Wikipedia smnwiki https://smn.wikipedia.org/wiki/Ovd%C3%A2sij%C4%91o MediaWiki 1.47.0-wmf.1 first-letter Media Tooimah Savâstâllâm Kevttee Savâstâllâm kevttest Wikipedia Savâstâllâm Wikipedia Tiätuvuárkká Savâstâllâm tiätuvuárhást Systeemviestâ Savâstâllâm systeemviestâst Myenster Savâstâllâm myensterist Raavâ Savâstâllâm ravvust Luokka Savâstâllâm luokkaast TimedText TimedText talk Mooduul Savâstâllâm modulist Event Event talk 1600 0 4897 153557 116864 2026-05-09T12:10:06Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153557 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=16}} '''1600''' ('''MDC''') lâi [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield aalgij [[lávurdâh|lávurduv]] já nuuvâi [[pasepeivi|pasepeeivi]]. Tot lâi [[1500-loho|1500-lovo]] majemuš ihe sehe [[1600-loho (ihelohe)|1600-ihelove]] vuossâmuš ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1600|*]] 478cr4ms89oq22jckc19ovn2reii9if The Rolling Stones 0 5240 153579 147123 2026-05-09T22:17:41Z Niegodzisie 1087 /* Diskografia */ 153579 wikitext text/x-wiki {{Muusikjuávkku | nommâ = The Rolling Stones | logo = | logo kobdodâh = 260px | kove = The Rolling Stones Summerfest in Milwaukee - 2015.jpg | kovetekstâ = The Rolling Stones ive 2015 | iveh = 1962– | algâttemive = | joskâmive = | stijlâšlaajah = rock, blues rock, rock and roll, rythm and blues, hard rock | päikkisaje = [[Lontoo]], [[Ovtâstum kunâgâskodde]] | lávlumkielâ = [[eŋgâlâskielâ]] | jesâneh = {{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|[[Mick Jagger]]|laavlâ, kiitaar, njälmiharppâ (1962–)}} <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|[[Keith Richards]]|kiitaar, tuáváášlaavlâ (1962–)}} <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|[[Ron Wood]]|kiitaar, tuávváášlaavlâ (1975–)}} | ovdiih jesâneh = <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|[[Charlie Watts]]|ruumbuh (1963–2021)}} <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|[[Bill Wyman]]|basso (1963–1993)}} <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|[[Brian Jones]]|kiitaar, kuoskâttâsčuojânâsah, njälmiharppâ (1962–1969)}} <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|[[Mick Taylor]]|kiitaar (1969–1974)}} <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|Ian Steward|kuoskâttâsčuojânâsah (1963–2963)}} <!-- -->{{Muusikjuávkku/tiäturaddalâs|Dick Taylor|basso (1962)}} | eres noomah = | skiärrufinnodâh = | päikkisijđo = }} [[Tiätuvuárkká:Rolling_Stones_1965.jpg|thumb|The Rolling Stones ive 1965: Brian Jones, Charlie Watts, Mick Jagger, Keith Richards já Bill Wyman]] '''The Rolling Stones''' lii eŋlandlâš rockjuávkku. == Jesâneh == * [[Mick Jagger]] * [[Keith Richards]] * [[Charlie Watts]] * [[Ronnie Wood]] == Diskografia == * [[1964]] – ''[[The Rolling Stones / England's Newest Hit Makers]]'' * [[1964]] – ''[[12 X 5]]'' * [[1965]] – ''[[The Rolling Stones No. 2]]'' * [[1965]] – ''[[The Rolling Stones, Now!]]'' * [[1965]] – ''[[Out of Our Heads]]'' * [[1965]] – ''[[December's Children (And Everybody's)]]'' * [[1966]] – ''[[Aftermath]]'' * [[1967]] – ''[[Between the Buttons]]'' * [[1967]] – ''[[Their Satanic Majesties Request]]'' * [[1968]] – ''[[Beggars Banquet]]'' * [[1969]] – ''[[Let It Bleed]]'' * [[1971]] – ''[[Sticky Fingers]]'' * [[1972]] – ''[[Exile on Main St.]]'' * [[1973]] – ''[[Goats Head Soup]]'' * [[1974]] – ''[[It's Only Rock 'n Roll]]'' * [[1976]] – ''[[Black and Blue]]'' * [[1978]] – ''[[Some Girls]]'' * [[1980]] – ''[[Emotional Rescue]]'' * [[1981]] – ''[[Tattoo You]]'' * [[1983]] – ''[[Undercover]]'' * [[1986]] – ''[[Dirty Work]]'' * [[1989]] – ''[[Steel Wheels]]'' * [[1994]] – ''[[Voodoo Lounge]]'' * [[1997]] – ''[[Bridges to Babylon]]'' * [[2005]] – ''[[A Bigger Bang]]'' * [[2016]] – ''[[Blue & Lonesome]]'' * [[2023]] – ''[[Hackney Diamonds]]'' * [[2026]] – ''[[Foreign Tongues]]'' ==Käldeeh== {{Commonscat}} {{Käldeeh}} [[Luokka:The Rolling Stones|*‎]] 87zjra40h0zayhctgs5hin4hoopcin2 1591 0 5264 153548 29142 2026-05-09T12:05:10Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153548 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1591''' ('''MDXCI''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[majebargâ]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] nubbe ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1591|*]] lic9k16b3yvxrz590f7p57vrob6v58p 1597 0 5267 153554 64076 2026-05-09T12:08:25Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153554 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1597''' ('''MDXCVII''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[koskokko]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] káávcád ihe. ==Tábáhtusah== ===Porgemáánu=== * [[porgemáánu 3.]] peeivi – Eennâm tuárgistij korrâsávt [[Firenze eennâmkodde|Firenze eennâmkode]] taveoosijn [[Italia]]st. [[Eennâmtuárgástâs]] intensiteet lâi 5,2 [[Richter ciäkkádâh|Richter ciäkkáduv]] mield já VII–VIII [[Mercalli ciäkkádâh|Mercalli ciäkkáduv]] mield.<ref name="ingv">{{Nettikäldee|čujottâs=http://storing.ingv.it/cfti/cfti5/|nommâ=CFTI5Med|almostittem=storing.ingv.it|čujottum=2022-06-22|kielâ={{it}}}}</ref> ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1597|*]] lrtu5o4sb8zoa4ucnqvbkyuzjp1fbqq 1595 0 5617 153552 63255 2026-05-09T12:07:27Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153552 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1595''' ('''MDXCV''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[pasepeivi]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] kuuđâd ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== * [[cuáŋuimáánu 25.]] peeivi – [[Torquato Tasso]], italialâš kirječällee já tivtâsteijee (š. [[1544]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Torquato-Tasso-Italian-poet|nommâ=Torquato Tasso {{!}} Italian poet {{!}} Britannica|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2022-06-15|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1595|*]] ef89arxvjlbwuh12uacq6bzc5jnyqwh 1593 0 6074 153550 30109 2026-05-09T12:06:31Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153550 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1593''' ('''MDXCIII''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[vástuppeivi]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] niäljád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1593|*]] oulvox6w87wwf3t5j1wk4xmcohq2uwf 1599 0 6076 153556 64078 2026-05-09T12:09:43Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153556 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1599''' ('''MDXCIX''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[vástuppeivi]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] majemuš ihe. ==Tábáhtusah== ===Skammâmáánu=== * [[skammâmáánu 6.]] peeivi – Eennâm tuárgistij korrâsávt [[Nera (juuhâ)|Nera]]-juuvâ leevist Koskâ-[[Italia]]st. [[Eennâmtuárgástâs]] intensiteet lâi 6,0 [[Richter ciäkkádâh|Richter ciäkkáduv]] mield já IX [[Mercalli ciäkkádâh|Mercalli ciäkkáduv]] mield.<ref name="ingv">{{Nettikäldee|čujottâs=http://storing.ingv.it/cfti/cfti5/|nommâ=CFTI5Med|almostittem=storing.ingv.it|čujottum=2022-06-22|kielâ={{it}}}}</ref> ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1599|*]] 3gwnemo8enqyrue8u2xezsudy0forpk 1596 0 6355 153553 109642 2026-05-09T12:08:02Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153553 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1596''' ('''MDXCVI''') lâi [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield aalgij [[vuossargâ|vuossaargâ]] já nuuvâi [[majebargâ|majebaargâ]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] čiččâd ihe. ==Tábáhtusah== ===Tärhis peivimeeri ij tiäđust=== * Vuáládâheennâmlâš [[Willem Barents]] kaavnâi [[Čokkeväärih|Čokkevaarijd]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Willem-Barents|nommâ=Willem Barents|almostittem=www.britannica.com|äigimuddo=2024-06-16|čujottum=2024-07-25|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1596|*]] thk4llh2omxl2xpufwjj2y5m9qk08lq 1594 0 6498 153551 31983 2026-05-09T12:07:02Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153551 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1594''' ('''MDXCIV''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[lávurdâh]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] viiđâd ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1594|*]] lxg3uexdy46nbvesrsu8ng8pvhhukex 1598 0 6617 153555 59875 2026-05-09T12:08:50Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153555 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1598''' ('''MDXCVIII''') lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi [[gregoriaanlâš kalender]] mield [[tuorâstâh]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] oovcád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== * [[njuhčâmáánu 12.]] peeivi – [[Guillaume Colletet]], ranskalâš tivtâsteijee (j. [[1659]]) ==Jämimeh== == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1598|*]] dgium4ftzuxxvgernlabj4ufcg9fon2 1592 0 7050 153549 137587 2026-05-09T12:05:51Z Seipinne 19 /* Käldeeh */ myenster 153549 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=15}} '''1592''' ('''MDXCII''') lâi [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield aalgij [[koskokko|koskoho]] já nuuvâi [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lâi [[1590-loho|1590-lovo]] kuálmád ihe. ==Tábáhtusah== ==Šoddâmeh== ==Jämimeh== * [[cuáŋuimáánu 13.]] peeivi – [[Bartolomeo Ammannati]], italialâš koveverree já arkkiteht (š. [[1511]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Bartolommeo-Ammannati|nommâ=Bartolommeo Ammannati|almostittem=www.britannica.com|čujottum=2022-06-13|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[skammâmáánu 2.]] peeivi – [[Moderata Fonte]], italialâš tivtâsteijee (š. [[1555]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.treccani.it/enciclopedia/modesta-pozzo_(Dizionario-Biografico)/|nommâ=POZZO, Modesta|almostittem=Treccani|čujottum=2025-09-08|ietf-kielâkoodi=it}}</ref> == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:1592|*]] 1r24bmibozro14eayptbfyydjcard2f Säämi Pride 0 8022 153571 147512 2026-05-09T16:04:09Z Yupik 23 /* Festivaaleh */ 153571 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Henrik Olsen går i Sápmi Pride parade (Foto Jan Roger Østby (Foto Jan Roger Østby) (18279268731).jpg|thumb|Taažâ peln sämitiggeaairâs [[Henrik Olsen]] já eres uásálisteeh ive 2015 Säämi Pride -paratist]] [[Tiätuvuárkká:Maxida Märak, in concert.jpg|thumb|[[Maxida Märak]] konsert Säämi Pridest ive 2015]] '''Säämi Pride''' ({{k-se|Sápmi Pride}}, {{k-sma|Saepmie Pride}}) lii sämmilij [[pridefestivaal]], mii uárnejuvvoo jyehi ive kostnii Säämist ive 2014 rääjist. Festivaal ääigi uárnejuvvojeh el. konserteh, klubi, luvâlduvah, [[pridepaaraat]] já pargopáájáh.<ref name="yle-7458625">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/mailmmi_vuosttas_eamialbmogiid_pride-festivala_ordnejuvvo_gironis/7458625 | Nommâ = Máilmmi vuosttas eamiálbmogiid Pride-festivála ordnejuvvo Gironis | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2014-09-08 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="yle-7527587">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/sapmi_pride_alga_gironis_duorastaga_-_laiti_doalla_bargobaji_aktivismmas/7527587 | Nommâ = Sápmi Pride álgá Gironis duorastaga - Laiti doallá bargobáji aktivismmas | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2014-10-14 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Säämi Pride tárguttâssân lii pajediđ oovdân [[seksuaalucceeblovoh|seksuaal-]] já [[suhâpeliucceeblovoh|suhâpeliucceeblovoi]] vuoigâdvuođâid, [[oovtâviärdásâšvuotâ|oovtâviärdásâšvuođâ]] já kulttuur.<ref name="yle-10972740">{{Nettikäldee | Tahhee = Länsman, Kaija | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/oanehaccat_sapmi_pride_-ohcejogas_boahtte_jagi_ii_satta_baggonjuovvan_poastajienasteamis_vattisvuoat_ja_maebargga_huksenarbevierrobeaivi_ceavetjavrris/10972740 | Nommâ = Oanehaččat: Sápmi Pride -Ohcejogas boahtte jagi, ii šatta bággonjuovvan, poastajienasteamis váttisvuođat ja maŋŋebárgga huksenárbevierrobeaivi Čeavetjávrris | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2019-09-16 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ton lasseen festivaal ráhtá fyysilii saje, kost arvetävgisämmiliih pyehtih uápásmuđ eres arvetävgisämmiláid já siämmást sehe leđe sämmiliih já kuullâđ seksuaal- já suhâpeliucceeblohon. == Historjá == Vuossâmuš festivaal uárnejui [[roovvâdmáánu 16.]]&ndash;[[roovvâdmáánu 19.|19.]] peeivi 2014 [[Kiärun]]ist.<ref name="yle-7458625"/> Tom ornij Ruotâ peln sämmilâš nuorâiservi [[Sáminuorra]]. Festivaal nube peeivi vuáđudui [[Queer Sámit]] -servi já [[Jenni Laiti]] muštâlij Gállok-mielâčáittusij taiđust.<ref name="yle-7527587"/><ref name="qx-27531">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.qx.se/samhalle/pride/27531/sofia-jannok-kommer-till-forsta-sapmi-pride/ | Nommâ = Sofia Jannok kommer till första Sápmi Pride | Almostittem = QX.se | Äigimuddo = 2014-10-14 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> Festivaal prideparatân uásálistii 300 olmožid. Lávurduv lijjii prideparaat, [[Sofia Jannok]] konsert já klubi.<ref name="yle-7527587"/><ref name="qx-27531"/> Pasepeeivi lijjii el. arvetävgimeesuh.<ref name="yle-7527587"/> Čuávuváá ive Säämi Pride lâi [[vyesimáánu 29.]]&ndash;[[vyesimáánu 31.|31.]] peeivi [[Kárášjuuhâ|Kárášjuuvâst]].<ref name="yle-8015456">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/mailmmi_nubbi_sapmi_pride_ordnejuvvo_vahkuloahpa_karasjogas__mielde_earret_eara_erland_elias_ja_maxida_marak/8015456 | Nommâ = Máilmmi nubbi Sápmi Pride ordnejuvvo vahkuloahpa Kárášjogas – Mielde earret eará Erland Elias ja Maxida Märak | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2015-05-26 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Tom ornij ovdebáá ive vuáđudum Queer Sámit -servi. Taat pridefestivaal lâi vuossâmuš saje, kuus [[Heidi Lunabba]] já [[Ilar Gunilla Perssen]] rähtim ''[[Pivtâspäddi (taaiđâproojeekt)|Pivtâspäddi]]'' -siärvustaaiđâproojeekt sirdâšui ive 2014 [[Jeppis Pride]] maŋa.<ref name="yle-8015456"/><ref name="sr-6177685/> Kárášjuuvâst lijjii pivtâspäädih sehe Prideviäsu já -láávu ulguu- já siskiibeln já meid maaŋgâ saajeest siijdâst.<ref name="sr-6177685">{{Nettikäldee | Tahhee = Kuhmunen, Merethe | Čujottâs = https://sverigesradio.se/artikel/6177685 | Nommâ = Visar stöd för HBTQ personer med regnbågsfärgade kläder | Almostittem = Sameradion & SVT Sápmi | Äigimuddo = 2015-05-29 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{sv}}}}</ref><ref name="nrk-12384598">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/ivdnas-markan-1.12384598?index=2#album-1-12384598 | Nommâ = Ivdnás márkan | Almostittem = NRK Sápmi | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="nrk-12385864">{{Nettikäldee | Tahhee = Larsson, Carl-Gøran, Wilhelmsen, Mattis já Nystad, Berit | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/sapmi-pride-deltaker_-_-i-dag-vil-jeg-vaere-ekstra-crazy-1.12385864 | Nommâ = Sápmi Pride-deltaker: – I dag vil jeg være ekstra crazy | Almostittem = NRK Sápmi| Äigimuddo = 2015-05-30 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{nb}}}}</ref> Tai lasseen pridepaaraat uásálisteeh kuoddii nube pivtâspäädi fáárust čoođâ siijdâ.<ref name="nrk-12384598"/> Suomâ peln Säämi Pride uárnejui vuossâmuu keerdi ive 2017, ko taat uárnejui [[Aanaar markkân|Anarist]].