Wikipedia
stwiki
https://st.wikipedia.org/wiki/Leqephe_la_pele
MediaWiki 1.47.0-wmf.24
first-letter
Media
Special
Talk
User
User talk
Wikipedia
Wikipedia talk
File
File talk
MediaWiki
MediaWiki talk
Template
Template talk
Help
Help talk
Category
Category talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Ho kopanela diphate
0
10037
41979
34345
2026-10-26T11:02:35Z
PrettyKea
12927
changed grammar
41979
wikitext
text/x-wiki
'''Thobalano''' ke tshobotsi ya tlhaho e etsang qeto ya hore na sebopwa se ikatisang ka thobalano se hlahisa di-gamete tse tona kapa tse tshehadi . <ref>Mills A (1 January 2018). "Sex and Reproduction". ''Biology of Sex''. University of Toronto Press. pp. 43–45. ISBN <bdi>978-1-4875-9337-7</bdi>. Retrieved 3 October 2023.</ref> <ref name="Purves-2000" /> <ref>{{Cite journal|pages=e1427399}}</ref> Nakong ya tswalo ya thobalano, gamete e tona le e tshehadi e kopana ho etsa zygote, e tswelang pele ho ba ngwana ya futsa ditshobotsi ho motswadi ka mong. Ka ho dumellana, dikokwana-hloko tse hlahisang di-gamete tse nyenyane, tse tsamayang haholo ( spermatozoa, sperm ) di bitswa ''banna'', ha dikokoana-hloko tse hlahisang di-gamete tse kgolwanyane, tse sa tsamayang ( ova, hangata di bitswa diisele tsa mahe) di bitswa ''basadi'' . <ref name="Royle-2012">{{Cite book|pages=103}}</ref> Sephedi se hlahisang mefuta e mmedi ya gamete ke hermaphrodite . <ref name="Avise-2011">{{Cite book|pages=1–7|publisher=John Avise}}</ref>
Mefuteng e seng ya hermaphroditic, bong ba motho bo kgethollwa ka e nngwe ya mekgwa e mengata ya tlhaho ya ho kgetholla thobalano . Mefuta e mengata ya diphoofolo tse anyesang e na le mokgwaa wa XY wa qeto ya thobalano, moo e tona e atisang ho nka X le Y chromosome (XY), mme e tshehadi hangata e na le di-chromosome tse pedi tsa X (XX). Mekgwa e meng ya ho kgetholla thobalano ya chromosomal diphoofolong e kenyelletsa tsamaiso ya ZW ho linonyana, le tsamaiso ya XO dikokonyana tse ding. <ref>{{Cite journal|pages=78–93}}</ref> Mekgwa e fapaneng ya tikoloho e kenyelletsa qeto ya thobalano e itshetlehileng ka mocheso ho dihahabi le di-crustaceans. <ref name="Hake-2008">{{Cite journal|last=25}}</ref>
E tona le e tšehadi ya mefuta e ka nna ya tshwana ka mmele (sexual monomorphism) kapa ya ba le phapang ya mmele ( dimorphism ea thobalano ). Mefuteng e fapaneng ya thobalano, ho kenyelletsa le dinonyana le diphoofolo tse anyesang, bong ba motho hangata bo khethollwa ka ho shebisisa ditshobotsi tsa motho eo. Kgetho ya thobalano kapa kgetho ya molekane e ka potlakisa phetoho ya phapang dipakeng tsa bong.
Mantswe a ''banna'' le ''basadi'' ha a sebetse mefuteng e sa kgethollwang ka thobalano moo batho ba leng isomorphic (ba shebahala ba tshwana) le di-gametes li isogamous (ha li khethollehe ka boholo le sebopeho), tse kang alga e tala ''Ulva lactuca'' . Mefuta e meng ea phapang ea tshebetso pakeng tsa batho ka bomong, joalo ka di-fungus, <ref name="Moore-2020">{{Cite book|pages=211–228}}</ref> e ka bitsoa mefuta ya ho kopana .
[[File:Sexual_cycle.svg|left|thumb|Phetoho ya bophelo ba mofuta o ikatisang ka thobalano o potoloha ka mekgahlelo ea haploid le diploid]]
Ho ikatisa ka dikamano tsa botona le botshehadi, moo batho ba babeli ba hlahisang ngoana ea nang le mofuta o itseng oa liphatsa tsa lefutso tsa motsoali ka mong, ke feela li- eukaryote . Diphatsa tsa lefutso di kentswe ka hara deoxyribonucleic acid (DNA) ya di-chromosome . Sele ya eukaryote e na le sete sa di-chromosome tsa homologous tse kopantsweng, e le nngwe ho motswadi e mong le e mong, mme mohato ona wa di-chromosome tse peli o bitswa " diploid ". Nakong ya ho ikatisa ka thobalano, setho sa diploid se hlahisa disele tse kgethehileng tsa thobalano tsa haploid tse bitswang gametes ka meiosis, e nngwe le e nngwe ya tsona e na le sehlopha se le seng sa di-chromosome. Meiosis e kenyelletsa mohato oa ho kopanya liphatsa tsa lefutso ka crossover ea chromosomal, moo dibaka tsa DNA li fapanyetsanwang pakeng tsa lipara tse tshwwanang tsa di-chromosome, ho etsa di-chromosome tse ntjha, e nngwe le e nngwe e na le motswako o motjha wa diphatsa tsa lefutso tsa batsoali. Jwale di-chromosome di arolwa ka dihlopha tse le 'ngoe ho dii-gametes. Ha di-gametes di kopana nakong ya kemolo, zygote e hlahang e na le halofo ea diphatsa tsa lefutso tsa mme le halofo ya ntate. Ho kopana ha chromosomal crossover le fertilization, ho kopanya lihlopha tse pedi tse le nngwe tsa di-chromosome ho etsa diploid zygote e ntjha, ho fella ka sebōpuwa se setjha se nang le dikarolo tse fapaneng tsa diphatsa tsa lefutso tsa motswadi ka mong.
