Wikipedia
scnwiki
https://scn.wikipedia.org/wiki/P%C3%A0ggina_principali
MediaWiki 1.47.0-wmf.8
first-letter
Mèdia
Spiciali
Discussioni
Utenti
Discussioni utenti
Wikipedia
Discussioni Wikipedia
File
Discussioni file
MediaWiki
Discussioni MediaWiki
Template
Discussioni template
Aiutu
Discussioni aiutu
Catigurìa
Discussioni catigurìa
Purtali
Discussioni purtali
Pruggettu
Discussioni pruggettu
TimedText
TimedText talk
Mòdulu
Discussioni mòdulu
Evento
Discussioni evento
Casteltèrmini
0
3065
782957
782809
2026-06-27T14:28:25Z
GiovanniPen
22308
782957
wikitext
text/x-wiki
{{Cumuni|nomucumuni=Casteltèrmini|nomuufficiali=Casteltermini
|pruvincia=[[Pruvincia di Girgenti|Girgenti]] (AG)
|superfici=99
|abbitanti=8.773
|dinsita=89
|cumunilimitrofi=[[Acquaviva Plàtani]], [[Araguna (AG)]], [[Cammarata]], [[Campufrancu]] (CL), [[San Biaggiu Plàtini]], [[Sant'Àngilu Muxaru]], [[Santu Stèfanu Quisquina]], [[Sutera]] (CL)
|cap=92025
|prifissutelefonicu=0922
}}
[[File:Casteltermini_%28AG%29.jpg|thumb|Panurama di Casteltèrmini.]]
'''Casteltèrmini''' (o '''Castittèmmini''' ntâ parrata lucali) è un cumuni ca s'attrova a 44 chilòmitri di [[Girgenti]].
== Storia ==
Lu nomu Casteltèrmini è la cuntrazzioni di "Casteddu dâ famigghia Tèrmini" dû nomu dâ famigghia dû funnaturi. Lu burgu nascìu ntô [[1629]] cu "licentia populandi" a òpira dû nòbbuli Gian Vicenzu Marìa Tèrmini e Ferreri supra lu tirritoriu già abbitatu dâ Barunìa di Chiuddia, appartinenti â Cuntìa di [[Cammarata]]. Lu paisi appi lu sò pirìudu di sviluppu màssimu ntâ secunna mitati di l'[[XIX sèculu|ottucentu]] grazzi â prisenza di nummurusi mineri di [[sùrfiru]] (Cozzu Disi, Ruvitu, Sciruneddu, Mandravecchia e diversi àutri).
== Econumìa ==
La sò [[econumìa]] ô nizziu s'appujava n granni parti supra l'[[aggricultura]] assumìu n'aspettu cchiù nnustriali grazzi â minera di [[sùrfiru]], “Cozzu-Disi” una ntra li cchiù granni mineri di sùrfaru d'[[Auropa]] pressu la quali travagghiàvanu circa un migghiaru tra opirara e mpiegati. Li cunnizzioni di [[travagghiu]] dî surfarara èranu assai duri, si sfruttàvanu li carusi nun c'era arcuna tutela e sicurizza, travagghiàvanu n cunnizzioni quasi disumani e arricivìanu na paja ca a malapena ci pirmittìa di supravvìviri. La storia dâ Cozzu-Disi è purtroppu custillata di diversi gravi disastri ca pruvucaru tanti vìttimi e nvàlidi. Picca anni di travagghiu ntê mineri minàvanu la saluti dî giùvini surfarara. Ntô [[1884]] li giùvini surfarara ca si prisintaru n [[Sicilia]] â vìsita di leva militari foru 3672, ma d'iddi surtantu 203 foru dichiarati àbbili.
N'àutra [[nnustria]] supra la quali si funnava l'econumìa di Casteltèrmini fu chidda dâ [[Montedison]], appoi [[Italkali]], pi la lavurazzioni dî sali putàssici, ca dava travagghiu a circa duccentu opirara.
Pi tanti anni vantu di Casteltèrmini fu la pasta pruduciuta dû Pastificiu San Giuseppi ca vinìa mannata nta vari parti dâ [[Sicilia]]. La chiusura purtroppu dâ Minera, di l'Italkali e dû Pastificiu ditirminaru la crisi econòmica gravi ca grapìu n'àutra vota la vìa di l'[[emigrazzioni]] a tantìssimi famigghi di Casteltèrmini.
Puru siddu attuarmenti la sula rialità azziendali prisenti ntô tirritoriu è la [[Joeplast Srl]] ch'è una di l'Azziendi ticnologgicamenti cchiù avanzati a liveddu [[Auropa|aurupeu]] ntâ pruduzzioni di mballaggi flissìbbili n plàstica, urtimamenti pari arriggistràrisi quarchi signali nicu di nu svigghiu [[econumìa|econòmicu]] tìmidu: La minera Cozzu Disi avissi a addivintari lu primu museu minirariu dâ [[Sicilia]], lu sitturi [[arbergu|arbirgheru]], dû tuttu assenti nta l'anni passati, arrigistra tri nizziativi novi di cui n'agriturismu ca pò custituiri elementu di sinirgìa p'àutri sitturi econòmici.
== Turismu ==
Cù vìsita Casteltèrmini veni sùbbutu curputu dâ biddizza dâ granni Chiazza Domu unni s'attrova la maistusa Matrici, custruita ntâ prima mitati dû ‘600 ca custudisci priggèvuli òpiri comu: li stàtui ncantèvuli dû sculturi [[Micheli Cartaggiruni]] nciuriatu “lu Quarantinu”, dui teli dâ scola dû Velasquez dui dipinti di patri Fidili Tirritu di San Brasi, giuielli veri dû ‘700 sicilianu.
 fini di lu Càssaru Umbertu s'attrova la [[cresia]] di San Giuseppi posta supra nu basamentu rucciusu, ci si accedi attraversu na scalunata granni. La sò facciata semicirculari è na tistimunianza splèndida dû [[Baroccu]] Sicilianu. Lu sò pruspettu è di anni ripruduciutu nta quasi tutti li scenografìi dî trasmissioni televisivi [[RAI]] dû riggista [[Micheli Guardì]].
A circa tri [[chilòmitru|chilòmitri]] dû centru abbitatu s'attrova l'èrimu di Santa Cruci ùnica cresia a nun aviri na data di nàscita pricisa, ci si custudisci na granni cruci di lignu paleocristiana. E' la cruci di lignu cchiù antica dû munnu.
 pirifirìa est dû paisi s'attrova la splèndida “Villa Marìa” ca fu la casa dî Conti Lo Bue di Lemos. Custruita â fini dû [[XIX sèculu]] comu casa di caccia. Fu appoi riprisa di l'architetti [[Ernestu Basili]] e [[Ginu Coppodè]]. Ntê dui èttari di parcu ca circunna la custruzzioni n [[stili liberty]], li prupitari fìciru trachiantari rarìssimi chianti pruvinenti dû cuntinenti [[Auropa|aurupeu]] e di chiddu [[Àfrica|africanu]]. La raritati prizziusa dî [[chianta|chianti]] è cunfirmatu dû ntiressi e dî studi effittuati dî ducenti di [[Botanica Sistematica]] pressu l'Univirsitati di [[Palermu]]. Lu Mausuleu, ô nternu dâ villa, àutu 33 metri, cunzerva li spogghi murtali dâ cuntissa [[Marìa Lo Bue di Lemos]], a cui la Villa è didicata.
Vali certu la pena di trascùrriri un jornu a Casteltèrmini. Pi visitari li sò cresi, ammirari la maistusa Cruci Paleocristiana, visitari la minera di Cozzu-Disi, fari dui passi ntê vìi principali pi nu shopping piacèvuli ntê nigozzi d'abbigghiamentu, jiri a vìdiri quarchi film di prima visioni nta l'eliganti cine–tiatru “Enzo Di Pisa” e cunchiùdiri la sirata nta quarchi pizzarìa o ristoranti pi gustari na cena sapuruta cu li svariati prudutti dâ tradizzioni culinaria lucali.
== Pirsunaggi allustri ==
La citati di Casteltèrmini fu patria di tanti omini allustri e ntra d'iddi arricurdamu:
* L'astrònumu '''[[Nicculò Cacciaturi]]''' ([[1780]] - [[Palermu]], [[1841]]) [https://web.archive.org/web/20070907113602/http://www.astropa.unipa.it/museo/ncacciatore.htm] ca fu diritturi dû Riggiu Ossirvatoriu Astronòmicu di [[Palermu]]. Nzignau [[astronumìa]] ntô capulocu sicilianu e fu sociu dâ riali sucitati astronòmica di [[Londra]].
* Lu pidaguggista famusu e filòsufu '''[[Giuvanni Austinu De Cosmi]]''' ([[1726]] - [[Palermu]], [[1810]]) era na fiura mpunenti dâ cultura siciliana ntô [[XVIII sèculu]]. Appi la càrrica di ritturi di l'univirsitati di [[Catania]]. Ntô [[1788]] arricivìu di [[Firdinannu di Burbuni]] lu ncàrricu di ridìggiri lu chianu rigulaturi dî Scoli Nurmali di l'Isula e istituìu li primi scoli elementari pùbbrichi e gratùiti di tutta la Sicilia.
* '''[[Michelàncilu Vaccaru]]''' ([[1854]] - [[Roma]], [[1937]]) omu [[pulìtica|pulìticu]], giurista e sociòlugu.
* '''[[Giuseppi Palumbu]]''' ([[1925]] - [[Girgenti]], [[2005]]) sinnacalista, diputatu a l'[[Samprea Riggiunali Siciliana]].
* '''[[Giuseppi Reina]]''' ([[1928]]) avvucatu, omu pulìticu, espunenti di primu chianu dû [[Partitu Sucialista Talianu|PSI]] nta l'anni '80, sìnnacu di Casteltèrmini, diputatu ntâ VIII, IX e X liggislatura, suttasicritariu a li Trasporti ntô V [[Cuvernu]] [[Fanfani]] e suttasicritariu ê Posti e Telecumunicazzioni ntô I Cuvernu [[Craxi]].
* '''[[Giuseppi Scozzari]]''' ([[1964]]), diputatu ntê Liggislaturi XII e XIII e cumpunenti dâ cummissioni [[antimafia]], avvucatu.
* Lu riggista televisivu '''[[Micheli Guardì]]''' ([[1943]]), unu dî pirsunaggi cchiù famusi dâ [[televisioni]] taliana. Firmau la riggìa di nummirusi trasmissioni [[RAI]] di granni successu, ntra li quali: Uno Mattina, Scommettiamo che, Europa-Europa, I Fatti Vostri, Domenica in ecc. [https://web.archive.org/web/20070928090301/http://www.musicalstore.it/artisti/guardi.htm] Attuarmenti cura la riggìa di Piazza Grande e In Famiglia.
* '''[[Gaitanu Di Giuvanni]]''' ([[1831]]-[[1912]]), [[storia|stòricu]] e folkloristaper tanti anni fu nutaru a Casteltèrmini, ricircaturi attentu e nstancàbbili pubbricau nummarusi òpiri dî quali abbisogna arricurdari armenu li “Notizie Storiche su Casteltermini e suo territorio” (1869-1880) e “La vita e le opere di Giovanni Agostino De Cosmi” (1888) cullabburaturi pridilettu di [[Giuseppi Pitrè]], cugghìu nummarusi canti e nuveddi pupulari.
* Lu dutturi, scritturi e auturi radiu-televisivu '''[[Enzu Di Pisa]]''' ([[1945]]-[[1978]]) lauriatu n Midicina, cunziquìu la spicializzazzioni n Odontoiatrìa ntô [[1972]]. Fu assistenti univirsitariu pressu l'Ateneo Palermitano. Dutatu di spiccati doti [[arti|artìstichi], detti vita nzèmmula a [[Micheli Guardì]] a na vasta seri di spittàculi [[tiatru|tiatrali]], radiufònici e televisivi di successu. La sò prumittenti carrera fu struncata la notti dû [[22 di dicèmmiru]] dû [[1978]] ntâ sciagura aèria di [[Punta Raisi]] ntâ quali pirdìu la vita nzèmmula â mugghieri e â figghia.
== La festa di Santa Cruci ==
Casteltèrmini è assai canusciutu ntâ zona pâ festa tradizziunali di "Santa Cruci" canusciuta macari comu "Sagra dû Tataratà"<ref>{{Cita|ARCHIVIO STORICO SICILIANO|pp. 151}}.</ref> pi vìa dâ danza morìsca ca si svorgi duranti la festa. Tali ricurrenza veni fistiata di cchiù di 300 anni n anuri dâ granni cruci di lignu ca vinni rinvinuta ntô tirritoriu di lu cumuni attuali prima dâ sò funnazzioni.
Lu lignu di tali cruci, oi arritinuta quasi unanimamenti strumentu di cultu dî primi cumunitati cristiani ca camparu nta ddi tirritori, risulta, di n'asami effittuatu supra nu frammentu di l'Istitutu dî petri duri di [[Pisa]], appartèniri a n'àrvulu tagghiatu ntô [[72]] d.C. Secunnu la liggenna, lu rinvinimentu casuali dâ cruci avvinni pirchì na vacca, pasculanti cu l'armentu nta na campagna di "Chiudia", s'avìa addinucchiatu ntô stissu postu pi diversi jorna di sèquitu attirannu l'attinzioni dî pastura ca, accuriusiati, scavaru e attruvaru la Cruci.
Edificata nta ddu postu na crisiudda, ddà la cruci fu sarvata e si sarva di sèculi.
Di tannu, idda fu fistiata, lu [[3 di maiu]] d'ogni annu cu nu ritu campagnolu avennu comu momentu cintrali na danza armata, lu Tataratà, mimata ô ritmu di nu tammuru.
La cruci di Casteltèrmini havi n'aspettu assai rùsticu e suggistivu. E' àuta 3,49 metri e havi n'apirtura di 2,5 metri, è fatta di lignu di cherza arriduciutu a sizzioni quatrata e li dui trunchi si jùncinu cu tri chiova di ferru arribbattuti; Â summitati dâ Cruci c'è nu ncavu di furma rittangulari, prufunnu 3,5 cm, làrigu 3,5 cm e àutu 11 cm, dû quali nun si canusci né la funzioni né l'etati. N susu ci sunnu li littri: I.N.R.I.; supra lu patìbbulu stà scrittu: "Ecce crucem domini nostri Jesu Christi fugite partes adversae vicit leo de tribu Juda" - "Radix David Alleluia Alleluia". E supra lu stìpite, sutta la scritta: I.N.R.I. ntrizzata cu li sìmmuli dâ Passioni, si leggi: "P. M. H. L. S. D. P. C. N. In anno Domini V ind 1667". Nfini, supra lu retru: I. N. R. I. "Christus vincit Deus regnat Christus rex venit in pace Deus home factus est Et verbu… caro factum est". Li scrizzioni sunnu datati e acchiànanu ô [[1667]]; iddi, a parti li primi novi littri di palora, sunnu tutti liggìbbuli e cònstanu di virseddi bìbblici (Apucalissi 5,5; Giuvanni 1,14) e di sprissioni arricavati d'inni dâ Cresia…
Pi quantu arriguarda l'anàlisi dâ datazzioni assuluta dâ Cruci cû mètudu dû Carvoniu 14 (C14), pi nizziativa dû Pruf. [[Franciscu Lu Virdi]], ca cunnuci a risurtati d'affidamentu tutali, spiciarmenti pû lignu giacchì p'iddu fu pussìbbuli currèggiri li curvi di calibbrazzioni dû C 14 cu chiddi dati dû cchiù ricenti mètudu dâ dendrocrunuluggìa.
Pi chistu, lu Pruf. Lu Virdi s'arrivurgìi a nu labburatoriu famusu, chiddu di l'Istitutu Nternazziunali pi li Ricerchi Giofìsichi di [[Pisa]], lu cchiù rinumatu d'[[Italia]], ntra li megghi d'[[Auropa]], ca òpira pi cuntu dû Cunzigghiu Nazziunali dî Ricerchi. Di l'anàlisi dû campiuni di lignu la cherza, matiriali cû quali è fatta la cruci fu riciduta nta l'annu 12 d.c. cu na ncirtizza màssima d'appena sittanta anni.
La festa di Santa Cruci, cchiù cumunimenti canusciuta comu "Sagra dû Tataratà", è na festa ùnica ntô sò gèniri e, certamenti, una dî cchiù antichi manifistazzioni fulklurìstichi siciliani ca si nzirisci ntâ festa riliggiusa dâ "Santa Cruci", n virtuti di na tradizzioni siculari ca attrova li sò urìggini nta l'asistenza di pupulazzioni àrabbi abbitanti li casali di stu Cumuni ô tempu n cui, ntô [[1629]], lu Prìncipi Gian Vicenzu Marìa Tèrmini e Ferreri, cu "licentia populandi" dû Reghi [[Fulippu II]] di [[Spagna]], funnau lu Cumuni di Casteltèrmini.
La Sagra dû Tataratà nasci di n'avvinimentu stòricu: lu ritruvamentu di na Cruci di lignu granni, ntô tirritoriu di stu Cumuni. La Cruci, ca si cunzerva ancora ntâ Crisiudda di Santa Cruci, si penza ca sirvìu pû martiriu dî cristiani ô tempu dî pirsicuzzioni avvinuti sutta lu Mpiraturi Rumanu Deciu. Tali ritruvamentu avvinni n èbbuca mpricisata e comu egghiè prima ca surgissi lu Cumuni di Casteltèrmini e pirciò antiriuri ô [[1629]]. Di na ricenti anàlisi ô Carvoniu 14 fatta, supra nu pezzu di lignu dâ Cruci, si scummigghiau ch'idda è vecchia di 1972 anni cu nu màrgini d'erruri di cchiù o menu 70 anni.
Pi sulinnizzari st'avvinimentu, li pupulazzioni àrabbi, cunvirtuti ô Cristianèsimu, cu li ndìggini di ddu tempu, abbitati ntô tirritoriu di "Chiuddia" unni surgìu appoi Casteltèrmini, participaru cu li sò custumi e li sò riti e tradizzioni carattirìstici ca, ô ritmu di nu tammuru granni, abballannu pi lu ritruvamentu dâ "Cruci".
Dda Sagra è di granni ntiressi culturali, di mpurtanza e rilivanza eccizziunali, comu lu prova lu fattu ca d'idda s'occuparu studiusi di granni rinumanza dû fulklori sicilianu, comu lu [[Giuseppi Pitrè|Pitrè]], lu Di Giuvanni e lu Toschi, sulu pi citari li maiuri, e a idda cuntìnuanu a ntirissàrisi ducenti di tradizzioni pupulari di vari Univirsitati taliani e èstiri. La Sagra è na manifistazzioni ca manteni vivu lu ricordu di na tradizzioni d'urìggini àrabba nziruta ntô maravigghiusu fulclori isulanu e tramannata pi sèculi nzinu a oi nta tutta la sò tradizzioni, ntâ sò tìpica danza guirrisca e chî soi custumi urigginali e fantasmagòrici. Nn'è prova la participazzioni dû gruppu dû tataratà a svariati festival fulclurìstici puru a caràttiri nternazziunali, quali la Sagra dû Mènnulu n ciuri, la festa di l'[[Èttina]], lu Columbus Day ecc., pi lu ntiressi ammustratu dû riggista [[Folcu Quilici]] ca la nzirìu ntê ducumintari trasmisi a puntati dâ Rai – TV nazziunali.
La Sagra, ca si svorgi la IV simana di Maiu, s'artìcula ntô modu siquenti:
Venniridìa accumènzanu li fistiamenti câ trasuta ntâ citatina dî quattru bandi musicali, una p'ogni Cetu e zoè: Maistranza, Schetti, Burgisi e Picurara ca rapprisèntanu li quattru maiuri antichi curpurazzioni dû paisi. Li ceti, priciduti dî Bandi Musicali, sfìlanu pî vìi dû paisi chî sò custumi splèndidi dû 600. La sira hannu locu l'asti pùbbrichi p'aggiudicàrisi li posti megghi e cchiù pristiggiusi ô nternu dâ Cavarcata.
Lu jornu siquenti, sàbbato, hannu locu pi li vìi dû paisi li prucissioni. Lu Cetu dâ Maistranza, cu n testa lu Capitanu di Giustizzia, l'Arfieri e lu Sirgenti vistuti cu custumi dû 600, sfìlanu a cavaddu priciduti dâ propia banda e dû Gruppu Fulklurìsticu dû Tataratà, mentri l'àutri tri ceti cu li sò bandi sèquinu a pedi.
La dumìnica, jornu cunchiusivu dâ festa, hannu locu li manifistazzioni cchiù sulenni ca si prulùnganu nzinu a notti funna.
