ICAO: FWKI), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Lilongwe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Lilongwe, umurwa mukuru wa [[Malawi]]. Cyitiriwe Hastings Kamuzu Banda, perezida wa mbere wa Malawi. == Amateka == Mu mwaka wa 2017, hatangiye kubakwa inyubako eshatu nshya. Uwo mushinga watwaye miliyoni 35 z’amadolari y’Amerika, ku nkunga y’Ikigo cy’[[Ubuyapani]] gishinzwe ubufatanye mpuzamahanga (JICA). Hashyizweho kandi radari nshya ikurikirana indege.<ref name="m24">{{Cite news |url=https://malawi24.com/?p=81180 |title=KIA to start serving 500 people per hour |work=Malawi24 |date=2019-04-30 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 29 Werurwe 2019, Ubuyapani bwashyikirije leta ya Malawi izo nyubako nshya.<ref name="nt">{{Cite news |url=https://www.nyasatimes.com/?p=160380 |title=Japan to hand over new Kamuzu International Airport terminal building to Malawi |work=Nyasa Times |date=2019-03-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ubu hari inyubako y’abahaguruka mu ngendo mpuzamahanga, iy’abagera mu ngendo mpuzamahanga, n’iy’ingendo zo mu gihugu. Ikibuga gishobora kwakira abagenzi 500 ku isaha.<ref name="m24" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kamuzu International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Malawi]] 0je0c28fnhjqpubcd8yec5wu2d3eexc 149160 149105 2026-11-07T11:03:41Z Score Beethoven 11559 149160 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q721780 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kamuzu''' (mu Cyongereza: ''Kamuzu International Airport''; IATA: LLW, ICAO: FWKI), kizwi kandi nka '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Lilongwe''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Lilongwe, umurwa mukuru wa [[Malawi]]. Cyitiriwe Hastings Kamuzu Banda, perezida wa mbere wa Malawi. == Amateka == Mu mwaka wa 2017, hatangiye kubakwa inyubako eshatu nshya. Uwo mushinga watwaye miliyoni 35 z’amadolari y’Amerika, ku nkunga y’Ikigo cy’[[Ubuyapani]] gishinzwe ubufatanye mpuzamahanga (JICA). Hashyizweho kandi radari nshya ikurikirana indege.<ref name="m24">{{Cite news |url=https://malawi24.com/?p=81180 |title=KIA to start serving 500 people per hour |work=Malawi24 |date=2019-04-30 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ku itariki ya 29 Werurwe 2019, Ubuyapani bwashyikirije leta ya Malawi izo nyubako nshya.<ref name="nt">{{Cite news |url=https://www.nyasatimes.com/?p=160380 |title=Japan to hand over new Kamuzu International Airport terminal building to Malawi |work=Nyasa Times |date=2019-03-24 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Ubu hari inyubako y’abahaguruka mu ngendo mpuzamahanga, iy’abagera mu ngendo mpuzamahanga, n’iy’ingendo zo mu gihugu. Ikibuga gishobora kwakira abagenzi 500 ku isaha.<ref name="m24" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Kamuzu International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Malawi]] hintrtgh9ui5krdq0z1k9a6o9pgbagf Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hosea Kutako 0 24056 149106 2026-11-07T05:03:56Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q667326 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hosea Kutako''' (mu Cyongereza: ''Hosea Kutako International Airport''; IATA: WDH, ICAO: FYWH) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Windhoek, umurwa mukuru wa [[Namibiya]]. Cyitiriwe Hosea Kutako, umuyobozi w’Abaherero. == Amateka == Inyubako y’abagenzi yubatswe mu mwaka wa 1985. Yubatswe kugira ngo yakire abagenzi 250 000 ku mwaka. Mu mwaka wa 2018, ikibuga cyakiraga abagenzi bagera kuri mi..." 149106 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q667326 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hosea Kutako''' (mu Cyongereza: ''Hosea Kutako International Airport''; IATA: WDH, ICAO: FYWH) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Windhoek, umurwa mukuru wa [[Namibiya]]. Cyitiriwe Hosea Kutako, umuyobozi w’Abaherero. == Amateka == Inyubako y’abagenzi yubatswe mu mwaka wa 1985. Yubatswe kugira ngo yakire abagenzi 250 000 ku mwaka. Mu mwaka wa 2018, ikibuga cyakiraga abagenzi bagera kuri miliyoni imwe ku mwaka. Ni yo mpamvu hatangijwe umushinga wa miliyoni 245 z’amadolari ya Namibiya wo kugabanya ubucucike.