ವಿಕಿಪೀಡಿಯ
tcywiki
https://tcy.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%96%E0%B3%8D%E0%B2%AF_%E0%B2%AA%E0%B3%81%E0%B2%9F
MediaWiki 1.47.0-wmf.8
first-letter
ಮಾದ್ಯಮೊ
ವಿಸೇಸೊ
ಪಾತೆರ
ಬಳಕೆದಾರೆ
ಬಳಕೆದಾರೆ ಪಾತೆರ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯ
ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪಾತೆರ
ಫೈಲ್
ಫೈಲ್ ಪಾತೆರ
ಮಾದ್ಯಮೊವಿಕಿ
ಮಾದ್ಯಮೊವಿಕಿ ಪಾತೆರ
ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್
ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಪಾತೆರ
ಸಕಾಯೊ
ಸಕಾಯೊ ಪಾತೆರ
ವರ್ಗೊ
ವರ್ಗೊ ಪಾತೆರ
ತಡ್ಯ
ತಡ್ಯ ಪಾತೆರ
ಕರಡು
ಕರಡು ಪಾತೆರ
TimedText
TimedText talk
ಮೋಡ್ಯೂಲ್
ಮೋಡ್ಯೂಲ್ ಪಾತೆರ
Event
Event talk
ಗಡಿ ಹಾರ
0
4144
362214
281043
2026-06-30T10:32:22Z
Vinoda mamatharai
55
362214
wikitext
text/x-wiki
{{unreferenced}}
'''ಗಡಿ ಹಾರ''' ತುಳುವೆರ್ ಆಚರಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ರಿಯೆ, ಬೆರಿಪತ್ತಿನ ಗಂಡಗಣೊಕುಲೆನ ಉಪದ್ರ ತಡೆವರೆಗಾದ್ ದೇವಿಗ್ ಕೊರ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಸೇವೆ.
== ಗಡಿಹಾರ ಪಂಡ ದಾದ? ==
ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ತುಳುವೆರ್ [[ತುಳುನಾಡ್]]ದ [[ಬಡಕ್ಕಾಯಿ]] ಮೈಟ್ಟುಪ್ಪುನ 'ಮಾರ್ನಕಟ್ಟೆ'ದ (ಮಹಾನವಮಿಕಟ್ಟೆ)ದೇವಿನ್ ಮೂಲೊಡ್ದ್ ಆರಾಧನೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ಬರೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಮಕರ, [[ಮಾಯಿ]], [[ಸುಗ್ಗಿ]]- ಈ ಮೂಜಿ ಸಂಕ್ರಮಣತ್ತಾನಿ ತುಳುವೆರೆನ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪಂಗಡೊಲು ಮಾರ್ನಕಟ್ಟೆದ ದೇವಿಗ್ ಸೇವಂತಿಗೆ, [[ಪಿಂಗಾರ]], ಮುಡ್ಡೆಲ (ಲಾವಂಚ), ಕರಿಕಾಜಿ (ಕರಿಯಬಳೆ) ದುಂಬಾಯಿ ಮಾಂಗಲ್ಯಸೂಚಕ ವಸ್ತುಲೆನ್ ಬುಕ್ಕೊ 'ಅರಿಯನ ನೇದ್ದೆ' (ಹರಿವಾಣ ನೈವೇದ್ಯ)ಸೇವೆನ್ ಒಪ್ಪಿಸಾವೆರ್. ದುಂಬುದ ಕಾಲೊಡು, ನಡತೊಂದು ಅತ್ತ್ಂಡ ಎರುತ್ತ ಗಾಡಿ/ಬಂಡಿಡ್ ಬಾರೀ ಬಂಗೊಡು ಪ್ರಯಾಣ ಮಲ್ತ್ದ್, ಸಂಕ ಇಜ್ಜಾಂದಿನ ಜಾಗೆಲೆಡ್ ಓಡ-ಪಾಡಿಲೆಡ್ ಸುದೆ ಕಡತ್ತ್ದ್ ದೇವಿನ 'ತಲ' (ಸ್ಥಳ)ದರ್ಶನ ಮಲ್ತ್ದ್ ಬರ್ಪೆದೆರ್.
ಇಂಚ ಪಿರವು ಬನ್ನಗ ದೇವಿನ ಪುರ್ಸಾದ ಕೈಟ್ಟ್ ಉಪ್ಪುನೆಡ್ದಾವರ ಮಾರ್ಗೊಡು 'ಗಂಡಗಣೊಕ್ಕುಲು' ಬೆರಿಪತೊಂದು ಬರ್ಪ ಪನ್ಪಿ ನಂಬೊಲಿಗೆ ತುಳುವೆರೆಡ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಅಯಿನ್ ಪರಿಹಾರ ಮಲ್ಪಿ ಸಲುವಾದ್ 'ಗಡಿಹಾರ' ಪನ್ಪಿ ಸೇವೆನ್ ತುಳುವೆರ್ ಮಲ್ತ್ದ್ ಬರೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
== ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮೊ ==
ಮಾರ್ನಕಟ್ಟೆಡ್ ಸಂಕ್ರಮಣತ್ತಾನಿ ಸೇವೆ ಮಲ್ತ್ದ್, ಇಲ್ಲಗ್ ಬತ್ತಿನ ಮನದಾನಿ ಬಯ್ಯದ ಪೊರ್ತುಗು ಗಡಿಹಾರದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಲ್ಪುನವು ಸಂಪ್ರದಾಯೊ. ಇಲ್ಲಲ್ಡ್ದ್ ಒಂತೆ ದೂರ ಬಡಕ್ಕಾಯಿಗ್ ಮೋನೆ ಪಾಡ್ದ್ ಪಾಳೆದ ತೊಟ್ಟೆಡ್ ಕುರುದಿ ನೀರ್ ದೀವೊನುವೆರ್. ಅಯಿಟ್ಟ್ ಒಂಜಿ ಕೋಲುನಿನೆ (ಕೋಲುತಿರಿ) ಪೊತ್ತಾದ್ ದೀಪೆರ್. ಬಾರೆದ ಕೊಡಿ ಇರೆಟ್ಟ್ ದೇವಿನ ಪುರ್ಸಾದ (ಸೇವಂತಿಗೆ ಪೂ, ಮುಡ್ಯಲ, ವಿಭೂತಿ) ದೀದ್ ಒಂಜಿ ತಾರಾಯಿ ಪುಡಾದ್ ದೀಪೆರ್. ಒಂಜಿ ತೂಟೆನ್ ಪೊತ್ತಾದ್ ಪತ್ತೊನುವೆರ್. ಬುಕ್ಕೊ ಒಂಜಿ ಕೋರಿನ್ ಕಡ್ತ್ದ್ ತಾರಾಯಿಗ್ಲಾ ಕುರ್ದಿ ನೀರ್ಗ್ಲಾ ನೆತ್ತೆರ್ ಬೂರುನಲೆಕ್ಕ ಮಲ್ತ್ದ್ ಒಂಜಿ ಮೈಟ್ಟ್ ದೀವೊನುವೆರ್.
== ಪ್ರಾರ್ತನೆ ==
ಬುಕ್ಕೊ ಇಂಚ ಪ್ರಾರ್ತನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್:
::ಅಮ್ಮಾ,
::ಬಡಕ್ಕಾಯಿದ ಅಪ್ಪೆ,
::ಕಾಲೊಡ್ದು ಕಾಲೊಗು ನಡತೊಂದು ಬತ್ತಿಲೆಕ್ಕನೇ,
::ಕೋಡೆ ಮಕರಸಂಕ್ರಾಂತಿಗ್ ಇರೆನ ತಲೊಕು ಬತ್ತ್ದ್,
::ಅರಿಯನ ನೇದ್ದೆ ಒಪ್ಪ್ಯಾದ್ ಸಾರ ಪೂ ಒಪ್ಪ್ಯಾದ್,
::ಪೊರ್ಲುಡು ಪಿರ ಬತ್ತ್ದ್ ಇಲ್ಲ್ ಮುಟ್ಟ್ದ.
::ಇತ್ತೆ ಇರೆನ ಪೂ-ಪುರ್ಸಾದೊದ ಬೆರಿ ಪತ್ತ್ದ್ ಬತ್ತಿನ ಗಂಡಗಣೊಕುಲೆಗ್,
::ಪುರ್ಸಾದ ಪಾಡ್ದ್ ಜಿವಾದಿ ಕುತ್ತುದ್ ರಕ್ತಾರ ಕೊರೊಂದುಲ್ಲ.
::ಕೊರಿಂಚಿತ್ತಿನ ರಕ್ತಾರೊನು ಯೆಂಕ್ಲೆನ್ ಬೆರಿ ಪತ್ತೊಂದು ಬೈದಿನ ಸಾರೊತ್ತೊಂಜಿ
::ಗಂಡ ಗಣೊಕುಲಿತ್ಂಡಲಾ ಅಕ್ಲೆನ ಆರ (ಆಹಾರ) ಕೈಕೊಂದು ಪಿರ ತಿರ್ಗುನ ಲೆಕ್ಕ ಮಲ್ಪುಲೆ.
::ಈ ಗಿರಾಗಿರ್ತಿನ್ ಮುಂಡಗೊಂಜಿ ಮುಂಚಿಕಲ್ಲ್ದಾತ್ ಆಪತ್ತ್ ಬರಂದಿಲೆಕ್ಕ ಕಾತೊಂದು ಬಲ್ಲೆ...
::ಬಡಕ್ಕಯಿದಪ್ಪೆ ಪಂಡ್ದ್ ನಟ್ಟೊನುವ
ಇಂಚ ಪ್ರಾರ್ತನೆ ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ತಿರ್ಗ್ದ್ ಉಂತುದು ಗಂಡಗಣೊಕ್ಕುಲೆಗ್ ಹಾರ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ಪಿಯರ ಅನು ಮಲ್ತ್ ಕೊರೊಡು. ಪಿರ ಬನ್ನಗ ಕೋರಿನ್ ಪತ್ತೊಂದು ಬತ್ತ್ದ್ ಅಟಿಲ್ ಮಲ್ತ್ದ್ ವನಸ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದುವೇ ಗಡಿಹಾರದ ಕಟ್ಟುಕಟ್ಟಲೆ.
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್ದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ]]
j57rhvesjemeqn5jrl9nv6vvlfqwp9n
ಮಂಗಳಾದೇವಿ
0
4612
362206
358976
2026-06-30T08:13:39Z
Hariprasad Shetty10
6127
362206
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox temple
| name = ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
| image = Mangaladevi Temple Mangalore 2.jpg
| alt =
| caption = ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ
| map_type = India Karnataka
| map_caption = ಕರ್ನಾಟಕದ ನಕ್ಷೆಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆ
| coordinates = {{coord|12.8491|N|74.8432|E|region:IN-KN|format=dec|display=inline,title}}
| other_names =
| proper_name =
| country = [[ಭಾರತ]]
| state = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| district = [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ]]
| elevation_m =
| deity = ಮಂಗಳಾದೇವಿ
| utsava_deity_God =
| utsava_deity_Godess =
| Direction_posture =
| Pushakarani =
| Vimanam =
| Prathyaksham =
| festivals = [[ಮಂಗಳೂರು ದಸರಾ|ದಸರಾ]]
| architecture = [[ಕೇರಳ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿ]]
| temple_quantity =
| monument_quantity =
| inscriptions =
| year_completed = ೯ನೇ ಶತಮಾನ
| creator =
| website = {{URL|mangaladevitemple.com}}
| locale = [[ಬೋಳಾರ|ಬೋಳಾರ, ಮಂಗಳೂರು]]
}}
'''ಮಂಗಳಾದೇವಿ''' ದೇವಸ್ತಾನ ಬೋಲಾರಾದ್ ಉಂಡು. [[ಕುಡ್ಲ|ಕುಡ್ಲದ]] ಬೋಳರಾದ್ ಉಪ್ಪುನ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಪಡೆದುಂಡು.
== ದೇವಸ್ಥಾನತ ಬಗ್ಗೆ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಕುಡ್ಲ ನಗರಡ್ ಉಪ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ದೇವಸ್ತಾನ. ಕುಡ್ಲತ ಮಸ್ತ್ ಕಡೆರ್ದ್ ಇಡೆ ಬರಿಯರೇ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ತೆ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ನಗರರ್ದ್ ೧ ಕಿ. ಮಿ ದೂರಡ್ ಈ ದೇವಸ್ಠಾನ ಉಂಡು.
== ಉತ್ಸವ ==
* ಮಾರ್ನೆಮಿ
ಮಾರ್ನೆಮಿ ೯ ದಿನತ ಆಚರಣೆ ಆದ ಉಪುಂಡು. ಈ ಉತ್ಸವ ಅಶ್ವಿಜ ಮಾಸ ಶುಧ್ಹ ಪ್ರತಿಪದೆರದ್ ನವಮಿ ಮುಟ್ಟ ನಡಪುಂಡು. ಈ ಪೋರ್ತುದು ಮಸ್ತ್ ಜನ ಭಕ್ತೆರ್ ದೇವಸ್ತನಾಗ್ ಬರ್ಪೆರ್. ದೇವಿಗ್ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲದ್ ಪೋಪೆರ್. ಈ ಉತ್ಸವ ಜಾಸ್ತಿ ಅದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ದ ಪೋರ್ತುಡ್ ಬರ್ಪುಂಡು.
* ದೀಪೋತ್ಸವ
* ವರ್ಷಾವಧಿ ಜಾತ್ರೆ
* ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮಹೋತ್ಸವ
== ಇತಿಹಾಸ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ತಾನ ತುಳುನಾಡ್ದ ಪುರಾತನ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆ ಒಂಜಿ. ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಆಳುಪ ಅರಸ ಕುಂದವರ್ಮ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪಿನೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಯೋಗಿಲೆನಾದ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ ಮತ್ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದ್ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಆಯಿನೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುನೆ. ಇನ್ನೊಂಜಿ ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಪರಶುರಾಮೆನೇ ಮಂಗಳಾದೇವಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಪಿರ ಕುಂದವರ್ಮ ಅರಸ ದೇವಸ್ತಾನನ್ ವಿಸ್ತಾರ ಮಲ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ದೇವಿಯ ಪುದರ್ದೇ "ಮಂಗಳೂರು" (ಕುಡ್ಲ) ಪಟ್ಟಣಗ್ ಪುದರ್ ಬಂತೆರ್ ಪಂದ್ ಸ್ಥಳೀಯರೆನ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://www.mangaladevitemple.com/about/ |title=About Mahatobhara Sri Mangaladevi Temple |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ದೇವಿತ ಮಹತ್ವ ==
ಮಂಗಳಾದೇವಿ ಆದಿಶಕ್ತಿದ ಸ್ವರೂಪ ಪಂದ್ ಭಕ್ತೆರ್ ನಂಬುವೆರ್. ಕುಟುಂಬದ ಕ್ಷೇಮ, ಆರೋಗ್ಯ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಮದುವೆ ಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಕೊರ್ದ್ ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತೆರ್ ದೇವಿಗ್ ಹರಕೆ ಸಲ್ಲಾಪೆರ್. ನವರಾತ್ರಿ ಮತ್ ದಸರಾ ಪೊರ್ತುಡ್ ದೇವಿಗ್ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಅಲಂಕಾರ ಮಲ್ಪುನ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಉಂಡು. ಮಂಗಳವಾರ ಮತ್ ಶುಕ್ರವಾರ ದೇವಸ್ತಾನಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಭಕ್ತೆರ್ ಸೇರ್ಪೆರ್.<ref>{{cite web |url=https://www.sanatan.org/kannada/90229.html |title=ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ದೇವಸ್ತಾನದ ರಚನೆ ==
ದೇವಸ್ತಾನ ಕೇರಳ-ತುಳುನಾಡ್ದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಡ್ ಕಟ್ಟಲ್ಪಿನೆ. ಗರ್ಭಗುಡಿಡ್ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿನ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಆಯಿನೆ. ದೇವಸ್ತಾನದ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ, ವಿಶಾಲ ಪ್ರಾಕಾರ, ಮರದ ಮತ್ ಕಲ್ಲುದ ಕೆತ್ತನೆ ಮಲ್ಪಿನ ರಚನೆಲು, ನಾಗದೇವತೆ ಮತ್ ಇತರೆ ಉಪದೈವಲೆನ ಸನ್ನಿಧಿಲು ಈ ದೇವಸ್ತಾನದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯೊಲು ಆಪುಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://tripnetra.com/blog/sri-mangaladevi-temple-mangalore |title=Sri Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ತಾನ ತುಳುನಾಡ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆ ಒಂಜಿ. ನವರಾತ್ರಿ, ದಸರಾ, ವರ್ಷಾವಧಿ ಜಾತ್ರೆ, ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮಹೋತ್ಸವ ಮಲ್ತಿನ ಪೊರ್ತುಡ್ ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ ಮತ್ ಭಾರತದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಜಾಗೆಲೆನ್ದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಭಕ್ತೆರ್ ಬರ್ಪೆರ್. ದಸರಾ ಪೊರ್ತುಡ್ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಚಂಡಿಕಾ ಹೋಮ, ದೇವಿನ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿದ ಮೆರವಣಿಗೆ ಮತ್ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊಲು ನಡಪುಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://mangaloretourism.in/mangaladevi-temple-mangalore |title=Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಸಂಚಾರ ==
ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಕುಡ್ಲ ನಗರದ ಬೋಳಾರದ್ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ನಗರಡ್ಡ ಎಲ್ಲ ಕಡೆರ್ದ್ ಬಸ್, ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಮತ್ ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾ ಸೌಲಭ್ಯ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ಜಂಕ್ಷನ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ್ ಸುಮಾರು ೩ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರಡ್ ಮತ್ ಮಂಗಳೂರು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ್ ಸುಮಾರು ೧೫ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರಡ್ ದೇವಸ್ತಾನ ಉಂಡು. ವರ್ಷ ಪೂರಾ ಭಕ್ತೆರ್ ಸುಲಭಾದ್ ದೇವಸ್ತಾನಗ್ ಬರೆರೆ.<ref>{{cite web |url=https://tripnetra.com/blog/sri-mangaladevi-temple-mangalore |title=Sri Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
{{ತುಳುನಾಡ್ದ ದೇವಸ್ತಾನೊಲು}}
[[ವರ್ಗೊ:ದೇಸ್ಥಾನೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್ದ ದೇವಸ್ತಾನೊಲು]]
kfl5cgpot14mry0p1h5wefyuvgez0ev
362207
362206
2026-06-30T08:16:44Z
Hariprasad Shetty10
6127
362207
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox temple
| name = ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
| image = Mangaladevi Temple Mangalore 2.jpg
| alt =
| caption = ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ
| map_type = India Karnataka
| map_caption = ಕರ್ನಾಟಕದ ನಕ್ಷೆಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆ
| coordinates = {{coord|12.8491|N|74.8432|E|region:IN-KN|format=dec|display=inline,title}}
| other_names =
| proper_name =
| country = [[ಭಾರತ]]
| state = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| district = [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ]]
| elevation_m =
| deity = ಮಂಗಳಾದೇವಿ
| utsava_deity_God =
| utsava_deity_Godess =
| Direction_posture =
| Pushakarani =
| Vimanam =
| Prathyaksham =
| festivals = [[ಮಂಗಳೂರು ದಸರಾ|ದಸರಾ]]
| architecture = [[ಕೇರಳ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿ]]
| temple_quantity =
| monument_quantity =
| inscriptions =
| year_completed = ೯ನೇ ಶತಮಾನ
| creator =
| website = {{URL|mangaladevitemple.com}}
| locale = [[ಬೋಳಾರ|ಬೋಳಾರ, ಮಂಗಳೂರು]]
}}
'''ಮಂಗಳಾದೇವಿ''' ದೇವಸ್ತಾನ [[ಬೋಳಾರ]]ಡ್ ಉಂಡು. [[ಕುಡ್ಲ|ಕುಡ್ಲದ]] [[ಬೋಳರಾ]]ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಪಡೆದುಂಡು.
== ದೇವಸ್ಥಾನತ ಬಗ್ಗೆ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಕುಡ್ಲ ನಗರಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೇವಸ್ತಾನ. ಕುಡ್ಲತ ಮಸ್ತ್ ಕಡೆರ್ದ್ ಇಡೆ ಬರಿಯರೇ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ತೆ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ನಗರರ್ದ್ ೧ ಕಿ. ಮಿ ದೂರಡ್ ಈ ದೇವಸ್ಠಾನ ಉಂಡು.
== ಉತ್ಸವ ==
* ಮಾರ್ನೆಮಿ
ಮಾರ್ನೆಮಿ ೯ ದಿನತ ಆಚರಣೆ ಆದ ಉಪುಂಡು. ಈ ಉತ್ಸವ ಅಶ್ವಿಜ ಮಾಸ ಶುಧ್ಹ ಪ್ರತಿಪದೆರದ್ ನವಮಿ ಮುಟ್ಟ ನಡಪುಂಡು. ಈ ಪೋರ್ತುದು ಮಸ್ತ್ ಜನ ಭಕ್ತೆರ್ ದೇವಸ್ತನಾಗ್ ಬರ್ಪೆರ್. ದೇವಿಗ್ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲದ್ ಪೋಪೆರ್. ಈ ಉತ್ಸವ ಜಾಸ್ತಿ ಅದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ದ ಪೋರ್ತುಡ್ ಬರ್ಪುಂಡು.
* ದೀಪೋತ್ಸವ
* ವರ್ಷಾವಧಿ ಜಾತ್ರೆ
* ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮಹೋತ್ಸವ
== ಇತಿಹಾಸ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ತಾನ ತುಳುನಾಡ್ದ ಪುರಾತನ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆ ಒಂಜಿ. ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಆಳುಪ ಅರಸ ಕುಂದವರ್ಮ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪಿನೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಯೋಗಿಲೆನಾದ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ ಮತ್ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದ್ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಆಯಿನೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುನೆ. ಇನ್ನೊಂಜಿ ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಪರಶುರಾಮೆನೇ ಮಂಗಳಾದೇವಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಪಿರ ಕುಂದವರ್ಮ ಅರಸ ದೇವಸ್ತಾನನ್ ವಿಸ್ತಾರ ಮಲ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ದೇವಿಯ ಪುದರ್ದೇ "ಮಂಗಳೂರು" (ಕುಡ್ಲ) ಪಟ್ಟಣಗ್ ಪುದರ್ ಬಂತೆರ್ ಪಂದ್ ಸ್ಥಳೀಯರೆನ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://www.mangaladevitemple.com/about/ |title=About Mahatobhara Sri Mangaladevi Temple |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ದೇವಿತ ಮಹತ್ವ ==
ಮಂಗಳಾದೇವಿ ಆದಿಶಕ್ತಿದ ಸ್ವರೂಪ ಪಂದ್ ಭಕ್ತೆರ್ ನಂಬುವೆರ್. ಕುಟುಂಬದ ಕ್ಷೇಮ, ಆರೋಗ್ಯ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಮದುವೆ ಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಕೊರ್ದ್ ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತೆರ್ ದೇವಿಗ್ ಹರಕೆ ಸಲ್ಲಾಪೆರ್. ನವರಾತ್ರಿ ಮತ್ ದಸರಾ ಪೊರ್ತುಡ್ ದೇವಿಗ್ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಅಲಂಕಾರ ಮಲ್ಪುನ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಉಂಡು. ಮಂಗಳವಾರ ಬೊಕ್ಕ ಶುಕ್ರವಾರ ದೇವಸ್ತಾನಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಭಕ್ತೆರ್ ಸೇರ್ಪೆರ್.<ref>{{cite web |url=https://www.sanatan.org/kannada/90229.html |title=ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ದೇವಸ್ತಾನದ ರಚನೆ ==
ದೇವಸ್ತಾನ ಕೇರಳ-ತುಳುನಾಡ್ದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಡ್ ಕಟ್ಟುದೆರ್. ಗರ್ಭಗುಡಿಡ್ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿನ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಆಯಿನೆ. ದೇವಸ್ತಾನದ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ, ವಿಶಾಲ ಪ್ರಾಕಾರ, ಮರದ ಬೊಕ್ಕ ಕಲ್ಲುದ ಕೆತ್ತನೆ ಮಲ್ಪಿನ ರಚನೆಲು, ನಾಗದೇವತೆ ಬೊಕ್ಕ ಇತರೆ ಉಪದೈವಲೆನ ಸನ್ನಿಧಿಲು ಈ ದೇವಸ್ತಾನದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯೊಲು ಆಪುಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://tripnetra.com/blog/sri-mangaladevi-temple-mangalore |title=Sri Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ತಾನ ತುಳುನಾಡ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆ ಒಂಜಿ. ನವರಾತ್ರಿ, ದಸರಾ, ವರ್ಷಾವಧಿ ಜಾತ್ರೆ, ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮಹೋತ್ಸವ ಮಲ್ತಿನ ಪೊರ್ತುಡ್ ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ಭಾರತದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಜಾಗೆಲೆನ್ದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಭಕ್ತೆರ್ ಬರ್ಪೆರ್. ದಸರಾ ಪೊರ್ತುಡ್ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಚಂಡಿಕಾ ಹೋಮ, ದೇವಿನ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿದ ಮೆರವಣಿಗೆ ಬೊಕ್ಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊಲು ನಡಪುಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://mangaloretourism.in/mangaladevi-temple-mangalore |title=Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಸಂಚಾರ ==
ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಕುಡ್ಲ ನಗರದ [[ಬೋಳಾರ]]ಡ್ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ನಗರಡ್ಡ ಪೂರಾ ಕಡೆರ್ದ್ ಬಸ್, ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಬೊಕ್ಕ ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾ ಸೌಲಭ್ಯ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ಜಂಕ್ಷನ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ್ ಸುಮಾರು ೩ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಕುಡ್ಲ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣೊಡ್ದ್ ಸುಮಾರು ೧೫ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರಡ್ ದೇವಸ್ತಾನ ಉಂಡು. ವರ್ಷ ಪೂರಾ ಭಕ್ತೆರ್ ಸುಲಭಾದ್ ದೇವಸ್ತಾನಗ್ ಬರೆ ಸಾಧ್ಯ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://tripnetra.com/blog/sri-mangaladevi-temple-mangalore |title=Sri Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
{{ತುಳುನಾಡ್ದ ದೇವಸ್ತಾನೊಲು}}
[[ವರ್ಗೊ:ದೇಸ್ಥಾನೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್ದ ದೇವಸ್ತಾನೊಲು]]
o4oac86mv22ww3rswhg65ohypscnmb2
362208
362207
2026-06-30T08:17:22Z
Hariprasad Shetty10
6127
362208
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox temple
| name = ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
| image = Mangaladevi Temple Mangalore 2.jpg
| alt =
| caption = ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ
| map_type = India Karnataka
| map_caption = ಕರ್ನಾಟಕದ ನಕ್ಷೆಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆ
| coordinates = {{coord|12.8491|N|74.8432|E|region:IN-KN|format=dec|display=inline,title}}
| other_names =
| proper_name =
| country = [[ಭಾರತ]]
| state = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| district = [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ]]
| elevation_m =
| deity = ಮಂಗಳಾದೇವಿ
| utsava_deity_God =
| utsava_deity_Godess =
| Direction_posture =
| Pushakarani =
| Vimanam =
| Prathyaksham =
| festivals = [[ಮಂಗಳೂರು ದಸರಾ|ದಸರಾ]]
| architecture = [[ಕೇರಳ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿ]]
| temple_quantity =
| monument_quantity =
| inscriptions =
| year_completed = ೯ನೇ ಶತಮಾನ
| creator =
| website = {{URL|mangaladevitemple.com}}
| locale = [[ಬೋಳಾರ|ಬೋಳಾರ, ಮಂಗಳೂರು]]
}}
'''ಮಂಗಳಾದೇವಿ''' ದೇವಸ್ತಾನ [[ಬೋಳಾರ]]ಡ್ ಉಂಡು. [[ಕುಡ್ಲ|ಕುಡ್ಲದ]] [[ಬೋಳಾರ]]ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಪಡೆದುಂಡು.
== ದೇವಸ್ಥಾನತ ಬಗ್ಗೆ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಕುಡ್ಲ ನಗರಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೇವಸ್ತಾನ. ಕುಡ್ಲತ ಮಸ್ತ್ ಕಡೆರ್ದ್ ಇಡೆ ಬರಿಯರೇ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ತೆ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ನಗರರ್ದ್ ೧ ಕಿ. ಮಿ ದೂರಡ್ ಈ ದೇವಸ್ಠಾನ ಉಂಡು.
== ಉತ್ಸವ ==
* ಮಾರ್ನೆಮಿ
ಮಾರ್ನೆಮಿ ೯ ದಿನತ ಆಚರಣೆ ಆದ ಉಪುಂಡು. ಈ ಉತ್ಸವ ಅಶ್ವಿಜ ಮಾಸ ಶುಧ್ಹ ಪ್ರತಿಪದೆರದ್ ನವಮಿ ಮುಟ್ಟ ನಡಪುಂಡು. ಈ ಪೋರ್ತುದು ಮಸ್ತ್ ಜನ ಭಕ್ತೆರ್ ದೇವಸ್ತನಾಗ್ ಬರ್ಪೆರ್. ದೇವಿಗ್ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲದ್ ಪೋಪೆರ್. ಈ ಉತ್ಸವ ಜಾಸ್ತಿ ಅದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ದ ಪೋರ್ತುಡ್ ಬರ್ಪುಂಡು.
* ದೀಪೋತ್ಸವ
* ವರ್ಷಾವಧಿ ಜಾತ್ರೆ
* ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮಹೋತ್ಸವ
== ಇತಿಹಾಸ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ತಾನ ತುಳುನಾಡ್ದ ಪುರಾತನ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆ ಒಂಜಿ. ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಆಳುಪ ಅರಸ ಕುಂದವರ್ಮ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪಿನೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಯೋಗಿಲೆನಾದ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ ಮತ್ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದ್ ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಆಯಿನೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುನೆ. ಇನ್ನೊಂಜಿ ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಪರಶುರಾಮೆನೇ ಮಂಗಳಾದೇವಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಪಿರ ಕುಂದವರ್ಮ ಅರಸ ದೇವಸ್ತಾನನ್ ವಿಸ್ತಾರ ಮಲ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ದೇವಿಯ ಪುದರ್ದೇ "ಮಂಗಳೂರು" (ಕುಡ್ಲ) ಪಟ್ಟಣಗ್ ಪುದರ್ ಬಂತೆರ್ ಪಂದ್ ಸ್ಥಳೀಯರೆನ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://www.mangaladevitemple.com/about/ |title=About Mahatobhara Sri Mangaladevi Temple |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ದೇವಿತ ಮಹತ್ವ ==
ಮಂಗಳಾದೇವಿ ಆದಿಶಕ್ತಿದ ಸ್ವರೂಪ ಪಂದ್ ಭಕ್ತೆರ್ ನಂಬುವೆರ್. ಕುಟುಂಬದ ಕ್ಷೇಮ, ಆರೋಗ್ಯ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಮದುವೆ ಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಕೊರ್ದ್ ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತೆರ್ ದೇವಿಗ್ ಹರಕೆ ಸಲ್ಲಾಪೆರ್. ನವರಾತ್ರಿ ಮತ್ ದಸರಾ ಪೊರ್ತುಡ್ ದೇವಿಗ್ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಅಲಂಕಾರ ಮಲ್ಪುನ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಉಂಡು. ಮಂಗಳವಾರ ಬೊಕ್ಕ ಶುಕ್ರವಾರ ದೇವಸ್ತಾನಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಭಕ್ತೆರ್ ಸೇರ್ಪೆರ್.<ref>{{cite web |url=https://www.sanatan.org/kannada/90229.html |title=ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ದೇವಸ್ತಾನದ ರಚನೆ ==
ದೇವಸ್ತಾನ ಕೇರಳ-ತುಳುನಾಡ್ದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಡ್ ಕಟ್ಟುದೆರ್. ಗರ್ಭಗುಡಿಡ್ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿನ ಮೂರ್ತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಆಯಿನೆ. ದೇವಸ್ತಾನದ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ, ವಿಶಾಲ ಪ್ರಾಕಾರ, ಮರದ ಬೊಕ್ಕ ಕಲ್ಲುದ ಕೆತ್ತನೆ ಮಲ್ಪಿನ ರಚನೆಲು, ನಾಗದೇವತೆ ಬೊಕ್ಕ ಇತರೆ ಉಪದೈವಲೆನ ಸನ್ನಿಧಿಲು ಈ ದೇವಸ್ತಾನದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯೊಲು ಆಪುಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://tripnetra.com/blog/sri-mangaladevi-temple-mangalore |title=Sri Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ ==
ಮಹತೋಭಾರ ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ತಾನ ತುಳುನಾಡ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆ ಒಂಜಿ. ನವರಾತ್ರಿ, ದಸರಾ, ವರ್ಷಾವಧಿ ಜಾತ್ರೆ, ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮಹೋತ್ಸವ ಮಲ್ತಿನ ಪೊರ್ತುಡ್ ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ಭಾರತದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಜಾಗೆಲೆನ್ದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಭಕ್ತೆರ್ ಬರ್ಪೆರ್. ದಸರಾ ಪೊರ್ತುಡ್ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಚಂಡಿಕಾ ಹೋಮ, ದೇವಿನ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿದ ಮೆರವಣಿಗೆ ಬೊಕ್ಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊಲು ನಡಪುಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://mangaloretourism.in/mangaladevi-temple-mangalore |title=Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಸಂಚಾರ ==
ಈ ದೇವಸ್ತಾನ ಕುಡ್ಲ ನಗರದ [[ಬೋಳಾರ]]ಡ್ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ನಗರಡ್ಡ ಪೂರಾ ಕಡೆರ್ದ್ ಬಸ್, ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಬೊಕ್ಕ ಆಟೋ ರಿಕ್ಷಾ ಸೌಲಭ್ಯ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲ ಜಂಕ್ಷನ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ್ ಸುಮಾರು ೩ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಕುಡ್ಲ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣೊಡ್ದ್ ಸುಮಾರು ೧೫ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರಡ್ ದೇವಸ್ತಾನ ಉಂಡು. ವರ್ಷ ಪೂರಾ ಭಕ್ತೆರ್ ಸುಲಭಾದ್ ದೇವಸ್ತಾನಗ್ ಬರೆ ಸಾಧ್ಯ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://tripnetra.com/blog/sri-mangaladevi-temple-mangalore |title=Sri Mangaladevi Temple Mangalore |access-date=30 June 2026}}</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
{{ತುಳುನಾಡ್ದ ದೇವಸ್ತಾನೊಲು}}
[[ವರ್ಗೊ:ದೇಸ್ಥಾನೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್ದ ದೇವಸ್ತಾನೊಲು]]
3uihidsb743sq8mi9hdd9ny93j7hv2r
ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಚಾವಡಿ
4
4774
362216
362125
2026-06-30T10:34:44Z
Amrit Sufi
7093
362216
wikitext
text/x-wiki
{{ಚಾವಡಿ ಪುಟೊ header|ಪಾತೆರಕತೆ|alpha=yes|'''ಚಾವಡಿ''' [[ತುಳು ಬಾಸೆ|ತುಳು]] ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊದ ಕಾರ್ಯೊನೀತಿಲೆನ ಬಗೆಟ್, ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಸೊಲೆನ ಬಗೆಟ್, ಅಂಚನೆ ಕೆಲಸೊ ಕಾರ್ಯೊಲೆನ ಬಗೆಟ್ ಪಟ್ಟಾಂಗ ಪಾಡುನ ಮೀಚಿಲ್ ಪುಟೊ.
