Wikipedia
sowiki
https://so.wikipedia.org/wiki/Bogga_Hore
MediaWiki 1.47.0-wmf.9
first-letter
Media
Special
Talk
User
User talk
Wikipedia
Wikipedia talk
File
File talk
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Help
Help talk
Category
Category talk
Portal
Portal talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Yalho
0
7063
300881
275146
2026-07-06T04:27:47Z
~2026-38389-84
46368
/* */
300881
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| official_name = Yalho
| other_name =
| native_name =
| nickname =
| settlement_type = [[Magaalo]]
| motto =
| image_skyline = [[File:Yalho valley.jpg|thumb|500px|Togga yalho]]
| imagesize = 500px
| image_caption =
| image_flag =
| flag_size =
| image_seal =
| seal_size =
| image_map =
| mapsize =
| map_caption =
| pushpin_map = Somalia
| pushpin_relief = yes
| pushpin_label_position = bottom
| pushpin_mapsize =
| pushpin_map_caption = Meesha ka dhacdo Soomaaliya
| coordinates =
| subdivision_type =
| subdivision_name = {{flag|Somalia}}
* {{flag|Puntland}}
| subdivision_type1 = [[Gobol]]
| subdivision_name1 = Bari
| subdivision_type2 = [[Magaalo]]
| subdivision_name2 = [[Boosaaso]]
| government_footnotes =
| government_type =
| leader_title = Town leader
| leader_name =
| established_title =
| established_date =
| area_magnitude =
| unit_pref = Metric
| elevation_footnotes =
| elevation_m =
| elevation_ft =
| area_footnotes =
| area_total_km2 =
| area_land_km2 =
| population_as_of =
| population_footnotes =
| population_note =
| population_total =
| population_density_km2 = auto
| timezone = [[East Africa Time|EAT]]
| utc_offset = +3
| timezone_DST =
| utc_offset_DST =
| postal_code_type =
| postal_code =
| area_code =
| blank_name =
| blank_info =
| website =
| footnotes =
}}
'''Yalho''', ama '''Yahlo''' waa Magaalo ku taal gobolka [[Bari]] [[Puntland]] [[Soomaaliya]], waxay {{convert|50|km|mi}} ka xigtaa dhanka koonfureed magaalada [[Boosaaso]]. Waa Irridda keliya ee gaadiid dhuleed ka soo geli karo Magaalada [[Boosaaso]], waxaa la asaasay qarnigii 16-aad, Waxay ka mid tahay magaalooyinka ugu qadiimisan dalka Soomaaliya<ref>https://burucnews.wordpress.com/2009/05/31/beesha-xaaji-axmed-harti-dishiishe-oo-caleema-saartay-garaad-cusub-sawiro/</ref>. Yalho waa mid ka mid ah magaalooyinka laga helo [[Xijji]]ga waxa kale oo magaaladu leedahay khayraadyo kala duwan oo ay ka mid yihiin Dahabka,beeraha oo ay aad qani ugu tahay biyo ilo ah oo durduraya Shidaalka iyo Macdanta<ref>http://allsbc.com/duqa-deg-bosaso-oo-socdaalo-kormeer-ku-kala-bixiyey-tuulooyinka-hoos-yimaada-bosasosawiro/{{Dead link|date=Bisha Sagaalaad 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
Waxaa ku fariisin ciidan oo muhiim u ah hubinta waxaayba gelaya gudaha magaalada Boosaaso.
Magalada waxaa ilahay ku abuuray oo degen beesha Dishiishe ee Axmed Harti (Moorcase)<ref>Warsangeli </ref>
==Maamulka==
Yalho maamul ahaan waxay ka tirsan tahay degmada [[Bosaso]] ee xarunta gobolka bari, Sidoo kale magaaladu waxay leedahay maamul hoosaad waxaana ka jira ururo dhowr ah oo ay leeyihiin qaybaha kala duwan ee bulshada rayidka ah.
Waxa ku yaal saldhiga weyn oo ay leeyhiin ciidamada daraawishta iyo PSF.
Deegaanka waxaa degan dhishiishe
Gudoomiye degaanka yalho
Xassan maxamud Yusuf
Gudoomiye ururka dhalinyarad degaanka yalho ee howla wadaag
Maxamed Cali qawaare
Taliyaha ciidanka daraawishta deganka yalho karin mareero
Taliye saadiq bashiir qooqne
==Taariikhda==
Waxaa jira khilaaf la xiriira xilligii la asaasay Magaalada maadaama magaaladu tahay magoolo soo jireen ah, waxaase la isku raacsanyahay in magaaladani jirtay ka hor qarnigii 16-aad. Yalho waxay leedahay Ilo biyeedyo aan go'in waxaana hareereheeda ah noocayada kala duwan ee dhirta "Xijjiga" sidoo kale magaaladu waxay leedahay deegaamo dhul daaqsimeed ah. Arrimahan oo la isu geeyay ayaa kadhigay magaalada mid soo jireen oo leh cimri facweyn maadaama ay kulansatay waxyaabihii nolosha dadka qiimaha u lahaa.
*Yalho waxag leedahay beero isugu jira beero khudaareed waqtiile ah iyo beeraha geed miroodku ka boxo ee maguurtada ah, waxaa jira kaymo waaweyn oo isku dhafan indhahana u roon soona jiita dalxiisayaal fara badan. magaaladani waxay ka mid tahay meelaha ay u soo dalxiis iyo doogsi tagaan bulshada reer [[Boosaaso]].
==Tixraac==
{{reflist}}
[[Category: Magaalooyinka Soomaaliya]]
[[Category: Liiska Magaalooyinka Soomaaliya]]
oypdumpqpmbruxq517g9yes79ys8upp
Asharaaf
0
7978
300863
300861
2026-07-05T16:21:11Z
Baardheere gedo
46358
Halkan waa qaab-dhismeedka rasmiga ah ee Beesha Asharaaf
300863
wikitext
text/x-wiki
== '''Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''<small>Guud ahaan, beesha Asharaaf ee degta geyiga Soomaalida waxa ay u qaybsantaa labo garab oo waaweyn oo kala ah:</small>'''
== '''Asharaaf''' ==
'''<u><big>1- Beesha Shariif yacquub (</big></u>Habar shariif)'''
Odayga weyn ee '''Shariif Yacquub (Habar Shariif)''' wuxuu si guud u dhalay shan (5) oday oo waaweyn, kuwaas oo beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
Waa reer Aad U balaaran Oo Daga Qaybo Badan Oo kamida Dhulalka Soomalida Sida (Baardheere,baqdaad,kismaayo,sarmaan ,rowlo shariif ,buula asharaaf ,saranley) '''<u><big>2- Beesha Shariif Muxumed</big></u>'''
* Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa saddex dhablood oo waaweyn:
** Reer Shariif Diini
** Reer Shariif Danbooy
** Reer Shariif Diinle.
'''<u><big>3- Beesha Xasan Timo weyne</big></u>'''
<nowiki>:</nowiki> shariif Xasan ( Xasan timo Weyne) bin Ahmed alwafi bin Amiin bin Jibriil bin Osmaan bin Saqaf al- hasani...
'''Waxaa ukala baxaa saddex Lafood''':
1. Reer Shariif Muuse
2. Reer Shariif cali
3. Reer Shariif Axmed
Asharaftan waxay ubadan yihiin Dhulka Soomaali galbeed Iyo Jubooyinka iyo shabeelada hoose .
<big>'''4- Beesha Shariif Nuur'''</big>
Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed (Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha
'''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin Abii Daalib
<big>'''5- Beesha Reer aw xasan'''</big> Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud ula qeybsamaa labadaas jifo:
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur.
'''<big>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
anxin4nxm28nmb97pleodqsret9k3dr
300864
300863
2026-07-05T16:32:04Z
Baardheere gedo
46358
Wax kabadal yar
300864
wikitext
text/x-wiki
== '''Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''<small>Guud ahaan, beesha Asharaaf ee degta geyiga Soomaalida waxa ay u qaybsantaa labo garab oo waaweyn oo kala ah:</small>'''
== '''Asharaaf''' ==
'''<u><big>1- Beesha Shariif yacquub (</big></u>Habar shariif)'''
Odayga weyn ee '''Shariif Yacquub (Habar Shariif)''' wuxuu si guud u dhalay shan (5) oday oo waaweyn, kuwaas oo beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
Waa reer Aad U balaaran Oo Daga Qaybo Badan Oo kamida Dhulalka Soomalida Sida (Baardheere,baqdaad,kismaayo,sarmaan ,rowlo shariif ,buula asharaaf ,saranley)
'''<u><big>2- Beesha Shariif Muxumed</big></u>'''
* Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa saddex dhablood oo waaweyn:
** Reer Shariif Diini
** Reer Shariif Danbooy
** Reer Shariif Diinle.
'''<u><big>3- Beesha Xasan Timo weyne</big></u>'''
<nowiki>:</nowiki> shariif Xasan ( Xasan timo Weyne) bin Ahmed alwafi bin Amiin bin Jibriil bin Osmaan bin Saqaf al- hasani...
'''Waxaa ukala baxaa saddex Lafood''':
1. Reer Shariif Muuse
2. Reer Shariif cali
3. Reer Shariif Axmed
Asharaftan waxay ubadan yihiin Dhulka Soomaali galbeed Iyo Jubooyinka iyo shabeelada hoose .
