මානව අයිතිවාසිකම්

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="si">
  <siteinfo>
    <sitename>විකිපීඩියා</sitename>
    <dbname>siwiki</dbname>
    <base>https://si.wikipedia.org/wiki/%E0%B6%B8%E0%B7%94%E0%B6%BD%E0%B7%8A_%E0%B6%B4%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B7%94%E0%B7%80</base>
    <generator>MediaWiki 1.48.0-wmf.1</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">මාධ්‍යය</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">විශේෂ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">පරිශීලක</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">පරිශීලක සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">විකිපීඩියා</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">විකිපීඩියා සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ගොනුව</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ගොනුව සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">මාධ්‍යවිකි</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">මාධ්‍යවිකි සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">සැකිල්ල</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">සැකිලි සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">උදවු</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">උදවු සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ප්‍රවර්ගය</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ප්‍රවර්ග සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ද්වාරය</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ද්වාරය සාකච්ඡාව</namespace>
      <namespace key="126" case="first-letter">MOS</namespace>
      <namespace key="127" case="first-letter">MOS talk</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>මානව අයිතිවාසිකම්</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5797</id>
    <revision>
      <id>803428</id>
      <parentid>729690</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T17:40:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CeylonChingu</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>improving the article with citations.</comment>
      <origin>803428</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16501" sha1="kxa039ph1hwn9b4fjrbkd59cr39gpmb" xml:space="preserve">{{Unreferenced}}[[රූපය:Home1.gif|271x271px|thumb|'''මානව අයිතිවාසිකම්''']]

{{Short description|සියලු මිනිසුන්ට හිමි මූලික අයිතිවාසිකම්}}

රටක නීතියෙන් සහ අන්තර්ජාතික නීතිය මගින් නෛතික අයිතිවාසිකම් ලෙස නිරතුරුව පිලිගැනෙන සදාචාරත්මක ප්‍රතිපත්තීන් '''මානව හිමිකම් හෙවත් මානව අයිතිවාසිකම්''' නම් වේ. &lt;ref&gt;https://srilanka.un.org/sites/default/files/2024-11/UDHR%20SINHALA.pdf&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.dfat.gov.au/sites/default/files/human-rights-manual-fourth-edition.pdf Human Rights&lt;/ref&gt;  මෙම [[අයිතිවාසිකම්]] , [[මිනිසා|මිනිසෙකු]] ලෙස උපත ලැබීම නිසාම සෑම පුද්ගලයෙකුටම උරුම වන, කිසිවෙකුට පැහැරගත නොහැකි සහජ දේවල් ලෙස සැලකේ. [[ජීවත් වීමේ අයිතිය]], [[භාෂණයේ නිදහස]], [[වහල්භාවයෙන්]] ආරක්ෂා වීම සහ, [[ අධ්‍යාපනය ලැබීමේ අයිතිය]] වැනි සිවිල්, දේශපාලන, ආර්ථික, සමාජීය සහ සංස්කෘතික යන පුළුල් පරාසයක අයිතිවාසිකම් ඊට ඇතුළත් වේ.

මිනිසාට මිනිසෙකු ලෙස ජිවත්වීමට ඇති අයිතිවාසිකම් මානව අයිතිවාසිකම් ලෙස සරළව හදුන්වාදිය හැකිය. කෙසේවෙතත් මේ ආකරයට මානව අයිතිවාසිකම් යනු කුමක්ද යන්න හදුන්වා දුන්නද එය නිශ්ච්ත නිර්වචනයකින් ඉදිරිපත්කල නොහැකිය. එහිදී විවිධ චින්තකයින් මානව අයිතිවාසිකම් පිළිබද විවිධ නිර්වචන ඉදිරිපත් කර ඇත.

මානව අයිතිවාසිකම් යන්න සරළ ලෙස ස්භාවික පියවි ජිවිතයක් ගතකිරීම සදහා මනුෂයකුට අත්‍යවශ්‍ය මුලික අයිතිවාසිකම් ලෙස අර්ථ දැක්විය හැකිය. (ශ්‍රි ලංකා නිතිය හා මානව අයිතිවාසිකම්-නීතිඥ චාරුක සමරසේකර)
	
මානව හිමිකම් යනු මිනිසුන් වීම නිසා ලැබෙන්නා වු අයිතින් වන අතර ඒවා සිවිල් දේශපාලන සංස්කෘතික හා ආර්ථික අයිතින් වන අතර මේවා මනුෂයාගේ ගෞරවය මත රදාපවතී.(විශ්ව කෝෂය- කොළොම්බියානු සරසවිය)

මානව අයිතිවාසිකම් යනු යුතුකම්ය.(මහත්මා ගාන්දි)

කෙසේවෙතත් අතීතයේ දී ලොව සැම මිනිසෙකුටම මේම අයිතිවාසිකම් එක හා සමානව හිමිනොවීය. ඒ තුළ ඇති හැකි සුළු පිරිසක් පමණක් අයිතිවාසිකම් භුක්තිවිදිමක් විය. ඇත්තටම එය අයිතිවාසිකම් වලට වඩා වර්ප්ප්‍රසාද නමින් හැදින්විණි. කෙසේවෙතත් නුතන රාජ්‍ය සංකල්පය බිහි විමත් සමග මිනිස් අයිතිවාසිකම් ගැන කතාකිරීමට ලක්විය. එනම් ඒ තුළ සෑම මිනිසෙකුටම සමාන අයිතිවාසිකම් හිමිවිය යුතු බව තීරණය විය. ඒ තුළ මුල් කාලීන සිවිල් හා දේශපාලන අයිතිවාසිකම් මුලික කරගත් අයිතිවාසිකම් ඇතුලත් මිනිසාගේ ජීවත්වීමේ අයිතිය  ඇතුලත් අයිතීන් ස්වල්පයක් පිළිගැනීමට විය. කෙසේවෙතත් පසු කාලීනව පොදු මනුෂභාවය සංකල්පය බිහිවිමත් සමඟ මානව අයිතිවාසිකම් යන්න ඉතා පුළුල් ලෙස විග්‍රහයට ලක්විය. එනම් එහිදී මිනිසාගේ ආර්ථික,දේශපාලන,සමාජ,සිවිල් සහ සංස්කෘතික අයිතින් සියල්ල මානව අයිතිවාසිකම් ලෙස විග්‍රහයට ලක්විය.

සමාජයේ ජිවත්වන මිනිසාට මිනිසෙකු ලෙස නැගිසිටිමේ ප්‍රථිඵලයක් වශයෙක් වශයෙන් අයිතිවාසිකම් හිමිවිය. අතිතයේ මිනිසා නොයෙක් දුක්ගැහැට විදිමින් තමන්ට හිමි නිසිතැන අහිමිවෙමින් අපමණ දුක්ගැහැට වලට ගොදුරු වෙමින් ජිවත් විය. මෙවන් පදනමක් තුළ ලෝක ප්‍රජාව විසින් අයිතිවාසිනකම් සංකල්පය නිර්වචනය කරමින් මිනිසාට මිනිසකු ලෙස නැගීසිටිමට අවස්ථාව උදාවිය. මේ තත්වය තුළ මුල්කාලිනව වරප්ප්‍රසාද ලෙස පැවත පසුකාලයේදී ක්‍රමයෙන් වර්ධනය වීමත් සමඟ මානව අයිතිවාසිකම් බිහි විය. මෙවන් තත්වයක් තුළ මුළුලෝකය පුරාම මානව අයිතිවාසිකම් ව්‍යප්ත විය.

==මානව අයිතිවාසිකම් 1945 ට පෙර හා පසු==
{{Main article|මානව අයිතිවාසිකම් 1945 ට පෙර හා පසු}}

==='''1945 න් පසු මානව අයතිවාසිකම් වල වර්ධනය'''===
[[රූපය:Fighting_for_human_rights.jpg|200px|thumb|'''මානව අයිතිවාසිකම්''']]

ලෝක ජනතාව මානව අයිතිවාසිකම් නිසිලෙස භුක්ති විදිමක් සිදු වුයේ වර්ෂ 1945 න් පසුව ය. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු සාමය ඇති කරගැනීම සදහා මානව අයිතිවාසිකම් කොන්දේසියක් මත පිහිටා පිළිගනු ලැබිය. මෙහි ප්‍රථිඵලයක් ලෙස 1945 ඹක්තෝබර් මාසයේ එක්සත් ජාතීගේ සංවිධානය බිහි විය. මේ තුළින් ලෝකයේ සිටින සියලුම ජනයාගේ මානව අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කිරීම සදහා ජාතීන්ගේ කැපවීමක තහවුරුවීමක් දක්නට හැකිය.
	මානව අයිතිවාසිකම් බිහිවීම මේ ආකාර උවද දෙවන ලෝක සංග්‍රාමයෙන් පසුව වඩා වේගයෙන් සංවර්ධනය වීම සදහා බලපෑකරුණු දෙකක් විය.

	'''1.'''ඒ වන විටත් ඇතැම් ජාතික රාජ්‍යයන් විසින් තමන්ගේ නිදහස හෝ මුලික අයිතිවාසිකම් නිදහස ලෙස පිළිගත් එම සිද්ධාන්තය එම රටවල ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට ඇතතුලත් කිරීම

	'''2.'''මානුෂික අයිතිවාසිකම් නීතිය ප්‍රවර්ධනයට ජාත්‍යන්තර සංවිධාන හා කලාපීය සංවිධාන වශයෙන් ජාත්‍යන්තර ප්‍රජාව දැක්වු උන්දුව.

	මෙහි ප්‍රථිඵලයක් වශයෙන් ලොව සෑම රාජ්‍යයක්ම තම ජාතීන්ගේ උන්නතිය උදෙසා මෙම මානව අයිතිවාසිකම් සුරක්ෂිතව පවත්වා ගැනීමට උන්දු වුහ. මෙය සරළ නිදර්ශනයකටගෙන බලන විට පෙන්වාදිය හැක්කේ එදා 1945දී ජාතීන් 51ක් අතර ඇති කරගනු ලබන එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රඥප්තියෙනි. 2006 වසර වන විට රාජ්‍යයන් 192 ක් සාමාජික්ත්වය දරන එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ ව්‍යවස්ථාව වී ඇත්තේ මේ ප්‍රඥප්තිය වන බැවින් ජාත්‍යන්තර නීතියක් වශයෙන් මානුෂික අයිතිවාසාකම් සංවර්ධනය කිරිම සම්බන්ධයෙන් වන ප්‍රාරම්භක ලේඛනයක් වශයෙන් මෙය පෙන්වාදීමට හැකිය.
	කෙසේ වෙතත් එහි එක් පරමාර්ථයක් ලෙස මානව අයිතිවාසිකම් නංවාලීම හා සුරැකීම එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රඥප්තියේ සදහන් කරන ලදමුත් මානව අයිතින් යන පදය යටතේ කවර නිශ්චිත අයිතින් ඇතුලත් කරන ලද දැයි විස්තර කිරිමක් එහි නොවීය. මානව අයිතින් පිළිබද නිතිය යටතේ වන යුතුකම් සවිස්තරව නිශ්චය කරමින් අනාගතයේදී සම්මුතීන් සම්මත කරනු ඇතැයි ප්‍රඥප්තිය කෙටුම්පත් කල උදවිය සිතූහ. එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය පිහිටුවීමෙන් අනතුරුව එම සංවිධානය විසින් වහාම අලු‍තෙන් පිහිටුවන ලද මානව අයිතින් කොමිෂන් සභාව මානව අයිතිවාසිකම් සවිස්තරව පෙළගස්වමින් මානව අයිතින් විශ්ව ප්‍රකාශනය කෙටුම්පත් කළාය. එහි පුර්විකාවට අණුව එම ප්‍රකාශනයේ අදහස් කරන ලද්දේ එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ ප්‍රඥප්තියේ සදහන් කරන ලද මානව අයිතීන් සහ නිදහස පිළිබද පොදු අවබෝධයක් සැපයීමය. 1948.12.10 දින එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලය අයිතින් පිළිබද විස‍්තීරණ ප්‍රකාශනයක් ප්‍රජාව විසින් සම්මත කල ප්‍රථම වතාව එය බැවිණි.මානව අයිතිවාසිකම් දිනය වන දෙසැම්බර්10 දින මෙම සිදුවීම් ලොව පුරා අනුස්මරණය කරයි.
	මානව අයිතින් විශ්ව ප්‍රකාශනය බැදීමෙන් යුත් නෛතික සම්මුතියක්නොවේ. රාජ්‍ය විසින්  එය ස්ථිර කලයුතු නැත. ඒ අණුව එහි සදහන් වන්නේ සමජයේ සෑම පුද්ගලයකු හා සෑම සංවිධානයක්ම විසින් නිරතුරුවම මෙම ප්‍රකාශනය සිහියේ තබාගෙන ඉගැන්විම සහ අධ්‍යපනය මගින් මෙය අයිතීන්වලට සහ නිදහසට ගරුකරනු ලැබීමත් දේශීය වශයෙන් හා ජාත්‍යන්තරව ගන්නා ක්‍රමික පියවර මගින් සාමාජික රටවල මෙන්ම ඔවුන්ගේ අධිකරණ බලය සහිතව දේශයන්හි ජනතාව අතර විශ්විය වශයෙන් ඒවා ඵලදායිව පිළිගැනීම හා තහවුරු කිරිමක් අරමුණුකොට සියලු ජනතාව හා ජාතීන් විසින් සාක්ෂාත් කරගතයුතු පොදු ප්‍රමිතියකි.
	මේ ආකරයට මානව අයිතිවාසිකම් ජාත්‍යන්තර වශයෙන් ඉතා පුළුල්ව වර්ධනය වීම සදහා ඉතා සුවිශාල කර්යභරයක් සිදුකළ ආයතන කීපයක් විය.

# එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය
# යුරෝපා මණ්ඩලය
# අමරිකානු සංවිධානය
# අප්‍රිකානු එකමුතු සංවිධානය

		මේ ආකාරයට මානව අයිතිවාසිකම්වල වර්ධනය පිළිබද නොයෙකුත් පියවර මගින් හදුන්වාදුන්නද මේ සියල්ලටම හේතු වුයේ වඩාත් ක්‍රියාශීලී වැඩකරන පන්තියක වර්ධනය වීමත් ලෝක දේශපාලන බලවේග වර්ධනයත් සහ සමාජවාදී ව්‍යාපාරවල වර්ධනය නිසා බවයි.

=='''පින්තුර ඒකතුව'''==
&lt;gallery&gt;
ගොනුව:DNKF00041943.jpg
ගොනුව:Panther s.jpg
ගොනුව:Guessing s.jpg
ගොනුව:DSC06782.jpg
ගොනුව:Twoways s.jpg
ගොනුව:Sizecompare.jpg
ගොනුව:Weedman at seasideheights3.jpg
&lt;/gallery&gt;
=='''මේ අඩවියත් බලන්න'''==
[[මානව අයිතිවාසිකම් 1945 ට පෙර හා පසු]]
[[ප්‍රවර්ගය:මානව අයිතිවාසිකම්]]
[[ප්‍රවර්ගය:සිරකරුවෝ හෝ රැඳවුම්කරුවෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:සිරකරුවන් හා රැදවියන්]]
{{DEFAULTSORT:මානව_අයිතිවාසිකම් සිරකරු හා රැදවියන්}}</text>
      <sha1>kxa039ph1hwn9b4fjrbkd59cr39gpmb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803430</id>
      <parentid>803428</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T17:41:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CeylonChingu</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <origin>803430</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16505" sha1="3hi8yljxycyvs19bskwg67us7ebvh5z" xml:space="preserve">{{Unreferenced}}[[රූපය:Home1.gif|271x271px|thumb|'''මානව අයිතිවාසිකම්''']]

{{Short description|සියලු මිනිසුන්ට හිමි මූලික අයිතිවාසිකම්}}

රටක නීතියෙන් සහ අන්තර්ජාතික නීතිය මගින් නෛතික අයිතිවාසිකම් ලෙස නිරතුරුව පිලිගැනෙන සදාචාරත්මක ප්‍රතිපත්තීන් '''මානව හිමිකම් හෙවත් මානව අයිතිවාසිකම්''' නම් වේ. &lt;ref&gt;https://srilanka.un.org/sites/default/files/2024-11/UDHR%20SINHALA.pdf&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.dfat.gov.au/sites/default/files/human-rights-manual-fourth-edition.pdf Human Rights&lt;/ref&gt;  මෙම අයිතිවාසිකම්, [[මිනිසා|මිනිසෙකු]] ලෙස උපත ලැබීම නිසාම සෑම පුද්ගලයෙකුටම උරුම වන, කිසිවෙකුට පැහැරගත නොහැකි සහජ දේවල් ලෙස සැලකේ. [[ජීවත් වීමේ අයිතිය]], [[භාෂණයේ නිදහස]], [[වහල්භාවයෙන්]] ආරක්ෂා වීම සහ, [[ අධ්‍යාපනය ලැබීමේ අයිතිය]] වැනි සිවිල්, දේශපාලන, ආර්ථික, සමාජීය සහ සංස්කෘතික යන පුළුල් පරාසයක අයිතිවාසිකම් ඊට ඇතුළත් වේ.

මිනිසාට මිනිසෙකු ලෙස ජිවත්වීමට ඇති අයිතිවාසිකම් මානව අයිතිවාසිකම් ලෙස සරළව හදුන්වාදිය හැකිය. කෙසේ වෙතත් මේ ආකරයට මානව අයිතිවාසිකම් යනු කුමක්ද යන්න හදුන්වා දුන්නද එය නිශ්ච්ත නිර්වචනයකින් ඉදිරිපත්කල නොහැකිය. එහිදී විවිධ චින්තකයින් මානව අයිතිවාසිකම් පිළිබද විවිධ නිර්වචන ඉදිරිපත් කර ඇත.

&quot;මානව අයිතිවාසිකම් යන්න සරළ ලෙස ස්භාවික පියවි ජිවිතයක් ගතකිරීම සදහා මනුෂයකුට අත්‍යවශ්‍ය මුලික අයිතිවාසිකම් ලෙස අර්ථ දැක්විය හැකිය.&quot; (ශ්‍රි ලංකා නිතිය හා මානව අයිතිවාසිකම්-නීතිඥ චාරුක සමරසේකර)
	
&quot;මානව හිමිකම් යනු මිනිසුන් වීම නිසා ලැබෙන්නා වු අයිතින් වන අතර ඒවා සිවිල් දේශපාලන සංස්කෘතික හා ආර්ථික අයිතින් වන අතර මේවා මනුෂයාගේ ගෞරවය මත රදාපවතී.&quot; (විශ්ව කෝෂය- කොළොම්බියානු සරසවිය)

&quot;මානව අයිතිවාසිකම් යනු යුතුකම්ය.&quot; (මහත්මා ගාන්දි)

කෙසේවෙතත් අතීතයේ දී ලොව සැම මිනිසෙකුටම මේම අයිතිවාසිකම් එක හා සමානව හිමිනොවීය. ඒ තුළ ඇති හැකි සුළු පිරිසක් පමණක් අයිතිවාසිකම් භුක්තිවිදිමක් විය. ඇත්තටම එය අයිතිවාසිකම් වලට වඩා වර්ප්ප්‍රසාද නමින් හැදින්විණි. කෙසේවෙතත් නුතන රාජ්‍ය සංකල්පය බිහි විමත් සමග මිනිස් අයිතිවාසිකම් ගැන කතාකිරීමට ලක්විය. එනම් ඒ තුළ සෑම මිනිසෙකුටම සමාන අයිතිවාසිකම් හිමිවිය යුතු බව තීරණය විය. ඒ තුළ මුල් කාලීන සිවිල් හා දේශපාලන අයිතිවාසිකම් මුලික කරගත් අයිතිවාසිකම් ඇතුලත් මිනිසාගේ ජීවත්වීමේ අයිතිය  ඇතුලත් අයිතීන් ස්වල්පයක් පිළිගැනීමට විය. කෙසේවෙතත් පසු කාලීනව පොදු මනුෂභාවය සංකල්පය බිහිවිමත් සමඟ මානව අයිතිවාසිකම් යන්න ඉතා පුළුල් ලෙස විග්‍රහයට ලක්විය. එනම් එහිදී මිනිසාගේ ආර්ථික,දේශපාලන,සමාජ,සිවිල් සහ සංස්කෘතික අයිතින් සියල්ල මානව අයිතිවාසිකම් ලෙස විග්‍රහයට ලක්විය.

සමාජයේ ජිවත්වන මිනිසාට මිනිසෙකු ලෙස නැගිසිටිමේ ප්‍රථිඵලයක් වශයෙක් වශයෙන් අයිතිවාසිකම් හිමිවිය. අතිතයේ මිනිසා නොයෙක් දුක්ගැහැට විදිමින් තමන්ට හිමි නිසිතැන අහිමිවෙමින් අපමණ දුක්ගැහැට වලට ගොදුරු වෙමින් ජිවත් විය. මෙවන් පදනමක් තුළ ලෝක ප්‍රජාව විසින් අයිතිවාසිනකම් සංකල්පය නිර්වචනය කරමින් මිනිසාට මිනිසකු ලෙස නැගීසිටිමට අවස්ථාව උදාවිය. මේ තත්වය තුළ මුල්කාලිනව වරප්ප්‍රසාද ලෙස පැවත පසුකාලයේදී ක්‍රමයෙන් වර්ධනය වීමත් සමඟ මානව අයිතිවාසිකම් බිහි විය. මෙවන් තත්වයක් තුළ මුළුලෝකය පුරාම මානව අයිතිවාසිකම් ව්‍යප්ත විය.

==මානව අයිතිවාසිකම් 1945 ට පෙර හා පසු==
{{Main article|මානව අයිතිවාසිකම් 1945 ට පෙර හා පසු}}

==='''1945 න් පසු මානව අයතිවාසිකම් වල වර්ධනය'''===
[[රූපය:Fighting_for_human_rights.jpg|200px|thumb|'''මානව අයිතිවාසිකම්''']]

ලෝක ජනතාව මානව අයිතිවාසිකම් නිසිලෙස භුක්ති විදිමක් සිදු වුයේ වර්ෂ 1945 න් පසුව ය. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු සාමය ඇති කරගැනීම සදහා මානව අයිතිවාසිකම් කොන්දේසියක් මත පිහිටා පිළිගනු ලැබිය. මෙහි ප්‍රථිඵලයක් ලෙස 1945 ඹක්තෝබර් මාසයේ එක්සත් ජාතීගේ සංවිධානය බිහි විය. මේ තුළින් ලෝකයේ සිටින සියලුම ජනයාගේ මානව අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කිරීම සදහා ජාතීන්ගේ කැපවීමක තහවුරුවීමක් දක්නට හැකිය.
	මානව අයිතිවාසිකම් බිහිවීම මේ ආකාර උවද දෙවන ලෝක සංග්‍රාමයෙන් පසුව වඩා වේගයෙන් සංවර්ධනය වීම සදහා බලපෑකරුණු දෙකක් විය.

	'''1.'''ඒ වන විටත් ඇතැම් ජාතික රාජ්‍යයන් විසින් තමන්ගේ නිදහස හෝ මුලික අයිතිවාසිකම් නිදහස ලෙස පිළිගත් එම සිද්ධාන්තය එම රටවල ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට ඇතතුලත් කිරීම

	'''2.'''මානුෂික අයිතිවාසිකම් නීතිය ප්‍රවර්ධනයට ජාත්‍යන්තර සංවිධාන හා කලාපීය සංවිධාන වශයෙන් ජාත්‍යන්තර ප්‍රජාව දැක්වු උන්දුව.

	මෙහි ප්‍රථිඵලයක් වශයෙන් ලොව සෑම රාජ්‍යයක්ම තම ජාතීන්ගේ උන්නතිය උදෙසා මෙම මානව අයිතිවාසිකම් සුරක්ෂිතව පවත්වා ගැනීමට උන්දු වුහ. මෙය සරළ නිදර්ශනයකටගෙන බලන විට පෙන්වාදිය හැක්කේ එදා 1945දී ජාතීන් 51ක් අතර ඇති කරගනු ලබන එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රඥප්තියෙනි. 2006 වසර වන විට රාජ්‍යයන් 192 ක් සාමාජික්ත්වය දරන එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ ව්‍යවස්ථාව වී ඇත්තේ මේ ප්‍රඥප්තිය වන බැවින් ජාත්‍යන්තර නීතියක් වශයෙන් මානුෂික අයිතිවාසාකම් සංවර්ධනය කිරිම සම්බන්ධයෙන් වන ප්‍රාරම්භක ලේඛනයක් වශයෙන් මෙය පෙන්වාදීමට හැකිය.
	කෙසේ වෙතත් එහි එක් පරමාර්ථයක් ලෙස මානව අයිතිවාසිකම් නංවාලීම හා සුරැකීම එක්සත් ජාතීන්ගේ ප්‍රඥප්තියේ සදහන් කරන ලදමුත් මානව අයිතින් යන පදය යටතේ කවර නිශ්චිත අයිතින් ඇතුලත් කරන ලද දැයි විස්තර කිරිමක් එහි නොවීය. මානව අයිතින් පිළිබද නිතිය යටතේ වන යුතුකම් සවිස්තරව නිශ්චය කරමින් අනාගතයේදී සම්මුතීන් සම්මත කරනු ඇතැයි ප්‍රඥප්තිය කෙටුම්පත් කල උදවිය සිතූහ. එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය පිහිටුවීමෙන් අනතුරුව එම සංවිධානය විසින් වහාම අලු‍තෙන් පිහිටුවන ලද මානව අයිතින් කොමිෂන් සභාව මානව අයිතිවාසිකම් සවිස්තරව පෙළගස්වමින් මානව අයිතින් විශ්ව ප්‍රකාශනය කෙටුම්පත් කළාය. එහි පුර්විකාවට අණුව එම ප්‍රකාශනයේ අදහස් කරන ලද්දේ එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ ප්‍රඥප්තියේ සදහන් කරන ලද මානව අයිතීන් සහ නිදහස පිළිබද පොදු අවබෝධයක් සැපයීමය. 1948.12.10 දින එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලය අයිතින් පිළිබද විස‍්තීරණ ප්‍රකාශනයක් ප්‍රජාව විසින් සම්මත කල ප්‍රථම වතාව එය බැවිණි.මානව අයිතිවාසිකම් දිනය වන දෙසැම්බර්10 දින මෙම සිදුවීම් ලොව පුරා අනුස්මරණය කරයි.
	මානව අයිතින් විශ්ව ප්‍රකාශනය බැදීමෙන් යුත් නෛතික සම්මුතියක්නොවේ. රාජ්‍ය විසින්  එය ස්ථිර කලයුතු නැත. ඒ අණුව එහි සදහන් වන්නේ සමජයේ සෑම පුද්ගලයකු හා සෑම සංවිධානයක්ම විසින් නිරතුරුවම මෙම ප්‍රකාශනය සිහියේ තබාගෙන ඉගැන්විම සහ අධ්‍යපනය මගින් මෙය අයිතීන්වලට සහ නිදහසට ගරුකරනු ලැබීමත් දේශීය වශයෙන් හා ජාත්‍යන්තරව ගන්නා ක්‍රමික පියවර මගින් සාමාජික රටවල මෙන්ම ඔවුන්ගේ අධිකරණ බලය සහිතව දේශයන්හි ජනතාව අතර විශ්විය වශයෙන් ඒවා ඵලදායිව පිළිගැනීම හා තහවුරු කිරිමක් අරමුණුකොට සියලු ජනතාව හා ජාතීන් විසින් සාක්ෂාත් කරගතයුතු පොදු ප්‍රමිතියකි.
	මේ ආකරයට මානව අයිතිවාසිකම් ජාත්‍යන්තර වශයෙන් ඉතා පුළුල්ව වර්ධනය වීම සදහා ඉතා සුවිශාල කර්යභරයක් සිදුකළ ආයතන කීපයක් විය.

# එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය
# යුරෝපා මණ්ඩලය
# අමරිකානු සංවිධානය
# අප්‍රිකානු එකමුතු සංවිධානය

		මේ ආකාරයට මානව අයිතිවාසිකම්වල වර්ධනය පිළිබද නොයෙකුත් පියවර මගින් හදුන්වාදුන්නද මේ සියල්ලටම හේතු වුයේ වඩාත් ක්‍රියාශීලී වැඩකරන පන්තියක වර්ධනය වීමත් ලෝක දේශපාලන බලවේග වර්ධනයත් සහ සමාජවාදී ව්‍යාපාරවල වර්ධනය නිසා බවයි.

=='''පින්තුර ඒකතුව'''==
&lt;gallery&gt;
ගොනුව:DNKF00041943.jpg
ගොනුව:Panther s.jpg
ගොනුව:Guessing s.jpg
ගොනුව:DSC06782.jpg
ගොනුව:Twoways s.jpg
ගොනුව:Sizecompare.jpg
ගොනුව:Weedman at seasideheights3.jpg
&lt;/gallery&gt;
=='''මේ අඩවියත් බලන්න'''==
[[මානව අයිතිවාසිකම් 1945 ට පෙර හා පසු]]
[[ප්‍රවර්ගය:මානව අයිතිවාසිකම්]]
[[ප්‍රවර්ගය:සිරකරුවෝ හෝ රැඳවුම්කරුවෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:සිරකරුවන් හා රැදවියන්]]
{{DEFAULTSORT:මානව_අයිතිවාසිකම් සිරකරු හා රැදවියන්}}</text>
      <sha1>3hi8yljxycyvs19bskwg67us7ebvh5z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>යාපනය පුස්තකාලය ගිනි තැබීම</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15077</id>
    <revision>
      <id>803446</id>
      <parentid>803250</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:58:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-58186-52|~2026-58186-52]] ([[User talk:~2026-58186-52|සාකච්ඡාව]]) ගේ සංස්කරණයන්  [[User:49lk|49lk]] ගේ අවසන් අනුවාදය වෙත ප්‍රතිවර්තනය කෙරිණි</comment>
      <origin>452940</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4901" sha1="amim0ibcynr6oiejre79kpeoqkdq77p" xml:space="preserve">{{තොරතුරුකොටුව සිවිල්වැසියනට ප්‍රහාර
| title      = යාපනය පුස්තකාලයට ගිනි තැබීම
| image      = 
| caption    = 
| location   = [[යාපනය]], [[ශ්‍රී ලංකාව]]
| coordinates = 
| target     = 
| date       = 1981 මැයි 31-ජුනි 1
| time       = 
| timezone   = 
| type       = ගිනි තැබීම, වෙඩි තැබීම
| fatalities = 4
| injuries   = නොදනී
| susperp      = ජාතිවාදීන් පිරිසක් යැයි සැක කෙරේ.[http://pact.lk/31-may-1981][http://www.lakbimanews.lk/archvi/lakbimanews_10_11_07/special/spe3.htm][http://www.economist.com/node/11436934][http://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia-12004081] 
|susperps   = 
| weapons    =
}}

ශ්‍රී ලංකා සිවිල් යුද්ධයේදී [[යාපනය මහජන පුස්තකාලය]]ට ගිනි තැබීමේ සිද්ධිය වැදගත් ස්ථානයක් ගනී. සංවිධානාත්මක කලහකාරී පිරිසක් 1981 මැයි 31  සිට ජුනි 2 දක්වා කලබල ඇති කරමින් මහජන පුස්තකාලයද ගිනි තැබුහ. මෙය විසිවන ශත වර්ෂයේ මානව ඉතිහාසයේ පොත් පත් සම්බන්ධයෙන් ගත් කළ ඉතා සාහාසික සිද්ධියකි. ගිනි තැබීමේ අවස්ථාව වන විට 97000 කට වඩා වටිනා ‍පොත් සහ විරල අත් පිටපත් තිබුණු එම පුස්තකාලය ආසියාවේ තිබුණු විශාලතම පුස්තකාලයන්ගෙන් එකක් විය.

==පසුබිම==
පුස්තකාලය පියවර කීපයකින් ගොඩ නංවා තිබිණි. පුස්තකාලය 1933 දී ආරම්භ වුයේ ප්‍රමාණවත් පොත් සංඛ්‍යාවක් තිබුණු පෞද්ගලික පොත් එකතුවක් වශයෙනි. ප්‍රදේශවාසීන්ගේ මුලික සහයෝගයෙන් ඉතා ඉක්මනට එය අංග සම්පුර්ණ පුස්තකාලයක් බවට පත්විය. මෙම පුස්තකාලය, පුස්කොළ පොත්වලින්ද ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලන ඉතිහාස‍යේ ප්‍රාදේශීය වශයෙන් වැදගත් ඓතිහාසික  ලියවලි වල මුල් පිටපත් වලින්ද, යාපනය අර්ධද්වීපයේ අවුරුදු සියයකට කලින් මුද්‍රිත වු පුවත්පත් වලින්ද යුත් අගනා ලේඛන අඩංගු වු ලේඛනාගාරයක් බවට පත්විය. ශ්‍රී ලංකාවේ සුළු ජනගහණයක් වු දෙමළ ජනයා අතර මෙම පුස්තකාලයට ඓතිහාසික මෙන්ම ඉතා වටිනාකමක් හිමිවිය.

1959 දී යාපනය නගරාධිපති [[ඇල්ෆ‍්‍රඩ් දොරේඅප්පා|ඇල්ප්‍රඩ් දොරෙයප්පා]] විසින් මෙම පුස්තකාලයේ ප්‍රථම ප්‍රධාන අංශය විවෘත ‍කළේය. ඉන්දු  අරාබි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියා වුයේ ඉන්දියාවේ, මදුරාසියේ, නරසිංගම් නැමැත්තෙකි. ඉන්දියාවේ ප්‍රසිද්ධ පුස්තකාලාධිපතිවරයෙකු වු එස්.ආර්. රංගනාදන් එම පුස්තකාලය ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතීන්ට අනුව තැනෙන්නේදැයි පරීක්ෂා කිරීමේ කටයුතු කළේය. යාපනයේ ජනයා අතර එම පුස්තකාලය ප්‍රෞඪත්වයේ සංකේතයක් විය. ඉන්දියාවෙන් සහ වෙන රටවල් වලින් පවා ඔවුන්ගේ ප‍ර්යේෂකගෙන් මෙම පුස්තකාලය පරිහරණය කිරීමට පටන් ගත්හ.

==ආශ්‍රිත==
{{ආශ්‍රලැයිස්තුව</text>
      <sha1>amim0ibcynr6oiejre79kpeoqkdq77p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803447</id>
      <parentid>803446</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:59:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>None directly attributed</comment>
      <origin>803447</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4884" sha1="nhvxhmb9ttq11un7tig1znc3e1d9z5v" xml:space="preserve">{{තොරතුරුකොටුව සිවිල්වැසියනට ප්‍රහාර
| title      = යාපනය පුස්තකාලයට ගිනි තැබීම
| image      = 
| caption    = 
| location   = [[යාපනය]], [[ශ්‍රී ලංකාව]]
| coordinates = 
| target     = 
| date       = 1981 මැයි 31-ජුනි 1
| time       = 
| timezone   = 
| type       = ගිනි තැබීම, වෙඩි තැබීම
| injuries   = නොදනී
| susperp      = ජාතිවාදීන් පිරිසක් යැයි සැක කෙරේ.[http://pact.lk/31-may-1981][http://www.lakbimanews.lk/archvi/lakbimanews_10_11_07/special/spe3.htm][http://www.economist.com/node/11436934][http://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia-12004081] 
|susperps   = 
| weapons    =
}}

ශ්‍රී ලංකා සිවිල් යුද්ධයේදී [[යාපනය මහජන පුස්තකාලය]]ට ගිනි තැබීමේ සිද්ධිය වැදගත් ස්ථානයක් ගනී. සංවිධානාත්මක කලහකාරී පිරිසක් 1981 මැයි 31  සිට ජුනි 2 දක්වා කලබල ඇති කරමින් මහජන පුස්තකාලයද ගිනි තැබුහ. මෙය විසිවන ශත වර්ෂයේ මානව ඉතිහාසයේ පොත් පත් සම්බන්ධයෙන් ගත් කළ ඉතා සාහාසික සිද්ධියකි. ගිනි තැබීමේ අවස්ථාව වන විට 97000 කට වඩා වටිනා ‍පොත් සහ විරල අත් පිටපත් තිබුණු එම පුස්තකාලය ආසියාවේ තිබුණු විශාලතම පුස්තකාලයන්ගෙන් එකක් විය.

==පසුබිම==
පුස්තකාලය පියවර කීපයකින් ගොඩ නංවා තිබිණි. පුස්තකාලය 1933 දී ආරම්භ වුයේ ප්‍රමාණවත් පොත් සංඛ්‍යාවක් තිබුණු පෞද්ගලික පොත් එකතුවක් වශයෙනි. ප්‍රදේශවාසීන්ගේ මුලික සහයෝගයෙන් ඉතා ඉක්මනට එය අංග සම්පුර්ණ පුස්තකාලයක් බවට පත්විය. මෙම පුස්තකාලය, පුස්කොළ පොත්වලින්ද ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලන ඉතිහාස‍යේ ප්‍රාදේශීය වශයෙන් වැදගත් ඓතිහාසික  ලියවලි වල මුල් පිටපත් වලින්ද, යාපනය අර්ධද්වීපයේ අවුරුදු සියයකට කලින් මුද්‍රිත වු පුවත්පත් වලින්ද යුත් අගනා ලේඛන අඩංගු වු ලේඛනාගාරයක් බවට පත්විය. ශ්‍රී ලංකාවේ සුළු ජනගහණයක් වු දෙමළ ජනයා අතර මෙම පුස්තකාලයට ඓතිහාසික මෙන්ම ඉතා වටිනාකමක් හිමිවිය.

1959 දී යාපනය නගරාධිපති [[ඇල්ෆ‍්‍රඩ් දොරේඅප්පා|ඇල්ප්‍රඩ් දොරෙයප්පා]] විසින් මෙම පුස්තකාලයේ ප්‍රථම ප්‍රධාන අංශය විවෘත ‍කළේය. ඉන්දු  අරාබි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියා වුයේ ඉන්දියාවේ, මදුරාසියේ, නරසිංගම් නැමැත්තෙකි. ඉන්දියාවේ ප්‍රසිද්ධ පුස්තකාලාධිපතිවරයෙකු වු එස්.ආර්. රංගනාදන් එම පුස්තකාලය ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතීන්ට අනුව තැනෙන්නේදැයි පරීක්ෂා කිරීමේ කටයුතු කළේය. යාපනයේ ජනයා අතර එම පුස්තකාලය ප්‍රෞඪත්වයේ සංකේතයක් විය. ඉන්දියාවෙන් සහ වෙන රටවල් වලින් පවා ඔවුන්ගේ ප‍ර්යේෂකගෙන් මෙම පුස්තකාලය පරිහරණය කිරීමට පටන් ගත්හ.

==ආශ්‍රිත==
{{ආශ්‍රලැයිස්තුව</text>
      <sha1>nhvxhmb9ttq11un7tig1znc3e1d9z5v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803455</id>
      <parentid>803447</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T07:30:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>ref upd</comment>
      <origin>803455</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4888" sha1="j9qu10oh01mi8sqo7i6eqmhdjf5tlhu" xml:space="preserve">{{තොරතුරුකොටුව සිවිල්වැසියනට ප්‍රහාර
| title      = යාපනය පුස්තකාලයට ගිනි තැබීම
| image      = 
| caption    = 
| location   = [[යාපනය]], [[ශ්‍රී ලංකාව]]
| coordinates = 
| target     = 
| date       = 1981 මැයි 31-ජුනි 1
| time       = 
| timezone   = 
| type       = ගිනි තැබීම, වෙඩි තැබීම
| injuries   = නොදනී
| susperp      = ජාතිවාදීන් පිරිසක් යැයි සැක කෙරේ.&lt;ref&gt;http://pact.lk/31-may-198&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.lakbimanews.lk/archvi/lakbimanews_10_11_07/special/spe3.htm&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.economist.com/node/11436934&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia-12004081&lt;/ref&gt;
|susperps   = 
| weapons    =
}}

ශ්‍රී ලංකා සිවිල් යුද්ධයේදී [[යාපනය මහජන පුස්තකාලය]]ට ගිනි තැබීමේ සිද්ධිය වැදගත් ස්ථානයක් ගනී. සංවිධානාත්මක කලහකාරී පිරිසක් 1981 මැයි 31  සිට ජුනි 2 දක්වා කලබල ඇති කරමින් මහජන පුස්තකාලයද ගිනි තැබුහ. මෙය විසිවන ශත වර්ෂයේ මානව ඉතිහාසයේ පොත් පත් සම්බන්ධයෙන් ගත් කළ ඉතා සාහාසික සිද්ධියකි. ගිනි තැබීමේ අවස්ථාව වන විට 97000 කට වඩා වටිනා ‍පොත් සහ විරල අත් පිටපත් තිබුණු එම පුස්තකාලය ආසියාවේ තිබුණු විශාලතම පුස්තකාලයන්ගෙන් එකක් විය.

==පසුබිම==
පුස්තකාලය පියවර කීපයකින් ගොඩ නංවා තිබිණි. පුස්තකාලය 1933 දී ආරම්භ වුයේ ප්‍රමාණවත් පොත් සංඛ්‍යාවක් තිබුණු පෞද්ගලික පොත් එකතුවක් වශයෙනි. ප්‍රදේශවාසීන්ගේ මුලික සහයෝගයෙන් ඉතා ඉක්මනට එය අංග සම්පුර්ණ පුස්තකාලයක් බවට පත්විය. මෙම පුස්තකාලය, පුස්කොළ පොත්වලින්ද ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලන ඉතිහාස‍යේ ප්‍රාදේශීය වශයෙන් වැදගත් ඓතිහාසික  ලියවලි වල මුල් පිටපත් වලින්ද, යාපනය අර්ධද්වීපයේ අවුරුදු සියයකට කලින් මුද්‍රිත වු පුවත්පත් වලින්ද යුත් අගනා ලේඛන අඩංගු වු ලේඛනාගාරයක් බවට පත්විය. ශ්‍රී ලංකාවේ සුළු ජනගහණයක් වු දෙමළ ජනයා අතර මෙම පුස්තකාලයට ඓතිහාසික මෙන්ම ඉතා වටිනාකමක් හිමිවිය.

1959 දී යාපනය නගරාධිපති [[ඇල්ෆ‍්‍රඩ් දොරේඅප්පා|ඇල්ප්‍රඩ් දොරෙයප්පා]] විසින් මෙම පුස්තකාලයේ ප්‍රථම ප්‍රධාන අංශය විවෘත ‍කළේය. ඉන්දු  අරාබි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියා වුයේ ඉන්දියාවේ, මදුරාසියේ, නරසිංගම් නැමැත්තෙකි. ඉන්දියාවේ ප්‍රසිද්ධ පුස්තකාලාධිපතිවරයෙකු වු එස්.ආර්. රංගනාදන් එම පුස්තකාලය ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතීන්ට අනුව තැනෙන්නේදැයි පරීක්ෂා කිරීමේ කටයුතු කළේය. යාපනයේ ජනයා අතර එම පුස්තකාලය ප්‍රෞඪත්වයේ සංකේතයක් විය. ඉන්දියාවෙන් සහ වෙන රටවල් වලින් පවා ඔවුන්ගේ ප‍ර්යේෂකගෙන් මෙම පුස්තකාලය පරිහරණය කිරීමට පටන් ගත්හ.

==මූලාශ්‍ර==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>j9qu10oh01mi8sqo7i6eqmhdjf5tlhu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>තෙවන ඊළාම් යුද්ධය</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15148</id>
    <revision>
      <id>803445</id>
      <parentid>803252</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:58:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-58186-52|~2026-58186-52]] ([[User talk:~2026-58186-52|සාකච්ඡාව]]) ගේ සංස්කරණයන්  [[User:L Manju|L Manju]] ගේ අවසන් අනුවාදය වෙත ප්‍රතිවර්තනය කෙරිණි</comment>
      <origin>363268</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1332" sha1="0ndaa3ofl12e38di23hf0kyl3ohqahm" xml:space="preserve">{{මූලික|ශ්‍රී ලංකාවේ ත්‍රස්තවාදය}}
{{තොරතුරුකොටුව හමුදාමය ගැටුම
| conflict    = තෙවන ඊළාම් යුද්ධය
| partof      = [[ශ්‍රී ලංකාවේ ත්‍රස්තවාදය|ශ්‍රී ලංකාවේ ත්‍රස්තවාදයේ]] 
| image       =
| caption     =
| date        = 1995–2002
| place       = [[ශ්‍රී ලංකාව]]
| casus       =
| result      = යුධ විරාමය
| combatant1  = [[File:Coat of arms of Sri Lanka.svg|18px]] [[ශ්‍රී ලංකාවේ හමුදාව]]
| combatant2  = [[දෙමළ ඊළාම් විමුක්ති කොටි සංවිධානය]]
| commander1  = [[චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග]] (1994–2005)
| commander2  = [[වේළුපිල්ලේ ප‍්‍රභාකරන්]]
| strength1   = 247,000
| strength2   = 18,000-24,000
| casualties1 = 7,838
| casualties2 = 2,876
| campaignbox =
}}
{{මෙහෙයුම්කොටුව ශ්‍රී ලංකාවේ සිවිල් යුද්ධය}}
{{ශ්‍රී ලාංකික ගැටුම}}
==සිවිල් වැසියන් ඝාතනය වීම==</text>
      <sha1>0ndaa3ofl12e38di23hf0kyl3ohqahm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>කැපූ ගස් එකතු කරනය (වන විද්‍යාව)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15503</id>
    <revision>
      <id>803463</id>
      <parentid>795630</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T10:54:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Amherst99</username>
        <id>18480</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>803463</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5986" sha1="7eewozsepz71ucdrgmjc8kpz8hidt53" xml:space="preserve">[[ගොනුව: TJ_harvesteri.jpg|thumb|ටිම්බර් ජැක් වර්ගයේ හාවෙස්ටරය]]
'''කැපූ ගස් එකතු කරන යන්ත්‍රය''' (harvester) බර වාහන ආකාරයේ යන්ත්‍රයකි. මෙය අස්වනු කැපීමේ විවිධ අවස්ථා වන ගස්කැපීම ඉවත් කිරීම ආදිය සඳහා යොදා ගනී. මෙය forwarder නැමති යන්ත්‍රය සමඟ එක්ව උදුරන ලද කොටන් ප්‍රවාහනයට පහසු මාර්ග ආසන්නයට ඇදගෙන යාමට ද යොදා ගනී.
අස්වනු නෙළන යන්ත්‍රය පින්ලන්තයේ සහ ස්වීඩනයේ නිපදවා දියුණු කරන ලද අතර වර්ථමානයේ සියලුම වානිජමය ශාක කැපීමේ නිරතවන රටවල් විසින් භාවිතා කරයි. අස්වනු නෙළන යන්ත්‍රයේ හිස (head) පළමුව හඳුන්වා දෙන ලද්දේ අසූව දශකයේ මුල්භාගයේදී ස්වීඩන සමාගමක් වන SP Maskiner සමාගමයි . මෙම උපකරණ උතුරු යුරෝපයේ වගා කරන ලද වනාන්තර කැපීමට බහුලව භාවිතා කරයි.

අස්වනු නෙලන යන්ත්‍ර ඵලදායී ලෙස සාමාන්‍ය බෑවුම් සහිත භූමිවල ගස් කැපීමට යොදා ගනී. නමුත් ඉතා තීව්‍රර බෑවුම් සහ කඳු සහිත හෝ තනි. ශාක ඉවත් කිරීමට දම්වැල් කියත් (Chain saws) භාවිතා කිරීමට සමහර රටවල් කැමැත්තක් දක්වයි. උතුරු යුරෝපයේ කුඩා සහ විධිමත් අස්වනු නෙළන යන්ත්‍ර ඉදිරූ ගස් කැබලි කිරීමට යොදා ගනී. සමහර අවස්ථාවන්හි මිනිස් ශ්‍රමය යොදාගෙන ගස් කපයි. බොහෝ විට ශාක වල  වට ප්‍රමාණය අස්වනු නෙළන යන්ත්‍රයේ හිසට වඩා විශාල විට සහ ස්වයං රුකියා ලෙස වනාන්තර වගා කරන්නන් මිනිස් ශ්‍රමය යොදා ගෙන ගස් කැපීම සිදු කරයි. 
යාන්ත්‍රකව වනාන්තර කැපීමේදී භාවිත වන මූලධර්ම “වනාන්තර බිමෙහි පය නොතබමු” යන්නයි. අස්වනු නෙලන යන්ත්‍රය සහ forwarder මෙම මූලධර්මය අනුගමනය කිරීමට පහසුකම් සලසා දෙයි. මෙහිදී යන්ත්‍රය හසුරවන්නාට පහසුවෙන් මෙන්ම ආරක්ෂිතව වැඩ කිරීමේ පරිසරයක් යන්ත්‍රය හසුරවන කොටසේ ඇත. මෙය කර්මාන්තයක් ලෙස වනාන්තර කැපීම 

Kielder වනයේ Valmet 941 වැඩකරන ආකාරය 
අස්වනු නෙළන යන්ත්‍ර  නිපදවන ප්‍රමුඛතමයන් වනුයේ  Timberjack (John Deere සතුය) Valmet (Komatsu සතුය) සහ Ponsse ය. අස්වනු නෙළන යන්ත්‍රය භූමියේ ගමන් ගන්නා සෙසු වාහන වලට වඩා දැඩිව සකසා ඇති රෝද හෝ රෝද පද්ධතියක් සහිත යන්ත්‍රයකි. මෙය විවිධ බාධක වලට සාර්ථක විසඳුමකි. ඩීසල් එන්ජිම වාහනයට සහ අස්වනු නෙළන යන්ත්‍රයට ජලය හෝ තෙල් මගින් ශක්තිය/ බලය සපයයි. (hydraulic power) 
පොළව කණින යන්ත්‍රයට සමාන පැහැදිලි දෝංකාරයක් වාහනයෙන් පිටවී අස්වනු නෙළන යන්ත්‍රයේ හිස වෙත යයි. සමහර අස්වනු නෙළන උපකරණ සම්බන්ධකර ඇත. අනෙක්වා කණිනයක් සම්බන්ධ නොකර අස්වනු නෙළන උපකරණ ලෙස ඇත.
කොම්බි යන්ත්‍ර අස්වනු නෙළන යන්ත්‍රවල ගස් පෙරළීමේ හැකියාව සහ forwarder  හි කපන ලද දැව ගෙනයාමේ හැකියාව එකට එක්කර සාදා ගස් ‍ෙපරලීමට හා පෙරලු ගස් ප්‍රවාහනය කළ හැකි තනි යන්ත්‍රයක් ලෙස සාදා ඇත. මෙම නවීන යන්ත්‍ර ගස් කපන ස්ථානය හා අසුරන ස්ථානය ආසන්න විට යොදා ගනී.

== බාහිර සබැඳි==
*[http://www.ritchiewiki.com/wiki/index.php/Harvester Harvester] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111005084654/http://www.ritchiewiki.com/wiki/index.php/Harvester |date=2011-10-05 }} on the Ritchiewiki 

==ආශ්‍රිත==
&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>7eewozsepz71ucdrgmjc8kpz8hidt53</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>නෙල්සන් මැන්ඩෙලා</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17349</id>
    <revision>
      <id>803462</id>
      <parentid>330352</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T10:15:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>double line fixed</comment>
      <origin>803462</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13556" sha1="accwrc4ebtz6tzk7l5e3858owo93r2y" xml:space="preserve">{{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි
| honorific-prefix   = '''[[උගුමා|උතුමාණෝ]]''' 
| name               = නෙල්සන් මැන්ඩෙලා
| honorific-suffix   = '''[[භරත් රත්න|BR]] [[ඕඩර් ඔෆ් මෙරිට්|OM]] [[ඕඩර් ඔෆ් ඕස්ට්‍රේලියා|AC]] [[ඕඩර් ඔෆ් කැනඩා|CC]] [[ඕඩර් ඔෆ් ජැමෙයිකා|OJ]] [[වෙනරබල් ඕඩර් ඔෆ් සෙන්ට් ජෝන්|GCStJ]] [[කිවීන්ස් කවුන්සල්|QC]] [[ඕඩර් ඔෆ් ප්‍රින්ස් හෙන්රි|GCH]]''' 
| image              = Nelson Mandela-2008 (edit).jpg
| imagesize          = 
| alt                = Nelson Mandela on the eve of his 90th birthday in [[Johannesburg]] in May 2008
| caption            =  2008 මැයි 13දිනදී  [[ජොහැන්නස්බර්ග්|ජොහැන්නස්බර්ග්හිදී]] මැන්ඩෙලා
| order              = 
|office           = [[දකුණු අප්‍රිකාවේ ජනාධිපති]]
|deputy           = [[තාබෝ ම්බෙකි]]&lt;br&gt;[[ෆෙඩ්‍රික් විලියම් ද ක්ලාර්ක්]]
|term_start       = 10 May 1994
|term_end         = 14 June 1999
|predecessor      = [[ෆෙඩ්‍රික් විලියම් ද ක්ලාර්ක්]]&lt;br/&gt;&lt;small&gt;As [[State President of South Africa]]&lt;/small&gt;
|successor        = [[තාබෝ ම්බෙකි]] 
|office2          = [[Non-Aligned Movement|Secretary General of Non-Aligned Movement]]
|term_start2      = 3 September 1998
|term_end2        = 14 June 1999
|predecessor2     = [[ඇන්ඩ්‍රීස්  පස්ට්‍රානා ඇන්ග්‍රෝ]]
|successor2       = [[තාබෝ ම්බෙකි]]
|birth_date       = {{birth date and age|1918|7|18|df=y}}
|birth_place      = [[Mvezo]], [[Union of South Africa]]
|death_date       = 
|death_place      = 
|birthname        = Rolihlahla Mandela
|party            = [[අප්‍රිකානු ජාතික කොන්ග්‍රසය]]
|nationality      = [[South African]] 
|spouse           = Evelyn Ntoko Mase &lt;small&gt;(1944–1957)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;[[Winnie Madikizela-Mandela|Winnie Madikizela]] &lt;small&gt;(1957–1996)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;[[Graça Machel]] &lt;small&gt;(1998–present)&lt;/small&gt;
|residence        = [[Houghton Estate, Gauteng|Houghton Estate]], South Africa
|religion         = [[Methodism]]{{Citation needed|date=April 2010}}
|alma_mater       = [[University of Fort Hare]]&lt;br&gt;[[University of London External System]]&lt;br&gt;[[University of South Africa]]&lt;br&gt;[[University of the Witwatersrand]]
|signature        = Nelson Mandela Signature.svg
|signature_alt    = Signature of Nelson Mandela
|website          = [http://www.nelsonmandela.org Mandela Foundation]
}}

1918 ජුලි මස 18 වන දින උපත ලැබූ දකුණු අප්‍රිකාවේ මුල්ම ස්වදේශික ජනාධිපති '''නෙල්සන් රොලිහ්ලාහ්ලා මැන්ඩෙලා''' ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පූර්ණ නියෝජනයක් සහිත ඡන්දයකින් තේරී පත් වුණු මුල්ම ජනාධිපතිවරයා විය. ජනාධිපති ධූරයට පත්වීමට ප්‍රථම මැන්ඩෙලා දකුණු අප්‍රිකාවේ වර්ණ භේදයට එරෙහිව කටයුතු කළ අතර අප්‍රිකානු ජාතික කොන්ග්‍රසයේ නායකයා මෙන්ම එහි සන්නාහ සන්නද්ධ දේශපාලනඥයකු ලෙස කටයුතු කරන ලදී. 27 වසරක සිර දඬුවමක් විඳි මොහු ඉන් වැඩි කාලයක් රොබින් දූපතේ ගත කරන ලදී. විවිධ අපරාධවලට සම්බන්ධ වීම හා දේපල අලාභ හානි කිරීම යන කරුණු සිරගත වීමට බලපෑ අතර වර්ණ භේදයට එරෙහිව පෙරමුණ ගෙන කටයුතු කිරීම ද ඊට බෙහෙවින් බලපෑ කරුණක් විය.

