Wikipidia
taywiki
https://tay.wikipedia.org/wiki/T%E2%80%99ringan_na_zzngayan
MediaWiki 1.48.0-wmf.3
case-sensitive
media
kin iniptnaq
spkayal
cinzyuwaw
spkayal cinzyuwaw
Wikibitia
spkayal Wikibitia
biru’ na zayzyuwaw
spkayal squ biru’ na zayzyuwaw
mediawiki
spkayal qu mediawiki
panmwo
spkayal sa panmwo
sni sa pinraw nya smbbaq
spkayal sa sni sa pinraw nya smbbaq
zyuwaw na
spkayal sa zyuwaw na
TimedText
TimedText talk
模組
模組討論
活動
活動討論
Beinan
0
161
75831
55748
2026-11-05T11:11:35Z
Pasang Teru
1684
75831
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Beinan Township.svg|thumb|Beinan (Peyinan go)]]
[[biru’ na zayzyuwaw:Beinan River.JPG|thumb|llyung Beinan]]
'''Beinan (卑南鄉)''' mki sku Taitung. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 425.47 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 286.16 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 14.77 km²), 6,234 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 1,820 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 4,072 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 65%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Puyuma, Amis, Rukay ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Beinan ays psgayun 13 ru 10 alang.
10 alang hani ga, [[Ulivelivek]] (初鹿部落), [[A’lripay]] (阿里擺部落), [[Likavung]] (利嘉部落), [[Pinaski]] (下賓朗部落), [[Kalito'od]] (山里部落), [[Fudafudak]] (莿桐部落), [[Dikidiki]] (利吉部落), [[Taromak]] (達魯瑪克部落), [[Tamalakaw]] (大巴六九部落), [[Danadanaw]] (龍過脈部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="22.758453" longitude="121.020069" zoom="12" width="429" height="303" />
108z3b5hc92t9wis8zrliszpdjxea0o
Dawu
0
440
75830
55832
2026-11-05T11:11:05Z
Pasang Teru
1684
75830
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Dawu Township.svg|thumb|Dawu (Taybu go)]]
'''Dawu (大武鄉)''' mki sku Taitung. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 62.59 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 5.7 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 43.47 km²), 4,435 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 1,781 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 3,151 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 71%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Paywan ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Dawu ays psgayun 5 ru 10 alang.
10 alang hani ga, [[Pangwi]](大武部落), [[Qaljapang]](加羅板部落), [[Ru ja qas]](魯加卡斯部落), [[Pacavalj]](大鳥部落), [[Ku shu shu]](和平部落), [[Qu chn.la love vn]](古庄部落/含太湖部落), [[Tjacupu]](大竹,工作地部落), Tjukuvulj(愛國蒲部落), [[Seqeciin]](加津林部落), [[Seqalapit]](斯卡拉比部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="22.3650" longitude="120.9060" zoom="12" width="400" height="300" />
nanu5ha7009r619g1xich2fa7hpkq1y
Fengbin
0
561
75833
55855
2026-11-05T11:24:43Z
Pasang Teru
1684
75833
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Fengbin HL.svg|thumb|Fengbin (Toyohama go)]]
'''Fengbin (豐濱鄉)''' mki sku Hualien. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 157.26 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 61.89 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 12.67 km²), 4,464 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 1,704 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 3,695 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 83%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Amis, Kebalan, Sakizaya, Bunun ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Fengbin ays psgayun 5 ru 15 alang.
15 alang hani ga, [[Laeno]] (大港口部落), [[Makotaay]] (港口部落), [[Tida'an]] (石梯坪部落), [[Kodic]] (立德部落), [[Fakong]] (豐濱部落), [[Haciliwan]] (八里灣部落), [[Tingalaw]] (豐富部落), [[Tisilan]] (靜安部落), [[Tafugan]] (三富橋部落), [[Cawi]] (靜浦部落), [[Malaloong]] (東興部落), [[Dipit]] (復興部落), [[Paterungan]] (新社部落), [[Kaluluwan]] (磯崎部落), [[Culiu]] (高山部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="23.6000" longitude="121.5200" zoom="14" width="400" height="300" />
k7i2bshjjmtp8obyx4g1owouiuryoej
Fenglin
0
562
75838
55856
2026-11-05T11:27:20Z
Pasang Teru
1684
75838
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Fenglin HL.svg|thumb|Fenglin (Hong ring song)]]
'''Fenglin (鳳林鎮)''' mki sku Hualien. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 127.45 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 1.5 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 9.08 km²), 1,855 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 763 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 1,120 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 60%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Amis ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Fenglin ays psgayun 12 ru 6 alang.
6 alang hani ga, [[Cingaroan]](鳳信部落), [[Cirakayan]](山興部落), [[Cihafayan]](中興部落), [[Sariwsiw]](大榮部落), [[Tangahang]](長橋部落), [[Cilo'ohay]](森榮部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="23.7450" longitude="121.4500" zoom="13" width="400" height="300" />
ibc2f9kytjw5ve71euwcaf7ubzt3f2j
Guangfu
0
652
75837
55869
2026-11-05T11:26:58Z
Pasang Teru
1684
75837
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Guangfu HL.svg|thumb|Guangfu (Kongbu go)]]
'''Guangfu (光復鄉)''' mki sku Hualien. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 131.63 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 28.44 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 5.67 km²), 10,741 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 3,865 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 6,982 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 65%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Amis ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Guangfu ays psgayun 14 ru 9 alang.
9 alang hani ga, [[Tafalong]](太巴塱部落), [[Fata’ an]](馬太鞍部落), [[Laso‘ay]](拉索艾部落), [[Alolong]](阿囉隆部落), [[Sado]](砂荖部落), [[Kalotong]](加里洞部落), [[O kakay]](烏卡蓋部落), [[Atomo]](阿陶模部落), [[Fahol]](馬佛部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="23.6650" longitude="121.4250" zoom="13" width="400" height="300" />
089j7d9afavbgt9392jormewa1t27nv
Majia
0
1159
75836
56061
2026-11-05T11:26:33Z
Pasang Teru
1684
75836
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Majia Townshipx.PNG|thumb|Majia (Maka go)]]
'''Majia (瑪家鄉)''' mki sku Heto Keng. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 61.68 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 11.05 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 49.62 km²), 6,757 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 2,029 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 6,507 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 96%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Paywan, Rukay ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Majia ays psgayun 6 ru 10 alang.
10 alang hani ga, [[Paljur]] (白露部落), [[Zayazayan]] (玉泉部落), [[Vecekadan]] (三和部落), [[Laulauzan]] (美園部落), [[Payuwan]] (排灣部落), [[Kazangiljan]] (佳義部落), [[Wakaba]] (涼山部落), [[Masilid]] (北葉部落), [[Makazayazaya]] (瑪家部落), [[Tjanavakung]] (達那瓦功部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="22.680549" longitude="120.664902" zoom="11" width="200" height="149" />
5dvw7b227pz7ckpf2lw2yxqp7ctkdl2
Namasya Kua
0
1347
75839
60482
2026-11-05T11:27:55Z
Pasang Teru
1684
75839
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Namasia KH.svg|thumb|Namasya Kua]]
'''Namasya Kua (那瑪夏區)''' mki sku Takaw Si. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 172.33 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 117.75 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 38.04 km²), 3,027 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 813 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 2,691 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 89%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Bunun, Hla’aluwa, Kanakanabu ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Namasya Kua ays psgayun 3 ru 4 alang.
4 alang hani ga, [[Nangnisalu]] (南沙魯部落), [[Maia|Maia/Mangacun/Mangacun]] (瑪雅部落), [[Takanua]] (達卡努瓦部落), [[Masinghalan]] (瑪星哈蘭部落).
==kintzyux na Squliq(人口數量)==
{| class="wikitable" style="text-align: center;font-size:small;"
|-
!kawas!!kintzyux na Squliq!!-+%
|-
|1981||2737||--
|-
|1986||2840||+3.8%
|-
|1991||2885||+1.6%
|-
|1996||3164||+9.7%
|-
|2001||3399||+7.4%
|-
|2006||3491||+2.7%
|-
|2011||3252||-6.8%
|-
|2016||3131||-3.7%
|-
| colspan="3" |<ref>[https://web.archive.org/web/20141026121339/http://sowf.moi.gov.tw/stat/month/list.htm] 內政統計月報</ref>
|}
==sunu' papa ==
ana’inu’ qu inrasan niya’ qwalax sa mkrusa’ qasa ga, niwan qwalax qutux kawas rngu’ kinlawkah sinqlwaxan niya’.
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
* [https://web.archive.org/web/20210519200914/http://namasia.kcg.gov.tw/ 高雄市那瑪夏區公所 Namasia Districit Office, Kaohsiung City]
{{臺灣原住民族自治地區}}
<references /><mapframe latitude="23.2750" longitude="120.7200" zoom="13" width="400" height="300" />
12j23oo9w1m2vmsdu35yieg14n6hdem
Nan’ao
0
1354
75832
56134
2026-11-05T11:24:17Z
Pasang Teru
1684
75832
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Yl na.png|thumb|Nan’ao (Nango go)]]
'''Nan’ao (南澳鄉)''' mki sku Yilan. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 716.07 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 637.26 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 65.15 km²), 4,807 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 1,498 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 4,487 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 93%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Tayan ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Nan’ao ays psgayun 7 ru 13 alang.
13 alang hani ga, [[Tpihan]] (塔壁罕部落), [[K’babaw]] (庫巴博部落), [[Pyahaw]] (比亞豪部落), [[Ryohen]] (流興社部落), [[Buta]] (武塔部落), [[K`yang]] (金洋部落), [[Kmuyaw]] (莫瑤部落), [[Guguc]] (哥各滋部落), [[Kngungu]] (各姆姆部落), [[Hagaparis]] (哈卡巴里斯部落), [[Kinus]] (基諾斯部落), [[B’bukeykay]] (巴博凱凱部落), [[Kb’bu]] (庫巴博部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="24.4650" longitude="121.8000" zoom="13" width="400" height="300" />
8hgbjhfrhe9tdjs91mh7o55ka044re1
Taimali
0
1818
75834
56340
2026-11-05T11:25:20Z
Pasang Teru
1684
75834
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Taimali Township.svg|thumb|Taimali (Tayimari go)]]
'''Taimali (太麻里鄉)''' mki sku Taitung. su’unun kwara glabang lingay ’kiyan ga 102.29 km² (rhyan rinpang glabang lingay ’kiyan ga 4.53 km², rr’an hyan glabang lingay ’kiyan ga 57.38 km²), 7,128 hi ku su’unun kwara alang hi kya, 2,979 buwan ku kwarakya, tiku sahuy na alang Gyencumin ga 4,782 hi, kyala kwara pinspung s’uli ga 67%. kwara sahuy na alang Gyencumin ga Taywang Gyencumin na Paywan, Amis ku smrrhu ku pyux s’uli taya kya.
== ays ptyaw sebu ==
Taimali ays psgayun 9 ru 13 alang.
13 alang hani ga, [[Lupakatj]] (魯巴卡茲部落), [[Tjavualji]] (大麻里部落), [[Kiring]] (給陵部落), [[Tjatjigel]] (喳其格勒部落), [[Anasolay]] (荒野部落), [[Davugele]] (大武窟部落), [[Takidis]] (德其里部落), [[Padrangigrang]] (溫泉部落), [[Calavi]] (查拉密部落), [[Kanadun]] (金崙部落), [[Sasaljak]] (沙薩拉克部落), [[Lalauran]] (拉勞蘭部落), [[Cilalongay]] (吉拉龍噯部落).
== kinhulan s’utu biru ==
* [https://web.archive.org/web/20161230105210/http://www.ris.gov.tw/346 內政部戶政司全球資訊網]
* [https://web.archive.org/web/20170705043614/http://www.apc.gov.tw/portal/docList.html?CID=812FFAB0BCD92D1A 原住民族委員會全球資訊網統計資料]
{{臺灣原住民族自治地區}}<mapframe latitude="22.6100" longitude="121.0050" zoom="14" width="400" height="300" />
ntrq3za5e3lbpy0jusxlwcljvpqk4yj
Kan Naoto
0
3061
75818
58571
2026-11-05T00:14:39Z
InternetArchiveBot
113
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
75818
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:Naoto_Kan_20071221.jpg|thumb|Kan Naoto (菅直人)]]
[[biru’ na zayzyuwaw:Flag of Japan.svg|thumb|labah Gipun]]
'''Kan Naoto (菅直人)'''
Kan Naoto (ryax sa 10 na byacing tay 10 squ kawas na 1946 - misu), hya ga [[squliq]] na pklahang gaga. (minhtuw sa kawas tay 1946)
mrhuw [[Gipun]] ta’ misuw hya’ ga Kan Naoto, aring ryax tay 8 squ [[byacing]] tay 6 sa kawas 2010 lga, musa’ spazyang balay ms’rux kya la.
==qyanux na sraral==
Kan Naoto minkahul sa [[Ube]], [[Yamaguchi]] na [[Gipun]].
==minqyanux ru qnxan==
==ngasal==
*1946 kawas: [[hitgan]].
==qnxan nya==
==cinkhulan sa knita’ sa brbiru’==
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Prime_Minister_of_Japan Prime Minister of Japan]
==canpyuta hknyun==
*[https://web.archive.org/web/20190420170527/https://pmo.gov.et/pm/ https://web.archive.org/web/20190420170527/https://pmo.gov.et/pm/]
*[https://web.archive.org/web/20110228015022/http://www.dpj.or.jp/ https://web.archive.org/web/20110228015022/http://www.dpj.or.jp/]
*[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3249613.stm http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3249613.stm]
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
[[zyuwaw na:Squliq na Gipun]]
[[zyuwaw na:Squliq na pklahang gaga]]
[[zyuwaw na:mrhuw Gipun]]
rhlfhhk8k7ct2yserr13oewckr7emeb
alang B’ala眉原部落
0
3281
75835
60315
2026-11-05T11:25:54Z
Pasang Teru
1684
75835
wikitext
text/x-wiki
== '''泰雅族 傳統文化''' ==
Mpitu na bubuwan alang ps’unan myan, Yasa ku mtehok san maku alang B’ala hya . Ana ga sami mshzi myan aring sa stbon pnsbkan ga, Ini myan krangi bebang alang, ku si rasi na mrhu mshzi musa sa hkangi san nha ku gi’as na kki’an. Myen sami alang hya ga suwa san mha mpitu ku bbuwan myan ku alang, San maku mpitu alang hya ga,
Maki san maku Squliq uzi, maki uzi S’uli uzi, Maki ku piyang bay na B’ala ga san maku, Nanu san maku hngyan myen kkan ga ini myen ptna, Piyang bay na alang B’ala ga giwan na mrhu mu bnkis mu Mkgong, Yasa ku piyang bay na alang B’ala.