<big>'''4- Beesha Shariif Nuur'''</big>
Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed (Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha
'''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin Abii Daalib
<big>'''5- Beesha Reer aw xasan'''</big> Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud ula qeybsamaa labadaas jifo:
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur.
'''<big>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
'''<big>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
4ulmcybj8e6bsxla0vrhsralzc8q21b
300865
300864
2026-07-05T16:40:46Z
Baardheere gedo
46358
Wax kabadalid
300865
wikitext
text/x-wiki
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=Carab|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]
[[Kiswahili language|Kiswahili]]|image=Asharaaf|region1=Muqdishu(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf Baqdaad, faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xuseen''' ==
Asharaaf Xuseen Waa hal Beel Oo weyn waana: '''Asharaaf Bacalawi''' '''Sada''', waxaana ka mid ah, Reer Sayid Axmed,Reer Shariif maqbuul,Reer Shariif Xamduun,Al Nadiir,Al baasakuut,jamalulayl,Reer xaji amiin oo ah (mahdeli),Reer Aw Xasan.
== '''Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''<small>Guud ahaan, beesha Asharaaf ee degta geyiga Soomaalida waxa ay u qaybsantaa labo garab oo waaweyn oo kala ah:</small>'''
== '''Asharaaf''' ==
'''<u><big>1- Beesha Shariif yacquub (</big></u>Habar shariif)'''
Odayga weyn ee '''Shariif Yacquub (Habar Shariif)''' wuxuu si guud u dhalay shan (5) oday oo waaweyn, kuwaas oo beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
Waa reer Aad U balaaran Oo Daga Qaybo Badan Oo kamida Dhulalka Soomalida Sida (Baardheere,baqdaad,kismaayo,sarmaan ,rowlo shariif ,buula asharaaf ,saranley)
'''<u><big>2- Beesha Shariif Muxumed</big></u>'''
* Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa saddex dhablood oo waaweyn:
** Reer Shariif Diini
** Reer Shariif Danbooy
** Reer Shariif Diinle.
'''<u><big>3- Beesha Xasan Timo weyne</big></u>'''
<nowiki>:</nowiki> shariif Xasan ( Xasan timo Weyne) bin Ahmed alwafi bin Amiin bin Jibriil bin Osmaan bin Saqaf al- hasani...
'''Waxaa ukala baxaa saddex Lafood''':
1. Reer Shariif Muuse
2. Reer Shariif cali
3. Reer Shariif Axmed
Asharaftan waxay ubadan yihiin Dhulka Soomaali galbeed Iyo Jubooyinka iyo shabeelada hoose .
<big>'''4- Beesha Shariif Nuur'''</big>
Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed (Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha
'''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin Abii Daalib
<big>'''5- Beesha Reer aw xasan'''</big> Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud ula qeybsamaa labadaas jifo:
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur.
'''<big><u>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</u></big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
7y5qhuhlxst635ga48xd4k1dxfnzcb7
300866
300865
2026-07-05T16:46:21Z
Baardheere gedo
46358
Halkan waa qaab-dhismeedka rasmiga ah ee Beesha Asharaaf
300866
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+Asharaaf
الأشراف
|[[File:Flag_of_Somalia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Somalia]]
[[File:Flag_of_Ethiopia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Ethiopia]] [[File:Flag_of_Kenya.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Kenya]]
|-
|
|-
|Asharaaf
|-
|
|-
!Meelaha ay ku badan yihiin
|-
|
{| class="wikitable"
|Muqdishu(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo
|
|
|-
|Baardheere,saranley ,Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf,Baqdaad, faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif
|
|
|-
|Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar
|
|
|-
|Moolmad , Aarag , Goof Gaduud
|
|
|}
|-
!Luqada
|-
|[[Somali language|Somali]] [[Arabic language|Arabic]] Kiswahili
|-
!Diinta
|-
|[[Islam]], [[Sunni]]
|-
!Dadka ay dhalyo wadagaan
|-
|Carab
|}
== '''Asharaaf Xuseen''' ==
Asharaaf Xuseen Waa hal Beel Oo weyn waana: '''Asharaaf Bacalawi''' '''Sada''', waxaana ka mid ah, Reer Sayid Axmed,Reer Shariif maqbuul,Reer Shariif Xamduun,Al Nadiir,Al baasakuut,jamalulayl,Reer xaji amiin oo ah (mahdeli),Reer Aw Xasan.
== '''Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''<small>Guud ahaan, beesha Asharaaf ee degta geyiga Soomaalida waxa ay u qaybsantaa labo garab oo waaweyn oo kala ah:</small>'''
== '''Asharaaf''' ==
'''<u><big>1- Beesha Shariif yacquub (</big></u>Habar shariif)'''
Odayga weyn ee '''Shariif Yacquub (Habar Shariif)''' wuxuu si guud u dhalay shan (5) oday oo waaweyn, kuwaas oo beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
Waa reer Aad U balaaran Oo Daga Qaybo Badan Oo kamida Dhulalka Soomalida Sida (Baardheere,baqdaad,kismaayo,sarmaan ,rowlo shariif ,buula asharaaf ,saranley)
'''<u><big>2- Beesha Shariif Muxumed</big></u>'''
* Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa saddex dhablood oo waaweyn:
** Reer Shariif Diini
** Reer Shariif Danbooy
** Reer Shariif Diinle.
'''<u><big>3- Beesha Xasan Timo weyne</big></u>'''
<nowiki>:</nowiki> shariif Xasan ( Xasan timo Weyne) bin Ahmed alwafi bin Amiin bin Jibriil bin Osmaan bin Saqaf al- hasani...
'''Waxaa ukala baxaa saddex Lafood''':
1. Reer Shariif Muuse
2. Reer Shariif cali
3. Reer Shariif Axmed
Asharaftan waxay ubadan yihiin Dhulka Soomaali galbeed Iyo Jubooyinka iyo shabeelada hoose .
<big>'''4- Beesha Shariif Nuur'''</big>
Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed (Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha
'''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin Abii Daalib
<big>'''5- Beesha Reer aw xasan'''</big> Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud ula qeybsamaa labadaas jifo:
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur.
'''<big><u>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</u></big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
mj9f4odps2j1jbcmwpls30532b4vvir
300867
300866
2026-07-05T16:48:19Z
Baardheere gedo
46358
Halkan waa qaab-dhismeedka rasmiga ah ee Beesha Asharaaf
300867
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+Asharaaf
الأشراف
|[[File:Flag_of_Somalia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Somalia]]
[[File:Flag_of_Ethiopia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Ethiopia]] [[File:Flag_of_Kenya.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Kenya]]
|-
|
|-
|Asharaaf
|-
|
|-
!Meelaha ay ku badan yihiin
|-
|
{| class="wikitable"
|Muqdishu(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo
|
|
|-
|Baardheere,saranley ,Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf,Baqdaad, faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif
|
|
|-
|Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar
|
|
|-
|Moolmad , Aarag , Goof Gaduud
|
|
|}
|-
!Luqada
|-
|[[Somali language|Somali]] [[Arabic language|Arabic]] Kiswahili
|-
!Diinta
|-
|[[Islam]], [[Sunni]]
|-
!Dadka ay dhalyo wadagaan
|-
|Carab
|}
== '''Beesha Asharaaf''' ==
== '''Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''<small>Guud ahaan, beesha Asharaaf ee degta geyiga Soomaalida waxa ay u qaybsantaa labo garab oo waaweyn oo kala ah:</small>'''
== '''Asharaaf''' ==
'''<u><big>1- Beesha Shariif yacquub (</big></u>Habar shariif)'''
Odayga weyn ee '''Shariif Yacquub (Habar Shariif)''' wuxuu si guud u dhalay shan (5) oday oo waaweyn, kuwaas oo beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
Waa reer Aad U balaaran Oo Daga Qaybo Badan Oo kamida Dhulalka Soomalida Sida (Baardheere,baqdaad,kismaayo,sarmaan ,rowlo shariif ,buula asharaaf ,saranley)
'''<u><big>2- Beesha Shariif Muxumed</big></u>'''
* Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa saddex dhablood oo waaweyn:
** Reer Shariif Diini
** Reer Shariif Danbooy
** Reer Shariif Diinle.
'''<u><big>3- Beesha Xasan Timo weyne</big></u>'''
<nowiki>:</nowiki> shariif Xasan ( Xasan timo Weyne) bin Ahmed alwafi bin Amiin bin Jibriil bin Osmaan bin Saqaf al- hasani...
'''Waxaa ukala baxaa saddex Lafood''':
1. Reer Shariif Muuse
2. Reer Shariif cali
3. Reer Shariif Axmed
Asharaftan waxay ubadan yihiin Dhulka Soomaali galbeed Iyo Jubooyinka iyo shabeelada hoose .
<big>'''4- Beesha Shariif Nuur'''</big>
Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed (Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha
'''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin Abii Daalib
<big>'''5- Beesha Reer aw xasan'''</big> Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud ula qeybsamaa labadaas jifo:
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur.
'''<big><u>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</u></big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
7o8u09p878tw0xkuep8f7b5rnaxbs05
300868
300867
2026-07-05T20:04:22Z
Baardheere gedo
46358
Halkan waa qaab-dhismeedka rasmiga ah ee Beesha Asharaaf.