<ref name="yle-9767723">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta já Paltto, Anni-Saara | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/3-9767723 | Nommâ = Sápmi Pride kokoaa saamelaisen sateenkaarikansan Inariin | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2017-08-11 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{fi}}}}</ref> Lâi tárguttâs orniđ tobbeen jo ive 2016 Säämi Pride, mut tot sirdâšui [[Kuovdâkiäinu]]n [[prooteest|protestin]] tondiet ko Kuovdâkiäinu servikodderääđi meridij kieldiđ seksuaal- já suhâpeliucceeblovoi vihkâm ton kirhoin.<ref name="yle-8922304">{{Nettikäldee | Tahhee = Rasmus, Linnea | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/avvir_sapmi_pride_-doaluid_sirdet_anaris_guovdageidnui/8922304 | Nommâ = Ávvir: Sápmi Pride -doaluid sirdet Anáris Guovdageidnui | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2016-06-01 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="yle-01062016">{{Nettikäldee | Tahhee = Rasmus, Linnea | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/saamelaisten_pride-festivaali_siirretaan_suomesta_norjaan_protestina_kirkolle/8922579 | Nommâ = Saamelaisten Pride-festivaali siirretään Suomesta Norjaan protestina kirkolle | Almostittem = Yle| Äigimuddo = 2016-06-01 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{fi}}}}</ref> Ive 2020-uv lâi tárguttâs orniđ Säämi Pride Suomâ peln Säämist, tääl [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâst]], mut koronaviruspandemia tiet pridefestivaal maŋedui ihán 2021.<ref name="nrk-1.15069601">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/sapmi-pride-ma_iduvvo-1.15069601 | Nommâ = Sápmi Pride maŋiduvvo | Almostittem = NRK Sápmi | Äigimuddo = 2020-06-26 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ive 2021 Säämi Pride Ucjuuvâst uárnejui [[porgemáánu 5.]]&ndash;[[porgemáánu 8.|8.]] peeivi. == Festivaaleh == {| align="center" class="wikitable sortable" |- ! Ihe ! Staatâ ! Kieldâ |- | [[Säämi Pride 2014|2014]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Kiärun]] |- | [[Säämi Pride 2015|2015]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Kárášjuuhâ]] |- | [[Säämi Pride 2016|2016]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Kuovdâkiäinu]] |- | [[Säämi Pride 2017|2017]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Aanaar markkân|Aanaar]] |- | [[Säämi Pride 2018|2018]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Östersund]] |- | [[Säämi Pride 2019|2019]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Ruándim]] |- | 2020 | align="center" colspan="2" | ij uárnejum koronaviruspandemia tiet<ref name="sr-7508389">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.sverigesradio.se/artikel/7508389|nommâ=Sápmi pride ställs in|almostittem=Sameradion |čujottum=2025-06-20|tahhee=Nutti Lampa, Anna-Kajsa já Karlsson, Karin|äigimuddo=2020-07-03|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[Säämi Pride 2021|2021]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Ucjuuhâ]] |- | [[Säämi Pride 2022|2022]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Juhâmokke]] |- | [[Säämi Pride 2023|2023]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Hiättá]]<ref name="yle-74-20011940">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-141782|nommâ=Sápmi Pride ordnejuvvo dán jagi Heahtás|almostittem=Yle Säämi|čujottum=2023-03-09|tahhee=Suoninen, Inger-Elle|äigimuddo=2023-03-08|kielâ={{se}}}}</ref> |- | [[Säämi Pride 2024|2024]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Bodø]]<ref name="garmeres-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://garmeres.com/sme/sapmi-pride/sapmi-pride-2024-lagiduvvo-budejjus/|nommâ=Sápmi Pride 2024 lágiduvvo Budejjus!|almostittem=[[Garmeres]]|čujottum=2024-03-21|äigimuddo=2024-03-12|kielâ={{se}}}}</ref><ref name="yle-74-20080241">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20080241|nommâ=Sadat juhlivat Arctic Prideä pohjoisessa – Eleonora Alariesto pukeutuu barbiegáktiin|almostittem=Yle|čujottum=2024-03-21|tahhee=Valta, Laura|äigimuddo=2024-03-21|kielâ={{fi}}}}</ref> |- | [[2025]] | ij uárnejum? | |- | [[Säämi Pride 2026|2026]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Aanaar]] |} == Keejâ meid == * [[Aanaar Pride]] * [[Arctic Pride (Ruávinjargâ)|Arctic Pride Ruávinjaargâst]] * [[Arctic Pride (Tromssa)|Arctic Pride Tromssaast]] ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} *[https://www.facebook.com/sapmipride Säämi Pride Facebookist] *[https://areena.yle.fi/audio/1-4212396 Anar Säämi Pride -tábáhtus Anarâš saavah -ohjelmist] *[https://nuor.fi/is/saami-pride-oovtast-olmoosvuoigadvuodai-peeleest-5/ Säämi Pride: oovtâst olmoošvuoigâdvuođâi peeleest] Nuorâirääđi siijđoin ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Pridefestivaaleh]] [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]] [[Luokka:Sämikulttuur]] [[Luokka:Seksuaal- já suhâpeliucceeblovoi kulttuur]] nu8cvjctz3q7sb227chuif40qs5n4k4 153572 153571 2026-05-09T16:04:24Z Yupik 23 /* Festivaaleh */ 153572 wikitext text/x-wiki [[Tiätuvuárkká:Henrik Olsen går i Sápmi Pride parade (Foto Jan Roger Østby (Foto Jan Roger Østby) (18279268731).jpg|thumb|Taažâ peln sämitiggeaairâs [[Henrik Olsen]] já eres uásálisteeh ive 2015 Säämi Pride -paratist]] [[Tiätuvuárkká:Maxida Märak, in concert.jpg|thumb|[[Maxida Märak]] konsert Säämi Pridest ive 2015]] '''Säämi Pride''' ({{k-se|Sápmi Pride}}, {{k-sma|Saepmie Pride}}) lii sämmilij [[pridefestivaal]], mii uárnejuvvoo jyehi ive kostnii Säämist ive 2014 rääjist. Festivaal ääigi uárnejuvvojeh el. konserteh, klubi, luvâlduvah, [[pridepaaraat]] já pargopáájáh.<ref name="yle-7458625">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/mailmmi_vuosttas_eamialbmogiid_pride-festivala_ordnejuvvo_gironis/7458625 | Nommâ = Máilmmi vuosttas eamiálbmogiid Pride-festivála ordnejuvvo Gironis | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2014-09-08 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="yle-7527587">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/sapmi_pride_alga_gironis_duorastaga_-_laiti_doalla_bargobaji_aktivismmas/7527587 | Nommâ = Sápmi Pride álgá Gironis duorastaga - Laiti doallá bargobáji aktivismmas | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2014-10-14 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Säämi Pride tárguttâssân lii pajediđ oovdân [[seksuaalucceeblovoh|seksuaal-]] já [[suhâpeliucceeblovoh|suhâpeliucceeblovoi]] vuoigâdvuođâid, [[oovtâviärdásâšvuotâ|oovtâviärdásâšvuođâ]] já kulttuur.<ref name="yle-10972740">{{Nettikäldee | Tahhee = Länsman, Kaija | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/oanehaccat_sapmi_pride_-ohcejogas_boahtte_jagi_ii_satta_baggonjuovvan_poastajienasteamis_vattisvuoat_ja_maebargga_huksenarbevierrobeaivi_ceavetjavrris/10972740 | Nommâ = Oanehaččat: Sápmi Pride -Ohcejogas boahtte jagi, ii šatta bággonjuovvan, poastajienasteamis váttisvuođat ja maŋŋebárgga huksenárbevierrobeaivi Čeavetjávrris | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2019-09-16 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ton lasseen festivaal ráhtá fyysilii saje, kost arvetävgisämmiliih pyehtih uápásmuđ eres arvetävgisämmiláid já siämmást sehe leđe sämmiliih já kuullâđ seksuaal- já suhâpeliucceeblohon. == Historjá == Vuossâmuš festivaal uárnejui [[roovvâdmáánu 16.]]&ndash;[[roovvâdmáánu 19.|19.]] peeivi 2014 [[Kiärun]]ist.<ref name="yle-7458625"/> Tom ornij Ruotâ peln sämmilâš nuorâiservi [[Sáminuorra]]. Festivaal nube peeivi vuáđudui [[Queer Sámit]] -servi já [[Jenni Laiti]] muštâlij Gállok-mielâčáittusij taiđust.<ref name="yle-7527587"/><ref name="qx-27531">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.qx.se/samhalle/pride/27531/sofia-jannok-kommer-till-forsta-sapmi-pride/ | Nommâ = Sofia Jannok kommer till första Sápmi Pride | Almostittem = QX.se | Äigimuddo = 2014-10-14 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> Festivaal prideparatân uásálistii 300 olmožid. Lávurduv lijjii prideparaat, [[Sofia Jannok]] konsert já klubi.<ref name="yle-7527587"/><ref name="qx-27531"/> Pasepeeivi lijjii el. arvetävgimeesuh.<ref name="yle-7527587"/> Čuávuváá ive Säämi Pride lâi [[vyesimáánu 29.]]&ndash;[[vyesimáánu 31.|31.]] peeivi [[Kárášjuuhâ|Kárášjuuvâst]].<ref name="yle-8015456">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/mailmmi_nubbi_sapmi_pride_ordnejuvvo_vahkuloahpa_karasjogas__mielde_earret_eara_erland_elias_ja_maxida_marak/8015456 | Nommâ = Máilmmi nubbi Sápmi Pride ordnejuvvo vahkuloahpa Kárášjogas – Mielde earret eará Erland Elias ja Maxida Märak | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2015-05-26 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Tom ornij ovdebáá ive vuáđudum Queer Sámit -servi. Taat pridefestivaal lâi vuossâmuš saje, kuus [[Heidi Lunabba]] já [[Ilar Gunilla Perssen]] rähtim ''[[Pivtâspäddi (taaiđâproojeekt)|Pivtâspäddi]]'' -siärvustaaiđâproojeekt sirdâšui ive 2014 [[Jeppis Pride]] maŋa.<ref name="yle-8015456"/><ref name="sr-6177685/> Kárášjuuvâst lijjii pivtâspäädih sehe Prideviäsu já -láávu ulguu- já siskiibeln já meid maaŋgâ saajeest siijdâst.<ref name="sr-6177685">{{Nettikäldee | Tahhee = Kuhmunen, Merethe | Čujottâs = https://sverigesradio.se/artikel/6177685 | Nommâ = Visar stöd för HBTQ personer med regnbågsfärgade kläder | Almostittem = Sameradion & SVT Sápmi | Äigimuddo = 2015-05-29 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{sv}}}}</ref><ref name="nrk-12384598">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/ivdnas-markan-1.12384598?index=2#album-1-12384598 | Nommâ = Ivdnás márkan | Almostittem = NRK Sápmi | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="nrk-12385864">{{Nettikäldee | Tahhee = Larsson, Carl-Gøran, Wilhelmsen, Mattis já Nystad, Berit | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/sapmi-pride-deltaker_-_-i-dag-vil-jeg-vaere-ekstra-crazy-1.12385864 | Nommâ = Sápmi Pride-deltaker: – I dag vil jeg være ekstra crazy | Almostittem = NRK Sápmi| Äigimuddo = 2015-05-30 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{nb}}}}</ref> Tai lasseen pridepaaraat uásálisteeh kuoddii nube pivtâspäädi fáárust čoođâ siijdâ.<ref name="nrk-12384598"/> Suomâ peln Säämi Pride uárnejui vuossâmuu keerdi ive 2017, ko taat uárnejui [[Aanaar markkân|Anarist]].<ref name="yle-9767723">{{Nettikäldee | Tahhee = Lakkala, Aletta já Paltto, Anni-Saara | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/3-9767723 | Nommâ = Sápmi Pride kokoaa saamelaisen sateenkaarikansan Inariin | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2017-08-11 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{fi}}}}</ref> Lâi tárguttâs orniđ tobbeen jo ive 2016 Säämi Pride, mut tot sirdâšui [[Kuovdâkiäinu]]n [[prooteest|protestin]] tondiet ko Kuovdâkiäinu servikodderääđi meridij kieldiđ seksuaal- já suhâpeliucceeblovoi vihkâm ton kirhoin.<ref name="yle-8922304">{{Nettikäldee | Tahhee = Rasmus, Linnea | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/avvir_sapmi_pride_-doaluid_sirdet_anaris_guovdageidnui/8922304 | Nommâ = Ávvir: Sápmi Pride -doaluid sirdet Anáris Guovdageidnui | Almostittem = Yle Säämi | Äigimuddo = 2016-06-01 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref><ref name="yle-01062016">{{Nettikäldee | Tahhee = Rasmus, Linnea | Čujottâs = https://yle.fi/uutiset/osasto/sapmi/saamelaisten_pride-festivaali_siirretaan_suomesta_norjaan_protestina_kirkolle/8922579 | Nommâ = Saamelaisten Pride-festivaali siirretään Suomesta Norjaan protestina kirkolle | Almostittem = Yle| Äigimuddo = 2016-06-01 | Čujottum = 2021-07-04| Kielâ = {{fi}}}}</ref> Ive 2020-uv lâi tárguttâs orniđ Säämi Pride Suomâ peln Säämist, tääl [[Ucjuuhâ|Ucjuuvâst]], mut koronaviruspandemia tiet pridefestivaal maŋedui ihán 2021.<ref name="nrk-1.15069601">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/sapmi-pride-ma_iduvvo-1.15069601 | Nommâ = Sápmi Pride maŋiduvvo | Almostittem = NRK Sápmi | Äigimuddo = 2020-06-26 | Čujottum = 2021-06-30 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Ive 2021 Säämi Pride Ucjuuvâst uárnejui [[porgemáánu 5.]]&ndash;[[porgemáánu 8.|8.]] peeivi. == Festivaaleh == {| align="center" class="wikitable sortable" |- ! Ihe ! Staatâ ! Kieldâ |- | [[Säämi Pride 2014|2014]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Kiärun]] |- | [[Säämi Pride 2015|2015]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Kárášjuuhâ]] |- | [[Säämi Pride 2016|2016]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Kuovdâkiäinu]] |- | [[Säämi Pride 2017|2017]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Aanaar markkân|Aanaar]] |- | [[Säämi Pride 2018|2018]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Östersund]] |- | [[Säämi Pride 2019|2019]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Ruándim]] |- | 2020 | align="center" colspan="2" | ij uárnejum koronaviruspandemia tiet<ref name="sr-7508389">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.sverigesradio.se/artikel/7508389|nommâ=Sápmi pride ställs in|almostittem=Sameradion |čujottum=2025-06-20|tahhee=Nutti Lampa, Anna-Kajsa já Karlsson, Karin|äigimuddo=2020-07-03|kielâ={{sv}}}}</ref> |- | [[Säämi Pride 2021|2021]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Ucjuuhâ]] |- | [[Säämi Pride 2022|2022]] | {{Lippu|Ruotâ}} | [[Juhâmokke]] |- | [[Säämi Pride 2023|2023]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Hiättá]]<ref name="yle-74-20011940">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20011940/64-3-141782|nommâ=Sápmi Pride ordnejuvvo dán jagi Heahtás|almostittem=Yle Säämi|čujottum=2023-03-09|tahhee=Suoninen, Inger-Elle|äigimuddo=2023-03-08|kielâ={{se}}}}</ref> |- | [[Säämi Pride 2024|2024]] | {{Lippu|Taažâ}} | [[Bodø]]<ref name="garmeres-2024">{{Nettikäldee|čujottâs=https://garmeres.com/sme/sapmi-pride/sapmi-pride-2024-lagiduvvo-budejjus/|nommâ=Sápmi Pride 2024 lágiduvvo Budejjus!