विकिस्रोतः
sawikisource
https://sa.wikisource.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0%E0%A4%AE%E0%A5%8D
MediaWiki 1.48.0-wmf.1
first-letter
माध्यमम्
विशेषः
सम्भाषणम्
सदस्यः
सदस्यसम्भाषणम्
विकिस्रोतः
विकिस्रोतःसम्भाषणम्
सञ्चिका
सञ्चिकासम्भाषणम्
मीडियाविकि
मीडियाविकिसम्भाषणम्
फलकम्
फलकसम्भाषणम्
साहाय्यम्
साहाय्यसम्भाषणम्
वर्गः
वर्गसम्भाषणम्
प्रवेशद्वारम्
प्रवेशद्वारसम्भाषणम्
लेखकः
लेखकसम्भाषणम्
पृष्ठम्
पृष्ठसम्भाषणम्
अनुक्रमणिका
अनुक्रमणिकासम्भाषणम्
श्रव्यम्
श्रव्यसम्भाषणम्
TimedText
TimedText talk
पटलम्
पटलसम्भाषणम्
Event
Event talk
ज्योत्स्निका
0
166005
418886
418885
2026-10-30T17:45:43Z
अनुनाद सिंह
1115
418886
wikitext
text/x-wiki
<poem>
'''ज्योत्स्निका विषवैद्यं'''
[१] अभिवन्दनाधिकारं
हरिः श्री गणपतये नमः
अविघ्नमस्तु
मंगऴं
वन्दे वरदमाचार्य्यमन्तरायोपशान्तये ।
गणनाथं च गोविन्दं कुमारकमलोत्भवौ ॥ ज्यो०१.१ ॥
मुटियिल् तिङ्कऴुं पांपुं मटियिल् गौरियुं सदा ।
कुटि कॊण्टॊरु देवन्तन्नटियां पङ्कजम् भजे ॥ ज्यो०१.२ ॥
गत्वा स्वर्ग्गमतन्द्रितस्सुरवरं
जित्वा सुधां बाहुभिर्द्धृत्वा
मातरमेत्य विद्रुततरं
दत्वाशु तस्यै ततः
हृत्वा दास्यमनेककद्रुतनयान्
हत्वा मुहुर्म्मातरं
नत्वा यस्तु विराजते तमनिशं
वन्दे खगाधीश्वरं ॥ ज्यो०१.३ ॥
येनविष्णोर्द्ध्वजं साक्षाद्राजते परमात्मनः ।
तस्मै नमोस्तु सततं गरुडाय महात्मने ॥ ज्यो०१.४ ॥
प्रतिज्ञा
विषपीडितरायुऴ्ऴ नराणां हितसिद्धये ।
तच्चिकित्सां प्रवक्ष्यामि प्रसन्नास्तु सरस्वती ॥ ज्यो०१.५ ॥
गुरुदेवद्विजातीनां भक्तः शुद्धो दयापरः ।
स्वकर्म्माभिरतः कुर्य्याल् गरपीडितरक्षणं ॥ ज्यो०१.६ ॥
तथा बहुजनद्रोहं चॆय्वोनुं ब्रह्महाविनुं ।
स्वधर्म्माचारमर्य्यादाहीननुं द्विषतामपि ॥ ज्यो०१.७ ॥
कृतघ्नभीरुशोकार्त्तचण्डानां व्यग्रचेतसां ।
गतायुष्मानुमव्वण्णमविधेयनुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०१.८ ॥
राजकोपमतुऴ्ऴोनुं हीनोपकरणन्नथ ।
राजविद्वेषिणां तन्नॆप्परीक्षिक्कुन्नवन्नपि ॥ ज्यो०१.९ ॥
चिकित्सिप्पान् तुटङ्ङॊल्ला विपर्य्यासमतां फलं ।
सम्यग्विचार्य्य नितरामॊऴिन्ञीटुक बुद्धिमान् ॥ ज्यो०१.१० ॥
गुरुद्विजमहीपालबन्धुपान्धविपश्चितां ।
रक्षणं यत्नतः कुर्य्याल् गवां चापि महीयसां ॥ ज्यो०१.११ ॥
दानयागादि कर्म्मङ्ङऴ पलतुम् चॆय्किलुं तथा ।
विषार्त्तरक्षणत्तोटु सममल्लॆन्नु केऴ्प्पित्å ॥ ज्यो०१.१२ ॥
तस्मादारभतां चेति मनुष्याणां विशेषतः ।
अविघ्नमस्तु विख्यातकीर्तिश्च भुवनेष्विह ॥ ज्यो०१.१३ ॥
स्थावरं जंगमं चेति विषं रण्टुप्रकारमां ।
स्थावरं लतवृक्षादिसंभवं विषमुच्यते ॥ ज्यो०१.१४ ॥
जंगमं सर्प्पकीटाखु लूतादिजनितं विदुः ।
विषमुऴ्ऴोरु जन्तुक्कऴ पलतुण्टिह भूमियिल् ॥ ज्यो०१.१५ ॥
पाम्पुं मूषिकनुं तेऴुं चिलन्तीकीरिपूच्चयुं ।
मण्डूकमर्क्कटाश्वङ्ङऴ विश्वकद्रुक्कऴुं पुनः ॥ ज्यो०१.१६ ॥
नरन्माररणा गौऴि कृकलासं कटन्नलुं ।
अट्ट तेरट्टयुं थॊट्टालॊट्टि वेट्टाऴियन् झषं ॥ ज्यो०१.१७ ॥
मऱ्ऱउं पलतुमुण्टेवं विषमुऴ्ऴ अतु भूतले ।
तत्तच्चिह्नं चिकित्षां च ज्ञाअत्वा कुर्य्याल् भिषग्वरः ॥ ज्यो०१.१८ ॥
अतिल् प्रधानं पाम्पिन्ऱ विषत्तिन्नतुकॊण्टु ञान् ।
मुम्पिनालतिनुऴ्ऴोरु लक्षणङ्ङऴ चिकित्सयुं ॥ ज्यो०१.१९ ॥
चॊल्लुन्नु पिऴ्यॆन्नालुं क्षमिच्चीटुवर् सोरिकल् ।
कुऱ्ऱअं मऱ्ऱउऴ्ऴवन्छॊन्नालॆन्तु चेतं नमुक्किह ॥ ज्यो०१.२० ॥
विषयानुक्रमणिका
आदौ श्वासविभागं च दूतचेष्टकऴुं तथा ।
निन्नुचॊन्नोरु देशत्तिन् भेदवुं वचनङ्ङऴुं ॥ ज्यो०१.२१ ॥
वर्ज्ज्यङ्ङऴाय तारङ्ङऴ तिथिवारङ्ङऴुं तथा ।
दुष्टयोगङ्ङऴ दोषाणां बलाबलविषेषवुं ॥ ज्यो०१.२२ ॥
उपश्रुतियतिल् चेर्न्न शुभाशुभफलङ्ङऴुं ।
नल्लतल्लात्त शकुनं तथा कल्याणमायतुं ॥ ज्यो०१.२३ ॥
कालभेदमतुं पिन्नॆ निन्द्यमाय प्रदेशवुं ।
मर्म्मस्थानमतुं तद्वल् दन्तक्षतविशेषवुं ॥ ज्यो०१.२४ ॥
तेषां गन्धं विषाणां च वेगवुं वर्ण्णभेदवुं ।
धातुक्कऴिल् विषं चॆन्नालुण्टाकुन्न विकारवुं ॥ ज्यो०१.२५ ॥
मृति वन्नीटुमॆन्नुऴ्ऴतऱियेण्टुं प्रकारवुं ।
मृत्यु वन्नॊरु देहत्तिन्नुऴ्ऴ लक्षणवुं तथा ॥ ज्यो०१.२६ ॥
सिद्धौषधङ्ङऴुं नस्यपानलेपाञ्जनादिनां ।
क्रमवुं धार चॆय्येण्टुं प्रकारङ्ङऴुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०१.२७ ॥
पत्थ्याशनत्तिन्वस्तुक्कऴपत्थ्याशनवस्तुवुं ।
आज्यतैलादिपाकत्तिन्नौषधङ्ङऴ क्रमङ्ङऴुं ॥ ज्यो०१.२८ ॥
स्वेदाप्लवादिकर्म्माणि रक्तं नीक्कुं प्रकारवुं ।
औषधङ्ङऴ चतच्चिट्टु धूपिक्केण्टुं प्रकारवुं ॥ ज्यो०१.२९ ॥
सर्प्पोल्पत्तियतुं तेषां देहलक्षणवुं पुनः ।
वसिच्चीटुन्न देषं च सञ्चरिक्कुन्न कालवुं ॥ ज्यो०१.३० ॥
भक्षणद्रव्यवुं पिन्नॆ वीक्षणादिविशेषवुं ।
गमनत्तिङ्कलुऴ्ऴोरु भेदवुं वर्ण्णभेदवुं ॥ ज्यो०१.३१ ॥
(जननत्तिङ्कलुऴ्ऴोरु भेदवुं मन्त्रभेदवुं) ।
तत्र तत्र परञ्ञीटुन्नुण्टु मऱ्ऱउऴ्ऴतुं पुनः ।
अऱिञ्ञतॆल्लां चॊल्लुन्नेनस्मल् श्रीगुरवे नमः ॥ ज्यो०१.३२ ॥
इति ज्योत्स्निकानामविषचिकित्सायां गुरुगणेशाद्यभिवन्दनाधिकारः
[२] दूतलक्षणाधिकारं
उषस्युत्थाय स्वस्थात्मा प्राणायामपरायणः ।
विचिन्तयेल् स्वमात्मानं चेतसानन्न्यगामिना ॥ ज्यो०२.१ ॥
बाह्यादिकं च कर्त्तव्यं तत्तल् सर्व्वं पुनः क्रमाल् ।
स्वाचार्य्यवाक्यनिष्ठात्मा कुर्य्याल् क्ष्वेऴप्रतिक्रियां ॥ ज्यो०२.२ ॥
आयिल्यं चित्रयुं केट्टतॊट्टु मुम्मून्नु नाऴिह ।
नालुनाऴादियिल् पिन्नॆ तिरुवातिरयोणवुं ॥ ज्यो०२.३ ॥
पूरूरट्टातियुं पऱ्ऱआ फणिदंशे विशेषतः ।
चतुर्त्थ्यष्टमियुं वावुं नवमी पतिनाङ्कपि ॥ ज्यो०२.४ ॥
पञ्चमी च तथा कष्टं कृष्णपक्षे विशेषतः ।
वारङ्ङऴवयुं चॊल्लां कष्टमद्ध्यमभेदवुं ॥ ज्यो०२.५ ॥
मन्दारवारं कष्टं च सूर्य्यवारं च मद्ध्यमं ।
परिवेषोपरागौ च वर्ज्जौ सोमार्क्कयोरपि ॥ ज्यो०२.६ ॥
विष्टियुं जन्मनक्षत्रं मुन्नाऴुं कष्टमॆत्रयुं ।
अञ्चां नाऴुमितेऴान्नाऴिवयुं शुभमल्लिह ॥ ज्यो०२.७ ॥
प्रदोषे संक्रमे चैव सन्ध्यास्वपि विशेषतः ।
अष्टमर्क्षे च तत्रैव चन्द्रन् निल्क्कुन्न नेरवुं ॥ ज्यो०२.८ ॥
कुजमन्दाहिगुऴिकत्रिकोणं दृष्टियुं तथा ।
तेषामुदयवुं पऱ्ऱआ सर्प्पदंशे नृणामिह ॥ ज्यो०२.९ ॥
शुभग्रहाणां दृष्ट्यादि भविच्चीटुकिलुत्तमं ।
चन्द्रदृष्ट्युदयं रण्टुं विशेषिच्चुं शुभप्रदं ॥ ज्यो०२.१० ॥
ओरो नाऴिन्नुनन्नालुनाऴिका विषमुण्टतुं ।
नन्नल्लॆन्नु धरिक्केणं विषदंशे मृतिप्रदं ॥ ज्यो०२.११ ॥
सूर्य्यवारे मकं वन्नाल् सोमवारे विशाखवुं ।
कुजवारे तथा चार्द्रा बुधवारे च मूलवुं ॥ ज्यो०२.१२ ॥
गुरुवारे च चतयं भृगुवारे च रोहिणी ।
मन्दवारत्तॊटुत्त्राटं कूटियाल् मृत्युयोगमां ॥ ज्यो०२.१३ ॥
पन्तिरण्टुं पतिनॊन्नुमञ्चुं रण्टुमॊराऱ्इ ।
ēट्टुमॊम्पतुमीस्संख्य वन्न पक्कं पुनः क्रमाल् ॥ ज्यो०२.१४ ॥
सूर्य्यादिवारं तन्नोटङ्ङॊन्निच्चाल् दग्धयोगमां ।
मृत्युदग्धादियोगङ्ङऴ कष्टं मृत्युप्रदङ्ङऴ पोल् ॥ ज्यो०२.१५ ॥
अर्क्कन् निल्क्कुन्न नाऴ कष्टमॊम्पतां नाऴुमङ्ङिनॆ ।
पतिनञ्चाकुमन्नाऴुं कष्टं कीऴेतुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०२.१६ ॥
तृक्केट्ट चोतियुं चित्र भरण्याश्लेषकृत्तिका ।
पूरत्रयं च चतयमिन्नाऴॊन्नुं वरुं पुनः ॥ ज्यो०२.१७ ॥
आर्य्यसूर्य्यार्क्कपुत्राणामॊरु वारमतुं वरुं ।
द्वादशी षष्ठियुं भूतश्चतुर्त्थी च नवम्यपि ॥ ज्यो०२.१८ ॥
इच्चॊन्न नालुपक्कत्तिलॊरु पक्कमतुं वरुं ।
मून्नुं कूटि वरुन्नाकिल् विषप्पेट्टाल् मरिच्चुपों ॥ ज्यो०२.१९ ॥
वॆऴुत्त वस्त्रं पुष्पङ्ङऴ धरिच्चोन् निर्म्मलन् तथा ।
वाक्किन्निटर्च्च कूटातॆ चॊल्लुन्नोनुं प्रसन्ननुं ॥ ज्यो०२.२० ॥
वर्ण्णलिंगङ्ङऴॊन्नायि वरुन्नोनुं समर्त्थनुं ।
दूतरायि वरुन्नाकिल् शुभमक्कार्य्य मॆत्रयुं ॥ ज्यो०२.२१ ॥
मार्ग्गं विट्टु वरुन्नोनुं दीननुं शस्त्रपाणियुं ।
कृष्णरक्तङ्ङऴां वस्त्रकुसुमादि धरिच्चवन् ॥ ज्यो०२.२२ ॥
यष्टिपाशादिकऴ कय्यिल् धरिच्चोनॆण्णतेच्चवन् ।
तूर्ण्णगल्गदवाक्यङ्ङऴ चॊल्लुन्नोनुं तथैव च ॥ ज्यो०२.२३ ॥
काल्करङ्ङऴ पिणप्पोनुं करयुन्नवनुं पुनः ।
शुष्ककाष्ठाश्रितन्मारुमार्द्रवस्त्रमुटुत्तवन् ॥ ज्यो०२.२४ ॥
वस्त्रंचुमलिलिट्टोनुं केशपाशमऴिच्चवन् ।
नखस्तनाक्षिगुह्यादि मर्द्दिक्कुन्नवनेकनुं ॥ ज्यो०२.२५ ॥
अंगवैकल्यमुऴ्ऴोनुं माणियुं मुण्डितन् तथा ।
दूतन्मारिवरायीटिल् अशुभं तन्नॆ केवलं ॥ ज्यो०२.२६ ॥
वने शून्यालये वापि श्मशाने जलसन्निधौ ।
छन्नदेशे तथाप्युक्तो यदि मृत्युर्भविष्यति ॥ ज्यो०२.२७ ॥
पिऋकार्य्ये च यात्रायां विवादे क्षौरकर्म्मणि ।
स्नानाशने च निद्रायामशुद्धसमये तथा ॥ ज्यो०२.२८ ॥
बुद्धिक्कुणर्च्चयिल्लातॆ वसिच्चीटुन्न नेरवुं ।
वन्नुचॊल्लीटुकिल् पारं कष्टं कार्य्यमतॆत्रयुं ॥ ज्यो०२.२९ ॥
किऴ्क्कादियतायुऴ्ऴ नालुदिक्किङ्कलॊन्निलो ।
दूतन् निन्नु परञ्ञीटिल् नल्ल सर्प्पं कटिच्चत्å ॥ ज्यो०२.३० ॥
तथा कोणेषु निन्निट्टु चॊन्नाल् घोणसमाय्वरुं ।
अवऱ्ऱइन् मद्ध्यभागत्तुनिन्नीटिल् पाम्पु राजिलं ॥ ज्यो०२.३१ ॥
अतिलुं सूक्ष्ममायुऴ्ऴोरन्तरत्तिङ्कल् निल्क्किलो ।
ēलितेऴादियायुऴ्ऴ जन्तुवाल्कटि पॆट्टत्å ॥ ज्यो०२.३२ ॥
वायुकोणे चतुष्पात्तङ्ङॆन्नुं चॊल्लीट्टुमुण्टिह ।
मुम्पिल् निन्नु पऱञ्ञीटिल् सर्प्पं ब्राह्मणवंशमां ॥ ज्यो०२.३३ ॥
दक्षिणे राजसर्प्पं तान् पृष्ठभागे च वैश्यनां ।
सव्यभागत्तु निन्नीटिल् शूद्रसर्प्पं कटिच्चत्å ॥ ज्यो०२.३४ ॥
दक्षिणांघ्रियुऱ्चिट्टु निन्नुचॊन्नाल् पुमानहि ।
रण्टुकालुमुऱ्चिट्टु निन्नाल् पाम्पु नपुंसकं ॥ ज्यो०२.३५ ॥
तथा कल्पिक्क पॆण्णॆन्नुं वामभागमुऱ्चिटिल् ।
श्वासं कॊण्टुमतीवण्णं कण्टुकॊऴ्वू यथावले ॥ ज्यो०२.३६ ॥
श्वासं मेल्पोट्टुकॊऴ्ऴुम्पोऴ चॊन्नाल् जीविक्कुमङ्ङवन् ।
विपरीतमतायीटिल् फलवुं विपरीतमां ॥ ज्यो०२.३७ ॥
श्वासं निल्क्कुन्नभागत्तिन्नन्यभागॆ कटिच्चत्å ।
दूतन् तॊट्टोरुभागत्तङ्ङॆन्नुं कल्पिक्कणं तथा ॥ ज्यो०२.३८ ॥
कर्क्कटाद्याऱुमासत्तिल् पूर्व्वपक्षत्तिलॊक्कॆयुं ।
वलत्ते भागमां दंशं पुरुषन्मार्क्कतॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०२.३९ ॥
कृष्णपक्षे कटिच्चीटिलिटत्ते भागमाय् वरुं ।
भागं मऱिच्चु काणेणं मकराद्याऱुमासवुं ॥ ज्यो०२.४० ॥
व्यत्यासमायिक्कल्पिप्पू भागं नारीजनत्तिन्å ।
मुम्पिल्वच्च पुऱ्तॆन्नुं कल्पिक्कां कटिकॊण्टत्å ॥ ज्यो०२.४१ ॥
श्वासं दूतनुमङ्ङिटत्तुवरुकिल्
चिन्तिच्चु काकोऴमङ्ङिल्लॆन्नुऴ्ऴतु चॊल्क मुम्पिलुटने
दष्टन्ऱॆ पेर् चॊल्किलुं
पाम्पिन् पेरुरचॆय्किलुण्टु विषवुं
तीर्त्तीटलामञ्जसा
दक्षे तानविटन्नु पोकिलधिकं
मोहिच्चु नञ्चेऱ्ऱअवन् ॥ ज्यो०२.४२ ॥
दूतन् मारुतनुं वलत्तु वरुकिल्
स्वल्पं विषं तीर्क्कलाज्योत्स्निका
मादौ दष्टकनामधेयमतिनॆच्चॊन्नालुमव्वण्णमे
इत्थं चॊल्लियिटत्तुपोकिलविटन्नन्यन्
विषं नीक्किनान्
पाम्पिन् पेरुरचॆय्किलुण्टु मरणं
तानॆन्नुमोर्त्तीटणं ॥ ज्यो०२.४३ ॥
दीनं चॊन्नवनुं तनिक्कु शरवुं
वेऱिट्टु निन्नीटुकिल्
चॊल्लामातुरनाशु तन्नॆ मरणं
वन्नीटुमॆन्नुऴ्ऴतुं
ōन्निच्चत्र वसिच्चितॆङ्किलवनङ्ङायुस्सुमारोग्यवुं
वर्द्धिच्चीटुमतोर्त्तु काण्क विषवुं
वेगेन नीक्कीटिलां ॥ ज्यो०२.४४ ॥
मुम्पिल् चॊल्लियॊरक्षरङ्ङऴखिलं
मून्निल् किऴिच्चिट्टुटन्
शेषिच्चॊन्नु वरुन्नताकिलधिकं
वेगेन नीक्कां विषं
रण्टायीटुकिलेऱ्ऱअमुण्टु विषवुं
तीर्क्कां पणिप्पॆट्टतुं
मून्नाकिल् फलमिल्लवन्ऱॆ जननिक्कुण्टाय्वरुं
कण्णुनीर् ॥ ज्यो०२.४५ ॥
ēट्टिल्क्कण्टु किऴिक्क चॊन्नवचनं
मुम्पेतुमुन्नॆक्कणक्कॆन्नालुऴ्ऴ
फलङ्ङऴुं लिपिकऴिल्
चॊल्लां क्रमत्ताल् पुनः
मूर्खन् मण्डलिराड्å वियन्तिरकुलं
चाखुक्कऴ कीटङ्ङऴुं
भोष्क्कुं निर्व्विष,मेवमॆट्टु फलवुं
चिन्तिच्चुकॊऴ्वू भिषक्å ॥ ज्यो०२.४६ ॥
पल्लॊन्नु पाञ्ञू पऱ्इल् ’ēकऽकारं
वाक्यादि ’ēकीऽयाकिलतिन्नु रण्टुं ।
मून्नुं तऱ्चू पऱ्इल् ’ēकुऽकारं
’ēकेऽयॆन्नतिन्नुण्टथ नालु पल्लुं ॥ ज्यो०२.४७ ॥
शेषिप्पुवर्ण्णङ्ङऴुमिप्रकारं
निअच्चुकॊऴ्वू वचनादियिङ्कल् ।
दीर्घङ्ङऴोटॆ पऱ्उन्नतॆङ्किल्
रण्टामतुं किञ्चन पाञ्ञुवॆन्नुं ॥ ज्यो०२.४८ ॥
मरुल्कृशानूधरणीजलङ्ङऴ्
वर्ग्गेषु नन्नालुटनक्षरङ्ङऴ ।
नपुंसकं पञ्चममाय वर्ण्णं
स्वरङ्ङऴ भूम्यंबुमयङ्ङऴ तद्वल् ॥ ज्यो०२.४९ ॥
वर्ग्गङ्ङऴॆल्लामिह देहमल्लो
स्वरङ्ङऴ जीवङ्ङऴुमॆन्नु केऴ्प्पू ।
तस्माल् स्वरत्तोटथ कूटियुऴ्ऴ
वर्ण्णङ्ङऴ वाक्यादियतिल् गुणङ्ङऴ ॥ ज्यो०२.५० ॥
जलाक्षरङ्ङऴ वचने शुभङ्ङऴ्
धराक्षरं मध्यमपक्षमल्लो
नन्नल्ल वर्ण्णं मरुदग्निमारेतत्यन्तकष्टङऴ्
नपुंसकङ्ङऴ ॥ ज्यो०२.५१ ॥
उद्यानदेशे जलसन्निधौ च
शून्यालये भूरुहकोटरे च ।
चतुष्पथे देवगृहे श्मशाने
वल्मीकदेशे गहने सभायां ॥ ज्यो०२.५२ ॥
उदुंबराश्वत्थवटाक्षमूले
द्वीपे गिरौ चैत्यतले प्रपायां ।
ग्रामावसाने पशुवेश्मसौधे
तथा तृणौघे+अपि च जीर्ण्णकूपे ॥ ज्यो०२.५३ ॥
प्राकारदेशे+अप्यथ जंबुमूले
तथा च वेणौ खलु वेत्रकुञ्जे ।
रथ्यावसाने ननु शिग्रुमूले
सर्प्पेण दष्टो यदि मृत्युमेति ॥ ज्यो०२.५४ ॥
मूर्द्धा ललाटं कविऴ नासिके च
श्रोत्रद्वयं नेत्रयुगं कपोलं ।
कण्ठं करद्वन्द्वतलं कुचान्तं
हृल्पार्श्वदेशं भुजमस्तके च ॥ ज्यो०२.५५ ॥
कक्षद्वयं कुक्ष्यपि नाभिदेशं
गुह्यं मुऴङ्काल् पदगुल्फयुग्मं ।
ēन्निङ्ङिने चॆल्लिय मर्म्मदेशे
विषं पतिञ्ञाल् विषमं शमिप्पान् ॥ ज्यो०२.५६ ॥
पुऱ्पॆटुन्नेरमटिच्चुपाऱ्ऱआन्
तुनिञ्ञताकिल् गुणमिल्ल चॆन्नाल् ।
’ēगमिय्क्कऽयॆन्नुं ’ēगमियाय्कऽयॆन्नुं
विऴिच्चु चॊल्लीटिलुमिप्रकारं ॥ ज्यो०२.५७ ॥
वधिच्चुवॆन्नुऴ्ऴ वचस्सु केऴ्प्पू
तथा शपिक्कुं रववुं श्रविप्पू ।
क्षुतं श्रविप्पू कलहं श्रविप्पू
निनच्चतॆल्लां गमियातिरिप्पू ॥ ज्यो०२.५८ ॥
मुऱिच्चुपोयी वऴिपूच्चयॆङ्किल्
कुऱिच्चयप्पू तुनियॊल्ल पोवान् ।
निऱ्च कुंभं पॊटियाकिलुं तानुरच्चु
वेणं पऱ्आं विशेषाल् ॥ ज्यो०२.५९ ॥
वऴिक्कु पाम्पॆक्कणिकण्टु चॆन्नालॊऴिच्चुकूटा
विषमोर्क्कवेणं
’ēकुऴिय्क्कऽ कुण्टॆन्नु परञ्ञुकॊण्टाल्
पिऴ्क्कयिल्ला कऴवॊल्ल चॊल्लां ॥ ज्यो०२.६० ॥
कल्याणवाक्यं गजमेघनादं
गीतं च शंखध्वनि वाद्यघोषं
चकोरकेकीपिककाकवेदध्वानङ्ङऴत्यन्तगुणं
प्रयाणे ॥ ज्यो०२.६१ ॥
वॆण्णीऱॆण्ण तिलं कपालमहिषौ
काष्ठङ्ङऴोट्टक्कलं
कार्प्पासं कपियुप्पु शिल्प्पिजटिलौ
मांसास्थि गोमायुवुं
अत्यर्त्थं मलिनांबरन् मऴु पितृप्रीतिक्कु
वेण्टुन्नतुं
मार्ग्गे तानॆतिरिट्टु काण्किलशुभं
विप्रं तथा चाद्वयं ॥ ज्यो०२.६२ ॥
कन्याराजगजांबुगोक्कऴ फलवुं
वेश्यापि विप्रद्वयं
क्षीरं रूप्यसुवर्ण्णशंखदधिमध्वाज्यध्वजं
भेरियुं
छत्रं तण्डुलवुं वॆऴुत्त कुसुमं
कत्तुन्नती बालनुं
नेरे तान् शकुनङ्ङऴ पोन्नुवरिकिल्
सौख्यं प्रयाणे फलं ॥ ज्यो०२.६३ ॥
इति ज्योत्स्निकाचिकित्सायां दूतलक्षणाधिकारः
[३] लक्षणं
तरिप्पुं वीक्कवुं चूटुं चॊरिच्चिल् कनवुं व्रणे ।
उण्टॆङ्किल् विषमुऴ्ऴोन्नतिल्लयॆङ्किल् विषं नहि ॥ ज्यो०३.१ ॥
मेलॆल्लां कनवुं पारं रोमकम्पं च निद्रयुं ।
अंगसादवुमुण्टाकिल् व्यापिच्चू विषमॆङ्ङुमे ॥ ज्यो०३.२ ॥
दर्व्वीकरन् कटिच्चीटिल् कऱुक्कुं व्रणमेऱ्ऱअवुं ।
रूक्षवुं पारमेऱईटुं शुष्कमायुं वरुं तथा ॥ ज्यो०३.३ ॥
व्रणत्तिल् वीकवुं चूटुं पीतमाकिय वर्ण्णवुं ।
काणां मण्डलियाकुन्न पाम्पु दंशिच्चतॆङ्किलो ॥ ज्यो०३.४ ॥
तथा वॆऴुत्तुवीङ्ङीटुं कॊऴुत्तुऴ्ऴॊरु चोरयुं ।
शीतवुं कूटॆयुण्टाकुं विषे राजिलसंभवे ॥ ज्यो०३.५ ॥
सङ्करन् कटिवायाकिल् लक्षणम् मिश्रमाय्वरुं ।
कराऴी मकरी काऴरात्री च यमदूतिका ॥ ज्यो०३.६ ॥
इच्चॊन्न नालुपल्लिन्नुं विषवृद्धि यथाक्रमं ।
मुम्पिल्(ऴ्?)चॊन्नतिटत्तेप्पल्लथ रण्टु वलत्तुमां ॥ ज्यो०३.७ ॥
कराऴिप्पल्तऱ्चीटिल् गोष्पादाङ्कितमां व्रणं ।
काऴागरुसमं गन्धं विषवुं स्वल्पमाय्वरुं ॥ ज्यो०३.८ ॥
मकरिप्पल्लुतन् पुण्णु कुलविल्लॊटु तुल्यमां ।
घ्राणं कुऴ्म्पुपोलाकुं विषवुं नीक्कलां द्रुतं ॥ ज्यो०३.९ ॥
पुऴ्ऴिन् पादत्तिनोटॊक्कुं काऴरात्रियुते व्रणं ।
गन्धवुं चन्दनं पोलॆ पणिप्पॆट्टु विषं कॆटुं ॥ ज्यो०३.१० ॥
यमदूति पतिच्चीटिल् वीक्कवुं क्षीरगन्धवुं ।
नीलिच्च चोरयुं काणां साध्यमल्लतु नीक्कुवान् ॥ ज्यो०३.११ ॥
वर्षशीतोष्णकालत्तुं तथा बाल्यादिमून्निलुं ।
मूर्खादिमून्नु पाम्पिन्नङ्ङेऱ्ऱमुण्टां विषं तुलों ॥ ज्यो०३.१२ ॥
ऋत्वाराद्य्न्तकालत्तङ्ङेऴेऴुदिवसं क्रमाल् ।
ऋतुसन्धियतां कालमेऱ्ऱअमुण्टां(अं) तदा विषं ॥ ज्यो०३.१३ ॥
पूर्व्वाह्ने बलवान् बालो म्द्ध्याह्ने च तथा युवा ।
वृद्धनाकिय पाम्पिन्नङ्ङपराह्ने बलं विधुः ॥ ज्यो०३.१४ ॥
रात्रियिङ्कलुमीवण्णं कण्टुकॊऴ्व्वू बलङ्ङऴॆ ।
सङ्करन्नु सदा कालं बलमुण्टु विषत्तिन्å ॥ ज्यो०३.१५ ॥
एऱ्ऱअं वेगेन व्यापिक्कुं रूक्षमायुं वरुं तथा ।
वातकोपमतुण्टाकुं नल्ल पाम्पिन् विषत्तिन्å ॥ ज्यो०३.१६ ॥
उष्णिच्चु पित्तकोपत्तोटेऱ्ऱअं वीक्कवुमङ्ङिनॆ ।
