Wikipedia stqwiki https://stq.wikipedia.org/wiki/Haudsiede MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter Media Spezial Diskussion Benutser Benutser Diskussion Wikipedia Wikipedia Diskussion Bielde Bielde Diskussion MediaWiki MediaWiki Diskussion Foarloage Foarloage Diskussion Hälpe Hälpe Diskussion Kategorie Kategorie Diskussion TimedText TimedText talk Modul Modul Diskussion Veranstaltung Veranstaltung Diskussion 0 378 124783 119140 2026-06-29T17:55:40Z Kening Aldgilles 23 124783 wikitext text/x-wiki {{Loundtabel| eigennamme = Република Северна Македонија<br />Republika Severna Makedonija | Noome = Noudmakedonien | Flaage = Flag of Macedonia.svg | Woapen =Coat_of_arms_of_the_Republic_of_Macedonia.svg | Steede = LocationMacedonia.png | Woalspruch = - | Amtssproake = [[Mazedonisk]] | Haudstääd = Skopje | Stoatsfoarm = Republik | Fläche = 25.713 | pztWoater = 1,9 | Ienwoonere = 2.022.547 | Täljier = 2003 | Munte = Denar | Muntkode = MKD | Tiedzone = +1 | Fierdai = [[2. August]] | Nationoalhymne = Denes nad Makedonija | Loundkode = MKD | Auto-Känteeken = MK | Internet-TLD = .mk | Telefonfoarwoal = 389 | }} '''Noudmakedonien''' is n Lound in [[Europa]]. Ju Haudstääd is [[Skopje]]. Die Präsident fon ju Republik is [[Stevo Pendarovski]]. == Geografie == Noudmakedonien wäd begränsed fon: * [[Serbien]] in dät Noude, * [[Bulgarien]] in dät Aaste, * [[Griechenlound]] in dät Suude, * [[Albanien]] in dat Wääste. {{stump-links}} [[Kategorie:Noudmakedonien]] b9ly9qb8sf75itam97h3ctu9k0w4lhe 0 1065 124785 119945 2026-06-30T00:12:13Z InternetArchiveBot 11577 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 124785 wikitext text/x-wiki {{Review}} [[Bielde:Bridgerunde.jpg|thumb|Deelniemere an n Bridgeturnier]] '''Bridge''' is n [[Koartenspil]] foar fjauer Persone. Je twäin sik juunuursittende Spielere bildje ne Monskup, ju der touhoope spielt un as so wäidierd wäd. Der wäide frantsööske Koarten (52 Bleede, sunner Joker) ferwoand. Siel fon dät Spil is, muugelkst fuul [[Stich]]e tou moakjen. In ne eerste Phase (Raitsenge) wäd in n Oard Uutmieneräi fääststoald, wätfoat Poor wofuul Stiche moakje mout un of dät ne [[Truuf]]faawe rakt. Ätter dät sik n Poor mäd dät Antällen fon Stichtaal un Truuffaawe truchsät häd, kumt in ju twäide Phase dät Ouspiel fon do Koarten. Haudsiel is foar ju eene Siede, hiere antälde Stichtaal tou beloangjen; ju uur Siede mout dät ätter Muugelkhaid ferhinnerje. Däälich ferstoant me unner Bridge ju moderne Variante [[Kontrakt-Bridge]], ju sik siet do trüütiger Jiere fon dät twintichste Jierhunnert waareldwied truchsät un hiere Foargungere as [[Whist]] wieduut fertroangen häd. Bridge wäd nit bloot in privoaten Kring, man oafte uk in Foarm fon Turnieren spield. Dät Koartengluk is bie n Turnier praktisk sunner Betjuudenge, wieruum Bridge, äänelk as [[Skach]], uk as Sport moaked wäd. == Spilouloop == {| class="prettytable" style="float: right; margin-left: 1em; background: #c0c0c0;" ! colspan="4" | Faawen bie Bridge |- align="center" | class="hintergrundfarbe5" | Skuppen<br />(Piek) | class="hintergrundfarbe5" | Haaten<br />(Coeur) | class="hintergrundfarbe5" | Ruuten<br />(Karo) | class="hintergrundfarbe5" | Kleeuwer<br />(Treff) |- align="center" | class="hintergrundfarbe2" | [[Bielde:SuitSpades.svg|30px]] | class="hintergrundfarbe2" | [[Bielde:SuitHearts.svg|30px]] | class="hintergrundfarbe2" | [[Bielde:SuitDiamonds.svg|30px]] | class="hintergrundfarbe2" | [[Bielde:SuitClubs.svg|30px]] |} Bridge wäd mäd dät [[frantsööske Koarten|Frantsööske Blääd]] spield: 52 Koarten in fjauer Faawen, wierbie Haat as ''Coeur'' un Kleeuwer as ''Treff'' beteekend wäd. Do bee uur Faawen sunt Skuppen (Piek) un Ruuten. Skuppen un Coeur wäide “Buppefaawen”(uk: Edelfaawen) naamd, Ruuten un Treff sunt do “Unnerfaawen”. Älke Faawe häd 13 Koarten ätter ju Riege: Oas, Köönich, Doame, Buur, 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2 Oas, Köönich, Doame, Buur, heete ''Figuure'', ''Bielden'' of ''Honneurs''. === Dät Rusten === Do Paatenderskuppe sunt äntweeder fääst od wäide foarhäär truch Lootjen bilded. Do Spielere in ne Paatenderskup gunge junuurnunner an n Disk sitte. Do Spielere wäide wäide mäd do fjauer Heemelsgjuchten Noud, Aast, Suud un Wääst (N, A, S, W) beteekend. Dät NS-Poor spielt juun dät AW-Poor. Die Deeler misket do Koarten un lät dät Paket fon de gjuchte Juunpaatäi ouhieuwje. Deerap deelt hie do Koarten eenpeld uut bit älken Spieler trättien Koarten häd. Bie dät naiste Spil häd die Spieler links fon dän Deeler disse Apgoawe. === Dät Raitsjen === Dät Raitsjen (aastrieksk dät ''Lizitierjen'') is ju eerste Phase fon dät Spil. Mäd hier wäd fäästlaid: * wäkke Siede wofuul Stiche moakje mout * of dät Truuf rakt un wan ja, wäkke Faawe [[Truuf]] is Bie dät Raitsjen reeke do Spielere in in Klokwiesersin Antällen ou, anfangend mäd dän Deeler. N Spieler kon äntweeder * n Bod oureeke * paasje * dät lääste Bod fon de Juunpaatäai [[kontrierje]] * n Kontra fon de Juunpaatäi rekontrierje N Bod ätter Kontra of Rekontra hieuwet dän lääste ou. Dät Raitsjen eendet, wan tjo Spielere bäätnunner paasje, uutgenuumen dät Raitsjen ounfangt mäd Paas - Paas - Paas. In dissen Fal kricht kricht dän fjooden Spieler noch ju Chance n Bod outoureeken. Skuul hie ieuwenso paasje, dan wäide do Koarten näi ferdeeld. Ju Truuffaawe (blw. Of dät so een rakt) un ju Antaal fon do mindestens tou winnende Stiche wäd truch dät lääste Bod, dän “Kontrakt”, bestimd. {| class="prettytable" style="float: right; margin-left: 1em;" ! colspan="6" style="background: #c0c0c0;" | Aal Boode in Bridge |- | class="hintergrundfarbe5" colspan="4" align="center"| mäd Truuf | class="hintergrundfarbe5" align="center"| sunner <br /> Truuf | class="hintergrundfarbe5" align="center"| tou beloangjende<br />Stiche |- | 1♣ || 1{{♦}} || 1{{♥}} || 1♠ || 1NT | class="hintergrundfarbe5" | 7 Stiche |- | 2♣ || 2{{♦}} || 2{{♥}} || 2♠ || 2NT | class="hintergrundfarbe5" | 8 Stiche |- | 3♣ || 3{{♦}} || 3{{♥}} || 3♠ || 3NT | class="hintergrundfarbe5" | 9 Stiche |- | 4♣ || 4{{♦}} || 4{{♥}} || 4♠ || 4NT | class="hintergrundfarbe5" | 10 Stiche |- | 5♣ || 5{{♦}} || 5{{♥}} || 5♠ || 5NT | class="hintergrundfarbe5" | 11 Stiche |- | 6♣ || 6{{♦}} || 6{{♥}} || 6♠ || 6NT | class="hintergrundfarbe5" | 12 Stiche |- | 7♣ || 7{{♦}} || 7{{♥}} || 7♠ || 7NT | class="hintergrundfarbe5" | 13 Stiche |} Dät läichste Bod is 1♣. Die Spieler ferplichtet sik mäd sin Paatender 7 (= 6+1) Stiche mäd Treff as truuf tou moakjen. Dät naiste Bod is 1{{♦}} un ferplichtet tou 7 Stiche mäd Ruuten as Truuf. Der foulgje 1{{♥}}, 1♠ un 1NT (No Trump, ferplichted 7 Stiche sunner Truuf, mongs uk mäd 1SA, foar Sans-Atout, beteekend). Ätter 1NT kumt 2♣. 