|almostittem=[[Garmeres]]|čujottum=2024-03-21|äigimuddo=2024-03-12|kielâ={{se}}}}</ref><ref name="yle-74-20080241">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20080241|nommâ=Sadat juhlivat Arctic Prideä pohjoisessa – Eleonora Alariesto pukeutuu barbiegáktiin|almostittem=Yle|čujottum=2024-03-21|tahhee=Valta, Laura|äigimuddo=2024-03-21|kielâ={{fi}}}}</ref> |- | [[2025]] | colspan="2" | ij uárnejum? |- | [[Säämi Pride 2026|2026]] | {{Lippu|Suomâ}} | [[Aanaar]] |} == Keejâ meid == * [[Aanaar Pride]] * [[Arctic Pride (Ruávinjargâ)|Arctic Pride Ruávinjaargâst]] * [[Arctic Pride (Tromssa)|Arctic Pride Tromssaast]] ==Fáádást eres soojijn== {{Commonscat-raddalâs}} *[https://www.facebook.com/sapmipride Säämi Pride Facebookist] *[https://areena.yle.fi/audio/1-4212396 Anar Säämi Pride -tábáhtus Anarâš saavah -ohjelmist] *[https://nuor.fi/is/saami-pride-oovtast-olmoosvuoigadvuodai-peeleest-5/ Säämi Pride: oovtâst olmoošvuoigâdvuođâi peeleest] Nuorâirääđi siijđoin ==Käldeeh== {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:Pridefestivaaleh]] [[Luokka:Sämieennâm tábáhtusah]] [[Luokka:Sämikulttuur]] [[Luokka:Seksuaal- já suhâpeliucceeblovoi kulttuur]] aubx0jm6tigjrw8bs4osb8hy8bpjcal Hackney Diamonds 0 18940 153580 149790 2026-05-09T22:25:32Z Niegodzisie 1087 153580 wikitext text/x-wiki {{Muusikalbum | skiärru = Hackney Diamonds | tijppâ = studio | lokke = | kobdodâh = | kovetekstâ = | artist = The Rolling Stones | almostittum = [[roovvâdmáánu 20.]] peeivi [[2023]] | formaat = CD, LP | pyevtitteijee = [[The Glimmer Twins]], [[Don Was]], [[Andrew Watt]] | päddejum = kuovâmáánu 2019, 2020, juovlâmáánu 2022 – uđđâivemáánu 2023 | genre = blues rock | minutteh = 48 | sekunteh = 23 | skiärrufinnodâh = [[Polydor]] | eres loheh = | listosajaduvah = | čievâ almostitmijd = | artista = [[The Rolling Stones]] | tärkkitijppâ = | ihet = [[2023]] | oovdeb = [[Grrr Live!]] | iheo = [[2022]] | čuávuvâš = [[Foreign Tongues]] | iheč = [[2026]] }} '''Hackney Diamonds''' lii eŋlandlâš rockjuávkku [[The Rolling Stones]] studioalbum, mon [[Polydor]] almostitij [[roovvâdmáánu 20.]] peeivi [[2023]]. Taat lii The Rolling Stones 24. studioalbum, mii lii almostum [[Ovtâstum kunâgâskodde]]est, já 26., mii lii almostum [[Ovtâstum staatah|Ovtâstum staatâin]]. Album pyevtittii [[The Glimmer Twins]], [[Don Was]] já [[Andrew Watt]]. Albumist láá kyessilávlon [[Elton John]], [[Lady Gaga]], [[Paul McCartney]], [[Stevie Wonder]] já juávhu oovdiš jeessân [[Bill Wyman]]. Taat lii vuossâmuš album tast maŋa, ko juávhu rumbal [[Charlie Watts]] jaamij ive 2021. Taat lii meid vuossâmuš album, mast láá juávhu jieijâs pitáh, ive 2005 almostum studioalbum maŋa. == Pittálisto == {{Pittálisto | headline = Pitáh | total_length = 48:23 | title1 = Angry | length1 = 3:46 | title2 = Get Close | length2 = 4:10 | title3 = Depending On You | length3 = 4:03 | title4 = Bite My Head Off | length4 = 3:31 | title5 = Whole Wide World | length5 = 3:58 | title6 = Dreamy Skies | length6 = 4:38 | title7 = Mess It Up | length7 = 4:03 | title8 = Live by the Sword | length8 = 3:59 | title9 = Driving Me Too Hard | length9 = 3:16 | title10 = Tell Me Straight | length10 = 2:56 | title11 = Sweet Sounds of Heaven | length11 = 7:22 | title12 = Rolling Stone Blues | length12 = 2:41 }} == Fáádást eres soojijn == * [https://www.discogs.com/master/3267886 ''Hackney Diamonds'' discogs.com -sijđostuvvâst] == Käldeeh == {{Käldeeh}} [[Luokka:Eŋgâlâskielâg albumeh]] [[Luokka:Ive 2023 muusikalbumeh]] [[Luokka:The Rolling Stones albumeh]] jxgaju02at257z17e8bbv79hj6r5h34 2025 0 23665 153578 150306 2026-05-09T16:28:49Z Yupik 23 aalgij 153578 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2025''' ('''MMXXV''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield aalgij já nuuvâi [[koskokko|koskoho]]. Tot lâi [[2020-loho|2020-lovo]] kuuđâd ihe. == Tábáhtusah == === Uđđâivemáánu === [[Tiätuvuárkká:Posters - Skábmagovat 2025.jpg|thumb|Skammâkoveh 2025 -festivaal postereh [[Siida]]st]] [[Tiätuvuárkká:Jimmy Carter lay-in state at U.S. Capitol.jpg|thumb|[[Jimmy Carter]] kisto [[Ovtâstum staatâi kongrestáálu]]st]] * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Pertunmaa]] lohtui [[Mäntyharju]]n.<ref name="yle-20088466">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20088466|nommâ=Pertunmaa ja Mäntyharju äänestivät kuntaliitoksesta – kummankin valtuusto hyväksyi yhdistymisen|tahhee=Kotilainen, Virpi|almostittem=Yle|äigimuddo=2024-05-13|čujottum=2025-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Siämmáá suhâpele leijee paarâi näimilitto]] šoodâi lavâlâžžân [[Liechtenstein]]ist.<ref name="politico-liechtenstein">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.politico.eu/article/liechtenstein-legalizes-same-sex-marriage-in-near-unanimous-vote/|nommâ=Liechtenstein legalizes same-sex marriage in near-unanimous vote|tahhee=Starcevic, Seb|almostittem=Politico|äigimuddo=2024-05-17|čujottum=2025-01-01|kielâ={{en}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 4.]] peeivi – Nuorttâriijkâ littokansler [[Karl Nehammer]] almottij, ete sun iärrán virgestis já luápá [[Nuorttâriijkâ aalmugpiäládâh|Nuorttâriijkâ aalmugpiäláduv]] saavâjođetteijeevuođâst.<ref name="yle-20134950">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20134950 | Nommâ = Itävallassa tapahtumarikas hallituskriisi – liittokansleri Nehammer erosi tehtävistään | Tahhee = Kuronen, Roni já Eromäki, Veikko | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2025-01-04 | Čujottum = 2025-05-23 |Kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 6.]] peeivi – [[Kanada uáiviminister]] [[Justin Trudeau]] almottij, ete sun iärrán virgestis.<ref name="yle-20135111">{{Nettikäldee |Čujottâs =https://yle.fi/a/74-20135111 |Nommâ = Kanadan Trudeau sanoo eroavansa pääministerin tehtävästä |Tahhee = Parkkari, Jani |Almostittem = Yle |Äigimuddo = 2025-01-06 |Čujottum = 2025-05-23 |Kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 7.]] peeivi – Eennâm tuárgistij korrâsávt [[Tiibet eennâmtuárgástâs 2025|Tiibetist]]. Eennâmtuárgástâs intensiteet lâi suullân 7 [[Richter ciäkkádâh|Richter ciäkkáduv]] mield. [[Eennâmtuárgástâs]]âst jammii paijeel 90 olmožid.<ref name="yle-20135134">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20135134 | Nommâ = Tiibetissä voimakas maanjäristys – kuolleiden määrä noussut yli 90:een | Tahhee = Haukka, Inka já Romsi, Vilma | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2025-01-07 | Čujottum = 2025-05-24 |Kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 9.]] peeivi – Ive 2002 [[Nobel-ráávhupalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš politikkár já [[Ovtâstum staatâi president|Ovtâstum staatâi 39. president]] [[Jimmy Carter]] [[staatâliih hävdidmeh]] uárnejuvvojii [[Washington D.C.]]:st.<ref name="carter-guardian-2024">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.theguardian.com/us-news/2024/dec/30/jimmy-carter-funeral | Nommâ = Jimmy Carter to be honored at Washington funeral and laid to rest in Georgia | Almostittem = The Guardian | Äigimuddo = 2024-12-31 | Tahhee = Chao-Fong, Léonie | Čujottum = 2025-01-01 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 12.]] peeivi – [[Iivij 2024–2025 Kroatia presidentvaaljah|Kroatia presidentvaaljâi]] nubbe jienâstemkerdi uárnejui, tastko kihheen ij finnim juovlâmáánust 2024 uárnejum vuossâmuu jienâstmist paijeel 50 % jienâin.<ref name="mpudt-hr-29740">{{Nettikäldee|čujottâs=https://mpudt.gov.hr/vijesti-8/obavijest-biracima-za-drugi-krug-glasovanja-za-izbore-za-predsjednika-republike-hrvatske/29740|nommâ=Obavijest biračima za drugi krug glasovanja za izbore za Predsjednika Republike Hrvatske|almostittem=Kroatia riehti-, almoshaldâttâh- já digitalisaatioministeriö|äigimuddo=2024-12-30|čujottum=2024-12-31|kielâ={{hr}}}}</ref> Taan jienâstmist tallaš [[Zoran Milanović]] finnij 74,68 % jienâin, já te sun väljejui presidentin čuávuvái viiđâ ihán.<ref name="hrt-11956438">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vijesti.hrt.hr/hrvatska/milanoviceva-povijesna-pobjeda-s-najvecom-razlikom-u-drugom-krugu-11956438 |nommâ=Milanovićeva povijesna pobjeda s najvećom razlikom u drugom krugu|tahhee=D.M./HRT/Hina|almostittem=Kroatia radio- já televisio HRT|äigimuddo=2025-01-12|čujottum=2025-02-01|kielâ={{hr}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 20.]] peeivi – [[Ive 2024 Ovtâstum staatâi presidentvaaljah|Ive 2024 Ovtâstum staatâi presidentvaaljâin]] väljejum [[Ovtâstum staatâi president|Ovtâstum staatâi 47. president]] já [[Ovtâstum staatâi väripresident|50. väripresident]] algâttáin virgeest. * [[uđđâivemáánu 23.]]–[[uđđâivemáánu 26.|26.]] peeivi – [[Skammâkoveh 2025|Skammâkoveh-elleekovefestivaal]] uárnejui [[Aanaar|Anarist]].<ref name="sk-2025-save-the-date">{{Nettikäldee|čujottâs=https://skabmagovat.fi/smn/save-the-date-2025/|nommâ=Save the date|almostittem=Skammâkoveh|äigimuddo=2024-02-29|čujottum=2024-11-04}}</ref> [[Suomâ]] staatâ ruttâšiäštutooimâi keežild káidusfestivaal ij uárnejum.<ref name="aavis230120252">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/01/23/skammakoveh-2025-aldaneh/|nommâ=Skammâkoveh 2025 aldaneh|tahhee=Nikula, Kaisu|almostittem=Anarâš aavis|äigimuddo=2025-01-23|čujottum=2025-01-23}}</ref> * [[uđđâivemáánu 25.]] peeivi – [[Ive 2025 Kreika presidentvaaljah|Kreika presidentvaaljâi]] vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejui, mut kihheen ij finnim 200 jiennâd.<ref name="reuters-2025-01-25">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.reuters.com/world/europe/greek-lawmakers-fail-elect-new-president-first-round-voting-2025-01-25/ | Nommâ = Greek lawmakers fail to elect new president in first round of voting | Äigimuddo = 2025-01-25 | Almostittem = Reuters | Čujottum = 2025-05-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 31.]] peeivi – [[Ive 2025 Kreika presidentvaaljah|Kreika presidentvaaljâi]] nubbe jienâstemkerdi uárnejui, mut kihheen ij finnim 200 jiennâd.<ref name="tovima-2025-01-31">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.tovima.com/politics/no-breakthrough-in-second-round-of-greek-presidential-vote/ | Nommâ = No Breakthrough in Second Round of Greek Presidential Vote | Äigimuddo = 2025-01-31 | Almostittem = Tovima | Čujottum = 2025-05-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 3.]] peeivi – [[Pirkko Saisio]] vuoitij [[Vartio-palhâšume]] kirjestis ''Suliko''.<ref name="yle-20141229"/><ref name="yle-20139794">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20139794 | Nommâ = Vartio-palkinto kirjailija Pirkko Saisiolle | Almostittem = Yle Uutiset | Äigimuddo = 2025-02-03 | Čujottum = 2025-02-05 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Pirkko Saisio]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''Suliko''.<ref name="yle-20141229">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20141229 | Nommâ = Peter Mickwitz ei uskonut saavansa Runeberg-palkintoa: ”Onhan kirjani vähän erikoinen" | Tahhee = Gustafsson, Miia | Almostittem = Yle Uutiset | Äigimuddo = 2025-02-05 | Čujottum = 2025-02-05 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]] peeivi – [[Ive 2025 Kreika presidentvaaljah|Kreika presidentvaaljâi]] kuálmád jienâstemkerdi uárnejui, mut kihheen ij finnim 180 jiennâd.<ref name="tovima-2025-02-06">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.tovima.com/politics/tasoulas-falls-short-again-final-presidential-vote-set-for-february-12/ | Nommâ = Tasoulas Falls Short Again; Final Presidential Vote Set for February 12 | Äigimuddo = 2025-02-06 | Almostittem = Tovima | Čujottum = 2025-05-23 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 8.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2025|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="il-f9f8df4d-4f06-42cc-a331-0322992c6212">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/f9f8df4d-4f06-42cc-a331-0322992c6212|nommâ=Tässä ovat ensimmäiset vihjeet UMK-kilpailijoista|almostittem=Iltalehti|čujottum=2024-10-01|tahhee=Pudas, Mari já Pakkanen, Riia|äigimuddo=2024-10-01|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="yle-20114706">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20114706|nommâ=Ennätyksiä rikkonut UMK tulee taas, viisushow jatkaa Tampereen areenalla|almostittem=Yle|čujottum=2024-10-01|tahhee=Hankaniemi, Anu Leena|äigimuddo=2024-10-01|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Erika Vikman]] finnij ohtsis 430 čyegisid já te vuoitij ubâ kišto.<ref name="yle-20141734">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20141734|nommâ=UMK:n voittaja on Erika Vikman – toinen kerta toden sanoi|tahhee=Hankaniemi, Anu Leena|äigimuddo=2025-02-08|čujottum=2025-02-08|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild sun ovdâstij [[Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|ive 2025 Euroviisuin]] [[Basel]]ist [[Sveicci|Sveeicist]].<ref name="Suomâ2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://eurovision.tv/story/erika-vikman-wins-umk-2025|nommâ=Erika Vikman wins 'UMK' and is Finland's artist for Eurovision 2025|almostittem=EBU|äigimuddo=2025-02-08|almostittee=Eurovision.tv|čujottum=2025-02-08|kielâ={{en}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 8.]] peeivi – [[Libanon]] uážui uđđâ haldâttâs vuossâmuu keerdi ive [[2022]] maŋa.<ref name="yle-20142449">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20142449 | Nommâ = Libanon sai uuden hallituksen ensimmäistä kertaa sitten vuoden 2022 | Almostittem = Yle Uutiset | Äigimuddo = 2025-02-08 | Čujottum = 2025-02-09 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 12.]] peeivi – [[Ive 2025 Kreika presidentvaaljah|Kreika presidentvaaljâi]] niäljád jienâstemkerdi uárnejui. President valjiimân tarbâšuvvojii 151 jiennâd. [[Konstantínos Tasoúlas]] finnij 160 jiennâd, já te sun väljejui [[Kreika president]]in.<ref name="ekathimerini-1261471">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.ekathimerini.com/politics/1261471/konstantinos-tasoulas-elected-new-president-of-greece/ | Nommâ = Konstantinos Tasoulas elected new president of Greece | Äigimuddo = 2025-02-12 | Almostittem = Ekathimerini | Čujottum = 2.3.2025 |Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 23.]] peeivi – [[Saksa]]ast uárnejuvvojii [[Saksa littopeivivaaljah 2025|littopeivivaaljah]].<ref name="bundeswahlleiterin-election-2025">{{Nettikäldee|Čujottâs = https://www.bundeswahlleiterin.de/en/bundestagswahlen/2025.html |Nommâ =Bundestag election 2025|Almostittem =Bundeswahlleiterin.de|Čujottum=2025-05-24|Kielâ={{en}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 26.]] peeivi – [[Čuoigâm maailmmiäštárkištoh 2025|Čuoigâm maailmmiäštárkištoh]] algii [[Ruándim]]ist.<ref name="ruándim2025">{{Nettikäldee|Čujottâs =https://portal.trondheim2025.no/no/program/|Nommâ =Onsdag 26. februar|Almostittem =Trondheim 2025 |Čujottum=2025-05-24|Kielâ={{nb}}}}</ref> === Njuhčâmáánu === [[Tiätuvuárkká:Military and first responders work near the collapsed State Audit Office building in Bangkok after 7.7 earthquake, March 28, 2025.jpg|thumb|Kááijumjuávkku [[Thaieennâm|Thaienâmist]] [[Myanmar eennâmtuárgástâs 2025|eennâmtuárgástâs]] maŋa]] * [[njuhčâmáánu 9.]] peeivi – [[Čuoigâm maailmmiäštárkištoh 2025|Čuoigâm maailmmiäštárkištoh]] nuhhii [[Ruándim]]ist.<ref name="ruándim2025">{{Nettikäldee|Čujottâs =https://portal.trondheim2025.no/no/program/|Nommâ =Onsdag 26. februar|Almostittem =Trondheim 2025 |Čujottum=2025-05-24|Kielâ={{nb}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 11.]] peeivi – [[Ive 2025 Ruánááeennâm ovdâskoddevaaljah|Ruánááeennâm ovdâskoddevaaljah]] uárnejuvvojii.<ref name="ruánááeennâm-vaaljah-2025">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.theguardian.com/world/2025/feb/04/greenland-calls-general-election-for-11-march-amid-trump-interest | Nommâ = Greenland calls general election for 11 March amid Trump interest | Almostittem = The Guardian | Äigimuddo = 2025-02-04 | Čujottum = 2025-02-09 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 13.]] peeivi – [[Ive 2025 Kreika presidentvaaljah|Kreika presidentvaaljâid]] vuáittám [[Konstantínos Tasoúlas]] algâttij [[Kreika president|president]] virgeest.<ref name="ap-db1f4771e16254a234a713908c01f5b7">{{Nettikäldee|čujottâs=https://apnews.com/article/greece-president-politics-tassoulas-db1f4771e16254a234a713908c01f5b7|nommâ=A veteran conservative lawmaker is sworn in as Greece’s new president|almostittem=AP News|äigimuddo=2025-03-13|čujottum=2025-05-23|kielâ={{en}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 20.]] peeivi – [[Juho-Sire]] vuoitij nube [[Ibsen-palhâšume]], taan keerdi čaitâlmistis ''Per Hansen''.<ref name="nrk-1.17349444">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/juho-sirei-geigejuvvui-ibsen-balkka_upmi-1.17349444|nommâ=Juho-Sirei geigejuvvui Ibsen-bálkkašupmi|almostittem=NRK Sápmi|čujottum=2025-03-22|äigimuddo=2024-03-20|kielâ={{se}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 20.]] peeivi – [[Zimbabwe]]lâš olympiavuojâdeijee já minister [[Kirsty Coventry]] väljejui [[Aalmugijkoskâsâš olympiakomitea|Aalmugijkoskâsii olympiakomitea]] uđđâ saavâjođetteijen.