300868
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+Asharaaf
الأشراف
|[[File:Flag_of_Somalia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Somalia]]
[[File:Flag_of_Ethiopia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Ethiopia]] [[File:Flag_of_Kenya.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Kenya]]
|-
|
|-
|Beesha Asharaaf;
|-
|
|-
!Meelaha ay ku badan yihiin
|-
|
{| class="wikitable"
|Muqdishu(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo
|
|
|-
|Baardheere,saranley ,Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf,Baqdaad, faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif
|
|
|-
|Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar
|
|
|-
|Moolmad , Aarag , Goof Gaduud
|
|
|}
|-
!Luqada
|-
|[[Somali language|Somali]] [[Arabic language|Arabic]] Kiswahili
|-
!Diinta
|-
|[[Islam]], [[Sunni]]
|-
!Dadka ay dhalyo wadagaan
|-
|Carab
|}
== '''Beelweynta Asharaaf :''' ==
== '''Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''<small>Guud ahaan, beesha Asharaaf ee degta geyiga Soomaalida waxa ay u qaybsantaa labo garab oo waaweyn oo kala ah:</small>'''
== '''Qabiilada Beesha Asharaaf:''' ==
'''<u><big>1- Beesha Shariif yacquub (</big></u>Habar shariif)'''
Odayga weyn ee '''Shariif Yacquub (Habar Shariif)''' wuxuu si guud u dhalay shan (5) oday oo waaweyn, kuwaas oo beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
Waa reer Aad U balaaran Oo Daga Qaybo Badan Oo kamida Dhulalka Soomalida Sida (Baardheere,baqdaad,kismaayo,sarmaan ,rowlo shariif ,buula asharaaf ,saranley)
'''<u><big>2- Beesha Shariif Muxumed</big></u>'''
* Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa saddex dhablood oo waaweyn:
** Reer Shariif Diini
** Reer Shariif Danbooy
** Reer Shariif Diinle.
'''<u><big>3- Beesha Xasan Timo weyne</big></u>'''
<nowiki>:</nowiki> shariif Xasan ( Xasan timo Weyne) bin Ahmed alwafi bin Amiin bin Jibriil bin Osmaan bin Saqaf al- hasani...
'''Waxaa ukala baxaa saddex Lafood''':
1. Reer Shariif Muuse
2. Reer Shariif cali
3. Reer Shariif Axmed
Asharaftan waxay ubadan yihiin Dhulka Soomaali galbeed Iyo Jubooyinka iyo shabeelada hoose .
<big>'''4- Beesha Shariif Nuur'''</big>
Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed (Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha
'''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin Abii Daalib
<big>'''5- Beesha Reer aw xasan'''</big> Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud ula qeybsamaa labadaas jifo:
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur.
'''<big><u>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</u></big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
ghhtv5czctvtagly4zs1vvj9rjwuswp
300869
300868
2026-07-05T20:06:16Z
Baardheere gedo
46358
/* Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabi */
300869
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+Asharaaf
الأشراف
|[[File:Flag_of_Somalia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Somalia]]
[[File:Flag_of_Ethiopia.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Ethiopia]] [[File:Flag_of_Kenya.svg|link=|alt=|border|23x23px]] [[Kenya]]
|-
|
|-
|Beesha Asharaaf;
|-
|
|-
!Meelaha ay ku badan yihiin
|-
|
{| class="wikitable"
|Muqdishu(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo
|
|
|-
|Baardheere,saranley ,Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf,Baqdaad, faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif
|
|
|-
|Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar
|
|
|-
|Moolmad , Aarag , Goof Gaduud
|
|
|}
|-
!Luqada
|-
|[[Somali language|Somali]] [[Arabic language|Arabic]] Kiswahili
|-
!Diinta
|-
|[[Islam]], [[Sunni]]
|-
!Dadka ay dhalyo wadagaan
|-
|Carab
|}
== '''Beelweynta Asharaaf :''' ==
== '''Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''<small>Guud ahaan, beesha Asharaaf ee degta geyiga Soomaalida waxa ay u qaybsantaa labo garab oo waaweyn oo kala ah: (xasan iyo xuseen) kuwaas oo kasii faracmeen ilaa 6 qabiil.</small>'''
== '''Qabiilada Beesha Asharaaf:''' ==
'''<u><big>1- Beesha Shariif yacquub (</big></u>Habar shariif)'''
Odayga weyn ee '''Shariif Yacquub (Habar Shariif)''' wuxuu si guud u dhalay shan (5) oday oo waaweyn, kuwaas oo beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
Waa reer Aad U balaaran Oo Daga Qaybo Badan Oo kamida Dhulalka Soomalida Sida (Baardheere,baqdaad,kismaayo,sarmaan ,rowlo shariif ,buula asharaaf ,saranley)
'''<u><big>2- Beesha Shariif Muxumed</big></u>'''
* Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa saddex dhablood oo waaweyn:
** Reer Shariif Diini
** Reer Shariif Danbooy
** Reer Shariif Diinle.
'''<u><big>3- Beesha Xasan Timo weyne</big></u>'''
<nowiki>:</nowiki> shariif Xasan ( Xasan timo Weyne) bin Ahmed alwafi bin Amiin bin Jibriil bin Osmaan bin Saqaf al- hasani...
'''Waxaa ukala baxaa saddex Lafood''':
1. Reer Shariif Muuse
2. Reer Shariif cali
3. Reer Shariif Axmed
Asharaftan waxay ubadan yihiin Dhulka Soomaali galbeed Iyo Jubooyinka iyo shabeelada hoose .
<big>'''4- Beesha Shariif Nuur'''</big>
Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed (Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha
'''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin Abii Daalib
<big>'''5- Beesha Reer aw xasan'''</big> Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud ula qeybsamaa labadaas jifo:
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur.
'''<big><u>6- Beesha Baclawi (Ba-Alawi)</u></big>''' <big>Waa beelaha ugu waa weyn si guud ahan beel weynta asharaaf.</big>
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
lgilyim24ybs1nmur2gbohol8qhb5o2
300870
300869
2026-07-05T21:25:38Z
Baardheere gedo
46358
Qaab qaybsinka beesha asharaaf
300870
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=Somali,Carab|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]|image=Asharaaf|region1=Shangaani,Marka,Baraawe,Qoryooley,Feerfeer,dhagaxbuur,Buurcukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Baardheere,Doolow,Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf ,Baqdaad, kismaayo,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xasan iy Xuseen:''' ==
== '''Beesha Asharaaf Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''Doorka Taariikhiga ah iyo Deegaanka'''
• '''Nabaddoonnimo iyo Gar-galkii Dhaqanka:''' Beesha Asharaaf waxaa taariikhda lagu yaqaannay in ay yihiin dad dhex-dhexaad ah oo loo rabo xallinta khilaafaadka beelaha dhexmara (waxaa xitaa loo ogaa magaca "Saddex-lugood" oo muujinaya in ay yihiin tiir dhex-dhexaad ah oo nabadda lagu tiiriyo).<ref>'''Beesha Asharaaf''' (ama Ashraf) waa mid ka mid ah beelaha sharafta iyo qaddarinta weyn ku leh dalka Soomaaliya iyo guud ahaan caalamka Islaamka. Magaca "Asharaaf" waa jamaca erayga Carabiga ah ee '''Shariif''' (شريف), oo la macno ah "sharafle" ama "shifo leh."
Guud ahaan, beeshu waxay caan ku tahay barashada iyo faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo dhex-dhaxaadinta beelaha kale ee Soomaaliyeed marka ay khilaafaad yimaadaan.</ref>
• '''Fidinta Diinta:''' Waxay soo saareen culimo waaweyn oo dalka iyo dadkaba waxbaray. Waxaa ka mid ah culimadii caanka ahayd ee taariikhda galay sida '''Sheekh Cumar Faaruuq''' (oo ahaa kii quraanka ku fasiray af Soomaaliga fasiixa ah) iyo '''Dada Masiti''' oo ahayd reer Baraawe gabayaa iyo caalimad diineed weyn ahayd. <ref group="Taarikh ">Wikipedia </ref>
'''Qabiilada ay beesha ka koobantahay waa 6 qabiil oo kala ah:'''
'''<big>1</big><big>- Beesha Shariif Yacquub (Habar Shariif)</big>'''
Odayga weyn ee Shariif Yacquub wuxuu si guud u dhalay '''shan oday''' oo waaweyn oo ay beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
'''<big>2</big><big>- Beesha Shariif Muxumed</big>'''
Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa '''saddex dhablood'''(lafood) oo waaweyn:
* Reer Shariif Diini
* Reer Shariif Danbooy
* Reer Shariif Diinle
<big>'''3-Beesha Shariif Nuur'''</big>. Waa qabiil miisaan leh, wuxuuna u sii jabaa '''afar jifo''' oo aad u caan ah:
* Reer Shariif Yuusuf
* Reer Xaaji Amiin (Mahdeli)
* Reer Shariif Cali
* Reer Shariif Alawi
(Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed )(Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha '''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin
'''<big>4- Beesha Reer Aw Xasan</big>'''
Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud u sii kala bahaa '''labadaan jifo''':
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur
'''<big>5. B</big><big>eesha Baaclawi (Ba-Alawi)</big>'''
Waa farac miisaan culus ku leh magaalooyinka xeebaha iyo ganacsiga taariikhiga ah, wuxuuna u sii qaybsamaa '''shan sub-clan''' (jifo):
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
'''<big>6.</big>''' '''<big>Beesha Xasan Timoweyne</big>'''
Waa qabiilka u sii qaybsama '''saddex jifo''' oo kala ah:
* Reer Shariif Muuse
* Reer Shariif Cali
* Reer Shariif Axmed
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
2xg0wbsh47vo4hgz235syeaiw1kj7if
300871
300870
2026-07-05T21:29:17Z
Baardheere gedo
46358
/* Asharaaf Xasan iy Xuseen: */
300871
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=Somali,Carab|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]|image=Asharaaf|region1=Shangaani,Marka,Baraawe,Qoryooley,Feerfeer,dhagaxbuur,Buurcukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Baardheere,Doolow,Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf ,Baqdaad, kismaayo,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xasan iy Xuseen:''' ==
== Beesha Asharaaf Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small> ==
wax ka badal
'''Doorka Taariikhiga ah iyo Deegaanka'''
• '''Nabaddoonnimo iyo Gar-galkii Dhaqanka:'''Beesha Asharaaf waxaa taariikhda lagu yaqaannay in ay yihiin dad dhex-dhexaad ah oo loo rabo xallinta khilaafaadka beelaha dhexmara (waxaa xitaa loo ogaa magaca "Saddex-lugood" oo muujinaya in ay yihiin tiir dhex-dhexaad ah oo nabadda lagu tiiriyo).
