Wikipedia smnwiki https://smn.wikipedia.org/wiki/Ovd%C3%A2sij%C4%91o MediaWiki 1.47.0-wmf.1 first-letter Media Tooimah Savâstâllâm Kevttee Savâstâllâm kevttest Wikipedia Savâstâllâm Wikipedia Tiätuvuárkká Savâstâllâm tiätuvuárhást Systeemviestâ Savâstâllâm systeemviestâst Myenster Savâstâllâm myensterist Raavâ Savâstâllâm ravvust Luokka Savâstâllâm luokkaast TimedText TimedText talk Mooduul Savâstâllâm modulist Event Event talk G 0 531 153510 153509 2026-05-07T15:40:54Z Seipinne 19 Kevttee [[Special:Contributions/~2026-27631-14|~2026-27631-14]] ([[User talk:~2026-27631-14|savâstâllâm]]) nubástus lii sikkum já sijđo lii macâttum majemuu version, mon kevttee [[User:SeipiBot|SeipiBot]] lii ráhtám 145581 wikitext text/x-wiki {{Anarâškielâ pustaveh|styeres=G|ucce=g|kove=|tarkekirjain=}} [[Tiätuvuárkká:G cursiva.gif|thumb|G]] '''G''' lii läättinlâš puustavoornig čiččâd já anarâškielâ puustavoornig 12. [[puustav]]. ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Narcce/Kielâ}} [[Luokka:Pustaveh]] m6r0ly3tfzfcen4tzjv5fg9895idr1n Mauren 0 880 153539 145895 2026-05-08T09:38:09Z -wuppertaler 7093 /* Kovegalleria */ changed one image for a more recent and closer one 153539 wikitext text/x-wiki {{Liechtenstein kieldâ | nommâ = Mauren | kove = Mauren mit Alpstein.jpg | kove-čielgiittâs = Mauren | vaakun = Wappen Mauren.svg | kárttá = Liechtenstein-Mauren.svg | staatâ = [[Liechtenstein]] | vijđodâh = 7,49<ref name="www.llv.li">[https://www.llv.li/files/as/liechtenstein_in_zahlen_2019.pdf www.llv.li] Čujottum 8.10.2020 <small>(saksakielân)</small></ref> | alodâh = 472<ref name="www.llv.li"/> | ässeeloho = 4 344<ref name="www.llv.li"/> | ässeeloho_ihe = 2019 | ässeesaahâdvuotâ = 579,97 | äigi = UTC+1 | kesiäigi = UTC+2 }} '''Mauren''' lii kieldâ [[Liechtenstein]]ist. Maurenist ääsih 4&nbsp;344 olmožid. Ton vijđodâh lii 7,49&nbsp;km² já alodâh 472&nbsp;m. ==Viehâdâh== ===Ässeeloho=== {| class="wikitable" |- bgcolor="#E3E3E3" ! Ihe ! Ässeeloho<ref>[https://hls-dhs-dss.ch/it/articles/007085/2009-08-11/ Mauren - Ässeeloho] Čujottum 8.10.2020 <small>(italiakielân)</small></ref> |- |align="center"| 1784 || align="center"| 435 |- |align="center"| 1815 || align="center"| 622 |- |align="center"| 1818 || align="center"| 580 |- |align="center"| 1930 || align="center"| 1 055 |- |align="center"| 1950 || align="center"| 1 401 |- |align="center"| 1970 || align="center"| 2 055 |- |align="center"| 1989 || align="center"| 2 798 |- |align="center"| 2000 || align="center"| 3 288 |} ==Kovegalleria== <gallery> Mauren Kirche.jpg Mauren Friedhof.jpg Kirchplatz von Mauren 1922.jpg Mauren Peter-und-Paul-Strasse.jpg LIE Mauren, Peter-und-Paul-Strasse 0020.jpg Mauren Gemeindehaus.jpg </gallery> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Liechtenstein kieldah}} [[Luokka:Liechtenstein kieldah]] jq8iuypuykclmhnld7fchpezlbjsijg 2001 0 2801 153514 151027 2026-05-07T15:48:48Z Seipinne 19 /* Šoddâmeh */ 153514 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2001''' ('''MMI''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[vuossargâ]]. Tot lâi [[kuálmád ihetuhháát]] vuossâmuš ihe já [[2000-loho (ihelohe)|2000-ihelove]] nubbe ihe. ==Tábáhtusah== <!--=== Uđđâivemáánu ===--> ===Kuovâmáánu=== * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Juha Seppälä]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] [[nooveelčuágáldâh|nooveelčuágálduvâstis]] ''Suuret kertomukset''.<ref name="hs-2000003945396"/> <!-- === Njuhčâmáánu === === Cuáŋuimáánu === === Vyesimáánu === === Kesimáánu === === Syeinimáánu === === Porgemáánu === === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === --> ===[[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === *[[Nobel-fyysiikpalhâšume|Fyysiik]] – [[Eric Cornell]], [[Wolfgang Ketterle]] já [[Carl Wieman]]<ref name="np-phys-2001"/> *[[Nobel-kemiapalhâšume|Kemia]] – [[William S. Knowles]], [[Ryoji Noyori]] já [[Barry Sharpless]]<ref name="np-chem-2001"/> *[[Nobel-kirjálâšvuotâpalhâšume|Kirjálâšvuotâ]] – [[V. S. Naipaul]]<ref name="np-lit-2001"/> *[[Nobel-ráávhupalhâšume|Ráávhu]] – [[Kofi Annan]]<ref name="np-peace-2001"/> *[[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume|Talhâstieđâ]] – [[Leland Hartwell]], [[Timothy Hunt]] já [[Paul Nurse]]<ref name="np-med-2001"/> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2001 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2001]] * [[Videospellâihe 2001|Videospeelah ive 2001]] ==Šoddâmeh== * [[porgemáánu 1.]] peeivi – [[Johannes Vang]], tavesämmilâš-kveeni stivrejeijee já kietâčällee * [[uđđâivemáánu 3.]] peeivi – [[Tuure Boelius]], syemmilâš tubetteijee, lávloo já čaittâleijee * [[juovlâmáánu 18.]] peeivi – [[Billie Eilish]], ovtâstumstaatâlâš lávloo-laavlârähtee ==Jämimeh== * [[njuhčâmáánu 31.]] peeivi – [[Clifford Shull]], ive [[1994]] [[Nobel-fyysiikpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš