Wikipedia
snwiki
https://sn.wikipedia.org/wiki/Peji_Rekutanga
MediaWiki 1.48.0-wmf.3
first-letter
Media
Special
Talk
User
User talk
Wikipedia
Wikipedia talk
File
File talk
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Help
Help talk
Category
Category talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Rukukwe
0
4497
114937
114793
2026-11-05T16:41:23Z
JayMezza
20555
114937
wikitext
text/x-wiki
'''Rukukwe''' (reed mat) chirukwa ichigadzirwa netsanga kana nhokwe dzinosunganidzwa ne[[tambo]] nhete inonzi [[mukosi]]. [[Tsanga (Dzinde)|Tsanga]] dzinorukaniswa dzakatandarika rukukwe ruchireba pakurukaniswa kunoitwa tsanga seizvozvi.
==Mamwe Mazwi==
*Rukukwe rwakasakara runonzi [[rutsekete]] ,[[tsapata]], [[rutsapata]] kana kuti '''dzapata'''.
*[[Tambo|Mhundu]] (String for sewing sleeping-mats) kureva tambo inorukiswa rukukwe.
==Tsumo==
*[[Tsapata]] [[rukukwe]] hazvienzane nekurara pasi.
*Kungwara kukosa [[rwodzi|ngoyi]]. To be wise is to prepare strings (for a woven bag).
==Mitauro yeBantu==
*[[Lenje]] vanoti pasa kana mapasa (mat made of reeds split and threaded together) kureva [[rupasa]].
*[[MaPortuguese]] vanoti palha (n. straw).
*Lenje inoti mucheka (mat of plaited grass strips; mat of split reeds plaited together) kureva [[rupasa]].
*VaWabo vanoti bondde (n. mat). [[Xitsonga]] inoti xilawu (n. Mat. couch. mattress).
*[[VaWabo]] vanoti makukwe (n. mats) kureva [[rukukwe]]. [[Mandinka]] inoti basoo kana basa (n. mat).
*[[Yao]] inoti chipondwa (n. a mat woven of reeds) kureva bonde.
*[[Zigula]] inoti kusapuka (be ragged). Mamwe mazwi mcheka (n. rug).
*[[Kikongo]] inoti luandu (mat of split papyrus stems sewn together. Consider: [[kuanda]]).
[[Category:Tsika]]
bboud48zzzqrdksfclsil3shfq13z3v
114938
114937
2026-11-05T16:43:23Z
JayMezza
20555
/* Mitauro yeBantu */
114938
wikitext
text/x-wiki
'''Rukukwe''' (reed mat) chirukwa ichigadzirwa netsanga kana nhokwe dzinosunganidzwa ne[[tambo]] nhete inonzi [[mukosi]]. [[Tsanga (Dzinde)|Tsanga]] dzinorukaniswa dzakatandarika rukukwe ruchireba pakurukaniswa kunoitwa tsanga seizvozvi.
==Mamwe Mazwi==
*Rukukwe rwakasakara runonzi [[rutsekete]] ,[[tsapata]], [[rutsapata]] kana kuti '''dzapata'''.
*[[Tambo|Mhundu]] (String for sewing sleeping-mats) kureva tambo inorukiswa rukukwe.
==Tsumo==
*[[Tsapata]] [[rukukwe]] hazvienzane nekurara pasi.
*Kungwara kukosa [[rwodzi|ngoyi]]. To be wise is to prepare strings (for a woven bag).
==Mitauro yeBantu==
*[[Lenje]] vanoti pasa kana mapasa (mat made of reeds split and threaded together) kureva [[rupasa]].
*[[MaPortuguese]] vanoti palha (n. straw).
*Lenje inoti mucheka (mat of plaited grass strips; mat of split reeds plaited together) kureva [[rupasa]].
*VaWabo vanoti bondde (n. mat). [[Xitsonga]] inoti xilawu (n. Mat. couch. mattress).
*[[VaWabo]] vanoti makukwe (n. mats) kureva [[rukukwe]]. [[Mandinka]] inoti basoo kana basa (n. mat).
*[[Yao]] inoti chipondwa (n. a mat woven of reeds) kureva bonde.
*[[Taabwa]] inoti kupasa (v. to spread out the earth of a mound or eminence; to level.).