La matina veni cilibbrata na Santa Missa duranti la quali vèninu biniditti li Palii dî quattru Ceti. Lu pumiriggiu, li Ceti: Schetti, Picurara e Burgisi, sfìlanu supra cavaddi riccamenti bardati, tanti dî quali di razza priggiata, priciduti dî propi Palii e Stinnardi accumpagnati dî bandi musicali, mentri lu Cetu dâ Maistranza sfila a pedi e nun cchiù a cavaddu. Chiudi lu Curteu lu gruppu fulclurìsticu dû Tataratà ca chê sò custumi àrabbi, li sò danzi carattirìstichi fatti ô ritmu scandutu di tammuri grossi ntusiasma li migghiara di turisti ca ogni annu accùrrinu d'ogni banna d'[[Italia]] e macari di l'èstiru p'assìstiri a dda Sagra assai urigginali.
La prucissioni, accussì cumposta, fà pi dui voti lu giru dû paisi, e si reca appoi n pilligrinaggiu all'èrimu di Santa Cruci, p'arripurtari ntô sò postu abbituali, la maistusa Cruci di lignu arritruvata, comu voli la tradizzioni, d'arcuni cuntadini ca aràvanu li campi.
 menzanotti di dumìnica, tutti li Ceti, doppu lu ritornu di l'èrimu, e doppu aviri effittuatu l'ùrtimu giru dî vìi dû paisi, si riunìscinu n Chiazza Domu unni veni mpartuta la binidizzioni sulenni cu na teca ca custudisci na riliquia prizziusa pruvinenti dâ Cruci usata pi la morti di [[Gesù]].
Lu jornu siquenti si svorgi nu radunu dî ceti ntâ Crisiudda di Santa Cruci unni veni cilibbrata na Santa Missa di ringrazziamentu ô tèrmini dâ quali li rapprisintanti dî Ceti fannu rientru n paisi pi la cunzigna dî vissilli a li Cumitati novi ca l'annu siquenti urganìzzanu la festa.
Pi prupagannari megghiu la Sagra, pi fàrila sempri cchiù mpurtanti e p'aumintari lu flussu turìsticu facennu sì ca ddu flussu nun si lìmita a li suli tri jorna dâ manifistazzioni ma avveni pi tuttu lu misi di maggiu cu nutèvuli binificiu pi l'econumìa lucali, l'Assissuratu ô Turismu e Spittàculu, dicidìu d'urganizzari na seri di manifistazzioni cullatirali. Ddi manifistazzioni hannu a arriguardari campi di ntiressi diffirenti comu: sport, mùsica, tiatru, pittura, puisìa, moda, ecc., e accuminzari lu [[1 di maiu]] pi cunchiudìrisi nun ortri lu jovidìa pricidenti l'accuminzagghia dâ Sagra.
Riti pasquali e rapprisintazzioni ducumintati.<ref>{{Cita|Giuseppe Pitrè|pp. 17}}.</ref>
== Noti ==
<references/>
== Bibliografia ==
* {{Cita libro
|titolo = "''ARCHIVIO STORICO SICILIANO - SOCIETA' SICILIANA DI STORIA PATRIA''"
|autore =
|url = https://www.google.it/books/edition/Archivio_storico_siciliano/GPZ_dmVh4m8C?
|editore = Stabilimento Tipografico di B. Virzì, via Cintorinai, n° 62
|città = Palermo
|anno = 1876
|volume = ANNO I, FASCICOLO I
|cid = ARCHIVIO STORICO SICILIANO
}}
* {{Cita libro
|titolo = "''DELLE SACRE RAPPRESENTAZIONI POPOLARI IN SICILIA MEMORIA DI GIUSEPPE PITRE' ''"
|autore = Giuseppe Pitrè
|url = https://www.google.it/books/edition/Delle_sacre_rappresentazioni_popolari_in/Ije64-yk-vEC
|editore = Stabilimento Tipografico di B, Virzì
|città = Palermo
|anno = 1876
|volume = Unico
|cid = Giuseppe Pitrè
}}
== Lijami di fora ==
* [http://www.comune.casteltermini.ag.it/ Situ ufficiali dû cumuni di Casteltèrmini]
{{Pruvincia di Girgenti}}
f1xccrjpqllnpgra2sqedszo8ymitja
San Giuvanni (Girgenti)
0
3078
782965
782939
2026-06-27T14:37:13Z
GiovanniPen
22308
782965
wikitext
text/x-wiki
{{Cumuni|nomucumuni=San Giuvanni|nomuufficiali=San Giovanni Gemini
|pruvincia=[[Pruvincia di Girgenti|Girgenti]] (AG)
|superfici=26
|abbitanti=8.169
|dinsita=314
|cumunilimitrofi=[[Cammarata]]
|cap=92020 <ref> [https://www.ilcapdi.it/agrigento/san-giovanni-gemini CAP San Giovanni Gemini, Agrigento]</ref>
|prifissutelefonicu=0922
}}
'''Santu Giuvanni''' è nu [[cumuni]] sicilianu di circa 8000 abbitanti dâ [[pruvincia di Girgenti]].
== Giografìa ==
Lu sò tirritoriu cumunali è nteramenti circunnatu di chiddu dû cumuni di [[Cammarata]], dû quali è pirtantu n'[[enclavi]]. Famusu dittu: "Scrusciu di carta.. e cubbaita nenti".
== Noti ==
<references/>
[[Catigurìa:Cumuni dâ pruvincia di Girgenti]]
f93zohrojk06p4e3m1id3425stzswop
18 di giugnu
0
3270
782959
782811
2026-06-27T14:29:29Z
GiovanniPen
22308
782959
wikitext
text/x-wiki
{{Giugnu}}
== Abbinimenti ==
* [[1991]]: [[Raffieli Lumbardu]] eni rielettu diputatu â [[Sicilia|Riggiuni Siciliana]] e addiventa accussini macari assissuri riggiunali a l'Enta lucali
== Nasciuti ==
* [[1942]]: [[Paul McCartney]], musicista britànnicu
* [[1952]]: [[Marcella Bella]], cantanti siciliana
== Morti ==
* [[561]]: [[San Calò]]
* [[1291]]: [[Alfonzu III di Aragona]]
== Ricurrenzi ==
* Festa di [[San Calò]] di [[Naru]]
6c9kmell7wj8mqohuua0wqrj50uqdh1
9 di giugnettu
0
3293
782961
782865
2026-06-27T14:31:39Z
GiovanniPen
22308
782961
wikitext
text/x-wiki
{{Giugnettu}}
== Abbinimenti ==
{{...}}
== Nasciuti ==
* [[1563]]: [[Orazziu Gentileschi]], pitturi talianu
* [[1937]]: [[David Hockney]], pitturi britànnicu
* [[1956]]: [[Tom Hanks]], attura statunitenzi
== Morti ==
{{...}}
59b9gso5ggfbujdqi043xgozuuf3oki
Parma di Muntichiaru
0
6380
782963
782936
2026-06-27T14:35:01Z
GiovanniPen
22308
782963
wikitext
text/x-wiki
{{Cumuni|nomucumuni=Parma di Muntichiaru|nomuufficiali=Palma di Montechiaro
|pruvincia=[[Pruvincia di Girgenti|Girgenti]]
|superfici=76
|abbitanti=21.533
|dinsita=283
|cumunilimitrofi= [[Girgenti]], [[Camastra]], [[Licata]], [[Naru]]
|cap=92020 <ref> [https://www.ilcapdi.it/agrigento/palma-di-montechiaro#google_vignette CAP Palma Di Montechiaro, Agrigento]</ref>
|prifissutelefonicu=0922
}}
''' Parma di Muntichiaru''' (o simpricimenti '''Parma''') è un cumuni di 21.533 abbitanti dâ [[pruvincia di Girgenti]].
== Storia ==
La citati di Parma fu funnata lu [[3 di maiu]] dû [[1637]] di li jèmmuli [[Rausa|rausani]] [[Carlu Tomasi|Carlu]] e [[Giuliu Tomasi]] chi ncaricaru lu scienziatu e architettu [[Rausa|rausanu]] [[Giovan Battista Odierna]] pi lu disignu dâ citati, nta chiddu chi era lu fèudu ''La Comune''.
===Parma, citati santa===
[[Image:GB-Odierna.jpg|thumb|right|Giuvan Battista Hodierna]]
Puru ntô clima ginirali di firvuri riliggiusu dâ [[Sicilia]] dâ [[Contrariforma]] la famigghia Tomasi spiccava. Parma, nfatti, già dâ funnazzioni era nu locu fortimenti spirituali, na [[Girusalemmi]] nova.
Doppu la rinunza ô ducatu di parti dû funnaturi, macari [[Rusalìa Tràina]], muggheri di lu Duca Giuliu (dittu ''lu Duca Santu'') cu quattru dî sò figghi fìmmini funna lu [[Munasteru di Clausura]] dû SS. Rusariu, e ci si chiudi. Pi lu munasteru lu Duca Giuliu dunau addirittura lu sò palazzu nun ancora accabbatu. Una dî soru, La Biata Sor Marìa Crucifissa addiventa na [[mìstica]] famusa. Dî dù figghi màsculi lu maiuri siquìu lu zu ntra li [[Tiatini]], e addiventa nfini lu [[cardinali]] [[San Giuseppi Marìa Tomasi]].
Ô sèquitu dî Tomasi arrivau a Parma Don [[Giuvanni Battista Hodierna]], di [[Rausa]], piuneri dâ scienza e ntillittuali.
Puru nta l'edificazzioni dâ citati l'aspettu riliggiusu è asssai mpurtanti; trent'anni doppu la funnazzioni Parma cunta sulu 4.630 abbitanti, ma avvanta deci cresi, cchiù lu Munasteru dû SS. Rusariu, Lu santuariu ''extra moenia'' dû [[Calvariu]] meta di prucissioni, sìdici prèviti e àutri chièrici, e li cresi sunnu addutati di arredi ricchi, tutti assulutamenti cunformi a li dittami dû ricenti [[Cunciliu di Trentu]]; summi mpurtanti sunnu spisi netta l’accattata di riliqui, c’attràinu piddigrini macari di lochi luntani.
L'urganizzazzioni dâ sucitati làica era basata supra li cunfratèrniti.
===La storia cchiù ricenti===
[[Image:Chiesa_Madre_Palma_Montechiaro.JPG|thumb|left|La Matrici]]
Ntô [[1812]], Parma vinni eliggiutu a cumuni autònumu.
L'[[11 di giugnettu]] dû [[1943]], sùbbitu doppu lu sbarcu anglu-miricanu n [[Sicilia]] ([[Opirazzioni Husky]]), la 3a Divisioni estinnìu la testa di ponti dâ Sèttima Armata di [[Licata]] versu Ovest. La Sèttima Fantarìa, doppu na battagghia dura casa pi casa, ammuttau li difinzura taliani fora di Parma di Muntichiaru. Ntô stissu tempu, lu Cumandu Combat A e la 2a Divisioni Armata, s’uneru â 3a, fìciru n’attaccu â citati di [[Naru]]. Subbisci lu [[24 di sittèmmiru]] dû [[1943]] un massacru dâ pupulazzioni ca prutistava contra lu richiamu a l’armi, di parti d’arcuni riparti militari miricani.
Ntô doppuguerra, addiventa terra di forti emigrazzioni, speci versu lu nord Italia e li paisi di l'Europa Uccidintali.[[ Giuseppi Fava]], ntô sò ''Mafia'' cita Parma comu unu dî lochi unni la prisenza dâ mafia, chidda ca nasci secunnu a iddu dâ cuncumitanza di tri fattura, puvirtati, gnuranza, assenza dû Statu, è mpurtanti.
===Anni 2000===
Parma è nu centru agrìculu grossu. L'emigrazzioni, puru siddu n tonu minuri, cuntìnua versu la [[Girmania]] (sitturi dâ risturazzioni) e li riggiuni sittintriunali taliani (sitturi edilizziu). Li spiranzi pi nu sviluppu stannu suprattuttu ntê praji nun cuntaminati dû liturali.
==La famigghia Tomasi==
La funnazzioni ''ex novo'' di citati ntâ [[Sicilia]] dû [[XVI sèculu|XVI]] e [[XVII sèculu]] è finòminu di granni prupurzioni; ntô casu di Palma, lu mutivu dâ funnazzioni era na campagna di liggittimazzioni di na famigghia nubbiliari emirgenti ma ancora nun abbastanti arradicata ntô tirritoriu e nta l'aristucrazzìa dâ [[Sicilia]]. [[Mariu Tomasi]] avìa agghicatu n Sicilia ô sèquitu di [[Marcantoniu Colonna]], ca l'avìa numinatu Capitanu d'armi di Licata, sulu ntô [[1585]]. Sulu lu sò matrimoniu cu [[Francisca Caru]] di Muntichiaru avìa signatu la sò accittazzioni nta l'àutu cetu.[[Image:Tomasi di lampedusa.jpg|thumb|left|140px|[[Giuseppi Tomasi di Lampidusa]]]] L'acquisizzioni di parte di Carlu, Baruni dû [[1616]], dâ ''[[Licentia Populandi]]'' ntô [[1637]] cu l’elivazzioni ô tìtulu di Duca di Parma, è nu passu ntâ stissa direzzioni. Picca dopppu [[Carlu Tomasi]], dâ saluti fràggili e di sempri attrattu dâ vita riliggiusa, lassa lu ducatu e la zita [[Rusalìa Tràina]], niputi dû putenti Vìscuvu di [[Girgenti]] ô frati Giuliu, pi tràsiri nta l'Òrdini dî Chièrici Rigulari [[Tiatini]]. La dota dâ Nova Duchissa, nummarusi fèudi e un patrimoniu lìquidu mpurtanti, pirmèttinu lu cunzulidamentu difinitivu dâ Famigghia Tomasi ntê strati cchiù àuti di l'aristucrazzìa [[Sicilia|isulana]], dâ quali java a èssiri tra li famigghi ca duraru a longu: è saputu ca lu pinùrtimu dî [[Tomasi di Lampidusa]] [[Giuseppi Tomasi di Lampedusa|Giuseppi]], auturi dû [[Il Gattopardo (rumanzu)|Gattupardu]] pussidìa ancora vasti prupitati ntâ zona di Parma, e ca ci ambientau granni parti dî vicenni dû sò rumanzu, appena mascarànnunni lu nomu n "Donnafugata".
== Monumenta ==
Ntâ citati è ntirissanti la Matrici barocca, ca s’attrova n cima a na scalunata. Sempri ntô centru, vicinu la cresia, si pò ammirari lu palazzu Tomasi (o ''Palazzu Ducali''). S’havi a vìdiri videmma lu ''Munasteru Binidittinu di Marìa SS. dû Rusariu'', zoè lu primu palazzu ducali, n stili [[baroccu]].
Vicinu lu centru ci sunnu li ruvini dû Cumplessu dâ cresia di ''S. Marìa dâ Luci'' o ''Munti Calvariu'' bisugnusi di ristàuri.
=== Lu Casteddu ===
[[Image:castello_chiaromonte_palma_montechiaro.jpg|thumb|right|200px|Marina di Parma: lu casteddu chiaramuntanu]]
Ntê dintorni, versu ''Marina di Parma'', si pò visitari lu casteddu. Nta l’architittura tìpica e sivera dî furtizzi mediuevali, lu casteddu surgìu ntô [[XIV sèculu]] a difisa d’un carricaturi. Secunnu a lu [[Tomasi Fazellu]] fu funnatu di [[Famigghia Chiaramunti|Fidiricu III Chiaramunti]] ntô [[1358]]. Passatu a àutri prupitari nòbbili, canciau la dinuminazzioni di Casteddu Chiaramunti a Casteddu di Muntichiaru. Ntô [[XV sèculu]] fu assignatu ê nòbbili [[de Caro]] e di chisti a li [[Tomasi]], appoi pr ìncipi di [[Lampidusa]]. Ô nternu s’attrova la cappella dû casteddu, unni è sarvata la stàtua n màrmuru dâ Madonna di Muntichiaru, òpira di [[Ntuneddu Gagini]]. Lu maneru fu ristauratu ricentimenti.
== Noti ==
<references/>
== Talìa puru ==
*[[Littra dû Diàvulu]]
*[[Dumìnicu Pruvinzani]]
== Lijami di fora ==
* [http://www.comune.palmadimontechiaro.ag.it Situ Web Stituzziunali dû cumuni di Parma di Muntichiaru]
* [http://www.mondimedievali.net/Castelli/Sicilia/agrigento/palmamontechiaro.htm Lu casteddu di Parma di Muntichiaru]
* [http://www.palmadimontechiaro.com Situ Web supra Parma di Muntichiaru]
*[https://web.archive.org/web/20040822101912/http://www.forzagiovanipalma.it/TESTO/news/Fatto/2712ag06.pdf N'artìculu dû giurnali ''La Sicilia'' chi parra di stu fattu]
[[Catigurìa:Cumuni dâ pruvincia di Girgenti]]
lzqdsltfecocz4fkcysw3tdswy8aw33
Còmmisu
0
11993
782958
782919
2026-06-27T14:28:57Z
GiovanniPen
22308
typo
782958
wikitext
text/x-wiki
{{Cumuni|nomucumuni=Còmmisu|nomuufficiali=Comiso
|muttu=Post casmenarum fata nitida resurgo
|pruvincia=[[Pruvincia di Rausa|Rausa]] (RG)
|superfici=64,93
|abbitanti=30.577
|dinsita=470,92
|cumunilimitrofi=[[Ciaramunti]], [[Rausa]], [[Vittoria]]
|cap=97013
|prifissutelefonicu=0932
}}
'''U Còmisu''' è nu cumuni di 28.389 abbitanti dâ [[Pruvincia di Rausa]].
== Storia ==
U primu nzidiamentu di l'òmu nnô tirritoriu dû Còmmisu risali ô sicunnu millenniu prima di [[Cristu]], quannu i [[Sìculi]] stàvanu ìn menzu ê muntagni dû Còmisu.
[[File:Comiso Chiasa Madre.jpg|thumb|200px|left|La matrici ô Còmmisu]]
Tempu arreri si pinzava ca nnô Cozzu Apolla si truvava a mistiriusa "[[Kasmenai]]", ammintuvata di [[Tucidide]]. A inizziu nuvicentu pirò l'archiòlugu [[Paolo Orsi]] spruvau sta suppusizziuni, truvannu u situ di Casmeni ncapu a [[munti Lauru]], ô cantu di [[Buscema]].
Àvi na sfunnacata di resti grechi e rumani: mpurtanti sun' i termi [[Dianae Fons]], vicinu â chiazza "Fonti Diana".
L'agghicata dî [[Bizzantini]], doppu di scurrirìi dî bàrbari, desi nu novu arrupigghiu: a citati si pigghiau i mura e tutti i nucli abbitativi si mèttunu nzèmmula pi furmari u casali di Còmicio (chiamatu appoi Jhòmiso).
Ma a vera storia dâ citati accuminza cu l'Aragunisi ca dunaru u fìudu dû Còmisu a Fridiricu Speciario di [[Missina]], nnô [[1296]]. Chistu si fici fari nu palazzu-casteḍḍu ca addivintau u centru dû pajisi.
Appoi u fìudu arrivau nnê manu di Giuvanni Chiaramunti e nnô [[1392]] addivintau di Birnandu Cabrera, catalanu e conti di [[Muòrica|Mòdica]]. Ma so figghiu Giuvanni si jinchìu di dèbbiti e vinnìu a citati nnô [[1453]] a Don Piriconiu II dî Naselli, nòbbili di ntica famigghia. Chisti tènniru u fìudu nzinu ô [[XVIII sèculu]] e, sutta di iḍḍi, u Còmmisu juncìu a na bona pusizziuni ecunòmica e suciali grazzi a liggi cchiù muderni.
A l'accumminzagghia dû [[XVII sèculu]] u rinnuvamentu ca cci fu nnê sèculi passati, si firmau pi tanti mutivi: a funnazziuni dû Casali di Vittoria, cu tanti cumisari ca si nni jeru a Vittoria; la pesti dû [[1624]]; u [[Tirrimotu dû 11 di jinnaru 1693|tirrimotu dû 1693]], ca fici nuvanta morti. Propia doppu ô tirrimotu, a cità fu ricustrujuta cû stili baroccu.
Nnô piriudu dû fascìsimu ô Còmisu vinni custrujuta na basi militari dâ NATO. Versu a fini dû [[1944]] Badoglio, ca era u capu di guvernu 'n càrrica, cummannau a tutti i surdati taliani di turnari 'n guerra.
Ma li cumisari, stanchi dâ guerra, ntonzi attacaru la prifittura e dichiararu la "''Ripùbbrica nnipindenti dû Còmisu''", ca durau sì e no sulu du' misa. L'artèfici di sta "ripùbbrica" foru arristati e mannati a [[Ustica]]. Chisti turnau pirò na vota ca fu dichiarata a [[Ripubblica Italiana]].