දකුණු අප්‍රිකාවේ මෙන්ම ජාත්‍යන්තරයේ ද වර්ණ භේදයට ‍එරෙහි විරුද්ධවාදීන් අතර මැන්ඩෙලා ස්වාධීනත්වයේ හා සමානාත්මභාවයේ සංකේතයක් බඳු විය. නමුදු එවකට පැවති රජය විසින් ඔහුව බොහෝ‍සේ විවේචනයට භාජනය කරන ලදී. ANC ය විසින් මැන්ඩෙලා ඇතුළු පිරිස කොමියුනිස්ට්වාදීන් හා ත්‍රස්තවාදීන් ලෙස හංවඩු ගැසූ අතර ඇමරිකාව තවමත් හඳුන්වනුයේ ත්‍රස්තවාදියෙකු සේය.

1990, පෙබරවාරි මස 11 වන දින සිරෙන් නිදහස් වීමත් සමඟම මැන්ඩෙලා සමඟි සන්ධාන‍වීමට හා සාකච්ඡා මාර්ගයට පිවිසීමේ ප්‍රතිපත්තියට අවතීර්ණ විය. දකුණු අප්‍රිකාවේ බහු ජාතීය ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ වෙනසක් ඇති කිරීමට එය ඉවහල් වන බව ඔහුගේ විශ්වාසය විය. වර්ණභේද යටතේ අවසාන දක්වාම මැන්ඩෙලා අතීත විරුද්ධවාදීන්ගේ පවා පැසසුමට පුළුල් ලෙස භාජනය විය.

දශක හතරක් පුරාවට සම්මාන සියයකට අධික ප්‍රමාණයකින් පිදුම් ලැබූ මොහ‍ු 1993 වසරේ නොබෙල් සාම ත්‍යාගයට හිමිකම් කීමට තරම් වාසනාවන්ත විය. එපමණක් නොව වර්තමානයේ නෙල්සන් මැන්ඩෙලාව හඳුන්වනු ලබන්නේ කාලෝචිත මාතෘකා වෙනුවෙන් තම කටහඬ හා අදහස් පුබුදු කළ ශ්‍රේෂ්ට දේශපාලනඥයෙකු වශයෙනි. දකුණු අප්‍රිකාවේ මැන්ඩෙලාගේ වංශයේ වැඩිහිටියන් විසින් මැන්ඩෙලාට තිළිණ කළ ගරු නම්බුනාමය “මැඩිබා” නම් වේ. එකී නාමය නෙල්සන් මැන්ඩෙලා යන නාමයන් සමඟ අපූරුවට පෑහිණි.

මහත්මා ගාන්ධි යනු මැන්ඩෙලාගේ ජීවිතයේ පරමාදර්ශය කොට ගත් විශිෂ්ට චරිතයකි. මැන්ඩෙලා එකී චරිතය තම ජීවතයට නව අදහස් හා හැඟීම් ජාතික කරවීමට සමත් වූ වටිනා සම්පතක් ලෙසින් සලකනු ලබයි. එමෙන්ම මහත්මා ගාන්ධිතුමාගේ අවිනිසොවාදී දර්ශනයත්, විරුද්ධ පාර්ශවයන් කෙරෙහි ගෞරවයෙන් කටයුතු කිරීමේ හැකියාවක් මැන්ඩෙලා විසින් ස්වකීය ජීවිතයට ද ඈඳා ගත් යහපත් ගුණාංග වේ. 

==සිරගතව සිටි කාලය ==
===රොබෙනිගලෑන්ඩ් දූපතේ දිවිය: 1962 - 1982===
{{double image|left|Nelson Mandela's prison cell, Robben Island, South Africa.jpg|210|RobbenIslandHof.jpg|190|රොබෙනිගලෑන්ඩ් දූපතේ නෙල්සන් මැන්ඩෙලා රඳවා තැබූ  සිරකුටිය සහ prison yard}}

[[ගොනුව: Nelson_Mandela.jpg|thumb|]]

==මරණය සහ අවමගුල ==
{{ලකනක|මරණය}}
[[ගොනුව:Madiba's house 3.jpg|thumb|right|මැන්ඩෙලාගේ හවුටන් නිවස පිටතදී මහජනයා අවසන් ගෞරව දක්වමින්]]
{{ප්‍රධාන|නෙල්සන් මැන්ඩෙලාගේ මරණය }}
දිගු කලක් පැවති [[ශ්වසන ආසාදනය|ශ්වසන ආසාදනයකින්]] ගැහැට විඳීමෙන් පසුව, 2013 දෙසැම්බර් 5 දිනදී වයස අවුරුදු 95 ක් ආයු වැළඳීමෙන් පසුව මැන්ඩෙලා මිය ගියේය. ඔහුගේ පවුලේ සාමාජීකයන් ඔහු වට කර සිටියදී, 20:50 [[දකුණු අප්‍රිකානු සම්මත වේලාව |දේශීය වේලාව]] (UTC+2) පමණ වත්ම,  [[ජොහැන්නස්බර්ග්|ජොහැන්නස්බර්ග්හී]], [[හවුටන් වතුයාය|හවුටන් හිදී]], හේ මිය ගියේය. &lt;ref name=&quot;BBCD&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පුවත්|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-africa-25249520|title=සවුත් ඇෆ්රිකාස් නෙල්සන් මැන්ඩෙලා ඩයිස් ඉන් ජොහැන්නස්බර්ග් |date=5 දෙසැම්බර් 2013|publisher=''[[බීබීසී නිවුස්]]''|accessdate=5 දෙසැම්බර් 2013}}&lt;/ref&gt; ජනාධිපති [[ජේකබ් සූමා]] රූපවාහිනියේ පෙනී සිටිමින් ඔහුගේ මරණය ප්‍රකාශයට පත් කළේය. &lt;ref name=&quot;BBCD&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස පුවත් |url=http://www.nytimes.com/2013/12/06/world/africa/nelson-mandela.html?_r=0|title=මැන්ඩෙලාස් ඩෙත් ලීව්ස් සවුත් ඇෆ්රිකා විත්අවුට් ඉට්ස් මොරල් සෙන්ටර් |publisher=''[[ද නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස්]]''|author=පොල්ග්‍රීන්, ලිඩියා|date=5 දෙසැම්බර් 2013|accessdate=5 දෙසැම්බර් 2013}}&lt;/ref&gt;

2013 දෙසැම්බර් 6 දිනදී, [[ජේකබ් සූමා|ජනාධිපති සූමා]] විසින් දින දහයක ජාතික ශෝක කාල පරිච්ඡේදයක් ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණු අතර, ප්‍රධාන අවමංගල්‍යෝත්සවය ජොහැන්නස්බර්ග්හී  [[එෆඑන්බී ක්‍රීඩාංගනය|එෆ්එන්බී ක්‍රීඩාංගනයේදී]] 2013 දෙසැම්බර් 10 දිනදී පැවැත්විණි. 2013 දෙසැම්බර් 8 දින, ජාතික යාච්ඤා සහ ආවර්ජනාවේ දිනයක් ලෙසින් හෙතෙම ප්‍රකාශයට පත් කළේය. ප්‍රිටෝරියාහී [[යූනියන් බිල්ඩිංස්]] තුල දෙසැම්බර්  11–13 දක්වා මැන්ඩෙලාගේ දේහය  [[රාජ්‍ය ගෞරව සහිතව තැන්පත් කර තැබීම | රාජ්‍ය ගෞරව සහිතව තැන්පත් කර තැබූ අතර]] 2013 දෙසැම්බර් 15 දිනදී [[රාජ්‍ය අවමංගල්‍යය|රාජ්‍ය අවමංගල්‍යයක්]] [[කූනු|කූනු, දකුණු අප්‍රිකාව]] හිදී පැවැත්විණි. .&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස පුවත් |last=පිල්ලේ|first=වෙරෂ්නි|title=මැන්ඩෙලාස් මෙමෝරියල් සර්විස් ටු බී හෙල්ඩ් ඔන් ඩිසෙම්බර් 10|url=http://mg.co.za/article/2013-12-06-mandelas-memorial-service-to-be-held-on-december-10|accessdate=6 දෙසැම්බර් 2013|newspaper=මේල් ඇන්ඩ් ගාඩියන් |date=6 දෙසැම්බර් 2013}}&lt;/ref&gt;


==ආශ්‍රිත==

===අධෝසටහන්===
{{ආශ්‍රලැයිස්තුව|33em}}

{{DEFAULTSORT:මැන්ඩෙලා, නෙල්සන් }}

[[ප්‍රවර්ගය:මාක්ස්වාදී කතුවරු]]</text>
      <sha1>accwrc4ebtz6tzk7l5e3858owo93r2y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර</title>
    <ns>0</ns>
    <id>21624</id>
    <revision>
      <id>803454</id>
      <parentid>803366</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T07:26:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>Clean up red links + Tagged</comment>
      <origin>803454</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="51906" sha1="6guyinbvqivcfdk3qarou9nkcy1epeo" xml:space="preserve">{{සමුද්දේශ විරහිත|date=නොවැම්බර් 2026}}

සමාජයක් යනු පුද්ගලයන් සමූහයකගේ සන්ධාන ගත වීමකි. සමූහයක් එක්ව තබා ගන්නේ සියලූදෙනා විසින් පිළිගනු ලබන්නා වූ සම්මතයන්  සහ අන්‍යෝන්‍ය කි‍්‍රයාදාමයන් මගිනි. මෙහිදී සෑම පුද්ගලයෙකු විසින්ම සමාජයේ පැවැත්මට කෘත්‍යයන් ඉටු කළ යුතුය. නමුත්  ‘‘රෝග ’’ යන සංසිද්ධිය තුළ එම සමාජ පැවැත්මට පිළිවෙලට බාධාවක් සිදුවේ.
                                                                                                                                                                              
නූතන වෛද්‍ය ක‍්‍රමයට අනුව පුද්ගලයාගේ ශරීර සනීපයට බාධා කරන්නා වූ කවර හෝ තත්වයක් රෝගයක් ලෙස විස්තර කෙරේ. ඒ අනුව එම තත්වය පුද්ගලයාගේ සතුටට තර්ජනයකි. ඉන් පුද්ගලයාට සාමාන්‍ය අයුරින් කි‍්‍රයාත්මක වීමට බාධා පමුණුවන අතර ඔහුගේ අපේක්ෂිත ඉලක්ක ලබා ගැනීමට ඉන් බාධා පැමිණේ( ලියනගේ, 2000: 07).

එසේ නම් සමාජයේ පුද්ගලයන්ගේ සෞඛ්‍යය සම්පන්න බව ඉතා වැදගත් වේ. සමාජ විද්‍යාත්මක දෘෂ්ටිකෝණයට අනුව  සෞඛ්‍යය යනු ජීවවිද්‍යාත්මක ගැටලූකාරි තත්වයක් සේම  සමාජයීය සංස්කෘතික ආර්ථික මෙන්ම දේශපාලන සාධක ද මුල් කර ගත් සියල්ලේම එකතුවකි. රෝගය යන සංකල්පය පිළිබදව විමර්ශනය කරන විට අවබෝධ කර ගත යුතු තවත් සංකල්ප දෙකක් පවතී  එනම්  ‘‘රෝගය ’’ හා ‘‘රෝගීත්වය ’’ යන්නයි.   රෝගය යනු වෛද්‍යවරයා රෝගය හඳුනා ගත් ආකාරය වන අතර රෝගීත්වය යනු රෝගියා රෝගය දකින ආකාරය වේ. ඒ අනුව රෝග යනු සංකීර්ණ සංකල්පයක් වන අතර සාමාන්‍යයෙන් අප එය යම් ශරීරයට බාධාකාරී ස්වරූපයක් ලෙස හඳුන්වමු. වෛද්‍යමය බහුත්වවාදයක් දැකිය හැකි ලාංකීය සමාජ සන්දර්භය තුළ රෝගීන්ගේ ප‍්‍රතිකාර පරිහරණය කිරීමේ රටාව විවිධ වේ. ඒ අනුව ඔවුන්ට භාවිත කළ හැකි ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම ගණනාවක් පවතින අතර ඒවා කෙරෙහි යොමු වීමටද යම් යම් සාධක බලපානු ලැබේ.බහුත්ව වෛද්‍ය ක‍්‍රමය තුළ ශී‍්‍ර ලාංකික රෝගීන් සඳහා තෝරා ගැනීමට ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම ගණනාවක් පවතින හෙයින් ඔවුන්ගේ ප‍්‍රතිකාර අපේක්ෂිත චර්යාව ද ඉතා සංකීර්ණය. මෙහිදී ආනුභවිකව අවම වශයෙන් ඔවුන්ගේ ප‍්‍රතිකාර අපේක්ෂිත චර්යාවේ ස්වරූපයන් හයක් හඳුනාගත හැකිය. 

ඒවා නම්, මුළු රෝගී කාලය තුළ බටහිර හෝ ආයුර්වේද ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමවල පිහිට පැතීම, රෝගී කාලය තුළ අධිස්වාභාවික බලවේග හා සම්බන්ධ වත්පිළිවෙත්වල පිහිට පැතීම, පළමුව අධිස්වාභාවික බලවේගවල  පිහිට පතා දෙවනුව ආනුභවික  ප‍්‍රතිකාර වල පිහිට පැතීම, මුලින් බටහිර වෛද්‍ය ක‍්‍රමය කෙරෙහි යොමු වී පසුව ආයුර්වේද වෛද්‍ය ක‍්‍රමයට මාරුවීම,  මුලින් ආයුර්වේද ක‍්‍රමයේ පිහිට පතා පසුව බටහිර වෛද්‍ය ක‍්‍රමයට මාරුවීම හා එකවර බහුවිධ මූලයන්ගේ පිහිට පැතීම යනාදී වශයෙනි ( ලියනගේ, 2000: 10). 

ඉහත ආකාරයට ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම ගණනාවක් ලාංකීය සමාජය තුළ පවතින අතර මේ නිසාම වෛද්‍යමය බහුත්වවාදයක් ඇති  වී තිබේ. නමුත් ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයන් තිබු පමණින්ම ඔවුන් ඒ කෙරෙහි ළඟා වන්නේද නැත. රෝග කාරක මූලය මත ද ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම විවිධ වේ. තම සංස්කෘතික චර්යාවට අනුව රෝග මූලය හඳුනා ගත් පසු ඔවුහු ඒ හා සම්බන්ධ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයන්ට යොමු වෙති. එක් එක් රෝග කාරක මූලයන් හා සම්බන්ධ  විවිධ ප‍්‍රතිකාර  ක‍්‍රමයන් පුළුල් ප‍්‍රවර්ගයන් දෙකකට ඇතුළත් කළ හැකිය. එනම් ආනුභවික ප‍්‍රතිකාර හා අධිස්වාභාවික ප‍්‍රතිකාර  වශයෙනි. ආනුභවික  ප‍්‍රතිකාර වශයෙන් හැඳින්විය හැක්කේ ආයුර්වේද වෛද්‍ය ක‍්‍රමය හා බටහිර වෛද්‍ය ක‍්‍රමයයි. පුද පුජාමය ප‍්‍රතිකාර හා අභිචාරමය ප‍්‍රතිකාර බොහෝ දුරට අධිස්වාභාවික බලවේග හා සම්බන්ධ වත් පිළිවෙත් සමඟ  සම්බන්ධ වේ.ඒ අනුව මෙහිදී සාකච්ඡාවට ලක් කරන්නේ අධිස්වාභාවික ප‍්‍රතිකාර යටතට අයත් වන අභිචාරමය ප‍්‍රතිකාර පිළිබඳවය.

==අභිචාර යනු==
'''අභිචාර'''  යන්න නිර්වචනය කර ගැනීම ද මෙහිදී වැදගත්ය. අභිචාර යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ අධිභෞතික තත්වයන් පිළිබදව මිනිසා තුළ ඇති විශ්වාසයන්ය (ප‍්‍රතිමාන 95/96 : 146).

අභිචාර කියන්නේ අධිස්වාභාවික බලවේගයන් යම් කිසි ක‍්‍රමයක් මගින් නතුකර ගැනීමයි. හොඳට හෝ නරකට මේ අභිචාර ක‍්‍රම යෙදවිය හැකිය (රත්නපාල  2001: 269).

ඒ අනුව අභිචාර යනු යම් අධිස්වාභාවික බලවේගයක් වන අතර විශේෂයෙන්ම එය රෝග නිවාරණ ක‍්‍රමයකි. මේ අකාරයට හඳුනා ගන්නා අභිචාර කොටස් දෙකකට බෙදිය හැක. එනම්,
* සුදු අභිචාර
* කළු අභිචාර    වශයෙනි.

මිනිසුන්ගේ යහපත සදහා සිදු කරන දේ සුදු අභිචාර වන අතර රෝග පීඩාදිය දුරු වීමට  සෙත සැලසීමට සුදු අභිචාරී කි‍්‍රයා මුල් වේ. උදාහරණ ලෙසට ගම්මඩු, බෝධිපූජා, පිරිත් සජ්ඣායනය, කිරීම ආදිය දැක්විය හැකිය. මිනිසුන්ගේ අයහපත සදහා සිදු කරන දේ කළු අභිචාර නම් වේ. මේ මගින් අන් අයගේ අයහපත හා රෝගී කිරීම් බලාපොරොත්තු වන අතර ඒවායින් මිදීම සදහා ඒ හා සම්බන්ධ කි‍්‍රයා පිළිවෙත් සිදු කරනු ලබයි. කළු අභිචාර සදහා උදාහරණ ලෙස හූනියම්, කොඩිවිණ, පළිගැසීම, වස් කවි, අණ විණ, ආදිය දැක්විය හැකිය. මේ ආකාරයට අභිචාර යන්න  නිර්වචනය කර ගත හැනිය.

(අභිචාර විදි මේ ලෙසද අර්ත කතනය කරගත හැක අතීත මිනිසා විසින් එදිනෙදා සිදුවන ක්‍රියා නිවැරදි ලෙස අර්ත කතනය කරගැනීමට නොහැකි වූ කල ඒ සදහා යම් අදිමානුශත්වයක් හෝ අදිබව්තිකත්වයක් ආරෝපනය කිරීමයි)
==අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර==
අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර ගත් විට ඒවා විවිධ ආකාරයට හදුනා ගත හැකිය. එනම් සංකීර්ණ ප්‍රතිකාර විධි සේම සරල ප්‍රතිකාර විධි ද පවතී. මේ සියලු ප්‍රතිකාර විධි අධිස්වභාවික තත්වයන් හා සම්බන්ධය. අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර යනු ඒ ආකාරයට අධිස්වභාවික තත්වයන් මත පදනම් වන්නා වූ ප්‍රතිකාර ක්‍රමයකි. ආනුභවික ප්‍රතිකාර ක්‍රමයන්ට විරුද්ධ වූවකි. අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර විධි වර්ග කීපයකි.ඒවා පහත පරිදි හදුනා ගත හැකිය.

#බලි තොවිල්.
#දෙහි කැපුම්‍ යාගය.
#නූල් බැඳීම.
#තෙල් මැතිරීම.
#පිරිත් කීම.
#බෝධිපූඡා පැවැත්වීම.

මේවා ආනුභවික ප්‍රතිකාර ක්‍රමයන්ට එහා ගිය අධිස්වභාවික තත්වයන් හා සම්බන්ධ ප්‍රතිකාර විධි වේ. එසේම සාස්තර ඇසීම හා කේන්ද්‍රය පරීක්ෂා කිරීම වැනි තත්වයන් පදනම් කරගෙන ද ඉහත අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර වෙත මිනිසුන් නැඹුරු වේ.බලි තොවිල් සරල ප්‍රතිකාර ක්‍රමවල සිට ංකීර්ණ ප්‍රතිකාර ක්‍රම දක්වා විහිදේ.බලි තොවිල් වල අරමුණ වන්නේඅධිස්වභාවික ධූරාවලිය ප‍්‍රතිසකස් කිරීමයි. එනම්‍  මිනිසුන්ව රෝගි කරවීමේ  හැකියාව යක්ෂයන්ට ඇති අතර යකැදුරන් තොවිල් වලදී කරනු ලබන්නේ එම ධූරාවලි අනුපිළිවෙල ප්‍රතිසකස් කිරීමයි.දෙහි කැපුම්‍ යාගය මගින් ද රෝග සුවකිරීම අරමුණු වේ. මෙය පැය කීපයකින් හෝ රාත්‍රිය පුරා සිදු කරයි. විශේෂ‍යෙන්ම ඇස් වහ‍ දෝෂ, කටවහ‍ දෝෂ ආදිය මග හරවා ගැනීමට දෙහි කැපුම්‍ යාගය සිදු කරයි. නූල් බැඳීම මගින් මතුරන ලද නූල්
බෙල්ලේ , ඉනේ හෝ අතේ ගැටගැසීම සිදු කරයි. එමෙන්ම තෙල් මැතිරීම යන්නේදී මතුරන ලද තෙල් හිසේ ගැල්වීම සිදු කරයි.  නූල් බැඳීම හා තෙල් මැතිරීම යන ක්‍රම දෙක මගින්ම රෝගියා අමනුෂ්‍ය දෝෂයන්ගෙන් ආරක්ෂා කිරීම බලා‍පොරොත්තු වේ. මේ ‍ක්‍රම දෙකම සරල ප්‍රතිකාර ක්‍රමවලට අයත් වේ. පිරිත් කීමේ දී  ගිහි පිරිත් හා පැවිදි පිරිත් යනුවෙන් දෙකොටසකි. මේ මගින් යහපත හා  ආරක්ෂාව  බලාපොරොත්තු ‍වේ. බෝධිපූඡා පැවැත්වීම රෝග සුව කර ගැනීමට මෙන්ම වෙනත් හේතු සඳහාද සිදු කරයි.විශේෂයෙන්ම මේ මගින් සි‍තේ ශාන්තිය බලාපොරොත්තු වේ. මේ ආකාරයට අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර හදුනා ගත හැකිය.
== අභිචාර පිළිබඳ විශ්වාස පද්ධතිය==
සිංහලයින්ගේ විශ්වාස පද්ධතියට අනුව මිනිසාගේ වේදනා විදීම අවාසනාව රෝග පීඩාදිය යනාදී  සියළු දෙය සිදුවන්නේ යක්ෂ බලවේගවල කි‍්‍රයාකාරීත්වය නිසාය. සිංහලයින් යක්ෂයන් පළවා හැරීම සදහා පවත්වනු ලබන ප‍්‍රධාන පූජා පිළිවෙත් පවතී. මෙහිදී ඔවුන්ගේ අවශ්‍යතාවය වන්නේ මෙම යක්ෂ හෝ භූත කි‍්‍රයාවන්ට ගොදුරු වූ පූද්ගලයාගේ රෝග පීඩා යනාදිය දුරු කිරීමයි (කැෆ්ෆෙර්ර 1983 : 01).

මේ ආකාරයට අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර මගින් සිදු වන්නේ විහිළු හා නාට්‍යමය අවස්ථා උපයෝගි කරගනිමින් රෝගියාගේ රුධිරය හා මනස සිරිසිදු කිරීම බව අමරසිංහම් දක්වා සිටී ( අමරසිංහම්,1983 : 981 ).

මිනිසුන් රෝගි කිරිමට සමත් බලයක් යක්ෂයන් සතුව ඇත. ඔහු ඒ සම්බන්ධයෙන් යක්ෂයන් අතර නායකයා වන වෙසමුණි රජුගෙන් අවසර ගෙන ඇත. යක්ෂ භූත පිසාචයන් ලෙඩ රෝගවලට මුල් වන බව පෙනේ. යක්ෂයින් තුළද විවිධ තරාතිරම් ඇත. නායකයෙකු වෙයි. ඔහු වෙසමුණි නම් වේ. මිනිසුන් මැරීමට යකුනට තහනම් කර ඇති මොහු ලෙඩ රෝග ඇති කර තම අභිමතාර්ථ සාධනයට ඉඩ හැර ඇත. යක්ෂයන් අතර වුව රීරි යකා බල සම්පන්නයෙකු ලෙස හැදින්වේ. මොහු  විශේෂයෙන්ම ලේ හා සම්බන්ධ රෝගවලට ප‍්‍රධාන වන ආකාරයක් පෙනේ. විශේෂයෙන්ම ස්ත‍්‍රීන්ගේ රෝග හා සමග මෙම සංකල්පය ගොනු   වී ඇත. කිළි අවස්ථාවලදී  විශේෂයෙන් මෙම බලපෑම් වලින් මිදීමට නොහැකි බව ඔවුන්ගේ විශ්වාසයක් පවතින නිසා කෑම ගැනීම්වලින් පවා ඉතා ප‍්‍රවේශම් වේ (ධර්මකීර්ති, 1996 : 178).

මේ ආදි විශ්වාසයන් මත එල්බ මිනිසුන් යක්ෂ දෝෂයක් වැළඳී ඇති බව දැන ගත් වහාම ඒ හා සම්බන්ධ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමවලට යොමු වෙති. බෞද්ධ දර්ශනය තුළ නියාම ධර්ම පහක් විග්‍රහ කරති. එනම් උතු නියාම, ධම්ම නියාම, චිත්ත නියාම, බීජ නියාම හා කම්ම නියාමය යනුවෙනි. මෙහි කම්ම නියාමයට අනූව පෙර භවයක කළ පිනක් හෝ පවක් ඇතිනම් එහි විපාක ඇත එහිදි පව් පල දෙන විට එම කර්මයට අදාලව විපාක දීම සිදු වේ. එහිදි කර්මය රෝගයක් ලෙස මිනිසාට විපාක දීම සිදුවිය හැක.
 
සමාජයේ එක් කොටසක් දුකට පත් වීමටත් තවත් කොටසකට එසේ නොවීමටත් හේතු ලෙස සිංහල සමාජය තුළ විවිධ විශ්වාස පවතී. අවාසනාව එයට හේතු වන බව සමහරු විශ්වාස කරති. බුදු දහම තුළ සදහන් වන කර්මය  පිළිබද සංකල්පය මේ අවාසනාව කෙරෙහි බෙහෙවින් බැදී පවතී. මෙහිදී අදහස් වන්නේ මේ ආත්මයේදී වැරදි ලෙස ජීවත් වුවත් මිය ගිය පසු අපාගතව හෝ පේ‍්‍රතයන් ලෙස උපදින බවටසමාජයේ ඇති  විශ්වාසයයි. මෙහිදී කර්මය යන සංකල්පය වැදගත් වේ (කැෆ්ෆෙරර් 1983 : 15). කර්මය යන අදහස සම්බන්ධයෙන් කතා කරන විට ස්කොට් ද පෙන්වා දෙන්නේ  පේ‍්‍රතයන් යනු තම ජීවත් වන නෑදෑ වර්ගයාට නොයෙක් ආකාරයෙන් විවිධ ස්වරූපයෙන් කරදර බාධක ඇති කරන (දෝෂ ඇති කරන) මිය ගිය නෑයන්ගේ කළකිරුණු ආත්මයන් වන බවය. මේ ආකාරයට  අභිචාර පිළිබඳ විවිධ වූ විශ්වාසයන් මිනිසුන් අතර පවතී.
===යක්කු===
ඔබේසේකරට අනුව පේ‍්‍රතයන් හා යක්කු බෞද්ධයන් ”දුෂ්ඨ” යනුවෙන් හදුන්වන දේ නියෝජනය කරති. ඔවුන් මිනිසුන්ට වැහෙන්නේ තණ්හාව, ලෝභය හා ක්‍රෝධය නිසාය. ඒ නිසා ඔවුහු දුෂ්ට දේ මූර්තිමත් කරති. ඔවුන්ට මේ නීච තත්වය ලැබී ඇත්තේ ඔවුන්ගේ පාපකර්ම නිසාය (ඔබේසේකර, 2007 : 6). යක්ෂයන්ගේ ධූරාවලිය පිළිබදව ඉදිරිපත් කරන කැෆ්ෆෙරර් පෙන්වා දෙන්නේ  ධූරාවලියේ එක් එක් අධිස්වාභාවික සත්ත්වයන්ට හිමි ස්ථානය තීරණය වන්නේ ඔවුන් කෙතරම් දුරට බෞද්ධ ඉගැන්වීම් වලට අනුකූලද යන කාරණය මත බවයි. මෙම  ධූරාවලියේ  ඉහලින්ම දෙවියන් ඇති අතර මිනිසුන් සිටින්නේ දෙවියන්ට පහළින් හා යක්ෂයන්ට ඉහළිනි.  එවිට යක්ෂයන් සිටින්නේ පහළම ස්ථරයේය. යක්ෂයන්ට තම මායම් බලයෙන් දෙවියන්ව රැවටිය හැකිය. එවිට  සිදු වන්නේ තම මායම් බලයෙන් යක්ෂයන් ධූරාවලියේ ඉහළට ගමන් කිරීමකි. එවිට ධූරාවලිය අවුල් වේ. ධූරාවලිය බිද වැටේ. එවිට මිනිසුන්ව රෝගි කරවීමේ  හැකියාව යක්ෂයන්ට ඇති වේ. නමුත් යක්ෂයන්ට තම නියම ස්වරූපයෙන්  ධූරාවලියේ ඉහළට යා නොහැක. යා හැක්කේ වෙස් වළා ගැනීමකිනි. ශී‍්‍ර ලාංකික සමාජය තුළ පවතින පුද පුජාවල අරමුණ වන්නේ එම ධූරාවලිගත අනුපිළිවල ප‍්‍රතිසකස් කිරීමයි. යකැදුරන් තොවිල් වලදී කරනු ලබන්නේ එම ධූරාවලි අනුපිළිවෙල සකස් කිරීමයි. 

මෙහිදී යකැදුරන්ගේ කාර්ය වන්නේ ධූරාවලිගත අනුපිළිවල සකස් කිරීම හරහා රෝගිභාවය දුරු කිරීමයි.  රෝගයට හේතුව අධිස්වාභාවික රෝග කාරකයක් බව වටහා ගත් විට ඒ හා සම්බන්ධ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක් මගින් යක්ෂයාව මෙල්ල කිරීමට යකැදුරන් සමත්ය. යක්ෂයන්ගේ ස්වභාවය, ස්වරූපය, උපත, හැසිරීම පිළිබදව යකැදුරන් අවබෝධයකින් යුක්තය. එය යකුන් බැඳීමේදී ඔවුන් ප‍්‍රායෝගික තලයට ගෙන එති. එහිදී යකුන් පිළිබද උප්පැත්ති කතා පද්‍ය මගින් හෝ ගද්‍ය මගින් ඉදිරිපත් කරයි. ඒ ආකාරයට යක්ෂයා ගෙන්වා ගෙන ඔහුට දොළ පිදේනි කැප කැරීමෙන් ඔහු සතුටු කොට ආතුරයාගේ රෝග දුරු කරන ලෙස පවසයි. අණ කරයි.  දොළ පිදේනි  භාර ගෙන එයින් සතුටු වන යක්ෂයා ආතුරයාගේ රෝග ලක්ෂණ   දුරු කොට පළා යයි. යක්ෂයන් පිළිබදව  කැෆ්ෆෙරර් මෙසේ ඉදිරිපත් කරයි.    

යක්ෂයෝ විකාර හා හාස්‍ය ජනක රූප හා ස්වභාව ඇති බිහිසුණු භූත  විශේෂයකි. ඔවුන් යෝධයන් සේ මහත් හෝ රීරී යකා සේ ඇගිල්ලක පළල තරම් සිට වාමනයකු තරමට වැඩෙතත්, ඉමහත් ශක්තියක් ඇත්තන්ද විය හැකිය. බෙහෝ  විට පුරාණ කතාවල එන රජුන්ගේ හා බිසොවුන්ගේ දරුවන් වන මොවුන් ඇතැම්  විට කුලීන, කුලහීන දෙපක්ෂය අතර විෂම විවාහයේ ප‍්‍රතිඵලයකි. ඇතම් අවස්ථාවලදී දෙවියෝ දිව්‍ය බලයෙන් උපත ලද. ඔවුන්ගේ උපත විශ්මය ජනකය. කිළිටිය. යකුන් උපදින්නේ මවගේ තනෙනි. නැතහොත් මවගේ ආර්තව ලෙයිනි. නැතහොත් යුද්ධයේ වැගුරුණු ලෙයිනි. නැතහොත් මිණී අඵ වලිනි. ඔවුන් ගැබෙහි සිටින කාලය අද්භුතව සිටිති. නැතහොත් කෙටි වේ. නිසි කලට පෙර කළල රූපය ලෙසින් බිහිවේ. යක්කු රෞද්‍රය. ලේ පිපාසිතය. ලිංගික ආශාවෙන් මැඩෙති. මිනිස් මාංශ අපේක්ෂා කරති. යකුන්ගේ චිත‍්‍ර හා බලි රුප ඔවුන් ඉතා බිහිසුණු සේ දක්වයි. ඔවුන් කඵය. ශරීරය කෙස් වලින් වැසී ඇත. ඇස් එළියට නෙරා ඇත. හිස් විශාලය. නාස්පුඩුවලින් ගිනි පිටවේ. බොල් වූ තොල් පිටට නෙරා ඇත. දිළිසෙන සුදු දළ දෙකක් මුව දෙපසට විහිදී ඇත. කඵ යකා දරුවන් දෙදෙනෙකුගේ හිස් කටින් ඩැහැ ගෙන එම හිස සුන් මළකඳ දෙක දෑතේ ගෙන එයි. යක්කු චපලය. හිතුවක්කාරය. සොරකම් කරති. කපටිකම් කිරිමට සමත්ය ( කැෆ්ෆෙරර්, 2007 : 214 ).
	
මෙවනි කතා බලි තොවිල්වලදී යකැදුරන් විසින් කියනු ලැබේ. යක්ෂයන් යනු අපවිත‍්‍ර ස්ථානවලින් උපත ලද භයානක ස්වරූපයකින් යුතු අයය. නමුත් ඔවුන් මෙල්ල කිරීමට ප‍්‍රලය කිරීමට යකදුරෝ සමත් වෙති. යක්ෂ ධූරාවලිය තුළ එක් එක් යක්‍ෂයන්ට ඇති බලය විවිධ වේ. එසේම ඔවුන්ගේ උත්පත්ති කතා ද විවිධය. එකම යකු හට වුවද විවිධ උත්පත්ති කතා පවතී. යකුන් ඔවුන්ගේ නායකයා වන වෙසමුණි රජු යටතේ කටයුතු කරති. දෙවියන් ඉදිරියේ යකුන්ගේ බලය හීනය. රීරි යකා පිළිබදව උත්පත්ති කතා කිහිපයක් ඇති අතර ඉන් එකක්  කැෆ්ෆෙරර් විසින් මෙසේ සදහන් කර ඇත. 

මේ යකුගේ ප‍්‍රාථමික රූපය හැර රූපාන්තර අටක් පවතී. ඔහුගේ ශක්තිය කෙතරම්ද යත් ඉර හා සඳ සිරසින් දරයි. රක්ත වූ ඇස් වලින් දස දෙසට රතු කිරණ විහිදයි. මුහුණ නිල්වන්ය. නාස් පුඩුවලින් ලේ ගලයි. කන්වලින් දුම් විහිදේ. නාසයෙන් දුගඳ විහිදේ. මුව මිනි මසින් පිරි ඇත. රීරි යකුගේ සිරුර ලෙයින් රත් වී ඇත. වර්ස් දක්වන ලෙසට ඔහුගේ ස්වභාවය වී ඇත්තේ මවගේ දරු ප‍්‍රසූති අවස්ථාවේදී ගැබින් නිකුත් වූ ලේ කැටියකිනි. ඔහු ඉපදී  නොබෝ කලකින් මිනිසුන්ට පහර දීම ඔවුන්ගේ බෙල්ලේ නහර සපා කා ලේ උරා බීම ආදී දුෂ්ට ක‍්‍රියා පටන් ගත්තේය. මොහු බොහෝ දරුණු වූයෙන් මිනිසුන් සමන් දෙවියන්ට මෙය සැළකර සිටියහ. සමන් දෙවියන් රීරි යකුන් සමග කථා කළත් ඔහු වඩ වඩා කිපී මිනිසුන්ට මෙසේ හිංසා කිරීමට ඔහුට යක්ෂාධිපති වෙසමුණි රජුගෙන් වරම් ලැබී ඇතැයි පවසා අඩි හැප්පු විට ඔහු වාමන රූපයෙන් යෝධ රූපයක් ගත්තේය. සමන් දෙව් ඔහු යදම් වලින් බඳවා සූර්ය දිව්‍ය රාජයාගේ රථයට බැඳීමට අණ කළේය. රීරි යකු අවනත වී මින් මතු මිනිස් බිලි නොගන්නා ලෙසටත් මිනිසුන්ට ලෙඩ බෝ කිරිමෙන් පමණක් සෑහීමට පත් වන ලෙසටත් ගිවිස නිදහස ලබාගත්තේය. අලුයම, ඉරමුදුන්යම, සැදැව යන තුන්යාමෙහිම රීරියක් දැන් මෙසේ කරයි ( කැෆ්ෆෙරර්, 2007 : 215). මේ ආකාරයට යකුන් පිළිබඳව විවිධ අදහස් පවතී.

[[ගොනුව:Devil.jpg|200px|thumb|]]

==අභිචාරාත්මක ප්‍රතිකාර පිළිබඳ සමාඡ විද්‍යාත්මක ද්‍යෂ්ටිය==
රෝග සුව වීම සදහා මිනිසුන් අභිචාර විධි වලට පෙළඹීම යන්න වැදගත් මාතෘකාවක් වී ඇත්තේ ඇයි යන ගැටලුවද මෙහිදී ඉස්මතු වේ.එසේම විධිමත් සෞඛ්‍යය සංරක්ෂණ පද්ධතිය වර්තමානය වන විට ඉහළ ආධිපත්‍යම තලයක හිදී.නමුදු මිනිසුන් තවමත් රෝග සුව කර ගැනීම සදහා  අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාරවල පිහිට පතති.මෙහිදී ඒ සදහා බලපාන ප‍්‍රධාන හේතුව වී ඇත්තේ කැෆ්ෆෙරර් ද සදහන් කර ඇති පරිදි යක්ෂ දෝෂයක් නිසා හටගත් රෝග සදහා  අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක් අනුගමනය කළ යුතුම වීමය.මෙහිදී යම් පුද්ගලයෙකුට රෝගයක් වැළදුණ වහාම එය යක්ෂ දෝෂයක් නිසාම හට ගැනුණක් බව එකවර නොසිතිය හැකිය. නමුදු සිංහල සමාජයේ බහුත්ව වෛද්‍ය ක‍්‍රමයන් අතර හුවමාරු වන පුද්ගලයන් අවසානයේ හෝ රෝග මුලය අධිස්වභාවික තත්වයක් බව වටහා ගනිති. නැතිනම් බොහෝ විට අංජනම් බැලීම, ජෝතිශාස්ත‍්‍රඥයින්ගේ පිහිට පැතීම, ආදිය මගින්ද රෝග මූලය තහවුරු කර ගනිති. 

අභිචාරමය ප‍්‍රතිකාරයන්ගේ සමාජ මනෝවිද්‍යාත්මක අංශයක්ද විද්‍යාමාන වේ. බොහෝ විට මේවා ළංවන්නේ  මිනිස් මනසටය. අමරසිංහම් පෙන්වා දුන් පරිදි මේ අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර මගින් රෝගියාගේ රුධිරය මෙන්ම මනස පිරිසිදු වේ. සිතේ ඇති අවුල් වු ස්වභාවය පහව යන්නේ එවිටය. එසේම මෙම අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර සදහා යොදා ගන්නා සෞන්දර්යාත්මක අංග ලක්ෂණ ඇදුම්, ආභරණ, ඖෂධ, වෙස් මුහුණු, ආදිය මගින් සංකේතවත් කරන්නේද සෞන්දර්යාත්මක බව තුළින් රෝගියාගේ මනසට ප‍්‍රවිෂ්ඨ වීමය. මනෝ වෛද්‍යවරයෙකු හුදෙකලා කාමරයක රෝගියෙකු හුදෙකලා කොට ගෙන මෝහනයට පත්කර රෝග කාරක මනෝභාවයන් ඉවත් කර ධනාත්මක යෝජනා සිතට ඇතුලු කරන්නේ කවර ආකාරයෙන්ද එවැනිම වු කි‍්‍රයාවලියක් ඊට වඩා බොහෝ වෙනස් වූ පරිසරයක හිඳිමින් ඉතාම ශෝභන ආකාරයෙන් රෝගි සිත මෘදු ලෙස පිරිමැදීමක් මෙහිදී සිදුවන බව පෙනේ. එය වඩාත්  සෞන්දර්යාත්මක ප‍්‍රතිකාරයකි. බටහිර ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය තුළ කය හා මනස යන්න වෙන් කොට හදුනා ගැනීමෙන් මනසට වැඩි වැදගත් කමක් නොදී ශරීරයට ප‍්‍රතිකාර කිරීම වැදගත් කොට සලකයි. ඒ අනුව රෝගියාව දකින්නේ විශාල එක් රෝගයක් ලෙසය. නමුදු අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර හරහා කය මනස එක් කොට දකින නිසා කය මනස යන දෙකොටසටම ප‍්‍රතිකාර සැපයේ. නවීනත්වය කරා යන සමාජයක වුවද තවමත් මෙම ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයන් අප අතර පවතින්නේ එම නිසාමය. 

මේ සියලු ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම ගත්තද මේ සියල්ලෙන්ම ඉටු වන්නේ සමාජය තුළ විවිධ  වූ කෘත්‍යයන් ඉටු කිරීමය. ඒ අනුව කෘත්‍යාත්මක පර්යාලෝකයක් හරහා අපිට මේ දෙස බැලිය හැකිය. කෘත්‍යවාදය යනු සමාජයේ පැවත්මට මිනිසුන් විසින් යම් යම් කෘත්‍යයන් ඉටු කිරීමය. මේ කෘත්‍යයන් හරහා සමාජ පැවත්ම රදා පවතී. විවිධ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමද සමාජයේ කෘත්‍යාත්මක වැදගත්කමක් දරණ ලද බව පෙනේ. ප‍්‍රථමයෙන් කතා කළ පරිදි රෝගි වීම තුළ සමාජ පර්යාය බිඳ වැටේ. මේ බිඳවැටෙන සමාජ පර්යාය නැවත ප‍්‍රතිසකස් කිරීමට නම් රෝග සඳහා අප සූදානම් විය යුතුය. එනම් ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක් භාවිතා කළ යුතුය. මේ  කෘත්‍යාත්මක අවශ්‍යතා ඉටු කර ගැනීම ප‍්‍රතිකාර හරහා සිදු වේ. අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර හරහා සිදු වන්නේද එයමය. යකදුරා, කපුරාල, ශාස්ත‍්‍රකියන්නන්,ජෝතිශාස්ත‍්‍රඥයින්, හරහා සිදු වන්නේ එම කෘත්‍යයන් ඉටු කිරීමය. ‍මේ හරහා සමාජයේ අඛණ්ඩත්වය ස්ථාපනය වේ.

==සමාලෝචනය==
වෛද්‍ය ක‍්‍රමයක් සමාජ ක‍්‍රමයක් තරමටම සංකිර්ණ වේ.  ඔවුන් ලෙඩ රෝග සඳහා ප‍්‍රතිකාර දැක්වීමට තම සංස්කෘතිය තුළින්ම ඉගෙන ගනිති.  බහුත්ව වෛද්‍ය ක‍්‍රමයක් තුළ රෝගීන්ට නිදහසේ කැමති ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක් තෝරා ගැනිමට අවස්ථාවක් නොමැත. මක් නිසාද යත් යම් යම් රෝග ලක්ෂණ සඳහා තෝරා ගතයුතු ප‍්‍රතිකාරය කුමක්ද යන්න සංස්කෘතිය තුළින්ම තීරණය වන නිසාය. මෙහිදි රෝගය කුමක්ද යන කාරණය ද වැදගත් වේ. සාමාන්‍යයෙන් යක්ෂ දෝෂයක් බව ක්ෂණිකව වටහා ගත්තේ නම් ඔවුන් හැකි ඉක්මනින්  යකැදුරු වෙත යන අතර ස්වාභාවික හේතු කාරකයක් නම් ආනුභවික ප‍්‍රතිකාර වෙත යොමු වෙති. නමුත් එය සුව විමට කල් ගතවන්නේනම් කේන්ද්‍රය පරීක්ෂා කිරිම, සාස්තර ඇසීම, පේන බැලීමට යාම ආදියට නැඹුරු වෙති. කෙනෙකු බරපතල ලෙස රෝගී වූ වහාම ඔවුන් ඉහත ක‍්‍රමයන්ගෙන් කුමක් හෝ බොහෝ විට භාවිත කරති. මේ කි‍්‍රයාදාමය හුදෙකලාව සිදු වන්නක් නොවේ. ඥාතීන්, අසල්වැසියන්, හිත මිතුරන් මේ සදහා උපදෙස් ලබා දෙති. අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර වලින් පසුවද සමහර අවස්ථාවල  ඔවුන් ආනුභවික ප‍්‍රතිකාර යොදා ගනිති. මෙය රෝගයේ ස්වභාවය මත පදනම් වන බව පෙනේ.

රෝග සුව කර ගැනිම සඳහා යොදා ගන්නා අභිචාර විධි විමර්ශනය කිරීමේදී පෙනී යන්නේ ඒ සඳහා රෝගය බලපාන බවයි. රෝග ලක්ෂණ අනුව ඒ සදහා සුළු කෙම්පහන් විධි හෝ සංකීර්ණ අභිචාරාත්මක ක‍්‍රියා කෙරේ යොමු වෙති. විශේෂයෙන් සුළු කෙම්පහන් ලෙස දෙහි කැපීම,  නුල් බැදිම, දෙහි මැතිරිම, තැඹිලි මැතිරිම, ආදී ක‍්‍රියාවන් ද  සංකීර්ණ අභිචාර විධි සදහා දහඅට සන්නිය, සුනියම් යාගය, මහසොන් සමයම, රිද්දි යාගය, සන්නියැකුම ආදිය දැකිය හැකිය. ඒ ඒ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයන් තිරණය වන්නේ රෝගි ස්වභාවය අනුව බව පෙනේ.

අධ්‍යාපනය හරහා නූතන ලෝකය ගවේෂණය කිරීමේ ඉඩහසර ලබා දුන්නද තවමත් ග‍්‍රාමීයව වෙසෙන මිනිසුන් තම පාරම්පරික විශ්වාස පද්ධතිය ආරක්ෂා කරති. විශේෂයෙන් මල්වර වූ විට, ගැබ් ගත් විට, දරු ප‍්‍රසූතියේදී යනාදී විශේෂ අවස්ථා පිළිබඳව තවමත් පිළිගත් සංස්කෘතික රටාවක් ඔවුන් අතර පවතී. ඒ වත් පිළිවෙත් ආරක්ෂා කරන ඔවුන්ගේ අරමුණ වන්නේ යක්ෂ දෝෂයන් ඒ අවස්ථාවන්ට බලපෑම් කිරීම ඉහළ නිසා ඒවායින් මිදිමය. විශේෂයෙන් ”කිල්ල” යන සංකල්පය ඔවුන් තුළ පවති. අමරසිංහම් දක්වන ආකාරයට අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර මගින් සිදු වන්නේ රෝගියාගේ මනස හා රුධිරය පිරිසිදු කිරීමය. විශේෂයෙන් අන් ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමවලට වඩා එය රෝගීයාට සමීප ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක්ද වේ. මන්ද ඒ මගින් විහිළු, අශ්ලීල කියුම් ආදිය යොදා ගනිමින් සිනහව ඇති කරන නිසාය. එම නිසාම රෝගී මනස සුවපත් වීම සිදු වන්නේ ඖෂධ හරහා නොව මනස සුවපත් කිරීම හරහාය. මෙහිදී අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර අවශ්‍ය බව දැනේ නම් මිනිසුන් කෙසේ හෝ ඒ කරා ළඟා වීමට උත්සාහ දරති. මන්ද ඒ සම්බන්ධයෙන් දැඩි විශ්වාසයක් ඔවුන් තුළ පවතින නිසාය.

මේ ආකාරයට රෝග සුව කර ගැනීම සඳහා අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාරයන්ට නැඹුරු වීම කෙරෙහි බලපාන සාධක  ඔවුන්ගේ සංස්කෘතිය හා බැඳී පවතින බව පෙනේ. ඒ අනුව බහුත්ව වෛද්‍ය ක‍්‍රමයක් ක‍්‍රියාත්මක වුවද රෝගීන්ගේ ප‍්‍රතිකාර පරිහරණය යම් යම් සාධක මත වෙනස් වේ. විශේෂයෙන්ම ඔවුන් අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර කෙරේ යොමු වන්නේ රෝග කාරක මූලය අධිස්වභාවික බලවේගයක් හා සම්බන්ධ වන බව වටහා ගත් විටය. නැතිනම් රෝග කාරක මූලය ස්වභාවික සංසිද්ධියක් වන්නේ නම් ආනුභවික ප‍්‍රතිකාර පරිහරණයෙන් රෝගය සුව නොවන විටදී ඔවුන් අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර කෙරේ යොමු වූහ. එසේම සමාජ සමූහ ද මේ කෙරේ ඉමහත් බලපෑමක් සිදු කරන බව පෙනේ. මේ ආකාරයට පෙනී යන්නේ අන් ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමවලට වඩා රෝගී මනසට අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර සමීප බවය. අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර මගින් සුව කරන්නේ මිනිස් මනසය. මිනිස් රුධිරය ය. එනම් ශාරීරික මෙන්ම මානසික රෝගී තත්වයන් දුරු කිරීම අපේක්‍ෂා කරයි. ආනුභාවික ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයන් තුළින් සිදු නොවන රෝගියා අපේක්‍ෂා කරන තත්වයන් ඒ තුළින් ඉටු වන නිසා අභිචාරාත්මක ප‍්‍රතිකාර කෙරේ  ඔවුහු නැඹුරු වෙති. නමුත් මේ සියලූ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයන් හරහා කෘත්‍යාත්මක අවශ්‍යතාවයන් ඉටු කරන නිසා ඒවා සහයෝගීව රෝගීන් වටා ක‍්‍රියාත්මක වන බව පෙනේ.