<ref name="ns">{{Cite news |url=https://namibiansun.com/news/n245-million-rescue-plan2018-11-08 |title=N$245 million rescue plan |last=Smit |first=Ellanie |work=Namibian Sun |date=2018-11-08 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Muri Gashyantare 2026, iki kibuga cyakiriye 78,4 % by’abagenzi bose b’ibibuga by’indege bya Namibiya. Ikigo Namibia Airports Company giteganya kubaka inyubako nshya y’abagenzi mbere y’umwaka wa 2030. Ikiguzi cyayo kigereranywa hagati ya miliyari 4 na 5 z’amadolari ya Namibiya.<ref name="tb">{{Cite news |url=https://thebrief.com.na/?p=26123 |title=Hosea Kutako expansion estimated at N$4bn–N$5bn with 2030 target |work=The Brief |date=2026-04-23 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Windhoek Hosea Kutako International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Namibiya]] eld2wva2s2lwxveueb6md48jmfo100r 149161 149106 2026-11-07T11:03:42Z Score Beethoven 11559 149161 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q667326 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hosea Kutako''' (mu Cyongereza: ''Hosea Kutako International Airport''; IATA: WDH, ICAO: FYWH) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i Windhoek, umurwa mukuru wa [[Namibiya]]. Cyitiriwe Hosea Kutako, umuyobozi w’Abaherero. == Amateka == Inyubako y’abagenzi yubatswe mu mwaka wa 1985. Yubatswe kugira ngo yakire abagenzi 250 000 ku mwaka. Mu mwaka wa 2018, ikibuga cyakiraga abagenzi bagera kuri miliyoni imwe ku mwaka. Ni yo mpamvu hatangijwe umushinga wa miliyoni 245 z’amadolari ya Namibiya wo kugabanya ubucucike.<ref name="ns">{{Cite news |url=https://namibiansun.com/news/n245-million-rescue-plan2018-11-08 |title=N$245 million rescue plan |last=Smit |first=Ellanie |work=Namibian Sun |date=2018-11-08 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Muri Gashyantare 2026, iki kibuga cyakiriye 78,4 % by’abagenzi bose b’ibibuga by’indege bya Namibiya. Ikigo Namibia Airports Company giteganya kubaka inyubako nshya y’abagenzi mbere y’umwaka wa 2030. Ikiguzi cyayo kigereranywa hagati ya miliyari 4 na 5 z’amadolari ya Namibiya.<ref name="tb">{{Cite news |url=https://thebrief.com.na/?p=26123 |title=Hosea Kutako expansion estimated at N$4bn–N$5bn with 2030 target |work=The Brief |date=2026-04-23 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Windhoek Hosea Kutako International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Namibiya]] h5hbg173b7sp9ea3ehm56lt7q0jtahq Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya O. R. Tambo 0 24057 149107 2026-11-07T05:11:55Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q821750 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya O. R. Tambo''' (mu Cyongereza: ''O. R. Tambo International Airport''; IATA: JNB, ICAO: FAOR) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Afurika y’Epfo]]. Gikorera imijyi ya Johannesburg na Pretoria, umurwa mukuru w’igihugu. Cyitiriwe Oliver Tambo, umuyobozi w’ishyaka ANC. == Amateka == Mbere, iki kibuga cyitwaga Ikibuga cy’indege cya Jan Smuts. Nyuma cyiswe Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya..." 149107 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q821750 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya O. R. Tambo''' (mu Cyongereza: ''O. R. Tambo International Airport''; IATA: JNB, ICAO: FAOR) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Afurika y’Epfo]]. Gikorera imijyi ya Johannesburg na Pretoria, umurwa mukuru w’igihugu. Cyitiriwe Oliver Tambo, umuyobozi w’ishyaka ANC. == Amateka == Mbere, iki kibuga cyitwaga Ikibuga cy’indege cya Jan Smuts. Nyuma cyiswe Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Johannesburg. Ku itariki ya 27 Ukwakira 2006, cyahawe ku mugaragaro izina rya Oliver Tambo.