我們有七個聚落共聚才形成現在的眉原部落,但是我們從瑞岩的遷徙,不同於其他的部落,是由部落領袖外出尋找新的居住地。像我們的部落為什麼是由七個聚落形成,我們的七個聚落,有Squliq,也有S’uli,C’uli也有正統的B’ala就是c’uli,所以我們說話的發音不一樣,最正統的眉原群,就如同我的祖先Mkgong,那是最正統的B’ala部落。
Lama tehok s’a nyu myen ki’an muwani alang B’ala, Piyanga su alang mywn B’ala lalu nya ga mnkahun shani, Nanu sami hya ga, ana myen maki sa Pnsbkan sbayan ta Stbon ga alang myen B’ala sami hya, Nanu sami san maku mpitu bbuwan alang hya ga, Ini ptna sam maku mrhu myen, Maki nak utux bbuwan na alang ga maki nak utux mrhu, Piyanga su mshzi myen aring Stbon ga Pnsbkan ga, Iyat myen mns’un msh’zi, mnbya myen beh na ‘bya’an wagi , beh na, Si myen glu sa gong b’na’I, Sami ku sam maku Mkgong ru alang sam maku Matawla, Mkgong ru alang Matawla ga, Mtna sami ga piyang balay na S’uli, Sam mha alang Matawla hya ga, Maki sam ku Petuwan Pepazi, ru plngawan maki Banday, alang Banday ruma ga mtna ka sami alang B’ala.
最先到達我們所在的alang B’ala,所以這是我們B’ala部落名稱的由來。而我們呢?雖然我們曾在瑞岩Pnsbkan的Sbayan,我們這七個聚落的部落,都有不同的部落領袖,一個聚落各有一個領袖,所以我們從瑞岩遷徙出來,並不是整批一起遷徙的,我們從西邊往下,一直循著北港溪,我們Mkgong跟Matawla一起,Mkgong跟Matawla呢?我們一樣是正統的S’uli,而Matawla?包含Petuwan跟Pepazi?與萬大的Plngawan,有部分萬大部落的跟我們一樣是B’ala。
Nanu mshzi muwah mshzi sa san mha pbya’an na wagi cyux myen kki’an muwani hya ga , Tehok myen sa san maku utux gong, Sam maku gong Tzilan Gong Tzilan hya ga cyux zik nku Pnsbkan, Nanu sam mha ku san Matawla hya ga, Mnaki sa beh na zik na kyahu na Pnsbkan, Ru sami Mkgong hya ga mnsobeh myen sa Mknazi, Ru alang S’oli Mlepa san mha alang S’uli hya ga, Mnkahun mkmuyaw na san maku Mlepa, Sam maku alang Hoku hya ga alang Lisu, Mkahun bay sa Stbon bay sa, Pyanga su sami kwara alang B’ala ga, Iyat myen mn_glu muwah mbya sa nyu myen ki’an muwani ha. Nanu mrhu myen cami Mkgong ru Matawla hya ga, Si bay pgglu mbya mt’ta san maku gong Tzilan ru, Tehok sa san maku Mmang na san maku rgyax, Rgyax na Saw son muwani hya, nxan hya ga b’bu na sam maku Bnkgan Patus, San maku mglu kay na Gipuk, T’aring yasa ku Gipun smlahang alang myen, san maku knki’an myen sa ga, Bng’ci ga knkiyan na Pepezi Bng’ci, Ru Petuwan ru Plngwan ruma na Banday , Ru sami Mkgong hya ga mnaki myen sa rgyax.
遷徙呢!遷來西邊我們所在的地方,我們到了一條溪,叫做九仙溪。九仙溪在Pnsbkan的下方,而我說的Matawla,原來在Pnsbkan下方的深山,而我們mkgong則在紅香旁邊,那Mlepa的S’uli群呢?是從力行有個叫Mkmuyaw的地方,而稱作hoku的Lisu聚落,是真的從瑞岩遷來,所以我們並不是一起下來目前所在的地方。我們Mkgong跟Matawla的部落領袖等,是一起遷下再溯九仙溪而上,到一座平的山上,現在叫saw的山上,以前那山頂叫繳械的山(最後降伏繳械的地方),我以日語直譯的名稱,從那時候開始部落就由日本統治,我們所待過的那個地方,很多芒草處是Pepazi待過的,Petuwan 跟萬大部分的plngawan,跟我們Mkgong則是在山上。
Te suru na rgyax Yi’uri biki, Te puyu na muwani alang B’ala, Ru san mha ku alang Mlepa hya ga mnkahun Mlepa Mkmuyaw, Muwah thzi alang Obing m’ma alang Obing, Mnaki kya nha ru bsiya la ga, Gmoyaw beh na llyung bna’I, Musa sa san maku Plhung gong Plhung, Mnaki kya, Yasa ku alang Hokut hya ga san mha alang Mklisu, Muwah mtalang sa te san maku Biyungan (Bng’ci旁), Nanu san maku bsiya maki kya la ga, Mshzi mmusa beh na san maku Lisu ku alang Mklisu hya. yasa su Mklisu ga t’aring yasa san nha alang Mklisu, Tehok muwani.
即眉原山後面的山凹Yi’uri biki,就是現在眉原部落的對面,而Mlepa群則是來自Mlepa部落一處叫Mkmuyaw的地方,後來遷移到平坦的Obing部落,他們在那兒久了之後,就涉水渡過北港溪到關刀溪,在那裡待著。而我們所稱的Hokut就是我們的Mklisu群,他們移到Bng’ci旁的Byungan,在那兒待久了後,Mklisu群就遷往叫Lisu的地方,之後他們就被稱為Mkliau直到現在。
Nanu sami alang B’ala hya ga, maki mpitu na san maku knt’iyan na tbuwan alang ga, Nanu san maku Mklisu S’uli nha hya. Petuwan ru Plngwan hya wayan mbya sa san maku Tbulan(松鶴) Ru Lilang, Musa kya ru bsya maki kya laga, Wan mshzi sa beh na 國姓鄉 tehok sa 九九峰, mnaki te kya, Nha ga bsya maki kya ga, pgyasun na Hetay na san Keseko la., bhyagun, mgyay , yasa ku musa Tlisi la, Maki sa Tlisi beh na san maku bsilung kpatung son, Muwani ga 中台禪寺, Mnaki kya ku alang Petuwan ru nha ka Banday Plngwan, Ruma iyat kwara Plngawan, Kya mopu bbuwan maki mglu kya, nanu alang Petuwan ga utux Yaya nha hya, Nanu muwah Gipun la ga, Gipun ps’rgan na Gipun ku lMukan ru Khabu, Muwah myuk alang na ‘Tayan, Ana mhkasa ga mgyay ku ‘Tayan, Nanu mt’ta sa beh na son nha Goyoke Petuwan, Ru mbya sku gong bleh muwah tehok sa alang B’ala, Nanu sami san Mkong Pepazi giwan na utux Yaya, Piyanga su si pgglu musa maki sa gong Pepazi.
而我們alang B’ala呢!眉原部落是由七個部群所形成,這是Mklisu的由來。而Peyuwan 跟Plngwan則是往下至松鶴及裡冷,到那兒之後一段時間,就移往的九九峰,草屯的九九峰即草屯的九九峰,他們在那兒很長一段時間,後來被清兵趕走(鄭),被追被趕直至現今的埔里,即埔里的水蛙窟,現今的中台禪寺,現在眉原的Petuwan當時就是跟Plngwan在一起,是部分,不是全部,當時超過十個氏族,所以跟Plngawan是同一祖先的,日本人來了後,於是拐騙 教唆漢人跟噶哈巫,潛入泰雅族部落謀亂,於是他們最終就離開了,於是爬上五票坑,沿黃肉溪往下轉進B’ala,因此Mkgong Pepazi就如同手足,所以一路相隨到眉原溪Gong Pepazi,現在的清流。
Muwah Plmukan la ga rasun myen nha, Nanu muwah myen sa ‘siyak na Nakahara , Tbbuwan kya la. Ru Mlepa hya ga ta’ring nha gong Semuxun, Si mbya mbya ru tehok ku son maku, Mnaki kya ha, Pmbya ru muwah beh na, Tehok sa 咖啡園 la ga muwah saku san mha 收費站muwani la, Ru Mklisu hya la ga aring Lisu, Gmoyaw beh na ka son mha ku 露營地na惠蓀林場, Ru muwah sa 咖啡園 tehok sa Yulu, 就是 muwani ga gong Sni’ son, 迎翠橋 mnaki ka rgyax sa, Ru tehok sa muwah loe mshzi alang muwani te ba baw, Nanu tehok ku Gipun, maki san maku mtciri ka Gipun ka Slamaw ma ga, Nanu ruma ku Slamaw muwah mgyay beh na alang B’ala. Suwa ini kensat Gipun yasa ga, Magay mkrakis na Slamaw, Rasun nya kwara ka glu na knerin nya Lituk Nomin, muwah alang B’ala, Blay Gipun hya, nxan ita ‘Tayan hya ga ya’eh bay kn’yanux ta, Nanu Gipun ku muwah, Slyun myen nya san maku alang, Cinlangan myen, Slyun myen nya ku kwara mpitu bbuwan alang, Musa myen kmehuy c’la, Sba’an myen nha kmehuy c’la, Ru ana kmehuy c’la ga Bi’an nha cikah son maku, ‘mabu cikah ku pila ka Gipun hya, Ru psba’an myen nya pmuya pagay, Pyanga su san maku alang B’ala hya ga, San maku ‘Tayan ga, Bhci na c’la ga kya nank sami alang B’ala, Maki saku kya mopu mpitu knehuy nak na sami alang, Pyanga su myan na kuzing ana ku mspat pgan kawas mu la ga, Iyat ku mnani ana utux ngahi, Iyat ku mnani ana utux na trakis kun hya, Suwa ini kuzing hya ga kn’hutaw ku sa Gipun, Pyanga su uka ku lalu Tayan, Lalu na Gipun kun hya Giro, Aring ku kya ku hay payat kawas, Wayan Gipun hya la, Ru yasa ku san maku sami alang B’ala, Nyu myen ‘mblay m’yanux sa, San maku m’ma na alang B’ala.
漢人來助墾後,我們往現今中原部落對岸,在那裡暫居。而Mlepa則是從Gong Semuxun,惠蓀林場遊樂中心,一路往下到現今惠蓀林場的遊客中心。就在那裡咖啡園,而後在咖啡園,之後到現今的收費站,而Mklisu則是原在Lisu,渡河到了惠蓀林場的露營地,往咖啡園直到Yulu,即現今迎翠橋,迎翠橋之後,再往上游移去,日本人來了之後,因為梨山戰役,遷來了一部分逃難的家族至B’ala。一位日警娶了梨山當地受難家族的女兒,她將妻子Liyuk Nomin的家族,全部帶來B’ala。日本人當時還好,以前泰雅族的生活艱苦,日本人來了,將我們集團移住,就是現在的風雨球場,即現今的風雨球場,將我們七個部落匯集,我們去墾掘自己的水田,他們教我們如何墾水田,即便是墾自己的水田還付工錢,日本人多少會付工資,還教我們種稻,所以B’ala部落,在泰雅族裡大概只有B’ala才有無比寬廣的水田,B’ala有十七處這樣開墾的水田,所以下我這樣八十二歲的年紀,不曾以蕃薯、小米作為主食。我是日治時期出生,所以沒有傳統族名,我是取日治時期的名字,直到我四歲,日本人走了以後,這是我所講述的B’ala部落。<mapframe latitude="24.073660" longitude="120.982819" zoom="13" width="238" height="189" />
1er2ffxvrav9w9dvstupqfeq5moldib
qalang maku Pyaway
0
3365
75815
75382
2026-11-04T15:59:22Z
Sabi Nobu
1832
/* Gaga na qalang 部落的文化 */
75815
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:比亞外部落2.png|縮圖|qalang Pyaway]]
== yani qalang ru cyux te inu 部落概況位置 ==
<mapframe latitude="24.726583" longitude="121.3556" zoom="17" text="qalang Pyaway" width="400" height="300" />qalang maku ga Pyaway. cyux maki squ llyung na Gogan, syaw nqu Pyaway ga Kgiran. musa yatux cikay lga Qwilan, qsiyaq na qalang Pyaway ga Sbunaw. qalang mu Pyaway ga ini ktwa iyal blihun nqu ngasal.
我的部落是Pyaway。它位於大嵙崁溪上流,Pyaway的旁邊是榮華部落,再往上一些是卡維蘭,在Pyaway部落的對面是雪霧鬧部落。
== cinllwan lalu qalang 地名由來 ==
san mha squ Pyaway ga, maki squ qutux pinkyalan nha. maki qutux bnkis na qalang qani. lalu nya ga Yaway. ssquliq musa squ yatux na qalang ini ga hugal siki mhkangi kakay sraral. tehuk qalang ni yaki Yaway lga, mwah mhngaw qalang kwara. yaki Yaway qani ga, pngsa kwara pinbahuw nya. mi_yan nqu ngahi, sehuy, bonaw ini ga bitak, biwa... suruw nya lga wal klhun Utux Kayal qu bnkis Yaway lga, khmay balay squ qalang nqu aring yatux. s’inu nha kwara pngsa ni k’aki Yaway qasa. nanu yasa syun nha lalu qalang mha Pyaway la.