== Mehlodi ==
rafzj27hz2wfqclcjq8nlwwgvgzw5fy
Thobalano
0
10300
41980
36702
2026-10-26T11:10:08Z
PrettyKea
12927
I FIXED THE SPELLING ERRORS AND PUNCTUATION MARKS, and grammar mistakes that were there
41980
wikitext
text/x-wiki
[[File:Paul_Avril_-_Les_Sonnetts_Luxurieux_(1892)_de_Pietro_Aretino,_2.jpg|alt=Sexual intercourse in the missionary position depicted by Édouard-Henri Avril (1892), depicting a man inserting his penis into woman's vagina|thumb|Boemo ba boromuoa, bo takilwenng ke Édouard-Henri Avril (1892), bo bululetsweng ke li-sonnet tsa Pietro Aretino tse tsosang takatso]]
'''Thobalano''', e tsejowang haholo e le '''ho arolelana diphate''', '''motabo''', kapa '''ho ya fatshe,kapa ho kotana''', ke ketso ya setjhaba e haufi-ufi e atisang ho kenyelletsa ho kenngowa ha botona bo emeng ba monna ka hara botshadi ba mosadi mme e latelwa ke ho sutumelletsana bakeng sa monyaka wa thobalano, ho ikatisa ka tlhaho, kapa ka bobedi. Mofuta ona o itseng wa thobalano o boetse o tsejwa e le thobalano ya botshehadi (kapa thobalano ya botshehadi). <ref name="Alters">{{Cite book|pages=180–181}}</ref> Leha ho le jwalo, mefuta e meng ya thobalano e kenellang le yona e teng, ho kenyeletswa thobalano ya ka morao (ho kenella ha marao ka botona), thobalano ya molomo (ho kenella ha molomo ka botona kapa ho kopana ka molomo le kapa ho kenella ha ditho tsa botona kapa botshehadi tsa basadi), ho tshwara menwana (ho kenella ha thobalano ka menwana) le ho kenella ka ho sebedisa dildo (haholo -holo dildo e tlamilweng ka lebanta ), le di-vibrating . Takatso ya mesebetsi ena e thehilwe tlhahong ya motho mme e kenyelletsa kamano ya 'mmele pakeng tsa batho ba babedi kapa ho feta, hangata e hlahiswang ke batho feela bakeng sa thabo ya mmele le maikutlo, ka dinako tse ding e tlatsetsa kamanong ya batho . <ref name="health.discovery.com" /> <ref name="Freberg">{{Cite book|pages=308–310}}</ref>
Ho na le maikutlo a fapaneng mabapi le hore na ke eng e etsang thobalano kapa ketso e nngwe ya thobalano, e ka amang maikutlo a bophelo bo botle ba thobalano . Le hoja ''thobalano'', haholo-holo lentswe ''coitus'', ka kakaretso le bolela ho kenella ha botona le botshehadi le monyetla wa ho hlahisa bana, hangata le boetse le bolela thobalano ya molomo e kenellang le thobalano ya botona le botshehadi, haholo-holo ya morao. Hangata e kenyelletsa ''ho kenella leha e le hofe ha thobalano'' (lentswe le tlowaelehileng haholo molaong wa molao ), ha thobalano e sa keneleng e bitswa ''outcourse'', empa thobalano e sa keneleng e ka boela ya nkuwa e le thobalano ke batho ba bang kapa ka ditlhaloso tse ding tse sa tlwaelehang. <ref name="WHO, Sex" /> Hobane batho ba ka ba kotsing ya ho tshwaetswa ke mafu a tshwaetsanag ka thobalano nakong ya mesebetsi ena, mekgwa e sireletsehileng ya thobalano e kgothaletswa ke ditsebi tsa bophelo bo botle ho fokotsa kotsi ya phetisetso. <ref name="Hales">{{Cite book|pages=269–271}}</ref>
Dibaka tse fapaneng tsa molao di beha dithibelo diketsong tse itseng tsa thobalano, tse kang bofebe, ho kopanela diphate le batho ba amanang haufi, diketso tsa thobalano le bana ba banyenyane, botekatse, peto, zoophilia, bosodoma, thobalano ya pele ho lenyalo le thobalano ya kantle ho lenyalo . Ditumelo tsa bodumedi le tsona di phetha karolo diqetong tsa botho mabapi le thobalano kapa diketso tse ding tsa thobalano, tse kang diqeto mabapi le borwetsana, <ref name="Carpenter">See [https://books.google.com/books?id=6qNCeI2AcY4C&pg=PT11 page 11 onwards] and [https://books.google.com/books?id=pXXZn_qSoDoC&pg=PA48 pages 47–49] for views on what constitutes virginity loss and therefore sexual intercourse or other sexual activity; source discusses how gay and lesbian individuals define virginity loss, and how the majority of researchers and heterosexuals define virginity loss/"technical virginity" by whether a person has engaged in penile–vaginal sex. {{Cite book|pages=295 pages}}</ref> kapa ditaba tsa molao le tsa maano a setjhaba. Maikutlo a bodumedi mabapi le thobalano a fapana haholo dipakeng tsa badumedi a fapaneng le dihlopha tsa bodumedi bo le bong, leha ho na le dihlooho tse tlwaelehileng, tse kang thibelo ya bofebe.