<ref name="yle-20150809 ">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20150809 | Nommâ = Tässä on KOK:n uusi puheenjohtaja – ensimmäinen nainen olympialiikkeen johtoon | Tahhee = Karttunen, Anu, Porvari, Riku já Saarinen, Jussi | Äigimuddo = 2025-03-02 | Almostittem = Yle | Čujottum = 2025-05-23 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – Eennâm tuárgistij korrâsávt [[Myanmar eennâmtuárgástâs 2025|Myanmar]]ist. Eennâmtuárgástâs intensiteet lâi 7,7 [[Richter ciäkkádâh|Richter ciäkkáduv]] mield. [[Eennâmtuárgástâs]]âst jammii paijeel 5 300 olmožid [[Myanmar]]ist já paijeel 100 olmožid [[Thaieennâm|Thaienâmist]].<ref name="yle-20152387 ">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20152387 | Nommâ = Voimakas maanjäristys ravisteli Kaakkois-Aasiaa – Myanmar kertoo kuolleista | Tahhee = Naski, Meri já Koivistoinen, Viivi | Almostittem = Yle | Äigimuddo = 2025-03-28 | Čujottum = 2025-05-24 |Kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="is-2000011129696">{{Nettikäldee |Čujottâs =https://www.is.fi/ulkomaat/art-2000011129696.html |Nommâ =Voimakas maanjäristys Kaakkois-Aasiassa |Almostittem =Ilta-Sanomat |Äigimuddo =2025-03-28 |Čujottum=2025-05-24 |Kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 31.]] peeivi – [[Helsig]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[Jokerit]] vuoitij [[Mestis-paje 2024–2025|Mestis-miäštárvuođâ]].<ref name="suomikiekko-jokerit-2025">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.suomikiekko.com/2025/03/jokerit-on-mestiksen-mestari/ | Nommâ = Jokerit on Mestiksen mestari! | Tahhee = Alatalo, Joni | Äigimuddo = 2025-03-31 | Almostittem = Suomikiekko | Čujottum = 2025-05-24 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> === Cuáŋuimáánu === * [[cuáŋuimáánu 12.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2025|Sámi Grand Prix]] uárnejui. Ive 2025 lii vuossâmuš kerdi, ko tot ij uárnejuu [[pessijâšlávurdâh|pessijâšlávurduv]].<ref name="nrk-1.17098769">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/leat-sirdan-sami-grand-prix-vahkuin-1.17098769|nommâ=Leat sirdán Sámi Grand Prix vahkuin|almostittem=NRK Sápmi|äigimuddo=2024-10-25|čujottum=2024-10-26|sitaat=Sámi Grand Prix (SGP) lágiduvvo dán háve cuoŋománu 12. beaivvi 2025:s, vahku ovdal beassášlávvordaga ja go dábálaččat lágiduvvo.|kielâ={{se}}}}</ref> * [[cuáŋuimáánu 13.]] peeivi – [[Suomâ]]st uárnejuvvojii sehe [[Ive 2025 Suomâ kuávluvaaljah|kuávlu-]] já [[Ive 2025 Suomâ kieldâvaaljah|kieldâvaaljah]].<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/ovdasijdo|nommâ=Tiervâpuáttim riehtiministeriö valjâsijđoid!|almostittem=Suomâ riehtiministeriö|čujottum=2024-08-20|sitaat=Kuávlu- já kieldâvaaljah 13.4.2025}}</ref> === Vyesimáánu === [[Tiätuvuárkká:Johannes JJ Pietsch - Federal Chancellery - 2025-05-19 - SRO6120-ARW (cropped 2).jpg|thumb|[[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Ive 2025 Euroviisui]] vyeittee [[Johannes Pietsch|JJ]] já Euroviisui pookaal]] * [[vyesimáánu 3.]] peeivi – [[Kuopio]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[KalPa]] vuoitij [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2024–2025|jieŋâskiäru suomâmiäštárvuođâ]], ko tot juuvsâi niäljád vuáitus fiinaalrááiđust [[lappeenranta]]lâš [[SaiPa]] vuástá.<ref name="hs-2000011208450">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/urheilu/art-2000011208450.html|nommâ=KalPa on Suomen mestari|tahhee=Salmensaari, Antti|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2025-05-03|čujottum=2025-05-04|arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20250503214011/https://www.hs.fi/urheilu/art-2000011208450.html |vyerkkejum=2025-05-04|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 4.]] peeivi – [[Ive 2025 Romania presidentvaaljah|Romania presidentvaaljâi]] vuossâmuš jienâstemkerdi uárnejui. Taan jienâstmist [[George Simion]] já [[Nicușor Dan]] peesáin jootkân. * [[vyesimáánu 6.]] peeivi – [[Friedrich Merz]] väljejui [[Saksa littokansler]]in.<ref name="yle-20160089">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20160089|nommâ=Kristillisdemokraattien Friedrich Merz valittiin liittokansleriksi|tahhee=Tapiola, Paula|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-06|čujottum=2025-05-08|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 8.]] peeivi – [[Sämmiliih kirhoost]] -haavâ lopâttemimmeelpalvâlus uárnejui [[Turku|Tuurkust]].<ref name="aa-2025-05-08">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/05/08/sammiliih-kirhoost-haava-lopattemimmeelpalvalus-uarnejuvvoo-tuurkust/|nommâ=Sämmiliih kirhoost -haavâ lopâttemimmeelpalvâlus uárnejuvvoo Tuurkust|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|almostittem=Anarâš aavis|äigimuddo=2025-05-08|čujottum=2025-05-08}}</ref> * [[vyesimáánu 8.]] peeivi – [[Ive 2025 koŋklaav|Koŋklaavist]] kardinaal [[Robert Francis Prevost]] väljejui 267. paavin. Sun valjij paavinommânis [[Leo XIV]]. Taat lâi vuossâmuš kerdi, ko ovtâstumstaatâlâš kardinaal väljejui paavin.<ref name="guardian-2025-may-08-paavi">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.theguardian.com/world/2025/may/08/white-smoke-signals-election-of-new-roman-catholic-pope|nommâ=White smoke from Sistine Chapel chimney signals election of new pope|tahhee=Giuffrida, Angela já Sherwood, Harriet|almostittem=The Guardian|äigimuddo=2025-05-08|čujottum=2025-05-08|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="nytimes-2025-may-08-paavi">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nytimes.com/2025/05/08/world/europe/pope-leo-xvi-born-in-chicago-is-the-first-american-pontiff.html|nommâ=Pope Leo XIV, Born in Chicago, Is the First American Pontiff|tahhee=Rich, Motoko|almostittem=New York Times|äigimuddo=2025-05-08| Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20250508172521/https://www.nytimes.com/2025/05/08/world/europe/pope-leo-xvi-born-in-chicago-is-the-first-american-pontiff.html | Vyerkkejum = 2025-05-08 |čujottum=2025-05-08|kielâ={{en}}}}</ref> * [[vyesimáánu 13.]]–[[vyesimáánu 17.|17.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh]] uárnejuvvojii [[St. Jakobshalle]]st, [[Münchenstein]]ist, [[Sveicci|Sveeicist]].<ref name="il-88d1402df9a6">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/8f545faf-6b50-4820-8b31-88d1402df9a6|nommâ=Euroviisujen isäntäkaupunki selvisi|almostittem=Iltalehti|čujottum=2024-08-30|tahhee=Pudas, Mari|äigimuddo=2024-08-30|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="il-45599afb-85c4-4757-9176-fcb9bb07872f">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/45599afb-85c4-4757-9176-fcb9bb07872f | Nommâ = Sveitsi voitti Euroviisut! | Tahhee = Pudas, Mari | Almostittem = Iltalehti | Äigimuddo = 2024-05-12 | Čujottum = 2024-05-12 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> ** [[vyesimáánu 13.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejui.<ref name="il-88d1402df9a6"/> ** [[vyesimáánu 15.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejui. <ref name="il-88d1402df9a6"/> ** [[vyesimáánu 17.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejui.<ref name="il-88d1402df9a6"/> ** [[vyesimáánu 18.]] peeivi – [[Nuorttâriijkâ]] ovdâsteijee [[Johannes Pietsch|JJ]] vuoitij [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto]] pitáinis ''[[Wasted Love]]''.<ref name="aavis19052025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/05/19/euroviisui-2025-vyeittee-lii-nuorttariijka-faarust-ennuv-syemmilas-pargo/|nommâ=Euroviisui 2025 vyeittee lii Nuorttâriijkâ – Fáárust ennuv syemmilâš pargo|tahhee=Olthuis, Marja-Liisa|äigimuddo=2025-05-19|čujottum=2025-05-19}}</ref> * [[vyesimáánu 18.]] peeivi – [[Ive 2025 sämitiggevaaljah (Ruotâ)|Sämitiggevaaljah]] uárnejuvvojii [[Ruotâ]]st.<ref name="sdr-vaaljah-2025">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.val.se/val-och-folkomrostningar/samedigge-pitesamiska/valljim-samediggajmarbmesmano-18-biejven-2025.html | Nommâ = Välljim Sámediggáj mårbmesmáno 18 biejven 2025 | Almostittem = [[Sämitigge (Ruotâ)|Sämitigge]] | Čujottum = 2025-02-17 | Kielâ = {{sje}}}}</ref> * [[vyesimáánu 18.]] peeivi – [[Ive 2025 Romania presidentvaaljah|Romania presidentvaaljâi]] nubbe jienâstemkerdi uárnejui, tastko vuossâmuu jienâstmist kihheen ij finnim paijeel 50 % jienâin. Taan jienâstmist [[Nicușor Dan]] finnij 53,60 % jienâin, já te sun väljejui presidentin čuávuvái viiđâ ihán. * [[vyesimáánu 25.]] peeivi – [[Ive 2025 Suriname ovdâskoddevaaljah|Suriname ovdâskoddevaaljah]] uárnejuvvojii.<ref name="aavis09072025"/> Vaaljâin [[Aalmuglâšdemokraatlâš piäládâh (Suriname)|Aalmuglâšdemokraatlâš piäládâh]] finnij 18 saijeed. * [[vyesimáánu 25.]] peeivi – [[Ovtâstum staatâi jieŋâskiärrueennâmjuávkku|Ovtâstum staatah]] vuoitij [[Jieŋâskiäru maailmmiäštárkištoh 2025|jieŋâskiäru maailmmiäštárkištoid]] 65 ive maŋa.<ref name="yle-20163947">{{Nettikäldee|Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20163947|nommâ=Yhdysvallat maailmanmestari 65 vuoden tauon jälkeen – ratkaisuosuman iski joukkueensa tähti Tage Thompson|tahhee=Porvari, Riku, Karttunen, Anu já Saarinen, Jussi|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-26|čujottum=2025-05-27|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[vyesimáánu 31.]] peeivi – [[Josep-Lluís Serrano Pentinat]] vihkui [[Urgell pispekodde|Urgell pispen]], já te sust šoodâi siämmást nubbe [[Andorra fuurstâkyevtis|Andorra furstâ]].<ref name="3cat-3354511">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.3cat.cat/324/josep-lluis-serrano-nou-bisbe-durgell-i-coprincep-dandorra-en-substitucio-de-joan-enric-vives/noticia/3354511/|nommâ=Josep-Lluís Serrano, nou bisbe d'Urgell i copríncep d'Andorra, agafa el relleu de Joan-Enric Vives|almostittem=3cat.cat|äigimuddo=2025-05-31|čujottum=2025-07-26|arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20250531153311/https://www.3cat.cat/324/josep-lluis-serrano-nou-bisbe-durgell-i-coprincep-dandorra-en-substitucio-de-joan-enric-vives/noticia/3354511/|vyerkkejum=2025-05-31|kielâ={{ca}}}}</ref> === Kesimáánu === * [[kesimáánu 3.]] peeivi – [[Ive 2025 Maadâ-Korea presidentvaaljah|Maadâ-Korea toledum presidentvaaljah]] uárnejuvvojeh.<ref name="maadâ-korea-presidentvaaljah-guardian-2025">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.theguardian.com/world/2025/apr/08/south-korea-election-date-2025 | Nommâ = South Korea sets snap election date after President Yoon’s removal from office | Almostittem = The Guardian | Äigimuddo = 2025-04-08 | Čujottum = 2025-04-08 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[kesimáánu 10.]] peeivi – Sämmilâš taaiđâr [[Synnøve Persen]] vuoitij [[John Savio -palhâšume]].<ref name="nrk-17449492">{{Nettikäldee |Čujottâs = https://www.nrk.no/sapmi/synnove-persen-oa__u-john-savio--balkka_umi-2025-1.17449492 |Nommâ = Synnøve Persen oažžu John Savio -bálkkašumi 2025 | Čujottum=2025-06-10| Almostittem = NRK Sápmi |Äigimuddo = 2025-06-10| Kielâ={{se}}}}</ref> * [[kesimáánu 10.]]–[[kesimáánu 13.|13.]] peeivi – Sämmilij [[tieđâokko]] uárnejui [[Kuovdâkiäinu]]st.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.saamicouncil.net/news-archive/arranging-diedavahkku-2025|nommâ=Arranging the first Dieđavahkku - Sámi Science Week summer 2025|almostittem=[[Säämirääđi]]|čujottum=2024-08-20|äigimuddo=2024-07-04|kielâ={{en}}}}</ref> * [[kesimáánu 17.]] peeivi – [[Florida Panthers]] vuoitij jieŋâskiäru [[Stanley Cup]].<ref name="yle-20168265">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20168265|nommâ=Florida on jälleen NHL:n mestari – Sam Reinhartilla uskomaton neljän maalin ilta|tahhee=Servo, Jarkko|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-06-18|čujottum=2025-07-15|kielâ={{fi}}}}</ref> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 2.]] peeivi – [[Jyelgipáálu nisonij euroopmiäštárkištoh 2025‎|Jyelgipáálu nisonij euroopmiäštárkištoh]] algii. * [[syeinimáánu 6.]] peeivi – [[Suriname]]lâš tuáhtár já politikkár [[Jennifer Geerlings-Simons]] väljejui Suriname presidentin.<ref name="aavis09072025"/> * [[syeinimáánu 16.]] peeivi – [[Suriname president|Suriname uđđâ president]] [[Jennifer Geerlings-Simons]] algâttij president virgeest.<ref name="aavis09072025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/07/09/jennifer-geerlings-simons-lii-suriname-vuossamus-nissoonpresident/|nommâ=Jennifer Geerlings-Simons lii Suriname vuossâmuš nissoonpresident|tahhee=Valkeapolku, Valtteri|äigimuddo=2025-07-09|čujottum=2025-07-20}}</ref> * [[syeinimáánu 18.]] peeivi – [[Slovenia]] lavâlistij [[eutanasia]].<ref name="yle-74-20173367">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20173367|nommâ=Slovenia laillisti eutanasian|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-07-18|čujottum=2025-07-18|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[syeinimáánu 27.]] peeivi – [[Jyelgipáálu nisonij euroopmiäštárkištoh 2025‎|Jyelgipáálu nisonij euroopmiäštárkištoi]] fiinaal spellui [[St. Jakob-Park]] -stadionist [[Basel]]ist.<ref name="jnem2025-fiinaal">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.admin.ch/gov/de/start/dokumentation/medienmitteilungen.msg-id-94115.html|nommâ=Bund begrüsst den Zuschlag für die Women’s EURO 2025 in der Schweiz | almostittem=www.admin.ch | arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20240310145029/https://www.admin.ch/gov/de/start/dokumentation/medienmitteilungen.msg-id-94115.html|čujottum=2025-01-30|ietf-kielâkoodi=de}}</ref> Tom vuoitij Eŋland.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.admin.ch/gov/de/start/dokumentation/medienmitteilungen.msg-id-94115.html|nommâ=Bund begrüsst den Zuschlag für die Women’s EURO 2025 in der Schweiz|almostittem=www.admin.ch|arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20240310145029/https://www.admin.ch/gov/de/start/dokumentation/medienmitteilungen.msg-id-94115.html|čujottum=2025-01-30|ietf-kielâkoodi=de}}</ref> === Porgemáánu === * [[porgemáánu 1.]]–[[porgemáánu 3.|3.]] peeivi – [[Kaleva kištoh 2025|Kaleva kištoh]] tuállojii [[Leppävaara]]st [[Espoo]]st.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://espoo2025.fi/|nommâ=Tervetuloa 2025 Kalevan Kisoihin Leppävaaran Stadionille!|almostittem=Kalevan kisat Espoo 2025| Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20250518160959/https://espoo2025.fi/ | Vyerkkejum = 2025-05-18 | čujottum=2025-06-23|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[porgemáánu 2.]] peeivi – Niäljád [[Aanaar Pride]] uárnejui.<ref name="aavis14072025"/> Pride suojâleijen lâi syemmilâš čurmâdâttee [[Elina Gustafsson]].<ref name="suojâleijee-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.instagram.com/inaripride/p/DLCxOewNj_x/|nommâ=❤️‍🔥AANAAR PRIDE 2025 SUOJÂLEIJEE / SUODJALEADDJI / SUOJELIJA ❤️‍🔥|tahhee=Inari Pride|äigimuddo=2025-06-18|čujottum=2025-06-28|kielâ={{smn}}, {{se}} já {{fi}}}}</ref><ref name="aavis14072025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/07/14/elina-gustafsson-lii-aanaar-pride-suojaleijee/|nommâ=Elina Gustafsson lii Aanaar Pride suojâleijee|tahhee=Aanaar Pride -tiimi|äigimuddo=2025-07-14|čujottum=2025-07-14|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[porgemáánu 15.]]–[[porgemáánu 16.|16.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejui. === Čohčâmáánu === * [[čohčâmáánu 8.]] peeivi – [[Ive 2025 Taažâ stuorrâtiggevaaljah|Stuorrâtigge-]] já [[Ive 2025 sämitiggevaaljah (Taažâ)|sämitiggevaaljah]] uárnejuvvojii [[Taažâ]]st.<ref name="sdt-vaaljah-2025">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://sametinget.no/Kalender/CalendarEvent.aspx?Id=1317&MId1=7&sprak=12 | Nommâ = Válgabeaivi | Almostittem = [[Sämitigge (Taažâ)|Sämitigge]] | Sitaat = Stáhtaráđđi lea mearridan ahte válgabeaivi stuorradiggeválggaide ja sámediggeválggaide lea vuossárgga čakčamánu 8. b. 2025. | Čujottum = 2025-02-17 | Kielâ = {{se}}}}</ref> Stuorrâtiggevaaljâid vuoitij [[Taažâ pargeipiäládâh]] já sämitiggevaaljâid [[Taažâ sämmilij riijkâservi]].