為何稱為Pyaway?有一此說法。部落有一位老婦人名叫Yaway。以前人們要到後山的部落或是前山部落必須徒步走路。到了Yaway老婦人的部落,他們都會到部落來。Yaway老婦人都會分享她所種的農作物。像是地瓜、芋頭、花生或是柑橘、枇杷...Yaway老婦人過世之後,許多來自山上部落的族人他們感念Yaway老婦人所奉獻付出的一切。所以他們便將那部落命名為Pyaway。
== innwahan na tuqi qalang 部落如何遷徙 ==
rgyax Pyaway ga baqun musa mqbuyang mlikuy tayal uzi. yan na musa smi mrusa baq ciriq squ bzyok qnhyun, para, yapit, mit kruma laqung uzi. sraral ga blaq nha niqun laqung qani, ana ga ini kmsyam hi nya laqung ru blaq balay ktan kinryasan nya. nanu yasa t’aring magu squ laqung qalang Pyaway qani. nanu qalang Pyaway lga s’agal naha squ kinryasan laqung syun nha syaw na blihun tuqi, kruma kmal mha Pyaway ga qalang na laqung.
== piyang na rgyax qalang 部落主要的山脈 ==
trang saku laqi cipuq ga tehuk ‘bagan lga musa sami lmngyaq bih Gongrawan. musa m'zi qsya, qziqun sami lukus myam ru tpa sami te krahu na btunux. mtgayaw ru mhngaw sami kya, mugi sami gwagi ru yupan behuy rqyas myan, blaq balay qsliq wah! kzyay lukus sami lga msbzinah sami qalang Pyaway. m'uzyay sami lga hmkangi sami t'lwi ini ga biluk niqun sami ru mtngi sami uzi la.
== piyang na llyung qalang 部落主要的河川溪流 ==
yani qani lga pssi sami inlungan ita qalang Pyaway qani. ana bnkis mrkyas ru lelaqi si myan pcqun kmagaw qalang Pyaway qutux byacing ga mintxal kmagaw. ru tmuya myan pphpah ru qqhuniq uzi, nanu yasa blaq balay ktan qalang Pyaway qani, yani balay nyux pkusan squ giqas na llukus. nanu yasa khmay balay kmukan mwah qalang Pyaway. baha hmswa ungat qutux squ s’syang nqu basu ru baq tnglang squ inlungan nha. qalang Pyaway ga baq sbasaw inlungan squliq.
現
== smural tuqi qalang 部落的古道 ==
== smural kki'an qalang 部落的舊社 ==
== minknalay ru pinqzyuaw na qalang 部落古蹟與歷史事件 ==
== Gaga na qalang 部落的文化 ==
kwara ssquliq ga musa kbhun mzimal msyaw, blihun ngasal ga musa mpusal msyaw cikay, qalang Pyaway qani ga, pssi balay inlungan, yani balay qutux nqu blihun ngasal, tayal ru tayal ga yani balay squ mtswe qutux blihun qu ngasal.
== kyoha na qalang 部落的宗教 ==
qalang Pyaway ga qutux balay squ kyoha ru kyokay, nanak qutux cyoro kyokay, aring squ bnkis myan tehuk kinbahan ga, te zmagal ray nqu kuriscyang, kwara qalang ga, si squtux skura Utux Kayal kwara.
我們Pyaway部落沒有分很多教派,大家都屬於長老教會,整個部落也只有一間台灣基督長老教會。從我們的老人家,到孩子的孩子,一家人已經信主信了五代。部落裡的每一個人,都是同心倚靠、仰望同一位神。
== ssquliq na qalang 部落的人口 ==
kwara ssquliq ga musa kbhun mzimal msyaw, blihun ngasal ga musa mpusal msyaw cikay, qalang Pyaway qani ga, pssi balay inlungan, yani balay qutux nqu blihun ngasal, tayal ru tayal ga yani balay squ mtswe qutux blihun qu ngasal.
Pyaway部落約有一百五十多人,家戶約二十幾戶。Pyaway部落是一個非常同心的部落。就像是一家人一樣。
== kinryasan na qalang 部落意象 ==
== saniq na qalang 部落的禁忌 ==
== pinbahuw na qalang 部落的農作物 ==
qalang Pyaway ga, blaq balay qu uraw ru rhiyal nya, ana nanu pinbahuw tmhyun ga blaq balay kwara, mi_yan squ qwirux, nasi, qruhaw, biwa, bitak, guquh, nobu, ngahi,sehuy, bonaw, tbana, thbu, qabang… kwara pinbahuw kinkrahu ru kinsbing balay.
Pyaway部落的土質非常好,不論種植任何農作物都生長的特別好。像水蜜桃、水梨、田柿、枇杷、香蕉、奇異果、地瓜、芋頭、花生、高麗菜、胡瓜、南瓜...等。所有的農作物都非常大又鮮美。
== qalang na misuw babaw nya 部落現況與未來 ==
babaw nya lga. aring squ kyokay ru qalang qani nyux smungus mha musa spwah squ renki na wagi. renki na qsya. renki na behuy mwah squ mqcbaq qpzing nqu kinbleqan na Yaba Utux Kayal. aring gwagi behuy qsya’ musa mwah phtuw squ renki. ya qani ga nyux myan sngusun, maha qani ga aki lmeliq lozi qu sinrxan na qalang Pyaway.
未來教會與部落的願景是一起朝向太陽能發電、水力發電及風力發電。將神的創造透過綠能發電永續經營在Pyaway部落。藉此提升Pyaway部落的經濟。
== syasing na qalang 部落圖片 ==
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
17co11awgeq4ml8ff49lxx34mhnbfpc
75816
75815
2026-11-04T15:59:53Z
Sabi Nobu
1832
/* piyang na llyung qalang 部落主要的河川溪流 */
75816
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:比亞外部落2.png|縮圖|qalang Pyaway]]
== yani qalang ru cyux te inu 部落概況位置 ==
<mapframe latitude="24.726583" longitude="121.3556" zoom="17" text="qalang Pyaway" width="400" height="300" />qalang maku ga Pyaway. cyux maki squ llyung na Gogan, syaw nqu Pyaway ga Kgiran. musa yatux cikay lga Qwilan, qsiyaq na qalang Pyaway ga Sbunaw. qalang mu Pyaway ga ini ktwa iyal blihun nqu ngasal.
我的部落是Pyaway。它位於大嵙崁溪上流,Pyaway的旁邊是榮華部落,再往上一些是卡維蘭,在Pyaway部落的對面是雪霧鬧部落。
== cinllwan lalu qalang 地名由來 ==
san mha squ Pyaway ga, maki squ qutux pinkyalan nha. maki qutux bnkis na qalang qani. lalu nya ga Yaway. ssquliq musa squ yatux na qalang ini ga hugal siki mhkangi kakay sraral. tehuk qalang ni yaki Yaway lga, mwah mhngaw qalang kwara. yaki Yaway qani ga, pngsa kwara pinbahuw nya. mi_yan nqu ngahi, sehuy, bonaw ini ga bitak, biwa... suruw nya lga wal klhun Utux Kayal qu bnkis Yaway lga, khmay balay squ qalang nqu aring yatux. s’inu nha kwara pngsa ni k’aki Yaway qasa. nanu yasa syun nha lalu qalang mha Pyaway la.
為何稱為Pyaway?有一此說法。部落有一位老婦人名叫Yaway。以前人們要到後山的部落或是前山部落必須徒步走路。到了Yaway老婦人的部落,他們都會到部落來。Yaway老婦人都會分享她所種的農作物。像是地瓜、芋頭、花生或是柑橘、枇杷...Yaway老婦人過世之後,許多來自山上部落的族人他們感念Yaway老婦人所奉獻付出的一切。所以他們便將那部落命名為Pyaway。
== innwahan na tuqi qalang 部落如何遷徙 ==
rgyax Pyaway ga baqun musa mqbuyang mlikuy tayal uzi. yan na musa smi mrusa baq ciriq squ bzyok qnhyun, para, yapit, mit kruma laqung uzi. sraral ga blaq nha niqun laqung qani, ana ga ini kmsyam hi nya laqung ru blaq balay ktan kinryasan nya. nanu yasa t’aring magu squ laqung qalang Pyaway qani. nanu qalang Pyaway lga s’agal naha squ kinryasan laqung syun nha syaw na blihun tuqi, kruma kmal mha Pyaway ga qalang na laqung.
== piyang na rgyax qalang 部落主要的山脈 ==
trang saku laqi cipuq ga tehuk ‘bagan lga musa sami lmngyaq bih Gongrawan. musa m'zi qsya, qziqun sami lukus myam ru tpa sami te krahu na btunux. mtgayaw ru mhngaw sami kya, mugi sami gwagi ru yupan behuy rqyas myan, blaq balay qsliq wah! kzyay lukus sami lga msbzinah sami qalang Pyaway. m'uzyay sami lga hmkangi sami t'lwi ini ga biluk niqun sami ru mtngi sami uzi la.
== piyang na llyung qalang 部落主要的河川溪流 ==
yani qani lga pssi sami inlungan ita qalang Pyaway qani. ana bnkis mrkyas ru lelaqi si myan pcqun kmagaw qalang Pyaway qutux byacing ga mintxal kmagaw. ru tmuya myan pphpah ru qqhuniq uzi, nanu yasa blaq balay ktan qalang Pyaway qani, yani balay nyux pkusan squ giqas na llukus. nanu yasa khmay balay kmukan mwah qalang Pyaway. baha hmswa ungat qutux squ s’syang nqu basu ru baq tnglang squ inlungan nha. qalang Pyaway ga baq sbasaw inlungan squliq.
現在
== smural tuqi qalang 部落的古道 ==
== smural kki'an qalang 部落的舊社 ==
== minknalay ru pinqzyuaw na qalang 部落古蹟與歷史事件 ==
== Gaga na qalang 部落的文化 ==
kwara ssquliq ga musa kbhun mzimal msyaw, blihun ngasal ga musa mpusal msyaw cikay, qalang Pyaway qani ga, pssi balay inlungan, yani balay qutux nqu blihun ngasal, tayal ru tayal ga yani balay squ mtswe qutux blihun qu ngasal.
== kyoha na qalang 部落的宗教 ==
qalang Pyaway ga qutux balay squ kyoha ru kyokay, nanak qutux cyoro kyokay, aring squ bnkis myan tehuk kinbahan ga, te zmagal ray nqu kuriscyang, kwara qalang ga, si squtux skura Utux Kayal kwara.
我們Pyaway部落沒有分很多教派,大家都屬於長老教會,整個部落也只有一間台灣基督長老教會。從我們的老人家,到孩子的孩子,一家人已經信主信了五代。部落裡的每一個人,都是同心倚靠、仰望同一位神。
== ssquliq na qalang 部落的人口 ==
kwara ssquliq ga musa kbhun mzimal msyaw, blihun ngasal ga musa mpusal msyaw cikay, qalang Pyaway qani ga, pssi balay inlungan, yani balay qutux nqu blihun ngasal, tayal ru tayal ga yani balay squ mtswe qutux blihun qu ngasal.
Pyaway部落約有一百五十多人,家戶約二十幾戶。Pyaway部落是一個非常同心的部落。就像是一家人一樣。
== kinryasan na qalang 部落意象 ==
== saniq na qalang 部落的禁忌 ==
== pinbahuw na qalang 部落的農作物 ==
qalang Pyaway ga, blaq balay qu uraw ru rhiyal nya, ana nanu pinbahuw tmhyun ga blaq balay kwara, mi_yan squ qwirux, nasi, qruhaw, biwa, bitak, guquh, nobu, ngahi,sehuy, bonaw, tbana, thbu, qabang… kwara pinbahuw kinkrahu ru kinsbing balay.
Pyaway部落的土質非常好,不論種植任何農作物都生長的特別好。像水蜜桃、水梨、田柿、枇杷、香蕉、奇異果、地瓜、芋頭、花生、高麗菜、胡瓜、南瓜...等。所有的農作物都非常大又鮮美。
== qalang na misuw babaw nya 部落現況與未來 ==
babaw nya lga. aring squ kyokay ru qalang qani nyux smungus mha musa spwah squ renki na wagi. renki na qsya. renki na behuy mwah squ mqcbaq qpzing nqu kinbleqan na Yaba Utux Kayal. aring gwagi behuy qsya’ musa mwah phtuw squ renki. ya qani ga nyux myan sngusun, maha qani ga aki lmeliq lozi qu sinrxan na qalang Pyaway.
未來教會與部落的願景是一起朝向太陽能發電、水力發電及風力發電。將神的創造透過綠能發電永續經營在Pyaway部落。藉此提升Pyaway部落的經濟。
== syasing na qalang 部落圖片 ==
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
t341ky0zng9k86uym5gsnhlued8fgpk
75817
75816
2026-11-04T16:00:08Z
Sabi Nobu
1832
/* piyang na llyung qalang 部落主要的河川溪流 */
75817
wikitext
text/x-wiki
[[biru’ na zayzyuwaw:比亞外部落2.png|縮圖|qalang Pyaway]]
== yani qalang ru cyux te inu 部落概況位置 ==
<mapframe latitude="24.726583" longitude="121.3556" zoom="17" text="qalang Pyaway" width="400" height="300" />qalang maku ga Pyaway. cyux maki squ llyung na Gogan, syaw nqu Pyaway ga Kgiran. musa yatux cikay lga Qwilan, qsiyaq na qalang Pyaway ga Sbunaw. qalang mu Pyaway ga ini ktwa iyal blihun nqu ngasal.
我的部落是Pyaway。它位於大嵙崁溪上流,Pyaway的旁邊是榮華部落,再往上一些是卡維蘭,在Pyaway部落的對面是雪霧鬧部落。
== cinllwan lalu qalang 地名由來 ==
san mha squ Pyaway ga, maki squ qutux pinkyalan nha. maki qutux bnkis na qalang qani. lalu nya ga Yaway. ssquliq musa squ yatux na qalang ini ga hugal siki mhkangi kakay sraral. tehuk qalang ni yaki Yaway lga, mwah mhngaw qalang kwara. yaki Yaway qani ga, pngsa kwara pinbahuw nya. mi_yan nqu ngahi, sehuy, bonaw ini ga bitak, biwa... suruw nya lga wal klhun Utux Kayal qu bnkis Yaway lga, khmay balay squ qalang nqu aring yatux. s’inu nha kwara pngsa ni k’aki Yaway qasa. nanu yasa syun nha lalu qalang mha Pyaway la.