2♣ ferplichted tou 8 (= 6+2) Stiche mäd Treff as Truuf. Dät gungt fääre mäd 2{{♦}}, 2{{♥}}, 2♠, 2NT, 3♣, 3{{♦}}, … , 7♣, 7{{♦}}, 7{{♥}}, 7♠ un ap eende 7NT (aal 13 = 6 + 7 Stiche, sunner Truuf). Eenpelde Boode konnen wäägelät wäide. Ap 1{{♦}} kon biespilswiese fluks 1NT (unner Wäägeläiten fon 1{{♥}} un 1♠) foulgje. Ap n Bod kon altied bloot een haagerwäidich Bod foulgje. Rakt n Spieler t. B. dät Bod fon 2{{♦}} ou, dan sunt fääre in dän Verlauf do Boode 1♣, 1{{♦}}, 1{{♥}}, 1♠, 1NT un 2♣ nit moor toulät. Ju Raitsenge häd deeruume dän Charakter fon ne Uutmieneräi. Dät eerste Bod hat ''Eepenge''. Unner dät Raitsjen mout ju Paatenderskup fersäike, dät Stichpotentioal fon hiere Bleede muugelkst seküür antoutällen. Dät is läip, wan moor Stiche antäld wäide, as leeter in dät Spil moaked wäide. Man dät is uk läip, wan toumin Striche antäld wäide. Uum dit Siel tou beloangjen, tuuskje do Spielere middels dät antällen Informationen uur hier Blääd uut. Ju Information änthaalt normoalerwiese ju antaal fon do Koarten in een of moorere Faawen un ju Antaal an Figuure in dät Blääd. Ju genaue Betjuudengen fon dät Antällen honget ou fon dät foartied ouroate Antällen. Ne systematiske Touhoopefoatenge fon sukke Paatenderskupfereenboarengen wäd [[Bjoodesystem]] naamd. [[Bielde:Encheres_bridge.jpg|thumb|Bidding-Box]] Uursproangelk wuud alle Antällen in ju Raitsenge mündelk moaked. Dät is däälifch uk noch muugelk, man do maaste Bridgespielere ferweende “Bidding-Boxe”. Älken Spieler häd n Bidding-Box mäd do 35 Boode un moorere Koarten foar Paas, Kontra un Rekontra. Wan hie an de Riege is, nimt die Spieler uut ju Bidding-Box ju Koarten foar dát wonskede Antällen un lait ju foar sik ap n Disk. In ju foarige Runde ouroate Antälkoarten wäide nit wächholad, man mäd do do näie Koarten deelwiese uurdäkt, man so, dät sichtboar blift wät antäld waas. Eerste ap n Eende fon ju Raitsenge wäide ala Bidding-Koarten wier wächhoald. === Dät Spil === Ätter ju Raitsenge kumt dät Ouspieljen fon do Koarten. Ju Paatäi, ju der dät lääste Bod ouroat häd, mout nu fersäike toumindest ántspreekend fuul Stiche tou moakjen. Die Spieler fon disse Paatäi, die der unner ju Raitsenge ju Truuffaawe (blw. NT) toun eersten Moal naamd häd, wäd toun “Alleenspieler”. Do bee Spielere fon ju uur Paatäi heete “Juunspielere”. Bie dät Spil jält [[Faawetwoang]], man naan [[Stichtwoang|Stich-]] un naan [[Truuftwoang]]. Die Spieler links fon dän Alleenspieler spielt toun eersten Stich uut. Deerap lait die Paatender fon dän Alleenspieler aal sien Koarten ätter faawen oardend ap dän Disk. Fals et ne Truufkoarte rakt, heere do Koarten fon disse Faawe ätter gjuchts, uurs Piek. Disse nu ap n Disk lääsende Koarten wäide as “Dummy”, “Disk” of “Sträimon” beteekend. Hieren Besitter duur nit sälwen äntskeede, wäkke Koarten hie spielje wol, man mout so mündelke Anwiesengen fon dän Alleenspieler foulgje. Älken Spieler sjucht also ieuwenske sien oaine 13 Koarten uk so 13 Koarten fon dän Disk, wiertruch dät Spil beeter plaand wäide kon as bie uur Koartenspiele. N Biespil: Ätter ju Raitsenge {| class="prettytable" ! style="background: #c0c0c0;" | Noud ! style="background: #c0c0c0;" | Aast ! style="background: #c0c0c0;" | Suud ! style="background: #c0c0c0;" | Wääst |- | 1? || 1 || 1? || Paas |- | 2? || Paas || 4? || Paas |- | Paas || Paas || || |} mout NS mindestens 10 Stiche mäd Piek as Truuf moakje. Suud wäd Alleenspieler, dan hie häd Piek unner ju Raitsenge toun eersten Moal naamd (bie dät Bod fon 1?). Wääst spielt toum eersten Stich uut, Noud wäd Dummy un lait sien Blääd ap dän Disk. Uun wonnene un ferläddene Stiche ap Eende beeter tälle tou konnen, lait älken Spieler do Koarten fon komplette Stiche mäd ju Bieldesiede ätter unnern un ju Loangsoakse fon ju Koarte in Gjuchte fon ju oaine Paatenderskup, wan die Stich wonnen waas, un in Gjuchte fon ju juunuurstoundende Paatenderskup, wan die Stich ferlädden waas. Do Koaren fon n Spieler blieuwe deerbie touhoope foar him lääsen, so dät jo sik nit mäd Koarten fon uur Spielere fermiskje. === Oureekenge (Scoring) === Bie ju Oureekenge is alleen ju Antaal fon do Stiche fon älke Paatäi fon Betjuudenge. Punktwäide fon Koarten, do der ju Oureekenge relevant weese skuulen, rakt dät nit. N Spil is fon dän Alleenspieler wonnen, wan hie mindestens so fuul Stiche moaket as ferspreeken in dän Kontrakt, d. h. in dät lääste ouroate Bod. Stiche uurhoop heete “Uurstiche”. Moaket hie minner Stiche, dan wint ju Juunpaatäi. In dissen Fal wäd dät Ferskiel twiske antäld Stichtaal un wuudelk moakede Strichtaal “Faaler” naamd. Dan rakt et noch dät Konzept fon ju “Gefoarenloage”. Ne Paatäi kon äntweeder “in Gefoar” of “nit in Gefoar” weese. Fjauer Konstellatione sunt muugelk. Do wikselje ätter älke Paatäi ätter n bestimden System: * neen Paatäi in Gefoar * NS in Gefoar, AW nit in Gefoar * NS nit in Gefoar, AW in Gefoar * bee Paatäie in Gefoar In Gefoar ferhaagerje sik do Prämien foar wonnene Spiele as uk do Stroafe foar ferläddene Spiele. Foar ju Oureekenge is bloot ju Gefoarenloage fon dän Alleenspieler relevant. ==== Wonnen Spil ==== Hoalt ju Paatäi fon dän Alleenspieler dän antälden Kontrakt, dan kricht ju deerfoar ''Stichpunkte'' un ''Prämien''. Ju Paatäi kricht foar älke fon dän 7. ou moakeden Stich Stichpunkte. Ju Hööchte is ouhongich fon ju Truuffaawe un of die Kontrakt kontrierd of rekontrierd wuude: {| class="prettytable" |- ! style="background: #c0c0c0;" | Stichpunkte ! style="background: #c0c0c0;" | nit kontrierd ! style="background: #c0c0c0;" | kontrierd ! style="background: #c0c0c0;" | rekontrierd |- |Unnerfaawen (♣, <font color = "red">♦</font>) |20 || 40 || 80 |- |Buppefaawen (<font color = "red">♥</font>, ♠) |30 || 60 || 120 |- |NT (7. Stich) || 40 || 80 || 160 |- |NT (wiedere Stiche) || 30 || 60 || 120 |} {| style="float: right; margin-left: 1em; border:1px solid #b0b0b0; background-color:#f9f9f9; width: 400px;" ! colspan="2" style="background: #c0c0c0;" | Uursicht uur do Prämienstappe |- | {| cellpadding="3" cellspacing="0" border="1" style="border-collapse:collapse;" | class="hintergrundfarbe9" width="20%" align="center" | 1♣ | class="hintergrundfarbe9" width="20%" align="center" | 1{{♦}} | class="hintergrundfarbe9" width="20%" align="center" | 1{{♥}} | class="hintergrundfarbe9" width="20%" align="center" | 1♠ | class="hintergrundfarbe9" width="20%" align="center" | 1NT |- | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 2♣ | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 2{{♦}} | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 2{{♥}} | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 2♠ | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 2NT |- | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 3♣ | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 3{{♦}} | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 3{{♥}} | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 3♠ | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 3NT |- | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 4♣ | class="hintergrundfarbe9" align="center" | 4{{♦}} | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 4{{♥}} | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 4♠ | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 4NT |- | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 5♣ | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 5{{♦}} | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 5{{♥}} | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 5♠ | class="hintergrundfarbe6" align="center" | 5NT |- | class="hintergrundfarbe8" align="center" | 6♣ | class="hintergrundfarbe8" align="center" | 6{{♦}} | class="hintergrundfarbe8" align="center" | 6{{♥}} | class="hintergrundfarbe8" align="center" | 6♠ | class="hintergrundfarbe8" align="center" | 6NT |- | class="hintergrundfarbe7" align="center" | 7♣ | class="hintergrundfarbe7" align="center" | 7{{♦}} | class="hintergrundfarbe7" align="center" | 7{{♥}} | class="hintergrundfarbe7" align="center" | 7♠ | class="hintergrundfarbe7" align="center" | 7NT |- |} | {| cellpadding="0" cellspacing="5" style="border: 1px solid #b0b0b0;" | class="hintergrundfarbe9" width="20%"| | Deelkontraktprämie |- | class="hintergrundfarbe6" | | Fulspilprämie |- | class="hintergrundfarbe8" | | Littikschlemmprämie |- | class="hintergrundfarbe7" | | Grootschlemmprämie |} |} Fääre kricht ju Paatäi ferskeedene Prämien. Foulgjende Begriepe wäide ferwoand: * Grootschlemm: 13 Stiche antäld (d. h. 7♣, 7{{♦}}, 7{{♥}}, 7♠ of 7NT) * Littikschlemm: 12 Stiche antäld (d. h. 6♣, 6{{♦}}, 6{{♥}}, 6♠ of 6NT) * Fulspil of Manche: Een Spil wierbie do Stichpunkte fon do bie ju Raitsenge “antälde” Stiche mindestens 100 bedreege. * Deelkontrakt: N Spil wierbie do Stichpunkte fon do antälde Stiche minner as as 100 sunt. {| class="prettytable" |- ! style="background: #c0c0c0;" | Prämien ! style="background: #c0c0c0;" | nit in Gefoar ! style="background: #c0c0c0;" | in Gefoar |- |Gewinst fon n Deelkontrakt || 50 || 50 |- |Gewinst fon n Fulspil || 300 || 500 |- |Gewinst fon n Littikschlemm || 500 || 750 |- |Gewinst fon n Grootschlemm || 1000 || 1500 |- |Gewinst fon so man n kontrierden Kontrakt || 50 || 50 |- |Gewinst fon so man n rekontrierden Kontrakt || 100 || 100 |- |foar älke Uurstich in n kontrierden Kontrakt || 100 || 200 |- |foar älke Uurstich in n rekontrierden Kontrakt || 200 || 400 |} Biespiele (Alleenspieler nit in Gefoar): Ju Summe sät sik touhoope uut ''Stichpunkte fon do moakede Stiche'' un ''Prämien''. ''Stichpunkte fon do antälde Stiche'' is bloot nöödich foar ju Äntskeedenge, of dät Poor ju Fullspil- of ju Deelkontraktprämie kricht. {| class="prettytable" |- ! style="background: #c0c0c0;" | Kontrakt ! style="background: #c0c0c0;" | moakede Stiche ! style="background: #c0c0c0;" | Stichpunkte fon do antälde Stiche ! style="background: #c0c0c0;" | Stichpunkte fon do moakede Stiche ! style="background: #c0c0c0;" | Prämien ! style="background: #c0c0c0;" | Summe |- |3? || 11 || 3 × 30 = 90 (< 100 => Deelkontrakt) |5 × 30 = 150 || 50 (Deelkontraktprämie) || 200 |- |4? || 11 || 4 × 30 = 120 (> 100 => Fulspil) |5 × 30 = 150 || 300 (Fulspilprämie) || 450 |- |6 NT || 13 || 1 × 40 + 5 × 30 = 190 (> 100 => Fullspil) |1 × 40 + 6 × 30 = 220 || 300 + 500 (Fulspilprämie + Littikschlemmprämie) || 1020 |} Uum do Prämien foar n Fulspil tou kriegen is dät nöödich, do foartied uk tou raitsjen. Raitset n Poor 3P un moaket 11 Stiche, dan häd et wäil genöigend fuul Stiche foar n Fulspil moaked, man nit genouch Stiche antäld un kricht deeruum bloot ju Deelkontraktprämie. Dissen Uumstand moaket Bridge besunners ienleedend, dan dät räkt nit uut mäd stäärke Bleede eenfach fuul Stiche tou moakjen. Do mouten foartied uk antäld wäide. Ap ju uur Siede duur me nit toufuul Stiche antälle. ==== Ferlädden Spil ==== Hoalt ju Paatäi fon dän Alleenspieler dän antälde Kontakt nit, dam kricht ju Juunsiede foulgjende Prämien: {| class="prettytable" ! style="background: #c0c0c0;" | Faaler ! colspan="3" style="background: #c0c0c0;" | nit in Gefoar ! colspan="3" style="background: #c0c0c0;" | in Gefoar |- | class="hintergrundfarbe5" | | class="hintergrundfarbe5" | nit kontrierd | class="hintergrundfarbe5" | kontrierd | class="hintergrundfarbe5" | rekontrierd | class="hintergrundfarbe5" | nit kontrierd | class="hintergrundfarbe5" | kontrierd | class="hintergrundfarbe5" | rekontrierd |- |Aan Faaler || 50 || 100 || 200 || 100 || 200 || 400 |- |Twäin Faalere || 100 || 300 || 600 || 200 || 500 || 1000 |- |Tjo Faalere || 150 || 500 || 1000 || 300 || 800 || 1600 |- ||Foar älken Faaler fääre || 50 || 300 || 600 || 100 || 300 || 600 |} == Literatuur == * Bernard Ludewig: ''Bridge für Einsteiger: Regeln, Techniken, Übungen''. Falken, Niedernhausen/Ts. 1996, ISBN 3-8068-1691-3. * Joachim Freiherr von Richthofen: ''Das neue Bridge-Gefühl''. Idea, Puchheim 1988, ISBN 3-88793-051-7. * Nico Gardener, Viktor Mollo: ''Card Play Technique: The Art of Being Lucky''. B.T. Batsford, London 1995, ISBN 0-7134-7916-7. * Henry Francis (Hrsg.): ''The Official Encyclopedia of Bridge''. 