== මූලාශ්‍ර ==
{{Reflist}}

==බාහිර සබැඳි==
*[http://www.divaina.com/2009/07/05/siya12.html හෙළ වෙදකම්] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091225122107/http://www.divaina.com/2009/07/05/siya12.html |date=2009-12-25 }}
*[http://www.divaina.com/2009/08/30/siya11.html  අභිචාර හා අධිවිශ්වාසය - 11සූනියම හා සමාජය] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130719054331/http://www.divaina.com/2009/08/30/siya11.html |date=2013-07-19 }}
*[http://www.lakehouse.lk/budusarana/2010/02/28/tmp.asp?ID=vision03  මිථ්‍යාව හා යථාර්ථය] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110519211515/http://www.lakehouse.lk/budusarana/2010/02/28/tmp.asp?ID=vision03 |date=2011-05-19 }}

==ආශ‍්‍රිත ග‍්‍රන්ථ නාමාවලිය==
*ඔබේසේකර,ජී. 2007 ”සන්නි යකුම. ශ‍්‍රී ලංකාවේ රෝගවල සාමුහික නිරූපණ”, පඨිත. පළමු වෙළුම, කොළඹ. සමාජ සංස්කෘතික තීව‍්‍ර අධ්‍යයනය සඳහා වන කොළඹ ආයතනය.
*කැෆ්ෆෙරර්, බී. 2007 ”යක්ෂාවේශයේ මායාව. යක්ෂයන් හා විශ්ව ධූරාවලිය”, පඨිත. පළමු වෙළුම, කොළඹ සමාජ සංස්කෘතික අධ්‍යයනය සඳහා වන කොළඹ ආයතනය.
*ලියනගේ,සී. 2000. රෝගී චර්යාව : සමාජ විද්‍යාත්මක විවරණයක්. මුල්ලේරියාව, විජේසූරිය ග‍්‍රන්ථ කේන්ද්‍රය.
*ලියනගේ,සී. 2007. ”ප‍්‍රතිකාර අපේක්ෂිත චර්යාව. සමාජ සංස්කෘතික පද්ධතීන්ගේ අදාළත්වය හා වෛද්‍ය විද්‍යා ප‍්‍රවේශයන්ගේ සීමා පිළිබඳ මූලික පාඨනයක්”.පස්වන වෙළුම. කොළඹ, සමාජ සංස්කෘතික අධ්‍යයනය සඳහා වන කොළඹ ආයතනය.
*Amarasingham ,L. 1983' Laughter Suffering :sinhalese Interpretations of the Use of Ritual Humur. Baltimore : University of Margland School of Medicine
*Kafferer, B. 1983, A Celebration of Demons: exorcism and the Aesthetice of Healing in Sri Lanka. Bloominagton:Indiana University Press.
*Kusumarathne, 1995, Folk Medicine Among the Sinhalese: Colombo:Mahima Printers.
*Scott,D. 1958 Formations of Ritual : Colonal and Anthropological Discourses On the Sinhala Yak tovil. London:University of Minmesota Press</text>
      <sha1>6guyinbvqivcfdk3qarou9nkcy1epeo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ඇලිෆැටික සංයෝග</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23298</id>
    <revision>
      <id>803429</id>
      <parentid>317258</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T17:40:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>B.NIROSHAN</username>
        <id>67804</id>
      </contributor>
      <origin>803429</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3887" sha1="qmjoufhs8t8ftsjujp1tauqw4m38c0t" xml:space="preserve">[[ගොනුව:Butan Lewis.svg|thumb|220x220පික්|චක්‍රීය නොවන ඇලිෆැටික සංයෝග ([[Butane]]))]]
[[File:Cyclobutane2.svg|thumb|right|170px|චක්‍රීය ඇලිෆැටික සංයෝග([[Cyclobutane]])]]

[[කාබනික රසායනය|කාබනික රසායන]] විද්‍යාවේදී [[කාබන්]] හා [[හයිඩ්‍රජන්]] වලින් සෑදුනු සංයෝග පන්ති දෙකකි. එනම් 

* [[බෙන්සීන්]] වලයන් හෝ ඊට සමාන වලයන් සහිත [[ඇරොමැටික සංයෝග]] 
* ඇරොමැටික වලයන් රහිත ඇලිෆැටික සංයෝග &lt;ref&gt;{{GoldBookRef |title=Aliphatic compounds |file=A00217 |year=1995}}&lt;/ref&gt; &lt;br /&gt;

ඇලිෆැටික සංයෝග [[සයික්ලොහෙක්සේන්]] වැනි චක්‍රීය සංයෝග හෝ [[හෙක්සේන්]] වැනි චක්‍රීය නොවන සංයෝග විය හැක.ඒවා හෙක්සේන් මෙන් සංතෘප්ත හෝ හෙක්සීන් මෙන් අසන්තෘප්ත හෝ විය හැක. 

ඇලිෆැටික සංයෝග වල කාබන් පරමාණු සරල දාම ලෙස හෝ අංශ දාම සහිතව හෝ ඇරෝමැටික නොවන චක්‍ර ලෙස (මෙවන් අවස්ථාවල  ඇලිචක්‍රීය ලෙස වෙයි) එකිනෙකට සම්බන්ධ විය හැක. ඒවා අතර ඒක බන්ධන ([[ඇල්කේන]]), ද්විත්ව බන්ධන ([[ඇල්කීන]]) හෝ ත්‍රිත්ව බන්ධන ([[ඇල්කයින]]) තිබිය හැක.
[[හයිඩ්‍රජන්]] වලට අමතරව වෙනත් මුලද්‍රව්‍යයන්ද කාබන් දාමය හා බැඳේ. සුලබ ලෙස මෙසේ බැදෙනුයේ [[ඔක්සිජන්]], [[නයිට්‍රජන්]],[[සල්ෆර්]] හා [[ක්ලෝරීන්]] ය.

සරලතම ඇලිෆැටික සංයෝගය [[මීතේන්]]([[කාබන්|C]][[හයිඩ්‍රජන්|H]]&lt;sub&gt;4&lt;/sub&gt;) වේ.[[ඇල්කේන]]( නිද: [[පැරෆින්]] [[හයිඩ්රෝකාබන]] ), [[ඇල්කීන]] ( නිද: [[එතිලීන්]] ) සහ [[ඇල්කයින]] ( නිද: [[ඇසිටලීන්]] ) ඇලිෆැටික සංයෝග වලට අයත් වෙයි.ශාකනය නොවූ ඇලිෆැටික දාමයකට සම්බන්ද වූ [[කාබෝක්සිල් කාණ්ඩය|කාබෝක්සිල් කාණ්ඩයකින්]] [[මේද අම්ල]] සමන්විතය.

බොහෝ ඇලිෆැටික සංයෝග දැවෙනසුළුය. මේ නිසා හයිඩ්රොකාබන ඉන්ධන ලෙස භාවිතා කරයි. බන්සන් දාහකයේ ඉන්ධනය ලෙස හා ද්‍රවිත ස්වභාවික වායුව/Liquified Natural Gas (LNG) ලෙස මෙතෙන්/මීතේන් ද පෑස්සීමේදී  ඉන්ධනය ලෙස [[ඇසිටලීන්]] ද යොදාගැනේ.

==උදාහරණ==
&lt;gallery&gt;
Image:Ethan Lewis.svg|[[එතේන්]]
Image:Isobutane 1.svg|[[අයිසෝබියුටේන්]]
Image:Acetylene-2D.svg|[[ඇසිටලීන්]]
&lt;/gallery&gt;

==යොමුව ==
&lt;references /&gt;

[[Category:කාබනික රසායනය]]</text>
      <sha1>qmjoufhs8t8ftsjujp1tauqw4m38c0t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>නවනීදම් පිල්ලේ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>39066</id>
    <revision>
      <id>803443</id>
      <parentid>802043</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:54:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් නම එකතු කිරීම.</comment>
      <origin>803443</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35917" sha1="dih1n2o2lp390wp9mgemwzqr3kb7pxy" xml:space="preserve">{{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි
| name               = නවනීදම් පිල්ලේ
| image              = Navi Pillay June 2014.jpg
| caption            = පිල්ලේ මහත්මිය 2014 වසරෙහිදී
| office            = මානව අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ කොමසාරිස්
| term_start        = 1 සැප්තැම්බර් 2008
| term_end          = 31 අගෝස්තු 2014
| nominator         = [[බැං කි-මූන්]]
| appointer         = 
| predecessor       = ලුවිස් ආබර්
| successor         =Prince Zeid bin Ra'ad
| office2           = අන්තර්ජාතික අපරාධ අධිකරණයේ විනිසුරු |International Criminal Court judge
| term_start2       = 11 මාර්තු 2003
| term_end2         = 31 අගෝස්තු 2008
| nominator2        = 
| appointer2        = 
| predecessor2      = 
| successor2        =
| order3            = 
| office3           = President of the International Criminal Tribunal for Rwanda
| term_start3       = 1999
| term_end3         = 2003
| nominator3        = 
| appointer3        = 
| predecessor3      = Laity Kama
| successor3        = Erik Møse
| office4           = International Criminal Tribunal for Rwanda judge
| term_start4       = 1995
| term_end4         = 2003
| nominator4        = 
| appointer4        = 
| predecessor4      =  
| successor4        =
| order5            =
| office5           = Judge of the High Court of South Africa
| term_start5       = 1995
| term_end5         = 1995
| nominator5        = [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා]]
| predecessor5      = 
| successor5        = 
| birth_date        = 1941.09.23
| birth_place       = 
| death_date        =
| death_place       = 
| birth_name        = Navanethem Pillay
| ethnicity         = [[Tamil South Africans|Tamil]]
| nationality       = {{ධජය|දකුණු අප්‍රිකාව}}
| spouse            = ගැබී පිල්ලේ
| party             = 
| relations         =
| children          =
| residence         = ජිනීවා, [[ස්විට්සර්ලන්තය]]
| alma_mater        = {{Unbulleted list| Natal University| Harvard Law School}}
| profession        = Jurist
| religion          =
| signature         =
| website           =
| footnotes         =
}}

'''නවනීදම්''' '''පිල්ලේ''' ({{බස-en|1=Navanetham Pillay}}; {{langx|ta|நவநீதம் பிள்ளை}};  උපත, 23 සැප්තැම්බර් 1941) යනු, 2008 වසරෙහි සිට 2014 වසර දක්වා [[එක්සත් ජාතීන්|එක්සත් ජාතීන්ගේ]] [[මානව හිමිකම් පිළිබඳ මහා කොමසාරිස්]] ලෙසින් සේවය කල දකුණු අප්‍රිකානු නීතිවේදිනියකි. දකුණු අප්‍රිකානු [[දෙමළ]] සම්භවයක් සහිත වූ පිල්ලේ මහත්මිය, [[දකුණු අප්‍රිකානු උපරිමාධිකරණය|දකුණු අප්‍රිකානු උපරිමාධිකරණයෙහි]] පළමුවන සුදු ජාතික නොවන කාන්තා විනිශ්චයකාරවරිය වූවාය. [[ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි විනිශ්චයකාරවරු| ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි විනිශ්චයකාරවරියක]] ලෙසින්ද [[රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාව | රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාවෙහි]] සභාපතිවරිය ලෙසින්ද ඇය කටයුතු කලාය. [[2026 වසරෙහි නොබෙල් සාම ත්‍යාගය | 2026 වසරෙහිදී]] [[නොබෙල් සාම ත්‍යාගය]] ඇය වෙත ප්‍රදානය කෙරුණේ සාමය හා ජාත්‍යන්තර නීතිය ප්‍රවර්ධනය කිරීමට ඇය දැරූ ප්‍රයත්නයන් වෙනුවෙනි.

[[ඩර්බන්]] නගරයෙහි උපත ලබා ඇතිදැඩිවූ පිල්ලේ මහත්මිය, පසුකලෙක [[නටාල් විශ්වවිද්‍යාලයය]] වෙත ඇතුලත්වී, 1963 වසරෙහිදී ඇයගේ [[ශාස්ත්‍රවේදී උපාධිය]] සහ 1965 වසරෙහිදී ඇයගේ [[නීතිවේදී උපාධිය]] ලබාගත්තාය. විශ්වවිද්‍යාලයයෙන් නික්මුණු පිල්ලේ මහත්මිය, නීතිඥ වෘත්තියෙහි නියැලීම ඇරඹූ අතර, [[වර්ණභේදවාදය| වර්ණභේදවාදයට]] එරෙහිව නීති උපදේශන සැපයීම හා සම්බන්ධ වූවාය. 1967 වසරෙහිදී පිල්ලේ මහත්මිය ඇයගේම නීතිඥ ව්‍යාපාරික ආයතනය ස්ථාපනය කල අතර ඇයගේ උපන් [[නටාල් (පළාත)|නටාල්]] පළාතෙහි එසේ සිදු කල පළමුවන කාන්තාව වූවාය. 1981 වසරෙහිදී පිල්ලේ මහත්මිය [[හාවාඩ් විශ්වවිද්‍යාලයය]] වෙත ඇතුළත්වී ඇයගේ [[නීතිපති උපාධිය]] ලබා ගත්තාය. 1988 වසරෙහිදී, ඇය සිය නිබන්ධනය සම්පූර්ණ කොට [[හාවාඩ් නීති ශාස්ත්‍රාලය]] වෙතින්  නීති විද්‍යාව පිළිබඳ ආචාර්ය උපාධිය උපයා ගත්තාය.

1995 වසරෙහිදී නීතිඥ සංගමයෙහි අධීක්ෂණය යටතෙහි [[අධිකරණ සේවා කොමිසම (දකුණු අප්‍රිකාව)|අධිකරණ සේවා කොමිසම]] විසින් [[දකුණු අප්‍රිකාවෙහි උපරිමාධිකරණය]] සඳහා පිල්ලේ මහත්මිය යෝජනා කොට සනාථ කෙරිණි. 1995 වසරෙහිදී, ජනාධිපති [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා]] සහ අධිකරණ අමාත්‍ය [[දුල්ලා ඔමාර්]] විසින් [[එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලය |එ.ජා. ආරක්ෂක කවුන්සිලය]] වෙත පිල්ලේ මහත්මිය නාම යෝජනා කෙරුණේ [[රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාව |රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාවෙහි]] (ICTR) විනිශ්චයකාර ධූරයක්  සඳහා විය. 1999 සහ 2003 වසර අතරතුර, පිල්ලේ මහත්මිය විසින් ICTR වෙත සිය සේවය සිදුකල අතර, [[සභාපති විනිසුරු]] ලෙසින් තෝරා පත් කර ගන්නා ලදි. 2003 වසරෙහිදී,  [[ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය|  ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි]] (ICC) [[රෝම ප්‍රඥප්තිය]] සඳහා [[පාර්ශ්වකාර රාජ්‍යයන්ගේ මණ්ඩලය]] විසින් ඇය  ICC හී විනිශ්චයකාරයෙක් ලෙසින් තෝරා පත් කෙරුණු අතර, එහිදී ඇය 2008 වසර තෙක් [[රුවන්ඩා ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ අභියාචනා මණ්ඩලය | අභියාචනා මණ්ඩලයෙහි]] සාමාජිකාවක ලෙසින් සේවය කලාය.  2008 වසරෙහිදී,  [[එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලය| එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලයෙහි]] අනුමැතිය සහිතව, [[එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා ලේකම් |මහා ලේකම්]] [[බැං කි මූන්]] විසින් පිල්ලේ මහත්මිය [[මානව හිමිකම් පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ කොමසාරිස් කාර්යාලය | එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් පිළිබඳ මහ කොමසාරිස්වරයා]] ලෙසින් පත් කෙරිණි.

ඇය, එක්සත් ජාතීන්ගේ [[අධිවාසිත පලස්තීන බලප්‍රදේශය පිළිබඳ ස්වාධීන ජාත්‍යන්තර කොමිසම | අධිවාසිත පලස්තීන බලප්‍රදේශය පිළිබඳ ස්වාධීන ජාත්‍යන්තර කොමිසමෙහි]] සභාපතිනියද වූවාය. [[ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය |ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි]]  [[රෝහින්ගා ජනසංහාර විභාගය| රෝහින්ගා ජනසංහාර විභාගයෙහි]] (''ගැම්බියාව එ මියන්මාරය'') 2019 වසරෙහි සිට ජනසංහාර අපරාධ පිළිබඳ ''ආවස්ථික'' විනිශ්චයකාරියක ලෙසින්ද පිල්ලේ මහත්මිය සේවය කලාය.


== ජීවිතයෙහි මුල් අවධිය සහ අධ්‍යාපනය ==
[[ගොනුව:Durban,_KwaZulu-Natal,_South_Africa_(20326967959).jpg|thumb|ඩර්බන්, දකුණු අප්‍රිකාව, නවී පිල්ලේ මහත්මියගේ උපන් නගරය]]
1941 සැප්තැම්බර් 23 දිනදී නරේන්සාමී සහ සන්තාමා නයිදූ හට දාවව නවනීදම් නයිදූ ලෙසින් පිල්ලේ මහත්මිය උපත ලද්දේ, [[දකුණු අප්‍රිකා සංගමය|දකුණු අප්‍රිකා සංගමයෙහි]] නටාල් පළාතෙහි [[ඩර්බන්]] නගරයෙහිදීය. ඇය ඉන්දියානු [[දෙමළ ජනයා|දෙමළ]] සම්භවයක් සහිත වූවාය.&lt;ref name=&quot;Naidu-2013&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත | last=නයිදූ| first=සෑම්| title= නවී පිල්ලේ: රියලයිසිං හියුමන් රයිට්ස් ෆෝ ඕල් | publisher=ක්වයොකොස්| date=25 ජූලි 2013 | isbn=978-1-909807-27-3 | url=https://books.google.com/books?id=Q4VTEAAAQBAJ | access-date=10 ඔක්තොම්බර් 2026 | page=}}&lt;/ref&gt;   &lt;ref name =nmu&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ් | title=නවී පිල්ලේ 2010 |publisher = [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා විශ්වවිද්‍යාලයය]] | url=https://www.mandela.ac.za/Leadership-and-Governance/Honorary-Doctorates/Navi-Pillay-2010 | access-date=31 ජූලි 2026  | archive-url=https://web.archive.org/web/20260412115047/https://www.mandela.ac.za/Leadership-and-Governance/Honorary-Doctorates/Navi-Pillay-2010 | archive-date=12 අප්‍රේල් 2026 | url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;   ඇයගේ මුත්තණුවන් සහ මිත්තණියන් 1890 ගණන් වලදී ඉන්දියාවෙහි සිට  පැමිණ ඇත්තේ නටාල් පළාතෙහි දකුණු අප්‍රිකානු උක් [[වගාව|වගාවන්හී ]] [[ඉන්දියානු  ගිවිසුම් බැඳි ක්‍රමය|ගිවිසුම් බැඳි සේවකයන්]] ලෙසින් සේවය කිරීම සඳහා  වූ අතර,&lt;ref name=&quot;Naidu-2013&quot; /&gt; ඇයගේ මුත්තණුවන් [[උක් ඇඹරුම් කම්හල|උක් ඇඹරුම් කම්හලක]] වැඩබිම් අනතුරක් හේතුවෙන් සිය දෑතම අහිමි කරගෙන ඇත.&lt;ref name=nel2026/&gt;  ඇයගේ දෙමව්පියන් ඔවුන්ගේ පූර්ව යෞවන වියෙහිදී [[යෝජනා කල විවාහය|යෝජනා කල විවවාහයකට]] ඇතුළත්වූ අතර, එහිදී උපන් දරුවන් අටදෙනා අතරින් පස්වැන්නා පිල්ලේ මහත්මිය විය.&lt;ref name=&quot;Heyns-2012&quot;/&gt;&lt;ref name =jain2026&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ් | last=ජේන්| first=සන්යා| title=නවී පිල්ලේ වින්ස් නොබෙල් පීස් ප්‍රයිස්: හර් ග්‍රෑන්ඩ් පේරන්ට්ස් වර් ඉන්ඩියන් ඉන්ඩෙන්චර්ඩ් ලේබරර්ස් | publisher= [[හින්දුස්තාන් ටයිම්ස් ]] |date=9 ඔක්තොම්බර් 2026 | url=https://www.hindustantimes.com/trending/navi-pillay-wins-nobel-peace-prize-her-grandparents-were-indian-indentured-labourers-101791539313111.html | access-date=10 ඔක්තොම්බර් 2026|quote =according to Sam Naidu in ''Navi Pillay: Realising Human Rights for All''}}&lt;/ref&gt; නරේන්සාමී රැකියාවක් ලෙසින් බස්රථ රියැදුරෙක් ලෙසින් කටයුතු කල අතර ඔවුන්ගේ ආදායම ඌන පූරණය සඳහා මසුන් මැරීම වැනි වෙනත් රැකියාවන්හීද නිරත වූ අතර, සන්තාමා [[ගෘහ පාලනය|ගෘහණියක]] වූවාය.&lt;ref name=&quot;Heyns-2012&quot;/&gt;&lt;ref name =jain2026/&gt; මොවුන් දෙදෙන ඔවුන්ගේ පවුල ගොඩනැගුවේ දැඩි [[හින්දුවරු|හින්දු]] අගයයන් අනුව වන අතර, පවුල තුල පුරුෂයන් සහ කාන්තාවන් අතර සමානාත්වතාවය අවධාරණය කරමිනි.&lt;ref name=&quot;Heyns-2012&quot;/&gt;

==පසුබිම==
[[දකුණු අප්‍රිකාව]] තුල [[ඩර්බන්]] හි නටල් ප්‍රදේශයේ දී උපන් ඇයගේ පියා දෙමළ සම්භවයක් සහිත බස් රියදුරෙකු විය.&lt;ref name=&quot;reuters-factbox&quot;&gt;''[[Reuters]]'' (28 July 2008).  “[http://uk.reuters.com/article/latestCrisis/idUKL843084620080728]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200320125248/http://uk.reuters.com/article/latestCrisis/idUKL843084620080728 |date=2020-03-20 }}  [FACTBOX-South Africa's Pillay is new human rights chief {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200320125248/http://uk.reuters.com/article/latestCrisis/idUKL843084620080728 |date=2020-03-20 }}”.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=reuters-factbox/&gt;  1965 ජනවාරියේදී ඇය නීතිඥයෙකු වූ ගැබී පිල්ලේ සමග විවාහ වූවාය.&lt;ref name=reddy&gt;[http://scnc.ukzn.ac.za/doc/Audio/VOR/PillayNavi/PillayNavi%20transcript.htm Interview with Vino Reddy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210123110554/http://scnc.ukzn.ac.za/doc/Audio/VOR/PillayNavi/PillayNavi%20transcript.htm |date=2021-01-23 }} (11 August 2002).  ''Voices of Resistance''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

ප්‍රදේශයේ ඉන්දියානු සම්භවයක් සහිත ජනතාවගේ ආධාර උපකාර සහිතව,&lt;ref name=BBC-profile/&gt;&lt;ref name=&quot;smh&quot;&gt;Maggie Farley (26 July 2008).  &quot;[http://www.smh.com.au/news/world/human-rights-commissioner-fought-a-long-battle-for-her-own-rights/2008/07/25/1216492734171.html Human rights commissioner fought a long battle for her own rights]&quot;.  ''[[The Sydney Morning Herald]]''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; ඇය නටල් විශ්ව විද්‍යාලයෙන් 1963 දී BA උපාධියක් සහ 1965 දී LLB උපාධියක් ලැබුවාය.&lt;ref name=rhodes&gt;Paul Walters (1 April 2005).  [http://www.ru.ac.za/academic/graduation/addresses_and_citations/2005/Judge_Pillay_citation.doc Citation for honorary doctorate, Rhodes University].  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; පසුව 1982 දී හාර්වඩ් නීති විද්‍යාලයෙන් LLM උපාධියක් හා 1988 දී Doctor of Juridical Science පිළිබඳ උපාධියක්ද නාවි මහත්මිය හිමිකර ගත්තාය. හාර්වඩ් නීති විද්‍යාලයෙන් නීති උපාධිය හිමි කරගත් පලමු දකුණු අප්‍රිකානුවා වූවේද ඇයයි..&lt;ref name=&quot;books.google.com&quot;&gt;[http://books.google.com/books?id=YgzGqNhLY1UC&amp;lpg=PA265&amp;dq=navi%20OR%20Navanethem%20pillay%20first%20%22black%20woman%20to%20start%22&amp;pg=PA265#v=onepage&amp;q=navi%20OR%20Navanethem%20pillay%20first%20%22black%20woman%20to%20start%22&amp;f=false]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=HLB&gt;Emily Newburger (Spring 2006).  &quot;[http://www.law.harvard.edu/news/bulletin/2006/spring/feature_3.php The bus driver's daughter]&quot;.  ''Harvard Law Bulletin''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

==නෛතික දිවිය==
1967 දී, නටල් පෙදෙසේ සිටි එකම සුදු ජාතික නොවන &lt;ref name=&quot;books.google.com&quot;/&gt; නීතිඥවරිය ඇය වූවාය.&lt;ref name=reuters-factbox/&gt;  එබැවින් ඇයට අනෙක් සුදු ජාතිකයන් මෙන් පහසුවෙන් නීති සමාගමක රැකියාවක් ලබා ගැනීමට නොහැකි වූ බව පැවසේ. විකල්පයක් නොවූ තැන ඇය ස්වකීයව වැඩකටයුතු කර ගත් බවද සඳහන්ය.&lt;ref name=BBC-profile&gt;Jonah Fisher (28 July 2008). &quot;[http://news.bbc.co.uk/2/hi/in_depth/7529821.stm Profile: New UN human rights chief]&quot;.  ''[[BBC News]]''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;  දකුණු අප්‍රිකානු වර්ණභේද සමය පැවැති එම කාලයේදී සුදු ජාතික නොවූ කාන්තාවක් වූ ඇයට විනිසුරු කුටියට පවා යාමට අවසර නොතිබිණි.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;

වයස 28 දී නීතිඥවරියක ලෙස දකුණු අප්‍රිකානු වර්ණභේදවාදයට එරෙහිව හඬ නැගූ නාවි මහත්මිය එකල දේශපාලන සිරකරුවන් විඳි අඩන්තේට්ටම් හා හිරිහැර පිළිබඳවද හෙලිදරවු කලාය.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;&lt;ref name=charbonneau/&gt;&lt;ref name=charbonneau/&gt;  වර්ණභේද නීති යටතේ ඇගේ සැමියා අත්අඩංගුවට පත්වූ අවස්ථාවේදී ඊට එරෙහිව නඩු පවරා ඔහුව අනීතික ලෙස ප්‍රශ්ණකිරීම් වලට ලක්වීම වැලැක්වූවාය.&lt;ref name=reddy/&gt;  1973 දී, [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා]] ඇතුළු රොබින් දිවයිනේ රඳවා සිටි දේශපාලන සිරකරුවන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන්  සාර්ථක නීතිඥවරියක ලෙස නාවි මහත්මියද පෙනී සිටියාය.&lt;ref name=smh/&gt;  ගෘහාශ්‍රිත හිංසනය නිසා අතවරයන්ට ලක්වූ අය වෙනුවෙන් ඇතිකල Advice Desk නම් උපදේශන සේවාවේද නාවි මහත්මිය සම නිර්මාතෘ වරියක වූවාය.  කාන්තාවන්ගේ ජාතික සංධානයේ සාමාජිකාවක් වූ නාවි මහත්මිය ආගමික සහ ලිංගික වශයෙන් තිබූ සමාජයීය විශමතා දුරුකරනු වස් දකුණු අප්‍රිකානු ව්‍යවස්ථාවට සමානාත්මතාවය පිළිබඳ වගන්ති එකතු කිරීමටද දායක වූවාය. ඇය 1992 දී, ඇතිකරගත් Equality Now සංවිධානයේ සම නිර්මාතෘවරියකද වූවාය.

1995 දී, දකුණු අප්‍රිකාවේ බලයට පත්වූ අප්‍රිකානු ජාතික කොන්ග්‍රසයේ, නෙල්සන් මැන්ඩෙලා විසින් එරට ප්‍රථම සුදු ජාතික නොවන මහාධිකරණ නිලදාරිනියක් ලෙස නාවි මහත්මියව නිර්දේශ කලේය.&lt;ref name=reuters-factbox/&gt;&lt;ref name=BBC-profile/&gt;  එහිදී ඇය ප්‍රකාශ කර සිටියේ තමන්ට මුල් වරට විනිසුරුවරුන්ගේ කුටියට යාමට අවස්ථාවක් හිමිවූ බවයි.&lt;ref name=smh/&gt;

නමුත් එරට ඇගේ මහාධිකරණ සේවා කාලය ඉතා කෙටි වූවත්, එක්සත් ජාතීනගේ සංවිධානය විසින් රුවන්ඩාව වෙනුවෙන් පත්කල ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ (ICTR) විනිසුරු තනතුරක් ඇයට හිමිවිය.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;&lt;ref name=icc-profile/&gt;  එහි 8 වසරක සේවා කාලය තුල එම මඩුල්ලේ සභාපතිවරිය වශයෙන් සිව් වසරක් ඇය කටයුතු කලාය.&lt;ref name=&quot;icc-profile&quot;&gt;[[International Criminal Court]]. &quot;[https://web.archive.org/web/20060509233542/http://www.icc-cpi.int/chambers/judges/Pillay_Navanethem.html Judge Navanethem Pillay]&quot;.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;  පලමු වසර 4 තුල එම මඩුල්ලේ සිටි එකම විනිසුරුවරිය වූවේද ඇයයි.&lt;ref name=&quot;iwpr&quot;&gt;Katy Glassborow (26 July 2006).  &quot;[http://iwpr.net/report-news/apartheid-legacy-haunts-icc-appeals-judge Apartheid Legacy Haunts ICC Appeals Judge] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200811064618/https://iwpr.net/global-voices/apartheid-legacy-haunts-icc-appeals-judge |date=2020-08-11 }}&quot;.  [[Institute for War and Peace Reporting]].  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

2003 පෙබරවාරියේදී, පලමු ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ අභියාචනා කොට්ඨාශයේ 6 වසරක ධූරකාලය සහිත තනතුරක් ඇයට හිමිවිය.&lt;ref name=icc-profile/&gt;  නමුත් එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය විසින් ඇයට තනතුරක් පිරිනැමීම නිසා 2008 අගෝතුවේදී එම තනතුරින් නාවී මහත්මිය ඉල්ලා අස් වූවාය.&lt;ref name=icc-resignation&gt;International Criminal Court (30 July 2008). [https://web.archive.org/web/20080809210127/http://www.icc-cpi.int/press/pressreleases/411.html ''Resignation of Judge Navanethem Pillay ''].  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

==මානව හිමිකම් මහකොමසාරිස්වරිය==
2008 ජූලි 24 දිනදී, එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ මහ ලේකම් [[බැං කි-මූන්]] මහතා විසින් ලුවිස් ආබර් ගෙන් පසු මානව හිමිකම් මහකොමසාරිස් ලෙස නාවී පිල්ලේ මහත්මිය පත්විය යුතු බවට නිර්දේශ කලේය.&lt;ref name=&quot;hailprin&quot;&gt;John Heilprin (24 July 2008).  &quot;[http://ap.google.com/article/ALeqM5gsse47Om_2ZPgxj1OTNDk6WLZshAD924O5TG0 South Africa lawyer nominated as UN rights chief]{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&quot;.  The [[Associated Press]].  Retrieved on 30 July 2008.{{dead link|date=November 2012|bot=Legobot}}&lt;/ref&gt;   නමුත් නාවී මහත්මියගේ යම් යම් අදහස් නිසා [[එක්සත් ජනපදය]] ඊට මුලදී විරුද්ධත්වයක් පල කලද පසුව ඔවුන් විසින් එය හකුලාගන්නා ලදී.&lt;ref name=&quot;charbonneau&quot;&gt;Louis Charbonneau (28 July 2008). &quot;[http://www.reuters.com/article/newsOne/idUSN2826663320080728 U.N. assembly confirms S.African as human rights chief]&quot;. ''[[Reuters]]''. Retrieved on 20 April 2009.&lt;/ref&gt;&lt;!-- &lt;ref name=irish-times&gt;Jason Michael (29 July 2008).  &quot;[http://www.irishtimes.com/newspaper/breaking/2008/0729/breaking40.htm Martin welcomes new UN rights commissioner]&quot;.  ''[[The Irish Times]]''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; --&gt;  2008 ජූලි මස 28 දින, පැවැති සාකච්චාවකදී ඇති කර ගත් පොදු එකඟත්වයකින් අනතුරුව නාවි මහත්මිය එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ කොමසාරිස් වරිය ලෙස පත්විය.&lt;ref name=&quot;ohchr&quot;&gt;[[Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights]] (2008).  &quot;[http://www.ohchr.org/EN/NewsEvents/Pages/NewHC.aspx Navanethem Pillay confirmed as new High Commissioner for Human Rights]&quot;.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;  ඇගේ වසර 4 ක පලමු ධූරකාලය 2008 සැප්තැම්බර් 1 වනදා ඇරඹිණි.&lt;ref name=ohchr/&gt;  එහිදී නාවි මහත්මිය පවසා සිටියේ මහ කොමසාරිස්වරයා යනු &quot;ලොව ඕනෑම තැනක අගතියට පත්වූ අයගේ කටහඬ&quot; බවයි.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;  2012 දී, ඇයට එම තනතුරේ තවත් වසර 2 ක ධූර කාලයක් හිමි විය.&lt;ref&gt;http://www.ohchr.org/EN/AboutUs/Pages/HighCommissioner.aspx.&lt;/ref&gt; නාවි මහත්මිය &quot;BORN FREE AND EQUAL&quot; නම්, ලිංග භේදය සහ ජාත්‍යන්තර මානව හිමිකම් නීතිය පිළිබඳ සම්මුතියකටද මහ කොමසාරිස්වරිය ලෙස අත්සන් කලාය.&lt;ref&gt;[http://www.ohchr.org/Documents/Publications/BornFreeAndEqualLowRes.pdf BORN FREE AND EQUAL - Sexual orientation and gender identity in internattional human rights law] (2012)&lt;/ref&gt;

2011 දී නාවී මහත්මිය සම ලිංගික අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් සැසියට ඉදිරිපත් කල යෝජනාවකටද සහය පල කලාය.

නවනීදම් පිල්ලේ මහත්මිය [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලංකාවේ]] දෙමළ ඊලාම් විමුක්ති කොටි ත්‍රස්ථ සංවිධානය හා ශ්‍රී ලංකා රජය අතර පැවැති සිවිල් යුද්ධයේ අවසන් භාගයේදී සිදුවූවා යැයි කියන මානව හිමිකම් කඩවීම් සම්බන්ඳයෙන් සොයා බලන එක්සත් ජාතීන්ගේ නියෝජිතවරියක් ලෙසද කටයුතු කරයි.

==ඇගයීම්==
2003 දී, කාන්තාවන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් වූ පලමු Gruber ත්‍යාගයෙන් ඇය පිදුම් ලැබුවාය. ඩර්හැම් විශ්වවිද්‍යාලයෙන් ඇයට ආචාර්ය උපාධියක්ද පිරිනැමිණ.&lt;ref name=rhodes/&gt;&lt;ref name=durham&gt;Durham University (15 May 2007).  &quot;[http://www1.hero.ac.uk/sites/hero/media_relations/16194.cfm Honorary degrees for remarkable achievement] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081003013740/http://www1.hero.ac.uk/sites/hero/media_relations/16194.cfm |date=2008-10-03 }}.&quot; Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;cuny&quot;&gt;[[CUNY]] Newswire (25 May 2006). &quot;[http://www1.cuny.edu/forum/?p=653 CUNY Commencement 2006] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090328184742/http://www1.cuny.edu/forum/?p=653 |date=2009-03-28 }}&quot;.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; 2009 වසරේදී, ෆෝබ්ස් සඟරාව විසින් ඇය ලොව 64 වන බලවත්ම කාන්තාව ලෙස නම් කරනු ලැබීය.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://www.forbes.com/lists/2009/11/power-women-09_The-100-Most-Powerful-Women_Rank_3.html | title = The 100 Most Powerful Women | publisher = Forbes.com}}&lt;/ref&gt;

2026 වසරේ අප්‍රේල් මස [[නෝර්වීජියානු නොබෙල් කමිටුව]] ඇගේ නම [[නොබෙල් සාම ත්‍යාගය]] ලැබීමට සුදුසු පුද්ගලයින් ගේ ලැයිස්තුවට ඇතුලත් කර ප්‍රසිද්ධ කරන ලද අතර, එම ලැයිස්තුවේ අපේක්ෂකයින් 287කින් ඇය 2026 නොබෙල් සාම ත්‍යාගය ලබා ගන්නට සුදුසුම අපේක්ෂකයා ලෙස එම කමිටුව 2026 ඔක්තෝබර් 9 නිල වශයෙන් නිවේදනය කරන ලදි.&lt;ref&gt;https://www.nobelpeaceprize.org/press/press-releases/nominations-for-the-nobel-peace-prize-2026&lt;/ref&gt; ඒ [[නෝර්වීජියානු නොබෙල් කමිටුව|නෝර්වේජියානු නොබෙල් කමිටුව]] විසින් නවනීදම් පිල්ලේ ගේ &quot;ලෝක සාමය සහ ජාත්‍යන්තර නීතිය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සඳහා ඇය දැරූ ව්‍යාප්තිය&quot; අගයමින් 2026 [[නොබෙල් සාම ත්‍යාගය]] ඇයට නිල වශයෙන් 2026 ඔක්තෝබර් 10 දින ප්‍රදානය කරන ලදි.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

==විවේචන==
නිදහස් ලෙස හැඟීම් ප්‍රකාශනය සහ සාමකාමී ශිෂ්‍ය විරෝධතාවලට සිදුවූ යම් යම් බාධා නිසා 2012 ජුනි 8 දින කථාවකදී, පිල්ලේ මහත්මිය [[කැනඩාවේ]] ක්‍යුබෙක් (Quebec) හී ප්‍රාදේශිය රජය අපලේඛනගත කොට හැඳින්වීම නිසා ඊට ප්‍රතිචාර දැක්වූ ක්්‍යුබෙක් නිලදාරීන් පිල්ලේ මහත්මියව විවේචනය කරමින් පවසා සිටියේ ක්්‍යුබෙක් ප්‍රදේශය වෙනත් අපකීර්තිමත් ප්‍රදේශ සමග සංසංදනය කිරීම නොකල යුතු බවයි.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.theinternational.org/articles/212-quebec-under-fire-for-human-rights-record |title=Quebec Under Fire For Human Rights Record |author=Stephanie Pedersen |publisher=The International |date=June 24, 2012 |accessdate=November 1, 2012}}&lt;/ref&gt;

ශ්‍රී ලංකාවේ සිදුවූ බවට එල්ලවන යුද අපරාධ ගැන පරීක්‍ෂණ කොමිසමක්‌ පත් කිරීමට මානව හිමිකම් කොමසාරිස්‌ ලෙස නවි පිල්ලේ දැඩි උත්සාහයක යෙදේ. නමුත්  මානව හිමිකම් කොමසාරිස්‌ ඒ සඳහා කිසිදු බලයක්‌ නැතැයි රුසියාව සහ චීනය ප්‍රමුඛ රටවල් හතරක්‌ ක්‍රි.ව. 2014 මානව හිමිකම් සමුළුවේදී ප්‍රකාශ කරන ලදී. රටක් සම්බන්ධව එවැනි විමර්ශනයක්‌ පැවැත්වීම සඳහා මානව හිමිකම් කවුන්සිලයට බලතල ඇත්නම් එය තහවුරුකරන ලෙස එකී රටවල් නවි පිල්ලේට අභියෝග කර තිබේ.&lt;ref&gt;{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://www.divaina.com/2014/03/13/news01.html |access-date=2014-03-12 |archive-date=2014-03-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140315082836/http://www.divaina.com/2014/03/13/news01.html }}&lt;/ref&gt;

==මූලාශ්‍ර==
{{Reflist|2}}
{{commons category|Navanethem Pillay}}

{{Authority control|VIAF=122765965}}

{{DEFAULTSORT:පිල්ලේ, නවනීදම්}}
[[ප්‍රවර්ගය:1941 උපත්]]</text>
      <sha1>dih1n2o2lp390wp9mgemwzqr3kb7pxy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803456</id>
      <parentid>803443</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T07:51:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Lee</username>
        <id>85</id>
      </contributor>
      <origin>803456</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35981" sha1="p91z79cvu1jlsavm4qzeyor3c14uyri" xml:space="preserve">{{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි
| name               = නවනීදම් පිල්ලේ
| image              = Navi Pillay June 2014.jpg
| caption            = පිල්ලේ මහත්මිය 2014 වසරෙහිදී
| office            = මානව අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ කොමසාරිස්
| term_start        = 1 සැප්තැම්බර් 2008
| term_end          = 31 අගෝස්තු 2014
| nominator         = [[බැං කි-මූන්]]
| appointer         = 
| predecessor       = ලුවිස් ආබර්
| successor         =Prince Zeid bin Ra'ad
| office2           = අන්තර්ජාතික අපරාධ අධිකරණයේ විනිසුරු |International Criminal Court judge
| term_start2       = 11 මාර්තු 2003
| term_end2         = 31 අගෝස්තු 2008
| nominator2        = 
| appointer2        = 
| predecessor2      = 
| successor2        =
| order3            = 
| office3           = President of the International Criminal Tribunal for Rwanda
| term_start3       = 1999
| term_end3         = 2003
| nominator3        = 
| appointer3        = 
| predecessor3      = Laity Kama
| successor3        = Erik Møse
| office4           = International Criminal Tribunal for Rwanda judge
| term_start4       = 1995
| term_end4         = 2003
| nominator4        = 
| appointer4        = 
| predecessor4      =  
| successor4        =
| order5            =
| office5           = Judge of the High Court of South Africa
| term_start5       = 1995
| term_end5         = 1995
| nominator5        = [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා]]
| predecessor5      = 
| successor5        = 
| birth_date        = 1941.09.23
| birth_place       = 
| death_date        =
| death_place       = 
| birth_name        = Navanethem Pillay
| ethnicity         = [[Tamil South Africans|Tamil]]
| nationality       = {{ධජය|දකුණු අප්‍රිකාව}}
| spouse            = ගැබී පිල්ලේ
| party             = 
| relations         =
| children          =
| residence         = ජිනීවා, [[ස්විට්සර්ලන්තය]]
| alma_mater        = {{Unbulleted list| Natal University| Harvard Law School}}
| profession        = Jurist
| religion          =
| signature         =
| website           =
| footnotes         =
}}

'''නවනීදම්''' '''පිල්ලේ''' ({{බස-en|1=Navanetham Pillay}}; {{langx|ta|நவநீதம் பிள்ளை}};  උපත, 23 සැප්තැම්බර් 1941) යනු, 2008 වසරෙහි සිට 2014 වසර දක්වා [[එක්සත් ජාතීන්|එක්සත් ජාතීන්ගේ]] [[මානව හිමිකම් පිළිබඳ මහා කොමසාරිස්]] ලෙසින් සේවය කල දකුණු අප්‍රිකානු නීතිවේදිනියකි. දකුණු අප්‍රිකානු [[දෙමළ]] සම්භවයක් සහිත වූ පිල්ලේ මහත්මිය, [[දකුණු අප්‍රිකානු උපරිමාධිකරණය|දකුණු අප්‍රිකානු උපරිමාධිකරණයෙහි]] පළමුවන සුදු ජාතික නොවන කාන්තා විනිශ්චයකාරවරිය වූවාය. [[ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි විනිශ්චයකාරවරු| ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි විනිශ්චයකාරවරියක]] ලෙසින්ද [[රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාව | රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාවෙහි]] සභාපතිවරිය ලෙසින්ද ඇය කටයුතු කලාය. [[2026 වසරෙහි නොබෙල් සාම ත්‍යාගය | 2026 වසරෙහිදී]] [[නොබෙල් සාම ත්‍යාගය]] ඇය වෙත ප්‍රදානය කෙරුණේ සාමය හා ජාත්‍යන්තර නීතිය ප්‍රවර්ධනය කිරීමට ඇය දැරූ ප්‍රයත්නයන් වෙනුවෙනි.

[[ඩර්බන්]] නගරයෙහි උපත ලබා ඇතිදැඩිවූ පිල්ලේ මහත්මිය, පසුකලෙක [[නටාල් විශ්වවිද්‍යාලයය]] වෙත ඇතුලත්වී, 1963 වසරෙහිදී ඇයගේ [[ශාස්ත්‍රවේදී උපාධිය]] සහ 1965 වසරෙහිදී ඇයගේ [[නීතිවේදී උපාධිය]] ලබාගත්තාය. විශ්වවිද්‍යාලයයෙන් නික්මුණු පිල්ලේ මහත්මිය, නීතිඥ වෘත්තියෙහි නියැලීම ඇරඹූ අතර, [[වර්ණභේදවාදය| වර්ණභේදවාදයට]] එරෙහිව නීති උපදේශන සැපයීම හා සම්බන්ධ වූවාය. 1967 වසරෙහිදී පිල්ලේ මහත්මිය ඇයගේම නීතිඥ ව්‍යාපාරික ආයතනය ස්ථාපනය කල අතර ඇයගේ උපන් [[නටාල් (පළාත)|නටාල්]] පළාතෙහි එසේ සිදු කල පළමුවන කාන්තාව වූවාය. 1981 වසරෙහිදී පිල්ලේ මහත්මිය [[හාවාඩ් විශ්වවිද්‍යාලයය]] වෙත ඇතුළත්වී ඇයගේ [[නීතිපති උපාධිය]] ලබා ගත්තාය. 1988 වසරෙහිදී, ඇය සිය නිබන්ධනය සම්පූර්ණ කොට [[හාවාඩ් නීති ශාස්ත්‍රාලය]] වෙතින්  නීති විද්‍යාව පිළිබඳ ආචාර්ය උපාධිය උපයා ගත්තාය.

1995 වසරෙහිදී නීතිඥ සංගමයෙහි අධීක්ෂණය යටතෙහි [[අධිකරණ සේවා කොමිසම (දකුණු අප්‍රිකාව)|අධිකරණ සේවා කොමිසම]] විසින් [[දකුණු අප්‍රිකාවෙහි උපරිමාධිකරණය]] සඳහා පිල්ලේ මහත්මිය යෝජනා කොට සනාථ කෙරිණි. 1995 වසරෙහිදී, ජනාධිපති [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා]] සහ අධිකරණ අමාත්‍ය [[දුල්ලා ඔමාර්]] විසින් [[එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක කවුන්සිලය |එ.ජා. ආරක්ෂක කවුන්සිලය]] වෙත පිල්ලේ මහත්මිය නාම යෝජනා කෙරුණේ [[රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාව |රුවන්ඩාව පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර අපරාධ විනිශ්චය සභාවෙහි]] (ICTR) විනිශ්චයකාර ධූරයක්  සඳහා විය. 1999 සහ 2003 වසර අතරතුර, පිල්ලේ මහත්මිය විසින් ICTR වෙත සිය සේවය සිදුකල අතර, [[සභාපති විනිසුරු]] ලෙසින් තෝරා පත් කර ගන්නා ලදි. 2003 වසරෙහිදී,  [[ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය|  ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි]] (ICC) [[රෝම ප්‍රඥප්තිය]] සඳහා [[පාර්ශ්වකාර රාජ්‍යයන්ගේ මණ්ඩලය]] විසින් ඇය  ICC හී විනිශ්චයකාරයෙක් ලෙසින් තෝරා පත් කෙරුණු අතර, එහිදී ඇය 2008 වසර තෙක් [[රුවන්ඩා ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ අභියාචනා මණ්ඩලය | අභියාචනා මණ්ඩලයෙහි]] සාමාජිකාවක ලෙසින් සේවය කලාය.  2008 වසරෙහිදී,  [[එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලය| එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩලයෙහි]] අනුමැතිය සහිතව, [[එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා ලේකම් |මහා ලේකම්]] [[බැං කි මූන්]] විසින් පිල්ලේ මහත්මිය [[මානව හිමිකම් පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ කොමසාරිස් කාර්යාලය | එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් පිළිබඳ මහ කොමසාරිස්වරයා]] ලෙසින් පත් කෙරිණි.

ඇය, එක්සත් ජාතීන්ගේ [[අධිවාසිත පලස්තීන බලප්‍රදේශය පිළිබඳ ස්වාධීන ජාත්‍යන්තර කොමිසම | අධිවාසිත පලස්තීන බලප්‍රදේශය පිළිබඳ ස්වාධීන ජාත්‍යන්තර කොමිසමෙහි]] සභාපතිනියද වූවාය. [[ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණය |ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයෙහි]]  [[රෝහින්ගා ජනසංහාර විභාගය| රෝහින්ගා ජනසංහාර විභාගයෙහි]] (''ගැම්බියාව එ මියන්මාරය'') 2019 වසරෙහි සිට ජනසංහාර අපරාධ පිළිබඳ ''ආවස්ථික'' විනිශ්චයකාරියක ලෙසින්ද පිල්ලේ මහත්මිය සේවය කලාය.


== ජීවිතයෙහි මුල් අවධිය සහ අධ්‍යාපනය ==
[[ගොනුව:Durban,_KwaZulu-Natal,_South_Africa_(20326967959).jpg|thumb|ඩර්බන්, දකුණු අප්‍රිකාව, නවී පිල්ලේ මහත්මියගේ උපන් නගරය]]
1941 සැප්තැම්බර් 23 දිනදී නරේන්සාමී සහ සන්තාමා නයිදූ හට දාවව නවනීදම් නයිදූ ලෙසින් පිල්ලේ මහත්මිය උපත ලද්දේ, [[දකුණු අප්‍රිකා සංගමය|දකුණු අප්‍රිකා සංගමයෙහි]] නටාල් පළාතෙහි [[ඩර්බන්]] නගරයෙහිදීය. ඇය ඉන්දියානු [[දෙමළ ජනයා|දෙමළ]] සම්භවයක් සහිත වූවාය.&lt;ref name=&quot;Naidu-2013&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත | last=නයිදූ| first=සෑම්| title= නවී පිල්ලේ: රියලයිසිං හියුමන් රයිට්ස් ෆෝ ඕල් | publisher=ක්වයොකොස්| date=25 ජූලි 2013 | isbn=978-1-909807-27-3 | url=https://books.google.com/books?id=Q4VTEAAAQBAJ | access-date=10 ඔක්තොම්බර් 2026 | page=}}&lt;/ref&gt;   &lt;ref name =nmu&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ් | title=නවී පිල්ලේ 2010 |publisher = [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා විශ්වවිද්‍යාලයය]] | url=https://www.mandela.ac.za/Leadership-and-Governance/Honorary-Doctorates/Navi-Pillay-2010 | access-date=31 ජූලි 2026  | archive-url=https://web.archive.org/web/20260412115047/https://www.mandela.ac.za/Leadership-and-Governance/Honorary-Doctorates/Navi-Pillay-2010 | archive-date=12 අප්‍රේල් 2026 | url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;   ඇයගේ මුත්තණුවන් සහ මිත්තණියන් 1890 ගණන් වලදී ඉන්දියාවෙහි සිට  පැමිණ ඇත්තේ නටාල් පළාතෙහි දකුණු අප්‍රිකානු උක් [[වගාව|වගාවන්හී ]] [[ඉන්දියානු  ගිවිසුම් බැඳි ක්‍රමය|ගිවිසුම් බැඳි සේවකයන්]] ලෙසින් සේවය කිරීම සඳහා  වූ අතර,&lt;ref name=&quot;Naidu-2013&quot; /&gt; ඇයගේ මුත්තණුවන් [[උක් ඇඹරුම් කම්හල|උක් ඇඹරුම් කම්හලක]] වැඩබිම් අනතුරක් හේතුවෙන් සිය දෑතම අහිමි කරගෙන ඇත.&lt;ref name=nel2026/&gt;  ඇයගේ දෙමව්පියන් ඔවුන්ගේ පූර්ව යෞවන වියෙහිදී [[යෝජනා කල විවාහය|යෝජනා කල විවවාහයකට]] ඇතුළත්වූ අතර, එහිදී උපන් දරුවන් අටදෙනා අතරින් පස්වැන්නා පිල්ලේ මහත්මිය විය.&lt;ref name=&quot;Heyns-2012&quot;/&gt;&lt;ref name =jain2026&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ් | last=ජේන්| first=සන්යා| title=නවී පිල්ලේ වින්ස් නොබෙල් පීස් ප්‍රයිස්: හර් ග්‍රෑන්ඩ් පේරන්ට්ස් වර් ඉන්ඩියන් ඉන්ඩෙන්චර්ඩ් ලේබරර්ස් | publisher= [[හින්දුස්තාන් ටයිම්ස් ]] |date=9 ඔක්තොම්බර් 2026 | url=https://www.hindustantimes.com/trending/navi-pillay-wins-nobel-peace-prize-her-grandparents-were-indian-indentured-labourers-101791539313111.html | access-date=10 ඔක්තොම්බර් 2026|quote =according to Sam Naidu in ''Navi Pillay: Realising Human Rights for All''}}&lt;/ref&gt; නරේන්සාමී රැකියාවක් ලෙසින් බස්රථ රියැදුරෙක් ලෙසින් කටයුතු කල අතර ඔවුන්ගේ ආදායම ඌන පූරණය සඳහා මසුන් මැරීම වැනි වෙනත් රැකියාවන්හීද නිරත වූ අතර, සන්තාමා [[ගෘහ පාලනය|ගෘහණියක]] වූවාය.&lt;ref name=&quot;Heyns-2012&quot;/&gt;&lt;ref name =jain2026/&gt; මොවුන් දෙදෙන ඔවුන්ගේ පවුල ගොඩනැගුවේ දැඩි [[හින්දුවරු|හින්දු]] අගයයන් අනුව වන අතර, පවුල තුල පුරුෂයන් සහ කාන්තාවන් අතර සමානාත්වතාවය අවධාරණය කරමිනි.&lt;ref name=&quot;Heyns-2012&quot;/&gt;

==පසුබිම==
[[දකුණු අප්‍රිකාව]] තුල [[ඩර්බන්]] හි නටල් ප්‍රදේශයේ දී උපන් ඇයගේ පියා දෙමළ සම්භවයක් සහිත බස් රියදුරෙකු විය.&lt;ref name=&quot;reuters-factbox&quot;&gt;''[[Reuters]]'' (28 July 2008).  “[http://uk.reuters.com/article/latestCrisis/idUKL843084620080728]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200320125248/http://uk.reuters.com/article/latestCrisis/idUKL843084620080728 |date=2020-03-20 }}  [FACTBOX-South Africa's Pillay is new human rights chief {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200320125248/http://uk.reuters.com/article/latestCrisis/idUKL843084620080728 |date=2020-03-20 }}”.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=reuters-factbox/&gt;  1965 ජනවාරියේදී ඇය නීතිඥයෙකු වූ ගැබී පිල්ලේ සමග විවාහ වූවාය.&lt;ref name=reddy&gt;[http://scnc.ukzn.ac.za/doc/Audio/VOR/PillayNavi/PillayNavi%20transcript.htm Interview with Vino Reddy] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210123110554/http://scnc.ukzn.ac.za/doc/Audio/VOR/PillayNavi/PillayNavi%20transcript.htm |date=2021-01-23 }} (11 August 2002).  ''Voices of Resistance''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

ප්‍රදේශයේ ඉන්දියානු සම්භවයක් සහිත ජනතාවගේ ආධාර උපකාර සහිතව,&lt;ref name=BBC-profile/&gt;&lt;ref name=&quot;smh&quot;&gt;Maggie Farley (26 July 2008).  &quot;[http://www.smh.com.au/news/world/human-rights-commissioner-fought-a-long-battle-for-her-own-rights/2008/07/25/1216492734171.html Human rights commissioner fought a long battle for her own rights]&quot;.  ''[[The Sydney Morning Herald]]''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; ඇය නටල් විශ්ව විද්‍යාලයෙන් 1963 දී BA උපාධියක් සහ 1965 දී LLB උපාධියක් ලැබුවාය.&lt;ref name=rhodes&gt;Paul Walters (1 April 2005).  [http://www.ru.ac.za/academic/graduation/addresses_and_citations/2005/Judge_Pillay_citation.doc Citation for honorary doctorate, Rhodes University].  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; පසුව 1982 දී හාර්වඩ් නීති විද්‍යාලයෙන් LLM උපාධියක් හා 1988 දී Doctor of Juridical Science පිළිබඳ උපාධියක්ද නාවි මහත්මිය හිමිකර ගත්තාය. හාර්වඩ් නීති විද්‍යාලයෙන් නීති උපාධිය හිමි කරගත් පලමු දකුණු අප්‍රිකානුවා වූවේද ඇයයි..&lt;ref name=&quot;books.google.com&quot;&gt;[http://books.google.com/books?id=YgzGqNhLY1UC&amp;lpg=PA265&amp;dq=navi%20OR%20Navanethem%20pillay%20first%20%22black%20woman%20to%20start%22&amp;pg=PA265#v=onepage&amp;q=navi%20OR%20Navanethem%20pillay%20first%20%22black%20woman%20to%20start%22&amp;f=false]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=HLB&gt;Emily Newburger (Spring 2006).  &quot;[http://www.law.harvard.edu/news/bulletin/2006/spring/feature_3.php The bus driver's daughter]&quot;.  ''Harvard Law Bulletin''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

==නෛතික දිවිය==
1967 දී, නටල් පෙදෙසේ සිටි එකම සුදු ජාතික නොවන &lt;ref name=&quot;books.google.com&quot;/&gt; නීතිඥවරිය ඇය වූවාය.&lt;ref name=reuters-factbox/&gt;  එබැවින් ඇයට අනෙක් සුදු ජාතිකයන් මෙන් පහසුවෙන් නීති සමාගමක රැකියාවක් ලබා ගැනීමට නොහැකි වූ බව පැවසේ. විකල්පයක් නොවූ තැන ඇය ස්වකීයව වැඩකටයුතු කර ගත් බවද සඳහන්ය.&lt;ref name=BBC-profile&gt;Jonah Fisher (28 July 2008). &quot;[http://news.bbc.co.uk/2/hi/in_depth/7529821.stm Profile: New UN human rights chief]&quot;.  ''[[BBC News]]''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;  දකුණු අප්‍රිකානු වර්ණභේද සමය පැවැති එම කාලයේදී සුදු ජාතික නොවූ කාන්තාවක් වූ ඇයට විනිසුරු කුටියට පවා යාමට අවසර නොතිබිණි.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;

වයස 28 දී නීතිඥවරියක ලෙස දකුණු අප්‍රිකානු වර්ණභේදවාදයට එරෙහිව හඬ නැගූ නාවි මහත්මිය එකල දේශපාලන සිරකරුවන් විඳි අඩන්තේට්ටම් හා හිරිහැර පිළිබඳවද හෙලිදරවු කලාය.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;&lt;ref name=charbonneau/&gt;&lt;ref name=charbonneau/&gt;  වර්ණභේද නීති යටතේ ඇගේ සැමියා අත්අඩංගුවට පත්වූ අවස්ථාවේදී ඊට එරෙහිව නඩු පවරා ඔහුව අනීතික ලෙස ප්‍රශ්ණකිරීම් වලට ලක්වීම වැලැක්වූවාය.&lt;ref name=reddy/&gt;  1973 දී, [[නෙල්සන් මැන්ඩෙලා]] ඇතුළු රොබින් දිවයිනේ රඳවා සිටි දේශපාලන සිරකරුවන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන්  සාර්ථක නීතිඥවරියක ලෙස නාවි මහත්මියද පෙනී සිටියාය.&lt;ref name=smh/&gt;  ගෘහාශ්‍රිත හිංසනය නිසා අතවරයන්ට ලක්වූ අය වෙනුවෙන් ඇතිකල Advice Desk නම් උපදේශන සේවාවේද නාවි මහත්මිය සම නිර්මාතෘ වරියක වූවාය.  කාන්තාවන්ගේ ජාතික සංධානයේ සාමාජිකාවක් වූ නාවි මහත්මිය ආගමික සහ ලිංගික වශයෙන් තිබූ සමාජයීය විශමතා දුරුකරනු වස් දකුණු අප්‍රිකානු ව්‍යවස්ථාවට සමානාත්මතාවය පිළිබඳ වගන්ති එකතු කිරීමටද දායක වූවාය. ඇය 1992 දී, ඇතිකරගත් Equality Now සංවිධානයේ සම නිර්මාතෘවරියකද වූවාය.