सङ्कटं पलतुण्टाकुं मण्डलीनां विषत्तिन्å ॥ ज्यो०३.१७ ॥
देहे शीतवुमत्यर्त्थं कफत्तिन्ऱॆविकारवुं ।
राजिलत्तिन् विषत्तिन्नु पारं दारुणमाय्वरुं ॥ ज्यो०३.१८ ॥
ēल्लदोषवुमॊन्निच्चु सन्निपातप्रकोपवुं ।
कूटॆयुण्टाय्वरुं पिन्नॆस्सङ्करन्ऱॆ विषत्तिन्å ॥ ज्यो०३.१९ ॥
दृष्टियुं मुखवुं वाक्कुं देहत्तिन्ऱॆ तऴर्च्चयुं ।
मऱ्ऱउं पल विकारङ्ङऴॆल्लां सूक्षिच्चु कॊऴ्ऴणं ॥ ज्यो०३.२० ॥
विषङ्ङऴ्क्कॊक्कॆयुं पारं गतिभेदमतोर्क्कणं ।
पुऴितॊट्टॊरु पालिन्ऱॆ विकारङ्ङऴ कणक्कॆयां ॥ ज्यो०३.२१ ॥
कटिपॆट्ट प्रदेषत्तु निल्क्कुं मात्राषतं विषं ।
अविटन्नुटने पिन्नॆ वायुवोटु कलर्न्नत्å ॥ ज्यो०३.२२ ॥
नॆऱ्ऱइमेल् चॆन्नुव्यापिक्कुं पिन्नॆ कण्णिल् परन्निटुं ।
अविटन्नु मुखत्तॆल्लां परक्कुं पिन्नॆ नादियिल् ॥ ज्यो०३.२३ ॥
ēल्लां कटन्नु व्यापिच्चिट्टविटन्नु पुनः क्रमाल् ।
धातुक्कऴिल् कटन्नीटुं पानीये तैलबिन्दुवल् ॥ ज्यो०३.२४ ॥
ōरुधातुवतिङ्कन्नङ्ङन्न्यधातुवतिल् क्रमाल् ।
कटन्नुचॆल्लुन्नतिनु चॊल्लुन्नू ’ēवेगऽमॆन्निह ॥ ज्यो०३.२५ ॥
चर्म्मरक्तं तथा मांसं मेदस्सुं पुनरस्थियुं ।
मज्ज शुक्लवुमीवण्णमेऴुधातुक्कऴुं क्रमाल् ॥ ज्यो०३.२६ ॥
अन्तरान्तरमायिट्टु वसिक्कुं सर्व्वदेहिनां ।
ओरो विकारभेदङ्ङऴ विषं कॊण्टिवयेऴिनुं ॥ ज्यो०३.२७ ॥
उण्टाय्वरुं क्षणं कॊण्टु नोक्किक्कण्टवयॊक्कॆयुं ।
इन्नधातुविलुऴ्प्पुक्कू विषमॆन्नऱिवू भिषक्å ॥ ज्यो०३.२८ ॥
विषं चर्म्मत्तिल्निल्क्कुम्पोऴुण्टाकुं रोमहर्षणं ।
रक्तत्तिङ्कलतायीटिल् वियर्क्कुं देहमेऱ्ऱवुं ॥ ज्यो०३.२९ ॥
निऱ्पकर्च्चयुं कूटॆ काणां मांसत्तिलॆत्तुकिल् ।
मेदस्सिङ्कल् कटक्कुम्पोऴ छर्द्दियुं विऱ्उं वरुं ॥ ज्यो०३.३० ॥
अस्थियिल् कण्णुकाणातां कऴुत्तुं कुऴ्युं पुनः ।
ēक्किट्टं दीर्घनिश्वासं रण्टुं मज्जयिलॆत्तुकिल् ॥ ज्यो०३.३१ ॥
मोहवुं मृतियुं शुक्ले विषं चेर्न्नाल् वरुं द्रुतं ।
कटिकॊण्तप्पॊऴेत्तन्नॆ मोहिच्चू दष्टनॆङ्किलो ॥ ज्यो०३.३२ ॥
उऴ्ऴटङ्ङियिरिप्पुण्टु जीवनॆन्नुपदेशमां ।
कूटॆक्कूटॆ वियर्त्तीटुं जाऴ्यवुं कम्पवुं वरुं ॥ ज्यो०३.३३ ॥
तऴरुं सन्धिकऴ पिन्नॆ वरण्टीटुं मुखं तुलों ।
दीर्घनिश्वासवुं काणां वियर्क्कुं देहमेऱ्ऱअवुं ॥ ज्यो०३.३४ ॥
नॆञ्ञु नॊन्तु कनत्तीटुं विभ्रमं चित्तनेत्रयोः ।
छर्द्दिक्कुं कफपित्तङ्ङऴ नीलिक्कुं नखदन्तवुं ॥ ज्यो०३.३५ ॥
जिह्वाधरङ्ङऴुं पारं कऱुक्कुं कफवुं वरुं ।
पऱ्उं मूक्किलेक्कूटॆ कटक्काण्णु चुवन्निटुं ॥ ज्यो०३.३६ ॥
पुण्णुं चुवन्नु नीलिच्चु वट्टमाय्å वीङ्ङुमेऱ्ऱअवुं ।
हस्तद्वन्दतले कक्षे चॆविक्कीऴिलुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०३.३७ ॥
वॆण्णीऱिट्टु तिरुम्मीटिल् काणां दन्तक्षतङ्ङलॆ ।
नानाविकृतिकऴ मऱ्ऱउं कूटॆक्कूटॆ वरुं द्रुतं ॥ ज्यो०३.३८ ॥
ईवण्णमॆल्लां काणुम्पोऴ समीपिच्चु विनाशवुं ।
मलमूत्रमॊऴिञ्ञप्पॊऴ जीवन् काणातिरिक्किलो ॥ ज्यो०३.३९ ॥
यत्नङ्ङऴ वेण्टा पिन्नॊन्नुं मरणं तन्नॆ निश्चयं ।
नॆऱ्ऱइकीरीटुकिल् चोर काणाते तानिरिक्किलुं ॥ ज्यो०३.४० ॥
चुरुङ्ङिक्कृष्णमायिट्टु काण्किलुं नीरुकॊण्टुटन् ।
ननच्चालविटे रोमं पऱ्ऱइत्तन्नॆयिरिय्क्किलुं ॥ ज्यो०३.४१ ॥
वॆऴ्ऴत्तिलिट्टाल् ताऴातॆ पॊङ्ङि नीर्मेलिरिय्क्किलुं ।
कोलॆटुत्तु तॊटय्क्कॊन्नु कॊट्टियाल् पिणराय्किलुं ॥ ज्यो०३.४२ ॥
गुदनेत्रङ्ङऴुं वायुं विकसिच्चिट्टिरिय्क्किलुं ।
दृष्टितन्मणिकऴ रण्टुं नट्टु नेरेयिरिय्क्किलुं ॥ ज्यो०३.४३ ॥
दष्टकन्नुऴ्ऴिल् निन्नाशु विट्टू जीवनतोर्क्कणं
इत्थं चॊल्लिय लक्षणङ्ङऴखिलं
चिन्तिच्चु कण्टिट्टुटन्
तीर्क्कां क्ष्वेऴमतॆन्नु काण्किलवने
रक्षिय्क्क मन्त्रौषधैः
साधिक्कात्ततिनाशु चॆन्नु नितरां
यत्नङ्ङऴ चॆय्तीटॊला
भाषिच्चीटुवर् तन्नॆयङ्ङनुदिनं
मऱ्ऱइल्लतॊन्ने फलं ॥ ज्यो०३.४४ ॥
इति ज्योत्स्निकाचिकित्सायां लक्षणाधिकारः
[४] चिकित्साक्रमं
चिकित्सारंभं
श्रीगुरोश्चरणांभोजम् प्रणम्य विधिवल् सुधीः ।
श्रुत्वाथ तन्मुखान्मन्त्रं वर्ण्णलक्षं जपेल् क्रमाल् ॥ ज्यो०४.१ ॥
दिव्यौषधानि निश्चित्त्य निश्चलात्मा ह्यकुण्ठितः ।
विषप्रतिक्रियां कुर्य्याल् स च मन्थ्रौषधादिभिः ॥ ज्यो०४.२ ॥
विषं नशिक्कुं मन्त्रं कॊण्टॊटुङ्ङुं दुरितङ्ङऴुं ।
भूतग्रहादिपीदा च मऱ्ऱउऴ्ऴापल्गणङ्ङलुं ॥ ज्यो०४.३ ॥
अपमृत्युजराव्याधि रिपुदोषादियॊक्कॆयुं ।
शमिच्चुपोकुं वेगेन सुखारोग्यादियुं वरुं ॥ ज्यो०४.४ ॥
सिद्धौषधङ्ङलॆक्कॊण्तुं सिद्धिक्कुं क्ष्वेऴशान्तिये ।
वृद्धि बुद्धिक्कुमुण्ताकुं शुद्धि देहत्तिनुं वरुं ॥ ज्यो०४.५ ॥
क्रुद्धिच्च दोषत्रयवुमटङ्ङुं पूर्व्ववल् द्रुतम् ।
अनामयत्ववुं नित्यं भवेदौषधसेवया ॥ ज्यो०४.६ ॥
पाम्पिनाल् कटिपॆट्टालङ्ङुटने वेण्टतॊक्कॆयुं ।
चॊल्लुन्नु गुप्तमॆन्नालुमुपकारार्त्थमायिह ॥ ज्यो०४.७ ॥
कटिच्च पाम्पिनॆत्तानुं पिटिपॆट्टु कटिय्काणं ।
लभिच्चिल्लॆन्नु वन्नीटिल् कोलु तान् कल्लु तान् द्रुतं ॥ ज्यो०४.८ ॥
ēटुत्तुकॊण्तु पाम्पॆन्नु चिन्तिच्चिट्टु कटिय्क्कणं ।
शृओत्रद्वद्वमलं धृत्वा हस्ते कृत्वा पुनः पुनः ॥ ज्यो०४.९ ॥
आस्यांबुनि विमर्द्दिच्चु पिरट्टू कटिवायतिल् ।
उन्मुकं कॊण्तु चुट्टालुं वेण्टतिल्ल वृअणङ्ङऴॆ ॥ ज्यो०४.१० ॥
लोहादिकऴ तपिप्पिच्चु पुण्णिल् वच्चीटिलुं तथा ।
कॊत्तिक्कॊण्टविटं चाट्टिक्कऴञ्ञीटुकिलुं गुणं ॥ ज्यो०४.११ ॥
पात्रङ्ङऴ्क्कॊण्टुं कैकॊण्टुं वॆऴ्ऴं तोरातॆकण्टुटन् ।
धार चॆय्तीटिलुं कॊऴ्ऴां चोर कॊत्तित्यजिक्कलं ॥ ज्यो०४.१२ ॥
कटिवायीन्नु मेल्पोट्टु विषं केऱुन्न मुम्पिले ।
चॆय्तुकॊऴ्ऴेणमल्लाय्किल् फलमिल्लॆन्नतुं वरुं ॥ ज्यो०४.१३ ॥
दंशप्रदेशे निल्क्कुम्पोऴ चॆय्तुकॊण्टीटुकिल् गरं ।
पाकं चॆय्तॊरु बीजत्तिन्नङ्कुरं पोलॆ पोय्क्कॆटुं ॥ ज्यो०४.१४ ॥
दंशाल् मेल्पोट्टु केऱईटिल् चॆय्तुकॊऴ्वू चिकित्सकऴ ।
चर्म्मादिमून्नुधातुक्कऴतिल् चॆन्न विषं नृणां ॥ ज्यो०४.१५ ॥
औषधङ्ङऴ चवच्चिट्टङ्ङूतियालॊऴियुं द्रुतं ।
मेदस्सिङ्कल् कटन्नालङ्ङस्थियिल् चॆल्किलुं पुनः ॥ ज्यो०४.१६ ॥
दिव्यौषधङ्ङऴ सेविप्पू तेप्पू नष्टमतां विषं ।
मज्जशुक्लमतिल् चॆन्नाल् चॆय्वू नस्याञ्जनादिकऴ ॥ ज्यो०४.१७ ॥
कालमेऱ्ऱअं कऴिन्ञ्ञोरु विषत्तॆप्पोक्कुवानिह ।
ēण्णनॆय्वॆन्तॆटुत्तिट्टु प्रयोगिच्चालॊऴिञ्ञु पों ॥ ज्यो०४.१८ ॥
विश्वदुस्पर्शमरिच विषवेगङ्ङऴॆन्निव ।
तुल्यं कूट्टिच्चवच्चिट्टु मूव्वरॊन्निच्चु कॊण्टुटन् ॥ ज्यो०४.१९ ॥
ऊतू नूऱ्ऱअम्पतॆण्णी ट्टु श्रोत्रयोर्म्मूर्धनि क्रमाल् ।
ēन्नालॊऴिञ्ञ्पोमाशु मून्नुधातुविले विषं ॥ ज्यो०४.२० ॥
[५] दर्व्वीकरविषत्तिन्å
किंशुकछदतोयत्तिल् रामठं मरिचं वचा ।
पेषिच्चु लेपनंचॆय्ताल् तीरुं दर्व्वीकरन् विषं ॥ ज्यो०५.१ ॥
टङ्कणं गृहधूमं च मूत्रए पिष्त्वा प्रलेपये ॥ ज्यो०५.२ ॥
शिवमल्लियुटे जीर्ण्णपत्रवुं कायमॆन्निव ।
रण्टुं कूट्टियरच्चिट्टु तेच्चाल् फणिविषं कॆटुं ॥ ज्यो०५.३ ॥
मातृघातियतिन्मूलं कायवुं नरवारिणा ।
पेषिच्चु लेपनं चॆय्ताल् फणिनां विषमाशुपों ॥ ज्यो०५.४ ॥
लशुनं मरिचं नल्ल रामठं चुक्कु तिप्पलि ।
अर्क्कपत्ररसे पिष्ट्वा लेपनाद्यैर्व्विषं कॆटुं ॥ ज्यो०५.५ ॥
क्ष्वेऴवेगमतिन्वेरुं चुक्कुं कूट्टियरच्चुटन् ।
कुटिप्पू लेपनं चॆय्वू विषं नष्यति तल्क्षणाल् ॥ ज्यो०५.६ ॥
नीलीमूलमरच्चिट्टु शुद्धतोये पिबेत्ततः ।
दंशप्रदेशे तेच्चीटू तीर्न्निटुं विषमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०५.७ ॥
व्योषं तुल्यमरच्चिट्टु कुटिप्पू काञ्चिके जले ।
शुद्धतोये+अथवा सद्यो नश्यति क्ष्वेऴमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०५.८ ॥
अश्वगन्धमरच्चिट्टु शुद्धतोये पिबेद्रुतं ।
नन्त्यार्वट्टमतिन्मूलं मुऴकुं कूट्टियुं तथा ॥ ज्यो०५.९ ॥
करञ्जवेरुमव्वण्णं मुऴकोटु कलर्न्नुटन् ।
अरच्चु तेप्पू सेविप्पू नष्टमां क्ष्वेऴमॊक्कवे ॥ ज्यो०५.१० ॥
तथा शार्ङ्ङेष्टमूलं च मरिचेन समं पिबेल् ।
गुऴूचितन्नुटे मूलं मुऴकुं कूट्टियुं तथा ॥ ज्यो०५.११ ॥
अरच्चु चन्दनोशीरं कुटिच्चालुं विषं कॆटुं ।
चॆऱुचीरयतुं नल्लॊरश्वगन्धमतुं तथा ॥ ज्यो०५.१२ ॥
सैन्धवार्क्कदलं पिष्त्वा पाययेन्नरवारिणा ।
सर्व्वदर्व्वीविषं हन्न्यात्तिमिरं भानुमानिव ॥ ज्यो०५.१३ ॥
शिरीषार्क्कसमं बीजं व्योषवुं तुल्यमायुटन् ।
अर्क्कक्षीरे+अथ संपिष्त्वा विषं पानादिना हरेल् ॥ ज्यो०५.१४ ॥
तांबूलोन्मत्तपत्राणां रसे पिष्त्वाथ सैन्धवं ।
नस्यं चॆय्तालुणर्न्नीटुं विषसुप्तकन्ञ्जसा ॥ ज्यो०५.१५ ॥
गुञ्जाबीजं च मरिचमॆरिञ्ञिक्कुरुवॆन्निव ।
नृजले द्रोणतोये वा पिष्ट्वा नस्याञ्जने हितं ॥ ज्यो०५.१६ ॥
तुऴसीतुम्पतन् तोये मरिचं कूट्टि नस्यमां ।
ōऱ्ऱअयुऴ्ऴि वचा कायं नस्यं चॆय्क नरांबुना ॥ ज्यो०५.१७ ॥
रामठं मरिचं नल्ल सैन्धवं रसमॆन्निव ।
नृजले वाथ वैकुण्ठतोये नस्यं प्रबोधकृल् ॥ ज्यो०५.१८ ॥
कय्यन्निच्चाऱ्ऱइल् मरिचं नस्यं चॆय्तालुणर्न्निटुं ।
उऴ्ऴियुं कायवुं कूट्टि नस्यं च नरवारिणा ॥ ज्यो०५.१९ ॥
लशुणं टङ्कणं व्योषं वचाकायङ्ङऴॆन्निव ।
तुम्पच्चाऱ्ऱइलरच्चिट्टु गुऴिकीकृत्य संग्रहेल् ॥ ज्यो०५.२० ॥
काक्कमुट्टयिलिट्टिट्टङ्ङुणक्किक्कॊण्टु पिन्नतु ।
तुऴसीपत्रतोये वा किंशुकस्वरसे+अथवा ॥ ज्यो०५.२१ ॥
नृजले द्रोणतोये वा शिग्रुपत्ररसे+अपि वा ।
नस्यं चॆय्तालुणर्न्नीटुं विषमूर्च्छ कलर्न्नवन् ॥ ज्यो०५.२२ ॥
मऱ्ऱउं पलतुमुण्टेवं नस्यपानादिकऴ्क्किह ।
समस्तयोगं चॊल्लुम्पोऴ चॊल्लिटामवयॊक्कयुं ॥ ज्यो०५.२३ ॥
इति ज्योत्स्निकाचिकित्सायां दर्व्वीकरचिकित्साधिकारः
[६] मण्डलिचिकित्सारंभं
श्वेतः कष्ट्श्च कुटिलो महान् भूयस्तथा भ्रमः ।
सूचीस्तीक्ष्णश्च कृष्णश्च पिशाचो हेम एव च ॥ ज्यो०६.१ ॥
विसर्प्पः पीतनेत्राख्यो रागः कुंभश्च शोणितः
शोफश्चैवं प्रसिद्धास्युर्भुवि षोडशघोणसाः ॥ ज्यो०६.२ ॥
इङ्ङिने पतिनाऱुऴ्ऴ मण्डलिय्क्कॊक्कयुं क्रमाल् ।
वेऱिट्टु चॊल्लीट्टुण्टल्लो लक्षणङ्ङऴ चिकित्सयुं ॥ ज्यो०६.३ ॥
अव सूक्षिच्चऱिञ्ञीटानॆत्रयुं पणियुण्टिह ।
ēन्नुवच्चतिनॊन्नायिच्चॊन्नतुण्टतु चॊल्लुवन् ॥ ज्यो०६.४ ॥
नीलिकामूलमाहृत्य पिष्त्वा कोष्णांबुना पिबेल् ।
तदेव लेपयेद्दंशे मण्डलीनां विषक्षयं ॥ ज्यो०६.५ ॥
करञ्जमूलं तन्मेलॆत्तॊलि पिष्त्वा प्रलेपयेल् ।
कुटिप्पू घोणसानां च विषं नश्यति तल्क्षणाल् ॥ ज्यो०६.६ ॥
चन्दनं शीततोयेन कुटिप्पू विषशान्तये ।
नीर्प्पाऱ्अत्तिन्वेर्मेल्त्तोल् पिष्त्वा पीत्वा विषं हरेल् ॥ ज्यो०६.७ ॥
तथा पातिरिमूलं च कुटिप्पू लेपयेच्च तल् ।
काकोऴजालं हरति शशाङ्कस्तिमिरं यथा ॥ ज्यो०६.८ ॥
तथा वॆङ्कारवेर्मेल्त्तोल् कुटिच्चालुं विषं कॆटुं ।
अवल्प्पॊरि वचा शीतं कुटिच्चालुं तथैव च ॥ ज्यो०६.९ ॥
अरच्चु तेप्पू पुण्णिङ्कल् मूलं कारस्करस्य च ।
घोणसानां विषं तीरुं शारिबा वचयुं तथा ॥ ज्यो०६.१० ॥
मधुकं चन्दनं नल्ल रामच्चं सममायुटन् ।
नस्यपानादि चॆय्तीटिलॊऴियुं विषमञ्जसा ॥ ज्यो०६.११ ॥
कार्त्तॊट्टिकरऴेकङ्ङऴ कुटिच्चाल् गरमाशु पों ।
पुनर्न्नवार्क्कमूलङ्ङऴ लिप्त्वा पीत्वा विषं जयेल् ॥ ज्यो०६.१२ ॥
लोद्ध्रशीतनिशायुग्म सरऴार्क्कास्सविल्वकाः ।
मञ्जिष्ठापाटलीमूलसमेताः क्ष्वेऴशान्तये ॥ ज्यो०६.१३ ॥
तकरं चन्दनं कॊट्टं मधुकोशीरशारिबाः ।
तुल्यांशपानाल् काकोऴं हरेल्लेपादिना तथा ॥ ज्यो०६.१४ ॥
निंबनीलीकरञ्जानां मूलं पिष्ट्वा तु पाययेल् ।
शीघ्रं विषङ्ङऴॆल्लां पों लेपनादियतिन्नुमां ॥ ज्यो०६.१५ ॥
पॆरुङ्कुरुम्पयुं पाटक्किऴङ्ङुं सैन्धवं वचा ।
सेविप्पू लेपनं चॆय्वू दष्टो नष्टविषो भवेल् ॥ ज्यो०६.१६ ॥
कुप्पमञ्ञऴिलच्चाऱ्ऱइल् चुक्कुं मुऴकुमुऴ्ऴियुं ।
कलर्न्नु नस्यं चॆय्तालङ्ङुणरुं विषमूर्छितन् ॥ ज्यो०६.१७ ॥
इरञ्ञिक्कुरुवुं कायं स्तन्ये नस्यं तथैव च ।
इन्तुप्पुं व्योषवुं कूट्टि नस्यं चॆय्तालुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०६.१८ ॥
वयम्पुं मुऴकुं कूट्टि तुम्पनीरिल् कलर्न्नत्å ।
नस्यं चॆय्तालुणर्न्नीटुं विषसुप्तकनञ्जसा ॥ ज्यो०६.१९ ॥
कऱुत्ततुऴसीशिग्रुपत्रङ्ङऴ्क्कुऴ्ऴ नीरतिल् ।
सैन्धवं मुऴकुं कूट्टि नस्यं मोहविनाषनं ॥ ज्यो०६.२० ॥
इन्द्रवल्लीरसे चुक्कुं विषवेगं च सैन्धवं ।
उऴ्ऴियुं कूट्टि नस्यंकॊण्टुणरुं विषमोहितन् ॥ ज्यो०६.२१ ॥
तुम्पयुं तुऴसीपत्रं मुऴकुम् कुट्टियुं तथा ।
नॊच्चितुम्पयतिन् तोये मरिचं कूट्टि नस्यमां ॥ ज्यो०६.२२ ॥
इरञ्ञिक्कुरुवुं चुक्कुं मुऴकुं लशुनं समं ।
स्वात्मतोयेन नस्यं कॊण्टुणरुं मोहितन् द्रुतं ॥ ज्यो०६.२३ ॥
शिरीषबीजं मरिचं पिष्त्वा वॆऱ्ऱइलनीरतिल् ।
ēऴुतू कण्णिलॆन्नालुमुणरुं क्ष्वेऴमोहितन् ॥ ज्यो०६.२४ ॥
पुराणमरिचं तन्नॆ पोरुमॆन्निह केचन ।
तुऴ्सीपत्रतॊयत्तिल् ēरिञ्ञिक्कुरुवञ्जयेल् ॥ ज्यो०६.२५ ॥
इन्तुप्पुं तोरयुं कूट्टीट्टॆऴुतां कण्णिलञ्जनं ।
व्योषं तन्नॆ तऴ्च्चीट्टुमॆऴुताम्ञ्जनं दृशोः ॥ ज्यो०६.२६ ॥
चित्तभ्रमं वरुन्नेरं रामच्चं चन्दनं पिबेल् ।
प्रस्रवं मञ्ञऴिच्चीटिलुङ्ङिन्तोल् कोष्णवारियिल् ॥ ज्यो०६.२७ ॥
पनियुण्टाकिलन्नेरं पुऴिवेर् पालिलुं तथा ।
फलत्रयं कुटिक्केणं छर्द्दियुण्टाकिलप्पॊऴे ॥ ज्यो०६.२८ ॥
उष्णिच्चिट्टुवलञ्ञीटिल् रामच्चमिरुवेलियुं ।
तेप्पू चन्दनवुं कूट्टिस्सर्व्वांगं विषदष्टनॆ ॥ ज्यो०६.२९ ॥
चोर छर्द्दिक्किलन्नेरं पालिल् वेपील पाययेल् ।
कदंबत्तोल् कुटिक्केणं तदा रक्तं सरिच्चिटिल् ॥ ज्यो०६.३० ॥
नानासन्धुक्कऴिल् पारं तऴर्च्चयुऴवाकिलो ।
पुनर्न्नवं कुटिक्केणं कोष्णवारियतिल् पुनः ॥ ज्यो०६.३१ ॥
जठरं वीर्त्तुपोयीटिल् सैन्धवं त्र्यूषणं तथा ।
दहिक्किल् कदऴीकन्दतोयवुं क्षीरवुं पिबेल् ॥ ज्यो०६.३२ ॥
मालतीपत्रतोयत्तिल् तैल्वुं चेर्त्तुपाययेल् ।
चोर तुप्पून्नतॆल्लां पों मूक्किलूटॆ वरुन्नतुं ॥ ज्यो०६.३३ ॥
रोमकूपेषु सर्व्वांगं चोरकाण्किलतिन्निह ।
शिग्रुमूलं नुऱुक्किक्कॊण्टोट्टिलिट्टुवऱुत्तत्å ॥ ज्यो०६.३४ ॥
पॊटिच्चु पॊटियाक्कीट्टु करटॆल्लां कऴञ्ञुटण् ।
पशुविन् नॆय्यिल् मेऴिच्चु सर्व्वांगं परिमर्द्दयेल् ॥ ज्यो०६.३५ ॥
मलमूत्रङ्ङऴ पोकातॆ सङ्कटम् वरिकिल् तदा ।
पिप्पल्येलत्तरि रण्टुं नाऴिकेरोदके पिबेल् ॥ ज्यो०६.३६ ॥
कोष्णतोये कुटिच्चालुं मलमूत्रमॊऴिञ्ञुपों ।
इवकॊण्टुदरे धार नितरां चॆय्किलुं तथा ॥ ज्यो०६.३७ ॥
मूषिकाणां मलं नल्ल वॆऴ्ऴरिक्कुरुवॆनिव ।
अरच्चुनाभियिन् कीऴॆ पुरट्टीटुकिलुं तथा ॥ ज्यो०६.३८ ॥
पऱिच्चरप्पू मणलि नाभिक्कीऴे तलोटुक ।
करुनॊच्चियुटे वेरुं मूत्रदोषे प्रलेपयेल् ॥ ज्यो०६.३९ ॥
नन्नाऱि चन्दनं नल्ल मधुकं मून्नुमॊप्पमाय्å ।
कषायं वॆच्चु सेविप्पू किञ्चिन्मधुसितायुतं ॥ ज्यो०६.४० ॥
रक्तदूष्यङ्ङऴॆल्लां पों तथा कुट्चमूलवुं ।
क्षीरेण क्षीरिवृक्षाणां कषायं ससिताकणं ॥ ज्यो०६.४१ ॥
सेविच्चाल् मण्डलिक्ष्वेऴरक्तदूष्यं कॆटुं द्रुतं ।
तथा मञ्जट्टि नन्नाऱि पचिच्चुऴ्ऴ कषायवुं ॥ ज्यो०६.४२ ॥
तिरुताऴियुटे पत्रं पिष्त्वा वॆण्णयुमायत्å ।
चालिच्चु तलयिल् तेच्चाल् कॆटुं रक्तस्रवं तदा ॥ ज्यो०६.४३ ॥
वॆण्णयुं तयिरुं तेनुं कॊट्टं त्रिकटु सैन्धवं ।
गृहधूमं च मञ्जट्टिप्पॊटियुं मरमञ्ञऴुं ॥ ज्यो०६.४४ ॥
इच्चॊन्नतॆल्लामॊन्निच्चु कूट्टिच्चालिच्चुकॊण्टथ ।
सर्व्वंगं तेच्चु मर्द्दिप्पु मण्डलिक्ष्वेऴमाशु पों ॥ ज्यो०६.४५ ॥
रक्तमण्डलिदष्टन्नु विशेषिच्चुं शुभप्रदं ।
पालिल् पचिच्चरच्चिट्टु नॆल्लित्तॊलियतिल् पुनः ॥ ज्यो०६.४६ ॥
मुस्ताचन्दनवुं चेर्त्तु नॆऱ्ऱइमेल् तेच्चुकॊऴ्ऴुक ।
नॆऱ्ऱइनोवुटने तीरुं जठरं पुकयुन्नतुं ॥ ज्यो०६.४७ ॥
नेत्ररोगं भविच्चीटिलतुं तीर्न्निटुमञ्जसा ।
चॊल्लुवन् विषवीक्कङ्ङऴ पोक्कुवानौषधङ्ङऴॆ ॥ ज्यो०६.४८ ॥
पुनर्न्नवं मुरिङ्ङेटॆ मूलवुं वाकमूलवुं ।
अमुक्कुरमतुं कूट्टीट्टरच्चिट्टु पुरट्टुक ॥ ज्यो०६.४९ ॥
अम्पाऴ्त्तॊलियुं तद्वल् वुङ्ङिन्तॆ तॊलियुं पुनः ।
तिन्त्रिणित्तॊलि माविन्ऱॆ तॊलियुं करऴेकवुं ॥ ज्यो०६.५० ॥
वयम्पुं पाटतन् वेरुं मञ्ञऴॆन्निवयॊक्कॆयुं ।
काटितन्निलरच्चिट्टु तेच्चाल् वीक्कमॊऴिञ्ञुपों ॥ ज्यो०६.५१ ॥
उन्मत्तिक्का तुरन्निट्टु कुरु पाति कऴञ्जतिल् ।
कुऱञ्ञॊन्नुप्पुमिट्टिट्टु काटि वीऴ्त्ति वॆतुम्पुक ॥ ज्यो०६.५२ ॥
अरच्छुवीक्कमुऴ्ऴेटत्तॊक्कॆत्तॊट्टु पुरट्टुकिल् ।
ंण्ड्लीविषवीक्कङ्ङऴॆल्लां पोय्मऱ्उं द्रुतं ॥ ज्यो०६.५३ ॥
कॊट्टं तकरवुं नल्ल रामच्चं चन्दनं तथा ।
मधुकं शारिबामूलमॆल्लां तुल्यमरच्चुटन् ॥ ज्यो०६.५४ ॥
तॊट्टुतेच्चाल् कॆटुं वीक्कं कुटिच्चाअल् विषवुं कॆटुं ।
नस्यत्तिन्नुं गुणं तन्नॆ मूर्द्धाविङ्कलुमामत्å ॥ ज्यो०६.५५ ॥
तमिऴाम यॆरिक्किन्ऱॆ मूलवुं विषवेगवुं ।
ञॆरिञ्ञिल् पाटतन्मूलं वयम्पुं चन्दनं निशा ॥ ज्यो०६.५६ ॥
अघोरि उङ्ङिन्तॊलियुं तुल्यमायिवयॊक्कॆयुं ।
काटितन्निलरच्चिट्टु तेच्चाल् वीकमॊऴिञ्ञुपों ॥ ज्यो०६.५७ ॥
इन्तुप्पुं पशुविन्नॆय्युं कूट्टिप्पुण्णिल् तलोटुक ।
वीकवुं चूटुमन्नोवुमॊऴिञ्ञीटुमशेषवुं ॥ ज्यो०६.५८ ॥
मृणाऴं दशपुष्पं च वेम्पाटयमृतुं निशा ।
दीर्घवृन्तकरञ्जत्वक्तथा शिग्रुशिरीषयोः ॥ ज्यो०६.५९ ॥