5. Auflage. American Contract Bridge League, Memphis 1994, ISBN 0-943855-48-9. == Weblinks == * [http://www.worldbridge.org World Bridge Federation (WBF)] * [https://web.archive.org/web/20120505034244/http://www.eurobridge.org/index2.html European Bridge League (EBL)] * [http://www.bridge-verband.de Deutscher Bridge-Verband (DBV)] * [http://www.bridgeaustria.at Österreichischer Bridgeverband ] * [https://web.archive.org/web/20210507134010/https://swiss-bridge.ch/ Schweizerischer Bridgeverband ] * [http://www.bridgebase.com Bridge Base Online, (BBO)] [[Kategorie:Koartenspil]] 8vd51gqv0mk48xsrxolpp66j3uivipw 0 6982 124786 120712 2026-06-30T00:15:12Z InternetArchiveBot 11577 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 124786 wikitext text/x-wiki [[Bielde:Portrait de Dante.jpg|thumb|right|200px|''Dante Alighieri'' fon [[Alessandro Botticelli]]]] '''Dante''' '''degli Alighieri''' ([[Florenz]], [[29. Moai]] [[1265]] - [[Ravenna (Stääd)|Ravenna]], [[13. September|13]]/[[14. September]] [[1321]]) waas n [[Italien|italieensken]] [[Dichtenge|Dichter]] un [[Politiker]]. Sien wichtichste Oarbaid is bekoand as "La divina commedia" ([[ju goddelke Komödie]]). Dät is n loang Gedicht in träi Paate uur ne Raise truch ju Hälle (Inferno), truch dät Feegefjuur (Purgatorio) ätter dät Paradies (Paradiso) un wäd betrachted as n Toppunkt fon ju Waareldliteratuur. Do italieenske [[Euro|2-Euromunten]] änthoolde n Porträt fon Dante, teekend fon [[Raffaello Santi|Raffael]]. == Geskichte == In ju Tied fon Dante waas [[Gedicht|Dichtjen]] dät Gewöönelke, [[Prosa]] roat dät bolde nit. Poesie waas oawers gans uurs apbaud as däälich. Insteede fon ap [[Riem]] wuud foarallen ap dät [[Metrum]] oachted, wan uk Dante in ju ''Divina commedia'' ne touhoopestoalde Oard Riem ferwoant. Un al ap n Oaler fon njuugen Jiere fäng Dante tou dichtjen oun. Dante lieuwede in Florenz, doomoals mäd 80.000 Ienwoonere ätter [[Paris]] ju grootste Stääd fon Europa un een fon doo wichtichste Middelpunkte fon Kultuur un Hondel. [[1302]] wuud er, as hie Bosskupper bie dän Poapst waas, uut sien Stääd ferband fon do [[Ghibelline un Guelfe|Swotte Guelfe]], sien politiske Juunstonnere. Dante, die der sälwen tou do Wiete Guelfe heerde, stuud sälwen foar n milderen politisken Kurs, wier säärkelke un waareldske Ferhältnisse uurs wieren as bie do Swotte Guelfe. Do Wiete wüülen n Oard Trännenge twiske Säärke un Stoat un wieren uk foar n Juunroup fon ju ''[[Konstantiniske Skoankenge]]''. Ätter n misglukkeden Putsk fon do Wiete Guelfe, äntslooten sik do Swotte Guelfe, Dante un sien Familie foar two Jiere tou ferbannen. Deeruum dät Dante standoardmäitich feruurdeeld waas, wuud ju Stroafe al bolde uumesät tou lieuendsloange Ferbannenge. Sien Lieuwend loang is Dante fernarred blieuwen ap ju foar him nit tou beloangjene [[Beatrice Portinari|Beatrice]], n hilked Wieuwmoanske, ju hie man twäie wuudelk blouked häd. Ju spielt uk ne Rolle in ''La divina commedia''. Dantes Skrieuwen ''Vita nuova'' fon 1293 is sogoar hier gans widmed un honnelt uur sien süüwere abstrakte Ljoowe foar hier. Uungeoachted sien Ljoowe foar Beatrice waas Dante Foar fon moorere Bäidene, wierfon [[Pietro Alighieri]] die Bekoandste is. [[Bielde:Dante.deathmask.jpg|thumb|right|150px|''Doodenmaske (in "Palazzo Vecchio", Florenz)'']] In sien Exil wonderde Dante truch gans Italien, foarallen truch dät rieke un beeter äntwikkelde Noude. Italien uumfoatede in ju Tied noch moorere Köönichrieke un al bolde plädierde Dante foar een touhoopesleeten Italien. Foarallen ju Sproake waas deerbie n wichtich Middel foar Eenhaid. ''La divina commedia'' is skrieuwen in ju Foulkssproake, dät [[Toskanisk]]e fon uut ju Tied uum [[1307]]. Ju Foarljoowe foar ju Foulkssproake is Subjekt fon sien Traktoat ''De vulgari eloquentia'' (Uur ju Baalkittegaid in ju Foulkssproake). Uur Wierke sunt ''Monarchia'' uur dät Köönichdum, ''Questio de aqua et terra'' uur ju Wietenskup, [[Convivio]] (Gastmäil) uur dät Genäit fon ju Philosophie, un [[Vita Nuova]], ne Ode ap Beatrice. N uur Thema dät in sien Oarbaid aal wierkumt, is ju buppe ärwäände Stried twiske Guelfe un do [[Ghibelline un Guelfe|Ghibelline]], wier uk oafte ap waiwiesd wäd in sien ''Divina commedia''. Dante stoorf [[1321]], noch immer in Exil, in [[Ravenna]], wier hie begreeuwen lait. Loange Tied hääbe do Stääde Florenz un Ravenna kibbelt uum sien Uurräste, man Dante bleeuw in Ravenna. == Wierke == * 1295 [[Vita Nuova|''La Vita Nuova'']], autobiografiske Prosatexte mäd Gedichte ap Florentinisk. * 1304 - 1306 ''[[De vulgari eloquentia]]'', Plädoyer ap Latiensk foar Anweendenge fon dät Italieenske. [[File:De vulgari eloquentia.tif|thumb|''De vulgari eloquentia'', 1577]] * 1304 - 1307 ''Il [[Convivio]]'', Argumentation ap Florentininsk uur Nutsen fon Philosophy un Moroal in ju Politik. * 1306 - 1321 ''[[ju goddelke Komödie|La divina commedia]]'' (ap Wäästfräisk uursät fon P.W. Brouwer) ** 1309 Inferno ** 1312 Purgatorio ** 1318 Paradiso * 1310 - 1313 ''De Monarchia'', Argumentation ap Latiensk, dät bloot Autorität fon een Persoon aal Unnerdoane Fräiegaid un Gjucht reeke kon. * ''Le rime'', ätter sien Dood sammelde Gedichte ap Florentinisk, do Dante in dän Loop fon sien Lieuwend skrieuwen häd. == Ferbiendenge ätter buuten == * [https://web.archive.org/web/20110718022822/http://members.chello.nl/e.hoekstra8/Commedia-all.pdf Uursättenge ap Wäästfräisk fon P.W. Brouwer] * [http://it.wikisource.org/wiki/Autore:Dante_Alighieri Wierke fon Dante ap Wikisource] * [https://web.archive.org/web/20120307162144/http://digilander.libero.it/letteratura_dante/index.html Wierke fon Dante Alighieri, Italieensk un Ängelsk] * Die eerste illustrierde Druk (1481) fon ju ''Divina commedia'' fon Dante is Paat fon ju Sammelenge fon ju [[Bibliotheca Philosophica Hermetica]] {{Commons|Dante Alighieri}} [[Kategorie:Middeloaler| ]] [[Kategorie:Italieensken