為何稱為Pyaway?有一此說法。部落有一位老婦人名叫Yaway。以前人們要到後山的部落或是前山部落必須徒步走路。到了Yaway老婦人的部落,他們都會到部落來。Yaway老婦人都會分享她所種的農作物。像是地瓜、芋頭、花生或是柑橘、枇杷...Yaway老婦人過世之後,許多來自山上部落的族人他們感念Yaway老婦人所奉獻付出的一切。所以他們便將那部落命名為Pyaway。
== innwahan na tuqi qalang 部落如何遷徙 ==
rgyax Pyaway ga baqun musa mqbuyang mlikuy tayal uzi. yan na musa smi mrusa baq ciriq squ bzyok qnhyun, para, yapit, mit kruma laqung uzi. sraral ga blaq nha niqun laqung qani, ana ga ini kmsyam hi nya laqung ru blaq balay ktan kinryasan nya. nanu yasa t’aring magu squ laqung qalang Pyaway qani. nanu qalang Pyaway lga s’agal naha squ kinryasan laqung syun nha syaw na blihun tuqi, kruma kmal mha Pyaway ga qalang na laqung.
== piyang na rgyax qalang 部落主要的山脈 ==
trang saku laqi cipuq ga tehuk ‘bagan lga musa sami lmngyaq bih Gongrawan. musa m'zi qsya, qziqun sami lukus myam ru tpa sami te krahu na btunux. mtgayaw ru mhngaw sami kya, mugi sami gwagi ru yupan behuy rqyas myan, blaq balay qsliq wah! kzyay lukus sami lga msbzinah sami qalang Pyaway. m'uzyay sami lga hmkangi sami t'lwi ini ga biluk niqun sami ru mtngi sami uzi la.
== piyang na llyung qalang 部落主要的河川溪流 ==
yani qani lga pssi sami inlungan ita qalang Pyaway qani. ana bnkis mrkyas ru lelaqi si myan pcqun kmagaw qalang Pyaway qutux byacing ga mintxal kmagaw. ru tmuya myan pphpah ru qqhuniq uzi, nanu yasa blaq balay ktan qalang Pyaway qani, yani balay nyux pkusan squ giqas na llukus. nanu yasa khmay balay kmukan mwah qalang Pyaway. baha hmswa ungat qutux squ s’syang nqu basu ru baq tnglang squ inlungan nha. qalang Pyaway ga baq sbasaw inlungan squliq.
現在呢
== smural tuqi qalang 部落的古道 ==
== smural kki'an qalang 部落的舊社 ==
== minknalay ru pinqzyuaw na qalang 部落古蹟與歷史事件 ==
== Gaga na qalang 部落的文化 ==
kwara ssquliq ga musa kbhun mzimal msyaw, blihun ngasal ga musa mpusal msyaw cikay, qalang Pyaway qani ga, pssi balay inlungan, yani balay qutux nqu blihun ngasal, tayal ru tayal ga yani balay squ mtswe qutux blihun qu ngasal.
== kyoha na qalang 部落的宗教 ==
qalang Pyaway ga qutux balay squ kyoha ru kyokay, nanak qutux cyoro kyokay, aring squ bnkis myan tehuk kinbahan ga, te zmagal ray nqu kuriscyang, kwara qalang ga, si squtux skura Utux Kayal kwara.
我們Pyaway部落沒有分很多教派,大家都屬於長老教會,整個部落也只有一間台灣基督長老教會。從我們的老人家,到孩子的孩子,一家人已經信主信了五代。部落裡的每一個人,都是同心倚靠、仰望同一位神。
== ssquliq na qalang 部落的人口 ==
kwara ssquliq ga musa kbhun mzimal msyaw, blihun ngasal ga musa mpusal msyaw cikay, qalang Pyaway qani ga, pssi balay inlungan, yani balay qutux nqu blihun ngasal, tayal ru tayal ga yani balay squ mtswe qutux blihun qu ngasal.
Pyaway部落約有一百五十多人,家戶約二十幾戶。Pyaway部落是一個非常同心的部落。就像是一家人一樣。
== kinryasan na qalang 部落意象 ==
== saniq na qalang 部落的禁忌 ==
== pinbahuw na qalang 部落的農作物 ==
qalang Pyaway ga, blaq balay qu uraw ru rhiyal nya, ana nanu pinbahuw tmhyun ga blaq balay kwara, mi_yan squ qwirux, nasi, qruhaw, biwa, bitak, guquh, nobu, ngahi,sehuy, bonaw, tbana, thbu, qabang… kwara pinbahuw kinkrahu ru kinsbing balay.
Pyaway部落的土質非常好,不論種植任何農作物都生長的特別好。像水蜜桃、水梨、田柿、枇杷、香蕉、奇異果、地瓜、芋頭、花生、高麗菜、胡瓜、南瓜...等。所有的農作物都非常大又鮮美。
== qalang na misuw babaw nya 部落現況與未來 ==
babaw nya lga. aring squ kyokay ru qalang qani nyux smungus mha musa spwah squ renki na wagi. renki na qsya. renki na behuy mwah squ mqcbaq qpzing nqu kinbleqan na Yaba Utux Kayal. aring gwagi behuy qsya’ musa mwah phtuw squ renki. ya qani ga nyux myan sngusun, maha qani ga aki lmeliq lozi qu sinrxan na qalang Pyaway.
未來教會與部落的願景是一起朝向太陽能發電、水力發電及風力發電。將神的創造透過綠能發電永續經營在Pyaway部落。藉此提升Pyaway部落的經濟。
== syasing na qalang 部落圖片 ==
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
duc9guyd4oylypxg892ey91lnwgznfe
cnbwanan na qnxan ta
0
3610
75787
75568
2026-11-04T13:34:20Z
Yukan Toli
2882
75787
wikitext
text/x-wiki
qabax cquliq Tayal ga msgagay pgayan mqyanux maki kya llyung na Taywan,
ana ini ptnaq qabax qalang naha, ana ga, mtnaq qabax kkyan naha, qalang ga nyan si kaki lingay Turu na rrgyax.
qutux llyung rrgyax ga maki ini ptnaq qabax kki’an naha:
maki qa roq ro qmayah baqun mqumah,maki uyi qa ptqway hlahuy memaw miq tturu ini ksluy mbu na wagi,
maki uyi qa msbtunux na roq ki qmayah,
ro sig lux rrgyax hmkangi glax bwanan na wagi, maki uyi qa ini ksluy na wagi memaw mnkum,
ana k’man memaw s’unan wahuy ro bngciq, ana mlamu na k’man ro qhoniq ga nyan hbku kya,
ini ga s’unan llkus ru qabax qqesing ro ggipun nyan sihmut t’ubu kya uyi.
knaki nha kya qalang na ita Tayal ga, baqun nha calay kiyaya qa mha nanu m’iyux qa kayal,
tehok ryax tmangux-abax lga, qabax qhoniq, phpah ru k’man ga nyan memaw tgaring tmangux abax;
qabax kuy, qpiray, uying ru qbhniq ga mhtux tanux hkangi nniqun;
’ana qulih na gong llyung ru qsinux ga mwah hmkangi nniqun qabax.
mtgaring hlhun qa kayal lga, ana mqwalax ga ini kbsyaq, ’qwalax qani ga mwah hmhoyiq pqsya cikay qa
pinnya nha qmayah.
tehok ryax ’bagan lga, mbhoyax mrkyas qabax pinnuya Tayal ru piyux calay kinbwayan qa mkbway na
khoniq.
qwalax na ’bagan ga baq maray hopa qsya, memaw mutung mbung kayal nya uyi,
memaw hmol ru mu’ang qa gong ki llyung,
tehok ryax na kkluh na trakis ga ini suki kmluh, bahamcwa slngan tyaba na qwalax si ckay malax,
nahani qa si hmut m’iyux na kayal son Tayal.
tehok ryax na mhuq abax lga, mnuqlil qabax bbway na qhoniq ana qsinux na rgyax uyi ga mwah hkangi nniqun naha,
rayx qani uyi qa tgaring qmalup qutux kawas ita mlikuy na Tayal,
tehok ryax qani lga myulung ru helax snhuy mbiyaq qa kayal,
qmwalax lga garing tltu ghiyaq qa kayal, ru ngyut mhoq qa abax la.
tehok ryax qmisan lga, qabax kni’an nha qalang na Tayal ga si nryax tlaka ru mkiyay qa qabax abax qhoniq,
ana nanu na kuy ru qpiray ga mngyut mnuqil la, mqwalax qa qmisan ga si aray hlaqi qa kayal,
kruma saniq ga mhtux qa wagi ana ga ini qbsyaq ru nyan memaw s’unan tlaka ro tltu ghiyaq.
bnheci Tayal maki kya qa qalang ga sbaqan nya llaqi kinbahan maha son nanu kintayux ru cmpung qa kayal ma,
kmayan loyi mha, maha ni qutux kawas qani lokah mhlaqi ru khmay ga kinkawas nya ’bagan ga mwah tyaba behuy ru msunu qa kayal mha.
[[zyuwaw na:ke na cquliq Tayal]]
q1pd7r0yfonpqd15t251rcl8mktpq5f
ke zmihung na hi 身體的隱喻
0
3617
75788
75734
2026-11-04T15:00:01Z
Sugiy-tosi
71
75788
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
329sfbr8b9jni67lvuvotgy4yadv3oo
75789
75788
2026-11-04T15:00:19Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75789
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
cxzqvm4dawvbbbln8qa4k07gbkhyfma
75790
75789
2026-11-04T15:00:32Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75790
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
4f1p4k2k5k3d5mnwddoiko92w7pss1q
75791
75790
2026-11-04T15:00:45Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75791
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
myxoxe6t0wpgo61qb5otecgsdt60t8j
75792
75791
2026-11-04T15:00:59Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75792
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
ho0h93yv31jrf1h3hlhqof7u1qs2yem
75793
75792
2026-11-04T15:01:13Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75793
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
61frada9n02ikx3dq6hyafo5zhjd2ht
75794
75793
2026-11-04T15:01:40Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75794
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
7zriygwv5os35alifzi1yb14h2fugki
75795
75794
2026-11-04T15:02:05Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75795
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
didlunl4qeg5eesp91l6fgkbtoypeqp
75796
75795
2026-11-04T15:02:37Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75796
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
nqwaq 嘴巴
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
kjgakl59wzy47b4mknxab9pne9xgu14
75797
75796
2026-11-04T15:02:48Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75797
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
=== nguhuw 鼻子 ===
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
nxt3l7j4jtydihsvpiu30t92gcmz2a1
75798
75797
2026-11-04T15:02:59Z
Sugiy-tosi
71
/* nguhuw 鼻子 */
75798
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
bgdcjf70b22vjiadc1kfricg1pbgy83
75799
75798
2026-11-04T15:03:22Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75799
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
cyxeebozb7qcf8e0h9t6pdhpy02i2u4
75800
75799
2026-11-04T15:03:36Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75800
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
7mx68zfp53ejw3czsgnk9wmkxfsel9b
75801
75800
2026-11-04T15:03:53Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75801
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa nqwaq
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
85xiz6c62sy360ta890sad54ay15k5j
75802
75801
2026-11-04T15:04:06Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75802
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa nqwaq su?
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
8wb62wuzh73zlshr0vca7y7j4z4wpph
75803
75802
2026-11-04T15:04:23Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75803
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
ev7uxohpqbi01ttos0fi635bhlhhvlu
75804
75803
2026-11-04T15:04:40Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75804
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
nxnzv16srpuplrt9fczas7830ejjjfq
75805
75804
2026-11-04T15:05:00Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75805
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
j6555owlgpaxig1x0j9u0gsyuzrpv36
75806
75805
2026-11-04T15:05:32Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75806
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
bz6mgt6aenbzfuv1or2pran4e28q6tg
75807
75806
2026-11-04T15:05:46Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75807
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
fczbfov894vn4bns3fdtlvz7wccr4au
75808
75807
2026-11-04T15:05:59Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75808
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa balay
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
l30vso015ephikhd2u15wucxw081b9b
75809
75808
2026-11-04T15:06:11Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75809
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa balay nqwaq
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
4nsdectgv9bwgss286e402qvfau8of4
75810
75809
2026-11-04T15:06:24Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75810
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa balay nqwaq su
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
bwvbcgl65vc7zdtmn53ed027ky1b0o5
75811
75810
2026-11-04T15:06:39Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75811
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa balay nqwaq su ga!
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
1o5gaazvu33mrx3skhctd58yhwii1pz
75812
75811
2026-11-04T15:06:56Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75812
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa balay nqwaq su ga!
你的嘴巴怎麼很大呀!
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
pbew96y36cnb47617pba4v5e6r955ts
75813
75812
2026-11-04T15:07:17Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75813
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa balay nqwaq su ga!
你的嘴巴怎麼很大呀!
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
atwiqk1dyaogoiopconjoasx3h9rewg
75814
75813
2026-11-04T15:07:36Z
Sugiy-tosi
71
/* nqwaq 嘴巴 */
75814
wikitext
text/x-wiki
bniru: Hoki ru Sugiy
'''tunux ru snonux 頭與頭髮'''
1. hopa yal tunux su la.
你的頭太大了。(='''你想太多了,表示異想天開''')
2.hopa balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。('''=那個人很聰明''')
3.yaba balay tunux nya qutux squliq qasa.
那個人的頭很大。(='''那個人的身分地位高''')
4.swa su yan tunux tuku.
你為什麼像斑紋松鼠的頭。'''(=是指人容易健忘或是形容性格不穩定之人。)'''
5.talah tunux qasa qu yama nya.
他的那個女婿紅頭。'''(=是指他的女婿是外國人。)'''
6.yan tunux mhetu ini tcyazi masing qu tunux nya.
他的頭像石頭一樣硬不能敲擊。'''(=表示人的頭腦很剛硬)'''
7.yan balay kacing qu tunux nya.
他的頭真的像牛一樣。'''(=表示他頑固不通)'''
8.cyux mhebung snonux nya squliq qasa la.
那個人的頭髮變黃了。'''(=表示那個人生病了)'''
9.cyux memaw msurux snonux nya.
他的頭髮甚至豎立起來。'''(=形容他非常的害怕)'''
'''kawin 眉毛'''
1.sobeh balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas的眉毛很近。'''(=Umas會嫁到離家較近的地方)'''
2.twahiq balay kawin nya Umas qasa.
那個Umas她的眉毛很遠。'''(=Umas會嫁到離家較遠的地方)'''
'''roziq 眼睛'''
1.hopa balay qu roziq nya.