== Mekgwa ya boitsharo ==
=== Litlhaloso ===
[[File:Édouard-Henri_Avril_(18).jpg|thumb|Tlhaloso ya thobalano ea lekholong la bo19 la dilemo ea moemphera oa Roma Hadrian le Antinous ba kopanelang liphate ka marago, ke Édouard-Henri Avril]]
''Thobalano'' e ka bitswa ''coitus'', ''copulation'', ''coition'', kapa ''thobalano'' . ''Coitus'' e tsoa lentsweng la Selatine ''coitio'' kapa ''coire'', le bolelang "ho kopana kapa ho kopana" kapa "ho tsamaea hammoho", mme e tsejwa ka mabitso a fapaneng a Selatine sa boholo-holo bakeng sa mesebetsi e fapaneng ea thobalano, empa hangata e bolela ho kenella ha penile le botshehali. Sena hangata se bitsoa thobalano ea botšehali kapa ''thobalano ea botšehali.'' <ref name="Alters">{{Cite book|pages=180–181}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFAlters2012">Alters S (2012). [https://books.google.com/books?id=VegUiVbruBMC&pg=PA180 ''Essential Concepts for Healthy Living'']. [[Jones & Bartlett Publishers]]. pp. <span class="nowrap">180–</span>181. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-1-4496-3062-1|<bdi>978-1-4496-3062-1</bdi>]]. <q>Most heterosexuals are familiar with the notion of 'having sex' or sexual intercourse as vaginal sex, the insertion of a penis into a vagina. Vaginal sex, or coitus, is the most common and popular form of intimate sexual activity between partners.</q></cite></ref> <ref name="Carroll">See [https://books.google.com/books?id=gU3SZSh-eXsC&pg=PT334 page 302] for orgasm information, and [https://books.google.com/books?id=gU3SZSh-eXsC&pg=PT316 pages 285–286] for definitions, prevalence and length of sexual intercourse. {{Cite book|pages=656 pages}}</ref> ''Thobalano ea botšehali,'' 'me hangata ''thobalano ea botšehali'', e ka boela ea bolela ketso efe kapa efe ya thobalano ya botšehali, haholo-holo haeba e kenella, ho kenyeletsoa le thobalano pakeng tsa banyalani ba lesbian . <ref name="Harvey">{{Cite book|pages=254–255}}</ref>[[File:Piledriver_Sex_Position_V1.jpg|thumb|Mohlala wa mekgwa e meng ya thobalo]]
''Ho kopana'', ka lehlakoreng le leng, hangata ho bontša mokgwa oa ho kopana, haholo-holo bakeng sa diphoofolo tseo e seng batho; e ka bolela mesebetsi e fapaneng ea thobalano pakeng tsa batho ba bong bo fapaneng kapa ba bong bo tshwanang, <ref name="Barrows">{{Cite book|pages=122–124}}</ref> empa ka kakaretso e bolela ketso ya ho ikatisa ka thobalano ea ho fetisetsa peō ho tloha ho e tona ho ea ho e tšehali kapa ho ikatisa ka thobalano pakeng tsa monna le mosadi. <ref name="Barrows" />
Leha ''thobalano'' le ''ho kopanela diphate'' hangata di bontsha thobalano ea botona le botshehadi, ''thobalano'' e ka ba le moelelo o pharaletseng haholo 'me e ka akaretsa ketso efe kapa efe ea thobalano e kenellang kapa e sa keneleng pakeng tsa batho ba babedi kapa ho feta. Mokhatlo oa Lefatše oa Bophelo (WHO) o bolela hore dipuo le ditso tse seng tsa Senyesemane li sebelisa mantsoe a fapaneng bakeng sa ketso ea thobalano, "ka meelelo e fapaneng hanyane". <ref name="WHO, Sex" /> Mantsoe a fapaneng a litšila, puo e hlabang le mantsoe a qabolang a sebeliswa bakeng sa thobalano kapa mesebetsi e meng ea thobalano, jwalo ka ''ho hlanya'', ''sekere'', ''shag'', le poleloana "robala hammoho". Melao ea dinaha tse ding e sebedisa lentswe le qabolang, tsebo ea nama . Ho kenella ha botšehali ka botona bo emeng ho boetse ho tsejwa e le ''ho kenella'', kapa ka lebitso la Selatine ''[[wiktionary:immissio#Latin|immissio]] [[wiktionary:penis#Latin|penis]]'' (Selatine bakeng sa "ho kenya penis"). Lilemo tsa thobalano ea pele dibitswa ''sexarche'' . <ref name="LaraAbdo2016">{{Cite journal|pages=417–423}}</ref>