Skrieuwer]] [[Kategorie:Dichter]] [[Kategorie:Politiker]] fvfjbcrg6o9q7my9oq6z2msujmvl15w 0 7784 124787 123467 2026-06-30T00:25:23Z InternetArchiveBot 11577 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 124787 wikitext text/x-wiki [[Bielde:Sigurblót 2009.JPG|thumb|Offerritual ap Ieslound (2009).]] Dät '''Germaniske Näiheedendum''' (uk wäil '''Heedendum''') is n Wieraplieuwjen fon dät oolde germaniske [[Heedendum]], wät foar ju [[Kristianisierenge]] ju ienheemiske Natuurreligion fon do Germoanen waas. Bie dät germaniske Näiheedendum sunt ju [[Kultuur]], ju [[Mythologie]] un ju Gloowenswaareld fon do Germoanen wichtich. Do Gloowensfoarstaalengen un Sweerpunkte fon do Foulgere konnen gjucht fuul ferskiele. Germaniske Näiheedene lieuwje foarallen in do germanisksproakige Lounde, as Midden-Europa, do britiske Ailounde, [[Skandinavien]], [[Noudamerikoa]] un [[Australien]]. Ap [[Ieslound]] is Ásatrú n stoatelk anärkoande Religion. == Begriepsdefinitionen == Et rakt fuul ferskeedene Begriepe foar ferskielende Gjuchtengen binnen dät germaniske Näiheedendum. So rakt et Begriepe do spezifisk mäd een Gruppe touhoope hongje, wilst uur Begriepe foar n gratter Spektrum bruukt wäide. In dät Jier 1997 wuude in n Artikel fon dät Tiedskrift ''Pagan Dawn'', ferskeedene Begriepe benaamd do moor of minner früünd toununner sunt. N poar fon sukke Begriepe wieren ''Nordiske Tradition'', ''Nordiske Sitte'', ''Ásatrú'', ''Odinismus'', ''Germanisk Paganismus'' un ''Teutoniske Religion''. Algemeen (sowäil fon Laien as uk in ju Fäkliteratuur) wäd dän Begriep '''Germanisk (Näi-) Heedendum''' bruukt as n Sammelbegriep foar aal do Gjuchtengen binnen dät germaniske Näiheedendum. Uum spezifiske kulturelle Gjuchtengen of religiöse Sweerpunkte binnen dät germaniske Näiheedendum tou benaamen wäide uur Begriepe bruukt. Ju Etymologie fon dät Adjektiv '''heedensk''' (ooldhoochdüütsk: ''heidan'', ooldängelsk: ''hæðen'', ooldnordisk ''heiðinn'') gungt wieruume ätter ju gotiske Foarm ''*haiþi'' of ''haiþno'', wät uut ju gotiske [[Biebel]] fon Wulfila kuumt. Dät Adjektiv is nit ouleeden fon ju Heede-Loundskup, man gungt wierumme ätter dät armeniske Leenwoud ''hethanos'', dät uk wier ouliend is fon dät griechiske Begriep ''ethnos''. Däälich tjuudet me mäd Heedendum maastens do nit-abrahamitiske Religione an. == Geskichte == [[Bielde:Þingblót 2009.jpg|thumb|Ásatrú ap Ieslound unnerwaiens ätter n Þingblót]] In dät 19. Jierhunnert koom näie Interesse foar dät Gloowen fon do oolde Germoanen. Interesse foar ju foarkristelke germaniske Kultuur waas foarallen dät Resultoat fon ju [[Romantik]]. In dät äddere 20. Jierhunnert wuuden ferskeedene näiheedenske Organisatione gruunded. Deerbie wieren uk okkulte Gruppen aktiv. In do 1930er Jiere wuude dät germaniske Näiheedendum unner dän Noomen 'Odinism' in Australien bekoand as Gloowe. In Nazi-Düütsklound wuude dät germaniske Näiheedendum fon ju Regierenge as Propagandamiddel bruukt. In ferskeedene Bouke, do hääruutroat wuuden sunt fon do Nazi's, wuuden do Moanskene motivierd uum dät Midwinterfäst un Midsuumerfäst tou fierjen. Ju ''Germanische Glaubens-Gemeinschaft'', ju fon 1912/1913 bit tou 1964 aktiv waas, häd fersoacht dät Kristendum uut Nazi-Düütsklound tou ferdrieuwen, man do Nazi's wieren deer nit mäd ienfersteen. N näi Wieraplieuwjen fon dät germaniske Näiheedendum waas in do leete 1960er un äddere 1970er Jiere. Gruundloage foar dät näie Wieraplieuwjen wieren Folklore un historisk Unnersäikenge insteede fon Mystifizierenge un Spekulatione. Ap Ieslound wuude ju näiheedenske Organisation ''Ásatrúarfélagið'', ju fon Sveinbjörn Beinteinsson apgjucht wuude in dät Jier 1972, fon dän Stoat as offizielle Religion anärkoand. Däälich häd dän ''Ásatrúarfélagið'' 2.093 Foulgere.<ref>[http://asatru.is/ Websiede fon Ásatrúarfélagið]</ref> In Düütsklound wuude ju ''Heidnische Gemeinschaft'' 1985 apgjucht fon Géza von Neményi. 1991 foulgede ju ''Germanische Glaubens-Gemeinschaft'', wäkke uut ju HG äntstuude. In do 1980er un 1990er Jiere ärskeenen ferskeedene Organisatione, do sik ap dät germaniske Näiheedendum beluuke. In Düütsklound rakt et siet dän Twäide Waareldkriech Diskussione uur dät germaniske Näiheedendum un ekstreemgjuchtse Gruppen. Do maaste näiheedenske Gruppen sätte sik deerjuun, un hääbe neen Kontakt tou sukke Organisatione. In dän Suumer fon 2000 wuude in do Niederlounde dät ''Nederlands Heidendom'' apgjucht. Ju ''Forn Siðr - Asa- og Vanetrosamfundet i Danmark'' wuude apgjucht ap n 15. November 1997, un wuude ap n 6. November 2003 fon dät däniske Säärkenministerium offiziell as Gloowensmeenskup anërkoand. Ap n 3. April 2006 wuude mäd dät ''Reykjavíkurgoðorð'' n twäide Asengloowensmeenskup fon dän isloundske Stoat anärkoand. Dät ''Reykjavíkurgoðorð '' wuude fon Jörmundur Ingi Hansen, n fröieren 'Allsherjargoði' fon ju ''Ásatrúarfélagið'', gruunded. == Bouke un Täkste == [[Bielde:Edda.jpg|thumb|Ju [[Edda]]]] Ju [[Edda]] is foar do maaste germaniske Näiheedene een fon do maast bruukte Wällen. Et rakt two Edda's, ju Läidere-Edda un ju Snorra-Edda (Prosa-Edda). Ju Läidere-Edda fertält in Stäfriemläidere fon do Godde un do Hälde. Ju Snorra-Edda is eegentelk n Leerbouk foar Skalden. In ju Snorra-Edda rakt et ne Beskrieuwenge fon ju germaniske Goddewaareld. Fon aal do Eddaläidere ferskielt „Dät Läid fon de Hooge“ (ooldnordisk: ''Hávamál'') fon do uur Läidere truch sien mythologiske Elemänte un Wiesegaide, do der ferskeedene ethiske Orientierengen muugelk moakje. Foar fuul germaniske Näiheedene is dät ooldängelske Hälderiemsel Beowulf ne Wälle wier foarkristelke Apfoatengen in beskreeuwen sunt. Dät Hildebrandsläid uut dät 9. Jierhunnert is ne Fereerenge foar do Foaroolden. So rakt et moor foarkristelke Täkste un Bouke, mäd heedenske Elemänte, do fon germaniske Näiheedene studierd wäide. N Deel fon do heedenske Fertällengen sunt uurlääwerd in [[Runen]]skrift. Bie do Bouke un Täkste, do in ju [[Kristianisierenge|Kristianisierengstied]] kuume of deerätter skrieuwen sunt, oachtje germaniske Näiheedene ap do heedenske Elemänte. Ju Edda is t.B. in dät 13. Jierhunnert skrieuwen. Dät kon also weese, dät deer neen heedenske, man kristelke Elemänte oane stounde. Wan