• '''Fidinta Diinta:''' Waxay soo saareen culimo waaweyn oo dalka iyo dadkaba waxbaray. Waxaa ka mid ah culimadii caanka ahayd ee taariikhda galay sida '''Sheekh Cumar Faaruuq''' (oo ahaa kii quraanka ku fasiray af Soomaaliga fasiixa ah) iyo '''Dada Masiti''' oo ahayd reer Baraawe gabayaa iyo caalimad diineed weyn ahayd.
== '''Beesha Asharaaf Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''Doorka Taariikhiga ah iyo Deegaanka'''
• '''Nabaddoonnimo iyo Gar-galkii Dhaqanka:''' Beesha Asharaaf waxaa taariikhda lagu yaqaannay in ay yihiin dad dhex-dhexaad ah oo loo rabo xallinta khilaafaadka beelaha dhexmara (waxaa xitaa loo ogaa magaca "Saddex-lugood" oo muujinaya in ay yihiin tiir dhex-dhexaad ah oo nabadda lagu tiiriyo).<ref>'''Beesha Asharaaf''' (ama Ashraf) waa mid ka mid ah beelaha sharafta iyo qaddarinta weyn ku leh dalka Soomaaliya iyo guud ahaan caalamka Islaamka. Magaca "Asharaaf" waa jamaca erayga Carabiga ah ee '''Shariif''' (شريف), oo la macno ah "sharafle" ama "shifo leh."
Guud ahaan, beeshu waxay caan ku tahay barashada iyo faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo dhex-dhaxaadinta beelaha kale ee Soomaaliyeed marka ay khilaafaad yimaadaan.</ref>
• '''Fidinta Diinta:''' Waxay soo saareen culimo waaweyn oo dalka iyo dadkaba waxbaray. Waxaa ka mid ah culimadii caanka ahayd ee taariikhda galay sida '''Sheekh Cumar Faaruuq''' (oo ahaa kii quraanka ku fasiray af Soomaaliga fasiixa ah) iyo '''Dada Masiti''' oo ahayd reer Baraawe gabayaa iyo caalimad diineed weyn ahayd. <ref group="Taarikh ">Wikipedia </ref>
'''Qabiilada ay beesha ka koobantahay waa 6 qabiil oo kala ah:'''
'''<big>1</big><big>- Beesha Shariif Yacquub (Habar Shariif)</big>'''
Odayga weyn ee Shariif Yacquub wuxuu si guud u dhalay '''shan oday''' oo waaweyn oo ay beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
'''<big>2</big><big>- Beesha Shariif Muxumed</big>'''
Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa '''saddex dhablood'''(lafood) oo waaweyn:
* Reer Shariif Diini
* Reer Shariif Danbooy
* Reer Shariif Diinle
<big>'''3-Beesha Shariif Nuur'''</big>. Waa qabiil miisaan leh, wuxuuna u sii jabaa '''afar jifo''' oo aad u caan ah:
* Reer Shariif Yuusuf
* Reer Xaaji Amiin (Mahdeli)
* Reer Shariif Cali
* Reer Shariif Alawi
(Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed )(Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha '''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin
'''<big>4- Beesha Reer Aw Xasan</big>'''
Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud u sii kala bahaa '''labadaan jifo''':
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur
'''<big>5. B</big><big>eesha Baaclawi (Ba-Alawi)</big>'''
Waa farac miisaan culus ku leh magaalooyinka xeebaha iyo ganacsiga taariikhiga ah, wuxuuna u sii qaybsamaa '''shan sub-clan''' (jifo):
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
'''<big>6.</big>''' '''<big>Beesha Xasan Timoweyne</big>'''
Waa qabiilka u sii qaybsama '''saddex jifo''' oo kala ah:
* Reer Shariif Muuse
* Reer Shariif Cali
* Reer Shariif Axmed
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
<references />
j426gs54tfgvzyiec8h16ewgdh20bat
300872
300871
2026-07-05T21:36:22Z
Baardheere gedo
46358
/* Asharaaf Xasan iy Xuseen: */
300872
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=Somali,Carab|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]|image=Asharaaf|region1=Shangaani,Marka,Baraawe,Qoryooley,Feerfeer,dhagaxbuur,Buurcukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Baardheere,Doolow,Sarmaan,Luuq,Berdaale,Saranley,buulo asharaaf ,Baqdaad, kismaayo,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xasan iy Xuseen:''' ==
== '''Beesha Asharaaf Beesha Asharaaf (Af-Carabi: الأشراف) <small>waa beel sharaf iyo qaddarin weyn ku dhex leh bulshada Soomaaliyeed, iyadoo caan ku ah faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo aqoonta. Magaca "Asharaaf" wuxuu ka yimid kalmadda Carabiga ah ee Shariif (oo macneheedu yahay qof sharaf leh), waxayna abtirsiinyo ahaan ku xirmaan reer binu Haashim, gaar ahaan tafiirtii Nebi Muxammad (NNKH) iyada oo sii marta gabadhiisii Faadumo iyo Cali bin Abii Daalib.</small>''' ==
'''Doorka Taariikhiga ah iyo Deegaanka'''
• '''Nabaddoonnimo iyo Gar-galkii Dhaqanka:''' Beesha Asharaaf waxaa taariikhda lagu yaqaannay in ay yihiin dad dhex-dhexaad ah oo loo rabo xallinta khilaafaadka beelaha dhexmara (waxaa xitaa loo ogaa magaca "Saddex-lugood" oo muujinaya in ay yihiin tiir dhex-dhexaad ah oo nabadda lagu tiiriyo).<ref>'''Beesha Asharaaf''' (ama Ashraf) waa mid ka mid ah beelaha sharafta iyo qaddarinta weyn ku leh dalka Soomaaliya iyo guud ahaan caalamka Islaamka. Magaca "Asharaaf" waa jamaca erayga Carabiga ah ee '''Shariif''' (شريف), oo la macno ah "sharafle" ama "shifo leh."
Guud ahaan, beeshu waxay caan ku tahay barashada iyo faafinta diinta Islaamka, nabadeynta, iyo dhex-dhaxaadinta beelaha kale ee Soomaaliyeed marka ay khilaafaad yimaadaan.</ref>
• '''Fidinta Diinta:''' Waxay soo saareen culimo waaweyn oo dalka iyo dadkaba waxbaray. Waxaa ka mid ah culimadii caanka ahayd ee taariikhda galay sida '''Sheekh Cumar Faaruuq''' (oo ahaa kii quraanka ku fasiray af Soomaaliga fasiixa ah) iyo '''Dada Masiti''' oo ahayd reer Baraawe gabayaa iyo caalimad diineed weyn ahayd. <ref>Wikipedia </ref>
'''Qabiilada ay beesha ka koobantahay waa 6 qabiil oo kala ah:'''
'''<big>1</big><big>- Beesha Shariif Yacquub (Habar Shariif)</big>'''
Odayga weyn ee Shariif Yacquub wuxuu si guud u dhalay '''shan oday''' oo waaweyn oo ay beeshu u kala baxdo:
* Cimraan Yacquub
* Xasan Yacquub
* Aadan Yacquub
* Maxamed Yacquub
* Isxaaq Yacquub
'''<big>2</big><big>- Beesha Shariif Muxumed</big>'''
Waa qabiil kale oo si dhab ah ugu weyn dhulka koonfureed, wuxuuna u sii kala baxaa '''saddex dhablood'''(lafood) oo waaweyn:
* Reer Shariif Diini
* Reer Shariif Danbooy
* Reer Shariif Diinle
<big>'''3-Beesha Shariif Nuur'''</big>. Waa qabiil miisaan leh, wuxuuna u sii jabaa '''afar jifo''' oo aad u caan ah:
* Reer Shariif Yuusuf
* Reer Xaaji Amiin (Mahdeli)
* Reer Shariif Cali
* Reer Shariif Alawi
(Shariif [[Shariif Nuur|Nuur]] bin Shamsuddiin Axmed )(Carabi: شريف نور بن شمس الدين أحمد) waa awowga ay ku abtirsato mid ka mid ah faracyada Asharaafta ee ugu faca-weyn Soomaaliya. Wuxuu ahaa caalim, hoggaamiye diimeed iyo sarkaal Muslim ah oo ka qayb qaatay dagaalladii u dhexeeyay Saldanaddii Adal iyo Boqortooyadii Xabashida qarnigii 16-aad. Waxaa lagu xusay buugga taariikhiga ah ee Futuux Al-Xabasha ee uu qoray Shihaab al-Diin Axmed bin Cabd al-Qaadir (Arab Faqih), kaas oo ka mid ah ilaha aasaasiga ah ee taariikhda Geeska Afrika.