<ref name="nrk-valg-2025-resultat">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/valg/2025/resultat/|nommâ=Valgresultat: Venstresiden vant |almostittem=NRK|čujottum=2025-09-15|kielâ={{nb}}}}</ref><ref name="nrk-1.17556603">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/na-lea-samediggi-ma__il-2025-valggaid-1.17556603|nommâ=Ná lea Sámediggi maŋŋil 2025-válggaid|tahhee= Aslaksen, Eilif Andreas, Biti, Johan Anders, Bjørnback, June Grønnvoll já Myrskog, Lena Marja |almostittem=NRK Sápmi|čujottum=2025-09-15|äigimuddo=2025-09-08|kielâ={{se}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 9.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] aalgij.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 9.]] peeivi – [[Ranska täsivääldi president]] [[Emmanuel Macron]] nomâttij piäluštâsminister [[Sébastien Lecornu]] uáiviminister viirgán.<ref name="bbc-crmenp1k0mjo">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/crmenp1k0mjo|nommâ=Macron names ally Sébastien Lecornu as new French PM|almostittem=BBC News|čujottum=2025-09-09|äigimuddo=2025-09-09|kielâ={{en}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 16.]] peeivi – [[Ive 2025 Malawi almoliih vaaljah|Malawi almoliih vaaljah]] uárnejuvvojii. Vaaljâin malawiliih väljejii staatâ president, 229 aalmugovdâsteijed já 509 páihálij stiivrâi airâsid.<ref name="bbc-ckgy3g7zpl3o">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/ckgy3g7zpl3o|nommâ=What is at stake in Malawi's elections as cost-of-living bites?|tahhee= Lilongwe, Peter Jegwa já Chibelushi, Wedaeli |almostittem=BBC News|čujottum=2025-09-27|äigimuddo=2025-09-16|kielâ={{en}}}}</ref> [[Malawi]] oovdiš president [[Peter Mutharika]] finnij 56,8&nbsp;% jienâin presidentvaaljâin, já te sun väljejui [[Malawi president]]in.<ref name="guardian-2025-sep-24">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.theguardian.com/world/2025/sep/24/former-president-peter-mutharika-defeats-incumbent-in-malawi-presidential-election|nommâ=Malawi’s 85-year-old ex-leader returns to power in presidential election|tahhee=Savage, Rachel|almostittem=The Guardian|čujottum=2025-09-27|äigimuddo=2025-09-24|kielâ={{en}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 21.]] peeivi – [[Ovtâstum kunâgâskodde]], [[Australia]], [[Kanada]] já [[Portugal]] virgálávt tubdâstii [[Palestiina]] jiečânâs staattân.<ref name="hs-2000011508268">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/maailma/art-2000011508268.html|tahhee= Westrén-Doll, Joakim já Kokko, Mira | nommâ=Britannia, Kanada ja Australia tunnustivat Palestiinan valtion|almostittem=Helsingin Sanomat | Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20250921155535/https://www.hs.fi/maailma/art-2000011508268.html | Vyerkkejum = 2025-09-21|čujottum=2025-09-21|äigimuddo=2025-09-21|kielâ={{fi}}}}</ref><ref name="guardian-palestine">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.theguardian.com/uk-news/2025/sep/21/uk-recognises-palestine-as-an-independent-state|nommâ=UK recognises Palestine as an independent state |almostittem=The Guardian |tahhee= Wintour, Patrick, Walker, Peter já Crerar, Pippa |čujottum=2025-09-21|äigimuddo=2025-09-21|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="abc-105799238">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.abc.net.au/news/2025-09-21/australia-formally-recognises-state-of-palestine/105799238 |nommâ=Australia formally recognises state of Palestine as Anthony Albanese arrives in US |almostittem=ABC News |tahhee= Crowley, Tom já Doran, Matthew |čujottum=2025-09-21|äigimuddo=2025-09-21|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="canada-1.7639432">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.cbc.ca/news/politics/canada-recognizes-state-of-palestine-1.7639432 |nommâ=Canada recognizes state of Palestine, offers help to build peaceful future with Israel | almostittem = CBC |tahhee= Lopez Steven, Benjamin |čujottum=2025-09-21|äigimuddo=2025-09-21|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="portugal-gov-reconhece">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.portugal.gov.pt/pt/gc25/comunicacao/noticia?i=portugal-reconhece-formalmente-o-estado-da-palestina |nommâ=Portugal reconhece formalmente o Estado da Palestina | almostittem = Portugal täsivääldi 25. haldâttâs |čujottum=2025-09-22|äigimuddo=2025-09-21|kielâ={{pt}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 25.]] peeivi – [[Inga Ruginienė]] algâttij [[Liettua uáiviminister]] virgeest.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.lrytas.lt/lietuvosdiena/aktualijos/2025/09/25/news/i-ruginiene-neigia-kad-ausrieciai-sieke-sam-pirmas-noras-buvo-susisiekimo-ministerija-39684015|nommâ=I. Ruginienė neigia, kad „aušriečiai“ siekė SAM: pirmas noras buvo Susisiekimo ministerija|tahhee=Narkūnas, Vilius|almostittem=Lrytas.lt|äigimuddo=2025-09-25|čujottum=2025-09-27|kielâ={{lv}}}}</ref> === Roovvâdmáánu === [[Tiätuvuárkká:Birthday_cakes_for_Inari_Sámi_Wikipedia_5.jpg|thumb|Kahhuuh já kinttâleh Anarâškielâg Wikipedia 5. šoddâmpeeivi kunnen]] [[Tiätuvuárkká:Shigeru Ishiba and Sanae Takaichi 20241211 (cropped).jpg|pienoiskuva|[[Jaapaan]] uđđâ uáiviminister [[Sanae Takaichi]] ive 2024]] * [[roovvâdmáánu 3.]]–[[roovvâdmáánu 4.|4.]] peeivi – [[Ive 2025 Čeeki parlamentvaaljah|Parlamentvaaljah]] uárnejuvvojii [[Čekki|Čeekist]].<ref name="novinky-40520878">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.novinky.cz/clanek/volby-do-poslanecke-snemovny-volby-budou-zacatkem-rijna-40520878|nommâ=Rozhodnuto. Volby budou na začátku října|tahhee=Soukup, Jaroslav|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-10-04|sitaat=Sněmovní volby se budou konat v pátek 3. října a v sobotu 4. října.|kielâ={{cs}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 6.]] peeivi – [[Mary E. Brunkow]], [[Fred Ramsdell]] já [[Shimon Sakaguchi]] vuoittii [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume]].<ref name="np-med-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/2025/summary/|nommâ=Nobel Prize in Physiology or Medicine 2025|almostittem=nobelprize.org|čujottum=2025-10-06|äigimuddo=2025-10-06|kielâ={{en}}}}</ref><ref name="bbc-c2knwvpd7vno">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/c2knwvpd7vno|nommâ=Scientists win Nobel Prize for discovering why immune system does not destroy the body|almostittem=BBC|tahhee=Gallagher, James|čujottum=2025-10-06|äigimuddo=2025-10-06|kielâ={{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 7.]] peeivi – [[John Clarke (fysikkár)|John Clarke]], [[Michel H. Devoret]] já [[John M. Martinis]] vuoittii [[Nobel-fyysiikpalhâšume]].<ref name="np-phys-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2025/summary/ |nommâ= The Nobel Prize in Physics 2025 |almostittem=nobelprize.org|čujottum=2022-10-07|äigimuddo=2025-10-07|kielâ={{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 8.]] peeivi – [[Susumu Kitagawa]], [[Richard Robson]] já [[Omar M. Yaghi]] vuoittii [[Nobel-kemiapalhâšume]].<ref name="np-chem-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nobelprize.org/prizes/chemistry/2025/summary/ |nommâ= The Nobel Prize in Chemistry 2025 |almostittem=nobelprize.org|čujottum=2022-10-08|äigimuddo=2025-10-08|kielâ={{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 9.]] peeivi – [[László Krasznahorkai]] vuoitij [[Nobel-kirjálâšvuotâpalhâšume]].<ref name="np-lit-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/2025/summary/ |nommâ=The Nobel Prize in Literature 2025|almostittem=nobelprize.org|čujottum=2025-10-09|äigimuddo=2025-10-09|kielâ={{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 10.]] peeivi – [[María Corina Machado]] vuoitij [[Nobel-ráávhupalhâšume]].<ref name="np-peace-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nobelprize.org/prizes/peace/2025/summary/|nommâ=The Nobel Peace Prize 2025|almostittem=nobelprize.org|čujottum=2025-10-10|äigimuddo=2025-10-10|kielâ={{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 10.]] peeivi – [[José Jerí]] algâttij [[Peru täsivääldi president|Peru president]] virgeest.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://caretas.pe/home_web/home_principal/jose-jeri-ore-el-presidente-improbable/|nommâ= "José Jerí Oré: el presidente improbable"|tahhee=Mandujano, Edgar|almostittem=Caretas|äigimuddo=2025-10-10|čujottum=2025-10-14|kielâ={{es}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 12.]] peeivi – [[Euroop union|EU]] uđđâ [[Entry/Exit System]]-räjirastaldittemtiätuvuáhádâh (EES) valdui anon.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://home-affairs.ec.europa.eu/policies/schengen/smart-borders/entry-exit-system_en|nommâ=Entry/Exit System (EES)|almostittem=[[Euroop union]]|äigimuddo=2025-10-13|čujottum=2025-10-13|kielâ={{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 15.]] peeivi – [[Harald V|Kunâgâs Harald V]] lehâstij 10. [[Sämitigge (Taažâ)|sämitige]] Taažâ peln.<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/gonagas-rabai-10.-samedikki_-_-ain-vasihit-ollugat-ovdagattuid-ja-va__as-cealkamu_aid-1.17612460|nommâ=Gonagas rabai 10. Sámedikki: – Ain vásihit ollugat ovdagáttuid ja vaššás cealkámušaid|tahhee= Grønnli, Alf Anders Berg já Eira, Karen|almostittem=NRK Sápmi|äigimuddo=2025-10-15|čujottum=2025-10-15|kielâ={{se}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 19.]] peeivi – [[Anarâškielâg Wikipedia]] teevdij 5.<ref name="aavis20251010">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/10/10/anaraskielalii-wikipedia-5%e2%80%91ivvaasjuhleh-uarnejuvvojeh-oulust-18-19-peeivi/|nommâ=Anarâškielâlii Wikipedia 5‑ivvááš­juhleh uárne­juvvojeh Oulust 18.–19. peeivi |tahhee=Valkeapolku, Valtteri |almostittem=Anarâš aavis|äigimuddo=2025-10-10|čujottum=2025-10-21}}</ref> * [[roovvâdmáánu 19.]] peeivi – Siisâkiškooh suáládii [[jálukeđgi]]d [[Louvre]]-museost [[Pariisi]]st [[Ranska]]ast.<ref name="aavis20251021">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/10/21/jalukedgirievedem-louvre-museost-pariisist/|nommâ=Jálukeđgi­rievedem Louvre-museost Pariisist |tahhee=Olthuis, Márjá-Liisa |almostittem=Anarâš aavis|äigimuddo=2025-10-21|čujottum=2025-10-21}}</ref> * [[roovvâdmáánu 24.]] peeivi – [[Ive 2025 Irland presidentvaaljah]] uárnejuvvojii. [[Irland]]lâš politikkár [[Catherine Connolly]] finnij 63,36 % jienâin, já te sun väljejui väljejui [[Irland president]]in.<ref name="bbc-c751z23n3n7o">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.presidentialelection.ie/ga/index.html|nommâ=Torthaí an Toghcháin – 2025 |almostittem=Ceann Comhairimh Toghcháin an Uachtaráin|čujottum=2025-10-27|kielâ={{ga}}}}</ref> === Skammâmáánu === * [[skammâmáánu 16.]]–[[skammâmáánu 23.|23.]] peeivi – [[Mielâtiervâsvuotâokko]] uárnejui Suomâst.<ref name="anarâšaavis-mielatiervasvuotaokko-2025">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.anarasaavis.fi/2025/11/13/puattee-ohhoost-viattoo-mielatiervasvuotaokko-teeman-tuoibamraavhu/ |nommâ=Puáttee ohhoost viättoo mielâ­tiervâs­vuotâ­okko – teeman tuoibâm­ráávhu |almostittem=Anarâš aavis|čujottum=2025-11-13|tahhee=Schreck, Jasmina|äigimuddo=2025-11-13}}</ref> <!--=== Juovlâmáánu ===--> === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === *[[Nobel-fyysiikpalhâšume|Fyysiik]] – [[John Clarke (fysikkár)|John Clarke]], [[Michel H. Devoret]] já [[John M. Martinis]]<ref name="np-phys-2025"/> *[[Nobel-kemiapalhâšume|Kemia]] – [[Susumu Kitagawa]], [[Richard Robson]] já [[Omar M. Yaghi]]<ref name="np-chem-2025"/> *[[Nobel-kirjálâšvuotâpalhâšume|Kirjálâšvuotâ]] – [[László Krasznahorkai]]<ref name="np-lit-2025"/> *[[Nobel-ráávhupalhâšume|Ráávhu]] – [[María Corina Machado]]<ref name="np-peace-2025"/> *[[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume|Talhâstieđâ]] – [[Mary E. Brunkow]], [[Fred Ramsdell]] já [[Shimon Sakaguchi]]<ref name="np-med-2025"/><ref name="bbc-c2knwvpd7vno"/> === Finlandia-palhâšumeh === * Syemmilâš kirječällee [[Monika Fagerholm]] finnij [[čaabâkirjálâšvuođâ Finlandia-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda Trakten / Kvinnor i revolt]]''.<ref name="yle-74-20196439">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20196439 | Nommâ = Monika Fagerholmille kaunokirjallisuuden Finlandia-palkinto – kolmannella kerralla tuli voitto | Tahhee = Gustafsson, Miia | Almostittem = Yle Uutiset | Äigimuddo = 2025-11-27 | Čujottum = 2025-11-27 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * Syemmilâš kirječällee [[Tomi Kontio]] finnij [[párnái- já nuorâikirjálâšvuođâ Finlandia-palhâšume]] kirjestis ''[[Koira nimeltään Kissa hyvästelee ystävän]]''.<ref name="yle-74-20196440">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20196440 | Nommâ = Tomi Kontion kirja kuolemasta ja surusta voitti lasten- ja nuortenkirjallisuuden Finlandian | Tahhee = Gustafsson, Miia | Almostittem = Yle Uutiset | Äigimuddo = 2025-11-27 | Čujottum = 2025-11-27 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> * Syemmiliih kirječälleeh [[Paavo Teittinen]] finnij [[tiätukirjálâšvuođâ Finlandia-palhâšume]] kirjestis ''[[Pitkä vuoro – Kuinka moderni orjuus juurtui Suomeen]]''.<ref name="yle-74-20196476">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20196476 | Nommâ = Paavo Teittiselle tietokirjallisuuden Finlandia: Kirjailija ei usko, että modernia orjuutta saadaan kitkettyä Suomesta | Tahhee = Vanha-Majamaa, Anton | Almostittem = Yle Uutiset | Äigimuddo = 2025-11-27 | Čujottum = 2025-11-27 | Kielâ = {{fi}}}}</ref> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2025 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2025]] <!--* [[Videospellâihe 2025|Videospeelah ive 2025]] --> == Šoddâmeh == * [[kuovâmáánu 7.]] peeivi – [[Ines (Ruotâ prinses)|Ines Marie Lilian Silvia]], Ruotâ prinses, Västerbotten herttuatar, Ruotâ prinssâ [[Carl Philip (Ruotâ prinssâ)|Carl Philip]] já prinses [[Sofia (Ruotâ prinses)|Sofia]] nieidâ<ref name="kungahuset">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.kungahuset.se/kungl.