Thobalano ya botshehali, ya ka morao le ya molomo e nkwa e le thobalano hangata ho feta mekhoa e meng ea thobalano. Ketso ea thobalano e sa kenyeletseng thobalano ea botona le botshehali kapa ho kenella ho hong ha thobalano e ka sebelisowa ho boloka boroetsana (ka dinako tse ling e bitsoa boroetsana ba botekgeniki ) kapa e bitsoa ''outcourse'' . Lebaka le leng leo ka lona tahlehelo ea boroetsana hangata e thehilweng thobalanong ea botona le botshehali ke hobane banyalani ba bong bo fapaneng ba ka kopanela thobalanong ea ka morao kapa ea molomo e le mokgwoa oa ho kopanela liphate ha ba ntse ba boloka hore ke borwetsana kaha ha ba e-so kopanele ketsong ea ho ikatisa ea thobalano. Banna ba bang ba basodoma ba nka thobalano ea ka morao kapa ya molomo e le mokhoa oa ho boloka boroetsana ba bona, ka ho kenella ha ka morao ho sebediswa e le thobalano le bakeng sa tahlehelo ea boroetsana, ha banna ba bang ba basodoma ba ka nka thobalano ea ka morao kapa ea molomo e le mefuta ya bona e ka sehloohong ea mesebetsi ya thobalano. <ref name="Carpenter" /> Basodoma ba ka arola thobalano ea molomo kapa ho tshwoara menoana e le thobalano 'me hamorao ketso ea tahlehelo ea boroetsana, <ref name="Carpenter">See [https://books.google.com/books?id=6qNCeI2AcY4C&pg=PT11 page 11 onwards] and [https://books.google.com/books?id=pXXZn_qSoDoC&pg=PA48 pages 47–49] for views on what constitutes virginity loss and therefore sexual intercourse or other sexual activity; source discusses how gay and lesbian individuals define virginity loss, and how the majority of researchers and heterosexuals define virginity loss/"technical virginity" by whether a person has engaged in penile–vaginal sex. {{Cite book|pages=295 pages}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFCarpenter2005">Carpenter LM (2005). [https://books.google.com/books?id=pXXZn_qSoDoC ''Virginity Lost: An Intimate Portrait of First Sexual Experiences'']. [[New York University|NYU Press]]. pp. 295 pages. [[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/978-0-8147-1652-6|<bdi>978-0-8147-1652-6</bdi>]].</cite></ref> <ref name="Lerner">{{Cite book|pages=193–196}}</ref> kapa tribadism e le mokgwoa o ka sehloohong oa mesebetsi ya thobalano.
==Mehlodi==
nrs2m3zhcawnneenffxrbjfj62hj4gp
Ditokelo tsa LGBTQ naheng ya Lesotho
0
10535
41978
40847
2026-10-26T10:57:48Z
PrettyKea
12927
41978
wikitext
text/x-wiki
Batho ba ratanang le ba bong bo tshwanang, ba ratanang le ba bong bo fapaneng, ba fetolang bong, le ba ratang bong bo tshwanang (LGBTQ) [[Lesotho]] ba bone ntlafatso lekgolong la bo 21 la dilemo, leha batho ba LGBTQ ba ntse ba tobana le diphephetso tsa molao tse sa kang tsa bonwa ke baahi bao e seng ba LGBTQ .<ref>https://ilga.org/wp-content/uploads/2024/02/02_ILGA_State_Sponsored_Homophobia_2016_ENG_WEB_150516.pdf</ref> Lesotho ha e ananele manyalo a batho ba bong bo tshwanang kapa manyalo a setjhaba . Kgethollo e thehilweng ho tshekamelo ya thobalano le boitsebiso ba bong mosebetsing e thibetswe ho tloha ka 2024.<ref>https://web.archive.org/web/20160520154938/http://www.osisa.org/lgbti/blog/small-march-big-step-lgbti-lesotho</ref>
Batho ba LGBTQ ba tobane le ho kgeswa le ho kgethollwa setjhabeng Lesotho. Leha ho le jwalo, maikutlo mabapi le ditho tsa setjhaba sa LGBTQ a ntse a fetoha butle mme a ba le mamello le ho amohelana, ho ya ka mekgwa ya lefatshe ka bophara. Ka 2012, Lesotho e ile ya dumella bosodoma ka molao, mme ka la 18 Motsheanong 2013, mokoloko wa pele wa boikgantsho ba bosodoma o ile wa etsahala naheng eo.<ref name="parade1">"Small march is a big step for LGBTI in Lesotho". Archived from the original on 20 May 2016. Retrieved 9 December 2013.</ref>
== Nalane ==
Bosodoma le dikamano tsa batho ba bong bo tshwanang di tlalehilwe Lesotho ka makgolo a dilemo. [[Basotho]] ba ne ba e na le moetlo wa bahlankana ( boukontjhana kapa ka tsela e enngwe inkotshane, eo hape a tsejwang e le mosadi wa moshanyana ka Senyesemane) ba neng ba apara jwalo ka basadi, ba etsa mesebetsi ya basadi, jwalo ka ho pheha le ho kga metsi le ho kga patsi, mme ba ne ba etsa thobalano le banna ba bona ba baholo ( numa Ho phaella moo, ba ne ba sa dumellwa ho hodisa ditedu kapa ho ntsha peo. Ha ba se ba fihlile bonneng, kamano e ne e tla fela, mme moshemane le mosadi ba ne ba ka nka boukontjhana ya hae haeba a ne a lakatsa joalo. Dikamano tsena, tse tsejwang hape e le "manyalo a ka" kaha di ne di tlwaelehile hara basebetsi ba merafong [[Afrika Borwa]] ba boahelani, Di ile di a tswela pele ho fihlela dilemong tsa bo 1970. Leha ho le jwalo, ho ne ho tlwaelehile haholo bakeng sa numa ho ba le mosadi ya ratanang le batho ba bong bo fapaneng. Dikamano tsa basodoma le tsona di etsahetse ka mokgwa wa ''motswalle'' . Lentswe lena le bolela tlamo e tiileng ya nako e telele pakeng tsa basadi ba babedi, ka maemo a fapaneng a kamano ya mmele. Ha nako e ntse e ya, motswalle dikamano di qadile ho nyamela Lesotho.<ref>https://web.archive.org/web/20170209042521/http://photos.state.gov/libraries/lesotho/231771/PDFs/country_human_rights_report-lesotho_2012.pdf</ref>