fysikkár (š. [[1915]])<ref name="np-shull-1994">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1994/shull/facts/ | Nommâ = Clifford G. Shull | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2024-07-12 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[vyesimáánu 25.]] peeivi – [[Erika Aland-Vernik]], eestilâš čaaitâlmčällee, tihtâčällee, proosačällee já tekstiiltaaidâr (š. [[1913]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.geni.com/people/Erika-Margareta-Vernik/6000000002112333394|nommâ=Erika Margareta Vernik|almostittem=geni_family_tree|čujottum=2022-10-01|ietf-kielâkoodi=en-US}}</ref> * [[kesimáánu 27.]] peeivi – [[Tove Jansson]], suomâruátálâš kirječällee já kovetaaidâr (š. [[1914]]) * [[porgemáánu 6.]] peeivi – [[Jorge Amado]], brasilialâš kirječällee (š. [[1912]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Jorge-Amado|nommâ=Jorge Amado {{!}} Biography, Books, Tent of Miracles, & Facts {{!}} Britannica|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2022-11-30|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[skammâmáánu 27.]] peeivi – [[Nils-Aslak Valkeapää]], sämmilâš taaidâr, tivtâsteijee já jyeigee (š. [[1943]]) ==Kalender== {{Kalender ihe|2001}} ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah|käldeeh <ref name="hs-2000003945396">Ylänen, Helena. [https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000003945396.html Juha Seppälä sai Runeberg- palkinnon]. Helsingin Sanomat. 6.2.2001. Čujottum 10.2.2021 <small>(suomâkielân)</small></ref> <!--Nobeleh--> <ref name="np-chem-2001">[https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/2001/summary/ The Nobel Prize in Chemistry 2001]. The Nobel Prize. Čujottum 17.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> <ref name="np-lit-2001">[https://www.nobelprize.org/prizes/literature/2001/summary/ The Nobel Prize in Literature 2001]. The Nobel Prize. Čujottum 17.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> <ref name="np-peace-2001">[https://www.nobelprize.org/prizes/peace/2001/summary/ The Nobel Peace Prize 2001]. The Nobel Prize. Čujottum 17.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> <ref name="np-phys-2001">[https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2001/summary/ The Nobel Prize in Physics 2001]. The Nobel Prize. Čujottum 17.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> <ref name="np-med-2001">[https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/2001/summary/ The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2001]. The Nobel Prize. Čujottum 17.3.2021 <small>(eŋgâlâskielân)</small></ref> }} [[Luokka:2001|*]] ba27ott24lxml9r8cg7igyvxu4gvyu7 Porgemáánu 1. 0 3516 153513 146810 2026-05-07T15:48:12Z Seipinne 19 /* Šoddâmeh */ 153513 wikitext text/x-wiki '''Porgemáánu 1.''' peivi lii [[gregoriaanlâš kalender]] mield ive 213. peivi ([[kárgámihe|kárgámive]] 214. peivi). Ive loopân láá 152 peivid. == Nommâpeeivih == *anarâš kalender: Mäiree *syemmilâš kalender: Maire ==Tábáhtusah== * [[772]] – [[Stefanus III]] väljejui katolilii kirho 94. paavin.<ref name="britannica">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Stephen-III-or-IV|nommâ=Stephen III (or IV)|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2024-01-05|ietf-kielâkoodi=en}}</ref><ref name="treccani">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.treccani.it/enciclopedia/papa-stefano-iii_(Dizionario-Biografico)/,%20https://www.treccani.it/enciclopedia/papa-stefano-iii_(Dizionario-Biografico)/|nommâ=STEFANO III, papa|almostittem=Treccani|čujottum=2024-01-05|ietf-kielâkoodi=it}}</ref><ref name="ch">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bstefiii.html|nommâ=Pope Stephen III (Stefano)|almostittem=www.catholic-hierarchy.org|čujottum=2024-01-05}}</ref> * [[1876]] – [[Colorado]]st šoodâi [[Ovtâstum staatah|Ovtâstum staatâi]] 38. [[Ovtâstum staatâi uásistaatah|uásistaatâ]]. * [[2024]] – Islandlâš finnodâholmooš [[Halla Tómasdóttir]] algâttij [[Island president]] virgeest.<ref name="hs-2000010601862">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/maailma/art-2000010601862.html|nommâ=Uusi presidentti Halla Tómasdóttir vannoo virka­valansa|tahhee=Ilkka, Ilmo|almostittem=Helsingin Sanomat|čujottum=2024-08-01|äigimuddo=2024-08-01|kielâ={{fi}}}}</ref> ==Šoddâmeh== * [[845]] – [[Sugawara no Michizane]], jaapaanlâš politikkár já tivtâsteijee (j. [[903]]) * [[992]] – [[Hyeonjong (Goryeo)|Hyeonjong]], [[Goryeo]] kunâgâs iivij 1009–1031 ([[Korea]]) (j. [[1031]]) * [[1084]] – [[Heonjong (Goryeo)|Heonjong]], [[Goryeo]] kunâgâs iivij 1094–1095 ([[Korea]]) (j. [[1097]]) * [[1819]] – [[Herman Melville]], ovtâstumstaatâlâš kirječällee (j. [[1891]]) * [[1945]] – [[Douglas Dean Osheroff]], ive [[1996]] [[Nobel-fyysiikpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš [[fyysiik|fysikkár]]<ref name="np-osheroff-1996">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1996/osheroff/facts/ | Nommâ = Douglas D. Osheroff | Almostittem = nobelprize.org | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = | Čujottum = 18.11.2022 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[1963]] – [[Coolio]], ovtâstumstaatâlâš ráppájeijee (j. [[2022]]) * [[2001]] – [[Johannes Vang]], tavesämmilâš-kveeni stivrejeijee já kietâčällee * [[2002]] – [[Yungmiqu]], sämmilâš pyevtitteijee já ráppájeijee ==Jämimeh== ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} {{Kalender}} [[Luokka:Porgemáánu|1]] 45ui2np78elut9yq4zdt6ls7cay8yqy 1581 0 5261 153529 29141 2026-05-08T05:18:42Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153529 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1581''' ('''MDLXXXI''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[pasepeivi|pasepeeivi]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] nubbe ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1581|*]] ji4jv2ht6jawenperzmc9sk8p41kl92 1587 0 5269 153535 29161 2026-05-08T05:21:20Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153535 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1587''' ('''MDLXXXVII''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[tuorâstâh]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] káávcád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1587|*]] ga7aksfa6qjdc9mg5rzn0r1sgs1lzyq 1577 0 5284 153525 29160 2026-05-08T05:16:42Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153525 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1577''' ('''MDLXXVII''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[majebargâ|majebaargâ]]. Tot lâi [[1570-loho|1570-lovo]] káávcád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1577|*]] 4uje63f7mmn9gcu49j8iu5ji2miyygs Skammâkoveh 0 5330 153520 147131 2026-05-07T16:18:40Z Seipinne 19 153520 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:SAM 1776-Skábmagovat2012 Revontuliteatteri.jpg|thumb|Skammâkuuvij muotâteatter ive 2012]] '''Skammâkoveh''' teikkâ '''Skammâkoveh-elleekovefestivaal''' ({{k-se|Skábmagovat}}, {{k-sms|Skammkaart}} teikkâ ''Skammkaart-fiʹlmmfestivaal'', {{k-en|Skábmagovat Film Festival}}) lii algâaalmugij [[elleekovefestivaal]], mii uárnejuvvoo tääl [[Aanaar markkân]]ist jyehi ive [[uđđâivemáánu]] loopâst.<ref name="sk-2008">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.skabmagovat.fi/skabma_vanhat/skabma_2008/tiedotteet_2008/Tiedote_27012008_SA.html | Nommâ = Ávvujagis Skábmagovat- festiválas geahččit eanet go goassige ovdal| Tahhee = | Almostittem = 27.1.2008 | Almostittemsaje = | Äigimuddo = | Almostittee = Skammâkoveh| Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20210201234606/https://www.skabmagovat.fi/skabma_vanhat/skabma_2008/tiedotteet_2008/Tiedote_27012008_SA.html | Vyerkkejum = 1.2.2021 | Čujottum = 28.1.2021 | Kielâ = {{se}}}}</ref> [[Koronaviruspandemia]] tiet festivaal ij uárnejum [[Skammâkoveh 2021|ive 2021]] ige [[Skammâkoveh 2022|ive 2022]] pääihi alne, pic tom lâi máhđulâš čuávvuđ om. pääihist neetist njuolgâvuolgâttâssân.<ref name="yle-11674561">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/filbmafestivala_skabmagovat_dattege_ollasit_gaiddusin/11674561| Nommâ = Filbmafestivála Skábmagovat dattege ollásit gáiddusin | Tahhee = Tammela, Linda| Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 1.12.2020| Almostittee = Yle Säämi | Čujottum = 28.1.2021| Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="yle-12264112">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/skabmagovat_lagiduvvojit_juo_nuppadassii_gaiddusin__daiddalasjoiheaddji_eai_bahcan_olu_molssaeavttut_dan_dilis/12264112 | Nommâ = Skábmagovat lágiduvvojit juo nuppádassii gáiddusin – dáiddalašjođiheaddji: "Eai báhcán olu molssaeavttut dán dilis" | Tahhee = Aikio, Kaisa | Almostittem = | Almostittemsaje = | Äigimuddo = 10.1.2022 | Almostittee = Yle Säämi | Čujottum = 15.1.2022 | Kielâ = {{se}}}}</ref> == Historjá == Ive [[1998]] vuáđudum festivaal uárnejui vuossâmuu keerdi uđđâivemáánust [[1999]]. == Tábáhtussajeh == {| class="sortable wikitable" style="text-align:center" width="60%" ! width="200px" | Kove ! Tábáhtussaje |- | [[Tiätuvuárkká:SAM 2449 Sajos 29JAN2012.jpg|200x200px]] | [[Sämikulttuurkuávdáš Sajos]] (ive 2012 rääjist) |- | [[Tiätuvuárkká:SIIDA Inari, Suomi Finland 2013-03-10 001.jpg|200x200px]] | [[Siida]] |- | [[Tiätuvuárkká:Snow theater - Skábmagovat 2025.jpg|200x200px]] | [[Muotâteatter]] |} ;Ovdiih sajeh {| class="sortable wikitable" style="text-align:center" width="60%" ! width="200px" | Kove ! Tábáhtussaje |- | [[Tiätuvuárkká:Traditioin_Hotel,_Kultahovi,_Lapland,_Finland_(35849112714).jpg|200x200px]] | [[Hooteel Kollehovi]]<ref name="karjalainen-náguskirje-2015">{{Kirjekäldee|Nommâ=Saamen