<ref name="mg">{{Cite news |url=https://mg.co.za/article/2006-10-27-hello-or-tambo-international-airport/ |title=Hello, OR Tambo International airport |last=Flanagan |first=Louise |work=Mail & Guardian |date=2006-10-27 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Kuva muri Mata 2023 kugeza muri Werurwe 2024, iki kibuga cyakiriye abagenzi barenga miliyoni 17,8. Indege zahagurutse cyangwa zihagarara inshuro zirenga 204 000. Mu mwaka wa 2024, cyari ikibuga cya karindwi gifite urujya n’uruza rwinshi mu Burasirazuba bwo Hagati no muri Afurika, hakurikijwe imyanya y’indege.<ref name="bc">{{Cite news |url=https://www.bizcommunity.com/article/or-tambo-among-top-10-busiest-airports-in-middle-east-and-africa-365368a |title=OR Tambo among top 10 busiest airports in Middle East and Africa |work=Bizcommunity |date=2025-02-07 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:OR Tambo International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Afurika y’Epfo]] 0thzle0yy46vdo3vyv4olao52rdzyhc 149162 149107 2026-11-07T11:03:44Z Score Beethoven 11559 149162 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q821750 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya O. R. Tambo''' (mu Cyongereza: ''O. R. Tambo International Airport''; IATA: JNB, ICAO: FAOR) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cya [[Afurika y’Epfo]]. Gikorera imijyi ya Johannesburg na Pretoria, umurwa mukuru w’igihugu. Cyitiriwe Oliver Tambo, umuyobozi w’ishyaka ANC. == Amateka == Mbere, iki kibuga cyitwaga Ikibuga cy’indege cya Jan Smuts. Nyuma cyiswe Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Johannesburg. Ku itariki ya 27 Ukwakira 2006, cyahawe ku mugaragaro izina rya Oliver Tambo.<ref name="mg">{{Cite news |url=https://mg.co.za/article/2006-10-27-hello-or-tambo-international-airport/ |title=Hello, OR Tambo International airport |last=Flanagan |first=Louise |work=Mail & Guardian |date=2006-10-27 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Kuva muri Mata 2023 kugeza muri Werurwe 2024, iki kibuga cyakiriye abagenzi barenga miliyoni 17,8. Indege zahagurutse cyangwa zihagarara inshuro zirenga 204 000. Mu mwaka wa 2024, cyari ikibuga cya karindwi gifite urujya n’uruza rwinshi mu Burasirazuba bwo Hagati no muri Afurika, hakurikijwe imyanya y’indege.<ref name="bc">{{Cite news |url=https://www.bizcommunity.com/article/or-tambo-among-top-10-busiest-airports-in-middle-east-and-africa-365368a |title=OR Tambo among top 10 busiest airports in Middle East and Africa |work=Bizcommunity |date=2025-02-07 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:OR Tambo International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Afurika y’Epfo]] d8xcdb4ff3wmx845qq7zi9kiciux9ce Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kenneth Kaunda 0 24058 149108 2026-11-07T05:25:13Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q332302 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kenneth Kaunda''' (mu Cyongereza: ''Kenneth Kaunda International Airport''; IATA: LUN, ICAO: FLKK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Lusaka]], umurwa mukuru wa [[Zambiya]]. Cyitiriwe Kenneth Kaunda, perezida wa mbere wa Zambiya. == Amateka == Mu mwaka wa 2021, hafunguwe inyubako nshya y’abagenzi. Yubatswe ku kiguzi cya miliyoni 360 z’amadolari y’Amerika. Mbere yayo, ikibuga cyari gifi..." 149108 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q332302 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kenneth Kaunda''' (mu Cyongereza: ''Kenneth Kaunda International Airport''; IATA: LUN, ICAO: FLKK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Lusaka]], umurwa mukuru wa [[Zambiya]]. Cyitiriwe Kenneth Kaunda, perezida wa mbere wa Zambiya. == Amateka == Mu mwaka wa 2021, hafunguwe inyubako nshya y’abagenzi. Yubatswe ku kiguzi cya miliyoni 360 z’amadolari y’Amerika. Mbere yayo, ikibuga cyari gifite inyubako imwe gusa, yakiraga abagenzi miliyoni 2 ku mwaka. Ubu ikibuga gishobora kwakira abagenzi miliyoni 6 ku mwaka.