पुनर्न्नवं वचा भूयश्चन्दनं शारिबा कणा ।
पत्थ्या दार्व्वी शंभुमूलपाठामेघरवं तथा ॥ ज्यो०६.६० ॥
उशीरममरीमूलं मधुकं शरपुं खवुं ।
तुल्यं काटियतिल् पिष्त्वा तेप्पू वीक्कमॊऴिञ्ञुपों ॥ ज्यो०६.६१ ॥
मार्ज्जारवन्दिनीपत्रं करुवेप्पिन्ऱॆ पत्रवुं ।
वेलिप्परुत्तियिलयुं तथा मार्त्ताण्डपत्रवुं ॥ ज्यो०६.६२ ॥
तिन्त्रिण्युम्मत्तपत्रं च कार्त्तॊट्टियुटॆ पत्रवुं ।
शिग्रुपत्रवुमॊप्पिच्चु काटिनीरिलरच्चुटन् ॥ ज्यो०६.६३ ॥
योजिप्पिच्चतिनोटॊप्पमॆरुमच्चाणकं पुनः ।
कूट्टिच्चालिच्चु रण्टायिट्टंशिच्चु किऴि कॆट्टुक ॥ ज्यो०६.६४ ॥
मण्पात्रत्तिलाक्कीट्टु काटि वीऴ्त्तिप्पतऱ्ऱउक ।
गोमूत्रत्तिल् पचिच्चालुं वेण्टतिल्लॆन्नु केचन ॥ ज्यो०६.६५ ॥
अटच्चु पुक पोकातॆ पाकं चॆय्तिट्टॆटुत्तुटन् ।
किञ्चिल् चूटोटॆ तटवू वीक्कमुऴ्ऴेटमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०६.६६ ॥
पारिच्च वीक्कमायीटिल् तटवू मून्नुनेरवुं ।
आज्यं तॊट्टु पुरट्टीट्टु काच्चिक्कॊऴ्कॆन्नु केचन ॥ ज्यो०६.६७ ॥
इवयॆल्लामिटिच्चिट्टु पिऴिञ्ञुऴ्ऴ जलं पुनः ।
काच्चिक्कवोष्णमाकुम्पोऴ धार चॆय्तीटिलुं गुणं ॥ ज्यो०६.६८ ॥
इच्चॊन्नतॆल्लां पेषिच्चु पिरट्टीटुकिलुं तथा ।
वीक्कमॆल्लामॊऴिञ्ञीटुमेऱॆ नल्लू किऴिक्रिया ॥ ज्यो०६.६९ ॥
चॊल्लां मण्डलितन्ऱॆ वीक्कमुटने नीङ्ङुन्न सिद्धौषधं
वुङ्ङिन्ऱॆ तोलोटवल्प्पॊरी पुऴिदलं पाटक्किऴङ्ङुं वचा ।
कॊञ्ञाणिन्तॊलि काञ्ञिरत्तिलुऴवां पुल्लुण्णि नल्च्चन्दनं
पिन्नॆच्चारु कॊऴिञ्ञिल्वेरमरिवेर् नॆन्मेनिवाकत्तॊलि ॥ ज्यो०६.७० ॥
पश्चात्तत्र कऴञ्चिवेरऴ्किनोटाकाशतार्क्ष्यन् पुनः
चेर्न्नीटुं मलर् पच्चमञ्ञऴ दशपुष्पत्तोटु व्रीहिक्करि
नल्लोरीश्व्रमूलिवेरतिनियुं
चॊल्लां मुरिङ्ङात्तॊलि
ēन्नित्यादि समेन काटिसलिले
पिष्त्व व्रणे लेपयेल् ॥ ज्यो०६.७१ ॥
शिग्रु पुनर्न्नव मञ्ञऴ वयम्पुं
चन्दनपाटयॊटीश्वरमूलि
यष्टिशिरीषञरिञ्ञिलुमॊप्पं
तेय्क्किलुटन् विषवीक्कमटङ्ङुं ॥ ज्यो०६.७२ ॥
मातृघाति वचा शंभुमूलियुं चन्दनं निशा ।
वुङ्ङुं रामच्चवुं पिष्ट्व तेप्पू वीक्कमॊऴिञ्ञुपों ॥ ज्यो०६.७३ ॥
शुद्धतोये तऴ्च्चिट्टु कलक्कीट्टथ चन्दनं ।
धारयिट्टालॊऴिञ्ञीटुं विषवैषम्यमॊक्कयुं ॥ ज्यो०६.७४ ॥
काक्कत्तॊण्टि कुरुच्चूलि शतमूलीटॆ मूलवुं ।
कटितन्निलिटिच्चिट्टिट्टतिनाल् धार चॆय्यणं ॥ ज्यो०६.७५ ॥
विषवुं वीक्कवुं पिन्नॆ नोवुं चूटुमऴ्ल्च्चयुं ।
तोदं वेदन इत्यादियॆल्लां पों धारयाल् दृढं ॥ ज्यो०६.७६ ॥
वीक्कं पारमतायीटिल् तूक्कुधार कऴिक्कणं ।
तूक्कुं पात्रत्तिलिट्टेच्चाल् गुणं निंबदलं तुलों ॥ ज्यो०६.७७ ॥
कारस्करत्तिन्पुल्लुण्णि चन्दनं शतमूलियुं ।
कऱ्ऱआऴ्नीरुं कूश्माण्डलता एरण्डपत्रवुं ॥ ज्यो०६.७८ ॥
ōप्पिच्चु तोये चेर्त्तिट्टु धारचॆय्वू निरन्तरं ।
उटनेचॆय्तु कॊण्तीटिल् पॊऴ्ऴुकिल्ल विषक्षतं ॥ ज्यो०६.७९ ॥
शोफत्तिन्नुं गुणं तन्नॆ विषं पोवतिनुं तथा ।
उष्णिच्चिट्टुऴवाकुन्न सङ्कटं पलतुं कॆटुं ॥ ज्यो०६.८० ॥
नाल्पामरङ्ङऴॊप्पिच्चु कषायं वॆच्चॆटुत्तुटन् ।
दूर्व्वारसमतुं पिन्नॆ कदऴीकन्दतोयवुं ॥ ज्यो०६.८१ ॥
ēल्लां तुल्यं कलर्न्निट्टु कुऱुक्कू तीम्मल् वॆच्चत्å ।
नालॊन्नु कुऱुकुन्नेरमतिल् चन्दनवुं पुनः ॥ ज्यो०६.८२ ॥
अश्वगन्धमतुं नन्नायरच्चिट्टु कलक्कणं ।
मन्दाग्नियाल् कुऱुक्कीट्टु शर्क्करप्पाकमाकियाल् ॥ ज्यो०६.८३ ॥
वाङ्ङिक्कॊण्टॊरु पात्रत्तिलाक्कित्तॊट्टु पुरट्टुक ।
विषवुं वीक्कवुं तीरुं नोवुं दाहमतुं कॆटुं ॥ ज्यो०६.८४ ॥
व्रणप्पॆट्टुवतॆन्नाकिल् अतिन्ऱॆ विषमङ्ङऴुं ।
दुष्टुमॆल्लमॊऴिञ्ञीटुं पॊऴ्ऴावतिनुं गुणं ॥ ज्यो०६.८५ ॥
एकनायकवेर्मेल्त्तोल् तन्नॆ वॆऴ्ऴं कूटातरच्चुटन् ।
किन्ञ्चिल् कृष्णमतुं कूट्टिप्पुरट्टू व्रणनाशनं ॥ ज्यो०६.८६ ॥
अतुतन्नॆ वऱुत्तीट्टु पॊटियाक्कियॆटुत्तुटन् ।
पुण्णिलिट्टिट्टमर्त्तीटिलुटने पों तदा व्रणं ॥ ज्यो०६.८७ ॥
काञ्ञिरत्तिन्मेलुण्ताकुं पुल्लुण्णियुटॆ पत्रवुं ।
तथामोतिरवऴ्ऴीटॆ पत्रवुं कॊण्टुवन्नुटन् ॥ ज्यो०६.८८ ॥
ओरोमुऱ्इटिच्चिट्टु पिऴिवू नीरिलिट्टत्å ।
तीम्मल् वच्चुकुऱुक्कीट्टु शर्क्करप्पाकमाकियाल् ॥ ज्यो०६.८९ ॥
मुत्ताऱिमलरिन्चूर्ण्णमिट्टिऴक्केणमञ्जसा ।
तॊट्टुतॊट्टु पुरट्टीट्टु मण्डलिप्पुण्णिनॊक्कयुं ॥ ज्यो०६.९० ॥
दुष्टरक्तङ्ङऴुं नीरुं केटुमॆल्लामकन्नु पों ।
दुर्ग्गन्धमेऱ्ऱअमुण्टाकुमॆन्नाद्दोषङ्ङऴाशुपों ॥ ज्यो०६.९१ ॥
पिन्नॆप्पुण् वरऴानुऴ्ऴ प्रयोगं चॆय्तुकॊऴ्ऴुक ।
ēन्नल् कल चॊऱिञ्ञीट्टु पॊट्टुकिल्लॊरुनाऴुमे ॥ ज्यो०६.९२ ॥
पुराणनाऴिकेराज्यं नानाऴियतु काच्चुवान् ।
दूर्व्वारसं नाल् मटङ्ङु कल्क्कं मधुकमेव च ॥ ज्यो०६.९३ ॥
काच्चिप्पाकत्तिल् वाङ्ङीट्टु धारचॆय्वू व्रणे पुनः ।
वर्त्तियुं कूटॆयिट्टेच्चाल् मण्डलिप्पुण्णुपों द्रुतं ॥ ज्यो०६.९४ ॥
ब्रह्मियुं दूर्व्वयुं कूटॆप्पिऴिञ्ञुऴ्ऴॊरु नीरतिल् ।
पऴ्तायुऴ्ऴ तेङ्ङनै काच्चू कल्क्कस्य मञ्ञऴुं ॥ ज्यो०६.९५ ॥
नाल्पामरत्तोल् मधुकं व्योषवुं मलयोल्भवं ।
तॆच्चिवेरुमतॊप्पिच्चु कूटिक्काच्चियरच्चत्å ॥ ज्यो०६.९६ ॥
तुऴिच्चुकॊऴ्वू पुण्णिङ्कल् धारयुं विषनाशनं ।
तल्कल्क्कं परिमर्द्दिच्चु पुरट्टिक्कॊऴ्कयुं गुणं ॥ ज्यो०६.९७ ॥
ञट्टाञटुङ्ङयुं दूर्व्वा चॆऱुतां कटलाटियुं ।
मुरुक्किन् पत्रवुं पच्चमञ्ञऴुं कॊण्टिटिच्चुटन् ॥ ज्यो०६.९८ ॥
पिऴिञ्ञुण्टायतोयत्तिल् तेङ्ङानैपाकमाचरेल् ।
कल्क्कत्तिन्नु वयम्पेकनायकं मरमञ्ञऴुं ॥ ज्यो०६.९९ ॥
चॆऱ्ऱइवेर् पाटतन्मूलमुऱितूक्कि कटुत्रयं ।
मञ्जिष्ठा चन्दनं श्यामा समांशं चेर्त्तुकॊण्टिव ॥ ज्यो०६.१०० ॥
वॆन्तॆटुत्तु व्रणे धार चॆय्वू क्ष्वेऴक्षतं कॆटुं ।
एकनायक वेर्मेल्त्तोल् कषायं वॆच्चॆटुत्ततिल् ॥ ज्यो०६.१०१ ॥
नालॊन्नु नॆय्युं चेर्त्तिट्टु शनैर्म्मन्दाग्निना पचेल् ।
कषायनीरोटॊप्पिच्चु कऱुकक्कुऴ्ऴनीरतुं ॥ ज्यो०६.१०२ ॥
जातिपत्ररसं पाति पाति नारङ्ङनीरतुं ।
चेर्त्तुकॊऴ्ऴुक कल्क्कत्तिन्नत्र पूर्व्वॊक्तमूलवुं ॥ ज्यो०६.१०३ ॥
काच्चिवाङ्ङिप्पुरट्टिक्कॊऴ्काशु तीरुं विषव्रणं ।
तथा पङ्åक्ति प्रसूनङ्ङऴ पिऴिञ्ञुण्टाय नीरिलुं ॥ ज्यो०६.१०४ ॥
काच्चिक्कॊऴ्ऴां तत्र कल्क्कं काञ्ञिरत्तिन्ऱॆ पल्लवं ।
नन्मञ्ञऴपि वॆम्पाटुं ताम्पूलं यष्टि शारिबा ॥ ज्यो०६.१०५ ॥
अघोरि नीलिकामूलं वचा चन्दनयुग्मवुं ।
कूट्टि वॆन्तु निषिञ्चेत्तद्å व्रणशोधनरोपणं ॥ ज्यो०६.१०६ ॥
इतिन्ऱॆ कल्क्कवुं नन्नु पेषिच्चिट्टुपुरट्टुवान् ।
पारन्तिवैरीमूलङ्ङऴ नाल्पामरतिन् तॊलि ॥ ज्यो०६.१०७ ॥
पलमोरोन्नितॆल्लामङ्ङाऱिटङ्ङऴि नीरतिल् ।
कषायं वॆच्चॆटुत्तिट्टु नालॊन्नायालतिल् पुनः ॥ ज्यो०६.१०८ ॥
नानाऴि नाऴिकेराज्यं पऴ्तायतु चेर्त्तुटन् ।
पाकं चॆय्वू तत्र पिन्नॆ चॆऱुनारङ्ङनीरतुं ॥ ज्यो०६.१०९ ॥
पिच्चकत्तिलतन् नीरुं रण्टुमोरोरिटङ्ङऴि ।
दूर्व्वारसं तु तैलार्द्धं कूट्टिक्कॊऴ्कयतिल् पुनः ॥ ज्यो०६.११० ॥
स्फोटिका ब्रह्मि पुल्लाञ्ञि पर्प्पटं किंशुकच्छदं ।
सिन्धुस्नायी पच्चमञ्ञऴ पेच्चुरत्तिन्ऱॆ पत्रवुं ॥ ज्यो०६.१११ ॥
तुल्यं कण्टु पिऴिञ्ञुऴ्ऴ वॆऴ्ऴवुं रण्टिटङ्ङऴि ।
चेर्त्तु कॊण्टिह कल्क्कत्तिन्नश्वगन्धं नतं वचा ॥ ज्यो०६.११२ ॥
पाठा हरिद्रायुग्मं च चन्दनं विषवेगवुं ।
त्रिफला रॊहिणी श्यामा मधुकं त्र्यूषणं जटा ॥ ज्यो०६.११३ ॥
नाल्प्पामरत्तोल् पुल्लाञ्ञिक्कायुं वॆऱ्ऱइलयॆन्निव ।
ओरो वॆऴ्ऴिप्पणत्तूक्कमॆल्लां पेषिच्चुकॊण्टतिल् ॥ ज्यो०६.११४ ॥
योजिच्चु काच्चिक्कॊऴ्ऴेणमथ कर्प्पूरवुं पुनः ।
तुरिशुं कृष्णमिम्मून्नुं तूक्कं मञ्चाटियोटिट ॥ ज्यो०६.११५ ॥
अक्षबीजं कऴञ्चॊन्नु मर्द्दयित्वा तु योजयेल् ।
क्रमाल् सूक्षिच्चुकॊण्टेवं पचेन्मन्दाग्निना भिषक्å ॥ ज्यो०६.११६ ॥
पाकत्तिङ्कलरच्चिट्टु होमिप्पू दीप्तवह्नियिल् ।
होमशेषमतां तैलं गुरुवन्दनपूर्व्वकं ॥ ज्यो०६.११७ ॥
तॊट्टुकॊण्टु जपिच्चिट्टु धारचॆय्वू विषक्षते ।
दुष्टरक्तजलस्रावदुर्ग्गन्धविषमादियुं ॥ ज्यो०६.११८ ॥
व्रणवुं तत्समीपत्तिन्नुण्टाकुं चॊऱियॆन्निव ।
ēल्लां शमिच्चुपों शीघ्रं नादिकूच्चुन्नतुं तथा ॥ ज्यो०६.११९ ॥
मण्दलिप्पुण्णिन्नत्यर्त्थं नन्नु मऱ्ऱउऴ्ऴ पुण्णिनुं ।
कल्क्कं तन्नॆ व्रणं तीर्प्पान् पोरुं पिष्त्वा पिरट्टुकिल् ॥ ज्यो०६.१२० ॥
’ēपारन्त्यादिऽयतामेतत्तैलं मुख्यं व्रणापहं ।
आतुरन्ऱॆ शरीरत्तिल् दोषवैषम्यमोर्त्तुटन् ॥ ज्यो०६.१२१ ॥
युक्तदिव्यौषधैरेव व्यन्तिराहिविषम् हरेल्
पूव्वाङ्कुऱुन्तल मुयल्च्चॆवि विष्णुदूर्व्वा ॥ ज्यो०६.१२२? ॥
कय्युन्न्युऴिञ्ञ तिरुताऴि निलप्पना च
मुक्कुऱ्ऱइयुं चॆऱुवुऴा दशपुष्पनाममॆल्लामऱिञ्ञतिनु
वन्दन चॆय्क नित्यं ॥ ज्यो०ज्स्६.१२३? ॥
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां मण्डलिचिकित्साधिकारः
[७] राजिलविषत्तिन्न्å
राजिलत्तिन् विषत्तिन्नुं चॊल्लून्नू ञान् चिकित्सकऴ ।
वॆऴ्ऴंकाच्चियतिल्पिन्नॆ विश्वं पेषिच्चुपाययेल् ॥ ज्यो०७.१ ॥
तिप्पली सैन्धवं रण्टुं तुल्यमायिट्टरच्चुटन् ।
कवोष्णमाय वॆऴ्ऴत्तिल् कुटिप्पू विषशान्तये ॥ ज्यो०७.२ ॥
वॆऴुत्त शरपुंखत्तिन् वेररच्चु कुटिक्कलां ।
वयम्पुं मुऴकुं कूट्टिप्पेषिच्चिट्टुं कुटिक्कलां ॥ ज्यो०७.३ ॥
नालॊन्नु शुण्ठियुं कूट्टि नीलिकामूलवुं तथा ।
त्र्यूषणं तन्नॆ पेषिच्चु कुटिक्कां कोष्णवारियिल् ॥ ज्यो०७.४ ॥
नारकत्तिलुऴायुऴ्ऴ पुल्लुण्णियुटॆ पत्रवुं ।
चुक्कुं कूट्टियरच्चिट्टु सेविप्पु राल्विषं कॆटुं ॥ ज्यो०७.५ ॥
इन्तुप्पुं कणयुं तेनिल् तुल्यमायिट्टरच्चुटन् ।
गोमयत्तिन् जलं तन्निल् कुटिप्पू राल्विषापहं ॥ ज्यो०७.६ ॥
अरेणुकमतुं नल्ल कॊट्टवुं चुक्कु तिप्पलि ।
मरिचं गृहधूमं च रोहिण्यतिविषाभ्या ॥ ज्यो०७.७ ॥
तेनुं कोष्णांबुवुं कूट्टीत्तिवयॆल्लामरच्चुटन् ।
कुटिप्पू राजिलोल्भूतविषमाशु शमिच्चुपों ॥ ज्यो०७.८ ॥
मरमञ्ञऴतुं नल्ल गोरोचनमतुं पुनः ।
सैन्धवेन समं पिष्त्वा कुटिप्पू गरशान्तये ॥ ज्यो०७.९ ॥
नन्त्यार्व्वट्टमतिन्मूलं राजिलानां विषे पिबेल् ।
अरच्चु गोपिकाकन्दं स्वात्मतोये प्रलेपयेल् ॥ ज्यो०७.१० ॥
तकरं लशुनं व्योषं समांशमिवयॊक्कॆयुं ।
तुऴसीपत्रतोयत्तिलरच्चिट्टु विलेपयेल् ॥ ज्यो०७.११ ॥
कायं कणयुमिन्तुप्पुं नन्नाऱि करऴेकवुं ।
प्रस्रवत्तिलरच्चिट्टु तॊट्टुतेप्पू विषक्षयं ॥ ज्यो०७.१२ ॥
पॆरिङ्कुरुम्पयुं वेप्पिन्तॊलियुं विषवेगवुं ।
व्योषमिन्तुप्पुमॊप्पिच्चु तेप्पू शेषं कुटिच्चिटू ॥ ज्यो०७.१३ ॥
मूर्द्धाविङ्कलुमिट्टीटां नस्यत्तिन्नुं गुणं तथा ।
राजिलत्तिन्कुलत्तिन्ऱॆ काकोऴमखिलं कॆटुं ॥ ज्यो०७.१४ ॥
कफमेऱ्ऱअमतुण्टाकिलमृतुं मुऴकुं समं ।
अरच्चु कोष्णतोयत्तिल् कुटिक्किल् कफमाशुपों ॥ ज्यो०७.१५ ॥
इन्ञ्चिनीरिलरच्चिट्टु मरिचं तेनुमायुटन् ।
कुटिच्चालुटने तीरुं कफवैषम्यमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०७.१६ ॥
व्योषवुं माषवुं कण्णिलॆऴुतू तुऴसीरसे ।
विषसुप्तनुणर्न्नीटुं तथा बकुऴबीजवुं ॥ ज्यो०७.१७ ॥
ēरिञ्ञिक्कुरुतन्बीजं मरिचं कूट्टियुं तथा ।
नस्याञ्जनङ्ङऴ मुम्पेवयॆल्लां युक्त्या प्रयोजयेल् ॥ ज्यो०७.१८ ॥
काऴोदराहि दंशिच्चल् गोपीचन्दनमॆन्निव ।
तुल्यांशमायिप्पेषिच्चु लिप्त्वा विषं हरेल् ॥ ज्यो०७.१९ ॥
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां राजिलचिकित्साधिकारः
[८] चिकित्साक्रमाधिकारं
करऴेकं च कय्युण्णि वचा कायङ्ङऴॆन्निव ।
प्रस्रवे भृंगतोये वा पिष्ट्वा मूर्द्ध्नि व्विलेपयेल् ॥ ज्यो०८.१ ॥
पाअलिल् पचिच्चु नॆल्लिक्क मूर्द्धाविङ्कलिटां तथा ।
नन्नारि चन्दनं कूटॆयरच्चिट्टुमिटां पुनः ॥ ज्यो०८.२ ॥
कर्प्पूरं नीलिकामूलमुत्तमांगे तलोटुक ।
तिरुताऴियतुं रण्टुमञ्ञऴुं कूट्टियुं तथा ॥ ज्यो०८.३ ॥
नॆन्मेनिवाकयुं पाटक्किऴङ्ङुं नान्नु मूर्द्धनि ।
इन्तुप्पाकाशतार्क्ष्यं च कूट्टियुं तलमेलिटां ॥ ज्यो०८.४ ॥
ब्रह्मि रोहिणि मुत्तङ्ङ पिष्ट्वा शिरसि लेपयेल् ।
गोपिका गन्ध्सारं च वॆण्णयुं कूट्टियुं तथा ॥ ज्यो०८.५ ॥
उऱितूक्कियतुं नल्ल माञ्चि कॊट्टममुक्कुरं ।
अरच्चु तलयिल् तेप्पू तथा मञ्चट्टि दूर्व्वयुं ॥ ज्यो०८.६ ॥
कुरुम्प तकरं कायं योजिप्पिच्चुमिटां तथा ।
निंबदूर्व्वा करञ्जत्तोलिवयुं नान्नु मूर्द्धनि ॥ ज्यो०८.७ ॥
चन्दनोशीरसिन्धूत्थ विषवेगं कटुत्रयं ।
कय्युण्णिनीरिल्प्पेसिच्चु मूर्द्धाविङ्कलिटां तथा ॥ ज्यो०८.८ ॥
सिरावेधङ्ङऴ चॆय्तिट्टुं रक्तं नीक्कुक दष्टनॆ ।
दंशिच्चतिन्ऱॆ मेल्भागं कीऱईट्टुं चोरनीक्कणं ॥ ज्यो०८.९ ॥
कन्मषङ्ङऴिरिक्कुन्न सन्धियिङ्कन्नुमङ्ङिनॆ ।
स्कन्धे पृष्ठेप्यूरुदेशे जानुनोर्म्मोक्षयेल् क्रमाल् ॥ ज्यो०८.१० ॥
उऴ्ऴंकै रण्टिलुं तद्वल् पादद्वन्द्वतलत्तिलुं ।
नॆऱ्ऱइमेल्निन्नुमव्वण्णं पञ्चस्थानङ्ङऴिङ्ङनॆ ॥ ज्यो०८.११ ॥
प्रधानमायिच्चॊल्लुन्नु रक्तं नीक्कुवतिन्निह ।
प्राणसन्देहमॆन्नाकिल् मूर्द्धाविल् कीऱि नोक्किटां ॥ ज्यो०८.१२ ॥
युक्त्या मऱ्ऱउऴ्ऴ देशत्तु कीऱ्ण्टिवरुमेकदा ।
तत्तल् कालोचितं ञ्जात्वकुर्याल् पटुमतिर्भिषक् ॥ ज्यो०८.१३ ॥
ओरोदेशत्तुकीऱ्ण्टुं शस्त्रत्तिन्ऱॆ क्रमङ्ङऴुं ।
मर्म्मवुं मऱ्ऱउमॆल्लामे निर्ण्णयिच्चाचरेदिदं ॥ ज्यो०८.१४ ॥
मत्तनुं क्षीणनुं पिन्नॆक्कातरन्नुं विषण्णनुं ।
कृशनुं स्थूलदेहिक्कुं रोगमुऴ्ऴवनुं तथा ॥ ज्यो०८.१५ ॥
पैदाहमेऱ्ऱअमुऴ्ऴोर्क्कुं वृद्धनुं बालकन्नपि ।
गर्भमुऴ्ऴ जनत्तिन्नुं कीऱईटरुतु नादियॆ ॥ ज्यो०८.१६ ॥
इच्चॊन्नवर्क्कु रक्तत्तॆ कॊंपुवच्चिट्टु नीक्कणं ।
अट्टयिट्टुं कऴञ्ञीटां सिरावेधं विवर्ज्जयेल् ॥ ज्यो०८.१७ ॥
एऱ्ऱअं नटन्नुवन्नोर्क्कुं संगमक्षीणनुं पुनः ।
रक्तं शृंगादिकऴ्क्कॊण्टुं नीक्कॊल्लॆन्नुपदेशमां ॥ ज्यो०८.१८ ॥
दष्टन्ऱॆ देहत्तिङ्कन्नु रक्तं नाऴि कऴञ्ञीटां ।
अतिलेऱ्ऱअं कऴञ्ञीटिल् नानाधातुक्षयं वरुं ॥ ज्यो०८.१९ ॥
दुष्टरक्तङ्ङऴॆल्लामे नीकेणं तल् कऱुत्ततां ।
कौसुंभपुष्पवर्ण्णत्तिल् रक्तं कण्टाल् समापयेल् ॥ ज्यो०८.२० ॥
कालाकालङ्ङऴुं पिन्नॆबलाबलविशेषवुं ।
निरूपिच्चतुचॆय्येणं बुद्धिमानाय मानुषन् ॥ ज्यो०८.२१ ॥
विषातुरन्ऱॆ भुक्तिक्कु नवरत्तण्डुलं शुभं ।
रण्टुमासत्तिलुण्टाकुं नॆल्लॆल्लां गुणमेऱ्ऱअवुं ॥ ज्यो०८.२२ ॥
वरकुं तिनयुं नन्नु कोद्रवं मुऴनॆल्लुमां ।
चॆन्नॆल्लरियुमव्वण्णं मद्ध्यमं चॆऱुपुञ्चपोल् ॥ ज्यो०८.२३ ॥
चूर्र्ण्णिच्चु तिप्पलीचुक्कुमन्नत्तिल् चेर्त्तुकॊण्टत्å ।
नॆय्युं चॆरुपरिप्पोतुं कूटॆ भक्षिक्क दष्टकन् ॥ ज्यो०८.२४ ॥
केवलं चोऱुतानुण्टाल् मतियॆन्निह केचन ।
ऊणिन्नॊटुक्कमिन्तुप्पुं व्योषवुं काटियिल् पिबेल् ॥ ज्यो०८.२५ ॥
कञ्ञियॆन्नालतिल् चुक्कु चॆऱुचीर पुनर्न्नवं ।
इट्टुकॊण्टिह वॆच्चिट्टु चॆऱुचूटोटॆ पाययेल् ॥ ज्यो०८.२६ ॥
अमरीमूलवुं पिन्नॆ जॆरिज्जिल् वाजिगन्धवुं ।
कूट्टीट्टु कञ्ञि वॆच्चीटां तकरं कूट्टियुं तथा ॥ ज्यो०८.२७ ॥
कऱिक्कु शाकवर्ग्गत्तिल् चॆऱुचीर गुणं तुलों ।
तथा वेलिप्परुत्तीटॆ पत्रवुं पुष्पवुं गुणं ॥ ज्यो०८.२८ ॥
मीनङ्ङाणियतुं कॊऴ्ऴां मुत्तऴुं कुप्पमञ्ञऴुं ।
जीवन्तीपत्रपुष्पं च करिन्ताऴियतुं तथा ॥ ज्यो०८.२९ ॥
कूश्माण्डं वॆऴ्ऴरिक्कायुं कय्प्पक्का च पटोलवुं ।
कॊऴ्ऴां चुण्टङ्ङयुं तद्वल् कण्टरिक्कयतुं पुनः ॥ ज्यो०८.३० ॥
कऱुत्त कदऴिक्कायुं कॊऴ्ऴां दष्टन्नु कूट्टुवान् ।
मांसत्तिल् कीरितन्ऱ्युं मयिलिन्ऱ्तुमुत्तमं ॥ ज्यो०८.३१ ॥
कुयिल्मांसमतुं कॊऴ्ऴां परल्मीनुं तथैव च ।
मद्ध्यमं पुऴ्ऴिमानाम शल्यमांसवुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०८.३२ ॥
मत्स्यमांसं विषं तन्नॆ स्तंभिप्पिक्कुमतेऱ्ऱअवुं ।
वर्द्धिप्पिक्कयतुं चॆय्युं मुऴ्ऴुकूटातॆ कूट्टुकिल् ॥ ज्यो०८.३३ ॥
इञ्चियुं चॆऱुनारङ्ङा पऴेतां कण्णिमाङ्ङयुं ।
कूटॆ नन्निह दष्टन्नु भुक्तिक्कॆन्नार्य्यसम्मतं ॥ ज्यो०८.३४ ॥
उऴ्ऴि कायवुमिन्तुप्पुं मरिचं चुक्कु मञ्ञऴुं ।
चेर्त्तुकॊऴ्ऴू कऱिक्कॆल्लां विषशान्तिकरं परं ॥ ज्यो०८.३५ ॥
क्षीरनॆय्यादियायुऴ्ऴ पञ्चगव्यं विषापहं ।
कालोचितङ्ङऴोर्क्काञ्ञालतुतन्नेन्न्यथा भवेल् ॥ ज्यो०८.३६ ॥
शास्त्रेषु मतभेदङ्ङऴ पलतुण्टु चिकित्सयिल् ।
प्रमाणमतिनाचार्य्यनियोगं तन्नॆ केवलं ॥ ज्यो०८.३७ ॥
तैलं तांबूलमप्पं गुऴमॊटु पुऴियुं
सर्षपं तेङ्ङ्ग मोरुं
क्षारद्रव्यं च मांसं दधियॊटु सुरयुं
शाकमत्यन्तभुक्ति
अत्युष्णं चेक्षु दण्डं पनसवुमविलुं
तोर माषं कुलस्थं
नित्यं वर्ज्ज्यं विषार्त्तैर्युवतिसुखमथो
द्ध्वानधूमातपाश्च ॥ ज्यो०८.३८ ॥
तुहिनपवनसेवा धूऴियेल्क्कॆन्नतुं
मऱ्ऱअरुतिहपदसञ्चारङ्ङऴुं दष्टकानां ।
तदनु बहुलकोपं चित्तशोकं च हासं
पुनरिह पकल्निद्रां चापि वर्ज्जिक्क दष्टन् ॥ ज्यो०८.३९ ॥
अत्युच्चं पऱ कॆन्नतुं परिहरेद्व्यापादचिन्तां
तथा निष्ठूर्रोक्तिकऴ शापवाक्यमवयुं
वर्ज्जिक्क केऴ्क्कुन्नतुं पिन्ने मानसदेहपीदकऴ वरुत्तीटुन्न
कर्म्मङऴङ्ङॆल्लां वर्ज्ज्यमितॆन्नु तन्नॆ नितरां
प्रोक्तं भिषक्भिः पुरा ॥ ज्यो०८.४० ॥
प्राबल्यत्तिल् कुटिच्चिटां मॊऴ्क्काऴ्क्कतां जलं ।
बालन्मार्क्कतिलर्द्धं पोल् कुटिक्कुन्नॊउषधं पुनः ॥ ज्यो०८.४१ ॥