== Storia ricenti ==
Nni l'anni '80 ô Còmisu a basi militari fascista fu cummirtuta dî miricani pi fari na basi [[NATO]] cu mìssili nucliari; fu appoi smantiḍḍata nnô [[1991]], câ fini dâ [[guerra fridda]]. L'airuportu militari ''Magliocco'' fu ristrutturatu e trasfurmatu 'n ''airuportu civili''.
L'[[airuportu]] è ora attivu a pàrtiri dû [[30 di maju]] [[2013]].
== Cumisari cèlibbri ==
*[[Nirìa Lu Blancu, dittu lu Còmisu]], pitturi
*[[Patri Petru Palazzu]], parrinu
*[[Sarbaturi Adamu]], cantanti
*[[Gesuardu Bufalinu]], scritturi
*[[Can. Raffieli Flaccaventu]], stòricu e scritturi
*[[Brasi Paci]], archiolugu e privissuri universitariu
*[[Carmelu Lauretta]], poeta, scritturi e sicilianista
*[[Sarbaturi Fiumi]], pitturi, sculturi e scritturi
== Tradizzioni e manifestazzioni ==
* 03 frivaru, Festa 'rî San Blasi. Fistiggiamenti.
== Talìa puru ==
* [[Pruvincia di Ragusa]]
* [[Airuportu Vicenzu Maglioccu]]
== Lijami di fora ==
*{{it}}[http://sicilia.indettaglio.it/ita/comuni/rg/comiso/comiso.html Còmmisu ntô situ di Sicilia in Dettaglio]
*{{it}}[http://comisoecomisani.altervista.org Còmisu e Cumisari]
*{{it}}[http://comisani.altervista.org Viecci fotografii ri Còmisu e Cumisari]
*{{it}}[http://comiso2.altervista.org Canti riliggiusi cumisani ro XXI seculu]
*{{it}}[http://www.comisoecomisani.altervista.org/San.Biagio.pdf SAN MILASI PATRONU RO COMISU]
*{{it}}[https://web.archive.org/web/20200923141015/https://digilander.libero.it/comiso/Santa_Lucia.pdf SANTA LUCIA - Virgini e Martiri sirausana]
*{{it}}[https://web.archive.org/web/20220828151932/https://digilander.libero.it/librettimusica/Coroncina.Santa.Filomena.pdf Coroncina a Santa Filumena Virgini e Martiri]
* [https://web.archive.org/web/20200923140443/https://digilander.libero.it/librettimusica/Canti.popolari.comisani.pdf Canti pupulari cumisani]
* [https://web.archive.org/web/20200923135719/https://digilander.libero.it/librettimusica/Coroncina.Sette.Dolori.pdf Coroncina re Setti Riluri ri Maria SS]
* [https://web.archive.org/web/20220626195724/https://digilander.libero.it/librettimusica/Bedda.Matri.Razia.pdf BEDDA MATRI 'A RAZIA]
* [https://web.archive.org/web/20200923132354/https://digilander.libero.it/librettimusica/Poesia.e.musica.pdf POESIA E MUSICA (Omaggio a quattro poeti comisani)]
* [https://web.archive.org/web/20160411162302/http://digilander.libero.it/librettimusica/Canti.Maria.Addolorata.pdf CANTI A MARIA SS. ADDOLORATA per la Chiesa Madre di Comiso]
[[Catigurìa:Cumuni dâ pruvincia di Rausa]]
1tvbmtkgexmsxnyc482gvdicmenrz8b
Racalmutu
0
12028
782964
782937
2026-06-27T14:35:57Z
GiovanniPen
22308
782964
wikitext
text/x-wiki
{{Cumuni|nomucumuni=Racalmutu|nomuufficiali=Racalmuto
|muttu= Obmutui et silui cor meum enuitit
|pruvincia=[[Pruvincia di Girgenti|Girgenti]]
|superfici=68
|abbitanti=9.723
|dinsita=143
|cumunilimitrofi=[[Naduri]], [[Caniattì]], [[Castrufilippu]], [[Favara]], [[Grutti]], [[Milocca]], [[Muntidoru]]
|cap=92020 <ref> [https://www.ilcapdi.it/agrigento/racalmuto#google_vignette CAP Racalmuto, Agrigento]</ref>
|prifissutelefonicu=0922
}}
'''Racalmutu''' è un cumuni di 9.723 abbitanti dâ [[pruvincia di Girgenti]]. E' lu paisi natali di [[Liunardu Sciascia]].
== Àutri noma siciliani ==
Racarmutu, Racammutu, Ragalmutu, Regalmutu, Recalmutu.
== Tradizzioni ==
* Rappresentazzioni pasquali ducumintati.<ref>{{Cita|Giuseppe Pitrè|pp. 19}}.</ref>
== Giamillaggi ==
Racalmutu è giamillata cu:
* [[Hamilton (Ontariu)|Hamilton]], [[Canada]]
== Pirsunalitati illustri==
[[Image:Statua sciascia.jpg|thumb|200px|Stàtua di Sciascia a Racalmutu.]]
[[File:Frase_sciascia.jpg|200px|thumb|Panurama di Racalmutu.]]
Racalmutu detti li natali a [[Petru D'Àsaru]] dittu Lu Monòculu racalmutisi, [[Euggeniu Napuliuni Messana]] e [[Liunardu Sciascia]].
== Note ==
<references/>
== Bibliografia ==
* {{Cita libro
|titolo = "''DELLE SACRE RAPPRESENTAZIONI POPOLARI IN SICILIA MEMORIA DI GIUSEPPE PITRE' ''"
|autore = Giuseppe Pitrè
|url = https://www.google.it/books/edition/Delle_sacre_rappresentazioni_popolari_in/Ije64-yk-vEC
|editore = Stabilimento Tipografico di B, Virzì
|città = Palermo
|anno = 1876
|volume = Unico
|cid = Giuseppe Pitrè
}}
[[Catigurìa:Cumuni dâ pruvincia di Girgenti]]
27uumg2gryy5nobfyxuzpkc2g6ha46l
Maje
0
27860
782962
782935
2026-06-27T14:33:25Z
GiovanniPen
22308
782962
wikitext
text/x-wiki
{{Appellu a le salentini}}
{{VariantiSalentu|artìculu è scrittu 'n sicilianu standard, si stai circannu l'artìculu scrittu 'n salentinu di Sulitu (LE)|[[Maje/snt]]}}
{{Cumuni|nomucumuni=Maje|nomuufficiali=Maglie
|riggiuni=[[Pugghia]]
|pruvincia=[[Pruvincia di Lecci|Lecci]] (LE)
|superfici=23
|abbitanti=13.066
|dinsita=577
|cumunilimitrofi= [[Bagnulu|Bagnulu]], [[Corianu|Corianu]], [[Curse|Curse]], [[Cutrufianu|Cutrufianu]], [[Melpignanu|Melpignanu]], [[Muru|Muru]], [[Parmarici|Parmarici]], [[Scurranu|Scurranu]]
|cap=73024
|prifissutelefonicu=0836
}}
'''Maje''' (o '''Majie''' nta àutri parlati salentini) è nu cumuni salentinu ca si trova nta la [[pruvincia di Lecci]].
==Pusizzioni giogràfica==
Siccomu ca Maje stà ammenzu a lu [[Salentu (tirritoriu)|Salentu]], havi na pusizzioni di privileggiu, comu nudu stratali e ferruviariu e comu centru econòmicu e culturali di na zona ca cumprenni tutti li paisi di "[[Capu di Leuca|sutta lu capu]]" (chiddu di Leuca). Di Maje pàssanu puru li vìi e li ferruvìi ca cullèganu [[Utrantu|Otrantu]], [[Cisarea|Santa Cisària]] e [[Casciu]] (a est), [[Thricase]] e [[Santa Maria te Leuca|Santa Marìa di Leuca]] (a sud), [[Casaranu]] e [[Caddhrìpuli (Lecci)|Caddhrìpuli]] (a ovest). È luntana vintottu chilòmitri di [[Lecci]], sìdici di [[Utrantu|Otrantu]] e quaranta di lu [[Capu di Leuca]].
==Orìggini di lu nomu e di lu stemma==
Lu stemma di Maje è furmatu di tri aneddi d'argentu susu a nu sfunnu blé. Susu a st'aneddi ci sunnu certi pariti cu li turri d'argentu e na guardiola d'oru.
Stu disignu alimintau la liggenna (ca si dici ch'è di [[Luiggi Tarelli]], nu mònicu di [[Casaranu]]) ca lu paisi si furmau di tri [[Massarìa|massarìi]], ca si mìsiru 'n coddu comu li "magghi" ("maje" 'n salentinu) di na catina e fìciuru nu primu nzidiamentu.
Secunnu [[Emiliu Panarese]], nu stòricu di Maje, nun è accussìni. Chiddu penza ca lu nomu diriva di nu [[topònimu]] d'orìggini [[Messapi|missàpica]], ''mal'', ca si canuscìa nta tutta la zona di lu [[Mari Meditirràniu|Miditirràniu]] (e no sulamenti nta lu [[Salentu (tirritoriu)|Salentu]]). Stu nomu forsi signìfica "muntagna" (puru siddu Maje stà supra na chianura, e forsi propiu picchistu, pirchì pi li salentini ogni locu àutu pari muntagna). La palora latina (''Malliae'') è sìmuli a chidda di Mallia, comu si chiamava l'ìsula di [[Siru]], nta li [[Cicladi]], e a ''ta Mallia'', na cità di l'ìsula di [[Crita]].
==Storia==
Si sapi ca li primi abbitanti arrivaru a l'[[età di lu brunzu]] (oppuru a l'[[età di lu ferru]]). Li primi abbitanti custrueru puru certi monumenti comu [[specchi]], [[dolmen]] e [[menhir]] (sta zona nn'è china). C'è puru lu "fondu Cattie": na cava di cosi fatti a manu, la scupreru a lu [[1980]]: avìa cchiù o menu dudicimila strumenti e scheggi e ottucentu stozzi d'ossa.
Lu casali di Maje si sviluppau chiù o menu a lu [[1200|milliducentu]] accostu a lu casteddu, ca forsi lu custrueru sutta a l'[[Angioini]] e ca poi ristrutturaru cu [[Andriolu Lubbellu]] (lu baruni di Maje quannu rignava [[Arfonzu I d'Aragona]]). Lu casteddu ristau cussìni pi sèculi nzinu ca don [[Ascaniu Filumarinu]] (c'addivitau lu fiudatariu), dicidìu di canciàrila, cu la faccia cchiù muderna, e custruìu na facciata eliganti mmeci di chidda militari ca avìa. Poi agghiunceru puru nu purtuni [[baroccu]] cu lu stemma di li "[[Capece]]", li fiudatari novi.
== Dialettu ==
Lu dialettu di Maje apparteni a la famigghia di la [[lingua siciliana]]: è lu [[Salentinu|dialettu salentinu]].
== Sport ==
La squatra di [[Palluni (sport)|palluni]] di Maje è lu ''Toma Maglie'', funnatu nto [[1944]], ca joca nta l'[[Eccellenza (palluni)|Eccellenza pugghisa]] [[2026]]-[[2027]].
Lu circulu [[tennis]] di Maje ospita diversi turnei internazziunali; lu cumuni è famosu macari pi li [[bocci]].
Nta la [[pallanuotu]] cc'è la ''FIMCO Sport'' e nta la [[pallavvolu]] fimminili cc'è la ''Betitaly Volley'' (nta B1).
== Talìa puru ==
* [[Dialettu salentinu]]
* [[Lingua siciliana]]
{{Purtalisalentu}}
[[Catigurìa:Cumuna dâ pruvincia di Lecci]]
07p42euwwiqncjti3vlm2mild3p94y2
Wikipedia:Circulu
4
33273
782966
782853
2026-06-27T18:59:37Z
Sciking
9513
/* itWikiCon 2026: apertura della fase di raccolta di temi per il programma */ sizzioni nova
782966
wikitext
text/x-wiki
__NEWSECTIONLINK__
[[Catigurìa:Aiutu|Circulu]] [[Catigurìa:Sirvizza|Circulu]]
=Lu Cìrculu=
<div style="border:3px solid #ccc; background: #fff; text-align: center; padding:3px; float:right; font-size: smaller; line-height: 1.3; margin-right: 5px;">
<div style="width:100%">{{CURRENTDAYNAME}}</div>
<div style="font-size: x-large; width: 100%;">{{CURRENTDAY}}</div>
<div style="width: 100%;"> {{CURRENTMONTHNAME}}</div>
<div style="background: #aaa; color: #000;">'''{{CURRENTTIME}}''' UTC</div>
</div>
'''[http://scn.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Circulu&action=edit§ion=new Cliccàti ccà pi scrìviri la vostra dumanna o la vostra assirvazzioni]'''
----
[[File:Circolo-Coversazione.jpg|thumb|450px|[[Circulu di Cunvirsazzioni a Rausa]]]]
<gallery mode="packed-hover">
Achilles_Hector_triskele_cropped.jpg|Achilli e lu trisceli
P7310046.jpg|Arancini
Cassata.jpg|Na cassata dâ zona di Palermu
Icon of the Sicily portal.svg
</gallery>
=Ntroducimentu=
Siddu vuliti lassari un missaggiu:
jiti â fini dî missaggi, criati un ==Tìtulu==, e lassati chiddu chi vuliti diri. Siddu vuliti jùnciri na discussioni, criati li ===Suttatìtuli=== etc
oppuru '''[http://scn.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Circulu&action=edit§ion=new Cliccàti ccà pi scrìviri la vostra dumanna o la vostra assirvazzioni]''' <br>
putiti macari cuntattàrini supra la '''[irc://irc.freenode.net/wikipedia-scn Chat IRC n sicilianu]'''
=Archiviu dô Cìrculu=
*[[Wikipedia:Circulu/Archiviu]]
== Santu ==
Salutamu a tutti,
scrivu chistu pi' cumunicàrivi ca l'utenti Santu passò a 'na vita megghiu.
Tanti beddi cosi a tutti.
--[[Utenti:Smb16|Smb16]] ([[User talk:Smb16|msg]]) 16:05, 21 maj 2017 (CEST)
:RIP. --[[Utenti:Markos90|Markos90]] ([[User talk:Markos90|msg]]) 16:48, 22 maj 2017 (CEST)
:RIP. [[Utenti:Pippu d'Angelo|Pippu d]] - [[User talk:Pippu d'Angelo|(dica)]] 10:14, 19 utt 2017 (CEST)
:Si RIP. Vi risparmio il mio schifoso siciliano. Ho lasciato un avviso in stile internazionale. Magari scrivete qualcosa di più adeguato voi che lo conoscevate. Su it Wikipedia si usa la spilletta che usa chi è in lutto, ma non è corretto infatti la usa un vedovo molto conosciuto e ogmi tanto a qualcuno viene uno schianto credendo che ci abbia lasciato anche lui--[[Utenti:Pierpao|Pierpao]] ([[User talk:Pierpao|msg]]) 15:03, 11 nuv 2017 (CET)
::Ah in siciliano ovviamente io non ho osato :(--[[Utenti:Pierpao|Pierpao]] ([[User talk:Pierpao|msg]]) 15:04, 11 nuv 2017 (CET)
::Grazzi pi zoccu facisti. [[Utenti:Pippu d'Angelo|Pippu d]] - [[User talk:Pippu d'Angelo|(dica)]] 21:15, 11 nuv 2017 (CET)
== Cullabburazzioni ==
Salutamu a tutti,
sugnu lu cu-funnaturi di la ''Cadèmia Siciliana'', urganizzazzioni senza prufittu funnata nnô 2016.
Mi piacissi parrari cull'amministratura pirchì fùssimu 'ntirissati a dumannàrivi si si po' cullabburari cu vuatri. Avemu nnâ testa un pruggettu di prupunìrivi.
Facìtimi sapiri quarchi cosa.
--[[Utenti:Smb16|Smb16]] ([[User talk:Smb16|msg]]) 03:17, 31 ggt 2017 (CEST)
*Salutamu, Turi! Chi bella idea di travagghiari anzèmmula! Aspittamu chi nni dìcinu l'autri. Ni sintemu! --[[Utenti:Vicè|Vicè]] ([[User talk:Vicè|msg]]) 23:57, 1 aus 2017 (CEST)
:qui [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 15:39, 19 giugn 2024 (CEST)
== Saluti! ==
Salutamu amici di wiki.
Quarchi simana fa, pâ prima vota nzinu d’ottu anni fa, avìa vogghia di lèggiri tanticchia di sicilianu. Circannu, circannu, arristai dilusu picchì viramenti zoccu nn’attruvai nun era assai. Pi furtuna scuprìi stu situ [http://forum.cademiasiciliana.org Cademia Siciliana], chi hannu puru na pàggina di facebook attiva. Poi, cchiossai furtuna, quasi la prima jurnata mi scuntru cu dui utenti chi canuscìi tanti anni fa (ccà e cchiù avanti ntô linguasiciliana forum).
E ora m’addunu ca chissi dâ Cademia hannu già fattu cuntattu cu scn.wiki, e macari vitti la mala nova di unu di nostri utenti vecchi.
Accuminzai a lèggiri diversi pàggini, attruvai quarchi missaggiu di l’annu 2015, e vitti ca Peppi Melfi e Sarvaturi ancura travagghiàvunu ntâ Wikipedia. Chi surprisa! Ni stamu parranu d’armenu unnici anni di dèdica. Tanti auguri a vuiatri!
Poi liggìi di n’utenti chi si chiamava ‘’Pippinu’’, chi ruvinau tanti pàggini, e pinzai ca statavi parrannu di mia! Pi diri la viritati, ju nun pozzu ricurdari assai di chi succidìu tant’anni fa, allura putissi cridiri pi veru ca facìa quarcchicosa sbagghiata a ddu tempu! (pi furtuna, nun si trattava di mia)
Allura, vi dicu ca m’attrovu n’àutra vota ‘n circulazzioni ma nun sacciu siddu haiu àlica di fari stu tipu di travagghiu. Provu a dàricci n’ucchiata quarchi tempu, e facirmenti adaciu adaciu mi ritorna la capacità. Mi haiu scurdatu quasi tuttu di comu funziona Wikipedia, e oramai mi sentu vicchiareddu - è cchiutostu nu prucettu pi chiddi giuvani.
Stati beni….
Pippu D'Angelo 12:37, 5 utt 2017 (CEST
: test - [[Utenti:Pippu d'Angelo|Pippu d]] - [[User talk:Pippu d'Angelo|(dica)]] 04:18, 17 utt 2017 (CEST)
:qui [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 15:39, 19 giugn 2024 (CEST)
== Rifari amministraturi Pippu D'Angelo ==
Comu supra, fatimi sapiri --[[Utenti:Melos|Melos]] ([[User talk:Melos|msg]]) 10:44, 17 utt 2017 (CEST)
* {{+1}} --[[Utenti:Melos|Melos]] ([[User talk:Melos|msg]]) 10:44, 17 utt 2017 (CEST)
* {{+1}} [[User:Gmelfi|Peppi]] 22:35, 17 utt 2017 (CEST)
* {{+1}} Binidica a tutti vandri cumpà! Grazzi p'aviri cuntinuatu a purtari nn'avanti stu bellu pruggettu. Macari siḍḍu nun sugnu chiù attivu ancapu a scn.wiki, sugnu assai faurevuli a lu ritornu di Pippu comu amministraturi. Salutamu! --[[Utenti:Vicè|Vicè]] ([[User talk:Vicè|msg]]) 02:46, 22 utt 2017 (CEST)
::Grazzi a tutti! Armenu ora pozzu canciari la me pàggina d'utenti! [[Utenti:Pippu d'Angelo|Pippu d]] - [[User talk:Pippu d'Angelo|(dica)]] 22:21, 23 utt 2017 (CEST)
::Pozzu accuminzari n'autra vota misculiannu l'àrticuli ntâ vitrina? Mporta si ripetu chiddi chi cci nni foru già o haiu a circari chiddi novi pi mintìricci? [[Utenti:Pippu d'Angelo|Pippu d]] - [[User talk:Pippu d'Angelo|(dica)]] 05:01, 24 utt 2017 (CEST)
:::Sì, tranquilllu. Puoi canciari tuttu chiddu ca vuoi, prorpiu comu na vota. [[User:Gmelfi|Peppi]] 09:12, 24 utt 2017 (CEST)
:::Ok! :) [[Utenti:Pippu d'Angelo|Pippu d]] - [[User talk:Pippu d'Angelo|(dica)]] 09:17, 24 utt 2017 (CEST)
== comu usari lu passatu nsicilianu ==
Salutamu!