kielet pääomana monikielisellä Skábmagovatelokuvafestivaalilla|Almostittee=Jyväskylä ollâopâttâh|Tahhee=Karjalainen, Reetta|Sijđo=45|Ihe=2015|Isbn=978-951-39-6209-8|www=https://jyx.jyu.fi/bitstream/handle/123456789/45929/1/978-951-39-6209-8_vaitos_29052015.pdf|Tiätuvuárkkáhäämi=PDF|Čujottum=2024-01-30|Kielâ={{fi}}}}</ref> |- | [[Tiätuvuárkká:Laasikuati-768x576.jpg|200x200px]] | [[Laasikuáti]]<ref name="karjalainen-náguskirje-2015"/> |- | [[Tiätuvuárkká:Elokuvateatteri Aslak Ivalo 2022-09-14 02.jpg|200x200px]] | [[Elleekoveteatter Aslak]] [[Avveel|Avelist]]<ref name="karjalainen-náguskirje-2015"/> |} ==Skammâkoveh-palhâšume== [[Skammâkoveh-palhâšume]] teikkâ Skammâkoveh-elleekovepalhâšume ({{k-se|Skábmagovat-bálkkašupmi}}) lii algâaalmugij [[elleekovepalhâšume]], mii juáhhoo jyehi Skammâkoveh-elleekovefestivaal ääigi. == Fáádást eres soojijn == * [https://skabmagovat.fi/smn/ Skammâkoveh] ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Skammâkoveh-elleekovefestivaaleh}} [[Luokka:Skammâkoveh|*]] ks7085q2vvv16vv2pwgj1ekiql66aih 1585 0 5619 153533 29151 2026-05-08T05:20:26Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153533 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1585''' ('''MDLXXXV''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[majebargâ]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] kuuđâd ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1585|*]] l474dg2ejfmio6qwh7k6bjkv86jgk5k 1575 0 5621 153524 137877 2026-05-08T05:16:07Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153524 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1575''' ('''MDLXXV''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[lávurdâh|lávurduv]]. Tot lâi [[1570-loho|1570-lovo]] kuuđâd ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== * [[cuáŋuimáánu 13.]] peeivi – [[Giulio Claro]], italialâš juuriist (š. [[1525]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.treccani.it/enciclopedia/giulio-claro_(Dizionario-Biografico)/|nommâ=CLARO, Giulio|almostittem=Treccani|čujottum=2025-09-13|ietf-kielâkoodi=it}}</ref> * [[juovlâmáánu 23.]] peeivi – [[Akiyama Nobutomo]], jaapaanlâš aatellâš (š. [[1531]]) == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1575|*]] jz2vygnbpjcra7zgnatye3f73pwl2rt 1573 0 6070 153523 34602 2026-05-08T05:15:33Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153523 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1573''' ('''MDLXXIII''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lâi [[1570-loho|1570-lovo]] niäljád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1573|*]] p859bw7u898fzbeazxej3dxgp55gk82 1583 0 6072 153531 47215 2026-05-08T05:19:33Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153531 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1583''' ('''MDLXXXIII''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[lávurdâh]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] niäljád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== * [[skammâmáánu 11.]] peeivi – [[Vincenzo Lorenzoni]], sanmarinolâš politikkár já [[San Marino]] kapteenstaatâhovdâ (j. [[1664]]) ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1583|*]] iecsyukxcw4lalm8fmjzv2qgwbsjia5 1589 0 6078 153537 90691 2026-05-08T05:22:59Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153537 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1589''' ('''MDLXXXIX''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[pasepeivi]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] majemuš ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Volgograd]] vuáđudui.<ref>{{Kirjekäldee|Nommâ=Энциклопедия Города России|Ihe=2003|Siijđoh=81–83|Almostittemsaje=[[Moskova]]|Almostittee=Большая Российская Энциклопедия|Isbn=5-7107-7399-9}}</ref> ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1589|*]] 6jaa0os7u9izyeqmmm8q7yp12yt0dxg 1579 0 6080 153527 30115 2026-05-08T05:17:36Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153527 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1579''' ('''MDLXXIX''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lâi [[1570-loho|1570-lovo]] majemuš ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1579|*]] e05b91vf10rvdp90436tpggtjvx006v 1586 0 6353 153534 90727 2026-05-08T05:20:54Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153534 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1586''' ('''MDLXXXVI''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[koskokko]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] čiččâd ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Samara]] vuáđudui.