तान्निक्कतन् प्रमाणत्तिल् कलक्कीट्टु कुटिक्कणं ।
लेह्यङ्ङऴॆल्लां मुम्मून्नु कऴञ्चीतिह भक्षयेल् ॥ ज्यो०८.४२ ॥
पुरट्टुन्नौषधं केमं नॆल्लिनोटॊत्तिरिक्कणं ।
अञ्जनङ्ङऴ यवत्तोऴं नीऴत्तिलॆऴुतू दृशोः ॥ ज्यो०८.४३ ॥
नस्यङ्ङऴ नासिकयां तु पन्तिरण्टीतु तुऴ्ऴिकऴ ।
धारयुं चॆय्क यामार्द्धं तदर्द्धमिति केचन ॥ ज्यो०८.४४ ॥
एरण्डाङ्कोलपत्रङ्ङऴटक्कामणियन् पुनः ।
तिन्त्रिणी भूमितालत्तिन् पत्रवुं निंबपत्रवुं ॥ ज्यो०८.४५ ॥
करञ्जलांगलीवाक बकुऴत्तिन्ऱॆ पत्रवुं ।
इवयोरोन्नुम्मीरण्टुं विषशक्तिक्कु तक्कत्å ॥ ज्यो०८.४६ ॥
काटि तन्निल् पतऱ्ऱईट्टु नालॊन्नु कुऱुकीटिनाल् ।
अतुकॊण्टु वियर्प्पिप्पू यथान्यायं विषार्त्तनॆ ॥ ज्यो०८.४७ ॥
मुनिवृक्षकषायेण स्वेदिप्पिक्कामतॆन्नियॆ ।
तॆन तन्नॆ पचिच्चिट्टुं वियर्प्पिक्कां विषार्त्तनॆ ॥ ज्यो०८.४८ ॥
वियर्प्पु माऱियाल् तैलं तेप्पू काच्चियतञ्जसा ।
नन्नऱि वाकक्कुरुवुं नॊच्चि पूव्वाङ्कुऱुन्तल ॥ ज्यो०८.४९ ॥
इवयिट्टिट्टु जलं वॆच्चिट्टॆट्टॊन्नु कुऱुकीटिनाल् ।
अतुकॊण्टु कुऴिप्पिक्क कोष्णमाम्पोऴ विषार्त्तनॆ ॥ ज्यो०८.५० ॥
मञ्ञऴुं तानितन् तोलुं विषवेगमतुं पुनः ।
वेतु वॆच्चुं कुऴिप्पिक्कां कॊऴ्ऴां स्वेदोक्तमायतुं ॥ ज्यो०८.५१ ॥
वयम्पुं लशुनं किञ्चिल् सैन्ध्वत्तिन्ऱॆ चूर्ण्णवुं ।
पाऱ्ऱइक्कॊऴ्ऴु कुटिच्चीटानुऴ्ऴ मन्दोष्णवारियिल् ॥ ज्यो०८.५२ ॥
वियर्प्पिक्कयतुं तद्वल् कुऴिक्कॆन्नुऴ्ऴतुं पुनः ।
पकले चॆय्तु कॊऴ्ऴेणं रात्र्यिल् परिवर्ज्जयेल् ॥ ज्यो०८.५३ ॥
पालिल् पचिच्चु नॆल्लिक्का पिष्त्वा मूर्द्धनि लेपयेल् ।
कुऴिच्चालुटनॆ चुक्कुं वाकमूलमतुं पिबेल् ॥ ज्यो०८.५४ ॥
अमरीनिंबपत्रङ्ङऴ वितऱिक्कॊण्टतिल् पुनः ।
किटन्नीटुक ननेऱ्ऱअं विषशान्तिक्कु दष्टन्å ॥ ज्यो०८.५५ ॥
विषं निल्क्कुन्नतिन् मीतेयुऴ्ऴ धातु चिकित्सयॆ ।
चॆय्तुकॊऴ्ऴेणमल्लाय्किल् विषं मेल्प्पॊट्टुपों द्रुतं ॥ ज्यो०८.५६ ॥
सेविच्चोरौषधत्तिन्नुं वीर्य्यं पोरातॆपोकिलुं ।
धातुयोग्यमतल्लातॆ चिकित्सिच्चीटुकिलुं तथा ॥ ज्यो०८.५७ ॥
विषं भिन्निच्चु भिन्निच्चु सन्धितोऱुमिरुन्नुपों ।
अप्पोऴ सन्धुक्कऴॆल्लामे तऴरुं कम्पवुं वरुं ॥ ज्यो०८.५८ ॥
दाहवुं मऱ्ऱउ देहत्तिल् नानापीदकऴुं वरुं ।
मोहं तानुऴवायॆन्नुं वरुं कालविऴंबने ॥ ज्यो०८.५९ ॥
ञट्टाञटुङ्ङतन्मूलं कषायं वॆच्चुपालतिल् ।
कुटिच्चालुटने तीरुं स्तंभिच्च विषमॊक्कयुं ॥ ज्यो०८.६० ॥
रस्मोटुकलर्न्नीट्टु समूलं निलनारकं ।
पेषिच्चॆटुत्तु तेक्केणं दष्टमां देहमॊक्कवे ॥ ज्यो०८.६१ ॥
स्तंभिच्च विषमॆल्लां पों सन्धिसादादियुं कॆटुं ।
तोयधारयतुं नन्नु विषशान्तिक्कु केवलं ॥ ज्यो०८.६२ ॥
विषवुं दाहवुं मोहं भ्रान्तुमालस्यमुष्णवुं ।
मऱ्ऱउमॆल्लां समिप्पानङ्ङेऱ्ऱअं नन्नु जलं तुलों ॥ ज्यो०८.६३ ॥
मुऱियातॆ विऱ्कोऴं जलधार कऴिच्चुटन् ।
जाऴ्यशान्तिक्कु तोयत्तिल् मरिचप्पॊटि पाययेल् ॥ ज्यो०८.६४ ॥
औषधङ्ङऴतॆल्लामे तत्तत्समयमोर्त्तुटन् ।
चॆय्तुकॊऴ्ऴुकयुं वेणं पश्चाल् गरऴशान्तये ॥ ज्यो०८.६५ ॥
इति ज्योत्स्निकाचिकित्सायां चिकित्साक्रमाधिकारः
[९] लेह्यतैलादिक्रमं
नीलीपत्रं तण्डुलीयं रण्टुं कुट्टिप्पिऴिञ्ञुटन् ।
पञ्चस्सरयतुं चेर्तु लेह्यमाय्पकमाचरेल् ॥ ज्यो०९.१ ॥
व्योषं तकरमिन्तुप्पुं सूक्ष्ममायिप्पॊटिच्चतिल् ।
पाके योजिच्चु कॊण्टाशु सेविप्पू विषनाशनं ॥ ज्यो०९.२ ॥
दशपुष्पं पिऴिञ्ञुऴ्ऴतोयं तन्निलुमङ्ङिने ।
सेविप्पू लेह्यमुण्टाक्कि विषमाशु शमिच्चुपों ॥ ज्यो०९.३ ॥
नीलिकामुलवुं पाटक्किऴङ्ङुं विषवेगवुं ।
ब्रह्मियुं तुल्यमॆल्लामे कषायं वॆच्चु कॊण्टत्å ॥ ज्यो०९.४ ॥
ēट्टॊन्नायाल् पिऴिञ्ञिट्टु सितयुं चेर्त्तुकॊण्टिह ।
लेह्यं समाचरेल् पाके मधुवुं चेर्त्तु कॊऴ्ऴणं ॥ ज्यो०९.५ ॥
वयम्पुं चन्दनं व्योषं अश्वगन्धं त्रिजातकं ।
मुस्तासैन्ध्वकायङ्ङऴ चूर्ण्णवुं योजयेल् तदा ॥ ज्यो०९.६ ॥
सर्प्पादिकऴ विषत्तिन्नुं मूषिकादिविषत्तिनुं ।
नन्नेऱ्ऱअं कुक्षिरोगादियॆल्लां पोवतिनुं गुणं ॥ ज्यो०९.७ ॥
विषशान्ति वरुत्तुन्नोरौषधङ्ङॢ पचिच्चुटन् ।
युक्त्या निर्म्मिच्चु लेह्यङ्ङऴॆल्लां नन्नु विषामये ॥ ज्यो०९.८ ॥
इप्पऱञ्ञ मरुन्नॆल्लं मुक्कुटिक्कुं गुणं तथा ।
आट्टिन् मोर् तन्नॆ कॊऴ्ऴेणं माहिषं गव्यवुं त्यजेल् ॥ ज्यो०९.९ ॥
तैलं दूर्व्वामृतरसे काच्चित्तेप्पू विषापहं ।
मधुकं चन्दनं रात्रिद्वद्ववुं कल्क्कमायिह ॥ ज्यो०९.१० ॥
तथा कय्युण्णि नीर्त्तन्निल् काच्चुं तैलवुमुत्तमं ।
अतिन्नुकल्क्कं मधुकं वाजिगन्धं वचापि च ॥ ज्यो०९.११ ॥
शतक्रतुलतानीलीपत्रङ्ङऴ्क्कुऴ्ऴ नीरतिल् ।
तैलं पचिक्क कल्क्कत्तिन्नुशीरं देवदारुवुं ॥ ज्यो०९.१२ ॥
चन्दनं यष्टिका श्यामा तकरं मञ्ञऴुं तथा ।
मुस्ता फलत्रयं कॊट्टं समांशं चेर्त्तुकॊण्टिह ॥ ज्यो०९.१३ ॥
मन्दाग्नियिल् पचिच्चिट्टु पाकं सूक्षिच्चरिच्चुटन् ।
तेच्चुकॊण्टु कुऴिप्पिक्क निश्शेषविषनाशनं ॥ ज्यो०९.१४ ॥
दूर्व्वानाल्पामरत्तॊय्ये पचेत्तैलं विषापहं ।
नन्नाऱिचन्दनं नीलीमेघनादं च कल्क्कमां ॥ ज्यो०९.१५ ॥
अमृतुं दशपुष्पङ्गऴ पिऴिञ्ञुऴ्ऴ रसत्तिलुं ।
काच्चित्तेच्चीटलां तैलं कल्क्कत्तिन्नु कटुत्रयं ॥ ज्यो०९.१६ ॥
विषवेगमतुं पाटक्किऴङ्ङुं रण्टुमञ्ञऴुं ।
चन्दनं शारिबामूलं मुस्ताअ रस्ना च माञ्चियुं ॥ ज्यो०९.१७ ॥
तुल्यांशम्ं इवयॆल्लामे कूट्टिक्काच्चिय तैलवुं ।
तेच्चाल् विषङ्ङऴॆल्लामे तीरुं अरोग्यवुं वरुं ॥ ज्यो०९.१८ ॥
अमृतिन्वऴ्ऴि पाच्चॊऱ्ऱइ विल्वं नॆल्लिक्कयॆन्निव ।
पलं मुम्मून्नितोरोन्नु वॆऴ्ऴं पन्त्रण्टु कॊण्टतिल् ॥ ज्यो०९.१९ ॥
कषायं वॆच्चु कॊण्टाशु नालॊन्नायालतिल् पुनः ।
नानाऴियॆण्णयुं चेर्त्तिट्टत्र कय्युण्णि नीरतुं ॥ ज्यो०९.२० ॥
दूर्व्वरसमतुं पालुं रण्टुमोरोरिटङ्ङऴि ।
चेर्त्तुकॊण्टतु काच्चेणं सूक्षिच्चु मृदुवह्नियिल् ॥ ज्यो०९.२१ ॥
चन्दनोशीरतकरसुरदार्व्वपि माज्ञियुं ।
कॊट्टं मञ्चट्टि कर्प्पूरमश्वगन्धं जलं पुनः ॥ ज्यो०९.२२ ॥
एलं पतिमुकं तद्वन्मधुकं चर्म्मपत्रवुं ।
कल्क्कमायिवयॆल्लामे चेर्त्तु काच्चियरच्चत्å ॥ ज्यो०९.२३ ॥
तेच्चुकॊऴ्क भुजंगानां त्रिविधानां विषङ्ङऴुं ।
कीटाखुलूतगोधादि जातमायवयुं पुनः ॥ ज्यो०९.२४ ॥
स्थावरोत्थमतायुऴ्ऴ विषङ्ङऴ विविधङ्ङऴुं ।
तैलेनानेन तीर्र्न्निटुमाशु मऱ्ऱउऴ्ऴ रोगवुं ॥ ज्यो०९.२५ ॥
चन्दन्ं मधुकं रण्टुं कषायं वॆच्चतिल् पुनः ।
तैलं काच्चुक कल्क्कत्तिन्नवयुं नऱुनीण्टियुं ॥ ज्यो०९.२६ ॥
नानाविषामये पत्थ्यमेतत्तैलं पुरातने ।
नृणां तु पैत्तिक क्ष्वेऴे रक्तदूष्ये विशेषतः ॥ ज्यो०९.२७ ॥
इटिच्चु नीलिकापत्रं पिऴिवू चॆऱुचीरयुं ।
नाऴिनॆय्क्कतु नानाऴिनीरुं तन्मूलकल्क्कवुं ॥ ज्यो०९.२८ ॥
वॆन्तॆटुत्ततु सेविच्चाल् गरमॆल्लामॊऴिञ्ञु पों ।
अन्नत्तिल्क्कूट्टियुण्टालुं वॆण्टतिल्ल विषं कॆटुं ॥ ज्यो०९.२९ ॥
अवल्प्पॊरि क्ष्वेऴवेग क्वाथे त्र्यूषणकल्क्किते ।
विपचेल् गोघृतं नाना विषशान्तिकरं परं ॥ ज्यो०९.३० ॥
नीलीमूलं पलं रण्टु वेप्पिन्तोल् पलमॊन्निह ।
करञ्जपत्रवुं तद्वल् चतुष्प्रस्थजले पचेल् ॥ ज्यो०९.३१ ॥
नालॊन्नुशेषमुऴ्ऴप्पॊऴ नाऴि नॆय्युं पकर्न्नुटन् ।
कल्क्कत्तिन्नमरी मूलं वचा व्योषं निशाद्वयं ॥ ज्यो०९.३२ ॥
यष्टीकलिंगं सिन्धूत्थमश्वगन्धं नतं पुनः ।
चन्दनं मुस्तयुं पाटक्किऴङ्ङुं विषवेगवुं ॥ ज्यो०९.३३ ॥
कूट्टि वॆन्तितुसेविक्क विषमे+अपि विषामये ।
तल्क्षणाल् क्ष्वेऴमखिलं सर्प्पमूषादि संभ्वं ॥ ज्यो०९.३४ ॥
शान्तिं प्रयाति मर्त्यानामस्यवीर्य्यप्रभावतः ।
अमृतोपममत्यर्त्थं नाम्ना नीलीघृतं त्विदं ॥ ज्यो०९.३५ ॥
ब्रह्मिकुत्तिप्पिऴिञ्ञु तोयं नॆय्यिल् चतुर्ग्गुणं ।
लशुनं जीरकं रण्टुमिन्तुप्पुं विषवेगवुं ॥ ज्यो०९.३६ ॥
पाठा हरिद्रायुग्मं च वचा व्योषं यवाषकं ।
रोहिण्यतिविषा पत्थ्या रामठं मलयोल्भवं ॥ ज्यो०९.३७ ॥
कल्क्कत्तिन्निव कूट्टीट्टु वॆन्तुसेविक्क नॆय्यित्å ।
समस्तविषरोगऴ शूलयुं भक्तरोधवुं ॥ ज्यो०९.३८ ॥
बालन्मार्क्किरकॊण्टुण्टां दण्डवुं पाण्डु कामिल ।
इत्यादियॆल्लां तीर्न्नीटुं वर्द्धिक्कुं बुद्धिविद्ययुं ॥ ज्यो०९.३९ ॥
पाठा दार्व्वी पटोलं च पर्प्पटं ब्रह्मि निंबवुं ।
यवाषं रोहिणी तुल्यमिवयॆल्लां पचिच्चुटन् ॥ ज्यो०९.४० ॥
नालॊन्नायाल् पिऴिञ्ञिट्टु घृतवुं चेर्त्तुकॊण्टतिल् ।
पाके चन्दनवुं मुस्ता पुत्तिरिच्चुण्टमूलवुं ॥ ज्यो०९.४१ ॥
कणा कलिंगं त्रायन्ती कल्क्कीकृत्य समन्ततः ।
सूक्सिच्चरिच्चु सेविप्पू नाना विषविनाशनं ॥ ज्यो०९.४२ ॥
विशेषान्मण्डलिक्ष्वेऴ क्षतवुं दुष्टरक्तवुं ।
शोफदुर्ग्गन्धतोयङ्ङऴ निस्स्रविक्कुन्नतुं कॆटुं ॥ ज्यो०९.४३ ॥
मऱ्ऱउं काकोऴजालत्ताल् संभ्विक्कुन्न पीदकऴ ।
ēल्लां शमिच्चुपों शीघ्रं दाहापस्मारवुं तथा ॥ ज्यो०९.४४ ॥
चॊऱि कुष्ठङ्ङऴ पाण्ड्वादि कामिला भ्रममॆन्निव ।
मऱ्ऱउ चित्तप्रकोपत्तालुण्टाकुन्नवयॊक्कयुं ॥ ज्यो०९.४५ ॥
तीर्न्नुपों कान्तियुं पुष्टि देहारोग्यादियुं वरुं ।
शुद्धमत्यन्तमेतत्तु देवैरपि सुपूजितं ॥ ज्यो०९.४६ ॥
अमरीमूलतोयं च तल्पत्ररसवुं समं ।
चतुर्भागं घृतं चेर्त्तु पचेत्तन्मूलकल्क्कितं ।
सेविप्पू विश्वकाकोऴे पैत्तिके तु विशेषतः ॥ ज्यो०९.४७? ॥
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां लेह्यतैलादिक्रमाधिकारः
सुधाकलादि निरूपणं
[१०] अग्निलक्षणं
ēण्ण नै वॆन्तुकाच्चीटु होमिच्चालुऴ्ऴ लक्षणं ।
पावकन् नील वर्ण्णत्तिल् ज्वलिच्चाल् मरणं फलं ॥ ज्यो०१०.१ ॥
रक्तवर्ण्णमतायीटिल् फलं क्लेशमताय्वरुं ।
निरर्त्थं फलमां पिन्नॆ वॆऴुत्ताकिलतिन्निह ॥ ज्यो०१०.२ ॥
पिंगलिच्चु ज्वलिच्चीटिल् वरुमिच्छाफलं द्रुतं ।
आश्रयङ्ङऴतुं कूटॆ चिन्तिप्पू मतिमान्भिषक् ॥ ज्यो०१०.३ ॥
अग्निज्वाल किऴ्क्कोट्टु पाञ्ञीटिल् कांक्षितं वरुं ।
अग्निकोणत्ततॆन्नाकिल् अग्निभीतियतां फलं ॥ ज्यो०१०.४ ॥
दक्षिणे प्राणनाशं च कन्यानां चित्तविभ्रमं ।
शान्तितन्नॆ फलं चॆल्लां पावके पश्चिमाश्रये ॥ ज्यो०१०.५ ॥
वायुकोणत्तु चाञ्ञीटिल् गुणमिल्लिह रोगिणां ।
वह्निज्वाल वटक्काकिल् मृतियिल्ल शुभ्ं फलं ॥ ज्यो०१०.६ ॥
ईशानकोणत्ताकुम्पोऴ फलं मंगलमाय्वरुं ।
कत्तित्तॆऴिञ्ञु मेल्प्पोट्टु तन्ने ज्वालकऴॆङ्किलो ॥ ज्यो०१०.७ ॥
रोगशान्तियुमायुस्सुं मऱ्ऱउऴ्ऴिच्छकऴुं तथा ।
सद्योलभिक्कुं मर्त्त्यानां पावकस्य प्रसादतः ॥ ज्यो०१०.८ ॥
वल्लातॆ शब्दवुं पिन्नॆ पॊट्टलुं पॊरिपाऱ्उं ।
कूटातॆकूटातॆ वलमे कूटॆ चुऴ्न्नालेऱ्ऱअवुं गुणं ॥ ज्यो०१०.९ ॥
पूर्व्वपक्षप्रतिपदं मुतलायमृतिन् कला ।
वलत्ते भागमे कूतॆक्कयऱुं पुरुषन्निह ॥ ज्यो०१०.१० ॥
मऱुभागमिऱङ्ङीटुं कृष्णपक्षे क्रमाल् पुनः ।
नारिक्किटत्तुभागत्तु काणेणं स्थानमिङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०१०.११ ॥
सुधाकल करेऱुन्नोरंगवुं पऱ्आं क्रमाल् ।
अंगुष्ठं पादवुं सन्धि जानु गुह्यं च नाभियुं ॥ ज्यो०१०.१२ ॥
हृदयं कुचवुं कण्ठं नासिका नेत्रकर्ण्णवुं ।
भ्रूमद्ध्यं नॆऱ्ऱइ मूर्द्धावुं स्थानङ्ङऴ पतिनञ्चिव ॥ ज्यो०१०.१३ ॥
सुधायास्सप्तमे स्थाने विषवुं निल्क्कुमॆप्पॊऴुं ।
सुधाकल विमर्द्दिच्चाल् तीर्न्नुपों विषमॊक्कयुं ॥ ज्यो०१०.१४ ॥
तथा विषांगं मर्द्दिच्चालेऱॆ वर्द्धिच्चु पों विषम् ।
अतुकॊण्टतु चॆय्यॊल्ला चॆय्तीटिल् पापमाय्वरुं ॥ ज्यो०१०.१५ ॥
विषं निल्क्कुन्नॊरंगत्तिल् कटि पॆट्टुवतॆङ्किलो ।
शीघ्रं मृत्यु वरुं रक्ष पलतुं चॆय्किलुं तदा ॥ ज्यो०१०.१६ ॥
सुधाकलायां दंशिच्चु गुऴिकन् तन्नॆयॆङ्किलुं ।
विषपीडकऴुण्टाकयिल्ल पीयूषवीर्य्यतः ॥ ज्यो०१०.१७ ॥
कण्ठत्तिल् क्ष्वेऴमाकुम्पोऴ भक्षिक्कुनवयॊक्कॆयुं ।
क्ष्वेऴाकारं स्मरिच्चीटिल् क्ष्वेऴमाय्पों भुजिच्चत्å ॥ ज्यो०१०.१८ ॥
सुधाकलवरुं कालममृतां विषमॆङ्किलुं ।
अतुकॊण्टमृतायिट्टु निरूपिच्चु भुजिक्कणं ॥ ज्यो०१०.१९ ॥
एवं स्मरिच्चु भक्षिच्चाल् बुद्धि पुष्टि बलङ्ङऴुं ।
कान्तियारोग्यमायुस्सुं वर्द्धिच्चीटुं सुखादियुं ॥ ज्यो०१०.२० ॥
दुखापमृत्यु पलित ज्वरातङ्कादियुं कॆटुं ।
अमृतिन् कल गुह्य्त्तिङ्कल् वरुम्पोऴ वश्यमां तदा ॥ ज्यो०१०.२१ ॥
सुधाकल विमर्द्दिच्चाल् चुंबिच्चीटुकिलुं तदा ।
गाढमाय् नोक्कियॆन्नालुं वश्यमाय् भवति क्रमाल् ॥ ज्यो०१०.२२ ॥
सुधाकलेटॆ मद्ध्यत्तिल् चिन्तिप्पू प्राणवायुवॆ ।
नित्यवुं दृढ्मायॆन्नालायुस्सुण्टाय्वरुं नृणां ॥ ज्यो०१०.२३ ॥
कान्तियुं पुष्टियुं श्रीयुं वयस्तंभमतुं वरुं ।
सम्पत्तेजोदेहरक्षाकरमायुं वरुं परं ॥ ज्यो०१०.२४ ॥
औषधग्र्हणविधि
आदौ प्रजकऴेप्पण्टु सृष्टिच्चिट्टब्जसंभवन् ।
रक्षिच्चीटुवतिन्नायि कल्प्पिच्चानौषधङ्ङऴुं ॥ ज्यो०१०.२५ ॥
औषधङ्ङऴॆ रक्षिप्पानॊरु देवत तन्नॆयुं ।
कल्प्पिच्चानोषधीपार्श्वे सापि नाम्नापि सुप्रभा ॥ ज्यो०१०.२६ ॥
विधि कूटातॆकण्टारानौषधङ्ङऴॆटुक्किलो ।
’ēतेषां वीर्य्यं त्वया ग्राह्यंऽ इत्याचष्ट च तेन सा ॥ ज्यो०१०.२७ ॥
अतुकॊण्टवऴे पूर्व्वं प्रणम्य विधिवल् सुधीः ।
औषधत्तिन्ऱॆ पार्श्वत्तिलर्च्चिच्चु कुसुमादिकऴ ॥ ज्यो०१०.२८ ॥
पत्तुवट्टं जपिक्केणं इदं प्राञ्जलि पूर्व्वकं ।
प्रदक्षिणं परिक्रम्य नमस्कुर्य्यात्तदौषधं ॥ ज्यो०१०.२९ ॥
(मन्त्रं)
[औं नमो ओषधीभ्यः ऊर्ज्जावन्तो भविष्यथ तद्वीर्यैः कृल्स्न्य
कुरुद्द्वं वच वच हन हन दह दह मारय मारय तुभ्यं नमः]
इतुकॊण्टिप्रकारत्तिलौषधङ्ङऴॆटुक्कुक ।
वीर्य्यं पूऋण्णमतालौषधङ्ङऴ्क्कतॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१०.३० ॥
ōरुयोगत्तिलीवण्णमुद्धरिच्चुऴ्ऴॊरौषधं ।
ōन्नु कूट्टुकयॆन्नाल् मऱ्ऱēल्लाऱ्ऱइनुं बलं वरुं ॥ ज्यो०१०.३१ ॥
गुरुनाथनॆ वन्दिच्चिट्टौषधं तॊट्टुकॊण्टुटन् ।
जपिप्पू ’ēतार्क्ष्यमन्त्रऽत्तॆ ’ēसुधाहृदयऽवुं पुनः ॥ ज्यो०१०.३२ ॥
धान्वन्तरादि मन्त्रङ्ङऴ यथायोग्यं जपिच्चुटन् ।
अमृताकॆ निरूपिच्चिट्टौषधत्तॆक्कॊटुक्कुक ॥ ज्यो०१०.३३ ॥
धन्वन्तरीं महाविष्णुं गरुडं पावकं पुनः ।
मार्त्ताण्डमश्विनीदेवं सुधां मृत्युञ्जयं तथा ॥ ज्यो०१०.३४ ॥
अच्युतं स्कन्दमाचार्य्यपादपद्मं विशेषतः ।
दृढमायि निरूपिच्चिट्टौषधङ्ङऴ कुटिक्कणं ॥ ज्यो०१०.३५ ॥
विषरोगं शमिप्पानुमायुस्सिन्ऱॆ बलत्तिनुं ।
भक्तिपूर्व्वं कऴिप्पिक्कवेणमीश्वरसेवकऴ ॥ ज्यो०१०.३६ ॥
गणनायक होमं च दुर्ग्गापूजयतुं पुनः ।
भास्करन्नु नमस्कारं मून्नु लक्षं जपं तथा ॥ ज्यो०१०.३७ ॥
गोपालकं रुद्रसूक्तं पौरुषं सूक्तमेव च ।
शंखाभिषेकं देवेषु निवेद्यं मधुरत्रयं ॥ ज्यो०१०.३८ ॥
धान्वन्तरजपं तद्वत्तदीयं होमपूजयुं ।
मृत्युञ्जयाख्यं होमं च शङ्करन्नंबुधारयुं ॥ ज्यो०१०.३९ ॥
क्षीरधारयतुं नन्नु शूलिनीजपवुं तथा ।
विशेषिच्चु विषं तीर्प्पान् गरुदाष्टोत्तरं शतं ॥ ज्यो०१०.४० ॥
विष्णुसाहस्रनामं च पोजयुं स्कन्दसेवयुं ।
खगेश्वरप्रीति तन्नॆ कऴिच्चीटिल् गुणं तुलों ॥ ज्यो०१०.४१ ॥
विप्रभोजनवुं वेणं भिषग्गणकपूजयुं ।
मऱ्ऱउऴ्ऴ सज्जनङ्ङऴ्क्कुं प्रसादत्तॆ वरुत्तणं ॥ ज्यो०१०.४२ ॥
ग्रहदेवादिपूजा च बलियुं तर्प्पणङ्ङऴुं ।
यथा शक्ति कऴिक्केणं मऱ्ऱउऴ्ऴीश्वरसेवयुं ॥ ज्यो०१०.४३ ॥
क्रियावसाने शक्तिक्कु तक्क दक्षिण चॆय्तुटन् ।
प्रसादिप्पिक्कयुं वेणं कल्याणफलसिद्धये ॥ ज्यो०१०.४४ ॥
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां सुधाकलादिनिरूपणाधिकारः
[११] आखुविषत्तिन्न्å
कुअलचन्द्रः करघ्नश्च विषघाति भयानकः ।
क्रूरो+अप्युग्रश्च कुमुदो मॆघनादः भयानक्ः ॥ ज्यो०११.१ ॥
तीक्ष्णस्सुदर्शस्सिंहास्यस्सुदन्तस्सुमुखस्तथा ।
एकचारी सुगर्भ्श्च कीर्त्तिताष्षोडशाख्वः ॥ ज्यो०११.२ ॥
एवं मूषिकवंशङ्ङऴ पतिनाऱुण्टवऱ्ऱइन्å ।
ओरोकालत्तिलोन्नन्नेऱ्ऱअमुण्टां विषं तुलों ॥ ज्यो०११.३ ॥
पतिनाऱॆलिकऴ्क्कुऴ्ऴ विषमोरोरॊधातुविल् ।
कटन्नलतिनुऴ्ऴोरु लक्षणङ्ङऴ चिकित्सयुं ॥ ज्यो०११.४ ॥
वेऱिट्टु चॊन्नतॆल्लां तानऱिवान् पणियेऱ्ऱअवुं ।
आकयालिह सामान्यं चिकित्सा लक्षणङ्ङऴुं ॥ ज्यो०११.५ ॥
चॊल्लुन्नू प्राणिनां साक्षादुपकारार्त्थमायिह ।
इवऱ्ऱइन् पल्लुपॆट्टालुं शुक्लं देहे पतिक्किलुं ॥ ज्यो०११.६ ॥
नखङ्ङऴ्क्कॊण्टु दॆहत्तिल् मुऱिञ्ञीटुकिलुं तथा ।
शवशुक्लादि वीणुऴ्ऴतुपजीविच्चिताकिलुं ॥ ज्यो०११.७ ॥
विषपीडकऴुण्टाकुं क्रम्त्ताल् प्राणिकऴ्क्किह ।
कटिच्चॊरु प्रदेशत्तु तऴ्म्पायिट्टिरिक्किलुं ॥ ज्यो०११.८ ॥
पुण्पेट्टिट्टतुणङ्ङातॆ नॊम्परत्तोटिरिक्किलुं ।
विषमुण्टतु दष्टन्ऱॆ देहत्तिङ्कलतोर्र्क्कणं ॥ ज्यो०११.९ ॥
दंशप्रदेशे वीङ्ङीटुं नॊम्परङ्ङऴुऴां तुलों ।
तलनोवोटु पनियुं कुक्षिवेदनयुं तथा ॥ ज्यो०११.१० ॥
रुचियॊन्निलुमिल्लातॆ वन्नीटुं नेत्ररोगवुं ।
कम्पवुं कफवुं शीतं तथा सर्व्वांगसादवुं ॥ ज्यो०११.११ ॥
मेलॆल्लां वट्टमायिट्टु पॊट्टुं कूञ्चॊऱियुं पुनः ।
नॊम्परङ्ङऴ शरीरत्तिलॆल्लां वर्द्धिच्चु वन्निटुं ॥ ज्यो०११.१२ ॥
आतपेच्छयतुण्टाकुं मूक्किलूटॆ जलं वरुं ।
मलमूत्रङ्ङऴ बन्धिक्कुं पीडकऴ पलतुं वरुं ॥ ज्यो०११.१३ ॥
ēलितन् नखदन्तादि तट्टियालवनप्पॊऴे ।
कय्युण्णिवॆऴ्ऴं मूर्द्धाविल् तेच्चीटिल् विषमाशु पों ॥ ज्यो०११.१४ ॥