*[[Kikongo]] inoti luandu (mat of split papyrus stems sewn together. Consider: [[kuanda]]).
[[Category:Tsika]]
bqj97l02ipymsm30n5vvx3p86fgtl2b
Tsono
0
4809
114939
85522
2026-11-05T16:46:34Z
JayMezza
20555
/* Mitauro yeBantu */
114939
wikitext
text/x-wiki
*[[kusona|Tsono]] (sewing needle).
*[[Tsono (zviridzwa)]] (stylus).
==Mitauro yeBantu==
*[[MaZulu]] vanoti '''ilinaliti''' kana '''izinaliti''' (Afrikaans: '''naald''' - meaning needle) kureva [[nariti]] kana tsono.
*[[Ngiemboon]] vanoti '''soŋ''' kana '''soŋo''' (n. middle; centre). Mamwe mazwi: '''sòŋo'''
*[[VaTaabwa]] vanoti kapona (n. head of a needle) kureva musoro wetsono.
{{Kujekesa}}
2xp6act0z688ns24sy49sbhesjzrn8w
Murwi
0
10558
114934
99156
2026-11-05T15:54:05Z
JayMezza
20555
/* Mitauro yeAfrika */
114934
wikitext
text/x-wiki
Kuturikidza (heap, pile) zvinoreva kugadzika zvinhu kana nhumbi dzakagara pamusoro peimwe, dziri pasi dzakatakura [[huremu]] hwedziri pamusoro. [[Hari]] dzinorongwa pa[[chikuva]] dzakaturikidzana. Vatauri vechi[[Manyika]] vanoti [[kutunhikidza]].
*[[Murwi]], [[dutu_(murwi)|dutu]], dukutu, dukutuku kana [[dukurira]] (heap).
*[[Chitswa]] (small heap) zvichireva [[chitutu]].
*[[Dukutu_(Murwi)|Dukutu]] (heap of ash, dust or light soil).
*[[Dukutuku_(Murwi)|Dukutuku]] (Large disorderly heap).
*[[Nhukudza]] (Smallish heap).
*[[Dukusiro]] (Patch of fine, loose soil e.g in which hen takes dust-bath, or larva burrows easily).
*[[Kututumadza]], [[kutunhumadza]] kana [[kutundumadza]] (heap up; elevate).
==Kurerutsa Mutauro==
*[[Nhurikidzwa_(murwi)|Nhurikidzwa]] - murwi wakarongeka - ''orderly pile''.
*[[Kutanhukidzwa]] (to raise higher) apa kureva kusimudza kusvika pakakwirira.
*Pakaturama kana -turama (be in raised position) apa kureva kuva panzvimbo yakakwirira.
Mashoko ari pano anokwanisa kuzoshanda kuturikira chinonzi ''structure'' ku[[English]].
==Tsika==
[[Chitukutuku]] izita remhuri mu[[Zimbabwe]].
*Anesu anga akabata dukutuku remari.
==Mitauro yeAfrika==
*[[VaLenje]], ne[[VaTonga]] vanoti '''mulwi''' (heap, pile e.g. of grain, grass or sticks) kureva [[murwi]].
*[[Shambala]] inoti shungu (heap) kureva murwi. [[Taabwa]] inoti mulwi (heap) kureva murwi.
*[[VaYao]] vanoti '''chitutu''' (the ashpit ; dunghill). [[Hadiyya]] inoti duta (fullness, abundance, many). Mamwe mazwi: dut (adj. many). Dutukko (to be abundant or in excess).
*[[Kinyarwanda]] inoti kurunda (to pile together, heap). [[Ila]] vanoti ilunda (a big heap) kureva [[zimurwi]]. [[Kimbundu]] vanoti kulunda (v. keep, conserve, preserve, maintain).
*[[KiKagulu]] inoti dilundo (n. heap) kureva [[murwi]]. Mamwe mazwi: (v. 1. to hoard, be a miser; 2. to assemble, collect). [[Kinande]] inoti ekirunda (n. a heap of stones; type of sweet potato).
*[[VaFwe]] vanoti '''ku-kambika''' (to put on top of each other). Mamwe mazwi: '''n-kambikiro''' kana '''n-kambikwa''' (n. profit). [[Umbundu]] inoti '''ondunda''' (pile) kureva '''murwi'''.