dät dan uum ju Fereerenge fon do Foaroolden gungt, dan kon me deer maastens wisse fon weesen, dät et uum ne heedenske Geskichte gungt. Bie Seeken so as Skeeld un Buuse kon me deer maastens wisse fon weesen dät et uum ne kristelke Geskichte gungt. Dan rakt et uk noch Beskrieuwengen fon do oolde foarkristelke Germoanen uut ju foarkristelke Tied. Two Biespile deerfon sunt ju Germania fon Tacitus un ju Gesta Danorum fon Saxo Grammaticus. Tacitus häd foar sien Wierk Germania ju nordiske Sagaliteratuur un Foulkssoagen konsultierd. Ju Gesta Danorum wuude skrieuwen uum dät Jier 1200 un rakt n Uursicht fon ju dänisk-nordiske Godde- un Häldeuurlääwerengen. Do Godde wäide as Moanskene, do in ju Foartied lieuwden, beskrieuwen un ferljoose deertruch hiere mythologiske Karakter. Hie behondelt foar n Deel dosälge Mythen as ju Edda, so as toun Biespil Baldur sin Dood, man do Fertällengen ferskiele daach düütelk fon ju Edda. Läästens rakt et Bouke, do nit uut ju foarkristelke Tied sunt, man daach ju foarkristelke Tied beskrieuwe. Dät sunt tou Biespil archeoliske Bouke, do dät foarkristelke Lieuwend fon do Germoanen beskrieuwe, un deermäd ne Bielde reeke fon ju Lieuwendswaareld fon do oolde Germoanen. Uk Foulkssoagen, do der leeter apskrieuwen wuuden sunt, wäide fon germaniske Näiheedenen bruukt, wan do ne Ferbiendenge mäd ju foarkristelke germaniske Lieuwendswaareld reeke. Dät sunt maastens oolde Foulkssoagen, do fon Wietenskuppere apskrieuwen wuuden sunt. Sukke Wietenskuppere hääbe sukke [[Fertälstere]] heerd fon oolde Ljuude, un disse oolde Ljuude hääbe do Fertälstere heerd fon hiere oaine Foaroolden. Do Wietenskuppere konnen apgruund fon ferskeedene Elemänte in sukke Geskichte bestimme, of do uk wuddelk oold sunt. Moonige heedenske Elemänte uut sukke Fertälstere wäide fon germaniske Näiheedenen bruukt uum ju foarkristelke Waareld fon do Germoanen beeter tou ferstounden. == Inhoold fon dät germaniske Näiheedendum == Foar do germaniske Näiheedenen is dät oolde germaniske Heedendum n Äärwskup, weer jo sik mäd ferbuunen fäile, un wät jo Däälich wier belieuwje wollen. Foar n Deel fon do Näiheedenen is dät bloot ne kulturelle Beweegenge weer bepeelde Traditione tou heere. N uur Deel wol jädden ju oolde Religion, so fier dät gungt, rekonstruierje. Oolde Bouke un Täkste uut foarkristlike Tiede bruuke do Näiheedenen uum fon dät oolde Heedendum tou leeren. Bepeelde Seeke uut sukke Skrifte wäide uk ferweendet in dät germaniske Näiheedendum. Dät konnen do njuugen oolde moraliske Ideale weesen so as Moud, Tjoue, Weerhaid, Eere, Oainständegaid, Gastfjuntelkaid, Tucht, Fliet un Uutduur. === Godewaareld === [[Bielde:Nordiska gudabilder vid julgille.jpg|thumb|N näiheedensk Altar mäd ferskeedene Godhäide.]] Nit aal do germaniske Näiheedenen leeuwe an do Gode. Et rakt uk Näiheedenen, do dät germaniske Näiheedendum bloot as ne Subkultuur betrachtje. Wan do fereerd wäide, dan sunt dät foarallen [[Woodan]], [[Thuner]], [[Tyr]], [[Freya]] un Frigg. Foar do Gode rakt et ferskeedene Noomen. Oafte wäide do nordiske Noome bruukt, man mongelse uk do ooldängelske, ooldfräisk of oolddüütske Noomen. Ju Godewaareld läit sik ferdeele in do Asen (Æsir) un do Wanen (Vanir), dät sunt do Geslächte fon do Gode. Do Wanen sunt do oolde Gode un do Asen sunt do junge Gode. Ätter n mythologisken Kriech fon do Wanen juun do Asen ferljoose do Wanen un do wuuden apnuumen in dät Geslächt fon do Asen. Do maaste bekoande Gode sunt: *[[Woodan]] (Ooldfräisk: Weda) is Baabe fon aal do Asen, un wäd uk dän Haudgod naamd. *[[Thuner]] is dän Grummelgod. Hie is die Suun fon Woodan un Jörð un heert tou do Asen. *Freyr is n Noome fon n Fruchtboargaidgod. Hie heert tou do Wanen. Dät hondelt sik sicher um n tabuisierte Noome fon n God, weerfan die Noome sälwin nit bekoand is of nit bruukt wäd. *[[Freya]] is n Noome fon n Fruchtboargaidgodin. Ju heert tou do Wanen. Ju läit n Haaldeel fon aal do gefaalen Hälde ätter Folkwang kuume, do uur gunge ätter Walhalla. *Frigg is Woodan sien Wieuw. *Tyr is die God foar Kriech un Gjucht. Sien gjuchterhound is oubieten truch n Wulf. *Loki is as n Riese ap ju Waareld keemen, un wuude leeter Bloudbruur mäd Woodan. Hie is God fon dät Fjuur un n List. *Balder is ätter ju Prosa-Edda n Suun fon Woodan un Frigg. Mäd sien Moanske Nanna häd hie dän Suun [[Forsite]]. In ju [[fräiske Mythologie]] spielt Forsite ne wichtige Rulle. Ieuwenske do Gode rakt et noch do ''Jötun'' of Riesen. Disse Riesen konnen goddelke Krääfte hääbe. Et rakt ferskeedene Riesen wäkke fjuntelk of nit fjuntelk juunuur do Gode un Moanskene sunt. Do unfjuntelke Riesen wäide altied fon Thuner bekämped. === Fäste === Et rakt bie do germaniske Näiheedenen ferskeedene Apfoatengen uur do Fästdeege. Do Fäste spielje oawers ne wichtige Rulle in dät germaniske Näiheedendum. Foarallen dät Midsuumerfäst un Midwinterfäst wäide däälich fon bolde aal do heedenske Gruppen fierd. In ju Snorra-Edda sunt tjo Offerfäste beskreeuwen: dät Midsuumerofferfäst, n Offerfäst ätter dän Aaden, un n Midwinterfäst. Do maast bekoande un grootste Fäste in dät modärne germaniske Heedendum sunt: {| class="wikitable" width="100%" |- ! style="background-color: #ffd700" | Fäst ! style="background-color: #ffd700" | Dai ! style="background-color: #ffd700" | Inhoold of Betjuudenge |- align="right" | align="left" bgcolor="#ececec"|Foarjiersfäst || align="left" | Februoar, Meerte of April || align="left" | Dät Foarjiersfäst wäd ap ferskeedene Wiesen un an ferskeedene Deege fierd. |- align="right" | align="left" bgcolor="#ececec"|Moaifäst || align="left" | An dän Begin fon de Moaimound || align="left" | Fruchtboarkaidsfäst. Dän Begin fon de Suumer. |- align="right" | align="left" bgcolor="#ececec"|Midsuumerfäst || align="left" | 21. Juni || align="left" | Suumersunnenweende, ju kuutste Noacht fon dät Jier. |- align="right" | align="left" bgcolor="#ececec"|Aadentonkfäst || align="left" | Begin August|| align="left" | Offerfäst uum tou tonkjen foar dän Aaden. |- align="right" | align="left" bgcolor="#ececec"|Häärstfäst || align="left" | Fulmoune in dät 10. Mound (Lunarkalänner) || align="left" | Dän Begin fon de Winter. |- align="right" | align="left" bgcolor="#ececec"|Middewinterfäst