कार्प्पासपल्लवं तैले पेषिच्चिट्टु कुटिक्किलुं ।
तथा तैलत्तिलाकाशतार्क्ष्यचूर्ण्णं कुटिक्किलुं ॥ ज्यो०११.१५ ॥
कार्प्पासपत्रं क्षीरत्तिल् पिऴिञ्ञिट्टतिलप्पॊऴे ।
किञ्चिल् चूरण्णमतुं कूट्टि कॊटुप्पू मूषिकार्त्तन्å ॥ ज्यो०११.१६ ॥
कऴुत्तोऴं जले निन्नु कुटिच्चाप्पात्त्रमञ्जसा ।
मूर्द्धाविनॆक्कटत्तीट्टु पिम्पोट्टॆक्कङ्ङॆऱिञ्ञिटू ॥ ज्यो०११.१७ ॥
शीतप्पॆट्टु विऱ्पोऴं मुङ्ङवेणं यथाबलं ।
दिनत्रयमतीवण्णं चॆय्तुकॊऴ्ऴु विषं कॆटुं ॥ ज्यो०११.१८ ॥
ōन्नरद्दिवसं चॆल्लुं मुम्पिले चॆय्तुकॊऴ्ऴणं ।
अल्लाय्किलौषधं मऱ्ऱउ कुटिक्केणं पुरट्टणं ॥ ज्यो०११.१९ ॥
चॆऱुचीर समूलत्तॆ काटिनीरिल् पिबेत्ततः ।
तथा शिरीषपञ्चांगं पाययेल् क्ष्वेऴशान्तये ॥ ज्यो०११.२० ॥
अङ्कोलमूलं क्षीरत्तिल् कुटिप्पू काञ्चिके+अथवा ।
तद्वच्चारणयुं नीलीमूलवुं चॆऱुचीरयुं ॥ ज्यो०११.२१ ॥
तुल्यमायि कुटिप्पू व्रणे तेप्पू विषापहं ।
श्वेतार्क्कमूलं गन्धं च गोक्षीरे पाययेत्तथा ॥ ज्यो०११.२२ ॥
उन्मत्तार्क्कदलं वेलिप्परुत्तिक्कुऴ्ऴ पत्र्वुं ।
पिऴिञ्ञ नीरिल् कायत्तॆ मेऴिच्चिट्टु पुरट्टुक ॥ ज्यो०११.२३ ॥
कटुत्रयं कुटिक्केणं तथा सैन्धवचन्दने ।
लेपनं चॆय्कयुं वेणं विषशान्तिक्कु दष्टन्å ॥ ज्यो०११.२४ ॥
करऴेकमघोरीटॆ मूलवुं चन्दन्ं वचा ।
ननाऱि पाटतन्वेरुं शंख्पुष्पमवल्प्पॊरि ॥ ज्यो०११.२५ ॥
इवयॆल्लां समं कूट्टू तत्तुल्या वॆऴ्ऴटम्पुतन्पत्रवुं ।
कूट्टि गॊक्षीरे पिष्ट्वा सप्तदिनं पिबेल् ॥ ज्यो०११.२६ ॥
लेपनादिकऴुं चॆय्क वीक्कवुं तीर्न्नुपों द्रुतं ।
नाना मूषिकदोषङ्ङऴ विद्रुतं पोय्मऱञ्ञिटुं ॥ ज्यो०११.२७ ॥
पोऴ्प्परत्तित्तोलिन्ऱॆ रसत्तिल् तऴुतामयुं ।
मुरिङ्ङात्तोलि कॊञ्ञाणित्तॊलियुं करऴेकवुं ॥ ज्यो०११.२८ ॥
वयम्पुं चन्दनं पाटक्किऴङ्ङुं गृहधूमवुं ।
पिष्ट्वा सर्व्वांगवुं तेप्पू नष्टमां मौषिकं विषं ॥ ज्यो०११.२९ ॥
कऴञ्चोरोन्नु कॊऴ्ऴेणं कुऱ्आतॆ फलत्रयं ।
चुण्टवेर् मुक्कऴञ्चावू पॊटिच्चिट्टिवयॊक्कयुं ॥ ज्यो०११.३० ॥
कऴ्ऴिप्पालिलुरुक्कीट्टु कुप्पिप्पात्रत्तिलिट्टुटन् ।
अटच्चातपमुऴ्ऴेटं वच्चुकॊण्टतुणक्कुक ॥ ज्यो०११.३१ ॥
पॊटिच्चु पॊटियाक्कीट्टु मुम्पिलुण्णुन्न चोऱ्इल् ।
नॆय्युं पॊटियतुं चेर्त्तु भ्क्षिप्पु विषमाशु पों ॥ ज्यो०११.३२ ॥
उप्पुनीरिल् ननच्चिट्टु तिलं तोलु कऴञ्ञुटन् ।
चुक्कुमॊप्पिच्चु चूर्ण्णिच्चु मेऴिच्चु गुऴमोटत्å ॥ ज्यो०११.३३ ॥
सेविच्चुकॊण्टालार्त्तन्नु वैरस्यङ्ङऴकन्नु पों ।
पशुविन् पालिलॆट्टॊन्नु कऴ्ऴिप्पालु कलर्न्नुटन् ॥ ज्यो०११.३४ ॥
काच्चिक्कॊण्टॊऱ तॊट्टिट्टु दधियाक्किक्कलक्कुक ।
उद्धृत्य वॆण्ण सेविच्चालॊऴियुं मौषिकं विषं ॥ ज्यो०११.३५ ॥
शिवमल्लियुटे वेरुं पुष्पवुं चन्दन्ं वचा ।
विषवेगं तथा पाटक्किऴङ्ङुं मरमञ्ञऴुं ॥ ज्यो०११.३६ ॥
मत्तङ्ङा रोहिणी व्योषपृथुकप्पॊरियॆन्निव ।
तुल्यमायिप्पॊटिच्चिट्टु सेविप्पू तेनुमायत्å ॥ ज्यो०११.३७ ॥
मऱ्नुपोयेनिन्तुप्पुं कूट्टिक्कॊऴ्क पॊटिच्चतिल् ।
अनेन नश्यति क्ष्वेऴं तिमिरं हि यथेन्दुना ॥ ज्यो०११.३८ ॥
पऱिच्चु तूक्कू पुकयत्तर्क्कपत्रं वॆऴुत्तत्å ।
पुकयेऱ्ऱअं पिटिच्चालङ्ङॆटुत्तिट्टु पॊटिच्चतिल् ॥ ज्यो०११.३९ ॥
नालॊन्नु सैन्धवं चेर्प्पू तदर्धं टङ्कणं तथा ।
तेनिल्क्कुऴ्च्चु सेविप्पू समस्ताखु विषापहं ॥ ज्यो०११.४० ॥
पॊरिच्चानयटीमूलं शतमूलीटॆ कन्दवुं ।
कॊट्टत्तेङ्ङाप्पुऱ्तोलुं नीलिच्चुऴ करिम्पतुं ॥ ज्यो०११.४१ ॥
तूक्कित्तुल्यमताक्कीट्टु वऱुत्तिट्टङ्ङरच्चत्å ।
तॊट्टुटेच्चालॊऴिञ्ञीटुं विषं मौषिकदोषञम् ॥ ज्यो०११.४२ ॥
वीक्कं पारमतायीटिल् मण्डलिक्कु पऱञ्ञव ।
मरुन्नुं धारयुं चॆय्तालॊऴियुं विषवीक्कवुं ॥ ज्यो०११.४३ ॥
जलदोशीरशीतं च विशवं पर्प्पटतोयवुं ।
कषायं वॆन्तु सेविच्चाल् पनि शीघ्रमॊऴिञ्ञु पों ॥ ज्यो०११.४४ ॥
नीली करञ्ज पिचुमन्द शिरीष शिग्रुमुस्तोग्रविश्व
सुरभूरुह चन्दनानि
एभिः समांशसहितैः परिपक्वमंभः
शीघ्रं विनाशयति मूषिकदोषजातं ॥ ज्यो०११.४५ ॥
पाठाशिरीषपृथुकाख्या वचाहरिद्रा
कुष्ठाब्दविश्वमधुकैस्समभागयुक्तैः ।
क्वाथोहरत्य्खिलमूषिकदोषजातं
क्ष्वेऴं क्षणेन दहनो हि यथा तृणौघं ॥ ज्यो०११.४६ ॥
पञ्चांगं च शिरीषजं त्रिकटुकं
काकोऴवेगं वचा
पत्थ्या चन्दन वाजिगन्ध तकरो
शीराब्द निंबत्वचः
संक्वात्थ्याशु समांशमत्र तु जलेप्येतल्
समस्तं प्रगे
पीत्वा सैन्धवसंयुतं परिहरेल्
काकोऴम्खूत्भवं ॥ ज्यो०११.४७ ॥
नालिटङ्ङऴि कॊऴ्ऴेणं कऱुकक्कुऴ्ऴ नीरत्å ।
नानाऴियॆण्णयुं चेर्त्तु काच्चू कल्क्कस्य यष्टियां ॥ ज्यो०११.४८ ॥
दशपुष्पं पिऴिञ्ञुऴ्ऴ तोये काच्चुकिलुं गुणं ।
तथा भृंगामृतरसे काच्चिक्कॊण्टुऴ्ऴ तैलवुं ॥ ज्यो०११.४९ ॥
मूषिकार्त्तनु तेच्चिट्टु कुऴिप्पान् गुणमेऱ्ऱअवुं ।
कुऴिप्पिच्चालप्पॊऴे नल्लॊरौषधत्तॆ कुटिक्कणं ॥ ज्यो०११.५० ॥
सङ्कटं पलतुं पारमेऱ्ऱईटिलवनप्पॊऴे ।
छर्द्दिप्पिक्क गुणं शीघ्रं सरिप्पिच्चीटिलुं तथा ॥ ज्यो०११.५१ ॥
निलनारकमूलत्तॆ क्षीरं तन्नॆ कुटिक्किलो ।
आखुजातमतायुऴ्ऴ विषं छर्द्दिच्चुपों नृणां ॥ ज्यो०११.५२ ॥
तथैव महिषीतक्रे कुटिप्पू पेच्चुरक्कुरु ।
काटियिल् पुन्नबीजत्तॆक्कुटिच्चालुं वमिच्चु पों ॥ ज्यो०११.५३ ॥
करुवऴ्ऴियुटॆ मूलं विरकिन् मूलवुं तथा ।
इवयॊन्नॆण्णयिल् पीत्वा विषं छर्द्दिचू पों द्रुटं ॥ ज्यो०११.५४ ॥
कालमेऱॆक्कऴिञ्ञीटिलिवयॊन्नु कॊटुत्तुटन् ।
ēण्णतेच्चिऴवैलत्तु निर्त्तीटू विषदष्टनॆ ॥ ज्यो०११.५५ ॥
ēन्नाल् छर्द्दिच्चु पोयीटुं आखूनां विषमॊक्कॆयुं ।
चन्दनं शुद्धतोयत्तिल् कुटिच्चाल् छर्द्दि निन्नु पों ॥ ज्यो०११.५६ ॥
परिप्पुम् मलरुम् चुक्कुं बलाविल्वं च धान्यवुं ।
कषायं वॆच्चु सेविच्चाल् छर्द्दियॆल्लामिऴच्चु पों ॥ ज्यो०११.५७ ॥
काविक्कल्लञ्जनक्कल्लुं चुक्कुं तिप्पलि यष्टियुं ।
धात्रीफलमतुं सेविच्चाल् छर्द्दि निन्नु पों ॥ ज्यो०११.५८ ॥
आवणक्कॆण्णयुं पालुं कुटिक्किलिऴकुं मलं ।
तथा च कॊन्न सेविप्पू काञ्ञ वॆऴ्ऴमतिल् पुनः ॥ ज्यो०११.५९ ॥
अमृतुं पूगवुं पत्थ्या कषाय्ं चुक्कुमायुटन् ।
वॆच्चु सेविच्चुकॊऴ्कॆन्नल् उटने सरणं वरुं ॥ ज्यो०११.६० ॥
कम्पिप्पालयुटॆ वेर्मेल्त्तॊलियुं नल्क्कटुक्कयुं ।
अमृतुं चुक्कुमाय्वॆच्च कषायं तु विरेचकं ॥ ज्यो०११.६१ ॥
स्नानं चन्दनपानं च दधिभोजनमॆन्निव ।
चॆय्तुकॊण्टाल् शमिच्चीटुं सरणं चौषधोल्भवं ॥ ज्यो०११.६२ ॥
कषायं वॆच्चु नल्लोरु करऴेकमवल्प्पॊरि ।
नालॊन्नायाल् पिऴिञ्ञिट्टङ्ङतिनालॊन्नु नॆय्यतुं ॥ ज्यो०११.६३ ॥
पकर्न्नु वॆन्तु कॊऴ्ऴेणं कल्क्कत्तिन्नु कटुत्रयं ।
सेविच्चल् मूषिकक्ष्वेऴमॊऴिञ्ञीटुमशेषवुं ॥ ज्यो०११.६४ ॥
कॊट्टं कुमिऴुतन्वेरुं कषायं वॆच्चतिल् पुनः ।
वॆन्तुकॊऴ्ऴां घृतं कल्क्कं मधुकं मुन्तिरिङ्ङयुं ॥ ज्यो०११.६५ ॥
समं नॆय्योटु गोमूत्रं कूट्टि वॆन्तु कुटिक्कणं ।
तथा ब्रह्मीरसे वॆन्तु सेविच्चालुं गुणं तुलों ॥ ज्यो०११.६६ ॥
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां आखुविषचिकित्साधिकारः
[१२] वृश्चिकादिचिकित्साधिकारं
वृश्चिकानां विषत्तिन्ऱॆ लक्षणङ्ङऴ चिकित्सयुं ।
किञ्चिल् चुरुक्किच्चॊल्लुन्नेन् जनङ्ङऴ्क्कऱिवानिह ॥ ज्यो०१२.१ ॥
अनिशं कम्पमुण्टाकुं छर्द्दिबुद्धिभ्रमङ्ङऴुं ।
शूलयुं स्वेदवुं पारं पनियुं रोमभेदवुं ॥ ज्यो०१२.२ ॥
दंशे वेदनयुं पारिच्चऴ्लुं रक्तवर्ण्णवुं ।
नानावृश्चिकजन्तुक्कऴ विषत्तिन्नुऴवाय्वरुं ॥ ज्यो०१२.३ ॥
आदौ शृंगजऴूकादि कॊण्टु रक्तं कऴञ्ञुटन् ।
अश्वगन्धकरञ्जङ्ङऴ पाययेन्नस्यमाचरेल् ॥ ज्यो०१२.४ ॥
पुऴिमोरिलरच्चिट्टु वेप्पिन्तोल् मुऴकॆन्निव ।
काच्चिक्कवोष्णमाकुंपोऴ अतिनाल् धार कॊऴ्ऴुक ॥ ज्यो०१२.५ ॥
करञ्जतिन्त्रिणीकारस्करत्तिन् पत्रमॆन्निव ।
पिऴिञ्ञनीरिलिन्तुप्पङ्ङॆऴुतू कण्णु रण्टिलुं ॥ ज्यो०१२.६ ॥
हस्तं कॊण्टु पिऴिञ्ञिट्टु वुङ्ङिन्ऱ् पत्रमञ्जसा ।
कण्णिलुं मूक्किलुं पिन्नॆ वायिलुं कटिवायिलुं ॥ ज्यो०१२.७ ॥
प्रयोगिच्चाल् विषं तीरुं वृशिचिकोत्थमतॊक्कॆयुं ।
तथा तांबूलवुं कायं कूट्टिक्कॊण्टु पिऴिञ्ञतुं ॥ ज्यो०१२.८ ॥
बालकुक्कुट पिञ्छङ्ङऴ इन्तुप्पुं तिलकल्क्कवुं ।
चतच्चिट्टु पुकच्चीटिल् तीर्न्निटुं तेऴ्विषं द्रुतं ॥ ज्यो०१२.९ ॥
वेप्पिन् पत्रमतुं नल्लमञ्ञऴुं नरकेशवुं ।
उमियुं कऴ्ऴितन् पत्रं पनयोलयुऴिञ्ञयुं ॥ ज्यो०१२.१० ॥
कूट्टिप्पुकच्चु कॊण्टालुं विषं वृश्चिकजं कॆटुं ।
तथा दाव्वीरामठानां धूपवुं नन्नु केवलं ॥ ज्यो०१२.११ ॥
चिलन्तिविषत्तिन्å
चिलन्तिक्कुऴ्ऴ चिन्हङ्ङालौषधङ्ङऴुमङ्ङिनॆ ।
सामान्यमिह चॊल्लुन्नेन् विं शतिक्कुं क्रमाल् पुनः ॥ ज्यो०१२.१२ ॥
शेषं नालुण्टवऱ्ऱइन्नु चिकित्सा नास्ति भूतले ।
नालिलिलॊन्निनॆयङ्ङोट्टु कण्टाल् चत्तिटुमञ्जसा ॥ ज्यो०१२.१३ ॥
इङ्ङोट्टु कण्टाल् चत्तीटुमॊन्नु मऱ्ऱएवनुं पुनः ।
छाय कॊण्टु हनिच्चीटुं गन्धं कॊण्टॊरुवन् तथा ॥ ज्यो०१२.१४ ॥
मऱ्ऱउऴ्ऴतु चिकित्सिच्चाल् क्रमत्ताल् भेदवुं वरुं ।
मन्त्रौषधङ्ङऴ कॊण्टशेषां विषशान्ति वरुत्तणं ॥ ज्यो०१२.१५ ॥
दंशप्रदेशे पुऴकं शोफवुं स्फोटसंघवुं ।
तीव्रवेदनयुं पारं शिरोरोगवुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०१२.१६ ॥
वर्ण्णभेदवुमुण्टाकुं ज्वरवुं पारमाय्वरुं ।
लूतजातविषत्तिन्नङ्ङीवण्णं लक्षणं विदुः ॥ ज्यो०१२.१७ ॥
रक्तं विमुच्य तुऴसीं रजनीं तेच्चुकॊऴ्ऴणं ।
पालिल् कलक्कि सॆविप्पू तदेव विषशान्तये ॥ ज्यो०१२.१८ ॥
ओट्टिन् पात्रमतिल् कायं तांबूलांबुनि मर्द्दयेल् ।
तेच्चुकॊण्टालुणङ्ङीटुमरुत्तिट्टुऴ्ऴतॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१२.१९ ॥
शिरीषनीलीमूलङ्ङऴ तल्पत्रांबुवतिल् पुनः ।
पाययेल्लेपयेल् शीघ्रं विषं नश्यति लूतजं ॥ ज्यो०१२.२० ॥
चॆऱुचीरसमूलत्तॆ तेच्चुकॊण्टु कुटिक्किलुं ।
कॊट्टं रामच्चवुं नीलीमूलवुं गन्धसारवुं ॥ ज्यो०१२.२१ ॥
पालिल् कुटिच्चुतेच्चलङ्ङटङ्ङुं लूतिकाविषं ।
नन्नारि नीलिकामुलङ्ङऴ धारयुं पानवुं गुणं ॥ ज्यो०१२.२२ ॥
काट्टुकय्प्पयुटॆ पत्रं तुऴसीदलवुं समं ।
नस्याञ्जनादि चॆय्तीटिल् चिलन्ती विषवुं कॆटुं ॥ ज्यो०१२.२३ ॥
नीलीदऴमतुं नल्ल तुऴसी करिनॊच्चियुं ।
पिऴिञ्ञुण्टायवॆऴ्ऴत्तिल् वॆन्तुकॊऴ्ऴू घृतं भिषक् ॥ ज्यो०१२.२४ ॥
कल्क्कत्तिन्नुऴ्ऴियुं व्योषं अश्वगन्धं च चन्दनं ।
मधुकं तकरं कॊट्टं नन्नाऱि करऴेकवुं ॥ ज्यो०१२.२५ ॥
तुल्यमायिवयॆल्लामे कूट्टि वॆन्ततरिच्चुटन् ।
सेविच्चु कॊण्टाल् तीर्न्नीटुं लूतजं विषसञ्चयं ॥ ज्यो०१२.२६ ॥
इवऱ्ऱइन् वेर् कषायं वॆच्चतिलुं वॆन्तुकॊऴ्ऴलां ।
इच्चॊन्न पोलॆ तेङ्ङानै काच्चित्तेच्चीटिलुं तथा ॥ ज्यो०१२.२७ ॥
कीरिविषत्तिन्न्å
कीरिक्कुऴ्ऴ विषं कॊण्टु गऴभंगं वरुं नृणां ।
दन्तोष्ठङ्ङऴ कऱुत्तीटुं तथा तालुप्रदेशवुं ॥ ज्यो०१२.२८ ॥
वाक्किन्निटर्च्चयुं काणां चुकक्कुं नेत्रयुग्मवुं ।
तीव्रज्वरं महापीड पल्तुं पारमाय्वरुं ॥ ज्यो०१२.२९ ॥
वेलिप्परुत्तितन्पत्रं फलवुं पुष्पमूलवुं ।
नालुमॊप्पिच्चरच्चिट्टु पाययेल्लेपयेद्द्रुतं ॥ ज्यो०१२.३० ॥
नीलिकापत्रवुं वेरुं तेच्चुकॊण्टु कुटिक्किलुं ।
कीरितन्ऱॆ विषं तीरुं पारं पारिच्चतॆङ्किलुं ॥ ज्यो०१२.३१ ॥
करुनॊच्चियुमीवण्णं चॆय्तुकॊण्टाल् विषं कॆटुं ।
इवऱ्ऱआलॆण्णनै वॆन्तु प्रयोगिक्क विषापहं ॥ ज्यो०१२.३२ ॥
मार्ज्जारविषत्तिन्न्å
मार्ज्जारविषमेऱ्ऱईटिल् कऱुक्कुं तालुनाभिकऴ ।
चॊऱियुं कटिकॊण्टेटं नालुभागमरुत्तिटुं ॥ ज्यो०१२.३३ ॥
पनियुं छर्द्दियुं स्वेदं पॆरुतायिवरुं तथा ।
एरण्डमूलवुं नल्लपत्थ्या पॊन्कारमॆन्निव ॥ ज्यो०१२.३४ ॥
तेनिल् तेच्चु कुटिप्पिप्पू तथा व्योषं ससैन्धवं ।
कय्युण्णिनीरिल् कायत्तॆ मेऴिच्चिट्टु पुरट्टुक ॥ ज्यो०१२.३५ ॥
इतिनालाज्यतैलादि पाकं चॆय्ततुमुत्तमं ।
मार्ज्जारविषमॆल्लां पोमिच्चॊन्नौषधसेवयाल् ॥ ज्यो०१२.३६ ॥
श्वविषत्तिन्न्å
नराणां नाय् दंशिच्चाल् कऱुक्कुं रक्तवुं व्रणे ।
रक्तस्रुतियुमुण्टाकुं वीक्कवुं पनियुं तथा ॥ ज्यो०१२.३७ ॥
भीतियुं देहदुर्ग्गन्धं सन्धिसादं शिरोगदं ।
सरणं मलबन्धं वा भविक्कुं श्वविषत्तिन्å ॥ ज्यो०१२.३८ ॥
अङ्कोलमूलं तच्चर्म्ममॊप्पं काञ्चिकनीरतिल् ।
पानलेपादि चॆय्तीटिल् कॆटुं श्वविषमञ्जसा ॥ ज्यो०१२.३९ ॥
ēण्णनैलेह्यमित्यादिक्कङ्कोलं तन्नॆ कॊऴ्ऴुक ।
कषायं नीलिकामूलं कुटिप्पिक्क ससैन्धवं ॥ ज्यो०१२.४० ॥
शिग्रुपत्रमतुं नल्ल मञ्ञऴुं मरमञ्ञऴुं ।
दूर्व्वारसमतिल् पिष्ट्वा तेच्चुकॊऴ्वू विषापहं ॥ ज्यो०१२.४१ ॥
शुद्धदूर्व्वारसे तेङ्ङानै काच्चिद्धारकॊऴ्ऴुक ।
मधुकं चन्दन्ं जातिपत्रियुं कल्क्कमायिह ॥ ज्यो०१२.४२ ॥
भ्रान्तुऴ्ऴतु कटिच्चीटिल् छर्द्दिप्पिक्क यथा बलं ।
सरिप्पिच्चीटिलुं कॊऴ्ऴां कुटिप्पिक्क कषाय नीर् ॥ ज्यो०१२.४३ ॥
छर्द्दिप्पानुं सरिप्पानुं मूषिकन्ऱॆ चिकित्सयिल् ।
चॊन्नपोलुऴ्ऴतॆल्लामे प्रवर्त्तिप्पू शुनां विसॆ ॥ ज्यो०१२.४४ ॥
नीली करञ्ज तुऴसी पिचुमन्द लोध्रदार्व्वी
यवाषबृहतीद्वयपर्प्पटाब्दैः ।
व्योषं शिरीषसुरदार्व्वपि तुल्यभागैस्सिद्धं
पयः परिहरेद्विषविभ्रमं च ॥ ज्यो०१२.४५ ॥
करञ्जपत्रवुं तोलुं वेरुं कॊण्टु कषायवुं ।
वॆच्चॆटुत्तु कुटिप्पिप्पू बुद्धिभ्रममतुं कॆटुं ॥ ज्यो०१२.४६ ॥
करञ्जनीलीमूलङ्ङऴ कषायं तेनुमायुटन् ।
सेविच्चाल् विषवुं भ्रान्तुं तीर्न्निटुं विश्वकद्रुजं ॥ ज्यो०१२.४७ ॥
एवं क्रोष्टुककाकोऴे चॆय्वू बुद्धिभ्रमे+अपि च ।
मन्त्रयन्त्रादिकऴ कॊण्टुं रक्ष कल्प्पिच्चु कॊऴ्ऴणं ॥ ज्यो०१२.४८ ॥
अश्वविषत्तिन्न्å
अश्वदष्टन्नु दंशत्तिल् वेदना रुधिरस्रुति ।
कण्मिऴिप्पान् वशक्केटुं सदा सर्व्वांगसादवुं ॥ ज्यो०१२.४९ ॥
पारमुण्टाय्वरुं पिन्नॆ दाहवुं भ्रमवुं तथा ।
अमुक्कुरमतुं नल्ल वयम्पुं लोध्रचर्म्मवुं ॥ ज्यो०१२.५० ॥
क्षीरे पेषिच्चु सेविप्पू लेपनादियुमाचरेल् ।
वाजिदन्तोत्भ्वक्ष्वेऴं तल्क्षणादेव नस्यति ॥ ज्यो०१२.५१ ॥
वानरविषत्तिन्न्å
दंशे वेदनयत्यर्त्थमुण्टाकुं वानरे विषे ।
चिऱियुं पल्लुमङ्ङॆल्लां कऱ्कुं कृष्णरक्तवुं ॥ ज्यो०१२.५२ ॥
दंशप्रदेशाल् वन्नीटुं शरीरं वाटुमेऱ्ऱअवुं ।
रोमभेदमतुं काणां मेलॆल्लां वर्ण्णभेदवुं ॥ ज्यो०१२.५३ ॥
नॆन्मेनिवाकतन्मूलं तोलुं पत्रं च पुष्पवुं ।
काययुं तुल्यमायिट्टु पाययेल्लेपयेल् द्रुतं ॥ ज्यो०१२.५४ ॥
मर्त्त्यदन्तविषत्तिन्न्å
मर्त्त्यदन्तविषत्तिन्नु मूकत्वं वरुमञ्जसा ।
पनियुं गात्रभेदं च श्यामत्वंचोष्ठदन्तयोः ॥ ज्यो०१२.५५ ॥
सन्धुनॊन्तुं कनत्तीटुं लालास्रुतियुमङ्ङिनॆ ।
वर्ण्णभेदं मुखत्तुण्टां चुवक्कुं नयनद्वयं ॥ ज्यो०१२.५६ ॥
नीलीमूलमतुं नल्ल नन्नाऱि चॆऱुचीरयुं ।
पालिल् पिष्त्वा पिरट्टीट्टु कुटिप्पू तद्विषापहं ॥ ज्यो०१२.५७ ॥
इवयोरोन्नुतान् पोरुमॊन्निच्चाकिल् गुणं तुलों ।
नस्याञ्जनादियुं चॆय्वू नराणां विषमशु पों ॥ ज्यो०१२.५८ ॥
मण्डूकविषत्तिन्न्å
मण्डूकत्तिन् विषत्तिन्नु दंशे पारं चॊऱिच्चिलुं ।
नालुभागत्तुमङ्ङेऱ्ऱअं पॊऴ्ऴीटुं तीव्रजूर्त्तियुं ॥ ज्यो०१२.५९ ॥
मनःक्लेशमतुं नोवुं वीक्कवुं पारमाय्वरुं ।
चुक्कुं तिप्पलियुं नल्ल कायं मुऴकॆन्निव ॥ ज्यो०१२.६० ॥
कूट्टिक्कॊण्टतरच्चिट्टु कुटिप्पू लेपयेच्च तल् ।
मण्डूकदन्तसञ्जातविषमॆल्लामॊऴिञ्ञु पों ॥ ज्यो०१२.६१ ॥
अरणविषत्तिन्न्å
अरणेटॆ विषत्तिन्नु मेलॆल्लां क्कशुवट्टमाय् ।
पॊटुक्कुं कृष्णमायिट्टु चुवन्निट्टाकिलुं तथा ॥ ज्यो०१२.६२ ॥
पनियुं नॊम्परं पारं अंगसादमरोचकं ।
शीतं मुखत्तु दुर्ग्गन्धं मलबन्धवुमाय्वरुं ॥ ज्यो०१२.६३ ॥
दीर्घवृन्तमतिन् तोलुं मुरिङ्ङत्तॊलियुं तथा ।
नॆन्मेनिवाकत्तॊलियुं तथा निंबकरञ्जयोः ॥ ज्यो०१२.६४ ॥
सर्व्वांगं तेच्चु सेविप्पू धूपिप्पू धार चॆय्तिटू ।
नीलीमूलकषायत्तॆ कुटिच्चीटुकयुं गुणं ॥ ज्यो०१२.६५ ॥
उऱितूक्कियुटॆ वेरुं गृहदूमवुमायत्å ।
दूर्व्वानीरिलरच्चिट्टु सर्व्वांगं तेकयुं गुणं ॥ ज्यो०१२.६६ ॥
कृकलास(ओन्तु)विषत्तिन्न्å
कृकलासविषत्तिन्नुं लक्षणङ्ङऴ चिकित्सयुं ।
मिक्कवाऱुमतीवण्णं कण्टुकॊऴ्वू यथावले ॥ ज्यो०१२.६७ ॥
गौऴीविषत्तिन्न्å
गौऴितन्ऱॆ विषत्तिन्न्å कुक्षिरोगं चॊऱिच्चिलुं ।
पणप्रमाणं मेलॆल्लां पॊटुक्कुं वऱऴुं चिऱि ॥ ज्यो०१२.६८ ॥
अगोरिकरऴेकं च नन्नाऱियमरी तथा ।
पानलेपादि चॆय्तीटिल् पल्लितन् विषमाशुपों ॥ ज्यो०१२.६९ ॥
कटन्नल्विसत्तिन्न्å
कटन्नल् कुत्तुकिल् पारं कटयुं वीक्कवुं वरुं ।
रोमभेदमतुण्टाकुं वरुं सर्व्वांगसादवुं ॥ ज्यो०१२.७० ॥
पिष्ट्वा मुक्कुऱ्ऱइ सर्व्वांगं नवनीते कलर्न्नत्å ।
तेच्चशेषं विऴुङ्ङीटू तद्विषं नश्यति क्षणाल् ॥ ज्यो०१२.७१ ॥
ञॊङ्ङणं पुल्लुमीवण्णं नीलीमूलदलङ्ङऴुं ।
कृष्णमायुऴ्ऴ तुऴसीमूलवुं पत्रवुं तथा ॥ ज्यो०१२.७२ ॥
मेलॆल्लां तेच्चुकॊण्टीटिल् कटन्नल्क्कूटॆटुत्तिटां ।
नीलीतुऴसिका रण्टुं कटन्नल् विषनाशनं ॥ ज्यो०१२.७३ ॥
तेरट्टविषत्तिन्न्å
तेरट्टविषमाकुम्पोऴ वट्टत्तिल् तोलुपोयतिल् ।
अरुत्तीट्टु चॊऱिञ्ञीटुं क्रमत्ताल् वऴरुं पुनः ॥ ज्यो०१२.७४ ॥
व्योषं शिरीषपञ्चांगं पाययेल्लेपयेद्व्रणे ।
पुत्तिरिच्चुण्ट तन्पत्रं केतकीदलमॆन्निव ॥ ज्यो०१२.७५ ॥
तेङ्ङनॆय्यिल् वऱुत्तिट्टु पेषिच्चाशु पुरट्टुक?