-huset | Nommâ = Övriga medlemmar av Kungl. Familjen | Almostittem = Ruotâ kunâgâsviäsu | Sitaat = Prinsessan Ines är Prins Carl Philips och Prinsessan Sofias fjärde barn. Hon föddes den 7 februari 2025. | Čujottum = 2025-05-23 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> == Jämimeh == [[Tiätuvuárkká:Boŋggu_Ánte_Foto_Ørjan_Marakatt_Bertelsen_(50140580446)_(cropped).jpg|thumb|[[Boŋggu Ánte]] ive 2019 [[Riddu Riđđu]]&nbsp;-festivaalist]] [[Tiätuvuárkká:Diane Keaton 2012-1 (cropped) (cropped).jpg|thumb|Ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee [[Diane Keaton]] ive 2012]] * [[uđđâivemáánu 15.]] peeivi – [[David Lynch]], ovtâstumstaatâlâš elleekovestivrejeijee, -kietâčällee, -pyevtitteijee sehe kovetaaidâr já čuovâkovvejeijee (š. [[1946]])<ref name="yle-20137502">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20137502|nommâ=Elokuvaohjaaja David Lynch on kuollut|almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2025-01-16|čujottum=2025-01-16|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 5.]] peeivi – [[Raija Bartens]], syemmilâš kielâtotkeeh já professor (š. [[1933]]) * [[njuhčâmáánu 21.]] peeivi – [[George Foreman]], ovtâstumstaatâlâš čurmâdâttee já finnodâholmooš (š. [[1949]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/George-Foreman|nommâ=George Foreman|almostittem=www.britannica.com|äigimuddo=2025-03-22|čujottum=2025-03-26|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[njuhčâmáánu 24.]] peeivi – [[Mihku Biehttár]], aanaarlâš sämituáijár já silbârävdee (š. [[1950]])<ref name="yle-20151955">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20151955|nommâ=Sámeduojár Petteri Laiti lea vádjolan|tahhee=Paltto, Anni-Saara|almostittem=Yle Sápmi|äigimuddo=2025-03-26|čujottum=2025-03-27|kielâ={{se}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 27.]] peeivi – [[Vuokko Eiras]], syemmilâš fennougrist (š. [[1941]])<ref name="hs-2000011192022">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/muistot/art-2000011192022.html|nommâ=Suomen sukukielten tutkija|almostittem=Helsingin Sanomat|tahhee=Kulmala, Marko, Kulmala, Jyrki já [[Sirkka Saarinen|Saarinen, Sirkka]] | Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20250502232352/https://www.hs.fi/muistot/art-2000011192022.html | Vyerkkejum = 2025-05-03|äigimuddo=2025-05-03|čujottum=2025-05-03|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[cuáŋuimáánu 13.]] peeivi – [[Mario Vargas Llosa]], ive [[2010]] [[Nobel-kirjálâšvuotâpalhâšume]] finnim perulâš kirječällee (š. [[1936]])<ref name="np-vargas-llosa-2010">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/literature/2010/vargas_llosa/ | Nommâ = Mario Vargas Llosa| Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-04-14 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="guardian-vargas-llosa">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.theguardian.com/books/2025/apr/14/mario-vargas-llosa-dies-aged-89-cause-of-death | Nommâ = Mario Vargas Llosa, giant of Latin American literature, dies aged 89 | Almostittem = The Guardian | Tahhee = Lea, Richard já Cain, Sian | Äigimuddo = 2025-04-14 | Čujottum = 2025-04-14 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[cuáŋuimáánu 21.]] peeivi – [[Franciscus (paavi)|Franciscus]], katolilii kirho paavi iivij 2013–2025 (š. [[1936]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Francis-I-pope|nommâ=Francis|almostittem=www.britannica.com|äigimuddo=2025-04-22|čujottum=2025-04-22|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[vyesimáánu 13.]] peeivi – [[José Mujica]], uruguaylâš eennâmviljâleijee, politikkár já [[Uruguay]] 40. president (š. [[1935]])<ref name="nmas-pepe-mujica">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nmas.com.mx/internacional/latinoamerica/pepe-mujica-muere-hoy-ex-presidente-uruguay-enfermo-cancer-2025/|nommâ=«Muere 'Pepe' Mujica, el Guerrillero que fue Presidente de Uruguay»|tahhee=|almostittem=N+|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-20|kielâ={{es}}}}</ref> * [[vyesimáánu 28.]] peeivi – [[George E. Smith]], ive [[2009]] [[Nobel-fyysiikpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš fysikkár (š. [[1930]])<ref name="np-smith-2009">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2009/smith/facts/ | Nommâ = George E. Smith | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-11-08 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[vyesimáánu 28.]] peeivi – [[Ngũgĩ wa Thiong'o]], [[kenia]]lâš kirječällee (š. [[1938]]) * [[kesimáánu 9.]] peeivi – [[Sylvester Stewart]], ovtâstumstaatâlâš musikkár, pyevtitteijee já laavlârähtee (š. [[1943]])<ref name="guardian-stone">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.theguardian.com/music/2025/jun/10/sly-stone-obituary | Nommâ = Sly Stone obituary | Almostittem = The Guardian | Tahhee = Cartwright, Garth | Äigimuddo = 2025-06-10 | Čujottum = 2025-06-10 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[kesimáánu 20.]] peeivi – [[Ivar Giaever]], ive [[1973]] [[Nobel-fyysiikpalhâšume]] finnim taažâ-ovtâstumstaatâlâš fysikkár (š. [[1929]])<ref name="np-giaever-1973">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/1973/giaever/facts/ | Nommâ = Ivar Giaever | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-07-03 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[kesimáánu 20.]] peeivi – [[Pauli Nevala]], syemmilâš säittišlivgejeijee já olympiavyeittee (š. [[1940]]) * [[kesimáánu 25.]] peeivi – [[Boŋggu Ánte]], tavesämmilâš puásuiolmooš já jyeigee (š. [[1946]])<ref name="nrk-1.17479195">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.nrk.no/sapmi/bonggu-ante-lea-eretvadjolan-1.17479195|nommâ=Bonggu Ánte lea eretvádjolan|almostittem=NRK Sápmi|äigimuddo=2025-07-03| Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20250703091105/https://www.nrk.no/sapmi/bonggu-ante-lea-eretvadjolan-1.17479195 | Vyerkkejum = 2025-07-03 |čujottum=2025-07-03|kielâ={{se}}}}</ref> * [[syeinimáánu 22.]] peeivi – [[Ozzy Osbourne]], eŋlandlâš lávloo já laavlârähtee (š. [[1948]])<ref name="guardian-osbourne">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.theguardian.com/music/2025/jul/22/ozzy-osbourne-black-sabbath-frontman-and-icon-of-british-heavy-metal-dies-aged-76 | nommâ = Ozzy Osbourne, Black Sabbath frontman and icon of British heavy metal, dies aged 76 | Almostittem = The Guardian | Tahhee = Beaumont-Thomas, Ben | Äigimuddo = 2025-07-22 | Čujottum = 2025-07-22 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[syeinimáánu 26.]] peeivi – [[Paavo Hohti]], syemmilâš kulttuurolmooš já klassiklii filologia totkee (š. [[1944]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.wsoy-kirjallisuussaatio.fi/wsoyn-kirjallisuussaatio-ottaa-osaa-saation-pitkaaikaisen-puheenjohtajan-paavo-hohdin-poismenon-johdosta/|nommâ=WSOY:n kirjallisuussäätiö ottaa osaa säätiön pitkäaikaisen puheenjohtajan Paavo Hohdin poismenon johdosta|almostittem=WSOY Kirjallisuussäätiö|äigimuddo=2025-08-05|čujottum=2025-08-08|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[porgemáánu 7.]] peeivi – [[James Lovell]], ovtâstumstaatâlâš astronaut já legendaarlii epiluhostum [[Apollo 13]] -mánudâšmääđhi komendeijee (š. [[1928]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.britannica.com/biography/Jim-Lovell|nommâ=Jim Lovell|almostittem=www.britannica.com|äigimuddo=2025-08-13|čujottum=2025-08-14|ietf-kielâkoodi=en}}</ref> * [[porgemáánu 25.]] peeivi – [[Rainer Weiss]], ive [[2017]] [[Nobel-fyysiikpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš fysikkár (š. [[1932]])<ref name="np-weiss-2017">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2017/weiss/facts/ | Nommâ = Rainer Weiss | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-08-30 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 6.]] peeivi – [[David Baltimore]], ive [[1975]] [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš biolog (š. [[1938]])<ref name="np-baltimore-1975">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1975/baltimore/facts/ | Nommâ = David Baltimore| Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-09-09 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 13.]] peeivi – [[Hermeto Pascoal]], brasilialâš šuoŋârähtee já musikkár (š. [[1936]])<ref name="bbc-c98dgd2n5y2o">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.bbc.com/news/articles/c98dgd2n5y2o|nommâ=Hermeto Pascoal, 'the wizard' of Brazilian music, dies at 89|tahhee= Muller-Heyndyk, Rachel|almostittem=BBC News|čujottum=2025-09-15|äigimuddo=2025-09-14|kielâ={{en}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 16.]] peeivi – [[Robert Redford]], ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, elleekovestivrejeijee já pyevtitteijee (š. [[1936]])<ref name="nyt-redford">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nytimes.com/2025/09/16/movies/robert-redford-dead.html | Nommâ = Robert Redford, Screen Idol Turned Director and Activist, Dies at 89 | Almostittem = New York Times | Tahhee = Barnes, Brooks | Äigimuddo = 2025-09-16 | Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20250916121230/https://www.nytimes.com/2025/09/16/movies/robert-redford-dead.html| Vyerkkejum = 2025-09-16 | Čujottum = 2025-09-16 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="guardian-redford">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.theguardian.com/film/2025/sep/16/robert-redford-oscar-winning-actor-and-director-dies | Nommâ = Robert Redford, giant of American cinema, dies aged 89 | Almostittem = The Guardian | Tahhee = Pulver, Andrew | Äigimuddo = 2025-09-16 | Čujottum = 2025-09-16 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[čohčâmáánu 18.]] peeivi – [[George F. Smoot]], ive [[2006]] [[Nobel-fyysiikpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš astrofysikkár, täsnitiettee já kosmolog (š. [[1945]])<ref name="np-smoot-2006">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2006/smoot/facts/ | Nommâ = George F. Smoot | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-09-27 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 7.]] peeivi – [[John Gurdon]], ive [[2012]] [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume]] finnim brittilâš ovdânembiolog já professor (š. [[1933]])<ref name="np-gurdon-2012">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/2012/gurdon/facts/ | Nommâ = Sir John B. Gurdon | Almostittem = nobelprize.org | Čujottum = 2025-10-08 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 11.]] peeivi – [[Diane Keaton]], ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee (j. [[1946]])<ref name="people-keaton-8603118">{{Nettikäldee|čujottâs=https://people.com/diane-keaton-dead-oscar-winning-actress-dies-at-79-exclusive-8603118|nommâ=Diane Keaton, Famed for Roles in Father of the Bride, First Wives Club and More, Dies at 79 (Exclusive)|tahhee=Edel, Victoria, Rice, Nicholas já Jordan, Julie|almostittem=People|äigimuddo=2025-10-11|čujottum=2025-10-12|kielâ={{en}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 12.]] peeivi – [[Liv Køltzow]], taažâ kirječällee (š. [[1945]])<ref name="snl-køltzow">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://snl.no/Liv_Køltzow | Nommâ = Liv Køltzow | Tahhee = Drangsholt, Janne Stigen | Almostittem = snl.no | Čujottum = 2025-10-14 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 18.]] peeivi – [[Roy Jacobsen]], taažâ kirječällee (š. [[1954]])<ref name="snl-jacobsen">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://snl.no/Roy_Jacobsen | Nommâ = Roy Jacobsen | Tahhee = Rottem, Øystein | Almostittem = snl.no | Čujottum = 2025-10-22 | Kielâ = {{nb}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 20.]] peeivi – [[Hans Pauli Strøm]], färsuolluulâš sosiolog já politikkár (š. [[1947]])<ref name="info-strøm">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://in.fo/news-detail/vit-hava-mist-ein-av-teimum-storu | Nommâ = Vit hava mist ein av teimum stóru | Almostittem = in.fo | Äigimuddo = 2025-10-20 | Čujottum = 2025-10-20 | Kielâ = {{fo}}}}</ref> * [[roovvâdmáánu 25.]] peeivi – [[Hamilton O. Smith]], ive [[1978]] [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš mikrobiolog (š. [[1931]])<ref name="jcvi-smith">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.jcvi.org/media-center/remembering-hamilton-o-smith | Nommâ = Remembering Hamilton O. Smith | Almostittem = J. Craig Venter instituut | Čujottum = 2025-11-08 | Kielâ = {{en}}}}</ref><ref name="jhu-smith">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://hub.jhu.edu/2025/11/04/nobel-laureate-hamilton-o-smith-obituary/ | Nommâ = Nobel laureate Hamilton Smith, who discovered molecular 'scissors' to cut DNA, dies at 94 | Almostittem = Johns Hopkins ollâopâttâh | Äigimuddo = 2025-11-04 | Čujottum = 2025-11-08 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[skammâmáánu 6.]] peeivi – [[James D. Watson]], ive [[1962]] [[Nobel-fysiologia- teikkâ talhâstieđâpalhâšume]] finnim ovtâstumstaatâlâš molekyylbiolog já genetikkár (š. [[1928]])<ref name="nyt-watson">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.nytimes.com/2025/11/07/science/james-watson-dead.html | Nommâ = James Watson, Co-Discoverer of the Structure of DNA, Is Dead at 97 | Tahhee = Dean, Cornelia | Almostittem = The New York Times | Arkkâdâh = https://web.archive.org/web/20251107194922/https://www.nytimes.com/2025/11/07/science/james-watson-dead.html | Vyerkkejum = 2025-11-07 |Äigimuddo = 2025-11-07 | Čujottum = 2025-11-08 | Kielâ = {{en}}}}</ref> * [[skammâmáánu 17.]] peeivi – [[Olga Temonen]], syemmilâš čaittâleijee já pyevtitteijee (š. [[1978]])<ref name="yle-20194586">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20194586 |nommâ=Somessa muistetaan Olga Temosta: ”Lepää rauhassa” | tahhee= Kangas, Laura já Niemi, Petri |almostittem=Yle Uutiset|äigimuddo=2025-11-17|čujottum=2025-11-17|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[skammâmáánu 23.]] peeivi – [[Udo Kier]], saksalâš čaittâleijee (š. [[1944]])<ref name="sfdb-73179">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://www.svenskfilmdatabas.se/sv/item/?type=person&itemid=73179 | Nommâ = Udo Kier | Almostittem = Svensk Filmdatabas | Čujottum = 2025-11-25 | Kielâ = {{sv}}}}</ref> * [[skammâmáánu 29.]] peeivi – [[Inga Anna Olive Karlsen]], juulevsämmilâš kirječällee já salmârähtee (š. [[1934]])<ref name="tbob-karlsen">{{Nettikäldee|čujottâs=https://tbob.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4525085&set_site_id=1074&cat=ads&sign=47723022ed8d4285b4f39dd4b650314a|nommâ=Inga Anna Olive Karlsen|almostittem=Avisa Nordland|äigimuddo=2025-12-06|čujottum=2025-12-11|kielâ={{nb}} já {{smj}}}}</ref> * [[juovlâmáánu 25.]] peeivi – [[Anna Joma Granefjell]], maadâsämmilâš pyecceitipšoo, radiotoimâtteijee já jurgâleijee (š. [[1936]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://roob.vareminnesider.no/memorial_page/memorial_page_ads.php?order_id=4529607&set_site_id=846&cat=ads&sign=7478b5df139e561a964c6581b24e9773|nommâ=Anna Nilsine Joma Granefjell|almostittem=Arbeidets Rett|äigimuddo=2025-12-30|čujottum=2025-01-01|kielâ={{nb}} já {{sma}}}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2025}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2025|*]] grsdxo9fpx5bzcfpkjdct3pb67h4voa Luokka:Ive 2026 jieŋâskiärru 14 26845 153576 129114 2026-05-09T16:12:49Z Yupik 23 +cc 153576 wikitext text/x-wiki {{Commonscat}} [[Luokka:Ive 2026 valastâllâm|Jieŋâskiärru]] [[Luokka:Jieŋâskiärru ive mield|2026]] f8su291uy6nl1nquldntyl7mg6nh5z5 2026 0 26855 153558 152181 2026-05-09T15:47:37Z Yupik 23 /* Kuovâmáánu */ 153558 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui. <!-- === Cuáŋuimáánu === === Vyesimáánu === === Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] bqyjrbv12uad7c7ct3l1jkalh033j85 153559 153558 2026-05-09T15:51:36Z Yupik 23 +euroviisuh 153559 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo <!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo <!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo <!--uárnejui-->. <!--=== Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] 2zlzuo0vf5iy9ddo32qoouhj4k3tgq7 153560 153559 2026-05-09T15:52:00Z Yupik 23 /* Vyesimáánu */ 153560 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2025|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!--=== Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] syta6jqjeglse0xxfpodlvoyh50zay1 153564 153560 2026-05-09T15:54:33Z Yupik 23 153564 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!--=== Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] 91q5ztr90trw1ejfajcwwno1exuujye 153568 153564 2026-05-09T15:57:35Z Yupik 23 * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. 153568 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!--=== Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] 5kn9657xl67s6f1go31ce7xis4hj63o 153569 153568 2026-05-09T16:03:03Z Yupik 23 * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. 153569 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] if8thban7o1132sjeoe3vd5bpp8jirf 153570 153569 2026-05-09T16:03:41Z Yupik 23 * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejuvvoo<!