Sugnu siculumirianu e staiu nzignannu sicilianu. Mi putiti spiegari comu usari li termini "au" e "ava"? P'asempiu, me nannu passava lu mari tri voti o ma nannu passau lu mari tri voti. Comu si sapi quannu usari l'unu o l'autru?
Binidica a tutti
:Ciau anònimu, fussi megghiu si ti riggistrassi (mi pari ca lu to sicilianu e' abbastanti bonu, e criju ca capisci già comu sti cunjugazzioni funziònanu). 'N ogni casu, «passava» fa parti dû mpirfettu. Si usa pi parrari di quarcchicosa c'avissi succidutu duranti nu pirìudu nnô passatu, p'asempiu, putissi diri ca to nannu passava lu mari quannu era carusu o cchiù giovanni, spiciarmenti si cci capitau n'àutru abbinimentu cchiù spicìficu (mentri ca passava lu mari chissu cci capitau...), o si parrassi di zoccu to nannu vulìa fari a ddu tempu: iddu avissi avutu spiranza di truvari travagghiu, e passava lu mari armenu tri voti circannu travagghiu. Ma si usa l'àutra furma (lu pritiritu) siddu vulissi discrìviri n'abbinimentu nnô passatu: to nannu passau lu mari tri voti, e sulu tri voti, e facirmenti nun cci passa cchiù. Ma siddu cci resta la pussibbilitati di travirsari lu mari n'àutra vota, putissi diri ca to nannu: avi già passatu lu mari tri voti (e facirmenti lu fa n'àutra vota...)
Bonu, eni nu gran aiutu pi mia. Grazzi fratuzzu!
== Registrazioni di utenze in automatico ==
Salve, mi chiedo se anche a voi è successo un qualcosa di particolare ieri. Una cosa che non riesco a capire è che si registrano utenze globali in automatico, a me è successo che mi ci si sono collegate ad altri progetti wikipedia che non le ho collegate io stesso, ma non so chi o cosa fa tutto questo??? qualcuno ne sa qualcosa? ho scritto [https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Forum#Automatical_global_user_registrations su meta]. --[[Utenti:S4b1nuz E.656|S4b1nuz E.656]] ([[User talk:S4b1nuz E.656|msg]]) 10:03, 11 fri 2018 (CET)
== IMPORTANTE: rassegna dell'attività di amministrazione ==
Ciao. Una politica che riguarda la rimozione dei "diritti avanzati" (amministratore, burocrate, ecc) è stata adottata come parte [[m:Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders/Summary/it|sommaria della comunità]] nell'anno 2013: in accordo a questa politica, gli [[m:Stewards/it|Stewards]] stanno rivedendo le attività degli amministratori su tutte le wiki della Fondazione di Wikimedia con nessun criterio politico che potrebbe riguardare l'inattività delle utenze. Di tale principio, ne risulta che al meglio delle nostre conoscenze, le utenze sulle wiki non avrebbero un processo formale per la rimozione di questi "diritti avanzati" che per l'appunto riguarderebbe tutti gli account inattivi. E in una propria conclusione ciò andrà a significare che gli steward in accordo alla [[m:Admin activity review/it|rassegna dell'attività amministrativa]] si prenderanno cura di questo processo.
Abbiamo stabilito che i seguenti utenti soddisfano i criteri di inattività (senza modifiche e senza azioni di registro per più di 2 anni):
# Sarvaturi~scnwiki (burocrate, amministratore)
Questi utenti ben presto riceveranno una notifica: ad essi si chiederà di avviare alla comunità una discussione se vogliono mantenere alcuni o tutti i loro diritti. Quindi, se gli utenti non rispondono alla discussione richiesta, i loro diritti che precedentemente hanno mantenuto sino a quel momento saranno rimossi dagli amministratori.
Tuttavia, se dalla comunità si vorrebbe creare il proprio processo di rassegna di attività che sostituisce quello globale, si potrebbe prendere un'altra decisione di quei diritti dei detentori che sono inattivi dove codesti utenti hanno già una politica, ma la stessa fu superata e non è più valida. Pe cui, si è pregati di avvisare gli Stewards ([[:m:Stewards' noticeboard|stewards on Meta-Wiki]]), laddove gli steward senza determinato avviso non potranno sapere se procedere o astenersi al riesame dei diritti wiki di questi utenti. Grazie. '''[[User:Rschen7754|Rs]][[User talk:Rschen7754|chen]][[Special:Contributions/Rschen7754|7754]]''' 08:01, 10 aus 2018 (CEST)
== IMPORTANT: Admin activity review ==
Hello. A policy regarding the removal of "advanced rights" (administrator, bureaucrat, interface administrator, etc.) was adopted by [[:m:Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders|global community consensus]] in 2013. According to this policy, the [[:m:stewards|stewards]] are reviewing administrators' activity on all Wikimedia Foundation wikis with no inactivity policy. To the best of our knowledge, your wiki does not have a formal process for removing "advanced rights" from inactive accounts. This means that the stewards will take care of this according to the [[:m:Admin activity review|admin activity review]].
We have determined that the following users meet the inactivity criteria (no edits and no logged actions for more than 2 years):
# Klone123 (administrator)
These users will receive a notification soon, asking them to start a community discussion if they want to retain some or all of their rights. If the users do not respond, then their advanced rights will be removed by the stewards.
However, if you as a community would like to create your own activity review process superseding the global one, want to make another decision about these inactive rights holders, or already have a policy that we missed, then please notify the [[:m:Stewards' noticeboard|stewards on Meta-Wiki]] so that we know not to proceed with the rights review on your wiki. Thanks, [[Utenti:Stanglavine|Stanglavine]] ([[User talk:Stanglavine|msg]]) 02:24, 19 jin 2022 (CET)
== Collaborazione ==
Buongiorno amici siciliani. Vorrei proporvi, dopo dicembre 2022 (in quel mese faremo una nostra editathon), una collaborazione: ne abbiamo già fatta una con la Wikipedia in galiziano e una con quella in ladino dolomitivo. Si tratterebbe di scegliere un tot di voci relative alla storia, alla cultura, alla lingua e al territorio di Sicilia e Lombardia e scriverle sulle rispettive enciclopedie. Che ne dite? -- [[Utenti:Sciking|Sciking]] ([[User talk:Sciking|msg]]) 19:48, 24 nuv 2022 (CET)
:{{Ping|Sciking}} (commento utente non siciliano) Ciao Sciking, purtroppo devo dire che di utenti attivi siciliani su questa Wiki non ce ne sono al momento... in genere controllo il ''Canciati antura'' vedendo che la maggior parte di modifiche son fatte dagli IP (qualche volta vandaliche), altre invece da utenti/IP stranieri (ad es. aggiungono delle liste riguardo a delle serie televisive, cambiare immagini oppure aggiornare qualche info).
:A parere mio, l'idea la trovo carina :-), ma ti consiglierei di proporla su un'altra Wiki con utenti più attivi.
:Puoi provare a proporre sulla Wiki ligure (di cui sono un admin), emiliano-romagnola, napoletana, veneta, piemontese, sarda e/o tarantina dove ti posso garantire che son presenti degli utenti attivi madrelingua/quasi madrelingua. Saluti. --[[Utenti:S4b1nuz E.656|<span style="color:#009246;">'''S4b1nuz'''</span> <span style="color:#CE2B37; font-family:futura">'''ᴇ.656'''</span>]]<sup>[[Discussioni utenti:S4b1nuz E.656|<span style="color:#006AA7">''(SMS)''</span>]]</sup> 14:14, 25 nuv 2022 (CET)
::{{ping|S4b1nuz E.656}} uno di questi giorni passo su quella in ligure, allora. --[[Utenti:Sciking|Sciking]] ([[User talk:Sciking|msg]]) 19:06, 30 nuv 2022 (CET)
:::{{ping|Sciking}} Ciao di nuovo, a ripensarci che siamo verso il periodo Natalizio e tra 1 mese di Epifania, credo che alcuni utenti potrebbero fare qualche Wikipausa. Sarebbe meglio che punti sul vostro Editatlon di Wikipedia lombarda... La tua collaborazione temporanea potresti proporla in un altro periodo dell'anno 2023 (sempre su qualche Wiki a tua scelta). Saluti e buon weekend! --[[Utenti:S4b1nuz E.656|<span style="color:#009246;">'''S4b1nuz'''</span> <span style="color:#CE2B37; font-family:futura">'''ᴇ.656'''</span>]]<sup>[[Discussioni utenti:S4b1nuz E.656|<span style="color:#006AA7">''(SMS)''</span>]]</sup> 23:02, 3 dic 2022 (CET)
::::qui [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 15:32, 19 giugn 2024 (CEST)
== Traducemu la Wikipedia in sicilianu ==
Pi sviluppari la Wikipedia siciliana, putemu traduciri articuli dâ Wikipedia nglisi e di l'italiana. E un tradutturi miccanicu pò fari lu travagghiu chiù facili. La machina pò traduciri na cintinara di articuli, e l'essiri umanu havi sulu a curreggiri li sbagghi. Ora ca [https://translate.napizia.com/ lu tradutturi di Napizia] funziona megghiu, putemu usarlu pi traduciri na cintinara di articuli pi Wikipedia siciliana.
Allura haiu l'intinzioni di traduciri miccanicamenti articuli pi Wikipedia siciliana. Ma prima di farlu, scrivu stu missaggiu pi annunziari la mè ntinzioni. Vulissi sentiri lu vostru cunzigghiu. [[Utenti:Eryk Wdowiak|Eryk Wdowiak]] ([[User talk:Eryk Wdowiak|msg]]) 07:26, 22 apr 2023 (CEST)
:Mantegnu un [[Utenti:Eryk Wdowiak|elencu dî mè traduzzioni miccanichi]] â mè paggina. [[Utenti:Eryk Wdowiak|Eryk Wdowiak]] ([[User talk:Eryk Wdowiak|msg]]) 00:06, 25 apr 2023 (CEST)
:Pi dumannari na traduzzioni, vi preju di lassari un missaggiu ntâ [[Discussioni_utenti:Eryk_Wdowiak|discussioni]]. [[Utenti:Eryk Wdowiak|Eryk Wdowiak]] ([[User talk:Eryk Wdowiak|msg]]) 16:14, 25 apr 2023 (CEST)
:: anche [https://traduttoresiciliano.blogspot.com/2016/07/traduttore-italiano-siciliano.html qui] e [http://www.salviamoilsiciliano.com/come-si-dice/dizionario/ glossario] [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 15:31, 19 giugn 2024 (CEST)
== creare alias redirect namespace ==
Ciao,
penso sia utile a tutti avere i namespace abbreviati (alias), analogamente a come avviene su itwiki e altri progetti (per comodità typing e linguistiche).<br>
Ad esempio: T=Template C=CAT=Categoria=Category=Catigurìa (poi ci sarebbero anche DP e DW per le talk)
Se è fattibile potremmo fare richiesta su phabricator :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 14:38, 28 sit 2024 (CEST)
: Yes. Credo sia molto fattibile e sensato. Se ho capito correttamente si tratterebbe di modificare questo file per fare una cosa del genere:
: https://phabricator.wikimedia.org/source/mediawiki-config/browse/master/wmf-config/core-Namespaces.php;b0c00bf7406275732056e3672d802f3c7f58ee8b$868-873
: quindi aggiungere qualcosa del genere:
<pre> '+scnwiki' => [
'CAT' => NS_CATEGORY,
'DP' => 103,
'DW' => NS_PROJECT_TALK,
'T' => NS_TEMPLATE,
'U' => NS_USER,
],</pre>
Quindi si potrebbe aprire un task del genere: [[phabricator:T101274]] (alle gentili persone che frequentano [[phabricator:tag/wikimedia-site-requests/]]) asd --[[Utenti:Valerio Bozzolan|Valerio Bozzolan]] ([[User talk:Valerio Bozzolan|msg]]) 14:58, 28 sit 2024 (CEST)
::Sono d'accordo. [[Utenti:Sciking|Sciking]] ([[User talk:Sciking|msg]]) 13:52, 29 sit 2024 (CEST)
:::haiu criatu a pàggina su phabricator: a truvati [[phabricator:T375979|cca]] [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 18:42, 29 sit 2024 (CEST)
::::Ho aggiunto DU => NS_USER_TALK. Per la storia di C o CAT CAT va bene lo stesso anzi per certi aspetti è meglio. Ho riprogrammato la richiesta di Developer perché nella sezione odierna erano impegnati --[[Utenti:Melos|Melos]] ([[User talk:Melos|msg]]) 23:00, 30 sit 2024 (CEST)
:::::grazie ∞ [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 00:54, 1 utt 2024 (CEST)
== Politica dialettale ==
Una cosa che ho imparato su lmowiki è l'importanza di una politica dialettale fatta bene e di come prevenga problemi più avanti, vi suggerirei di adottarne una ben strutturata.
Prima di tutto bisogna discutere di grafia: mi pare di capire che qui ci siano delle convenzioni ortografiche che, se hanno una base nella storia del siciliano, possono rimanere, ma bisogna anche capire se vi sono altre ortografie in uso che vanno accettate o usate.
Soprattutto, per salentino e calabrese c'è da capire quali sono delle modalità di scrittura accettate e qual è la classificazione dialettale più comunemente accettata per essi.
In Lombardia abbiamo un gruppo contiguo, quindi classifichiamo per grafia principalmente, ma nel vostro caso potrebbe aver senso dividere prima in siciliano, salentino e calabrese ed eventualmente poi fare sottoclassificazioni grafiche e dialettali.
Una cosa da deprecare sono le voci scritte più volte in più dialetti. [[Utenti:Sciking|Sciking]] ([[User talk:Sciking|msg]]) 23:28, 1 utt 2024 (CEST)
:sono d'accordo sul deprecare le voci scritte in più lingue. approfittando del flag temporaneo di admin che mi è stato concesso possiamo identificarle, risistemarle quando necessario ed eventualmente eliminarle (quando presenti in molteplici versioni). [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 17:34, 5 utt 2024 (CEST)
::Nell'edizione scn.wikipedia un consenso sull'ortografia è stato raggiunto una ventina di anni fa. Il risultato fu il frutto di un confronto costruttivo tra amministratori originari di varie parti della Sicilia, e ha preso in conto anche la problematica di poter essere compatibile con le varianti continentali di Clalbria e Salento. Molte voci sono d'altronde dedicate a spiegare bene l'uso dell'ortografia siciliana da preferire. L'uso episodico di altre ortografie è comunque tollerato nella misura in cui lo spirito del progetto wikipedia non è snaturato. Sono d'accordo che una voce deve essere scritta in una sola versione. [[User:Gmelfi|Peppi]] 10:47, 23 utt 2024 (CEST)
:::penso che sfrutteremo anche il più recente documento sull'ortografia della [[Cademia Siciliana]]. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 13:08, 23 utt 2024 (CEST)
:::: Ricordo che le basi ortografiche e grammaticali per questa edizione di wikipedia sono state poste diversi anni fa e figurani nelle pagine raggiungibili dal menu a sinistra [[Cumpenniu stilisticu|Wikipedia:Cumpenniu Stilisticu]] e [[Grammatica|Wikipedia:Grammatica]]. Si veda anche [[WP:Mutivi dî nostri scigghiuti ortugràfichi]] per maggior chiarezza. [[User:Gmelfi|Peppi]] 18:35, 27 utt 2024 (CET)
== Ntirventi nti scn.wikipedia==
Pi favuri, nun fari canci di massa senza aviri fattu na discussioni e aviri avutu nu cunsensu supra la quistioni cu l'autri utenti di wikipedia. Appi a rimettiri annarrèri tutti li pàggini di austu. L'azzioni di fari canci di massa senza consensu è assai dannusa pi lu proggettu. E sparti di chistu nun arricanusci lu trfvagghiu di qualitati fattu nti l'urtimi vint'anni.
Pi esseri chiaru, si l'amici dâ Ccademia vonu contribbuiri sunu binvinuti, ma l'ortografìa nun si cancia di maniera massiva supra li pâggini criati nzinu a ora, e senza nu cunsensu adequatu. Esistunu già nu cumpenniu stilisticu e reguli ortografichi assai precisi, e s'hannu a rispittari. Naturalmenti articuli scritti cu na varianti di l'ortografia accittata sunu accittati (s'havi a mettiri nu disclaimer nti stu sensu), ntâ misura n cui nun snaturanu lu progettu ntê sò integritati. [[Utenti:Gmelfi]] ([[User talk:Gmelfi|msg]])
:Caru Giovanni. Ti vulìa scriviri a prupositu dâ qualitati ca avemu a tèniri nti sta wikipedia. Nzinu a ora, ni semu basati supra li documenta sritti n scilianu, e n particulari li vocabbulari n sicilianu ca sunu disponibbili su Google Libri. Avemu a tèniri nu liveddu di qualitati assai àutu pi stu pruggettu. E' funnamintali puru scriviri n sicilianu, puru ntê discussioni ntra nuautri. Ci sunu diversi cosi ca si ptutissiru discurriri supra li ntirventi ca hannu statu fatti ricintimenti. Per esempiu, la parola "mudeddu" in sicilianu nun l'haiu mai vista né scritta né orali. Tu usi sta parola di sta manera ? Hai nu documentu ? Ntâ lingua parrata si dici "modellu", e nun è nu neologgismu italianu! Se vai a taliari lu vocabbulariu di Pasqualino (ca havi cchiossai di 100 anni) (chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://books.googleusercontent.com/books/content?req=AKW5QaffEUJyww3-xhSrpvu5Ae8Q8i_iJwqcs5KqRNhvsT3nMxgGF7pLiudlP_-hgvFgyEgtByftSjMywsqL4EtmMA9tUbI_9PKnQ6NoxjdME6CyQmd9Hdp4egkfT96bqUU0S18QG2MriYEZ-nC6YHjCsEvZEPVQkRu7I0SAOI6fkATgMnB5Ow887ZtLIoaHbjovEkmdGQr2jOteSs7g-fK4bLdGaMTXhaDyu0OMcumkQ9GnADSE_f4_3XEtFpHI9G1Qn6scLEiGceihml1quzQ5B_yNZS_qHkzL_XH-dj_OVGfNQlslkso) c'è scrittu "modellu". perciò la regola ca s'havi sempri a scrivri la doppia ll cu la doppia dd nun è na regula ginirali, contrariamenti a chiddu ca si cridi. E nun s'hannu a nvintari paroli cu n'ortografia inesistenti, senno la qualitati ginirali s'abbassa. N'autra quistioni assai dubbia (secunnnu mia) è l'usu di la doppia dd cu lu puntu di sutta. Capisciu la ntinzioni di rènniri lu suonu particulari di la doppia dd n siclianu, ma secunnu mia è utopicu pinsari ca stu tipu di ortografia veni aduttata di tutti, pirchì è simpricimentu troppu cumpricatu. Na soluzioni raggiunevuli pir mia fussi chista: La doppia dd puntata si pò usari, ma nun si pò obbligari l'usu nti l'usu giniralizzatu ntâ scrittura siciliana. Sta soluzioni è usata n italianu, unni li paroli ntô vocabbulariu cuntenunu accenti gravi o acuti (quannu dannu nnicazzioni supra la prununcia), ma ntâ lingua scritta, currenti l'accenti sunu piazzati sulu pê paroli accintati all'urtima sillaba. [[User:Gmelfi|Peppi]] 11:23, 28 utt 2024 (CET)
::{{ping|gmelfi}}
::sono d'accordo con te e anch'io ritengo sia importante scrivere anche tra di noi nelle discussioni in siciliano (ma non mi sento particolarmente in grado e quindi anche per brevità scrivo in italiano)
::uso anche ad esempio l'interfaccia tradotta di firefox e telegram.
::le uniche cose che mi vengono da dire sono: le lingue evolvono (e tra queste anche il siciliano) difatti ci sono dei termini che non esistevano e che non sentirai mai dire "in giro"; le indicazioni sulla scrittura me le ha fornite {{ping|dapal}} seguendo il lavoro dei linguisti e della ''Cademia Siciliana'', quindi un documento seppur recente c'è.
::ps la tua firma sta volta ha funzionato correttamente.
::pps come detto altre voltre, imho le pagine personali non sono il posto migliore dove fare queste discussioni. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 12:51, 28 utt 2024 (CET)
<div><span style="font-family: verdana, sans-serif; color: white; background: blue; font-weight: bold; border: 1px solid black; font-stretch: ultra-condensed">cb</span> ''La discussione proviene dalla pagina '''[[Discussioni_utenti:GiovanniPen#Ntirventi_nti_scn.wikipedia]]'''''.<small><br /> – Il [[Wikipedia:Cambusa|cambusiere]] --[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) [fuori crono] 15:31, 28 utt 2024 (CET) </small></div>
:Salutamu.