1995 දී, දකුණු අප්‍රිකාවේ බලයට පත්වූ අප්‍රිකානු ජාතික කොන්ග්‍රසයේ, නෙල්සන් මැන්ඩෙලා විසින් එරට ප්‍රථම සුදු ජාතික නොවන මහාධිකරණ නිලදාරිනියක් ලෙස නාවි මහත්මියව නිර්දේශ කලේය.&lt;ref name=reuters-factbox/&gt;&lt;ref name=BBC-profile/&gt;  එහිදී ඇය ප්‍රකාශ කර සිටියේ තමන්ට මුල් වරට විනිසුරුවරුන්ගේ කුටියට යාමට අවස්ථාවක් හිමිවූ බවයි.&lt;ref name=smh/&gt;

නමුත් එරට ඇගේ මහාධිකරණ සේවා කාලය ඉතා කෙටි වූවත්, එක්සත් ජාතීනගේ සංවිධානය විසින් රුවන්ඩාව වෙනුවෙන් පත්කල ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ (ICTR) විනිසුරු තනතුරක් ඇයට හිමිවිය.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;&lt;ref name=icc-profile/&gt;  එහි 8 වසරක සේවා කාලය තුල එම මඩුල්ලේ සභාපතිවරිය වශයෙන් සිව් වසරක් ඇය කටයුතු කලාය.&lt;ref name=&quot;icc-profile&quot;&gt;[[International Criminal Court]]. &quot;[https://web.archive.org/web/20060509233542/http://www.icc-cpi.int/chambers/judges/Pillay_Navanethem.html Judge Navanethem Pillay]&quot;.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;  පලමු වසර 4 තුල එම මඩුල්ලේ සිටි එකම විනිසුරුවරිය වූවේද ඇයයි.&lt;ref name=&quot;iwpr&quot;&gt;Katy Glassborow (26 July 2006).  &quot;[http://iwpr.net/report-news/apartheid-legacy-haunts-icc-appeals-judge Apartheid Legacy Haunts ICC Appeals Judge] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200811064618/https://iwpr.net/global-voices/apartheid-legacy-haunts-icc-appeals-judge |date=2020-08-11 }}&quot;.  [[Institute for War and Peace Reporting]].  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

2003 පෙබරවාරියේදී, පලමු ජාත්‍යන්තර අපරාධ අධිකරණයේ අභියාචනා කොට්ඨාශයේ 6 වසරක ධූරකාලය සහිත තනතුරක් ඇයට හිමිවිය.&lt;ref name=icc-profile/&gt;  නමුත් එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය විසින් ඇයට තනතුරක් පිරිනැමීම නිසා 2008 අගෝතුවේදී එම තනතුරින් නාවී මහත්මිය ඉල්ලා අස් වූවාය.&lt;ref name=icc-resignation&gt;International Criminal Court (30 July 2008). [https://web.archive.org/web/20080809210127/http://www.icc-cpi.int/press/pressreleases/411.html ''Resignation of Judge Navanethem Pillay ''].  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;

==මානව හිමිකම් මහකොමසාරිස්වරිය==
2008 ජූලි 24 දිනදී, එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ මහ ලේකම් [[බැං කි-මූන්]] මහතා විසින් ලුවිස් ආබර් ගෙන් පසු මානව හිමිකම් මහකොමසාරිස් ලෙස නාවී පිල්ලේ මහත්මිය පත්විය යුතු බවට නිර්දේශ කලේය.&lt;ref name=&quot;hailprin&quot;&gt;John Heilprin (24 July 2008).  &quot;[http://ap.google.com/article/ALeqM5gsse47Om_2ZPgxj1OTNDk6WLZshAD924O5TG0 South Africa lawyer nominated as UN rights chief]{{භින්න වූ සබැඳි|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&quot;.  The [[Associated Press]].  Retrieved on 30 July 2008.{{dead link|date=November 2012|bot=Legobot}}&lt;/ref&gt;   නමුත් නාවී මහත්මියගේ යම් යම් අදහස් නිසා [[එක්සත් ජනපදය]] ඊට මුලදී විරුද්ධත්වයක් පල කලද පසුව ඔවුන් විසින් එය හකුලාගන්නා ලදී.&lt;ref name=&quot;charbonneau&quot;&gt;Louis Charbonneau (28 July 2008). &quot;[http://www.reuters.com/article/newsOne/idUSN2826663320080728 U.N. assembly confirms S.African as human rights chief]&quot;. ''[[Reuters]]''. Retrieved on 20 April 2009.&lt;/ref&gt;&lt;!-- &lt;ref name=irish-times&gt;Jason Michael (29 July 2008).  &quot;[http://www.irishtimes.com/newspaper/breaking/2008/0729/breaking40.htm Martin welcomes new UN rights commissioner]&quot;.  ''[[The Irish Times]]''.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; --&gt;  2008 ජූලි මස 28 දින, පැවැති සාකච්චාවකදී ඇති කර ගත් පොදු එකඟත්වයකින් අනතුරුව නාවි මහත්මිය එක්සත් ජාතීන්ගේ මහ කොමසාරිස් වරිය ලෙස පත්විය.&lt;ref name=&quot;ohchr&quot;&gt;[[Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights]] (2008).  &quot;[http://www.ohchr.org/EN/NewsEvents/Pages/NewHC.aspx Navanethem Pillay confirmed as new High Commissioner for Human Rights]&quot;.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;  ඇගේ වසර 4 ක පලමු ධූරකාලය 2008 සැප්තැම්බර් 1 වනදා ඇරඹිණි.&lt;ref name=ohchr/&gt;  එහිදී නාවි මහත්මිය පවසා සිටියේ මහ කොමසාරිස්වරයා යනු &quot;ලොව ඕනෑම තැනක අගතියට පත්වූ අයගේ කටහඬ&quot; බවයි.&lt;ref name=BBC-profile/&gt;  2012 දී, ඇයට එම තනතුරේ තවත් වසර 2 ක ධූර කාලයක් හිමි විය.&lt;ref&gt;http://www.ohchr.org/EN/AboutUs/Pages/HighCommissioner.aspx.&lt;/ref&gt; නාවි මහත්මිය &quot;BORN FREE AND EQUAL&quot; නම්, ලිංග භේදය සහ ජාත්‍යන්තර මානව හිමිකම් නීතිය පිළිබඳ සම්මුතියකටද මහ කොමසාරිස්වරිය ලෙස අත්සන් කලාය.&lt;ref&gt;[http://www.ohchr.org/Documents/Publications/BornFreeAndEqualLowRes.pdf BORN FREE AND EQUAL - Sexual orientation and gender identity in internattional human rights law] (2012)&lt;/ref&gt;

2011 දී නාවී මහත්මිය සම ලිංගික අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් සැසියට ඉදිරිපත් කල යෝජනාවකටද සහය පල කලාය.

නවනීදම් පිල්ලේ මහත්මිය [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලංකාවේ]] දෙමළ ඊලාම් විමුක්ති කොටි ත්‍රස්ථ සංවිධානය හා ශ්‍රී ලංකා රජය අතර පැවැති සිවිල් යුද්ධයේ අවසන් භාගයේදී සිදුවූවා යැයි කියන මානව හිමිකම් කඩවීම් සම්බන්ඳයෙන් සොයා බලන එක්සත් ජාතීන්ගේ නියෝජිතවරියක් ලෙසද කටයුතු කරයි.

==ඇගයීම්==
2003 දී, කාන්තාවන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් වූ පලමු Gruber ත්‍යාගයෙන් ඇය පිදුම් ලැබුවාය. ඩර්හැම් විශ්වවිද්‍යාලයෙන් ඇයට ආචාර්ය උපාධියක්ද පිරිනැමිණ.&lt;ref name=rhodes/&gt;&lt;ref name=durham&gt;Durham University (15 May 2007).  &quot;[http://www1.hero.ac.uk/sites/hero/media_relations/16194.cfm Honorary degrees for remarkable achievement] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081003013740/http://www1.hero.ac.uk/sites/hero/media_relations/16194.cfm |date=2008-10-03 }}.&quot; Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;cuny&quot;&gt;[[CUNY]] Newswire (25 May 2006). &quot;[http://www1.cuny.edu/forum/?p=653 CUNY Commencement 2006] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090328184742/http://www1.cuny.edu/forum/?p=653 |date=2009-03-28 }}&quot;.  Retrieved on 30 July 2008.&lt;/ref&gt; 2009 වසරේදී, ෆෝබ්ස් සඟරාව විසින් ඇය ලොව 64 වන බලවත්ම කාන්තාව ලෙස නම් කරනු ලැබීය.&lt;ref&gt;{{cite web | url = http://www.forbes.com/lists/2009/11/power-women-09_The-100-Most-Powerful-Women_Rank_3.html | title = The 100 Most Powerful Women | publisher = Forbes.com}}&lt;/ref&gt;

2026 වසරේ අප්‍රේල් මස [[නෝර්වීජියානු නොබෙල් කමිටුව]] ඇගේ නම [[නොබෙල් සාම ත්‍යාගය]] ලැබීමට සුදුසු පුද්ගලයින් ගේ ලැයිස්තුවට ඇතුලත් කර ප්‍රසිද්ධ කරන ලද අතර, එම ලැයිස්තුවේ අපේක්ෂකයින් 287කින් ඇය 2026 නොබෙල් සාම ත්‍යාගය ලබා ගන්නට සුදුසුම අපේක්ෂකයා ලෙස එම කමිටුව 2026 ඔක්තෝබර් 9 නිල වශයෙන් නිවේදනය කරන ලදි.&lt;ref&gt;https://www.nobelpeaceprize.org/press/press-releases/nominations-for-the-nobel-peace-prize-2026&lt;/ref&gt; ඒ [[නෝර්වීජියානු නොබෙල් කමිටුව|නෝර්වේජියානු නොබෙල් කමිටුව]] විසින් නවනීදම් පිල්ලේ ගේ &quot;ලෝක සාමය සහ ජාත්‍යන්තර නීතිය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සඳහා ඇය දැරූ ව්‍යාප්තිය&quot; අගයමින් 2026 [[නොබෙල් සාම ත්‍යාගය]] ඇයට නිල වශයෙන් 2026 ඔක්තෝබර් 10 දින ප්‍රදානය කරන ලදි.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

==විවේචන==
නිදහස් ලෙස හැඟීම් ප්‍රකාශනය සහ සාමකාමී ශිෂ්‍ය විරෝධතාවලට සිදුවූ යම් යම් බාධා නිසා 2012 ජුනි 8 දින කථාවකදී, පිල්ලේ මහත්මිය [[කැනඩාවේ]] ක්‍යුබෙක් (Quebec) හී ප්‍රාදේශිය රජය අපලේඛනගත කොට හැඳින්වීම නිසා ඊට ප්‍රතිචාර දැක්වූ ක්්‍යුබෙක් නිලදාරීන් පිල්ලේ මහත්මියව විවේචනය කරමින් පවසා සිටියේ ක්්‍යුබෙක් ප්‍රදේශය වෙනත් අපකීර්තිමත් ප්‍රදේශ සමග සංසංදනය කිරීම නොකල යුතු බවයි.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.theinternational.org/articles/212-quebec-under-fire-for-human-rights-record |title=Quebec Under Fire For Human Rights Record |author=Stephanie Pedersen |publisher=The International |date=June 24, 2012 |accessdate=November 1, 2012}}&lt;/ref&gt;

ශ්‍රී ලංකාවේ සිදුවූ බවට එල්ලවන යුද අපරාධ ගැන පරීක්‍ෂණ කොමිසමක්‌ පත් කිරීමට මානව හිමිකම් කොමසාරිස්‌ ලෙස නවි පිල්ලේ දැඩි උත්සාහයක යෙදේ. නමුත්  මානව හිමිකම් කොමසාරිස්‌ ඒ සඳහා කිසිදු බලයක්‌ නැතැයි රුසියාව සහ චීනය ප්‍රමුඛ රටවල් හතරක්‌ ක්‍රි.ව. 2014 මානව හිමිකම් සමුළුවේදී ප්‍රකාශ කරන ලදී. රටක් සම්බන්ධව එවැනි විමර්ශනයක්‌ පැවැත්වීම සඳහා මානව හිමිකම් කවුන්සිලයට බලතල ඇත්නම් එය තහවුරුකරන ලෙස එකී රටවල් නවි පිල්ලේට අභියෝග කර තිබේ.&lt;ref&gt;{{Citation |title=සංරක්ෂිත පිටපත |url=http://www.divaina.com/2014/03/13/news01.html |access-date=2014-03-12 |archive-date=2014-03-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140315082836/http://www.divaina.com/2014/03/13/news01.html }}&lt;/ref&gt;

==මූලාශ්‍ර==
{{Reflist|2}}
{{commons category|Navanethem Pillay}}

{{Authority control|VIAF=122765965}}

{{DEFAULTSORT:පිල්ලේ, නවනීදම්}}
[[ප්‍රවර්ගය:1941 උපත්]]
[[ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා]]</text>
      <sha1>p91z79cvu1jlsavm4qzeyor3c14uyri</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>සාකච්ඡාව:කොට්ටෝරුවෝ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>43223</id>
    <revision>
      <id>803419</id>
      <parentid>803405</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T13:58:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shwetha</username>
        <id>6574</id>
      </contributor>
      <comment>/* ලිපියේ නාමය */ Reply</comment>
      <origin>803419</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="616" sha1="p1p14liir79is2x2vytetmbbyb9ttwt" xml:space="preserve">{{Talk header}}

== ලිපියේ නාමය ==
මෙම ලීපිය කොට්ටෝරුවා විය යුතුයි.
{{unsigned2| 08:35, 2 ජනවාරි |2013 203.143.41.77}}
:අන්තර්ගතය අනුව නම්, බහු වචනය වඩා හොඳයි වාගේ. --[[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 10:41, 3 නොවැම්බර් 2026 (යූටීසී)

:ලී මහතාගේ අදහසට එකඟ වෙමි. ----[[User:Shwetha|Shwetha]] ([[User talk:Shwetha|talk]]) 13:58, 3 නොවැම්බර් 2026 (යූටීසී)</text>
      <sha1>p1p14liir79is2x2vytetmbbyb9ttwt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803420</id>
      <parentid>803419</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T13:58:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Shwetha</username>
        <id>6574</id>
      </contributor>
      <comment>/* ලිපියේ නාමය */</comment>
      <origin>803420</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="617" sha1="9p6t2lad4rnijeol7saltczj18jbhyy" xml:space="preserve">{{Talk header}}

== ලිපියේ නාමය ==
මෙම ලීපිය කොට්ටෝරුවා විය යුතුයි.
{{unsigned2| 08:35, 2 ජනවාරි |2013 203.143.41.77}}
:අන්තර්ගතය අනුව නම්, බහු වචනය වඩා හොඳයි වාගේ. --[[User:Lee|Lee]] ([[User talk:Lee|talk]]) 10:41, 3 නොවැම්බර් 2026 (යූටීසී)

::ලී මහතාගේ අදහසට එකඟ වෙමි. ----[[User:Shwetha|Shwetha]] ([[User talk:Shwetha|talk]]) 13:58, 3 නොවැම්බර් 2026 (යූටීසී)</text>
      <sha1>9p6t2lad4rnijeol7saltczj18jbhyy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>නෙල්ලි</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47052</id>
    <revision>
      <id>803459</id>
      <parentid>687728</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T08:31:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <origin>803459</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7487" sha1="fout1luarmmnd7fy5w9qbgepz2cpyl1" xml:space="preserve">{{taxobox
|name = Phyllanthus emblica
|image = Phyllanthus_officinalis.jpg
|regnum = [[Plant]]ae
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_ordo = [[Rosids]]
|ordo = [[Malpighiales]]
|familia = [[Phyllanthaceae]]
|tribus = [[Phyllantheae]]
|subtribus = [[Flueggeinae]]
|genus = ''[[Phyllanthus]]''
|species = '''''P. emblica'''''
|binomial = ''Phyllanthus emblica''
|binomial_authority = [[Carl Linnaeus|L.]]&lt;ref&gt;
{{cite web
|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?28119
|title=Phyllanthus emblica information from NPGS/GRIN
|publisher=US Department of Agriculture
|accessdate=2008-03-06
|last=
|first=
}}
&lt;/ref&gt;
|synonyms = ''Cicca emblica'' &lt;small&gt;[[Wilhelm Sulpiz Kurz|Kurz]]&lt;/small&gt;&lt;br/&gt;
''Emblica officinalis'' &lt;small&gt;[[Gaertn.]]&lt;/small&gt;&lt;br/&gt;
''Mirobalanus embilica'' &lt;small&gt;[[Burm.]]&lt;/small&gt;&lt;br/&gt;
''Phyllanthus mairei'' &lt;small&gt;[[Lév.]]&lt;/small&gt;
|}}
&lt;references /&gt;


{{Taxobox
| name = නෙල්ලි
| image = Phyllanthus emblica.jpg
| image_caption = නෙල්ලි ශාකය සහ ගෙඩි
| regnum = Plantae
| ordo = Malpighiales
| familia = Phyllanthaceae
| genus = Phyllanthus
| species = P. emblica
| binomial = Phyllanthus emblica
| binomial_authority = L.
}}

'''නෙල්ලි''' (විද්‍යාත්මක නාමය: ''Phyllanthus emblica'') යනු ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු දකුණු හා අග්නිදිග ආසියානු කලාපයේ ස්වාභාවිකව ව්‍යාප්ත වී ඇති පලතුරු ශාකයකි. ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් Indian gooseberry ලෙසත්, ඉන්දියානු භාෂාවලින් අම්ලා (Amla) ලෙසත් හැඳින්වේ. මෙම ශාකය Phyllanthaceae කුලයට අයත් වේ.&lt;ref name=&quot;Kew&quot;&gt;{{cite web |title=Phyllanthus emblica |url=https://powo.science.kew.org/taxon/353838-1 |publisher=Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=2026-11-04}}&lt;/ref&gt;

== උද්භිද විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ ==

නෙල්ලි ශාකය කුඩා හෝ මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ පතනශීලී ගසකි. එහි පත්‍ර කුඩා වන අතර අතු දිගේ එකිනෙකට සමීපව පිහිටයි. පත්‍ර සමූහය පිහාටුවක හැඩයට සමාන පෙනුමක් ලබා දෙයි. මල් කුඩා වන අතර කොළ පැහැයට හුරු කහ පැහැයක් ගනී.

නෙල්ලි ගෙඩිය සාමාන්‍යයෙන් ගෝලාකාර හැඩයකින් යුක්ත වන අතර ඉදුණු විට ලා කොළ හෝ කහ පැහැයක් ගනී. ගෙඩියේ මතුපිට දිගටි ඉරි හයක් පමණ දැකිය හැකිය.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;&gt;{{cite book |title=Forest and Tree Genetic Resources: Nelli (Amla), Phyllanthus emblica L. |publisher=World Agroforestry (ICRAF) |chapter=Nelli (Amla) |url=https://www.cifor-icraf.org/publications/downloads/Publications/PDFS/BC07317.pdf}}&lt;/ref&gt;

== ව්‍යාප්තිය ==

නෙල්ලි ශාකය දකුණු හා අග්නිදිග ආසියාවේ රටවල් රැසක ස්වාභාවිකව ව්‍යාප්ත වී ඇත. ශ්‍රී ලංකාව, ඉන්දියාව, බංග්ලාදේශය, නේපාලය, මියන්මාරය සහ තායිලන්තය එහි ස්වාභාවික ව්‍යාප්ති කලාප අතර වේ.&lt;ref name=&quot;Kew&quot;/&gt;

ශ්‍රී ලංකාවේ වියළි හා අතරමැදි කලාපවල නෙල්ලි ශාකය ස්වාභාවිකව දක්නට ලැබේ. බිබිල, මොනරාගල, බදුල්ල, පොළොන්නරුව සහ අනුරාධපුරය වැනි ප්‍රදේශවල එය ව්‍යාප්ත වී ඇත. ගෙවතු ආශ්‍රිතව ද නෙල්ලි වගා කරනු ලැබේ.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

== පෝෂණීය වටිනාකම ==

නෙල්ලි ගෙඩි විටමින් C සහ විවිධ ශාක රසායනික සංයෝග අඩංගු පලතුරකි. එහි පොලිෆීනෝල් සහ ටැනින් වැනි සංයෝග ද අඩංගු වේ. මෙම සංයෝගවල ප්‍රතිඔක්සිකාරක ක්‍රියාකාරිත්වය පිළිබඳ විද්‍යාත්මක අධ්‍යයන සිදු කර ඇත.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

== භාවිතය ==

=== ආහාරයක් ලෙස ===

නෙල්ලි අමු පලතුරක් ලෙස ආහාරයට ගත හැකිය. එසේම අච්චාරු, ජෑම්, පාන වර්ග සහ වෙනත් ආහාර නිෂ්පාදන සකස් කිරීම සඳහා ද භාවිත කරයි.

=== සාම්ප්‍රදායික වෛද්‍ය ක්‍රම ===

ආයුර්වේද වෛද්‍ය ක්‍රමය තුළ නෙල්ලි ගෙඩි ඖෂධීය අමුද්‍රව්‍යයක් ලෙස භාවිත කරනු ලැබේ. ත්‍රිපලා නම් සාම්ප්‍රදායික ඖෂධ සංයෝගයේ අඩංගු ප්‍රධාන ශාක තුනෙන් එකක් වන්නේ නෙල්ලි ය. අනෙක් ශාක දෙක වන්නේ අරළු (Terminalia chebula) සහ බුළු (Terminalia bellirica) ය.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

සාම්ප්‍රදායික භාවිතයන් සහ විද්‍යාත්මකව තහවුරු කරන ලද වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර අතර වෙනස සැලකිල්ලට ගත යුතුය.

=== වෙනත් භාවිත ===

නෙල්ලි ශාකයේ පත්‍ර සහ පොතු සාම්ප්‍රදායිකව වර්ණක හා තීන්ත නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිත කර ඇත. දැව ඉන්ධන ලෙස ද භාවිත වේ.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

== සංරක්ෂණය ==

ශ්‍රී ලංකාවේ Flora of Sri Lanka දත්ත ගබඩාව අනුව වනයේ ස්වාභාවිකව පවතින නෙල්ලි ශාක ගහනය අවදානමට ලක්විය හැකි (Vulnerable) තත්ත්වයක් ලෙස වර්ගීකරණය කර ඇත.&lt;ref name=&quot;Flora&quot;&gt;{{cite web |title=Phyllanthus emblica L. |url=https://www.floraofsrilanka.com/species/788 |publisher=Flora of Sri Lanka |access-date=2026-11-04}}&lt;/ref&gt;

== ආශ්‍රිත ලිපි ==

* අරළු
* බුළු
* ආයුර්වේදය

== මූලාශ්‍ර ==

&lt;references/&gt;

[[ප්‍රවර්ගය:Phyllanthaceae]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ශාක]]
[[ප්‍රවර්ගය:පලතුරු]]</text>
      <sha1>fout1luarmmnd7fy5w9qbgepz2cpyl1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803460</id>
      <parentid>803459</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T08:36:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <origin>803460</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7768" sha1="lqlqv7es7ekeeupwl3tkiprg8ydfju3" xml:space="preserve">{{taxobox
|name = Phyllanthus emblica
|image = Phyllanthus_officinalis.jpg
|regnum = [[Plant]]ae
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_ordo = [[Rosids]]
|ordo = [[Malpighiales]]
|familia = [[Phyllanthaceae]]
|tribus = [[Phyllantheae]]
|subtribus = [[Flueggeinae]]
|genus = ''[[Phyllanthus]]''
|species = '''''P. emblica'''''
|binomial = ''Phyllanthus emblica''
|binomial_authority = [[Carl Linnaeus|L.]]&lt;ref&gt;
{{cite web
|url=http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?28119
|title=Phyllanthus emblica information from NPGS/GRIN
|publisher=US Department of Agriculture
|accessdate=2008-03-06
|last=
|first=
}}
&lt;/ref&gt;
|synonyms = ''Cicca emblica'' &lt;small&gt;[[Wilhelm Sulpiz Kurz|Kurz]]&lt;/small&gt;&lt;br/&gt;
''Emblica officinalis'' &lt;small&gt;[[Gaertn.]]&lt;/small&gt;&lt;br/&gt;
''Mirobalanus embilica'' &lt;small&gt;[[Burm.]]&lt;/small&gt;&lt;br/&gt;
''Phyllanthus mairei'' &lt;small&gt;[[Lév.]]&lt;/small&gt;
|}}
&lt;references /&gt;


{{Taxobox
| name = නෙල්ලි
| image = Phyllanthus emblica.jpg
| image_caption = නෙල්ලි ශාකය සහ ගෙඩි
| regnum = Plantae
| ordo = Malpighiales
| familia = Phyllanthaceae
| genus = Phyllanthus
| species = P. emblica
| binomial = Phyllanthus emblica
| binomial_authority = L.
}}

'''නෙල්ලි''' (විද්‍යාත්මක නාමය: ''Phyllanthus emblica'') යනු ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු දකුණු හා අග්නිදිග ආසියානු කලාපයේ ස්වාභාවිකව ව්‍යාප්ත වී ඇති පලතුරු ශාකයකි. ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් Indian gooseberry ලෙසත්, ඉන්දියානු භාෂාවලින් අම්ලා (Amla) ලෙසත් හැඳින්වේ. මෙම ශාකය Phyllanthaceae කුලයට අයත් වේ.&lt;ref name=&quot;Kew&quot;&gt;{{cite web |title=Phyllanthus emblica |url=https://powo.science.kew.org/taxon/353838-1 |publisher=Royal Botanic Gardens, Kew |access-date=2026-11-04}}&lt;/ref&gt;

== උද්භිද විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ ==

නෙල්ලි ශාකය කුඩා හෝ මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ පතනශීලී ගසකි. එහි පත්‍ර කුඩා වන අතර අතු දිගේ එකිනෙකට සමීපව පිහිටයි. පත්‍ර සමූහය පිහාටුවක හැඩයට සමාන පෙනුමක් ලබා දෙයි. මල් කුඩා වන අතර කොළ පැහැයට හුරු කහ පැහැයක් ගනී.

නෙල්ලි ගෙඩිය සාමාන්‍යයෙන් ගෝලාකාර හැඩයකින් යුක්ත වන අතර ඉදුණු විට ලා කොළ හෝ කහ පැහැයක් ගනී. ගෙඩියේ මතුපිට දිගටි ඉරි හයක් පමණ දැකිය හැකිය.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;&gt;{{cite book |title=Forest and Tree Genetic Resources: Nelli (Amla), Phyllanthus emblica L. |publisher=World Agroforestry (ICRAF) |chapter=Nelli (Amla) |url=https://www.cifor-icraf.org/publications/downloads/Publications/PDFS/BC07317.pdf}}&lt;/ref&gt;

== ව්‍යාප්තිය ==

නෙල්ලි ශාකය දකුණු හා අග්නිදිග ආසියාවේ රටවල් රැසක ස්වාභාවිකව ව්‍යාප්ත වී ඇත. ශ්‍රී ලංකාව, ඉන්දියාව, බංග්ලාදේශය, නේපාලය, මියන්මාරය සහ තායිලන්තය එහි ස්වාභාවික ව්‍යාප්ති කලාප අතර වේ.&lt;ref name=&quot;Kew&quot;/&gt;

ශ්‍රී ලංකාවේ වියළි හා අතරමැදි කලාපවල නෙල්ලි ශාකය ස්වාභාවිකව දක්නට ලැබේ. බිබිල, මොනරාගල, බදුල්ල, පොළොන්නරුව සහ අනුරාධපුරය වැනි ප්‍රදේශවල එය ව්‍යාප්ත වී ඇත. ගෙවතු ආශ්‍රිතව ද නෙල්ලි වගා කරනු ලැබේ.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

== පෝෂණීය වටිනාකම ==

නෙල්ලි ගෙඩි විටමින් C සහ විවිධ ශාක රසායනික සංයෝග අඩංගු පලතුරකි. එහි පොලිෆීනෝල් සහ ටැනින් වැනි සංයෝග ද අඩංගු වේ. මෙම සංයෝගවල ප්‍රතිඔක්සිකාරක ක්‍රියාකාරිත්වය පිළිබඳ විද්‍යාත්මක අධ්‍යයන සිදු කර ඇත.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

== භාවිතය ==

=== ආහාරයක් ලෙස ===

නෙල්ලි අමු පලතුරක් ලෙස ආහාරයට ගත හැකිය. එසේම අච්චාරු, ජෑම්, පාන වර්ග සහ වෙනත් ආහාර නිෂ්පාදන සකස් කිරීම සඳහා ද භාවිත කරයි.

=== සාම්ප්‍රදායික වෛද්‍ය ක්‍රම ===

ආයුර්වේද වෛද්‍ය ක්‍රමය තුළ නෙල්ලි ගෙඩි ඖෂධීය අමුද්‍රව්‍යයක් ලෙස භාවිත කරනු ලැබේ. ත්‍රිපලා නම් සාම්ප්‍රදායික ඖෂධ සංයෝගයේ අඩංගු ප්‍රධාන ශාක තුනෙන් එකක් වන්නේ නෙල්ලි ය. අනෙක් ශාක දෙක වන්නේ අරළු (Terminalia chebula) සහ බුළු (Terminalia bellirica) ය.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

සාම්ප්‍රදායික භාවිතයන් සහ විද්‍යාත්මකව තහවුරු කරන ලද වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර අතර වෙනස සැලකිල්ලට ගත යුතුය.

=== වෙනත් භාවිත ===

නෙල්ලි ශාකයේ පත්‍ර සහ පොතු සාම්ප්‍රදායිකව වර්ණක හා තීන්ත නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිත කර ඇත. දැව ඉන්ධන ලෙස ද භාවිත වේ.&lt;ref name=&quot;ICRAF&quot;/&gt;

== සංරක්ෂණය ==

ශ්‍රී ලංකාවේ Flora of Sri Lanka දත්ත ගබඩාව අනුව වනයේ ස්වාභාවිකව පවතින නෙල්ලි ශාක ගහනය අවදානමට ලක්විය හැකි (Vulnerable) තත්ත්වයක් ලෙස වර්ගීකරණය කර ඇත.&lt;ref name=&quot;Flora&quot;&gt;{{cite web |title=Phyllanthus emblica L. |url=https://www.floraofsrilanka.com/species/788 |publisher=Flora of Sri Lanka |access-date=2026-11-04}}&lt;/ref&gt;

== ආශ්‍රිත ලිපි ==

* අරළු
* බුළු
* ආයුර්වේදය

== මූලාශ්‍ර ==

&lt;references/&gt;


Kew – නෙල්ලි ශාකයේ වර්ගීකරණය⁠
ශ්‍රී ලංකාව සම්බන්ධ නෙල්ලි පිළිබඳ පර්යේෂණාත්මක පරිච්ඡේදය⁠
Flora of Sri Lanka – නෙල්ලි⁠

[[ප්‍රවර්ගය:Phyllanthaceae]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ශාක]]
[[ප්‍රවර්ගය:පලතුරු]]</text>
      <sha1>lqlqv7es7ekeeupwl3tkiprg8ydfju3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>දැණුම</title>
    <ns>0</ns>
    <id>55908</id>
    <revision>
      <id>803418</id>
      <parentid>489524</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T13:06:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <comment>*/දැණුම /*</comment>
      <origin>803418</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12782" sha1="p625wfnoeuj1zq8rtqt47j9yl34uqtn" xml:space="preserve">යමෙකු හෝ යමක් පිලිබඳව හුරුපුරුදුකම, සම්ප්‍රජානනය හෝ වැටහීම දැණුම නම්වේ.

==දැණුමේ ආකාර==
* කරුණු
* [[තොරතුරු]]
* විස්තර
* නිපුණතා

==කෙනෙකුට දැනුම ලැබෙන මාර්ග==
* අත්දැකීම්
* අධ්‍යාපනය


==ආශ්‍රිත ලිපි==
* [[බුද්ධිය]]

[[ප්‍රවර්ගය:දැණුම]]

Wikitext
'''දැනුම''' යනු පුද්ගලයකු හෝ සමාජයක් විසින් අධ්‍යයනය, අත්දැකීම්, නිරීක්ෂණය, පර්යේෂණය, තර්ක කිරීම සහ තොරතුරු හුවමාරුව තුළින් ලබාගන්නා අවබෝධය, කරුණු සහ කුසලතා සමූහයයි. දැනුම මඟින් පුද්ගලයන්ට තමන් ජීවත් වන පරිසරය අවබෝධ කරගැනීමට, ගැටලු හඳුනාගැනීමට, තීරණ ගැනීමට සහ විවිධ කාර්යයන් ඉටු කිරීමට හැකියාව ලැබේ.

දැනුම මානව ජීවිතයේ මූලික අංගයක් වන අතර විද්‍යාව, තාක්ෂණය, අධ්‍යාපනය, කලාව, දර්ශනය සහ සමාජ සංවර්ධනය වැනි ක්ෂේත්‍රවල ප්‍රගතියට දායක වේ. දැනුම පිළිබඳ ස්වභාවය, එය ලබාගන්නා ආකාරය සහ එහි සීමාවන් අධ්‍යයනය කරන දර්ශන විෂය ක්ෂේත්‍රය '''ඥානවිභාගය''' (Epistemology) ලෙස හැඳින්වේ.&lt;ref name=&quot;SEP&quot;&gt;[https://plato.stanford.edu/entries/epistemology/ Stanford Encyclopedia of Philosophy – Epistemology].&lt;/ref&gt;

== දැනුමේ ස්වභාවය ==

දැනුම යනු තොරතුරු මතක තබාගැනීම පමණක් නොවේ. යම් කරුණක් පිළිබඳ අවබෝධයක් ලබාගැනීම, එය සාක්ෂි සහ හේතු මත විමසා බැලීම සහ අවශ්‍ය අවස්ථාවලදී ප්‍රායෝගිකව යොදාගැනීම ද දැනුමට අයත් වේ.

දර්ශනයේ සාම්ප්‍රදායික විග්‍රහයකට අනුව යම් කරුණක් පිළිබඳ දැනුමක් ඇති බව සැලකීමට එම කරුණ සත්‍ය වීම, පුද්ගලයා එය විශ්වාස කිරීම සහ එම විශ්වාසයට ප්‍රමාණවත් සාධාරණ පදනමක් තිබීම යන අංග තුන වැදගත් වේ. මෙය සාධාරණීකරණය කළ සත්‍ය විශ්වාසය (Justified True Belief) ලෙස හැඳින්වේ. කෙසේ වෙතත්, මෙම විග්‍රහය දැනුමේ සියලුම ස්වරූප පැහැදිලි කිරීමට ප්‍රමාණවත්ද යන්න පිළිබඳව දර්ශනවේදීන් අතර විවාද පවතී.&lt;ref name=&quot;SEPAnalysis&quot;&gt;[https://plato.stanford.edu/entries/knowledge-analysis/ Stanford Encyclopedia of Philosophy – The Analysis of Knowledge].&lt;/ref&gt;

== දැනුමේ ප්‍රධාන ආකාර ==

දැනුම විවිධ ආකාරවලින් වර්ගීකරණය කළ හැකිය.

=== කරුණු පිළිබඳ දැනුම ===

යම් කරුණක්, සිදුවීමක් හෝ තොරතුරක් සත්‍ය වශයෙන් අවබෝධ කරගෙන සිටීම මෙයට අයත් වේ. උදාහරණයක් ලෙස යම් රටක අගනුවර කුමක්ද, යම් ඓතිහාසික සිදුවීමක් සිදු වූයේ කවදාද යන්න පිළිබඳ දැනුම දැක්විය හැකිය.

=== ප්‍රායෝගික දැනුම ===

යම් කාර්යයක් නිවැරදිව ඉටුකරන ආකාරය පිළිබඳ දැනුම ප්‍රායෝගික දැනුම ලෙස හැඳින්වේ. පාපැදියක් පැදීම, ආහාර පිසීම, යන්ත්‍රයක් ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ සංගීත භාණ්ඩයක් වාදනය කිරීම මෙයට උදාහරණ වේ.

=== අත්දැකීම් මත පදනම් වූ දැනුම ===

පුද්ගලයකුගේ පෞද්ගලික අත්දැකීම්, නිරීක්ෂණ සහ ජීවිතයේදී මුහුණ දෙන සිදුවීම් තුළින් ඇතිවන අවබෝධය මෙයට අයත් වේ.

=== හඳුනාගැනීමේ දැනුම ===

පුද්ගලයකු, ස්ථානයක්, වස්තුවක් හෝ වෙනත් දෙයක් සමඟ සෘජු සම්බන්ධතාවක් හෝ හඳුනාගැනීමක් තුළින් ලබාගන්නා දැනුම මෙම ආකාරයට අයත් වේ.&lt;ref name=&quot;SEP&quot;/&gt;

== දැනුම ලබාගන්නා මාර්ග ==

මිනිසුන් විවිධ ක්‍රම මඟින් දැනුම ලබාගනිති. ඒ අතර ප්‍රධාන ක්‍රම කිහිපයක් පහත දැක්වේ.

* '''අධ්‍යාපනය:''' පාසල්, විශ්වවිද්‍යාල, වෘත්තීය පුහුණු ආයතන සහ වෙනත් අධ්‍යාපනික වැඩසටහන් මඟින් දැනුම ලබාගැනීම.
* '''නිරීක්ෂණය:''' පරිසරය, ස්වභාවික සිදුවීම් සහ සමාජ ක්‍රියාකාරකම් නිරීක්ෂණය කිරීම.
* '''අත්දැකීම්:''' දෛනික ජීවිතයේදී සිදුවන ක්‍රියාකාරකම් සහ සිදුවීම් තුළින් ඉගෙනීම.
* '''පර්යේෂණය:''' ප්‍රශ්න හඳුනාගෙන දත්ත හා සාක්ෂි රැස්කර විශ්ලේෂණය කිරීම.
* '''තර්ක කිරීම:''' හේතු, සාක්ෂි සහ තොරතුරු සම්බන්ධ කර නිගමනවලට එළඹීම.
* '''කියවීම සහ තොරතුරු හුවමාරුව:''' පොත්පත්, ලිපි, වාර්තා සහ විශ්වාසදායක තොරතුරු මූලාශ්‍ර භාවිත කිරීම.
* '''අන් අයගෙන් ඉගෙනීම:''' ගුරුවරුන්, විශේෂඥයන්, වැඩිහිටියන් සහ වෙනත් පුද්ගලයන්ගෙන් ලැබෙන උපදෙස් හා අත්දැකීම් ලබාගැනීම.

දර්ශන ක්ෂේත්‍රයේදී සංවේදනය, මතකය, තර්කය සහ අන් අයගෙන් ලැබෙන සාක්ෂි හෝ ප්‍රකාශ ද දැනුම හා සාධාරණ විශ්වාසය ඇතිවීමේ වැදගත් මූලාශ්‍ර ලෙස සාකච්ඡා කෙරේ.&lt;ref name=&quot;SEP&quot;/&gt;

== දැනුම සහ තොරතුරු අතර වෙනස ==

තොරතුරු යනු යම් කරුණක් පිළිබඳ දත්ත හෝ පණිවිඩ වේ. දැනුම යනු එම තොරතුරු අවබෝධ කරගෙන, ඒවායේ අර්ථය හඳුනාගෙන, අවශ්‍ය අවස්ථාවලදී භාවිත කළ හැකි තත්ත්වයකට පත්කර ගැනීමයි.

උදාහරණයක් ලෙස යම් යන්ත්‍රයක් පිළිබඳ උපදෙස් කියවීම තොරතුරු ලබාගැනීමකි. එම උපදෙස් අවබෝධ කරගෙන යන්ත්‍රය නිවැරදිව ක්‍රියාත්මක කිරීමට හැකිවීම දැනුම ප්‍රායෝගිකව භාවිත කිරීමකි.

== දැනුම සහ අධ්‍යාපනය ==

අධ්‍යාපනය දැනුම ලබාගැනීමේ සහ වර්ධනය කිරීමේ ප්‍රධාන මාර්ගයකි. විධිමත් අධ්‍යාපනය තුළින් පුද්ගලයන්ට විවිධ විෂය ක්ෂේත්‍ර පිළිබඳ ක්‍රමානුකූල අවබෝධයක් ලබාගත හැකිය. එමෙන්ම ස්වයං අධ්‍යයනය, කියවීම, සාකච්ඡා සහ ජීවිත අත්දැකීම් ද පුද්ගල දැනුම වර්ධනය කිරීමට දායක වේ.

දැනුම ලබාගැනීම පමණක් නොව, එය විවේචනාත්මකව විමසා බැලීම, විශ්වාසදායක මූලාශ්‍ර හඳුනාගැනීම සහ වැරදි තොරතුරු නිවැරදි තොරතුරුවලින් වෙන්කර හඳුනාගැනීම ද අධ්‍යාපනයේ වැදගත් අංග වේ.&lt;ref name=&quot;OpenStax&quot;&gt;[https://openstax.org/books/introduction-philosophy/pages/7-2-knowledge OpenStax – Introduction to Philosophy: Knowledge].&lt;/ref&gt;

== සමාජය තුළ දැනුමේ වැදගත්කම ==

දැනුම පුද්ගල සංවර්ධනයට පමණක් නොව සමාජයේ හා රටක සංවර්ධනයට ද වැදගත් වේ. විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ, වෛද්‍ය විද්‍යාව, කෘෂිකර්මාන්තය, තාක්ෂණය, කර්මාන්ත, පරිසර සංරක්ෂණය සහ පාලන ක්‍රම වර්ධනය කිරීම සඳහා දැනුම උපයෝගී වේ.

සමාජයක දැනුම පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට සම්ප්‍රේෂණය වීමෙන් සංස්කෘතික උරුමයන්, භාෂා, සම්ප්‍රදායන් සහ තාක්ෂණික කුසලතා ආරක්ෂා කරගත හැකිය. පොත්පත්, ලේඛන, පුස්තකාල, අධ්‍යාපන ආයතන සහ ඩිජිටල් තොරතුරු පද්ධති දැනුම සංරක්ෂණය හා බෙදාහැරීම සඳහා වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි.

== දැනුමේ සීමා සහ විශ්වසනීයත්වය ==

පුද්ගලයකු සතු සියලුම විශ්වාස දැනුම ලෙස සැලකිය නොහැකිය. වැරදි තොරතුරු, අසත්‍ය ප්‍රකාශ, අගතිගාමී අදහස් සහ ප්‍රමාණවත් සාක්ෂි නොමැති විශ්වාස මත පදනම් වූ නිගමන දැනුම ලෙස පිළිගැනීමේදී සැලකිලිමත් විය යුතුය.

එබැවින් තොරතුරක මූලාශ්‍රය, එය සනාථ කරන සාක්ෂි, එහි නිවැරදිභාවය සහ වෙනත් විශ්වාසදායක මූලාශ්‍ර සමඟ ඇති ගැළපීම විමසා බැලීම වැදගත්</text>
      <sha1>p625wfnoeuj1zq8rtqt47j9yl34uqtn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>බුලු</title>
    <ns>0</ns>
    <id>62529</id>
    <revision>
      <id>803461</id>
      <parentid>487029</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T08:38:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <origin>803461</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4267" sha1="ignb5tnjh5x350qkz5pdhgaim3cpian" xml:space="preserve">{{taxobox
|name = බුලු &lt;br&gt; ''Terminalia bellirica''
|image = Terminalia bellirica.jpg
|regnum = [[Plant]]ae
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_subclassis = [[Rosids]]
|ordo = [[Myrtales]]
|familia = [[Combretaceae]]
|genus = ''[[Terminalia (plant)|Terminalia]]''
|species = '''''T. bellirica'''''
|binomial = ''Terminalia bellirica''
|binomial_authority = ([[Gaertn.]]) [[Roxb.]]
|}}

[[File:Bahera (Terminalia bellirica) fruits.jpg|thumb|left|බුලු (''Terminalia bellirica'') පළතුරු]]


'''බුළු''' (විද්‍යාත්මක නාමය: ''Terminalia bellirica'') යනු ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු දකුණු හා අග්නිදිග ආසියානු කලාපයේ දක්නට ලැබෙන විශාල පතනශීලී ගසකි. ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් Beleric myrobalan හෝ Bastard myrobalan ලෙස හැඳින්වේ. මෙම ශාකය [[Combretaceae]] කුලයට අයත් වේ.

== උද්භිද විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ ==

බුළු ගස විශාල ප්‍රමාණයෙන් වැඩෙන පතනශීලී ගසකි. එහි පත්‍ර අතු අග්‍රවලට ආසන්නව පොකුරු වශයෙන් පිහිටයි. මල් කුඩා වන අතර කොළ පැහැයට හුරු කහ පැහැයක් ගනී. ගෙඩිය ඕවලාකාර හෝ ගෝලාකාර හැඩයක් ගනී. එහි මතුපිට සිහින් රෝම සහිත ස්වභාවයක් දැකිය හැකිය.

== ව්‍යාප්තිය ==

බුළු ශාකය ශ්‍රී ලංකාව, ඉන්දියාව, බංග්ලාදේශය, නේපාලය සහ අග්නිදිග ආසියානු රටවල් කිහිපයක ව්‍යාප්ත වී ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ වනාන්තර සහ වියළි කලාපීය ප්‍රදේශවල ද මෙම ශාකය දක්නට ලැබේ.

== භාවිතය ==

=== සාම්ප්‍රදායික වෛද්‍ය භාවිතය ===

බුළු ගෙඩි ආයුර්වේද සහ දකුණු ආසියානු සාම්ප්‍රදායික වෛද්‍ය ක්‍රමවල ඖෂධීය අමුද්‍රව්‍යයක් ලෙස භාවිත කරනු ලැබේ.

[[ත්‍රිපලා]] නම් සාම්ප්‍රදායික ඖෂධ සංයෝගයේ ප්‍රධාන අමුද්‍රව්‍ය තුනෙන් එකක් බුළු වේ. එහි අනෙක් අමුද්‍රව්‍ය දෙක වන්නේ [[අරළු]] (''Terminalia chebula'') සහ [[නෙල්ලි]] (''Phyllanthus emblica'') ය.

=== වෙනත් භාවිත ===

බුළු ගෙඩි සහ පොතු සාම්ප්‍රදායිකව සම් පදම් කිරීම සහ වර්ණක නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිත කර ඇත. දැව ද විවිධ ප්‍රයෝජන සඳහා යොදා ගනී.

== සංරක්ෂණය ==

බුළු ශාකය වනාන්තර පරිසර පද්ධතිවල කොටසක් වන බැවින් එහි ස්වාභාවික වාසස්ථාන ආරක්ෂා කිරීම වැදගත් වේ.

== ආශ්‍රිත ලිපි ==

* [[අරළු]]
* [[නෙල්ලි]]
* [[ත්‍රිපලා]]
* [[ආයුර්වේදය]]

== මූලාශ්‍ර ==

* Royal Botanic Gardens, Kew – Plants of the World Online: ''Terminalia bellirica''.
* World Agroforestry – Agroforestree Database: ''Terminalia bellirica''.

[[ප්‍රවර්ගය:Combretaceae]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ශාක]]
[[ප්‍රවර්ගය:ඖෂධීය ශාක]]</text>
      <sha1>ignb5tnjh5x350qkz5pdhgaim3cpian</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>නාරිලතා</title>
    <ns>0</ns>
    <id>65904</id>
    <revision>
      <id>803417</id>
      <parentid>487609</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T12:59:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <comment>*/ නාරිලතා පුෂ්පය/*</comment>
      <origin>803417</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8140" sha1="ougi4bxun03pfbetrlw22sxeg8ehgvo" xml:space="preserve">{{about}}
{{taxobox
| image = Habenaria crinifera flowers.jpg
| regnum = [[Plantae]]
| unranked_divisio = [[Angiosperms]]
| unranked_classis = [[Monocots]]
| ordo = [[Asparagales]]
| familia = [[Orchidaceae]]
| subfamilia = [[Orchidoideae]]
| tribus = [[Orchideae]]
| subtribus = [[Orchidinae]]
| genus = ''[[Habenaria]]''
| species = '''''H. crinifera'''''
| binomial = ''Habenaria crinifera''
| binomial_authority = Lindl. 
}}
'''නාරිලතා''' ({{en|Habenaria crinifera}}) තරමක් දුර්ලබ ආසියාවේ හමුවන ඕකිඩ් විශේෂයකි. &lt;ref name=biodiversityofsrilanka/&gt;

==සාහිත්‍යයේ භාවිතය==
හිමාල වනයේ පිපෙනවා යැයි සැලකෙන මලකි. රංගනයක යෙදී සිටින ලලනාවකගේ රුව ලෙස දිස්වෙි. මල් පිපෙන කාලයන්හි ඒවා දැකීමෙන් තාපසයින්ගේ ධ්යාන කැඩෙන බව සදහන්වෙි.