[[category:Dzidzo]]
298met6amtt2g2xtb4himvhypq0mokh
Nyamujara
0
12841
114935
80857
2026-11-05T15:57:27Z
JayMezza
20555
114935
wikitext
text/x-wiki
[[Nyamujara]] izita rinowanikwa munyika ye[[Zimbabwe]].
==Mitauro yeBantu==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mime mitauro ye[[ChiBantu]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana zvachose. Kune tarisiro yekuti mitauro yeBantu inotodzana mazwi.
*[[VaYao]] vanoti '''kujala''' (to lay in order side by side).
*[[VaHaya]] vanoti '''kujwala''' (to wear) vachireva [[kupfeka]].
*[[VaLenje]] vanoti '''jala''' (to close, shut) vachireva kuvhara kana [[kuzarira]]. VaLenje vanoti '''jala''' kana '''chala''' (be left behind, stay, remain) kureva kusara kana [[kusiyiwa]].
*[[MaZulu]] vanoti '''jala''' (v. write) vachireva [[kunyora].
*[[Shambala]] ne[[VaZigula]] vanoti '''kujala''' (to forget) richireva [[kukanganwa]].
*[[VaTaabwa]] vanoti kulyalala (lift your eyes upward).
==Mazita ari Pedyo==
*[[Nyakujara]] izita remhuri.
[[Category:Mazita eVanhu]]
bjvhrt0nd2n7jq44ci6zcetdudodpkh
Makaka
0
12876
114945
113748
2026-11-05T21:53:40Z
JayMezza
20555
114945
wikitext
text/x-wiki
[[Makaka]] izita remhuri mu[[Zimbabwe]].
*Mazwi ari pedyo: [[Chikaka sezita]].
*Pane chinonzi kukaka nharo.
==Mitauro yeAfrica==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Africa]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya.
*[[Kikongo]] inoti '''makaka''' (n. loud laughter) [[kuseka]] nezwi repamusoro.
*[[Lenje]] inoti '''kaka''' (deny, contradict) vachireva kuramba kana kupikisa.
*[[Uyo Ibibio]] inoti '''kaka''' (v. show off, become pompous) vachireva kuvhaira kana kuzvinzwa.
*[[Maconde]] inoti '''makaka''' (dried pieces of cassava) vachireva mufarinya wakawomeswa.
*[[Luwanga]] inoti '''likaka''' kana '''amakaka''' (thorny branches, used for closing a path).
*[[Tiriki]] inoti '''likaka''' kana '''makaka''' (n. thorny branches closing a path).
*Luwanga inoti '''amakakha''' (n. itch, scabies). [[VaTaabwa]] inoti makaka (n. precipice).
*[[Tunen]] vanoti '''mà≠àkáká''' (n. soot) kureva [[chiny'ai]].
[[Category:Mazita eVanhu muZimbabwe]]
lboc6h4da416g0q27lep68cy3fqrldh
114947
114945
2026-11-05T21:56:30Z
JayMezza
20555
Replaced content with "*[[Makaka sezita]] *Makaka {Kujekesa}}"
114947
wikitext
text/x-wiki
*[[Makaka sezita]]
*Makaka
{Kujekesa}}
0jajljax2initccsf7m6nypobnu9gg1
114949
114947
2026-11-05T21:57:05Z
JayMezza
20555
114949
wikitext
text/x-wiki
*[[Makaka sezita]]
*Makaka
{{Kujekesa}}
7gum553tzym8odpoyzt1t52y8i7rwxg
Mponda
0
13137
114940
113455
2026-11-05T18:42:44Z
JayMezza
20555
/* Mitauro yeBantu */
114940
wikitext
text/x-wiki
'''Mponda''' izita remhuri rinowanikwa mu[[Zimbabwe]] ne[[Malawi]].
*Vanhu vane zita iri: Dixon Mponda; Lynn Mponda; Tina Mponda; Vimbai Mponda.
*Mazwi ari pedyo: [[Lupondo sezita]].
==Mitauro yeBantu==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[ChiBantu]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya.
*[[Nyanja]] inoti mponda (punting-pole for propelling canoes) chimuti chekukusunda [[bwato]].
*[[Shambala]] inoti lupondo (n. punting-pole).