他的眼睛很大。(='''他做事精明又準確''')
2.cipok balay qu roziq nya.
他的眼睛很小。﹙'''=他的心眼很小'''﹚
3.tumaw balay qu roziq nya.
他的眼睛很圓。'''(=表示他處事圓融)'''
4.cyux memaw mkbway roziq su.
你的眼睛甚至睜大。('''=形容氣到眼睛睜大''')
5.cyux memw sheloq roziq nya.
他的眼睛甚至在冒煙。(=表示'''他氣到冒煙/冒火''')
6.cyux memaw mtalah roziq nya mita squliq.
他的眼睛甚至紅到看人。(=表示'''他憤怒到要打人''')
7.roziq nya ga yan puniq smyax balay ay.
他的眼睛像火很明亮。'''(=表示他的精神很好)'''
nguhuw 鼻子
1. qruyux balay qu nguhuw nya.
他的鼻子很長。'''(=他的嗅覺很好)'''
2. ungat qu nguhuw nya.
他的鼻子沒有。'''﹙=他做事很莽撞﹚'''
3. swa ungat nguhux su, ini su ksayux squliq ga?
你為什麼沒有鼻子,你不會羞愧人嗎?'''(=表示沒有羞恥心)'''
4. laxi piyang qruyux qu nguhuw su.
你的鼻子不要特別長。'''﹙=你不要隨便探聽別人的隱私﹚'''
=== nqwaq 嘴巴 ===
1. talagay hopa qu nqwaq su?
你的嘴巴那麼大?(='''形容大嘴巴''')
2. swa hopa balay nqwaq su ga!
你的嘴巴怎麼很大呀!'''(=形容會把話講反)'''
[[zyuwaw na:Squliq Atayal| ]]
r7kipp271adob996cpbro99x5e4r93u
qalang Knbung/Bongbong
0
3621
75819
75755
2026-11-05T00:37:58Z
Amuy Syongnga
2892
75819
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
|
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|}
nwxtjip43tw8ybm4moby9sx629bk98o
75820
75819
2026-11-05T00:38:28Z
Amuy Syongnga
2892
75820
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
|
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|}
d09791jgrvsrdew41wj535s9re2lxh4
75821
75820
2026-11-05T00:38:54Z
Amuy Syongnga
2892
75821
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
|
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|}
t4e0ad6pelcnrgsv3leckh3egnxwdm7
75822
75821
2026-11-05T00:39:19Z
Amuy Syongnga
2892
75822
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
|
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|}
7r65vlbipi450l3d3yvhh7ycyyewrpl
75823
75822
2026-11-05T00:39:44Z
Amuy Syongnga
2892
75823
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
|
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|
|minknalay ru pinqzyuwan ka qalang
部落古蹟與歷史事件
|梵梵山戰役(又稱芃芃山事件或盆盆山事件)發生於1910年(明治43年)日治時期,是日本總督府執行「五年理蕃計畫」的第一場大型戰役。在芃芃山、旗山和婆羅山還有日軍軍官的紀念碑,隘勇線、駐在所遺址。角板山三星間道路(警備道),目前協會透過社區林業計畫整理成橫歧漾手作步道。
pincriqan na rgyax knbung(son nha zyuwaw squ kunbung,Bongbong uzi), trang 1910 kawas(me-zi 43 kawas) klhangan Gipun, mere na sotokhu, te qutux hupa cinriqan sa 5 kawas qu klahang nha ’tayal. maki te rgyax bongbongm Kiyan ru rgyax Poro, ktan qu kinenghi na cyokang Gipun ru tuqi seng na giyutay, ru kki’an na cyuzaysyo uzi. Pyasan yuwaw sanse tuqiy na ke-bi, misu lga skahul nha syaku kyokay mwah srzyut kekak lingyo ru kbalay qba nanak yo-ko-gi-yang na tuqiy.
|-
|
|
|
|}
026bx02azmyugz0ekgzarbpda15qrke
75824
75823
2026-11-05T00:40:43Z
Amuy Syongnga
2892
75824
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
| rowspan="10" |
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|minknalay ru pinqzyuwan ka qalang
部落古蹟與歷史事件
|梵梵山戰役(又稱芃芃山事件或盆盆山事件)發生於1910年(明治43年)日治時期,是日本總督府執行「五年理蕃計畫」的第一場大型戰役。在芃芃山、旗山和婆羅山還有日軍軍官的紀念碑,隘勇線、駐在所遺址。角板山三星間道路(警備道),目前協會透過社區林業計畫整理成橫歧漾手作步道。
pincriqan na rgyax knbung(son nha zyuwaw squ kunbung,Bongbong uzi), trang 1910 kawas(me-zi 43 kawas) klhangan Gipun, mere na sotokhu, te qutux hupa cinriqan sa 5 kawas qu klahang nha ’tayal. maki te rgyax bongbongm Kiyan ru rgyax Poro, ktan qu kinenghi na cyokang Gipun ru tuqi seng na giyutay, ru kki’an na cyuzaysyo uzi. Pyasan yuwaw sanse tuqiy na ke-bi, misu lga skahul nha syaku kyokay mwah srzyut kekak lingyo ru kbalay qba nanak yo-ko-gi-yang na tuqiy.
|-
|gaga na qalang部落的文化
|1. 族群起源與分類
主要為賽考列克群(Pinsbkan,發源於南投仁愛鄉發祥村的巨石裂開傳說)。傳說起源:相傳遠古時代大石頭分裂爆開後,走出一對男女祖先,隨後繁衍並向各地遷徙建立部落。
1.hintgan na ubuy ’tayal ru pqsugan spiyang nya ga ubuy squliq (Pinsbkan,maki te Nan-to keng zin-ay go mhtuw qu kinhmgan mha kahul squ hupa tunux msbka ru htuw qutux mlikuy ru kneril ma .) nanu pqyu kmal mha aring sraral tbka qu krahu tunux lma ru mhtuw kya qutux mlikuy ru kneril, nanu son nha binkesan ta ’tayal, kahul kya la ru msgagay musa taqu qalang ta soni ’tayal qani la.
2. 核心文化與規範:Gaga 與祖靈信仰
Gaga:泰雅族最重要的生活準則、道德規範與社會的約束力。違反 Gaga 會為部落或個人帶來災禍,並且會受到懲罰。
Utux(祖靈信仰):敬畏祖靈,相信人死後靈魂會踏上彩虹橋到祖靈那兒。各項農耕祭儀(如播種祭、收割祭、祖靈祭)皆以敬謝祖靈為主。
現代信仰融合:1960年代後,許多族人接受基督宗教(天主教與基督教),但傳統的祭儀精神與部落倫理仍與信仰結合並保留下來。
2. spiyang ni gaga ru mlahang: Gaga ru snhi utux binkesan
Gaga:spiyang wagiq pspung gaga qnxan, mlahang ro-rok ru lnguw pskut na sya-kay. hmiriq gaga ga maras cinyaqeh qu qalang ru hi squliq qasa, ru phogun uzi.
Utux:smi inlungan utux binkesan, snhi mha huqil squliq lga tninun nya karaw mwah hongu utux ru musa utux binkesan qasa. kwara na sm’atu (gag mhap , gag qmloh. pslkotas tmtuk shway qu utux bnikis kwara. snhyan misu lga mpemaw la:babaw ni1960 kawas lga; khmay ’tayan lga snhi ki-ris-to kyo ru ten-syu kyo la, nanu msthay gaga kinmhgan ’tayal ru msqun kwara uzi la.
|-
|
|
|-
|
|
|-
|
|
|}
8esaiymdinyz7wcl520inczemwocrss
75825
75824
2026-11-05T00:41:00Z
Amuy Syongnga
2892
75825
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
| rowspan="10" |
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|minknalay ru pinqzyuwan ka qalang
部落古蹟與歷史事件
|梵梵山戰役(又稱芃芃山事件或盆盆山事件)發生於1910年(明治43年)日治時期,是日本總督府執行「五年理蕃計畫」的第一場大型戰役。在芃芃山、旗山和婆羅山還有日軍軍官的紀念碑,隘勇線、駐在所遺址。角板山三星間道路(警備道),目前協會透過社區林業計畫整理成橫歧漾手作步道。
pincriqan na rgyax knbung(son nha zyuwaw squ kunbung,Bongbong uzi), trang 1910 kawas(me-zi 43 kawas) klhangan Gipun, mere na sotokhu, te qutux hupa cinriqan sa 5 kawas qu klahang nha ’tayal. maki te rgyax bongbongm Kiyan ru rgyax Poro, ktan qu kinenghi na cyokang Gipun ru tuqi seng na giyutay, ru kki’an na cyuzaysyo uzi. Pyasan yuwaw sanse tuqiy na ke-bi, misu lga skahul nha syaku kyokay mwah srzyut kekak lingyo ru kbalay qba nanak yo-ko-gi-yang na tuqiy.
|-
|gaga na qalang部落的文化
|1. 族群起源與分類
主要為賽考列克群(Pinsbkan,發源於南投仁愛鄉發祥村的巨石裂開傳說)。傳說起源:相傳遠古時代大石頭分裂爆開後,走出一對男女祖先,隨後繁衍並向各地遷徙建立部落。
1.hintgan na ubuy ’tayal ru pqsugan spiyang nya ga ubuy squliq (Pinsbkan,maki te Nan-to keng zin-ay go mhtuw qu kinhmgan mha kahul squ hupa tunux msbka ru htuw qutux mlikuy ru kneril ma .) nanu pqyu kmal mha aring sraral tbka qu krahu tunux lma ru mhtuw kya qutux mlikuy ru kneril, nanu son nha binkesan ta ’tayal, kahul kya la ru msgagay musa taqu qalang ta soni ’tayal qani la.
2. 核心文化與規範:Gaga 與祖靈信仰
Gaga:泰雅族最重要的生活準則、道德規範與社會的約束力。違反 Gaga 會為部落或個人帶來災禍,並且會受到懲罰。
Utux(祖靈信仰):敬畏祖靈,相信人死後靈魂會踏上彩虹橋到祖靈那兒。各項農耕祭儀(如播種祭、收割祭、祖靈祭)皆以敬謝祖靈為主。
現代信仰融合:1960年代後,許多族人接受基督宗教(天主教與基督教),但傳統的祭儀精神與部落倫理仍與信仰結合並保留下來。
2. spiyang ni gaga ru mlahang: Gaga ru snhi utux binkesan
Gaga:spiyang wagiq pspung gaga qnxan, mlahang ro-rok ru lnguw pskut na sya-kay. hmiriq gaga ga maras cinyaqeh qu qalang ru hi squliq qasa, ru phogun uzi.
Utux:smi inlungan utux binkesan, snhi mha huqil squliq lga tninun nya karaw mwah hongu utux ru musa utux binkesan qasa. kwara na sm’atu (gag mhap , gag qmloh. pslkotas tmtuk shway qu utux bnikis kwara. snhyan misu lga mpemaw la:babaw ni1960 kawas lga; khmay ’tayan lga snhi ki-ris-to kyo ru ten-syu kyo la, nanu msthay gaga kinmhgan ’tayal ru msqun kwara uzi la.
|-
|pinqzyuwan ka qalang
部落的故事
|
|-
|
|
|-
|
|
|}
qbv6qrgsjoux80mpqj8w834k4vl83yr
75826
75825
2026-11-05T00:41:16Z
Amuy Syongnga
2892
75826
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
| rowspan="10" |
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|minknalay ru pinqzyuwan ka qalang
部落古蹟與歷史事件
|梵梵山戰役(又稱芃芃山事件或盆盆山事件)發生於1910年(明治43年)日治時期,是日本總督府執行「五年理蕃計畫」的第一場大型戰役。在芃芃山、旗山和婆羅山還有日軍軍官的紀念碑,隘勇線、駐在所遺址。角板山三星間道路(警備道),目前協會透過社區林業計畫整理成橫歧漾手作步道。
pincriqan na rgyax knbung(son nha zyuwaw squ kunbung,Bongbong uzi), trang 1910 kawas(me-zi 43 kawas) klhangan Gipun, mere na sotokhu, te qutux hupa cinriqan sa 5 kawas qu klahang nha ’tayal. maki te rgyax bongbongm Kiyan ru rgyax Poro, ktan qu kinenghi na cyokang Gipun ru tuqi seng na giyutay, ru kki’an na cyuzaysyo uzi. Pyasan yuwaw sanse tuqiy na ke-bi, misu lga skahul nha syaku kyokay mwah srzyut kekak lingyo ru kbalay qba nanak yo-ko-gi-yang na tuqiy.
|-
|gaga na qalang部落的文化
|1. 族群起源與分類
主要為賽考列克群(Pinsbkan,發源於南投仁愛鄉發祥村的巨石裂開傳說)。傳說起源:相傳遠古時代大石頭分裂爆開後,走出一對男女祖先,隨後繁衍並向各地遷徙建立部落。
1.hintgan na ubuy ’tayal ru pqsugan spiyang nya ga ubuy squliq (Pinsbkan,maki te Nan-to keng zin-ay go mhtuw qu kinhmgan mha kahul squ hupa tunux msbka ru htuw qutux mlikuy ru kneril ma .) nanu pqyu kmal mha aring sraral tbka qu krahu tunux lma ru mhtuw kya qutux mlikuy ru kneril, nanu son nha binkesan ta ’tayal, kahul kya la ru msgagay musa taqu qalang ta soni ’tayal qani la.
2. 核心文化與規範:Gaga 與祖靈信仰
Gaga:泰雅族最重要的生活準則、道德規範與社會的約束力。違反 Gaga 會為部落或個人帶來災禍,並且會受到懲罰。
Utux(祖靈信仰):敬畏祖靈,相信人死後靈魂會踏上彩虹橋到祖靈那兒。各項農耕祭儀(如播種祭、收割祭、祖靈祭)皆以敬謝祖靈為主。
現代信仰融合:1960年代後,許多族人接受基督宗教(天主教與基督教),但傳統的祭儀精神與部落倫理仍與信仰結合並保留下來。
2. spiyang ni gaga ru mlahang: Gaga ru snhi utux binkesan
Gaga:spiyang wagiq pspung gaga qnxan, mlahang ro-rok ru lnguw pskut na sya-kay. hmiriq gaga ga maras cinyaqeh qu qalang ru hi squliq qasa, ru phogun uzi.