of Julfäst || align="left" | 21. Dezember || align="left" | Wintersunnenweende, ju loangste Noacht fon dät Jier. Bie Middewinterfäst of Julfäst wäd dät näie Jier fierd. |} === Rituale === N ''Blót'' is dät ritual Sloachtjen mäd ferskielende Kulthondelenge, wät tou n Fereerenge fon do [[God]]e tjoont. Dät wuude fröier fon do oolde Heedenen fierd as n Fäst. Wan me dät Woud 'Blót' uursät kricht me "Bloud" ap Seeltersk. In foarkristelke Tiede heerde dät Sloachtjen tou n Middenpunkt fon dät Ritual. Do germaniske Näiheedenen moakje dät nit. Do fierje dän Blót buuten in de Natuur, weerbie foarallen Ieten en Drinken wichtich is. Dät ''Sumbel'' is n Drinkritual of Drinkfäst foar do Gode. Dät Ritual wäd in n Fästhalle hoolden. Do wichtichste Elemänte fon dät Sumbel sunt dät drinken fon Bier of Met uut n Drinkhouden, do Deelniemere skälle ferskielende Sweere un Eede uutspreeke, un dät uutdeelen fon Gifte. ''Seiðr'' of ''Seidr'' sunt "Zauberei" of "Häksenoarbaid". Bie do germaniske Näiheedenen rakt et nit fuul Foulgere, do sik mäd Seidr beskäftigje. Uut dät germaniske Näiheedendum äntstuude Wicca, n näireligïose Beweegene wäkke Seiðr of Seidr as Middel bruukt. === Kultsteeden === Foar germaniske Näiheedenen sunt bepeelde Steeden gans wichtich. Sukke Steeden sunt maastens besunnere Steenformatione of Bierichtoppe, Woolde mäd bepeelde Boomsoarten, un wäkke Steeden, do fon sukke Gruppen as Kraftsteeden betrachtet wäide. Foarallen bie heedenske Fäste kuume germaniske Näiheedenen ap sukke Steeden touhoope. Biespile fon sukke Kultsteeden sunt do [[Externsteine|Externsteene]] in dät [[Teutoborger Woold]], bie dän Questenbierich in dän [[Harz]], dät ganse Äilound [[Hälgelound]], un bie do Hüünegreewe so as in dän [[Hümmling]] of in [[Drenthe]]. == Gloowensgjuchtengen == [[Bielde:Neopagan graveyard.JPG|thumb|N näiheedensk Säärkhoaf in Ieslound.]] Dät Woud Heedendum wäd däälich fon ferskeedene Moanskene bruukt, uum hiere Religion mäd an tou tjuuden. Do Näiheedenen hääbe ferskeedene Gloowensgjuchtentengen so as Ásatrú un Folketro. Foar aal do Gloowensgjuchtentengen sunt Tradition, Mythologie, Geskichte un Rituale wichtich. „Ásatrú“ kuumt fon dät Woude Áss, wät wiest ap do Æsir, n Godegeslächt. Dät Woud trú betjuudet "Tjoue", also Ásatrú hat "Tjoue an do Gode" of "Tjoue an do Asen". Dät Woud wäd in dät 19. Jierhunnert bekoand in do Skrifte fon skandinaviske Nationoalromantiker. Dät Woud „Vanatru“ äntstuude as n Reaktion ap dät Woud Ásatrú, un betjuudet "Tjoue an do Wanen". Dät Woud „Rokkatru“ ferwiest ätter do Rokkr so as Loki. In do ängelsksproakige Lounde wäd dät Begriep „Odinismus“ bruukt uum dät germaniske Näiheedendum mäd an tou tjuuden, un deer wäd dät Woud uk oafte bruukt as Synonym foar Ásatrú. Odinismus (ouleeden fon Odin/Woodan) betjuudet nit dät et hier gungt um n monoteistiske Variante fon dät Gloowen. „Folketro“ (Foulksgloowen) is ne Gjuchtenge binnen dät germaniske Näiheedendum, ju Deele fon dät foarkristelke Häideendum so fier as dät gungt rekonstruierje wol. Deerfoar wäd dät oolde Häideendum unnersoacht. Ju Folketro wol ju oolde Religion nit gans rekonstruierje, man Seeke so as hiere Rituale un Fäste basierje ap ju Kunde fon regionale Folklore. Ju Folketro distansiert sik fon Ienfloude uut New Age un Wicca. Ju Folketro wäd uk "Funtrad" naamd, wät ne Oukuutenge is foar "Fundamentalistisk Traditionalisme". In äängere Sinne sunt Ásatrú un Odinismus modärne Gloowensgjuchtentengen, do sik basierje ap ju heedenske Religion uut ju Wikingertied. „Forn Siðr“ basiert sik uk ap ju heedenske Religion uut ju Wikingertied, man bie Forn Siðr gungt dät moor uum ju Rekonstruktion apgruund fon ooldiesloundske Soagen un Mythen. „Fyrn Sidu“ ap do britske Ailounde un dän „Firno Situ“ in Suuddüütsklound basierje sik moor ap hiere oaine regionoale Traditione. So as bie uur Gjuchtengen in dät germaniske Näiheedendum hääbe do Anhongere fon ju „Urglaawe“ n breed Spektrum fon Gloowensfoarstaalengen fon dät polytheistiske Rekonstruktionismus. Ju Uurglaawe basiert sik stäärk ap do kontinentoalgermaniske Uurlääwerengen un ju suuddüütske Tradition. Ju Uurglaawe liekt deermäd fuul ap dän Firno Situ uut do suebiske un alamanniske Regione. In dät germaniske Näiheedendum rakt et uk n Ferskiel twiske do universaliste un foulkiske Gruppen. Foar Anhongere fon dät Universalismus is ju nationoale of etniske Oustammenge nit bepeelend, weertruch älkuneen dät germaniske Näiheedendum annieme kon. Ieuwenske do Universaliste rakt et binnen dät germaniske Näiheedendum uk foulkiske Gruppen. Foar foulkiske (äng. ''folkish'') Gruppen is dät germaniske Näiheedendum bloot ju etniske Religion fon do Germoanen. Bie do foulkiske Gruppen is ju Muugelkaid gratter, dät deerbie uk ekstreemgjuchtse Toachte lieuwje. Wäkke Gruppen tou do Universaliste heere un tou do foulkiske Gruppen is nit altied duudelk, deer ju Definitione foar fuul Näiheedenen striedich un prikkelch sunt. == Näiheedenske Gruppen == [[Bielde:Sveinbjörn Beinteinsson 1991.jpg|thumb|Sveinbjörn Beinteinsson, die fröiere Boas fon ju isloundske ''Ásatrúarfélagið''.]] Do grattere Gruppen fon germaniske Näiheedenen sunt: *Do ängelskbaalende Lounde ** Fereende Köönichriek ***Odinist Fellowship ***Odinic Rite **Fereende Stoaten fon Amerikoa ***Ásatrú Alliance ***Asatru Folk Assembly ***The Troth *Skandinavien **Ásatrúarfélagið **Åsatrufellesskapet Bifrost *Do düütskbaalende Lounde **Eldaring **Germanische Glaubens-Gemeinschaft *Niederlounde un Flandern **Nederlands Heidendom **Werkgroep Traditie In Spanien is ju Gruppe ''Comunidad Odinista de España-Asatru'' in dät Jier 1981 apgjuchtet. Ju heert uk tou dät germaniske Näiheedendum, wilst Spanien nit tou do Lounde reekend wäd, weer do Ljuude een fon do [[Germaniske Sproaken|germaniske Sproake]] baale. Jo basierje sik ap dät gotiske Äärwskup fon dät modärne Spanien. == Symbolik == [[Bielde:A copy of the Thor's hammer from Skåne - Nachbildung des Thorshammers von Skåne 02.jpg|thumb|Die Mjölnir.]] [[Bielde:Valknut-Symbol-borromean.svg|thumb|left|Valknut]] Dät maast bekoande Symbool fon do germaniske Näiheedenen is dän Hoomer fon [[Thuner]] (die "Mjölnir"). Dät