*Nyanja inoti kuponda (propelling canoes with a punting-pole) kusunda [[bwato]] nechimuti chirefu chinobayirwa [[murwizi]].
*[[Kikongo]] inoti mponda (n. slaughter, manner of slaying, murder, killing, execution) kureva [[kuponda]].
*[[Chewa]] inoti mponda (a species of gourd, without a handle).
*[[VaLuba]] vanoti mponda (n. millet) kureva [[rukweza]].
*[[VaTaabwa]] vanoti kuponda (n. to knead) kureva [[kukanya chingwa]].
[[File:CambridgePunt.jpg|thumb|350px|Murume akabata mponda wekusunda bwato - Cambridge, England]]
[[Category:Mazita eVanhu muMalawi]]
pdbuz547g3sfb70bje6x19khalgph8y
114941
114940
2026-11-05T18:43:14Z
JayMezza
20555
/* Mitauro yeBantu */
114941
wikitext
text/x-wiki
'''Mponda''' izita remhuri rinowanikwa mu[[Zimbabwe]] ne[[Malawi]].
*Vanhu vane zita iri: Dixon Mponda; Lynn Mponda; Tina Mponda; Vimbai Mponda.
*Mazwi ari pedyo: [[Lupondo sezita]].
==Mitauro yeBantu==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[ChiBantu]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya.
*[[Nyanja]] inoti mponda (punting-pole for propelling canoes) chimuti chekukusunda [[bwato]].
*[[Shambala]] inoti lupondo (n. punting-pole).
*Nyanja inoti kuponda (propelling canoes with a punting-pole) kusunda [[bwato]] nechimuti chirefu chinobayirwa [[murwizi]].
*[[Kikongo]] inoti mponda (n. slaughter, manner of slaying, murder, killing, execution) kureva [[kuponda]].
*[[Chewa]] inoti mponda (a species of gourd, without a handle).
*[[VaLuba]] vanoti mponda (n. millet) kureva [[rukweza]].
*[[VaTaabwa]] vanoti kuponda (n. to knead) kureva [[kukanya flawa]].
[[File:CambridgePunt.jpg|thumb|350px|Murume akabata mponda wekusunda bwato - Cambridge, England]]
[[Category:Mazita eVanhu muMalawi]]
c46oe6jigpp2hky6szkgzcv082dbez0
Bapiro
0
15008
114936
109318
2026-11-05T16:03:03Z
JayMezza
20555
/* Mitauro yeAfrika */
114936
wikitext
text/x-wiki
Bapiro kana [[mapapiro]] pakuwanda (wing/s) zvinoreva nhengo yeshiri inoshandiswa [[kubhururuka]].
==Mitauro yeAfrika==
*[[Kikongo]] inoti epapi (n. wing of a bird) kureva [[bapiro]] reshiri.
*[[Lunyoro]] inoti amapapa (n. wings) kureva [[mapapiro]].
*[[VaZigula]] vanoti wawa kana mawawa (n. wings) kureva [[mapapiro]].
*Lunyoro inoti -papira & -papire (v. to flap wings like a fowl) kureva [[bapiro|kupapa]] mapapiro seshiri.
*[[Kimbundu]] vanoti ribaba kureva [[bapiro]]. [[Sangho]] inoti kombo (n. wing) kureva bapiro.
*[[Lubukusu]] inoti síi.aambe (n. s.t. impounded, or taken and held without permission, loot, prize).
*[[Iton]] vanoti epab (n. wing) kureva bapiro. [[Taabwa]] vanoti lipapi (n. wing) kureva bapiro.
*[[Maconde]] inoti lupapa (n. wing) kureva bapiro.
8nmhkn8a8wvaok3712h21qss3nszyli
Maponga
0
15343
114942
99601
2026-11-05T18:46:35Z
JayMezza
20555
114942
wikitext
text/x-wiki
*Maponga
*[[Maponga sezita]] (a family name).
==Mitauro yeAfrika==
*[[Taabwa]] inoti kuponga (v. to administer an enema) kunwa mushonga unoburitsa tsvina mudumbu.
{{Kujekesa}}
8ovc7qfozyso6mfau10sh9mfhjiwwxq
Matika sezita
0
15618
114943
105036
2026-11-05T19:15:24Z
JayMezza
20555
/* Mitauro yeBantu */
114943
wikitext
text/x-wiki
[[Matika]] izita remhuri rinowanikwa mu[[Zimbabwe]].