''''''Faraca Shariif Nuur (Reer Shariif Nuur)'''
Shariif Nuur iyo aabbihiis Shariif Axmed (Shamsuddiin) waxay labaduba ka tirsanaayeen culimadii uu heellaneyd faafinta cilmiga diinta Islaamka.
Reer Shariif Nuur ama faracii Shariif Nuur waxay noqdeen macallimiin diimeed, qaaddiyo (garsooreyaal), iyo ganacsato ku nool Geeska Afrika.
Waxay kaalin muuqata oo weyn ka qaateen faafinta Islaamka ee deegaannada xeebaha, iyagoo adeegsanaya ganacsi, isdhexgal guur iyo faafinta cilmiga diinta.
Waxaa jirta xog sheegaysa in qoyska uu ka soo jeedo Shariif Nuur uu deggenaa magaalada Tarim ee dalka Yemen, halka hijradiisii kaddib uu farcankiisu ku faafay Bariga Afrika (Soomaaliya, Itoobiya, Kenya).
Xusuusta iyo magaca Shariif Nuur waa mid weli jirta qarniyo kaddib. Waxaa hadda la heli karaa oo jooga faraciisa oo ku kala abtirsada wiilashiisa kala ah: Shariif Cumar, Shariif Axmed, Shariif Sadiiq iyo Shariif Yaxye. Dadka ku abtirsada afartaas Shariif waxay joogaan magaalooyin kala duwan oo ku yaalla Soomaaliya, Itoobiya iyo Kenya. Waxaa kaloo jira jaaliyado qurbajoog ah oo deggan dalal ku yaalla qaaradaha Afrika, Yurub, Ameerika, iyo Australia.
Buugga Futuux Al-Xabasha waxaa Shariif Nuur lagu xusay dhowr jeer, iyadoo lagu tilmaamay inuu ahaa: • caalim diimeed, • la-taliye ciidan, • hoggaamiye, • iyo inuu ka mid ahaa saaxiibbadii u dhowaa Imaam Axmed bin Ibraahim al-Ghazi (Axmed Gurey). Waxaa lagu soo warramay inuu ku dhaawacmay dagaal kaddib markii mindi caloosha laga geliyay, balse uu ka bogsaday. Waxaa kale oo la tilmaamay inuu ka qayb qaatay go’doomintii Amba oo Itoobiya ah iyo ololeyaal kale oo militari. Dhammaan macluumaadkan waxaa laga heli karaa buugga. https://en.wikipedia.org/wiki/Futuh_al-Habasha '''Silsiladda Abtirka Shariif Nuur'''
Shariif Nuur
bin (Shamsuddiin) Axmed
bin Cabdisalaam
bin Maxamed
bin Cali-Xaydar
bin Cabdullaahi
bin Abuubakar
bin Cumar
bin Cali-Cafiif
bin Zayn al-Caabiddiin
bin Yaxye
bin Ibraahim
bin Zayn al-Caarifiin
bin Nuuraddiin
bin Idris
bin Nuux
bin Ibraahim
bin Cabdalla al-Muxdi
bin Xasan al-Muthanna
bin Xasan al-Sibdi
bin Cali bin
'''<big>4- Beesha Reer Aw Xasan</big>'''
Waa qabiil taariikh u gaar ah iyo maqaam madax-bannaan ku dhex leh culumada, wuxuuna si guud u sii kala bahaa '''labadaan jifo''':
* Reer Aw Saacid
* Reer Aw Nuur
'''<big>5. B</big><big>eesha Baaclawi (Ba-Alawi)</big>'''
Waa farac miisaan culus ku leh magaalooyinka xeebaha iyo ganacsiga taariikhiga ah, wuxuuna u sii qaybsamaa '''shan sub-clan''' (jifo):
* Reer Sayid Axmed
* Reer Shariif Maqbuul
* Reer Shariif Xamduun
* Nadiir
* Baasakuut
'''<big>6.</big>''' '''<big>Beesha Xasan Timoweyne</big>'''
Waa qabiilka u sii qaybsama '''saddex jifo''' oo kala ah:
* Reer Shariif Muuse
* Reer Shariif Cali
* Reer Shariif Axmed
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
<references />
bv3ows675lbz5frwspi4i9k4cefr1p7
300882
300872
2026-07-06T05:23:56Z
~2026-38367-24
46369
Sida saxda
300882
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=[[Soomaali]], [[Carab]]|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]
[[Kiswahili language|Kiswahili]]|image=Asharaaf|region1=Muqdisho(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Sarmaan,Berdaale,Baaardheere,Jamame,Saranley,Luuq,buulo asharaaf Baqdaad, Sabca Asharaaf,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xasan''' ==
== '''Asharaaf Xuseen''' ==
Asharaaf Xuseen Waa hal Beel Oo weyn waana: Asharaaf Bacalawi Sada, waxaana ka mid ah, Reer Sayid Axmed,Reer Shariif maqbuul,Reer Shariif Xamduun,Al Nadiir,Al baasakuut,jamalulayl,Reer xaji amiin oo ah (mahdeli),Reer Aw Xasan.
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
0xbkvje81zynck8m58tf5htodqqf4ir
300883
300882
2026-07-06T05:28:25Z
~2026-38367-24
46369
/* Asharaaf Xasan */
300883
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=[[Soomaali]], [[Carab]]|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]
[[Kiswahili language|Kiswahili]]|image=Asharaaf|region1=Muqdisho(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Sarmaan,Berdaale,Baaardheere,Jamame,Saranley,Luuq,buulo asharaaf Baqdaad, Sabca Asharaaf,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xasan''' ==
Ashraaf Xasan Waa Afar Beelood Oo waaweyn :
'''1- Beesha Reer Shariif Muxumed'''
== '''Asharaaf Xuseen''' ==
Asharaaf Xuseen Waa hal Beel Oo weyn waana: Asharaaf Bacalawi Sada, waxaana ka mid ah, Reer Sayid Axmed,Reer Shariif maqbuul,Reer Shariif Xamduun,Al Nadiir,Al baasakuut,jamalulayl,Reer xaji amiin oo ah (mahdeli),Reer Aw Xasan.
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
3jh1dh6wyqx6yp599rp66rv7ot0ujgl
300884
300883
2026-07-06T05:31:46Z
~2026-38367-24
46369
/* Asharaaf Xasan */
300884
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=[[Soomaali]], [[Carab]]|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]
[[Kiswahili language|Kiswahili]]|image=Asharaaf|region1=Muqdisho(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Sarmaan,Berdaale,Baaardheere,Jamame,Saranley,Luuq,buulo asharaaf Baqdaad, Sabca Asharaaf,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== Asharaaf Xasan ==
Ashraaf Xasan Waa Afar Beelood Oo waaweyn :
1- Beesha Reer Shariif Muxumed
2- Beesha Xasan Timo weyne
3- Reer Shariif Nuur
4- Cimraan Yacquub
== '''Asharaaf Xuseen''' ==
Asharaaf Xuseen Waa hal Beel Oo weyn waana: Asharaaf Bacalawi Sada, waxaana ka mid ah, Reer Sayid Axmed,Reer Shariif maqbuul,Reer Shariif Xamduun,Al Nadiir,Al baasakuut,jamalulayl,Reer xaji amiin oo ah (mahdeli),Reer Aw Xasan.
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
o8xxi8yeaso01c1tk8nkj4brxilaymn
300885
300884
2026-07-06T05:32:25Z
~2026-38367-24
46369
/* Asharaaf Xasan */
300885
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=[[Soomaali]], [[Carab]]|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]
[[Kiswahili language|Kiswahili]]|image=Asharaaf|region1=Muqdisho(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Sarmaan,Berdaale,Baaardheere,Jamame,Saranley,Luuq,buulo asharaaf Baqdaad, Sabca Asharaaf,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xasan''' ==
Ashraaf Xasan Waa Afar Beelood Oo waaweyn :
1- Beesha Reer Shariif Muxumed
2- Beesha Xasan Timo weyne
3- Reer Shariif Nuur
4- Cimraan Yacquub
== '''Asharaaf Xuseen''' ==
Asharaaf Xuseen Waa hal Beel Oo weyn waana: Asharaaf Bacalawi Sada, waxaana ka mid ah, Reer Sayid Axmed,Reer Shariif maqbuul,Reer Shariif Xamduun,Al Nadiir,Al baasakuut,jamalulayl,Reer xaji amiin oo ah (mahdeli),Reer Aw Xasan.