Utux:smi inlungan utux binkesan, snhi mha huqil squliq lga tninun nya karaw mwah hongu utux ru musa utux binkesan qasa. kwara na sm’atu (gag mhap , gag qmloh. pslkotas tmtuk shway qu utux bnikis kwara. snhyan misu lga mpemaw la:babaw ni1960 kawas lga; khmay ’tayan lga snhi ki-ris-to kyo ru ten-syu kyo la, nanu msthay gaga kinmhgan ’tayal ru msqun kwara uzi la.
|-
|pinqzyuwan ka qalang
部落的故事
|1910年日治時期,日本總督府推動「五年理蕃計畫」,爆發梵梵山戰役,又稱芃芃山事件。據耆老口述,kulu社及gogan嵙崁群約300名族人參戰,並以埋伏及石木攻擊抵抗日軍。梵梵社第一次遷徙後,據說因瘟疫或水源遭下毒,導致部落僅剩5戶倖存,族人遂再次遷至現今部落及梵梵駐在所附近。早期部落生活貧困,部分族人曾趁夜前往台七線赤水橋道班工寮取得物資,泰雅語稱隱藏為「lqingun」,成為當地地名的由來之一。此外,石頭橋(27公里)在泰雅語中稱為「qapu」,因當地山溝兩側岩壁陡峭,豪雨時溪水容易沖蝕耕地,因而形成此地名。這些口述歷史與地名傳說,呈現梵梵部落先民的抗爭經驗、遷徙歷程及生活智慧。
tarang 1910 kawas plahang Gi-pun, rmuruw qutux me-re qu so-tok-hu mha,”5 kawas ke-kak plahang ’tayal ru mhtuw qu te qutux ru hupa balay qu cinriqan maki te babaw rgyax knbung, Bongbong zi-ken son nha uzi. kahul sa pinqzwan mha; kahun Kulu sya ru kgogan sya 300 qu squliq nya mwah mluw pciriq uzi ma. ru smsun naha qhuniq ru tunux shtuy nha Gi-pun . mintxan balay m’iyuw ki`an ru tlu mpunu ru syan nha tuba uzi ru ,memaw 5 balay ngsal msthay la, ru mbzinah m’iyuw mwah te Bongbong, llingay cyu-zai syo Gipun sraral qani la. mqzinut hazi qu ’tayal nya ru, saxa ana squliq lga si kgbyan musa tehuk tuqi te 7 seng tatak ni mlahang tuqi, musa mpanga nniqun kya, lqingun nha kya laru memaw nha ssi lalu mha qinug uzi la. lozi la ru ,mwah te 27 ki-ro hongu tunux, qapu son ’tayal, hamswa gong nha kya ga qus balay bsnat nya ru hopa qwalax lga misu nya bay horun qu kinmahan nha qu qmayah la, nanu syan nha lalu qapu pi. nanu pinqywan nha kwara qani qu reki-si ru rhyal ga nyux miru muci mha nanu pincriqan nha ru m’yugan nha kki`an nha, ru kinbaqan nha qnxan nha.
|-
|
|
|-
|
|
|}
34xmjwrs9sb5pyk2owwdmgj2ncxu9u1
75827
75826
2026-11-05T00:42:23Z
Amuy Syongnga
2892
75827
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
| rowspan="10" |
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|minknalay ru pinqzyuwan ka qalang
部落古蹟與歷史事件
|梵梵山戰役(又稱芃芃山事件或盆盆山事件)發生於1910年(明治43年)日治時期,是日本總督府執行「五年理蕃計畫」的第一場大型戰役。在芃芃山、旗山和婆羅山還有日軍軍官的紀念碑,隘勇線、駐在所遺址。角板山三星間道路(警備道),目前協會透過社區林業計畫整理成橫歧漾手作步道。
pincriqan na rgyax knbung(son nha zyuwaw squ kunbung,Bongbong uzi), trang 1910 kawas(me-zi 43 kawas) klhangan Gipun, mere na sotokhu, te qutux hupa cinriqan sa 5 kawas qu klahang nha ’tayal. maki te rgyax bongbongm Kiyan ru rgyax Poro, ktan qu kinenghi na cyokang Gipun ru tuqi seng na giyutay, ru kki’an na cyuzaysyo uzi. Pyasan yuwaw sanse tuqiy na ke-bi, misu lga skahul nha syaku kyokay mwah srzyut kekak lingyo ru kbalay qba nanak yo-ko-gi-yang na tuqiy.
|-
|gaga na qalang部落的文化
|1. 族群起源與分類
主要為賽考列克群(Pinsbkan,發源於南投仁愛鄉發祥村的巨石裂開傳說)。傳說起源:相傳遠古時代大石頭分裂爆開後,走出一對男女祖先,隨後繁衍並向各地遷徙建立部落。
1.hintgan na ubuy ’tayal ru pqsugan spiyang nya ga ubuy squliq (Pinsbkan,maki te Nan-to keng zin-ay go mhtuw qu kinhmgan mha kahul squ hupa tunux msbka ru htuw qutux mlikuy ru kneril ma .) nanu pqyu kmal mha aring sraral tbka qu krahu tunux lma ru mhtuw kya qutux mlikuy ru kneril, nanu son nha binkesan ta ’tayal, kahul kya la ru msgagay musa taqu qalang ta soni ’tayal qani la.
2. 核心文化與規範:Gaga 與祖靈信仰
Gaga:泰雅族最重要的生活準則、道德規範與社會的約束力。違反 Gaga 會為部落或個人帶來災禍,並且會受到懲罰。
Utux(祖靈信仰):敬畏祖靈,相信人死後靈魂會踏上彩虹橋到祖靈那兒。各項農耕祭儀(如播種祭、收割祭、祖靈祭)皆以敬謝祖靈為主。
現代信仰融合:1960年代後,許多族人接受基督宗教(天主教與基督教),但傳統的祭儀精神與部落倫理仍與信仰結合並保留下來。
2. spiyang ni gaga ru mlahang: Gaga ru snhi utux binkesan
Gaga:spiyang wagiq pspung gaga qnxan, mlahang ro-rok ru lnguw pskut na sya-kay. hmiriq gaga ga maras cinyaqeh qu qalang ru hi squliq qasa, ru phogun uzi.
Utux:smi inlungan utux binkesan, snhi mha huqil squliq lga tninun nya karaw mwah hongu utux ru musa utux binkesan qasa. kwara na sm’atu (gag mhap , gag qmloh. pslkotas tmtuk shway qu utux bnikis kwara. snhyan misu lga mpemaw la:babaw ni1960 kawas lga; khmay ’tayan lga snhi ki-ris-to kyo ru ten-syu kyo la, nanu msthay gaga kinmhgan ’tayal ru msqun kwara uzi la.
|-
|pinqzyuwan ka qalang
部落的故事
|1910年日治時期,日本總督府推動「五年理蕃計畫」,爆發梵梵山戰役,又稱芃芃山事件。據耆老口述,kulu社及gogan嵙崁群約300名族人參戰,並以埋伏及石木攻擊抵抗日軍。梵梵社第一次遷徙後,據說因瘟疫或水源遭下毒,導致部落僅剩5戶倖存,族人遂再次遷至現今部落及梵梵駐在所附近。早期部落生活貧困,部分族人曾趁夜前往台七線赤水橋道班工寮取得物資,泰雅語稱隱藏為「lqingun」,成為當地地名的由來之一。此外,石頭橋(27公里)在泰雅語中稱為「qapu」,因當地山溝兩側岩壁陡峭,豪雨時溪水容易沖蝕耕地,因而形成此地名。這些口述歷史與地名傳說,呈現梵梵部落先民的抗爭經驗、遷徙歷程及生活智慧。
tarang 1910 kawas plahang Gi-pun, rmuruw qutux me-re qu so-tok-hu mha,”5 kawas ke-kak plahang ’tayal ru mhtuw qu te qutux ru hupa balay qu cinriqan maki te babaw rgyax knbung, Bongbong zi-ken son nha uzi. kahul sa pinqzwan mha; kahun Kulu sya ru kgogan sya 300 qu squliq nya mwah mluw pciriq uzi ma. ru smsun naha qhuniq ru tunux shtuy nha Gi-pun . mintxan balay m’iyuw ki`an ru tlu mpunu ru syan nha tuba uzi ru ,memaw 5 balay ngsal msthay la, ru mbzinah m’iyuw mwah te Bongbong, llingay cyu-zai syo Gipun sraral qani la. mqzinut hazi qu ’tayal nya ru, saxa ana squliq lga si kgbyan musa tehuk tuqi te 7 seng tatak ni mlahang tuqi, musa mpanga nniqun kya, lqingun nha kya laru memaw nha ssi lalu mha qinug uzi la. lozi la ru ,mwah te 27 ki-ro hongu tunux, qapu son ’tayal, hamswa gong nha kya ga qus balay bsnat nya ru hopa qwalax lga misu nya bay horun qu kinmahan nha qu qmayah la, nanu syan nha lalu qapu pi. nanu pinqywan nha kwara qani qu reki-si ru rhyal ga nyux miru muci mha nanu pincriqan nha ru m’yugan nha kki`an nha, ru kinbaqan nha qnxan nha.
|-
|saniq na qalang
部落的禁忌
|禁忌與文化規範核心為 Gaga(祖訓、規範)與 Psaniq / Utux(禁忌與祖靈信仰),違背規範不僅受罰,更可能為整個家族或部落招來災禍。日常生活與分享禁忌psaniq(禁忌/褻瀆):泰雅族語中的 psaniq 包含不可說髒話、褻瀆的話,同時也指「不分享食物」的行為。狩獵的禁忌,出發前若做惡夢、心情不佳,或在出發時遇到不吉利的鳥占(ssiliq)號誌,必須取消行程。狩獵前一兩天必須洗淨身體,若與家人或他人有嫌隙需先和解;出發前不能放屁,也不能將家裡的灰塵帶到山上。戀愛中或戀愛失敗、心情浮動的男子不能拿槍或設陷阱,否則容易發生意外或都沒有收穫。每個家族都有自己的獵場,且有自己家族草繩結作為記號,當看見記號就不能再前進或進入獵場,若被發現則會被懲處phogun。
spiyang nqu psaniq ru bung-ka ga gaga ru snhyan nha utux binkesan, hmiriq gaga lga phogun ru maras kinyaqeh ni ngasal ru qalang. qnxan krryax ru psaniq hiya ga; me’a squ kmal yaqeh na ke, ru ke na hmgup, ru ini soya pplaw qnaniq uzi. psaniq na zik osa qmalup ga, yaqeh mspi, yaqeh inlungan, ru zik phtuw ga mtlu yaqeh pinkita na qbhniq siliq lga ani usa mlata la. ru zik qutux sazing ryax ga usa mlata mga lama mima hi uzi, maki cinriqan cinngasal ru squliq ma ga siki sblayun ru balq pkayal, ini tpik qcyan uzi, ini aras aboh ngasal. trang mkita bsuyan kneril ru p’alax ru ini pt’ru inlungan na mlikuy ga, ini beng patus ru smi rusa, hmswa ga mhtuw zyuwaw ru iyat pagan ana nanu mwah,qutux qutux ngasal ga maki nanak qzyunam nha, ru spkat nha gasil, kitan nha pkatan gasil lga, ini hmut musa myup la, hmut myup ru ktan nha lga phogun nha la
|-
|
|
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|}
11kde40hr3xtuwhdla7tjuvuutdeinz
75828
75827
2026-11-05T00:42:50Z
Amuy Syongnga
2892
75828
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
| rowspan="10" |
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|minknalay ru pinqzyuwan ka qalang
部落古蹟與歷史事件
|梵梵山戰役(又稱芃芃山事件或盆盆山事件)發生於1910年(明治43年)日治時期,是日本總督府執行「五年理蕃計畫」的第一場大型戰役。在芃芃山、旗山和婆羅山還有日軍軍官的紀念碑,隘勇線、駐在所遺址。角板山三星間道路(警備道),目前協會透過社區林業計畫整理成橫歧漾手作步道。
pincriqan na rgyax knbung(son nha zyuwaw squ kunbung,Bongbong uzi), trang 1910 kawas(me-zi 43 kawas) klhangan Gipun, mere na sotokhu, te qutux hupa cinriqan sa 5 kawas qu klahang nha ’tayal. maki te rgyax bongbongm Kiyan ru rgyax Poro, ktan qu kinenghi na cyokang Gipun ru tuqi seng na giyutay, ru kki’an na cyuzaysyo uzi. Pyasan yuwaw sanse tuqiy na ke-bi, misu lga skahul nha syaku kyokay mwah srzyut kekak lingyo ru kbalay qba nanak yo-ko-gi-yang na tuqiy.
|-
|gaga na qalang部落的文化
|1. 族群起源與分類
主要為賽考列克群(Pinsbkan,發源於南投仁愛鄉發祥村的巨石裂開傳說)。傳說起源:相傳遠古時代大石頭分裂爆開後,走出一對男女祖先,隨後繁衍並向各地遷徙建立部落。
1.hintgan na ubuy ’tayal ru pqsugan spiyang nya ga ubuy squliq (Pinsbkan,maki te Nan-to keng zin-ay go mhtuw qu kinhmgan mha kahul squ hupa tunux msbka ru htuw qutux mlikuy ru kneril ma .) nanu pqyu kmal mha aring sraral tbka qu krahu tunux lma ru mhtuw kya qutux mlikuy ru kneril, nanu son nha binkesan ta ’tayal, kahul kya la ru msgagay musa taqu qalang ta soni ’tayal qani la.
2. 核心文化與規範:Gaga 與祖靈信仰
Gaga:泰雅族最重要的生活準則、道德規範與社會的約束力。違反 Gaga 會為部落或個人帶來災禍,並且會受到懲罰。
Utux(祖靈信仰):敬畏祖靈,相信人死後靈魂會踏上彩虹橋到祖靈那兒。各項農耕祭儀(如播種祭、收割祭、祖靈祭)皆以敬謝祖靈為主。
現代信仰融合:1960年代後,許多族人接受基督宗教(天主教與基督教),但傳統的祭儀精神與部落倫理仍與信仰結合並保留下來。
2. spiyang ni gaga ru mlahang: Gaga ru snhi utux binkesan
Gaga:spiyang wagiq pspung gaga qnxan, mlahang ro-rok ru lnguw pskut na sya-kay. hmiriq gaga ga maras cinyaqeh qu qalang ru hi squliq qasa, ru phogun uzi.