<ref name="mojgorod">{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.mojgorod.ru/samarsk_obl/samara/index.html|nommâ=Народная энциклопедия "Мой город". Самара (Самарская область)|almostittem=www.mojgorod.ru|čujottum=2022-11-23|ietf-kielâkoodi=ru}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/place/Samara-Russia|nommâ=Samara|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2023-10-24|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1586|*]] imswy7g15z1sanrfhz65jfbrmng445b 1584 0 6500 153532 90695 2026-05-08T05:19:59Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153532 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1584''' ('''MDLXXXIV''') lâi [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield aalgij [[pasepeivi|pasepeeivi]] já nuuvâi [[vuossargâ|vuossaargâ]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] viiđâd ihe. ==Tábáhtusah== ===Čohčâmáánu=== * [[čohčâmáánu 10.]] peeivi – Eennâm tuárgistij korrâsávt [[Emilia-Romagna]] kuávlu maadâoosijn já [[Toscana]] kuávlu taveoosijn [[Italia]]st. [[Eennâmtuárgástâs]] intensiteet lâi 5,8 [[Richter ciäkkádâh|Richter ciäkkáduv]] mield já IX [[Mercalli ciäkkádâh|Mercalli ciäkkáduv]] mield.<ref name="ingv">{{Nettikäldee|čujottâs=http://storing.ingv.it/cfti/cfti5/|nommâ=CFTI5Med|almostittem=storing.ingv.it|čujottum=2022-06-22|kielâ={{it}}}}</ref> ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Arkaŋŋel]] vuáđudui.<ref>{{Kirjekäldee|Nommâ=Энциклопедия Города России|Ihe=2003|Sijđo=25|Almostittemsaje=[[Moskova]]|Almostittee=Большая Российская Энциклопедия|Isbn=5-7107-7399-9}}</ref> ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1584|*]] 98n4k2w8mm803z92upilc2htufae43d 1588 0 6619 153536 32645 2026-05-08T05:21:48Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153536 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1588''' ('''MDLXXXVIII''') lâi [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield aalgij [[vástuppeivi|vástuppeeivi]] já nuuvâi [[lávurdâh|lávurduv]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] oovcád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1588|*]] ofx6ueg1wezalkk569z4ne1lzm6zh2f 1578 0 6621 153526 137689 2026-05-08T05:17:09Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153526 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1578''' ('''MDLXXVIII''') lâi normaalihe, mii aalgij já nuuvâi [[juliaanlâš kalender]] mield [[koskokko|koskoho]]. Tot lâi [[1570-loho|1570-lovo]] oovcád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== * [[syeinimáánu 27.]] peeivi – [[Jane Lumley]], eŋlandlâš jurgâleijee (š. [[1537]])<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Loughlin, Marie; Bell, Sandra & Brace, Patricia|Nommâ=The Broadview Anthology of Sixteenth-Century Poetry and Prose|Ihe=2011|Sijđo=180|Almostittee=Broadview Press|Isbn=978-1-55111-162-9}}</ref> == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1578|*]] fddm0ylqa9060gvqyjzwckr7nv7nl5c 1590 0 6828 153538 90745 2026-05-08T05:23:25Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153538 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1590''' ('''MDXC''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[vuossargâ]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] vuossâmuš ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * [[Saratov]] vuáđudui.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://www.mojgorod.ru/saratov_obl/saratov/index.html|nommâ=Народная энциклопедия "Мой город". Саратов (Саратовская область)|almostittem=www.mojgorod.ru|čujottum=2022-11-23|ietf-kielâkoodi=ru}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/place/Saratov-Russia|nommâ=Saratov|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2023-10-25|ietf-kielâkoodi=en}}</ref><ref name="Энциклопедия Города России">{{Kirjekäldee|Nommâ=Энциклопедия Города России|Ihe=2003|Siijđoh=409–410|Almostittemsaje=[[Moskova]]|Almostittee=Большая Российская Энциклопедия|Isbn=5-7107-7399-9}}</ref> ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1590|*]] iyv67f4htdt45ap3s3vqkggbg2nhf7l 1580 0 6830 153528 33008 2026-05-08T05:18:05Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153528 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1580''' ('''MDLXXX''') lâi [[kárgámihe]], mii [[juliaanlâš kalender]] mield aalgij [[vástuppeivi|vástuppeeivi]] já nuuvâi [[lávurdâh|lávurduv]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] vuossâmuš ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1580|*]] 4xypz3qr31p01phf9rkkjyyeqbn9gh6 1572 0 7052 153522 34358 2026-05-08T05:15:06Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153522 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1572''' ('''MDLXXII''') lâi [[kárgámihe]], mii [[juliaanlâš kalender]] mield aalgij [[majebargâ|majebaargâ]] já nuuvâi [[koskokko|koskoho]]. Tot lâi [[1570-loho|1570-lovo]] kuálmád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1572|*]] 5glo704tbgt8rkn1zc5q8w7neva4zew 1582 0 7112 153530 34585 2026-05-08T05:19:07Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153530 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1582''' ('''MDLXXXII''') lâi normaalihe, mii [[juliaanlâš kalender]] mield aalgij [[vuossargâ|vuossaargâ]] já [[gregoriaanlâš kalender]] mield nuuvâi [[vástuppeivi|vástuppeeivi]]. Tot lâi [[1580-loho|1580-lovo]] kuálmád ihe. [[Roovvâdmáánu 4.]] peeivi 1582 valdui kiävtun [[gregoriaanlâš kalender]]. ==Tábáhtusah== ===Roovvâdmáánu=== * [[roovvâdmáánu 4.]] peeivi – [[Gregoriaanlâš kalender]] valdui kiävtun. ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1582|*]] 23r11k5dh80oanp28mix4lbrm85l2z7 Myenster:Ovdâsijđo/Intro 10 9090 153521 138685 2026-05-07T16:43:31Z Seipinne 19 153521 wikitext text/x-wiki {| id="mp-topbanner" style="width:100%; background:#fcfcfc; margin-top:1.2em; border:1px solid #ddd;" | style="width:56%; color:#000;" | {| style="width:100%; border:none; background:none;" | style="width:100%; text-align:center; white-space:nowrap; color:#000;" | <div style="top:+0.2em; font-size:95%;">Wikipedia [[anarâškielâ]]lâš versio vuáđudui [[roovvâdmáánu 19.]] peeivi [[2020]].</div> <div id="articlecount" style="width:100%; text-align:center; font-size:85%;"> [[Anarâškielâlâš Wikipedia|Anarâškielâlii Wikipediast]] láá '''[[Tooimah:Statistics|{{NUMBEROFARTICLES}}]]''' artikkâlid.</div> <div id="articlecount" style="width:100%; text-align:center; font-size:85%;"> [[Tooimah:Kaikki_sivut|Puoh siijđoh]] • [[Tooimah:Pitkät_sivut|Kuhes siijđoh]] • [[Tooimah:Uudet_sivut|Uđđâ siijđoh]]</div> <div id="articlecount" style="width:100%; text-align:center; font-size:85%;"> [[Tooimah:Käyttäjät/sysop|Haldâšeijeeh]] • [[Tooimah:Aktiiviset_käyttäjät|Aktiivliih kevtteeh]]</div> <div id="articlecount" style="width:100%; text-align:center; font-size:85%;"> [[Wikipedia:Kähviviste|Savâstâllâm]]</div> |} | style="width:13%; font-size:95%;" | *[[:Luokka:Aanaar|Aanaar]]<br> *[[:Luokka:Čaittâleijeeh|Čaittâleijeeh]]<br> *[[:Luokka:Čääci|Čääci]]<br> *[[:Luokka:Eennâmtiätu|Eennâmtiätu]]<br> | style="width:13%; font-size:95%;" | *[[:Luokka:Elleeh|Elleeh]]<br> *[[:Luokka:Kemia|Kemia]]<br> *[[:Luokka:Kieldah|Kieldah]]<br> *[[:Luokka:Kulttuur|Kulttuur]]<br> | style="width:13%; font-size:95%;" | *[[:Luokka:Musikkáreh|Musikkáreh]]<br> *[[:Luokka:Palhâšumeh|Palhâšumeh]]&nbsp;&nbsp;<br> *[[:Luokka:Sämmiliih|Sämmiliih]]&nbsp;&nbsp;<br> *'''[[:Luokka:Uáiviluokah|Puoh&nbsp;kategoriah]]'''&nbsp;&nbsp; |}<noinclude> [[Luokka:Ovdâsijđomyenstereh]] </noinclude> 13lpe24ai4y209r2zzdb2pheaxr0d73 Myenster:Ovdâsijđo/Kalender/08 10 9118 153512 152465 2026-05-07T15:47:09Z Seipinne 19 /* Šoddâmeh */ 153512 wikitext text/x-wiki <noinclude>'''[[Porgemáánu]]''' </noinclude>__NOTOC__ == [[Tiätuvuárkká:Sami flag.svg|30px|Sämilippu]] [[Säämi lippupeivi|Säämi lippupeeivih]] == * [[Porgemáánu 9.|9. peeivi]] – ''[[Ovtâstum aalmugeh|Ovtâstum aalmugij]] aalmugijkoskâsâš algâaalmugij peivi'' * [[Porgemáánu 15.|15. peeivi]] – ''[[Säämi lippu|Säämi liipu]] tuhhiittempeivi'' * [[Porgemáánu 18.|18. peeivi]] – ''[[Sämirääđi]] vuáđudempeivi'' * [[Porgemáánu 26.|26. peeivi]] – ''[[Sämitigge (Ruotâ)|Ruotâ Sämitige]] vuáđudempeivi'' == Šoddâmeh == * [[Porgemáánu 1.|1. peeivi]] ([[2001]]) – [[Johannes Vang]], tavesämmilâš-kveeni stivrejeijee já kietâčällee * [[Porgemáánu 1.|1. peeivi]] ([[2002]]) – [[Yungmiqu]], sämmilâš pyevtitteijee já ráppájeijee, kote ráppáá orjâlâškielân já suomâkielân * [[Porgemáánu 9.|9. peeivi]] ([[1967]]) – [[Márjá-Liisá Olthuis]], anarâš kielâtieđâldeijee já kielâtotkee * [[Porgemáánu 12.|12. peeivi]] ([[1957]]) – [[Elle Márjá Vars]], sämmilâš kirječällee * [[Porgemáánu 18.|18. peeivi]] ([[1972]]) – [[Pigga Keskitalo]], sämmilâš máttáátteijee, [[dooseent]] [[Helsig ollâopâttâh|Helsig ollâopâttuvvâst]] sehe totkee [[Laapi ollâopâttâh|Laapi ollâopâttuvvâst]] já [[Säämi ollâopâttâh|Säämi ollâopâttuvvâst]] == Jämimeh == * [[Porgemáánu 8.|8. peeivi]] ([[1916]]) – [[Pedar Jalvi]], sämmilâš kirječällee (š. [[1888]]) * [[Porgemáánu 23.|23. peeivi]] ([[2014]]) – [[Inga Juuso]], tavesämmilâš toimâtteijee, kulttuurpargee, čaittâleijee já jyeigee (š. [[1945]]) * [[Porgemáánu 23.|23. peeivi]] ([[2019]]) – [[Leo Gauriloff]], nuorttâlâš lávloo, kitarist já nyettejeijee (š. [[1956]]) <noinclude>[[Luokka:Ovdâsijđomyenstereh]]</noinclude> 84j58v5eopmi230gvxdd68b76a314gt Osuuskumma 0 30310 153511 153507 2026-05-07T15:44:00Z Seipinne 19 153511 wikitext text/x-wiki '''Osuuskumma''' lii syemmilâš kuástidemuásádâhkodde, mii vuáđudui ive 2012 [[Tampere]]st. Kirjekuástádâs almostit [[spekulatiivlâš fiktio]], iänááš kiirjijd já nooveelčuágálduvâid, maid [[Uásádâhkodde|uásádâhkode]] jesâneh láá čáállám [[suomâkielâ]]n.