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
6pthm0zdzgx3ikcu3qvpzx8qcfqa0yz
300886
300885
2026-07-06T05:33:22Z
~2026-38367-24
46369
/* Asharaaf Xasan */
300886
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox ethnic group|group=Asharaaf<br /> الأشراف|flag={{flagcountry|Somalia}}
{{flagcountry|Itoobiya}}
{{flagcountry|Kenya}}|related-c=[[Soomaali]], [[Carab]]|langs=[[Somali language|Somali]]
[[Arabic language|Arabic]]
[[Kiswahili language|Kiswahili]]|image=Asharaaf|region1=Muqdisho(Shangaani),Marka,Baraawe,Qoryooley,Feer feer,Buur cukur,Beledweyne,Khalaaliyo,Wajeer,Isiolo|region2=Sarmaan,Berdaale,Baaardheere,Jamame,Saranley,Luuq,buulo asharaaf Baqdaad, Sabca Asharaaf,faaxfaxdhuun,war gaduud, Rowlo Shariif|rels=[[Islam]], [[Sunni]]|region22=Asalan, Warqadey, biyooley, Baaqey, Kal iyo Kooraar|image_caption=|region24=Moolmad , Aarag , Goof Gaduud}}
== '''Asharaaf Xasan''' ==
Ashraaf Xasan Waa Afar Beelood Oo waaweyn waana :
1- Beesha Reer Shariif Muxumed
2- Beesha Xasan Timo weyne
3- Reer Shariif Nuur
4- Cimraan Yacquub
== '''Asharaaf Xuseen''' ==
Asharaaf Xuseen Waa hal Beel Oo weyn waana: Asharaaf Bacalawi Sada, waxaana ka mid ah, Reer Sayid Axmed,Reer Shariif maqbuul,Reer Shariif Xamduun,Al Nadiir,Al baasakuut,jamalulayl,Reer xaji amiin oo ah (mahdeli),Reer Aw Xasan.
== '''Dadka ugu Caansan Asharaaf''' ==
'''<big><u>Cilimaa u' diin</u></big>''' :
1- [[Sheekh yuusuf al kowneyn school|Sheekh Yuusuf Alkowneyn]] [oo ah Ah Qofkii Alifey Hingaada Carabiga ]
2- Sheikh Sharif Nurow Aamiin Barkhadle {oo ahaa Caalim Diimeed oo ahaa Aasaasihii Jameecada Rowlo oo ku Caan baxday fidinta Diinta Islaamka} <ref>Culimaaudiinka </ref>
3- [[Sheikh Hussein|Sheekh Xuseen Baale]] yaale
4- [[عيدروس|Shariif Caydaruus]] Al nudeeri [duqii Hore Magaalada Muqdisho ]
5- Sayid murshid sayid cabdalla
6- Sheekh [[Cumar Faaruuq]] [waxa uu aha ninki qoraanka oo dhan si fasiix umada ugu turjumay luqada afka somaliga]
7- Sheekh Sharif Cabdinuur (Aabihii xadiiska).
8- [[Shariif Cumar Aarak]] Iyo Walaalkiis Cabdalle Aarak
9- Sayid Axmed sayid abdulwahid [oo ahaa ninkii qarnigii 19aad ugu cilmiga badna afrika, sida ay shegaan culimada reer Makka]
10- Sheekh [[Macruuf|Shariif macruuf]] Shariif Axmed
11 - Sheekh Shariif Dhawiil
12 - Sheekh Shariif Siidkey Sharif Nuurow Aamin Barkhadle
13 -Sheekh C/raxmaan Markaawi
14 -Sheekh Maxamed Haadi (AUN)
15- Sheekh Cabdiraxmaan Abaayle [oo ahaa Imaankii afaraaf Ee Imaaradii Ibeerey ee Baardheere]
16- Sheekh Ibraahim Cabdullahi Cali [oo ah qoraaga buuga (بشائر العلماء بدلائل الفقهاء)]
17-Sheekh Maxamuud Fanax
18-Sheikh Cabdiraxmaan Shariif
19-Sheikh Zakariye Shariif Xasan
20-Sheikh Maxamed Cumar
21-Sheikh Shariif Maxamed Dhuub
'''<big><u>Siyaasiyiinta Asharaa</u></big>'''
2.[[Sharif Salah mohamed Ali]] (xildhibaan hore)
3. Xildhibaan Shariif Maxamed C/llahi
4. Wasiir Xil. Salah Sharif Sayid Ali (Siidkey)
5. [[Fahad Yaasiin|Fahad yaasiin xaaji daahir]]
6. Xildhibaan Shariif Mustafa
7. Xildhibaan Axmed weli
8. Wasiir Cabdiraxmaan Shariif Xuseen
9.Wasiir Maxamed Shariif Carmo
10- Wasiir Faarax Sheikh Cabdiqaadir (Wasiirka Waxbarashada dowlada Federalka )
11. Wasiir Maxamed Shariif Isxaaq
12. Safia Ba-alawi (Gud. Deg. Shangani ee gobolka Banadir)
'''<u><big>Fanaaniinta Asharaaf</big></u>'''
# Shaadiyo Sharaf
# Hani Uk(fanaan)
3. Doni B(fanaan)
4. Najma Nuura (fanaan)
5. Axmed Sharif Killer (fanaan)
6. Sharif Bastow(fanaan)
7-Idil Ayruush (fanaan)
8-Nimco Liina (Fanaan)
9- Mukhtaar sooshiyaal (Fanaan)
10-Mahdi shariif Macruuf (Fanaan)
11- Aadan Onkod (fanaan)
12- king Khalid (Fanaan)
== '''Tixra'''<ref>Shariif Hassan Adan Mohmed (Mamulka masjad al_suna)
</ref>'''ac''' ==
l1ge19ob42g7iacn9udichds5q5za09
Template:Abyoone
10
16101
300877
139558
2026-07-06T01:16:46Z
~2026-34988-39
46219
300877
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
|name=Abyoone
|title=[[Abyoone]]
|state=collapsed
|listclass=hlist
|style=clear:none; width:70%;min-width:40em
|list1={{Navbox|child
|title=[[0 (tiro)|0]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|zero|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
* [[0 (tiro)|0]]
* [[1 (tiro)|1]]
* '''[[2 (tiro)|2]]'''
* '''[[3 (tiro)|3]]'''
* [[4 (tiro)|4]]
* '''[[5 (tiro)|5]]'''
* [[6 (tiro)|6]]
* '''[[7 (tiro)|7]]'''
* [[8 (tiro)|8]]
* [[9 (tiro)|9]]
|list2=
*[[10 (tiro)|10]]
*'''[[11 (tiro)|11]]'''
*[[12 (tiro)|12]]
*'''[[13 (tiro)|13]]'''
*[[14 (tiro)|14]]
*[[15 (tiro)|15]]
*[[16 (tiro)|16]]
*'''[[17 (tiro)|17]]'''
*[[18 (tiro)|18]]
*'''[[19 (tiro)|19]]'''
|list3=
*[[20 (tiro)|20]]
*[[21 (tiro)|21]]
*[[22 (tiro)|22]]
*'''[[23 (tiro)|23]]'''
*[[24 (tiro)|24]]
*[[25 (tiro)|25]]
*[[26 (tiro)|26]]
*[[27 (tiro)|27]]
*[[28 (tiro)|28]]
*'''[[29 (tiro)|29]]'''
|list4=
*[[30 (tiro)|30]]
*'''[[31 (tiro)|31]]'''
*[[32 (tiro)|32]]
*[[33 (tiro)|33]]
*[[34 (tiro)|34]]
*[[35 (tiro)|35]]
*[[36 (tiro)|36]]
*'''[[37 (tiro)|37]]'''
*[[38 (tiro)|38]]
*[[39 (tiro)|39]]
|list5=
*[[40 (tiro)|40]]
*'''[[41 (tiro)|41]]'''
*[[42 (tiro)|42]]
*'''[[43 (tiro)|43]]'''
*[[44 (tiro)|44]]
*[[45 (tiro)|45]]
*[[46 (tiro)|46]]
*'''[[47 (tiro)|47]]'''
*[[48 (tiro)|48]]
*[[49 (tiro)|49]]
|list6=
*[[50 (tiro)|50]]
*[[51 (tiro)|51]]
*[[52 (tiro)|52]]
*'''[[53 (tiro)|53]]'''
*[[54 (tiro)|54]]
*[[55 (tiro)|55]]
*[[56 (tiro)|56]]
*[[57 (tiro)|57]]
*[[58 (tiro)|58]]
*'''[[59 (tiro)|59]]'''
|list7=
*[[60 (tiro)|60]]
*'''[[61 (tiro)|61]]'''
*[[62 (tiro)|62]]
*[[63 (tiro)|63]]
*[[64 (tiro)|64]]
*[[65 (tiro)|65]]
*[[66 (tiro)|66]]
*'''[[67 (tiro)|67]]'''
*[[68 (tiro)|68]]
*[[69 (tiro)|69]]
|list8=
*[[70 (tiro)|70]]
*'''[[71 (tiro)|71]]'''
*[[72 (tiro)|72]]
*'''[[73 (tiro)|73]]'''
*[[74 (tiro)|74]]
*[[75 (tiro)|75]]
*[[76 (tiro)|76]]
*[[77 (tiro)|77]]
*[[78 (tiro)|78]]
*'''[[79 (tiro)|79]]'''
|list9=
*[[80 (tiro)|80]]
*[[81 (tiro)|81]]
*[[82 (tiro)|82]]
*'''[[83 (tiro)|83]]'''
*[[84 (tiro)|84]]
*[[85 (tiro)|85]]
*[[86 (tiro)|86]]
*[[87 (tiro)|87]]
*[[88 (tiro)|88]]
*'''[[89 (tiro)|89]]'''
|list10=
*[[90 (tiro)|90]]
*[[91 (tiro)|91]]
*[[92 (tiro)|92]]
*[[93 (tiro)|93]]
*[[94 (tiro)|94]]
*[[95 (tiro)|95]]
*[[96 (tiro)|96]]
*'''[[97 (tiro)|97]]'''
*[[98 (tiro)|98]]
*[[99 (tiro)|99]]
}}
|list2={{Navbox|child
|title=[[100 (tiro)|100]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|1|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
*[[100 (tiro)|100]]
*'''[[101 (tiro)|101]]'''
*[[102 (tiro)|102]]
*'''[[103 (tiro)|103]]'''
*[[104 (tiro)|104]]
*[[105 (tiro)|105]]
*[[106 (tiro)|106]]
*'''[[107 (tiro)|107]]'''
*[[108 (tiro)|108]]
*'''[[109 (tiro)|109]]'''
|list2=
*[[110 (tiro)|110]]
*[[111 (tiro)|111]]