==මූලාශ්‍ර==
{{reflist
 | refs=
 &lt;ref name=biodiversityofsrilanka&gt;
 {{cite web
  | url=https://biodiversityofsrilanka.blogspot.com/2017/10/narilatha-habenaria-crinifera.html
  | title=නාරිලතා [Narilatha] (Habenaria crinifera)
  | work=Biodiversity of Sri Lanka
  | author=Bushana Kalhara
  | accessdate=2017-11-06
 }}
 &lt;/ref&gt;
}}


'''නාරිලතා''' යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ''Habenaria crinifera'' නම් ඕකිඩ් විශේෂය හැඳින්වීමට භාවිත වන සිංහල පොදු නාමයකි. එසේම නාරිලතා යන නාමය කාන්තා රූපයකට සමාන හැඩයක් ඇති බවට ජනප්‍රවාදයේ සඳහන් වන මනඃකල්පිත පුෂ්පයක් සහ සාම්ප්‍රදායික කලා නිර්මාණවල දක්නට ලැබෙන අලංකාර රූපයක් හැඳින්වීමට ද භාවිත වේ.&lt;ref name=&quot;Flora&quot;&gt;[https://floraofsrilanka.com/species/251 Flora of Sri Lanka – ''Habenaria crinifera'']&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;FactCrescendo&quot;&gt;[https://srilanka.factcrescendo.com/2021/07/10/clarification-about-the-mythical-narilatha-flower-and-hoax-from-thailand/ Fact Crescendo Sri Lanka – තායිලන්තයෙන් වාර්තා වෙන ස්ත්‍රියකගේ හැඩයෙන් යුත් ලියතඹරා මලේ ඇත්ත කතාව], 2021 ජූලි 10.&lt;/ref&gt;

== උද්භිද විද්‍යාත්මක හැඳින්වීම ==

ශ්‍රී ලංකාවේ නාරිලතා නමින් හඳුන්වන සැබෑ ශාකය ''Habenaria crinifera'' Lindl. යන විද්‍යාත්මක නාමයෙන් හැඳින්වෙන ඕකිඩ් විශේෂයකි. එය Orchidaceae හෙවත් ඕකිඩ් කුලයට අයත් බිම් මත වැඩෙන ශාකයකි. මෙම විශේෂය ඉන්දියානු උපමහාද්වීපයට ස්වදේශික වන අතර ශ්‍රී ලංකාව, ඉන්දියාව සහ නැගෙනහිර හිමාලය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශවල වාර්තා වී ඇත.&lt;ref name=&quot;Kew&quot;&gt;[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:637084-1 Plants of the World Online – Royal Botanic Gardens, Kew: ''Habenaria crinifera'']&lt;/ref&gt;

මෙම ඕකිඩ් විශේෂයේ මල්වල හැඩය සුවිශේෂී වන අතර ඇතැම් අංග කාන්තා රූපයකට සමාන ලෙස පෙනේ. එම හැඩය හේතුවෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ එය නාරිලතා යන පොදු නාමයෙන් හඳුන්වනු ලබයි. ''Habenaria crinifera'' සඳහා අහස් මකුළුවා යන සිංහල නාමය ද භාවිත වන බව ශ්‍රී ලංකා ස්වාභාවික ඉතිහාස සංගමය පළ කළ ඕකිඩ් පිළිබඳ ලිපියක සඳහන් වේ.&lt;ref name=&quot;SLNHS&quot;&gt;[https://slnhs.lk/docs/NH_Snippets_10_Indigenous%20orchid%20selection.pdf Sri Lanka Natural History Society – Indigenous Orchids of Sri Lanka].&lt;/ref&gt;

== ජනප්‍රවාදය ==

නාරිලතා පුෂ්පය පිළිබඳ ජනප්‍රවාද දකුණු ආසියානු සාහිත්‍යය හා බෞද්ධ සංස්කෘතික කතා සමඟ සම්බන්ධ වී පවතී. ඇතැම් කතාවල එය කාන්තා සිරුරක හැඩයට සමාන පුෂ්පයක් හෝ ඵලයක් ලෙස විස්තර කෙරේ. තායිලන්ත ජනප්‍රවාදයේ ''Nariphon'' හෝ ''Makkaliphon'' යන නාමවලින් හැඳින්වෙන කාන්තා රූපයට සමාන ඵල පිළිබඳ කතාවක් ද පවතී.&lt;ref name=&quot;FactCrescendo&quot;/&gt;

මෙම ජනප්‍රවාදවල සඳහන් කාන්තා රූප සහිත ගසක් හෝ පුෂ්පයක් ස්වභාවිකව පවතින බවට විද්‍යාත්මක සාක්ෂි තහවුරු වී නොමැත. විශේෂයෙන්ම සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ ප්‍රචාරය වූ හිමාලයේ හෝ තායිලන්තයේ වසර කිහිපයකට වරක් කාන්තා රූපයෙන් මල් පිපෙන ගසක් ඇති බවට වූ ප්‍රකාශ සත්‍ය නොවන බව කරුණු පරීක්ෂා කිරීමේ වාර්තාවල සඳහන් වේ.&lt;ref name=&quot;FactCrescendo&quot;/&gt;&lt;ref&gt;[https://bangaloremirror.indiatimes.com/bangalore/others/fake-news-buster-woman-shaped-fruit-grows-in-the-himalayas/articleshow/57655318.cms Bangalore Mirror – Fake News Buster: Woman-shaped fruit grows in the Himalayas], 2017 මාර්තු 16.&lt;/ref&gt;

== කලා හා සංස්කෘතික භාවිතය ==

නාරිලතා රූපය ශ්‍රී ලංකාවේ සාම්ප්‍රදායික අලංකාර කලා නිර්මාණවල දක්නට ලැබේ. කාන්තා රූපය සහ වැල් හෝ පත්‍ර ආශ්‍රිත අංග එකට සම්බන්ධ කර නිර්මාණය කරන මෙම රූපය කැටයම්, විසිතුරු සැරසිලි සහ වෙනත් අත්කම් නිර්මාණ සඳහා යොදාගෙන ඇත.&lt;ref name=&quot;SundayTimes&quot;&gt;[https://www.sundaytimes.lk/230716/plus/trailing-a-royal-gift-and-a-warrior-ancestor-525217.html The Sunday Times – Trailing a royal gift and a warrior-ancestor], 2023 ජූලි 16.&lt;/ref&gt;

ශ්‍රී ලංකාවේ කෞතුකාගාර එකතුවල පැරණි අත්කම් භාණ්ඩවල ද නාරිලතා රූපයට සමාන අලංකාර රටා හමුවේ. එවැනි රූපවලට ආගමික, සංකේතාත්මක සහ අලංකාරමය අර්ථ පැවරී තිබේ.&lt;ref name=&quot;SundayTimes&quot;/&gt;

== මූලාශ්‍ර ==

&lt;references/&gt;

[[ප්‍රවර්ගය:ඕකිඩ්]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ශාක]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ජනප්‍රවාද]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ සාම්ප්‍රදායික කලාව]]</text>
      <sha1>ougi4bxun03pfbetrlw22sxeg8ehgvo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න</title>
    <ns>0</ns>
    <id>76464</id>
    <revision>
      <id>803415</id>
      <parentid>801016</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T12:48:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ලංකා සිංහයා</username>
        <id>32178</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* පෞද්ගලික ජීවිතය */</comment>
      <origin>803415</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18027" sha1="bucqwpexqrg64t4idl3fumxyvawhvsc" xml:space="preserve">
{{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි
| name                = අනුරාධ නිලේන්ද්‍ර දූල්ලෑව විජයරත්න
| order               = මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ &lt;br&gt;හිටපු වැඩබලන [[දියවඩන නිලමේ]] 
| order1              = උසස් අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ&lt;br&gt; මහජන සම්බන්ධතා නිලධාරි
| order2              = අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ&lt;br&gt; පාර්ලිමේන්තු සම්බන්ධීකරණ ලේකම්
| order3              = සබරගමු පළාත් සභාවේ&lt;br&gt; කෑගල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌ හිටපු මන්ත්‍රී
| image               = A. Wijeyeratne.JPG
| parliament          =
| majority            =
| term_start          = 
| term_end            =
| predecessor         =
| successor           =
| birth_date          = {{birth date and age|1962|3|22}}
| birth_place         = [[අනුරාධපුර පෞරාණික නගරය|අනුරාධපුරයේ දි]]
| death_place         = 
| nationality         = {{ධජනිරූපකය|ශ්‍රී ලංකාව}} [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලාංකික]]
| party               = [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය]]
| occupation          = දේශපාලඥ සහ ආයෝජක
| otherparty          = 
| spouse              = දයාoගනි විජයරත්න 
| partner             = 
| relations           =
| children            = [[යනුෂි දූල්ලෑව විජයරත්න]]
| residence           = 168/7, ඇතුලත මල් පාර, කොළඹ 7.
| alma_mater          =[[රාජකීය විද්‍යාලය, කොළඹ]]&lt;br&gt;[[කිංස්වුඩ් විදුහල|කිංස්වුඩ් විද්‍යාලය, මහනුවර]]&lt;br&gt;ඩී.එස්.සේනානායක විද්‍යාලය, කොළඹ
| profession          = 
| net worth           = 
| religion            =[[ථේරවාද බෞද්ධ|බෞද්ධ]]
| signature           =
| website             =
| footnotes           =
}}
'''අනුරාධ නිලේන්ද්‍ර දූල්ලෑව විජයරත්න'''  ([[ඉංග්‍රීසි භාෂාව|ඉංග්‍රීසි]]:  '''Anuradha Neelendra Dullewe Wijeyeratne''') (1962 මාර්තු 22)  [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලාංකික]]  දේශපාලනඥයෙක්, එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ පාක්ෂිකයකු හා ආයෝජයකි.&lt;ref&gt; 
[https://web.archive.org/web/20190106050038/http://www.island.lk/2008/01/03/features6.html Dr.Nissanka Wijeyeratne by Professor.Carlo Fonseka]. The Island, සම්ප්‍රවේශය on 3rd January 2008.&lt;/ref&gt; 1931 වසරේ සිට වසර 90 කට වැඩි පරපුර තුනක දේශපාලන ඉතිහාසයක් ඇති පවුලකින් පැවත එන ඔහු
එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ ජාතික විධායක කමිටුවේ සාමාජිකයකු ලෙස ද කටයුතු කල අතර සබරගමු පළාත් සභාවේ කෑගල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌ මන්ත්‍රීවරයකු වශයෙන් 1988 වසරෙහිදී තේරී පත් විය.  බෞද්ධ කටයුතු කොමසාරිස්වරයා විසින් පත් කරන ලදූව මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ වැඩබලන [[දියවඩන නිලමේ]] තනතුර 1975 වසරේ සිට 2005 වසර තෙක් කිප වරක් හොබවා ඇත.&lt;ref&gt;[https://sinhala.mawratanews.lk/exclusive/why-doesnt-the-diyawadana-nilame-at-the-temple-of-the-tooth-relic-have-one-like-that/  විධායක ජනාධිපතිටත් ධූර කාල 2යි! දළදා මාලිගාවේ දියවඩන නිළමේට එහෙම එකක් නැත්තේ ඇයි? අවුරුදු 10ක් හොඳටම ඇති]. Mawrata News, සම්ප්‍රවේශය on 14 January 2025.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.worldgenweb.org/lkawgw/gen3147.html WIJEYERATNE – Family]&lt;/ref&gt;
එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙන් 2020 පාර්ලිමේන්තු මහ මැතිවරණයට තරග කිරීමට ඔහුට ආරාධනා කර 2020 මාර්තු මාසයේදී [[මාවනැල්ල]] මැතිවරණ කොට්ඨාශයේ [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය|එක්සත් ජාතික පක්ෂ]] ප්‍රධාන සංවිධායකවරයා ලෙස පත් කරන ලදී. 2020 මහ මැතිවරණයේ දී විජයරත්න පාර්ලිමේන්තුවේ [[කෑගල්ල පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය|කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්]] අසුනකට ඉදිරිපත් වි පරාජයට පත් වු අතර ඔහු  
ගතානුගතිකත්ව අතිදක්ෂිණාංශික (දක්ෂිණාංශික ජනතාවාදය) මතවාදීව එක්සත් ජාතික පක්ෂ තුල ස්ථානගත වී ඇත.&lt;ref&gt;[https://elections.gov.lk/web/wp-content/uploads/media-release/22_Kegalle.pdf   2020 Parliamentary Election,  Kegalle Electoral District, Sri Lanka]&lt;/ref&gt;
 
==පූර්ව අවධිය හා අධ්‍යාපනය==
ඔහු ශ්‍රී ලංකාවේ කීර්තිමත් දේශපාලන පවුලකින් පැවත එන, නිදහස් අරගලයේ පුරෝගාමියෙකු වූ [[එඩ්වින් විජයරත්න|ශ්‍රීමත් එඩ්වින් විජයරත්න]] යන් ගේ මුණුපුරෙකි.  ශ්‍රීමත් එඩ්වින් විජයරත්න, ශ්‍රි ලංකාවේ ප්‍රථම අග්‍රාමාත්‍ය [[ඩී.එස්. සේනානායක|මහමාන්‍ය ඩී.එස්. සේනානායක]] ගේ රජයේ ස්වදේශ කටයුතු සහ ග්‍රාමීය සංවර්ධන කැබිනට් අමාත්‍යවරයා ලෙස කටයුතු කළ අතර, 1931 පැවති ප්‍රථම රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභා මැතිවරණයෙන් අනතුරුව [[කෑගල්ල|කෑගල්ල මැතිවරණ කොට්ඨාශය]] නියෝජනය කළ පළමු මන්ත්‍රීවරයා ද විය.&lt;ref&gt;[http://archives.dailynews.lk/2007/10/20/fea03.asp An illustrious son of Sabaragamuwa]. Daily News, සම්ප්‍රවේශය on 20 October 2007.&lt;/ref&gt;
[[ගොනුව:Dr. A. R. B. Amarasinghe &amp; A.D Wijeyeratne at UNESCO.jpg|thumb|left|250px|එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට අනුබද්ධ යුනෙස්කෝ (UNESCO) සංවිධානයේ [[ප්‍රංශය|ප්‍රංශයේ]] පිහිටි ප්‍රධාන මූලස්ථාන 1987 අන්තර් ජාතික මහා මණ්ඩල සැසිවාර දි අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ පාර්ලිමේන්තු සම්බන්ධීකරණ ලේකම් අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න හා අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ ලේකම් ආචාර්ය ඒ.ආර්.ඛි අමරසිoහ සමගින්]]
1962 මාර්තු 22 වන දින [[අනුරාධපුර පෞරාණික නගරය|අනුරාධපුරයේ දි]] උපත ලැබූ අනුරාධ, දරුවන් පස් දෙනෙකුගෙන් යුත් පවුලේ තෙවැන්නා විය, නෙරංජන්, මනෝ සහ ලංකේෂ් යන සොහොයුරන්ගෙන් සහ නිශංගනී නම් සොහොයුරියගෙන් සමන්විත වූ එම පවුලේ දෙමාපියන් වූයේ, මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ දියවඩන නිලමේ ධුරය මෙන්ම [[ජේ.ආර්. ජයවර්ධන]] රජය යටතේ අධ්‍යාපන, උසස් අධ්‍යාපන සහ අධිකරණ යන කැබිනට් අමාත්‍ය ධුර ද දැරූ [[නිශ්ශංක විජයරත්න|ආචාර්ය නිශ්ශංක විජයරත්න]] සහ රඹුක්කන මිදුම වලව්වේ නීටා දුල්ලෑව විජයරත්න ය.

අනුරාධ දුල්ලව විජයරත්න සිය ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය [[රාජකීය විද්‍යාලය, කොළඹ|කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයෙන් ද]], ද්විතීයික අධ්‍යාපනය මහනුවර [[කිංස්වුඩ් විදුහල|කිංස්වුඩ් විද්‍යාලයෙන්]] සහ කොළඹ ඩී.එස්. සේනානායක විද්‍යාලයෙන් ද ලබා ගත්තේය.


==ජීවන සටහන්==
උසස් අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ මහජන සම්බන්ධතා නිලධාරි ධුරය හා අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ පාර්ලිමේන්තු සම්බන්ධීකරණ ලේකම් ධුරය ද දැරූ ඔහු එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට අනුබද්ධ යුනෙස්කෝ (UNESCO) සංවිධානයේ [[ප්‍රංශය|ප්‍රංශයේ]] හා ඛුල්ගේරියාවේ පැවිති අන්තර් ජාතික මහා මණ්ඩල සැසිවාර ද [[ජපානය|ජපානයේ]] හා [[එක්සත් රාජධානිය|එක්සත් රාජධානියේ]] පැවිති ජාත්‍යන්තර සම්මේලන කිපයකම රාජ්‍යතාන්ත්‍රික නිලදූත සමාජිකයෙකු  ලෙස ශ්‍රී ලංකා රජය නියෝජනය කළේය.
==දේශපාලන දිවිය==
විජයරත්න දේශපාලන දිවිය ඇරඹුණේ  වර්ෂ 1984 දී [[එක්සත් ජාතික පක්‍ෂය|එක්සත් ජාතික පක්‍ෂයේ]] සමවාදි ශිෂ්‍ය පෙරමුණේ දැදිගම ආසනයේ සංවිධායක ලෙසිනි.  එම පක්ෂයේ ජාතික විධායක කමිටුවේ සමාජිකයෙකු ලෙස කටයුතු කල අතර වර්ෂ 1988 දි සබරගමු පළාත් සභාවේ කෑගල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌ මන්ත්‍රීවරයෙකුද සහ දැදිගම සංවර්ධන සැලැසුම් කමිටුවේ සභාපති වශයෙන් ද සේවය කළාය. 
[[ගොනුව:Hon.Sirimavo Bandaranaike with Hon.Lalith Athulathmudali.JPG|thumb|right|260px|[[සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක|සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක මැතිනිය]]&lt;br&gt;හා [[ලලිත් ඇතුලත්මුදලි|ලලිත් ඇතුලත්මුදලි ඇමතිතුමා]]&lt;br&gt;අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න සමගින්]]
==වැඩබලන දියවඩන නිලමේ==
මල්වතු හා අස්ගිරි දේ පාර්ශවයයන්හි ගෞරවනිය මහා නායක ස්වාමීන් වහන්සේලා ගේ නිර්දේශය මත බෞද්ධ කටයුතු කොමසාරිස්වරයා විසින් පත් කරන ලදූව මහනුවර ශ්‍රී දළඳා මාලිගාවේ වැඩබලන [[දියවඩන නිලමේ]] තනතුර 1975 වසරේ සිට 2005 වසර තෙක් කිප වරක් ඔහු හොබවා ඇත.
==පෞද්ගලික ජීවිතය==
වර්ෂ 1985 දී දයාංගනි ගුණසේකර මෙනවිය සහ අනුරාධ විවාහ වූහ. ඔවුන් දෙපලගේ එකම දියණිය හෘද රෝග ‍විශේෂඥ 
වෛද්‍ය [[යනුෂි දූල්ලෑව විජයරත්න]] මහත්මියයි.  ඇය එක්සත් රාජධානියේ [[ලන්ඩන්]] නගරයේ  
[https://en.wikipedia.org/wiki/St_George%27s,_University_of_London සේන්ට් ඡෝඡස්, ලන්ඩන් විශ්ව විද්‍යාල රෝහලේ]  සේවය කරයි.&lt;ref&gt;[https://www.bcs.com/editorial/profile.asp?EditorID=73 British Cardiovascular Society] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170905141041/http://www.bcs.com/editorial/profile.asp?EditorID=73 |date=2017-09-05 }}. Articles By Dr.Yanushi Dullewe Wijeyeratne.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.researchgate.net/profile/Yanushi_Wijeyeratne/  Research Gate].&lt;/ref&gt;&lt;!--  Reference:   http://www.dailynews.lk/epaper/art.asp?id=2011/06/15/pg04_11&amp;pt=p&amp;h=   --&gt;&lt;!-- Reference: http://www.sundayobserver.lk/2010/05/23/spe50.asp --&gt;&lt;!-- &lt;ref&gt;[http://www.thisisnottingham.co.uk/Stroke-research-team-aiming-award/story-12257020-detail/story.html Stroke research team aiming for award].&lt;/ref&gt;--&gt;&lt;!--&lt;ref&gt;[http://www.dailynews.lk/2012/08/03/news32.asp Bedi Prize 2012 to Sri Lankan doctor]. Daily News, සම්ප්‍රවේශය on 3 August 2012.&lt;/ref&gt;--&gt;&lt;ref&gt;[http://archives.dailynews.lk/2013/03/11/fea21.asp  Sudden Cardiac Death in Young Adults]. Daily News, සම්ප්‍රවේශය on 11 March 2013.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.dailynews.lk/2016/07/04/features/86370  Blocking a heart block]. Daily News,  සම්ප්‍රවේශය on 4 July 2016.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.sgul.ac.uk/study/professional-education/st-georges-academic-training/being-a-clinical-academic/case-study-yanushi-wijeyeratne   Case study: Dr Yanushi Dullewe Wijeyeratne].St George's University of London., UK.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.sgul.ac.uk/profiles/yanushi-wijeyeratne#biography   Curriculum Vitae of Dr Yanushi Dullewe Wijeyeratne (NIHR Clinical Lecturer at St George's, University of London, UK. &amp; Cardiology Specialty Registrar and Fellow in Cardiac Electrophysiology and Implantable Cardiac Devices at St George's Hospital, London, UK)]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=DDD92M1i_0A  අද දෙරණ රුපවාහිනිය සමග හෘද රෝග ‍විශේෂඥ වෛද්‍ය යනුෂී දූල්ලෑව විජයරත්න මහත්මිය]&lt;/ref&gt;

==මේවාද බලන්න==
* [[:w:en:List of political families in Sri Lanka|ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන පවුල්]]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Anuradha_Dullewe_Wijeyeratne  අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න යන් ගේ ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියා පිටුව]
==බාහිර සබැඳි==
* [http://www.worldgenweb.org/lkawgw/gen3147.html   විජයරත්න පරපුර] 
* [http://www.worldgenweb.org/lkawgw/gen3060.html   රත්වත්තේ පරපුර]
* [https://ceylontoday.lk/2024/10/03/vidyajyothi-dr-raja-de-silva-one-of-the-nations-greatest-and-most-cherished-archaeologists/  අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්නයන් ලියු ලිපියක්] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241221142200/https://ceylontoday.lk/2024/10/03/vidyajyothi-dr-raja-de-silva-one-of-the-nations-greatest-and-most-cherished-archaeologists/ |date=2024-12-21 }}

==ආශ්‍රිත==
{{ආශ්‍රලැයිස්තුව}}
{{reflist}}
{{DEFAULTSORT: විජයරත්න, අනුරාධ දූල්ලෑව}}
[[ප්‍රවර්ගය:1962 උපත්]]
[[Category:ජීවමාන ජනයා]]
[[Category:ජීවත්වන්නෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයේ ආදි සිසුවෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලංකික දේශපාලනඥයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්]]
[[ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා]]</text>
      <sha1>bucqwpexqrg64t4idl3fumxyvawhvsc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803416</id>
      <parentid>803415</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T12:49:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ලංකා සිංහයා</username>
        <id>32178</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>803416</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18029" sha1="q1ljtfjtlv7u0z4rman4qqq6uyub02e" xml:space="preserve">
{{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි
| name                = අනුරාධ නිලේන්ද්‍ර දූල්ලෑව විජයරත්න
| order               = මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ &lt;br&gt;හිටපු වැඩබලන [[දියවඩන නිලමේ]] 
| order1              = උසස් අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ&lt;br&gt; මහජන සම්බන්ධතා නිලධාරි
| order2              = අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ&lt;br&gt; පාර්ලිමේන්තු සම්බන්ධීකරණ ලේකම්
| order3              = සබරගමු පළාත් සභාවේ&lt;br&gt; කෑගල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌ හිටපු මන්ත්‍රී
| image               = A. Wijeyeratne.JPG
| parliament          =
| majority            =
| term_start          = 
| term_end            =
| predecessor         =
| successor           =
| birth_date          = {{birth date and age|1962|3|22}}
| birth_place         = [[අනුරාධපුර පෞරාණික නගරය|අනුරාධපුරයේ දි]]
| death_place         = 
| nationality         = {{ධජනිරූපකය|ශ්‍රී ලංකාව}} [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලාංකික]]
| party               = [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය]]
| occupation          = දේශපාලඥ සහ ආයෝජක
| otherparty          = 
| spouse              = දයාංගනි විජයරත්න 
| partner             = 
| relations           =
| children            = [[යනුෂි දූල්ලෑව විජයරත්න]]
| residence           = 168/7, ඇතුලත මල් පාර, කොළඹ 7.
| alma_mater          =[[රාජකීය විද්‍යාලය, කොළඹ]]&lt;br&gt;[[කිංස්වුඩ් විදුහල|කිංස්වුඩ් විද්‍යාලය, මහනුවර]]&lt;br&gt;ඩී.එස්.සේනානායක විද්‍යාලය, කොළඹ
| profession          = 
| net worth           = 
| religion            =[[ථේරවාද බෞද්ධ|බෞද්ධ]]
| signature           =
| website             =
| footnotes           =
}}
'''අනුරාධ නිලේන්ද්‍ර දූල්ලෑව විජයරත්න'''  ([[ඉංග්‍රීසි භාෂාව|ඉංග්‍රීසි]]:  '''Anuradha Neelendra Dullewe Wijeyeratne''') (1962 මාර්තු 22)  [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලාංකික]]  දේශපාලනඥයෙක්, එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ පාක්ෂිකයකු හා ආයෝජයකි.&lt;ref&gt; 
[https://web.archive.org/web/20190106050038/http://www.island.lk/2008/01/03/features6.html Dr.Nissanka Wijeyeratne by Professor.Carlo Fonseka]. The Island, සම්ප්‍රවේශය on 3rd January 2008.&lt;/ref&gt; 1931 වසරේ සිට වසර 90 කට වැඩි පරපුර තුනක දේශපාලන ඉතිහාසයක් ඇති පවුලකින් පැවත එන ඔහු
එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ ජාතික විධායක කමිටුවේ සාමාජිකයකු ලෙස ද කටයුතු කල අතර සබරගමු පළාත් සභාවේ කෑගල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌ මන්ත්‍රීවරයකු වශයෙන් 1988 වසරෙහිදී තේරී පත් විය.  බෞද්ධ කටයුතු කොමසාරිස්වරයා විසින් පත් කරන ලදූව මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ වැඩබලන [[දියවඩන නිලමේ]] තනතුර 1975 වසරේ සිට 2005 වසර තෙක් කිප වරක් හොබවා ඇත.&lt;ref&gt;[https://sinhala.mawratanews.lk/exclusive/why-doesnt-the-diyawadana-nilame-at-the-temple-of-the-tooth-relic-have-one-like-that/  විධායක ජනාධිපතිටත් ධූර කාල 2යි! දළදා මාලිගාවේ දියවඩන නිළමේට එහෙම එකක් නැත්තේ ඇයි? අවුරුදු 10ක් හොඳටම ඇති]. Mawrata News, සම්ප්‍රවේශය on 14 January 2025.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.worldgenweb.org/lkawgw/gen3147.html WIJEYERATNE – Family]&lt;/ref&gt;
එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙන් 2020 පාර්ලිමේන්තු මහ මැතිවරණයට තරග කිරීමට ඔහුට ආරාධනා කර 2020 මාර්තු මාසයේදී [[මාවනැල්ල]] මැතිවරණ කොට්ඨාශයේ [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය|එක්සත් ජාතික පක්ෂ]] ප්‍රධාන සංවිධායකවරයා ලෙස පත් කරන ලදී. 2020 මහ මැතිවරණයේ දී විජයරත්න පාර්ලිමේන්තුවේ [[කෑගල්ල පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය|කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්]] අසුනකට ඉදිරිපත් වි පරාජයට පත් වු අතර ඔහු  
ගතානුගතිකත්ව අතිදක්ෂිණාංශික (දක්ෂිණාංශික ජනතාවාදය) මතවාදීව එක්සත් ජාතික පක්ෂ තුල ස්ථානගත වී ඇත.&lt;ref&gt;[https://elections.gov.lk/web/wp-content/uploads/media-release/22_Kegalle.pdf   2020 Parliamentary Election,  Kegalle Electoral District, Sri Lanka]&lt;/ref&gt;
 
==පූර්ව අවධිය හා අධ්‍යාපනය==
ඔහු ශ්‍රී ලංකාවේ කීර්තිමත් දේශපාලන පවුලකින් පැවත එන, නිදහස් අරගලයේ පුරෝගාමියෙකු වූ [[එඩ්වින් විජයරත්න|ශ්‍රීමත් එඩ්වින් විජයරත්න]] යන් ගේ මුණුපුරෙකි.  ශ්‍රීමත් එඩ්වින් විජයරත්න, ශ්‍රි ලංකාවේ ප්‍රථම අග්‍රාමාත්‍ය [[ඩී.එස්. සේනානායක|මහමාන්‍ය ඩී.එස්. සේනානායක]] ගේ රජයේ ස්වදේශ කටයුතු සහ ග්‍රාමීය සංවර්ධන කැබිනට් අමාත්‍යවරයා ලෙස කටයුතු කළ අතර, 1931 පැවති ප්‍රථම රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභා මැතිවරණයෙන් අනතුරුව [[කෑගල්ල|කෑගල්ල මැතිවරණ කොට්ඨාශය]] නියෝජනය කළ පළමු මන්ත්‍රීවරයා ද විය.&lt;ref&gt;[http://archives.dailynews.lk/2007/10/20/fea03.asp An illustrious son of Sabaragamuwa]. Daily News, සම්ප්‍රවේශය on 20 October 2007.&lt;/ref&gt;
[[ගොනුව:Dr. A. R. B. Amarasinghe &amp; A.D Wijeyeratne at UNESCO.jpg|thumb|left|250px|එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට අනුබද්ධ යුනෙස්කෝ (UNESCO) සංවිධානයේ [[ප්‍රංශය|ප්‍රංශයේ]] පිහිටි ප්‍රධාන මූලස්ථාන 1987 අන්තර් ජාතික මහා මණ්ඩල සැසිවාර දි අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ පාර්ලිමේන්තු සම්බන්ධීකරණ ලේකම් අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න හා අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ ලේකම් ආචාර්ය ඒ.ආර්.ඛි අමරසිoහ සමගින්]]
1962 මාර්තු 22 වන දින [[අනුරාධපුර පෞරාණික නගරය|අනුරාධපුරයේ දි]] උපත ලැබූ අනුරාධ, දරුවන් පස් දෙනෙකුගෙන් යුත් පවුලේ තෙවැන්නා විය, නෙරංජන්, මනෝ සහ ලංකේෂ් යන සොහොයුරන්ගෙන් සහ නිශංගනී නම් සොහොයුරියගෙන් සමන්විත වූ එම පවුලේ දෙමාපියන් වූයේ, මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ දියවඩන නිලමේ ධුරය මෙන්ම [[ජේ.ආර්. ජයවර්ධන]] රජය යටතේ අධ්‍යාපන, උසස් අධ්‍යාපන සහ අධිකරණ යන කැබිනට් අමාත්‍ය ධුර ද දැරූ [[නිශ්ශංක විජයරත්න|ආචාර්ය නිශ්ශංක විජයරත්න]] සහ රඹුක්කන මිදුම වලව්වේ නීටා දුල්ලෑව විජයරත්න ය.

අනුරාධ දුල්ලව විජයරත්න සිය ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය [[රාජකීය විද්‍යාලය, කොළඹ|කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයෙන් ද]], ද්විතීයික අධ්‍යාපනය මහනුවර [[කිංස්වුඩ් විදුහල|කිංස්වුඩ් විද්‍යාලයෙන්]] සහ කොළඹ ඩී.එස්. සේනානායක විද්‍යාලයෙන් ද ලබා ගත්තේය.


==ජීවන සටහන්==
උසස් අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ මහජන සම්බන්ධතා නිලධාරි ධුරය හා අධිකරණ අමාත්‍යාංශයේ පාර්ලිමේන්තු සම්බන්ධීකරණ ලේකම් ධුරය ද දැරූ ඔහු එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට අනුබද්ධ යුනෙස්කෝ (UNESCO) සංවිධානයේ [[ප්‍රංශය|ප්‍රංශයේ]] හා ඛුල්ගේරියාවේ පැවිති අන්තර් ජාතික මහා මණ්ඩල සැසිවාර ද [[ජපානය|ජපානයේ]] හා [[එක්සත් රාජධානිය|එක්සත් රාජධානියේ]] පැවිති ජාත්‍යන්තර සම්මේලන කිපයකම රාජ්‍යතාන්ත්‍රික නිලදූත සමාජිකයෙකු  ලෙස ශ්‍රී ලංකා රජය නියෝජනය කළේය.
==දේශපාලන දිවිය==
විජයරත්න දේශපාලන දිවිය ඇරඹුණේ  වර්ෂ 1984 දී [[එක්සත් ජාතික පක්‍ෂය|එක්සත් ජාතික පක්‍ෂයේ]] සමවාදි ශිෂ්‍ය පෙරමුණේ දැදිගම ආසනයේ සංවිධායක ලෙසිනි.  එම පක්ෂයේ ජාතික විධායක කමිටුවේ සමාජිකයෙකු ලෙස කටයුතු කල අතර වර්ෂ 1988 දි සබරගමු පළාත් සභාවේ කෑගල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌ මන්ත්‍රීවරයෙකුද සහ දැදිගම සංවර්ධන සැලැසුම් කමිටුවේ සභාපති වශයෙන් ද සේවය කළාය. 
[[ගොනුව:Hon.Sirimavo Bandaranaike with Hon.Lalith Athulathmudali.JPG|thumb|right|260px|[[සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක|සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක මැතිනිය]]&lt;br&gt;හා [[ලලිත් ඇතුලත්මුදලි|ලලිත් ඇතුලත්මුදලි ඇමතිතුමා]]&lt;br&gt;අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න සමගින්]]
==වැඩබලන දියවඩන නිලමේ==
මල්වතු හා අස්ගිරි දේ පාර්ශවයයන්හි ගෞරවනිය මහා නායක ස්වාමීන් වහන්සේලා ගේ නිර්දේශය මත බෞද්ධ කටයුතු කොමසාරිස්වරයා විසින් පත් කරන ලදූව මහනුවර ශ්‍රී දළඳා මාලිගාවේ වැඩබලන [[දියවඩන නිලමේ]] තනතුර 1975 වසරේ සිට 2005 වසර තෙක් කිප වරක් ඔහු හොබවා ඇත.
==පෞද්ගලික ජීවිතය==
වර්ෂ 1985 දී දයාංගනි ගුණසේකර මෙනවිය සහ අනුරාධ විවාහ වූහ. ඔවුන් දෙපලගේ එකම දියණිය හෘද රෝග ‍විශේෂඥ 
වෛද්‍ය [[යනුෂි දූල්ලෑව විජයරත්න]] මහත්මියයි.  ඇය එක්සත් රාජධානියේ [[ලන්ඩන්]] නගරයේ  
[https://en.wikipedia.org/wiki/St_George%27s,_University_of_London සේන්ට් ඡෝඡස්, ලන්ඩන් විශ්ව විද්‍යාල රෝහලේ]  සේවය කරයි.&lt;ref&gt;[https://www.bcs.com/editorial/profile.asp?EditorID=73 British Cardiovascular Society] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170905141041/http://www.bcs.com/editorial/profile.asp?EditorID=73 |date=2017-09-05 }}. Articles By Dr.Yanushi Dullewe Wijeyeratne.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.researchgate.net/profile/Yanushi_Wijeyeratne/  Research Gate].&lt;/ref&gt;&lt;!--  Reference:   http://www.dailynews.lk/epaper/art.asp?id=2011/06/15/pg04_11&amp;pt=p&amp;h=   --&gt;&lt;!-- Reference: http://www.sundayobserver.lk/2010/05/23/spe50.asp --&gt;&lt;!-- &lt;ref&gt;[http://www.thisisnottingham.co.uk/Stroke-research-team-aiming-award/story-12257020-detail/story.html Stroke research team aiming for award].&lt;/ref&gt;--&gt;&lt;!--&lt;ref&gt;[http://www.dailynews.lk/2012/08/03/news32.asp Bedi Prize 2012 to Sri Lankan doctor]. Daily News, සම්ප්‍රවේශය on 3 August 2012.&lt;/ref&gt;--&gt;&lt;ref&gt;[http://archives.dailynews.lk/2013/03/11/fea21.asp  Sudden Cardiac Death in Young Adults]. Daily News, සම්ප්‍රවේශය on 11 March 2013.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.dailynews.lk/2016/07/04/features/86370  Blocking a heart block]. Daily News,  සම්ප්‍රවේශය on 4 July 2016.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.sgul.ac.uk/study/professional-education/st-georges-academic-training/being-a-clinical-academic/case-study-yanushi-wijeyeratne   Case study: Dr Yanushi Dullewe Wijeyeratne].St George's University of London., UK.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.sgul.ac.uk/profiles/yanushi-wijeyeratne#biography   Curriculum Vitae of Dr Yanushi Dullewe Wijeyeratne (NIHR Clinical Lecturer at St George's, University of London, UK. &amp; Cardiology Specialty Registrar and Fellow in Cardiac Electrophysiology and Implantable Cardiac Devices at St George's Hospital, London, UK)]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.youtube.com/watch?v=DDD92M1i_0A  අද දෙරණ රුපවාහිනිය සමග හෘද රෝග ‍විශේෂඥ වෛද්‍ය යනුෂී දූල්ලෑව විජයරත්න මහත්මිය]&lt;/ref&gt;

==මේවාද බලන්න==
* [[:w:en:List of political families in Sri Lanka|ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන පවුල්]]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Anuradha_Dullewe_Wijeyeratne  අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්න යන් ගේ ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියා පිටුව]
==බාහිර සබැඳි==
* [http://www.worldgenweb.org/lkawgw/gen3147.html   විජයරත්න පරපුර] 
* [http://www.worldgenweb.org/lkawgw/gen3060.html   රත්වත්තේ පරපුර]
* [https://ceylontoday.lk/2024/10/03/vidyajyothi-dr-raja-de-silva-one-of-the-nations-greatest-and-most-cherished-archaeologists/  අනුරාධ දූල්ලෑව විජයරත්නයන් ලියු ලිපියක්] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20241221142200/https://ceylontoday.lk/2024/10/03/vidyajyothi-dr-raja-de-silva-one-of-the-nations-greatest-and-most-cherished-archaeologists/ |date=2024-12-21 }}

==ආශ්‍රිත==
{{ආශ්‍රලැයිස්තුව}}
{{reflist}}
{{DEFAULTSORT: විජයරත්න, අනුරාධ දූල්ලෑව}}
[[ප්‍රවර්ගය:1962 උපත්]]
[[Category:ජීවමාන ජනයා]]
[[Category:ජීවත්වන්නෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයේ ආදි සිසුවෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලංකික දේශපාලනඥයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්]]
[[ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා]]</text>
      <sha1>q1ljtfjtlv7u0z4rman4qqq6uyub02e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87107</id>
    <revision>
      <id>803438</id>
      <parentid>460981</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:47:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>tagged</comment>
      <origin>803438</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1449" sha1="spj9r9j4x9rr2hyiwy5pjv394vz38g1" xml:space="preserve">{{සමුද්දේශ විරහිත|date=නොවැම්බර් 2026}}

'''එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව''' යනු,  [[එක්සත් ජනපද කොංග‍්‍රස් මණ්ඩලය| එක්සත් ජනපද කොංග‍්‍රස් මණ්ඩලයෙහි]]  [[උත්තර මන්ත්‍රී මණ්ඩලය|ඉහළ මණ්ඩලය]] වන අතර, [[එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලය]]-[[පහළ මන්ත්‍රී මණ්ඩලය |පහළ මණ්ඩලය]] හා එක්ව එය විසින්  [[එක්සත් ජනපදය|එක්සත් ජනපදයෙහි]] [[ව්‍යවස්ථාදායකය]] සංස්ථාපනය කරයි. [[එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභා ගර්භය | සෙනෙට් සභා ගර්භය]] පිහිටා ඇත්තේ  [[වොෂිංටන්, ඩී.සී.|වොෂිංටන්, ඩී.සී.හී]] [[එක්සත් ජනපද කැපිටෝල් මහා මන්ත්‍රණසභා ශාලාව|කැපිටෝල් මහා මන්ත්‍රණසභා ගොඩනැගිල්ලෙහි]] උතුරු පාර්ශවයෙහි ය.

== මූලාශ්‍ර ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>spj9r9j4x9rr2hyiwy5pjv394vz38g1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලය</title>
    <ns>0</ns>
    <id>87123</id>
    <revision>
      <id>803435</id>
      <parentid>698746</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:43:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>tagged</comment>
      <origin>803435</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2661" sha1="m7tk5kibfrgcl5fttb5rcppvatphl6s" xml:space="preserve">{{සමුද්දේශ විරහිත|date=නොවැම්බර් 2026}}

[[ගොනුව:Seal of the United States House of Representatives.svg|thumb|එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ මුද්‍රාව]]
'''එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලය''' යනු,  [[එක්සත් ජනපද කොංග‍්‍රස් මණ්ඩලය|එක්සත් ජනපද කොංග‍්‍රස් මණ්ඩලයෙහි]] [[පහළ මන්ත්‍රී මණ්ඩලය]] වන අතර, [[එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව|සෙනෙට් සභාව]] එහි  [[උත්තර මන්ත්‍රී මණ්ඩලය]] වෙයි. මෙම මණ්ඩල දෙක එක්ව,  [[එක්සත් ජනපදය|එක්සත් ජනපදයෙහි]] [[ද්විමණ්ඩලත්වය|ද්විමණ්ඩල ව්‍යවස්ථාදායකය]] තනයි.

මන්ත්‍රී මණ්ඩලයෙහි  සංයුතිය සංස්ථාපනය වනුයේ [[එක්සත් ජනපද ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙහි පළමුවන වගන්තිය]] ප්‍රකාරව වෙයි. [[එක්සත් ජනපද කොංග්‍රස් මණඩලීය දිස්ත්‍රික්ක ලැයිස්තුව|කොංග්‍රස් මණඩලීය දිස්ත්‍රික්ක]] සඳහාවූ ආසන වෙනුවෙන් පත්කෙරුනු  නියෝජිතයන් වෙතින් මන්ත්‍රී මණ්ඩලය සමන්විත වන අතර, එක් එක් ජනපද වෙනුවෙන් ආසන සංඛ්‍යාව වෙන්කර ඇත්තේ [[එක්සත් ජනපද සංගණනය|එ.ජ. සංගණනයෙහි]] දී කල ගණනය කිරීම් අනුසාරයෙන් වන අතර, එක් දිස්ත්‍රික්කයක් වෙනුවෙන් එක් නියෝජිතයෙක් අනුයුක්ත වෙයි. 1789 වසරෙහිදී මෙම මන්ත්‍රී මණ්ඩලයෙහි ඇරඹුමෙහි සිටම, සියළු නියෝජිතයන් සෘජු ලෙසින් තේරී පත් කරනු ලැබිණි.

== මූලාශ්‍ර ==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>m7tk5kibfrgcl5fttb5rcppvatphl6s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>පාතිමාවේ අප ස්වාමිදූ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>96958</id>
    <revision>
      <id>803449</id>
      <parentid>803249</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T07:00:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>typo fixed</comment>
      <origin>803449</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6403" sha1="s5q1t1milxzf2omxogouv46xulv5u51" xml:space="preserve">{{short description|කන්‍ය මරියතුමියගේ වෙනත් නාමයක්}}
{{Infobox Catholic Apparition
| name       = පාතිමාවෙ අප ස්වාමිදූ
| full_name  = පාතිමාවේ ශුද්ධවූ ජපමාලයේ අප ස්වාමිදූ
| image      = First Sculpture of Our Lady of Fatima.jpg
| size       = 
| alt        = 
| caption    = [[දර්ශනයේ දේවස්ථානය]] තුළ තැන්පත් කර ඇති [[කැනොනිකල් රාජාභිෂේකය|කැනොනිකල් ඔටුන්න හිමි]] දේවමාතා රූපය 
| map        = 

| msize      =  
| malt       =
| mcaption   =
| location   = [[පාතිමා, පෘතුගාලය]]
| date       = 1917 මැයි 13 සිට ඔක්තෝබර් 13 දක්වා
| witness    = {{hlist|ලුසියා දොස් සන්තොස්; ෆ්‍රැන්සිස්කෝ සහ ජසින්තා මාර්තෝ}}
| type       = [[දේවමාතා දර්ශනය]]
| approval   = {{ubl|1930 ඔක්තෝබර් 13: හොසේ අල්වේස් කොරයා ද සිල්වා, ලිරියාවේ රදගුරු&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://fatima.org/about/fatima-the-facts/approval-by-the-bishop-1930/|title=Approval by the Bishop (1930)|website=The Fatima Center|access-date=2019-10-10|quote=[W]e hereby: 1. Declare worthy of belief, the visions of the shepherd children in the Cova da Iria, parish of Fatima, in this diocese, from the 13th May to 13th October, 1917. 2. Permit officially the cult of Our Lady of Fatima.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Lucia-dos-Santos|title=Lúcia dos Santos|website=[[Encyclopædia Britannica]]|access-date=2019-10-10|quote=After years of investigation, the veneration of Our Lady of Fátima was authorized by the bishop of Leiria, Portugal, on October 13, 1930.}}&lt;/ref&gt;|1946 අප්‍රේල් 25: [[Pope Pius XII]] ගේ පොන්ටිෆිකල් නියෝගය අනුව ඔටුනු පලන්දන ලදී}}
| shrine     = [[පාතිමාවේ අප ස්වාමිදූගේ අභයභූමිය]], [[කොවා ද ඉරියා]], [[පාතිමා, පෘතුගාලය]] 
| patronage  = {{hlist|ලිරියා-පාතිමා පදවිය|නැගෙනහිර තිමෝරය}}
| attributes =
| feast_day  = මැයි 13
}}
'''පාතිමාවේ අප ස්වාමිදූ''' ({{lang-pt|Nossa Senhora de Fátima}}, {{IPA-pt|ˈnɔsɐ sɨˈɲɔɾɐ dɨ ˈfatimɐ|pron}}) විධිමත් ලෙස හඳුන්වනු ලබන්නේ '''පාතිමාවේ ශුද්ධවූ ජපමාලයේ අප ස්වාමිදූ''') යනු පෘතුගාලයේ පාතිමා හි කෝවා ද ඉරියා හි එඬේර දරුවන් තිදෙනෙකු විසින් 1917 දී වාර්තා කරන ලද [[දේවමාතා දර්ශනය|දේවමාතා දර්ශනයක්]]  මත පදනම් වූ [[ජේසුගේ මව වන මරියා]]ගේ කතෝලික නාමයකි. දරුවන් තිදෙනා වූයේ ලුසියා දොස් සන්තොස්, ෆ්‍රැන්සිස්කෝ සහ ජසින්තා මාර්තෝ ය. 1930 ඔක්තෝම්බර් 13 වන දින ලෙයිරියා හි රදගුරු හොසේ අල්වේස් කොරයා ද සිල්වා විසින් මෙම සිදුවීම් විශ්වාස කිරීමට සුදුසු බව ප්‍රකාශ කළේය.&lt;ref name=worthy&gt;{{cite web|url=http://www.miraclehunter.com/marian_apparitions/statements/fatima_statement_02.html|title=Results of the Investigative Commission|date=October 1930|access-date=3 June 2017}}&lt;/ref&gt;

දොලොස්වන පියුස් පාප් වහන්සේ 1946 අප්‍රේල් 25 වන දින &quot;පේපල් බුල්&quot;({{lang|la|Celeberrima solemnia}}) මාර්ගයෙන් කැනොනිකල් රාජාභිෂේකය පිළිබඳ පාප්තුමාගේ ආඥාවක් ප්‍රදානය කරන ලදී. නම් කරන ලද පාප්තුමාගේ ලෙගට්, කාදිනල් බෙනඩෙටෝ ඇලෝසි මසෙල්ලා විසින් 1946 මැයි 13 වන දින රාජාභිෂේකය සිදු කරන ලදී. මෙම ප්‍රතිමාව දැන් ස්ථිරවම [[දර්ශනයේ දේවස්ථානය]] තුළ තැම්පත් කර ඇත. දොලොස්වන පියුස් පාප්තුමා 1954 නොවැම්බර් 11 දින &quot;{{lang|la|Luce superna}}&quot; අපෝස්තලික ලිපියක් මගින් [[පාතිමා අභයභූමිය]] සුළු බැසිලිකාවක් බවට පත් කළේය.

1930 ගණන්වල ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද ලුසියා සහෝදරියගේ මතක සටහන් වලින් ඇය පවසන රහස් තුනක් කන්‍යා මරිය තුමියගෙන් ලැබුණු බව ප්‍රකාශ කළ අතර තුන්වන රහස 1960 දී [[කතෝලික සභාව]] විසින් හෙළි කිරීමට නියමිතව තිබුණි. රහස්, [[අනාවැකි]] සහ [[Eschatological]] හෙළිදරව් කිරීම් දෙවන ලෝක යුද්ධයට හා අනාගතයේ තවත් ගෝලීය යුද්ධවලට සම්බන්ධ යැයි කියනු ලබන අතර විශේෂයෙන් [[මරියතිමියගේ නිර්මල හෘදය]] වෙත රුසියාව කැප කරන ලෙස කන්‍යාවගේ ඉල්ලීමද ඇතුලත් විය.