Ka 1914, bahlanka ba mmuso ba bokolone ba ile ba leka ho emisa mekgwa ena, empa ha baa ka ba atleha. Ka 1941, boukontjhana dikamano, ho apara seaparo sa sefapano phatlalatsa le mekete ya lenyalo la batho ba bong bo tshwanang e ne e le ntho e tlwaelehileng Lesotho le setjhabeng sa Basotho Afrika Borwa. Leha ho le jwalo, dilemong tsa morao tjena, ba boholong ba lekile ho thibela le ho thibela dipuisano ka taba ena. Matsatsing ana, ho na le ho latola ho atileng hore mekgwa ena e kile ya etsahala, mme banna ba Basotho ba na le botumo bo matla ba "bonna" moo boitshwaro bo bobe ba batho ba bong bo fapaneng bo ketekwang haholo.
== Melao mabapi le diketso tsa thobalano tsa batho ba bong bo tshwanang ==
Ka 2012, mesebetsi ya banna ba bong bo tshwanang e ile ya dumellwa ka molao Lesotho.
Mesebetsi ya banna ba bong bo tshwanang e ne e se molaong Lesotho pele e le tlolo ya molao e tlwaelehileng, empa e ne e sa qobellwa. Mesebetsi ya basadi ya thobalano ya bong bo tshwanang ha e e-so ka e thibelwa.
== Ho ananela dikamano tsa batho ba bong bo tshwanang ==
Tlasa ''Molao wa Lenyalo wa Nomoro ya 10 wa selemo sa 1974'' le molao wa setso wa Lesotho, lenyalo le dumellwa feela bakeng sa banyalani ba bong bo fapaneng.
== Ditshireletso tsa khethollo ==
''Molao wa Basebetsi wa 2024'' o thibela khethollo e thehilweng ho tshekamelo ea thobalano . O boetse o re "tlhekefetso le tlhekefetso tse thehilweng ho bong sebakeng sa mosebetsi" di bolela pefo le tlhekefetso, ho kenyeletswa tlhekefetso ya thobalano, e lebisitsweng ho basebetsi, batho ba kwetliswang, ba lekwa kapa ba khomaretsweng; bakopi ba mosebetsi; batsamaisi le batsamaisi; bareki le bareki, bafepedi kapa borakonteraka ba bang ba mokga wa boraro ka lebaka la bong ba bona, bong kapa boitsebiso ba bong kapa bo amang batho ba bong bo itseng, bong kapa boitsebiso ba bong ka mokgwa o sa lekanang.
Karolo ea 127(4) ya ''Molao wa Tshireletso le Boiketlo ba Bana wa 2011'' e re "Ha ho ngoana ea ka khetholloang ka leeme ho latela morabe, bong, bong, morabe kapa tshimoloho ea setjhaba, mmala, tshekamelo ea thobalano, bodumedi, letsoalo, tumelo, setso, puo, tsoalo kapa boemo ba moruo oa sechaba khethong ea lenaneo la phetisetso, tshebetso kapa khetho mme bana bohle ba tla ba le phihlello e lekanang ea dikgetho tsa phetisetso."
Ho tloha ka 2013, ''Melawana ya Tlaleho ea Mokitlane'' e bolela hore tlhahisoleseding ya mokitlane e amanang le tshekamelo ea thobalano e kanna ea se be teng direkotong tsa lefapha la mekitlane, ntle le haeba tlhahisoleseding e jwalo e ipaka ho tswa rekotong ea boemo ba lenyalo la moreki le lenaneng la litho tsa lelapa.
== Ho inkela le ho ba motswadi ==
''Molao wa Boiketlo le Tshireletso ya Bana wa 2011'' o laola ho adoptha bana Lesotho. Tlasa molao ona, ke banyalani ba bong bo fapaneng feela ba ka adopthang ngoana hammoho. Banna ba masoha le banyalani ba bong bo tshwanang ha baa lumelloa ho adoptha.<ref>https://theadvocatesforhumanrights.org/International_Submissions/A/Index?id=522</ref>
== Boitsebiso ba bong le tlhahiso ==
''Molao wa Dikarete tsa Boitsebiso tsa Naha wa 9 wa 2011'' o hlalosa melawana ya dikarete tsa boitsebiso tsa naha Lesotho. Karolo ya 8(1) e re: "Motsamaisi o tla nka mehato e utloahalang e sebetsang ho netefatsa hore tlhahisoleseding ea botho e kenngweng ho Register e feletse, e nepahetse ebile e ntjhafaditswe moo ho hlokahalang". Karolo ena e ka hlalosoa e le e lumellang batho ba fetolang bong ho fetola bong ba bona ba molao litokomaneng tsa bona tsa boitsebiso.<ref>https://scholar.ufs.ac.za/items/9bab7afb-17dc-4254-b34b-bf2b8a8f21d1</ref>
=== Kgethollo setjhabeng ===
Ka ho tshwanang le linaheng tse ling [[Borwa ba Afrika|tsa Afrika Borwa]], litlaleho tsa kgethollo, ho lahloa ke malapa, pefo le tlhekefetso kgahlanong le batho ba LGBTQ ha se lintho tse sa tlwaelehang.