--uárnejui--> [[Aanaar|Anarist]]. 153570 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejuvvoo<!--uárnejui--> [[Aanaar|Anarist]]. * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] 66seovslx6pl4l70eoad1gn7h9yc6z3 153573 153570 2026-05-09T16:05:41Z Yupik 23 /* Tábáhtusah */ 153573 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2026''' ('''MMXXVI''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[tuorâstâh|tuorâstuv]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] čiččâd ihe. == Tábáhtusah == [[Tiätuvuárkká:La2-euro.jpg|thumb|Eurosymbol čuovâtaaiđâ [[Euroop kuávdášpaŋkki|Euroop kuávdášpaaŋki]] oovdâst [[Frankfurt am Main]]ist]] === Uđđâivemáánu === * [[uđđâivemáánu 1.]] peeivi – [[Bulgaria]] seervâi [[eurokuávlu]]n. Tot lii eurokuávlu 21. jeessânstaatâ.<ref name="yle-74-20189879">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20189879|nommâ=Bulgaria on tammikuussa uusin euromaa: tätä se tarkoittaa Suomelle|tahhee=Parviala, Antti|äigimuddo=2025-12-26|čujottum=2026-01-01|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 2.]] peeivi – [[Peeivitäsideijee Guinea president]] asâttâs 1/2026 mield [[Ciudad de la Paz]]ist šoodâi staatâ uđđâ uáivikaavpug.<ref name="gep-uđđâ">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.guineaecuatorialpress.com/noticias/decreto_ley_por_el_que_se_declara_la_ciudad_de_la_paz_djibloho_capital_de_la_republica_de_guinea_ecuatorial|nommâ=Decreto Ley por el que se declara la Ciudad de la Paz, Djibloho, capital de la República de Guinea Ecuatorial|almostittem=Peeivitäsideijee Guinea haldâttâs|äigimuddo=2026-01-02|čujottum=2026-01-04|sitaat=Decreto Ley Núm. 1/2026, de fecha 2 de enero del año 2026, por el que se declara la Ciudad de la Paz, capital de la República de Guinea Ecuatorial.|kielâ={{es}}}}</ref> * [[uđđâivemáánu 22.]]–[[uđđâivemáánu 25.|25.]] peeivi – [[Skammâkoveh 2026|Skammâkoveh-elleekovefestivaal]] uárnejui [[Aanaar|Anarist]].<ref name="yle-74-20202291">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20202291|nommâ=Skábmagovaid ođđa dáiddalaš jođiheaddji Sunna Nousuniemi buktá festiválii ráhkesvuođa ja ilu|tahhee=Aikio, Piibe| Almostittem =Yle Säämi|čujottum=2026-01-21|kielâ={{se}}}}</ref> === Kuovâmáánu === * [[kuovâmáánu 5.]] peeivi – [[Monika Fagerholm]] vuoitij [[Runeberg-palhâšume]] kirjestis ''[[Döda trakten / Kvinnor i revolt]]''<ref name="yle-20207606">{{Nettikäldee | Čujottâs = https://yle.fi/a/74-20207606 | Nommâ = Kirjailija Monika Fagerholm teki historiaa: hän on nyt kaksinkertainen Runeberg-voittaja | Tahhee = Gustafsson, Miia | Äigimuddo = 2026-02-05 | Almostittem = Yle Uutiset | Čujottum = 2026-02-06| Kielâ = {{fi}}}}</ref> * [[kuovâmáánu 6.]]–[[kuovâmáánu 22.|22.]] peeivi – [[Tälviolympialiih 2026|Tälviolympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[kuovâmáánu 28.]] peeivi – [[Uđđâ muusik kišto 2026|Uđđâ muusik kišto]] fiinaal uárnejui [[Nokia Arena]]st [[Tampere]]st.<ref name="yle-20161890">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20161890|nommâ=UMK järjestetään Tampereella myös ensi vuonna|tahhee=Aaltonen, Elise|almostittem=Yle|äigimuddo=2025-05-17|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Finalist [[Linda Lampenius]] & [[Pete Parkkonen (lávloo)|Pete Parkkonen]] finnijn ohtsis 570 čyegisid já te vuoittijn ubâ kišto.<ref name="yle-74-20212908">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20212908 |nommâ=Linda Lampenius ja Pete Parkkonen voittivat UMK:n |tahhee=Lappalainen, Ville|äigimuddo=2025-02-26|čujottum=2025-02-26|kielâ={{fi}}}}</ref> Vuáitu keežild suoi ovdâstává [[Suomâ Euroviisuh-lávlumkištoost|Suomâ]] [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|siämmáá ive Euroviisuin]] [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. === Njuhčâmáánu === * [[njuhčâmáánu 6.]]–[[njuhčâmáánu 15.|15.]] peeivi – [[Tälviparalympialiih 2026|Tälviparalympialiih]] tuállojii [[Milano]]st já [[Cortina d'Ampezzo]]st. * [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi – [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|SM-liiga vuáđuspellâmráiđu]] nuuvâi.<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> * [[njuhčâmáánu 28.]] peeivi – [[Sámi Grand Prix 2026|Sámi Grand Prix]] uárnejui.<ref name="yle-74-20191057">{{Nettikäldee|čujottâs=https://yle.fi/a/74-20191057|nommâ=Sámi Grand Prix -musikk-ǩeâštt ååcc veâl tän neäʹttel vuässõõttjid|tahhee=Kelemeny, Sara|almostittem=Yle Säämi|äigimuddo=2025-10-30|čujottum=2025-12-01|sitaat=Sámi Grand Prix riâžžât 28.3.2026 Guovdageaidnu-siidâst.|kielâ={{sms}}}}</ref> <!--=== Cuáŋuimáánu ===--> === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu 12.]]–[[vyesimáánu 16.|16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[Wien]]ist [[Nuorttâriijkâ]]st. ** [[vyesimáánu 12.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 14.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu 16.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2026|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!--=== Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === * [[syeinimáánu 8.]]–[[syeinimáánu 12.|12.]] peeivi – [[Riddu Riđđu]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2026Aug12T.gif|thumb|right|[[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 12.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 8.]] peeivi – [[Säämi Pride]] uárnejuvvoo<!--uárnejui--> [[Aanaar|Anarist]]. * [[porgemáánu 12.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Amerik]]ist já [[Euroop]]ist. * [[porgemáánu 14.]]–[[porgemáánu 15.|15.]] peeivi – [[Ijâttes ijjâ]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. <!-- === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === --> === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2026 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2026]] <!--* [[Videospellâihe 2026|Videospeelah ive 2026]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == * [[uđđâivemáánu 30.]] peeivi – [[Catherine O’Hara]], kanadalâš-ovtâstumstaatâlâš čaittâleijee, komikkár já kietâčällee (š. [[1954]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011806813.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Catherine O’Haran kuolinsyy selvisi: Taustalla syöpä|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-02-10|čujottum=2026-03-21|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> * [[njuhčâmáánu 19.]] peeivi – [[Chuck Norris]], ovtâstumstaatâlâš taištâlemšlaajâčeppi já čaittâleijee (š. [[1940]])<ref>{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.hs.fi/kulttuuri/art-2000011894466.html|nommâ=Kuolleet {{!}} Näyttelijä Chuck Norris on kuollut|almostittem=Helsingin Sanomat|äigimuddo=2026-03-20|čujottum=2026-03-21|kielâ={{fi}}|ietf-kielâkoodi=fi}}</ref> == Kalender == {{Kalender ihe|2026}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2026|*]] 9c6s04qx1oujsppzfeu3tltai2uguth Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026 0 26862 153574 153038 2026-05-09T16:07:30Z Yupik 23 /* Playoff-speelah */ 153574 wikitext text/x-wiki {{Jieŋâskiäru SM-liigapaje | ihe1 = 2025 | ihe2 = 2026 | oornigist leijee paje = 51 | juávhuh = 16 | vuáđuspellâmrááiđu älgimpeivi já -mánuppaje = [[čohčâmáánu 9.]] peeivi | vuáđuspellâmrááiđu älgimihe = [[2025]] | vuáđuspellâmrááiđu nuuhâmpeivi já -mánuppaje = [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi | vuáđuspellâmrááiđu nuuhâmihe = [[2026]] | vuáđuspellâmrááiđu vyeittee = [[Tappara]] | čyegispöörsi vyeittee eennâm koodi = FIN | čyegispöörsi vyeittee = [[Benjamin Rautiainen]] | juávkku1 = [[Tappara]] | pyeremus spellee eennâm koodi = FIN | pyeremus spellee = [[Benjamin Rautiainen]] | juávkku2 = [[Tappara]] | playoff-speelâi älgimpeivi já -mánuppaje = njuhčâmáánu 20. peeivi | playoff-speelâi älgimihe = 2026 | playoff-speelâi nuuhâmpeivi já -mánuppaje = vyesimáánu 13. peeivi | playoff-speelâi nuuhâmihe = 2026 | miäštár = | nubbe = | kuálmád = | playoff-speelâi čyegispöörsi vyeittee eennâm koodi = | playoff-speelâi čyegispöörsi vyeittee = | juávkku3 = | juávkku4 = | playoff-speelâi pyeremus spellee eennâm koodi = | playoff-speelâi pyeremus spellee = | juávkku4 = | liigajuávkku = | mestisjuávkku = | playout-speelâi vyeittee = | vyeleeb ráiđutääsi = [[Mestis-paje 2025–2026|Mestis]] | ovdebáš paje = [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2024–2025|2024–2025]] | čuávuvâš paje = [[Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2026–2027|2026–2027]] }} '''Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026''' lii [[jieŋâskiäru SM-liiga|SM-liiga]] 51. paje. Vuáđuspellâmráiđu aalgij [[čohčâmáánu 9.]] peeivi [[2025]] já nuuvâi [[njuhčâmáánu 17.]] peeivi [[2026]].<ref name="liiga-2025–2026">{{Nettikäldee|čujottâs=https://www.liiga.fi/fi/uutiset/18148/tassa-on-liigan-runkosarjan-otteluohjelma-kaudelle-2025%E2%80%9326|nommâ=Tässä on Liigan runkosarjan otteluohjelma kaudelle 2025–26|almostittem=Jääkiekon SM-liiga Oy|äigimuddo=2025-05-13|čujottum=2025-05-19|kielâ={{fi}}}}</ref> Playoff-speelâi 1. kiärdu aalgij njuhčâmáánu 20. peeivi<!--, já niäljádâsfinaleh algii njuhčâmáánu DD. peeivi-->. [[Tampere]]lâš jieŋâskiärrujuávkku [[Tappara]] vuoitij vuáđuspellâmrááiđu. KooKoo poođij nubben, SaiPa kuálmádin já Ilves niäljádin. == Juávhuh == Fáárust lijjii ohtsis 16 juávkkud. [[Tampere]] lâi áinoo kaavpug, mast lijjii kyehti juávhu. {{Location map+ |Suomâ |float = left |width = 265 |places = {{Location map~ |Suomâ |lat=61.705 |long=27.243069 |label=Jukurit|position=right}} {{Location map~ |Suomâ |lat=60.189167 |long=24.922222 |label=HIFK|position=right}} {{Location map~ |Suomâ |lat=60.995 |long=24.431944 |label=HPK|position=left}} {{Location map~ |Suomâ |lat=61.495833 |long=23.824167 |label=Ilves<br>Tappara|position=top}} {{Location map~ |Suomâ |lat=62.237222 |long=25.7225 |label=JYP|position=top}} {{Location map~ |Suomâ |lat=62.895278 |long=27.666111 |label=KalPa|position=top}} {{Location map~ |Suomâ |lat=60.177778 |long= 24.785833 |label=K-Espoo|position=left}} {{Location map~ |Suomâ |lat=60.8725 |long=26.7108 |label=KooKoo|position=bottom}} {{Location map~ |Suomâ |lat=65.008333 |long=25.495 |label=Kärpät|position=top}} {{Location map~ |Suomâ |lat=61.120556 |long=21.503056 |label=Lukko|position=left}} {{Location map~ |Suomâ |lat=60.981667 |long=25.638889 |label=Pelicans|position=top}} {{Location map~ |Suomâ |lat=61.0575 |long=28.227778 |label=SaiPa|position=right}} {{Location map~ |Suomâ |lat=61.473611 |long=21.765278 |label=Ässät|position=left}} {{Location map~ |Suomâ |lat=63.079722 |long=21.641667 |label=Sport}} {{Location map~ |Suomâ |lat=60.456389 |long=22.186944 |label=TPS|position=left}} |caption = SM-liigapaje 2025–2026 juávhui sajadâh kárttáást }} {{clear|left}} {|class="wikitable sortable" |- ! Juávkku !! Päikkikaavpug !! Areena !! Kapasiteet !! Uáivivälmejeijee !! Kapteen |- || [[HIFK Hockey|HIFK]] || [[Helsig]] || [[Helsig jieŋâhalli]] || align="center"|8&nbsp;200|| {{Lippukove|FIN}} [[Olli Jokinen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Iiro Pakarinen]] |- || [[Hämeenlinnan Pallokerho|HPK]] || [[Hämeenlinna]] || [[Ritari-areena|Pohjantähti Areena]] || align="center"|5&nbsp;360|| {{Lippukove|FIN}} [[Mikko Manner]] || {{Lippukove|FIN}} [[Petteri Nikkilä]] |- || [[Tampereen Ilves (jieŋâskiärru)|Ilves]] || [[Tampere]] || [[Tampereen Kannen areena|Nokia Arena]] || align="center"|12&nbsp;700|| {{Lippukove|FIN}} [[Tommi Niemelä]] || {{Lippukove|FIN}} [[Joonas Nättinen]] |- || [[Mikkelin Jukurit|Jukurit]] || [[Mikkeli]] || [[Kalevankangas jieŋâhalli|Let’s Go Areena]] || align="center"|4&nbsp;200|| {{Lippukove|FIN}} [[Jonne Virtanen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Jesper Piitulainen]] |- || [[JYP]] || [[Jyväskylä]] || [[Synergia-areena|LähiTapiola Areena]] || align="center"|4&nbsp;437|| {{Lippukove|FIN}} [[Petteri Matikainen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Jere Lassila]] |- || [[Kiekko-Espoo|K-Espoo]] || [[Espoo]] || [[Espoo Metro Areena]] || align="center"|6&nbsp;982|| {{Lippukove|FIN}} [[Jyrki Aho]] || {{Lippukove|FIN}} [[Matti Järvinen]] |- || [[Kalevan Pallo|KalPa]] || [[Kuopio]] || [[Kuopio jieŋâhalli|Olvi Areena]] || align="center"|5&nbsp;300|| {{Lippukove|FIN}} [[Sami Tervonen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Jaakko Rissanen]] |- || [[KooKoo]] || [[Kouvola]] || [[Lumon Areena]] || align="center"|5&nbsp;250|| {{Lippukove|FIN}} [[Jouko Myrrä]] || {{Lippukove|FIN}} [[Otto Paajanen]] |- || [[Oulun Kärpät|Kärpät]] || [[Oulu]] || [[Oulu jieŋâhalli|Oulun Energia Areena]] || align="center"|6&nbsp;300|| {{Lippukove|FIN}} [[Petri Karjalainen (välmejeijee)|Petri Karjalainen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Atte Ohtamaa]] |- || [[Rauman Lukko|Lukko]] || [[Rauma]] || [[Kivikylän Areena]] || align="center"|4&nbsp;500|| {{Lippukove|FIN}} [[Tomi Lämsä]] || {{Lippukove|CAN}} [[Éric Gélinas]] |- || [[Pelicans]] || [[Lahti]] || [[Isku Areena]] || align="center"|4&nbsp;403|| {{Lippukove|FIN}} [[Sami Kapanen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Casimir Jürgens]] |- || [[Saimaan Pallo|SaiPa]] || [[Lappeenranta]] || [[Lappeenranta jieŋâhalli|Kisapuisto jieŋâhalli]] || align="center"|4&nbsp;820|| {{Lippukove|FIN}} [[Raimo Helminen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Samuli Niinisaari]] |- || [[Vaasan Sport|Sport]] || [[Vaasa]] || [[Vaasa Arena|Vaasan Sähkö Areena]] || align="center"|5&nbsp;185|| {{Lippukove|FIN}} [[Juusi Tapio]] || {{Lippukove|FIN}} [[Miika Koivisto]] |- || [[Tappara]] || [[Tampere]] || [[Tampereen Kannen areena|Nokia Arena]] || align="center"|12&nbsp;700|| {{Lippukove|SWE}} [[Rikard Grönborg]] || {{Lippukove|FIN}} [[Otto Rauhala]] |- || [[Turun Palloseura (jieŋâskiärru)|TPS]] || [[Turku]] || [[Gatorade Center]] || align="center"|10&nbsp;500|| {{Lippukove|FIN}} [[Toni Söderholm]] || {{Lippukove|FIN}} [[Tarmo Reunanen]] |- || [[Porin Ässät|Ässät]] || [[Pori]] || [[Isomäki Areena|Enersense Areena]] || align="center"|6&nbsp;150|| {{Lippukove|FIN}} [[Jarno Pikkarainen]] || {{Lippukove|FIN}} [[Jan-Mikael Järvinen]] |} == Vuáđuspellâmrááiđu tavlustâh == {{Jieŋâskiäru 2025–2026 SM-liiga tavlustâh}} <!--=== Vuáđuspellâmrááiđu lovottuvah ===--> == Playoff-speelah == {{12TeamBracket <!--| boldwinner = high--> | RD1=1. kiärdu | RD2=Niäljádâsfinaleh | RD3=Pelifinaleh | RD4=Finaleh | group1= | group2= | RD4a = Pronssispellâ | RD4b=Pronssispellâ | RD1-RD2-path=0 | RD2-RD3-path=0 | RD3-group1= | RD1-seed1=5. | RD1-team1=[[Rauman Lukko|Lukko]] | RD1-score1=1 | RD1-seed2='''12.''' | RD1-team2='''[[Hämeenlinnan Pallokerho|HPK]]''' | RD1-score2='''3''' | RD1-seed3=6. | RD1-team3=[[JYP]] | RD1-score3=0 | RD1-seed4='''11.''' | RD1-team4='''[[Pelicans]]''' | RD1-score4='''3''' | RD1-seed5='''7.''' | RD1-team5='''[[Kalevan Pallo|KalPa]]''' | RD1-score5='''3''' | RD1-seed6=10. | RD1-team6=[[HIFK Hockey|HIFK]] | RD1-score6=2 | RD1-seed7='''8.''' | RD1-team7='''[[Porin Ässät|Ässät]]''' | RD1-score7='''3''' | RD1-seed8=9. | RD1-team8=[[Kiekko-Espoo|K-Espoo]] | RD1-score8=2 | RD2-seed1='''1.''' | RD2-team1='''[[Tappara]]''' | RD2-score1='''4''' | RD2-seed2=12. | RD2-team2=[[Hämeenlinnan Pallokerho|HPK]] | RD2-score2=1 | RD2-seed3='''2.''' | RD2-team3='''[[KooKoo]]''' | RD2-score3='''4''' | RD2-seed4=11. | RD2-team4=[[Pelicans]] | RD2-score4=1 | RD2-seed5='''3.''' | RD2-team5='''[[Saimaan Pallo|SaiPa]]''' | RD2-score5='''4''' | RD2-seed6=8. | RD2-team6=[[Porin Ässät|Ässät]] | RD2-score6=3 | RD2-seed7='''4.''' | RD2-team7='''[[Tampereen Ilves (jieŋâskiärru)|Ilves]]''' | RD2-score7='''4''' | RD2-seed8=7. | RD2-team8=[[Kalevan Pallo|KalPa]] | RD2-score8=2 | RD3-seed1='''1.''' | RD3-team1='''[[Tappara]]''' | RD3-score1='''4''' | RD3-seed2=4. | RD3-team2=[[Tampereen Ilves (jieŋâskiärru)|Ilves]] | RD3-score2=2 | RD3-seed3='''2.''' | RD3-team3='''[[KooKoo]]''' | RD3-score3='''4''' | RD3-seed4=3. | RD3-team4=[[Saimaan Pallo|SaiPa]] | RD3-score4=2 | RD4-seed1=1. | RD4-team1=[[Tappara]] | RD4-score1=2 | RD4-seed2=2. | RD4-team2=[[KooKoo]] | RD4-score2=2 | RD4-seed3=3. | RD4-team3=[[Saimaan Pallo|SaiPa]] | RD4-score3='''1''' | RD4-seed4=4. | RD4-team4=[[Tampereen Ilves (jieŋâskiärru)|Ilves]] | RD4-score4=0 }} <!