*[[112 (tiro)|112]]
*'''[[113 (tiro)|113]]'''
*[[114 (tiro)|114]]
*[[115 (tiro)|115]]
*[[116 (tiro)|116]]
*[[117 (tiro)|117]]
*[[118 (tiro)|118]]
*[[119 (tiro)|119]]
|list3=
*[[120 (tiro)|120]]
*[[121 (tiro)|121]]
*[[122 (tiro)|122]]
*[[123 (tiro)|123]]
*[[124 (tiro)|124]]
*[[125 (tiro)|125]]
*[[126 (tiro)|126]]
*'''[[127 (tiro)|127]]'''
*[[128 (tiro)|128]]
*[[129 (tiro)|129]]
|list4=
*[[130 (tiro)|130]]
*'''[[131 (tiro)|131]]'''
*[[132 (tiro)|132]]
*[[133 (tiro)|133]]
*[[134 (tiro)|134]]
*[[135 (tiro)|135]]
*[[136 (tiro)|136]]
*'''[[137 (tiro)|137]]'''
*[[138 (tiro)|138]]
*'''[[139 (tiro)|139]]'''
|list5=
*[[140 (tiro)|140]]
*[[141 (tiro)|141]]
*[[142 (tiro)|142]]
*[[143 (tiro)|143]]
*[[144 (tiro)|144]]
*[[145 (tiro)|145]]
*[[146 (tiro)|146]]
*[[147 (tiro)|147]]
*[[148 (tiro)|148]]
*'''[[149 (tiro)|149]]'''
|list6=
*[[150 (tiro)|150]]
*'''[[151 (tiro)|151]]'''
*[[152 (tiro)|152]]
*[[153 (tiro)|153]]
*[[154 (tiro)|154]]
*[[155 (tiro)|155]]
*[[156 (tiro)|156]]
*'''[[157 (tiro)|157]]'''
*[[158 (tiro)|158]]
*[[159 (tiro)|159]]
|list7=
*[[160 (tiro)|160]]
*[[161 (tiro)|161]]
*[[162 (tiro)|162]]
*'''[[163 (tiro)|163]]'''
*[[164 (tiro)|164]]
*[[165 (tiro)|165]]
*[[166 (tiro)|166]]
*'''[[167 (tiro)|167]]'''
*[[168 (tiro)|168]]
*[[169 (tiro)|169]]
|list8=
*[[170 (tiro)|170]]
*[[171 (tiro)|171]]
*[[172 (tiro)|172]]
*'''[[173 (tiro)|173]]'''
*[[174 (tiro)|174]]
*[[175 (tiro)|175]]
*[[176 (tiro)|176]]
*[[177 (tiro)|177]]
*[[178 (tiro)|178]]
*'''[[179 (tiro)|179]]'''
|list9=
*[[180 (tiro)|180]]
*'''[[181 (tiro)|181]]'''
*[[182 (tiro)|182]]
*[[183 (tiro)|183]]
*[[184 (tiro)|184]]
*[[185 (tiro)|185]]
*[[186 (tiro)|186]]
*[[187 (tiro)|187]]
*[[188 (tiro)|188]]
*[[189 (tiro)|189]]
|list10=
*[[190 (tiro)|190]]
*'''[[191 (tiro)|191]]'''
*[[192 (tiro)|192]]
*'''[[193 (tiro)|193]]'''
*[[194 (tiro)|194]]
*[[195 (tiro)|195]]
*[[196 (tiro)|196]]
*'''[[197 (tiro)|197]]'''
*[[198 (tiro)|198]]
*'''[[199 (tiro)|199]]'''
}}
|list3={{Navbox|child
|title=[[200 (tiro)|200]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|2|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
*[[200 (tiro)|200]]
*[[201 (tiro)|201]]
*[[202 (tiro)|202]]
*[[203 (tiro)|203]]
*[[204 (tiro)|204]]
*[[205 (tiro)|205]]
*[[206 (tiro)|206]]
*[[207 (tiro)|207]]
*[[208 (tiro)|208]]
*[[209 (tiro)|209]]
|list2=
*[[210 (tiro)|210]]
*'''[[211 (tiro)|211]]'''
*[[212 (tiro)|212]]
*[[213 (tiro)|213]]
*[[214 (tiro)|214]]
*[[215 (tiro)|215]]
*[[216 (tiro)|216]]
*[[217 (tiro)|217]]
*[[218 (tiro)|218]]
*[[219 (tiro)|219]]
|list3=
*[[220 (tiro)|220]]
*[[221 (tiro)|221]]
*[[222 (tiro)|222]]
*'''[[223 (tiro)|223]]'''
*[[224 (tiro)|224]]
*[[225 (tiro)|225]]
*[[226 (tiro)|226]]
*'''[[227 (tiro)|227]]'''
*[[228 (tiro)|228]]
*'''[[229 (tiro)|229]]'''
|list4=
*[[230 (tiro)|230]]
*[[231 (tiro)|231]]
*[[232 (tiro)|232]]
*'''[[233 (tiro)|233]]'''
*[[234 (tiro)|234]]
*[[235 (tiro)|235]]
*[[236 (tiro)|236]]
*[[237 (tiro)|237]]
*[[238 (tiro)|238]]
*'''[[239 (tiro)|239]]'''
|list5=
*[[240 (tiro)|240]]
*'''[[241 (tiro)|241]]'''
*[[242 (tiro)|242]]
*[[243 (tiro)|243]]
*[[244 (tiro)|244]]
*[[245 (tiro)|245]]
*[[246 (tiro)|246]]
*[[247 (tiro)|247]]
*[[248 (tiro)|248]]
*[[249 (tiro)|249]]
|list6=
*[[250 (tiro)|250]]
*'''[[251 (tiro)|251]]'''
*[[252 (tiro)|252]]
*[[253 (tiro)|253]]
*[[254 (tiro)|254]]
*[[255 (tiro)|255]]
*[[256 (tiro)|256]]
*'''[[257 (tiro)|257]]'''
*[[258 (tiro)|258]]
*[[259 (tiro)|259]]
|list7=
*[[260 (tiro)|260]]
*[[261 (tiro)|261]]
*[[262 (tiro)|262]]
*'''[[263 (tiro)|263]]'''
*[[264 (tiro)|264]]
*[[265 (tiro)|265]]
*[[266 (tiro)|266]]
*[[267 (tiro)|267]]
*[[268 (tiro)|268]]
*'''[[269 (tiro)|269]]'''
|list8=
*[[270 (tiro)|270]]
*'''[[271 (tiro)|271]]'''
*[[272 (tiro)|272]]
*[[273 (tiro)|273]]
*[[274 (tiro)|274]]
*[[275 (tiro)|275]]
*[[276 (tiro)|276]]
*'''[[277 (tiro)|277]]'''
*[[278 (tiro)|278]]
*[[279 (tiro)|279]]
|list9=
*[[280 (tiro)|280]]
*'''[[281 (tiro)|281]]'''
*[[282 (tiro)|282]]
*'''[[283 (tiro)|283]]'''
*[[284 (tiro)|284]]
*[[285 (tiro)|285]]
*[[286 (tiro)|286]]
*[[287 (tiro)|287]]
*[[288 (tiro)|288]]
*[[289 (tiro)|289]]
|list10=
*[[290 (tiro)|290]]
*[[291 (tiro)|291]]
*[[292 (tiro)|292]]
*'''[[293 (tiro)|293]]'''
*[[294 (tiro)|294]]
*[[295 (tiro)|295]]
*[[296 (tiro)|296]]
*[[297 (tiro)|297]]
*[[298 (tiro)|298]]
*[[299 (tiro)|299]]
}}
|list4={{Navbox|child
|title=[[300 (tiro)|300]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|3|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
*[[300 (tiro)|300]]
*[[301 (tiro)|301]]
*[[302 (tiro)|302]]
*[[303 (tiro)|303]]
*[[304 (tiro)|304]]
*[[305 (tiro)|305]]
*[[306 (tiro)|306]]
*'''[[307 (tiro)|307]]'''
*[[308 (tiro)|308]]
*[[309 (tiro)|309]]
|list2=
|list3=
|list4=
|list5=
|list6=
|list7=
|list8=
|list9=
|list10=
}}
|list5={{Navbox|child
|title=[[400 (tiro)|400]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|4|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
|list2=
|list3=
|list4=
|list5=
|list6=
|list7=
|list8=
|list9=
|list10=
}}
|list6={{Navbox|child
|title=[[500 (tiro)|500]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|5|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
|list2=
|list3=
|list4=
|list5=
|list6=
|list7=
|list8=
|list9=
|list10=
}}
|list7={{Navbox|child
|title=[[600 (tiro)|600]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|6|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
|list2=
|list3=
|list4=
|list5=
|list6=
|list7=
|list8=
|list9=
|list10=
}}
|list8={{Navbox|child
|title=[[700 (tiro)|700]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|7|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
|list2=
|list3=
|list4=
|list5=
|list6=
|list7=
|list8=
|list9=
|list10=
}}
|list9={{Navbox|child
|title=[[800 (tiro)|800]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|8|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
|list2=
|list3=
|list4=
|list5=
|list6=
|list7=
|list8=
|list9=
|list10=
}}
|list10={{Navbox|child
|title=[[900 (tiro)|900]]
|state={{if|eq|{{{1|}}}|9|uncollapsed|collapsed}}
|list1=
|list2=
|list3=
|list4=
|list5=
|list6=
|list7=
|list8=
|list9=
|list10=
}}
|below=Tirooyinka qoraalkooda la waaweyneeyay waa [[Tiro mutuxan|tirooyin mutuxan]]}}
<noinclude>
{{Documentation}}
[[Category:Tusmo xisaab]]
</noinclude>
1k66ic8nvqp5q5q28yz0jm5zud7ydby
Dadka Cad
0
17367
300874
289958
2026-07-05T23:05:44Z
~2026-38248-06
46365
300874
wikitext
text/x-wiki
300875
300874
2026-07-05T23:49:15Z
Morkoz
46252
LTA
300875
wikitext
text/x-wiki
::''Kani waa maqaal ku saabsan guud ahaan dad cad. Maqaalo kale fiiri [[Yurub|dadka cad ee reer Yurub]].''