*ಸಾದ್ಯೊ ಆಯಿನಾತ್ ಲೇಕನೊಲೆಗ್ ಸಂಬಂದಿಸಯಿನ ಪಟ್ಟಾಂಗೊಲೆನ್ ಅವ್ವೇ ಲೇಕನೊದ ಪಟ್ಟಾಂಗೊ ಪುಟೊಡು ಸೇರಾಲೆ.
*ಅವ್ವೇ ಲೇಕನೊದ ಪಟ್ಟಾಂಗೊ ಪುಟೊಡು ಲೇಕನೊಗು ಸೇರಾಯರ ಬೋಡಾಯಿನ ಮಾಹಿತಿದ ಬಗೆಟ್ ಅಯಿತ ಮಿತ್ತ್ಡ್ ಆವೊಡಾಪುನ ಬೇಲೆದ ಬಗೆಟ್ ಬರೆದ್ ದೀಡ್ಲೆ.
*ಇತ್ತೇ ಇಪ್ಪುನ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ಲೆನ್ ಸಾದ್ಯೊ ಆಯಿನಾತ್ ಗಲಸ್ಲೆ. ಪೊಸ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ಲೆನ್ ಸೇರಾಪುನೆಡ್ದ್ ದುಂಬು ಒರೊ ನಾಡ್ದ್ ತೂಲೆ.
*ಇಸೇಸೊ ಪುಟೊಲೆನ್ ಸಾದ್ಯೊ ಆಯಿನಾತ್ ಗಲಸ್ಲೆ. ಚಿತ್ರೊಲೆನ್ ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಲ್ಪುನ ಬಗೆಟ್ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪಾಲಿಸಿಲೆನ್ (ಕಾರ್ಯೊನೀತಿಲೆನ್) ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪೊಡಾತೆ.
*ಇಂಗ್ಲಿಸ್ ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಡ್ದ್ ಚಿತ್ರೊಗಾತ್ರೊ ಇಪ್ಪುನ ಲೈಸೆನ್ಸ್ಲೆನ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ಲೆನ್ ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯೊಡು ನಕಲ್ ಮಲ್ಪೊಡು. ಆಸಕ್ತಿ ಇತ್ತಿನಕುಲು ದುಂಬುಗು ಬತ್ತ್ದ್ ಪಾಲ್ ಪಡೆವೊನ್ಲೆ.
|ವಿಪಿ:ಚಾ|WP:VPPOL}}
{{Archive box|
{{Search box|root=ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಚಾವಡಿ|search-width=20|search-button-label=ಪತ್ರಾಗಾರೊಡ್ ನಾಡ್ಲೆ|search-break=yes}}
*[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಚಾವಡಿ ಪತ್ರಾಗಾರೊ|ಪಿರಾಕ್ತ ಚಾವಡಿದ ಪಾತೆರಕತೆತ ಪತ್ರಾಗಾರೊ]]
}}
__NEWSECTIONLINK__
__TOC__<div id="below_toc"></div>
[[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಚಾವಡಿ]]
[[Category:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಲೇಸ್ಲು]]
{{ಬಳಕೆದಾರೆ:MABot/config
|archive = ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:ಚಾವಡಿ ಪತ್ರಾಗಾರೊ/%(year)d
|algo = old(30d)
|counter = 1
|archiveheader =
|minthreadstoarchive = 1
|minthreadsleft = 2
|key = c8ef14985778fd1d5adc8ebcf551ddce
}}</noinclude>
<!-- Please do not change the key value above -->
<!--- don't write above/ಈ ಮಿತ್ತುಡ್ ಒವ್ವೆ ಬರವು ಬರೆವೊಡ್ಚಿ --->
{{clear}}
== ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ೧೦ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆದ ಬರೆವು ಪಂತೊಗು ಲೆಪ್ಪೋಲೆ! ==
{| style="border: 2px solid #FFCC00; background-color: #FFF9E6; padding: 10px; border-radius: 8px; font-family: sans-serif; width: 100%;"
|-
|
'''ನಮಸ್ಕಾರ!''' 🙏
ನಮ್ಮ ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಸುರು ಆದ್ ಇತ್ತೆ ಪತ್ತ್ ವರ್ಷದ ಸಂಭ್ರಮೋಡುಂಡು. ಈ ಎಡ್ಡೆ ಲೇಸ್ದ ನೆನಪುಗಾದ್, ನಮ್ಮ ತುಳು ಬಾಸೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸಂಸ್ಕೃತಿನ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ಡ್ ಜಗತ್ತ್ಗೇ ತೆರಿಪಾಯೆರೆ ಒಂಜಿ ಪೊರ್ಲುದ '''ಲೇಖನ ಬರೆಪುನ ಪಂತೊನು''' ದೀಡುಂಡು.
ನಮ್ಮ ತುಳುನಾಡ್ದ ಇತಿಹಾಸ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಆಚಾರ-ವಿಚಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಜ್ಞಾನ ಉಪ್ಪುನ ಮಾತೆರೆಗ್ಲಾ ಮುಲ್ಪ ಮುಕ್ತ ಆಯಿನ ಅವಕಾಶ ಉಂಡು!
=== 📅 ಪಂತೊದ ದಿನೊಕ್ಕುಲು ===
* '''ಸುರು ಆಪುನ ದಿನ:''' ಜೂನ್ ೫, ೨೦೨೬ (00:00 UTC)
* '''ಮುಗಿಯುನಾ ದಿನ:''' ಆಗಸ್ಟ್ ೪, ೨೦೨೬ (11:59 UTC)
=== 📝 ಪಂತೊದ ನಿಯಮೊಲು ===
# '''ವಿಷಯ:''' ನಮ್ಮ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ತುಳುನಾಡ್ದ ಬಗ್ಗೆ ಇಪ್ಪೊಡು.
# '''ಗಾತ್ರ:''' ಪೊಸ ಲೇಖನ ಅತ್ತಂಡ ಎಕ್ಸ್ಪ್ಯಾಂಡ್ ಮಲ್ತಿನ ಲೇಖನ ಕಮ್ಮಿ ಪಂಡಲಾ '''೩೦೦ ಪದೊಕುಲು''' (ಅತ್ತಂಡ ೩,೦೦೦ ಬೈಟ್ಸ್) ಇಪ್ಪೊಡು.
# '''ಗುಣಮಟ್ಟ:''' ಸ್ವಂತ ಬರೆತಿನ ಇಪ್ಪೊಡು (Copy-paste ಬುಕ್ಕೊ ಮೆಷಿನ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಲೇಟ್ ಮಲ್ದಿನ ಲೇಖನೊಲು ಬಲ್ಲಿ). ಸರಿಯಾಯಿನ ಆಧಾರ/ಲಿಂಕ್ ದೀಡೊಡು.
=== 🏆 ಬೊಮ್ಮನೊಲು ===
* ವಿಶೇಷ ಬಹುಮಾನೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್ಲು ಉಂಡು! (ವಿವರೊಲು ಬೇಗನೇ ಪ್ರಕಟ ಆಪುಂಡು).
----
📢 '''ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಪಾಲ್ ಪಡೆಯರೆ ಈ ಪುಟೊಗು ಬಲೆ:''' [[tcy:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆದ ಬರವು ಪಂತೊ|ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆದ ಬರವು ಪಂತೊ]]
ನಿಕ್ಲೆನ ಅಕ್ಷರೊಲು ನಮ್ಮ ತುಳು ಬಾಸೆಗ್ ಬಲ ಕೊರಡ್. ಬಲೆ, ಮಾತೆರ್ಲಾ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರ್ದ್ ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯನ್ ಬಂಗಾರ ಮಲ್ಪುಗ!
|}
[[ಬಳಕೆದಾರೆ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ಬಳಕೆದಾರೆ ಪಾತೆರ:MediaWiki message delivery|ಪಾತೆರ್ಲೆ]]) ೧೯:೪೮, ೪ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ (IST)
<!-- Message sent by User:ChiK@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Tulu_Wikipedia_10th_Anniversary/delivery_list&oldid=30611683 -->
== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==
<bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|ಪಾತೆರ]])</bdi> ೨೨:೪೧, ೨೩ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ (IST)
<!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
== <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="Message"/>
'''Legal & Safety Contacts'''
Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]].
<section end="Message"/>
</div>
-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) ೧೯:೦೦, ೨೫ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ (IST)
<!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 -->
'''ಮೋಕೆದ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯೆರೆಗ್ ನಮಸ್ಕಾರ,'''
ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ೨೦೨೬ ಗ್ ಸ್ವಯಂ-ನಿಧಿಟ್ ನೋಂದಣಿ ಬೊಕ್ಕ ನಿಕ್ಲೆನ ಪ್ರಸ್ತಾವೊಲೆನ ಸಂದೈತಗ್ ಲೆಪ್ಪು ಕೊರೊಂದುಲ್ಲ ಪನ್ಪುನ ಇಸಯ ನಿಕ್ಲೆಗ್ ತೆರಿಪಾಯೆರೆ ಎಂಕ್ಲೆಗ್ ಕುಸಿ ಆವೊಂದುಂಡು.
'''ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ೨೦೨೬ ಕ್ಕ್ ಕೇರಳದ ಕೊಚ್ಚಿಡ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೪-೬, ೨೦೨೬''' ಮುಟ್ಟ ನಡಪುಂಡು. ಈ ಸಮ್ಮೇಳನ ಭಾರತ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ನೆರ್, ಸಮುದಾಯದ ಮುಖಂಡೆರ್, ಅಭಿವೃದ್ಧಿಕಾರೆರ್, ಸಂಶೋಧಕೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಮುಕ್ತ ಗೇನೊಗು ಉಮೇದು ಕೊರ್ಪುನ ಉತ್ಸಾಹಿಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಸೇರಾವುಂಡು. ಅಂಚೆನೆ ಒರಿಯಕ್ಕೊರಿಯನ್ ಗೊತ್ತು ಮಲ್ಪೆರೆ, ಸಕಾಯ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಅನುಭವೊಲೆನ್ ಪಟ್ಟೊನೆರೆ ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೊನೊಡು ಪನ್ಪುನ ಉದ್ದೇಸ.
WCI 2026 ದ ವಿಷಯ ಪಂಡ '''"ನಾಲೆಡ್ಜ್ ಕಾಮನ್ಸ್ನ ಪುನರ್ಕಲ್ಪನೆ ಮಲ್ಪುನವು: ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಒಂಜಿ ವಿಕಸನ ಆಪಿನ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಡ್ ಸಮುದಾಯದ ನಾಯಕತ್ವ."''' ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಚಳುವಳಿ ಬಾರಿ ರೋಚಕ ರೀತಿಡ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬದಲಾವನೆ ಆವೊಂದುಪ್ಪುನೆನ್ ನಾಡೊಡಾಪುಂಡು, ಆಯಿತೊಟ್ಟು ಎಐ ಬೊಕ್ಕ ಪೊಸ ಮಾದರಿಲೆಡ್ ಗೇನ ಪುಟ್ಟುನ ಬಗೆಟ್, ಸಮ್ಮೇಳನ ಸಮುದಾಯ ನಾಯಕತ್ವ, ಗೇನ ಪಟ್ಟೊನುನ ಬಗೆ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆಲು, ಮುಕ್ತ ಜ್ಞಾನ, ಅಂಚೆನೆ ಭಾರತ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾಡ್ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾದ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಭಾಷಣೆಲೆಗ್ ಜಾಗ ಸೃಷ್ಟಿ ಮಲ್ಪುನ ಗುರಿನ್ ದೀತ್ಂಡ್.
'''ಸ್ವಯಂ-ನಿಧಿ ನೋಂದಣಿ'''
'''ಸ್ವಯಂ-ನಿಧಿಟ್ ನೋಂದಣಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅರ್ಜಿ ಇತ್ತೆ ಪ್ರೆಟಿಕ್ಸ್(Pretix) ಡ್ ಲೈವ್ ಆತ್ಂಡ್.'''
'''ನೋಂದಣಿ ಅರ್ಜಿ:''' [https://pretix.eu/wikimedia-events/WCI2026/<nowiki>]</nowiki>
'''ವಿವರೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಅರ್ಹತೆ:''' [https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2026/Registration<nowiki>]</nowiki>
'''ನಿಕ್ಲೆಲೆನ ಪ್ರಸ್ತಾವೊಲೆನ ಸಂದೈತಗ್ ಲೆಪ್ಪೊಲೆ'''
'''ಪ್ರಸ್ತಾವೊಲೆನ ಸಂದೈತಗ್ ಲೆಪ್ಪು ಇತ್ತೆ ಲೇಸ್ದ ಪುಟೊಟು ಲೈವ್ ಆತ್ಂಡ್.'''
ಕಾರ್ಯಾಗಾರೊಲು, ಚರ್ಚೆಲು, ಪ್ಯಾನೆಲ್, ಒರಿಯಕ್ಕೊರಿ ವಿಷಯ ಬದಲಾವಣೆ, ಎಲ್ಯ ಮಟ್ಟ್ದ ಪಾತೆರಕತೆ, ಬೊಕ್ಕ ಪೋಸ್ಟರ್ ಪ್ರಸ್ತುತಿಲೆಗ್, ನಿಕ್ಲೆನ ಪ್ರಸ್ತಾವೊಲೆನೆಗ್ ಅವಕಾಸ ಉಂಡು. ಈರ್ ಒರಿ ಅನುಭವಿ ಸಂಪಾದಕೆರ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಒರಿ ಪೊಸ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯೆರ್ ಆಂಡಲಾ, ನಿಕ್ಲೆನ ಆಲೋಚನೆಲು, ಅನುಭವೊಲೆನ್, ಬೊಕ್ಕ ಇರೆನ ಕಲ್ಪಾಟಿಲು ಸಮ್ಮೇಳನದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊನು ರೂಪಿಸಾಯೆರೆ ಸಕಾಯ ಆಪುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಚಳುವಳಿಡ್ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಭಾಷಣೆಲೆಗ್ ಕೊಡುಗೆ ಕೊರ್ಪುಂಡು.
'''ವಿವರೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಲು:''' [https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2026/Programme/Submissions<nowiki>]</nowiki>
'''ಪ್ರಸ್ತಾವೊಲೆನ ಸಂದೈತಗ್ ಗಡುವು:''' [ಜುಲೈ ೮, ೨೦೨೬]
ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ೨೦೨೬ ದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿಗ್, ಪಾಲ್ ದೆತೊನುನೆತ್ತ ವಿವರೊಲು, ಸಮಯಾವಕಾಶ, ಸಮ್ಮೇಳನದ ಪೊಸ ಮಾಹಿತಿಲು, ಬೊಕ್ಕ ವಿಷಯ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಲು ಸೇರ್ದ್, ದಯಮಲ್ತ್ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರಕಟನೆನ್ ತೂಲೆ:
'''ವಿವರವಾದ್ ಪ್ರಕಟನೆ:''' [https://diff.wikimedia.org/2026/06/26/shape-the-future-call-for-submissions-open-for-wikiconference-india-2026/<nowiki>]</nowiki>
ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯೆರೆನ್ ನೋಂದಾಯಿಸೆರೆ, ಪ್ರಸ್ತಾವೊಲೆನ್ ಸಂದೈತಗ್ ಲೆಪ್ಪು ಬೊಕ್ಕ ಈ ಪ್ರಕಟಣೆನ್ ಅಕ್ಲೆನ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ಡ್ ಪಾಡೆರೆ ಮಾತೆರೆಗ್ಲಾ ಉಮೇದು ಕೊರ್ಲೆ.
ಎಡ್ಡೆಪ್ಪುಲು,
ವಿಕಿಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ಆಯೋಜನಾ ತಂಡ.
ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್
'''ದಯಮಲ್ತ್ ಈ ಪ್ರಕಟಣೆನ್ ನಿಕ್ಲೆನ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯೆರೆಗ್ ತೆರಿಪಾಲೆ ಬೊಕ್ಕ ಜಾಲತಾಣೊಲೆಗ್ ಪಾಡುಲೆ.'''
[1] https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2026
[2] https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2026/Registration
[3] https://pretix.eu/wikimedia-events/WCI2026/
[4] https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2026/Programme/Submissions
[5] https://diff.wikimedia.org/2026/06/26/shape-the-future-call-for-submissions-open-for-wikiconference-india-2026/ [[ಬಳಕೆದಾರೆ:Amrit Sufi|Amrit Sufi]] ([[ಬಳಕೆದಾರೆ ಪಾತೆರ:Amrit Sufi|ಪಾತೆರ್ಲೆ]]) ೧೬:೦೪, ೩೦ ಜೂನ್ ೨೦೨೬ (IST)
pyy0ql758krefduhr4d9wbt7tveii9p
ತಾಮರೆ
0
5893
362169
350198
2026-06-29T13:42:46Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362169
wikitext
text/x-wiki
[[File:Nelumno nucifera open flower - botanic garden adelaide2.jpg|thumb|ತಾವರೆ]]
'''ತಾವರೆ''' ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ [[ಕೆದು]], ಉಗ್ಗೆಲ್(ಗುವೆಲ್)ಡ್ ಬಳಪಿನಂಚಿನ ದಯಿ(ಜಲಸಸ್ಯ). ಉಂದೆನ್ ದೇವೆರೆನ ಪೂಜೆಗ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್ ಅವೆಟ್ಲಾ ದೇವಿ ಪೂಜೆಗ್ ಉಂದು ಭಾರಿ ಮುಖ್ಯವಾಯಿನ ಪೂವಾದುಂಡು.
== ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪುದರುಲು ==
ತಾವರೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬಾಸೆಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪುದರ್ ಉಂಡು.
* ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ - ನೆಲುಂಬೊ ನುಸಿಫೆರ
* ಕನ್ನಡ - ಕಮಲ,ತಾವರೆ
* ತಮಿಳ್ - ಅಂಬಾಲ್,ತಾಮರೈ, ಶಿವಪುತ್ತಾಮರೈ
* ತೆಲುಗು - ತಮರ, ಯರ್ರತಮರ,ಕಾಲುಂಗ್
* ಇಂಗ್ಲಿಸ್ - ಇಂಡಿಯನ್ ಲೋಟಸ್,ಪೈಥಾಗೋರಿಯನ್ ಬೀನ್
* ಸಂಸ್ಕೃತ - ಅಂಬುಜ, ಕಮಲ,ಪದ್ಮ
* ಹಿಂದಿ - ಲಾಲ್ ಕಮಲ್,ಕನ್ನಾಲ್
* ತುಲು -ತಾಮರೆ
== ದಯಿತ ಬುಳೆಚ್ಚಿಲ್ ==
ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ತಾವರೆ [[ನೀರ್|ನೀರ್]]ಡ್ ಪಂಡ ಕೆದು,ಉಗ್ಗೆಲ್ಡ್ ಬಳಪಿನಂಚಿನ ದಯಿ. ತಾವರೆದ ಕಂಡೆ ನೀರ್ದ ಅಡಿಟ್ ಕೆಸರ್ಡ್ ಉಪ್ಪುಂಡು ದಂಡ್ ಉದ್ದೊಗು ನೀರ್ರ್ದ್ ಮಿತ್ತ್ ಬತ್ತ್ದ್ ಇರೆ ಬಟ್ಟಲ್ದ ಲೆಕ್ಕ ನೀರ್ದ ಮಿತ್ತ್ ಉಂತ್ದುಪ್ಪುಂಡು.ತಾವರೆದ ಮುಕ್ಕೆ ಕಂಡೆಡ್ ಪುಟ್ಟ್ದ ನೀರ್ದ ಮಿತ್ತ್ ಬರ್ಪುನೆ ಮುಟ್ಟ ದಂಡ್ ಉದ್ದ ಬಳತ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ನೀರ್ದ ಮಿತ್ತ್ ಪೂ ಅರಳುಂಡು<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.livealittlelonger.com/health-benefits-of-sacred-lotus-flower-nelumbo-nucifera/ |access-date=2017-07-01 |archive-date=2020-06-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619041800/https://www.livealittlelonger.com/health-benefits-of-sacred-lotus-flower-nelumbo-nucifera/ |url-status=dead }}</ref>
== ಮರ್ದ್ದ ಉಪಯೋಗ ==
ತಾವರೆದ ಇರೆ, ಬೇರ್, ಕಂಡೆ, ದಂಡ್ ಪೂ ಬುಕ್ಕೊ ಬಿತ್ತ್ ಮಾತಲ ಮರ್ದ್ಗ್ ಉಪಯೋಗ ಆಪುಂಡು. ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬಣ್ಣದ ತಾವರೆ ಉಪ್ಪುಂಡು ಆಂಡಾ ಮರ್ದ್ಗ್ ಉಪಯೋಗ ಮನ್ಪುನಗ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ್ ಪಂಡಿನ ಬಣ್ಣದ ತಾವರೆ ದಯಿನೆ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಡು.
* ತಾವರೆದ ಬೇರ್ನ್ ಅರೆತ್ದ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಬೇರ್ದ ಚೂರ್ಣನ್ ಕಳತ್ದ್ ಪುರಿಕಜ್ಜಿಗ್ ಪೂಜಿಂಡ ಪುರಿಕಜ್ಜಿಗ್ ಕಡಿಮೆ ಆಪುಂಡು.ಉಂದೆ ಮರ್ದ್ನ್ ಬೇತೆ ಚರ್ಮರೋಗೊಗುಲ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ.
* ಬೊಲ್ದು ತಾವರೆದ ಪಜಿ ಕಂಡೆದ ರಸೊನು ಉಚ್ಚು ತುಚ್ಚಿದಿನಕುಲು ಪರ್ಂಡ ವಿಷ ಏರುಜಿ.ಈ ಮರ್ದ್ ಉಪಯೋಗ ಶ್ರೀಲಂಕೊಡು ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಚಲಿತವಾದುಂಡು.
* ತಾವರೆದ ಕಂಡೆನ್ ಎಲ್ಮೆದ ಎಣ್ಣೆಡ್ ಬೈಪಾದ್ ಗೋಮೂತ್ರೊಡು ಅರೆತ್ದ್ ತಿಂದ್ಂಡ ಮೂತ್ರ ಕಟ್ಟ್ ರೋಗ ಕಡಿಮೆ ಆಪುಂಡು.
* ತಾವರೆದ ಬೇರ್ನ್ ಅರೆತ್ದ್ ತಿಂದ್ಂಡ ತೆಮ್ಮ ಬುಕ್ಕೊ ಪಿತ್ತ ಕಡಿಮೆ ಆಪುಂಡು.ಅಂಚನೆ ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ಬಾಜೆಲ್ ಆಪಿನೆನ್ ಕಡಿಮೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ಸರೀರೊಗ್ ತಂಪು ಕೊರ್ಪುಂಡು.
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಪೂ]]
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನ]]
ogce90bf5jzu3802awkz4umwgrdsk3d
ಶಿರಾಡಿ ದೈವ
0
11037
362212
362018
2026-06-30T09:22:55Z
Vinoda mamatharai
55
362212
wikitext
text/x-wiki
{{ಎಲ್ಯ}}
'''ಶಿರಾಡಿ ಭೂತ'''<ref>{{cite web|title=ಭೂತಾರಾಧನೆ - ಕರ್ನಾಟಕ ಜನಪದ ಕಲೆಗಳು|url=http://vishvakannada.com/%E0%B2%B2%E0%B3%87%E0%B2%96%E0%B2%A8/%E0%B2%95%E0%B2%B0%E0%B3%8D%E0%B2%A8%E0%B2%BE%E0%B2%9F%E0%B2%95-%E0%B2%9C%E0%B2%A8%E0%B2%AA%E0%B2%A6-%E0%B2%95%E0%B2%B2%E0%B3%86%E0%B2%97%E0%B2%B3%E0%B3%81-%E0%B2%AD%E0%B2%BE%E0%B2%97-%E0%B3%AE/|accessdate=14 April 2023|archive-date=17 April 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160417035015/http://vishvakannada.com/%e0%b2%b2%e0%b3%87%e0%b2%96%e0%b2%a8/%e0%b2%95%e0%b2%b0%e0%b3%8d%e0%b2%a8%e0%b2%be%e0%b2%9f%e0%b2%95-%e0%b2%9c%e0%b2%a8%e0%b2%aa%e0%b2%a6-%e0%b2%95%e0%b2%b2%e0%b3%86%e0%b2%97%e0%b2%b3%e0%b3%81-%e0%b2%ad%e0%b2%be%e0%b2%97-%e0%b3%ae/|url-status=dead}}</ref> ಬಂಗೆರೆ ಸೀಮೆದ ಕಾರ್ನಿಕೊದ ದೈವೊಲು.<ref>{{cite web|last1=ಪ್ರವೀಣ್|first1=ಸುದರ್ಶನ್ ಬಿ|title=ಫೆ.7,8 : ಶ್ರೀ ದೈಪಿಲ ಶಿರಾಡಿ ರಾಜನ್ ದೈವದ ನೇಮೋತ್ಸವ|url=https://hosakannada.com/2020/02/06/daipila-rajan-deiva-nema/|website=Hosakananda|accessdate=14 April 2023|date=6 February 2020|archivedate=14 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230414060715/https://hosakannada.com/2020/02/06/daipila-rajan-deiva-nema/|url-status=dead}}</ref>
[[File:Daivaradhane Shiradi Daiva.jpg|thumb|ಶಿರಾಡಿ ದೈವ]]
== ಹಿನ್ನೆಲೆ ==
== ದೈವೊದ ಪುಟ್ಟು ==
== ಪಾಡ್ದನ ==
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭೂತಾರಾಧನೆ]]
[[ವರ್ಗೊ:ಭೂತೊಲು]]
gdlgt2o5uwn6pgj3lsud6v9bpdka3m3
ಕಟೀಲು
0
12537
362222
280755
2026-06-30T10:45:45Z
Vinoda mamatharai
55
362222
wikitext
text/x-wiki
{{Use dmy dates|date=May 2018}}
{{Infobox settlement
| name = ಕಟೀಲು/ಕಟೀಲ್
| native_name =
| native_name_lang = ಕನ್ನಡ, ತುಳು
| other_name =
| nickname =
| settlement_type = ಪೇಂಟೆ, ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರೊ
| image_skyline =
| image_alt =
| image_caption =
| pushpin_map = India Karnataka
| pushpin_label_position = right
| pushpin_map_alt =
| pushpin_map_caption = ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಕಟೀಲು
| coordinates = {{coord|13.0438238|N|74.8701417|E|display=inline,title}}
| subdivision_type = ದೇಸೊ
| subdivision_name = {{flag|ಭಾರತ}}
| subdivision_type1 = ರಾಜ್ಯೊ
| subdivision_name1 = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| subdivision_type2 = ಜಿಲ್ಲೆ
| subdivision_name2 = ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
| established_title = <!-- Established -->
| established_date =
| founder =
| named_for =
| government_type = ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್
| governing_body = ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿ
| unit_pref = Metric
| area_footnotes =
| area_rank =
| area_total_km2 =
| elevation_footnotes =
| elevation_m =
| population_total =
| population_as_of =
| population_rank =
| population_density_km2 = auto
| population_demonym =
| population_footnotes =
| demographics_type1 = ಬಾಸೆಲು
| demographics1_title1 = Official
| demographics1_info1 = [[ತುಳು ಪಾತೆರೊ|ತುಳು]], [[ಕನ್ನಡ ಪಾತೆರೊ|ಕನ್ನಡ]]
| timezone1 = Indian Standard Time
| utc_offset1 = +5:30
| postal_code_type = ಪಿನ್ ಕೋಡ್
| postal_code = 574148
| registration_plate =
| blank1_name_sec1 = ತಾಲೂಕು
| blank1_info_sec1 = ಮಂಗಳೂರು
| blank2_name_sec1 = ಲೋಕಸಭೆ
| blank2_info_sec1 = ಮಂಗಳೂರು
| blank3_name_sec1 =ವಿಧಾನಸಭೆ
| blank3_info_sec1 = ಮೂಡಬಿದ್ರೆ
| blank4_name_sec1 =
| blank4_info_sec1 =
| blank5_name_sec1 =
| blank5_info_sec1 =
| website = http://www.kinnigolitown.mrc.gov.in/
| footnotes =
}}
[[ಫೈಲ್:Kateel Durga Parameshwari 0145.JPG|thumb|280px|ಕಟೀಲ್ ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ]]
'''ಕಟೀಲು''' [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ|ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡದ]] ಒಂಜಿ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರೊ. ಈ ಊರು ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ದಂಡೆಡ್ ಉಂಡು<ref>{{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/destinations/Kollur-Mookambika-Temple/ps47149893.cms |title = Kollur Mookambika Temple in Karnataka {{!}} Times of India Travel| website=[[The Times of India]] }}</ref>
== ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆ ==
[[ಕುಡ್ಲ]]ಡ್ದ್ 21 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರಡ್ ಕಟೀಲ್ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://www.google.com/search?q=mangalore+to+kateel+temple |title = mangalore to kateel temple – Google Search}}</ref> ಕುಡ್ಲ- [[ಉಡುಪಿ]] ಮಾರ್ಗಡ್ 5 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉಲಾಯಿ ಕಟೀಲ್ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ಕಟೀಲ್ಡ್ 11 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರೊಡು ಬಜ್ಪೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲಡ್ದ್ ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿಗ್ ಮಸ್ತ್ ಬಸ್ಸು ಬರ್ಪುಂಡು. [[ಮೂಲ್ಕಿ]] ಕಟೀಲ್ ಗ್ ಮುಟ್ಟದ ರೈಲ್ವೇ ಸ್ಟೇಶನ್.<ref>{{cite web |url=https://www.mangaloreairport.com |title = Mangalore Airport (IXE)}}</ref>
== ಪುದಾರ್ದ ಅರ್ಥೊ ==
ತುಳುಟ್ಟ್ ಕಟಿ ಪಂಡ ನಡುಮಧ್ಯ ಪಂಡ್ದ್ ಅರ್ಥೊ. ನಂದಿನಿ [[ಸುದೆ]]ತ್ತ ಉಗಮಸ್ಥಾನ ಕನಕಗಿರಿ ಅಂಚನೆ ಅವು ಕಡಲ್ಗ್ ಸೇರುನ ಜಾಗೆದ (ಪಾವಂಜೆ) ನಡುಟ್ಟ್ ಕಟೀಲ್ ಉಂಡು. ಇಲ ಪಂಡ ಜಾಗೆ ಪಣ್ಪಿನ ಅರ್ಥೊ. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಜಾಗೆಗ್ ಕಟೀಲ್ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದಾರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್
== ಇತಿಹಾಸೊ ==
ಶುಂಭ ನಿಶುಂಭರೆನ ವಧೆನ್ ಅಪ್ಪೆ ಶಾಂಭವಿ ಮಲ್ತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಶುಂಭ ನಿಶುಂಭೆರೆನ ಮಂತ್ರಿ ಅರುಣಾಸುರೆ ದೆಂಗ್ ದ್ ಕುಲ್ಯೆ. ತಪಸ್ಸ್ ಮಲ್ತ್ [[ಬ್ರಹ್ಮ]]ದೇವೆರ್ನಾ ವರ ಗೆತ್ತೊಂದು ಯಜ್ಞ ಯಾಗಾದಿಲೆಗ್ ತೊಂದರೆ ಮಲ್ತೆ. ಅಯ್ಡ್ ದೇವತೆಲೆಗ್ ತೊಂದರೆ ಆದ್ ಭೂಮಿಡ್ [[ಬರ್ಸೊ]] ಬತ್ತಿಜಿ. ಬರ್ಸೊ ಬರ್ಪಿಲೆಕ್ಕ ಯಾಗ ಮಲ್ಪಾರೆ ಜಾಬಾಲಿ ಋಷಿ ಪಿದಾಡಿಯೇರ್. ಯಜ್ಞಗ್ ಬೋಡಾಯಿನ ವಸ್ತುಲೆನ್ ಕೊರು ಪಂಡ್ ದ್ ದೇವಲೋಕೊಗ್ ಪೋದು ಕಾಮಧೇನುನ ಮಗಲಾಯಿನ ನಂದಿನಿನ್ ಭೂಮಿಗ್ ಲೆತ್ತೆರ್. ಆಂಡ ನಂದಿನಿ ಅಹಂಕಾರದ ಪಾತೆರ ಪಾತೆರ್ದ್ ಯಾನ್ ಬರ್ಪುಜಿ ಪಂಡ್ ಪಂಡೊಲು. ಜಾಬಾಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ಕೋಪೊಡ್ ಈ ಭೂಲೋಕಡ್ ಸುದೆಯಾದ್ ಪುಟ್ಟುಲ ಪಂಡ್ದ್ ಶಾಪ ಕೊರಿಯೆರ್. ನಂದಿನಿ ಅಪ್ಪೆ ದೇವಿನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಲ್ತಿಬುಕ್ಕೊ, ಈ ಸುದೆಯಾದ್ ಪುಟ್ಟುಲ, ಯಾನ್ ನಿನ್ನ ಜಾಗೆಡ್ ನೆಲೆಯಾಪೆ ಪಂಡ್ದ್ ಇಂಬು ಕೊರ್ಯೆರ್. ಅರುಣಾಸುರನ್ ವಧೆ ಮಲ್ಪರ ದೇವಿ ಮೋಹಿನಿನ ರೂಪೊಡ್ ಉದ್ಯಾನೊಡ್ ಇತ್ತೊಳು. ಅರುಣಾಸುರೆ ಅಡೆ ಬತ್ತ್ದ್ ಎನ್ನ ಯಜಮಾನೆರ್ ಶುಂಭ-ನಿಶುಂಭೆರೆನ್ ಕೆರ್ತಿನ ಈಯೇ ಪಂಡ್ದ್ ಯುದ್ಧ ಶುರು ಮಲ್ತೆ. ದೇವಿ ಪಾದೆದುಲಾಯಿ ಮಾಯ ಆಯೊಳು. ಅರುಣಾಸುರೆ ಆ ಪಾದೆನ್ ಪುಡಾನಾಗ ಸಾವಿರಗಟ್ಟಲೆ ದುಂಬಿಲ್ ಬತ್ತ. ದೇವಿ ದುಂಬಿದ ರೂಪೊಡ್ ಅರುಣಾಸುರನ್ ಕೆರ್ಯೊಳು. ಜಾಬಾಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ದೇವಿನ್ ಶಾಂತ ಮಲ್ಪರೆ ದೇವಲೋಕದ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದ ಬೊಂಡದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಲ್ತ್, ದೇವಿನ್ ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ಮಧ್ಯಡು ನೆಲೆ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{Cite web|url=https://sa.wikisource.org/wiki/%E0%A4%A6%E0%A5%87%E0%A4%B5%E0%A5%80%E0%A4%AD%E0%A4%BE%E0%A4%97%E0%A4%B5%E0%A4%A4%E0%A4%AA%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%A3%E0%A4%AE%E0%A5%8D/%E0%A4%B8%E0%A5%8D%E0%A4%95%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%83_%E0%A5%A6%E0%A5%A7%E0%A5%A6/%E0%A4%85%E0%A4%A7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%AF%E0%A4%83_%E0%A5%A7%E0%A5%A9|title=देवीभागवतपुराणम्/स्कन्धः ०१०/अध्यायः १३ - विकिस्रोतः|website=sa.wikisource.org}}</ref>
[[File:Kateel Sri Durga Parameshwari temple.jpg|thumb|Sri Durga Parameshwari temple]]
[[File:Durga Parameshwari Temple Kateel.jpg|thumb|Image of Sri Durga Parameshwari Temple Kateel]]
== ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ==
ಕಟೀಲ್ದ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ಮುಲ್ತ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆ. ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿನ್ ಭ್ರಮರಾಂಬೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref name="auto">{{cite web |url=http://www.kateeldevi.in |title = KateelDevi {{!}} Kateel Devi{{!}}Kateel Durgaparameshwari Temple Official Website{{!}}Kateel devasthana {{!}}News{{!}}Events{{!}}Photos{{!}} Devi temple{{!}}Kateel school{{!}}College{{!}}Goshala{{!}}Yakshagana{{!}}Annadhana}}</ref> ಈ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ನಡುಟ್ಟ್ ಉಂಡು. ಕಟೀಲ್ಗ್ ದಿನೋಲಾ ಸಾವಿರತ್ತ ಸಂಖ್ಯೆಡ್ ಭಕ್ತಾಭಿಮಾನಿಲು ಬರ್ಪೇರ್. ಕಟೀಲ್ದ ದೇವೆರ್ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ಅಪ್ಪೆ. ಕಟೀಲ್ದ ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ಗೋಶಾಲೆ, ಗಜಶಾಲೆಲಾ ಉಂಡು. ಕಟೀಲ್ಡ್ ಅನ್ನಸಂತರ್ಪಣೆಲಾ ನಡಪ್ಪುಂಡು.
== ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲು ==
ಕಟೀಲು ವಿದ್ಯಾಕೇಂದ್ರ ಆದ್ ಲಾ ಪುದಾರ್ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲೆನ್ ದೇವಸ್ಥಾನೊದ ಲೆಕ್ಕಡೇ ನಡಪ್ಪಾವೇರ್. ಎಸ್.ಡಿ.ಪಿ.ಟಿ ಫಸ್ಟ್ ಗ್ರೇಡ್ ಕಾಲೇಜ್,<ref>{{cite web |url=http://sdptfgcollege.com |title = S.D.P.T. First Grade College Kateel {{!}} Established in the year 1988}}</ref> ಕಟೀಲು ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾಲೇಜ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲು.<ref name="auto"/><ref>{{Cite web|url=https://www.indcareer.com/karnataka/dakshina-kannada/sri-durga-sanskrit-pg-studies-research-centre-kateel|title=Sri Durga Sanskrit PG Studies & Research Centre, Kateel|date=17 January 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indcareer.com/find/all-colleges-in-dakshina%2Bkannada?qqq=KATEEL&submit=Search|title=List of All Colleges in Dakshina Kannada, Karnataka}}</ref>
== ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳೊ ==
ಕಟೀಲ್ದ [[ಯಕ್ಷಗಾನ]] ಮೇಳೊಲುಲಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಕಟೀಲು ದೇವಸ್ಥಾನೊದ ಆಜಿ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಲೊಲು ಉಲ್ಲ. ಈ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳೊಲೆನ [[ಯಕ್ಷಗಾನೊ ಬಯಲಾಟೊ|ಬಯಲಾಟೊಲು]] ಇಡೀ ವರ್ಷ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಡೆಟ್ಟ್ ಆವೊಂದಿಪ್ಪುವ. ಕಟೀಲ್ ಮೇಳದಕುಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ, ಕಟೀಲು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಹಾತ್ಮೆನ್ ರಾತ್ರೆ ಇಡೀ ಗೊಬ್ಬುವೇರ್<ref>[[ಯಕ್ಷಗಾನ]]</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
== ಪಿದಾಯಿದ ಲಿಂಕ್ ==
*[http://shivallibrahmins.com/tulunaadu-temples/mangalore-taluk/kateel-shri-durga-parameshwari-temple/ Kateel Shri Durga Parameshwari Temple]
*[https://web.archive.org/web/20070928125026/http://www.dk.nic.in/tourism.htm Kateelu]
*[https://web.archive.org/web/20220718075852/https://www.karnatakatourism.org/tour-item/durga-parameshwari-temple/ Durga Parameshwari Temple Kateel]
*[https://web.archive.org/web/20070401194332/http://www.kar.nic.in/zpdk/temples.htm Kateel Temple]
*{{cite web|url=http://www.mangaloreindia.com/p/local-bus-transport.html|title=Local Bus Transport – City bus Mangalore – Bus route – Travel in city bus|publisher=|access-date=18 July 2022|archive-date=28 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220328111852/http://www.mangaloreindia.com/p/local-bus-transport.html|dead-url=yes}}
*{{cite web|url=http://alldistancebetween.com/in/distance-between/mangalore-international-airport-kateel-6d28314a13f1ae168be3630b26b8482e/|title=Distance between Mangalore International Airport and Kateel|publisher=}}
*{{cite web|url=http://www.nativeplanet.com/kateel/how-to-reach-by-train/|title=How To Reach Kateel By Train – How To Reach Kateel By Rail|publisher=}}
[[ವರ್ಗೊ: ದೇವಸ್ಥಾನ]]
321qqf66dppzd7cpoyvxc4ljilql8ao
362223
362222
2026-06-30T10:46:08Z
Vinoda mamatharai
55
362223
wikitext
text/x-wiki
{{Use dmy dates|date=May 2018}}
{{Infobox settlement
| name = ಕಟೀಲು/ಕಟೀಲ್
| native_name =
| native_name_lang = ಕನ್ನಡ, ತುಳು
| other_name =
| nickname =
| settlement_type = ಪೇಂಟೆ, ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರೊ
| image_skyline =
| image_alt =
| image_caption =
| pushpin_map = India Karnataka
| pushpin_label_position = right
| pushpin_map_alt =
| pushpin_map_caption = ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಕಟೀಲು
| coordinates = {{coord|13.0438238|N|74.8701417|E|display=inline,title}}
| subdivision_type = ದೇಸೊ
| subdivision_name = {{flag|ಭಾರತ}}
| subdivision_type1 = ರಾಜ್ಯೊ
| subdivision_name1 = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| subdivision_type2 = ಜಿಲ್ಲೆ
| subdivision_name2 = ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
| established_title = <!-- Established -->
| established_date =
| founder =
| named_for =
| government_type = ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್
| governing_body = ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿ
| unit_pref = Metric
| area_footnotes =
| area_rank =
| area_total_km2 =
| elevation_footnotes =
| elevation_m =
| population_total =
| population_as_of =
| population_rank =
| population_density_km2 = auto
| population_demonym =
| population_footnotes =
| demographics_type1 = ಬಾಸೆಲು
| demographics1_title1 = Official
| demographics1_info1 = [[ತುಳು ಪಾತೆರೊ|ತುಳು]], [[ಕನ್ನಡ ಪಾತೆರೊ|ಕನ್ನಡ]]
| timezone1 = Indian Standard Time
| utc_offset1 = +5:30
| postal_code_type = ಪಿನ್ ಕೋಡ್
| postal_code = 574148
| registration_plate =
| blank1_name_sec1 = ತಾಲೂಕು
| blank1_info_sec1 = ಮಂಗಳೂರು
| blank2_name_sec1 = ಲೋಕಸಭೆ
| blank2_info_sec1 = ಮಂಗಳೂರು
| blank3_name_sec1 =ವಿಧಾನಸಭೆ
| blank3_info_sec1 = ಮೂಡಬಿದ್ರೆ
| blank4_name_sec1 =
| blank4_info_sec1 =
| blank5_name_sec1 =
| blank5_info_sec1 =
| website = http://www.kinnigolitown.mrc.gov.in/
| footnotes =
}}
[[ಫೈಲ್:Kateel Durga Parameshwari 0145.JPG|thumb|280px|ಕಟೀಲ್ ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ]]
'''ಕಟೀಲು''' [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ|ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡದ]] ಒಂಜಿ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರೊ. ಈ ಊರು ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ದಂಡೆಡ್ ಉಂಡು<ref>{{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/destinations/Kollur-Mookambika-Temple/ps47149893.cms |title = Kollur Mookambika Temple in Karnataka {{!}} Times of India Travel| website=[[The Times of India]] }}</ref>
== ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆ ==
[[ಕುಡ್ಲ]]ಡ್ದ್ 21 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರಡ್ ಕಟೀಲ್ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://www.google.com/search?q=mangalore+to+kateel+temple |title = mangalore to kateel temple – Google Search}}</ref> ಕುಡ್ಲ- [[ಉಡುಪಿ]] ಮಾರ್ಗಡ್ 5 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉಲಾಯಿ ಕಟೀಲ್ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ಕಟೀಲ್ಡ್ 11 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರೊಡು ಬಜ್ಪೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲಡ್ದ್ ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿಗ್ ಮಸ್ತ್ ಬಸ್ಸು ಬರ್ಪುಂಡು. [[ಮೂಲ್ಕಿ]] ಕಟೀಲ್ ಗ್ ಮುಟ್ಟದ ರೈಲ್ವೇ ಸ್ಟೇಶನ್.<ref>{{cite web |url=https://www.mangaloreairport.com |title = Mangalore Airport (IXE)}}</ref>
== ಪುದಾರ್ದ ಅರ್ಥೊ ==
ತುಳುಟ್ಟ್ ಕಟಿ ಪಂಡ ನಡುಮಧ್ಯ ಪಂಡ್ದ್ ಅರ್ಥೊ. ನಂದಿನಿ [[ಸುದೆ]]ತ್ತ ಉಗಮಸ್ಥಾನ ಕನಕಗಿರಿ ಅಂಚನೆ ಅವು ಕಡಲ್ಗ್ ಸೇರುನ ಜಾಗೆದ (ಪಾವಂಜೆ) ನಡುಟ್ಟ್ ಕಟೀಲ್ ಉಂಡು. ಇಲ ಪಂಡ ಜಾಗೆ ಪಣ್ಪಿನ ಅರ್ಥೊ. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಜಾಗೆಗ್ ಕಟೀಲ್ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದಾರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್
== ಇತಿಹಾಸೊ ==
ಶುಂಭ ನಿಶುಂಭರೆನ ವಧೆನ್ ಅಪ್ಪೆ ಶಾಂಭವಿ ಮಲ್ತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಶುಂಭ ನಿಶುಂಭೆರೆನ ಮಂತ್ರಿ ಅರುಣಾಸುರೆ ದೆಂಗ್ ದ್ ಕುಲ್ಯೆ. ತಪಸ್ಸ್ ಮಲ್ತ್ [[ಬ್ರಹ್ಮ]]ದೇವೆರ್ನಾ ವರ ಗೆತ್ತೊಂದು ಯಜ್ಞ ಯಾಗಾದಿಲೆಗ್ ತೊಂದರೆ ಮಲ್ತೆ. ಅಯ್ಡ್ ದೇವತೆಲೆಗ್ ತೊಂದರೆ ಆದ್ ಭೂಮಿಡ್ [[ಬರ್ಸೊ]] ಬತ್ತಿಜಿ. ಬರ್ಸೊ ಬರ್ಪಿಲೆಕ್ಕ ಯಾಗ ಮಲ್ಪಾರೆ ಜಾಬಾಲಿ ಋಷಿ ಪಿದಾಡಿಯೇರ್. ಯಜ್ಞಗ್ ಬೋಡಾಯಿನ ವಸ್ತುಲೆನ್ ಕೊರು ಪಂಡ್ ದ್ ದೇವಲೋಕೊಗ್ ಪೋದು ಕಾಮಧೇನುನ ಮಗಲಾಯಿನ ನಂದಿನಿನ್ ಭೂಮಿಗ್ ಲೆತ್ತೆರ್. ಆಂಡ ನಂದಿನಿ ಅಹಂಕಾರದ ಪಾತೆರ ಪಾತೆರ್ದ್ ಯಾನ್ ಬರ್ಪುಜಿ ಪಂಡ್ ಪಂಡೊಲು. ಜಾಬಾಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ಕೋಪೊಡ್ ಈ ಭೂಲೋಕಡ್ ಸುದೆಯಾದ್ ಪುಟ್ಟುಲ ಪಂಡ್ದ್ ಶಾಪ ಕೊರಿಯೆರ್. ನಂದಿನಿ ಅಪ್ಪೆ ದೇವಿನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಲ್ತಿಬುಕ್ಕೊ, ಈ ಸುದೆಯಾದ್ ಪುಟ್ಟುಲ, ಯಾನ್ ನಿನ್ನ ಜಾಗೆಡ್ ನೆಲೆಯಾಪೆ ಪಂಡ್ದ್ ಇಂಬು ಕೊರ್ಯೆರ್. ಅರುಣಾಸುರನ್ ವಧೆ ಮಲ್ಪರ ದೇವಿ ಮೋಹಿನಿನ ರೂಪೊಡ್ ಉದ್ಯಾನೊಡ್ ಇತ್ತೊಳು. ಅರುಣಾಸುರೆ ಅಡೆ ಬತ್ತ್ದ್ ಎನ್ನ ಯಜಮಾನೆರ್ ಶುಂಭ-ನಿಶುಂಭೆರೆನ್ ಕೆರ್ತಿನ ಈಯೇ ಪಂಡ್ದ್ ಯುದ್ಧ ಶುರು ಮಲ್ತೆ. ದೇವಿ ಪಾದೆದುಲಾಯಿ ಮಾಯ ಆಯೊಳು. ಅರುಣಾಸುರೆ ಆ ಪಾದೆನ್ ಪುಡಾನಾಗ ಸಾವಿರಗಟ್ಟಲೆ ದುಂಬಿಲ್ ಬತ್ತ. ದೇವಿ ದುಂಬಿದ ರೂಪೊಡ್ ಅರುಣಾಸುರನ್ ಕೆರ್ಯೊಳು. ಜಾಬಾಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ದೇವಿನ್ ಶಾಂತ ಮಲ್ಪರೆ ದೇವಲೋಕದ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದ ಬೊಂಡದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಲ್ತ್, ದೇವಿನ್ ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ಮಧ್ಯಡು ನೆಲೆ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{Cite web|url=https://sa.wikisource.org/wiki/%E0%A4%A6%E0%A5%87%E0%A4%B5%E0%A5%80%E0%A4%AD%E0%A4%BE%E0%A4%97%E0%A4%B5%E0%A4%A4%E0%A4%AA%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%A3%E0%A4%AE%E0%A5%8D/%E0%A4%B8%E0%A5%8D%E0%A4%95%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%83_%E0%A5%A6%E0%A5%A7%E0%A5%A6/%E0%A4%85%E0%A4%A7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%AF%E0%A4%83_%E0%A5%A7%E0%A5%A9|title=देवीभागवतपुराणम्/स्कन्धः ०१०/अध्यायः १३ - विकिस्रोतः|website=sa.wikisource.org}}</ref>
[[File:Kateel Sri Durga Parameshwari temple.jpg|thumb|Sri Durga Parameshwari temple]]
[[File:Durga Parameshwari Temple Kateel.jpg|thumb|Image of Sri Durga Parameshwari Temple Kateel]]
== ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ==
ಕಟೀಲ್ದ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ಮುಲ್ತ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆ. ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿನ್ ಭ್ರಮರಾಂಬೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref name="auto">{{cite web |url=http://www.kateeldevi.in |title = KateelDevi {{!}} Kateel Devi{{!}}Kateel Durgaparameshwari Temple Official Website{{!}}Kateel devasthana {{!}}News{{!}}Events{{!}}Photos{{!}} Devi temple{{!}}Kateel school{{!}}College{{!}}Goshala{{!}}Yakshagana{{!}}Annadhana}}</ref> ಈ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ನಡುಟ್ಟ್ ಉಂಡು. ಕಟೀಲ್ಗ್ ದಿನೋಲಾ ಸಾವಿರತ್ತ ಸಂಖ್ಯೆಡ್ ಭಕ್ತಾಭಿಮಾನಿಲು ಬರ್ಪೇರ್. ಕಟೀಲ್ದ ದೇವೆರ್ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ಅಪ್ಪೆ. ಕಟೀಲ್ದ ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ಗೋಶಾಲೆ, ಗಜಶಾಲೆಲಾ ಉಂಡು. ಕಟೀಲ್ಡ್ ಅನ್ನಸಂತರ್ಪಣೆಲಾ ನಡಪ್ಪುಂಡು.
== ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲು ==
ಕಟೀಲು ವಿದ್ಯಾಕೇಂದ್ರ ಆದ್ ಲಾ ಪುದಾರ್ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲೆನ್ ದೇವಸ್ಥಾನೊದ ಲೆಕ್ಕಡೇ ನಡಪ್ಪಾವೇರ್. ಎಸ್.ಡಿ.ಪಿ.ಟಿ ಫಸ್ಟ್ ಗ್ರೇಡ್ ಕಾಲೇಜ್,<ref>{{cite web |url=http://sdptfgcollege.com |title = S.D.P.T. First Grade College Kateel {{!}} Established in the year 1988}}</ref> ಕಟೀಲು ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾಲೇಜ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲು.<ref name="auto"/><ref>{{Cite web|url=https://www.indcareer.com/karnataka/dakshina-kannada/sri-durga-sanskrit-pg-studies-research-centre-kateel|title=Sri Durga Sanskrit PG Studies & Research Centre, Kateel|date=17 January 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indcareer.com/find/all-colleges-in-dakshina%2Bkannada?qqq=KATEEL&submit=Search|title=List of All Colleges in Dakshina Kannada, Karnataka}}</ref>
== ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳೊ ==
ಕಟೀಲ್ದ [[ಯಕ್ಷಗಾನ]] ಮೇಳೊಲುಲಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಕಟೀಲು ದೇವಸ್ಥಾನೊದ ಆಜಿ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಲೊಲು ಉಲ್ಲ. ಈ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳೊಲೆನ [[ಯಕ್ಷಗಾನೊ ಬಯಲಾಟೊ|ಬಯಲಾಟೊಲು]] ಇಡೀ ವರ್ಷ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಡೆಟ್ಟ್ ಆವೊಂದಿಪ್ಪುವ. ಕಟೀಲ್ ಮೇಳದಕುಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ, ಕಟೀಲು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಹಾತ್ಮೆನ್ ರಾತ್ರೆ ಇಡೀ ಗೊಬ್ಬುವೇರ್<ref>[[ಯಕ್ಷಗಾನ]]</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
== ಪಿದಾಯಿದ ಲಿಂಕ್ ==
*[http://shivallibrahmins.com/tulunaadu-temples/mangalore-taluk/kateel-shri-durga-parameshwari-temple/ Kateel Shri Durga Parameshwari Temple]
*[https://web.archive.org/web/20070928125026/http://www.dk.nic.in/tourism.htm Kateelu]
*[https://web.archive.org/web/20220718075852/https://www.karnatakatourism.org/tour-item/durga-parameshwari-temple/ Durga Parameshwari Temple Kateel]
*[https://web.archive.org/web/20070401194332/http://www.kar.nic.in/zpdk/temples.htm Kateel Temple]
*{{cite web|url=http://www.mangaloreindia.com/p/local-bus-transport.html|title=Local Bus Transport – City bus Mangalore – Bus route – Travel in city bus|publisher=|access-date=18 July 2022|archive-date=28 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220328111852/http://www.mangaloreindia.com/p/local-bus-transport.html|dead-url=yes}}
*{{cite web|url=http://alldistancebetween.com/in/distance-between/mangalore-international-airport-kateel-6d28314a13f1ae168be3630b26b8482e/|title=Distance between Mangalore International Airport and Kateel|publisher=}}
*{{cite web|url=http://www.nativeplanet.com/kateel/how-to-reach-by-train/|title=How To Reach Kateel By Train – How To Reach Kateel By Rail|publisher=}}
[[ವರ್ಗೊ: ದೇವಸ್ಥಾನೊಲು]]
hfl5uostviucs5k8n5qke2qm44tdbhy
362224
362223
2026-06-30T10:46:40Z
Vinoda mamatharai
55
362224
wikitext
text/x-wiki
{{Use dmy dates|date=May 2018}}
{{Infobox settlement
| name = ಕಟೀಲು/ಕಟೀಲ್
| native_name =
| native_name_lang = ಕನ್ನಡ, ತುಳು
| other_name =
| nickname =
| settlement_type = ಪೇಂಟೆ, ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರೊ
| image_skyline =
| image_alt =
| image_caption =
| pushpin_map = India Karnataka
| pushpin_label_position = right
| pushpin_map_alt =
| pushpin_map_caption = ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಕಟೀಲು
| coordinates = {{coord|13.0438238|N|74.8701417|E|display=inline,title}}
| subdivision_type = ದೇಸೊ
| subdivision_name = {{flag|ಭಾರತ}}
| subdivision_type1 = ರಾಜ್ಯೊ
| subdivision_name1 = [[ಕರ್ನಾಟಕ]]
| subdivision_type2 = ಜಿಲ್ಲೆ
| subdivision_name2 = ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
| established_title = <!-- Established -->
| established_date =
| founder =
| named_for =
| government_type = ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್
| governing_body = ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿ
| unit_pref = Metric
| area_footnotes =
| area_rank =
| area_total_km2 =
| elevation_footnotes =
| elevation_m =
| population_total =
| population_as_of =
| population_rank =
| population_density_km2 = auto
| population_demonym =
| population_footnotes =
| demographics_type1 = ಬಾಸೆಲು
| demographics1_title1 = Official
| demographics1_info1 = [[ತುಳು ಪಾತೆರೊ|ತುಳು]], [[ಕನ್ನಡ ಪಾತೆರೊ|ಕನ್ನಡ]]
| timezone1 = Indian Standard Time
| utc_offset1 = +5:30
| postal_code_type = ಪಿನ್ ಕೋಡ್
| postal_code = 574148
| registration_plate =
| blank1_name_sec1 = ತಾಲೂಕು
| blank1_info_sec1 = ಮಂಗಳೂರು
| blank2_name_sec1 = ಲೋಕಸಭೆ
| blank2_info_sec1 = ಮಂಗಳೂರು
| blank3_name_sec1 =ವಿಧಾನಸಭೆ
| blank3_info_sec1 = ಮೂಡಬಿದ್ರೆ
| blank4_name_sec1 =
| blank4_info_sec1 =
| blank5_name_sec1 =
| blank5_info_sec1 =
| website = http://www.kinnigolitown.mrc.gov.in/
| footnotes =
}}
[[ಫೈಲ್:Kateel Durga Parameshwari 0145.JPG|thumb|280px|ಕಟೀಲ್ ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ]]
'''ಕಟೀಲು''' [[ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ|ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡದ]] ಒಂಜಿ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರೊ. ಈ ಊರು ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ದಂಡೆಡ್ ಉಂಡು<ref>{{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/destinations/Kollur-Mookambika-Temple/ps47149893.cms |title = Kollur Mookambika Temple in Karnataka {{!}} Times of India Travel| website=[[The Times of India]] }}</ref>
== ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆ ==
[[ಕುಡ್ಲ]]ಡ್ದ್ 21 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರಡ್ ಕಟೀಲ್ ಉಂಡು.<ref>{{cite web |url=https://www.google.com/search?q=mangalore+to+kateel+temple |title = mangalore to kateel temple – Google Search}}</ref> ಕುಡ್ಲ- [[ಉಡುಪಿ]] ಮಾರ್ಗಡ್ 5 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉಲಾಯಿ ಕಟೀಲ್ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ಕಟೀಲ್ಡ್ 11 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರೊಡು ಬಜ್ಪೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲಡ್ದ್ ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿಗ್ ಮಸ್ತ್ ಬಸ್ಸು ಬರ್ಪುಂಡು. [[ಮೂಲ್ಕಿ]] ಕಟೀಲ್ ಗ್ ಮುಟ್ಟದ ರೈಲ್ವೇ ಸ್ಟೇಶನ್.<ref>{{cite web |url=https://www.mangaloreairport.com |title = Mangalore Airport (IXE)}}</ref>
== ಪುದಾರ್ದ ಅರ್ಥೊ ==
ತುಳುಟ್ಟ್ ಕಟಿ ಪಂಡ ನಡುಮಧ್ಯ ಪಂಡ್ದ್ ಅರ್ಥೊ. ನಂದಿನಿ [[ಸುದೆ]]ತ್ತ ಉಗಮಸ್ಥಾನ ಕನಕಗಿರಿ ಅಂಚನೆ ಅವು ಕಡಲ್ಗ್ ಸೇರುನ ಜಾಗೆದ (ಪಾವಂಜೆ) ನಡುಟ್ಟ್ ಕಟೀಲ್ ಉಂಡು. ಇಲ ಪಂಡ ಜಾಗೆ ಪಣ್ಪಿನ ಅರ್ಥೊ. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಜಾಗೆಗ್ ಕಟೀಲ್ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದಾರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್
== ಇತಿಹಾಸೊ ==
ಶುಂಭ ನಿಶುಂಭರೆನ ವಧೆನ್ ಅಪ್ಪೆ ಶಾಂಭವಿ ಮಲ್ತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಶುಂಭ ನಿಶುಂಭೆರೆನ ಮಂತ್ರಿ ಅರುಣಾಸುರೆ ದೆಂಗ್ ದ್ ಕುಲ್ಯೆ. ತಪಸ್ಸ್ ಮಲ್ತ್ [[ಬ್ರಹ್ಮ]]ದೇವೆರ್ನಾ ವರ ಗೆತ್ತೊಂದು ಯಜ್ಞ ಯಾಗಾದಿಲೆಗ್ ತೊಂದರೆ ಮಲ್ತೆ. ಅಯ್ಡ್ ದೇವತೆಲೆಗ್ ತೊಂದರೆ ಆದ್ ಭೂಮಿಡ್ [[ಬರ್ಸೊ]] ಬತ್ತಿಜಿ. ಬರ್ಸೊ ಬರ್ಪಿಲೆಕ್ಕ ಯಾಗ ಮಲ್ಪಾರೆ ಜಾಬಾಲಿ ಋಷಿ ಪಿದಾಡಿಯೇರ್. ಯಜ್ಞಗ್ ಬೋಡಾಯಿನ ವಸ್ತುಲೆನ್ ಕೊರು ಪಂಡ್ ದ್ ದೇವಲೋಕೊಗ್ ಪೋದು ಕಾಮಧೇನುನ ಮಗಲಾಯಿನ ನಂದಿನಿನ್ ಭೂಮಿಗ್ ಲೆತ್ತೆರ್. ಆಂಡ ನಂದಿನಿ ಅಹಂಕಾರದ ಪಾತೆರ ಪಾತೆರ್ದ್ ಯಾನ್ ಬರ್ಪುಜಿ ಪಂಡ್ ಪಂಡೊಲು. ಜಾಬಾಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ಕೋಪೊಡ್ ಈ ಭೂಲೋಕಡ್ ಸುದೆಯಾದ್ ಪುಟ್ಟುಲ ಪಂಡ್ದ್ ಶಾಪ ಕೊರಿಯೆರ್. ನಂದಿನಿ ಅಪ್ಪೆ ದೇವಿನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಲ್ತಿಬುಕ್ಕೊ, ಈ ಸುದೆಯಾದ್ ಪುಟ್ಟುಲ, ಯಾನ್ ನಿನ್ನ ಜಾಗೆಡ್ ನೆಲೆಯಾಪೆ ಪಂಡ್ದ್ ಇಂಬು ಕೊರ್ಯೆರ್. ಅರುಣಾಸುರನ್ ವಧೆ ಮಲ್ಪರ ದೇವಿ ಮೋಹಿನಿನ ರೂಪೊಡ್ ಉದ್ಯಾನೊಡ್ ಇತ್ತೊಳು. ಅರುಣಾಸುರೆ ಅಡೆ ಬತ್ತ್ದ್ ಎನ್ನ ಯಜಮಾನೆರ್ ಶುಂಭ-ನಿಶುಂಭೆರೆನ್ ಕೆರ್ತಿನ ಈಯೇ ಪಂಡ್ದ್ ಯುದ್ಧ ಶುರು ಮಲ್ತೆ. ದೇವಿ ಪಾದೆದುಲಾಯಿ ಮಾಯ ಆಯೊಳು. ಅರುಣಾಸುರೆ ಆ ಪಾದೆನ್ ಪುಡಾನಾಗ ಸಾವಿರಗಟ್ಟಲೆ ದುಂಬಿಲ್ ಬತ್ತ. ದೇವಿ ದುಂಬಿದ ರೂಪೊಡ್ ಅರುಣಾಸುರನ್ ಕೆರ್ಯೊಳು. ಜಾಬಾಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ದೇವಿನ್ ಶಾಂತ ಮಲ್ಪರೆ ದೇವಲೋಕದ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದ ಬೊಂಡದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಲ್ತ್, ದೇವಿನ್ ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ಮಧ್ಯಡು ನೆಲೆ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{Cite web|url=https://sa.wikisource.org/wiki/%E0%A4%A6%E0%A5%87%E0%A4%B5%E0%A5%80%E0%A4%AD%E0%A4%BE%E0%A4%97%E0%A4%B5%E0%A4%A4%E0%A4%AA%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%A3%E0%A4%AE%E0%A5%8D/%E0%A4%B8%E0%A5%8D%E0%A4%95%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%83_%E0%A5%A6%E0%A5%A7%E0%A5%A6/%E0%A4%85%E0%A4%A7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%AF%E0%A4%83_%E0%A5%A7%E0%A5%A9|title=देवीभागवतपुराणम्/स्कन्धः ०१०/अध्यायः १३ - विकिस्रोतः|website=sa.wikisource.org}}</ref>
[[File:Kateel Sri Durga Parameshwari temple.jpg|thumb|Sri Durga Parameshwari temple]]
[[File:Durga Parameshwari Temple Kateel.jpg|thumb|Image of Sri Durga Parameshwari Temple Kateel]]
== ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ==
ಕಟೀಲ್ದ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ಮುಲ್ತ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆ. ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿನ್ ಭ್ರಮರಾಂಬೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref name="auto">{{cite web |url=http://www.kateeldevi.in |title = KateelDevi {{!}} Kateel Devi{{!}}Kateel Durgaparameshwari Temple Official Website{{!}}Kateel devasthana {{!}}News{{!}}Events{{!}}Photos{{!}} Devi temple{{!}}Kateel school{{!}}College{{!}}Goshala{{!}}Yakshagana{{!}}Annadhana}}</ref> ಈ ದೇವಸ್ಥಾನೊ ನಂದಿನಿ ಸುದೆತ್ತ ನಡುಟ್ಟ್ ಉಂಡು. ಕಟೀಲ್ಗ್ ದಿನೋಲಾ ಸಾವಿರತ್ತ ಸಂಖ್ಯೆಡ್ ಭಕ್ತಾಭಿಮಾನಿಲು ಬರ್ಪೇರ್. ಕಟೀಲ್ದ ದೇವೆರ್ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ಅಪ್ಪೆ. ಕಟೀಲ್ದ ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ಗೋಶಾಲೆ, ಗಜಶಾಲೆಲಾ ಉಂಡು. ಕಟೀಲ್ಡ್ ಅನ್ನಸಂತರ್ಪಣೆಲಾ ನಡಪ್ಪುಂಡು.
== ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲು ==
ಕಟೀಲು ವಿದ್ಯಾಕೇಂದ್ರ ಆದ್ ಲಾ ಪುದಾರ್ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲೆನ್ ದೇವಸ್ಥಾನೊದ ಲೆಕ್ಕಡೇ ನಡಪ್ಪಾವೇರ್. ಎಸ್.ಡಿ.ಪಿ.ಟಿ ಫಸ್ಟ್ ಗ್ರೇಡ್ ಕಾಲೇಜ್,<ref>{{cite web |url=http://sdptfgcollege.com |title = S.D.P.T. First Grade College Kateel {{!}} Established in the year 1988}}</ref> ಕಟೀಲು ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾಲೇಜ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲು.<ref name="auto"/><ref>{{Cite web|url=https://www.indcareer.com/karnataka/dakshina-kannada/sri-durga-sanskrit-pg-studies-research-centre-kateel|title=Sri Durga Sanskrit PG Studies & Research Centre, Kateel|date=17 January 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indcareer.com/find/all-colleges-in-dakshina%2Bkannada?qqq=KATEEL&submit=Search|title=List of All Colleges in Dakshina Kannada, Karnataka}}</ref>
== ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳೊ ==
ಕಟೀಲ್ದ [[ಯಕ್ಷಗಾನ]] ಮೇಳೊಲುಲಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಕಟೀಲು ದೇವಸ್ಥಾನೊದ ಆಜಿ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಲೊಲು ಉಲ್ಲ. ಈ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳೊಲೆನ [[ಯಕ್ಷಗಾನೊ ಬಯಲಾಟೊ|ಬಯಲಾಟೊಲು]] ಇಡೀ ವರ್ಷ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಡೆಟ್ಟ್ ಆವೊಂದಿಪ್ಪುವ. ಕಟೀಲ್ ಮೇಳದಕುಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ, ಕಟೀಲು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಹಾತ್ಮೆನ್ ರಾತ್ರೆ ಇಡೀ ಗೊಬ್ಬುವೇರ್<ref>[[ಯಕ್ಷಗಾನ]]</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
== ಪಿದಾಯಿದ ಲಿಂಕ್ ==
*[http://shivallibrahmins.com/tulunaadu-temples/mangalore-taluk/kateel-shri-durga-parameshwari-temple/ Kateel Shri Durga Parameshwari Temple]
*[https://web.archive.org/web/20070928125026/http://www.dk.nic.in/tourism.htm Kateelu]
*[https://web.archive.org/web/20220718075852/https://www.karnatakatourism.org/tour-item/durga-parameshwari-temple/ Durga Parameshwari Temple Kateel]
*[https://web.archive.org/web/20070401194332/http://www.kar.nic.in/zpdk/temples.htm Kateel Temple]
*{{cite web|url=http://www.mangaloreindia.com/p/local-bus-transport.html|title=Local Bus Transport – City bus Mangalore – Bus route – Travel in city bus|publisher=|access-date=18 July 2022|archive-date=28 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220328111852/http://www.mangaloreindia.com/p/local-bus-transport.html|dead-url=yes}}
*{{cite web|url=http://alldistancebetween.com/in/distance-between/mangalore-international-airport-kateel-6d28314a13f1ae168be3630b26b8482e/|title=Distance between Mangalore International Airport and Kateel|publisher=}}
*{{cite web|url=http://www.nativeplanet.com/kateel/how-to-reach-by-train/|title=How To Reach Kateel By Train – How To Reach Kateel By Rail|publisher=}}
[[ವರ್ಗೊ: ದೇವಸ್ತಾನೊಲು]]
4gm799b5lhvjxxdlkoi453hfxjrv3tz
ಪಲ್ಲೆದ ಬೂರು
0
12607
362226
283072
2026-06-30T10:53:08Z
Vinoda mamatharai
55
362226
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
| image = Entada rheedii04.jpg
| image_caption = Mature pod in [[Mozambique]]
| genus = Entada
| species = rheedii
| authority = [[Spreng.]]<ref name=GRIN>GRIN | accessdate=2008-03-10</ref>
| synonyms = ''Adenanthera gogo'' <small>Blanco</small><br>
''Entada gogo'' (Blanco) <small>I.M.Johnst.</small><br>
''Entada monostachya'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small><br>
''Entada pursaetha'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small><br>
''Entada pusaetha'' <small>DC.</small> [Spelling var.]<br>
''Entada rheedei'' <small>Spreng.</small> [Sp. variant]<br>
''Entada rheedii'' subsp. rheedii
''Entada scheffleri'' <small>Ridl.</small><br>
''Mimosa entada'' <small>L.</small><ref>http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/ild-32599 The Plant List</ref>
}}
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Entada rheedii''
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |
|-
| colspan="2" style="text-align: center; font-size: 88%" |Mature pod in [[Mozambique]]
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[:en:Taxonomy (biology)|ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವರ್ಗೀಕರಣ]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Entada|edit]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[:en:Plant|ಪ್ಲಾಂಟೇ]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Eudicots]]
|-
|''Clade'':
|[[Rosids]]
|-
|Order:
|[[Fabales]]
|-
|Family:
|[[Fabaceae]]
|-
|Subfamily:
|[[Caesalpinioideae]]
|-
|''Clade'':
|[[Mimosoideae|Mimosoid clade]]
|-
|Genus:
|''[[Entada]]''
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''E. rheedii'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Entada rheedii''</span>'''<br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Spreng.]]<ref name="GRIN"><cite class="citation cs1"><span class="cx-segment" data-segmentid="143">[https://web.archive.org/web/20200702105848/https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?id=412130 "''Entada rheedei''"]. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="144">''[[Germplasm Resources Information Network]] (GRIN)''. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="146">[[Agricultural Research Service]] (ARS), [[United States Department of Agriculture]] (USDA)<span class="reference-accessdate">. </span></span><span class="cx-segment" data-segmentid="149"><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">2008-03-10</span></span>.</span></cite></ref></div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Synonym (taxonomy)|Synonyms]]
|-
| colspan="2" style="text-align: left" |
''Adenanthera gogo'' <small>Blanco</small>
''Entada gogo'' (Blanco) <small>I.M.Johnst.</small>
''Entada monostachya'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small>
''Entada pursaetha'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small>
''Entada pusaetha'' <small>DC.</small> [Spelling var.]
''Entada rheedei'' <small>Spreng.</small> [Sp. variant]
''Entada rheedii'' subsp. rheedii
''Entada scheffleri'' <small>Ridl.</small>
''Mimosa entada'' <small>L.</small><ref>https://web.archive.org/web/20220818162924/http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/ild-32599 The Plant List</ref>
|}
ಪಲ್ಲೆದ ಬೂರು ಅತ್ತಂಡ ಪಲ್ಲೆದ ಮರ ಪಂಡ್ ದ್ ಪನ್ಪುನ ಬೂರು ಬಾರಿ ದಪ್ಪದ ಬೂರು ಆದ್ ಮರತಲೆಕ ದಿಂಜ ಜಾಗೆಗ್ ಪದುರೊಂದು ಪೋಪುಂಡು. ಉಂದೆನ್ ಆಫ್ರಿಕಾಡ್ ಕಣೋತ ಮರ್ದ್ ಅತಾಂಡ ಸ್ನಫ್ ಬಾಕ್ಸ್ ಸೀ ಬೀನ್, ಬುಕ್ಕೊ ಜಮೈಕಾ ಡ್ ಕೊಕೋನ್ ವೈನ್ ಪಂಡ್ ದ್ಲಾ ಪನ್ಪರ್.<ref>Entada rheedii - African Dream Herb". www.entheology.org.</ref>. ಆಯಿನ ಕಾಯಿ (ಪಲ್ಲೆ) ದ ಪಿದಯಿದ ಚೋಲಿ ದಪ್ಪ ಇತ್ ನೆಡ್ದಾವರ ಸಮುದ್ರ ದ ಅಡಿಟ್ ಲಾ ದಿಂಜ ಸಮಯ ಒರಿಪುಂಡು.
== ಪುದರ್ ==
ಉಂದೆನ ಪುದರ್ನ್ ಸುರುಕು ಪಂಡ್ ನಾರ್ ಈ ರಹೀಡೀ ಪಂಪುನರ್. ಆಂಡಲಾ, ಉಂದೆನ್ ಎಂಟಾದ ರಹೀಡೀ ಬರೆದ್, ಹೆಡ್ರಿಕ್ ಆಂಡ್ರಿಯಾನ್ ವ್ಯಾನ್ ರಹೀಡೀ ಟಟ್ ದ್ರಾಕ್ಸ್ಟೆಯ್ನ್ ಗ್ ಮರಿಯಾದಿ ಕೊರ್ಪೆರ್.(೧೬೩೭-೧೬೯೧). ತುಳುವೆರ್ ಉಂದೆನ ಕಾಯಿನ್ ತೂದು ಪಲ್ಲೆ ಕಾಯಿ ಬೂರು ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref>The International Plant Names Index (2004). Entada rheedei. Accessed 5 September 2007.</ref>
== ಉಪಜಾತಿಲು ==
ಈ ಉಪಜಾತಿಲೆನ್ ಗಳಸುವೆರ್ <ref>Roskov Y.; Kunze T.; Orrell T.; Abucay L.; Paglinawan L.; Culham A.; Bailly N.; Kirk P.; Bourgoin T.; Baillargeon G.; Decock W.; De Wever A. (2014). Didžiulis V. (ed.). "Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2014 Annual Checklist". Species 2000: Reading, UK. Retrieved 26 May 2014.</ref>
* ಎಂಟಾದ ರಹೀಡೀ ರಹೀಡೀ
* ಎಂಟಾದ ರಹೀಡೀ ಸಿನೋಹಿಮಲೆನ್ಸಿಸ್ ( ಗ್ರಿಸ್ವ್ನ್ & ಡಿ. ಜಿ. ಲಾಂಗ್ ) ಪಾಣಿಗ್ರಾಹಿ
== ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕೋ ಉಪಯೋಗೊ ==
ಈ ಜಾತಿದ ಬೂರುದ ಪಲ್ಲೆ ಲೆನ್ ಆಫ್ರಿಕಾ ದಕುಲು ನಮುನೆ-ನಮುನೆ ದ ಕಣ ಕಟ್ಟಿಯೆರೆ ಮರ್ದಾದ್, ಅಂಚನೆ, ಬೂತೊ-ಪ್ರೇತೋಳೆಡ ಪಾತೆರಿಯೆರ್ ಗಲಸೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಉಂದೆತ ಉಳಾಯಿದ ಬೊಂಡುನು ಸೀದಾ ತಿನ್ಪೆರ್ ಆಯಿನ್ ನುಂಗಾದ್ ಪುಗೆರೆದ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ಸಾದ್ ಜೆಪ್ಪುನೆಕ್ ದುಂಬು ಎಡ್ಡೆ ಕಣ ಕಟ್ಟೊಡು ಪಂದ್ ಪುಗೆ ದೇತೊನುವೆರ್.
ಈ ದೈನ್ ಮಂಜಲ್ ಸೀ ಕ್, ಕೂಲಿ ಬೇನೆ, ಬಂಜಿದ ಉಳಾಯಿದ ಪುಡಿ, ಮೈಕೈ ಬೇ ನೇಗ್ ಮರ್ದ್ ಆದ್ ಗಳಸುವೆರ್. ಪಲ್ಲೆ ನ್ ನಗೋತಲೆಕೆ, ಪೊಲ್ಸುದ ಮಾಲೆ ಆದ್ ಲಾ ಗಸುಳವೆರ್<ref>Uprety, Yadav; Asselin, Hugo; Boon, Emmanuel K.; Yadav, Saroj; Shrestha, Krishna K. (2010). "Indigenous use and bio-efficacy of medicinal plants in the Rasuwa District, Central Nepal". J Ethnobiol Ethnomed. 6: 3. doi:10.1186/1746-4269-6-3. PMC 2823594. PMID 20102631</ref>
೧೮೮೯ ದ ಬೂಕು ; " ದಿ ಉಸ್ಫುಲ್ ನೇಟಿವ್ ಪ್ಲಾಂಟ್ಸ್ ಆಫ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ " ಉಂದೆತ ಉಲ್ಲೇಖ ಉಂಡು. ಪಲ್ಲೆಲೆನ್ ಸೂಟು ಪೊದುತ್ತುದು, ನೀರ್ಡ್ ಪಾಡ್ ದ್ ತಿನೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಭಾರತೊದ ಪಿರಕ್ ದ ಜನೋ ಪಲ್ಲೆಲೆನ್ ಸೂಟು ಪೊದುತ್ತುದು, ನೀರ್ಡ್ ಪಾಡ್ ದ್ ತಿನೊಂದಿತ್ತೆರ್.<ref>J. H. Maiden (1889). The useful native plants of Australia : Including Tasmania. Turner and Henderson, Sydney.</ref>
== ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುನ ಜಾಗೆಲು ==
ಪಲ್ಲೆಲು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸಮುದ್ರೊದ ಬರಿಟ್ ಕೊಡಿತ್ತ್ದ್ ಆಯಿನ ಬರಿಟ್ಟ್ ಬೂರು ಆಡ್ ಬೊಲೆಪ ಅಂಚನೆ ಸಮುದ್ರೊಡು ಪೋದು ಉಷ್ಷಣವಲಯದ ಆಫ್ರಿಕಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಉಷ್ಷಣವಲಯದ ಏಷ್ಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ಕ್ವೀನ್ ಲ್ಯಾನ್ಡ್ ಲಾ ತೂಯೆರೆ ತಿಕ್ಕುಂಡು
==ಪಟೊಕುಲು ==
<gallery caption="ಪಲ್ಲೆಲು" perrow="3">
File: Entada rheedii seeds picked up on a South African beach at Mapelane.jpg
File:Entada rheedii02.jpg
File:Entada rheedii seed.jpg
File:Entada_rheedii_sprouting.jpg
File:Entada rheedii05.jpg|ಪೊದಿನ ಬೂರು
File:Entada rheedii06.jpg
File:Entada rheedii07.jpg
</gallery>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
<references group="" responsive="1"></references>
{{Taxonbar|from=Q5380081}}
[[ವರ್ಗೊ:Articles with 'species' microformats]]
[[ವರ್ಗೊ:ಮರೊಕುಲು]]
daisb5jn343n7wtlbhv5srvvo8n6vrd
362227
362226
2026-06-30T10:53:51Z
Vinoda mamatharai
55
362227
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
| image = Entada rheedii04.jpg
| image_caption = Mature pod in [[Mozambique]]
| genus = Entada
| species = rheedii
| authority = [[Spreng.]]<ref name=GRIN>GRIN | accessdate=2008-03-10</ref>
| synonyms = ''Adenanthera gogo'' <small>Blanco</small><br>
''Entada gogo'' (Blanco) <small>I.M.Johnst.</small><br>
''Entada monostachya'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small><br>
''Entada pursaetha'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small><br>
''Entada pusaetha'' <small>DC.</small> [Spelling var.]<br>
''Entada rheedei'' <small>Spreng.</small> [Sp. variant]<br>
''Entada rheedii'' subsp. rheedii
''Entada scheffleri'' <small>Ridl.</small><br>
''Mimosa entada'' <small>L.</small><ref>http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/ild-32599 The Plant List</ref>
}}
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |''Entada rheedii''
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |
|-
| colspan="2" style="text-align: center; font-size: 88%" |Mature pod in [[Mozambique]]
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[:en:Taxonomy (biology)|ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವರ್ಗೀಕರಣ]] <span class="plainlinks" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:Red_Pencil_Icon.png|link=Template:Taxonomy/Entada|edit]]</span>
|-
|Kingdom:
|[[:en:Plant|ಪ್ಲಾಂಟೇ]]
|-
|''Clade'':
|[[Vascular plant|Tracheophytes]]
|-
|''Clade'':
|[[Flowering plant|Angiosperms]]
|-
|''Clade'':
|[[Eudicots]]
|-
|''Clade'':
|[[Rosids]]
|-
|Order:
|[[Fabales]]
|-
|Family:
|[[Fabaceae]]
|-
|Subfamily:
|[[Caesalpinioideae]]
|-
|''Clade'':
|[[Mimosoideae|Mimosoid clade]]
|-
|Genus:
|''[[Entada]]''
|-
|Species:
|<div class="species" style="display:inline">'''''E. rheedii'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Binomial nomenclature|Binomial name]]
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Entada rheedii''</span>'''<br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Spreng.]]<ref name="GRIN"><cite class="citation cs1"><span class="cx-segment" data-segmentid="143">[https://web.archive.org/web/20200702105848/https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?id=412130 "''Entada rheedei''"]. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="144">''[[Germplasm Resources Information Network]] (GRIN)''. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="146">[[Agricultural Research Service]] (ARS), [[United States Department of Agriculture]] (USDA)<span class="reference-accessdate">. </span></span><span class="cx-segment" data-segmentid="149"><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">2008-03-10</span></span>.</span></cite></ref></div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(180,250,180)" |[[Synonym (taxonomy)|Synonyms]]
|-
| colspan="2" style="text-align: left" |
''Adenanthera gogo'' <small>Blanco</small>
''Entada gogo'' (Blanco) <small>I.M.Johnst.</small>
''Entada monostachya'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small>
''Entada pursaetha'' <small>[[A. P. de Candolle|DC.]]</small>
''Entada pusaetha'' <small>DC.</small> [Spelling var.]
''Entada rheedei'' <small>Spreng.</small> [Sp. variant]
''Entada rheedii'' subsp. rheedii
''Entada scheffleri'' <small>Ridl.</small>
''Mimosa entada'' <small>L.</small><ref>https://web.archive.org/web/20220818162924/http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/ild-32599 The Plant List</ref>
|}
ಪಲ್ಲೆದ ಬೂರು ಅತ್ತಂಡ ಪಲ್ಲೆದ ಮರ ಪಂಡ್ ದ್ ಪನ್ಪುನ ಬೂರು ಬಾರಿ ದಪ್ಪದ ಬೂರು ಆದ್ ಮರತಲೆಕ ದಿಂಜ ಜಾಗೆಗ್ ಪದುರೊಂದು ಪೋಪುಂಡು. ಉಂದೆನ್ ಆಫ್ರಿಕಾಡ್ ಕಣೋತ ಮರ್ದ್ ಅತಾಂಡ ಸ್ನಫ್ ಬಾಕ್ಸ್ ಸೀ ಬೀನ್, ಬುಕ್ಕೊ ಜಮೈಕಾ ಡ್ ಕೊಕೋನ್ ವೈನ್ ಪಂಡ್ ದ್ಲಾ ಪನ್ಪರ್.<ref>Entada rheedii - African Dream Herb". www.entheology.org.</ref>. ಆಯಿನ ಕಾಯಿ (ಪಲ್ಲೆ) ದ ಪಿದಯಿದ ಚೋಲಿ ದಪ್ಪ ಇತ್ ನೆಡ್ದಾವರ ಸಮುದ್ರ ದ ಅಡಿಟ್ ಲಾ ದಿಂಜ ಸಮಯ ಒರಿಪುಂಡು.
== ಪುದರ್ ==
ಉಂದೆನ ಪುದರ್ನ್ ಸುರುಕು ಪಂಡ್ ನಾರ್ ಈ ರಹೀಡೀ ಪಂಪುನರ್. ಆಂಡಲಾ, ಉಂದೆನ್ ಎಂಟಾದ ರಹೀಡೀ ಬರೆದ್, ಹೆಡ್ರಿಕ್ ಆಂಡ್ರಿಯಾನ್ ವ್ಯಾನ್ ರಹೀಡೀ ಟಟ್ ದ್ರಾಕ್ಸ್ಟೆಯ್ನ್ ಗ್ ಮರಿಯಾದಿ ಕೊರ್ಪೆರ್.(೧೬೩೭-೧೬೯೧). ತುಳುವೆರ್ ಉಂದೆನ ಕಾಯಿನ್ ತೂದು ಪಲ್ಲೆ ಕಾಯಿ ಬೂರು ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.<ref>The International Plant Names Index (2004). Entada rheedei. Accessed 5 September 2007.</ref>
== ಉಪಜಾತಿಲು ==
ಈ ಉಪಜಾತಿಲೆನ್ ಗಳಸುವೆರ್ <ref>Roskov Y.; Kunze T.; Orrell T.; Abucay L.; Paglinawan L.; Culham A.; Bailly N.; Kirk P.; Bourgoin T.; Baillargeon G.; Decock W.; De Wever A. (2014). Didžiulis V. (ed.). "Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2014 Annual Checklist". Species 2000: Reading, UK. Retrieved 26 May 2014.</ref>
* ಎಂಟಾದ ರಹೀಡೀ ರಹೀಡೀ
* ಎಂಟಾದ ರಹೀಡೀ ಸಿನೋಹಿಮಲೆನ್ಸಿಸ್ ( ಗ್ರಿಸ್ವ್ನ್ & ಡಿ. ಜಿ. ಲಾಂಗ್ ) ಪಾಣಿಗ್ರಾಹಿ
== ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕೋ ಉಪಯೋಗೊ ==
ಈ ಜಾತಿದ ಬೂರುದ ಪಲ್ಲೆ ಲೆನ್ ಆಫ್ರಿಕಾ ದಕುಲು ನಮುನೆ-ನಮುನೆ ದ ಕಣ ಕಟ್ಟಿಯೆರೆ ಮರ್ದಾದ್, ಅಂಚನೆ, ಬೂತೊ-ಪ್ರೇತೋಳೆಡ ಪಾತೆರಿಯೆರ್ ಗಲಸೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಉಂದೆತ ಉಳಾಯಿದ ಬೊಂಡುನು ಸೀದಾ ತಿನ್ಪೆರ್ ಆಯಿನ್ ನುಂಗಾದ್ ಪುಗೆರೆದ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ಸಾದ್ ಜೆಪ್ಪುನೆಕ್ ದುಂಬು ಎಡ್ಡೆ ಕಣ ಕಟ್ಟೊಡು ಪಂದ್ ಪುಗೆ ದೇತೊನುವೆರ್.
ಈ ದೈನ್ ಮಂಜಲ್ ಸೀ ಕ್, ಕೂಲಿ ಬೇನೆ, ಬಂಜಿದ ಉಳಾಯಿದ ಪುಡಿ, ಮೈಕೈ ಬೇ ನೇಗ್ ಮರ್ದ್ ಆದ್ ಗಳಸುವೆರ್. ಪಲ್ಲೆ ನ್ ನಗೋತಲೆಕೆ, ಪೊಲ್ಸುದ ಮಾಲೆ ಆದ್ ಲಾ ಗಸುಳವೆರ್<ref>Uprety, Yadav; Asselin, Hugo; Boon, Emmanuel K.; Yadav, Saroj; Shrestha, Krishna K. (2010). "Indigenous use and bio-efficacy of medicinal plants in the Rasuwa District, Central Nepal". J Ethnobiol Ethnomed. 6: 3. doi:10.1186/1746-4269-6-3. PMC 2823594. PMID 20102631</ref>
೧೮೮೯ ದ ಬೂಕು ; " ದಿ ಉಸ್ಫುಲ್ ನೇಟಿವ್ ಪ್ಲಾಂಟ್ಸ್ ಆಫ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ " ಉಂದೆತ ಉಲ್ಲೇಖ ಉಂಡು. ಪಲ್ಲೆಲೆನ್ ಸೂಟು ಪೊದುತ್ತುದು, ನೀರ್ಡ್ ಪಾಡ್ ದ್ ತಿನೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಭಾರತೊದ ಪಿರಕ್ ದ ಜನೋ ಪಲ್ಲೆಲೆನ್ ಸೂಟು ಪೊದುತ್ತುದು, ನೀರ್ಡ್ ಪಾಡ್ ದ್ ತಿನೊಂದಿತ್ತೆರ್.<ref>J. H. Maiden (1889). The useful native plants of Australia : Including Tasmania. Turner and Henderson, Sydney.</ref>
== ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುನ ಜಾಗೆಲು ==
ಪಲ್ಲೆಲು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸಮುದ್ರೊದ ಬರಿಟ್ ಕೊಡಿತ್ತ್ದ್ ಆಯಿನ ಬರಿಟ್ಟ್ ಬೂರು ಆಡ್ ಬೊಲೆಪ ಅಂಚನೆ ಸಮುದ್ರೊಡು ಪೋದು ಉಷ್ಷಣವಲಯದ ಆಫ್ರಿಕಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಉಷ್ಷಣವಲಯದ ಏಷ್ಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ಕ್ವೀನ್ ಲ್ಯಾನ್ಡ್ ಲಾ ತೂಯೆರೆ ತಿಕ್ಕುಂಡು
==ಪಟೊಕುಲು ==
<gallery caption="ಪಲ್ಲೆಲು" perrow="3">
File: Entada rheedii seeds picked up on a South African beach at Mapelane.jpg
File:Entada rheedii02.jpg
File:Entada rheedii seed.jpg
File:Entada_rheedii_sprouting.jpg
File:Entada rheedii05.jpg|ಪೊದಿನ ಬೂರು
File:Entada rheedii06.jpg
File:Entada rheedii07.jpg
</gallery>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
<references group="" responsive="1"></references>
{{Taxonbar|from=Q5380081}}
[[ವರ್ಗೊ:Articles with 'species' microformats]]
[[ವರ್ಗೊ:ಮರಕುಲು]]
4miykug9whsw323a88gkd68i1ymj395
ಕಿರಣ್ ಮಜುಮ್ದಾರ್
0
15271
362231
280862
2026-06-30T10:58:35Z
Vinoda mamatharai
55
362231
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = ಕಿರಣ್ ಮಜುಮ್ದಾರ್-ಷಾ
| image = Kiran Mazumdar-Shaw BNC.jpg
| birth_date = ಮಾರ್ಚ್ 23, 1953
| birth_place = ಬೆಂಗಳೂರು
| occupation = ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆ, ಬಯೋಕಾನ್ ಸಂಸ್ಥೆ
| nationality = ಭಾರತೀಯ
}}
'''ಕಿರಣ್ ಮಜುಮ್ದಾರ್- ಷಾ''' ( ಮಾರ್ಚ್ 23, 1953) ಭಾರತದ ಉದ್ಯಮಿ. ಆರ್ ಬೆಂಗಳೂರುದ ಬಯೋಕಾನ್ ಸಂಸ್ಥೆದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದ್, ಆ ಸಂಸ್ಥೆದ ಮೂಲಕ ದು೦ಬುಗು ಅಪಾರ ಸಾಧನೆಗ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಆಯೆರ್.
== ಹಿನ್ನೆಲೆ ಬುಕ್ಕೊ ಶಿಕ್ಶಣ ==
'''ಕಿರಣ್ ಮಜುಂದಾರ್''' 23 ಮಾರ್ಚ್ 1953 ಡ್ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೊದ ಬೆಂಗಳೂರುಡ್ <ref>"Kiran Mazumdar-Shaw | Biography & Facts". Encyclopedia Britannica. Retrieved 29 January 2019.</ref> ಗುಜರಾತಿ ಪೋಷಕರೆಗ್ ಮಗಳಾದ್ ಜನ್ಮ ತಾಳಿಯೆರ್.<ref>"Bengal too 'safe' for start-ups". Retrieved 21 December 2020.</ref> ಆರ್ ಬೆಂಗಳೂರದ ಬಿಷಪ್ ಕಾಟನ್ ಗರ್ಲ್ಸ್ ಹೈಸ್ಕೂಲ್ಡ್ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯೆರ್, 1968 ಡ್ ಪದವಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯೆರ್. ಆಯಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆದ ಪ್ರಿ-ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಕೋರ್ಸ್ಲೆನ್ ಕೊರ್ಪಿನ ಪೊ೦ಜುವ್ಲೆನ ಕಾಲೇಜು ಬೆಂಗಳೂರುದ ಮೌಂಟ್ ಕಾರ್ಮೆಲ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ವ್ಯಾಸ೦ಗ ಮ೦ತೆರ್.<ref>"Dr. Kiran Mazumdar Shaw - Who Am I ? By Meet Kamani". sites.google.com. Retrieved 20 May 2020.</ref> ಜೀವ ಶಾಸ್ತ್ರ ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಶಯೊಡು ಅಧ್ಯಯನ ಮ೦ತುದು, 1973ಡ್ ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡ್ದ್ ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರೊಡ್ ಪದವಿ ಪಡೆಯೆರ್.<ref>Manjunath, V.S.; Nagendra, S. (2010). Entrepreneurship and Management. India: Pearson Education. p. 154. ISBN 9788131732502. Retrieved 16 September 2014.</ref><ref name="World Economic Forum 2014">"Kiran Mazumdar-Shaw". World Economic Forum. Retrieved 16 September 2014.</ref><ref>She did not receive a M.Sc. or Ph.D. in 1973. She has been given a number of honorary degrees since then.</ref> ಮಜುಂದಾರ್ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಾಲೆಗ್ ಪೊವೊಡೂ ಪ೦ದ್ ಎನ್ನುದಿತ್ತೆರ್ ಆ೦ಡಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ತಿಕ್ಕುಜಿ ಪ೦ದ್ ಪೊವರೆ ಆಯಿಜಿ.<ref>"Kiran Mazumdar-Shaw". Science History Institute. 29 June 2016. Retrieved 20 March 2018</ref>
ಅರೆನ ಅಪ್ಪ ರಾಸೇಂದ್ರ ಮಜುಂದಾರ್, ಯುನೈಟೆಡ್ ಬ್ರೂವರೀಸ್ನಲ್ಲಿ ಹೆಡ್ ಬ್ರೂಮಾಸ್ಟರ್ ಆದ್ ಇತ್ತೆರ್.<ref>"Breaking myths: This is how Kiran Mazumdar-Shaw started Biocon India". India Today. 13 July 2016. Retrieved 20 May 2020.</ref> ಆರ್ fermentation ವಿಜ್ಞಾನೊನ್ ಅಧ್ಯಯನ ಮನ್ಪರೆ ಸಲಹೆ ಕೊರ್ದು ಇತ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬ್ರೂಮಾಸ್ಟರ್ ಆವರೆ ತರಬೇತಿ ಕೊರ್ಪೆರ್, ಉ೦ದು ಪೊ೦ಜುವ್ಲೆಗ್ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅತ್ತವ೦ದಿನ ಕ್ಷೇತ್ರ ಆದ್ ಇತ್ತು೦ಡು.<ref>"Kiran Mazumdar-Shaw". Science History Institute. 29 June 2016. Retrieved 20 March 2018.</ref> ಮಜುಂದಾರ್ ಆರ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡ್ ಬಲ್ಲಾರತ್ ಕಾಲೇಜಿಗ್ ಮಾಲ್ಟಿಂಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬ್ರೂಯಿಂಗ್ ಅಧ್ಯಯನ ಮನ್ಪರೆ ಪೊದು ಇತ್ತೆರ್. 1974 ಡ್, ಬ್ರೂಯಿಂಗ್ ಕೋರ್ಸ್ಗ್ ದಾಖಲಾಯಿನ ಏಕೈಕ ಪೊ೦ಜುವು ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ ತರಗತಿಡ್ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯೆರ್.<ref name="Campbell 2004">Campbell, Di. "Dr. Kiran MAZUMDAR-SHAW Brewer and biotechnologist, BCAE Student, 1974 Recipient of a University of Ballarat Honorary Doctorate (2004)". Federation University Australia. Archived from the original on 17 September 2014. Retrieved 17 September 2014.</ref> ಆರ್ 1975ಡ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಬ್ರೂವರ್ ಆದ್ ಪದವಿನ್ ಪಡೆಯೆರ್.<ref name="World Economic Forum 2014"/><ref name="Campbell 2004"/><ref>"Key Management Team – Profile of Kiran Mazumdar Shaw". Biocon. Archived from the original on 20 June 2014. Retrieved 3 August 2014.</ref>
== ಬಯೋಕಾನ್ ದ ಸಾಧನೆ ==
ಕಿರಣ್ ಮಜುಂದಾರ್ ಇತ್ತೆ ಅರೆನ ''''ಬಯೋಕಾನ್'''' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ವಿಶ್ವದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ್ ಪರಿವರ್ತನೆ ಮಂದೆರ್. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಅವೆತೋ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ್ ಕೊರ್ತೀನ ಬಯೋಕಾನ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಕಿರಣ್ ಮಜುಂದಾರ್ ಆರ್ ಪ್ರಾರಂಭ ಮಂದಿನಿ ಕೇವಲ ಪತ್ತು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿದ ಬಂಡವಾಳದ ಮೂಲಕ, ಅವುಲ ಅರೆನ ಇಲ್ಲದ ಒಂಜಿ ಶೆಡ್ಡ್ ಡ್. ಆ ದಿನೊಟು ಅರೆಗ್ ಏರ್ಲಾ ಸಹಾಯೊಗ್ ಬೈದುಜೆರ್. ಅರೆನ ನಿರಂತರ ಪರಿಶ್ರಮೊ ಬುಕ್ಕೊ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸಡು ಇತ್ತೆ ಬಯೋಕಾನ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಆ ಮಾದರಿ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಡು ವಿಶ್ವೊಡೇ ಏಳನೇ ಮಾ ಮಲ್ಲ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದುಂಡು.
== ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಧನೆಲು ==
ಕಿರಣ್ ಮಜುಂದಾರ್ ಅರೆಗ್ ಅರೆನ ಸಾಧನೆಗಾದ್ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ '''ಪದ್ಮಶ್ರೀ''', '''ಪದ್ಮಭೂಷಣ''' ಪ್ರಶಸ್ತಿಲು ಸಂದುದುಂಡು. ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಟೈಮ್ಸ್ ಪತ್ರಿಕೆ ನೂರು ಜನ ವಿಶ್ವ ಪ್ರಮುಖರೆಡ್ ಬುಕ್ಕೊ, ಫೈನಾನ್ಸಿಯಲ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಪೂದರ್ ದೀತಿನ ಪ್ರಮುಖರ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕಿರಣ್ ಮಜುಂದಾರ್ ಅರ್ ಲ ಒ೦ಜಾದುಲ್ಲೆರ್.
ಮಜುಂದಾರ್-ಶಾ ಅರೆಗ್ ವಿಜ್ಞಾನ ಬುಕ್ಕೊ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಗತಿದ ಕೊಡುಗೆಗಾದ್ ಓತ್ಮಾರ್ ಬ೦ಗಾರ್ ದ ಪದಕ (2014) ದೊಟ್ಟು ಅವೆತೊ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಲೆನ್ ಪಡೆದೆರ್.<ref>"Othmer Gold Medal". Science History Institute. Retrieved 12 June 2014.</ref>
== ಸಾಮಾಜಿಕ ಕೊಡುಗೆಲು ==
ನಿರಂತರ ಅರೆನ ಸಂಸ್ಥೆದ ಆರ್ಥಿಕ ಉನ್ನತಿದ ಸಾಧನೆ ಅತ್ತಂದೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಪರಿಸೊರದ ಉನ್ನತೀಕರಣ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನರೆಗ್ ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಶಿಕ್ಷಣ ಸೌಲಭ್ಯ ಒದಗಿಸುವಾನಾ ನಿಟ್ಟಿಡ್ ಕೂಡಾ ಕಿರಣ್ ಮಜುಂದಾರ್ ಆರ್ ಗಣನೀಯ ಕೊಡುಗೆಲೆನ್ ಕೊರ್ತೆರ್.
ಕಿರಣ್ ಮಜುಂದಾರ್ ನ ಕಂಡನಿ ಜೋನ್ ಷಾ 24 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 24, 2022ಗ್ ಇಹ ಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿಯೆರ್.<ref>"John Shaw, Biocon chairperson Kiran Mazumdar Shaw's husband, passes away". Hindustan Times. 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.</ref><ref>"John Shaw, Biocon chairperson Kiran Mazumdar Shaw's husband, passes away". Hindustan Times. 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.
"John Shaw, husband of Kiran Mazumdar dies". The Hindu. 24 October 2022. Retrieved 24 October 2022.</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
[[ವರ್ಗೊ:ಸ್ತ್ರೀವಾದೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನಪದೊ 2024]]
[[ವರ್ಗೊ: ವ್ಯಕ್ತಿಲು]]
hl7zdp8p2okr49j5a32wut6mbgkqvgd
ಕಡ್ಲೆ ಮನೊಲಿ
0
17315
362199
280767
2026-06-30T02:42:02Z
BENET G AMANNA
60
362199
wikitext
text/x-wiki
'''ಕಡ್ಲೆ ಮನೊಲಿ'''
ಕಡ್ಲೆ ಮನೊಲಿ ತುಳುನಾಡ್ದ ಅಡಿಗೆದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕಪದ ಅಡಿಗೆಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಜನಪ್ರಿಯ ಆಯಿನ ಕಡ್ಲೆ ಮನೋಲಿ ಸುಕ್ಕನ್ ತುಳುನಾಡ್ದ ಜನೊಕುಲು ``ಕಡ್ಲೆ ಮನೋಲಿ ಆಜಾದಿನ'' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಕುಡ್ಲದ ಪರ್ಬದ ಊಟದ ಬಾಜೊನಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಕಜಿಪು. ತೊಂಡೆ ಕಾಯಿನ್ ತುಳು ಬಾಸೆಡ್ '''ಮನೋಲಿ''' ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಸುಕ್ಕಾ ಪಂಡ ತಾರಾಯಿ ಪಾಡುದು ನೀರ್ ಆಜಾದು ಮನ್ಪುನ ಕಜಿಪು, ಉಂದೆನ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಕೋರಿ, ಎಟ್ಟಿ ಅತ್ತಂಡ ಮಾಸೊಡು ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಆಂಡ ಈ ಕಡ್ಲೆ ಮನೋಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾದ್ ಸಸ್ಯಹಾರಿದ ಆವೃತ್ತಿ.
== ಕಡ್ಲೆ ಮನೋಲಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಡಾಯಿನ ಸಾಮಗ್ರಿಲು ==
# 1/2 ಲೋಟ ಕಡ್ಲೆ
# 250 ಗ್ರಾಂ ಮನೋಲಿ
# 2 ಚಮ್ಚ ಎಣ್ಣೆ
# 1 ಚಮ್ಚ ಸಾಸಿವೆ
# ೫-೬ ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ಲವಂಗ
# 1/2 ಕಡ್ತ್ ದ್ ದೀತಿನ ಈರುಳ್ಳಿ
# 1 ಚಿಗುರು ಕರಿ ಇರೆ
# ರುಚಿಗ್ ಉಪ್ಪು|
# ಒಂಜಿ ಚೂರು ಬೆಲ್ಲ (ಐಚ್ಛಿಕ)
ಮಸಾಲೆಗಾದ್:
1/2 ಇಂಚ್ ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ/ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ
2 ಲವಂಗ / ಲವಂಗ
4-5 ಮೆಂತೆ/ಮೆಥಿ ಬೀಜೊಲು
1 ಚಮ್ಚ ಜೀರಿಗೆ ಬೀಜ / ಜೀರಿಗೆ ಬೀಜ
1 ಚಮ್ಚ ಕೊತ್ತಂಬರಿ / ಕೊತ್ತಂಬರಿ ಬೀಜ
6-8 ಒಣಸ್ದ ಕೆಂಪು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ
1/2 ಚಮ್ಚ ಮಂಜಲ್ ದ ಪುಡಿ
1/2 ನಿಂಬೆ ಗಾತ್ರದ ತಾರಾಯಿ
1 ಲೋಟ ಪೆರಿದಿನ ತಾಜಾ ತಾರಾಯಿ
== ಕಡ್ಲೆ ಮನೋಲಿ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮ ==
ಕಡ್ಲೆನ್ ದೆಕ್ಕುದ್ ರಾತ್ರೆ ಪೂರಾ ಮಸ್ತ್ ನೀರ್ಡ್ ನೆನೆತ್ ದೀಲೆ. ಮನದಾನಿ ಕಾಂಡೆ ನೀರುಡುದು ದೆತ್ತ್ದ್ ಒಂಜಿ ಚಮಚ ಉಪ್ಪು ಪಾಡ್ದ್ ಬೇಯೆರೆ ಬುಡ್ಲೆ. ಮನೊಲಿನ್ ಎಡ್ಡೆ ರೀತಿಡ್ ದೆಕ್ಕುದು, ತುದಿಲೆನ್ ಕಡ್ತ್ ದ್ ಉದ್ದೊಗು ನಾಲ್ ತುಂಡು ಮಲ್ಪುಲೆ. ಅಯಿಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಕುದಿಯಿನ ಚಿಕನ್ ನ್ ಪಾಡ್ದ್ ಬೇಯೆರೆ ಬುಡ್ಲೆ. ಕಾವಾಲಿಡು ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ, ಲವಂಗ, ಮೆಂತೆ ಬೀಜ, ಜೀರಿಗೆ ಬೀಜ, ಕೊತ್ತಂಬರಿ ಬೀಜ, ಕೆಂಪು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿನ್, ಒಂಜಿ ಪಾತ್ರೆಡ್ ಪರಿಮಳ ಬರ್ಪಿನ ಮುಟ್ಟ ಬೆಚ್ಚ ಮಲ್ಪುಲೆ ಬುಕ್ಕೊ ಚಪ್ಪೆ ಆಯೆರೆ ಒಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ದೀಲೆ. ಪೊತ್ತುದಿನ ಮಸಾಲೆಲೆನ್ ಅರೆ-ಒರಟ್ ಪುಡಿ ಆದ್ ಮಿಶ್ರಣ ಮಲ್ಪುಲೆ. ಮಂಜಲ್ ಪುಡಿ, ತಾರಾಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ತುರಿದ್ ದೀತಿನ ತಾರಾಯಿನ್ ಪಾಡ್ಲೆ ಬುಕ್ಕೊ ನೀರ್ ಪಾಡಂದೆ ಕಡೆಲೆ. ಒರಟ್ ಮಿಶ್ರಣೊಗು ಬುಕ್ಕೊ ಮಿಶ್ರಣ ಮಲ್ಪುಲೆ. ಬಾಣಲೆನ್ ಕುಡ ಬೆಚ್ಚ ಮಲ್ಪುಲೆ, ಎಣ್ಣೆ ಪಾಡ್ಲೆ. ಎಣ್ಣೆ ಬೆಚ್ಚ ಆನಾಗ, ಸಾಸಿವೆನ್ ಪಾಡ್ಲೆ. ಪುಡಿ ಮಲ್ತಿನ ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಕಡ್ತ್ ದ್ ದೀತಿನ ನೀರುಳ್ಳಿ ಬುಕ್ಕೊ ಬೇ ಸೊಪ್ಪುನು ಪಾಡ್ಲೆ. ನೀರುಳ್ಳಿದ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾಪುನ ಮುಟ್ಟ ಕಾಯ್ಪಾಲೆ.ಇತ್ತೆ ನೆತ ಮಸಾಲೆ ಪಾಡ್ದ್ 5 ನಿಮಿಷ ಫ್ರೈ ಮಲ್ಪುಲೆ ಇತ್ತೆ ಬೇಯಿನ ಚಿಕನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಮನೋಲಿ (ತೋಂಡೆ) ನ್ ಮಿಶ್ರಣ ಮಲ್ಪುಲೆ, ಉಪ್ಪು, ಬೆಲ್ಲ ಪಾಡ್ದ್ ಎಡ್ಡೆ ಮಿಶ್ರಣ ಮಲ್ಪುಲೆ ಬುಕ್ಕೊ ನೀರ್ ಆವಿಯಾಪುನ ಮುಟ್ಟ 5-10 ನಿಮಿಷ ಬೇಯಿಪಾಲೆ.
<ref>{{cite web |url=https://www.kiniskitchen.com/post/kadle-manoli-ajadina--chickpeas-and-ivygourd-sukkha |website=www.kiniskitchen.com |title=Kadle Manoli Ajadina/ Chickpeas and Ivygourd Sukkha |date=27 January 2022 }}</ref>
== ಕಡ್ಲೆದ ಆರೋಗ್ಯಕು ಪ್ರಯೋಜನುಲು ==
ಕಡ್ಲೆಡು ಶಕ್ತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ರತಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಲೆನ್ ಹೆಚ್ಚು ಮನ್ಪುನ ಅಂಶೊಲೆಡ್ ಮೆಗ್ನಿಶಿಯಂ ಪ್ರಮುಖವಾದುಂಡು. ಉಂದು ಅತ್ತಂದೆ, ಕಡ್ಲೆಡ್ ಥೈಮೇನ್, ಮೆಗ್ನಿಶಿಯಂ, ಬುಕ್ಕೊ ಫೋಸ್ಪರಸ್ ದಂಚಿನ ಆರೋಗ್ಯಕಾರಿ ಪೋಷಕಾಂಶಲೂ ಉಂಡು.
ಕಡ್ಲೆಡು ಗ್ಲೈಸೆಮಿಕ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ ಉಪ್ಪುನು ಅಂಚಾ,ವಿಶೇಷವಾದ್ ಮಧುಮೇಹಿದಕಲೆಗ್ ಉಂದು ನೆತ್ತೆರ್ ದ ಸಕ್ಕರೆ ಮಟ್ಟೊನು ಸ್ಥಿರ ದೀಯರೆ ಮಸ್ತ್ ಸಹಕಾರಿ ಆದುಂಡು. ಕಡ್ಲೆ ನಿಜವಾದುಲಾ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ನು ನಿಧಾನವಾದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಥಿರವಾದ್ ರಕ್ತನಾಳೊಡು ಬಿಡುಗಡೆ ಮನ್ಪರೆ ಸಹಾಯ ಮನ್ಪುಂಡು, ಇಂಚಾ ನೆತ್ತೆರ್ದ ಸಕ್ಕರೆ ಮಟ್ಟೊನು ನಿಯಂತ್ರಣ ಮನ್ಪರೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಪುಂಡು.
ಕಡ್ಲೆಡು ಉಪ್ಪುನ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುನ ನಾರಿನಾಂಶ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೋಟೀನ್, ಬುಕ್ಕೊ ಕಬ್ಬಿನಾಂಶೊ ದೇಹೊದ ಸಕ್ಕರೆ ಮಟ್ಟೊನು ಸಮತೋಲನಡ್ ಉಪ್ಪರೆ ನೆನೆನಪಾಪುಂಡು. ಪೊಂಜೊವುನಕಲೆನೆಟ್ ಹಾರ್ಮೋನು ಮಟ್ಟೊನು ನಿಯಂತ್ರಣ ಮನ್ಪರೆ ಕಡ್ಲೆ '''ಪೈಥೊ-ಒಸ್ಟ್ರೋಜನ್ಸ್''' (ಸಸ್ಯ ಹಾರ್ಮೋನು) ಬುಕ್ಕೊ '''ಸಾಪೊನಿನ್ಸ್''' (ಆ್ಯಂಟಿಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್) ಪನ್ಪಿನ ಫೈಥೋ ನ್ಯೂಟ್ರಿಯೆಂಟ್ಸ್ ಹೊಂದುದುಂಡು. ಈ ಪೋಷಕಾಂಶೊಲು ಮಿರೆತ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ದ ಅಪಾಯೊನು ಕಡಿಮೆ ಮನ್ಪುಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಒಸ್ಟ್ರೋಜನ್ ಹಾರ್ಮೋನುದ ಮಟ್ಟೊನು ಸಮತೋಲನಡ್ ದೀಪುಂಡು.
<ref>{{cite web|url=https://kannada.boldsky.com/health/wellness/2018/health-benefits-bengal-gram-or-kala-chana-018680.html}}</ref>
== ಮನೊಲಿದ ಆರೋಗ್ಯಕು ಪ್ರಯೋಜನುಲು==
ಮಸ್ತ್ ಸಮಯೊಗು ಅಜೀರ್ಣ ಅತ್ತ್ಂಡ ಮಲಬದ್ಧತೆದ ಸಮಸ್ಯೆಡ್ ಬಳಲೊಂದಿತ್ತಿನಕ್ಲೆಗ್ ಮನೊಲಿ ಎಡ್ಡೆ ಪರಿಹಾರ ಕೊರ್ಪುಂಡು. ಉಂದೆಟ್ ಜಾಸ್ತಿ ನೀರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಫೈಬರ್ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ ಮಸ್ತ್ ಜೀರ್ಣಕಾರಿ ಸಮಸ್ಯೆಲೆನ್ ಸುಲಭವಾದ್ ಪರಿಹಾರ ಮಲ್ಪುಂಡು.
ಅನಾದಿ ಕಾಲೊಡ್ದಿಂಚಿ ಶರೀರೊಡು ಸಕ್ಕರೆದ ಪ್ರಮಾಣ ಎಚ್ಚ ಉಪ್ಪುನಗ ಮನೊಲಿದ ತೆನಸ್ ಸೇವನೆ ಮಲ್ಪೊಡು ಪಂದ್ ಹಿರಿಯಕ್ಲು ಸೂಚನೆ ಕೊರ್ದು ಬೈದೆರ್. ೨೦೦೯ಡ್ ನಡತಿನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನೆಡ್ ಮನೊಲಿ ರಕ್ತೊಡು ಸಕ್ಕರೆದ ಮಟ್ಟೊನು ಕಮ್ಮಿ ಮಲ್ಪುಂಡು ಪನ್ಪಿನವುಲಾ ಸಾಬೀತಾಯಿನವು, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಕೆಂಪು ಅತಿನ ಮನೊಲಿಡ್ 'ಗ್ಲುಕೋಸ್-೬-ಫಾಸ್ಫೇಟ್' ಅಂಶೊನು ಕಮ್ಮಿ ಮಲ್ಪುನ ಶಕ್ತಿ ಉಂಡು. ಆಯುರ್ವೇದೊಡುಲಾ ಮನೊಲಿ ಬುಕ್ಕೊ ಬಳ್ಳಿದ ಇರೆಗ್ ಮುಖ್ಯ ಸ್ಥಾನ ಉಂಡು. ಮಧುಮೇಹ ನಿಯಂತ್ರಣೊಗುಲಾ ಗೊಬ್ಬುದ ಇರೆತ ರಸೊನು ಪರ್ಂಡ ಎಡ್ಡೆ.
ಆಸ್ತಮಾ ಬುಕ್ಕೊ ಬ್ರಾಂಕೈಟಿಸ್ ಸಮಸ್ಯೆಲೆನ್ ಗುಣ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧೊಡು ಮನೊಲಿನ್ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೨೦೧೧ಡ್ ಚೈನೀಸ್ ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಮೆಡಿಸಿನ್ ಡ್ ಪ್ರಕಟವಾದ್ ಇತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಅಧ್ಯಯನೊಡು, ಉಂದೆಟ್ ಸಪೋನಿನ್, ಸ್ಟೀರಾಯ್ಡ್, ಆಲ್ಕಲಾಯ್ಡ್, ಫ್ಲೇವೊನಾಯ್ಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ಗ್ಲೈಕೋಸೈಡ್ ಘಟಕೊಲು ಉಪ್ಪುನವು ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಇಲಿಲೆನ ಮಿತ್ತ್ ನಡತಿನ ಪ್ರಯೋಗೊಲೆಡ್ ಮನೊಲಿ, ಆಸ್ತಮಾ ಬುಕ್ಕೊ ಅಲರ್ಜಿ ಸಮಸ್ಯೆಲೆಗ್ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಪಂಡ್ದ್ ಸಂಶೋಧಕೆರ್ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾದ್ ದೃಢಪಡಿಸಯೆರ್.
ಮನೊಲಿಡ್ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ವಿರುದ್ಧ ಲಡಾಯಿ ಮಲ್ಪುನ ಶಕ್ತಿ ಉಪ್ಪುನವು ತೆರಿದ್ ಬೈದ್ಂಡ್. ಮನೊಲಿ ಪಲ್ಯ, ಬುಕ್ಕೊ ಸಾರುನ್ ನಿಯಮಿತವಾದ್ ಸೇವನೆ ಮಲ್ತುಂಡಾ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಸೀಕ್ನ್ ತಡೆವೊಲಿ ಪನ್ಪೆರ್. ಈ ತರಕಾರಿಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಮಸ್ತ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಂಟಿ-ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ ಲು ಶರೀರೊನು ಫ್ರೀ ರಾಡಿಕಲ್ಸ್ ಡ್ದ್ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುಂಡು, ಅಯಿಟ್ ಜೀವಕೋಶೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಡಿಎನ್ಎಗ್ ಹಾನಿ ಆಪುಜಿ. ಮನೊಲಿ ಡ್ ಆಂಟಿ-ಮ್ಯುಟಾಜೆನಿಕ್ ಗುಣ ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಜೀವಕೋಶದ ರೂಪಾಂತರೊನು ತಡೆಯೆರೆ ಶಕ್ತಿ ಉಂಡು<ref>{{cite web |title=ತೊಂಡೆಕಾಯಿಯ ಈ ಅತ್ಯದ್ಭುತ ಲಾಭಗಳನ್ನು ತಿಳಿದರೆ ದಿನಾ ತಿನ್ನುವಿರಿ!! |url=https://vijaykarnataka.com/lifestyle/health/surprising-health-benefits-of-eating-ivy-gourd/articleshow/76746662.cms |website=Vijay Karnataka |language=kn}}</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
{{ತುಳುವೆರೆ ತೆನಸ್ಸ್}}
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ತಿನಿಸುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಅಡ್ಯೆ]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳುವೆರೆ ಆಟಿ ತಿಂಗೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತೆನಸ್]]
9kyzycnnl5m6stpcd6y2h4kjwsn4osh
ಬಳಕೆದಾರೆ:Hariprasad Shetty10/ಕಲ್ಪುನಕಳ
2
24391
362200
361739
2026-06-30T07:19:17Z
Hariprasad Shetty10
6127
362200
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
|ಹೆಸರು =
|ಸ್ಥಳೀಯ_ಹೆಸರು = <!-- Settlement name in local language(s), if different from the English name -->
|settlement_type = ನಗರ
|image_skyline =
|imagesize =
|image_alt =
|image_caption =
|image_flag =
|flag_alt =
|image_seal =
|seal_alt =
|image_shield =
|shield_alt =
|etymology =
|nickname =
|motto =
|image_map = India_Karnataka_location_map.svg
|map_alt =
|map_caption =
|pushpin_map =
|pushpin_map_alt =
|pushpin_map_caption =
|pushpin_mapsize =
|pushpin_label_position =
|coordinates = {{coord|12.8454741|74.8259928}}
|coor_pinpoint =
|coordinates_footnotes =
|subdivision_type = ದೇಶೊ
|subdivision_name = ಭಾರತ
|subdivision_type1 = ರಾಜ್ಯೊ
|subdivision_name1 = ಕರ್ನಾಟಕ
|subdivision_type2 = ಜಿಲ್ಲೆ
|subdivision_name2 = ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
|subdivision_type3 = ನಗರ
|subdivision_name3 = ಮಂಗಳೂರು/ಕುಡ್ಲ
|established_title = ಪ್ರದೇಶ
|established_date =
|ಸ್ಥಾಪಕ =
|seat_type =
|seat =
|government_footnotes =
|government_type =
|governing_body =
|leader_party =
|leader_title =
|leader_name =
|leader_title1 =
|leader_name1 =
|leader_title2 =
|leader_name2 =
|leader_title3 =
|leader_name3 =
|leader_title4 =
|leader_name4 =
|unit_pref = Metric
<!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion -->
<!-- for references: use <ref> tags -->
|area_footnotes =
|area_urban_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_rural_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_metro_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_note =
|area_water_percent =
|area_rank =
|area_blank1_title =
|area_blank2_title =
<!-- square kilometers -->
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಒಟ್ಟು_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಭೂ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಜಲ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ನಗರ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಗ್ರಾಮಾಂತರ_km2 =
|area_metro_km2 =
|area_blank1_km2 =
|area_blank2_km2 =
<!-- hectares -->
|area_total_ha =
|area_land_ha =
|area_water_ha =
|area_urban_ha =
|area_rural_ha =
|area_metro_ha =
|area_blank1_ha =
|area_blank2_ha =
|length_km =
|width_km =
|dimensions_footnotes =
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|population_footnotes =
|population_as_of =
|population_total =
|population_density_km2 = auto
|population_note =
|population_demonym =
|timezone1 = IST
|utc_offset1 = +5:30
|timezone1_DST =
|utc_offset1_DST =
|postal_code_type =
|ಅಂಚೆ_ಸಂಖ್ಯೆ =
|area_code_type =
|area_code =
|area_codes = <!-- for multiple area codes -->
|iso_code =
|website = <!-- {{URL|example.com}} -->
|module =
|footnotes =
}}
'''ಬೋಳಾರ''' ಅಥವಾ ಬೋಳಾರ್ [[ಭಾರತ|ಭಾರತೊದ]] [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ಕುಡ್ಲ]] ದ ಒಂಜಿ ಪ್ರದೇಶವಾದುಂಡು.
ಪ್ರಸಿದ್ಧ [[ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]] ಬೊಕ್ಕ ಪಿರಾಕುದ ಕೋಟೆ ಶ್ರೀ ಮಾರಿಯಮ್ಮ - ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಅವೆಡ್ದ್ [[ಕುಡ್ಲ]] ಪುದರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್, ಬೋಳಾರೊಡು (ಅತ್ತ್ಂಡ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ಡ್ ಬೋಳಾರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್) ಉಂಡು. ಬೋಳಾರ ಪ್ರಧಾನವಾದ್ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶ.
== ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ==
* [[ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]]
* ಮರಿಯಮ್ಮ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್
* ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವಾಲಯ (ಹನುಮಂತ)
* ಕಲ್ಲುರ್ಟಿ ಸ್ಥಾನ
* ಧೂಮಾವತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಉಲಾಲ್ ದರ್ಗಾ
* ಸೈದಿನಾ ಬೀಬಿ ದರ್ಗಾ
* ಕಾಜೋರೆ ದರ್ಗಾ
* ಶಾನೂರು ದರ್ಗಾ
* ಖುದ್ರತ್ ಶಾ ವಲಿಯುಲ್ಲಾ ದರ್ಗಾ - ಕಾರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್
* ಜಲಾಲ್ ಮಸ್ತಾನ್ ದರ್ಗಾ 629 ರಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಯಿತು
== ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲು ==
* ಇನ್ಫೇಂಟ್ ಜೀಸಸ್ ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಶಾಲೆ
* ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
* ಉರ್ದು ಶಾಲೆ
* ಮಿಷನ್ ಸ್ಕೂಲ್ (ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್ ಕ್ಯಾಂಪಸ್)
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಹೈಸ್ಕೂಲ್
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಕಾಮರ್ಸ್
* ಜನತಾ ಕೇಂದ್ರ
== ಬೇತೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಜಾಗೊಲು ==
* '''ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಆಶ್ರಮ''' : ಉಂದು [[ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ|ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ]] ಶುರು ಮಲ್ತಿನ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಮಿಶನೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ [[ಆಶ್ರಮೊಲು|ಆಶ್ರಮೊಲು]]. ಕುಡ್ಲಗ್ ವಿದ್ಯೆಗಾದ್ ಬರ್ಪಿನ ಬಡಪತ್ತ್ ಕುಟುಮೊಲೆಗ್ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ದೀದ್ ಮಲ್ಲ ಕ್ಯಾಂಪಸ್ ಉಂಡು.
* '''ಮುಳಿಹಿತ್ಲು ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ ತೀರ''' : ನದಿತ ಬರಿಟ್ ಉಪ್ಪುನ ಉಲ್ಲಾಲ್ ದ ವಿಹಂಗಮ ದೃಶ್ಯೊ ಬೊಕ್ಕ [[ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ|ನೇತ್ರಾವತಿ]] ದಾಂಟೊಂದು ರೈಲ್ವೆ ಸೇತುವೆ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ, ಉಂದು ಸ್ಥಳೀಯೆರೆಗ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಜೆದ ತಾಣ.
* '''ಟೈಲ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು:''' ದುಂಬುದ ಆರು ಛಾವಣಿದ ಟೈಲ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲೆಡ್ ರಡ್ಡ್ ಮಾತ್ರ ಉಂಡು. ನಷ್ಟ ಅತ್ತಂದೆ ಒಕ್ಕೂಟೊಗು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿನ ಸಮಸ್ಯೆಲೆಡ್ದ್ ಬೇತೆಕುಲು ಮುಚ್ಚಿದ್ಂಡ್.
* '''ಐಸ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಲು:''' ಮಸ್ತ್ ಐಸ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದೋಣಿಲೆಗ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಐಸ್ ನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
*ಬೋಳಾರ್ ಸಮುದ್ರದ ಮೋನೆ:-ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿನ್ ತೂಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಮೀನ್ ಪತ್ತುನ ಒಂಜಿ ಅದ್ಭುತ ನದಿ ದೃಶ್ಯ 🎣 ಸಂಜೆ ಗಾಳಿಪಟ ಹಾರುನ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ, ಜನಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೊಕ್ಕ ಕುಟುಂಬದಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ. ಸೀ ಫೇಸ್ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ನ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ದ್ ಕಡಲ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಆಪಿನ ನದಿನ್ ತೂವೊಲಿ, ಉಂದು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಸ್ತ್ ವಿಶೇಷ ಬೊಕ್ಕ ನೆಂಪು ಉಪ್ಪುನಂಚ ಮಲ್ಪುಂಡು.
== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು ==
* [https://web.archive.org/web/20120423032035/http://www.mangalorecity.gov.in/ ಮಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯ ವೆಬ್ಸೈಟ್]
* [https://www.google.com/maps/place/Bolar,+Mangalore,+Karnataka/@12.9662976,77.6077312,10z/data=!4m2!3m1!1s0x3ba35bbe5eeacfd5:0x67e1cd2601048118 ನಕ್ಷೆಗಳ ಲಿಂಕ್]
]
j0febmlefaulcdgqacul4wbwlk8gkfi
362201
362200
2026-06-30T08:06:08Z
Hariprasad Shetty10
6127
362201
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
|ಹೆಸರು =
|ಸ್ಥಳೀಯ_ಹೆಸರು = <!-- Settlement name in local language(s), if different from the English name -->
|settlement_type = ನಗರ
|image_skyline =
|imagesize =
|image_alt =
|image_caption =
|image_flag =
|flag_alt =
|image_seal =
|seal_alt =
|image_shield =
|shield_alt =
|etymology =
|nickname =
|motto =
|image_map = India_Karnataka_location_map.svg
|map_alt =
|map_caption =
|pushpin_map =
|pushpin_map_alt =
|pushpin_map_caption =
|pushpin_mapsize =
|pushpin_label_position =
|coordinates = {{coord|12.8454741|74.8259928}}
|coor_pinpoint =
|coordinates_footnotes =
|subdivision_type = ದೇಶೊ
|subdivision_name = ಭಾರತ
|subdivision_type1 = ರಾಜ್ಯೊ
|subdivision_name1 = ಕರ್ನಾಟಕ
|subdivision_type2 = ಜಿಲ್ಲೆ
|subdivision_name2 = ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
|subdivision_type3 = ನಗರ
|subdivision_name3 = ಮಂಗಳೂರು/ಕುಡ್ಲ
|established_title = ಪ್ರದೇಶ
|established_date =
|ಸ್ಥಾಪಕ =
|seat_type =
|seat =
|government_footnotes =
|government_type =
|governing_body =
|leader_party =
|leader_title =
|leader_name =
|leader_title1 =
|leader_name1 =
|leader_title2 =
|leader_name2 =
|leader_title3 =
|leader_name3 =
|leader_title4 =
|leader_name4 =
|unit_pref = Metric
<!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion -->
<!-- for references: use <ref> tags -->
|area_footnotes =
|area_urban_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_rural_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_metro_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_note =
|area_water_percent =
|area_rank =
|area_blank1_title =
|area_blank2_title =
<!-- square kilometers -->
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಒಟ್ಟು_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಭೂ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಜಲ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ನಗರ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಗ್ರಾಮಾಂತರ_km2 =
|area_metro_km2 =
|area_blank1_km2 =
|area_blank2_km2 =
<!-- hectares -->
|area_total_ha =
|area_land_ha =
|area_water_ha =
|area_urban_ha =
|area_rural_ha =
|area_metro_ha =
|area_blank1_ha =
|area_blank2_ha =
|length_km =
|width_km =
|dimensions_footnotes =
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|population_footnotes =
|population_as_of =
|population_total =
|population_density_km2 = auto
|population_note =
|population_demonym =
|timezone1 = IST
|utc_offset1 = +5:30
|timezone1_DST =
|utc_offset1_DST =
|postal_code_type =
|ಅಂಚೆ_ಸಂಖ್ಯೆ =
|area_code_type =
|area_code =
|area_codes = <!-- for multiple area codes -->
|iso_code =
|website = <!-- {{URL|example.com}} -->
|module =
|footnotes =
}}
'''ಬೋಳಾರ''' ಅಥವಾ ಬೋಳಾರ್ [[ಭಾರತ|ಭಾರತೊದ]] [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ಕುಡ್ಲ]] ದ ಒಂಜಿ ಪ್ರದೇಶವಾದುಂಡು.