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=http://fifi.voima.fi/voima-artikkeli/2012/numero-8/kustannusalalla-kummittelee|nommâ=Kustannusalalla kummittelee|arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20140728211929/http://fifi.voima.fi/voima-artikkeli/2012/numero-8/kustannusalalla-kummittelee|vyerkkejum=2014-07-28|Kielâ={{fi}}}}</ref><ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/3-7348736|nommâ=Vaihtoehtoinen kustannustoiminta panostaa scifiin ja kauhuun|almostittee=Yle Uutiset|Kielâ={{fi}}}}</ref> Osuuskumma almostit meiddei kiirjijd já antologiaid, moh láá jurgâlum suomâkielâst teikkâ suomâkielân. Ive 2012 Osuuskumma almostitij vuossâmuu suomâkielâg [[steampunk]]-antologia: ''Steampunk! Koneita ja korsetteja''.<ref>{{Kirjekäldee|Tahhee=Matilainen, Hanna|Nommâ=Mitä kummaa. Opas kotimaiseen spekulatiiviseen fiktioon|Ihe=2014|Sijđo=66|Almostittemsaje=Helsinki|Almostittee=Avain| ISBN=978-952-304-024-3|Kielâ={{fi}}}}</ref> Uásádâhkoodán kuleh maaŋgah tobdos syemmiliih spekulatiivlâš fiktio kirječälleeh tegu [[Magdalena Hai]], [[J.S. Meresmaa]] já [[Anne Leinonen]]. Sii lasseen [[Risto Isomäki]], [[Tiina Raevaara]] já [[M.G. Soikkeli]] láá čáállám novellijd kirjekuástádâs antologiaid. == Fáádást eres soojijn == * [https://osuuskumma.fi/ Osuuskumma nettisijđo] {{fi}} == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Ive 2012 vuáđđudmeh]] [[Luokka:Syemmiliih kirjekuástádâsah]] dqcgxsfly81gioe2j6yvhkq6g9lzczq Wikipedia:Oho artikkâl/22 (2026) 4 30311 153515 2026-05-07T15:56:45Z Seipinne 19 Uđđâ sijđo: [[Tiätuvuárkká:Roland TB-303 Panel.jpg|left|160px|Roland TB-303 ovdâpaaneel]] '''[[Roland TB-303]] Bass Line''' (tobdoo meid noomáin 303) lii bassosyntetisaattor, mon Roland Corporation almostitij ive 1981 já valmâštij ive 1984 räi. Roland TB-303 sundáttâlâi Tadao Kikumoto. Tot lii sundáttâllum bassokitarij ađđiistâlmân, mut ton jienâ ij sulâstit ollágin bassokiitaar. Tast lii ohtâ analogâlâš oskillaator (VCO), mii pyevtit jo-uv sááhá- tâi nelji... 153515 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Roland TB-303 Panel.jpg|left|160px|Roland TB-303 ovdâpaaneel]] '''[[Roland TB-303]] Bass Line''' (tobdoo meid noomáin 303) lii bassosyntetisaattor, mon Roland Corporation almostitij ive 1981 já valmâštij ive 1984 räi. Roland TB-303 sundáttâlâi Tadao Kikumoto. Tot lii sundáttâllum bassokitarij ađđiistâlmân, mut ton jienâ ij sulâstit ollágin bassokiitaar. Tast lii ohtâ analogâlâš oskillaator (VCO), mii pyevtit jo-uv sááhá- tâi neljihâšpárusignaal. Taan maŋa signaal jotá 24 dB/oktaav jienâsillee (LPF) čoođâ, maid stivree lijnekavregeneraattor. Čuojânist lii meid oovtâkiärdánis sekveensser. Sekveensser ohjelmistem lâi hiđes já vaigâd, já tot ij iššeed, et ruustig fáárust lâi tuše raavâkirje jaapaankiellân. Tai suujâi tiet TB-303 vuobdui hyeneest, já Roland Corporation lopâttij ton valmâštem. Tuše 10 000 pittád valmâštuvvojii. Roland Corporation vuobdij majemuš čuojânâsâid hälbis hodijguin. 3xht21buep356mb0paq0ay66r53m2a2 Wikipedia:Oho artikkâl/23 (2026) 4 30312 153516 2026-05-07T16:00:53Z Seipinne 19 Uđđâ sijđo: [[Tiätuvuárkká:Haslumseter kapell.jpg|left|160px|Haslumseter kappel]] '''[[Haslumseter kappel]]''' lii ive 1969 kiävtunvihkum valastâllâmkappel Bærumsmarkast, Bærumist, Taažâst. Tom vuávái taažâ arkkiteht Magnus Poulsson, kii jaamij ive 1958 ovdil ko kappel huksim aalgij. Suu alge Anton Poulsson tooimâi ovdâsvástádâslâžžân arkkitehtin huksim ääigi. Huksiittâs vuáđukeeđgi muvrái pispe Johannes Smemo roovvâdmáánu 22. peeivi 1967. Tilálâšvuo... 153516 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Haslumseter kapell.jpg|left|160px|Haslumseter kappel]] '''[[Haslumseter kappel]]''' lii ive 1969 kiävtunvihkum valastâllâmkappel Bærumsmarkast, Bærumist, Taažâst. Tom vuávái taažâ arkkiteht Magnus Poulsson, kii jaamij ive 1958 ovdil ko kappel huksim aalgij. Suu alge Anton Poulsson tooimâi ovdâsvástádâslâžžân arkkitehtin huksim ääigi. Huksiittâs vuáđukeeđgi muvrái pispe Johannes Smemo roovvâdmáánu 22. peeivi 1967. Tilálâšvuođâst lijjii paijeel 1 000 olmožid. Täkkitupe valmâštui vistig, já tom viihkâi kiävtun kuovâmáánu 9. peeivi 1969 pappâ Kaare H. Skollerud. Tobbeen tuállojii immeelpalvâlusah ton räi, ko kappeltupe valmâštui ive 1969. Pispe Fridtjof Birkeli viihkâi muorâkappel kiävtun čohčâmáánu 21. peeivi 1969. Kappel lii rahtum salvum hirssâkeerdijn. Tot lii 10 m kubduv já 12 m kukke. Kappel kuori lii 5 m kubduv já 6 m kukke ađai kappel vijđodâh lii 150 m2. Huksiittâsâst láá kyehti eresstuárusâš tuve: ucceeb täkkitupe já stuárráb kappeltupe. Kappelist lii meid vyelikerdi, kost láá el. riišâ, hiivsigeh já molsomviste. Tuuvij kooskâst láá kiällutornâ. Kappelân čäähih siämmáá ääigi suulân 300 olmožid. 