:M'hâ pirdunari, ma anestu sintìrimi diri ca "mudeḍḍu" nun esisti, e chi mmeci àvi a siri ''mudellu'', è na fissarìa. [https://imgur.com/a/xTXWPWq Chista è na schirmata dû Vucabbulariu Sicilianu], unni è attistatu ''mudeḍḍu''. Cchiù assai, mudeḍḍu appatta cû ''vucalìsimu sicilianu'', mmeci ''modellu'' (chi speru fussi nu sbagghiu, vistu chi Pasqualinu dici mudellu) no, vidi pi scempru la O àtuna (puru chi cci sunnu eccizzioni a tipu l'accenti sicunnari o si a palora trasìu nnô sistema sicilianu 'n tempi ricenti).
:Nuiautri dâ [[Cademia Siciliana]] àvi anni chi circamu palori pi adattalli â vita di oji, cunzidirannu macari chi a lingua è na cosa viva, e circamu d'adattari macari a lingua scritta. Si parri talianu, tu 'un parri comu Danti, adunca 'un capisciu st'attaccamentu â lingua dî pueti. Pueti chi poi, nun avennu nuḍḍa norma ortugràfica, scrivìanu ognidunu comu vulìa.
:Sicunnu poi, a ḍḍ è na granni vittoria pâ lingua siciliana. Scrivilla è fàcili [https://cademiasiciliana.org/tools-it/sicilian-language-keyboard-layouts-microsoft-windows/ câ nostra tastera], e fìcimu mèttiri macari a littra nne Android, e si po' scrìviri macari di iOS. Si circamu a qualità, s'àvi a usari ḍḍ unni serbi. Vulennu, unu putissi scrìviri ddh/ddr, e poi fariccillu abbirsari ôn bot.
:Pâ custioni lu/u: nuiautri pinzamu ca ''lu'' s'avissi a usari nnê testi furmali (statuti, liggi), o pi riprisintari ḍḍi dialetti unni si dici. Pi Wikipedia, puru tinennu 'n cuntu ca è na nciclupidìa, pinzamu ca è megghiu falla cchiù vicina a comu parra a genti, pi falla cchiù accissìbbili. E tû dici unu chi veni di unu di ḍḍi posti unni si ''dici'' lu ([[Mazzara]], ma macari nnô [[Girgenti|giurgintanu]]. Già a [[Marsala]], pi diri, dìcinu ''u'', e si vidìssiru scrittu ''lu'' parissi fausu e furzatu. [[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 15:02, 28 utt 2024 (CET)
::@[[Utenti:Gmelfi|Gmelfi]] @[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] spustai cca a discurruta! [[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 15:20, 28 utt 2024 (CET)
:::<small>grazzi. abbissai comu u template ''Cambusa'' di itwiki.</small> [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 15:35, 28 utt 2024 (CET)
:::Grazzî pâ discussioni. Ristamu costruttivi. Tuttu lu rispettu pô travagghiu dâ Ccademia. Arrispettu lu travagghiu pi la promuzzioni dû sicilianu, pi aviri travagghiatu pi interfacci di traduzzioni nti diversi applicazioni nfurmatichi. Ma resta lu fattu ca Wikipedia.scn (ca esisti di cchiossai di 20 anni) nun è n'organu dâ Ccademia, e la Ccademia nun mi pari ca havi na arricanusciuta a liveddu accademicu, macari ca porta lu nomu. Cu sunu li linguisti e li filùluggi ca travagghiunu ntâ Ccademia ? Ntâ pàggina "Cu siemu" nun c'è scrittu! M'agghiu ligghiutu lu documentu pi l'ortografia siciliana dâ Ccademia. E' nu travagghiu apprizzabbili, ma è assai cchiu riddottu di tuttu lu travagghiu ca fu fattu nti scn.wikipedia ntra l'utilizzatura ca accuminzarru lu progettu 20 anni fa. Se talìi li pàggini cu li reguli grammaticali e li formi prifiruti, ci sunu spiegazzioni ca s'abbasunu supra documenti scritti, vocabbulari e quant'autru, e nun sunu simpricimenti na scigghiuta di unu ca si suisu dû liettu.
:::E ancora cu tuttu lu rispettu, la schirmata di "mudeddu" ca m'ammusciasti dici "vedi modellu", e veni a diri ca la forma cchiù usata è senza dubbiu modellu. Tô rici quarcunu ca ha usatu sta parola n sicilianu, pi esempiu quannu unu vâ ô comuni pi jinchiri nu modellu pi na autucertificazzioni. Ca la lingua siciliana evolvi nun lu mettu n dubbiu. Ma nun vor diri ca avemu a nvintari paroli ca nun esistunu né ntâ lingua parrata né ntâ lingua scritta o ca avemu a prumòviri paroli (comu mudeddu) ca puru se esistunu hannu n'usu minoritariu rispettu a formi assai cchiù usati (comu modellu). [[User:Gmelfi|Peppi]] 15:56, 28 utt 2024 (CET)
::::Amâ fari tanti cosi. chistu è u fattu. (tipo sistemare l'ortografia dei mesi)
::::appoi, secunnu mia, mmeci di prioccuparisi troppu, usamu direttamente "template" e bonu cchiu (anche picchì u namespace non lo possiamo cambiare, e sarebbe un lavorone).
::::d'autra banna nun putemu, secunnu mia, accittari palori grammaticamenti sbagghiati sulu picchì sunnu cchiù cumuni / cchiù diffusi. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 16:03, 28 utt 2024 (CET)
::::U Ducumentu pi l'Ortugrafìa dû Sicilianu fu uggettu di discurruta di tesi accadèmica, e ancora oji ci travàgghianu ricircaturi ca sunnu nnô munnu accadèmicu. Ntra tutti, @[[Utenti:Smb16|Smb16]]. Certu ca Wikipedia nun è na succursali di Cademia (cu na C sula pi favuri, è nomu propiu), ma a nostra ortugrafìa è bastanti stàbbili, e veni usata macari di genti chi câ Cademia nun cci tràsinu nenti. E nun sulu: fu pinzata macari pi èssiri leggia e fàcili di usari.
::::Ora, certu nuḍḍu àvi ntinzioni di supranijàriti, ma mancu putemu stari fermi a "u fìcimu vint'anni nn'arrè, àv'a stari accussì pi sempri", e pi chistu ti dissi chi viatu faraju na pruposta pi canciari u Cumpenniu Stilìsticu pi usari a nostra ortugrafìa. [[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 17:53, 28 utt 2024 (CET)
:::::Lu cumpenniu stilisticu, cu la Grammatica e l'ortografia raccumannata pirmisiru di criari nu pruggetu stabbili e nun vidu pirchì s'havissi a canciari. Comunqui si quarchi contribbuturi voli scriviri cu n'autra ortografìa spirimintali, abbasta ca metti lu tag adequatu, e pir mia nun c'è probblema. Cô tempu si vidi se s'havi a canciari quarchi cosa ntê raccumannazioni ca damu ê utilizzatura. [[User:Gmelfi|Peppi]] 15:33, 29 utt 2024 (CET)
==Infobox disfunziunanti==
Cari culleghi di scn, nutai ca diversi pàggini cuntênunu infobox ca nun funzionanu bonu. Per esempio la pàggina [[Etna]] nun pigghia li cuurdinati giografichi e l'infobox è strammu. Na cosa simili succedi pî prisidenti dê Stati Uniti e tanti autri catigurii di pàggini. Quarchid'unu di vuatri si fira a sistimari li bug ? Iu nun mi la firu (sugnu troppu viecchiu, forsi, :-) ). Diciemu ca tra na pàggina cu nu infubox disfunziunanti (ca nun è WIP) e na paggina senza infobox, è megghiu na pàggina senza infobox. Pirciò annunciu ca ntê prossimi jorna se nenti veni fattu, li infobox ca nun funzionanu currittamenti sunu distinati a essiri cancillati. [[User:Gmelfi|Peppi]] 22:49, 30 utt 2024 (CET)
:salutamu,
:staiu pruvannu cu @[[Utenti:Dapal|Dapal]] ad abbirsari diversi template e i Mòduli che non funzionano o che non sono tradotti.
:accamora iddu sta rifacendo T:Bio (mi pare)
:sono d’accordo che se gli info box non funzionano tanto vale levarli. Io mi sono accorto che ci sono assai template da scancillari direttamenti, tuttu arristau fermo a 10anni arrè. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 10:30, 31 utt 2024 (CET)
::@[[Utenti:Gmelfi|Gmelfi]] cunfermu, staju travagghiannu a chiḍḍu pî biugrafìi, e chiḍḍu usa {{tl|Infobox}}, chi dintra usa {{tl|Navbox}}. Abbisogna n'anticchia di tempu, ma a picca a picca abbirsamu tutti cosi. [[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 11:20, 31 utt 2024 (CET)
:ps l'etna non ha le coordinate inserite e il template ancora non è stato aggiornato per prenderle da wikidata. lo faremo asap [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 04:40, 16 nuv 2024 (CET)
::diversi infobox funzionano, alcuni vanno semplicemente inseriti o sostituiti/aggiornati. altri purtroppo non sono ancora stati corretti e possono apparire "rotti"
::@[[Utenti:Dapal|Dapal]] stava sviluppando t:bio ma non è ancora stato pubblicato (è nelle sue sandbox mi pare) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 19:29, 5 fri 2025 (CET)
:@[[Utenti:Gmelfi|Gmelfi]] abbissai i cuurdinati :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 12:29, 13 maj 2026 (CEST)
::abbissai n'annicchia macari na para di infobox ma ancora c'è assai di fari. @[[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] fici nu travagghiu bonu macari. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 12:30, 13 maj 2026 (CEST)
:::@[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] Grazzi pû travagghiu ccillenti tuòu e di @[[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] [[User:Gmelfi|Peppi]] 16:35, 22 giu 2026 (CEST)
== Proposal to enable the "Contribute" entry point in Sicilian Wikipedia ==
{{Int:Hello}} Sicilian Wikipedians,
Apologies as this message is not in your language. {{Int:please-translate}}.
The [[mediawikiwiki:Wikimedia_Language_and_Product_Localization|WMF Language and Product Localization]] team proposes enabling an entry point called "Contribute" to your Wikipedia.
The [[:bn:বিশেষ:Contribute|Contribute]] entry point is based on collaborative work with other product teams in the Wikimedia Foundation on [[mediawikiwiki:Edit_Discovery|Edit discovery]], which validated the entry point as a persistent and constant path that contributors took to discover ways to contribute content in Wikipedia.
Therefore, enabling this entry point in your Wikipedia will help contributors quickly discover available tools and immediately click to start using them. This entry point is designed to be a central point for discovering contribution tools in Sicilian Wikipedia.
'''Who can access it'''
Once it is enabled in your Wikipedia, newcomers can access the entry point automatically by just logging into their account, click on the User drop-down menu and choose the "Contribute" icon, which takes you to another menu where you will find a self-guided description of what you can do to contribute content, as shown in the image below. An option to "view contributions" is also available to access the list of your contributions.
[[File:Mobile_Contribute_Page.png|Mobile Contribute Page]] [[File:Mobile_contribute_menu_(detailed).png|Mobile contribute menu (detailed)]]
For experienced contributors, the Contribute icon is not automatically shown in their User drop-down menu. They will still see the "Contributions" option unless they change it to the "Contribute" manually.
This feature is available in four Wikipedia (Albanian, Malayalam, Mongolian, and Tagalog). We have gotten valuable feedback that helped us improve its discoverability. Now, it is ready to be enabled in other Wikis. One major improvement was to [[phab:T369041|make the entry point optional for experienced contributors]] who still want to have the "Contributions" entry point as default.
We plan to enable it '''on mobile''' for Wikis, where the Section translation tool is enabled. In this way, we will provide a main entry point to the mobile translation dashboard, and the exposure can still be limited by targeting only the mobile platform for now. If there are no objections to having the entry point for mobile users from your community, we will enable it by 10th December 2024.
We welcome your feedback and questions in this thread on our proposal to enable it here. Suppose there are no objections, we will deploy the "Contribute" entry point in your Wikipedia.
We look forward to your response soon.
Thank you!
On behalf of the WMF Language and Product Localization team. [[Utenti:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|msg]]) 05:38, 28 nuv 2024 (CET)
:imho it doesnt make sense that if i ckick on my account icon i'll not find my contributions immediatly but a generic "contribute" page.
:Moreover [[Special:WantedPages]] is not reliable at all (expecially in our scn wikipedia).
:i think it can be a good things for unexperienced user and to reach easier the translation, but no. thanks [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 12:40, 28 nuv 2024 (CET)
::Thank you @[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]], for your feedback. To clarify your comment:
::<blockquote>imho it doesnt make sense that if i ckick on my account icon i'll not find my contributions immediatly but a generic "contribute" page.</blockquote>
::For you with edits in Sicilian, Italian, and other Wikipedias, if you click on your account icon in those Wikis, you will still find your contributions icon immediately and not the "contribute" page (even after the "Contribute" is enabled there) because you have edits in those Wikipedias. The only scenario where you will find the "Contribute" entry point is if you go to the Albanian Wikipedia or any other Wikipedia you don't have any edits. It will then assume you are a new contributor and take you through that entry point to help you discover different ways to contribute.
::I hope the above clarifies that the "Contribute" entry point will only be seen by new contributors in any wikipedia where the entry point is enabled or if a contributor with edits decides to change their setting to the "Contribute" entry point.
Please let me know if you have any questions. Thanks! [[Utenti:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|msg]]) 05:01, 3 dic 2024 (CET)
== Cademia e quistioni di ortugrafìa ==
L'espirienzia di quarchi simana ammustra ca certi articuli ca portunu lu template "Cademia Sicialiana" sunnu scritti di na manera ca è cumpatibbili chê reguli grammaticali n usu nti l'autri pàggini. Nun havi tantu sensu distinguiri l'articuli ca hannu lu template e chiddi ca nun ci l'annu. Li quistioni cchiù mpurtanti mi parunu l'articulu determinativu (ca s'avissi a usari nti la forma littiraria, comu è usatu d'altrondi puru ntâ rivista ca la Cademia a traduciutu pi cuntu di l'Unescu, e venardiri "Lu, Li, La" nveci di "u i a"), e la duppia dd, ca si po tranquillamenti lassari libbira di putìrisi scriviri cû duppiu punti di sutta (pê wikipidiani esperti) o senza duppiu puntu di sutta (chiù facili pi cuegghié). Naturalmenti ci sunnu assai quistioni ca si putìssiru discurriri, e spissu l'utilizzatura si pigghiunu la libbirtati di scriviri comu sunnu abbituati a parrari ( e ci sinnu parrati assai diversi di na pruvincia all'autra). Ma la basi cumuni ca havemu (la grammatica, lu cumpenniu stilisticu, e ci junciu puru lu documentu dâ Ccademia, senza cuntari tutti li dizziunari antichi e no, li risursi n sicilianu dispunibbili unnegghié) dunanu na bona dirizzioni ca avemu a cuntinuari a sviluppari, nti nu spiritu cullabburaticu e custruttivu tutti nsemmula. [[User:Gmelfi|Peppi]] 14:38, 28 nuv 2024 (CET)
:Salutamu Gmelfi! Ni prija assai ca ti piaci u nostru travagghiu e puru nuiautri, comu già sai, tannu partemmu propia dû Cumpenniu Stilìsticu dâ Wiki comu rifirimentu ntra l'autri. L'ortugrafìa dâ Cademia pirò nun è sulu lu/la/li (accittati dâ nostra pruposta comu "furmi auti") o i ḍḍ, ma è na pruposta ca stamu ammuttannu pi criari un criteriu d'arfabbitizzazzioni a liveḍḍu pupulari, vali a diri, nun putemu cchiù jiri avanti pinzannu a na lingua ca veni parrata tuttu u jornu, tutti i jorna ma unni nuḍḍu a sapi scrìviri. U Cumpenniu Stilìsticu dâ Wiki àvi assai punti ca foru attinziunati dintra â nostra assuciazzioni e certi cosi, ora mai, lassaru u so tempu (vidi l'h pû verbu aviri, usati 'n italianu pi spártiri u verbu di autri minutagghi, ma nùtili tutali ntô cuntestu sicilianu). Pigghiamu macari a cura chi s'àv'a aviri ntâ scigghiuta dî paroli.