==මූලාශ්‍ර==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>s5q1t1milxzf2omxogouv46xulv5u51</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>පාලිත තෙවරප්පෙරුම</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150536</id>
    <revision>
      <id>803413</id>
      <parentid>727142</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T12:45:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Titanciwiki</username>
        <id>17542</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Fixes</comment>
      <origin>803413</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24418" sha1="nvrmbs5vkyay9lbidlw2s8m8q17zzf5" xml:space="preserve">{{Short description|ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥයෙකි (1960–2024)}}
{{Use dmy dates|date=April 2024}}
{{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි
| honorific-prefix    = [[ගරු]]
| name                = පාලිත තෙවරප්පෙරුම
| honorific-suffix    = 
| native_name         = {{nobold|Palitha Thewarapperuma}}
| image               = Palitha Thewarapperuma.jpg
| imagesize           = 
| caption             = 2020 වසරෙහි පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා
| office1             = සමාජ සවිබල ගැන්වීම් නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය
| term_start1         = 21 දෙසැම්බර් 2018
| term_end1           = 21 නොවැම්බර් 2019
| president1          = [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]]
| primeminister1      = [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]]
| 1blankname1         = විෂයභාර අමාත්‍ය
| 1namedata1          = දයා ගමගේ
| predecessor1        = [[රන්ජන් රාමනායක]]
| successor1          = ''තනතුර පුරප්පාඩු වී ඇත''
| office2             = තිරසර සංවර්ධන, වනජීවී සහ ප්‍රාදේශීය සංවර්ධන නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය
| term_start2         = 2 මැයි 2018
| term_end2           = 26 ඔක්තෝම්බර් 2018
| president2          = [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]]
| primeminister2      = [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]]
| 1blankname2         = විෂයභාර අමාත්‍ය
| 1namedata2          = [[සරත් ෆොන්සේකා]]
| predecessor2        = සුමේධා ජයසේන
| successor2          = ආනන්ද අලුත්ගමගේ
| office3             = අභ්‍යන්තර කටයුතු, වයඹ සංවර්ධන සහ සංස්කෘතික කටයුතු නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය
| term_start3         = 6 අප්‍රේල් 2016
| term_end3           = 2 මැයි 2018
| president3          = [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]]
| primeminister3      = [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]]
| 1blankname3         = විෂයභාර අමාත්‍ය
| 1namedata3          = [[එස්. බී. නාවින්න]]
| predecessor3        = [[හර්ෂ ද සිල්වා]]
| successor3          = [[එඩ්වඩ් ගුණසේකර]]
| office4             = [[කළුතර මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්කය |කළුතර දිස්ත්‍රික්කය]] සඳහා [[ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව|පාර්ලිමේන්තු]] මන්ත්‍රී
| term_start4         = 22 අප්‍රේල් 2010
| term_end4           = 3 මාර්තු 2020
| predecessor4        = 
| successor4          = 
| birth_date          = {{Birth date|1960|5|3|df=y}}
| birth_place         = [[ලංකා ඩොමීනියන් රාජ්‍යය]]&lt;br /&gt;(දැන් [[ශ්‍රී ලංකාව]])
| death_date          = 16 අප්‍රේල් 2024 (වයස 63)
| death_place         = [[කළුතර]], ශ්‍රී ලංකාව
| nationality         = [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලාංකික]]
| party               = [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය]]
| occupation          = දේශපාලනඥ
| otherparty          = 
| spouse              = අමිතා නාලිංගනී අමරතුංග
| partner             = 
| relations           = 
| children            = 2
| residence           = [[මතුගම]]
| alma_mater          = [[මතුගම|ආනන්ද ශාස්ත්‍රාලය, මතුගම]]
| profession          = ඉඩම් හිමිකරු
| religion            = 
| rank                = 
| branch              = 
| unit                = 
| allegiance          = 
| serviceyears        = 
| signature           = 
| website             = 
| footnotes           = 
| native_name_lang    = si
| nickname            = 
}}

'''පාලිත කුමාර තෙවරප්පෙරුම''' (''Palitha Thewarapperuma'', 1960 මැයි 3 – 2024 අප්‍රේල් 16), යනු ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥයෙකි. 2010 සිට 2020 දක්වා කාලය තුළ [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය]] නියෝජනය කරමින් ඒ මහතා [[කළුතර මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්කය |කළුතර දිස්ත්‍රික්]] [[ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව|පාර්ලිමේන්තු]] මන්ත්‍රීවරයෙකු ලෙස කටයුතු කර ඇත.&lt;ref name=&quot;පාර්ලිමේන්තුව&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.parliament.lk/directory_of_members/ViewMember.do?memID=3142|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම, පා.ම.|work=හිටපු මන්ත්‍රීවරුන්ගේ නාමාවලිය|publisher=[[ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව]]|access-date=12 මාර්තු 2013|archive-date=20 October 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101020095232/http://www.parliament.lk/directory_of_members/ViewMember.do?memID=3142|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ඔහු හිටපු ජනාධිපති [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]] මහතාගේ පාලන සමයේදී සමාජ සවිබල ගැන්වීම් නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය, තිරසාර සංවර්ධන, වනජීවී සහ ප්‍රාදේශීය සංවර්ධන නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය සහ අභ්‍යන්තර කටයුතු, වයඹ සංවර්ධන සහ සංස්කෘතික කටයුතු නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා ලෙස කටයුතු කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම : දිවි ගමනට සමුදුන් ජනතා සේවකයා|url=https://www.bbc.com/sinhala/articles/cw8qpnpl2wlo|website=බී.බී.සී. පුවත් සේවය|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|date=16 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==මුල් දිවිය සහ අධ්‍යාපනය==
පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා 1960 මැයි මස 3 වැනිදා උපත ලැබීය. ඔහු [[මතුගම]] ආනන්ද ශාස්ත්‍රාල ජාතික පාසලේ ආදි සිසුවෙකි.&lt;ref name=&quot;DM&quot;&gt;{{Cite web |title=හිටපු රාජ්‍ය ඇමැති පාලිත තෙවරප්පෙරුම විදුලිසර වැදී මිය යයි|url=https://www.dinamina.lk/2024/04/17/%E0%B6%AF%E0%B7%80%E0%B7%83%E0%B7%9A-%E0%B6%B4%E0%B7%94%E0%B7%80%E0%B6%AD%E0%B7%8A/82827/%E0%B7%84%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B6%B4%E0%B7%94-%E0%B6%BB%E0%B7%8F%E0%B6%A2%E0%B7%8A%E0%B6%BA-%E0%B6%85%E0%B7%90%E0%B6%B8%E0%B7%90%E0%B6%AD%E0%B7%92-%E0%B6%B4%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B7%92/|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|website=[[දිනමිණ]]| url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20240417011906/https://www.dinamina.lk/2024/04/17/%E0%B6%AF%E0%B7%80%E0%B7%83%E0%B7%9A-%E0%B6%B4%E0%B7%94%E0%B7%80%E0%B6%AD%E0%B7%8A/82827/%E0%B7%84%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B6%B4%E0%B7%94-%E0%B6%BB%E0%B7%8F%E0%B6%A2%E0%B7%8A%E0%B6%BA-%E0%B6%85%E0%B7%90%E0%B6%B8%E0%B7%90%E0%B6%AD%E0%B7%92-%E0%B6%B4%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B7%92/ | archive-date=17 අප්‍රේල් 2024|date=16 අප්‍රේල් 2024|language=si|last1= පොතුපිටිය|first1=රක්ෂණ ශ්‍රියන්ත|last2=බණ්ඩාරගම|first2=සුමිත් ප්‍රේමතිලක|last3=ජයසිංහ|first3=බිමල්}}&lt;/ref&gt; 

==දේශපාලන දිවිය==
පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා දේශපාලනයට පිවිසියේ [[මතුගම|මතුගම ප්‍රාදේශීය සභාවේ]] [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය|එක්සත් ජාතික පක්ෂ]] මන්ත්‍රීවරයෙකු ලෙසය. 2002 වසරේදී ඔහු එම සභාවේ සභාපතිවරයා බවට පත් විය. ඒ මහතා කලක් කළුතර දිස්ත්‍රික්කය නියෝජනය කරමින් [[බස්නාහිර පළාත, ශ්‍රී ලංකාව|බස්නාහිර පළාත් සභා]] මන්ත්‍රීවරයකු ලෙසද කටයුතු කළේය.&lt;ref name=&quot;MB&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම ජීවිතක්ෂයට|url=https://mawbima.lk/2024/04/16/palitha-thewarapperuma-passes-away/|website=[[මව්බිම (පුවත්පත)|මව්බිම පුවත්පත]]|last1=සම්මන්|first1=තාරකා|date=16 අප්‍රේල් 2024|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|language=si|archive-date=17 අප්‍රේල් 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240417004234/https://mawbima.lk/2024/04/16/palitha-thewarapperuma-passes-away/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

ඔහු [[ශ්‍රී ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 2010|2010]] වසරේදී පළමුවරට පාර්ලිමේන්තුවට තේරී පත් වූ අතර [[ශ්‍රී ලංකාවෙහි 15වන පාර්ලිමේන්තුව|2015]] වසරේදී ඔහු නැවත තේරී පත් විය. 2015 වසරේදී ජනාධිපති [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]] සහ අග්‍රාමාත්‍ය [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]] මහත්වරුන්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් [[සිරිසේන කැබිනට් මණ්ඩලය|යහපාලන රජය]] බලයට පත්වීමත් සමඟ පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයකු ලෙස දිවුරුම් දුන්නේය.&lt;ref name=&quot;LD&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම විදුලි සැර වැදී මරුට|url=https://www.lankadeepa.lk/latest_news/%E0%B6%B4%E0%B6%BD%E0%B6%AD-%E0%B6%AD%E0%B7%80%E0%B6%BB%E0%B6%B4%E0%B6%B4%E0%B6%BB%E0%B6%B8-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%BD-%E0%B7%83%E0%B6%BB-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%B8%E0%B6%BB%E0%B6%A7/1-650640|website=[[ලංකාදීප (පුවත්පත)|ලංකාදීප පුවත්පත]]|last1=ජයසිංහ|first1=බිමල් ශ්‍යාමන්|last2=පොතුපිටිය|first2=සුමිත්|date=16 අප්‍රේල් 2024|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|language=si|archive-date=17 අප්‍රේල් 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240417003521/https://www.lankadeepa.lk/latest_news/%E0%B6%B4%E0%B6%BD%E0%B6%AD-%E0%B6%AD%E0%B7%80%E0%B6%BB%E0%B6%B4%E0%B6%B4%E0%B6%BB%E0%B6%B8-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%BD-%E0%B7%83%E0%B6%BB-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%B8%E0%B6%BB%E0%B6%A7/1-650640|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ඔහු තිරසර සංවර්ධන, වනජීවී සහ ප්‍රාදේශීය සංවර්ධන නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා මෙන්ම අභ්‍යන්තර කටයුතු, වයඹ සංවර්ධන සහ සංස්කෘතික කටයුතු නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා වැනි තනතුරු හෙබවීය.&lt;ref name=&quot;MB&quot; /&gt;

2018 වසරේදී ඇති වූ [[2018 ශ්‍රී ලංකාවෙහි ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාමය අර්බුදය|ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අර්බුදය]]කින් පසුව, බලයේ සිටි ඒ මහතා, තාවකාලික පිහිටුවන ලද [[ශ්‍රී ලංකා පොදුජන පෙරමුණ]] රජය යටතේ ඔහු, එම තනතුරුවලින් ඉවත් කරනු ලැබීය.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-46019280|title=ශ්‍රී ලංකා අර්බුදය: බල අර්බුදයක ලේ විලක් ඇති වී ගැන බියක්|work=බී.බී.සී. පුවත් සේවය |date=29 ඔක්තෝම්බර් 2018 |access-date=23 අප්‍රේල් 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20181030132740/https://www.bbc.com/news/world-asia-46019280|archive-date=30 ඔක්තෝම්බර් 2018|url-status=live|language=en}}&lt;/ref&gt; 

කෙසේවුවද පාර්ලිමේන්තුවේ ඉදිරිපත් වූ විශ්වාසභංග යෝජනා සහ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ලබාදුන් තීන්දු හේතුවෙන්, ඔහු සහ එක්සත් ජාතික පක්ෂය නැවත බලයට පත් කිරීමට සිදු කෙරුණි. ඒ පසුබිමකින් ඔහු සමාජ සවිබල ගැන්වීම් නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා ලෙස දිවුරුම් දුන්නේය.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=අබි-හබීබ්|first1=මරියා |last2=බැස්ටියන්ස්|first2=ධාරිෂා|title=ශ්‍රී ලංකාවේ නොපිළිගත් අගමැති ධුරයෙන් ඉවත් වෙයි|url=https://www.nytimes.com/2018/12/14/world/asia/sri-lanka-rajapaksa.html |website=[[ද නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස්|ද නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත්පත]] |access-date=23 අප්‍රේල් 2024|date=16 දෙසැම්බර් 2018 |archive-date=15 දෙසැම්බර් 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181215174438/https://www.nytimes.com/2018/12/14/world/asia/sri-lanka-rajapaksa.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2019 ශ්‍රී ලාංකික ජනාධිපතිවරණය|2019]] වසරේදී ජනාධිපති [[ගෝඨාභය රාජපක්ෂ]] මහතාගේ නායකත්වයෙන් යුත් [[ශ්‍රී ලංකා පොදුජන පෙරමුණ]] රජය බලයට පත්වීමත් සමඟ, ඔහු රජයේ තනතුරවලින් ඉවත් වීමට තීරණය කර තිබේ. 2020 වසරේ පැවැති [[ශ්‍රී ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 2020|පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය]]ට ඉදිරිපත් ඒ මහතා, නැවත වරක් තේරී පත්වීමට අසමත් වූ අතර සක්‍රීය දේශපාලනයෙන් සමුගැනීමට ඔහු තීරණය කර ඇත.&lt;ref&gt;{{cite web|title=ජනාධිපතිවරණ පරාජයෙන් පසු ශ්‍රී ලංකා අගමැති ඉල්ලා අස්වෙයි|url=https://www.bnnbloomberg.ca/sri-lanka-prime-minister-to-resign-after-presidential-loss-1.1350792|website= බීඑන්එන් බ්ලූම්බර්ග් පුවත් වෙබ් අඩවිය|access-date=20 පෙබරවාරි 2024|date=20 නොවැම්බර් 2019|author=අනුෂා ඔන්ඩාට්ජී|archive-date=18 පෙබරවාරි 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240218080102/https://www.bnnbloomberg.ca/sri-lanka-prime-minister-to-resign-after-presidential-loss-1.1350792|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2020 වසරේදී ඇතිවූ [[කොවිඩ්-19 ව්‍යාප්ත වසංගතය|කොවිඩ්-19 වසංගතය]] සමග පැනවූ නිරෝධායන ඇඳිරි නීති තත්ත්වය හේතුවෙන් [[කළුතර දිස්ත්‍රික්කය]] සිටින ජනතාවට අත්‍යාවශ්‍ය ආහාර ද්‍රව්‍ය ලබාදීම සඳහා ඔහු කටයුතු කරනු ලැබිය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt;

==ආන්දෝලනාත්මක සිදුවීම්==
2016 වසරේදී ගැටුමකට සම්බන්ධවීම හේතුවෙන් පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා සතියක පාර්ලිමේන්තු තහනමකට පැනවීමට එවක [[ශ්‍රී ලංකාවෙහි පාර්ලිමේන්තුවෙහි කථානායකවරයා|පාර්ලිමේන්තු කථානායක]] [[කරු ජයසූරිය|කරූ ජයසූරිය]] මහතා විසින් පියවර ගෙන තිබුණි.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; [[2018 ශ්‍රී ලංකාවෙහි ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාමය අර්බුදය|2018 වසරේදී ඇතිවූ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අර්බුදයේ]] පසුබිමක ඒ වසරේ නොවැම්බර් 15 වැනිදා පාර්ලිමේන්තු සභාගර්භය තුළ ඇති වූ තවත් ගැටුමකට සම්බන්ධ වූ ඒ මහතා, එහිදී ඔහු අතේ මොට පිහියක් තිබූ අතර එය භාවිතා කිරීමට අවශ්‍ය බව පෙනෙන්නට තිබුණත් සමහර මන්ත්‍රීවරුන් විසින් එය වළක්වනු ලැබීය.&lt;ref name=&quot;Gossip&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම විදුලි සැර වැදී මරණයට පත්වේ|url=https://www.gossiplankanews.com/2024/04/palitha-thewarapperuma-death.html|website=ගොසිප් ලංකා නිව්ස් වෙබ් අඩවිය|date=16 අප්‍රේල් 2024|access-date=24 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2016 වසරේදී කළුතර මීගහතැන්න ප්‍රාථමික විද්‍යාලයට ළමුන් 9 දෙනෙකු ඇතුළත් කරන ලෙස බලකරමින් ඔහු උපවාසයක් ආරම්භ කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Gossip&quot; /&gt; එහිදී ඇතිවූ නොසන්සුන්කාරී තත්ත්වය හෙන්තුවෙන් පොලිසිය විසින් ඒ මහතාව අත්අඩංගුවට ගෙන රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; සිද්ධය අතරතුර ඔහු ගෙල වැලලාගෙන සියදිවි නසා ගැනීමට තැත් කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Gossip&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත් ඔහු කඩිනමින් රෝහලට ඇතුළත් කර සැත්කමකට භාජනය කර ඔහුගේ ජීවතය බේරා ගැනීමට රෝහල් කාර්ය මණ්ඩලය සමත් විය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; සිද්ධියෙන් පසු එම සිසුන් පිරිස ප්‍රාථමික විද්‍යාලයට ඇතුළත් කර ඇත.&lt;ref name=&quot;Gossip&quot; /&gt;

==පෞද්ගලික දිවිය==
පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා අමිතා නාලිංගනී අමරතුංග මහත්මිය සමඟ විවාහ වී දෙදරු පියෙකු වූ අතර එක් දරුවෙකු 2015 අගෝස්තු මාසයේදී හදිසි අසනීපයකින් ජීවිතක්ෂයට පත්විය. ඔහු බෞද්ධයෙකි.&lt;ref name=&quot;පාර්ලිමේන්තුව&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;AD1&quot;&gt;{{Cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුමගේ මරණ පරීක්ෂණ වාර්තාව නිකුත් කෙරේ|url=https://sinhala.adaderana.lk/news/195728|access-date=24 අප්‍රේල් 2024|website=අද දෙරණ|date=17 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===මරණය===
2024 අප්‍රේල් 16 වන දින කළුතර දිස්ත්‍රික්කය, මතුගම, යටදොලවත්ත ප්‍රදේශයේ පිහිටි ඔහුට අයත් පොල් වත්තකට සිදුවූ අනතුරකින් විදුලි සැර වැදී පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා ජිවිතක්ෂයට පත්වී ඇත.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; සිද්ධියෙන් පසු පෞද්ගලික වෑන් රථයකින් ඔහු කඩිනමින් කළුතර ශික්ෂණ රෝහලට ඇතුළත් කිරීමට පියවර ගෙන ඇති අතර ඒ වන විටත් ඔහු මියගොස් සිටියේය. ඒ මහතා මිය යන විට 63වන විය පසුවිය.&lt;ref name=&quot;DM&quot; /&gt; විදුලිසැර වැදීමෙන් ශරීරයේ අභ්‍යන්තර ඉන්ද්‍රියන්වලට සිදුවූ බරපතළ හානි හේතුවෙන් එම මරණය සිදුව ඇති බව පශ්චාත් මරණ පරීක්ෂණයේදී තහවුරු විය.&lt;ref name=&quot;AD1&quot; /&gt; 

පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතාගේ දේහය පිළිබඳ අවසන් කටයුතු  2024 අප්‍රේල්  19 වන දින ඔහු ජීවත්ව සිටියදී ඔහු විසින්ම තනාගනු ලැබූ සුසාන භූමියේදී සිදුකෙරුණි.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ආදරණීයයන්ගේ සෝ සුසුම් මැද නිසල නිවහනට ගිය දඩබ්බරයා|url=https://sinhala.adaderana.lk/news/195728|access-date=24 අප්‍රේල් 2024|website=අද දෙරණ|date=19 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==මූලාශ්‍ර==
{{ආශ්‍රලැයිස්තුව}}

{{DEFAULTSORT:තෙවරප්පෙරුම,පාලිත}}
[[ප්‍රවර්ගය:1960 උපත්]]
[[ප්‍රවර්ගය:2024 මරණ]]
[[ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලංකික දේශපාලනඥයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්]]
[[ප්‍රවර්ගය:සිංහලයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ]]</text>
      <sha1>nvrmbs5vkyay9lbidlw2s8m8q17zzf5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803414</id>
      <parentid>803413</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T12:47:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Titanciwiki</username>
        <id>17542</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>803414</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24399" sha1="8p378yvg28dm7zs8f21er4thffn96ru" xml:space="preserve">{{Short description|ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥයෙකි (1960–2024)}}
{{Use dmy dates|date=April 2024}}
{{තොරතුරුකොටුව තනතුරුධාරි
| honorific-prefix    = [[ගරු]]
| name                = පාලිත තෙවරප්පෙරුම
| honorific-suffix    = 
| native_name         = {{nobold|Palitha Thewarapperuma}}
| image               = Palitha Thewarapperuma.jpg
| imagesize           = 
| caption             = 2020 වසරෙහි පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා
| office1             = සමාජ සවිබල ගැන්වීම් නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය
| term_start1         = 21 දෙසැම්බර් 2018
| term_end1           = 21 නොවැම්බර් 2019
| president1          = [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]]
| primeminister1      = [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]]
| 1blankname1         = විෂයභාර අමාත්‍ය
| 1namedata1          = දයා ගමගේ
| predecessor1        = [[රන්ජන් රාමනායක]]
| successor1          = ''තනතුර පුරප්පාඩු වී ඇත''
| office2             = තිරසර සංවර්ධන, වනජීවී සහ ප්‍රාදේශීය සංවර්ධන නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය
| term_start2         = 2 මැයි 2018
| term_end2           = 26 ඔක්තෝම්බර් 2018
| president2          = [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]]
| primeminister2      = [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]]
| 1blankname2         = විෂයභාර අමාත්‍ය
| 1namedata2          = [[සරත් ෆොන්සේකා]]
| predecessor2        = සුමේධා ජයසේන
| successor2          = ආනන්ද අලුත්ගමගේ
| office3             = අභ්‍යන්තර කටයුතු, වයඹ සංවර්ධන සහ සංස්කෘතික කටයුතු නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය
| term_start3         = 6 අප්‍රේල් 2016
| term_end3           = 2 මැයි 2018
| president3          = [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]]
| primeminister3      = [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]]
| 1blankname3         = විෂයභාර අමාත්‍ය
| 1namedata3          = [[එස්. බී. නාවින්න]]
| predecessor3        = [[හර්ෂ ද සිල්වා]]
| successor3          = [[එඩ්වඩ් ගුණසේකර]]
| office4             = [[කළුතර මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්කය |කළුතර දිස්ත්‍රික්]] [[ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව|පාර්ලිමේන්තු]] මන්ත්‍රී
| term_start4         = 22 අප්‍රේල් 2010
| term_end4           = 3 මාර්තු 2020
| predecessor4        = 
| successor4          = 
| birth_date          = {{Birth date|1960|5|3|df=y}}
| birth_place         = [[ලංකා ඩොමීනියන් රාජ්‍යය]]&lt;br /&gt;(දැන් [[ශ්‍රී ලංකාව]])
| death_date          = 16 අප්‍රේල් 2024 (වයස 63)
| death_place         = [[කළුතර]], ශ්‍රී ලංකාව
| nationality         = [[ශ්‍රී ලංකාව|ශ්‍රී ලාංකික]]
| party               = [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය]]
| occupation          = දේශපාලනඥ
| otherparty          = 
| spouse              = අමිතා නාලිංගනී අමරතුංග
| partner             = 
| relations           = 
| children            = 2
| residence           = [[මතුගම]]
| alma_mater          = [[මතුගම|ආනන්ද ශාස්ත්‍රාලය, මතුගම]]
| profession          = ඉඩම් හිමිකරු
| religion            = 
| rank                = 
| branch              = 
| unit                = 
| allegiance          = 
| serviceyears        = 
| signature           = 
| website             = 
| footnotes           = 
| native_name_lang    = si
| nickname            = 
}}

'''පාලිත කුමාර තෙවරප්පෙරුම''' (''Palitha Thewarapperuma'', 1960 මැයි 3 – 2024 අප්‍රේල් 16), යනු ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥයෙකි. 2010 සිට 2020 දක්වා කාලය තුළ [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය]] නියෝජනය කරමින් ඒ මහතා [[කළුතර මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්කය |කළුතර දිස්ත්‍රික්]] [[ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව|පාර්ලිමේන්තු]] මන්ත්‍රීවරයෙකු ලෙස කටයුතු කර ඇත.&lt;ref name=&quot;පාර්ලිමේන්තුව&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.parliament.lk/directory_of_members/ViewMember.do?memID=3142|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම, පා.ම.|work=හිටපු මන්ත්‍රීවරුන්ගේ නාමාවලිය|publisher=[[ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුව]]|access-date=12 මාර්තු 2013|archive-date=20 October 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101020095232/http://www.parliament.lk/directory_of_members/ViewMember.do?memID=3142|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; ඔහු හිටපු ජනාධිපති [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]] මහතාගේ පාලන සමයේදී සමාජ සවිබල ගැන්වීම් නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය, තිරසාර සංවර්ධන, වනජීවී සහ ප්‍රාදේශීය සංවර්ධන නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය සහ අභ්‍යන්තර කටයුතු, වයඹ සංවර්ධන සහ සංස්කෘතික කටයුතු නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා ලෙස කටයුතු කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම : දිවි ගමනට සමුදුන් ජනතා සේවකයා|url=https://www.bbc.com/sinhala/articles/cw8qpnpl2wlo|website=බී.බී.සී. පුවත් සේවය|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|date=16 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==මුල් දිවිය සහ අධ්‍යාපනය==
පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා 1960 මැයි මස 3 වැනිදා උපත ලැබීය. ඔහු [[මතුගම]] ආනන්ද ශාස්ත්‍රාල ජාතික පාසලේ ආදි සිසුවෙකි.&lt;ref name=&quot;DM&quot;&gt;{{Cite web |title=හිටපු රාජ්‍ය ඇමැති පාලිත තෙවරප්පෙරුම විදුලිසර වැදී මිය යයි|url=https://www.dinamina.lk/2024/04/17/%E0%B6%AF%E0%B7%80%E0%B7%83%E0%B7%9A-%E0%B6%B4%E0%B7%94%E0%B7%80%E0%B6%AD%E0%B7%8A/82827/%E0%B7%84%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B6%B4%E0%B7%94-%E0%B6%BB%E0%B7%8F%E0%B6%A2%E0%B7%8A%E0%B6%BA-%E0%B6%85%E0%B7%90%E0%B6%B8%E0%B7%90%E0%B6%AD%E0%B7%92-%E0%B6%B4%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B7%92/|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|website=[[දිනමිණ]]| url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20240417011906/https://www.dinamina.lk/2024/04/17/%E0%B6%AF%E0%B7%80%E0%B7%83%E0%B7%9A-%E0%B6%B4%E0%B7%94%E0%B7%80%E0%B6%AD%E0%B7%8A/82827/%E0%B7%84%E0%B7%92%E0%B6%A7%E0%B6%B4%E0%B7%94-%E0%B6%BB%E0%B7%8F%E0%B6%A2%E0%B7%8A%E0%B6%BA-%E0%B6%85%E0%B7%90%E0%B6%B8%E0%B7%90%E0%B6%AD%E0%B7%92-%E0%B6%B4%E0%B7%8F%E0%B6%BD%E0%B7%92/ | archive-date=17 අප්‍රේල් 2024|date=16 අප්‍රේල් 2024|language=si|last1= පොතුපිටිය|first1=රක්ෂණ ශ්‍රියන්ත|last2=බණ්ඩාරගම|first2=සුමිත් ප්‍රේමතිලක|last3=ජයසිංහ|first3=බිමල්}}&lt;/ref&gt; 

==දේශපාලන දිවිය==
පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා දේශපාලනයට පිවිසියේ [[මතුගම|මතුගම ප්‍රාදේශීය සභාවේ]] [[එක්සත් ජාතික පක්ෂය|එක්සත් ජාතික පක්ෂ]] මන්ත්‍රීවරයෙකු ලෙසය. 2002 වසරේදී ඔහු එම සභාවේ සභාපතිවරයා බවට පත් විය. ඒ මහතා කලක් කළුතර දිස්ත්‍රික්කය නියෝජනය කරමින් [[බස්නාහිර පළාත, ශ්‍රී ලංකාව|බස්නාහිර පළාත් සභා]] මන්ත්‍රීවරයකු ලෙසද කටයුතු කළේය.&lt;ref name=&quot;MB&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම ජීවිතක්ෂයට|url=https://mawbima.lk/2024/04/16/palitha-thewarapperuma-passes-away/|website=[[මව්බිම (පුවත්පත)|මව්බිම පුවත්පත]]|last1=සම්මන්|first1=තාරකා|date=16 අප්‍රේල් 2024|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|language=si|archive-date=17 අප්‍රේල් 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240417004234/https://mawbima.lk/2024/04/16/palitha-thewarapperuma-passes-away/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

ඔහු [[ශ්‍රී ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 2010|2010]] වසරේදී පළමුවරට පාර්ලිමේන්තුවට තේරී පත් වූ අතර [[ශ්‍රී ලංකාවෙහි 15වන පාර්ලිමේන්තුව|2015]] වසරේදී ඔහු නැවත තේරී පත් විය. 2015 වසරේදී ජනාධිපති [[මෛත්‍රීපාල සිරිසේන]] සහ අග්‍රාමාත්‍ය [[රනිල් වික්‍රමසිංහ]] මහත්වරුන්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් [[සිරිසේන කැබිනට් මණ්ඩලය|යහපාලන රජය]] බලයට පත්වීමත් සමඟ පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයකු ලෙස දිවුරුම් දුන්නේය.&lt;ref name=&quot;LD&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම විදුලි සැර වැදී මරුට|url=https://www.lankadeepa.lk/latest_news/%E0%B6%B4%E0%B6%BD%E0%B6%AD-%E0%B6%AD%E0%B7%80%E0%B6%BB%E0%B6%B4%E0%B6%B4%E0%B6%BB%E0%B6%B8-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%BD-%E0%B7%83%E0%B6%BB-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%B8%E0%B6%BB%E0%B6%A7/1-650640|website=[[ලංකාදීප (පුවත්පත)|ලංකාදීප පුවත්පත]]|last1=ජයසිංහ|first1=බිමල් ශ්‍යාමන්|last2=පොතුපිටිය|first2=සුමිත්|date=16 අප්‍රේල් 2024|access-date=23 අප්‍රේල් 2024|language=si|archive-date=17 අප්‍රේල් 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240417003521/https://www.lankadeepa.lk/latest_news/%E0%B6%B4%E0%B6%BD%E0%B6%AD-%E0%B6%AD%E0%B7%80%E0%B6%BB%E0%B6%B4%E0%B6%B4%E0%B6%BB%E0%B6%B8-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%BD-%E0%B7%83%E0%B6%BB-%E0%B7%80%E0%B6%AF%E0%B6%B8%E0%B6%BB%E0%B6%A7/1-650640|url-status=live}}&lt;/ref&gt; ඔහු තිරසර සංවර්ධන, වනජීවී සහ ප්‍රාදේශීය සංවර්ධන නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා මෙන්ම අභ්‍යන්තර කටයුතු, වයඹ සංවර්ධන සහ සංස්කෘතික කටයුතු නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා වැනි තනතුරු හෙබවීය.&lt;ref name=&quot;MB&quot; /&gt;

2018 වසරේදී ඇති වූ [[2018 ශ්‍රී ලංකාවෙහි ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාමය අර්බුදය|ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අර්බුදය]]කින් පසුව, බලයේ සිටි ඒ මහතා, තාවකාලික පිහිටුවන ලද [[ශ්‍රී ලංකා පොදුජන පෙරමුණ]] රජය යටතේ ඔහු, එම තනතුරුවලින් ඉවත් කරනු ලැබීය.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-46019280|title=ශ්‍රී ලංකා අර්බුදය: බල අර්බුදයක ලේ විලක් ඇති වී ගැන බියක්|work=බී.බී.සී. පුවත් සේවය |date=29 ඔක්තෝම්බර් 2018 |access-date=23 අප්‍රේල් 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20181030132740/https://www.bbc.com/news/world-asia-46019280|archive-date=30 ඔක්තෝම්බර් 2018|url-status=live|language=en}}&lt;/ref&gt; 

කෙසේවුවද පාර්ලිමේන්තුවේ ඉදිරිපත් වූ විශ්වාසභංග යෝජනා සහ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ලබාදුන් තීන්දු හේතුවෙන්, ඔහු සහ එක්සත් ජාතික පක්ෂය නැවත බලයට පත් කිරීමට සිදු කෙරුණි. ඒ පසුබිමකින් ඔහු සමාජ සවිබල ගැන්වීම් නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා ලෙස දිවුරුම් දුන්නේය.&lt;ref&gt;{{cite web |last1=අබි-හබීබ්|first1=මරියා |last2=බැස්ටියන්ස්|first2=ධාරිෂා|title=ශ්‍රී ලංකාවේ නොපිළිගත් අගමැති ධුරයෙන් ඉවත් වෙයි|url=https://www.nytimes.com/2018/12/14/world/asia/sri-lanka-rajapaksa.html |website=[[ද නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස්|ද නිව්යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත්පත]] |access-date=23 අප්‍රේල් 2024|date=16 දෙසැම්බර් 2018 |archive-date=15 දෙසැම්බර් 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181215174438/https://www.nytimes.com/2018/12/14/world/asia/sri-lanka-rajapaksa.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

[[2019 ශ්‍රී ලාංකික ජනාධිපතිවරණය|2019]] වසරේදී ජනාධිපති [[ගෝඨාභය රාජපක්ෂ]] මහතාගේ නායකත්වයෙන් යුත් [[ශ්‍රී ලංකා පොදුජන පෙරමුණ]] රජය බලයට පත්වීමත් සමඟ, ඔහු රජයේ තනතුරවලින් ඉවත් වීමට තීරණය කර තිබේ. 2020 වසරේ පැවැති [[ශ්‍රී ලාංකික පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය, 2020|පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය]]ට ඉදිරිපත් ඒ මහතා, නැවත වරක් තේරී පත්වීමට අසමත් වූ අතර සක්‍රීය දේශපාලනයෙන් සමුගැනීමට ඔහු තීරණය කර ඇත.&lt;ref&gt;{{cite web|title=ජනාධිපතිවරණ පරාජයෙන් පසු ශ්‍රී ලංකා අගමැති ඉල්ලා අස්වෙයි|url=https://www.bnnbloomberg.ca/sri-lanka-prime-minister-to-resign-after-presidential-loss-1.1350792|website= බීඑන්එන් බ්ලූම්බර්ග් පුවත් වෙබ් අඩවිය|access-date=20 පෙබරවාරි 2024|date=20 නොවැම්බර් 2019|author=අනුෂා ඔන්ඩාට්ජී|archive-date=18 පෙබරවාරි 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240218080102/https://www.bnnbloomberg.ca/sri-lanka-prime-minister-to-resign-after-presidential-loss-1.1350792|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2020 වසරේදී ඇතිවූ [[කොවිඩ්-19 ව්‍යාප්ත වසංගතය|කොවිඩ්-19 වසංගතය]] සමග පැනවූ නිරෝධායන ඇඳිරි නීති තත්ත්වය හේතුවෙන් [[කළුතර දිස්ත්‍රික්කය]] සිටින ජනතාවට අත්‍යාවශ්‍ය ආහාර ද්‍රව්‍ය ලබාදීම සඳහා ඔහු කටයුතු කරනු ලැබිය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt;

==ආන්දෝලනාත්මක සිදුවීම්==
2016 වසරේදී ගැටුමකට සම්බන්ධවීම හේතුවෙන් පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා සතියක පාර්ලිමේන්තු තහනමකට පැනවීමට එවක [[ශ්‍රී ලංකාවෙහි පාර්ලිමේන්තුවෙහි කථානායකවරයා|පාර්ලිමේන්තු කථානායක]] [[කරු ජයසූරිය|කරූ ජයසූරිය]] මහතා විසින් පියවර ගෙන තිබුණි.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; [[2018 ශ්‍රී ලංකාවෙහි ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාමය අර්බුදය|2018 වසරේදී ඇතිවූ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා අර්බුදයේ]] පසුබිමක ඒ වසරේ නොවැම්බර් 15 වැනිදා පාර්ලිමේන්තු සභාගර්භය තුළ ඇති වූ තවත් ගැටුමකට සම්බන්ධ වූ ඒ මහතා, එහිදී ඔහු අතේ මොට පිහියක් තිබූ අතර එය භාවිතා කිරීමට අවශ්‍ය බව පෙනෙන්නට තිබුණත් සමහර මන්ත්‍රීවරුන් විසින් එය වළක්වනු ලැබීය.&lt;ref name=&quot;Gossip&quot;&gt;{{cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුම විදුලි සැර වැදී මරණයට පත්වේ|url=https://www.gossiplankanews.com/2024/04/palitha-thewarapperuma-death.html|website=ගොසිප් ලංකා නිව්ස් වෙබ් අඩවිය|date=16 අප්‍රේල් 2024|access-date=24 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

2016 වසරේදී කළුතර මීගහතැන්න ප්‍රාථමික විද්‍යාලයට ළමුන් 9 දෙනෙකු ඇතුළත් කරන ලෙස බලකරමින් ඔහු උපවාසයක් ආරම්භ කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Gossip&quot; /&gt; එහිදී ඇතිවූ නොසන්සුන්කාරී තත්ත්වය හෙන්තුවෙන් පොලිසිය විසින් ඒ මහතාව අත්අඩංගුවට ගෙන රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; සිද්ධය අතරතුර ඔහු ගෙල වැලලාගෙන සියදිවි නසා ගැනීමට තැත් කළේය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Gossip&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත් ඔහු කඩිනමින් රෝහලට ඇතුළත් කර සැත්කමකට භාජනය කර ඔහුගේ ජීවතය බේරා ගැනීමට රෝහල් කාර්ය මණ්ඩලය සමත් විය.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; සිද්ධියෙන් පසු එම සිසුන් පිරිස ප්‍රාථමික විද්‍යාලයට ඇතුළත් කර ඇත.&lt;ref name=&quot;Gossip&quot; /&gt;

==පෞද්ගලික දිවිය==
පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා අමිතා නාලිංගනී අමරතුංග මහත්මිය සමඟ විවාහ වී දෙදරු පියෙකු වූ අතර එක් දරුවෙකු 2015 අගෝස්තු මාසයේදී හදිසි අසනීපයකින් ජීවිතක්ෂයට පත්විය. ඔහු බෞද්ධයෙකි.&lt;ref name=&quot;පාර්ලිමේන්තුව&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;AD1&quot;&gt;{{Cite web|title=පාලිත තෙවරප්පෙරුමගේ මරණ පරීක්ෂණ වාර්තාව නිකුත් කෙරේ|url=https://sinhala.adaderana.lk/news/195728|access-date=24 අප්‍රේල් 2024|website=අද දෙරණ|date=17 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

===මරණය===
2024 අප්‍රේල් 16 වන දින කළුතර දිස්ත්‍රික්කය, මතුගම, යටදොලවත්ත ප්‍රදේශයේ පිහිටි ඔහුට අයත් පොල් වත්තකට සිදුවූ අනතුරකින් විදුලි සැර වැදී පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතා ජිවිතක්ෂයට පත්වී ඇත.&lt;ref name=&quot;BBC&quot; /&gt; සිද්ධියෙන් පසු පෞද්ගලික වෑන් රථයකින් ඔහු කඩිනමින් කළුතර ශික්ෂණ රෝහලට ඇතුළත් කිරීමට පියවර ගෙන ඇති අතර ඒ වන විටත් ඔහු මියගොස් සිටියේය. ඒ මහතා මිය යන විට 63වන විය පසුවිය.&lt;ref name=&quot;DM&quot; /&gt; විදුලිසැර වැදීමෙන් ශරීරයේ අභ්‍යන්තර ඉන්ද්‍රියන්වලට සිදුවූ බරපතළ හානි හේතුවෙන් එම මරණය සිදුව ඇති බව පශ්චාත් මරණ පරීක්ෂණයේදී තහවුරු විය.&lt;ref name=&quot;AD1&quot; /&gt; 

පාලිත තෙවරප්පෙරුම මහතාගේ දේහය පිළිබඳ අවසන් කටයුතු  2024 අප්‍රේල්  19 වන දින ඔහු ජීවත්ව සිටියදී ඔහු විසින්ම තනාගනු ලැබූ සුසාන භූමියේදී සිදුකෙරුණි.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=ආදරණීයයන්ගේ සෝ සුසුම් මැද නිසල නිවහනට ගිය දඩබ්බරයා|url=https://sinhala.adaderana.lk/news/195728|access-date=24 අප්‍රේල් 2024|website=අද දෙරණ|date=19 අප්‍රේල් 2024|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

==මූලාශ්‍ර==
{{ආශ්‍රලැයිස්තුව}}

{{DEFAULTSORT:තෙවරප්පෙරුම,පාලිත}}
[[ප්‍රවර්ගය:1960 උපත්]]
[[ප්‍රවර්ගය:2024 මරණ]]
[[ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලංකික දේශපාලනඥයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්]]
[[ප්‍රවර්ගය:සිංහලයෝ]]
[[ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ]]</text>
      <sha1>8p378yvg28dm7zs8f21er4thffn96ru</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>පරිශීලක:IDB.S</title>
    <ns>2</ns>
    <id>158554</id>
    <revision>
      <id>803432</id>
      <parentid>802927</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T05:20:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <origin>803432</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2779" sha1="bcir77ea6rel7is6v1vrzunlf7v8k1g" xml:space="preserve">{{pp-semi-indef}}{{pp-move-indef}}
{{පරිශීලක:IDB.S/Ribbonbar}}
{{UserStatus}}
&lt;!--{{wikibreak| type=long}}--&gt;
{{තොරතුරුකොටුව පරිශීලක
|languages=සිංහල සහ ඉංග්‍රීසි|country= {{ධජය|ශ්‍රී ලංකාව}}
|first_edit=2022 නොවැම්බර් 13
|joined_date=2021 මැයි 28
|name=IDB.S
|edit_count=6213+
|userboxes=
{{User Wikipedian For|year=2021|month=5|day=28}}
{{පරිශීලක wikipedia/rollback}}
{{පරිශිලක wikipedia/autopatrolled}}
{{User CVU1-en}}
{{User wikipedia/RC Patrol}}
{{Experienced Editor Userbox}}
|autoconfirmed=2023 අප්‍රේල් 06
|autopatrolled=2024 ජූලි 10
|rollbacker=2024 ඔක්තෝබර් 15
}}

ආයුබෝවන්! මම '''IDB.S'''. මම සිංහල සහ ඉංග්‍රීසි [[විකිපීඩියා]] ද්විත්වයෙහිම ලිපි සංස්කරණය සහ නිර්මාණය සිදු කරමි. මීට පෙර වැඩිපුරම [[ඉංග්‍රීසි භාෂාව|ඉංග්‍රීසි]] ලිපි [[සිංහල බස|සිංහලට]] පරිවර්තනය සිදු කළ ද, දැනට මගේ ප්‍රධාන අවධානය යොමුවී ඇත්තේ සිංහල විකිපීඩියාවේ (සහ සමහර අවස්ථාවල ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාවේ) කඩාකප්පල්කාරී සංස්කරණ වැළැක්වීම සඳහාය. ඊට අමතරව, [[විකිමීඩියා කොමන්ස්]] හි ප්‍රකාශන හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීම්  පරීක්ෂා කර ඒවා ඉවත් කිරීමට ද මම යම් යම් අවස්ථාවලදී සහාය වෙමි. 

== මට කථා කරන්න ==
[[පරිශීලක සාකච්ඡාව:IDB.S|පරිශීලක සංවාද පිටුව]] භාවිතා කිරීමෙන් පරිශීලකයා අමතන්න.

== උප පිටු ==

* [[පරිශීලක:IDB.S/defcon|DEFCON]]
* [[පරිශීලක:IDB.S/Ribbonbar|Ribbonbar]]
* [[පරිශීලක:IDB.S/Status|Status]]
* [[පරිශීලක:IDB.S/Wdefcon|Wdefcon]]
* [[පරිශීලක:IDB.S/Wdefcon2|Wdefcon2]]

== දායක වීම ==
{{පරිශීලක දායකත්වයන්|6213}}
&lt;br/&gt;
&lt;br/&gt;
&lt;div style=&quot;float:left; clear:left;&quot;&gt;&lt;/div&gt;
{{clear}}
{{User page|logo=yes}}
{{clear}}
&lt;center&gt;
{{අද}}
&lt;/center&gt;
&lt;center&gt;
{{clear}}
{{෴}} 
&lt;/center&gt;</text>
      <sha1>bcir77ea6rel7is6v1vrzunlf7v8k1g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>පරිශීලක:IDB.S/Status</title>
    <ns>2</ns>
    <id>177795</id>
    <revision>
      <id>803433</id>
      <parentid>802926</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T05:20:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>[[Special:Contributions/IDB.S|IDB.S]] මගින් සිදුකල  [[Special:Diff/802926|802926]] සංශෝධනය අහෝසි කරන්න ([[User talk:IDB.S|සාකච්ඡා]])</comment>
      <origin>803433</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6" sha1="02za1zs8f5euhr4xwl7re9sy5jschyu" xml:space="preserve">vandal</text>
      <sha1>02za1zs8f5euhr4xwl7re9sy5jschyu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>දකුණු ඇමරිකාවේ ස්වෛරී රාජ්‍යයන් සහ පරායත්ත භූමි ප්‍රදේශ ලැයිස්තුව</title>
    <ns>0</ns>
    <id>181866</id>
    <revision>
      <id>803457</id>
      <parentid>794683</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T08:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>157</id>
      </contributor>
      <comment>[[:c:COM:Duplicate|Duplicate]]: Exact or scaled-down duplicate: [[:c::File:Mapa de Colombia con límites marítimos.svg|]], හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] විසින් COL_orthographic.svg ගොනුවේ නම [[c:File:Mapa_de_Colombia_con_límite</comment>
      <origin>803457</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23706" sha1="jmoxie213nybtkz44whcfcfezb6l0ec" xml:space="preserve">[[ගොනුව:South_America_(orthographic_projection).svg|දකුණ|250x250පික්]]
[[දකුණු ඇමෙරිකාව|දකුණු ඇමරිකාවේ]] [[ස්වෛරීය රාජ්‍යය|ස්වෛරී රාජ්‍යයන්]] 12 ක් සහ ස්වෛරී නොවන යැපෙන ප්‍රදේශ 3 ක් ඇත. මහාද්වීපය බටහිරින් [[ශාන්තිකර සාගරය|පැසිෆික් සාගරයෙන්]] සහ උතුරින් සහ නැගෙනහිරින් [[අත්ලාන්තික් සාගරය|අත්ලාන්තික් සාගරයෙන්]] මායිම් වී ඇත. [[උතුරු ඇමෙරිකාව|උතුරු ඇමරිකාව]] සහ [[කැරිබියන් මුහුද]] වයඹ දෙසින් පිහිටා ඇත. දකුණු ඇමරිකාව ආසන්න වශයෙන් වර්ග කිලෝමීටර් 17,840,000 (වර්ග සැතපුම් 6,890,000) ක [[භූමිප්‍රමාණය අනුව රටවල් හා පරායත්ත භූමිප්‍රදේශ නාමාවලිය|භූමි ප්‍රමාණයකින්]] යුක්ත වන අතර එය [[මහ පොළොව|පෘථිවි]] පෘෂ්ඨයෙන් 3.5% ක් පමණ වේ. 2018 වන විට, එහි ජනගහනය මිලියන 430 කට වඩා වැඩි බව ''[[ද වර්ල්ඩ් ෆැක්ට් බුක්|ද වර්ල්ඩ් ෆැක්ට්බුක්]]'' හි ජනගහනය පිළිබඳ ඇස්තමේන්තු වලට අනුව. දකුණු ඇමරිකාව සියලුම මහාද්වීප අතර ප්‍රදේශය අනුව ( [[ආසියාව]], [[අප්‍රිකාව]] සහ උතුරු ඇමරිකාවට පසුව) [[මහාද්වීප|සිව්වන ස්ථානයේත්]], [[මහාද්වීප|ජනගහනය අනුව පස්වන ස්ථානයේත්]] (ආසියාව, අප්‍රිකාව, යුරෝපය සහ උතුරු ඇමරිකාවට පසුව) සිටී.&lt;ref&gt;{{Citation|title=[[The New York Times]] Guide to Essential Knowledge: A Desk Reference for the Curious Mind|page=[https://archive.org/details/newyorktimesguid00/page/598 598]|year=2007|edition=2nd|place=New York|publisher=[[St. Martin's Press]]|isbn=978-0-312-37659-8|oclc=173243876}}&lt;/ref&gt;

උතුරු සහ දකුණු ඇමරිකාව අතර මායිම පැනමාවේ ඉස්ත්මස් හි යම් ස්ථානයක පිහිටා ඇත. ඇට්ලස් සහ අනෙකුත් මූලාශ්‍රවල වඩාත් පොදු මායිම් කිරීම කොලොම්බියා-පැනමා දේශසීමාව දිගේ බෙදී යන ඩැරියන් කඳුකර ජල පෝෂක ප්‍රදේශය අනුගමනය කරයි, එහිදී ඉස්ත්මස් දකුණු ඇමරිකානු මහාද්වීපය හමුවෙයි ([[ඩැරියන් ගැප්]] බලන්න). සියලුම ඇට්ලස් පාහේ පැනමාව උතුරු ඇමරිකාව සහ/හෝ මධ්‍යම ඇමරිකාව තුළට වැටෙන රාජ්‍යයක් ලෙස ලැයිස්තුගත කරයි.&lt;ref&gt;{{cite web |title=National Geographic Education |url=http://education.nationalgeographic.com/education/mapping/outline-map/?map=Panama |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110728060745/http://education.nationalgeographic.com/education/mapping/outline-map/?map=Panama |archive-date=July 28, 2011 |access-date=2011-05-12 |publisher=[[National Geographic Society]]}}

{{Cite book |title=National Geographic Atlas (list) |publisher=National Geographic Society |year=2010 |page=4}}

{{Cite book |title=Webster's New Geographical Dictionary (list and map) |publisher=Merriam-Webster Inc. |year=1984 |pages=856, 859}}

[http://unstats.un.org/unsd/methods/m49/m49regin.htm#americas &quot;Americas&quot;] ''Standard Country and Area Codes Classifications (M49)'', United Nations Statistics Division

[http://atlas.nrcan.gc.ca/site/english/maps/reference/international/north_america/referencemap_image_view &quot;North America&quot;] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080303233306/http://atlas.nrcan.gc.ca/site/english/maps/reference/international/north_america/referencemap_image_view |date=3 March 2008 }} ''Atlas of Canada''

[https://www.nationalgeographic.org/society/education-resources/?xpop=1 North America Atlas] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231124171218/https://www.nationalgeographic.org/society/education-resources/?xpop=1 |date=2023-11-24 }} National Geographic&lt;/ref&gt;

== ස්වෛරී රාජ්‍යයන් ==
ස්වෛරී රාජ්‍යයක් යනු ජාතික අවශ්‍යතා සඳහා තීරණ ගන්නා ජනගහනයක් කෙරෙහි ඵලදායී ස්වෛරීභාවයක් ඇති දේශපාලන සංගමයකි.&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Ashley|first=Richard K|date=1 June 1988|title=Untying the Sovereign State: A Double Reading of the Anarchy Problematique|url=http://mil.sagepub.com/content/17/2/227.short|journal=Millennium - Journal of International Studies|publisher=Sage Journals Online|volume=4|issue=2|pages=227–262|doi=10.1177/03058298880170020901|url-access=subscription|access-date=15 February 2012|s2cid=145130222}}&lt;/ref&gt; මොන්ටෙවීඩියෝ සම්මුතියට අනුව, රාජ්‍යයකට ස්ථිර ජනගහනයක්, නිශ්චිත භූමියක්, රජයක් සහ අනෙකුත් රාජ්‍යයන් සමඟ සබඳතාවලට එළඹීමේ හැකියාව තිබිය යුතුය.&lt;ref&gt;{{cite web |date=26 December 1933 |title=Montevideo Convention on the Rights and Duties of States |url=http://www.cfr.org/sovereignty/montevideo-convention-rights-duties-states/p15897 |access-date=15 February 2012 |publisher=Council on Foreign Relations}}&lt;/ref&gt; පහත සඳහන් රාජ්‍යයන් සියල්ලම [[එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය|එක්සත් ජාතීන්ගේ]] සාමාජිකයින් වේ&lt;ref&gt;{{cite web |title=United Nations Member States |url=https://www.un.org/en/members/ |access-date=15 February 2012 |publisher=United Nations}}&lt;/ref&gt; සහ දකුණු ඇමරිකානු ජාතීන්ගේ සංගමයේ වත්මන් හෝ හිටපු සාමාජිකයින් වේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Estados Miembros |url=http://www.unasursg.org/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=397&amp;Itemid=343 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120627123555/http://www.unasursg.org/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=397&amp;Itemid=343 |archive-date=27 June 2012 |access-date=15 February 2012 |publisher=Secretaria General de UNASUR |language=es}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! class=&quot;unsortable&quot; |ධජය
! class=&quot;unsortable&quot; |සිතියම
!ඉංග්‍රීසි කෙටි නම, විධිමත් නම සහ ISO
&lt;ref name=&quot;CIA_Names&quot;&gt;{{Cite web |title=Field Listing :: Names |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2142.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070613002925/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2142.html |archive-date=June 13, 2007 |access-date=7 February 2012 |publisher=Central Intelligence Agency}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;UN_Names&quot;&gt;{{cite web |year=2007 |title=UNGEGN List of Country Names |url=http://unstats.un.org/unsd/geoinfo/UNGEGN/docs/9th-uncsgn-docs/UNGEGN%20WG%20Country%20Names%20Document%20-%20August%202009.pdf |access-date=2011-02-24 |publisher=United Nations Statistics Division}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Europa&quot;&gt;{{cite web |date=7 February 2012 |title=List of countries, territories and currencies |url=http://publications.europa.eu/code/en/en-5000500.htm |access-date=7 February 2012 |publisher=Europa}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=1974 |title=ISO 3166 |url=https://www.iso.org/iso-3166-country-codes.html |access-date=2022-07-24 |website=International Organization for Standardization}}&lt;/ref&gt;
!අගනුවර
&lt;ref name=&quot;Europa&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Capital&quot;&gt;{{cite web |title=Field Listing :: Capital |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2057.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070613003402/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2057.html |archive-date=June 13, 2007 |access-date=7 February 2012 |publisher=Central Intelligence Agency}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |date=9 December 2011 |title=UNGEGN World Geographical Names |url=http://unstats.un.org/unsd/geoinfo/geonames/ |access-date=7 February 2012 |publisher=United Nations Group of Experts on Geographical Names}}&lt;/ref&gt;
!ජනගහනය
{{UN population|Year}}

{{UN Population|ref}}
! data-sort-type=&quot;number&quot; |වර්ග ප්‍රමාණය
&lt;ref name=&quot;Area&quot;&gt;{{cite web |title=Field Listing :: Area |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2147.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070613003039/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2147.html |archive-date=June 13, 2007 |access-date=7 February 2012 |publisher=Central Intelligence Agency}}&lt;/ref&gt;
!මුදල් ඒකකය
&lt;ref name=&quot;Europa&quot; /&gt;
|-
|[[File:Flag_of_Argentina.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Argentina|alt=Flag of Argentina|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:ARG_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:ARG_orthographic.svg|alt=Map showing Argentina|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[ආර්ජන්ටිනාව]]
ආර්ජන්ටිනා ජනරජය

ARG

|[[බුවනෝස් අයර්ස්]]
|{{UN Population|Argentina}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|2780400|round=yes}}
|ආර්ජන්ටිනාවේ පෙසෝ
|-
|[[File:Flag_of_Bolivia_(state).svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Bolivia|alt=Flag of Bolivia|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:BOL_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:BOL_orthographic.svg|alt=Map showing Bolivia|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[බොලිවියාව]]
බොලිවියාවේ බහුජාතික රාජ්‍යය

BOL
|[[සුක්‍රේ, බොලිවියාව|සුක්‍රේ]] (නිල)
සහ [[ලා පාස්, බොලිවියාව|ලා පාස්]] (රජයේ ආසනය)&lt;ref group=&quot;n&quot;&gt;While [[Sucre]] is the constitutional capital, [[La Paz]] is the seat of the government.&lt;/ref&gt;
|{{UN Population|Bolivia}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|1098581|round=yes}}
|බොලිවියානු බොලිවියානෝ
|-
|[[File:Flag_of_Brazil.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Brazil|alt=Flag of Brazil|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:BRA_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:BRA_orthographic.svg|alt=Map showing Brazil|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[බ්‍රසීලය]]
බ්‍රසීල ෆෙඩරේටිව් ජනරජය 

BRA
|[[බ්‍රසිලියා, බ්‍රසීලය|බ්‍රසිලියා]]
|{{UN Population|Brazil}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|8514877|round=yes}}
|බ්‍රසීලියානු රියල්
|-
|[[File:Flag_of_Chile.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Chile|alt=Flag of Chile|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:CHL_orthographic_(+all_claims).svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:CHL_orthographic_(+all_claims).svg|alt=Map showing Chile|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[චිලී]]&lt;ref group=&quot;n&quot;&gt;Includes [[Easter Island]] in the [[Pacific Ocean]], a [[Chile|Chilean]] territory frequently reckoned in [[Oceania]].&lt;/ref&gt;

චිලී ජනරජය 

CHL
|[[සන්තියාගෝ]]&lt;ref group=&quot;n&quot;&gt;While [[Santiago, Chile|Santiago]] is the constitutional capital of Chile, [[Valparaíso]] is the site of legislative meetings.&lt;/ref&gt;
|{{UN Population|Chile}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|756102|round=yes}}
|චිලී පෙසෝ
|-
|[[File:Flag_of_Colombia.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Colombia|alt=Flag of Colombia|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:Mapa de Colombia con límites marítimos.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mapa de Colombia con límites marítimos.svg|alt=Map showing Colombia|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[කොලොම්බියාව]]
කොලොම්බියා ජනරජය 

COL
|[[බොගෝටා]]
|{{UN Population|Colombia}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|1138910|round=yes}}
|කොලොම්බියානු පෙසෝ
|-
|[[File:Flag_of_Ecuador.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Ecuador|alt=Flag of Ecuador|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:ECU_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:ECU_orthographic.svg|alt=Map showing Ecuador|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[ඉක්වදෝරය]]
ඉක්වදෝර ජනරජය

ECU
|[[ක්විටෝ]]
|{{UN Population|Ecuador}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|283561|round=yes}}
|එක්සත් ජනපද ඩොලර්
|-
|[[File:Flag_of_Guyana.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Guyana|alt=Flag of Guyana|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:GUY_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:GUY_orthographic.svg|alt=Map showing Guyana|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[ගයනාව]]
ගයනා සමුපකාර ජනරජය 