9uaxwvkrom1lnddz6aok4i27izb5ceg Wikipedia:Oho artikkâl/43 (2026) 4 30313 153517 2026-05-07T16:07:03Z Seipinne 19 Uđđâ sijđo: [[Tiätuvuárkká:Riddu 2022 Lørdag Ailu Valle + Amoc + Trio Boogiemen Foto Ørjan Marakatt Bertelsen -7 (52222036955).jpg|left|160px|Amoc Riddu Riđđust 2022]] '''[[Amoc]]''' (''Mikkâl Antti Morottaja'' ađai ''Kuobžâ-Saammâl Maati Mikkâl'', š. [[juovlâmáánu 24.]] peeivi [[1984]], [[Aanaar]], [[Suomâ]]) lii anarâš ráppájeijee. Nommâ Amoc puátá saanijn ''Aanar Master of Ceremony'' (Aanaar seremoniamiäštár). Amoc lii šoddâm tobdosin tast, et sun rápp... 153517 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Riddu 2022 Lørdag Ailu Valle + Amoc + Trio Boogiemen Foto Ørjan Marakatt Bertelsen -7 (52222036955).jpg|left|160px|Amoc Riddu Riđđust 2022]] '''[[Amoc]]''' (''Mikkâl Antti Morottaja'' ađai ''Kuobžâ-Saammâl Maati Mikkâl'', š. [[juovlâmáánu 24.]] peeivi [[1984]], [[Aanaar]], [[Suomâ]]) lii anarâš ráppájeijee. Nommâ Amoc puátá saanijn ''Aanar Master of Ceremony'' (Aanaar seremoniamiäštár). Amoc lii šoddâm tobdosin tast, et sun ráppáá [[anarâškielâ]]n. Sun keikkaastâl tyellitälli pirrâ Säämi já motomin meid Maadâ-Suomâst. Amoc ráppááškuođij 1990-lovvoost. Sun raahtij vistig muáddi pitá [[suomâkielâ]]n, mutâ luvâttuvâst meridij molsođ kielâ anarâškielân. Sun lâi vuossâmuš, kote ráppááškuođij anarâškielân, já sáttá leđe, ete meid vuossâmuš [[sämikielah|sämikielâlâš]] ráppájeijee ubânâssân. Amoc vuossâmuš single "[[Šaali]]" almostui [[juovlâmáánu 13.]] peeivi [[2006]]. Suu vuossâmuš studioalbum ''[[Amok-kaččâm]]'', mii siskeeld single "Šaali", almostui [[kuovâmáánu 6.]] peeivi [[2007]]. Skiäru pyevtittij [[Tuupa Records]]. lvt1nddvdthqs3zwy651hpkcwwb44p9 Wikipedia:Oho artikkâl/24 (2026) 4 30314 153518 2026-05-07T16:13:00Z Seipinne 19 Uđđâ sijđo: [[Tiätuvuárkká:Paulette Goddard publicity shot, date unknown III (soft contrast).jpg|left|160px|Paulette Goddard]] '''[[Paulette Goddard]]''' (š. '''Marion Pauline Levy'''; {{Šoddâm- já jäämmimäigi|3|6|1910|[[New York]]|23|4|1990|[[Ronco sopra Ascona]]|[[Ticino]], [[Sveicci]]}}) lâi [[Ovtâstum staatah|ovtâstumstaatâlâš]] čaittâleijee. Suu tobdeh eromâšávt nissoonuáiviroolâ čaittâleijen [[Charlie Chaplin]] elleekuuvijn ''Modern Times (elleekove)|Mod... 153518 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Paulette Goddard publicity shot, date unknown III (soft contrast).jpg|left|160px|Paulette Goddard]] '''[[Paulette Goddard]]''' (š. '''Marion Pauline Levy'''; {{Šoddâm- já jäämmimäigi|3|6|1910|[[New York]]|23|4|1990|[[Ronco sopra Ascona]]|[[Ticino]], [[Sveicci]]}}) lâi [[Ovtâstum staatah|ovtâstumstaatâlâš]] čaittâleijee. Suu tobdeh eromâšávt nissoonuáiviroolâ čaittâleijen [[Charlie Chaplin]] elleekuuvijn ''[[Modern Times (elleekove)|Modern Times]]'' (1936) já ''[[The Great Dictator|The Great Dictator]]'' (1940). Sun lâi meid Chaplin kuálmád kálgu. Goddard šoodâi ive 1910 [[New York]]ist noomáin Marion Pauline Levy, mutâ suu enni Alta Mae Goddard kočodij suu Paulinen jo aaibâs uccen. Suu eeči lâi juuvdálâš Joseph Russell Levy. Vanhimeh iäránáin ko Goddard lâi ucce, já tast maŋa suu eeči ij eidu lam uási suu eellim. Goddard poorgâi mallin nubálovihásâžžân, já 16-ihásâžžân sun lâi kuoronieidân Broadway čaitâlmist ''No Foolin’''. Muáddi ive maŋeláá sun varrij [[Hollywood]]ân aaigân šoddâđ elleekovetäsnin. Tobbeen sun čaittâlij motomijn ucebijn projektijn, ko [[Charlie Chaplin]] huámášij suu. Forgâ, ovdilgo Goddard lâi ubâ lamaš merhâšittee roolâst oovtâgin elleekooveest, ulmuuh tubdii suu jo Chaplin peht. 3tp5uu7kwvw0guoeah0gofrw1blfobk Wikipedia:Oho artikkâl/25 (2026) 4 30315 153519 2026-05-07T16:15:36Z Seipinne 19 Uđđâ sijđo: [[Tiätuvuárkká:Vespula germanica Horizontalview Richard Bartz.jpg|left|160px|Veepsis]] '''[[Viäpsáh]]''' (Vespidae) láá segisaaleemlij vyelilaahkon (Apocrita) kullee čuággoohiäimu. Hiäimun kuleh sosiaalliih ohtsâškoddeviäpsáh, moi vyelihiäimuh láá Vepsinae já Polistinae, sehe maaŋgah ohtuunisorroo ađai erakkovepsisjuávhuh. Vepsisšlaajah láá paijeel 4 000, mut hiäimu raijiimist láá kuittâg sierâlágán uáinuh. Viäpsáh láá mirkkâčuággooh... 153519 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Vespula germanica Horizontalview Richard Bartz.jpg|left|160px|Veepsis]] '''[[Viäpsáh]]''' (Vespidae) láá segisaaleemlij vyelilaahkon (Apocrita) kullee čuággoohiäimu. Hiäimun kuleh sosiaalliih ohtsâškoddeviäpsáh, moi vyelihiäimuh láá Vepsinae já Polistinae, sehe maaŋgah ohtuunisorroo ađai erakkovepsisjuávhuh. Vepsisšlaajah láá paijeel 4 000, mut hiäimu raijiimist láá kuittâg sierâlágán uáinuh. Viäpsáh láá mirkkâčuággooh (Aculeata), main láá mirkkâsäägih, mut nubenáál ko mietâmiäđušijneh, toh iä táválávt jäämi ko čyeggejeh ulmuu. Motomin mirkkâsäggi sáttá kuittâg pääcciđ ulmuu liiškán kiddâ já talle veepsis jáámá Ohtsâškoddeviäpsáh rähtih kuáđis eennâm siisâ tâi muorâuáksán.Viäpsá suovsah poreh eres [[tivreh|tiivrijd]] já pargeeviäpsáh kirdeh-uv ohtânmaanoost ucâmin saallâs, mon toh koddeh vievsâs uálujijdiskuin já tuálvuh suovsáid. Rävis viäpsáh herskusteleh kukái mieđáin. Ohtsâškoddeest tálvástâl tuše kunâgâtâr já tondiet viäpsáh iä nuurâ mieđâ kuátán täälvi várás, tegu mietâmiäđušijneh. kbunbhiphm4raiykzvljzdhpam0r2bl