Utux:smi inlungan utux binkesan, snhi mha huqil squliq lga tninun nya karaw mwah hongu utux ru musa utux binkesan qasa. kwara na sm’atu (gag mhap , gag qmloh. pslkotas tmtuk shway qu utux bnikis kwara. snhyan misu lga mpemaw la:babaw ni1960 kawas lga; khmay ’tayan lga snhi ki-ris-to kyo ru ten-syu kyo la, nanu msthay gaga kinmhgan ’tayal ru msqun kwara uzi la.
|-
|pinqzyuwan ka qalang
部落的故事
|1910年日治時期,日本總督府推動「五年理蕃計畫」,爆發梵梵山戰役,又稱芃芃山事件。據耆老口述,kulu社及gogan嵙崁群約300名族人參戰,並以埋伏及石木攻擊抵抗日軍。梵梵社第一次遷徙後,據說因瘟疫或水源遭下毒,導致部落僅剩5戶倖存,族人遂再次遷至現今部落及梵梵駐在所附近。早期部落生活貧困,部分族人曾趁夜前往台七線赤水橋道班工寮取得物資,泰雅語稱隱藏為「lqingun」,成為當地地名的由來之一。此外,石頭橋(27公里)在泰雅語中稱為「qapu」,因當地山溝兩側岩壁陡峭,豪雨時溪水容易沖蝕耕地,因而形成此地名。這些口述歷史與地名傳說,呈現梵梵部落先民的抗爭經驗、遷徙歷程及生活智慧。
tarang 1910 kawas plahang Gi-pun, rmuruw qutux me-re qu so-tok-hu mha,”5 kawas ke-kak plahang ’tayal ru mhtuw qu te qutux ru hupa balay qu cinriqan maki te babaw rgyax knbung, Bongbong zi-ken son nha uzi. kahul sa pinqzwan mha; kahun Kulu sya ru kgogan sya 300 qu squliq nya mwah mluw pciriq uzi ma. ru smsun naha qhuniq ru tunux shtuy nha Gi-pun . mintxan balay m’iyuw ki`an ru tlu mpunu ru syan nha tuba uzi ru ,memaw 5 balay ngsal msthay la, ru mbzinah m’iyuw mwah te Bongbong, llingay cyu-zai syo Gipun sraral qani la. mqzinut hazi qu ’tayal nya ru, saxa ana squliq lga si kgbyan musa tehuk tuqi te 7 seng tatak ni mlahang tuqi, musa mpanga nniqun kya, lqingun nha kya laru memaw nha ssi lalu mha qinug uzi la. lozi la ru ,mwah te 27 ki-ro hongu tunux, qapu son ’tayal, hamswa gong nha kya ga qus balay bsnat nya ru hopa qwalax lga misu nya bay horun qu kinmahan nha qu qmayah la, nanu syan nha lalu qapu pi. nanu pinqywan nha kwara qani qu reki-si ru rhyal ga nyux miru muci mha nanu pincriqan nha ru m’yugan nha kki`an nha, ru kinbaqan nha qnxan nha.
|-
|saniq na qalang
部落的禁忌
|禁忌與文化規範核心為 Gaga(祖訓、規範)與 Psaniq / Utux(禁忌與祖靈信仰),違背規範不僅受罰,更可能為整個家族或部落招來災禍。日常生活與分享禁忌psaniq(禁忌/褻瀆):泰雅族語中的 psaniq 包含不可說髒話、褻瀆的話,同時也指「不分享食物」的行為。狩獵的禁忌,出發前若做惡夢、心情不佳,或在出發時遇到不吉利的鳥占(ssiliq)號誌,必須取消行程。狩獵前一兩天必須洗淨身體,若與家人或他人有嫌隙需先和解;出發前不能放屁,也不能將家裡的灰塵帶到山上。戀愛中或戀愛失敗、心情浮動的男子不能拿槍或設陷阱,否則容易發生意外或都沒有收穫。每個家族都有自己的獵場,且有自己家族草繩結作為記號,當看見記號就不能再前進或進入獵場,若被發現則會被懲處phogun。
spiyang nqu psaniq ru bung-ka ga gaga ru snhyan nha utux binkesan, hmiriq gaga lga phogun ru maras kinyaqeh ni ngasal ru qalang. qnxan krryax ru psaniq hiya ga; me’a squ kmal yaqeh na ke, ru ke na hmgup, ru ini soya pplaw qnaniq uzi. psaniq na zik osa qmalup ga, yaqeh mspi, yaqeh inlungan, ru zik phtuw ga mtlu yaqeh pinkita na qbhniq siliq lga ani usa mlata la. ru zik qutux sazing ryax ga usa mlata mga lama mima hi uzi, maki cinriqan cinngasal ru squliq ma ga siki sblayun ru balq pkayal, ini tpik qcyan uzi, ini aras aboh ngasal. trang mkita bsuyan kneril ru p’alax ru ini pt’ru inlungan na mlikuy ga, ini beng patus ru smi rusa, hmswa ga mhtuw zyuwaw ru iyat pagan ana nanu mwah,qutux qutux ngasal ga maki nanak qzyunam nha, ru spkat nha gasil, kitan nha pkatan gasil lga, ini hmut musa myup la, hmut myup ru ktan nha lga phogun nha la
|-
|qalang na misu ru babaw nya
部落現況與未來
|1. 梵梵部落(泰雅語:Knbung/芃芃)正處於觀光轉型與文化保存的重要階段。過去野溪溫泉吸引大量遊客,卻也衍生垃圾、噪音、違規停車及自然環境破壞等問題,因此政府與部落達成共識,未來將避免溫泉無序開發,推動永續觀光。為使觀光收益實際回饋部落,英士社區發展協會積極推廣深度文化體驗,包括烤火屋聆聽古調、製作獵人飯包、絹印傳統圖騰及探索橫歧漾手作古道等。教育方面,四季國小英士分校與協會合作,開設族語、傳統歌謠及技藝課程,促進文化傳承。近年部分青年選擇留鄉或返鄉,投入馬告等作物種植及文化推廣,為部落注入新活力。未來梵梵部落將以觀光轉型、綠色能源共生、基礎設施升級及文化自主為發展方向,在提升經濟效益的同時,兼顧居民生活品質、自然環境永續與泰雅傳統文化的延續,打造兼具文化特色與生態價值的永續部落。
qalang Knbung ga nyux trang zi-ki na p’yugan qu wahan mcisal mita, ru mlahang gaga. gong ulay ga wahan balay mima lpyung, anan ga maras sulu, smyang, ru si hmut smi torak nha ru hmiriq blaq balay na kang-kyo uzi. ru qalang ru se-hu msqutux qu kinita nha mha, shtuy mhmut cukaw qu ulay ru blaq balay ke-kak rmuruw mcisal mita qqalang rgyax, maki cikay galan lga sraw sya-ku, Knbung sya-ku ha-teng kyo-kay nyux lokah balay rmuruw mtyuwaw. Miyan squ plahan puniq tatak ru mung ke kinhmgan, kbalay cbin mlata, ru hmngu patas, maras mita tuqi hnkngyan sraral. pcbaq hiya lga, psqun Knbung bung-ko ki sya-ku ha-teng mtyuwaw, aki pcbaq bung-ka ki ke ’tayal ru lmuhuw ki kbalay qqaya na ’tayal sraral. misu lga maki cikay mrkyas ’tayal mwah te qalang rmaw sa muhi ru makaw rmuruw cbaq bung-ka ,aki smlokah qu qalang.
babaw nya qu qalang ga aki nyux mnglung qu p’iyuw zyauwaw nqu pcisal mita, msqun mqyanux qu mtasiq na ggalan, p`run qu kbalay qu kki`an ru musa zi-yuw rmuru qu bung-ka ta nanak. aki pwagiq cikay ggalan, aki m`iyuw cikay qnxan qqyanux, ana knwan thuyay si srasi qu kwara picyuwagan qani, aki blaqun mlahang gaga ru tnaqun mlahang rhyal ru rgyax uzi.
|-
|
|
|
|-
|
|
|
|}
p5i0oan5j21v13rrtae9sd58dv7lt0l
75829
75828
2026-11-05T00:43:23Z
Amuy Syongnga
2892
75829
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
|+
!語言
!部落名稱
cinllwan qalang
!qalang Knbung/Bongbong
|-
| rowspan="11" |
|mwani misuw qalang ru cyux te inu
部落概況與位置
|英士部落,位於宜蘭縣大同鄉英士村。這是一個坐落於蘭陽溪與其支流梵梵溪(芃芃溪)匯流處的泰雅族傳統部落,其泰雅語地名「Kn-bung」意指「豐盛之地」。位於蘭陽溪左岸及其支流梵梵溪之合流點北方約500公尺處,地處中部橫貫公路宜蘭支線(台7線)上。部落海拔大約 300至1000公尺。地勢分為上、下部落:上部落: 位於英士派出所上方山腹,坡度較陡。下部落: 位於英士派出所附近及其下方,地形較平坦。部落農特產主要有:高麗菜、青蒜、南瓜、冬瓜、五月桃、紅肉李、水梨等。境內主要地標有:英仕山莊、梵梵野溪溫泉、角板山三星間道路(日治時期警備道)、明池森林遊樂區、100線林道棲蘭神木園區、110線林道鴛鴦湖。
Qalang Knbung hiya ga cyux maki te ray-ro go. Qutux qalang kinhmgan `tayan qani ga cyux maki yuwaw na gong knbung ru llyung Gi-rang, imi na knbung ga bhuyaw na rhyan mha. maki te `zin na llyung Gi-rang ru qara ni gong knbung, mkura hazi ki-ta na babaw rgyax 500 meta hazi kintwahiq nya. Maki te cyu-bu o-rang ro-ro te 7 seng tuqiy.musa hazi 300~ru 1000 meta kinwagiq nya. Cyux ksugun yatux ru hogan na qalang. Cyux yatux qu qalang ga maki te rzyaq cikay babaw rgyax na ha-si-syo. Maki te kyahu qalang ga b`nux kya hiya . cinbahu na qalang qani ga: taman,nin-nik, qabang, to-gang, bukin(qwilux), kaway talahru nasi. Piyang qu maki lalu nya ga ryo-kang knbung, pman gong ulay, Pyasan cyugan bengah tuqiy (tuqiy ke-bi na Gi-pun ),mei-ci hyapas ngayan hlahuy, 100seng tuqiy utux kparung ru 110seng tuqiy pitung yan-yang.
|-
|sinllwan
lalu qalang
部落地名由來
|梵梵部落(Knbung) 1.意思:豐盛之地,由來:溪頭群和嵙崁群獵人到此地狩獵時發現此地物產豐饒,野蜜豐富而稱之。2.意思:熊蜂,由來:因此地蜜蜂很多,蜜蜂振翅嗡嗡的聲音。3. 也有據說因梵梵溪溪谷狹窄,下大雨於溪水夾雜石頭奔流而下產生的撞擊聲音而得名。
lalu na qalang Knbung, imi nya ga:1.bhuyaaw na rhyan, minnwah, lahuy gong tunux ru lahuy kgogan qu `tayan nya mwah qmalup qani ru `lwan nha bhuyaw balay rhyanqani, nanu son nha msbing ru bhuyaw.2.tesazing qui mi nya ga: ahzing ngarux, hamswa ga, piyux balay run gong-ngong mha hopa balay hngyang nha.3.te cyugan qui mi nya ga: pinnongan mha gzin balay qu gong rgyax nha, ru hopa qsya mwah lga sbas ru tunux nya msqun qluy lga hopa balay qu hngyang nya mha ru baqun nha kwara.
|-
|smural tuqi qalng
部落的古道
|1.巴婆古道b'bu Kuluw婆羅山→巴博庫魯山→盆盆山,北東縱走約8小時,途經梵梵社、明池。經gong bongbon梵梵溪源頭(休息點)→b'bu Kuluw巴博庫魯山→gong kiyan梵梵溪支流源頭(休息點)→b'bu bongbong盆盆山(休息點)。
1. b’bu tuqiy smural ga; rgyax Poro→ Papo kulu→ru Bongbong , skura kita ru higasi mhkangi ga hazi 8 tmucing hkngyan tuqiy nya, hminas Bongbong sya ru Quri silung. mwah gong Bongbong ru mhngaw te puqing, htuw rgyax b’bu Kulu tta gong Bongbong mhngaw te puqing nya, pucing lga tehuk rgyax Bongbong ru mhngaw kya.