[[Basotho|Basotho ba]] LGBTQ ba ka nna ba tobana le khethollo mesebetsing, phihlellong ya tlhokomelo ea bophelo bo botle, matlong, phihlellong ya thuto le libakeng tse ling. Ka hona, batho ba bangata ba LGBTQ ba phela maphelo a sephiri mme ba pata tshekamelo ya bona ea thobalano. Ho phaella moo, ba kotsing e kgolo ea tšoaetso ea HIV/AIDS (Lesotho e na le tshwaetso ea bobedi e phahameng ka ho fetisisa ea HIV lefatsheng, mme ho tlalehwa hore ke 25% ea baahi ba Basotho ba tshwaelitsweng). Batshehetsi ba LGBTQ ba qadile ho ikopanya le batho ba nang le HIV, le ho fana ka maano a thibelo. <ref>"Gay Life in Lesotho". ''www.globalgayz.com''.</ref>
=== Boiketlo ===
Ka la 18 Motsheanong 2013, mokoloko oa pele oa boikgohomoso ba basodoma o etsahetse naheng. O ne o tšoaretsoe bohareng ba toropo ea [[Maseru]] 'me o hlophisitsoe ke Matrix Support Group. Ho ea ka bahlophisi, ketsahalo ena e bile katleho e kgolo, mme balaodi ba ne ba tšehetsa ba bile ba fana ka mothusi bakeng sa barupeluoa.<ref>https://www.globalgayz.com/gay-life-in-lesotho/</ref>
Sehlopha sa Tšehetso sa Matrix ke mokhatlo o ikemetseng oa LGBTQ. O ikitlaelletsa "ho aha tikoloho eo batho ba LGBTQ ba ka hlalosang litokelo tsa bona tsa botho ka bolokolohi, le ho kenya letsoho ntlafatsong ea setjhaba, ya dipolotiki le ea moruo ea Lesotho". <ref>[http://genderlinks.org.za/casestudies/matrix-support-group-2014-05-12/ MATRIX SUPPORT GROUP]</ref> E thehilwe ka 2009 mme ea ngodiswa ka botlalo le balaoli selemong se latelang.
=== Tlaleho ya Lefapha la Naha la United States ya 2016 ===
Ditlaleho tsa Naha tsa Lefapha la Naha la Amerika mabapi le Mekhoa ya Ditokelo tsa Botho bakeng sa 2016 li boletse hore: <blockquote>'''Diketso tsa Pefo, Khethollo, le Ditlhaselo tse Ding tse Thehileeng ho Maikutlo a Thobalano le Boitsebiso ba Bong'''
Molao o ne o thibela likamano tsa thobalano tse lumellanang pakeng tsa banna, empa balaoli ha baa ka ba o qobella. Molao ha o bue ka thobalano e lumellanang pakeng tsa basali. Batho ba ratanang le basali, ba ratanang le banna, ba ratanang le banna ba bong bo fapaneng, ba fetolang bong, le ba ratanang le banna ba bong bo fapaneng (LGBTI) ba ile ba tobana le khethollo sechabeng le ho se tsotelle ha semmuso khethollo ena. Lihlopha tsa litokelo tsa LGBTI li ile tsa tletleba ka khethollo mabapi le phihlello ea tlhokomelo ea bophelo bo botle le ho nka karolo mesebetsing ea bolumeli.
Molao o thibela khethollo e bakoang ke thobalano; ha o thibele ka ho hlaka khethollo khahlanong le LGBTI. Matrix, sehlopha sa babuelli le tshehetso sa LGBTI, se ne se se na litlaleho tsa kgethollo ea mosebetsi ho litho tsa sona. Likamano tsa thobalano tsa batho ba bong bo tshwanang li ne li thibetsoe setjhabeng mme li sa buisanoe phatlalatsa. Leha ho ne ho se na litlhaselo tse tlalehiloeng, batho ba LGBTI hangata ba ne ba sa tlalehe liketsahalo tsa pefo ka lebaka la ho tšaba sekhobo.<ref>https://www.mambaonline.com/2013/06/03/small-march-a-big-step-for-lgbti-in-lesotho/</ref>
Matrix e ne e sebetsa ka bolokolohi mme e na le litho diterekeng tsohle tse 10. E tlalehile hore e na le kamano e ntle ea ts'ebetso le LMPS . Mohlala, ka Tšitoe 2015 banababo mosadi ya itsebahatsang e le lesbiene ba ile ba mo qobella ho tsoa lapeng ha hae ha ba fumana boitsebiso ba hae ba thobalano. O ile a isa taba ena mapoleseng, a ileng a kenella, mme barababo rōna ba mo lumella ho khutlela hae.