(तॊट्टालॊट्टि) तॊट्टार्तॊट्टिविषत्तिन्न्å
तॊट्टार्तॊट्टिविषत्तिन्नुमीवण्णं चॆय्तुकॊऴ्ऴुक ।
चॆऱुचीरयतुं कॊण्टु पानलॆपादियुं गुणं ॥ ज्यो०१२.७६ ॥
अट्टविषत्तिन्न्å
अट्टक्कुऴ्ऴ विषत्तिन्नु चॊऱियुं चोरयुं वरुं ।
नन्नाऱि मञ्ञऴुं नॆय्युं जऴूकविषनाशनं ॥ ज्यो०१२.७७ ॥
मत्स्यविषत्तिन्न्å
कटच्चिलुण्टामत्त्यर्त्थं व्रणे वेदनयुं तथा ।
पनिरोमाञ्चवुं वीक्कं मत्स्यक्ष्वेऴोत्भवे भवेल् ॥ ज्यो०१२.७८ ॥
तत्र कारस्करत्तिन्ऱॆ वेरुं तिरियुमञ्जसा ।
इटिच्चिट्टु जलं कॊण्टु धार चॆय्क निरन्तरं ॥ ज्यो०१२.७९ ॥
आरण्यसर्षपं वेरोटिटिच्चिट्टु कषायमाय् ।
वॆच्चॆटुत्तु पुकच्चीटिल् कटच्चिल् क्षणमे कॆटुं ॥ ज्यो०१२.८० ॥
तदेव लेपयेच्छीघ्रं सव्योषं रामठान्वितं ।
पूनर्न्नवामरतरु लेपयेच्छोपशान्तये ॥ ज्यो०१२.८१ ॥
पालिल्प्पुऴुङ्ङिप्पेषिच्चिट्टमृतुं दशपुष्पवुं ।
तेच्चुकॊण्टाल् क्षणेनेव पृथुरोम विषं कॆटुं ॥ ज्यो०१२.८२ ॥
भृंगविषत्तिन्न्å
भृंगं कॊत्तुकिलप्पॊऴे कटयुं वीक्कवुं वरुं ।
पुन्नाटकनिशायुग्मं लेपयेत्तद्विषापहं ॥ ज्यो०१२.८३ ॥
स्थावरविषत्तिन्न्å
फलपुष्पदलैर्म्मूलनिर्य्यासरसचर्म्मभिः ।
कन्दबीजपयोभिश्च भवेल् स्थावरजं विषं ॥ ज्यो०१२.८४ ॥
एवं पत्थुप्रकारत्तिलुण्टाकुन्न विषत्तिन्å ।
लक्षणग्गऴतुं चॊल्लां चिकित्सापि विशेषथः ॥ ज्यो०१२.८५ ॥
वीक्कमुण्टां चूटु पारं पनियुं चित्तशोकवुं ।
सादवुं मोहवुं छर्द्दिशोषं विण्मूत्ररोधवुं ॥ ज्यो०१२.८६ ॥
चॆऱुचीरयुटे मूलं तण्टुं पत्रमतुं समं ।
शुद्धकाञ्चिकतोयत्तिल् पानलेपनमुत्तमं ॥ ज्यो०१२.८७ ॥
नीलिकामूलमिन्तुप्पुं तथा पीत्वा प्रलेपयेल् ।
इवकॊण्टु कषायं वॆच्चतुकॊण्टु कुऴिक्कणं ॥ ज्यो०१२.८८ ॥
इच्चॊन्नौषधमॆण्णक्कुं नैवॆन्तीटानुमुत्तमं ।
इन्तुप्पुं व्योषवुं रण्टु मञ्ञऴुं कल्क्कमामिह ॥ ज्यो०१२.८९ ॥
मिक्कवाऱुं विषत्तिन्नु शतधौत घृतं शुभं ।
नाल्प्पमरक्कषायत्तिल् घृतमिट्टु निरन्तरं ॥ ज्यो०१२.९० ॥
कटयेणं चुकप्पोऴं नूऱु नाऴिकयङ्ङिने ।
’ēशतधौत घृतंऽ चेति विषशोफोषणशान्तिकृल् ॥ ज्यो०१२.९१ ॥
प्रत्यौषधविधिकऴ्
चेर्मरत्तिन् विषत्तिन्नु तान्नितन् तोलरच्चुटान् ।
सर्व्वांगं तेच्चु सेविप्पू सद्योनष्टमतां विषं ॥ ज्यो०१२.९२ ॥
मुक्कोल्प्पक्कॊन्न सेविच्चु सरणं पारमायिटिल् ।
शतावरीजलं कॊण्टु गुदधार कऴिक्कणं ॥ ज्यो०१२.९३ ॥
कुटिच्चीटुकयुं वेणं कुऴिक्केणं तदंबुनि ।
नागदन्तिविषत्तिन्नुमीवण्णं चॆय्तुकॊऴ्ऴुक ॥ ज्यो०१२.९४ ॥
पुऴ्प्परत्तित्तोल् कॊण्टु कण्णांपट्टि विषं कॆटुं ।
मद्यत्तिन् मत्तु तीर्न्नीटुं चॆऱुनारङ्ङ कॊण्टुटन् ॥ ज्यो०१२.९५ ॥
कञ्चाविन्नथ कोवक्का नन्नेऱ्ऱअं वीर्यशान्तये ।
अमीन्मरुन्नु चॆन्नीटिल् मतिघ्नीमूलवुं दलं ॥ ज्यो०१२.९६ ॥
मेत्तोन्निक्कमरीमूलं निर्व्विषी मरिचं तथा ।
पाषाणविषशान्तिक्कु मध्य्मं कटुकुत्तमं ॥ ज्यो०१२.९७ ॥
नीलिकामूलवुं तद्वल् मृणाऴं चे+इति केचन ।
पारतत्तिन्नु कूश्माण्डं प्रत्यौषधमितीरितं ॥ ज्यो०१२.९८ ॥
एरण्डत्तिरियुं नल्ल नवनीतं शवतावरि ।
आवलिन्ऱॆ विषत्तिन्नुं कॊटुवेलिक्कुमामित्å ॥ ज्यो०१२.९९ ॥
काञ्ञिरत्तिरि सेविच्चाल् पल्लॆल्लामॆतृकोर्त्तुपों ।
कालुं विरलुमङ्ङॆल्लां कूच्चुं करवुमङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०१२.१०० ॥
कुन्नितन् पल्लवं पिष्त्वा कुटिप्पू लेपयेच्च तल् ।
वेगं तीर्न्नीटुमॆन्नालक्कूच्चलुं पल्लु कोर्त्ततुं ॥ ज्यो०१२.१०१ ॥
वत्सनाभि कुटिच्चीटिल् निर्व्विषी परमौषधं ।
मूलं नीलीभवं कूटॆ ननेऱ्ऱअं तद्विषे नृणां ॥ ज्यो०१२.१०२ ॥
दधिमोरॊन्निवट्टिन्ऱॆ कन्मषं नीङ्ङुवानिह ।
नन्नेऱ्ऱअं पऴ्तायुऴ्ऴोरुप्पुमाङ्ङयुमण्टियुं ॥ ज्यो०१२.१०३ ॥
धूमपत्रं पिटिच्चीटिल् तेङ्ङाप्पाल् कॊण्टु तीर्न्निटुं ।
तथा लवणतोयेन तैलवीर्य्यं कॆटुं द्रुतं ॥ ज्यो०१२.१०४ ॥
तेक्किटा कॊण्टु तीर्न्नीटुं पनसत्तिन्ऱॆ कन्मषं ।
तथा तद्वीर्य्यशान्तिक्कु चुक्कुं कूटॆग्गुणं तुलों ॥ ज्यो०१२.१०५ ॥
प्रत्यौषधङ्ङऴ वेऱिट्टिट्टॆल्लाऱ्ऱइन्नुमिरिक्किलुं ।
नाना विषङ्ङऴ तीर्न्नीटुं नीलिपानविलेपनाल् ॥ ज्यो०१२.१०६ ॥
इति वृश्चिकादिचिकित्साधिकारः
[१३] पशुक्कऴ्क्कु विषप्पॆट्टाल्
पशुक्कऴ्क्कु विषप्पॆट्टाल् कुलुक्कुं तलयेऱ्ऱअवुं ।
रोमभेदमतुण्टाकुं दंशे शोफमतुं तथा ॥ ज्यो०१३.१ ॥
अंगसादवुमत्यर्त्थं कण्णुकाणातॆयुं वरुं ।
पनियुं कॊटुतायीटुं नट्पानरुतातॆयां ॥ ज्यो०१३.२ ॥
नुर पारं चॊरिञ्ञीटुं वायिलुं रण्टु मूक्किलुं ।
तथा दन्तङ्ङऴ बन्धिक्कुं पॊरियुं रोममेऱ्ऱअवुं ॥ ज्यो०१३.३ ॥
लोहं चुट्टिट्टॆटुत्तिट्टु दंशे वॆच्चीटुकञ्जसा ।
छेदिक्क गुणमॆन्नालुं छेदिक्करुतु गोक्कऴे ॥ ज्यो०१३.४ ॥
इन्तुपूं पशुविन् नॆय्युं व्रणे तेच्चीटणं द्रुतं ।
वयम्पुं मरिचं नल्ल सैन्धवं चुक्कु तिप्पलि ॥ ज्यो०१३.५ ॥
तुल्यभागमरक्केणं शुद्ध काञ्चिकनीरतिल् ।
पानलेपादि कॊण्टाशु पशुक्कऴ्क्कु विषं कॆटुं ॥ ज्यो०१३.६ ॥
नॆन्मेनिवाकपञ्चांगं मूलं नीलीभवं तथा ।
चॆऱुचीरयतुं रण्टु मञ्ञऴुं सममायुटन् ॥ ज्यो०१३.७ ॥
काटिनीरिलरच्चिट्टु सर्व्वांगं परिमर्द्दयेल् ।
कोरिक्कॊण्टु कुटिप्पिप्पू सद्योनष्टमतां विषं ॥ ज्यो०१३.८ ॥
मञ्जरी नीलिकापत्रमश्वगन्धं च सैन्धवं ।
तुल्यांशं पानलेपाद्यैः पशूनां विषमाशुपों ॥ ज्यो०१३.९ ॥
नॆन्मेनि वाकतन् वेरुमुऴ्ऴिकायं वचं समं ।
मुऴकुं काटियिल् पिष्ट्वा पानाद्यैर्व्विषनाशनं ॥ ज्यो०१३.१० ॥
उङ्ङिन्तोलु उऱितूउक्कीटॆ मूलवुं व्योषमॆन्निव ।
काञ्चिके पानलेपाद्यैर्न्नश्यतीति गवां विषं ॥ ज्यो०१३.११ ॥
विषं मोहिच्चुपोयॆन्नाल् नस्यं चॆय्तालुणर्न्निटुं ।
नरन्मार्क्कु पऱञ्ञुऴ्ऴ नस्यं तन्निविटॆक्कुमां ॥ ज्यो०१३.१२ ॥
इच्चॊन्नौषधजालङ्ङऴिटिच्चिट्ट जलत्तिनाल् ।
कुऴिप्पिक्कयतुं पत्थ्यं पुरट्टीटानुमामत्å ॥ ज्यो०१३.१३ ॥
इति गवां चिकित्साधिकारः
ēल्ला विषत्तिनुं
[१४] सामान्य चिकित्सकऴ्
लक्षणं कॊण्टऱिञ्ञिल्ल पाम्पिनेयॆन्निरिक्किलो ।
नोक्किक्कॊण्टु विचारिप्पू दष्टनां देहमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.१ ॥
वऋण्णभेदं विषत्तिन्ऱॆ वेगवुं दोषवृद्धियुं ।
मऱ्ऱउं चिलतु सूक्षिच्चुं ग्रहिच्चिल्लॆङ्किलुं तथा ॥ ज्यो०१४.२ ॥
कुटिक्केण्टुं मरुन्नॆल्लां चॊल्लुन्नेनतिनायिह ।
ēल्ला विषवुमॆल्लार्क्कुं तीर्न्नुपोमिवकॊण्टुटन् ॥ ज्यो०१४.३ ॥
वेलिप्परुत्तितन्पत्रं पुष्पवुं सममायिह ।
तन्मूलमपि क्षीरत्तिल् द्रुतं नाना विषे पिबेल् ॥ ज्यो०१४.४ ॥
क्षीरत्तिलमरी मूलं निर्म्मले काञ्चिके+अपिवा ।
कुटिप्पू लेपनं चॆय्वू निश्शेषविषनाशनं ॥ ज्यो०१४.५ ॥
चॆऱुचीरयतुं नल्लॊरमरीमूलवुं समं ।
पानलेपादि चॆय्तीटिल् तीर्न्निटुं विषमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.६ ॥
वाजिगन्ध्मतुं नल्ल मञ्ञऴुं चॆऱुचीरयुं ।
क्षीरतोये+ अपि वा पीत्वा सद्यस्सर्व्वविषं जयेल् ॥ ज्यो०१४.७ ॥
करञ्जं नीलिकातुल्यं मून्नुं तुल्यमतायिह ।
पनाद्यैर्न्नश्यति क्ष्वेऴं यथा पापं त्रिमूर्त्तिभिः ॥ ज्यो०१४.८ ॥
निशाद्वयं मेघनादं धूमवुं सममायिह ।
लिप्त्वा पीत्वा जयेल् सर्व्वं विषं स्तावरजंगमं ॥ ज्यो०१४.९ ॥
शुद्धिचॆय्तॊरु पॊङ्कारं शीततोये कुटिक्कुक ।
पुरट्टि नय्सवुं चॆय्वू गरमॆल्लामॊऴिञ्ञुपों ॥ ज्यो०१४.१० ॥
अमुक्कुरमतुं व्योषं वयम्पुं वाकमूलवुं ।
नानाविषे कुटिच्चीटां कदऴिक्कन्दनीरतिल् ॥ ज्यो०१४.११ ॥
नस्यत्तिन्नुं गुणं तन्नॆ नेत्रत्तिङ्कलुमामित्å ।
तॊट्टु तेच्चालॊऴिञ्ञिटुं विषवुं वीक्कवुं द्रुतं ॥ ज्यो०१४.१२ ॥
करऴेकमतुं चुक्कुं पिष्ट्वा पीत्वा प्रलेपयेल् ।
मस्तके नासिकायां च पत्थ्यमेतद्विषे+ अखिले ॥ ज्यो०१४.१३ ॥
तण्डुलीयकमूलं च वाजिगन्धं च गुल्åगुलु ।
गृहदूमं च गोमूत्रे पाययेल् क्ष्वेऴशान्त्ये ॥ ज्यो०१४.१४ ॥
च्नदन्ं नीलिकामूलं कॊट्टवुं चॆऱुचीरयुं ।
पाययेल् लेपयेल् क्षीरे नानाविषविनाशनं ॥ ज्यो०१४.१५ ॥
कायं वा सैन्धवं वा+अथ कूट्टिक्कॊऴ्कार्क्कपत्रवुं ।
पेषिच्चत्मजले पीत्वा लिप्त्वा सर्व्वविषं हरेल् ॥ ज्यो०१४.१६ ॥
शिरीषार्क्कसुमं रण्टिल् बीजवुं व्योषवुं समं ।
नस्यपानादि कॊण्टाशु तीर्न्नुपों विषमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.१७ ॥
अरक्कुं कायवुं चुक्कुं उऴ्ऴियुं रण्टु मञ्ञऴुं ।
सैन्धवेन समं मूत्रे विषं लेपादिना हरेल् ॥ ज्यो०१४.१८ ॥
व्योषम्श्वारियुं पाटक्किऴङ्ङुं नीलियुं तथा ।
पॆरुङ्कुरुम्पयुं व्योषं वयम्पुं कूट्टियुं तथा ॥ ज्यो०१४.१९ ॥
तेऱ्ऱआम्परलरच्चिट्टु कलक्किक्कॊण्टतिल् पुनः ।
निर्म्मलं वस्त्रशकलं मुक्किक्कॊण्टाऱ्ऱउकाऱ्ऱअतिल् ॥ ज्यो०१४.२० ॥
एवं मुक्कियुणक्केणं ēट्टुपत्तुपत्तूऴ्मत्तुणि ।
तैलं तन्निल् तिरुम्पीट्टु नस्यादुत्तिष्ठते विषी ॥ ज्यो०१४.२१ ॥
हरीतकी तथा लोध्रं वेप्पुं कायवुमॆन्निव ।
नान्नविषोपशान्तिक्कु चॆय्वू पानादिकक्रियाः ॥ ज्यो०१४.२२ ॥
मुरुक्कुतन्मेल्त्तोल् तन्नॆ काञ्चिकांबुनि मर्द्दयेल् ।
पानलेपादिकॊन्टाशु तीर्न्नु पोōं विषमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.२३ ॥
व्योषवुं कायवुं तुम्पनीरतिल् परिमर्द्दयेल् ।
नस्याञ्जने तथा कृत्वा विषमोहविनाशनं ॥ ज्यो०१४.२४ ॥
वॆङ्कुन्निक्कुरुवुं कायमॆरिञ्ञिक्कुरुबीजवुं ।
शिग्रुपत्ररसं तन्निल् पिष्ट्वा नस्याञ्जने हितं ॥ ज्यो०१४.२५ ॥
वयम्पुं कायवुं नल्ल श्वेतमां मरिचं समं ।
तांबूलनीरिल् पॆषिच्चु चॆय्वू नस्याञ्जनङ्ङऴॆ ॥ ज्यो०१४.२६ ॥
शिरीषपुष्पस्वरसे भावितं मरिचं सितं ।
नस्याञ्जनादिना भूयश्शीघ्रमुत्तिष्ठते विषी ॥ ज्यो०१४.२७ ॥
वॆङ्कुन्निक्कुरुवुं वह्निशिखयुं रामठं वचा ।
शुधकाञ्चिकतोयत्तिल् अञ्जनाद्यैर्व्विषं कॆटुं ॥ ज्यो०१४.२८ ॥
वच्चाश्वगन्धं त्रिकटु वाकमूलं च चन्दनं ।
रंभाकन्दजले पिष्ट्वा विषं पानादिना हरेल् ॥ ज्यो०१४.२९ ॥
वुङ्ङिन्कुरुतन् बीजं चुक्कुं मुऴकु तिप्पलि ।
वेप्पिन्तोल् विषवेगं च काऴकूटापहं भवेल् ॥ ज्यो०१४.३० ॥
कोशातकी वचा हिंगु शिरीषं व्योषमॆन्निव ।
अर्क्कक्षीरे+ अपि संपिष्त्वा+अप्यजमूत्रे+अथवा पुनः ॥ ज्यो०१४.३१ ॥
कण्णिल् तांबूलनीर्तन्निल् नस्यं तुम्पयुटे जले ।
शिग्रुवल्क्करसे पानं निश्शेषविषनाशनं ॥ ज्यो०१४.३२ ॥
पॊटिच्चिक्ष्वाकु सर्व्वंगं कायमोटु कलर्न्नत्å ।
नस्यं चॆय्तालुणर्न्नीटुं विषमोहितनञ्जसा ॥ ज्यो०१४.३३ ॥
मातृघातियुटे मूलं काटियिल् विषनाशनं ।
मुयल्च्चॆवियतुं तुम्प तुऴसी शक्रवल्लियुं ॥ ज्यो०१४.३४ ॥
मार्ञ्ञरवन्दिनीपत्रं तथा पुव्वाङ्कुऱुन्तल ।
इवयॆल्लां समं कण्टु पिऴिञ्ञुण्टायनीरतिल् ॥ ज्यो०१४.३५ ॥
मरिचं तिप्पली चुकुमेलत्तरियुमॆन्निव ।
चूऋण्णिच्चु कूट्टि नक्कीटिऴ विषमॆल्लामॊऴिञ्ञुपों ॥ ज्यो०१४.३६ ॥
वयम्पुं तकरं कॊट्टं चन्दनं पद्मकेसरं ।
धुर्धूर्बीजवुं तुल्यं काटि तन्निलरच्चुटन् ॥ ज्यो०१४.३७ ॥
तॊट्टुतेच्चालुणङ्ङिप्पों विसर्प्पं क्ष्वेऴसंभ्वं ।
नाल्प्पामरमतिन्तोलुं मधुकोशीरचन्दन्ं ॥ ज्यो०१४.३८ ॥
दूर्व्वा च नीलिकामूलं काटि तन्निलरच्चुटन् ।
तॊट्टुपूशुकिलोटिप्पॊं विसर्प्पं विससंभवं ॥ ज्यो०१४.३९ ॥
चन्द्रशेखरमूलीटॆ पत्रवुं कायवुं समं ।
तिरुम्मीट्टतिनाल् मूक्कुं वायुं पॊत्तियमर्त्तुटन् ॥ ज्यो०१४.४० ॥
पिटिच्चुकॊऴ्व्वू मून्नूऴं काऴकूटविनाशनं ।
व्योषं तकरवुं कॊट्टं माञ्चियिन्तुप्पुरेणुकं ॥ ज्यो०१४.४१ ॥
तुऴसी शारिबा मुस्ता यस्टि हिंगु निशाद्वयं ।
विऴंगमेलत्तरियुं तुल्यभागमितॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.४२ ॥
प्लाशिन् नीर्तन्नुलरक्केणं दिनद्वयं ।
प्लाशिन्ऱॆ कऱ्उं कूट्टीट्टॊरुपात्रत्तिलिट्टुटन् ॥ ज्यो०१४.४३ ॥
पाकं चॆय्युन्नतिल्क्कुटॆयिट्टु वेविच्चुकॊऴ्ऴुक ।
गोशृंगे संग्रहेदेतल् गरऴघ्नरसायनं ॥ ज्यो०१४.४४ ॥
तॊट्टु किञ्चिल् पिरट्टीटिल् तीर्न्नुपों विषमॊक्कॆयुं ।
नस्यपानादियतिनुं गुणं गुप्तमितेऱ्ऱअवुं ॥ ज्यो०१४.४५ ॥
देवदारुनिशाद्वन्द्वं तकरं मधुकं वचा ।
कन्मदं मुऴकुं वुङ्ङुं शिरीषार्क्ककणस्समं ॥ ज्यो०१४.४६ ॥
मुम्पेतुपोलॆ सूक्षिच्चु गोशृंगान्ते विसापहं
शिऋईषमेलत्तरियुं अरक्कुं माञ्च्यरेणुकं ॥ ज्यो०१४.४७ ॥
यष्टीपकुन्द सिन्धूत्थं त्र्यूषणं काट्टुवॆऴ्ऴरि ।
दार्व्वी मञ्चट्टिचूर्ण्णं च मञ्ञऴॆन्निवयॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.४८ ॥
पूर्व्ववल् शृंग संस्थाप्यं विषेषु परमौषधं ।
एतल् सर्व्वेपि धूपे+ अपि कुर्य्याल् क्ष्वेऴोपशान्तये ॥ ज्यो०१४.४९ ॥
नन्त्यार्वट्टमतिन्मूलं वटक्कोट्टु गमिच्चत्å ।
ग्रहणारंभकालत्तङ्ङॆटुप्पू शस्त्रकं विना ॥ ज्यो०१४.५० ॥
स्तंभिच्च नेरवुं पिन्नॆयॊऴियुम्पोऴुमङ्ङिनॆ ।
अरच्चु गुऴिकीकृत्य संग्रहेल् शुद्धभाजने ॥ ज्यो०१४.५१ ॥
आदिक्कितु कुटिप्पिच्चाल् दष्टन्न्å विषमेऱॆयां ।
स्तंभिप्पिक्कुं विषं तथा क्ष्वेऴं स्तंभ्नत्तिलॆटुत्तत्å ॥ ज्यो०१४.५२ ॥
तथा मोचनकालत्तेतॊऴिक्कुं विषमॊक्कॆयुं ।
आदिय्क्कताचरिक्कॊल्ला प्रयोगं गुप्तमामित्å ॥ ज्यो०१४.५३ ॥
नॆन्मेनिवाकपञ्चांगं कृष्णपञ्चमिणाऴुटन् ।
इरिम्पु तट्टातॆयङ्ङॆटुप्पू तुल्यमायित्å ॥ ज्यो०१४.५४ ॥
गोमूत्रे+अप्यजमूत्रे वा मर्द्दयेद्दिवसत्रयं ।
गुऴिकीकृत्य निऴ्लिलुणक्किक्कॊण्टु संग्रहेल् ॥ ज्यो०१४.५५ ॥
अनॆनाञ्जनपानाद्यैर्व्विषी भवति निर्व्विषः ।
गुप्तमत्य्न्तमेतत्तु शास्त्रेषु च मनीषिभिः ॥ ज्यो०१४.५६ ॥
जातवत्समलं कॊट्टं रण्टुं तुल्यं कलर्न्नुटन् ।
पूर्व्ववल् गुऴिकीकृत्य प्रयोक्तव्यं विषे+अखिले ॥ ज्यो०१४.५७ ॥
वयम्पु कायं वॆऴ्ऴुऴ्ऴि व्योषवुं सममायिह ।
काञ्चिके गुऴिकीकुर्य्याल् पूर्व्ववद्विषनाशनं ॥ ज्यो०१४.५८ ॥
विल्वस्य मूलं सुरसस्य पुष्पं
फलं करञ्जस्य नतं सुराह्वं ।
फलत्रयं व्योषनिश्शद्वयं च
बस्तस्य मूत्रेण सुसूक्ष्म पिष्टं ॥ ज्यो०१४.५९ ॥
भुजंग लूतोन्दुरु वृश्चिकाद्यैव्विषूचिका
जीर्ण्णगरज्वरैश्च
आर्त्तान् नरान् भूतविधर्षित्तांश्च
स्वस्थीकरोत्यञ्जनपाननस्यैः ॥ ज्यो०१४.६० ॥
हिंग्वश्वगन्ध सिन्धूत्थमॆरुमक्कन्नु तन् मलं ।
तिप्पली मुऴकुं चुक्कुं समभागमितॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.६१ ॥
पेषिच्चु सप्तदिवसमॆरिक्किन्पालतिल् पुनः ।
उरुट्टिक्कॊण्टुणक्कीट्टु केवलं निऴ्ल् तन्निले ॥ ज्यो०१४.६२ ॥
विषार्त्तन्नितु सेविच्चाल् ओटिप्पों विषमॊक्कॆयुं ।
छर्द्दिच्चुपोयियॆन्नाकिल् गति नामजपं नृणां ॥ ज्यो०१४.६३ ॥
रसजंबाऴबीजङ्ङऴॊप्पं पेच्चुरनीरतिल् ।
पेषिच्चु तीर्त्त वटकं अशेषविषनाशनं ॥ ज्यो०१४.६४ ॥
गोरोचनवुमिन्तुप्पुं मरमञ्ञऴ कटुत्रयं ।
पॊङ्कारं निर्व्विषीकायं अश्वगन्धं नतं वचा ॥ ज्यो०१४.६५ ॥
पारतं गरुडद्वन्द्वं चन्दनं विषवेगवुं ।
पत्थ्या पाशुपतं मूर्व्वा समभागमितॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१४.६६ ॥
नारङ्ङनीर् पिऴिञ्ञिट्टु मर्द्दिप्पू दिवसत्रयं ।
कुन्निक्कुरुप्रमाणत्तिलुरुट्टिक्कॊण्टुणक्कुक ॥ ज्यो०१४.६७ ॥
विषामयेषु सर्व्वेषु सुखदं वटकं त्विदं ।
सञ्चितव्यं प्रयत्नेन नाम्ना ’ēतरुणभास्करंऽ ॥ ज्यो०१४.६८ ॥
रसं चायिल्यवुं पिन्नॆप्पषाणं रण्टु कूट्टवुं ।
वज्रनागं वयम्पोटु तुरिशुं मनयोलयुं ॥ ज्यो०१४.६९ ॥
गन्धकं सागरैरण्डक्कुरुवुं निर्व्विषी पुनः ।
श्वेतमायुऴ्ऴ पॊङ्कारं तथा पॊन्नरितारवुं ॥ ज्यो०१४.७० ॥
तुल्यांशं चॆऱुनारङ्ङानीरतिल् पेषयेल् क्रमाल् ।
गुऴिकीकृत्य मूर्द्धाविल् पुरट्टू मोहमाशु पों ॥ ज्यो०१४.७१ ॥
तथा पीत्वा व्रणे लिप्त्वा जयेल् काकोऴ सञ्चयं ।
पवित्रमेतद्वटकं सञ्चितव्यं प्रयत्नतः ॥ ज्यो०१४.७२ ॥
नाभी निर्व्विष पाषाणं रस गन्धक टङ्कणं ।