'''Dadka Cad''' ([[ingiriis]]: white people; [[carabi]]: عرق أبيض) isir ahaan loo yaqaano "'''[[Qooqaas|Qooqaasiyaan]]'''" (causcasian) waa [[dad]] [[midab]] [[cadaan]] ah leh kuwaasi oo asal ahaan ka soo jeeda [[qaarad]]a [[Yurub]] laakiin maanta ku nool meelo badan oo [[aduun]]ka ah.{{citation needed}}
Fikrada ah kala saarka iyo soocitaanka [[dad|aadamaha]] waxay bilaabantey [[qarni|qarnigii 17aad]] goortii uu socday [[ganacsiga adoonta]] ee [[qaarad]]a [[Afrika]] laga soo gurayay [[Dadka Madoow]], si loogu shaqeeysto [[Ameerika]] dhexdeeda.{{citation needed}}
Wakhtiyadii ka dambeeyay waxaa caan noqotey firkada ah in dadka caalamku u kala baxaan cadaan, dad madoow, kuwo midab ah iyo kuwo [[huruud]] ah.{{citation needed}}
Guud ahaan, dadka cad waxay maanta ku dhaqan yihiin meel kasta oo caalamka ka mid ah, waxayna aad ugu badan yihiin [[Yurub|qaarada Yurub]], [[Ameerika|qaaradaha Ameerika]] (waxay xoog u degaan [[Waqooyiga Ameerika]] sida [[Maraykanka]] iyo [[Kanada]]; laakiin kama maqna wadanada [[Koonfur Ameerika]]), [[Ustareliya]], iyo [[Bariga Dhexe|Bariga dhexe]] meelo badan oo [[Aasiya]] ah iyo [[Afrika|qaarada Afrika]] ooy si badan u dagan yihiin wadanada Koonfurta Afrika.{{citation needed}}
== Sidoo kale fiiri ==
* [[Dadka Madoow|'''Dadka Madoow''']]
[[Category:Dad]]
[[Category:Maraykanka]]
[[Category:Yurub]]
rx154p0z95hl3uj4ivuibwe3x4ydxwp
Afdhowrka-qarameed ee ferenjiga
0
23673
300873
275245
2026-07-05T23:01:04Z
~2026-38248-06
46365
300873
wikitext
text/x-wiki
300876
300873
2026-07-05T23:49:58Z
Morkoz
46252
LTA
300876
wikitext
text/x-wiki
[[File:Ku Klux Klan members march down Pennsylvania Avenue in Washington, D.C. in 1928.jpg|thumb|dhoolatus xagjirayaal siyaasi caddaanka]]
'''Afdhorwka-qarameed''' ama '''olole qarameed ee ferenjiga''', ama '''Eexaysiga Cadaannimo''' (ingiriis: white nationalism, ama white supremacism) waa kooxyaal oo xagjir ah, oo taageero qolo galbeed oo cadaan ah, haddana faquuq u qaba dadka aan lahayn maqaar cad.
Afkaarta qarannimo cadaaneed ee xagjir waa mabda’ sheegaya in dadka caddaanka ah yihiin qaran gaar ah, isla markaana doonaya in la ilaaliyo oo la xoojiyo aqoonsiga iyo midnimada dadka caddaanka ah. Waxay ku saleysan tahay dhowr aragti:
*Midnimo iyo aqoonsi qaran oo ku saleysan caddaanimo
*Rumeysi ah in dhaqanka iyo hidaha dadka caddaanka ah uu yahay mid ka duwan ama ka sarreeya kuwa kale
*Rabitaan in la sameeyo waddan ama bulsho kaliya caddaan ah, iyadoo laga reebayo ama laga soocayo kooxaha kale ee jinsiyadaha ama qowmiyadaha kale
Qaranimada caddaanka ee xagjir aad ayay ugu dhowdahay midab-takoorka, ajnanib-nacaybka, iyo xagjirnimada midigta fog. Badanaa waxay la xiriirtaa kooxaha nacaybka faafiya, waxaana marar badan lala xiriiriyay falal rabshado wata iyo argagixiso gudaha ah.
Waxaa muhiim ah in la kala saaro "qaranimo" guud ahaan (taasoo ah jaceylka waddankaaga ama doorka is-maamul qaran) iyo "qaranimada caddaanka" oo si gaar ah diiradda u saarta jinsiyadda caddaanka
[[Category:Siyaasadda]]
qh32vxac9q3v8arf153lvlfoncpxeis
111 (tiro)
0
47908
300878
299367
2026-07-06T01:23:47Z
~2026-34988-39
46219
300878
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox number/box
|number=111
| {{{number<noinclude>|{{#time:j}}</noinclude>}}}
}}
'''111''' waa [[lambar]] [[tiro]] ka mid ah [[xisaab]]ta taasa oo u qoranta '''boqol iyo kow iyo toban'''.
= Liiska Tirada =
{{Template:Lambarada}}
= Qoraalo La Mid Ah =
* [[Aasaaska Tiro]]
* [[Aasaaska Xisaabta]]
* [[Lambar]]
* [[Tiro]]
* [[Jajab]]
* [[Iskugeyn]]
* [[Iskudhufasho]]
* [[Kalagoyn]]
* [[Iskudhufasho]]
k1ndlpdygutc6ffo70njwdgmeu66w4s
300879
300878
2026-07-06T02:12:54Z
~2026-34988-39
46219
300879
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox number/box
|number=111
| {{{number<noinclude>|{{#time:j}}</noinclude>}}}
}}
'''111''' waa [[lambar]] [[tiro]] ka mid ah [[xisaab]]ta taasa oo u qoranta '''boqol iyo kow iyo toban'''.
= Liiska Tirada =
{{Template:Lambarada}}
= Qoraalo La Mid Ah =
* [[Aasaaska Tiro]]
* [[Aasaaska Xisaabta]]
* [[Lambar]]
* [[Tiro]]
* [[Jajab]]
* [[Iskugeyn]]
* [[Iskudhufasho]]
* [[Kalagoyn]]
* [[Iskuqaybin]]
* [[Dhaban]]
* [[Kinsi]]
* [[Aasaaska Tirada|10ka Lambar ee u Horeeya Xisaabta]]
* [[Xisaab]]
= Xigasho =
{{Reflist}}
{{Gumud}}
[[Category:Aasaaska xisaabta]]
[[Category:Lambar]]
[[Category:Tiro]]
[[Category:Aqoon]]
[[Category:Tiro]]
[[Category:Aasaaska Tirada]]
1bun8sfu7finbfwdhn42y3sxkd8iymc
111
0
48555
300880
2026-07-06T02:16:08Z
~2026-34988-39
46219
Bog loo bedeley [[111 (tiro)]]
300880
wikitext
text/x-wiki
#Redirect [[111 (tiro)]]
009ty49f5k5qlzbq0iukwrtd7dcnfdu