ಪ್ರಸಿದ್ಧ [[ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]] ಬೊಕ್ಕ ಪಿರಾಕುದ ಕೋಟೆ ಶ್ರೀ ಮಾರಿಯಮ್ಮ - ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಅವೆಡ್ದ್ [[ಕುಡ್ಲ]] ಪುದರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್, ಬೋಳಾರೊಡು (ಅತ್ತ್ಂಡ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ಡ್ ಬೋಳಾರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್) ಉಂಡು. ಬೋಳಾರ ಪ್ರಧಾನವಾದ್ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶ.<ref>
https://web.archive.org/web/20120423032035/http://www.mangalorecity.gov.in</ref>
== ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ==
* [[ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]]<ref>https://itms.kar.nic.in/hrcehome/index_temple.php?tid=105&action=temple_eo</ref>
* ಮರಿಯಮ್ಮ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್
* ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವಾಲಯ (ಹನುಮಂತ)
* ಕಲ್ಲುರ್ಟಿ ಸ್ಥಾನ
* ಧೂಮಾವತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಉಲಾಲ್ ದರ್ಗಾ
* ಸೈದಿನಾ ಬೀಬಿ ದರ್ಗಾ
* ಕಾಜೋರೆ ದರ್ಗಾ
* ಶಾನೂರು ದರ್ಗಾ
* ಖುದ್ರತ್ ಶಾ ವಲಿಯುಲ್ಲಾ ದರ್ಗಾ - ಕಾರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್
* ಜಲಾಲ್ ಮಸ್ತಾನ್ ದರ್ಗಾ 629 ರಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಯಿತು
== ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲು ==
* ಇನ್ಫೇಂಟ್ ಜೀಸಸ್ ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಶಾಲೆ
* ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
* ಉರ್ದು ಶಾಲೆ
* ಮಿಷನ್ ಸ್ಕೂಲ್ (ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್ ಕ್ಯಾಂಪಸ್)
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಹೈಸ್ಕೂಲ್
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಕಾಮರ್ಸ್
* ಜನತಾ ಕೇಂದ್ರ
== ಬೇತೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಜಾಗೊಲು ==
* '''ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಆಶ್ರಮ''' : ಉಂದು [[ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ|ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ]] ಶುರು ಮಲ್ತಿನ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಮಿಶನೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ [[ಆಶ್ರಮೊಲು|ಆಶ್ರಮೊಲು]]. ಕುಡ್ಲಗ್ ವಿದ್ಯೆಗಾದ್ ಬರ್ಪಿನ ಬಡಪತ್ತ್ ಕುಟುಮೊಲೆಗ್ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ದೀದ್ ಮಲ್ಲ ಕ್ಯಾಂಪಸ್ ಉಂಡು.
* '''ಮುಳಿಹಿತ್ಲು ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ ತೀರ''' : ನದಿತ ಬರಿಟ್ ಉಪ್ಪುನ ಉಲ್ಲಾಲ್ ದ ವಿಹಂಗಮ ದೃಶ್ಯೊ ಬೊಕ್ಕ [[ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ|ನೇತ್ರಾವತಿ]] ದಾಂಟೊಂದು ರೈಲ್ವೆ ಸೇತುವೆ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ, ಉಂದು ಸ್ಥಳೀಯೆರೆಗ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಜೆದ ತಾಣ.
* '''ಟೈಲ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು:''' ದುಂಬುದ ಆರು ಛಾವಣಿದ ಟೈಲ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲೆಡ್ ರಡ್ಡ್ ಮಾತ್ರ ಉಂಡು. ನಷ್ಟ ಅತ್ತಂದೆ ಒಕ್ಕೂಟೊಗು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿನ ಸಮಸ್ಯೆಲೆಡ್ದ್ ಬೇತೆಕುಲು ಮುಚ್ಚಿದ್ಂಡ್.
* '''ಐಸ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಲು:''' ಮಸ್ತ್ ಐಸ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದೋಣಿಲೆಗ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಐಸ್ ನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
*ಬೋಳಾರ್ ಸಮುದ್ರದ ಮೋನೆ:-ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿನ್ ತೂಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಮೀನ್ ಪತ್ತುನ ಒಂಜಿ ಅದ್ಭುತ ನದಿ ದೃಶ್ಯ ಬಯ್ಯಗ್ ಗಾಳಿಪಟ ಪಾರಾವುನ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ, ಜನಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೊಕ್ಕ ಕುಟುಂಬದಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ. ಸೀ ಫೇಸ್ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ನ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ದ್ ಕಡಲ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಆಪಿನ ನದಿನ್ ತೂವೊಲಿ, ಉಂದು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಸ್ತ್ ವಿಶೇಷ ಬೊಕ್ಕ ನೆಂಪು ಉಪ್ಪುನಂಚ ಮಲ್ಪುಂಡು.
== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು ==
[https://www.google.com/maps/place/Bolar,+Mangalore,+Karnataka/@12.9662976,77.6077312,10z/data=!4m2!3m1!1s0x3ba35bbe5eeacfd5:0x67e1cd2601048118 ನಕ್ಷೆಗಳ ಲಿಂಕ್]
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
iaver7m38x7agq4bmjysf2qbbm96lxl
362203
362201
2026-06-30T08:07:04Z
Hariprasad Shetty10
6127
ಪುಟದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ತಗೆಯುತ್ತಿರುವೆ
362203
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
ಲಾವಣಿ ನಲಿಕೆ
0
24611
362213
354070
2026-06-30T10:31:31Z
Vinoda mamatharai
55
362213
wikitext
text/x-wiki
[[File:Lavani Dancer.jpg|thumb|ಲಾವಣಿ ನಲಿಕೆ]]
'''ಲಾವಣಿ ನಲಿಕೆ''' ಪಂಡ ಭಾರತದ [[ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ|ಮಹಾರಾಷ್]]ಟ್ರಡ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಆಯಿನ ಒಂಜಿ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಕಾರ. ಲಾವಣಿ ಪಂಡ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪಾಡ್ದನ ಬೊಕ್ಕ ನಲಿಕೆದ ಸಂಯೋಜನೆ, ಉಂದೆನ್ ವಿಶೇಷವಾದ್ ಧೋಲ್ಕಿ ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ತಾಳವಾದ್ಯೊದ ಸ್ಪಂದನೊಗು ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಲಾವಣಿ ಅಯಿತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಲಯೊಗು ಪುದರ್ ಪೋತುಂಡು. ಮರಾಠಿ ಜಾನಪದ ರಂಗಭೂಮಿದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗ್ ಲಾವಣಿ ಮಸ್ತ್ ಕೊಡುಗೆ ಕೊರ್ತುಂಡು.ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶೊಡು ಲುಗಾಡೆ ಸೀರೆ ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಗಜ ಉದ್ದದ ಸೀರೆನ್ ಪಾಡ್ದ್ ಮಹಿಳಾ ಕಲಾವಿದೆರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಪಾಡ್ದನೊಲೆನ್ ತ್ವರಿತ ಟೆಂಪೊಡ್ ಪಾಡ್ದೆರ್.
ಒಂಜಿ ಪರಂಪರೆದ ಪ್ರಕಾರ ಲಾವಾಣಿ ಪನ್ಪಿನ ಶಬ್ದ ಉಂಡಾತ್ಂಡ್. ‘ಲವಣ್ಯ’ ಪನ್ಪಿ ಅರ್ಥ ‘ಪೊರ್ಲು’ ಪಂಡ್ದ್.ಮೂಲ ಲಾವಣಿ ನಲಿಕೆ 18ನೇ ಬೊಕ್ಕ 19ನೇ ಶತಮಾನೊಡು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರೊಡು ಸುರು ಆಂಡ್. ಲಾವಣಿ ನರ್ತಕೆರೆಗ್ ಮರಾಠಾ ಲಾರ್ಡ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಪೋಷಣೆ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಲಾವಾಣಿ ನಲಿಕೆನ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಸೊಲಾಪುರೊಡು ಜೀವನ ಮಲ್ಪುನ ಧಂಗರ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಕುರುಬೆರ್ ನಲಿಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.<ref>{{Cite web |url=https://enrouteindianhistory.com/the-lavani-confluencescontradictions-and-its-journey-from-royalty-to-marginalisation/ |title=Lavani: The Dance of Beauty, History, and Resilience |date=2023-07-06 |accessdate=2026-02-16 |website=Enroute Indian History |last=iamanoushkajain |language=en-US}}https://enrouteindianhistory.com/the-lavani-confluencescontradictions-and-its-journey-from-royalty-to-marginalisation/</ref>
==ಇತಿಹಾಸ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಕಾರೊಲು==
[[File:Lavani Dance Maharashtra.jpg|thumb|ಲಾವಣಿ ನಲಿಕೆದ ಪೊಂಜೋವುನಕ್ಲು]]
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ್, ಜಾನಪದ ನಲಿಕೆದ ಈ ಪ್ರಕಾರೊಡು ಸಮಾಜ,ಧರ್ಮ ಬೊಕ್ಕ ರಾಜಕೀಯ ಇಂಚಿನ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ವಿಷಯೊಲೆನ್ ತೂವೊಲಿ. 'ಲಾವಾನಿ' ಡ್ ಪಾಡ್ದನೊಲು ಭಾವನೆಡ್ ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾದುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಸಂಭಾಷಣೆಲು ಸಾಮಾಜಿಕ-ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯಂಗ್ಯೊಡು ತೀವ್ರವಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು.ಸುರುಟು, ಉಂದು ಸುಸ್ತಾಯಿನ ಸೈನಿಕೆರೆಗ್ ಮನರಂಜನೆ ಬೊಕ್ಕ ಮನೋಭಾವೊನು ಬುಲೆಪಾವುನ ಒಂಜಿ ರೂಪೊ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ನಲಿಕೆದೊಟ್ಟುಗು ಪಾಡುನ ಲಾವಣಿ ಪಾಡ್ದನೊಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ನಟನೆ ಬೊಕ್ಕ ಕಾಮಪ್ರಚೋದಕ ಸ್ವಭಾವೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಹಾಲ ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ತಿನ ಪ್ರಾಕೃತ ಗಾಥೊಲೆಡ್ ಅಯಿಕ್ಲೆನ ಮೂಲ ಉಂಡು ಪನ್ಪಿನ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು.ನಿರ್ಗುಣಿ ಲಾವಣಿ (ದಾರ್ಶನಿಕ) ಬೊಕ್ಕ ಶೃಂಗರಿ ಲಾವಣಿ (ಇಂದ್ರಿಯ) ರಡ್ಡ್ ಬಗೆ. ನಿರ್ಗುಣಿ ಆರಾಧನೆದ ಭಕ್ತಿ ಸಂಗೀತ ಮಾಲ್ವಾ ಮುಟ್ಟ ಜನಪ್ರಿಯ ಆತ್ಂಡ್.
ಲಾವಾನಿ ರಡ್ಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪ್ರದರ್ಶನೊಲೆಡ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆಂಡ್, ಅವು ಫಡಾಚಿ ಲಾವಾನಿ ಬೊಕ್ಕ ಬೈತಕಿಚಿ ಲಾವಾನಿ. ನಾಟಕೀಯ ವಾತಾವರಣೊಡು ಮಲ್ಲ ಪ್ರೇಕ್ಷಕೆರೆನ ಎದುರುಡು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನೊಡು ಪಾಡ್ದ್ ನಟನೆ ಮಲ್ಪುನ ಲಾವಣಿನ್ ಫಡಚಿ ಲಾವಣಿ ಪನ್ಪೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಮಾತಾ ತಮಾಶಾ ತಂಡೊಲು (ಫಾಡ್) ಉಂದೆನ್ ಅಯಿತ ಒಂಜಿ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗೊ ಆದ್ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಲಾವಣಿ ಕವಿ ಬಶೀರ್ ಮೊಮಿನ್ ಕವತೆಕರ್ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧೊಡು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ತಮಾಶಾ ತಂಡೊಲೆಗ್ ಲಾವಣಿನ್ ವ್ಯಾಪಕವಾದ್ ಬರೆಯೆರ್.ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ಬೊಕ್ಕ ಆಯ್ಕೆದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕೆರೆಗಾತ್ರ ಒಂಜಿ ಮುಚ್ಚಿದ ಕೋಣೆಡ್ ಲಾವಣಿನ್ ಪ್ರೇಕ್ಷಕೆರೆನ ಎದುರು ಕುಲ್ಲುದು ಒಂಜಿ ಪೊಣ್ಣು ಪಾಡ್ನಗ, ಅಯಿನ್ ಬೈತಕಿಚಿ ಲಾವಣಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಮುಜ್ರಾ, ಉಂದೆನ್ ಪುರುಷೆರೆಗ್ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಊರುಡ್ದ್ ದೂರೊಡು ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಮಹಿಳೆಯೆರೆಗ್ ಅತ್ತಂದೆ ಕುಟುಂಬೊಲೆಗ್ ತೂಯೆರೆ ದಾಲ ಪ್ರವೇಶ ಇಜ್ಜಿ. ಈ ಪಾಡ್ದನೊಲೆನ್ ಲೈಂಗಿಕವಾದ್ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ರಡ್ಡ್ ಅರ್ಥೊಡು ಬರೆಯೆರ್.<ref>{{Cite web |url=https://www.orchidsinternationalschool.com/blog/null |title=Lavani Dance: A Glimpse into Maharashtra's Traditional Art |accessdate=2026-02-16 |website=Orchids |last=Sharma |first=Pinkey |language=en }}{{Dead link|date=February 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}https://www.orchidsinternationalschool.com/blog/lavani-dance-of-maharashtra</ref>
==ಲಾವಣಿ ನಲಿಕೆದ ವಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸ==
ಲಾವಣಿ ಮಲ್ಪುನ ಪೊಣ್ಣುಲು ನೌವರಿ ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ಉದ್ದದ ಸೀರೆನ್ ಪಾಡುವೆರ್, ಉಂದೆತ ಉದ್ದ ಸುಮಾರ್ 9 ಗಜ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಸೀರೆನ್ ಪ್ಯಾಂಟ್ ದಂಚಿನ ರಚನೆಡ್ ಕಟ್ಟ್ ದ್ ದೀಪೆರ್. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮರಾಠಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗ್ ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಿನವು. ನಲಿಕೆದಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ತರೆ ಕೂಜಲ್ನ್ ಒಂಜಿ ಬನ್ (ಹಿಂದಿಡ್ ಜುದಾ ಅತ್ತ್ಂಡ ಮರಾಠಿಡ್ ಅಂಬಡಾ) ರೀತಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಅಕುಲು ಭಾರೀ ಆಭರಣೊಲೆನ್ ಪಾಡುವೆರ್ ಉಂದೆಟ್ ಕಂಕಣೊಲು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ತುಶಿ, ಬೊರ್ಮಾಲ್, ಬೊಕ್ಕ ಪೊಹೆಹಾರ್) ಕಿವಿಯೋಲೆಲು (ಜುಂಕಾ), ಪಾದದ ಕಟ್ಟೆಲು (ಘುಂಗ್ರು), ಸೊಂಟೊಡು ಬೆಲ್ಟ್ (ಕಮರ್ಪಟ್ಟಾ), ಬಂಗಲ್ಸ್, ಸಿಂದೂರ್ ಇಂಚಿನವುಲು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಅಕುಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಅಕ್ಲೆನ ಹಣೆಡ್ ಕಪ್ಪು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣೊದ ಮಲ್ಲ ಬಿಂದಿನ್ ಪಾಡುವೆರ್.<ref>{{Cite web |url=https://www.utsavpedia.com/cultural-connections/indian-performing-arts/lavani-maharashtrian-dance-performance/ |title=Lavani- Traditional Maharashtrian Dance |date=2015-07-28 |accessdate=2026-02-16 |website=Utsavpedia |last=Pedia |first=Team Utsav |language=en-US}}https://www.utsavpedia.com/cultural-connections/indian-performing-arts/lavani-maharashtrian-dance-performance/</ref>
==ಲಾವಣಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನರ್ತಕೆರ್==
ಸತ್ಯಭಾಮಾಬಾಯಿ ಪಂಢರಪುರ್ಕರ್ ಬೊಕ್ಕ ಯಮುನಾಬಾಯಿ ವೈಕರ್ ಲಾವಣಿದ ಇತ್ತೆದ ಜನಪ್ರಿಯ ನರ್ತೆಕೆರ್.
ಶೃಂಗಾರ್ ಲಾವಾಣಿನ್ ಹೆಚ್ಚಾದ್ ವೇದಿಕೆಡ್ ಪೊಣ್ಣುಲು ಪಾಡ್ದ್ ನಲಿಪುವೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಒರಿ ಪುರುಷೆರ್ ಬರ್ಪೆರ್. ವಿಠಾಬಾಯಿ ಭಾವು ಮಂಗ್ ನಾರಾಯಣಗಂಗಾಂವ್ಕರ್, ಕಾಂತಾಬಾಯಿ ಸತರ್ಕರ್, ಸುರೇಖಾ ಪುಣೇಕರ್, ಮಂಗಳಾ ಬನ್ಸೋಡೆ, ಸಂಧ್ಯಾ ಮನೆ, ರೋಶನ್ ಸತರ್ಕರ್ ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನ ಕಲಾವಿದೆರ್ ಲಾವಣಿನ್ ವೇದಿಕೆಡ್ ಅರ್ಪಿಸೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಲಾವನಿನ್ ಒಂಜಿ ರೊಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಪಾಡ್ದನ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಒರಿ ಪೊಣ್ಣು ತನ್ನ ಪ್ರೇಮಿ ತನ್ನನ್ ಸ್ವೀಕರಿಸೊಡು ಪಂದ್ ಕಾತೊಂದುಲ್ಲೆರ್, ಆಯನ ಪ್ರೀತಿನ್ ತೂವೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಮಸ್ತ್ ಲಾವಣಿ ನರ್ತಕಿಲು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಕೆಲವು ಜಾತಿದಕುಲು ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮಹರ್ ಕೊಲ್ಹಾಟಿ, ಬೊಕ್ಕ ಮಾತಾಂಗ್.
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ: ನಲಿಕೆಲು]]
ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನಪದೊ2026
civo9lsbkloj6qyxdf9p7ec1t0lxnk7
ಅಶ್ವಿನಿ ಅಕ್ಕುಂಜಿ
0
24756
362219
354559
2026-06-30T10:36:46Z
Vinoda mamatharai
55
362219
wikitext
text/x-wiki
'''ಅಶ್ವಿನಿ ಚಿದಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿ ಅಕ್ಕುಂಜೆ''' (ಪುಟ್ಟು: ೭ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೮೭) ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆದ [[Siddapura, Udupi|ಸಿದ್ಧಾಪುರ]]ದಾರ್. ಮೇರ್ ಭಾರತದ ಒರಿ [[ಓಟದ ಪಟು]], ಮೇರ್ ವಿಶೇಷವಾದ್ [[೪೦೦ ಮೀಟರ್]] ಓಟೊಡು ಪಾಲ್ ದೆತೊನುವೆರ್.<ref>{{cite news|last=Kundapur (SP)|title=Kundapur: Country's Pride, Ashwini Shetty Akkunje, Getting Accolades Aplenty|url=http://www.daijiworld.com/news/news_disp.asp?n_id=87541|date=14 October 2010|accessdate=15 October 2010|publisher=Daijiworld Media Network|archive-date=3 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160303200457/http://www.daijiworld.com/news/news_disp.asp?n_id=87541|url-status=dead}}</ref> ಅಶ್ವಿನಿ ಮೇರ್ [[೨೦೧೦ನೇ ಕಾಮನ್ ವೆಲ್ತ್ ಗೊಬ್ಬುಲು]] ಬೊಕ್ಕ [[೨೦೧೦ನೇ ಏಷ್ಯನ್ ಗೊಬ್ಬುಲು]] ಪಂತೊಡು [[೪ × ೪೦೦ ಮೀಟರ್ ರಿಲೇ]] ತಂಡೊಡು [[ಮಂಜಿತ್ ಕೌರ್]], [[ಮನ್ದೀಪ್ ಕೌರ್]] ಬೊಕ್ಕ [[ಸಿನಿ ಜೋಸ್]] ಮೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಬಂಗಾರದ ಪದಕ ಗೆಂದ್ ದೆರ್.<ref>{{cite news|last=Bose |first=Saibal|title=Indian relay girls bring the house down|url=http://timesofindia.indiatimes.com/sports/commonwealth-games-2010/india-news/Indian-relay-girls-bring-the-house-down/articleshow/6738756.cms|accessdate=15 October 2010|newspaper=[[Times of India]]}}</ref> ಅಂಚನೆ ೨೫ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೦ನೇ ತಾರೀಕ್ ಗ್ ಚೀನಾದ [[ಗುವಾಂಗ್ಝೌ]]ಡು ನಡತಿನ ಏಷ್ಯನ್ ಗೊಬ್ಬುಡು [[೪೦೦ ಮೀಟರ್ ಮಾರಿ ಗೆರೆ]] ಓಟೊಡು ಒರಿ ನೇ (individual) ಬಂಗಾರದ ಪದಕ ಗೆಂದ್ ದೆರ್.<ref>{{cite web|last=Rawat|first=Rahul|title=Ashwini wants to win more medals|date=30 November 2010 |url=https://www.indiatoday.in/sports/asian-games-2010-guangzhou-china/story/ashwini-wants-to-win-more-medals-86358-2010-11-29|publisher=[[India Today]]|access-date=30 November 2010| archive-url= https://web.archive.org/web/20101205170236/http://indiatoday.intoday.in/site/Story/121649/Sports/ashwini-wants-to-win-more-medals.html| archive-date= 5 December 2010 | url-status= live}}</ref> ಮೇರ್ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಕೊರ್ಪಿನ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವಾಯಿನ [[ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ]] (೨೦೧೦) ದ ಪುರಸ್ಕೃತೆರ್ ಕೂಡ ಆದುಲ್ಲೆರ್.<ref>{{cite news|title=Infosys CEO Gopalakrishnan, Ullas Karanth bag top Karnataka award|url=http://www.thehindu.com/news/states/karnataka/article859752.ece|accessdate=30 November 2010|newspaper=[[The Hindu]]|date=30 October 2010|location=Chennai, India| archiveurl= https://web.archive.org/web/20101105033634/http://www.thehindu.com/news/states/karnataka/article859752.ece| archivedate= 5 November 2010 | url-status= live}}</ref><ref>{{Cite news |title=Running against the odds |work=deccanchronicle |url=https://www.deccanchronicle.com/sunday-chronicle/sportfolio/210816/running-against-the-odds.html}}</ref>
==ಅಶ್ವಿನಿ ಅಕ್ಕುಂಜಿ==
[[File:Ashwini shetty akkunje.jpg|thumb|ಅಶ್ವಿನಿ ಶೆಟ್ಟಿ ಅಕ್ಕುಂಜಿ]]
ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ
[[ಕರ್ನಾಟಕ]]ದ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆದ ಕುಂದಾಪುರ ತಾಲೂಕುದ [[ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ|ಉಡುಪಿ]]ದ ಸಿದ್ದಾಪುರೊಡು ಪುಟ್ಟಿನ ಮೇರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಯಶೋದಾ ಶೆಟ್ಟಿ ಅಕ್ಕುಂಜಿ ಬೊಕ್ಕ ಅಮ್ಮೆರ್ ಬಿ.ಆರ್. ಚಿದಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿ. ಅಶ್ವಿನಿ ಒಂಜಿ ಕೃಷಿಕ ಕುಟುಂಬೊಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಾರ್. ಒಂಜಿ ಕ್ರೀಡಾ ಪರಂಪರೆದಕುಲು. ಅಡಕೆದ ತೋಟೊಲೆನ ನಡುಟು ಅಲೆನ ಕುಟುಂಬದ 5 ಎಕ್ರೆ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಡ್ ಅಲೆನ ಅಕ್ಕ ದಿಪ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ಅಣ್ಣೆ ಅಮಿತ್ ನಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬುಲೆಯೆರ್. ದುಂಬು, ಅಶ್ವಿನಿ ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಪಂಜಾಬ್ ದ ಪಟಿಯಾಳೊಡು ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಆದ್ ಇತ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಅಥಾರಿಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ [[ಬೆಂಗಳೂರು]]ಡ್ ಕೋಚ್ ಆದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್.<ref>{{Cite web |url=https://www.espn.in/null |title=Archive copy |accessdate=2026-02-20 |archivedate=2019-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190527035117/http://www.espn.in/null/ |url-status=dead }}</ref>
ಅಶ್ವಿನಿ ಚಿದಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿ ಅಕ್ಕುಂಜಿ (ಪುಟ್ಟು ೭ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೮೭) ಒರಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ಪ್ರಿಂಟ್ ಅಥ್ಲೀಟ್, ಉಡುಪಿದ ಸಿದ್ದಾಪುರ, ೪೦೦ ಮೀಟರ್ ಡ್ ಪರಿಣತಿ ಪಡೆಯಿನಕುಲು. ಅಶ್ವಿನಿ 2010 ಕಾಮನ್ ವೆಲ್ತ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಡ್ ಬೊಕ್ಕ 2010 ಏಷ್ಯಾ ಗೇಮ್ಸ್ ಡ್ 4 × 400 ಮೀ ರಿಲೇ ಟೀಮ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಡ್ ಮಂಜೀತ್ ಕೌರ್, ಮಂದೀಪ್ ಕೌರ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಿನಿ ಜೋಸ್ ನಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಚಿನ್ನದ ಪದಕೊಲೆನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್<ref>https://www.deccanchronicle.com/sunday-chronicle/sportfolio/210816/running-against-the-odds.html</ref>. ಬೊಕ್ಕ 25 ನವೆಂಬರ್ 2010 ಡ್ 2010 [[ಏಷ್ಯನ್ ಗೊಬ್ಬುಲು|ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಡ್ ಚೈನಾ ಗುಜ್ಹೌಲ್ಡ್ ಡ್ ಚೀನಾ ಹೆಲ್ಡ್ ಡ್ 400 ಮೀಟರ್ ಅಡೆತಡೆಡ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಚಿನ್ನದ ಪದಕೊನು ಗೆಂದಿಯೆರ್. ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2010) ಪನ್ಪಿನ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವೊದ ಪುರಸ್ಕಾರೊನುಲಾ ಆರ್ ಪಡೆಯೆರ್.<ref>https://inktalks.com/blog/meet-ashwini-akkunji-the-olympic-athlete-who-can-run-400m-in-57-44-seconds/</ref>
==ಪ್ರಶಸ್ತಿಲು, ಬಹುಮಾನೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಮಾನ್ಯತೆ==
ಅರೆಗ್ 2010ಡ್ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಕೊರ್ತೆರ್. ಉಂದೆಟ್ ಒಂಜಿ ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿದ ನಗದು ಪಾವತಿ, 20 ಗ್ರಾಂ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಬೊಕ್ಕ ಬೆಂಗಳೂರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (ಬಿಡಿಎ) ಮನೆ ಜಾಗೊಲೆನ ಹಂಚಿಕೆಡ್ ಆದ್ಯತೆದ ಅನುದಾನೊನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತುಂಡು. 2010ಡ್ ಗೆಂದಿನ ಚಿನ್ನದ ಪದಕೊಲೆನ್ ಗುರುತಿಸಾದ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೊಕ್ಕ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರೊಲು, ಅಂಚನೆ ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಲು ಆರ್ ಆರ್ಥಿಕ ಬಹುಮಾನೊನು ಕೊರ್ತೆರ್.<ref>https://www.gettyimages.in/photos/ashwini-akkunji</ref>
== ಉಲ್ಲೇಕೊಲು ==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಸ್ತ್ರೀವಾದೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನಪದೊ 2026]]
62y6aixkkr7nv39tegruwfkfkekzbir
ಪಿ. ಕೆ. ಶ್ರೀಮತಿ
0
25328
362220
356001
2026-06-30T10:39:04Z
Vinoda mamatharai
55
362220
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = ಪಿ.ಕೆ.ಶ್ರೀಮತಿ
| image = [[File:Sreemathy Teacher close-up.jpg|thumb|ಶ್ರೀಮತಿ ಟೀಚರ್]]
| image_size =
}}
'''ಪಿ ಕೆ ಶ್ರೀಮತಿ''' (ಜನನ ೪ ಮೇ ೧೯೪೯), ಜನಪ್ರಿಯವಾದ್ '''ಪಿ ಕೆ ಶ್ರೀಮತಿ ಟೀಚರ್''' ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನ ಒರ್ತಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕಾರಣಿ ಬೊಕ್ಕ ಸಿಪಿಐ(ಎಂ) ದ ಸದಸ್ಯೆ. ಕಣ್ಣೂರು ಜಿಲ್ಲೆದ ಮಯ್ಯಿಲ್ ಪಂಚಾಯತ್ ಡ್ ಪುಟ್ಟುನ ಶ್ರೀಮತಿ 2001 ಬೊಕ್ಕ 2006 ಡ್ ಪಯ್ಯನೂರು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡ್ದ್ ಕೇರಳ ವಿಧಾನಸಭೆಗ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಯೆರ್. <ref>{{Cite web|url=http://www.keralaassembly.org/kapoll.php4?year=2006&no=7|title=Kerala Assembly Election Results-- 2006|accessdate=9 August 2010|archivedate=10 October 2006|archiveurl=https://web.archive.org/web/20061010035806/http://keralaassembly.org/kapoll.php4?year=2006&no=7}}</ref> 2006 ಡ್ದ್ 2011 ಮುಟ್ಟ [[ಕೇರಳ|ಕೇರಳದ]] ಆರೋಗ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವೆರಾದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್ <ref>{{Cite news|url=http://www.hindu.com/2007/05/13/stories/2007051303890600.htm|title=Doctors should work in afternoon: P.K. Sreemathy|date=13 May 2007|work=[[The Hindu]]|access-date=1 August 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20070515075110/http://www.hindu.com/2007/05/13/stories/2007051303890600.htm|archive-date=15 May 2007}}</ref> ಮೇರ್ 16ನೇ ಲೋಕಸಭೆತ ಸಂಸದೆರಾದಿತ್ತೆರ್, ಕಣ್ಣೂರು ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಯೆರ್ .
== ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ ==
ಶ್ರೀಮತಿ ಶಿಕ್ಷಕಿ ಕೇರಳದ ರಾಜಕೀಯದ ರಾಜಕಾರಣಿ. ಮೇರ್ ೪ ಮೇ ೧೯೪೯ಡ್ ಕೆಲು ನಂಬಿಯಾರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪಿ ಕೆ ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಅಕುಲೆನ ಮಗಲ್ ಆದ್ ಪುಟ್ಟಿಯೆರ್. <ref>{{Cite web|url=http://www.kerala.gov.in/government/sreemath.htm|title=officialwebsite of kerala.gov.in|website=www.kerala.gov.in|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071104174637/http://www.kerala.gov.in/government/sreemath.htm|archivedate=2007-11-04}}</ref> ನೆರುವಂಬ್ರಂ ಉನ್ನತ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಡ್ ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕೆರಾದ್ ಇತ್ತಿನಗ 2003ಡ್ ಸೇವೆಡ್ದ್ ನಿವೃತ್ತರಾಯೆರ್.೧೯೯೫ ಡ್ದ್ ೧೯೯೭ ಮುಟ್ಟ ಕಣ್ಣೂರು ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್ ಆಯೆರೆ ದುಂಬು ಕೆಲವು ಕಾಲ ಕಣ್ಣೂರು ಜಿಲ್ಲಾ ಪರಿಷತ್ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರಾದ್ ಇತ್ತೆರ್. ಇತ್ತೆ ಆರ್ ಎಐಡಿಡಬ್ಲ್ಯೂಎ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಬೊಕ್ಕ ಸಿಪಿಐ(ಎಂ) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯೆರಾದ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ಮೇರ್ 2001 ಬೊಕ್ಕ 2006ಡ್ ಪಯ್ಯನೂರು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡ್ದ್ ಕೇರಳ ವಿಧಾನಸಭೆಗ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಯೆರ್. 2014 ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಡ್ ಕನ್ನೂರು ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡ್ದ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಕೆ. ಸುಧಾಕರನ್ ನ್ 6566 ಮತೊಲೆನ ಅಂತರೊಡು ಸೋತೆರ್. ಆರ್ 2019 ಭಾರತೀಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಚುನಾವಣೆಡ್ 94,559 ಮತೊಲೆನ ಅಂತರೊಡು ಕೆ. ಸುಧಾಕರನ್ ಗ್ ಸೋತೆರ್.
== ಹಿಡಿತದ ಸ್ಥಾನೊಲು ==
* ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಕಣ್ಣೂರು ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯಿತಿ.
* ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಕಣ್ಣೂರು ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯಿತಿ. <ref name=":0">{{Cite web|title=P K SREEMATHI TEACHER : Bio, Political life, Family & Top stories|url=https://timesofindia.indiatimes.com/elections/candidates/p-k-sreemathi-teacher|accessdate=2023-01-01|website=The Times of India}}</ref>
* ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ, ಎಐಡಿಡಬ್ಲ್ಯೂಎ
* ಸಿ ಪಿ ಐ (ಎಂ), ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯ.
* ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವ, ಕೇರಳ ಸರ್ಕಾರ, ಅಚ್ಚುತಾನಂದನ ಸಚಿವಾಲಯ
* ಕಣ್ಣೂರು ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಂಸದರು <ref>{{Cite web|title=Members : Lok Sabha|url=https://loksabha.nic.in/Members/womenar.aspx?lsno=16&tab=0|accessdate=2023-01-01|website=loksabha.nic.in}}</ref>
* ಸದಸ್ಯೆ, ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ ಸಮಿತಿ <ref>{{Cite web|url=https://www.india.gov.in/my-government/indian-parliament/pk-sreemathi-teacher|title=P.K. Sreemathi Teacher {{!}} National Portal of India|website=www.india.gov.in|language=en|accessdate=2018-09-01}}</ref>
* ನಿವೃತ್ತ ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕ
* ಸದಸ್ಯ, ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿ
* ಸದಸ್ಯ, ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯ
* ಸದಸ್ಯರು, ಸಿಲ್ಕ್ ಮಂಡಳಿ <ref name=":0" />
== ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ ==
* ಕೇರಳ ಸಚಿವರ ಮಂಡಳಿ ||
== ಉಲ್ಲೇಖೊಲು ==
{{Commons category|ಪಿ. ಕೆ. ಶ್ರೀಮತಿ}}{{Reflist}}{{16th LS members from Kerala}}{{DEFAULTSORT:Sreemathy, P. K.}}
[[ವರ್ಗೊ: ರಾಜಕಾರಣಿ]]
j1jvtrunvfqbs8fq89cg3070mfhp6qh
ಇಡಿಯಪ್ಪಂ
0
25368
362215
355462
2026-06-30T10:34:17Z
Vinoda mamatharai
55
362215
wikitext
text/x-wiki
==ಇಡಿಯಪ್ಪಂ(ಸೇಮೆದಡ್ಯೆ)==
[[File:ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ತಯಾರಕ 3.jpg|thumb|ದುಂಬುದ ಕಾಲೊದ ಒತ್ತು ಶಾವಿಗೆ ಮಣೆ]]
ಇಡಿಯಪ್ಪಂ, ಉಂದೆನ್ ಇಂಡಿಯಪ್ಪ, ನೂಲಪ್ಪಂ, ನೂಲ್ಪುಟ್ಟು, ಶೆವೆಯೊ, ಸಂತಗಾಯಿ, ಅತ್ತ್ಂಡ ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸ್ಟ್ರಿಂಗ್ ಹಾಪರ್ ಡಿಶ್. ಉಂದೆಟ್ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುನ್ ನೂಡಲ್ಸ್ ಗ್ ಒತ್ತುದು, ಒಂಜಿ ಫ್ಲಾಟ್ ಡಿಸ್ಕ್ ದಂಚಿನ ಆಕಾರೊಡು ಪಾಡ್ದ್ ಸ್ಟೀಮ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಖಾದ್ಯೊನು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಲಾ ಪಸರುವೆರ್<ref>https://www.thehindu.com/life-and-style/food/how-i-learnt-to-make-the-perfect-ottu-shavige/article34393025.ece</ref>
==ಒಂಜಿ ತೆನಸ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಜಾಗೆಡ್==
ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪಂಡ [[ಭಾರತ]]ದ [[ತಮಿಳುನಾಡು]], [[ಕೇರಳ]], ಕರ್ನಾಟಕ ಬೊಕ್ಕ [[ಶ್ರಿಲಂಕಾ|ಶ್ರೀಲಂಕಾ]] ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಪಾಕಶಾಲೆದ ವಿಶೇಷತೆ. ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ತಮಿಳುಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ ಂಡ್. ತಮಿಳ್ದ 'ಇಡಿ' ಶಬ್ದ ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದ್ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ರೂಪುಗೊಂಡಿತ್ತುಂಡು. ಈ ಖಾದ್ಯೊನು, ಆಗಾಗ್ಗೆ, ನೂಲಪ್ಪಂ ಅತ್ತ್ಂಡ ನೂಲ್ಪುಟ್ಟು ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ತಮಿಳು ಭಾಷೆದ ನೂಲ್ ಪನ್ಪಿನ ಶಬ್ದೊಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ ಂಡ್, ಅರ್ಥ ತಂತಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ನೂಲು. ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಉಂದೆನ್ ಕನ್ನಡೊಡು ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಅಂಚನೆ ಕುಡ್ಲ ಬೊಕ್ಕ ಉಡುಪಿಡ್ ತುಳುಟು ಅಡ್ಡಾಯೆ ಪಂಡ್ದ್ ಸೆಮಿಗೆ ಪನ್ಪೆರ್. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರೊಡು ಉಂದು ಶಿರ್ವಾಲೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ಪೋತುಂಡು. ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ(ಅನ್ ಬ್ರೋಕನ್ ಶವಿಗೆ) ಬೊಕ್ಕ ಶವಿಗೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೆಸಿಪಿಲೆನ್ ಆಧಾರ ಮಲ್ತ್ದ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುಡ್ಲ ಬೊಕ ಉಡುಪಿಡ್ ಉಂದೆನ್ ತುಳುವ ಕೋರಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ಮೀನ್ದ ಕಜಿಪುದೊಟ್ಟುಗು ಉನ್ಪೆರ್, ಅಂಚೆನೆ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ರಸಾಯನ ಪನ್ಪಿ ಅಡ್ಯೊಡು ಉನ್ಪೆರ್. ಪುಟ್ಟು ಮಯಂ ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾಡ್ ರಾತ್ರೆದ ತಿಂಡಿಡ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಉಪಾಹಾರದ ವಸ್ತು.<ref>https://www.tomatoblues.com/shavige-bath-rice-vermicelli-recipe/</ref>
==ಎಂಚ ಮಲ್ಪುನು==
ಉಂದೆನ್ ಅರಿತ ಮೈದಾ, ಉಪ್ಪು, ಬೊಕ್ಕ ನೀರ್ಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ತಿನ ಬುಕ್ಕೊ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ನ್ ಆವಿಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಆಂಡ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕೊಂಗು ಪ್ರದೇಶೊಡು, ಆವಿಡ್ ಮಲ್ತಿನ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುದ ಚೆಂಡೆನ್ ಒತ್ತುದು ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಮಲ್ಪುವೆರ್.ಒತ್ತುದು ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುದ ಉಂಡೆಲೆನ್ ಒತ್ತುದು ಸಂತಗಾಯಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಗ್ ವಿರುದ್ಧವಾದ್, ಒತ್ತುದು ನೂಡಲ್ಸ್ ನ್ ಒತ್ತುದು ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಬ್ರೇಕ್ ಫಾಸ್ಟ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಡಿನ್ನರ್ ಡ್ ಕರಿ (ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಮೊಟ್ಟೆ, ಮೀನ್, ಅತ್ತ್ಂಡ ಮಾಸದ ಕರಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ರಸಮ್) ಬೊಕ್ಕ ತಾರಾಯಿದ ಚಟ್ನಿದೊಟ್ಟುಗು ಮುಖ್ಯ ಖಾದ್ಯ ಆದ್ ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದೆನ್ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಕ್ಕರೆದ ಒಟ್ಟುಗು ಕೇರಳದ ಮಲಬಾರ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಡು ಬಲಸುವೆರ್. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಊಟೊಡು ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುಜೆರ್. ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ಶ್ರೀಲಂಕಾಡ್ ಉಂದೆನ್ ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಮಸಾಲೆದ ಕಜಿಪು ಅತ್ತಂಡ ರಸಮ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಉನ್ಪೆರ್. ಅಯಿತ ತಯಾರಿಕೆಡ್ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟುನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಅಯಿಕ್ ಕಂದು ಬಣ್ಣ ಬರ್ಪುಂಡು.
ಪುಟು ಮಯಂನ್ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟು ಅತ್ತಂಡ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಹಿಟ್ಟುನ್ ನೀರ್ ಅತ್ತಂಡ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ಡ್ ಬೆರೆಸಾದ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಹಿಟ್ಟುನ್ ಜರಡಿಡ್ ಒತ್ತುದು ವರ್ಮಿಸೆಲ್ಲಿ ಲೆಕೊದ ನೂಡಲ್ಸ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಉಂದೆನ್ ಆವಿಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ರುಚಿಯಾದ್ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯದ ಪಾಂಡನ್ ಎಲೆತ (ಸ್ಕ್ರೂಪೈನ್) ರಸೊನು ಸೇರಾವೊಡು. ನೂಡಲ್ಸ್ ನ್ ತುರಿನ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ಬೆಲ್ಲ, ಅತ್ತ್ಂಡ ಗುರ್ (ಖರ್ಜೂರದ ಸಕ್ಕರೆ) ದ ಒಟ್ಟುಗು ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
{{Reflist}}
==ಉಲ್ಲೇಕೊ==
[[ವರ್ಗೊ:ತೆನಸ್ಸ್]]
ವರ್ಗೊ ಸ್ತ್ರೀವಾದೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನಪದೊ 2026
rdhz8x04dbhqg7xmf7g19j1vbyfwxlw
362217
362215
2026-06-30T10:34:54Z
Vinoda mamatharai
55
362217
wikitext
text/x-wiki
==ಇಡಿಯಪ್ಪಂ(ಸೇಮೆದಡ್ಯೆ)==
[[File:ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ತಯಾರಕ 3.jpg|thumb|ದುಂಬುದ ಕಾಲೊದ ಒತ್ತು ಶಾವಿಗೆ ಮಣೆ]]
ಇಡಿಯಪ್ಪಂ, ಉಂದೆನ್ ಇಂಡಿಯಪ್ಪ, ನೂಲಪ್ಪಂ, ನೂಲ್ಪುಟ್ಟು, ಶೆವೆಯೊ, ಸಂತಗಾಯಿ, ಅತ್ತ್ಂಡ ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸ್ಟ್ರಿಂಗ್ ಹಾಪರ್ ಡಿಶ್. ಉಂದೆಟ್ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುನ್ ನೂಡಲ್ಸ್ ಗ್ ಒತ್ತುದು, ಒಂಜಿ ಫ್ಲಾಟ್ ಡಿಸ್ಕ್ ದಂಚಿನ ಆಕಾರೊಡು ಪಾಡ್ದ್ ಸ್ಟೀಮ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಖಾದ್ಯೊನು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಲಾ ಪಸರುವೆರ್<ref>https://www.thehindu.com/life-and-style/food/how-i-learnt-to-make-the-perfect-ottu-shavige/article34393025.ece</ref>
==ಒಂಜಿ ತೆನಸ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಜಾಗೆಡ್==
ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪಂಡ [[ಭಾರತ]]ದ [[ತಮಿಳುನಾಡು]], [[ಕೇರಳ]], ಕರ್ನಾಟಕ ಬೊಕ್ಕ [[ಶ್ರಿಲಂಕಾ|ಶ್ರೀಲಂಕಾ]] ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಪಾಕಶಾಲೆದ ವಿಶೇಷತೆ. ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ತಮಿಳುಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ ಂಡ್. ತಮಿಳ್ದ 'ಇಡಿ' ಶಬ್ದ ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದ್ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ರೂಪುಗೊಂಡಿತ್ತುಂಡು. ಈ ಖಾದ್ಯೊನು, ಆಗಾಗ್ಗೆ, ನೂಲಪ್ಪಂ ಅತ್ತ್ಂಡ ನೂಲ್ಪುಟ್ಟು ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ತಮಿಳು ಭಾಷೆದ ನೂಲ್ ಪನ್ಪಿನ ಶಬ್ದೊಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ ಂಡ್, ಅರ್ಥ ತಂತಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ನೂಲು. ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಉಂದೆನ್ ಕನ್ನಡೊಡು ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಅಂಚನೆ ಕುಡ್ಲ ಬೊಕ್ಕ ಉಡುಪಿಡ್ ತುಳುಟು ಅಡ್ಡಾಯೆ ಪಂಡ್ದ್ ಸೆಮಿಗೆ ಪನ್ಪೆರ್. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರೊಡು ಉಂದು ಶಿರ್ವಾಲೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ಪೋತುಂಡು. ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ(ಅನ್ ಬ್ರೋಕನ್ ಶವಿಗೆ) ಬೊಕ್ಕ ಶವಿಗೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೆಸಿಪಿಲೆನ್ ಆಧಾರ ಮಲ್ತ್ದ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುಡ್ಲ ಬೊಕ ಉಡುಪಿಡ್ ಉಂದೆನ್ ತುಳುವ ಕೋರಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ಮೀನ್ದ ಕಜಿಪುದೊಟ್ಟುಗು ಉನ್ಪೆರ್, ಅಂಚೆನೆ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ರಸಾಯನ ಪನ್ಪಿ ಅಡ್ಯೊಡು ಉನ್ಪೆರ್. ಪುಟ್ಟು ಮಯಂ ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾಡ್ ರಾತ್ರೆದ ತಿಂಡಿಡ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಉಪಾಹಾರದ ವಸ್ತು.<ref>https://www.tomatoblues.com/shavige-bath-rice-vermicelli-recipe/</ref>
==ಎಂಚ ಮಲ್ಪುನು==
ಉಂದೆನ್ ಅರಿತ ಮೈದಾ, ಉಪ್ಪು, ಬೊಕ್ಕ ನೀರ್ಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ತಿನ ಬುಕ್ಕೊ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ನ್ ಆವಿಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಆಂಡ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕೊಂಗು ಪ್ರದೇಶೊಡು, ಆವಿಡ್ ಮಲ್ತಿನ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುದ ಚೆಂಡೆನ್ ಒತ್ತುದು ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಮಲ್ಪುವೆರ್.ಒತ್ತುದು ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುದ ಉಂಡೆಲೆನ್ ಒತ್ತುದು ಸಂತಗಾಯಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಗ್ ವಿರುದ್ಧವಾದ್, ಒತ್ತುದು ನೂಡಲ್ಸ್ ನ್ ಒತ್ತುದು ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಬ್ರೇಕ್ ಫಾಸ್ಟ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಡಿನ್ನರ್ ಡ್ ಕರಿ (ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಮೊಟ್ಟೆ, ಮೀನ್, ಅತ್ತ್ಂಡ ಮಾಸದ ಕರಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ರಸಮ್) ಬೊಕ್ಕ ತಾರಾಯಿದ ಚಟ್ನಿದೊಟ್ಟುಗು ಮುಖ್ಯ ಖಾದ್ಯ ಆದ್ ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದೆನ್ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಕ್ಕರೆದ ಒಟ್ಟುಗು ಕೇರಳದ ಮಲಬಾರ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಡು ಬಲಸುವೆರ್. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಊಟೊಡು ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುಜೆರ್. ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ಶ್ರೀಲಂಕಾಡ್ ಉಂದೆನ್ ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಮಸಾಲೆದ ಕಜಿಪು ಅತ್ತಂಡ ರಸಮ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಉನ್ಪೆರ್. ಅಯಿತ ತಯಾರಿಕೆಡ್ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟುನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಅಯಿಕ್ ಕಂದು ಬಣ್ಣ ಬರ್ಪುಂಡು.
ಪುಟು ಮಯಂನ್ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟು ಅತ್ತಂಡ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಹಿಟ್ಟುನ್ ನೀರ್ ಅತ್ತಂಡ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ಡ್ ಬೆರೆಸಾದ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಹಿಟ್ಟುನ್ ಜರಡಿಡ್ ಒತ್ತುದು ವರ್ಮಿಸೆಲ್ಲಿ ಲೆಕೊದ ನೂಡಲ್ಸ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಉಂದೆನ್ ಆವಿಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ರುಚಿಯಾದ್ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯದ ಪಾಂಡನ್ ಎಲೆತ (ಸ್ಕ್ರೂಪೈನ್) ರಸೊನು ಸೇರಾವೊಡು. ನೂಡಲ್ಸ್ ನ್ ತುರಿನ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ಬೆಲ್ಲ, ಅತ್ತ್ಂಡ ಗುರ್ (ಖರ್ಜೂರದ ಸಕ್ಕರೆ) ದ ಒಟ್ಟುಗು ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
{{Reflist}}
==ಉಲ್ಲೇಕೊ==
[[ವರ್ಗೊ:ತೆನಸ್ಸ್]]
[[ವರ್ಗೊ ಸ್ತ್ರೀವಾದೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನಪದೊ 2026]]
82gso9f6drdpbtv58ajmihdicf1oyjn
362218
362217
2026-06-30T10:35:21Z
Vinoda mamatharai
55
362218
wikitext
text/x-wiki
==ಇಡಿಯಪ್ಪಂ(ಸೇಮೆದಡ್ಯೆ)==
[[File:ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ತಯಾರಕ 3.jpg|thumb|ದುಂಬುದ ಕಾಲೊದ ಒತ್ತು ಶಾವಿಗೆ ಮಣೆ]]
ಇಡಿಯಪ್ಪಂ, ಉಂದೆನ್ ಇಂಡಿಯಪ್ಪ, ನೂಲಪ್ಪಂ, ನೂಲ್ಪುಟ್ಟು, ಶೆವೆಯೊ, ಸಂತಗಾಯಿ, ಅತ್ತ್ಂಡ ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸ್ಟ್ರಿಂಗ್ ಹಾಪರ್ ಡಿಶ್. ಉಂದೆಟ್ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುನ್ ನೂಡಲ್ಸ್ ಗ್ ಒತ್ತುದು, ಒಂಜಿ ಫ್ಲಾಟ್ ಡಿಸ್ಕ್ ದಂಚಿನ ಆಕಾರೊಡು ಪಾಡ್ದ್ ಸ್ಟೀಮ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಖಾದ್ಯೊನು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಡ್ ಲಾ ಪಸರುವೆರ್<ref>https://www.thehindu.com/life-and-style/food/how-i-learnt-to-make-the-perfect-ottu-shavige/article34393025.ece</ref>
==ಒಂಜಿ ತೆನಸ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಜಾಗೆಡ್==
ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪಂಡ [[ಭಾರತ]]ದ [[ತಮಿಳುನಾಡು]], [[ಕೇರಳ]], ಕರ್ನಾಟಕ ಬೊಕ್ಕ [[ಶ್ರಿಲಂಕಾ|ಶ್ರೀಲಂಕಾ]] ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಪಾಕಶಾಲೆದ ವಿಶೇಷತೆ. ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ತಮಿಳುಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ ಂಡ್. ತಮಿಳ್ದ 'ಇಡಿ' ಶಬ್ದ ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದ್ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ರೂಪುಗೊಂಡಿತ್ತುಂಡು. ಈ ಖಾದ್ಯೊನು, ಆಗಾಗ್ಗೆ, ನೂಲಪ್ಪಂ ಅತ್ತ್ಂಡ ನೂಲ್ಪುಟ್ಟು ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಉಂದು ತಮಿಳು ಭಾಷೆದ ನೂಲ್ ಪನ್ಪಿನ ಶಬ್ದೊಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ ಂಡ್, ಅರ್ಥ ತಂತಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ನೂಲು. ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಉಂದೆನ್ ಕನ್ನಡೊಡು ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್ ಅಂಚನೆ ಕುಡ್ಲ ಬೊಕ್ಕ ಉಡುಪಿಡ್ ತುಳುಟು ಅಡ್ಡಾಯೆ ಪಂಡ್ದ್ ಸೆಮಿಗೆ ಪನ್ಪೆರ್. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರೊಡು ಉಂದು ಶಿರ್ವಾಲೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ಪೋತುಂಡು. ಕರ್ನಾಟಕೊಡು ಒಟ್ಟು ಶಾವಿಗೆ(ಅನ್ ಬ್ರೋಕನ್ ಶವಿಗೆ) ಬೊಕ್ಕ ಶವಿಗೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೆಸಿಪಿಲೆನ್ ಆಧಾರ ಮಲ್ತ್ದ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುಡ್ಲ ಬೊಕ ಉಡುಪಿಡ್ ಉಂದೆನ್ ತುಳುವ ಕೋರಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ಮೀನ್ದ ಕಜಿಪುದೊಟ್ಟುಗು ಉನ್ಪೆರ್, ಅಂಚೆನೆ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ರಸಾಯನ ಪನ್ಪಿ ಅಡ್ಯೊಡು ಉನ್ಪೆರ್. ಪುಟ್ಟು ಮಯಂ ಮಲೇಷ್ಯಾ, ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾಡ್ ರಾತ್ರೆದ ತಿಂಡಿಡ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಉಪಾಹಾರದ ವಸ್ತು.<ref>https://www.tomatoblues.com/shavige-bath-rice-vermicelli-recipe/</ref>
==ಎಂಚ ಮಲ್ಪುನು==
ಉಂದೆನ್ ಅರಿತ ಮೈದಾ, ಉಪ್ಪು, ಬೊಕ್ಕ ನೀರ್ಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ತಿನ ಬುಕ್ಕೊ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ನ್ ಆವಿಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಆಂಡ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕೊಂಗು ಪ್ರದೇಶೊಡು, ಆವಿಡ್ ಮಲ್ತಿನ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುದ ಚೆಂಡೆನ್ ಒತ್ತುದು ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಮಲ್ಪುವೆರ್.ಒತ್ತುದು ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟುದ ಉಂಡೆಲೆನ್ ಒತ್ತುದು ಸಂತಗಾಯಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಗ್ ವಿರುದ್ಧವಾದ್, ಒತ್ತುದು ನೂಡಲ್ಸ್ ನ್ ಒತ್ತುದು ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಬ್ರೇಕ್ ಫಾಸ್ಟ್ ಅತ್ತ್ಂಡ ಡಿನ್ನರ್ ಡ್ ಕರಿ (ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಮೊಟ್ಟೆ, ಮೀನ್, ಅತ್ತ್ಂಡ ಮಾಸದ ಕರಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ರಸಮ್) ಬೊಕ್ಕ ತಾರಾಯಿದ ಚಟ್ನಿದೊಟ್ಟುಗು ಮುಖ್ಯ ಖಾದ್ಯ ಆದ್ ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದೆನ್ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಕ್ಕರೆದ ಒಟ್ಟುಗು ಕೇರಳದ ಮಲಬಾರ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಡು ಬಲಸುವೆರ್. ಉಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಊಟೊಡು ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುಜೆರ್. ಕೇರಳ ಬೊಕ್ಕ ಶ್ರೀಲಂಕಾಡ್ ಉಂದೆನ್ ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಮಸಾಲೆದ ಕಜಿಪು ಅತ್ತಂಡ ರಸಮ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಉನ್ಪೆರ್. ಅಯಿತ ತಯಾರಿಕೆಡ್ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟುನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಅಯಿಕ್ ಕಂದು ಬಣ್ಣ ಬರ್ಪುಂಡು.
ಪುಟು ಮಯಂನ್ ಅರಿತ ಹಿಟ್ಟು ಅತ್ತಂಡ ಇಡಿಯಪ್ಪಂ ಹಿಟ್ಟುನ್ ನೀರ್ ಅತ್ತಂಡ ತಾರಾಯಿದ ಪೇರ್ ಡ್ ಬೆರೆಸಾದ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಹಿಟ್ಟುನ್ ಜರಡಿಡ್ ಒತ್ತುದು ವರ್ಮಿಸೆಲ್ಲಿ ಲೆಕೊದ ನೂಡಲ್ಸ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಉಂದೆನ್ ಆವಿಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ರುಚಿಯಾದ್ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯದ ಪಾಂಡನ್ ಎಲೆತ (ಸ್ಕ್ರೂಪೈನ್) ರಸೊನು ಸೇರಾವೊಡು. ನೂಡಲ್ಸ್ ನ್ ತುರಿನ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಬೊಕ್ಕ ಬೆಲ್ಲ, ಅತ್ತ್ಂಡ ಗುರ್ (ಖರ್ಜೂರದ ಸಕ್ಕರೆ) ದ ಒಟ್ಟುಗು ಸರ್ವ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
{{Reflist}}
==ಉಲ್ಲೇಕೊ==
[[ವರ್ಗೊ:ತೆನಸ್ಸ್]]
[[ವರ್ಗೊ :ಸ್ತ್ರೀವಾದೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನಪದೊ 2026]]
oj5wtvu7ao67s1g7kxxh6wjotr5ns6b
ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಚೆರಿಯನ್
0
25846
362221
356631
2026-06-30T10:41:24Z
Vinoda mamatharai
55
/* ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಮ್ಮೇಳನ */
362221
wikitext
text/x-wiki
೯
{{Infobox person
| name = Accamma Cherian
| image = Akkamma Cherian.jpg
| image_size = 150px
| caption =
| other_names =
| birth_date = 14 February 1909
| birth_place = [[Kanjirappally|Kanjirapally]], [[Travancore]]
| death_date = 5 May 1982
| death_place = [[Trivandrum]], [[Kerala]], India
| death_cause =
| resting_place =
| resting_place_coordinates =
| education =
| alma_mater =
| occupation =
| employer =
| known_for =
| height =
| title =
| term =
| predecessor =
| successor =
| party = Indian National Congress
| boards =
| spouse = V. V. Varkey
| partner =
| children =
| parents = Thomman Cherian and Annamma
| relatives =
| website =
| signature =
| footnotes =
}}
'''ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಚೆರಿಯನ್''' (14 ಫೆಬ್ರವರಿ 1909 - 5 ಮೇ 1982) ಒರ್ತಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ <ref>{{Cite book |title=Journal of Kerala Studies |publisher=University of Kerala |year=1985 |page=21 |chapter=ROLE OF WOMEN IN KERALA POLITICS REFORMS AMENDMENT ACT 1969 A STUDY IN SOCIAL CHANGE}}</ref> <ref>{{Cite book |title=Who is who of Freedom Fighters in Kerala |publisher=K. Karunakaran Nair |year=1975 |editor-last=K. Karunakaran Nair |page=89}}</ref> ಆರ್ ಟ್ರಾವಂಕೂರು ( [[ಕೇರಳ]] ), [[ಭಾರತ]]ದಾರ್ . ಆರ್ ಟ್ರಾವಂಕೂರುದ [[ಝಾನ್ಸಿ ರಾಣಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ|ಝಾನ್ಸಿ ರಾಣಿ]] ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನಾರ್. <ref>{{Cite web|url=http://www.kswdc.org/status.htm|title=Status of Kerala Women|accessdate=30 October 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081026084416/http://www.kswdc.org/status.htm|archivedate=26 October 2008}}</ref>
== ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ ==
ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೩೮ಡ್, ಟ್ರಾವಂಕೂರು ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ರಚನೆ ಆಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಚೆರಿಯನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹೋರಾಟೊಗು ಸೇರೊಡಾಂಡ ತನ್ನ ಬೋಧನಾ ವೃತ್ತಿನ್ ಬುಡ್ದು ಪೋಯೆರ್. <ref name="tehelka">{{Cite web|url=http://www.tehelka.com/story_main25.asp?filename=op012007culture_vulture.asp|title=When friends become statues|last=Paul Zacharia|date=20 January 2007|publisher=tehelka.com|accessdate=6 November 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070210202013/http://www.tehelka.com/story_main25.asp?filename=op012007culture_vulture.asp|archivedate=10 February 2007}}</ref> <ref>{{Cite book |title=The Collected Works of Mahatma Gandhi |publisher=Publications Division, Ministry of Information and Broadcasting, Govt. of India |year=1977 |pages=413, 503}}</ref>
=== ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಸರ್ಕಾರಗಾದ್ ಆಂದೋಲನ ===
==== ನಾಗರಿಕ ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿ ====
ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ ಅಡಿಟ್ ಟ್ರಾವಂಕೂರುದ ಜನಕುಲು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಸರಕಾರೊಗು ಆಂದೋಲನ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಟ್ರಾವಂಕೂರುದ ದೇವಾನ್ ಸಿಪಿ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಐಯರ್ ಆಂದೋಲನೊನು ದಮನ ಮಲ್ಪೆರೆ ನಿರ್ಧರಿಸಯೆರ್. ಆಗಸ್ಟ್ ೨೬, ೧೯೩೮ಡ್, ಆರ್ ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನ್ ನಿಷೇಧ ಮಲ್ತೆರ್, ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ನಾಗರಿಕ ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿನ್ ಏರ್ಪಾಡ್ ಮಲ್ತೆರ್. ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಪಟ್ಟಮ್ ಎ. ತಾನು ಪಿಳ್ಳೈ ಸೇರ್ದ್ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಖಂಡೆರೆನ್ ಬಂಧಿಸದ್ ಜೈಲುಗು ಪಾಡ್ಯೆರ್.
==== ಕೌಡಿಯಾರ್ ಅರಮನೆಕ್ಕೆ ರ್ಯಾಲಿ ====
ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ ನಿಷೇಧ ರದ್ದು ಮಲ್ಪೆರೆ ಚೆರಿಯನ್ ತಂಪನೂರುಡ್ದ್ ಮಹಾರಾಜ ಚಿತಿರಾ ತಿರುನಾಲ್ ಬಲರಾಮ ವರ್ಮನ ಕೌಡಿಯಾರ್ ಅರಮನೆ ಮುಟ್ಟ ಸಾಮೂಹಿಕ ರ್ಯಾಲಿ ನಡತ್ಂಡ್. ಆಂದೋಲನ ಮಲ್ಪುನ ಜನಸಮೂಹ ದೇವಾನ್ ಸಿಪಿ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಐಯರ್ ನ್ ವಜಾ ಮಲ್ಪೊಡು ಪಂದ್ ಲಾ ಒತ್ತಾಯ ಮಲ್ತೆರ್, ಅರೆನ ಮಿತ್ತ್ ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮುಖಂಡೆರ್ ಕೆಲವು ಆರೋಪೊಲೆನ್ ದೀತೆರ್. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪೊಲೀಸ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆ ತನ್ನ ಜನೊಕುಲೆಗ್ 20,000 ಜನೊಕ್ಲೆನ ರ್ಯಾಲಿಡ್ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸೆರೆ ಆದೇಶ ಕೊರ್ತೆರ್. ಚೆರಿಯನ್ ಕಣ್ಣೀರ್ ಪಾಡ್ಯೆರ್, "ಯಾನ್ ನಾಯಕೆ; ಈರ್ ಬೇತೆಕ್ಲೆನ್ ಕೊರ್ಪಿನ ದುಂಬು ಎಂಕ್ ಗುಂಡು ಪಾಡ್ಲೆ". ಅಲೆನ ಧೈರ್ಯದ ಪಾತೆರೊಲು ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಲೆನ್ ಅಕ್ಲೆನ ಆದೇಶೊಲೆನ್ ಪಿರ ದೆತೊನೆರೆ ಒತ್ತಾಯ ಮಲ್ತೆರ್. ಅರೆನ ಸುದ್ದಿನ್ ಕೇಂಡ್ದ್ [[ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ|ಎಂಕೆ ಗಾಂಧಿ]] ಅರೆನ್ "ತ್ರಾವಣಕೂರುದ ಝಾನ್ಸಿ ರಾಣಿ" ಪಂಡ್ದ್ ಶ್ಲಾಘನೆ ಮಲ್ತೆರ್. 1939ಡ್ ನಿಷೇಧ ಆದೇಶೊಲೆನ್ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮಲ್ತಿನ ಆರೋಪೊಡು ಅಲೆನ್ ಬಂಧಿ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಪರಾಧಿ ಪಂಡ್ದ್ ತೀರ್ಪು ಕೊರ್ತೆರ್ <ref>{{Cite book |last=Naveen Joshi |title=Freedom Fighters Remember |publisher=Publications Division, Ministry of Information and Broadcasting, Govt. of India |year=1997 |isbn=978-81-230-0575-1 |page=18}}</ref>
==== ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಮ್ಮೇಳನ ====
ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ ಸುರುತ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಮ್ಮೇಳನ 1932 ಡಿಸೆಂಬರ್ 22 ಬೊಕ್ಕ 23 ತಾರೀಕ್ ದಾನಿ ನಿಷೇಧ ಆದೇಶ ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ ವಾಟ್ಟಿಯೂರ್ ಕಾವು ಡ್ ನಡತ್ಂಡ್. ರಾಜ್ಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ ಬಹುತೇಕ ನಾಯಕೆರೆನ್ ಬಂಧಿ ಮಲ್ತ್ ಜೈಲ್ ಗ್ ಪಾಡ್ಯೆರ್. ಚೆರಿಯನ್, ಅರೆನ ಅಕ್ಕ [[ರೋಸಮ್ಮ ಪುನ್ನೂಸ್|ರೊಸಾಮ್ಮಾ ಪುನ್ನೋಸ್]] (ಒರಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ್ತಿ, ಶಾಸಕೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ೧೯೪೮ಡ್ದ್ ಸಿಪಿಐ ನಾಯಕೆರ್) ನೊಟ್ಟುಗು, ೨೪ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೩೯ಡ್ ಬಂಧಿಸಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಜೈಲುಗು ಪಾಡ್ದೆರ್ <ref>{{Cite news|url=https://books.google.com/books?id=D88-AAAAIBAJ&dq=Akkamma+Cherian&pg=PA5|title=Memorandum Impasse {{!}} Government not satisfied with Gandhiji's draft {{!}} Arrests continue|work=The Indian Express}}</ref> ಅಕುಲೆಗ್ ಒಂಜಿ ವರ್ಷದ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಆಂಡ್. ಜೈಲ್ಡ್ ಅಕುಲೆನ್ ಅವಮಾನ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೆದರಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಜೈಲ್ ಅಧಿಕಾರಿಲೆನ ಸೂಚನೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೆಲವು ಕೈದಿಲು ಅಕ್ಲೆನ ಮಿತ್ತ್ ದುರುಪಯೋಗ ಬೊಕ್ಕ ಅಶ್ಲೀಲ ಪಾತೆರೊಲೆನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ವಿಷಯೊನು ಪಟ್ಟೊಮ್ ಎ. ಥಾನು ಪಿಳ್ಳೈ [[ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ|ಎಂ.ಕೆ.ಗಾಂಧಿನ]] ಗಮನೊಗು ತೂಪೆರ್. <ref>{{Cite book |last=Mahatma Gandhi |title=The Indian States Problem |publisher=Navajivan press |page=167}}</ref> <ref>{{Cite book |last=V. B. Kher |title=Political and National Life and Affairs By Gandhi |publisher=Navajivan Pub. House |year=1967 |pages=186, 322}}</ref>
== ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಜೀವನ ==
೧೯೫೦ ದಶಕದ ಸುರುಟು, ಪಕ್ಷದ ಸಿದ್ಧಾಂತೊಲು ಬದಲಾವೊಂದು ಇತ್ತಿನಗ, ಆರ್ ರಾಜಕೀಯೊನು ಬುಡ್ದು ಪೋಯೆರ್.