<ref name="aw">{{Cite news |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/zambia-opens-two-new-airports |title=Zambia opens two new airports |work=Aviation Week |date=2021-10-07 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Lusaka International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} [[Ikiciro:Zambiya]] 1jah55f4n6psqtu0zdp8c4a9l3l0y6n 149163 149108 2026-11-07T11:03:45Z Score Beethoven 11559 149163 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q332302 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kenneth Kaunda''' (mu Cyongereza: ''Kenneth Kaunda International Airport''; IATA: LUN, ICAO: FLKK) ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Lusaka]], umurwa mukuru wa [[Zambiya]]. Cyitiriwe Kenneth Kaunda, perezida wa mbere wa Zambiya. == Amateka == Mu mwaka wa 2021, hafunguwe inyubako nshya y’abagenzi. Yubatswe ku kiguzi cya miliyoni 360 z’amadolari y’Amerika. Mbere yayo, ikibuga cyari gifite inyubako imwe gusa, yakiraga abagenzi miliyoni 2 ku mwaka. Ubu ikibuga gishobora kwakira abagenzi miliyoni 6 ku mwaka.<ref name="aw">{{Cite news |url=https://aviationweek.com/air-transport/airports-networks/zambia-opens-two-new-airports |title=Zambia opens two new airports |work=Aviation Week |date=2021-10-07 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Lusaka International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Zambiya]] 8hklkfmqmf9geun0zj253g425myzzss Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Robert Gabriel Mugabe 0 24059 149109 2026-11-07T11:00:19Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q760897 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Robert Gabriel Mugabe''' (mu Cyongereza: ''Robert Gabriel Mugabe International Airport''; IATA: HRE, ICAO: FVRG), mbere cyitwaga '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Harare''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Harare]], umurwa mukuru wa [[Zimbabwe]]. Cyitiriwe [[Robert Mugabe]], wahoze ari perezida wa Zimbabwe. == Amateka == Muri Nyakanga 2018, hatangiye imirimo yo kwagura ikibuga. Ikig..." 149109 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q760897 }} '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Robert Gabriel Mugabe''' (mu Cyongereza: ''Robert Gabriel Mugabe International Airport''; IATA: HRE, ICAO: FVRG), mbere cyitwaga '''Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Harare''', ni ikibuga cy’indege cy’ingenzi cy’i [[Harare]], umurwa mukuru wa [[Zimbabwe]]. Cyitiriwe [[Robert Mugabe]], wahoze ari perezida wa Zimbabwe. == Amateka == Muri Nyakanga 2018, hatangiye imirimo yo kwagura ikibuga. Ikigo China Jiangsu International cyubatse inyubako nshya y’abagenzi. Uwo mushinga watewe inkunga n’inguzanyo ya miliyoni 153 z’amadolari y’Amerika yatanzwe na banki China Export-Import Bank. Imirimo yarangiye muri Nyakanga 2023.<ref name="at">{{Cite web |url=https://www.airport-technology.com/projects/rgm-international-airport-expansion-harare-zimbabwe/ |title=Robert Gabriel Mugabe International Airport Expansion, Harare, Zimbabwe |last=Chaitanya |first=Krishna |website=Airport Technology |date=2023-10-12 |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abagenzi == Mbere yo kwagurwa, ikibuga cyashoboraga kwakira abagenzi miliyoni 2,5 ku mwaka. Inyubako y’ingendo mpuzamahanga yakiraga miliyoni 2, iy’ingendo zo mu gihugu ikakira 500 000. Ubu ikibuga gishobora kwakira abagenzi miliyoni 6 ku mwaka.<ref name="at" /> == Ihuza ryo hanze == * [[commons:Category:Harare International Airport|Amafoto y’iki kibuga]] kuri Wikimedia Commons == Inyandiko == {{reflist}} {{Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika}} [[Ikiciro:Zimbabwe]] 6kiq6eyis6we8ajocvrwjum56uzx8td Inyandikorugero:Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika 10 24060 149110 2026-11-07T11:02:08Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Navbox | name = Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika | title = Ibibuga by’indege by’ingenzi muri [[Afurika]] | state = {{{state|autocollapse}}} | list1 = [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Houari Boumediene|Algiers]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro|Kayiro]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mitiga|Tripoli]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nouakchott–Oumtounsy|Nouakchott]] • Ikibuga cy’indege