:A Wikipedia nun po e nun àvi a èssiri un rifirimentu linguìsticu picchì nun è a missioni di nuḍḍa Wiki nta nuḍḍa lingua. I liggi e i règuli di na lingua sunnu, di sòlitu, manijati di enti terzi, cumposti di spicialisti. L'ubbittivu dâ Wiki nun è diri comu s'àv'a scrìviri e comu no (ca tantu videmu ca sulu picca sicùtanu un criteriu), ma criari cuntinutu fruìbbili ntâ lingua. [[Utenti:Zoologo|Zoologo]] ([[User talk:Zoologo|msg]]) 20:43, 28 nuv 2024 (CET)
::@[[Utenti:Gmelfi|Gmelfi]] @[[Utenti:Zoologo|Zoologo]] se nun usati u ping... [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 16:45, 6 dic 2024 (CET)
:::nun v'acchiappati (macari senza parrari... puru cu l'editwar) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 11:13, 7 sit 2025 (CEST)
::::Comu discussu ca supra lu template "Cademia" nun è nicissariu. Chiddi ca vòlunu scriviri chê reguli grammaticali e ortografici di la Cademia lu ponnu fari tranquillamenti e la cosa è sustanzialmenti cumpatibbili chê reguli fissati ntâ grammatica e ntô cumpenniu stilisticu. Arricordu ca lu templati fu intrudottu pi distinguiri l'articuli cunformi â scn.wiki di chiddi cunformi ê reguli dâ Cademia. Appressu la quistioni di l'articulu ditirminaticu fu discurruta a parti e ni '''misimu d'accordu supra l'usu di lu la li''' (e sparti, l'articuli lu la li foru usati dâ Cademia puru pi lu giurnali di l'Unescu di cui curau la traduzzioni n sicilianu): pi la quistioni di la doppia dd, si pò lassari la libbirtati di usu (nun è facili pi l'utilizzaturi cuegghé di usari la doppia dd chê punta di sutta). Anzi nvitu quarcunu di la cademia di cumpritari lu cumpenniu stilisticu pi l'usu di la duppia dd. Pi tutti l'autri quistioni, c'è na sustanziali cumpatibbilità tra li reguli di scn e di la Cademia. L'usu dû template è pirciò càducu. [[User:Gmelfi|Peppi]] 12:39, 7 sit 2025 (CEST)
:::::il template imho è utile, sia per catalogare le voci "corrette" riviste o aggiornate ma anche per identificare una grafia da un'altra... lo stesso di come fa lmo wiki per le varianti etc (@[[Utenti:Sciking|Sciking]], no?). [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 14:41, 7 sit 2025 (CEST)
:::::comunque andare a fare un rb quando la modifica è valida va contro alla policy [[:it:WP:MORDERE]] imho... [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 14:42, 7 sit 2025 (CEST)
::::::Cosa volete sapere sui TL di lmowiki? :) [[Utenti:Sciking|Sciking]] ([[User talk:Sciking|msg]]) 16:11, 7 sit 2025 (CEST)
== [[User:GiovanniPen]]'s flag ==
Salutamu!<br>
scrivo questo messaggio indirizzandolo principalmente a @[[Utenti:Melos|Melos]] e @[[Utenti:Gmelfi|Gmelfi]] che ho avuto il piacere di affiancare in questo periodo nel quale mi è stato concesso il flag temporaneo di amministratore.<br>
Ringrazio anche @[[Utenti:Valerio Bozzolan|Valerio Bozzolan]] e @[[Utenti:Sciking|Sciking]] che mi hanno aiutato sin dall'inizio e @[[Utenti:ValterVB|ValterVB]] che mi ha dato una grossa mano col [[@[[Utenti:ValterVBot|suo bot]] e sopportato pazientemente ogni volta.<br>
La mia è una richiesta per tutta la comunità siculofona, della quale fanno parte attivamente soprattutto @[[Utenti:Dapal|Dapal]] @[[Utenti:Zoologo|Zoologo]] @[[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] @[[Utenti:Qaqqu|Qaqqu]] (che ringrazio dell'aiuto e per il coinvolgimento della [[Cademia Siciliana]] insieme a @[[Utenti:Narkku|Narkku]] @[[Utenti:Paolorausch|Paolorausch]] @[[Utenti:Smb16|Smb16]]) ma anche saltuariamente (according to [[Special:RecentChanges]] and [[Special:ActiveUsers]]) i non siciliani @[[Utenti:Dostojewskij|Dostojewskij]] @[[Utenti:Mistico Dois|Mistico Dois]] e molto recentemente @[[Utenti:Terminisugnu|Terminisugnu]] e @[[Utenti:Cristiano Barone|Cristiano Barone]].<br>
I rinnovi che mi potevano venire concessi automaticamente temporaneamente e senza una richiesta (o accettazione/proposta da parte della comunità) li ho "usati" tutti da settembre ad oggi (in realtà fino a fine mese), motivo per il quale apro oggi questa discussione (''discurruta'' ppi usari u sicilianu) sperando in un vostro riscontro positivo (a seguito della mia attività di questi mesi).<br>
Se così fosse, idealmente il periodo di sysop temporaneo potrebbe venire esteso (intanto) a tutto il 2025; anno nel quale sarò anche coordinatore regionale di Wikimedia Italia per la Sicilia e che vedrà proprio Catania sede dell'evento internazionale [[:meta:ItWikiCon|itWikiCon]].<br>
Sono ovviamente bene accetti ogni genere di pareri, suggerimenti, critiche, consigli e chi più ne ha più ne metta. -[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 21:28, 5 jin 2025 (CET)
*{{+1}} Giuvanni fu n'ajutu prizziusu assai! --[[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 21:34, 5 jin 2025 (CET)
*{{+1}} Granni, Giuvanni. N'autru annu di crìscita! --[[Utenti:Narkku|Narkku]] ([[User talk:Narkku|msg]]) 21:41, 5 jin 2025 (CET)
*{{+1}} A mprissioni ca c'haiu avutu è di nu picciottu ca ascuta i cunsigghi, chiddu chi c'hava diri a Giuvanni ci lu dissi già a sulu. I cosi vanu discussi e canciati senza prescia. Pi mia nun ci viru nienti di mali a fallu cuntinuari comu amministraturi tempuraniu pi n'autru annu. --[[Utenti:Melos|Melos]] ([[User talk:Melos|msg]]) 23:48, 5 jin 2025 (CET)
* {{+1}} Travagghiu assai apprizzatu e equilibbratu. --[[User:Gmelfi|Peppi]] 11:09, 6 jin 2025 (CET)
* {{+1}} --[[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] ([[User talk:GianAntonucci|msg]]) 11:16, 6 jin 2025 (CET)
* {{+1}} Troppu forti Giuvanni, oggiallannu travagghiau bonu bonu e sugnu sicuru ca macari avannu è a stissa cosa! --[[Utenti:Pow3redTheBest|Pow3redTheBest]] ([[User talk:Pow3redTheBest|msg]]) 12:02, 6 jin 2025 (CET)
* {{+1}} Bravu e pacinziusu --[[Utenti:Zoologo|Zoologo]] ([[User talk:Zoologo|msg]]) 16:20, 6 jin 2025 (CET)
* {{+1}} Nuautri avemu di bisognu di pirsuni forti e sperti, sinza livàri nenti ê nostri amministraturi, 'u to' travagghìu pi nuautri fu 'a megghiu cosa sti misi (armenu sicunnu mìa). Continuannu accussìni finarmenti Wikipedia SCN sarrà cchiù prutetta e furnita. [[Utenti:Cristiano Barone|Cristiano Barone]] ([[User talk:Cristiano Barone|msg]]) 14:15, 7 jin 2025 (CET)
::Grazie a tutti per i preziosi e graditi commenti :)
::buon wiki lavoro a tutti e spero tanto di incontrarvi presto durante i prossimi eventi/raduni. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 09:49, 22 jin 2025 (CET)
:::{{fattu}} Auguru a Giuvanni nu bonu travagghiu --[[Utenti:Melos|Melos]] ([[User talk:Melos|msg]]) 04:48, 24 jin 2025 (CET)
::::Si avvicina la scadenza :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 21:51, 3 dic 2025 (CET)
:::ciaooo, sembrava ieri ma è già volato un altro anno. se vi fa piacere io chiederei il diritto normalmente e non più temporaneo :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 13:59, 16 jin 2026 (CET)
::::{{+1}} [[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] ([[User talk:GianAntonucci|msg]]) 14:49, 16 jin 2026 (CET)
::::{{+1}} [[Utenti:Qaqqu|Qaqqu]] ([[User talk:Qaqqu|msg]]) 14:55, 16 jin 2026 (CET)
::::{{+1}} [[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 15:00, 16 jin 2026 (CET)
::::{{+1}} [[Spiciali:Contributi/~2026-34413-8|~2026-34413-8]] ([[Discussioni utenti:~2026-34413-8|discussione]]) 15:14, 16 jin 2026 (CET)
:::::grazie ma non penso che dagli ip valga :/ [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 16:56, 16 jin 2026 (CET)
::::{{+1}} sempri avanzi, bon travagghiu Giuvà [[Utenti:Narkku|Narkku]] ([[User talk:Narkku|msg]]) 15:31, 16 jin 2026 (CET)
::::{{+1}} [[Utenti:Paolorausch|Paolorausch]] ([[User talk:Paolorausch|msg]]) 15:11, 16 jin 2026 (CET)
::::{{+1}} Avemu bisognu di pirsuni comu a tia [[User:Gmelfi|Peppi]] 23:00, 16 jin 2026 (CET)
== Enabling Dark mode for logged-out users in this Wikipedia ==
<div lang="en" dir="ltr">
{{int:Hello}} Wikipedians,
Apologies, as this message is not written in your native language. {{Int:please-translate}}.
The [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]] will be enabling [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility_for_reading|dark mode]] here on your Wikipedia by February 2025 now that pages on your wiki have passed our checks for accessibility and other quality checks. Congratulations!
The plan to enable is made possible by the diligent work of editors and other technical contributors in your community who ensured that templates, gadgets, and other parts of pages can be accessible in dark mode. Thank you all for making dark mode available for everybody!
For context, the Web team has concluded work on dark mode. If, on some wikis, the option is not yet available for logged-out users, this is likely because many pages do not yet display well in dark mode. As communities make progress on this work, we enable this feature on additional wikis once per month.
If you notice any issues after enabling dark mode, please create a page: <code>Reading/Web/Accessibility for reading/Reporting/xx.wikipedia.org</code> in MediaWiki ([[mediawikiwiki:Reading/Web/Accessibility_for_reading/Reporting|like these pages]]), and report the issue in the created page.
Thank you!
On behalf of the [[mediawikiwiki:Reading/Web|Wikimedia Foundation Web team]].
</div>
<bdi lang="en" dir="ltr">[[User:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]</bdi> 23:15, 21 jin 2025 (CET)
<!-- Messaggio inviato da User:UOzurumba (WMF)@metawiki usando l'elenco su https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:UOzurumba_(WMF)/sandbox_Dark_mode_deployment_list_(February_2025)&oldid=28153450 -->
:Thank you @[[Utenti:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]]
:I request that Dark Mode be made available for non-logged users as well.
:I've been using Dark Mode on this wiki by default for quite some time now and I haven't noticed any anomalies (anymore) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 09:47, 22 jin 2025 (CET)
::Thank you @[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]], for your feedback. [[Utenti:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[User talk:UOzurumba (WMF)|msg]]) 15:29, 22 jin 2025 (CET)
== Traduzzioni dî noma dî cristiani: quali regula aduttari ? ==
Cari culleghi wikipidiani. Vitti ca ricintimenti quarchi biografia ha statu spustata pi prisirvari lu nomu (spissu in italianu) dû pirsunaggiu (pi esempiu [[Giorgio Chiellini]]). Nun sugnu contra lu principiu di lassari li noma in italianu, armenu pî pirsunaggi ca nun hannu liami particulari câ Sicilia. Capisciu li mutivazzioni ca foru misi pi giustificari lu spostamentu. Però, nun è dittu ca s'havi a applicari pi tutti li biografii. Pi esempiu se taliati la catiguria [[:Catigurìa:Biografìi|biografii]] tanti biografìi (forsi na cintinara) hannu lu nomu n sicilianu, speci pi pirsunaggi liati a Sicilia, ma nun sulu. Na scigghiuta raggiunevuli fussi ca pi li pirsuni ca chiaramenti la forma siciliana dû nomu è usata di manera usuali ntâ lingua parrata, la vuci s'havi a scriviri n Sicilianu (pi esempiu [[Francu Battiatu]], [[Cartesiu]], [[Sòcrati|Socrati]], [[Carlu III dû Regnu Unitu|Carlu III]], ecc.). Sta regula è in usu nti autri wikipedi, e nun ci trovu nenti di mali. Sparti di chistu secunnu mia fussi na bona cosa lassari nu rimannu quannu la vuci è n italianu e unu arricerca la pirsuna cû nomu n sicilianu. Pi esempiu ntâ wikipedia italiana, se unu cerca Giuseppe Stalin, o Abramo Lincoln, lu rimannu effettivamenti grapi la paggina cô nomu origginali forasteru. [[User:Gmelfi|Peppi]] 18:18, 16 fri 2025 (CET)
:Si sunnu pirsunaggi storici o siciliani ci sta averli tradutti. Annunca i lassamu urigginali. IMHO [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 00:35, 17 fri 2025 (CET)
::U nomu 'n sicilianu sulu si è sturicamenti attistatu. Masinnò a Trump l'avìssimu a chiamari "Dunardu Trump", e ô so amicu "Iluni Musk".
::Si vulemu sicilianizzari i noma (ma pi mia no), ànn'a èssiri redirect â vuci cû nomu urigginali, comu affaccia a l'anàgrafi. Iu lassassi sempri i noma urigginali pirò, e lassassi jiri soccu fici u talianu picchì, nni l'èbbica fascista, tutti cosi foru italianizzati.
::Oji â scola nun si studìa Abramo Lincoln, ma Abraham Lincoln, e macari u re è Charles III, no Carlo III. Sparti, 'n italianu si dici Mariah Carey, e no Maria. Scempri cci nn'è quantu nni vuliti. [[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 00:58, 17 fri 2025 (CET)
== Sub-referencing: User testing ==
<div lang="en" dir="ltr">
[[File:Sub-referencing reuse visual.png|400px|right]]
<small>''Apologies for writing in English, please help us by providing a translation below''</small>
Hi I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]'s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. We are making great strides with the new [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]] and we’d love to invite you to take part in two activities to help us move this work further:
#'''Try it out and share your feedback'''
#:[[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing# Test the prototype|Please try]] the updated ''wikitext'' feature [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Sub-referencing on the beta wiki] and let us know what you think, either [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|on our talk page]] or by [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/talktotechwish booking a call] with our UX researcher.
#'''Get a sneak peak and help shape the ''Visual Editor'' user designs'''
#:Help us test the new design prototypes by participating in user sessions – [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/gxk0taud/apply sign up here to receive an invite]. We're especially hoping to speak with people from underrepresented and diverse groups. If that's you, please consider signing up! No prior or extensive editing experience is required. User sessions will start ''May 14th''.
We plan to bring this feature to Wikimedia wikis later this year. We’ll reach out to wikis for piloting in time for deployments. Creators and maintainers of reference-related tools and templates will be contacted beforehand as well.
Thank you very much for your support and encouragement so far in helping bring this feature to life! </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|talk]])</bdi> 17:03, 28 apr 2025 (CEST)
<!-- Messaggio inviato da User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki usando l'elenco su https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/Sub-referencing/massmessage_list&oldid=28628657 -->
== migliorie ==
se non ci sono contrari, richiederei agli amministratori di interfaccia (quindi @[[Utenti:Melos|Melos]]) di:<br>
modificare le impostazioni del software in modo che compaia l'iconcina dei progetti (nella barra laterale, strumenti, "in altri progetti") di fianco al nome, analogamente a quanto succede in wikipedia in francese;<br>
inserire per tutti (così da averli attivabili) i gadget markAdmins (per il quale serve fare qualcosina col bot @[[Utenti:Valerio Bozzolan|Valerio Bozzolan]]), catalot (oltre il già attivabile hotcat), wikidatainfo, liveclock (purge) e qualunque altro si ritenga necessario.<br>
grazie! [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 01:05, 19 maj 2025 (CEST)
:{{+1}} [[Utenti:Cristiano Barone|Cristiano Barone]] ([[User talk:Cristiano Barone|msg]]) 11:09, 26 maj 2025 (CEST)
:re-ping {{ping|melos}}. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 13:26, 7 gnt 2025 (CEST)
::sperando che prima o poi passi la patch [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 11:12, 7 sit 2025 (CEST)
:::ricordiamoci che siamo una wiki "media" e non "small" (https://gerrit.wikimedia.org/g/operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/medium.dblist) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 20:31, 24 dic 2025 (CET)
:quello che andava sistemato da gerrit è stato fatto. le icone di fianco ai progetti nella sidebar sono state aggiunte (come su wikipedia in fr e nl etc). tra gli accessori (al momento) ci sono solo i seguenti:
:* Cat-a-lot (Nu strumentu pi aiutari a spustari chhiù file tra li categurii o junciri catigurii a li risultati di la ricerca)
:* HotCat (untranslated: Permette di gestire le categorie di una pagina direttamente dalla modalità di visualizzazione.)
:penso possa essere molto utile avere anche wikidatainfo e liveclock. poi vedremo che altro :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 19:34, 4 maj 2026 (CEST)
== Wikidata Item and Property labels soon displayed in Wiki Watchlist/Recent Changes ==
''(Apologies for posting in English, you can help by translating into your language)''
Hello everyone, the [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Wikidata For Wikimedia Projects]] team is excited to announce an upcoming change in how Wikidata edit changelogs are displayed in your [[Special:Watchlist|Watchlists]] and [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] lists. If an edit is made on Wikidata that affects a page in another Wikimedia Project, the changelog will contain some information about the nature of the edit. This can include a QID (or Q-number), a PID (or P-number) and a value (which can be text, numbers, dates, or also QID or PID’s). Confused by these terms? See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Glossary|Wikidata:Glossary]] for further explanations.
The upcoming change is scheduled for '''17.07.2025''', between '''1300 - 1500 UTC'''.
The change will display the label (item name) alongside any QID or PIDs, as seen in the image below:
[[File:Apr10 edit summary on Wikidata.png|An edit sum entry on Wikidata, labels display alongside their P- and Q-no.'s]]
These changes will only be visible if you have Wikidata edits enabled in your User Preferences for Watchlists and Recent Changes, or have the active filter ‘Wikidata edits’ checkbox toggled on, directly on the Watchlist and Recent Changes pages.
Your bot and gadget may be affected! There are thousands of bots, gadgets and user-scripts and whilst we have researched potential effects to many of them, we cannot guarantee there won’t be some that are broken or affected by this change.
Further information and context about this change, including how your bot may be affected can be found on this [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|project task page]]. We welcome your questions and feedback, please write to us on this dedicated [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Resolve_Labels|Talk page]].
Thank you, - [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] on behalf of the Wikidata For Wikimedia Projects Team. [[Utenti:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 14:45, 14 gnt 2025 (CEST)
<!-- Messaggio inviato da User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki usando l'elenco su https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&oldid=28981877 -->
== neutralizzazione progetti ==
tanto non c'è comunità... restano tutte come pagine di servizio obsolete... pareri? [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 19:32, 23 agu 2025 (CEST)
== AVVISU: Misa fora sirvizziu dû Template "Ortugrafìa dâ Cademia" ==
Lu template Ortugrafìa dâ Cademia è misu fora sirvizziu ntê prossimi jorna. Li pirsuni ntirissati ponnu fari nu backup di vuci e articuli a cui stu template è assuciatu.
Lu template ha svurgiutu n compitu di classificazzioni utili, a un momentu unni na seri di quistioni eranu n discussioni. Ora nun è cchiù nicissariu, e supratuttu viola na seri di reguli di wikipedia:
* '''<nowiki>[[WP:PROMO]]</nowiki> –'''
** Wikipedia nun è nu spazio pi pubblicizzari enti privati. Nu logu ricurrenti comu ntô template attuali è cunsideratu promozzioni.
* '''<nowiki>[[WP:TEMPLATE]]</nowiki> – Usu dû template'''
** Li template hannu a sèrbiri sulu pi scopi nciclopedici, pi navigazzioni o manutinzioni. Nun si pò ammettiri di usàrili pi mettiri loghi o sponsorizzazioni.
* '''<nowiki>[[WP:COI]]</nowiki> – Conflitto di interessi'''
** Siddu l’associazioni ca lu prumòvi cuntribuisci pi mutivi di mmagini o autopromozioni, chistu pò minari l’attendibilitati e la neutralitati dî cuntinuta.
[[User:Gmelfi|Peppi]] 22:02, 7 sit 2025 (CEST)
:@[[Utenti:Gmelfi|Gmelfi]] anche se tu eliminassi il template (per quanto imho deve sempre esserci parere concorde della comunità) il contenuto delle voci non dovrebbe venire inficiato, per cui non vedo perché “le persone interessate dovrebbero fare backup di voci srticoli a cui il template è associato”
:aggiungo che non è cambiato niente (se non in minima parte) da quando il template è stato creato e iniziato a usare, ancora ci sono pagine in condizioni pietose…
:infine, continuando così, rischiamo di perdere una buona fetta (se non la totalità) di quella estremamente risicata comunità che c’è ed è innegabile che l’aiuto che ci stanno dando i ragazzi della cademia è enorme! [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 08:40, 8 sit 2025 (CEST)
:PS: anche all’opposto è sempre COI: sia che a favore di qualcosa sia se estremamente o palesemente contrari. Deve valere sempre [[:it:WP:NPOV]] (e il tuo sockpuppet su enwiki ha già mostrato tanta ostilità “preventiva” nei confronti della cademia forse) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 08:43, 8 sit 2025 (CEST)
::Supra lu pareri dâ cumunitati sugnu pirfittamenti d'accordu. Ma nun c'è dubbiu ca lu template è usatu di manera nun cunformi. Comu dittu supra viola diversi politici di usu. E sparti di chistu, lu template fa cridiri (a tortu), ca li vuci cu stu template ponnu essiri mudificati sulu usannu la grammatica e l'ortografia dû documentu (ca pirò nun è cumprensiva e nun è di facili appropriazzioni). L'usu dû logu è puru inappropriatu, pirchì nudda associazzioni, macari senza scopu di lucru, pò mettiri nu "stampu" nti na vuci di wikipedia, e spiru ca vuatri siti d'âccordu. E cumunqui, firmu ristannu ca lu template viola li reguli di wikipedia (e pi chissu s'havi a livari), li vuci restunu comu sunu. Comu dissi già, li reguli dû documentu sunu essenziarmenti cumpatibbili cu la grammatica e lu cumpenniu stilisticu. Apprezzu assi li cuntribbuti di l'utenti ca scrivunu cu reguli ortofrafici ca nun sunu cumpritamenti in adequazzioni cu lu cumpenniu stilisticu e la grammatica. Anzi, lu cumpenniu stilisticu e la grammatica sunu vuci di wikipedia ca si ponnu canciari siddu c'è nu cunsensu nti stu sensu. Pirsunarmenti iu sugnu di l'idea ca avissimu a discurriri di manera trasparenti e pùbbrica (ntô circulu o ntê pàggini di discussioni dê reguli di grammatica) supra eventuali canci o ntegrazzioni ca putissimu aduttari. Iu sugnu pi lu dialugu. [[User:Gmelfi|Peppi]] 15:27, 11 sit 2025 (CEST)
:::Nuiautri pigghiammu pi spirazzioni i mudeḍḍi [[:lmo:Modell:SL|Modell:SL]], [[:lmo:Modell:NOL|Modell:NOL]], [[:lij:Template:Grafia_unitäia|Template:Grafia_unitäia]], [[:lij:Template:Grafîa_ofiçiâ|Template:Grafîa_ofiçiâ]] (e autri sìmili ca cci sunnu pi autri lingui). Superchiu avemu u nostru mercu, ma allura abbasta chi u livamu e semu a postu. Na pàggina avissi a èssiri scritta di manera cuirenti; adunca u mudeḍḍu signalija sulu chi si sta usannu n'ortugrafìa spicìfica. [[Utenti:Dapal|dapal]]<sup>(''[[Discussioni utenti:Dapal|scrìvimi]]'' [[Spiciali:InviaEMail/Dapal|@]])</sup> 17:59, 11 sit 2025 (CEST)
::::Grazzi pi li vostri risposti. Pi vèniri ncontru ê dumanni di mantinimentu dû template, e nti nu spiritu custruttivu, comu amministraturi e burocrati, e n certu sensu vardianu neutrali dî reguli di wikipedia, putiemu accittari la pruposta di rittificari lu template pi mittillu n cunfurmità, e n particulari livannu lu logu, accussì lu template si pò cunsidirari cunformi ê reguli (n quantu template di sirvizziu e manutinzioni). Mi pari comunqui un piccatu ca lu [[Wikipedia:Cumpenniu Stilìsticu|Cumpenniu stilisticu]], l'[[Ortografìa siciliana|Ortografia]], e la [[Wikipedia:Grammàtica|grammatica]] ca fu stabbiluta (e chi si pò puru canciari, evòrviri, discutiri) nun attrovanu l'unanimitati di l'utenzi. [[User:Gmelfi|Peppi]] 14:10, 18 sit 2025 (CEST)
:::::che comunque non penso che si sia mai detto che non ci sia unanimità tra noi utenti attivi e conoscitori della lingua nei modi di scrittura ortografia grammatica etc. il problema è che nel tempo molte cose sono state fatte "male" o da chi non conosceva o non ha seguito le regole (stilistiche e non) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 19:30, 4 maj 2026 (CEST)
== Missaggiu d'erruri nti circa ducentu pàggini ==
Signalu lu missaggiu d'erruri ca cumpari n particulari n capu ê pàggini dê stati: lu messaggiu è [[Cuurdinati giugràfichi|"Cuurdinati]]<nowiki>: missing longitude (dec format) in {{</nowiki>[[Template:Coord|Coord]]<nowiki>}} ". Stu missaggi cumpari praticamenti nti tutti li pàggini. Mi pari ca veni di l'infobox stati, ma nun mi firai a risorviri lu probblema. Quarcunu sapi comu risorviri lu probblema ? </nowiki>[[User:Gmelfi|Peppi]] 12:00, 22 sit 2025 (CEST)
:È un problema di implementazione delle coordinate. Sapevo che esistesse ma speravo fosse risolto. A volte è perché mancano le coordinate nel template infobox stato (che andrebbe comunque rifatto o risistemato) mentre altre volte è perché le coordinate proprio non ci sono (nei parametri del template) e siccome l’implementazione non è corretta spunta l’errore.