-- === Pronssispellâ === == Palhâšumeh == == Lopâliih sajeh == --> ==Käldeeh== {{Käldeeh}} {{Jieŋâskiäru SM-liigapajeh}} [[Luokka:Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2025–2026|*]] sngw365ipxfwhqm4m8ul83rbhp4i0g2 2028 0 26889 153565 150646 2026-05-09T15:55:11Z Yupik 23 +euroviisuh 153565 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2028''' ('''MMXXVIII''') lii [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá [[Lávurdâh|lávurduv]] já nohá [[Pasepeivi|pasepeeivi]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] oovcád ihe. == Tábáhtusah == === Uđđâivemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2028Jan26A.gif|thumb|right|[[Ecuador]]ist, [[Peru]]st, tave-[[Brasilia]]st, [[Ranska Guayana]]st, maadâ-[[Portugal]]ist, tave-[[Marokko]]st já maadâ-[[Espanja]]st uáinoo riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] [[uđđâivemáánu 26.]] peeivi.]] * [[uđđâivemáánu 26.]] peeivi – Riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Ecuador]]ist, [[Peru]]st, tave-[[Brasilia]]st, [[Ranska Guayana]]st, maadâ-[[Portugal]]ist, tave-[[Marokko]]st já maadâ-[[Espanja]]st. <!--=== Kuovâmáánu === === Njuhčâmáánu === === Cuáŋuimáánu === <!--=== Vyesimáánu === * [[vyesimáánu XX.]]–[[vyesimáánu XX.|XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--><!--[[YY]]ist [[ZZ]]st. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo---><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui. === Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2028Jul22T.gif|thumb|right|[[Australia]]st uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[syeinimáánu 22.]] peeivi.]] * [[syeinimáánu 14.]]–[[syeinimáánu 30.|30.]] peeivi – [[Kesiolympialiih 2028|Kesiolympialiih]] tuállojeh [[Los Angeles]]ist, [[Ovtâstum staatah|Ovtâstum staatâin]]. * [[syeinimáánu 22.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Australia]]st. <!-- === Porgemáánu === === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2028 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2028]] * [[Videospellâihe 2028|Videospeelah ive 2028]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == == Kalender == {{Kalender ihe|2028}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2028|*]] n8o4ze8209d5qydl89j4h0v20816cb5 153566 153565 2026-05-09T15:55:23Z Yupik 23 153566 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2028''' ('''MMXXVIII''') lii [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá [[Lávurdâh|lávurduv]] já nohá [[Pasepeivi|pasepeeivi]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] oovcád ihe. == Tábáhtusah == === Uđđâivemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2028Jan26A.gif|thumb|right|[[Ecuador]]ist, [[Peru]]st, tave-[[Brasilia]]st, [[Ranska Guayana]]st, maadâ-[[Portugal]]ist, tave-[[Marokko]]st já maadâ-[[Espanja]]st uáinoo riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] [[uđđâivemáánu 26.]] peeivi.]] * [[uđđâivemáánu 26.]] peeivi – Riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Ecuador]]ist, [[Peru]]st, tave-[[Brasilia]]st, [[Ranska Guayana]]st, maadâ-[[Portugal]]ist, tave-[[Marokko]]st já maadâ-[[Espanja]]st. <!--=== Kuovâmáánu === === Njuhčâmáánu === === Cuáŋuimáánu === <!--=== Vyesimáánu === * [[vyesimáánu XX.]]–[[vyesimáánu XX.|XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2028|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--><!--[[YY]]ist [[ZZ]]st. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2028|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2028|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo---><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2028|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui. === Kesimáánu ===--> === Syeinimáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2028Jul22T.gif|thumb|right|[[Australia]]st uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[syeinimáánu 22.]] peeivi.]] * [[syeinimáánu 14.]]–[[syeinimáánu 30.|30.]] peeivi – [[Kesiolympialiih 2028|Kesiolympialiih]] tuállojeh [[Los Angeles]]ist, [[Ovtâstum staatah|Ovtâstum staatâin]]. * [[syeinimáánu 22.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Australia]]st. <!-- === Porgemáánu === === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2028 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2028]] * [[Videospellâihe 2028|Videospeelah ive 2028]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == == Kalender == {{Kalender ihe|2028}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2028|*]] t4itdr5x5vjrim8bymr1yhcutibvr09 2027 0 26890 153561 150647 2026-05-09T15:52:43Z Yupik 23 153561 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2027''' ('''MMXXVII''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[Vástuppeivi|vástuppeeivi]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] káávcád ihe. == Tábáhtusah == <!--=== Uđđâivemáánu ===--> === Kuovâmáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2027Feb06A.gif|thumb|right|[[Maadâ-Amerik]]ist já [[Viestâr-Afrik]]ist uáinoo riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] [[kuovâmáánu 6.]] peeivi.]] * [[kuovâmáánu 6.]] peeivi – Riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Maadâ-Amerik]]ist já [[Viestâr-Afrik]]ist. <!--=== Njuhčâmáánu ===--> === Cuáŋuimáánu === * [[cuáŋuimáánu 7.]]–[[cuáŋuimáánu 10.]] peeivi – [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|Suomâ ovdâskoddevaaljâi]] munejienâstem uárnejuvvoo olgoenâmijn.<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027"/> * [[cuáŋuimáánu 7.]]–[[cuáŋuimáánu 13.]] peeivi – [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|Suomâ ovdâskoddevaaljâi]] munejienâstem uárnejuvvoo [[Suomâ]]st.<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027"/> * [[cuáŋuimáánu 18.]] peeivi – [[Suomâ]]st uárnejuvvojeh [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|ovdâskoddevaaljah]].<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/ovdasijdo|nommâ=Tiervâpuáttim riehtiministeriö valjâsijđoid!|almostittem=Riehtiministeriö|čujottum=2025-05-20|arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20250506043632/https://vaalit.fi/smn/ovdasijdo|vyerkkejum=2025-05-06|sitaat=Čuávuvááh vaaljah: Ovdâskoddevaaljah 18.4.2027 Valjâpeivi pasepeeivi 18.4.2027 tme 9–20 Munejienâstem päikkienâmist 7.–13.4.2027 já olgoenâmijn 7.–10.4.2027}}</ref> <!--=== Vyesimáánu === * [[vyesimáánu XX.]]–[[vyesimáánu XX.|XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--> [[YY]]ist [[ZZ]]st. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo<!--uárnejui-->. === Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2027Aug02T.gif|thumb|right|[[Tave-Afrik]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 2.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 2.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Afrik]]ist. <!--=== Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2027 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2027]] * [[Videospellâihe 2027|Videospeelah ive 2027]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == == Kalender == {{Kalender ihe|2027}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2027|*]] ame6tta87e9j3ckiidqz1yf3t8ug2hs 153562 153561 2026-05-09T15:54:03Z Yupik 23 153562 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2027''' ('''MMXXVII''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[Vástuppeivi|vástuppeeivi]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] káávcád ihe. == Tábáhtusah == <!--=== Uđđâivemáánu ===--> === Kuovâmáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2027Feb06A.gif|thumb|right|[[Maadâ-Amerik]]ist já [[Viestâr-Afrik]]ist uáinoo riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] [[kuovâmáánu 6.]] peeivi.]] * [[kuovâmáánu 6.]] peeivi – Riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Maadâ-Amerik]]ist já [[Viestâr-Afrik]]ist. <!--=== Njuhčâmáánu ===--> === Cuáŋuimáánu === * [[cuáŋuimáánu 7.]]–[[cuáŋuimáánu 10.]] peeivi – [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|Suomâ ovdâskoddevaaljâi]] munejienâstem uárnejuvvoo olgoenâmijn.<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027"/> * [[cuáŋuimáánu 7.]]–[[cuáŋuimáánu 13.]] peeivi – [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|Suomâ ovdâskoddevaaljâi]] munejienâstem uárnejuvvoo [[Suomâ]]st.<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027"/> * [[cuáŋuimáánu 18.]] peeivi – [[Suomâ]]st uárnejuvvojeh [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|ovdâskoddevaaljah]].<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/ovdasijdo|nommâ=Tiervâpuáttim riehtiministeriö valjâsijđoid!|almostittem=Riehtiministeriö|čujottum=2025-05-20|arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20250506043632/https://vaalit.fi/smn/ovdasijdo|vyerkkejum=2025-05-06|sitaat=Čuávuvááh vaaljah: Ovdâskoddevaaljah 18.4.2027 Valjâpeivi pasepeeivi 18.4.2027 tme 9–20 Munejienâstem päikkienâmist 7.–13.4.2027 já olgoenâmijn 7.–10.4.2027}}</ref> <!--=== Vyesimáánu ===--> * [[vyesimáánu XX.]]–[[vyesimáánu XX.|XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--><!--[[YY]]ist [[ZZ]]st. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo---><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui. === Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2027Aug02T.gif|thumb|right|[[Tave-Afrik]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 2.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 2.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Afrik]]ist. <!--=== Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2027 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2027]] * [[Videospellâihe 2027|Videospeelah ive 2027]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == == Kalender == {{Kalender ihe|2027}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2027|*]] k3zyxd0dd7f9u8wfzekhih704imktji 153563 153562 2026-05-09T15:54:16Z Yupik 23 /* Cuáŋuimáánu */ 153563 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2027''' ('''MMXXVII''') lii [[normaalihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá já nohá [[Vástuppeivi|vástuppeeivi]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] káávcád ihe. == Tábáhtusah == <!--=== Uđđâivemáánu ===--> === Kuovâmáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2027Feb06A.gif|thumb|right|[[Maadâ-Amerik]]ist já [[Viestâr-Afrik]]ist uáinoo riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] [[kuovâmáánu 6.]] peeivi.]] * [[kuovâmáánu 6.]] peeivi – Riegislágán [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Maadâ-Amerik]]ist já [[Viestâr-Afrik]]ist. <!--=== Njuhčâmáánu ===--> === Cuáŋuimáánu === * [[cuáŋuimáánu 7.]]–[[cuáŋuimáánu 10.]] peeivi – [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|Suomâ ovdâskoddevaaljâi]] munejienâstem uárnejuvvoo olgoenâmijn.<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027"/> * [[cuáŋuimáánu 7.]]–[[cuáŋuimáánu 13.]] peeivi – [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|Suomâ ovdâskoddevaaljâi]] munejienâstem uárnejuvvoo [[Suomâ]]st.<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027"/> * [[cuáŋuimáánu 18.]] peeivi – [[Suomâ]]st uárnejuvvojeh [[Suomâ ive 2027 ovdâskoddevaaljah|ovdâskoddevaaljah]].<ref name="Suomâ-ovdâskoddevaaljah-2027">{{Nettikäldee|čujottâs=https://vaalit.fi/smn/ovdasijdo|nommâ=Tiervâpuáttim riehtiministeriö valjâsijđoid!|almostittem=Riehtiministeriö|čujottum=2025-05-20|arkkâdâh=https://web.archive.org/web/20250506043632/https://vaalit.fi/smn/ovdasijdo|vyerkkejum=2025-05-06|sitaat=Čuávuvááh vaaljah: Ovdâskoddevaaljah 18.4.2027 Valjâpeivi pasepeeivi 18.4.2027 tme 9–20 Munejienâstem päikkienâmist 7.–13.4.2027 já olgoenâmijn 7.–10.4.2027}}</ref> <!--=== Vyesimáánu ===--> <!--* [[vyesimáánu XX.]]–[[vyesimáánu XX.|XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh<!--uárnejuvvojii--><!--[[YY]]ist [[ZZ]]st. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo---><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2027|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui. === Kesimáánu === === Syeinimáánu ===--> === Porgemáánu === [[Tiätuvuárkká:SE2027Aug02T.gif|thumb|right|[[Tave-Afrik]]ist uáinoo tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] [[porgemáánu 2.]] peeivi.]] * [[porgemáánu 2.]] peeivi – Tievâslâš [[piäiváásiävŋánem]] uáinoo [[Tave-Afrik]]ist. <!--=== Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2027 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2027]] * [[Videospellâihe 2027|Videospeelah ive 2027]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == == Kalender == {{Kalender ihe|2027}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2027|*]] o0gebzryv47o1n31dxug7znik8blwbu 2029 0 26893 153567 150649 2026-05-09T15:56:23Z Yupik 23 +euroviisuh 2029 153567 wikitext text/x-wiki {{Čyeti-iveh|n=20}} '''2029''' ('''MMXXIX''') lii [[kárgámihe]], mii [[gregoriaanlâš kalender]] mield álgá [[Lávurdâh|lávurduv]] já nohá [[Pasepeivi|pasepeeivi]]. Tot lii [[2020-loho|2020-lovo]] oovcád ihe. == Tábáhtusah == <!--=== Uđđâivemáánu === === Kuovâmáánu === === Njuhčâmáánu === === Cuáŋuimáánu === === Vyesimáánu === * [[vyesimáánu XX.]]–[[vyesimáánu XX.|XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2029|Euroviisuh]] uárnejuvvojeh--><!--uárnejuvvojii--><!--[[YY]]ist [[ZZ]]st. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2029|Euroviisuh-lávlumkišto vuossâmuš semifiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2029|Euroviisuh-lávlumkišto nubbe semifiinaal]] uárnejuvvoo---><!--uárnejui--><!--. ** [[vyesimáánu XX.]] peeivi – [[Euroviisuh-lávlumkišto 2029|Euroviisuh-lávlumkišto fiinaal]] uárnejuvvoo--><!--uárnejui. === Kesimáánu === === Syeinimáánu === === Porgemáánu === === Čohčâmáánu === === Roovvâdmáánu === === Skammâmáánu === === Juovlâmáánu === === [[Tiätuvuárkká:Nobel prize medal.svg|20px]] Nobel-palhâšumeh === === Finlandia-palhâšumeh === === Čuákánkiäsuh jieškote-uvlágán suorgijn === * [[Ive 2029 sämikielâliih kirjeh|Sämmilâš kirjálâšvuotâ ive 2029]] * [[Videospellâihe 2029|Videospeelah ive 2029]] --> == Šoddâmeh == == Jämimeh == == Kalender == {{Kalender ihe|2029}} == Fáádást eres soojijn == {{Commonscat-raddalâs}} == Käldeeh == {{Käldeeh|sárgáttuvah}} [[Luokka:2029|*]] ctkzivh8bd70endbb8ppu0vp2g0rizl Luokka:Jieŋâskiärruliigah 2026–2027 14 30316 153575 2026-05-09T16:10:52Z Yupik 23 [[Luokka:Ive 2026 jieŋâskiärru]] [[Luokka:Ive 2027 jieŋâskiärru]] [[Luokka:Jieŋâskiärrupajeh ive mield]] 153575 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Ive 2026 jieŋâskiärru]] [[Luokka:Ive 2027 jieŋâskiärru]] [[Luokka:Jieŋâskiärrupajeh ive mield]] ms1tq4elj22k0nqnl207y8z3e1dr2qo Luokka:Jieŋâskiäru SM-liigapaje 2026–2027 14 30317 153577 2026-05-09T16:20:19Z Yupik 23 [[Luokka:Jieŋâskiärruliigah 2026–2027|SM-liiga]] [[Luokka:Jieŋâskiäru SM-liigapajeh|2026–2027]] 153577 wikitext text/x-wiki [[Luokka:Jieŋâskiärruliigah 2026–2027|SM-liiga]] [[Luokka:Jieŋâskiäru SM-liigapajeh|2026–2027]] tmf3nf2bomuvn7s8djh3v2ahnweqfz7