mpuzamahanga c..." 149110 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Ibibuga by’indege by’ingenzi muri Afurika | title = Ibibuga by’indege by’ingenzi muri [[Afurika]] | state = {{{state|autocollapse}}} | list1 = [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Houari Boumediene|Algiers]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kayiro|Kayiro]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mitiga|Tripoli]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nouakchott–Oumtounsy|Nouakchott]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Mohammed V|Casablanca]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Tunis–Carthage|Tunis]] | list2 = [[Ikibuga cy’indege cya Bernardin Gantin|Cotonou]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Thomas Sankara|Wagadugu]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nelson Mandela|Praia]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Félix-Houphouët-Boigny|Abidjan]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Banjul|Banjul]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Accra|Accra]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ahmed Sékou Touré|Conakry]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Osvaldo Vieira|Biso]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Roberts|Monrovia]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Modibo Keïta|Bamako]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Diori Hamani|Niamey]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Nnamdi Azikiwe|Abuja]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Blaise Diagne|Dakar]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Freetown|Freetown]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Gnassingbé Eyadéma|Lomé]] | list3 = [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Melchior Ndadaye|Bujumbura]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Yaoundé–Nsimalen|Yaoundé]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bangui M'Poko|Bangui]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'Djamena|N'Djamena]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maya-Maya|Brazzaville]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya N'djili|Kinshasa]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Malabo|Malabo]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Léon-Mba|Libreville]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya São Tomé|São Tomé]] | list4 = [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Prince Said Ibrahim|Moroni]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Djibouti–Ambouli|Jibuti]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Asmara|Asmara]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bole|Addis Ababa]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Jomo Kenyatta|Nairobi]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Ivato|Antananarivo]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seewoosagur Ramgoolam|Port Louis]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kigali|Kigali]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Seyishele|Victoria]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Aden Adde|Mogadishu]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Juba|Juba]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Khartoum|Khartoum]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Julius Nyerere|Dar es Salaam]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Entebbe|Entebbe]] | list5 = [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Dr. António Agostinho Neto|Luanda]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Sir Seretse Khama|Gaborone]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cy’Umwami Mswati III|Manzini]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Moshoeshoe I|Maseru]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kamuzu|Lilongwe]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Maputo|Maputo]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Hosea Kutako|Windhoek]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya O. R. Tambo|Johannesburg]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Kenneth Kaunda|Lusaka]] • [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Robert Gabriel Mugabe|Harare]] }} <noinclude> [[Ikiciro:Afurika]] </noinclude> ezvdwgaqg94ujwedi8l1xgst4m85mr1 URUSENGERO RWA ADEPR GISHARI 0 24061 149165 2026-11-07T11:14:55Z Ndahiro derrick 8075 Ndahiro derrick moved page [[URUSENGERO RWA ADEPR GISHARI]] to [[Urusengero rwa ADEPR Gishari]] 149165 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Urusengero rwa ADEPR Gishari]] ctbvkpwaouoeoaxf6d27vo0hx1ym8gn Diamniadio 0 24062 149168 2026-11-07T11:58:41Z Score Beethoven 11559 Created page with "{{Databox | item = Q3026080 }} '''Diamniadio''' ni umujyi mushya wo muri [[Senegali]]. Uherereye mu Ntara ya Dakar, mu Karere ka Rufisque. Uri nko ku birometero 30 uvuye i Dakar, umurwa mukuru wa Senegali. Imirimo yo kubaka uyu mujyi mushya yatangiye mu 2015. Intego yari ukugabanya ubucucike bw'abantu i Dakar. Diamniadio yakira ibiro bya minisiteri, ikigo cy'inama mpuzamahanga, kaminuza, sitade n'inzu y'imikino. == Amateka == Diamniadio yabaye komini mu 2002.<ref name=..." 149168 wikitext text/x-wiki {{Databox | item = Q3026080 }} '''Diamniadio''' ni umujyi mushya wo muri [[Senegali]]. Uherereye mu Ntara ya Dakar, mu Karere ka Rufisque. Uri nko ku birometero 30 uvuye i Dakar, umurwa mukuru wa Senegali. Imirimo yo kubaka uyu mujyi mushya yatangiye mu 2015. Intego yari ukugabanya ubucucike bw'abantu i Dakar. Diamniadio yakira ibiro bya minisiteri, ikigo cy'inama mpuzamahanga, kaminuza, sitade n'inzu y'imikino. == Amateka == Diamniadio yabaye komini mu 2002.<ref name="decret">Décret n° 2002-171 du 21 février 2002 (Senegali).</ref> Imirimo yo kubaka umujyi mushya yatangiye mu 2015.<ref name="fi21">{{Cite web |url=https://www.francetvinfo.fr/monde/afrique/senegal/senegal-la-ville-nouvelle-de-diamniadio-accueille-son-premier-congres-international_4855889.html |title=Sénégal : la ville nouvelle de Diamniadio accueille son premier congrès international |website=Franceinfo |date=2021-11-23 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Umujyi uteganyirijwe kwakira abaturage 350 000 hagati ya 2030 na 2040.<ref name="fi21" /> Uzaba ufite ubuso bwa hegitari 1 644.<ref name="lm21">{{Cite web |url=https://www.lemonde.fr/afrique/article/2021/12/02/au-senegal-une-ville-nouvelle-en-attente-de-ses-habitants_6104494_3212.html |title=Diamniadio, ville nouvelle du Sénégal en attente de ses habitants |website=Le Monde |date=2021-12-02 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Abashoramari bigenga ni bo bishyura inyubako. Leta ya Senegali yabahaye ubutaka ku buntu.<ref name="ja1">{{Cite web |url=https://www.jeuneafrique.com/618143/economie/senegal-diamniadio-la-ville-nouvelle-qui-veut-redonner-un-souffle-a-dakar/ |title=Sénégal : Diamniadio, la ville nouvelle qui veut redonner un souffle à Dakar |website=Jeune Afrique |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu 2021, abaturage bake ni bo bari batuye muri uyu mujyi.<ref name="lm21" /> Mu kwezi kwa Werurwe 2022, Diamniadio yakiriye Ihuriro mpuzamahanga rya 9 ku mazi (''Forum mondial de l'eau'').<ref name="fi21" /> == Ubuyobozi == Diamniadio iri mu Karere ka Rufisque, mu Ntara ya Dakar. Umujyi urimo ibiro bya minisiteri nyinshi za Senegali. Urimo kandi ikigo cy'inama mpuzamahanga cyitwa ''Centre international de conférences Abdou-Diouf'' (CICAD). Icyo kigo cyakiriye Inama ya 15 y'ibihugu bivuga [[Igifaransa]] mu Ugushyingo 2014. Hoteli Radisson yafunguwe mu Ukuboza 2017.<ref name="ja2">{{Cite web |url=https://www.jeuneafrique.com/mag/560979/economie/senegal-diamniadio-une-ville-nouvelle-pour-une-nouvelle-vie/ |title=Sénégal : Diamniadio, une ville nouvelle pour une nouvelle vie |website=Jeune Afrique |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Mu 2021, umujyi wari uteganyijwe kwakira inyubako nini y'[[Umuryango w’Abibumye]]. Iyo nyubako izahuriza hamwe ibigo 34 by'uwo muryango. Ibyo bigo byari bitatanye i Dakar.