:L’ideale sarebbe averle automaticamente da wikidata, i’ll work on it appena posso. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 12:07, 22 sit 2025 (CEST)
::Lu probblema fu risurvutu. Filicitazzioni pi lu travagghiu di qualitati eccillenti. [[User:Gmelfi|Peppi]] 14:22, 1 utt 2025 (CEST)
== Wikipedia 25: cercasi volontari per registrare un benvenuto sonoro ==
<div lang="en" dir="ltr">
<div lang="it" dir="ltr">
[[File:Work-in-progress sketch of the Confetti mascot easter egg.jpg|frameless|250px|right]]
{{int:please-translate}}
{{int:Hello}},
scusate se scrivo in italiano!
Per il [[:m:Wikipedia 25|25° compleanno di Wikipedia]] e per creare delle [[:m:Wikipedia 25/Easter egg experiments|sorpresine per i lettori]] come proposto dalla Wikimedia Foundation, sto invitando i volontari delle varie Wikipedie dell'area italiana a registrare la frase "Ti diamo il benvenuto su Wikipedia" nella loro lingua regionale.
Il messaggio audio comparirà "a sorpresa" sulla Wikipedia in italiano e sulle altre wikipedie aderenti al progetto degli [[:m:Wikipedia 25/Easter egg experiments|Ester eggs experiments]]. Farà parte di una raccolta di suoni che include tutte le registrazioni di "Ti diamo il benvenuto su Wikipedia" nelle varie lingue registrate, più alcuni altri suoni provenienti da Commons. Quando un utente cliccerà sulla mascotte del Globetto (Baby Globe) che suona con un sintetizzatore, verrà riprodotto un suono casuale da questa raccolta. Quindi, la frase nella tua lingua non verrà riprodotta ogni volta, ma solo alcune volte e in modo casuale.
'''Briefing su come registrare il benvenuto sonoro su Wikipedia''' ([[:m:Talk:Wikipedia_25/Easter_egg_experiments#c-CDekock-WMF-20251209155700-Song_Ng%C6%B0-20251201160400|da qui]]):
#la registrazione audio deve essere più corta di 10 secondi, e consistere solo nella frase "Benvenuti su Wikipedia" o "Ti diamo il benvenuto su Wikipedia" nella tua lingua regionale;
#il file va caricato su [[:commons:Special:UploadWizard|Wikimedia Commons]] e bisogna chiederne la protezione da parte di un admin di modo da impedire che sia vandalizzato o spostato;
#condividi il link del file su Commons [[:m:Talk:Wikipedia_25/Easter_egg_experiments#Are_there_ideas_or_elements_that_you_would_love_to_see_implemented_on_your_language_Wikipedia?|qui]] notificando l'utente CDekock-WMF;
#'''deadline''' per fornire i link agli audio su Commons dei "Benvenuti su Wikipedia": '''mercoledi 21 gennaio 2026'''.
Registriamo più audio possibile. {{Int:Feedback-thanks-title}} --[[User:Una tantum|Una tantum]] ([[User talk:Una tantum|talk]])
</div>
</div>
16:44, 14 jin 2026 (CET)
<!-- Messaggio inviato da User:Una tantum@metawiki usando l'elenco su https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Una_tantum/sandbox/MM/It_fallback_v2&oldid=29928398 -->
== Central Notice Banner on Sicilian wiki on mobile ==
Hello! Sorry for not writing in your language. <br/>
[[m:Wikipedia_25/Easter_egg_experiments#Participating_wikis|Your wiki has decided to activate the Birthday mode]] in celebration of Wikipedia’s 25th birthday. As part of the project, I wanted to let you know that the Wikimedia Foundation is planning to run Central Notice Banners from '''16 Feb - 16 Mar''' on your Wikipedia for ''both logged-in and logged-out users'' on ''mobile only''.
<br/>The banner will let people know that [https://wikimediafoundation.org/it/wikipedia-mascot/ Birthday mode] is available on mobile (Minerva) and informs them how to turn them on.<br/>
You can view more details of the banner campaign [https://phabricator.wikimedia.org/T410079 on Phabricator]. <br/>
Please feel free to reply here with any questions. Thank you!<br/>
[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]] ([[User talk:IKristiani-WMF|msg]]) 14:52, 28 jin 2026 (CET)
:thanks @[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]] :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 16:51, 28 jin 2026 (CET)
:better link is https://wikimediafoundation.org/wikipedia25/wikipedia-mascot/ [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 16:51, 28 jin 2026 (CET)
:Thanks @[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]]. You're right! Even better link is: https://wikimediafoundation.org/it/wikipedia-mascot/
[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]] ([[User talk:IKristiani-WMF|msg]]) 04:36, 29 jin 2026 (CET)
:dear @[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]], sorry for answering this late. the translations have already been done (as maybe you have seen).
:I take this opportunity to point out a problem at the end of the link you sent (WP25 in Italiano), it appears just "Bildnachweis" (wrong language) with no photo credits below. [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 22:48, 4 fri 2026 (CET)
::Hello @[[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] Thank you so much for volunteering your time to help with the translation. I have noted the error you pointed out and will inform the team to fix this.
::[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]] ([[User talk:IKristiani-WMF|msg]]) 08:08, 5 fri 2026 (CET)
:::Thanks, and of course to @[[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] as well that managed the translation :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 11:54, 5 fri 2026 (CET)
== Help us translate Birthday Mode for your wiki ==
Hello! We need your help in translating the Community Configuration for Birthday Mode from English to Sicilian. This is the setting that your community will use to customize the Baby Globe on your wiki.</br>
You can help translate directly [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-wp25eastereggs&language=scn&filter=&optional=1&action=translate here]. You need to create an account on Translate Wiki if you haven’t already.</br>
Please feel free to reply here with any questions. Thank you!
[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]] ([[User talk:IKristiani-WMF|msg]]) 11:05, 10 fri 2026 (CET)
:@[[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] @[[Utenti:Dapal|Dapal]] @[[Utenti:Qaqqu|Qaqqu]] [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 11:15, 11 fri 2026 (CET)
::Appò, u fici. [[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]] ([[User talk:GianAntonucci|msg]]) 00:02, 12 fri 2026 (CET)
:::Thanks @[[Utenti:GianAntonucci|GianAntonucci]].
:::@[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]] all done :) [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 12:04, 13 fri 2026 (CET)
== Alcuni aggiornamenti importanti sulla Modalità compleanno ==
Ciao! '''Ora puoi attivare la modalità Compleanno!''' Con la presente desideriamo informarti di alcune importanti modifiche alla modalità Compleanno che la tua wiki ha deciso di adottare. Queste modifiche sono state apportate dopo aver testato la modalità Compleanno attraverso il cluster beta e Test Wikipedia e dopo essersi assicurati che fosse accessibile alle persone con problemi di sensibilità al movimento.
Per informazioni dettagliate, consulta [[metawiki:Wikipedia_25/Easter_egg_experiments/Collaboration_process#Go-live_date_and_configuration_update_–_12_Feb|questa pagina]].
Alcune delle modifiche importanti includono:
# L'elenco predefinito di voci (QID) in cui apparirà Baby Globe sarà limitato a 2500 per lingua su Wikipedia e non ci sarà alcun Baby Globe “neutro” che apparirà su tutte le pagine non configurate. Ciò significa che, quando troverete Baby Globe, vi sembrerà più un easter egg. È possibile visualizzare [[metawiki:Wikipedia_25/Easter_egg_experiments/article_configuration#Configuration_defaults|l'elenco delle voci predefinite]] che ogni lingua di Wikipedia può ulteriormente personalizzare tramite [[Spiciali:CommunityConfiguration/WP25EasterEggs|la configurazione della comunità]].
# Al fine di mostrare Baby Globe sul web mobile, abiliteremo gli [[phab:T416644|avvisi del sito a livello globale sui dispositivi mobili]].
# La Modalità compleanno sarà ora disponibile fino al 6 aprile.
Non esitate a rispondere qui per qualsiasi domanda. Grazie!
[[Utenti:IKristiani-WMF|IKristiani-WMF]] ([[User talk:IKristiani-WMF|msg]]) 17:39, 19 fri 2026 (CET)
:Grazie! [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 22:39, 19 fri 2026 (CET)
== Hiruwiki ==
Hello everyone,
I’d like to ask if there is any interest within the Sicilian Wikipedia in using Hiruwiki.
Hiruwiki is a collection of interactive, multilingual geometric and mathematical widgets designed for Wikimedia projects. It was originally developed by the Basque Wikimedia Chapter and later updated for broader international use. The goal is to allow editors to embed dynamic proofs, visualisations, and interactive elements directly into wiki pages, making learning content more engaging and easier to understand.
Do you think this could be useful for courses or educational materials on this wiki?
You can see an example on the Dutch wikipedia [[:nl:Wikipedia:Hiruwiki]]
[[Utenti:ItsNyoty|ItsNyoty]] ([[User talk:ItsNyoty|msg]]) 22:13, 2 maj 2026 (CEST)
:thanks. {{+1}} by me ofc (as said irl at the [[:mw:Wikimedia Hackathon 2026|hackathon]] 😊). [[Utenti:GiovanniPen|GiovanniPen]] ([[User talk:GiovanniPen|msg]]) 23:42, 2 maj 2026 (CEST)
== Apertura delle pre-iscrizioni ==
È iniziato il periodo ufficiale delle pre-iscrizioni.
Come saprete già, dal '''6 all'8 novembre 2026''' a [[Vezia]] ([[Lugano]]) si apriranno le porte della [[Villa Negroni]] per '''[[m:ItWikiCon/2026|itWikiCon 2026]]'''. Questo convegno unisce ispirazione, innovazione e scambio di idee in un evento di tre giorni. Le '''[[m:ItWikiCon/2026/Partecipanti|pre-iscrizioni]]''' sono disponibili da subito ed è il primo passo per manifestare il vostro interesse a partecipare. Inoltre, in questo modo darete un contributo fondamentale al team organizzativo nella pianificazione logistica dell’evento.
Per qualsiasi domanda o suggerimento, non esitare a scrivere un messaggio sulla [[:meta:Talk:ItWikiCon/2026|pagina di discussione dell’evento]] o di contattarci a info (at) itwikicon.org.
Non vediamo l'ora di accogliervi a Vezia!
A presto,
il team organizzativo di itWikiCon 2026: [[Utente:Vallema|Vallema]], [[Utente:cassinam|Cassinam]], [[Utente:Dario Crespi (WMIT)|Dario Crespi (WMIT)]], [[Utente:Dorine Barth (WMCH)|Dorine Barth (WMCH)]] -- [[Utenti:Sciking|Sciking]] ([[User talk:Sciking|msg]]) 20:25, 25 maj 2026 (CEST)
== itWikiCon 2026: apertura della fase di raccolta di temi per il programma ==
Ciao a tutti,
è ufficialmente aperta la fase della raccolta di temi per il '''[[m:ItWikiCon/2026/Programma|programma]]''' per '''itWikiCon 2026''', il convegno annuale della comunità Wikimedia italofona! Queste prime idee serviranno come contenitori per le proposte specifiche in estate. Il convegno si terrà dal '''6 all'8 novembre 2025 a Vezia (Lugano)'''.
Il programma lo costruiamo insieme: chiunque può inviare proposte di argomenti per presentazioni, discussioni o workshop. Tutte le informazioni e le istruzioni sono disponibili '''[[m:ItWikiCon/2026/Programma|sulla pagina dedicata al Programma]]'''.
Anche quest’anno vogliamo dare particolare spazio ai formati interattivi come workshop o discussioni.
Vorremmo cogliere l’occasione del convegno per rafforzare lo spirito di comunità e anche per sviluppare soluzioni alle sfide comuni.
La selezione delle proposte avverrà in estate, seguita dalla conferma dei relatori. Aggiornamenti sulle borse di partecipazione seguiranno la prossima settimana.
Infine, ti ricordiamo che il periodo delle '''[[m:ItWikiCon/2026/Partecipanti|pre-iscrizioni]]''' è ancora in corso. Grazie mille a tutti coloro che si sono già iscritti!
Per domande o suggerimenti scrivici sulla [[metawiki:Talk:ItWikiCon/2026|pagina di discussione dell’evento]] o via e-mail a info (at) itwikicon.org.
Non vediamo l'ora di conoscere le vostre idee!
Il team organizzativo di itWikiCon 2026: [[User:Vallema|Vallema]], [[User:cassinam|Cassinam]], [[User:Dario Crespi (WMIT)|Dario Crespi (WMIT)]], [[User:Dorine Barth (WMCH)|Dorine Barth (WMCH)]] [[Utenti:Sciking|Sciking]] ([[User talk:Sciking|msg]]) 20:59, 27 giu 2026 (CEST)
7jn57hje1a008ddpyjhjboesmbr27qe
Micheli Scotu
0
38557
782960
782823
2026-06-27T14:29:57Z
GiovanniPen
22308
re add url
782960
wikitext
text/x-wiki
'''Micheli Scotu''' ([[1175]] - [[1232]]) fu nu [[Matimàtica|matimaticu]] [[Mediuevu|mediuevali]]. Cuntimpuraniu di [[Fibonacci]] viàggiu n'[[Italia]], friquintannu la curti di [[Fidiricu II di Hohenstaufen|Fidiricu II]] a [[Palermu]], e pi la [[Spagna]] unni a [[Toledu]] si nzignò l'[[Lingua arabba|àrabbu]] ca ci pirmisi di scriviri diversi traduzzioni di libbra di l'èbbica, e 'n particulari di [[Averroè]].
== Lijami di fora ==
* [https://mathshistory.st-andrews.ac.uk/Publications/fibonacci.pdf Biografia Mac Tutor]
* [https://web.archive.org/web/20150923103143/http://www-gap.dcs.st-and.ac.uk/~history/Mathematicians/Scot.html Biografia Mac Tutor]
[[Catigurìa:Matimàtici|Scotu, Micheli]]
p8fjtbmet2zbefdeq9dcaextq2m84a9
David Archuleta
0
39069
782949
782787
2026-06-27T14:11:40Z
GiovanniPen
22308
782949
wikitext
text/x-wiki
{{O}}
{{quote|Trying to reach out to you/ touch my hand/ reach out as far as you can / only me, only you, and the band/ trying to reach out to you, touch my hand/ can't let the music stop/ can't let this feeling end / cause if I do it'll all be over, I'll never see you again/ can't let the music stop/ until I touch your hand/ cause if I do it'll all be over, I'll never get the chance again/ I'll never get the chance again|"Touch My Hand", "David Archuleta [[2008]]"}}
[[File:David Archuleta - LATFOB 2026-01.jpg|miniatura|David Archuleta (2026)]]
'''David James Archuleta''' nascìu a Miami, ‘n Florida,<ref name="The Official Website">{{en}}{{cite web
| last =Archuleta
| first =David
| authorlink =
| coauthors =
| title=Il sito ufficiale di David Archuleta
| publisher=KidActors
| date=2003-2005
| url =http://web.archive.org/web/20050603011440/http://www.davidarchuleta.net/
| accessdate=2008-02-28}}</ref> lu [[28 di dicèmmiru]] dû [[1990]] e è nu cantanti e nu pianista [[Stati Uniti|miricanu]].
Lu [[21 di maiu]] dû [[2008]] si classificò sicunnu ntâ sèttima staggiuni di [[American Idol]] unni pèrsi la finali contru [[David Cook]], pigghiannu lu 44 pi centu di li voti.
== Biografia ==
David Archuleta nascìu a [[Miami, Florida]], di Jeff Archuleta e Lupe Maria, na [[cantanti]] e [[ballirina]] nasciuta ntî l'Honduras. La famigghia Archuleta si trasfirìu a [[Murray, Utah]], unni David friquenta la Murray High School. Nunustanti avissi suffertu di na paràlisi parziali ntê cordi vucali e avissi rifiutatu nu ntirventu chirùggicu, oggi dici di sintìrisi quasi guaritu.
Archuleta accuminciò a cantari a sei anni, dopou èssiri statu ispiratu dô musical [[Les Misérables]]. "Tuttu accuminciò grazzi a ssu musical" dissi.<ref name="Introducing Dav">{{cite web
| title=Introducing David Archuleta
| publisher=[[American Idol]]
| date=[[February 18]] [[2008]]
| url
=http://www.americanidol.com/videos/?vid=895
| accessdate=2008-03-06}}</ref>
Accuminciò a esibbìrisi a 10 anni quannu partecipò a nu talent show nnô [[Utah]] cantannu "[[I Will Always Love You]]" di [[Dolly Parton]].
A 11 anni, dibuttò 'n [[telivisioni]] cantannu "[[And I Am Telling You I'm Not Going]]" duranti nu [[talent show]] pi futuri pop star.
== 'Nfluenze musicali ==
La [[matri]] di David Archuleta nascìu ni l{{'}}[[Honduras]], e la chiossai parti di [[musica]] ca sintìu quannu era [[picciriddu]], stannu a quantu iddu stissu dissi ntî na ntirvista iuta 'n onda nnâ American Idol, era latinu miricana. Stannu sempri a quantu dittu di Archuleta, sò matri lu facìa danzari câ [[soru]] cchiù granni câ basi dâ musica tradizziunali. Havi macari ascutatu musica [[jazz]], [[gospel]], [[pop]], [[rock]] e [[soul]].
Nnâ sò pàggina pirsinali nnô situ di American Idol, ntra li soi nfluenzi musicali, Archuleta muntuau [[Natalie Cole]], [[Stevie Wonder]], [[Kirk Franklin]] e [[Bryan Adams]].
== Star Search ==
Ntô 2003, a l'età di 12 anni, Archuleta cantò 'n diversi episodi dô prugramma tv "[[Star Search]]". Duranti Star Search 2 addivintò lu campiuni dâ catigurìa cantanti. Duranti n'episòdiu, cantò contru l'allura unnicenni Alexandréa Lushington, macari idda participanti nnâ sèttima edizzioni di American Idol. Si esibbìu cu na virsioni a cappella di "[[An I Am Telling You I Am Not Going]]" pi li finalisti dâ prima edizzioni di [[American Idol]], arricivennu li cumprimenti dâ vincitrici [[Kelly Clarkson]].
== American Idol ==
Archuleta supirau li silezzioni ca cci pirmitteru di iri nni audizzioni finali di [[Hollywood]] cantannu "[[Waiting on the World to Change]]" di [[John Mayer]]. Duranti li silezzioni di Hollywood (unni cantò [[Heaven]] di [[Bryan Adams]] e [[Crazy]] di [[Gnarls Barkley]]) avìa 16 anni, mutivu ppi cui appi siguiri li lizzioni sculàstichi macari duranti lu prugramma. Li sò genituri l'accumpagnaru duranti tuttu lu pirìudu dâ trasmissioni picchì ancora minurenni.
Nnâ finali cantò "[[Don't Let the Sun Go Down on Me]]", "[[In This Moment]]" e "[[Imagine]]". lu jùdici [[Simon Cowell]] dissi ca Archuleta avìa vinciutu la sirata. Macari David Cook, ca appoi addiventa lu vincituri dâ sèttima edizzioni di "American Idol" pinzava ca Archuleta avissi vinciutu: "Ci l'haiu a cuncèdiri, lu [[picciottu]] azziccò tutti li tri l'esibbizzioni", dissi Cook. Ntî l'ùrtima vutazzioni, Archuleta si pigghiò lu 44% pi centu di li voti. Duranti sta finali, Archuleta e Cook cumpareru tutti dui na dui pubbrlicità siparati, ma praticamenti identichi pô [[jocu]] [[Guitar Hero]], imitannu na scena ca vinni ntirprutata di [[Tom Cruise]] 'n [[Risky Business]].