Symbool wuude in dät fröie [[Middeloaler]] fon heedenske Wikinge dreegen, un bie argeologiske Uutgreeuwengen sunt ferskeedene fon sukke Hoomere fuunen. Die Mjölnir wäd fon fuul germaniske Näiheeden dreegen as Symbol fon hiere Gloowen. Me sjucht dät uk in ju Musikszene (t.B. Gothic, Heavy Metal). Die Walknätte bestound uut njuugen Houke (tjo Tjokaante) un skuul n Symbool weesen fon do njuugen Waarelde. Dät is n Symbool fon Woodan un symbolisiert bie do germaniske Näiheedenen Wiesegaid un Kraft. Die Walknätte stuude ap oolde skandinaviske Steene oubildet, maastens in n Touhoopehong mäd Woodan. Die Walknätte wäd deeruume uk wäil Woodansknätte naamd. Dät Teeken wäd nit bloot fon heedenske Gruppen bruukt. Ju [[Irminsul]] waas bie do foarkristelke germaniske Foulke n Kultobjekt. Ju heert typologisk tou n Waareldboom in ju germaniske Mythologie. So as moor heedenske Symboole wäd ju Irminsul misbruukt in foulksnationoale Gruppen. Foarallen in Düütsklound sunt do Runetäkste n ekstreemgjuchts Teeken, deerbuuten wäide do Runen maastens mäd dät oolde Heedendum ferbuunen. == Literatuur == * René Gründer: ''Blótgemeinschaften : eine Religionsethnografie des "germanischen Neuheidentums"'' (Grenzüberschreitungen, Bd. 9). 2010, ISBN 978-3-89913-798-9. * Kveldúlf H. Gundarsson u. Kurt Oertel (Hrsg.): ''Ásatrú. Die Rückkehr der Götter.'' 2012, ISBN 978-3-939459-63-7. * James Hjuka Coulter: ''Germanic Heathenry.'' 2003, ISBN 1-4107-6585-7 * Mark Puryear: ''The Nature of Asatru.'' 2006, ISBN 0-595-38964-3 * Andrea Haugen: ''Die Alten Feuer von Midgard.'' 2003, ISBN 3-935684-01-0. * Géza von Neményi: ''Götter, Mythen, Jahresfeste – Heidnische Naturreligion.'' 2004, ISBN 3-89423-125-4. * Fritz Steinbock: ''Das heilige Fest. Rituale des traditionellen germanischen Heidentums in heutiger Zeit.'' 2004, ISBN 3-938432-00-4. == Ferbiendengen ätter Buuten == *[http://www.bbc.co.uk/religion/religions/paganism/subdivisions/heathenry_1.shtml Artikkel fon ju BBC uur dät Heedendum] <small>''ängelsk''</small> *[http://www.spiegel.de/reise/fernweh/asatru-religion-in-island-weisheit-der-wikinger-a-697023.html Artikkel uur ju Asatru-Religion in Ieslound] <small>''düütsk''</small> *[https://web.archive.org/web/20121213151242/http://www.asentr.eu/ asentr.eu] <small>''düütsk''</small> *[http://www.heidnische-gemeinschaft.de/ heidnische-gemeinschaft.de] <small>''düütsk''</small> *[http://www.nederlandsheidendom.nl/portaal/ Heedensk Portoal] <small>''niederloundsk''</small> '''Organisatione''' * [http://comunitaodinista.org/ Comunità Odinista] * [https://web.archive.org/web/20090106013248/http://bc-freehold.org/ Heathen Freehold Society] * [https://web.archive.org/web/20080920082153/http://www.aetaustralia.org/ Assembly of the Elder Troth] * [https://web.archive.org/web/20130127232631/http://www.freyasfolk.org/ American Vinland Association] * [http://www.norroena.org/ The Norroena Society] * [https://web.archive.org/web/20070928190555/http://www.germanicheathenfellowship.org/ The Germanic Heathen Fellowship] * [https://web.archive.org/web/20100110005408/http://www.heidendom.nl/ Nederlands Heidendom] * [https://web.archive.org/web/20130504101219/http://odinic-rite.de/ Germanisches Heidentum] * [http://www.germanische-glaubens-gemeinschaft.de/ Germanisches Glaubens-Gemeinschaft] * [http://www.artglaube.de/ Nordische Zeitung] * [http://www.heidnische-gemeinschaft.de/ Heidnische Gemeinschaft] * [https://web.archive.org/web/20130111121337/http://www.rabenclan.de/ Rabenclan] {{Wälle|Angoawe= <references/> }} [[Kategorie:Heedendum]] mu3vfz092abygo95svi2y9js4yams6j 0 12220 124782 2026-06-29T17:55:31Z Kening Aldgilles 23 Ju Siede wuud näi anlaid: „'''Skopje''' ([[makedonisk]]: Скопје) is ju Haudstääd un ju grootste Stääd fon [[Noudmakedonien]]. Ju Stääd is die politiske, kulturelle un wirtsuppelke Middelpunkt fon't Lound. Truch ju Stääd fljut ju [[Vardar]]-Äi. Skopje häd ne fuulsiedige Befoulkenge. Ju Moorhaid fon do Ienwoonere sunt Makedonier, man deer lieuwje uk Albaner, Roma, Serben, Turken un uur Etnien. == Geografie == Skopje lait in dän noudelke Deel fon Noudmakedonien, in't…“ 124782 wikitext text/x-wiki '''Skopje''' ([[makedonisk]]: Скопје) is ju Haudstääd un ju grootste Stääd fon [[Noudmakedonien]]. Ju Stääd is die politiske, kulturelle un wirtsuppelke Middelpunkt fon't Lound. Truch ju Stääd fljut ju [[Vardar]]-Äi. Skopje häd ne fuulsiedige Befoulkenge. Ju Moorhaid fon do Ienwoonere sunt Makedonier, man deer lieuwje uk Albaner, Roma, Serben, Turken un uur Etnien. == Geografie == Skopje lait in dän noudelke Deel fon Noudmakedonien, in't Skopje-Bekken. Truch ju Loage in't Dääl, mäd Bierge deer umetou, häd ju Stääd ne besunnere Topografie. Ju Vardar-Äi, de wichtichste Äi in't Lound, fljut in een gjuchte Linie truch dät Stäädgebiet un deelt ju Stääd in aan noudelk un aan suudelk Haildeel. == Geskichte == Ju Geskichte fon Skopje is loange un wäkselful. Ju Stääd waas in dät Oalerdom as ''Scupi'' bekoand un wude in de Antike fon do Röömere as wichtige Stääd anne ''Via Egnatia'' nutsed. In ju Tied fon't [[Osmaniske Riek]] hiede Skopje ne groote Betjuudenge as Hondelsstääd. Ju Stäädbielde uut disse Tied is noch däälich in dät „Alte Basar“ (Čaršija) tou sjoon, dät een fon de grootste osmaniske Basare ap'n [[Balkan]] is. N besunners truurigen Punkt inne Geskichte waas dät sweere Äidbieuwjen an'n 26. Juli 1963. Dät tserstöörde dän grootste Deel fonne Stääd. Deerätter wuude ju Stääd in dän modernistiske Stil fon't 20. Jierhunnert wier apbaud. == Kultuur un Bildenge == Skopje is däälich bekoand foar sien Mischmasch uut oolde osmaniske Architektur un moderne Baute. Dät Stäädgebiet häd een masse Museen, Galerien un kulturelle Iengjuchtengen. Besunners bekoant is ju Steenbrääch (''Kameni Most''), ju ju Oolde Stääd mäd dän moderne Deel ferbint. Skopje is die Sit fon ju Universität „Kyrill un Method“, ju grootste Universität fon't Lound. [[Kategorie:Noudmakedonien]] 1zn7cq7gyrmmph9z6p15l90ykkd15a4 14 12221 124784 2026-06-29T17:55:46Z Kening Aldgilles 23 Ju Siede wuud näi anlaid: „[[Kategorie:Lound in Europa]]“ 124784 wikitext text/x-wiki [[Kategorie:Lound in Europa]] lspn1q7jlqc5hyrklpo3z1n01u5c9fm