<ref name="lm21" /> == Uburezi == [[File:Campus UAM.jpg|thumb|upright=0.8|Kaminuza Amadou-Mahtar-Mbow i Diamniadio]] Kaminuza Amadou-Mahtar-Mbow iri i Diamniadio. Perezida Macky Sall yayifunguye ku mugaragaro ku wa 2 Ukuboza 2022. Iyi kaminuza ifite amashami y'ubumenyi n'ikoranabuhanga, ay'ubukungu n'imicungire, n'ay'ubumenyi bw'imibereho y'abantu.<ref name="rfi22">{{Cite web |url=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20221202-s%C3%A9n%C3%A9gal-macky-sall-inaugure-l-universit%C3%A9-amadou-mahtar-mbow-de-diamniadio |title=Sénégal: Macky Sall inaugure l'université Amadou-Mahtar-Mbow de Diamniadio |website=RFI |date=2022-12-02 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Abaturage == Mu 2019, Ikigo cy'Igihugu cy'Ibarurishamibare cya Senegali (ANSD) cyagereranyije ko Diamniadio ituwe n'abantu 28 014.<ref name="ansd">{{Cite web |url=https://www.ansd.sn/sites/default/files/2023-04/SES-Dakar-2019.pdf |title=Situation économique et sociale régionale, Dakar 2019 |website=ANSD |page=336 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Ubwikorezi == [[File:Gare du TER de Diamniadio 03.jpg|thumb|left|upright=0.8|Sitasiyo ya gari ya moshi (TER) ya Diamniadio]] Gari ya moshi yihuta y'akarere (TER) ihuza Dakar na Diamniadio. Inzira yayo ireshya n'ibirometero 36. Urugendo rumara iminota 35.<ref name="fi20">{{Cite web |url=https://www.francetvinfo.fr/monde/afrique/cote-d-ivoire/dakar-et-abidjan-dans-lattente-de-leur-premiere-ligne-de-transports-urbains_4195293.html |title=Dakar et Abidjan dans l'attente de leur première ligne de transports urbains |website=Franceinfo |date=2020-11-26 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Igice cya kabiri cy'inzira, cy'ibirometero 18, cyari giteganyijwe kugera ku [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Blaise Diagne]].<ref name="fi20" /> Ku wa 28 Gashyantare 2024, gari ya moshi itwara abagenzi yongeye gukora hagati ya Thiès na Diamniadio.<ref name="s7">{{Cite web |url=https://senegal7.com/thies-relance-du-trafic-du-train-voyageur-entre-thies-et-diamniadio/ |title=Thiès : relance du trafic du train voyageur entre Thiès et Diamniadio |website=Senegal7 |date=2024-02-28 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> Umuhanda munini wishyurwa uhuza Dakar na Diamniadio wafunguwe mu 2013.<ref name="rfi13">{{Cite web |url=https://www.rfi.fr/fr/emission/20130802-senegal-inauguration-autoroute-peage-reliant-dakar-diamniadio |title=Sénégal: inauguration de l'autoroute à péage reliant Dakar à Diamniadio |website=RFI |date=2013-08-02 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Siporo == [[File:Dakar Arena, Senegal.jpg|thumb|upright=0.8|Dakar Arena i Diamniadio]] Dakar Arena ni inzu y'imikino ifite imyanya 15 000. Yafunguwe muri Kanama 2018.<ref name="fiba">{{Cite web |url=https://www.fiba.basketball/en/news/senegal-welcome-newly-built-dakar-arena |title=Senegal welcome newly built Dakar Arena |website=FIBA |language=en |access-date=2026-11-07}}</ref> Sitade Abdoulaye Wade ifite imyanya 50 000. Perezida Macky Sall yayifunguye ku wa 22 Gashyantare 2022. Yitiriwe [[Abdoulaye Wade]], wahoze ari Perezida wa Senegali.<ref name="fifa">{{Cite web |url=https://inside.fifa.com/fr/news/le-president-de-la-fifa-et-son-homologue-de-la-caf-assistent-a-l-inauguration-d-un-stade-au-senegal |title=Le Président de la FIFA et son homologue de la CAF assistent à l'inauguration du Stade du Sénégal |website=FIFA |date=2022-02-22 |language=fr |access-date=2026-11-07}}</ref> == Inyandiko == {{Reflist}} == Reba kandi == === Ingingo zijyanye === * [[Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Blaise Diagne]] === Ihuza ryo hanze === * [[commons:Category:Diamniadio|Amafoto ya Diamniadio]] kuri Wikimedia Commons === Ibitabo === * {{Cite book |last=Khouma |first=Mamadou |chapter=Diamnadio et le projet de villes nouvelles de l'État |editor1-last=Piermay |editor1-first=Jean-Luc |editor2-last=Sarr |editor2-first=Cheikh |title=La ville sénégalaise. Une invention aux frontières du monde |publisher=Karthala |location=Paris |year=2007 |pages=59–73 |isbn=978-2-84586-884-7 |language=fr}} [[Ikiciro:Senegali]] [[Ikiciro:Imijyi]] e7bnf17c1j3afk2ut7ecozpunv5peth