=== Performance e risulati di li vitazzioni ===
{|class="wikitable" align="left"
|colspan="100" bgcolor="CCCCCC" align="Center"|'''Simana '''
|colspan="100" bgcolor="CCCCCC" align="Center"|'''Tema'''
|colspan="100" bgcolor="CCCCCC" align="Center"|'''Canzuni cantata'''
|colspan="100" bgcolor="CCCCCC" align="Center"|'''Cantanti'''
|colspan="100" bgcolor="CCCCCC" align="Center"|'''Risultatu'''
|-
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Audizzioni
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|''n/a''
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Waiting on the World to Change]]"<ref name="David Archuleta - A">{{cite web
| title=David Archuleta - Audition on Hollywood 2008
| publisher=DavidArchuletaMusic via [[YouTube]]
| date=[[18 di frivaru]] [[2008]]
| url
=http://www.youtube.com/watch?v=GBZP0VpcQnk
| accessdate=2008-02-25}}</ref>
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[John Mayer]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Silezziunatu
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Hollywood
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|''n/a''
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Crazy (Gnarls Barkley song)|Crazy]]"<ref name="idolchatter">{{cite web | title = Idol Chatter: La conference call with Nigel | url=http://blogs.usatoday.com/idolchatter/2008/02/a-conference-ca.html |first=Ken| last=Barnes | publisher=USA Today|archiveurl=http://web.archive.org/web/20070625054541/http://blogs.usatoday.com/idolchatter/2008/02/a-conference-ca.html|archivedate=2007-06-25}}</ref>
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Gnarls Barkley]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Silezziunatu
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 50
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|''n/a''
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Heaven (Bryan Adams song)|Heaven]]"<ref name="David Archuleta - A"/>
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Bryan Adams]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Silezziunatu
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 24
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|L' [[anni Sissanta]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Shop Around]]"<ref name="Shop Around Feb 19">{{cite web
| title=David Archuleta Top 24 (19/02/08)
| publisher=DavidArchuletaMusic via [[YouTube]]
| date=[[19 di frivaru]] [[2008]]
| url
=http://www.youtube.com/watch?v=GBZP0VpcQnk
| accessdate=2008-02-25}}</ref>
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[The Miracles]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 20
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|L' [[anni Sittanta]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Imagine (singolo John Lennon)|Imagine]]"<ref name="David Archuleta - Imagine">{{cite web
| title=David Archuleta - Imagine - 26/02/08
| publisher=DavidArchuletaMusic via [[YouTube]]
| date=[[26 febbraio]] [[2008]]
| url
=http://www.youtube.com/watch?v=GBZP0VpcQnk
| accessdate=2008-02-27}}</ref>
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[John Lennon]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 16
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|L' [[anni Ottanta]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Another Day in Paradise]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Phil Collins]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 12
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Lennon/McCartney]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[We Can Work It Out]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[The Beatles]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 11
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[The Beatles]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[The Long and Winding Road]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[The Beatles]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 10
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Anno di nascita cuncurrenti
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[You're the Voice]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[John Farnham]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 9
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Dolly Parton]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Smoky Mountain Memories]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Dolly Parton]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 8
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Musica d'ispirazione
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Angels (Robbie Williams)|Angels]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Robbie Williams]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 7
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Mariah Carey]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[When You Believe]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Mariah Carey]] & [[Whitney Houston]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 6
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Andrew Lloyd Webber]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Think of Me]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[U Fantasma dill'Opera]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 5
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Neil Diamond]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Sweet Caroline]]"
"[[America]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Neil Diamond]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 4
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Rock and Roll Hall of Fame]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Stand By Me]]"
"[[Love Me Tender]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Ben E. King]]
[[Elvis Presley]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Top 3
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Scelta dò Giudice [[(Paula Abdul)]]
Scelta dò Concorrente
Scelta dei Produttori
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[And So It Goes]]"
"[[With You]]"
"[[Longer]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Billy Joel]]
[[Chris Brown]]
[[Dan Fogelberg]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Savvo
|-
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|FINALE
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Scelta di [[Clive Davis]]
Inedito
Scogghiuta dû cuncurrenti
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|"[[Don't Let the Sun Go Down on Me]]"
"[[In This Moment]]"
"[[Imagine (singolo John Lennon)|Imagine]]"
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|[[Elton John]]
[[Scritta da Ryan Gillmor]]
[[John Lennon]]
|colspan="100" align="center" bgcolor="FAF6F6"|Secunnu Classificatu
|}{{clear}}
== Fans ==
Li sò fans si fannu chiamari "Archies" o "ArchAngels". Grazzi ô sò aspettu carismàticu e ô travagghiu fattu duranti "American Idol", Archuleta attirau assai, macari li teenager.
Archuleta fu lu favuritu pâ vittoria doppu li primi simani sia pi li judici ca pâ stampa grazzi a la sò vuci pulita e pop, "ca l'hamnu aiutatu a custruiri nu granni fanbase duranti la cumpitizzioni". Fred Bronson dô Billboard magazine faci nutari ca "David òccupa nu postu nzinu a ora leggiu… avi nnuccenza e umiltà". A pàrtiri da sò esibbizzioni unni cantò Angels, Archuleta arrispunnìu a la dumanna di li sò fan di salutàrisi appuggiannu la manu supra a lu cori.
== Carrera doppu "American Idol" ==
Lu 5 giugnu 2008 a Jive Records annunciò ca Archuleta fimmò 'n contratto discografico cca loro etichetta e ca l'abbum di debutto sarà pubblicato vessu a fine ddo 2009, dopo a fine ddo tour 2008 di "American Idol".<ref>{{cite web | title = Archuleta signed with Jive| url=http://www.zombalabelgroup.com/news.html##201643| last=|publisher=Jive}}</ref>
I tri canzuni ca Archuleta cantò durante a finale di "American Idol", traseru tutti ntà top 10 dei brani cchiù scaricati na iTunes.
Lu primu singolo di Archuleta, "[[Crush]]", vinni prisintato in anteprima mondiale lu 1 agosto 2008 na Z100, 'na radio di New York; lu 12 Agosto "Crush" fu resu disponibile ppi lu download ni iTunes, unni raggiungi a prima posizione 'n 24 uri. Debuttò na sicunna posizione 'nta classifica Billboard Hot 100, sicunnu sulu a "Disturbia" di Rihanna.
Stando a Nielsen SoundScan, 'ntèi Stati Uniti na prima simana u branu vinni scarricatu 166.000 vote.<ref>{{cite web
| title=Rihanna Fends Off Archuleta Atop Hot 100
| publisher=[[Billboard (magazine)|Billboard]]
| date=2008
| url=http://www.billboard.com/bbcom/search/google/article_display.jsp?vnu_content_id=1003841406 | accessdate=2008-08-21|archiveurl=https://archive.is/2B8C|archivedate=2012-07-19}}</ref>
== Carriera di attura ==
Stannu o sittimanale [[People]], David avissa appariri 'nterpretannu si stissu 'ntò show [[iCarly]] in onda su [[Nickelodeon]].
Apparirà macari na 'na puntata di "[[Hanna Montana]]".<ref name="icarly debut">{{cite web
| last = Laudadio
| first =Marisa
| title= David Archuleta to Make Acting Debut
| publisher=People
| date=1 October 2008
| url =http://www.people.com/people/article/0,,20230202,00.html | accessdate=2008-11-02}}</ref>
== Discografia ==
=== Album ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
|-
! rowspan="2"| Anno
! rowspan="2"| Abbum
! colspan="5"| Posizione cchiù jauta raggiunta
! rowspan="2"| Vendite e Cettificazioni
|- style="font-size:smaller;"
! width="35"| [[Billboard 200|US]]
! width="35"| [[ARIA Charts|AUS]]
! width="35"| [[Canadian Albums Chart|CAN]]
! width="35"| [[Germany|GER]]
! width="35"| [[UK Albums Chart|UK]]
|-
| 2008
| align="left"| '''''[[David Archuleta (album)|David Archuleta]]''''' <div style="font-size:smaller;">
* Data pubblicazione: [[11 novembre]] [[2008]]
* Etichetta discografica: [[Jive Records|Jive]]/[[Zomba Records|Zomba]]
</div>
| 2
| —
| 14
| —
| —
| style="text-align:left; font-size:smaller;" |
* Vendite USA: 500,000+<ref>{{cite web |url=http://blogs.usatoday.com/idolchatter/2008/11/idol-sales-cook.html |title=Idol sales: Cook comes in third |accessdate=2008-11-26 |last=Barnes |first=Ken |date=November 26, 2008 |publisher=[[USA Today]] |archiveurl=http://web.archive.org/web/20081201073355/http://blogs.usatoday.com/idolchatter/2008/11/idol-sales-cook.html|archivedate=2008-12-01}}</ref>
* Vendite internazionali: TBA
* RIAA: TBA
* CRIA: TBA
|-
| align="center" colspan="8"| <small>"—" significa ca l'abbum o nun ha trasutu 'n classifica o nun ha statu pubblicatu.</small>
|-
|}
=== Singoli ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
|-
! rowspan="2"| Anno
! rowspan="2"| Singolo
! colspan="7"| Posizione cchiù jauta raggiunta
! rowspan="2"| Abbum
|- style="font-size:smaller;"
! width="40"| [[Billboard Hot 100|US Hot 100]]
! width="40"| [[Pop 100|US Pop 100]]
! width="40"| [[Hot Digital Songs|US Digital]]
! width="40"| [[Hot Adult Contemporary Tracks|US AC]]
! width="42"| [[Top 40 Mainstream|US T40 Main]]
! width="40"| [[Hot Adult Top 40 Tracks|US Adult]]
! width="40"| [[Canadian Hot 100|CAN]]
|-
| rowspan="2"| 2002
| align="left"| "Dream Sky High"
| —
| —
| —
| —
| —
| —
| —
| align="left" rowspan="2"| sulu singolo
|-
| align="left"| "Don't Tell Me"
| —
| —
| —
| —
| —
| —
| —
|-
| rowspan="2"| 2008
| align="left"| "[[Crush (David Archuleta song)|Crush]]"<ref name="ref_A" />
| 2
| 12
| 1
| 11
| 13
| 17
| 7
| align="left" rowspan="2"| ''[[David Archuleta (abbum)|David Archuleta]]''
|-
| align="left"| "A Little Too Not Over You"<sup><ref name="ref_B" />
| —
| —
| —
| —
| —
| —
| —
|-
| align="center" colspan="10"| <small>"—" significa ca l'abbum o nun ha trasutu 'n classifica o nun ha statu pubblicatu.</small>
|-
|}
=== Altre canzoni entrate in classifica ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
|-
! rowspan="2"| Anno
! rowspan="2"| Singolo
! colspan="4"| Posizione cchiù jauta raggiunta
! rowspan="2"| Abbum
|- style="font-size:smaller;"
! width="40"| [[Billboard Hot 100|US Hot 100]]
! width="40"| [[Billboard Pop 100|US Pop 100]]
! width="40"| [[Hot Digital Songs|US Digital]]
! width="40"| [[Canadian Hot 100|CAN]]
|-
| rowspan="6"|2008
| align="left"| "[[Imagine (song)|Imagine]]"
| 36
| 35
| 16
| 31
| align="left" rowspan="5"| esibizioni ''[[American Idol]]''<br />
|-
| align="left"| "[[Don't Let the Sun Go Down on Me]]"
| 58
| 41
| 26
| 50
|-
| align="left"| "In This Moment"
| 60
| 43
| 28
| 56
|-
| align="left"| "[[Phoenix (Dan Fogelberg album)|Longer]]"
| 115
| 97
| —
| —
|-
| align="left"| "[[Think of Me]]"
| 119
| —
| —
| —
|-
| align="left"| "Angels"
| 89
| —
| 53
| 64
| align="left"| ''[[David Archuleta (album)|David Archuleta]]''
|-
| align="center" colspan="7"| <small>"—" significa ca u singolo o nun ha trasutu 'n classifica o nun ha statu pubblicatu.</small>
|-
|}
== Premi ==
{| class="wikitable"
! Anno !! Evento !! Premio !! Risuttato
|-
|rowspan="2"| 2008 ||rowspan="2"| [[Teen Choice Awards]] || 2008 - Fan cchiù fanatici || '''Vinciutu'''<ref>{{cite web
| title= Teen Choice 2008: Post Show!
| publisher=Teen Choice Awards / Fox
| date=August 2008
| url =http://www.teenchoiceawards.com/nominees/dosomething/defaultdosomething.aspx | accessdate=2008-11-02}}</ref>
|-
|2008 - U surrisu migliore (Assegnatu dopo u show) || '''Vinciutu'''<ref>{{cite web
| title= Teen Choice 2008: TC Summer Nominees
| publisher=Teen Choice Awards / Fox
| date=August 2008
| url =http://www.teenchoiceawards.com/nominees/dosomething/defaultdosomething.aspx | accessdate=2008-11-02}}</ref>
|-
|}
== Noti ==
<references />
== Lijami di fora ==
* [https://web.archive.org/web/20090907091123/http://davidarchuletanetwork.ning.com/ Situ Ufficiali(eng)]
* [http://dafansitaly.wordpress.com/ Situ italiano]
* [https://web.archive.org/web/20130114012150/http://www.americanidol.com/contestants/season7/david_archuleta/ Prufilu American Idol (eng)]
* [http://www.cbs.com/primetime/star_search2/junior_bio.php?jf=david_archuleta Prufilu Star Search (eng)]
* [https://web.archive.org/web/20050306102719/http://www.davidarchuleta.net/media/Default.htm Video e audio ddo situ ufficiali di Archuleta prima dò 2006 (eng)]
[[Catigurìa:Mùsica|Archuleta, David]]
[[Catigurìa:Biografìi|Archuleta, David]]
[[Catigurìa:Cantanti statunitenzi|Archuleta, David]]
[[Catigurìa:Nasciuti ntô 1990|Archuleta, David]]
n81p6o84r9a2c3m92jjdcmcxkoy4cta
Alessia Scarso
0
59534
782954
782803
2026-06-27T14:25:19Z
GiovanniPen
22308
782954
wikitext
text/x-wiki
'''Alessia Scarsu''' ([[Muòrica]], [[9 di sittèmmiru]] [[1979]]) è na [[riggista]] [[sicilia]]na.
== Biografia ==
Alessia Scarsu è diplumata ô [[Centru Spirimintali di Cinimatografia]] di [[Roma]].
== Carrèra ==
La sò rializzazzioni cchiù canusciuta è lu film ''[[Italo]]''<ref>[https://web.archive.org/web/20150214051253/http://www.lasicilia.it/articolo/marco-bocci-ecco-perch-ormai-mi-sento-un-po-siciliano La Sicilia]</ref> nisciutu ntê [[Cìnima|sali cinimatugrafichi]] di tutta [[Italia]] ntô [[2015]]<ref>[https://web.archive.org/web/20150120145017/http://ragusa.gds.it/2014/12/29/nelle-sale-a-gennaio-un-film-su-italo-randagio-mascotte-di-scicli_287295/ Giornale di Sicilia - Ragusa]</ref>. Lu [[film]], ca parra di la storia di nu [[cani]], Italu, rialmenti vissutu a [[Scicli]] ntô [[2009]]<ref>[http://www.cineblog.it/post/459994/italo-due-nuove-clip-del-film-con-marco-bocci BLOGO - cineblog.it]</ref>, participau ntô [[2014]] a diversi festival cinimatugrafici 'n vari banni ntô munnu.
== Noti ==
<references />
== Lijami di fora ==
* [http://www.imdb.com/name/nm3990567/ Internet Movie Data base]
[[Catigurìa:Riggista taliani|Scarsu, Alessia]]
q9yerr7c8cu15hm32ig6pc7e1yzhzme
782955
782954
2026-06-27T14:27:05Z
GiovanniPen
22308
GiovanniPen spustau la pàggina [[Alessia Scarsu]] nni [[Alessia Scarso]]
782954
wikitext
text/x-wiki
'''Alessia Scarsu''' ([[Muòrica]], [[9 di sittèmmiru]] [[1979]]) è na [[riggista]] [[sicilia]]na.
== Biografia ==
Alessia Scarsu è diplumata ô [[Centru Spirimintali di Cinimatografia]] di [[Roma]].
== Carrèra ==
La sò rializzazzioni cchiù canusciuta è lu film ''[[Italo]]''<ref>[https://web.archive.org/web/20150214051253/http://www.lasicilia.it/articolo/marco-bocci-ecco-perch-ormai-mi-sento-un-po-siciliano La Sicilia]</ref> nisciutu ntê [[Cìnima|sali cinimatugrafichi]] di tutta [[Italia]] ntô [[2015]]<ref>[https://web.archive.org/web/20150120145017/http://ragusa.gds.it/2014/12/29/nelle-sale-a-gennaio-un-film-su-italo-randagio-mascotte-di-scicli_287295/ Giornale di Sicilia - Ragusa]</ref>. Lu [[film]], ca parra di la storia di nu [[cani]], Italu, rialmenti vissutu a [[Scicli]] ntô [[2009]]<ref>[http://www.cineblog.it/post/459994/italo-due-nuove-clip-del-film-con-marco-bocci BLOGO - cineblog.it]</ref>, participau ntô [[2014]] a diversi festival cinimatugrafici 'n vari banni ntô munnu.
== Noti ==
<references />
== Lijami di fora ==
* [http://www.imdb.com/name/nm3990567/ Internet Movie Data base]
[[Catigurìa:Riggista taliani|Scarsu, Alessia]]
q9yerr7c8cu15hm32ig6pc7e1yzhzme
Associazione Calcio Monza
0
67487
782950
782792
2026-06-27T14:17:16Z
GiovanniPen
22308
782950
wikitext
text/x-wiki
{{Appellu a le salentini}}
{{VariantiSalentu|artìculu è scrittu 'n salentinu di Stuni (BR)}}
L{{'}}'''''Associazione Calcio Monza''''' è na squatra di [[Palluni (sport)|palluni]] di [[Monza]] ca joca nta [[Seria A (palluni)|Sèrie A]].
[[File:Logo of AC Monza.png|thumb|]]
[[Catigurìa:Squatri taliani di palluni]]
[[Catigurìa:Lummardìa]]
1gb73d7bxbw9l7jhvib3s56uwc3go9w
782951
782950
2026-06-27T14:17:49Z
GiovanniPen
22308
-salento
782951
wikitext
text/x-wiki
L{{'}}'''''Associazione Calcio Monza''''' è na squatra di [[Palluni (sport)|palluni]] di [[Monza]] ca joca nta [[Seria A (palluni)|Sèrie A]].
[[File:Logo of AC Monza.png|thumb|]]
[[Catigurìa:Squatri taliani di palluni]]
[[Catigurìa:Lummardìa]]
hnzmkahi3ybzjor5mvrbbj2mrh54qgp
Venezia Football Club
0
67494
782952
782799
2026-06-27T14:18:48Z
GiovanniPen
22308
782952
wikitext
text/x-wiki
Lu '''''Venezia Football Club''''' è a squatra di [[Palluni (sport)|palluni]] di [[Vinezzia]] ca jpca nta [[Seria A (palluni)|Sèrie A]].
[[File:600px Verde Nero e Arancione (Diagonale) con leone e pallone.png|thumb|]]
[[Catigurìa:Squatri taliani di palluni]]
[[Catigurìa:Vènitu]]
1tqjgk8j8t0eqnpx8hcra96p92yw6dk
782953
782952
2026-06-27T14:19:15Z
GiovanniPen
22308
typo
782953
wikitext
text/x-wiki
Lu '''''Venezia Football Club''''' è a squatra di [[Palluni (sport)|palluni]] di [[Vinezzia]] ca joca nta [[Seria A (palluni)|Sèrie A]].
[[File:600px Verde Nero e Arancione (Diagonale) con leone e pallone.png|thumb|]]
[[Catigurìa:Squatri taliani di palluni]]
[[Catigurìa:Vènitu]]
084ya84ekhjchwfk6nmb1cdcb3juzou
Alessia Scarsu
0
67508
782956
2026-06-27T14:27:05Z
GiovanniPen
22308
GiovanniPen spustau la pàggina [[Alessia Scarsu]] nni [[Alessia Scarso]]
782956
wikitext
text/x-wiki
#RINVIA [[Alessia Scarso]]
1vcoltuwmvpm9gndwklhv17rqh1762j