तुत्तुं मनश्शिला हिंगु तुरिशुं सैन्धवं वचा ॥ ज्यो०१४.७३ ॥
अश्वगन्धं विषं व्योषं त्रिफलानि च मिश्रितं ।
श्वेतार्क्कमूलं नेर्व्वाऴं गरुडद्वयमिश्रितं ॥ ज्यो०१४.७४ ॥
ईश्वरी मूलमाश्रित्य दशपुष्पेण मिश्रितं ।
सर्व्वाणि समभागानि जंबीर रसमर्द्दितं ॥ ज्यो०१४.७५ ॥
दिनत्रयं मर्द्दयित्वा तिलमात्रेण लेपयेल् ।
जिह्वाग्रे लेपनं मात्रं तल्क्षणादेव नश्यति ॥ ज्यो०१४.७६ ॥
तच्छेषं व्रणलेपेन तल् सर्व्वविषनाशनं ।
पॊङ्कारं ताम्रकारं च नल्कारं नवसारवुं ॥ ज्यो०१४.७७ ॥
तुत्तुं तुरिशु पाषाणं रसं त्रिकटु सैन्धवं ।
गन्ध्कं वज्रनागं च वाजिगन्धं पकुन्नयुं ॥ ज्यो०१४.७८ ॥
कार्त्तॊट्टि करऴेकं च करिनॊच्चियुऴिञ्ञयुं ।
नीली पुष्करमूलं च त्र्त्ता कृष्णमतायतुं ॥ ज्यो०१४.७९ ॥
उङ्ङिन्तोल् दिरिगन्धं च बलाश्वं काञ्ञिरस्य वेर् ।
सिन्धुवेर्ण्डबीजङ्ङऴेकोनैस्त्रिंशदौषधैः ॥ ज्यो०१४.८० ॥
तूक्कित्तुल्यमताक्कीट्टु योजिप्पू पयसि क्षिपेल् ।
अर्क्कस्नुहिगवां क्षीरं मूनुं योजिच्चु तुल्यमाय्å ॥ ज्यो०१४.८१ ॥
तस्मिन् क्षिप्त्वा द्विसप्ताहं पश्चादुद्धृत्य पेषयेल् ।
कुऴ्च्चु गुऴिकीकृथ्य शोषयेल् निऴ्ल् तन्निले ॥ ज्यो०१४.८२ ॥
विषवेगाल् परं वेगमस्या+अस्तीति तद्विदः ।
नाम्ना मृत्युञ्जयाख्यैषा सर्व्वॊल्कृष्टा सुखप्रदा ॥ ज्यो०१४.८३ ॥
पाल्तुत्तुं गन्धकं नल्ल तुरिशुं नीऱ्ऱउमुट्टयुं ।
श्वेतमां कुन्नितन् बीजं पुराणमुऴकुं पुनः ॥ ज्यो०१४.८४ ॥
इरञ्ञीक्कुरुबीजं च ēल्लामॊरो कऴञ्चतां ।
गोमूत्रत्तिल् पचिक्केणं करिञ्ञीटातॆ कण्टत्å ॥ ज्यो०१४.८५ ॥
पणत्तूक्कं चतुष्षष्टि रसं तांबूलनीरतिल् ।
तालत्तिलाक्कि मर्द्दिप्पू कुऱ्आतॆ दिनत्रयं ॥ ज्यो०१४.८६ ॥
पिन्ने नन्नायरकेणमतु मून्नुदिनं क्रमाल् ।
वेविच्चु मुम्पे वॆच्चुऴ्ऴोरौषधङ्ङऴुमिट्टुअटन् ॥ ज्यो०१४.८७ ॥
पेषिच्चु कॊऴ्ऴू तॊण्णूऱु नाऴिका पिन्नॆयुं क्रमाल् ।
उरुट्टिक्कॊण्टुणक्केणं कुन्निमात्रमनातपे ॥ ज्यो०१४.८८ ॥
दष्टन् मोहिच्चुवॆन्नकिलतु वॆऱ्ऱइलनीरतिल् ।
पातियम्पोटरच्चिट्टङ्ङॊरु कण्णिल् विलेपयेल् ॥ ज्यो०१४.८९ ॥
ēन्नालप्पुऱ्अंगत्तिल् जीवनुण्टां पुनस्तथा ।
मऱ्ऱएक्कण्णिलुमञ्जिच्चालॊऴियुं विषमॊक्कयुं ॥ ज्यो०१४.९० ॥
उऴ्ऴिल् जीवनतिल्लाय्किल् नेत्रमॆल्लां वॆऴुत्तु पों ।
’ēमृतुञ्जयाञ्जनऽन्त्वेतल् प्रसिद्धं क्ष्वेऴनाशनं ॥ ज्यो०१४.९१ ॥
अञ्ज्नक्कल्लुमिन्तुप्पुं पाल्तुत्तुं स्वर्ण्णकारवुं ।
व्योषवुं पारतं नीलीबीजवुं ताम्रचूर्ण्णवुं ॥ ज्यो०१४.९२ ॥
शंखच्चुर्ण्णवुमॆल्लमे कऴञ्चॊन्नर कॊऴ्ऴुक ।
नागदन्तियुटे बीजं तूक्कीट्टॊरु कऴञ्चिह ॥ ज्यो०१४.९३ ॥
अतिल् पाति मुरिङ्ङेटॆ बीजवुं चेर्त्तु कॊण्टत्å ।
चॆऱुनारङ्ङनीर्तन्निल् मर्द्दिप्पू दिवसत्रयं ॥ ज्यो०१४.९४ ॥
ēल्लां तुल्यमतायीट्टुं कूट्टीटामॆन्नु केचन ।
ēङ्किल् पारतवुं नीलीबीजवुं परिवर्ज्जयेल् ॥ ज्यो०१४.९५ ॥
सूक्षिच्चरच्चु कॊण्टाशु गुऴिकीकृत्य पिन्नत्å ।
सूर्य्यरश्मि तॊटाते कण्टुणक्किक्कॊण्तु संग्रहेल् ॥ ज्यो०१४.९६ ॥
तिलप्रमाणं क्ष्व्वॆऴार्त्तन्नॆऴुतू रण्टु कण्णिलुं ।
अष्टादश विषं तीरुं तिमिरं पटलङ्ङऴुं ॥ ज्यो०१४.९७ ॥
काचवुं सन्निपातङ्ङऴ विविधङ्ङऴुमाशु पों ।
यक्षराक्षसगन्धर्व्व भूतप्रेतादिकांस्तथा ॥ ज्यो०१४.९८ ॥
पिशाचादीन् जयिच्चीटां इतुकॊण्टिह सत्वरं ।
हृद्यमत्यन्तमेतत्तु नाम्नापि गरुडाञ्जनं ॥ ज्यो०१४.९९ ॥
सिन्धूत्थं चन्दनं माञ्चि तिप्पली मुऴकुं पुनः ।
मधुकं पद्मवुं तुल्यं गोमूत्रत्तिलरक्कुक ॥ ज्यो०१४.१०० ॥
नारङ्ङनीरिलुं कूटॆयरच्चाल् गुणमेऱ्ऱअवुं ।
गुऴिका पूर्व्ववल् कार्य्या विषमोहाञ्जनाय च ॥ ज्यो०१४.१०१ ॥
अमरी तुऴसी दन्ती शिग्रुनिंबशिरीषजं ।
बीजं मरिचवुं तद्वल् बकुऴत्तिन्ऱॆ बीजवुं ॥ ज्यो०१४.१०२ ॥
गुञ्जाकरञ्जसञ्जातमॆल्लामोरो कऴञ्चतां ।
पाल्त्तुत्तुं रण्टरत्तूक्कं कऴञ्चप्पॊलॆ टङ्कणं ॥ ज्यो०१४.१०३ ॥
अञ्जनक्कल्लुमिन्तुप्पुमॊन्नेकालां कऴञ्चिह ।
तूक्किक्कॊण्टिवयॆल्लामे पतिनेऴ्र निष्कवुं ॥ ज्यो०१४.१०४ ॥
नारङ्गनीरिलुं पिन्नॆ तुऴसीदऴनीरिलुं ।
मर्द्दिच्चु कॊऴ्ऴू तॊण्णुऱु नाऴिका नेरमिङ्ङिने ॥ ज्यो०१४.१०५ ॥
पिन्नॆग्गुऴिकयाक्कीट्टु सूक्षिप्पू शुद्धभाजने ।
विषमोहं कलर्न्नॊर्क्कङ्ङॆऴुतू नेत्रयोरिदं ॥ ज्यो०१४.१०६ ॥
विषवुं मोहवुं नानानेत्ररोगं च बाधयुं ।
सद्योनशिक्कुं मर्त्त्यानां दशबीजाञ्जनं त्विदं ॥ ज्यो०१४.१०७ ॥
मुरिङ्ङतन्मेलुण्टाकुं मुऴकुं बकुऴास्थियुं ।
नारङ्ङनीरिल् पेषिच्चु कण्णिल् तेप्पू विषापहं ॥ ज्यो०१४.१०८ ॥
बर्हिबर्हं तिलं मञ्ञऴ कार्प्पासक्कुरुवॆन्निव ।
उमियिल् चेर्त्तु धूपिप्पू सत्वरं विषनाशनं ॥ ज्यो०१४.१०९ ॥
कऴ्ऴिनिंबऴ तन्पत्रं नरकेशं च मञ्ञऴुं ।
उमिकूट्टिक्कलर्न्निट्टु दंशे धूपं विषापहं ॥ ज्यो०१४.११० ॥
तिलकल्क्कं च सिन्धूथं चरणायुध पिञ्छवुं ।
केकीपिञ्छमतुं कूट्टिप्पुकच्चल् गरऴं कॆटुं ॥ ज्यो०१४.१११ ॥
मृगचर्म्मं तिलं पोत्रिविष्ठयुं बर्हिपिञ्छवुं ।
विषामयेषु धूपिच्चल् क्षयिक्कुं विषमप्पॊऴे ॥ ज्यो०१४.११२ ॥
मार्ज्जारास्थि मयिल्प्पीलि व्योषं नकुलरोमवुं ।
आट्टिन् पालिल् ननच्चिट्टु धूपिच्चाल् गरमाशु पों ॥ ज्यो०१४.११३ ॥
शिखिपिञ्छं वचा हिंगु लशुनं मरिचं पुनः ।
चूर्ण्णिच्चु कीरितन्नॆल्लुं विषार्त्ते धूपमाचरेल् ॥ ज्यो०१४.११४ ॥
विश्वं च लोध्रं मरिचं कॊन्न मालूरवल्क्कौं ।
पच्चोलप्पम्पु तन्नॆल्लुं दूपयेद्विषशान्तये ॥ ज्यो०१४.११५ ॥
इच्चॊन्नौषधवुं रण्टु मुखमामुरगास्थियुं ।
तीयिलिट्टु पुकच्चीटू नष्टमां विषमॊक्कयुं ॥ ज्यो०१४.११६ ॥
पाठानिर्ग्गुण्डिकाङ्कोलपर्ण्णैश्च लशुनं समं ।
मर्द्दिच्चु कॊण्टु धूपिच्चाल् गरऴामयनाशनं ॥ ज्यो०१४.११७ ॥
वयम्पुकॊट्टं तकरं तेऱ्ऱआम्परलतिन् तॊलि ।
सैन्धवं कटलक्कायुं शूलिगुञ्जाफलङ्ङऴुं ॥ ज्यो०१४.११८ ॥
विषवेगमतिन् वेरुं शिखिपिञ्छङ्ङऴॆन्निव ।
तुल्यमायतीनोटॊप्पं योजिप्पू मातृघातियुं ॥ ज्यो०१४.११९ ॥
अर्द्धांशं लशुनं चेर्प्पू तदर्धं रामठं पुनः ।
मेऴयित्वाचरेद्धूपं गरमाशु विनश्यति ॥ ज्यो०१४.१२० ॥
इतुकॊण्टु गृहं तन्निल् पुकच्चाल् पाम्पु पों द्रुतं ।
गुऴिकीकृत्यसेविच्चु कॊण्टालुं नन्नितेऱ्ऱअवुं ॥ ज्यो०१४.१२१ ॥
करिनॊच्चियुटे वेरुं वेप्पिन् कुरुवतुं पुनः ।
चकोरश्येनपक्षङ्ङऴ पुट्टल्पीरं समूलवुं ॥ ज्यो०१४.१२२ ॥
अतिलाऱōन्निरिञ्ञित्तोल् अरक्कॆट्टॊन्नु कूट्टुक ।
मुम्पिल् चॆन्नौषधत्तॊटु कूट्टि मेऴिच्चु कॊण्टत्å ॥ ज्यो०१४.१२३ ॥
पुकच्चाल् विषमॆल्लां पों तथा वेऱिट्टुमामित्å ।
अपराह्ने प्रदोषे वा पुकप्पू सन्ध्यओर्द्वयोः ॥ ज्यो०१४.१२४ ॥
इति ज्योत्स्निकायां औषधाधिकारः
[१५] सर्व्वमहाचिकित्साधिकारं
उऱितूक्कियुटॆ मूलं पलं नाल्पतु कॊऴ्ऴुक ।
वॆऴ्ऴं टङ्ङऴियोरोन्नु कण्टु कॊऴ्वू पलत्तिन्å ॥ ज्यो०१५.१ ॥
कषायं वॆच्चरिच्चीट्टु नालॊन्नायालतिल् पुनः ।
नाऴि नल्लॆण्णयुं कूट्टि कुऱुक्कु मृदुवह्नियिल् ॥ ज्यो०१५.२ ॥
कषायं वॆच्च वेऱ तन्नॆ कल्क्कत्तिन्नुं कलक्कुक ।
पाकं सूक्षिच्चरिच्चिट्टु संग्रहिप्पू प्रयत्नतः ॥ ज्यो०१५.३ ॥
तांबूलत्तिल् पिरट्टीट्टु विषार्त्तन् तिन्नुकॊऴ्ऴुकिल् ।
नानाविषङ्ङऴुं तीरुं तल्क्षणादेव निर्ण्णयं ॥ ज्यो०१५.४ ॥
मयूरशिकह्युं बर्हिबर्हवुं तुणितन्निले ।
ēरिक्किन्पज्जियुं कूट्टि तिरियाक्कित्तॆरच्चत्å ॥ ज्यो०१५.५ ॥
इतिल् मुक्किक्कॊऴुत्तीट्टु पुकप्पू रण्टु मूक्किलुं ।
वायिलुं कूटॆयॆन्नाकिल् क्षयिक्कुं विषमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१५.६ ॥
दन्तक्षतसमीपत्तॆ रोमराशि पॊरिच्चुटन् ।
तॊट्टुतेच्चीटिलुं क्ष्वेऴं तीर्न्नुपोमप्रयासतः ॥ ज्यो०१५.७ ॥
दार्व्वी फलत्रयं तुम्प प्रसूनं बकुऴास्थियुं ।
अरच्चु तुणियिल् तेच्चिट्टतिनाल् मषि वॆच्चुटन् ॥ ज्यो०१५.८ ॥
ēऴुतू कण्णिलॆन्नालुं गुणं तन्नॆ विषामये ।
एतत्तु वस्त्रशकलं नस्यमस्मिन् विषापहं ॥ ज्यो०१५.९ ॥
रसमिन्तुप्पु पॊङ्कारं कण्टामृगविषाणवुं ।
कायं शिरीषनिर्य्यासं निर्व्विषं करऴेकवुं ॥ ज्यो०१५.१० ॥
समं नारङ्ङनीर्र्तन्निलरच्चु दिवसत्रयं ।
मुरिङ्ङतन्नुटे मूलं पुऱ्तोलु कऴञ्ञुटन् ॥ ज्यो०१५.११ ॥
अटुक्कटुक्कल् कॊत्तिक्कॊण्टतिन्मेल् तेच्चु कॊण्टित्å ।
ēरुक्कुनूलिनाल् बन्धिच्चटुप्पेऱ्तु तूक्कुक ॥ ज्यो०१५.१२ ॥
धूमं केमं पिटिच्चालङ्ङॆटुत्तिट्टतु सादरं ।
चुरण्टिक्कॊण्टतॆल्लामे किञ्चिल् तोलोटु कूटवे ॥ ज्यो०१५.१३ ॥
सूक्ष्ममायिप्पॊटिच्चिट्टु संग्रहेल् स्वच्छभाजने ।
दष्टन् मोहिच्चिटुन्नाकिल् पणत्तूक्कमॆटुत्तत्å ॥ ज्यो०१५.१४ ॥
रण्टु कण्णिलुमिट्टेप्पू तुल्यमायिप्पकुत्तत्å ।
रण्टु नाऴिक चॆल्लुम्पोऴ कश्मलं पोयुणर्न्निटुं ॥ ज्यो०१५.१५ ॥
उष्णिच्चु वेदनप्पॆट्टु जले वीऴानॊरुम्पॆटुं ।
पिटिच्चु वॆय्प्पू यामार्द्धं चॆन्नालुष्णं शमिच्चिटुं ॥ ज्यो०१५.१६ ॥
नस्यं चॆय्तीटिलुं शीघ्रमुणरुं विषमोहितन् ।
तथा पानं तथा लेपं करोतु निखिले विषे ॥ ज्यो०१५.१७ ॥
सद्यस्वस्थोभवेद्दष्टन् चूर्ण्णराजप्रभावतः ।
एतच्चुर्ण्णं गुरोर्ल्लब्धमवाच्यं यस्य कस्यचिल् ॥ ज्यो०१५.१८ ॥
सिद्धौषधप्रयोगं (ōन्न्å) ।
शिरश्छित्वा हत्वा द्विमुखभुजगं कुत्रचिदमुं
पिधायाधस्सम्यङ्ङ् मृदुतरमृदारक्ष्यमनिशं ।
चिरातीते धृत्वामृदमपि च तामस्थिसहितां
ततः पिष्ट्वा लेपप्रमुखविधिना नश्यतिगरं ॥ ज्यो०१५.१९ ॥
(भाषा)
इरुत्तलप्पाम्पॆयटिच्चु कॊन्निट्टतच्चु वॆय्प्पू मणलिट्टु मूटि ।
तन्मांसचर्म्मङ्ङऴतॊक्कवे तान् द्र्विच्चुपों कालमॆटुत्तु कॊऴ्ऴू ॥ ज्यो०१५.२० ॥
तदस्थियुं मण्णुमतॊक्कॆयॊप्पं
पॊटिच्चु सूक्षिच्चॊरु वेणुपात्रे ।
विषप्पॆटुन्नेरमरच्चुकिञ्चिल्
तलोटुकॆन्नालुटने विषं पों ॥ ज्यो०१५.२१ ॥
(रण्ट्å)
चतुरश्रमतायिट्टङ्ङरयोऴं कुऴिक्कणं ।
अतिल् काञ्ञिरवृक्षत्तोलुं पत्रङ्ङऴुं समं ॥ ज्यो०१५.२२ ॥
इटिच्चिट्टु निकत्तीट्टु मण्णु कॊण्टाशु मूटुक ।
तल्पक्वङ्ङऴ पिऴिञ्ञुऴ्ऴ रसं मर्द्दिच्चु कॊण्टत्å ॥ ज्यो०१५.२३ ॥
मीते पकर्न्नु दिवसमेऴुचॆन्नाल् शुभे दिने ।
वॆऴुत्त वेऴतन्बीजं नटुकॊण्टु ननक्कुक ॥ ज्यो०१५.२४ ॥
नालु कोणत्तुमोरोरो काञ्ञिरक्कुऱ्ऱइयिट्टुटन् ।
कोटिनूल्कॊण्टु चुऱ्ऱएणं दर्भकॊण्टुं यथाक्रमं ॥ ज्यो०१५.२५ ॥
दिनं तोऱुमतर्च्चिप्पू जपिप्पू जलवुं पुनः ।
दीपवुं वॆच्चु कॊऴ्ऴेणं सन्ध्ययिङ्कल् दिनं प्रति ॥ ज्यो०१५.२६ ॥
पूवुं कायुं निऱ्चायालतिन्नधिकवीर्य्यवुं ।
जीवनुं कूटॆयुण्टायीतॆन्नुं चिन्तिच्चु कॊऴ्ऴुक ॥ ज्यो०१५.२७ ॥
एकभोजनवुं चॆय्तु शुद्धमायिद्दिनत्रय्ं ।
नालांदिवसमुत्थाय पुष्पं तण्डुलमॆन्निव ॥ ज्यो०१५.२८ ॥
अर्च्चिच्चतु वलं वेच्चु कूप्पिनिन्नु जपिच्चुटन् ।
पॊरिच्चॆटुत्तिट्टतिनाल् प्रयोगं पलतुण्टिह ॥ ज्यो०१५.२९ ॥
अरच्चु गुऴिकीकृत्य समूलं तुऴसीजले ।
कुन्निप्रमाणं सेविप्पू निश्शेष विषनाशनं ॥ ज्यो०१५.३० ॥
रोमकूपेषु सर्VVअंगं चोरक्कण्किलतिन्निह ।
ēरुमच्चणकनीरिल् समूलं कण्टरच्चत्å ॥ ज्यो०१५.३१ ॥
सर्व्वंगं लेपनं चॆय्वू कुटिप्पिप्पू नृके+अपि वा ।
रक्तदूष्यङ्ङऴॆल्लां पों तीरुं काकोऴवुं द्रुतं ॥ ज्यो०१५.३२ ॥
कर्ण्णङ्ङऴूटॆ रक्तङ्ङऴुटने वन्नतॆङ्किलो ।
नालुनाऴिकचॆल्लुम्पोऴ विषमिक्कुमतोर्क्कणं ॥ ज्यो०१५.३३ ॥
गोमूत्रत्तिलरच्चिट्टु दंशिच्चॆटं पिरट्टुक ।
प्रस्रवत्तिल् तथा नस्यं चॆय्तुकॊऴ्कतु नन्निह ॥ ज्यो०१५.३४ ॥
तथा वॆऱ्ऱइलनीर्तन्निल् तऴ्च्चञ्जनमाचरेल् ।
कणिन्ननक्कमिल्लाञ्ञाल् शिवने गति निर्ण्णयं ॥ ज्यो०१५.३५ ॥
मनश्शिलयतुं व्योषवुं शुद्धवेऴयुं ।
तुल्यं कूट्टियरक्केणम् कऴ्ऴितन्पालतिच्चिरं ॥ ज्यो०१५.३६ ॥
चतुरक्कऴ्ऴितन् पालिल् ēरुक्किन्पालिलुं तथा ।
तांबूलनीरिलुं पिष्ट्वा तुणियिल् तेच्चुकॊऴ्ऴुक ॥ ज्यो०१५.३७ ॥
ओरोररवु चॆल्लुम्पोऴ उणक्किक्कॊण्टतरक्कणं ।
उणक्कमॆन्नुऴ्ऴतो पिन्नॆ वॆयिलत्तरुतेतुमे ॥ ज्यो०१५.३८ ॥
तुणिये तिरियाक्कीट्टङुणक्किक्कॊण्टु संग्रहेल् ।
दष्टन्नु मोहमुण्टाकिल् तिरि कत्तिच्चु नॆय्यतिल् ॥ ज्यो०१५.३९ ॥
मूक्किल् पुक करेऱ्ऱईटू एऴुवट्टमतङ्ङिनॆ ।
कुऴ्ल् वॆच्चूति नन्नायि मूक्कु रण्टुं पिटिक्कुक ॥ ज्यो०१५.४० ॥
अप्पोऴ कण्णु मिऴिच्चीटुं मिऴियाय्किल् वरुं मृति ।
विषवुं पुकयुं दंशे काणां जीवनिरिक्किलो ॥ ज्यो०१५.४१ ॥
देहं कृष्णमतायीटिल् मृतितन्नॆ वरुं द्रुतं ।
तद्वस्त्रं रण्टु विरलिन्नकलं तुम्पनीरतिल् ॥ ज्यो०१५.४२ ॥
तुऴ्सीनिरिलुं कूटिप्पिऴिञ्ञिट्टतिलञ्जसा ।
गोघृतं काशुवट्टत्तिल् पकर्न्निट्टङ्कुटिक्कुक ॥ ज्यो०१५.४३ ॥
क्ष्वेऴजालमशेषं पों मृतियुण्टॆङ्किलप्पॊऴे ।
रोमकूपेषु वन्नीटुं सेविच्चोरौषधं नृणां ॥ ज्यो०१५.४४ ॥
एतल् समूलं चूर्ण्णिच्चु मुन्तिरिङ्ङयतुं पुनः ।
पुराणमुऴकुं व्योषं तार्क्ष्यचूर्ण्णवुमॆन्निव ॥ ज्यो०१५.४५ ॥
समांशं पॊटि वस्त्रत्तिलिट्टरिच्चिट्टॆटुत्तुटन् ।
संग्र्हेल् शृंगपात्रेषु विमलेषु भिषग्वरः ॥ ज्यो०१५.४६ ॥
विषार्त्तनागमिच्चीटिल् पिऴिञ्ञाशु मुयल्च्चॆवि ।
पात्रत्तिलाक्कि दष्टन्ऱॆ वामहस्ते कॊटुक्कुक ॥ ज्यो०१५.४७ ॥
मऱ्ऱएक्कै कॊण्टु चूर्ण्णत्तॆ काशुवाट्टमतिल् क्षिपेल् ।
तज्जलं कृष्णमायीटिल् मरिच्चीटुमसंशयं ॥ ज्यो०१५.४८ ॥
अल्लाय्किलतु सेविच्चाल् क्षयिक्कुं क्ष्वेऴवुं दृढं ।
तल् चूर्ण्णं कुऴ्ल् वॆच्चिट्टु मूक्किलूतिक्करेऱ्ऱउक ॥ ज्यो०१५.४९ ॥
मोहिच्चवनुणर्न्नीटुं इऱङ्ङीतुं विषङ्ङऴुं ।
अत्यन्तं शुद्धमेतत्तु देयं शुद्धाय केवलं ॥ ज्यो०१५.५० ॥
आनप्पिण्टि मयिल्प्पिलि कॊऴिञ्ञिल् करऴेकवुं ।
शुष्कमां गोमयं वेऴयिवयॆल्लामॆटुत्तुटन् ॥ ज्यो०१५.५१ ॥
मूर्र्द्ध्विङ्कन्नु कीऴ्प्पोट्टेय्क्कुऴिवू नष्टमां विषं ।
अतु पिन्नॆ व्रणत्तिन्ऱॆ किञ्चिल् दूरे विनिक्षिपेल् ॥ ज्यो०१५.५२ ॥
देवतापीदयुं बालग्र्हपीद विषङ्ङऴुं ।
यक्षगन्धर्व्वभूतादिबाधयुं तीर्न्नुपों दृढं ॥ ज्यो०१५.५३ ॥
शुद्धवेऴयिटिच्चिट्टु समूलं पिऴिवू जले ।
तीम्मेल् वॆच्चु कुऱुक्कीट्टु पाति वऱ्ऱउकिलप्पॊऴे ॥ ज्यो०१५.५४ ॥
विषसुप्तनुणर्न्नीटुं अल्लॆङ्किल् जीवनिल्लयां ।
ēत्रयुं बुद्धिमुट्टीटिल् चॆय्यामरुततॆन्निये ॥ ज्यो०१५.५५ ॥
लेहाज्यतैलगुऴिकयायतिनॊक्कॆयुं ।
एकांशं वेऴयुं कूट्टिक्कॊऴ्वू समूलवुं ॥ ज्यो०१५.५६ ॥
गुप्तमेतत्तु शास्त्रेषु विषाणां परमौषधं ।
गुरूपदेशतोज्ञात्वा तत्तल् कर्म्म समाचरेल् ॥ ज्यो०१५.५७ ॥
काञ्ञिरत्तिन् पऴ्त्तिन्ऱॆ पश मर्द्दिच्चॆटुत्तुटन् ।
एशुनाऴ वयिलत्ताक्कीट्टुणक्केणमतिल् पुनः ॥ ज्यो०१५.५८ ॥
वयम्पुं पॆरुतां कायं मेत्तोन्निक्कन्दमॆन्निव ।
तूक्किप्पातियतिल् कूट्टि मर्द्दिप्पू दिवसत्रयं ॥ ज्यो०१५.५९ ॥
तस्मिन् पुनः सोमनादिकायं नालॊन्नु चेर्त्तुटन् ।
चतुरक्कऴ्ऴितन् पालिल् मर्द्दिप्पू दिवसत्रयं ॥ ज्यो०१५.६० ॥
तेङ्ङात्तॊण्डियिलाक्कीट्टु सूक्षिप्पू यत्नतः पुनः ।
कय्यिन्मेल् तेचुकॊण्टीटिल् ēल्ला सर्प्पं पिटिक्कलां ॥ ज्यो०१५.६१ ॥
इतु नस्यत्तिनुं नन्नु मोहवुं विषवुं कॆटुं ।
मर्द्दिच्चु कटिकॊण्टेटं पिरट्टीटुवतिन्नुमां ॥ ज्यो०१५.६२ ॥
मुरिङ्ङवेर्मेल्त्तॊलियुं वयम्पुं कायवुं पुनः ।
त्र्यूषणं च तथा दुग्धी नीलीमूलवुमॆन्निव ॥ ज्यो०१५.६३ ॥
काटितन्निलरच्चिट्टु कय्यिन्मेल् तेच्चु कॊण्टत्å ।
पिटिच्चुकॊण्टाल् पाम्पॊन्नुं कटिच्चीटुकयिल्लिह ॥ ज्यो०१५.६४ ॥
पानलेपाञ्जनादिक्कुं नन्नेऱ्ऱअं विषसङ्कटे ।
धूपिच्चुकॊऴ्कयतिनालॆन्नालुं तीर्न्नुपों विषं ॥ ज्यो०१५.६५ ॥
काञ्ञिरत्तिन् मुरट्टुण्टायतिन्मेलाश्रयिच्चॆऴुं ।
करऴेकमतिन्मूलं पेषिच्चिट्टु भुजङ्ङऴिल् ॥ ज्यो०१५.६६ ॥
तेच्चुकॊण्टु भुजंगत्तॆ पिटिच्चिट्टु कऴिक्कलां ।