2.馬告之路tuqiy maqaw婆羅山→旗山→盆盆山,北東縱走約10小時,梵梵社、巴貢社、擺骨社、明池。經旗山山頂(休息點)→婆羅山→明池(休息點)。
主要用途:遷徙、狩獵、探親、聯姻,目前僅剩獵人狩獵時使用。
2.tuqiy maqaw, rgyax Poro ru kiyan Bongbong, skura kita higasi tuqiy mhkangi hzai10 tmucing tehuk, Bongbong sya, Pokong sya, Pekus sya, hminas rgyax Kiyan (mhngaw) ru Poro htuw Quri silung(mhngaw). Kwara tuqiy qani ga scukaw nha: m’yuw ki’an, qmalup, mkal gluw, msquliq, misu qani lga kya hazi ’tayal musa mlata kya la.
|-
|qzyunam na qalang
部落的獵場
|梵梵部落傳統領域西起鴛鴦湖、東至執信僑、北起西村、南至蘭陽溪,與排骨溪部落獵區重疊,現今部落包含qapu、bongbong及pekus三個聚落。狩獵是泰雅族重要的傳統文化,不僅維持生計,也象徵男性的膽識、智慧及與自然共存的精神,並遵循祖靈規範「Gaga」。狩獵期以每年11月至隔年3月為主,4至10月因動物繁殖及生長而禁止狩獵。族中男孩約6至7歲開始跟隨長輩學習辨識足跡與製作陷阱,狩獵能力亦是部落重視的傳統技能。狩獵方式分為團體犬獵及個人狩獵,獵物須與族人分享,並以生活所需為限,禁止濫捕。入山前會透過敬酒、夢占及觀察希利克鳥(Siliq)叫聲祈求平安。隨著基督宗教傳入,傳統入山儀式逐漸融入教會禱告。常見動物包括山羌、山豬、飛鼠及長鬃山羊,植物則有馬告、紅檜、扁柏及台灣擦樹。
qzyunam na kinhmgan qalang knbung ga kahul ni pitung yen-yang, musa skura htgan wagi .kita kahul qalang nisi,tehuk minami llyung Girang, nyux tpanga ki qzyunam qalang Pekus. kwara ni Qapu, Bongbong ru Pekus lga qalang misu la. qmalup ga spiyang ini kinqeri na kinhmgan gaga ni kwara ‘tayal, iyat nanak abas mqyanux, spiyang qu psasa pkita sa rnguw ki kinbaqan na mlikuy ’tayal msqun mqyanux rhyal qani, ru mlahang gaga sinbilan bnkis.
spiyang baqun qmalup na ryax ga 11byacing mucing 3 byacing, aring 4 byacing ru mucing 10 byacing ga, tki’an ru slaqi squ yaya na qsinuw ru ini usa qmalup la.
aring 6,7 kawas qu laqi mlikuy lga musa mluw bnkis musa mtqbaq turu na qsinuw ru smi rusa, kwara qani uzi ga spiyang balay na gaga kinmhgan ‘tayal. ruma ga maras piyux huzil qmiway qmalup ru qutux hi musa qmalup, ru ini hmut hinas qmalup ru ’nagal sa qlupan nha ga pqsugun nha kwara qalang, maki nniqun lga ini usa qmalup la. mzyup rgyax ga slpus nha qwaw qu binkesan, mita mspi ru mung mqwas qbhniq siliq uzi, aring mwah qu kiristokyo laga malax gaga lru pzimu qu Utux Kirisito la. qsinuw rgyax ga maki para,bzyok qnhyun,yapit ru mit hlahuy, pinbahuw ga maki maqaw, qparung hinoki, syanog ru qhoniq maraho.
|-
|smural kki’an qalang
部落的舊社
|梵梵社舊址(1912年以前)清代與日治初期以前,泰雅族人原本居住在梵梵溪(現多寫作芃芃溪)對岸、梵梵山西南側的山區,當時分散為梵梵(Bongbong)、巴貢(Pagong)、塔他罕(Ttaxan)、塔波(Thbu)等小部落。
smural qalang Knbung (1912kawas) ga te gleng ziray na se ru Gipun, ’tayaL ga maki te gong te hasa na Bongbong, Skura te rgyax ni-si ru minami, trang nasa ga mqasu sa qalang Bongbong, pagong,Ttaxan, Thbu.
|-
|minknalay ru pinqzyuwan ka qalang
部落古蹟與歷史事件
|梵梵山戰役(又稱芃芃山事件或盆盆山事件)發生於1910年(明治43年)日治時期,是日本總督府執行「五年理蕃計畫」的第一場大型戰役。在芃芃山、旗山和婆羅山還有日軍軍官的紀念碑,隘勇線、駐在所遺址。角板山三星間道路(警備道),目前協會透過社區林業計畫整理成橫歧漾手作步道。
pincriqan na rgyax knbung(son nha zyuwaw squ kunbung,Bongbong uzi), trang 1910 kawas(me-zi 43 kawas) klhangan Gipun, mere na sotokhu, te qutux hupa cinriqan sa 5 kawas qu klahang nha ’tayal. maki te rgyax bongbongm Kiyan ru rgyax Poro, ktan qu kinenghi na cyokang Gipun ru tuqi seng na giyutay, ru kki’an na cyuzaysyo uzi. Pyasan yuwaw sanse tuqiy na ke-bi, misu lga skahul nha syaku kyokay mwah srzyut kekak lingyo ru kbalay qba nanak yo-ko-gi-yang na tuqiy.
|-
|gaga na qalang部落的文化
|1. 族群起源與分類
主要為賽考列克群(Pinsbkan,發源於南投仁愛鄉發祥村的巨石裂開傳說)。傳說起源:相傳遠古時代大石頭分裂爆開後,走出一對男女祖先,隨後繁衍並向各地遷徙建立部落。
1.hintgan na ubuy ’tayal ru pqsugan spiyang nya ga ubuy squliq (Pinsbkan,maki te Nan-to keng zin-ay go mhtuw qu kinhmgan mha kahul squ hupa tunux msbka ru htuw qutux mlikuy ru kneril ma .) nanu pqyu kmal mha aring sraral tbka qu krahu tunux lma ru mhtuw kya qutux mlikuy ru kneril, nanu son nha binkesan ta ’tayal, kahul kya la ru msgagay musa taqu qalang ta soni ’tayal qani la.
2. 核心文化與規範:Gaga 與祖靈信仰
Gaga:泰雅族最重要的生活準則、道德規範與社會的約束力。違反 Gaga 會為部落或個人帶來災禍,並且會受到懲罰。
Utux(祖靈信仰):敬畏祖靈,相信人死後靈魂會踏上彩虹橋到祖靈那兒。各項農耕祭儀(如播種祭、收割祭、祖靈祭)皆以敬謝祖靈為主。
現代信仰融合:1960年代後,許多族人接受基督宗教(天主教與基督教),但傳統的祭儀精神與部落倫理仍與信仰結合並保留下來。
2. spiyang ni gaga ru mlahang: Gaga ru snhi utux binkesan
Gaga:spiyang wagiq pspung gaga qnxan, mlahang ro-rok ru lnguw pskut na sya-kay. hmiriq gaga ga maras cinyaqeh qu qalang ru hi squliq qasa, ru phogun uzi.
Utux:smi inlungan utux binkesan, snhi mha huqil squliq lga tninun nya karaw mwah hongu utux ru musa utux binkesan qasa. kwara na sm’atu (gag mhap , gag qmloh. pslkotas tmtuk shway qu utux bnikis kwara. snhyan misu lga mpemaw la:babaw ni1960 kawas lga; khmay ’tayan lga snhi ki-ris-to kyo ru ten-syu kyo la, nanu msthay gaga kinmhgan ’tayal ru msqun kwara uzi la.
|-
|pinqzyuwan ka qalang
部落的故事
|1910年日治時期,日本總督府推動「五年理蕃計畫」,爆發梵梵山戰役,又稱芃芃山事件。據耆老口述,kulu社及gogan嵙崁群約300名族人參戰,並以埋伏及石木攻擊抵抗日軍。梵梵社第一次遷徙後,據說因瘟疫或水源遭下毒,導致部落僅剩5戶倖存,族人遂再次遷至現今部落及梵梵駐在所附近。早期部落生活貧困,部分族人曾趁夜前往台七線赤水橋道班工寮取得物資,泰雅語稱隱藏為「lqingun」,成為當地地名的由來之一。此外,石頭橋(27公里)在泰雅語中稱為「qapu」,因當地山溝兩側岩壁陡峭,豪雨時溪水容易沖蝕耕地,因而形成此地名。這些口述歷史與地名傳說,呈現梵梵部落先民的抗爭經驗、遷徙歷程及生活智慧。
tarang 1910 kawas plahang Gi-pun, rmuruw qutux me-re qu so-tok-hu mha,”5 kawas ke-kak plahang ’tayal ru mhtuw qu te qutux ru hupa balay qu cinriqan maki te babaw rgyax knbung, Bongbong zi-ken son nha uzi. kahul sa pinqzwan mha; kahun Kulu sya ru kgogan sya 300 qu squliq nya mwah mluw pciriq uzi ma. ru smsun naha qhuniq ru tunux shtuy nha Gi-pun . mintxan balay m’iyuw ki`an ru tlu mpunu ru syan nha tuba uzi ru ,memaw 5 balay ngsal msthay la, ru mbzinah m’iyuw mwah te Bongbong, llingay cyu-zai syo Gipun sraral qani la. mqzinut hazi qu ’tayal nya ru, saxa ana squliq lga si kgbyan musa tehuk tuqi te 7 seng tatak ni mlahang tuqi, musa mpanga nniqun kya, lqingun nha kya laru memaw nha ssi lalu mha qinug uzi la. lozi la ru ,mwah te 27 ki-ro hongu tunux, qapu son ’tayal, hamswa gong nha kya ga qus balay bsnat nya ru hopa qwalax lga misu nya bay horun qu kinmahan nha qu qmayah la, nanu syan nha lalu qapu pi. nanu pinqywan nha kwara qani qu reki-si ru rhyal ga nyux miru muci mha nanu pincriqan nha ru m’yugan nha kki`an nha, ru kinbaqan nha qnxan nha.
|-
|saniq na qalang
部落的禁忌
|禁忌與文化規範核心為 Gaga(祖訓、規範)與 Psaniq / Utux(禁忌與祖靈信仰),違背規範不僅受罰,更可能為整個家族或部落招來災禍。日常生活與分享禁忌psaniq(禁忌/褻瀆):泰雅族語中的 psaniq 包含不可說髒話、褻瀆的話,同時也指「不分享食物」的行為。狩獵的禁忌,出發前若做惡夢、心情不佳,或在出發時遇到不吉利的鳥占(ssiliq)號誌,必須取消行程。狩獵前一兩天必須洗淨身體,若與家人或他人有嫌隙需先和解;出發前不能放屁,也不能將家裡的灰塵帶到山上。戀愛中或戀愛失敗、心情浮動的男子不能拿槍或設陷阱,否則容易發生意外或都沒有收穫。每個家族都有自己的獵場,且有自己家族草繩結作為記號,當看見記號就不能再前進或進入獵場,若被發現則會被懲處phogun。
spiyang nqu psaniq ru bung-ka ga gaga ru snhyan nha utux binkesan, hmiriq gaga lga phogun ru maras kinyaqeh ni ngasal ru qalang. qnxan krryax ru psaniq hiya ga; me’a squ kmal yaqeh na ke, ru ke na hmgup, ru ini soya pplaw qnaniq uzi. psaniq na zik osa qmalup ga, yaqeh mspi, yaqeh inlungan, ru zik phtuw ga mtlu yaqeh pinkita na qbhniq siliq lga ani usa mlata la. ru zik qutux sazing ryax ga usa mlata mga lama mima hi uzi, maki cinriqan cinngasal ru squliq ma ga siki sblayun ru balq pkayal, ini tpik qcyan uzi, ini aras aboh ngasal. trang mkita bsuyan kneril ru p’alax ru ini pt’ru inlungan na mlikuy ga, ini beng patus ru smi rusa, hmswa ga mhtuw zyuwaw ru iyat pagan ana nanu mwah,qutux qutux ngasal ga maki nanak qzyunam nha, ru spkat nha gasil, kitan nha pkatan gasil lga, ini hmut musa myup la, hmut myup ru ktan nha lga phogun nha la
|-
|qalang na misu ru babaw nya
部落現況與未來
|1. 梵梵部落(泰雅語:Knbung/芃芃)正處於觀光轉型與文化保存的重要階段。過去野溪溫泉吸引大量遊客,卻也衍生垃圾、噪音、違規停車及自然環境破壞等問題,因此政府與部落達成共識,未來將避免溫泉無序開發,推動永續觀光。為使觀光收益實際回饋部落,英士社區發展協會積極推廣深度文化體驗,包括烤火屋聆聽古調、製作獵人飯包、絹印傳統圖騰及探索橫歧漾手作古道等。教育方面,四季國小英士分校與協會合作,開設族語、傳統歌謠及技藝課程,促進文化傳承。近年部分青年選擇留鄉或返鄉,投入馬告等作物種植及文化推廣,為部落注入新活力。未來梵梵部落將以觀光轉型、綠色能源共生、基礎設施升級及文化自主為發展方向,在提升經濟效益的同時,兼顧居民生活品質、自然環境永續與泰雅傳統文化的延續,打造兼具文化特色與生態價值的永續部落。
qalang Knbung ga nyux trang zi-ki na p’yugan qu wahan mcisal mita, ru mlahang gaga. gong ulay ga wahan balay mima lpyung, anan ga maras sulu, smyang, ru si hmut smi torak nha ru hmiriq blaq balay na kang-kyo uzi. ru qalang ru se-hu msqutux qu kinita nha mha, shtuy mhmut cukaw qu ulay ru blaq balay ke-kak rmuruw mcisal mita qqalang rgyax, maki cikay galan lga sraw sya-ku, Knbung sya-ku ha-teng kyo-kay nyux lokah balay rmuruw mtyuwaw. Miyan squ plahan puniq tatak ru mung ke kinhmgan, kbalay cbin mlata, ru hmngu patas, maras mita tuqi hnkngyan sraral. pcbaq hiya lga, psqun Knbung bung-ko ki sya-ku ha-teng mtyuwaw, aki pcbaq bung-ka ki ke ’tayal ru lmuhuw ki kbalay qqaya na ’tayal sraral. misu lga maki cikay mrkyas ’tayal mwah te qalang rmaw sa muhi ru makaw rmuruw cbaq bung-ka ,aki smlokah qu qalang.
babaw nya qu qalang ga aki nyux mnglung qu p’iyuw zyauwaw nqu pcisal mita, msqun mqyanux qu mtasiq na ggalan, p`run qu kbalay qu kki`an ru musa zi-yuw rmuru qu bung-ka ta nanak. aki pwagiq cikay ggalan, aki m`iyuw cikay qnxan qqyanux, ana knwan thuyay si srasi qu kwara picyuwagan qani, aki blaqun mlahang gaga ru tnaqun mlahang rhyal ru rgyax uzi.
|-
|部落圖片
|
|}
9nm31lkpuj5ru7ih5u4rdakp8czewdc
Yawi Yakaw
0
3623
75786
2026-11-04T12:21:24Z
Mirusausiliq
1355
建立內容為「Yawi Yakaw (林世偉) ga qutux squliq ka minkahul qalang Slaq, Nahuy Gow. pintzyuwagan nya ga ppatas geicyoucu (行爲藝術家).」的新頁面
75786
wikitext
text/x-wiki
Yawi Yakaw (林世偉) ga qutux squliq ka minkahul qalang Slaq, Nahuy Gow.
pintzyuwagan nya ga ppatas geicyoucu (行爲藝術家).
c76dcn4vq9cq0lq1e4lqixio2dm0cc7