Matrix e ile ya kopanela ho fihlelleng sethhaba ka ho shebella difilimi, mananeo a seea-le-moea, dikopano tsa sechaba le mecha ea litaba ea setjhaba. Ka la 21 Mots'eanong, Matrix e hlophisitse leeto la boraro la Letsatsi la Matjhaba Khahlanong le Homophobia le Transphobia . Batho ba ka bang 200, haholo-holo ba lelapa le metswalle ya batho ba LGBTI, ba ile ba tsamaea ka khotso ntle le kotsi ho tloha Lakeside (mathōkong a toropo) ho ea Central Park Maseru. Baemeli ba Matrix ba hlokometse hore mapolesa a neng a felehetsa leeto a ne a tshehetsa ka kakaretso, e leng seo ba ileng ba se amahanya le boiteko ba pele ba Matrix ba ho fihlela batho ho LMPS. Matrix ka likhoeli tse 'maloa e ne e boetse e e-na le papatso ea elektroniki ea papatso bohareng ba Maseru e tshehetsang litokelo tsa LGBTI.
Ha a bua le boraditaba ka Phuptjane kamora Seboka se Phahameng sa Maemo a hodimo sa Seboka se Akaretsang sa UN mabapi le HIV/AIDS, Motlatsi wa Tonakgolo Mothetjoa Metsing o itse mmuso o tla shebana le ho tlosa dikamano tsa batho ba bong bo tshwanang bo tlolong molao ho thibela ho ata ha HIV. Ena e ne e le phatlalatso ya pele e entsweng ke mohlanka wa mmuso ya maemong a hodimo ka taba ena.</blockquote>
== Tafole ya kakaretso ==
{| class="wikitable"
|Ketso ea thobalano ea batho ba bong bo tšoanang e molaong
|[[File:Yes_check.svg|15x15px|Yes]] (Ho tloha ka 2012)
|-
| Lilemo tse lekanang tsa tumello (18)
|[[File:Yes_check.svg|15x15px|Yes]] (Ho tloha ka 2012)
|-
| Melao e khahlanong le khethollo mesebetsing feela
|[[File:Yes_check.svg|15x15px|Yes]] (Ho tloha ka 2024)
|-
| Melao e khahlanong le khethollo phanong ea thepa le lits'ebeletso
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Melao e khahlanong le khethollo libakeng tse ling kaofela (ho kenyeletsoa le khethollo e sa tobang le puo ea lehloeo)
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Likamano tsa sechaba tsa batho ba bong bo tšoanang
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Manyalo a batho ba bong bo tšoanang
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Kananelo ea banyalani ba bong bo tšoanang
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Ho nkeloa ngoana oa lenyalong la bobeli ke banyalani ba bong bo tšoanang
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Ho adoptha bana ba bong bo tšoanang ke banyalani ba bong bo tšoanang
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Batho ba LGBTQ ba lumelloa ho sebeletsa phatlalatsa sesoleng
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Tokelo ea ho fetola bong ba molao
|[[File:Yes_check.svg|15x15px|Yes]] (Ho tloha ka 1975)
|-
| Ho itsebahatsa bong
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Kamohelo ea molao ea bong bo seng ba binary
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Phihlello ea IVF bakeng sa basodoma
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Ho nkela banyalani ba banna ba ratanang le basodoma sebaka sa khoebo
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|-
| Batho ba nang le bokooa ba thobalano ba lumelloa ho fana ka mali
|[[File:X_mark.svg|17x17px|No]]
|}
== Bona hape ==
* Ditokelo tsa botho Lesotho
* ditokelo tsa LGBTQ Afrika
== Mehlodi ==
[[Category:Pages with unreviewed translations]]
pwbkcn1bhbzvb0osmr0i4dkx6t06szh
Dikgetho tsa masepala tsa 2026 Afrika Borwa
0
10631
41977
41599
2026-10-26T10:44:32Z
PrettyKea
12927
41977
wikitext
text/x-wiki
'''Dikgetho tsa masepala tsa 2026 [[Afrika Borwa|Aforika Borwa]]''' di tla tshwarwa ka la 4 Pudungwana 2026 ho potoloha Afrika Borwa, ho kgetha makhanselara bakeng sa ditoropo tsohle tsa setereke, metseng e meholo le ditoropo tsa lehae porofinseng e nngwe le e nngwe ya naha.Papatso ya Lekgotla Le ikemetseng la Dikgetho ya Dikgetho tsa Selehae tsa Mmuso tsa 2026
Ka kakaretso mekga e 508 ya dipolotiki e ngodisitswe ho nka karolo dikgethong. Palo ya dibaka tsa dikgetho tse yang dikhethong e ne e le 4.488.<ref>https://www.sanews.gov.za/south-africa/ward-boundaries-finalised-ahead-local-elections</ref>
Ho tloha ka Tshitwe selemong sa 2025, palo ya batho ba Aforika Borwa ba dimilione tse 27,67 ba ngodisitse ho vouta, ho ya ka Komishene ya Dikgetho. Batho ba bangata ka ho fetisisa ba ileng ba kgetha ho kgetha ba ne ba le dilemo tse 30 ho ya ho tse 39. 55% ya bakgethi ba ngodisitseng e ne e le basadi.