==Mamwe Mazwi==
*[[Kuvhima|Dika]] (Stake or sharp stick used in game-pit for hunting).
==Mitauro yeBantu==
*[[Nsenga]] vanoti matika (n. mud) vachireva [[matope]].
*[[Luwanga]] inoti okhutika (struggle with (e.g., learning); be slow and backward; try in vain) vachireva kunetseka kuita chinhu.
*[[VaKongo]] vanoti kutika (gather into a heap, collect, assemble, bring together) kureva [[kuunganidza]].
*[[Taabwa]] inoti kutika (v. to threaten - rain).
*[[Taabwa]] inoti mvula yatika (v. the rain threatens).
[[Category:Mazita eVanhu muZimbabwe]]
1voh65yubrn5hcdfe6myuwqoyj7qt4a
Chikaka
0
15892
114946
112689
2026-11-05T21:54:59Z
JayMezza
20555
114946
wikitext
text/x-wiki
'''Chikaka''' izita remhuri rinowanikwa mu[[Zimbabwe]].
*Mazwi ari pedyo: [[Makaka sezita]].
*[[Chikaka]] ([[Kukaka]] to be stiff - of a person, animal or thing that moves with difficulty).
*[[Chikaka]], chinyamunhari kana chinyamundarira (Cramp) zvinoreva apo mhasuru dzinosunga dzichirwadza zvikurusei mushure mokunge munhu amhanya.
==Mitauro yeAfrika==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Afrika]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya.
*[[MaZulu]] vanoti '''khakhatha''' (Dry up stiff, parch, bake hard) vachireva kukaka?.
*[[VaLuba]] vanoti '''cikaka''' (n. pine-apple) vachireva [[chinanazi]].
*[[Herero]] vanoti '''oru-kaka''' (difficult in expressing oneself). Mamwe mazwi: '''oru-kaka''' (n. indistinctness in speech; difficulty in utterance).
*[[Herero]] inoti '''n'orukaka''' (indistinct as speech; understood with difficulty).
*[[Bushong]] inoti kaka (adj. fresh, green, unripe).
*[[Lozi]] inoti '''sikaka''' (n. lower abdomen). [[Bushong]] inoti kaka (green, unripe).
*[[Kinande]] vanoti '''emikaka''' (powerful, muscular). [[Tsuvadi]] inoti cikaka (n. pancake).
*[[Uyo Ibibio]] inoti '''kaka''' (v. show off, become pompous.).
*[[Lugwere]] vanoti '''kikaaka''' (n. scale; thick dry flake of skinv).
[[Category:Mazita eVanhu muZimbabwe]]
66tiwiwlu9vb4lrwwlu4ofuyhllk2cp
114950
114946
2026-11-05T21:58:51Z
JayMezza
20555
Replaced content with "*Chikaka *[[Chikaka sezita]] {{Kujekesa}}"
114950
wikitext
text/x-wiki
*Chikaka
*[[Chikaka sezita]]
{{Kujekesa}}
3ml4zlxkhq65meuopqz6obt7d12oi94
Kizanza sezita
0
25210
114944
2026-11-05T19:23:53Z
JayMezza
20555
Created page with "Kizanza izita remhuri rinowanikwa mu[[Congo, Kinshasa]]. ==Mitauro yeAfrika== Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Africa]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya. *[[Taabwa]] inoti kizanza (n. palm of the hand) kureva [[chanza]]. [[Category:Mazita eVanhu muDRC]]"
114944
wikitext
text/x-wiki
Kizanza izita remhuri rinowanikwa mu[[Congo, Kinshasa]].
==Mitauro yeAfrika==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Africa]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya.
*[[Taabwa]] inoti kizanza (n. palm of the hand) kureva [[chanza]].
[[Category:Mazita eVanhu muDRC]]
nk7f8opxln9i1bkufxccaivjr7n0i9n
Makaka sezita
0
25211
114948
2026-11-05T21:56:43Z
JayMezza
20555
Created page with "Makaka izita remhuri mu[[Zimbabwe]]. *Mazwi ari pedyo: [[Chikaka sezita]]. *Pane chinonzi kukaka nharo. ==Mitauro yeAfrica== Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Africa]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya. *[[Kikongo]] inoti '''makaka''' (n. loud laughter) [[kuseka]] nezwi repamusoro. *[[Lenje]] inoti '''kaka''' (deny, contradict) vachireva kuramba kana kupikisa. *[[Uyo Ibibio]] inoti '''kaka''' (v. sh..."