GUY
|[[ජෝර්ජ්ටවුන්, ගයනාව|ජෝර්ජ්ටවුන්]]
|{{UN Population|Guyana}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|214969|round=yes}}
|ගයානා ඩොලර්
|-
|[[File:Flag_of_Paraguay.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Paraguay|alt=Flag of Paraguay|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:PRY_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:PRY_orthographic.svg|alt=Map showing Paraguay|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[පැරගුවේ]]
පැරගුවේ ජනරජය 

PRY
|[[අසුන්සියොන්, පැරගුවේ|අසුන්සියොන්]]
|6,109,903
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|406752|round=yes}}
|පැරගුවේ ගුරානි
|-
|[[File:War flag of Peru.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Peru|alt=Flag of Peru|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:PER_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:PER_orthographic.svg|alt=Map showing Peru|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[පේරු]]
පේරු ජනරජය 

PER
|[[ලීමා]]
|{{UN Population|Peru}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|1285216|round=yes}}
|පේරු සෝල්
|-
|[[File:Flag_of_Suriname.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Suriname|alt=Flag of Suriname|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:SUR_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:SUR_orthographic.svg|alt=Map showing Suriname|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[සුරිනාමය]]
සුරිනාම් ජනරජය 

SUR
|[[පැරමරිබෝ]]
|{{UN Population|Suriname}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|163820|round=yes}}
|සුරිනාම් ඩොලර්
|-
|[[File:Flag_of_Uruguay.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Uruguay|alt=Flag of Uruguay|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:URY_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:URY_orthographic.svg|alt=Map showing Uruguay|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[උරුගුවේ]]

නැගෙනහිර උරුගුවේ ජනරජය&lt;ref group=&quot;n&quot;&gt;Also translated as &quot;Oriental Republic of Uruguay&quot;.&lt;/ref&gt;

URY
|[[මොන්ටෙවීඩියෝ]]
|{{UN Population|Uruguay}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|176215|round=yes}}
|උරුගුවේ පෙසෝ
|-
|[[File:Flag_of_Venezuela_(state).svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_Venezuela|alt=Flag of Venezuela|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:VEN_orthographic.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:VEN_orthographic.svg|alt=Map showing Venezuela|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[වෙනිසියුලාව]]
වෙනිසියුලාවේ බොලිවේරියානු ජනරජය

VEN
|[[කැරකස්]]
|{{UN Population|Venezuela}}
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|912050|round=yes}}
|වෙනිසියුලානු බොලිවර්
|}

== ස්වෛරී නොවන භූමි ප්‍රදේශ ==

=== බාහිර භූමි ප්‍රදේශ ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! class=&quot;unsortable&quot; |ධජය
! class=&quot;unsortable&quot; |සිතියම
!ඉංග්‍රීසි නම සහ ISO&lt;ref name=&quot;CIA_Names&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Europa&quot; /&gt;
!නීතිමය තත්ත්වය
!අගනුවර&lt;ref name=&quot;Capital&quot; /&gt;
!ජනගහනය&lt;ref name=&quot;Population&quot;&gt;{{cite web |title=Country Comparison :: Population |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2119rank.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070613004507/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2119rank.html |archive-date=June 13, 2007 |access-date=7 February 2012 |publisher=Central Intelligence Agency}}&lt;/ref&gt;
!වර්ග ප්‍රමාණය&lt;ref name=&quot;Area&quot; /&gt;
|-
|[[File:Flag_of_the_Falkland_Islands.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_the_Falkland_Islands|alt=Flag of the Falkland Islands|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:Falkland_Islands_(orthographic_projection).svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Falkland_Islands_(orthographic_projection).svg|alt=Map showing the Falkland Islands|දාරය|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[ෆෝක්ලන්ත දූපත්]]

FLK

|[[මහා බ්‍රිතාන්‍යය|බ්‍රිතාන්‍ය]] විදේශීය භූමිය
|[[ස්ටැන්ලි, ෆෝක්ලන්ත දූපත්|ස්ටැන්ලි]]
| align=&quot;right&quot; |3,398&lt;ref&gt;{{Cite web |year=2017 |title=2016 Census Report |url=http://www.fig.gov.fk/policy/index.php/component/jdownloads/finish/5-statistics/4788-falkland-islands-census-2016-report/0?Itemid=0#page=14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180124232820/http://www.fig.gov.fk/policy/index.php/component/jdownloads/finish/5-statistics/4788-falkland-islands-census-2016-report/0?Itemid=0 |archive-date=24 January 2018 |publisher=Policy and Economic Development Unit, Falkland Islands Government |format=PDF}}&lt;/ref&gt;
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|12173|round=yes}}
|-
|[[File:Flag_of_South_Georgia_and_the_South_Sandwich_Islands.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_South_Georgia_and_the_South_Sandwich_Islands|alt=South Georgia and the South Sandwich Islands|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:South_Georgia_and_the_South_Sandwich_Islands_on_the_globe_(South_America_centered).svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:South_Georgia_and_the_South_Sandwich_Islands_on_the_globe_(South_America_centered).svg|alt=Map showing South Georgia and the South Sandwich Islands|දාරය|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[දකුණු ජෝර්ජියාව සහ දකුණු සැන්ඩ්විච් දූපත්]]&lt;ref name=&quot;groupedWithAntarctica&quot; group=&quot;n&quot;&gt;Sometimes grouped with [[Antarctica]] rather than South America.&lt;/ref&gt;

SGS
|[[මහා බ්‍රිතාන්‍යය|බ්‍රිතාන්‍ය]] විදේශීය භූමිය
|[[කිං එඩ්වඩ් පොයින්ට්]]
|ස්ථිර ජනගහනයක් නොමැත&lt;ref group=&quot;n&quot;&gt;Present inhabitants are the British Government officer, deputy postmaster, scientists, and support staff from the [[British Antarctic Survey]] who maintain scientific bases on Bird Island and in the capital, King Edward Point, as well as museum staff at [[Grytviken]].&lt;/ref&gt;
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|3903|round=yes}}
|}

=== අභ්‍යන්තර භූමි ප්‍රදේශ ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! class=&quot;unsortable&quot; |ධජය
! class=&quot;unsortable&quot; |සිතියම
!ඉංග්‍රීසි නම සහ ISO&lt;ref name=&quot;CIA_Names&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Europa&quot; /&gt;
!නීතිමය තත්ත්වය
!අගනුවර&lt;ref name=&quot;Capital&quot; /&gt;
!ජනගහනය&lt;ref name=&quot;Population&quot; /&gt;
!වර්ග ප්‍රමාණය&lt;ref name=&quot;Area&quot; /&gt;
|-
|[[File:Flag_of_France.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/Flag_of_France|alt=The flag of the France, as used in French Guiana|දාරය|මධ්‍යය|100x100පික්]]
|[[File:French_Guiana_(orthographic_projection).svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:French_Guiana_(orthographic_projection).svg|alt=Map showing French Guiana|දාරය|මධ්‍යය|150x150පික්]]
|[[ප්‍රංශ ගයනාව]]
GUF
|[[ප්‍රංශය|ප්‍රංශයේ]] සහ [[යුරෝපියානු සංගමය|යුරෝපීය සංගමයේ]] පිටතම කලාපයේ විදේශ දෙපාර්තමේන්තුව, කලාපය සහ තනි භෞමික සාමූහිකය&lt;ref group=&quot;n&quot;&gt;The territory has been [[Regions of France|fully integrated]] into the [[French Fifth Republic|French central state]].&lt;/ref&gt;
|[[කේයන්, ප්‍රංශ ගයනාව|කේයන්]]
| align=&quot;right&quot; |{{Nts|294071}}&lt;ref name=&quot;pop&quot;&gt;{{cite web |author=[[Institut national de la statistique et des études économiques (France)|INSEE]] |title=Estimation de population par région, sexe et grande classe d'âge – Années 1975 à 2021 |url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/fichier/1893198/estim-pop-nreg-sexe-gca-1975-2021.xls |access-date=2021-01-21 |language=fr}}&lt;/ref&gt;
|{{පරිවර්තනය ව.කි.-ව.සැ|83534|round=yes}}
|}

== මේවාද බලන්න ==
{{ස්වෛරී රාජ්‍යයන් සහ පරායත්ත භූමි ප්‍රදේශ ලැයිස්තුව}}

== සටහන් ==
&lt;references group=&quot;n&quot; /&gt;

== යොමු කිරීම් ==
[[ප්‍රවර්ගය:Lists of countries by continent]]
&lt;references /&gt;</text>
      <sha1>jmoxie213nybtkz44whcfcfezb6l0ec</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>හේවාහැට මධ්‍ය විද්‍යාලය</title>
    <ns>0</ns>
    <id>196076</id>
    <revision>
      <id>803431</id>
      <parentid>797983</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T22:47:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>157</id>
      </contributor>
      <comment>per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Hewaheta School flag.jpg|]], හේතුව ලෙස දක්වා [[c:User:Pi.1415926535|Pi.1415926535]] විසින් [[c:File:Hewaheta_School_flag.jpg|Hewaheta_School_flag.jpg]] ගොනුව මකාදමා ඇත.</comment>
      <origin>803431</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2712" sha1="rdr12wiyqg7xbx94mw5dqlvkid4ss4a" xml:space="preserve">{{Infobox school
| name           = Hewaheta Central College
| native_name    = (හේවාහැට මධ්‍ය විද්‍යාලය)
[[File:Hewaheta Central College School Building.jpg|thumb|Hewaheta Central College ,Thalatuoya]]
| location       = [[Thalatuoya]], [[Kandy]]
| province       = [[Central Province, Sri Lanka|Central Province]]
| country        = [[Sri Lanka]]

| coordinates    = {{coord|7.252472|N|80.690531|E|display=inline,title}}
| type           = [[Public school|Public]]
| motto          = අප්පමාදේත සම්පාදේථ
| motto_lang     = pi
| motto_translation = Progress can be achieved by acting promptly.
}}


== '''හැඳින්වීම''' ==
මධ්‍යම පළාතේ , මහනුවර දිස්ත්‍රික්කයේ, මහනුවර අධ්‍යපන කලාපයේ,පාතහේවාහැට අධ්‍යාපන කොට්ඨාසයට අයත් හේවාහැට මධ්‍ය විද්‍යාලය ඉතා දිගු ඉතිහාසයක් ඇති කීර්තිමත් පාසලකි. “අප්‍රමාදව කටයුතු කිරීමෙන් දියුණුව ලඟා කර ගත හැකිය“ යන ශ්‍රේෂ්ඨ බුදුවදන මුල්කරගත් “අප්පමාදේත සම්පාදේථ” යන්න පාසලේ ආදර්ශ පාඨයයි. රතු,කොල,අළු,කහ යන වර්ණ සංකලණයෙන් සමන්විතව පාසල් ධජයද, විජය,ගැමුණු,තිස්ස,පැරකුම් යන නිවාස හතරකින්ද පාසල සමන්විත වේ. 

=== ඉතිහාසය ===
වර්ෂ 1920 දී ද්විභාෂා පාසලක් ලෙස ඇරඹුනු මහ/තලාතුඔය ද්විභාෂා පාසල 1945 දී නිදහස් අධ්‍යපන පනත සම්මත කර ගැනීමත් සමඟ මධ්‍ය විද්‍යාල ආරම්භයේ දෙවන අදියර යටතේ එවකට සිටි අධ්‍යාපන ඇමති නිදහස් අධ්‍යාපනයේ පියා ලෙස ගරුබුහුමන් ලබන සී.ඩබ්.ඩබ් කන්නන්ගර මැතිතුමන් අතින් හේවාහැට මධ්‍ය විද්‍යාලය නමින් 1945.12.09 දින මෙම පාසල ආරම්භ කරන ලදි.

&lt;ref&gt;https://en.wikipedia.org/wiki/C._W._W._Kannangara&lt;/ref&gt;</text>
      <sha1>rdr12wiyqg7xbx94mw5dqlvkid4ss4a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>අරළු</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197542</id>
    <revision>
      <id>803458</id>
      <parentid>802568</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T08:21:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <comment>*/අරළු /*</comment>
      <origin>803458</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4320" sha1="8m67d7wq6av4h152ig1ro8sqn27e3gu" xml:space="preserve">&quot;අරළු&quot; යනු ඖෂධීය ශාකයකින් ලබාගන්නා ඵලයකි. අරලූ එකතු වෙන්නේ නොකර ගන්නා ඖෂධයක් නැති තරමටය. දෛනිකෙවදෛනිකව අරලොව ගැනීම ආර් වේදයට අනුව ය.


 අප කාටත් හුරුපුරුදු ත්‍රිපලා නැමති ඖෂධයේ එක් ප්‍රධානතම ඖෂධයකි අරලු. ට්‍රිපලාහී ඖෂධීය   සංයෝගය වන්නේ, අරළු,  බුලූ හා නෙල්ලි යන ත්‍රි වර්ගය වේ.


{{Infobox plant
| name = අරළු
| image = 
| image_caption = අරළු ගෙඩි
| regnum = Plantae
| ordo = Myrtales
| familia = Combretaceae
| genus = Terminalia
| species = Terminalia chebula
| binomial = Terminalia chebula
| binomial_authority = Retz.
}}

'''අරළු''' (විද්‍යාත්මක නාමය: ''Terminalia chebula'') යනු Combretaceae ශාක කුලයට අයත් ඖෂධීය වටිනාකමක් සහිත පත්‍ර හැලෙන බහු වාර්ෂික ගසකි. මෙය දකුණු ආසියාවේ සහ අග්නිදිග ආසියාවේ ඇතැම් ප්‍රදේශවල ව්‍යාප්තව පවතී. ශ්‍රී ලංකාවේ ද දක්නට ලැබෙන මෙම ශාකයේ ගෙඩි ආයුර්වේද සහ දේශීය වෛද්‍ය ක්‍රමවල භාවිත වේ.

== උද්භිද විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ ==

අරළු මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ සිට විශාල ප්‍රමාණය දක්වා වර්ධනය වන පත්‍ර හැලෙන ගසකි. එහි කඳ අළු-දුඹුරු පැහැයෙන් යුක්ත වන අතර පත්‍ර සරල සහ ඕවලාකාර හැඩයක් ගනී. මල් කුඩා වන අතර ගෙඩි ඕවලාකාර හෝ දිගටි හැඩයකින් යුක්ත වේ.

== ව්‍යාප්තිය ==

අරළු ශාකය දකුණු ආසියාවේ රටවල් කිහිපයක මෙන්ම අග්නිදිග ආසියාවේ ඇතැම් ප්‍රදේශවල ද ව්‍යාප්තව පවතී. ශ්‍රී ලංකාවේ ද මෙම ශාකය හමුවේ.

== ඖෂධීය භාවිත ==

අරළු ගෙඩි ආයුර්වේද වෛද්‍ය ක්‍රමයේ වැදගත් ශාකමය අමුද්‍රව්‍යයක් ලෙස සැලකේ. සාම්ප්‍රදායිකව ආහාර ජීර්ණය, මලබද්ධය සහ උදර අපහසුතා සම්බන්ධ ප්‍රතිකාර සඳහා භාවිත කර ඇත.

අරළු ගෙඩිවල ටැනින් සහ පොලිෆීනෝල් ඇතුළු ශාක රසායනික සංයෝග අඩංගු වේ. ඒවායේ ඖෂධීය ගුණ පිළිබඳ විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ ද සිදු කර ඇත.

== ත්‍රිපලා සංයෝගය ==

අරළු යනු ආයුර්වේදයේ ප්‍රසිද්ධ ත්‍රිපලා සංයෝගයේ එක් ප්‍රධාන අමුද්‍රව්‍යයකි. ත්‍රිපලා සංයෝගය සකස් කිරීම සඳහා අරළු, බුළු සහ නෙල්ලි යන පලතුරු තුන භාවිත කරනු ලැබේ.

== රසායනික සංයෝග ==

අරළු ගෙඩිවල පහත සඳහන් සංයෝග හඳුනාගෙන ඇත.

* Chebulagic acid
* Chebulinic acid
* Tannins
* Polyphenols

== ආශ්‍රිත ලිපි ==

* ත්‍රිපලා
* ආයුර්වේදය
* ඖෂධීය ශාක

== මූලාශ්‍ර ==</text>
      <sha1>8m67d7wq6av4h152ig1ro8sqn27e3gu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>චරූවා</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197710</id>
    <revision>
      <id>803464</id>
      <parentid>802993</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T11:55:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>WrdSrchSi</username>
        <id>55524</id>
      </contributor>
      <comment>Translated ==Genocide==</comment>
      <origin>803464</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14999" sha1="d0nprq44rlqozsgt8fpn620956l5qm7" xml:space="preserve">
'''චරූවා''' යනු වත්මන් [[දකුණු කෝන්|දකුණු කෝන්හි]] [[උරුගුවේ|උරුගුවේහිත්]]&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ් |last=Renzo Pi Hugarte |author-link=Renzo Pi Hugarte |title=Aboriginal blood in Uruguay |url=http://www.raicesuruguay.com/raices/sangre_indigena.html |access-date=2 February 2015 |publisher=Raíces Uruguay |language=es}}&lt;/ref&gt;  [[ආර්ජන්ටිනාව|ආර්ජන්ටිනාවේත්]] ([[එන්ත්‍රේරීයෝස්]]) [[බ්‍රසීලය|බ්‍රසීලයේ]] ([[හීයෝ ග්‍රාන්ජි දො සූව්]]) යාබද ප්‍රදේශවලත් වෙසෙන  ආදිවාසී ජනතාවක් නැතහොත් ආදිවාසී ජාතියක් වෙයි.{{Sfn|Burford|2011}} &lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ් |last=Alayón |first=Wilfredo |date=28 March 2011 |title=Uruguay and the memory of the Charrúa tribe |url=http://www.theprisma.co.uk/2011/03/28/uruguay-and-the-memory-of-the-charrua/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120514202545/http://www.theprisma.co.uk/2011/03/28/uruguay-and-the-memory-of-the-charrua/ |archive-date=14 May 2012 |access-date=20 Dec 2011 |website=The Prisma}}&lt;/ref&gt; අර්ධ-සංචාරක ජනතාවක් වූ ඔවුහු ප්‍රධාන වශයෙන් දඩයම් කිරීමෙනුත් එක්රැස් කිරීමෙනුත් දිවි රැක ගත්තෝ ය. සෑම කලාපයක ම සම්පත් ස්ථිර නොවූයෙන්, ඔවුන් නිබඳ සරන්නට ඇත. වැසි, නියං හා අනෙකුත් පාරිසරික සාධක ඔවුන් ගේ සංචරණය තීරණය කළෙන් බොහෝ විට සෘතුමය එඬේරුන් ලෙස ඔවුන් වර්ගීකරණය කරනු ලැබ ඇත.&lt;ref name=&quot;Acosta y Lara 2002&quot; /&gt; 

1831 දී උරුගුවේ හමුදාව විසින් [[සල්සිපුවේදෙස් සංහාරය]] ලෙස දන්නා මෙහෙයුමක දී චරූවා ජනතාව විශාල සංඛ්‍යාවක් සමූලඝාතනය කැරුණ හ. නූතන ඉතිහාසයෙන් බොහෝ දුරට මකා දැමුණත්, ඇතැම් චරූවා ප්‍රජාවෝ උරුගුවෙන් පිටත ආර්ජන්ටිනාවේත් බ්‍රසීලයේත් දිවි රැක ගත් හ. අද වන විට උරුගුවේහිත් ආර්ජන්ටිනාවේත් බ්‍රසීලයේත් වෙසෙන චරූවාවන් ගෙන් පැවැතෙන්නන් 160,000ත් 300,000ත් අතර ගණනක් සිටිති යි විශ්වාස කෙරේ. චරූවාවන් ගෙන් පැවැතෙන්නන් සංවිධාන පිහිටුවාගෙන ඇති අතර ආදිවාසී ජනතාව ගේ මතකය වෙනුවෙන් ඔවුහු පෙනී සිටිති.

== ඉතිහාසය ==
[[File:Debret2.jpg|වම|thumb| චරූවා රණශූරයෙක්.]]
[[File:Mapa_indígena.png|වම|thumb| චරූවා පැතුරුම]]
චරූවාවන් ගේ ස්පාඤ්ඤ යටත් විජිතවාදීන් හා සම්බන්ධ වීමට පෙර දිවිය බොහෝ දුරට අභිරහසක් ව පවතී; මන්ද ඔවුන් පිළිබඳ බොහෝ තොරතුරු ලැබී ඇත්තේ ස්පාඤ්ඤයන් ඔවුන් හා ඇති වූ සබඳතා ඔස්සේ පමණක් වන බැවිනි.

ජේසුයිට් නිකායික පූජක පේද්‍රෝ ලොසානෝ වැනි ඉතිහස් වාර්තාකරුවන් චෝදනා කරන්නේ, චරූවාවන් 1515 වසරේ රීයෝ දෙ ලා ප්ලාතා — ලා ප්ලාතා ගඟ — ඔස්සේ ගිය [[ස්පාඤ්ඤය|ස්පාඤ්ඤ]] ගවේෂක [[හුවාන් දියාස් දෙ සොලීස්]] මැරූ බවට යි. ස්පාඤ්ඤ ආක්‍රමණිකයන්ට එරෙහි වීමට චරූවාවන් සූදානමින් සිටි හ යි පෙන්වන බැවින්, මෙය ඉතා තීරණාත්මක මොහොතකි.&lt;ref&gt;Historia de la conquista del Paraguay, Rio de la Plata y Tucuman, Vol. 1, p. 27. Author: Pedro Lozano, 1755. Editor: Andrés Lamas. Casa Editora &quot;Imprenta Popular&quot;, 1874&lt;/ref&gt; යුරෝපීය පදිංචිකරුවන් පැමිණීමත් සමඟ, චරූවාවෝ හා චනාවෝ ඔවුන් ගේ  බිම ආක්‍රමණය කිරීමට එරෙහිව දැඩි ප්‍රතිරෝධයක් දැක්වූ හ. 18 හා 19 සියවස්වල දී, ගව පාලනය ආශ්‍රිත ක්‍රියාකාරකම් හේතුවෙන් චරූවාවන් ගේ දිවි රටාව දැඩි ලෙස වෙනස් විය. මෙයින් ඇති වූ සාගත තත්ත්වය නිසා ඔවුන්ට ගවයන් හා බැටෙළුවන් හා මත යැපීමට සිදුවිය. කෙසේ වෙතත්, එම යුගයේ දී මේ සත්තු වැඩි වැඩියෙන් පුද්ගලික දේපළ බවට පත් වෙමින් සිටිය හ.{{Explain|date=August 2018}} ස්වදේශිකයන් විසින් කැරුණු 'මලෝනෙස්' හෙවත් වැටලීම්වලට එරෙහිව දැඩි ලෙස ක්‍රියා කළ පදිංචිකරුවෝ ඔවුන් ගේ මාර්ගයට පැමිණි ඕනෑම ස්වදේශිකයකුට කිසිදු පැකිලීමකින් තොරව වෙඩි තැබූ හ.{{Citation needed|date=August 2018}} චරූවාවෝ ගිම්හාන කාලයේ දී මසුන් ඇල්ලීමට, බෙල්ලන් එකතු කිරීමට මෙන් ම පලතුරු හා අල වර්ග සොයාගැන්මට වෙරළබඩ ප්‍රදේශවලටත් ශීත ඍතුවේ දී දුනු ඊතල මෙන්ම 'බොලාස්' (සතුන් අල්ලා ගැනීම සඳහා කෙටි ලණු මගින් එකිනෙක සම්බන්ධ කෙරුණු ගල්) භාවිතා කරමින් මුවන්, රියාවන් (පැස්බරා වැනි කුරුල්ලෙක්) හා වෙනත් කුඩා සතුන් දඩයමට ගොඩබිම අභ්‍යන්තරයටත් සංක්‍රමණය වූ හ.

==සංහාරය==
{{see also|සල්සිපුවේදෙස් සංහාරය}}
උරුගුවේහි පළමු ජනපති ෆ්රුක්තුවෝසෝ රිවේරා ගේ පාලන සමය තෙක්, චරූවා ජනගහනයේ දැවැන්ත අඩුවීමක් සිදුවී නො තිබිණි. මුලින් චරූවාවන් සමඟ ඔහු යහපත් සබඳතාවක් පවත්වාගෙන ගිය ද, සුදු ජනයා ගේ ආධිපත්‍යයේ වැඩීම හා ඔවුන් ගේ බිම් ප්‍රසාරණ අභිලාෂයන් හේතුවෙන් දෙපාර්ශවය අතර ගැටුම් ඇති විය. මේ නිසා, 1831 දී හේ 'ලා කම්පාන්ඤා දෙ සල්සිපුවේදෙස්' නමින් දන්නා සංහාරක මෙහෙයුමක් සංවිධානය කළේ ය. මෙම මෙහෙයුම තැන් තුනක දී සිදු වූ ප්‍රහාර තුනකින් සමන්විත විය: එ නම් &quot;එල් පාසෝ දෙල් සවුසේ දෙල් කෙගුආයි&quot;, &quot;එල් සල්සිපුවේදෙස්&quot; සහ &quot;ලා කුඑවා දෙල් තිග්‍රේ&quot; යන තැන්වල දී ය. ජනප්‍රවාදයට අනුව, පළමු ප්‍රහාරය ද්‍රෝහී ක්‍රියාවක් විය. ගෝත්‍රික නායකයන් දැන සිටි රිවේරා, ඔවුන් ගඟ අසල පිහිටි තම කඳවුර වෙත කැඳවා ගති; මෙම තැන පසු ව &quot;සල්සිපුවේදෙස්&quot; ලෙස නම් කැරිණි. තම බිම ආරක්ෂා කර ගැනීමට ඔවුන්ගේ සහය අවශ්‍ය බවත්, ඒ සඳහා තමා හා එක්වන ලෙසත් හේ ඔවුන් ගෙන් ඉල්ලා සිටියේ ය. කෙසේ වෙතත්, චරූවා ජනතාව මත්පැන් බී, ආරක්ෂාව පිළිබඳ අවධානයෙන් තොරව සිටියදී, උරුගුවේ සොල්දාදුවෝ ඔවුන්ට පහර දුන් හ. ඉක්බිති සිදු වූ ප්‍රහාර දෙක දියත් කෙරුණේ, පළමු ප්‍රහාරයෙන් බේරී පලා ගිය හෝ එ තැන නොසිටි චරූවා ජනතාව මුළුමනින් වැනසීමේ අරමුණිනි. ෆ්රුක්තුවෝසෝ රිවේරා ගේ බෑණණු [[බෙර්නාබේ රිවේරා]] ගේ නායකත්වයෙන් යුත් පිරිසක් විසින් 1831 අප්‍රේල් 11 වන දින මෙම ස්පාඤ්ඤ බසින් 'සල්සිපුවේදෙස්' — ''&quot;පුළුවන් නම් පිට ව යන්න&quot;'' — මෙහෙයුම දියත් කිරීමෙන් පසු, චරූවාවෝ නිල වශයෙන් වඳ වී ගිය ජන වර්ගයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කැරුණ හ.

සල්සිපුවේදෙස් සංහාරයෙන් දිවි බේරා ගත් චරූවාවෝ සිව් දෙනක් අල්ලා ගැනුණ හ. [[මොන්තෙවිදෙයෝ|මොන්තෙවිදෙයෝවේ]] 'ඔරියන්ටල් පාසලේ' අධ්‍යක්ෂ මඬුල්ල සිතුවේ, වඳ වී යාමේ අද්දර සිටින ජන වර්ගයක් ප්‍රංශ විද්‍යාඥයන් ගේත්  මහජනතාව ගේත් දැඩි අවධානය දිනාගනු ඇති බව යි. මොවුන් අතර සෙනාකුවා සෙනාකේ නම් සුවනුරු? — සුවකරන්නා —, වයිමකා-පිරූ සීරා නම් රණශූරයා සහ ලවුරෙයානෝ තකුවාවේ මර්තීනෙස් හා මරීයා මිකායෙලා ගයුනුසා යන තුරුණු යුවළ ද වූ හ. 1833 දී මෙම සිව් දෙනාම පැරීසියට රැගෙන යනු ලැබූ අතර, එහි දී ඔවුහු මහජන ප්‍රදර්ශනයට තැබුණ හ. මෙම පදසුන සාර්ථක නොවූ අතර, තකුවාවේ විසින් දරුකමට හදා වඩා ගැනුණු සීරා සහ ගයුනුසා යුවළට දාව උපන් කුඩා දුව ද ඇතුළු සියල්ලෝ ම නොබෝ කලෙකින් ප්‍රංශයේ දී මළ හ. චරූවා ජනතාව ඇයට 'මරීයා මොනිකා මිකායේලා ඉගුවල්දාද් ලිබෙර්තාද්' යන නම තැබූ නමුත්, ප්‍රංශ ජාතිකයන් ඇය ලේඛනගත කළේ 'කැහොලීනේ තකුවාවේ' යන නමිනි. ඔවුන් සිහිවීමට උරුගුවේහි [[මොන්තෙවිදෙයෝ]] නගරයේ 'ලොස් උල්තිමෝස් චරූවාස්' නමින් සිහිවටන පිළිමයක් ඉදිකරනු ලැබ ඇත.

'සල්සිපුවේදෙස්' සිදුවීමෙන් පසු, නව රාජ්‍යය මුළු බිම් ප්‍රදේශය පුරාම තම අධිකරණ බලය තහවුරු කරගනිමින් සිටියදී, චරූවාවන්ට කෙමෙන් ඔවුන් ගේ ස්වෛරීභාවය අහිමි විය. ආජන්ටිනාවේ 2001 වසරේ සංගණනයට අනුව, ආජන්ටිනාවේ [[එන්ත්‍රේ රීයෝස්]] පළාතේ චරූවාවෝ 676 දෙනෙක් විසූ හ.

==සටහන්==
{{reflist|2}}

[[ප්‍රවර්ගය:CS1 බ්‍රසීල පෘතුගීසි-භාෂා මූලාශ්‍ර (pt-br)]]
[[ප්‍රවර්ගය:ස්ථාවර ලෙස භින්න වූ භාහිර සබැඳි සහිත ලිපි]]
[[ප්‍රවර්ගය:භින්න වූ භාහිර සබැඳි සහිත ලිපි සියල්ල]]
[[ප්‍රවර්ගය:CS1 ස්පාඤ්ඤ-භාෂා මූලාශ්‍ර (es)]]
[[ප්‍රවර්ගය:Articles using infobox ethnic group with image parameters]]
[[ප්‍රවර්ගය:&quot;ආශ්‍රිත මිනිස් ජාතීන්&quot; සඳහා තහවුරු කිරීමක් අවශ්‍ය]]
[[ප්‍රවර්ගය:Short description matches Wikidata]]
[[ප්‍රවර්ගය:කෙටි විස්තරයක් සහිත ලිපි]]</text>
      <sha1>d0nprq44rlqozsgt8fpn620956l5qm7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>සාකච්ඡාව:බෙංගාල බොක්ක</title>
    <ns>1</ns>
    <id>197845</id>
    <revision>
      <id>803444</id>
      <parentid>803367</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:57:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>පිටුව වෙනුවට '{{Talk header}} {{Not a forum}}' ප්‍රතිස්ථාපනය කරමින්</comment>
      <origin>803444</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31" sha1="fm9l2e446nw3avvsp342858wxq3r9de" xml:space="preserve">{{Talk header}}
{{Not a forum}}</text>
      <sha1>fm9l2e446nw3avvsp342858wxq3r9de</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>කපු</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197857</id>
    <revision>
      <id>803411</id>
      <timestamp>2026-11-03T12:13:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <comment>*/කපු පුළුං</comment>
      <origin>803411</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5232" sha1="cx01bfuu5mbdki4sn3dcb5i30obw1wd" xml:space="preserve">
'''කපු පුළුං''' යනු කපු ශාකයේ (''Gossypium'') බීජ වටා වර්ධනය වන ස්වාභාවික ශාකමය තන්තු වර්ගයකි. ලෝකයේ ප්‍රධානතම ස්වාභාවික රෙදිපිළි තන්තු අතරින් එකක් වන කපු පුළුන්, නූල් නිෂ්පාදනය, රෙදි විවීම සහ විවිධ කාර්මික නිෂ්පාදන සඳහා භාවිතා කරනු ලබයි.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cotton – Plant and uses |url=https://www.cirad.fr/en/our-activities-our-impact/tropical-value-chains/cotton/plant-and-uses |publisher=CIRAD}}&lt;/ref&gt;

== උද්භිද විද්‍යාත්මක පසුබිම ==

කපු ශාකය මැල්වේසියේ (Malvaceae) කුලයට අයත් වේ. ''Gossypium'' ගණයට අයත් කපු විශේෂ කිහිපයක් වගා කරනු ලබන අතර, ඒවායේ බීජ වටා සුදු හෝ වෙනත් ස්වාභාවික වර්ණවලින් යුත් තන්තු වර්ධනය වේ. කපු ගෙඩිය පරිණත වූ විට එය විවෘත වන අතර, එහි ඇතුළත ඇති බීජ සහ ඒවා වටා ඇති පුළුන් දක්නට ලැබේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cotton – Plant and uses |url=https://www.cirad.fr/en/our-activities-our-impact/tropical-value-chains/cotton/plant-and-uses |publisher=CIRAD}}&lt;/ref&gt;

== නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය ==

කපු ගෙඩිවලින් ලබාගන්නා පුළුන්, කපු බීජවලින් වෙන් කිරීම සඳහා විශේෂ යන්ත්‍ර භාවිතා කරනු ලබයි. මෙම ක්‍රියාවලිය ඉංග්‍රීසියෙන් ''Cotton Ginning'' ලෙස හැඳින්වේ. එහිදී බීජවලින් වෙන්කරගත් දිගු තන්තු ''Cotton Lint'' ලෙස හැඳින්වේ. පසුව ඒවා පිරිසිදු කර, තන්තු සකස් කර, නූල් නිෂ්පාදනය සඳහා යොදා ගනී.&lt;ref&gt;{{cite web |title=How Cotton is Ginned and Marketed |url=https://www.cotton.org/pubs/cottoncounts/story/gin-and-market.cfm |publisher=National Cotton Council of America}}&lt;/ref&gt;

== ගුණාංග ==

කපු පුළුං ස්වාභාවික සෙලියුලෝස් තන්තු වලින් සමන්විත වේ. එය මෘදු බව, ජලය උරා ගැනීමේ හැකියාව සහ රෙදිපිළි නිෂ්පාදනයට යෝග්‍ය වීම යන ලක්ෂණවලින් යුක්ත වේ. කපු තන්තු වල දිග, ශක්තිය, සියුම් බව සහ පිරිසිදුභාවය අනුව එහි ගුණාත්මකභාවය තීරණය වේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cotton Fiber |url=https://textileexchange.org/glossary/cotton-fiber/ |publisher=Textile Exchange}}&lt;/ref&gt;

== භාවිතය ==

කපු පුළුන් ප්‍රධාන වශයෙන් රෙදිපිළි හා ඇඳුම් නිෂ්පාදනය සඳහා යොදා ගනී. එසේම ඇඳ ඇතිරිලි, තුවා, නූල්, වෛද්‍ය කටයුතු සඳහා භාවිත කරන කපු ද්‍රව්‍ය, කඩදාසි සහ විවිධ කාර්මික නිෂ්පාදන සඳහා ද කපු තන්තු භාවිතා වේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Cotton |url=https://www.fao.org/markets-and-trade/commodities-overview/fibres/en |publisher=Food and Agriculture Organization of the United Nations}}&lt;/ref&gt;

කපු බීජවලින් කපු බීජ තෙල් නිෂ්පාදනය කරනු ලබන අතර, බීජවලින් ඉවත් නොවී ඉතිරි වන කෙටි තන්තු ''Cotton Linters'' ලෙස හැඳින්වේ. ඒවා කඩදාසි, සෙලියුලෝස් සහ වෙනත් කාර්මික නිෂ්පාදන සඳහා යොදා ගනී.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Uses of Cotton |url=https://prosea.prota4u.org/view.aspx?id=6540 |publisher=Plant Resources of South-East Asia}}&lt;/ref&gt;

== මූලාශ්‍ර ==

&lt;references /&gt;

== බාහිර සබැඳි ==

* [https://www.fao.org/markets-and-trade/commodities-overview/fibres/en එක්සත් ජාතීන්ගේ ආහාර හා කෘෂිකර්ම සංවිධානය – Cotton]
* [https://www.cirad.fr/en/our-activities-our-impact/tropical-value-chains/cotton/plant-and-uses CIRAD – Cotton: Plant and Uses]
* [https://www.cotton.org/pubs/cottoncounts/story/spun-and-woven.cfm How Cotton is Spun and Woven]</text>
      <sha1>cx01bfuu5mbdki4sn3dcb5i30obw1wd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>කොට්ට පුළුං</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197858</id>
    <revision>
      <id>803412</id>
      <timestamp>2026-11-03T12:34:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Hajiani, Dr.Seyed Firdawoosbee Hanifdeen</username>
        <id>81768</id>
      </contributor>
      <comment>'  '''කොට්ටපුළුං''' (ඉඹුල් ගස; විද්‍යාත්මක නාමය: ''Ceiba pentandra'') යනු නිවර්තන කලාපවල වර්ධනය වන විශාල ශාකයකි. මෙම ගසෙහි හටගන්නා ගෙඩි තුළ ඇති බීජ වටා මෘදු, සැහැල්ලු හා සේද වැනි ස්...' යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි</comment>
      <origin>803412</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7593" sha1="3b0e4iye9e790d475hyd7p5h77dsd8m" xml:space="preserve">

'''කොට්ටපුළුං''' (ඉඹුල් ගස; විද්‍යාත්මක නාමය: ''Ceiba pentandra'') යනු නිවර්තන කලාපවල වර්ධනය වන විශාල ශාකයකි. මෙම ගසෙහි හටගන්නා ගෙඩි තුළ ඇති බීජ වටා මෘදු, සැහැල්ලු හා සේද වැනි ස්වාභාවික තන්තු වර්ධනය වේ. එම තන්තු කොට්ටපුළුං ලෙස හඳුන්වනු ලබන අතර කොට්ට, මෙට්ට, කුෂන් සහ වෙනත් පිරවුම් ද්‍රව්‍ය නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිත කරනු ලබයි. ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් මෙම තන්තු ''Kapok'' ලෙස හැඳින්වේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.floraofsrilanka.com/species/1096 |website=Flora of Sri Lanka}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.cifor.org/feature/energy-from-forests/ceiba-pentandra/ |website=CIFOR}}&lt;/ref&gt;

== උද්භිද විද්‍යාත්මක හැඳින්වීම ==

කොට්ටපුළුං ලබාගන්නා ''Ceiba pentandra'' ශාකය මැල්වේසියේ (Malvaceae) කුලයට අයත් විශාල ගසකි. එය සාමාන්‍යයෙන් නිවර්තන කලාපවල වර්ධනය වේ. මෙම ගස මීටර් 30ක් හෝ ඊට වැඩි උසකට වර්ධනය විය හැකිය. ගසෙහි කඳ සහ අතු වර්ධනය වන ආකාරය මෙන්ම පත්‍රවල සැකැස්ම ද එයට විශේෂිත වූ ලක්ෂණ වේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.cifor.org/feature/energy-from-forests/ceiba-pentandra/ |website=CIFOR}}&lt;/ref&gt;

ශ්‍රී ලංකාවේ ශාක නාම පිළිබඳ තොරතුරුවල ''Ceiba pentandra'' සඳහා කොට්ටපුළුං, ඉඹුල් සහ පුළුන් ඉඹුල් වැනි සිංහල නම් භාවිත වන බව සඳහන් වේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Botany Plant-names to Sinhala Plant names |url=https://www.dh-web.org/place.names/bot2sinhala.html |website=Botany Plant Names}}&lt;/ref&gt;

== ගෙඩි සහ කොට්ටපුළුං තන්තු ==

මෙම ගසෙහි හටගන්නා ගෙඩි පරිණත වූ විට විවෘත වන අතර ඒවා තුළ කළු පැහැති බීජ සමඟ සුදු පැහැති සේද වැනි තන්තු දක්නට ලැබේ. මෙම ගසේ ඉඹුල් ගෙඩි කොළ පැහැයෙන් යුක්ත වන අතර , එය මෝරා වියෙලෙන කල, දුඹුරු පැහැයෙන් යුක්ත වේ. එහි බීජ කළු සමන්විත වන්නා අතර සාමාන්‍යයෙන් ගම්මිරිස් ඇටයක තරම් ප්‍රමාණයක් ගන්නා අතර එම මටසිළුටු ගෝලාකාර වේ. බීජ වටා වර්ධනය වන මෙම තන්තු ඉතා සැහැල්ලු වන අතර වාතය රඳවා ගැනීමේ හැකියාවක් ද පවතී.

මෙම තන්තු බීජවලින් වෙන්කර පිරිසිදු කර භාවිතයට ගනු ලබයි. ඒවායේ සැහැල්ලු බව, මෘදු බව සහ ජලය විකර්ෂණය කිරීමේ ස්වභාවය නිසා පිරවුම් ද්‍රව්‍යයක් ලෙස විශේෂ වැදගත්කමක් ඇත.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.cifor.org/feature/energy-from-forests/ceiba-pentandra/ |website=CIFOR}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Useful Trees and Shrubs |url=https://apps.worldagroforestry.org/downloads/Publications/PDFS/b09383.pdf |website=World Agroforestry}}&lt;/ref&gt;

== භාවිතය ==

කොට්ටපුළුං ප්‍රධාන වශයෙන් කොට්ට සහ මෙට්ට පිරවීම සඳහා භාවිත කරනු ලබයි. එසේම කුෂන්, ගෘහ භාණ්ඩවල පිරවුම් ද්‍රව්‍ය, පරිවාරක ද්‍රව්‍ය සහ වෙනත් කාර්මික නිෂ්පාදන සඳහා ද යොදා ගනී.

අතීතයේදී එහි සැහැල්ලු බව සහ ජලය විකර්ෂණය කිරීමේ ගුණය නිසා ජීවිතාරක්ෂක කබා සහ ජලයේ පාවෙන උපකරණ නිෂ්පාදනය සඳහා ද මෙම තන්තු භාවිත කර ඇත.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.cifor.org/feature/energy-from-forests/ceiba-pentandra/ |website=CIFOR}}&lt;/ref&gt;

== ඖෂධීය හා සාම්ප්‍රදායික භාවිතය ==

''Ceiba pentandra'' ගසේ විවිධ කොටස් සාම්ප්‍රදායික වෛද්‍ය ක්‍රමවල භාවිත කර ඇති බව වාර්තා වේ. විශේෂයෙන් ගසේ කොළ, මුල් සහ පොත්ත වැනි කොටස් විවිධ සාම්ප්‍රදායික භාවිතයන් සඳහා යොදාගෙන ඇත.

ගසේ ලාටු හෙවත් ගම් වර්ගය ද සාම්ප්‍රදායික ශාකමය භාවිතයන්හි සඳහන් වේ. ඇතැම් ප්‍රදේශවල එය ආමාශගත අපහසුතා සඳහා සාම්ප්‍රදායිකව භාවිත කර ඇතැයි වාර්තා වේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.cifor.org/feature/energy-from-forests/ceiba-pentandra/ |website=CIFOR}}&lt;/ref&gt;

== බෙදාහැරීම සහ වගාව ==

''Ceiba pentandra'' ශාකය මධ්‍යම හා දකුණු ඇමරිකාවට සහ නිවර්තන අප්‍රිකාවේ ප්‍රදේශවලට ආවේණික වූ ශාකයකි. පසුව එය ආසියාව ඇතුළු ලෝකයේ වෙනත් නිවර්තන කලාපවල ද ව්‍යාප්ත වී වගා කර ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ ද මෙම ශාකය දක්නට ලැබේ.&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.cifor.org/feature/energy-from-forests/ceiba-pentandra/ |website=CIFOR}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ceiba pentandra |url=https://www.floraofsrilanka.com/species/1096 |website=Flora of Sri Lanka}}&lt;/ref&gt;

== මූලාශ්‍ර ==

&lt;references /&gt;

== බාහිර සබැඳි ==

* [https://www.floraofsrilanka.com/species/1096 Flora of Sri Lanka – Ceiba pentandra]
* [https://www.cifor.org/feature/energy-from-forests/ceiba-pentandra/ CIFOR – Ceiba pentandra]
* [https://www.dh-web.org/place.names/bot2sinhala.html Sinhala Plant Names – Botanical Names]</text>
      <sha1>3b0e4iye9e790d475hyd7p5h77dsd8m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ප්‍රවර්ගය:2012 නොවැම්බර් සිට ගැනෙන භින්න වූ භාහිර සබැඳි සහිත ලිපි</title>
    <ns>14</ns>
    <id>197859</id>
    <revision>
      <id>803421</id>
      <timestamp>2026-11-03T14:57:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Lee</username>
        <id>85</id>
      </contributor>
      <comment>නිර්මාණය</comment>
      <origin>803421</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="pcwath0m0tfjei7jnooirvivp6ubmxo" xml:space="preserve">{{monthly clean-up category}}</text>
      <sha1>pcwath0m0tfjei7jnooirvivp6ubmxo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>සාකච්ඡාව:නවනීදම් පිල්ලේ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>197860</id>
    <revision>
      <id>803422</id>
      <timestamp>2026-11-03T14:58:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Lee</username>
        <id>85</id>
      </contributor>
      <comment>නිර්මාණය</comment>
      <origin>803422</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15" sha1="6ujz0t3lkt6jsf7d1r360l6l7wj3njb" xml:space="preserve">{{Talk header}}</text>
      <sha1>6ujz0t3lkt6jsf7d1r360l6l7wj3njb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>බැක්ටීරියානු වැජිනෝසිස්</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197863</id>
    <revision>
      <id>803425</id>
      <timestamp>2026-11-03T16:49:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CeylonChingu</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>Created by translating the page [[:mdwiki:Special:Redirect/revision/1500595|Bacterial vaginosis]] to:si #mdwikicx</comment>
      <origin>803425</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13083" sha1="kvn388aeyuh6yprk83w9b4iwlprakic" xml:space="preserve">'''බැක්ටීරියා වජිනෝසිස්''' ( '''BV''' ) [[යෝනි මාර්ගය]] ආශ්‍රිතව [[බැක්ටීරියා]] අධික ලෙස වර්ධනය වීම නිසා ඇතිවන [[රෝග|රෝගී]] තත්ත්වයකි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Donders GG, Zodzika J, Rezeberga D|title=Treatment of bacterial vaginosis: what we have and what we miss|journal=Expert Opinion on Pharmacotherapy|volume=15|issue=5|pages=645–57|date=April 2014|pmid=24579850|doi=10.1517/14656566.2014.881800}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ClarkTal2014&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Sharma H, Tal R, Clark NA, Segars JH|title=Microbiota and pelvic inflammatory disease|journal=Seminars in Reproductive Medicine|volume=32|issue=1|pages=43–9|date=January 2014|pmid=24390920|pmc=4148456|doi=10.1055/s-0033-1361822}}&lt;/ref&gt; පොදු රෝග ලක්ෂණ අතර මාළු පිලී ගඳක් සහිත යෝනි ශ්‍රාවය අධිකව පිටවීම අයත් වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; සාමාන්‍යයෙන්  මෙම ශ්‍රාවය සුදු හෝ අළු පැහැයෙන් යුක්ත වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; මුත්‍රා කිරීමේදී දැවිල්ල ඇති විය හැක.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; කැසීම ඇතිවීම සුලබ නොවේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; සඇතැම් අවස්ථාවලදී කිසිදු රෝග ලක්ෂණයක් නොපෙන්වා තිබිය හැක.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=What are the symptoms of bacterial vaginosis?|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/symptoms.aspx|access-date=3 March 2015|date=2013-05-21|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402125344/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/symptoms.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt; BV තත්ත්වය පැවතීම, [[ඒඩ්ස්|HIV/AIDS]] ඇතුළු [[ලිංගාශ්‍රිත රෝග|ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන ආසාදන]] ගණනාවකින් ආසාදනය වීමේ අවදානම ආසන්න වශයෙන් දෙගුණ කරයි.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Kenyon C, Colebunders R, Crucitti T|title=The global epidemiology of bacterial vaginosis: a systematic review|journal=American Journal of Obstetrics and Gynecology|volume=209|issue=6|pages=505–23|date=December 2013|pmid=23659989|doi=10.1016/j.ajog.2013.05.006}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bradshaw2015&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Bradshaw CS, Brotman RM|title=Making inroads into improving treatment of bacterial vaginosis - striving for long-term cure|journal=BMC Infectious Diseases|volume=15|issue=|pages=292|date=July 2015|pmid=26219949|pmc=4518586|doi=10.1186/s12879-015-1027-4}}&lt;/ref&gt; එසේම, ගර්භණී කාන්තාවන්ට නොමේරූ දරු උපත් සිදුවීමේ අවදානමද මෙමගින් වැඩි කරයි.&lt;ref name=&quot;Queenan2012&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|veditors=Queena JT, Spong CY, Lockwood CJ|title=Queenan's management of high-risk pregnancy : an evidence-based approach|page=262|date=2012|publisher=Wiley-Blackwell|location=Chichester, West Sussex|isbn=9780470655764|edition=6th}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=What are the treatments for bacterial vaginosis (BV)?|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/treatments.aspx|publisher=National Institute of Child Health and Human Development|access-date=4 March 2015|date=2013-07-15|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402095211/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/treatments.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt;

[[යෝනි මාර්ගය|යෝනි මාර්ගයේ]] ස්වභාවිකව ඇති වන බැක්ටීරියා වල අසමතුලිතතාවයක් නිසා BV තත්ත්වය ඇතිවේ.&lt;ref name=&quot;Bennett2015&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|last=Bennett|first=John|title=Mandell, Douglas, and Bennett's principles and practice of infectious diseases|publisher=Elsevier/Saunders|location=Philadelphia, PA|year=2015|isbn=9781455748013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=Bacterial Vaginosis (BV): Condition Information|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/default.aspx|publisher=National Institute of Child Health and Human Development|access-date=3 March 2015|date=2013-05-21|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402143838/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/default.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt; බහුලවම පවතින බැක්ටීරියා වර්ගය වෙනස් වන අතර, පවතින මුළු බැක්ටීරියා සංඛ්‍යාව සිය ගුණයක සිට දහස් ගුණයකින් පමණ ඉහළ යයි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; සාමාන්‍යයෙන්, ලැක්ටොබැසිලයි (Lactobacilli) නොවන වෙනත් බැක්ටීරියා වර්ග වඩාත් සුලබ වේ.&lt;ref name=&quot;Nardis2013&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Nardis C, Mosca L, Mastromarino P|title=Vaginal microbiota and viral sexually transmitted diseases|journal=Annali di Igiene|volume=25|issue=5|pages=443–56|date=September–October 2013|pmid=24048183|doi=10.7416/ai.2013.1946}}&lt;/ref&gt; අවදානම් සාධක අතරට යෝනි මාර්ගය අභ්‍යන්තරය සේදීම,නව හෝ බහු ලිංගික සහකරුවන් සිටීම, [[ප්‍රතිජීවක|ප්‍රතිජීවක ඖෂධ භාවිතය]] සහ ගර්භාෂස්ථ උපකරණ භාවිතා කිරීම යනාදිය ඇතුළත් වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත්, එය ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන ආසාදනයක් ලෙස නොසැලකේ.&lt;ref name=&quot;cdc.gov&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|url=https://www.cdc.gov/std/bv/stdfact-bacterial-vaginosis.htm|title=Bacterial Vaginosis – CDC Fact Sheet|date=March 11, 2014|publisher=[[Centers for Disease Control and Prevention]]|access-date=2 Mar 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150228155141/http://www.cdc.gov/std/bv/stdfact-bacterial-vaginosis.htm|archive-date=28 February 2015}}&lt;/ref&gt; රෝග ලක්ෂණ මත පදනම්ව, සහ යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීමෙන් රෝග විනිශ්චය කෙරේ. යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීමෙන්, එහි pH අගය සාමාන්‍ය මට්ටමට වඩා ඉහළ මට්ටමක පැවතීම සහ විශාල බැක්ටීරියා ප්‍රමාණයක් පැවතීම මගින් මෙය තහවුරු කරගත හැකිය.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; BV BV තත්ත්වය, බොහෝවිට යෝනි ඊස්ට් ආසාදනයක් හෝ ට්‍රයිකොමොනාස් ආසාදනයක් ලෙස වරදවා වටහා ගැනේ.&lt;ref name=&quot;Mash2006&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Mashburn J|title=Etiology, diagnosis, and management of vaginitis|journal=Journal of Midwifery &amp; Women's Health|volume=51|issue=6|pages=423–30|date=2006|pmid=17081932|doi=10.1016/j.jmwh.2006.07.005}}&lt;/ref&gt;

සාමාන්‍යයෙන් ප්‍රතිකාර කරනු ලබන්නේ ක්ලින්ඩාමයිසින් හෝ [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]] වැනි ප්‍රතිජීවක ඖෂධ සමඟිනි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; මෙම ඖෂධ [[ගර්භනීභාවය|ගර්භනී සමයේ]] දෙවන හෝ තුන්වන ත්‍රෛමාසික වලදී ද භාවිතා කළ හැක.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත්, ප්‍රතිකාර කිරීමෙන් පසු මෙම තත්ත්වය බොහෝ විට නැවත ඇති වේ.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; ප්‍රෝබයොටික් භාවිතය මෙන්ම, පුරුෂ සහකරුට ක්ලින්ඩමයිසින් ක්‍රීම් සහ [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]] පෙති යන දෙකෙන්ම ප්‍රතිකාර කිරීමද, රෝගය නැවත ඇතිවීම වළක්වා ගැනීමට උපකාර විය හැක.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Vod2025&quot;&gt;{{Cite journal|last=Vodstrcil|first=LA|last2=Plummer|first2=EL|last3=Fairley|first3=CK|last4=Hocking|first4=JS|last5=Law|first5=MG|last6=Petoumenos|first6=K|last7=Bateson|first7=D|last8=Murray|first8=GL|last9=Donovan|first9=B|last10=Chow|first10=EPF|last11=Chen|first11=MY|title=Male-Partner Treatment to Prevent Recurrence of Bacterial Vaginosis.|journal=The New England journal of medicine|date=6 March 2025|volume=392|issue=10|pages=947-957|doi=10.1056/NEJMoa2405404|pmid=40043236}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|last=Thomas|first=Betsy|title=#403 A Whiff of Prevention: Treating Male Partners to Reduce Bacterial Vaginosis Recurrence|url=https://cfpclearn.ca/tfp403/|website=CFPCLearn|access-date=10 December 2025|date=5 December 2025}}&lt;/ref&gt; ප්‍රෝබියොටික් හෝ ප්‍රතිජීවක ඖෂධ භාවිතය ගර්භණී සමයේ ප්‍රතිඵලවලට බලපාන්නේද යන්න පැහැදිලි නැත.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|vauthors=Othman M, Neilson JP, Alfirevic Z|title=Probiotics for preventing preterm labour|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=1|pages=CD005941|date=January 2007|pmid=17253567|doi=10.1002/14651858.CD005941.pub2}}&lt;/ref&gt;