Qaleho ya dikgetho
Tsena e tla ba dikgetho tsa pele tse tla tshwarwa ka mora hore ho thehwe Mmuso wa Bonngwe ba Setjhaba ka 2024. Ka dikgetho tse tshwarwang dilemo tse ding le tse ding tse hlano, nako ya bohlano ya mmuso ya lehae Afrika Borwa e tla fela ka la nngwe Pudungwana 2026. Ka la 13 Pudungwana 2024, Letona la Aforika Borwa ho Mopresidente, [[:en:Khumbudzo_Ntshavheni|Khumbudzo Ntshavheni]], o phatlaladitse [[Motse Kapa|Cape Town]] hore dikgetho di tla tshwarwa dipakeng tsa la pedi Pudungwana 2026 le la nngwe Hlakola 2027.<ref name=":0" />
Jwalo ka dikgetho tsohle tse kgolo tsa mmuso Aforika Borwa, dikgetho tsa masepala tsa 2026 di tla hlophiswa ke mmele o ikemetseng wa tsamaiso ya dikgetho naheng eo, [[:en:Electoral_Commission_of_South_Africa|Khomishene ya Kgetho ya Aforika Borwa]]. Sena se latela ho thehwa ha mmele tlasa [[:en:Constitution_of_South_Africa|kgaolo ya borobong]] ya Molao wa Motheo, le ho latela boitlamo ba ona ho Karolo ya 190 ya Molao wa motheo, le mesebetsi ya ona ho Karolo bohlano ya Molao wa Khomishene ya Dikgetho, 1996.<ref>https://www.elections.org.za/pw/About-Us/What-We-Do</ref> Kabinete ya Aforika Borwa e amohetse ho thehwa ha Komiti e Kopaneng ya Lekala (IMC) e tla hlokomela ditokisetso tsa Dikgetho tsa Puso ya Dibaka tsa 2026 . IMC e tla bitsetswa ke [[:en:Minister_of_Cooperative_Governance_and_Traditional_Affairs|Letona la Tsamaiso e Kopaneng le Ditaba tsa Tlwaelo]], [[:en:Velenkosini_Hlabisa|Velenkosini Hlabisa,]] mme e tla ba le mafapha a mmalwa a mmuso a bohlokwa ho netefatsa hore dikgetho di atleha. IMC e tla sebetsa le Khomishene ya Dikgetho ya Aforika Borwa (IEC) le mekgatlo e meng e amehang ho netefatsa hore tshebetso e lebisang dikgethong e be e boreledi ebile e le kgotso.<ref name=":0" />
=== Mesebetsi ya Khomishene ya Dikgetho ===
Ka 2025, IEC e ile ya amohela katleho ya ho ingodisa ka boithaopo Aforika Borwa, e ileng ya qala nakong ya [[:en:2021_South_African_municipal_elections|Likhetho tsa masepala tsa 2021]].<ref name=":1">https://en.wikipedia.org/wiki/2021_South_African_municipal_elections</ref>
Ka Mmesa selemong sa 2025, IEC e phatlaladitse hore bakgethi ba batjha ba 258,838 ba ngodisitswe ka di-platform tsa yona tse fapaneng, mme boholo ba bona e ne e le batjha.<ref name=":1" />
Jwalo ka ha ho tlwaelehile dikgethong tsa Aforika Borwa, mekga ya dipolotiki e ile ya fumana tjhelete ya setjhaba bakeng sa dikgetho tsa masepala tsa 2026 Afrika Borwa. Ho feta R355 milione ho tswa tekanyetsong ya naha bakeng sa selemo sa ditjhelete sa 2024 e ile ya fuwa mekga e 20 ya dipolotiki ke IEC.
Khomishene ya Dikgetho e hlokometse ho fokotseha ha mesebetsi ya ho bokella tjhelete ya dipolotiki, ka mekga e fokolang e bolelang menehelo e fetang sekgahla sa R100,000 (jwalo ka ha ho hlokwa ke molao wa Aforika Borwa) ho feta nakong e lebisang dikgethong tse akaretsang tsa 2024.
== Mehlodi ==
[[Category:Municipal elctions in South Africa]]
[[Category:2026 local government elections South Africa]]
[[Category:Electoral Commision South Africa]]
[[Category:Statistic South Africa]]
sqaqab17sp62336kl3zfvhqjo1jedhm
Bana ba Nongoloza
0
11142
41976
2026-10-25T16:40:34Z
Satane-mautlwa
13259
Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1323260011|Nongoloza's Children]]"
41976
wikitext
text/x-wiki
'''''Bana ba Nongoloza: Dihlopha tsa Chankana ya Bophirimela ba Cape Nakong ya Kgethollo le Kamora Kgethollo''''', buka e ngotsoeng e le buka e buang ka dihlopha tsa chankana tse tswang ditjhankaneng tsa [[Kapa Bophirimela|Western Cape]] nakong ya kgethollo ya morabe le ka mora kgethollo ya morabe, e ngoletswe Setsi sa Thuto ya Pefo le Poelano ke Jonny Steinberg . E hlahloba ho ata ha dihlopha tsa dikenke setjhabeng le diteronkong mme e fana ka dikgothaletso tsa ho rarolla dikgoka tsa dikenke tsa kamora [[Kgethollo ya merabe|kgethollo ya morabe]] .
shvpxmmixawz3fhdkwdvjha7v13x6p6