114948
wikitext
text/x-wiki
Makaka izita remhuri mu[[Zimbabwe]].
*Mazwi ari pedyo: [[Chikaka sezita]].
*Pane chinonzi kukaka nharo.
==Mitauro yeAfrica==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Africa]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya.
*[[Kikongo]] inoti '''makaka''' (n. loud laughter) [[kuseka]] nezwi repamusoro.
*[[Lenje]] inoti '''kaka''' (deny, contradict) vachireva kuramba kana kupikisa.
*[[Uyo Ibibio]] inoti '''kaka''' (v. show off, become pompous) vachireva kuvhaira kana kuzvinzwa.
*[[Maconde]] inoti '''makaka''' (dried pieces of cassava) vachireva mufarinya wakawomeswa.
*[[Luwanga]] inoti '''likaka''' kana '''amakaka''' (thorny branches, used for closing a path).
*[[Tiriki]] inoti '''likaka''' kana '''makaka''' (n. thorny branches closing a path).
*Luwanga inoti '''amakakha''' (n. itch, scabies). [[VaTaabwa]] inoti makaka (n. precipice).
*[[Tunen]] vanoti '''mà≠àkáká''' (n. soot) kureva [[chiny'ai]].
[[Category:Mazita eVanhu muZimbabwe]]
jggpm1qzfx2j0gz9wokfu7f1ee58zvs
Chikaka sezita
0
25212
114951
2026-11-05T21:59:03Z
JayMezza
20555
Created page with "Chikaka izita remhuri rinowanikwa mu[[Zimbabwe]]. *Mazwi ari pedyo: [[Makaka sezita]]. *[[Chikaka]] ([[Kukaka]] to be stiff - of a person, animal or thing that moves with difficulty). *[[Chikaka]], chinyamunhari kana chinyamundarira (Cramp) zvinoreva apo mhasuru dzinosunga dzichirwadza zvikurusei mushure mokunge munhu amhanya. ==Mitauro yeAfrika== Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Afrika]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]..."
114951
wikitext
text/x-wiki
Chikaka izita remhuri rinowanikwa mu[[Zimbabwe]].
*Mazwi ari pedyo: [[Makaka sezita]].
*[[Chikaka]] ([[Kukaka]] to be stiff - of a person, animal or thing that moves with difficulty).
*[[Chikaka]], chinyamunhari kana chinyamundarira (Cramp) zvinoreva apo mhasuru dzinosunga dzichirwadza zvikurusei mushure mokunge munhu amhanya.
==Mitauro yeAfrika==
Pano panyorwa mazwi ari pedyo nezita iri kune mimwe mitauro ye[[Afrika]], asi zvinoreva zita zvigona kusiyana [[zvachose]] nemazwi ari pasi aya.
*[[MaZulu]] vanoti '''khakhatha''' (Dry up stiff, parch, bake hard) vachireva kukaka?.
*[[VaLuba]] vanoti '''cikaka''' (n. pine-apple) vachireva [[chinanazi]].
*[[Herero]] vanoti '''oru-kaka''' (difficult in expressing oneself). Mamwe mazwi: '''oru-kaka''' (n. indistinctness in speech; difficulty in utterance).
*[[Herero]] inoti '''n'orukaka''' (indistinct as speech; understood with difficulty).
*[[Bushong]] inoti kaka (adj. fresh, green, unripe).
*[[Lozi]] inoti '''sikaka''' (n. lower abdomen). [[Bushong]] inoti kaka (green, unripe).
*[[Kinande]] vanoti '''emikaka''' (powerful, muscular). [[Tsuvadi]] inoti cikaka (n. pancake).
*[[Uyo Ibibio]] inoti '''kaka''' (v. show off, become pompous.).
*[[Lugwere]] vanoti '''kikaaka''' (n. scale; thick dry flake of skinv).
[[Category:Mazita eVanhu muZimbabwe]]
qtxu5quhj6aei2altkkfwzb4ggg0jm2