कटिया वा पिऴर्न्नीटा तथा नागङ्ङऴॊन्नुमे ॥ ज्यो०१५.६७ ॥
स्फोटिकामूलवुं दूर्व्वा रण्टुं कूट्टिच्चवच्चुटन् ।
ऊतिक्कॊऴ्कमुख्त्तॆन्नाल् पाम्पॊन्नुं वा पिऴर्न्निटा ॥ ज्यो०१५.६८ ॥
व्योषवुं विषवेगत्तिन्वेरुं वायिलिरिक्किलो ।
अवनॆप्पाम्पु कटिया कटिच्चिटिल् विषं नहि ॥ ज्यो०१५.६९ ॥
अङ्कुरिच्चुयरप्पॆट्ट कारस्करमतिन् कुरु ।
इलपोक्कि क्करेचेर्त्तु पिटिच्चाल् कटिया फणि ॥ ज्यो०१५.७० ॥
उरुक्को वऴयो तीर्त्तिट्टतिलाक्कि धरिय्क्किलुं ।
विषभीति वरा नूनं पिष्ट्वा तेप्पू विषापहं ॥ ज्यो०१५.७१ ॥
वॆऴ्ऴं तट्टातङ्कुरिच्चु निल्क्कुन्न मूरुवऴ्ऴि तन् ।
मूलं पॊरिच्चुकाट्टीटिल् पाञ्ञुपों सर्प्पमॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१५.७२ ॥
विलद्वारत्तिलिट्टेच्चाल् अतिल् पाम्पु क्टन्निटा ।
अम्मरुन्नु कॊटुत्तीटिल् स्तंभिच्चीटुं भुजंगमं ॥ ज्यो०१५.७३ ॥
अतुपेषिच्चु तेच्चालुं कुटिच्चीटुकिलुं तथा ।
विषपीदकऴॆल्लां पों क्षिप्रमौषधवीर्य्यतः ॥ ज्यो०१५.७४ ॥
चतुरक्कऴ्ऴि तन्मूलं वटक्कोट्टाश्रयिच्चत्å ।
धृत्वा कर्क्कटमासत्तिल् सूर्य्यवारे+ अयसा विना ॥ ज्यो०१५.७५ ॥
धरिच्चु कॊण्ताल् सर्प्पादि काकोऴङ्ङऴकप्पॆटा ।
चित्रनाऴ पनमेलित्तिऴ पऱिच्चिट्टु धरिक्किलुं ॥ ज्यो०१५.७६ ॥
एतन्मर्द्दिच्चु तेच्चालुं कुटिच्चीटुकिलुं पुनः ।
क्ष्वेऴमॆल्लां ōऴिञ्ञीटुं दष्टानां क्षिप्रमेव च ॥ ज्यो०१५.७७ ॥
कुन्नमक्कियुटे मूलं शस्त्रं कूटातॆटुत्तुटन् ।
अंगुलीयत्तिलाक्कीट्टु विरल्मेलिट्टु कॊण्टत्å ॥ ज्यो०१५.७८ ॥
चविट्टीटुकिलुं तावल् कटिच्चीटा भुजंगमं ।
वॆऴुत्तिरिक्कुं कूमुऴ्ऴिन् मूलं कॊण्टन्नु काट्टुक ॥ ज्यो०१५.७९ ॥
कटत्तीटुकिलुं तद्वल् गमिच्चीटा भुजंगमं ।
पॊरिच्चिट्टञ्जलीकरं पालिल्प्पेषिच्चु कॊण्टत्å ॥ ज्यो०१५.८० ॥
कय्यिल् वॆच्चतु काट्टीटिल् वरुं चारत्तु पाम्पुकऴ ।
काटियिल् त्रुटि पेषिच्चु तऴिच्चाल् पाम्पु पों द्रुतं ॥ ज्यो०१५.८१ ॥
उऴ्ऴियुं कप्पल्मुऴकुं कायवुं नारकत्तिल ।
कूट्टिप्पुकच्चाल् पाम्पॆल्लां मऱ्ऱōरेटत्तु पाञ्ञु पोअं ॥ ज्यो०१५.८२ ॥
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां सर्व्वमहाचिकित्साधिकारः
[१६] सर्प्पोल्पत्ति
प्रणम्य दन्तिराजस्य वदनं सदनं श्रियः ।
वक्ष्ये सर्प्पन्वयोल्प्पत्तिं भाषया केरऴाख्यया ॥ ज्यो०१६.१ ॥
अनन्तोगुऴिकश्चैव वासुकी शंख्पालकः ।
तक्षकश्च महापद्मः पद्मः कार्क्कोटकस्तथा ॥ ज्यो०१६.२ ॥
नालु वंशत्तिलुं क्कूटॆ ēट्टु नागङ्ङऴिङ्ङिनॆ ।
संभविच्चितु पोल् पण्टु भीमकामशरीरिकऴ ॥ ज्यो०१६.३ ॥
विप्रसर्प्पङ्ङऴाकुन्नु शेषनुं गुऴिकाहियुं ।
वैश्वानरन्ऱॆ पुत्रन्मार् वर्ण्णवुं वह्नि पोलॆयां ॥ ज्यो०१६.४ ॥
सहस्रं कुऱ्आतुण्टु फणमिच्चॊन्नवर्क्किह ।
फणङ्ङऴ्क्कॊक्कॆयुं पार्त्ताल् चक्रं पोलटयाऴमां ॥ ज्यो०१६.५ ॥
इन्द्रात्मजन्माराकुन्नू वासुकी शंखपालकौ ।
वर्ण्णवुं पीतमायुऴ्ऴू राजसर्प्पङ्ङऴामवर् ॥ ज्यो०१६.६ ॥
मस्तकङ्ङऴुमॆण्णूऱईतुण्टु पोल् अटयाऴवुं ।
लांगलं पोलॆयाकुन्नु फणङ्ङऴ्क्कॆन्नु केऴ्प्पित्å ॥ ज्यो०१६.७ ॥
तक्षकश्च महापद्मस्ततो वायुसुतावुभौ ।
वैश्यजातिकऴाकुन्नु देहवुं श्याम वर्ण्णमां ॥ ज्यो०१६.८ ॥
अञ्ञूऱु फणवुं तेषां छत्रं पोअलटयाऴवुं ।
शूद्रजातिकऴायीटुं पद्मकार्क्कोटकाहिकऴ ॥ ज्यो०१६.९ ॥
अवर्क्कु तातन् वरुणन् देहवर्ण्णं वॆऴुत्तुमां ।
तत्योः फणङ्ङऴ मुन्नूऱईतवऱ्ऱइल् स्वस्तिकाङ्कवुं ॥ ज्यो०१६.१० ॥
ēट्टुपेर्क्कुं सुतन्मारञ्ञूऱईतुऴवायिपोल् ।
अजरा+अमरणास्सर्व्वे ताततुल्या भुजंगमाः ॥ ज्यो०१६.११ ॥
अवर्क्कुं मक्कऴुण्टायी संख्यकूटातॆ पाम्पुकऴ ।
मिक्कतुं कॊन्नु भक्षिच्चाल् वैनतेयन् महाबलन् ॥ ज्यो०१६.१२ ॥
अनन्तन् विष्णुवॆच्चॆन्नु सेविच्चान् क्षीरसागरे ।
तथा वासुकिचॆन्निट्टु शङ्करं शरणं ययौ ॥ ज्यो०१६.१३ ॥
इन्द्रनॆच्चॆन्नु सेविच्चान् तक्षकन् तानुमङ्ङिनॆ ।
शेषिच्चवर् भयप्पॆट्टु नानादेशान्तरङ्ङऴिल् ॥ ज्यो०१६.१४ ॥
पुक्कॊऴिच्चु वसिच्चीटुन्नुण्टु पोलिन्नुमङ्ङिनॆ ।
पारावारोदरे शैलकन्दरे बलिमन्दिरे ॥ ज्यो०१६.१५ ॥
इन्द्रालयॆ च भूमौ च वसिच्चीटुन्नु भोगिकऴ ।
मूर्खन् मण्डलि राजिलमिवर् भूमौ वसिच्चवर् ॥ ज्यो०१६.१६ ॥
वेन्तिरन्मारुमुण्टायीतवऱ्ऱइन् सङ्करङ्ङऴाय् ।
मूर्खन्मारिरुपत्तियाऱु जाति मण्डलि षोडश ॥ ज्यो०१६.१७ ॥
राजिलं पतिमून्नुण्टु मूव्वेऴुण्टङ्ङु वेन्तिरन् ।
कर्क्कटादित्रिमासत्तिलुण्टां सर्प्पिक्कु गर्भवुं ॥ ज्यो०१६.१८ ॥
नालुमासं तिकञ्ञीटुंनेरं मुट्टयिटुं क्रमाल् ।
ēऴेऴु मुट्ट मून्नेटत्तिरुपत्तॊन्नङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०१६.१९ ॥
चुकन्नुं पीतमायिट्टुं मिश्रमायिट्टुमामत्å ।
चुकन्नतॆल्लां स्त्रीलिंगं पुरुषन् पीतमायत्å ॥ ज्यो०१६.२० ॥
मिश्रमायिट्टिरिय्क्कुन्नतॆल्लां जाति नपुंसकं ।
अविटॆक्कात्तु निन्नीटुं मुट्टयिट्टॊरु पाम्पु तान् ॥ ज्यो०१६.२१ ॥
पतिनञ्चु दिनं चॆन्नालण्डं पॊट्टिश्शिशुक्कऴां ।
नीऴमञ्चंगुलं देहं चुकन्नु तल कृष्णमां ॥ ज्यो०१६.२२ ॥
तान्तन्नॆयॆल्लां तिन्नीटुं मून्निनॆत्तिन्कयिल्ल पोल् ।
ēन्नतिल् स्त्रीयतामॊन्नु पुरुषन् तन्नॆ मऱ्ऱअत्å ॥ ज्यो०१६.२३ ॥
नपुंसकमतायीट्टु मूनिलॊन्नु वरुं दृढं ।
एऴु रात्रि कऴिञ्ञाली मून्नुं काण्णु मिऴिच्चिटुं ॥ ज्यो०१६.२४ ॥
पिन्नॆपतिनञ्चु दिनं चॆन्नाल् सुबोधमुऴवाय्वरुं ।
तदा सूर्य्यने नोक्कीट्टु भजिक्कुं दृढमायवन् ॥ ज्यो०१६.२५ ॥
एवं विंशति नाऴ चेन्नाल् पल्लु मुप्पत्तिरण्टुऴां ।
नालुण्टतिल् विषप्पल्ल्å वामदक्षिणपार्श्वगः ॥ ज्यो०१६.२६ ॥
’ēकराऴीऽ ’ēमकरीऽ ’ēकाऴरात्रीऽ च ’ēयमदूतिकाऽ ।
इच्चॊन्न नालुपल्लिन्नुं विषवृद्धि यथाक्रमं ॥ ज्यो०१६.२७ ॥
ōरुमासेन सिद्धिक्कुं पिन्नॆ मातावु पों वऴि ।
सञ्चरिक्कुं सदा कालं तऴ्ऴयेप्पिरियुं पुनः ॥ ज्यो०१६.२८ ॥
आऱु मासं कऴिञ्ञीटिल् तोल् किऴिक्कुं क्रमाल् पुनः ।
कैनीऴं नीऴमुण्टाकुं वत्सरार्धेन पाम्पुकऴ ॥ ज्यो०१६.२९ ॥
इच्चॊन्न कालत्तल्लातॆ जनिक्कुं वेन्तिराहिकऴ ।
मूर्खादि मूनुपाम्पिन्नुं वातपित्तकफं क्रमं ॥ ज्यो०१६.३० ॥
दोषं मिश्रमतायीटुं वेन्तिराहिक्कतॊक्कवे ।
फणवुं वेगवुं पारमुण्टां दर्व्वीकराहिनां ॥ ज्यो०१६.३१ ॥
नीऴं चुरुङ्ङि मेलॆल्लां मण्डलाकार रेखयुं ।
शीघ्रं गमिच्चु कूटातॆ काणां मण्डलिजातियॆ ॥ ज्यो०१६.३२ ॥
नीऴत्तिलुं विलङ्ङत्तुं बहुरेखकऴ पूण्टुटन् ।
स्नेहं पिरण्टपोलाकुं राजिलङ्ङऴतॊक्कयुं ॥ ज्यो०१६.३३ ॥
पाम्पिन्निरुपुऱं कूटिप्पादमुण्टिरुपत्तुनाल् ।
अत्यन्तं चॆरुतायुऴ्ऴू काण्मान् पणियेऱ्ऱअवुं ॥ ज्यो०१६.३४ ॥
नेत्रङ्ङऴ कॊण्टु शब्दत्तॆग्रहिक्कुं कर्ण्णमिल्ल पोल् ।
जिह्वाग्रं रण्टतां पाम्पिन्नॊक्कॆयुं कोपवुं बहु ॥ ज्यो०१६.३५ ॥
इटियुं मयिलुं पूच्च पन्नि चॆन्नाय कीरियुं ।
तथा श्येन चकोरादियॊन्नुं कॊन्निल्लयॆङ्किलो ॥ ज्यो०१६.३६ ॥
नूऱ्ऱēट्टु वत्सरं पिन्नेयॊरु पन्त्रण्टु वर्षवुं ।
जीविच्चिरिक्कुं सर्प्पङ्ङऴॊक्कॆयुं धरणीतले ॥ ज्यो०१६.३७ ॥
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां नागोल्प्पत्तिक्रमाधिकारः
[१७] सर्प्पलक्षणाद्य्धिकारं
शेषाद्य्षट भुजंगानां प्रवक्ष्ये देहलक्षणं ।
सञ्चारसमयं चैषां निवासस्थलमप्यथ ॥ ज्यो०१७.१ ॥
अनन्तन्नु शिरस्सिङ्कल् कण्णिलुं बिन्दुवुण्टिह ।
स्तब्धङ्गऴाकुं नेत्रङ्ङऴीवण्णं लक्षणङ्ङऴां ॥ ज्यो०१७.२ ॥
वासुकिय्क्कुत्तमांगत्तिल् स्वस्तिकं पोलॆ रेखयुं ।
इटत्ते भागमे कूटॆ वीक्षणङ्ङऴुमाय्वरुं ॥ ज्यो०१७.३ ॥
तक्षकाहि वलत्तूटॆ कटाक्षिक्कुं मुहुर्म्मुहुः ।
अवन्नु वेगवुं पारं मूर्द्धाविल् पञ्चबिन्दुवुं ॥ ज्यो०१७.४ ॥
शूलरेखशिरस्सिङ्कलुरस्स्यर्द्धेन्दु रेखयुं ।
कण्ठरेख सदायानमपि कार्क्कॊटकन्निह ॥ ज्यो०१७.५ ॥
पुच्छमेऱ्ऱअमिऴक्कीटुं पद्मनां फणिनायकन् ।
अव्न्नु मस्तकत्तिङ्कल् पद्मं पोलुऴ्ऴ रेख्युं ॥ ज्यो०१७.६ ॥
निमेषवुं सदाकालं कण्ठत्तिल् मून्नु रेखयुं ।
इन्दीवराङ्कवुं मूर्द्ध्नि महापद्मन्नु लक्षणं ॥ ज्यो०१७.७ ॥
शंखप्पालन्नु मूर्द्धाविल् शंखु पोलुऴ्ऴ रेख्युं ।
भीषणाकारमायुऴ्ऴ नोक्कुमुण्टां पुनः पुनः ॥ ज्यो०१७.८ ॥
निश्वासोच्छ्वासशब्दङ्ङऴ पारमांगुऴिकन्निह ।
तत्तज्जातियिलुऴ्ऴॊर्क्कुमीवण्णं तन्नॆ लक्षणं ॥ ज्यो०१७.९ ॥
पूर्व्वाह्ने सञ्चरिच्चीटुं विप्रसर्प्पङ्ङऴॊकॆयुं ।
भक्षिक्कुं वायुवॆत्तन्नॆ चॊल्लां वाऴुन्न देशवुं ॥ ज्यो०१७.१० ॥
निधिनिक्षॆपधान्यङ्ङऴ संग्रहिक्कुन्न शालयिल् ।
पर्व्वतेषु वनेष्वेव सन्ततं च वसन्ति ते ॥ ज्यो०१७.११ ॥
राजसर्प्पङ्गऴ मद्ध्यहने सञ्चरिक्कुं भयं विना ।
अवर्क्कु भक्षणत्तिन्नु मूषिकन्मारुमाय्वरुं ॥ ज्यो०१७.१२ ॥
प्राकारङ्ङऴिलुं तद्वल् पुण्यवृक्षङ्ङऴ तन्निलुं ।
वसिक्कुं राजसप्पङ्ङऴ पद्मषण्डादियिङ्कलुं ॥ ज्यो०१७.१३ ॥
तथा सायाहनकालत्तु चरिक्कुं वैश्यजातिकऴ ।
भक्षणत्तिन्नु मण्डूकमाकुमिच्चॊन्नवर्क्किह ॥ ज्यो०१७.१४ ॥
तॆरुवीथियिलुं नाना भूरुहङ्ङऴिलुं पुनः ।
पुरमुऱ्ऱअत्तटुत्तेटं कूटॆ वाऴुं सदैव ते ॥ ज्यो०१७.१५ ॥
शूद्रादिकऴ्क्कु सञ्चारं रात्रियिङ्कलताय्वरुं ।
लभिच्चतॆल्लां भक्षिक्कुं वाणीटुं जलसन्निधौ ॥ ज्यो०१७.१६ ॥
यज्ञालये पशुगृहे जीर्ण्णकूपे चतुष्पथे ।
कण्टकाढ्यद्रुमेष्वेव द्वीपेषु च वसन्ति ते ॥ ज्यो०१७.१७ ॥
मणवुं मार्द्दवं पारंमुऴ्ऴ पुष्पङ्ङऴॊक्कॆयुं ।
भक्षिक्कुं ब्राःमणन्मारां सर्प्पजातिकऴॊक्कवे ॥ ज्यो०१७.१८ ॥
तथा भूपाल नागङ्ङऴ भुजिक्कुन्नव चॊल्लुवन् ।
क्षीरं तुषारतोयादि स्वादुद्रव्यङ्ङऴामिव ॥ ज्यो०१७.१९ ॥
ऊरव्योरगमॆल्लामे भक्षिक्कुं लवणामिषं ।
भेकादि मुन्पे चॊन्नुऴ्ऴतवयुं कण्टुकॊऴ्ऴुक ॥ ज्यो०१७.२० ॥
शूद्रजातिकऴायीटुं पन्नगन्मार्क्कॊरिक्कलुं ।
भक्षणद्र्व्यकृत्यङ्ङऴिल्लपोल् चॊल्लुवानिह ॥ ज्यो०१७.२१ ॥
सभायां देवगेहे च क्षेत्रे शून्यगृहे तथा ।
पलाशाश्वत्थवृक्षेषु वसन्ति द्विजपन्नगाः ॥ ज्यो०१७.२२ ॥
कुड्यादौ च रथत्तिन्मेलत्तियाल् पुऴि तन्निलुं ।
शिंशपार्ज्जुनवृक्षेषु वसन्त्येव नृपोरगाः ॥ ज्यो०१७.२३ ॥
मुरुक्कुमिलवुं मऱ्ऱउं कण्टकाढ्यद्रुमङ्ङऴिल् ।
जलकूपत्तिलुं कूटॆ वाणिटुं वैश्यजातिकऴ ॥ ज्यो०१७.२४ ॥
सर्व्वत्रमेवुं शूद्रन्माराय सर्प्पङ्ङऴॊक्कयुं ।
वल्मीकत्तिलितॆल्लारुं वाणिटुं सर्प्पजातिकऴ ॥ ज्यो०१७.२५ ॥
पुत्तन् मऴ वरुं कालं मृत्गन्धानुभवाशया ।
सञ्चरिक्कुं सदा कालं सर्व्वे सर्व्वत्र भोगिनः ॥ ज्यो०१७.२६ ॥
ऊर्द्ध्वलोकत्तु नोक्कीटुं विप्रसर्प्पङ्ङऴॊक्कयुं ।
नेरे नोक्कुं राजसर्प्पं रण्टु भागत्तु वैश्यनुं ॥ ज्यो०१७.२७ ॥
कीऴ्प्पोट्टु भूमिये नोक्कियाटीटुं शूद्रजातिकऴ ।
तङ्ङऴ तङ्ङऴ वसिक्कुन्न देशत्तिङ्कन्नतॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१७.२८ ॥
सञ्चरिक्कुन्न नेरत्तुं कटिच्चीटुं भुञंगमं ।
कालदेशङ्ङऴ चिन्तिच्चु जातिये निश्चयिक्कणं ॥ ज्यो०१७.२९ ॥
पन्नगङ्ङऴ कटिच्चीटान् कारणं पलतुण्टिह ।
भीतिकॊण्टुं कटिच्चिटुं मदम् कॊण्टुं तथैव च ॥ ज्यो०१७.३० ॥
विशप्पुं दाहवुं पारं पॆरुत्तालुं कटिच्चिटुं ।
पुत्रनाशं वरुत्तीटुमॆन्नोर्त्तुं मुट्टयिट्ट नाऴ ॥ ज्यो०१७.३१ ॥
कटिक्कुं पिन्नतल्लातॆ स्पर्शिच्चालुं कटिच्चिटुं ।
भक्षणद्रव्यमॆन्नोर्त्तुं दंशिच्चीटुं भुजंगमं ॥ ज्यो०१७.३२ ॥
विषं वर्द्धिच्चु सहियातिरिकुन्नेरवुं तथा ।
जन्मान्तरङ्ङऴिल् द्वेषमुऴ्ऴ पाम्पुं कटिच्चिटुं ॥ ज्यो०१७.३३ ॥
वैरमुऴ्ऴतु दंशिच्चल् वरुं मरणमञ्जसा ।
मदं कॊण्टुकटिच्चालुं तथा तॆक्कोट्टु पों दृढं ॥ ज्यो०१७.३४ ॥
कोपिच्चिट्टाकिलुं तद्वल् पिन्नॆ क्षुत्तुऴ्ऴतॆङ्किलो ।
विषमेऱ्ऱअमतुण्टाकुं निर्व्विषं भीतसर्प्पजं ॥ ज्यो०१७.३५ ॥
मऱ्ऱउऴ्ऴ हेतुव्वालॆङ्किल् क्षिप्रं नीक्कीटलां विषं ।
वॆऴ्ऴत्तिल् वीणप्पम्पिन्नु विषमेऱ्ऱअं क्षयिच्चुपों ॥ ज्यो०१७.३६ ॥
पेटिच्चतिन्नु काकोऴं नितरां स्वल्पमाय्वरुं ।
क्रीडकॊण्टु तऴर्न्नुऴ्ऴ प्पम्पिनुं पुनरङ्ङिनॆ ॥ ज्यो०१७.३७ ॥
पाञ्ञु पाञ्ञन्यदेशत्तु पोन्नतिन्नुं कृशं विषं ।
कीरियोटेऱ्ऱउतोऱ्ऱइट्टु पाञ्ञ पाम्पतिनुं तथा ॥ ज्यो०१७.३८ ॥
मण्डूकादिकऴॆत्तिन्न नेरवुं स्वल्पमां विषं ।
विषशान्ति वरुत्तुन्नोरौषध्त्तिन्ऱॆ कीऴिलो ॥ ज्यो०१७.३९ ॥
चिरकालं किटन्नोरु पाम्पिन्नुं स्वल्पमां विषं ।
तेषां बलाबलत्तिन्नु तक्कवण्णं चिकित्सकऴ ॥ ज्यो०१७.४० ॥
चॆय्वू मन्त्रौषधाद्यैश्च गुरुवाक्यक्रमाल् भिषक् ।
अनुवर्त्तिच्चिऱ्केणं विप्रराजाहिकऴ विषं ॥ ज्यो०१७.४१ ॥
अन्यसर्प्पविषं विद्वान् बलाल्क्कारेण संहरेल् ।
इच्चॊन्नतॆल्लां चिन्तिच्चु रक्षिक्क विषदष्टनॆ ॥ ज्यो०१७.४२ ॥
वर्द्धिक्कुं कीर्त्तियायुस्सुं लभिक्कुं मंगलङ्ङऴुं?
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां सर्प्पलक्षणाद्यधिकारः
[१८] वैद्यपारम्पर्य्यः
पुरा प्रजानां रक्षार्त्थं कमलोत्भवनञ्जसा ।
वैद्यशास्त्रङ्ङऴ निर्म्मिच्चिट्टवयॆल्लां सलक्षणं ॥ ज्यो०१८.१ ॥
दक्षप्रजापतिक्कायि कॊटुत्तानवनुं पुनः ।
अश्विनीदेवकऴ्क्कॊक्कॆ पठिप्पिच्चतु सादरं ॥ ज्यो०१८.२ ॥
पुरूहतनुमव्वण्णमवरोटु ग्रहिच्चत्å ।
अवनाल् दत्तमाय्वन्नितत्रिपुत्रादिकऴ्क्किह ॥ ज्यो०१८.३ ॥
अत्रिमामुनिपुत्रन्मारादियाय महत्तुकऴ ।
मऱ्ऱउऴ्ऴ मुनिमार्क्कॆल्लां द्विजन्मार्क्कुं कॊटुत्तित्å ॥ ज्यो०१८.४ ॥
अवरोटु ग्रहिच्चिट्टुं पलरुण्टायि भूमियिल् ।
तत्र काश्यपगोत्रत्तिल् संभविच्चू गुरुर्म्मम ॥ ज्यो०१८.५ ॥
श्रीगिरीशपुरीशस्य पूजायां तल्परस्स वै ।
यस्य वागमृतेनैव विषाविष्टः सुखी भवेल् ॥ ज्यो०१८.६ ॥
तादृशस्य गुरोरासीदात्मजश्चात्मसन्निभः ।
तावुभौ वासुदेवाख्यौ वसुदेवशिवप्रियौ ॥ ज्यो०१८.७ ॥
स्वकर्म्मणा च तपसा द्योतमानौ द्विजोत्तमौ ।
काश्यपान्वयवीर्य्याच्च सम्प्रदायबलेन च ॥ ज्यो०१८.८ ॥
विषसंहरणे दक्षावेतौ भूसुरसत्तमौ ।
ताभ्यां गुरुभ्यामाज्ञप्तः कृपया वैद्यकर्म्मणि ॥ ज्यो०१८.९ ॥
विशेषान्मातुलेनापि नियुक्तोहंसयोगिना ।
तेषां कृपाबलादाप्तवैद्यलेशेन निर्म्मिता ॥ ज्यो०१८.१० ॥
नारायणेन भाषेयं चिकित्सा ज्योत्स्निकाभिधा ।
आचार्य्यकरुणापूर्ण्णसुधाभानुवतॆप्पॊऴुं ॥ ज्यो०१८.११ ॥
आधारमाय् भ्विक्केणं मदुक्तं ज्योत्स्निकक्किह ।
साधुक्कऴिलितिलेतानुं पिऴ्युण्टॆङ्किलॊक्कॆयुं ॥ ज्यो०१८.१२ ॥
पालिल् कीलालबिन्दुक्कऴॆन्नपोलोर्त्तु कॊऴ्ऴुविन् ।
कल्याणमाय वाक्यत्तिलकल्याणमिरिक्किलुं ॥ ज्यो०१८.१३ ॥
अतुं कल्याणमायीटुं वाल्मीकेरनुभूतिवत्å ।
तस्माल् गुरूणां दॆवानां सतां च विदुषामपि ॥ ज्यो०१८.१४ ॥
अस्तु सम्यक् सदा मोदः तेभ्यः प्रतिदिनं नमः ।
इयं लोकोपकारार्त्थं चिकित्सा ज्योत्स्निकान्भिधा ॥ ज्यो०१८.१५ ॥
गुरोरदभ्रकारुण्ण्याद्विलसत्ववनीतले?
इति ज्योत्स्निका चिकित्सायां वैद्यपारम्पर्य्याधिकारः
</poem>
== स्रोतः ==
*[http://gretil.sub.uni-goettingen.de/gretil/4_drav/malayalam/jyotsniu.htm Jyotsnika [a medical text on antidotes in Manipravalam (Malayalam + Sanskrit)]]
*[https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.277620/page/69/mode/2up Jyotsnika] (मलयालम लिपि)
*[https://ml.wikisource.org/wiki/%E0%B4%9C%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%8B%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B4%BE_%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%B7%E0%B4%B5%E0%B5%88%E0%B4%A6%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%82 Jyotsnika] (मलयालम लिपि)
d0p2jhc08ns8uovv8a8142w3a45n8ht