BV තත්ත්වය, ප්‍රජනක වයසේ කාන්තාවන් අතර බහුලව දක්නට ලැබෙන යෝනි ආසාදන තත්ත්වය වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot; /&gt; ඕනෑම අවස්ථාවක ආසාදනයට ලක් වූ කාන්තාවන්ගේ ප්‍රතිශතය 5% සහ 70% අතර වෙනස් වේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; BV තත්ත්වය [[අප්‍රිකාව|අප්‍රිකාවේ]] සමහර ප්‍රදේශවල බහුලව දක්නට ලැබෙන අතර [[ආසියාව|ආසියාවේ]] සහ [[යුරෝපය|යුරෝපයේ]] අවම වශයෙන් දක්නට ලැබේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; එක්සත් ජනපදයේ වයස අවුරුදු 14 ත් 49 ත් අතර කාන්තාවන්ගෙන් 30% ක් පමණ මෙම රෝගයට ගොදුරු වේ.&lt;ref name=&quot;CDC2010Stats&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=Bacterial Vaginosis (BV) Statistics Prevalence|url=https://www.cdc.gov/std/bv/stats.htm|website=cdc.gov|access-date=3 March 2015|date=September 14, 2010|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150222155741/http://www.cdc.gov/std/bv/stats.htm|archive-date=22 February 2015}}&lt;/ref&gt; රටක් තුළ [[ජනවාර්ගික කණ්ඩායම්]] අතර අනුපාත සැලකිය යුතු ලෙස වෙනස් වේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; වාර්තාගත ඉතිහාසයේ වැඩි කාලයක් පුරා BV තත්ත්වය වැනි රෝග ලක්ෂණ විස්තර කර ඇතත්, පැහැදිලිව ලේඛනගත කරන ලද පළමු අවස්ථාව 1894 දී සිදු විය.&lt;ref name=&quot;History1997&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|last=Borchardt|first=Kenneth A.|title=Sexually transmitted diseases : epidemiology, pathology, diagnosis, and treatment|date=1997|publisher=CRC Press|location=Boca Raton [u.a.]|isbn=9780849394768|pages=4|url=https://books.google.com/books?id=k 9sjs-n0nIC&amp;pg=PA4|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170910182050/https://books.google.com/books?id=k 9sjs-n0nIC&amp;pg=PA4|archive-date=10 September 2017|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

== මූලාශ්‍ර ==
&lt;references /&gt;
[[Category:කාන්තා රෝග]]
[[Category:සෞඛ්‍යය]]</text>
      <sha1>kvn388aeyuh6yprk83w9b4iwlprakic</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803426</id>
      <parentid>803425</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T17:03:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CeylonChingu</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>info box added</comment>
      <origin>803426</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16495" sha1="lbjmfpb3fq91bzsuqtm3p6kcieh8wgj" xml:space="preserve">{{short description|යෝනි මාර්ගය තුළ බැක්ටීරියා අධික ලෙස වර්ධනය වීම}}}}
{{Infobox medical condition
| name            = බැක්ටීරියානු වැජිනෝසිස්
| synonym         = වායු රහිත බැක්ටීරියා ආශ්‍රිත යෝනි ප්‍රදාහය, විශේෂිත නොවන යෝනි ප්‍රදාහය, යෝනි බැක්ටීරියාව, ගාඩ්නරෙල්ලා යෝනි ප්‍රදාහය&lt;ref name=History1997/&gt;
| image           = Vaginose-G15.jpg
| image_size      = 
| image_thumbtime = 
| alt             = 
| caption         = බැක්ටීරියා වජිනෝසිස් (bacterial vaginosis) තත්ත්වයේ අන්වීක්ෂීය දසුනක් — ගැබ්ගෙලෙහි (cervix) ඇති සෛල, දණ්ඩක හැඩැති බැක්ටීරියා විශේෂයක් වන ''Gardnerella vaginalis'' මගින් වැසී ඇති ආකාරය (ඊතල මගින් පෙන්වා ඇත).
| pronounce       = 
| field           = [[ස්ත්‍රී  රෝග විද්‍යාව|නාරිවේදය]], [[බෝවන රෝග|බෝවන රෝග]]
| symptoms        = බොහෝ විට මාළු ගඳක් වැනි සුවඳක් සහිත යෝනි ශ්‍රාවය සහ මුත්‍රා කිරීමේදී දැවිල්ලක් දැනීම &lt;ref name=NIH2013S/&gt;
| complications   = [[ගර්භණීභාවයේ සංකූලතා|ගර්භනී කාන්තාවන්]] අතර නොමේරූ දරු උපත් &lt;ref name=Queenan2012/&gt;
| onset           = 
| duration        = 
| types           = 
| causes          = යෝනි මාර්ගයේ ස්වභාවිකව පවතින බැක්ටීරියා වල අසමතුලිතතාවය &lt;ref name=Bennett2015/&gt;&lt;ref name=NIH2013O/&gt;
| risks           = යෝනි මාර්ගය සේදීම (douching), නව ලිංගික සහකරුවන් හෝ ලිංගික සහකරුවන් කිහිප දෙනෙකු සිටීම, [[ප්‍රතිජීවක|ප්‍රතිජීවක ඖෂධ]] භාවිතය, ගර්භාෂය තුළ තබන උපකරණයක් (IUD) භාවිත කිරීම &lt;ref name=NIH2013O/&gt;
| diagnosis       = යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීම &lt;ref name=Don2014/&gt;
| differential    = යෝනි මාර්ගයේ යීස්ට් ආසාදනය, ට්‍රයිකොමොනියාසිස් ආසාදනය]]&lt;ref name=Mash2006/&gt;
| prevention      = ප්‍රොබයොටික්ස්, පිරිමි සහකරුට ප්‍රතිකාර කිරීම&lt;ref name=Don2014/&gt;&lt;ref name=Vod2025/&gt;
| treatment       = 
| medication      = [[ක්ලින්ඩාමයිසින්]] or [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]]&lt;ref name=Don2014/&gt;
| prognosis       = 
| frequency       = ~ කාන්තාවන්ගෙන් 5% සිට 70% දක්වා &lt;ref name=Ken2013/&gt;
| deaths          = 
| named after     = 
}} 

'''බැක්ටීරියා වජිනෝසිස්''' ( '''BV''' ) [[යෝනි මාර්ගය]] ආශ්‍රිතව [[බැක්ටීරියා]] අධික ලෙස වර්ධනය වීම නිසා ඇතිවන [[රෝග|රෝගී]] තත්ත්වයකි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Donders GG, Zodzika J, Rezeberga D|title=Treatment of bacterial vaginosis: what we have and what we miss|journal=Expert Opinion on Pharmacotherapy|volume=15|issue=5|pages=645–57|date=April 2014|pmid=24579850|doi=10.1517/14656566.2014.881800}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ClarkTal2014&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Sharma H, Tal R, Clark NA, Segars JH|title=Microbiota and pelvic inflammatory disease|journal=Seminars in Reproductive Medicine|volume=32|issue=1|pages=43–9|date=January 2014|pmid=24390920|pmc=4148456|doi=10.1055/s-0033-1361822}}&lt;/ref&gt; පොදු රෝග ලක්ෂණ අතර මාළු පිලී ගඳක් සහිත යෝනි ශ්‍රාවය අධිකව පිටවීම අයත් වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; සාමාන්‍යයෙන්  මෙම ශ්‍රාවය සුදු හෝ අළු පැහැයෙන් යුක්ත වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; මුත්‍රා කිරීමේදී දැවිල්ල ඇති විය හැක.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; කැසීම ඇතිවීම සුලබ නොවේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; සඇතැම් අවස්ථාවලදී කිසිදු රෝග ලක්ෂණයක් නොපෙන්වා තිබිය හැක.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=What are the symptoms of bacterial vaginosis?|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/symptoms.aspx|access-date=3 March 2015|date=2013-05-21|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402125344/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/symptoms.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt; BV තත්ත්වය පැවතීම, [[ඒඩ්ස්|HIV/AIDS]] ඇතුළු [[ලිංගාශ්‍රිත රෝග|ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන ආසාදන]] ගණනාවකින් ආසාදනය වීමේ අවදානම ආසන්න වශයෙන් දෙගුණ කරයි.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Kenyon C, Colebunders R, Crucitti T|title=The global epidemiology of bacterial vaginosis: a systematic review|journal=American Journal of Obstetrics and Gynecology|volume=209|issue=6|pages=505–23|date=December 2013|pmid=23659989|doi=10.1016/j.ajog.2013.05.006}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bradshaw2015&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Bradshaw CS, Brotman RM|title=Making inroads into improving treatment of bacterial vaginosis - striving for long-term cure|journal=BMC Infectious Diseases|volume=15|issue=|pages=292|date=July 2015|pmid=26219949|pmc=4518586|doi=10.1186/s12879-015-1027-4}}&lt;/ref&gt; එසේම, ගර්භණී කාන්තාවන්ට නොමේරූ දරු උපත් සිදුවීමේ අවදානමද මෙමගින් වැඩි කරයි.&lt;ref name=&quot;Queenan2012&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|veditors=Queena JT, Spong CY, Lockwood CJ|title=Queenan's management of high-risk pregnancy : an evidence-based approach|page=262|date=2012|publisher=Wiley-Blackwell|location=Chichester, West Sussex|isbn=9780470655764|edition=6th}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=What are the treatments for bacterial vaginosis (BV)?|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/treatments.aspx|publisher=National Institute of Child Health and Human Development|access-date=4 March 2015|date=2013-07-15|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402095211/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/treatments.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt;

[[යෝනි මාර්ගය|යෝනි මාර්ගයේ]] ස්වභාවිකව ඇති වන බැක්ටීරියා වල අසමතුලිතතාවයක් නිසා BV තත්ත්වය ඇතිවේ.&lt;ref name=&quot;Bennett2015&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|last=Bennett|first=John|title=Mandell, Douglas, and Bennett's principles and practice of infectious diseases|publisher=Elsevier/Saunders|location=Philadelphia, PA|year=2015|isbn=9781455748013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=Bacterial Vaginosis (BV): Condition Information|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/default.aspx|publisher=National Institute of Child Health and Human Development|access-date=3 March 2015|date=2013-05-21|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402143838/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/default.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt; බහුලවම පවතින බැක්ටීරියා වර්ගය වෙනස් වන අතර, පවතින මුළු බැක්ටීරියා සංඛ්‍යාව සිය ගුණයක සිට දහස් ගුණයකින් පමණ ඉහළ යයි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; සාමාන්‍යයෙන්, ලැක්ටොබැසිලයි (Lactobacilli) නොවන වෙනත් බැක්ටීරියා වර්ග වඩාත් සුලබ වේ.&lt;ref name=&quot;Nardis2013&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Nardis C, Mosca L, Mastromarino P|title=Vaginal microbiota and viral sexually transmitted diseases|journal=Annali di Igiene|volume=25|issue=5|pages=443–56|date=September–October 2013|pmid=24048183|doi=10.7416/ai.2013.1946}}&lt;/ref&gt; අවදානම් සාධක අතරට යෝනි මාර්ගය අභ්‍යන්තරය සේදීම,නව හෝ බහු ලිංගික සහකරුවන් සිටීම, [[ප්‍රතිජීවක|ප්‍රතිජීවක ඖෂධ භාවිතය]] සහ ගර්භාෂස්ථ උපකරණ භාවිතා කිරීම යනාදිය ඇතුළත් වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත්, එය ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන ආසාදනයක් ලෙස නොසැලකේ.&lt;ref name=&quot;cdc.gov&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|url=https://www.cdc.gov/std/bv/stdfact-bacterial-vaginosis.htm|title=Bacterial Vaginosis – CDC Fact Sheet|date=March 11, 2014|publisher=[[Centers for Disease Control and Prevention]]|access-date=2 Mar 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150228155141/http://www.cdc.gov/std/bv/stdfact-bacterial-vaginosis.htm|archive-date=28 February 2015}}&lt;/ref&gt; රෝග ලක්ෂණ මත පදනම්ව, සහ යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීමෙන් රෝග විනිශ්චය කෙරේ. යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීමෙන්, එහි pH අගය සාමාන්‍ය මට්ටමට වඩා ඉහළ මට්ටමක පැවතීම සහ විශාල බැක්ටීරියා ප්‍රමාණයක් පැවතීම මගින් මෙය තහවුරු කරගත හැකිය.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; BV BV තත්ත්වය, බොහෝවිට යෝනි ඊස්ට් ආසාදනයක් හෝ ට්‍රයිකොමොනාස් ආසාදනයක් ලෙස වරදවා වටහා ගැනේ.&lt;ref name=&quot;Mash2006&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Mashburn J|title=Etiology, diagnosis, and management of vaginitis|journal=Journal of Midwifery &amp; Women's Health|volume=51|issue=6|pages=423–30|date=2006|pmid=17081932|doi=10.1016/j.jmwh.2006.07.005}}&lt;/ref&gt;

සාමාන්‍යයෙන් ප්‍රතිකාර කරනු ලබන්නේ ක්ලින්ඩාමයිසින් හෝ [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]] වැනි ප්‍රතිජීවක ඖෂධ සමඟිනි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; මෙම ඖෂධ [[ගර්භනීභාවය|ගර්භනී සමයේ]] දෙවන හෝ තුන්වන ත්‍රෛමාසික වලදී ද භාවිතා කළ හැක.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත්, ප්‍රතිකාර කිරීමෙන් පසු මෙම තත්ත්වය බොහෝ විට නැවත ඇති වේ.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; ප්‍රෝබයොටික් භාවිතය මෙන්ම, පුරුෂ සහකරුට ක්ලින්ඩමයිසින් ක්‍රීම් සහ [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]] පෙති යන දෙකෙන්ම ප්‍රතිකාර කිරීමද, රෝගය නැවත ඇතිවීම වළක්වා ගැනීමට උපකාර විය හැක.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Vod2025&quot;&gt;{{Cite journal|last=Vodstrcil|first=LA|last2=Plummer|first2=EL|last3=Fairley|first3=CK|last4=Hocking|first4=JS|last5=Law|first5=MG|last6=Petoumenos|first6=K|last7=Bateson|first7=D|last8=Murray|first8=GL|last9=Donovan|first9=B|last10=Chow|first10=EPF|last11=Chen|first11=MY|title=Male-Partner Treatment to Prevent Recurrence of Bacterial Vaginosis.|journal=The New England journal of medicine|date=6 March 2025|volume=392|issue=10|pages=947-957|doi=10.1056/NEJMoa2405404|pmid=40043236}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|last=Thomas|first=Betsy|title=#403 A Whiff of Prevention: Treating Male Partners to Reduce Bacterial Vaginosis Recurrence|url=https://cfpclearn.ca/tfp403/|website=CFPCLearn|access-date=10 December 2025|date=5 December 2025}}&lt;/ref&gt; ප්‍රෝබියොටික් හෝ ප්‍රතිජීවක ඖෂධ භාවිතය ගර්භණී සමයේ ප්‍රතිඵලවලට බලපාන්නේද යන්න පැහැදිලි නැත.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|vauthors=Othman M, Neilson JP, Alfirevic Z|title=Probiotics for preventing preterm labour|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=1|pages=CD005941|date=January 2007|pmid=17253567|doi=10.1002/14651858.CD005941.pub2}}&lt;/ref&gt;

BV තත්ත්වය, ප්‍රජනක වයසේ කාන්තාවන් අතර බහුලව දක්නට ලැබෙන යෝනි ආසාදන තත්ත්වය වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot; /&gt; ඕනෑම අවස්ථාවක ආසාදනයට ලක් වූ කාන්තාවන්ගේ ප්‍රතිශතය 5% සහ 70% අතර වෙනස් වේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; BV තත්ත්වය [[අප්‍රිකාව|අප්‍රිකාවේ]] සමහර ප්‍රදේශවල බහුලව දක්නට ලැබෙන අතර [[ආසියාව|ආසියාවේ]] සහ [[යුරෝපය|යුරෝපයේ]] අවම වශයෙන් දක්නට ලැබේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; එක්සත් ජනපදයේ වයස අවුරුදු 14 ත් 49 ත් අතර කාන්තාවන්ගෙන් 30% ක් පමණ මෙම රෝගයට ගොදුරු වේ.&lt;ref name=&quot;CDC2010Stats&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=Bacterial Vaginosis (BV) Statistics Prevalence|url=https://www.cdc.gov/std/bv/stats.htm|website=cdc.gov|access-date=3 March 2015|date=September 14, 2010|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150222155741/http://www.cdc.gov/std/bv/stats.htm|archive-date=22 February 2015}}&lt;/ref&gt; රටක් තුළ [[ජනවාර්ගික කණ්ඩායම්]] අතර අනුපාත සැලකිය යුතු ලෙස වෙනස් වේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; වාර්තාගත ඉතිහාසයේ වැඩි කාලයක් පුරා BV තත්ත්වය වැනි රෝග ලක්ෂණ විස්තර කර ඇතත්, පැහැදිලිව ලේඛනගත කරන ලද පළමු අවස්ථාව 1894 දී සිදු විය.&lt;ref name=&quot;History1997&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|last=Borchardt|first=Kenneth A.|title=Sexually transmitted diseases : epidemiology, pathology, diagnosis, and treatment|date=1997|publisher=CRC Press|location=Boca Raton [u.a.]|isbn=9780849394768|pages=4|url=https://books.google.com/books?id=k 9sjs-n0nIC&amp;pg=PA4|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170910182050/https://books.google.com/books?id=k 9sjs-n0nIC&amp;pg=PA4|archive-date=10 September 2017|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

== මූලාශ්‍ර ==
&lt;references /&gt;
[[Category:කාන්තා රෝග]]
[[Category:සෞඛ්‍යය]]</text>
      <sha1>lbjmfpb3fq91bzsuqtm3p6kcieh8wgj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803427</id>
      <parentid>803426</parentid>
      <timestamp>2026-11-03T17:04:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CeylonChingu</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <origin>803427</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16499" sha1="d2b7culqjvbnzrzqg0bznii38m1qu2g" xml:space="preserve">{{short description|යෝනි මාර්ගය තුළ බැක්ටීරියා අධික ලෙස වර්ධනය වීම}}
{{Infobox medical condition
| name            = බැක්ටීරියානු වැජිනෝසිස්
| synonym         = වායු රහිත බැක්ටීරියා ආශ්‍රිත යෝනි ප්‍රදාහය, විශේෂිත නොවන යෝනි ප්‍රදාහය, යෝනි බැක්ටීරියාව, ගාඩ්නරෙල්ලා යෝනි ප්‍රදාහය&lt;ref name=History1997/&gt;
| image           = Vaginose-G15.jpg
| image_size      = 
| image_thumbtime = 
| alt             = 
| caption         = බැක්ටීරියා වජිනෝසිස් (bacterial vaginosis) තත්ත්වයේ අන්වීක්ෂීය දසුනක් — ගැබ්ගෙලෙහි (cervix) ඇති සෛල, දණ්ඩක හැඩැති බැක්ටීරියා විශේෂයක් වන ''Gardnerella vaginalis'' මගින් වැසී ඇති ආකාරය (ඊතල මගින් පෙන්වා ඇත).
| pronounce       = 
| field           = [[ස්ත්‍රී  රෝග විද්‍යාව|නාරිවේදය]], [[බෝවන රෝග|බෝවන රෝග]]
| symptoms        = බොහෝ විට මාළු ගඳක් වැනි සුවඳක් සහිත යෝනි ශ්‍රාවය සහ මුත්‍රා කිරීමේදී දැවිල්ලක් දැනීම &lt;ref name=NIH2013S/&gt;
| complications   = [[ගර්භණීභාවයේ සංකූලතා|ගර්භනී කාන්තාවන්]] අතර නොමේරූ දරු උපත් &lt;ref name=Queenan2012/&gt;
| onset           = 
| duration        = 
| types           = 
| causes          = යෝනි මාර්ගයේ ස්වභාවිකව පවතින බැක්ටීරියා වල අසමතුලිතතාවය &lt;ref name=Bennett2015/&gt;&lt;ref name=NIH2013O/&gt;
| risks           = යෝනි මාර්ගය සේදීම (douching), නව ලිංගික සහකරුවන් හෝ ලිංගික සහකරුවන් කිහිප දෙනෙකු සිටීම, [[ප්‍රතිජීවක|ප්‍රතිජීවක ඖෂධ]] භාවිතය, ගර්භාෂය තුළ තබන උපකරණයක් (IUD) භාවිත කිරීම &lt;ref name=NIH2013O/&gt;
| diagnosis       = යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීම &lt;ref name=Don2014/&gt;
| differential    = යෝනි මාර්ගයේ යීස්ට් ආසාදනය, ට්‍රයිකොමොනියාසිස් ආසාදනය]]&lt;ref name=Mash2006/&gt;
| prevention      = ප්‍රොබයොටික්ස්, පිරිමි සහකරුට ප්‍රතිකාර කිරීම&lt;ref name=Don2014/&gt;&lt;ref name=Vod2025/&gt;
| treatment       = 
| medication      = [[ක්ලින්ඩාමයිසින්]] or [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]]&lt;ref name=Don2014/&gt;
| prognosis       = 
| frequency       = ~ කාන්තාවන්ගෙන් 5% සිට 70% දක්වා &lt;ref name=Ken2013/&gt;
| deaths          = 
| named after     = 
}} 

'''බැක්ටීරියානු වජිනෝසිස්''' ( '''BV''' ) [[යෝනි මාර්ගය]] ආශ්‍රිතව [[බැක්ටීරියා]] අධික ලෙස වර්ධනය වීම නිසා ඇතිවන [[රෝග|රෝගී]] තත්ත්වයකි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Donders GG, Zodzika J, Rezeberga D|title=Treatment of bacterial vaginosis: what we have and what we miss|journal=Expert Opinion on Pharmacotherapy|volume=15|issue=5|pages=645–57|date=April 2014|pmid=24579850|doi=10.1517/14656566.2014.881800}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;ClarkTal2014&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Sharma H, Tal R, Clark NA, Segars JH|title=Microbiota and pelvic inflammatory disease|journal=Seminars in Reproductive Medicine|volume=32|issue=1|pages=43–9|date=January 2014|pmid=24390920|pmc=4148456|doi=10.1055/s-0033-1361822}}&lt;/ref&gt; පොදු රෝග ලක්ෂණ අතර මාළු පිලී ගඳක් සහිත යෝනි ශ්‍රාවය අධිකව පිටවීම අයත් වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; සාමාන්‍යයෙන්  මෙම ශ්‍රාවය සුදු හෝ අළු පැහැයෙන් යුක්ත වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; මුත්‍රා කිරීමේදී දැවිල්ල ඇති විය හැක.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt; කැසීම ඇතිවීම සුලබ නොවේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; සඇතැම් අවස්ථාවලදී කිසිදු රෝග ලක්ෂණයක් නොපෙන්වා තිබිය හැක.&lt;ref name=&quot;NIH2013S&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=What are the symptoms of bacterial vaginosis?|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/symptoms.aspx|access-date=3 March 2015|date=2013-05-21|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402125344/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/symptoms.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt; BV තත්ත්වය පැවතීම, [[ඒඩ්ස්|HIV/AIDS]] ඇතුළු [[ලිංගාශ්‍රිත රෝග|ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන ආසාදන]] ගණනාවකින් ආසාදනය වීමේ අවදානම ආසන්න වශයෙන් දෙගුණ කරයි.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Kenyon C, Colebunders R, Crucitti T|title=The global epidemiology of bacterial vaginosis: a systematic review|journal=American Journal of Obstetrics and Gynecology|volume=209|issue=6|pages=505–23|date=December 2013|pmid=23659989|doi=10.1016/j.ajog.2013.05.006}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Bradshaw2015&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Bradshaw CS, Brotman RM|title=Making inroads into improving treatment of bacterial vaginosis - striving for long-term cure|journal=BMC Infectious Diseases|volume=15|issue=|pages=292|date=July 2015|pmid=26219949|pmc=4518586|doi=10.1186/s12879-015-1027-4}}&lt;/ref&gt; එසේම, ගර්භණී කාන්තාවන්ට නොමේරූ දරු උපත් සිදුවීමේ අවදානමද මෙමගින් වැඩි කරයි.&lt;ref name=&quot;Queenan2012&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|veditors=Queena JT, Spong CY, Lockwood CJ|title=Queenan's management of high-risk pregnancy : an evidence-based approach|page=262|date=2012|publisher=Wiley-Blackwell|location=Chichester, West Sussex|isbn=9780470655764|edition=6th}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=What are the treatments for bacterial vaginosis (BV)?|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/treatments.aspx|publisher=National Institute of Child Health and Human Development|access-date=4 March 2015|date=2013-07-15|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402095211/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/treatments.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt;

[[යෝනි මාර්ගය|යෝනි මාර්ගයේ]] ස්වභාවිකව ඇති වන බැක්ටීරියා වල අසමතුලිතතාවයක් නිසා BV තත්ත්වය ඇතිවේ.&lt;ref name=&quot;Bennett2015&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|last=Bennett|first=John|title=Mandell, Douglas, and Bennett's principles and practice of infectious diseases|publisher=Elsevier/Saunders|location=Philadelphia, PA|year=2015|isbn=9781455748013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=Bacterial Vaginosis (BV): Condition Information|url=http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/default.aspx|publisher=National Institute of Child Health and Human Development|access-date=3 March 2015|date=2013-05-21|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402143838/http://www.nichd.nih.gov/health/topics/bacterialvag/conditioninfo/Pages/default.aspx|archive-date=2 April 2015}}&lt;/ref&gt; බහුලවම පවතින බැක්ටීරියා වර්ගය වෙනස් වන අතර, පවතින මුළු බැක්ටීරියා සංඛ්‍යාව සිය ගුණයක සිට දහස් ගුණයකින් පමණ ඉහළ යයි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; සාමාන්‍යයෙන්, ලැක්ටොබැසිලයි (Lactobacilli) නොවන වෙනත් බැක්ටීරියා වර්ග වඩාත් සුලබ වේ.&lt;ref name=&quot;Nardis2013&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Nardis C, Mosca L, Mastromarino P|title=Vaginal microbiota and viral sexually transmitted diseases|journal=Annali di Igiene|volume=25|issue=5|pages=443–56|date=September–October 2013|pmid=24048183|doi=10.7416/ai.2013.1946}}&lt;/ref&gt; අවදානම් සාධක අතරට යෝනි මාර්ගය අභ්‍යන්තරය සේදීම,නව හෝ බහු ලිංගික සහකරුවන් සිටීම, [[ප්‍රතිජීවක|ප්‍රතිජීවක ඖෂධ භාවිතය]] සහ ගර්භාෂස්ථ උපකරණ භාවිතා කිරීම යනාදිය ඇතුළත් වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත්, එය ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන ආසාදනයක් ලෙස නොසැලකේ.&lt;ref name=&quot;cdc.gov&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|url=https://www.cdc.gov/std/bv/stdfact-bacterial-vaginosis.htm|title=Bacterial Vaginosis – CDC Fact Sheet|date=March 11, 2014|publisher=[[Centers for Disease Control and Prevention]]|access-date=2 Mar 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150228155141/http://www.cdc.gov/std/bv/stdfact-bacterial-vaginosis.htm|archive-date=28 February 2015}}&lt;/ref&gt; රෝග ලක්ෂණ මත පදනම්ව, සහ යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීමෙන් රෝග විනිශ්චය කෙරේ. යෝනි ශ්‍රාවය පරීක්ෂා කිරීමෙන්, එහි pH අගය සාමාන්‍ය මට්ටමට වඩා ඉහළ මට්ටමක පැවතීම සහ විශාල බැක්ටීරියා ප්‍රමාණයක් පැවතීම මගින් මෙය තහවුරු කරගත හැකිය.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; BV BV තත්ත්වය, බොහෝවිට යෝනි ඊස්ට් ආසාදනයක් හෝ ට්‍රයිකොමොනාස් ආසාදනයක් ලෙස වරදවා වටහා ගැනේ.&lt;ref name=&quot;Mash2006&quot;&gt;{{Cite journal|vauthors=Mashburn J|title=Etiology, diagnosis, and management of vaginitis|journal=Journal of Midwifery &amp; Women's Health|volume=51|issue=6|pages=423–30|date=2006|pmid=17081932|doi=10.1016/j.jmwh.2006.07.005}}&lt;/ref&gt;

සාමාන්‍යයෙන් ප්‍රතිකාර කරනු ලබන්නේ ක්ලින්ඩාමයිසින් හෝ [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]] වැනි ප්‍රතිජීවක ඖෂධ සමඟිනි.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; මෙම ඖෂධ [[ගර්භනීභාවය|ගර්භනී සමයේ]] දෙවන හෝ තුන්වන ත්‍රෛමාසික වලදී ද භාවිතා කළ හැක.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; කෙසේ වෙතත්, ප්‍රතිකාර කිරීමෙන් පසු මෙම තත්ත්වය බොහෝ විට නැවත ඇති වේ.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt; ප්‍රෝබයොටික් භාවිතය මෙන්ම, පුරුෂ සහකරුට ක්ලින්ඩමයිසින් ක්‍රීම් සහ [[මෙට්‍රොනිඩසෝල්]] පෙති යන දෙකෙන්ම ප්‍රතිකාර කිරීමද, රෝගය නැවත ඇතිවීම වළක්වා ගැනීමට උපකාර විය හැක.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Vod2025&quot;&gt;{{Cite journal|last=Vodstrcil|first=LA|last2=Plummer|first2=EL|last3=Fairley|first3=CK|last4=Hocking|first4=JS|last5=Law|first5=MG|last6=Petoumenos|first6=K|last7=Bateson|first7=D|last8=Murray|first8=GL|last9=Donovan|first9=B|last10=Chow|first10=EPF|last11=Chen|first11=MY|title=Male-Partner Treatment to Prevent Recurrence of Bacterial Vaginosis.|journal=The New England journal of medicine|date=6 March 2025|volume=392|issue=10|pages=947-957|doi=10.1056/NEJMoa2405404|pmid=40043236}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|last=Thomas|first=Betsy|title=#403 A Whiff of Prevention: Treating Male Partners to Reduce Bacterial Vaginosis Recurrence|url=https://cfpclearn.ca/tfp403/|website=CFPCLearn|access-date=10 December 2025|date=5 December 2025}}&lt;/ref&gt; ප්‍රෝබියොටික් හෝ ප්‍රතිජීවක ඖෂධ භාවිතය ගර්භණී සමයේ ප්‍රතිඵලවලට බලපාන්නේද යන්න පැහැදිලි නැත.&lt;ref name=&quot;Don2014&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|vauthors=Othman M, Neilson JP, Alfirevic Z|title=Probiotics for preventing preterm labour|journal=The Cochrane Database of Systematic Reviews|issue=1|pages=CD005941|date=January 2007|pmid=17253567|doi=10.1002/14651858.CD005941.pub2}}&lt;/ref&gt;

BV තත්ත්වය, ප්‍රජනක වයසේ කාන්තාවන් අතර බහුලව දක්නට ලැබෙන යෝනි ආසාදන තත්ත්වය වේ.&lt;ref name=&quot;NIH2013O&quot; /&gt; ඕනෑම අවස්ථාවක ආසාදනයට ලක් වූ කාන්තාවන්ගේ ප්‍රතිශතය 5% සහ 70% අතර වෙනස් වේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; BV තත්ත්වය [[අප්‍රිකාව|අප්‍රිකාවේ]] සමහර ප්‍රදේශවල බහුලව දක්නට ලැබෙන අතර [[ආසියාව|ආසියාවේ]] සහ [[යුරෝපය|යුරෝපයේ]] අවම වශයෙන් දක්නට ලැබේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; එක්සත් ජනපදයේ වයස අවුරුදු 14 ත් 49 ත් අතර කාන්තාවන්ගෙන් 30% ක් පමණ මෙම රෝගයට ගොදුරු වේ.&lt;ref name=&quot;CDC2010Stats&quot;&gt;{{උපන්‍යාස වෙබ්|title=Bacterial Vaginosis (BV) Statistics Prevalence|url=https://www.cdc.gov/std/bv/stats.htm|website=cdc.gov|access-date=3 March 2015|date=September 14, 2010|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150222155741/http://www.cdc.gov/std/bv/stats.htm|archive-date=22 February 2015}}&lt;/ref&gt; රටක් තුළ [[ජනවාර්ගික කණ්ඩායම්]] අතර අනුපාත සැලකිය යුතු ලෙස වෙනස් වේ.&lt;ref name=&quot;Ken2013&quot; /&gt; වාර්තාගත ඉතිහාසයේ වැඩි කාලයක් පුරා BV තත්ත්වය වැනි රෝග ලක්ෂණ විස්තර කර ඇතත්, පැහැදිලිව ලේඛනගත කරන ලද පළමු අවස්ථාව 1894 දී සිදු විය.&lt;ref name=&quot;History1997&quot;&gt;{{උපන්‍යාස පොත|last=Borchardt|first=Kenneth A.|title=Sexually transmitted diseases : epidemiology, pathology, diagnosis, and treatment|date=1997|publisher=CRC Press|location=Boca Raton [u.a.]|isbn=9780849394768|pages=4|url=https://books.google.com/books?id=k 9sjs-n0nIC&amp;pg=PA4|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170910182050/https://books.google.com/books?id=k 9sjs-n0nIC&amp;pg=PA4|archive-date=10 September 2017|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;

== මූලාශ්‍ර ==
&lt;references /&gt;
[[Category:කාන්තා රෝග]]
[[Category:සෞඛ්‍යය]]</text>
      <sha1>d2b7culqjvbnzrzqg0bznii38m1qu2g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>අබ්දුල් අල්-සයීද්</title>
    <ns>0</ns>
    <id>197864</id>
    <revision>
      <id>803434</id>
      <timestamp>2026-11-04T06:38:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ep347</username>
        <id>4006</id>
      </contributor>
      <comment>Created by translating the page &quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1383685601|Abdul El-Sayed]]&quot;</comment>
      <origin>803434</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1221" sha1="014hbxz9d8wm5szqpb4q7kh72dke7n5" xml:space="preserve">
{{තොරතුරුකොටුව පුද්ගලයා
| name = Abdul El-Sayed
| image = Abdul El-Sayed meet-and-greet by Conlan Houston 5 (cropped).jpg
| caption = El-Sayed in 2025
&lt;!--
| jr/sr               = United States Senator
| state               = [[Michigan]]
| alongside           = [[Elissa Slotkin]]
| term_start          = January 3, 2027
| term_end            =
| succeeding          = [[Gary Peters]]
--&gt;| birth_name = Abdulrahman Mohamed El-Sayed
| birth_date = {{birth date and age|1984|10|31}}
| birth_place = [[Rochester Hills, Michigan]], U.S.
| death_date = 
| death_place = 
| education = {{ubl |[[University of Michigan]] ([[Bachelor of Science|BS]]) |[[Oriel College, Oxford]] ([[Doctor of Philosophy|DPhil]]) |[[Columbia University]] ([[Doctor of Medicine|MD]])}}
| children = 2
| website = {{url|abdulforsenate.com|Campaign website}}
}}'''අබ්දුල්රහ්මන් මොහොමඩ්''' අල්-සයීද් (Abdulrahman Mohamed El- උපත ලැබුවේ 1984 ඔක්තෝබර් 31)
[[ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා]]
[[ප්‍රවර්ගය:1984 උපත්]]
[[ප්‍රවර්ගය:Articles with hCards]]</text>
      <sha1>014hbxz9d8wm5szqpb4q7kh72dke7n5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803442</id>
      <parentid>803434</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:53:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ep347</username>
        <id>4006</id>
      </contributor>
      <origin>803442</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1651" sha1="19a2rmhwqe3a0zddn22b2ee18zcj4td" xml:space="preserve">{{Short description|ඇමරිකානු ප්‍රාන්තයක් වන මිචිගන් වෙතින් තේරී පත් වූ සෙනෙට් මන්ත්‍රී}}
{{Infobox officeholder
|name                = අබ්දුල් අල්-සයීද්&lt;br&gt;Abdul El-Sayed
| image              = Abdul El-Sayed meet-and-greet by Conlan Houston 5 (cropped).jpg
| caption            = 2025 දී අල්-සයීද්
| office1            = [[එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව|තේරී පත් වූ එක්සත් ජනපද සෙනෙට් මන්ත්‍රී]]&lt;br&gt;[[මිචිගන්]] සඳහා
| alongside1         = [[එලිසා ස්ලොට්කින්]]
| term_start1        = 3 ජනවාරි 2027
| term_end1          =
| predecessor1       = [[ගැරී පීටර්ස්]]
| successor1         = 
| birth_name         = අබ්දුල්රහ්මාන් මොහොමඩ් අල්-සයීද්
| birth_date         = 31 ඔක්තෝබර් 1984
| birth_place        = රොචෙස්ටර් හිල්ස්, [[මිචිගන්]], එක්සත් ජනපදය
| death_date         = 
| death_place        = 
| education          = {{ubl |[[University of Michigan]] ([[Bachelor of Science|BS]]) |[[Oriel College, Oxford]] ([[Doctor of Philosophy|DPhil]]) |[[Columbia University]] ([[Doctor of Medicine|MD]])}}
| political_party    = [[Democratic Party (United States)|Democratic]]
| children           = 2
| website            = {{url|abdulforsenate.com|Campaign website}}
}}</text>
      <sha1>19a2rmhwqe3a0zddn22b2ee18zcj4td</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803448</id>
      <parentid>803442</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T06:59:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ep347</username>
        <id>4006</id>
      </contributor>
      <origin>803448</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2015" sha1="77zyu9oq4v0jf6r83h0l0p0cfcxu20x" xml:space="preserve">{{Short description|ඇමරිකානු ප්‍රාන්තයක් වන මිචිගන් වෙතින් තේරී පත් වූ සෙනෙට් මන්ත්‍රී}}
{{Infobox officeholder
|name                = අබ්දුල් අල්-සයීද්&lt;br&gt;Abdul El-Sayed
| image              = Abdul El-Sayed meet-and-greet by Conlan Houston 5 (cropped).jpg
| caption            = 2025 දී අල්-සයීද්
| office1            = [[එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව|තේරී පත් වූ එක්සත් ජනපද සෙනෙට් මන්ත්‍රී]]&lt;br&gt;[[මිචිගන්]] සඳහා
| alongside1         = [[එලිසා ස්ලොට්කින්]]
| term_start1        = 3 ජනවාරි 2027
| term_end1          =
| predecessor1       = [[ගැරී පීටර්ස්]]
| successor1         = 
| birth_name         = අබ්දුල්රහ්මාන් මොහොමඩ් අල්-සයීද්
| birth_date         = 31 ඔක්තෝබර් 1984
| birth_place        = රොචෙස්ටර් හිල්ස්, [[මිචිගන්]], එක්සත් ජනපදය
| death_date         = 
| death_place        = 
| education          = {{ubl |[[මිචිගන් විශ්වවිද්‍යාලය]] ([[කලා උපාධිය|බී.ඒ.]]) |[[ඔරියල් විද්‍යාලය, ඔක්ස්ෆර්ඩ්]] ([[දර්ශන ආචාර්ය|පී.එච්.ඩී.]]) |[[කොලොම්බියා විශ්වවිද්‍යාලය]] ([[වෛද්‍ය ආචාර්ය|එම්.ඩී.]])}}
| party    = [[ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය (එක්සත් ජනපදය)|ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය]]
| children           = 2
| website            = {{url|abdulforsenate.com|ප්‍රචාරක වෙබ් අඩවිය}}
}}</text>
      <sha1>77zyu9oq4v0jf6r83h0l0p0cfcxu20x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>803453</id>
      <parentid>803448</parentid>
      <timestamp>2026-11-04T07:05:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ep347</username>
        <id>4006</id>
      </contributor>
      <origin>803453</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5228" sha1="py09cstsmbpivbt74x4iw02psv97ji7" xml:space="preserve">{{Short description|ඇමරිකානු ප්‍රාන්තයක් වන මිචිගන් වෙතින් තේරී පත් වූ සෙනෙට් මන්ත්‍රී}}
{{Infobox officeholder
|name                = අබ්දුල් අල්-සයීද්&lt;br&gt;Abdul El-Sayed
| image              = Abdul El-Sayed meet-and-greet by Conlan Houston 5 (cropped).jpg
| caption            = 2025 දී අල්-සයීද්
| office1            = [[එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව|තේරී පත් වූ එක්සත් ජනපද සෙනෙට් මන්ත්‍රී]]&lt;br&gt;[[මිචිගන්]] සඳහා
| alongside1         = [[එලිසා ස්ලොට්කින්]]
| term_start1        = 3 ජනවාරි 2027
| term_end1          =
| predecessor1       = [[ගැරී පීටර්ස්]]
| successor1         = 
| birth_name         = අබ්දුල්රහ්මාන් මොහොමඩ් අල්-සයීද්
| birth_date         = 31 ඔක්තෝබර් 1984
| birth_place        = රොචෙස්ටර් හිල්ස්, [[මිචිගන්]], එක්සත් ජනපදය
| death_date         = 
| death_place        = 
| education          = {{ubl |[[මිචිගන් විශ්වවිද්‍යාලය]] ([[කලා උපාධිය|බී.ඒ.]]) |[[ඔරියල් විද්‍යාලය, ඔක්ස්ෆර්ඩ්]] ([[දර්ශන ආචාර්ය|පී.එච්.ඩී.]]) |[[කොලොම්බියා විශ්වවිද්‍යාලය]] ([[වෛද්‍ය ආචාර්ය|එම්.ඩී.]])}}
| party    = [[ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය (එක්සත් ජනපදය)|ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂය]]
| children           = 2
| website            = {{url|abdulforsenate.com|ප්‍රචාරක වෙබ් අඩවිය}}
}}

'''අබ්දුල්රහ්මාන් මොහොමඩ් අල්-සයීද්''' ([[ඉංග්‍රීසි භාෂාව|ඉංග්‍රීසි]]: '''Abdulrahman Mohamed El-Sayed''', උපත 31 ඔක්තෝබර් 1984) යනු ඇමරිකානු වසංගත රෝග විද්‍යාඥයෙක්, මහජන සෞඛ්‍ය පරිපාලකයෙක්, ශාස්ත්‍රාලිකයෙක් සහ දේශපාලනඥයෙක් වන අතර ඔහු 2026 එක්සත් ජනපද සෙනෙට් මැතිවරණයේ මිචිගන් හි ඩිමොක්‍රටික් අපේක්ෂකයා වේ.

ගිනිකොනදිග මිචිගන්හි උපත ලබා එහි හැදී වැඩුණු අල්-සයීද්, මිචිගන් විශ්වවිද්‍යාලයෙන් උපාධිය ලබා ගත්තේය. ඉන්පසු ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයේ 'රෝඩ්ස් ශිෂ්‍යයෙකු' (Rhodes Scholar) ලෙස අධ්‍යාපනය ලැබූ ඔහු, එහිදී මහජන සෞඛ්‍යය පිළිබඳ ආචාර්ය උපාධියක් ලබා ගත්තේය. අනතුරුව කොලොම්බියා විශ්වවිද්‍යාලයෙන් වෛද්‍ය උපාධිය ලබා ගත් ඔහු, එම විශ්වවිද්‍යාලයේ 'මේල්මෑන් මහජන සෞඛ්‍ය පාසලේ' (Mailman School of Public Health) වසංගත රෝග විද්‍යාව පිළිබඳ සහකාර මහාචාර්යවරයෙකු ලෙස කටයුතු කළේය. 2015 සිට 2017 දක්වා ඩෙට්‍රොයිට් සෞඛ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුවේ විධායක අධ්‍යක්ෂවරයා ලෙස කටයුතු කළ ඔහු, 2023 සිට 2025 දක්වා වේන් කවුන්ටි සෞඛ්‍ය, මානව සහ ප්‍රවීණ සේවා දෙපාර්තමේන්තුවේ අධ්‍යක්ෂවරයා ලෙස සේවය කළේය.

ප්‍රගතිශීලී ඩිමොක්‍රටික් පාක්ෂිකයෙකු වන අල්-සයීද්, 2026 මිචිගන් ඩිමොක්‍රටික් සෙනෙට් මණ්ඩල මූලික මැතිවරණයේදී එක්සත් ජනපද නියෝජිත [[හේලි ස්ටීවන්ස්]] පරාජය කළේය. මහා මැතිවරණයේදී ඔහු රිපබ්ලිකන් අපේක්ෂක [[මයික් රොජර්ස්]]ට එරෙහිව තරඟ වදියි. අල්-සයීද් [[එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව]]ට තේරී පත්වන පළමු [[මුස්ලිම්]] සාමාජිකයා වනු ඇත.</text>
      <sha1>py09cstsmbpivbt74x4iw02psv97ji7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ප්‍රවර්ගය:2026 නොවැම්බර් සිට ගැනෙන මූලාශ්‍ර රහිත ලිපි</title>
    <ns>14</ns>
    <id>197865</id>
    <revision>
      <id>803436</id>
      <timestamp>2026-11-04T06:44:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>නිර්මාණය</comment>
      <origin>803436</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="pcwath0m0tfjei7jnooirvivp6ubmxo" xml:space="preserve">{{monthly clean-up category}}</text>
      <sha1>pcwath0m0tfjei7jnooirvivp6ubmxo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>සාකච්ඡාව:එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලය</title>
    <ns>1</ns>
    <id>197866</id>
    <revision>
      <id>803437</id>
      <timestamp>2026-11-04T06:44:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>'{{සාකච්ඡා ශීර්ෂකය}}' යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි</comment>
      <origin>803437</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47" sha1="kbjvz1awji1n2rj4il81906qgfwg1nh" xml:space="preserve">{{සාකච්ඡා ශීර්ෂකය}}</text>
      <sha1>kbjvz1awji1n2rj4il81906qgfwg1nh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>සාකච්ඡාව:එක්සත් ජනපද සෙනෙට් සභාව</title>
    <ns>1</ns>
    <id>197867</id>
    <revision>
      <id>803439</id>
      <timestamp>2026-11-04T06:47:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>'{{සාකච්ඡා ශීර්ෂකය}}' යොදමින් නව පිටුවක් තනන ලදි</comment>
      <origin>803439</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47" sha1="kbjvz1awji1n2rj4il81906qgfwg1nh" xml:space="preserve">{{සාකච්ඡා ශීර්ෂකය}}</text>
      <sha1>kbjvz1awji1n2rj4il81906qgfwg1nh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>සැකිල්ල:Infobox sanitation technology</title>
    <ns>10</ns>
    <id>197868</id>
    <revision>
      <id>803450</id>
      <timestamp>2026-11-04T07:02:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>create</comment>
      <origin>803450</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1960" sha1="cxv6njtqutdle1w81hq3nnb1hoq6hcn" xml:space="preserve">{{infobox
| abovestyle = background:#ccc; color:inherit;
| above      = &lt;includeonly&gt;{{#if:{{{name|}}}|{{{name|}}}|{{PAGENAME}}}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;{{{name}}} or &lt;nowiki&gt;{{PAGENAME}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/noinclude&gt;
| headerstyle = background:#eee;&lt;!-- not used in this template, set same as sister template just in case --&gt; color:inherit;

| label1 = {{#if:{{{Synonym|}}}{{{synonym|}}}{{{Synonyms|}}}{{{synonyms|}}} |{{#if:{{{Synonym|}}}{{{synonym|}}}|Synonym|Synonyms}}}}&lt;!-- singular/plural --&gt;
|  data1 = {{{Synonym|}}}{{{synonym|}}}{{{Synonyms|}}}{{{synonyms|}}}

|  data5 = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{{image|}}}{{{Image|}}}|size={{{image_size|{{{Width|}}}{{{width|}}}}}}|sizedefault=frameless|upright=1.36|alt={{{alt|}}}{{{Alt|}}}}}
|  data6 = {{#if:{{{image|}}}{{{Image|}}}|{{{caption|}}}{{{Caption|}}} }}

| label7 = Pronunciation
|  data7 = {{#if:{{{pronounce|}}}{{{Pronounce|}}}{{{Pronunciation|}}}{{{pronunciation|}}}{{{pronounce comment|}}} |&lt;!--
--&gt;{{ubl|1={{{pronounce|}}}{{{Pronounce|}}}{{{Pronunciation|}}}{{{pronunciation|}}}{{{pronounce ref|}}}&amp;#x20;{{{pronounce comment|}}}&lt;!--
     --&gt;|2={{{pronounce 2|}}} }}}}

| label12  = Position in sanitation chain
|  data12  = {{{Position|{{{position|}}}}}}

| label13  = Application level
|  data13  = {{{application|{{{Application|}}}}}}

| label14  = Management level
|  data14  = {{{Management|{{{management|}}}}}}

| label15  = Inputs
|  data15  = {{{Inputs|{{{inputs|}}}}}}

| label16  = Outputs
|  data16  = {{{Outputs|{{{outputs|}}}}}}

| label17  = Types
|  data17  = {{{Types|{{{types|}}}}}}

| label18  = Construction cost
|  data18  = {{{Construction cost|{{{construction cost|}}}}}}

| label19  = Maintenance cost
|  data19  = {{{Maintenance|{{{maintenance|}}}}}}

| label20  = Environmental concerns
|  data20  = {{{Environmental|{{{environmental|}}}}}}

| label21  = Number of users
|  data21  = {{{Usage|{{{usage|}}}}}}

}}&lt;!--

--&gt;&lt;noinclude&gt;{{documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cxv6njtqutdle1w81hq3nnb1hoq6hcn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>සැකිල්ල:Infobox sanitation technology/ලේඛය</title>
    <ns>10</ns>
    <id>197869</id>
    <revision>
      <id>803451</id>
      <timestamp>2026-11-04T07:03:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>IDB.S</username>
        <id>52205</id>
      </contributor>
      <comment>create</comment>
      <origin>803451</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3312" sha1="13qbyhng0hffa88fnj8s2sgo287dphv" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
&lt;!-- Please place categories where indicated at the bottom of this page and interwikis at Wikidata (see [[Wikipedia:Wikidata]]) --&gt;

== Usage summary ==
The template is a summary about the sanitation technology. Don't worry about trying to fill in all the fields—even if you can only get one or two, that can still be useful. Items are provided as a list with a typically maximum of six.

While editing a condition, copy and paste the following text at the top of the page:

{{Infobox sanitation technology
| name              = &lt;nowiki&gt;{{PAGENAME}}&lt;/nowiki&gt;&lt;!--{{PAGENAME}} by default--&gt;
| synonym           = 
| image             = 
| image_size        = 
| alt               = 
| caption           = 
| pronounce         = 
| position in sanitation chain         = &lt;!-- This is about the position in the sanitation chain. The chain consists of user interface, collection and storage/treatment (on-site), conveyance, (semi-)centralised treatment, use (reuse), disposal --&gt;
| application       = &lt;!-- May be city, neighborhood or household level --&gt;
| management        = &lt;!-- May be household, public or shared --&gt;
| inputs            = &lt;!-- Can be urine, feces, greywater, blackwater, excreta, flushwater, organics --&gt;
| outputs           = &lt;!-- Can include biogas, biomass, blackwater, compost, dried feces, effluent, organics, pit humus, pre-treatment products, fecal sludge, stored urine, stormwater --&gt;
| types             = &lt;!-- List major sub-types of the technology --&gt;
| construction cost = &lt;!-- Estimated initial costs. Can be low, mid, high in relation to other similar technology --&gt;
| maintenance       = &lt;!-- Estimated costs per year. Can be low, mid, high in relation to other similar technology --&gt;
| environmental     = &lt;!-- Effects on the environment --&gt;
| usage             = &lt;!-- Estimates of how commonly used --&gt;
}}

&lt;syntaxhighlight lang=&quot;wikitext&quot; style=&quot;overflow: auto&quot;&gt;
{{Infobox sanitation technology
| name              = &lt;!--{{PAGENAME}} by default--&gt;
| synonym           = 
| image             = 
| image_size        = 
| alt               = 
| caption           = 
| pronounce         = 
| position          = &lt;!-- Can be user interface, collection and storage/treatment (on-site), conveyance, (semi-)centralised treatment, use (reuse), disposal --&gt;
| application       = &lt;!-- May be city, neighborhood or household level --&gt;
| management        = &lt;!-- May be household, public or shared --&gt;
| inputs            = &lt;!-- Can be urine, feces, greywater, blackwater, excreta, flushwater, organics --&gt;
| outputs           = &lt;!-- Can include biogas, biomass, blackwater, compost, dried feces, effluent, organics, pit humus, pre-treatment products, fecal sludge, stored urine, stormwater --&gt;
| types             = &lt;!-- List major sub-types of the technology --&gt;
| construction cost = &lt;!-- Estimated initial costs. Can be low, mid, high in relation to other similar technology --&gt;
| maintenance       = &lt;!-- Estimated costs per year. Can be low, mid, high in relation to other similar technology --&gt;
| environmental     = &lt;!-- Effects on the environment --&gt;
| usage             = &lt;!-- Estimates of how commonly used --&gt;
}}
&lt;/syntaxhighlight&gt;

&lt;includeonly&gt;{{sandbox other||
&lt;!-- Categories below this line, please; interwikis at Wikidata --&gt;

}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>13qbyhng0hffa88fnj8s2sgo287dphv</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>