== ತೀರಿನಿ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ಮರಣೆ ==
ಚೆರಿಯನ್ ೫ ಮೇ ೧೯೮೨ಡ್ ತೀರ್ ಪೋಯೆರ್. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''[[ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (January 2026)">citation needed</span>]]'' ]</sup> ತಿರುವನಂತಪುರದ ವೆಲ್ಲಾಯಂಬಳೊಡು ಅರೆನ ನೆಂಪುಗು ಒಂಜಿ ಪ್ರತಿಮೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. <ref>{{Cite news|url=http://www.hindu.com/2006/03/15/stories/2006031525480300.htm|title=Road users at the receiving end|date=15 March 2006|work=[[The Hindu]]|access-date=30 October 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20061213124341/http://www.hindu.com/2006/03/15/stories/2006031525480300.htm|archive-date=13 December 2006|location=Chennai, India}}</ref> ಅರೆನ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಒಂಜಿ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರೊನು ಶ್ರೀಬಾಲಾ ಕೆ. ಮೆನನ್ ಮಲ್ತೆರ್. <ref>{{Cite web|url=http://www.kerala.gov.in/keracallaug04/p32.pdf|title='Remembering the eminent'|accessdate=30 October 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070930181254/http://www.kerala.gov.in/keracallaug04/p32.pdf|archivedate=30 September 2007}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://www.hindu.com/2005/10/03/stories/2005100306280400.htm|title='Docufest' to begin tomorrow|date=3 October 2005|work=[[The Hindu]]|access-date=30 October 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20071123181850/http://www.hindu.com/2005/10/03/stories/2005100306280400.htm|archive-date=23 November 2007|location=Chennai, India}}</ref>
[[ಫೈಲ್:Accamma_Cherian_Park_02.jpg|thumb|ತಿರುವನಂತಪುರದ ವೆಳ್ಳಾಯಂಬಳಂ ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಚೆರಿಯನ್ ಪುತ್ಥಳಿ.]]
[[ಫೈಲ್:Accamma_Cherian_Park_01.jpg|thumb|ತಿರುವನಂತಪುರದ ವೆಳ್ಳಾಯಂಬಳದ ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಚೆರಿಯನ್ ಉದ್ಯಾನವನ]]
== ಉಲ್ಲೇಖೊಲು ==
{{Reflist|2}}
3zpvvikr3igs8fb0xdrwrymtxs3pk5n
ಝುಂಪ ಲಾಹಿರಿ
0
25999
362228
360812
2026-06-30T10:55:36Z
Vinoda mamatharai
55
362228
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| name = ಝುಂಪ ಲಾಹಿರಿ
| image = Jhumpa Lahiri (2015).png
}}
'''ನೀಲಂಜನ ಸುದೇಶ್ನ''' " '''ಝುಂಪ''' " '''ಲಾಹಿರಿ''' ( ; ಜುಲೈ ೧೧, ೧೯೬೭ಡ್ ಪುಟ್ಟುನ) ಒರಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್-ಅಮೆರಿಕನ್ ಲೇಖಕಿ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ ತನ್ನ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲು, ಕಾದಂಬರಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆಗ್ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನಾರ್.
ಅರೆನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡೀಸ್'' (೧೯೯೯), ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಫಾರ್ ಫಿಕ್ಷನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೆನ್/ಹೆಮಿಂಗ್ವೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿ, ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' (೨೦೦೩), ಅದೇ ಪುದರ್ದ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರೊಗು ರೂಪಾಂತರ ಆಂಡ್.
''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ''ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್'' ನೋಟೆಬಲ್ ಬುಕ್, <nowiki><i id="mwJg">ಲಾಸ್ ಏಂಜಲೀಸ್ ಟೈಮ್ಸ್</i></nowiki> ಬುಕ್ ಪ್ರೈಸ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್, ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಚಲನಚಿತ್ರ ಆದ್ ಮಲ್ತೆರ್. ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' (೨೦೦೮) ಫ್ರಾಂಕ್ ಒ'ಕಾನರ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಆಂಡ ಅರೆನ ರಡ್ಡನೆ ಕಾದಂಬರಿ, ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' (೨೦೧೩) ಮ್ಯಾನ್ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬುಕ್ ಅವಾರ್ಡ್ ಫಾರ್ ಫಿಕ್ಷನ್ ಗ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್ ಆಯೆರ್. ಜನವರಿ ೨೨, ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಗ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು US$೫೦,೦೦೦ ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್. ಈ ಕೃತಿಲೆಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಅಮೆರಿಕೊಡು ಭಾರತೀಯ-ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅನುಭವೊನು ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್.
೨೦೧೨ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ರೋಮ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ರಡ್ಡ್ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆನ ಪುಸ್ತಕೊಲೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್, ಸುರುಕು ೨೦೧೮ ಡ್ ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊ'' ಪನ್ಪಿನ ಕಾದಂಬರಿಡ್, ಬೊಕ್ಕ ೨೦೨೩ ಡ್ ''ರೋಮನ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ಪನ್ಪಿನ'' ಸಂಗ್ರಹೊಡು. ಆರ್ 40 ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಬರವುದಕುಲು ಬರೆತಿನ 40 ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತಿನ ''ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ನ್'' ಸಂಕಲನ ಮಲ್ತೆರ್, ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಅರೆನ ಕೆಲವು ಬರವುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಲೇಖಕೆರೆನ ಬರವುಲೆನ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
೨೦೧೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿಗ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವಿಕ ಪದಕೊನು ಕೊರ್ತೆರ್. 2015 ಡ್ದ್ 2022 ಮುಟ್ಟ ಪ್ರಿನ್ಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರಾದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್ .
== ಸುರುತ ಜೀವನ ಬೊಕ್ಕ ಶಿಕ್ಷಣ ==
ನಿಲಂಜನ ಸುದೇಶ್ನಾ ಲಾಹಿರಿ ಲಂಡನ್ ಡ್ ಪುಟ್ಟುವೆರ್, ಬಂಗಾಳಿ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅಮರ್ ಲಾಹಿರಿ ಬೊಕ್ಕ ತಪತಿ "ಟಿಯಾ" ಲಾಹಿರಿ ( née ಸಾನ್ಯಾಲ್ ) [[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜ್ಯೊಡ್ದ್ . ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಟೊಲಿಗುಂಗೆಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಕುಲು. ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಉತ್ತರ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಕುಲು. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ 1966ಡ್ ಲಂಡನ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್, ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆ 1967ಡ್ ಬತ್ತೆರ್ ಅಕುಲು ಫಿನ್ಸ್ಬರಿ ಪಾರ್ಕ್ ಡ್ ನೆಲೆಯಾಯೆರ್. ೧೯೬೯ಡ್, ಅಲೆಗ್ ಮೂಜಿ ವರ್ಸೊ ಆನಗ ಅಲೆನ ಕುಟುಂಬ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್, ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್. ಅಲೆಗ್ ಒರಿ ಅಕ್ಕ ಉಂಡು, ಸಿಮಂತಿ ಲಾಹಿರಿ, ನವೆಂಬರ್ ೧೯೭೪ಡ್ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಡು ಪುಟ್ಟುನ, ಆರ್ ಇತ್ತೆ ರುಟ್ಜರ್ಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಯೋಜನಾ ಸಂಯೋಜಕೆರಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಒರ್ತಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಬೊಕ್ಕ ಒರಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನಾಗರಿಕೆರ್. ಲಾಹಿರಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಆರ್ ಒರಿ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕೆರ್ ಆದಿತ್ತೆರ್ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಆರ್ ಒಂಜಿ ಭಾರತೀಯ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ನ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ ಅರೆನ ಅಮ್ಮೆರೆನ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ಗ್ ಲಗತ್ತಿಸಯೆರ್. "ಉಂದು [ಅಲೆನ] ಅಮ್ಮೆರೆಗ್ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾದ್ ದಾದನಾ ಅರ್ಥ ಕೊರ್ತುಂಡು," ಆಂಡಲಾ, ಉಂದು ಅಲೆಗ್ "ಯಾಪಲ ತಪ್ಪು ಆದ್ ತೋಜುಂಡು". ಅಲ್ ಒರಿ ನ್ಯಾಚುರಲೈಸ್ಡ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಆನಗ ಅಲ್ ತನ್ನ ಭಾರತೀಯ ಪೌರತ್ವೊನು ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪೊಡಾಂಡ್. ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಾತ್ರ ಅಲೆಗ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನನ್ ತಾನ್ ಒರಿ "ಅಮೆರಿಕನ್" ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪನ್ಪೆರ್, "ಯಾನ್ ಮುಲ್ಪ ಪುಟ್ಟುಜಿ, ಆಂಡ ಯಾನ್ ಇಲ್ಲಡ್ ಪುಟ್ಟುದುಪ್ಪೊಲಿ."
ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ವರ್ಷ ಕರಿದ್, ಅಲೆನ ಕುಟುಂಬ ದಕ್ಷಿಣ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟೌನ್, ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್.ಲಾಹಿರಿ ಕಿಂಗ್ಸ್ಟನ್, ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ ಬುಲೆಯೆರ್, ಅಲ್ಪ ಅಮರ್ ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕಾರೆ ಆದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್; "ದಿ ಥರ್ಡ್ ಅಂಡ್ ಫೈನಲ್ ಕಾಂಟಿನೆಂಟ್" ಡ್ ನಾಯಕ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ ನ್'' ಮುಗಿಪುನ ಕತೆ, ಅರೆನ ನಂತರ ಮಾದರಿ ಆತ್ಂಡ್. ಟಿಯಾ, ಒರಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕಿ, ತನ್ನ ಜೋಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಬಂಗಾಳಿ ಪರಂಪರೆನ್ ತೆರಿದ್ ಬುಲೆವೊಡು ಪಂದ್ ಬಯಕೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಕುಟುಂಬೊ ಕಲ್ಕತ್ತಾಡ್ (ಇತ್ತೆದ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ) ಬಂಧುಲೆನ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಬಂಗಾಳಿ ಸಾಹಿತ್ಯೊದ ಉತ್ಸಾಹಿ ಓದುಗೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಬಂಗಾಳಿ ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಬರೆಪೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ನೆನಪು ಮಲ್ತೆರ್, ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಅಜ್ಜೆರ್, ಫಾನಿ ಭೂಷಣ್ ಸಾನ್ಯಾಲ್, ಒರಿ ದೃಶ್ಯ ಕಲಾವಿದೆರ್, ಅರೆನ ಆರು ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯೊಡು ತೀರ್ ಪೋಯೆರ್, ಅರೆಗ್ ಪನ್ಪಿನ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಲ್ [[ಬಂಗಾಳಿ ಬಾಸೆ|ಬಂಗಾಳಿ ಬಾಸೆನ್]] ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಪಾತೆರೊಲಿ ಬೊಕ್ಕ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೊಲಿ, ಆಂಡ ಅಲೆಗ್ ಓದರೆ ಆಪುಜಿ. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಪಾತೆರುನ ಬಾಸೆ ಉಂದು, ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಗ್ ನಾಲ್ ವರ್ಸೊದ ಮುಟ್ಟ ಬಂಗಾಳಿ ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಬಾಸೆನ್ ಪಾತೆರೆರೆ "ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ್ ನಿಷೇಧ" ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಶಿಶುವಿಹಾರೊಗು ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಅಲೆನ ಶಿಕ್ಷಕೆರ್ ಅಲೆನ್ ಝುಂಪ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಅಲೆನ ಇಲ್ಲಡ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಪುದರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅಲೆನ ಔಪಚಾರಿಕ ಪುದರ್ ಡ್ದ್ ಉಚ್ಚಾರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸುಲಭ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ನೆನಪು ಮಲ್ತೆರ್, "ಎನ್ನ ಪುದರ್ ಗ್ ಎಂಕ್ ಯಾಪಲ ಮುಜುಗರ ಆಪುಂಡು.... ಈರ್ ಏರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಈರ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ನೋವು ಕೊರ್ಪುನಂಚಿನ ಅನುಭವ ಆಪುಂಡು." ಆ ಕಾಲೊಡು ಅಲೆಗ್ ಬೇಗನೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ಕಲ್ಪುನಗ, "ಆಂಡ ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್, ಅಲೆನ್ ಪಾತೆರುನವು ಏಪಲಾ ಇಷ್ಟ ಆಯಿಜಿ.ಆರ್ ಜೋಕುಲಾದ್ ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಶಾಲೆದ ಕ್ಲೋಸೆಟ್ ಡ್ದ್ "ಒಂಜಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ರಡ್ಡ್" ಎಕ್ಸ್ ಟ್ರಾ ನೋಟ್ ಬುಕ್ ಲೆನ್ ಕದಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಆರ್ನ "ಸುರುತ ಅಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಕೃತ್ಯ" ನ್ ಗುರುತು ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್, ಹೆಚ್ಚಿನವು "ದುಷ್ಟ ಪೊಣ್ಣುಲೆನ ಬಲಿಪೊಯಿನಕ್ಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಕತೆಕುಲು." ಆರ್ ಇತ್ತೆಲಾ ನೋಟ್ಬುಕ್ ಡ್ ಬರೆಯೆರೆ ಇಷ್ಟ ಪಡ್ಪೆರ್. ಅಲ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ಅಲೆನ ಬರವುನ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ತೋಜಾವೊಂದಿಜ್ಜೆರ್. ಒಂಜಿ ವರ್ಷದ ಪ್ರಾಯೊಡು, ಆರ್ 1976ಡ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಪುಸ್ತಕೊನು "ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್" ''ದಿ ಲೈಫ್ ಆಫ್ ಎ ವೆಯಿಂಗ್ ಸ್ಕೇಲ್'' ( ''ಅಡ್ವೆಂಚರ್ಸ್ ಆಫ್ ಎ ವೆಯಿಂಗ್ ಸ್ಕೇಲ್'' ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆಲಾ ಉಂಡು), ಉಂದೆನ್ ಆರ್ ಒಂಜಿ ಬಾತ್ ರೂಮ್ ಸ್ಕೇಲ್ ದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನೊಡ್ದ್ ಬರೆಯೆರ್, ಆರ್ ಗೆಂದಿನ ಅರೆನ ಶಾಲೆದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗ್ ಬೊಕ್ಕ "ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬೆರ್ಲಾ ಒಂಜಿ ಪುಸ್ತಕೊನು ಬರೆಯೆರೆ ಬೋಡಾಪುಂಡು ಶಾಲೆಡ್ ಬಹುಮಾನೊನು ಪಡೆಯೆರ್. ಲೈಬ್ರೆರಿ.
ನಾಟಕೊಲೆಡ್ ನಟನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅರೆಗ್ ಮಸ್ತ್ ಇಷ್ಟ ಆಂಡ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ " ಹ್ಯಾನ್ಸೆಲ್ ಅಂಡ್ ಗ್ರೆಟಲ್ " ಡ್ ವಿಚ್, ''ಆಲಿಸ್ ಇನ್ ವಂಡರ್ಲ್ಯಾಂಡ್'' ಡ್ ಕ್ವೀನ್ ಆಫ್ ಹಾರ್ಟ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ''ಆಲಿವರ್ ಟ್ವಿಸ್ಟ್'' ಡ್ ಫಾಗಿನ್ ನಂಚಿನ ಖಳನಾಯಕೆರೆನ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಆಯೆರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅರೆಗ್ "ಯಾನ್ ಬ್ಲೊಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಬಿಳುಪು ಇಜ್ಜಿ ಪನ್ಪಿನೆಡ್ದಾವರ ಭಾಗಶಃ, ಚೇಸ್ ಗ್ ಕಟ್ ಮಲ್ಪೆರೆ" ಪಂಡ್ದ್ ಅರೆಗ್ ತೋಜುಂಡು. ಅಲೆನ ಹದಿಹರೆಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ, ಕತೆಕುಲೆನ್ ರಚನೆ ಮಲ್ಪುನ ಆಸೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಆಂಡ ಅಲೆನ "ಬರವು ಎನ್ನ ವರ್ಷೊಲೆಗ್ ವಿಲೋಮ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಕುಗ್ಗಿಂಡ್" ಅಲೆನ ಸ್ವ-ಅನುಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಅಸುರಕ್ಷತೆಡ್ದ್. ಆರ್ ಸಂಗೀತ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ನಾಟಕೊಲೆಡ್ ಅಭಿನಯ ಮಲ್ತೆರ್. ಒರಿ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಆಯೆರೆ ಆಸೆಡ್, ಆರ್ "ಪದೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್" ಬೊಕ್ಕ ಲೇಖನೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್.
ಅಲೆನ ಗುರುತುದ ಬಗ್ಗೆ ಅಲೆನ ದ್ವಂದ್ವತೆ ಗೊಗೋಲ್ ನ ಮಿಶ್ರ ಭಾವನೆಲೆಗ್ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಆಂಡ್, ಅಲೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್ ದ'' ನಾಯಕ, ಅಲೆನ ಸ್ವಂತ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಪುದರ್ದ ಬಗ್ಗೆ. ''ನ್ಯೂಸ್ವೀಕ್'' ಡ್ ಒಂಜಿ ಸಂಪಾದಕೀಯೊಡು, ಲಾಹಿರಿ "ಪಿರಾಕ್ದ ಲೋಕೊಗು ನಿಷ್ಠಾವಂತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೊಸ ಲೋಕೊಡು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಪಾತೆರುನ ರಡ್ಡ್ ವಿಷಯೊಲು ಆಯೆರೆ ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡೊನು ಅನುಭವಿಸಯೆರ್" ಪಂದ್ ವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಬಾಲೆ ಆದ್ ಬುಲೆಯಿನ ಅಲೆನ ಅನುಭವೊಲೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಭಾಗೊ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಡೆಟ್, ಭಾರತೀಯ ಬೊಕ್ಕ ಅಮೆರಿಕನ್, ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ಎದುರು ಪೋದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ. ಅಲ್ ಮಲ್ಲೆ ಆನಗ, ಅಲ್ ಬಾಲೆ ಆನಗ ಇತ್ತಿನ ಮುಜುಗರ ಬೊಕ್ಕ ಹೋರಾಟ ಇಜ್ಜಂದೆ ಈ ರಡ್ಡ್ ಆಯಾಮೊಲೆನ ಭಾಗವಾದ್ ಉಪ್ಪೆರೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಂಡ್. ಅವು 'ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್' ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಈ ಪದೊತ ಇತ್ತೆ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಚಲಿತವಾದ್ ಬಳಕೆ ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರ, ಆರ್ ತನ್ನನ್ ತಾನ್ 'ಭಾರತೀಯ ಅಮೆರಿಕನ್' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟೌನ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಡ್ದ್ ಪದವಿ ಪಡೆಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ 1989ಡ್ ಕೊಲಂಬಿಯಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕಾಲೇಜ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಬಿಎ ಪಡೆಯೆರ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಆರ್ ಒರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರ್ ಆಯೆರೆ ಬಯಕೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ನಿರ್ಧರಿಸಯೆರ್. ಅಲೆಗ್ ಒರಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಆಯೆರೆ ಬಯಕೆ ಇತ್ತಿನೆಡ್ದಾವರ ಒರಿ ಬರವುದಕುಲು ಆಯೆರೆ ಯೋಚನೆ ಕಮ್ಮಿ ಆಂಡ್. ಅಲ್ ತನ್ನ ಬಾಲ್ಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಹದಿಹರೆಯೊಡು ಒಂಜಿ ರಡ್ಡ್ ಡೈರಿಲೆನ್ ದೀವೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಆಂಡ ಆರ್ ತನ್ನ ಇರ್ವತ್ತಾರ್ದ್ ಇನಿಕ್ಲಾ ಗಂಭೀರವಾದ್ ಡೈರಿಲೆನ್ ದೀಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಅಪಗ ಪಿಎಚ್ ಡಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಸ್ಟನ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಬಾಡಿಗೆದ ಕೋಣೆಡ್ ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲಡ್ ಜೀವನ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರ್ ಒಂಜಿ ಪುಸ್ತಕದ ಅಂಗಡಿಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಅಯಿಟ್ ಸಾಗಾಣಿಕೆಲೆನ್ ತೆರೆಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ನಗದು ರಿಜಿಸ್ಟರ್ ನ್ ನಡಪಾಯೆರೆ ಸೇರ್ದ್ ಜವಾಬ್ದಾರಿಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಆರ್ ಒರಿ ಪುಸ್ತಕ ಅಂಗಡಿದ ಉದ್ಯೋಗಿನೊಟ್ಟುಗು ಸ್ನೇಹ ಮಲ್ತೆರ್, ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಬಿಲ್ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಒರಿ ಕವಿ ಆದಿತ್ತೆರ್. ಆರ್ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಕುಟುಂಬದ ಇಲ್ಲಗ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಪೆರ್, ಉಂದು "ಪುಸ್ತಕೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಕಲೆಟ್ ತುಂಬುದು ಇತ್ತ್ಂಡ್", ಬೊಕ್ಕ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಇಲ್ಲಡ್ ಒಂಜಿ ಇಡೀ ಬೇಸಿಗೆನ್ ಕಳೆಯೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅಲ್ ಒಂಜೇ ಆನಗ ಒಂಜಿ ಟೈಪ್ ರೈಟರ್ ಡ್ ಕೆಲವು ಸ್ಕೆಚ್ ಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುಂಡುಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್.
೧೯೯೭ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಪ್ರಬಂಧೊನು ಮುಗಿಪಾವೊಂದು ಇತ್ತಿನಗ, ಶೀಘ್ರೊಡು ಶೀಘ್ರೊಡು ರಹಸ್ಯವಾದ್ ಒರಿ ಬರವುದಾರೆ ಆಯೆರೆ ಆಸೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆ ವರ್ಷ, ಆರ್ ''ಬೋಸ್ಟನ್ ಪತ್ರಿಕೆಡ್'' ವೇತನ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಇಂಟರ್ನ್ ಆದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್, "ಗ್ರಾಹಕ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಫ್ಲಾಟರಿಂಗ್ ಐಟಂಲೆನ್" ಬರೆಯೆರ್. ಅಲ್ ತನ್ನ ಬರವುಲೆನ್ ಒರಿನಕ್ಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಪಾಡ್ದ್ "ಕುಲ್ಲುದು ಒಂಜಿ ವಸ್ತುನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪೆರೆ" ಪ್ರೇರೇಪಿಸಯೆರ್. ವಾರಾಂತ್ಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ರಾತ್ರೆಡ್, ಆರ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಹಾಯಕೆರಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುನ ಕಚೇರಿಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಡ್ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಟೈಪ್ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಆರ್ ''ರೈಟರ್ಸ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್'' ದ ಒಂಜಿ ಪ್ರತಿನ್ ಲಾ ಕೊಂಡೊಂತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಎಲ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಪತ್ರಿಕೆಲೆಗ್ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಸಲ್ಲಿಸಯೆರ್, ಆಂಡ ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ನಿರಾಕರಣೆಲೆನ್ ಎದುರಿಸಯೆರ್. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಗು ಸೇರ್ದೆರ್. ಒಂಜಿ ದಿನ, ಬರವುದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲೆಗ್ ಮಾತ್ರ ತೆರೆದಿತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸೃಜನಶೀಲ-ಬರವುದ ತರಗತಿಡ್ ಕುಲ್ಲೆರೆ ಆರ್ ಧೈರ್ಯೊಡು ವಿನಂತಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊದ ನಿರ್ದೇಶಕೆರ್ ಆಯಿನ ಲೆಸ್ಲಿ ಎಪ್ಸ್ಟೀನ್ ಒಂಜಿ ಅಪವಾದೊನು ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದೆನ್ ತೂದು ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊಗು ಔಪಚಾರಿಕವಾದ್ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸೊಡಾಪುಂಡು. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್ ಈ ನಿರ್ಧಾರೊಗು ತಟಸ್ಥರಾದಿತ್ತೆರ್. 30 ವರ್ಸೊದ ಪ್ರಾಯೊಡು, ಆರ್ "ಎ ಟೆಂಪರರಿ ಮ್ಯಾಟರ್" ನ್ ಬರೆಯೆರ್, ಉಂದು ಆರ್ ವಯಸ್ಕೆರ್ ಆದ್ ಬರೆತಿನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆ, ಉಂದು ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಆರ್ನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್'' ಡ್ ಸೇರ್ದ್ಂಡ್.
ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡ್ದ್ ಆರ್ ಮುಂದುವರಿದ ಪದವಿಲೆನ್ ಗಳಸುವೆರ್: ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡ್ ಎಂಎ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಡ್ ಎಂಎಫ್ಎ, ತುಲನಾತ್ಮಕ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಎಂಎ, ಬೊಕ್ಕ ನವೋದಯ ಅಧ್ಯಯನೊಡು ಪಿಎಚ್ಡಿ. ೧೯೯೭ಡ್ ಮುಗಿಯಿನ ಅರೆನ ಪ್ರಬಂಧೊಗು ''ಅಕರ್ಸ್ಡ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್: ದಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಪಲಾಜೊ ಆನ್ ದಿ ಜಾಕೋಬಿಯನ್ ಸ್ಟೇಜ್ (೧೬೦೩-೧೬೨೫)'' ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಉಂಡು. ಅಲೆನ ಪ್ರಮುಖ ಸಲಹೆಗಾರೆರ್ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರೊಲ್ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್) ಬೊಕ್ಕ ಹೆಲ್ಮಟ್ ವೊಲ್ (ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸ). ಆರ್ ಪ್ರಾವಿನ್ಸ್ ಟೌನ್ ದ ಫೈನ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ವರ್ಕ್ ಸೆಂಟರ್ ಡ್ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ದೆತೊನುವೆರ್, ಉಂದು ದುಂಬುದ ರಡ್ಡ್ ವರ್ಸೊಗು (೧೯೯೭-೧೯೯೮) ನಡತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಡಿಸೈನ್ ಡ್ ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುನ್ ಕಲ್ಪಾದ್ ಕೊರ್ತೆರ್.
== ಸಾಹಿತ್ಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ | ==
ಲಾಹಿರಿನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲು "ವರ್ಷೊಲೆಡ್ದ್" ಪ್ರಕಾಶಕೆರ್ನ ನಿರಾಕರಣೆನ್ ಎದುರಿಸೊಂದಿತ್ತೆ.[3] 1998ಡ್, ಆರ್ "ಇಂಟ್ರಿಪ್ಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಲೆನ್ ಪಡೆಯಿನ ಒಂಜಿ ಸಣ್ಣ ಕತೆನ್ ದಿ ಬೆಸ್ಟ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ 1999 ಡ್ ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್, ಲೇಖಕೆರ್ ಕತ್ರಿನಾ ಕೆನಿಸನ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಮಿ ಟ್ಯಾನ್ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್.[2] ಅರೆನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ಮಲಾಡಿಸ್ ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್, ಅಂತಿಮವಾದ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್. ೧೯೯೯ಡ್. ಈ ಕತೆಕುಲು ಭಾರತೀಯೆರೆನ ಅತ್ತಂದೆ ಭಾರತೀಯ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ಜೀವನೊಡು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂದಿಗ್ಧತೆಲೆನ್ ತೂಪುಂಡು, ವೈವಾಹಿಕ ಕಷ್ಟೊಲು, ಸೈತಿನ ಬಾಲೆದ ಬಗ್ಗೆ ದುಃಖ, ಬೊಕ್ಕ ಸುರುತ ಬೊಕ್ಕ ರಡ್ಡನೆ ತರೆಮರತ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ನಡುಟು ಉಪ್ಪುನ ಸಂಪರ್ಕೊನು ಬುಡ್ಪುಂಡು. ಲಾಹಿರಿ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಬರೆಯೆರ್, "ಯಾನ್ ಸುರುಕು ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಎನ್ನ ವಿಷಯ ಭಾರತೀಯ-ಅಮೆರಿಕದ ಅನುಭವ ಪಂಡ್ದ್ ಎಂಕ್ ತೆರಿಯೊಂದಿಜ್ಜಿ. ಎನ್ನ ಕರಕುಶಲೊಗು ಎಂಕ್ ದಾದ ಸೆರಂಗ್ ಂಡ್ ಪಂಡ ಯಾನ್ ಜೀವನೊಡು ಅನುಮತಿಸೆರೆ ಸಾಕಷ್ಟ್ ಧೈರ್ಯೊಡು, ಅತ್ತಂದೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಡ್ ಇಜ್ಜಂದಿನೆಡ್ದಾವರ ಯಾನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತಿನ ರಡ್ಡ್ ಲೋಕೊಲೆನ್ ಪುಟೊಟು ಸೇರಾವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಆಸೆ."[ಇ] ಈ ಸಂಗ್ರಹೊನು ಅಮೆರಿಕನ್ ವಿಮರ್ಶಕೆರ್ ಮೆಚ್ಚಿಯೆರ್, ಆಂಡ ವಿಮರ್ಶಕೆರ್ ಭಾರತೊಡು ಮಿಶ್ರ ವಿಮರ್ಶೆಲೆನ್ ಪಡೆಯೆರ್ ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ಉತ್ಸಾಹೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಅಸಮಾಧಾನೊಡು ಇತ್ತಿನ ಲಾಹಿರಿ "ಭಾರತೀಯೆರೆನ್ ಮಸ್ತ್ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಡ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿಜ್ಜೆರ್."[توس] ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ 600,000 ಪ್ರತಿಲೆನ್ ಮಾರಾಟ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ 2000 ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಕಾಲ್ಪನಿಕೊಗು ಗೆಂದಿಯೆರ್ (ಒಂಜಿ ಕತೆ ಸಂಗ್ರಹೊ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿನ ಏಳನೇ ಸರ್ತಿ ಮಾತ್ರ.
೨೦೦೩ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್ ನ್'' ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಕತೆತ ವಿಷಯ ಬೊಕ್ಕ ಕಥಾವಸ್ತು ಭಾಗಶಃ ಆಲ್ ಮಲ್ಲೆ ಆನಗ ಕೇಂಡಿನ ಒಂಜಿ ಕುಟುಂಬದ ಕತೆಡ್ದ್ ಪ್ರಭಾವಿತವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಸೋದರ ಸಂಬಂಧಿ ರೈಲ್ ಅಪಘಾತೊಡು ತೊಡಗಿನೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಗಡಿಯಾರೊಡ್ದ್ ಒಂಜಿ ಬೊಲ್ಪುದ ಕಿರಣೊನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸವುನವು ಕೆಲಸದಕುಲು ತೂನಗ ಮಾತ್ರ ರಕ್ಷಣೆ ಆಯೆರ್. ಅಂಚನೆ, ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ಡ್ ನಾಯಕನ ಅಪ್ಪೆನ್ ರೈಲ್ ಅಪಘಾತೊದ ನಂತರ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಒರಿ ರಕ್ಷಕೆರೆನ ಫ್ಲಾಶ್ ಲೈಟ್ ರಷ್ಯಾದ ಲೇಖಕೆರ್ ನಿಕೋಲಾಯ್ ಗೊಗೊಲ್ ಬರೆತಿನ ಅಪ್ಪೆನ ಪುಸ್ತಕೊದ ಫ್ಲಟರಿಂಗ್ ಬಿಳುಪುದ ಪುಟೊನು ಬೆಳಗಾಂಡ್. ಅಪ್ಪೆ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಮದಿಮೆ ಆಯಿನ ಪೊಣ್ಣು ಜವನೆ ಆದ್ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಗು ವಲಸೆ ಪೋಯೆರ್. ಈ ಬದ್ಕ್ದ ಬದಲಾವಣೆದ ಅನುಭವ ಆಯಿಬೊಕ್ಕ ಆರೆನ ಮಗೆಗ್ ಗೊಗೋಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಗಲ್ಗ್ ಸೋನಾಲಿ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. ಒಟ್ಟುಗು ರಡ್ಡ್ ಜೋಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್ ಕಲ್ಪಾದ್ ಕೊರ್ತಿನವುಲೆನ್ ಘರ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಡವಳಿಕೆಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಚರಣೆಲೆನ್ ಒಂಜಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಬುಲೆಪಾವೆರ್. ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ದ ಒಂಜಿ ಸಿನಿಮಾ ರೂಪಾಂತರ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೭ಡ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್, ಮಿರಾ ನಾಯರ್ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಲ್ ಪೆನ್ ಗೊಗೋಲ್ ಪಾತ್ರೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಬಾಲಿವುಡ್ ತಾರೆ [[ತಬು (ನಟಿ)|ತಬು]] ಬೊಕ್ಕ ಇರ್ಫಾನ್ ಖಾನ್ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ಸ್ವತಃ "ಆಂಟಿ ಜುಂಪಾ" ಆದ್ ಕ್ಯಾಮಿಯೋ ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿನ ರಡ್ಡನೆ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಅನಾಕ್ಯುಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'', ಏಪ್ರಿಲ್ ೧, ೨೦೦೮ಡ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್. ಅಯಿತ ಪ್ರಕಟಣೆದ ನಂತರ, ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' <nowiki><i id="mwAYM">ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್</i></nowiki> ಬೆಸ್ಟ್ ಸೆಲ್ಲರ್ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಅಪರೂಪದ ಗೌರವೊನು ಗಳಸೊಂಡು. <nowiki><i id="mwAYk">ದಿ</i></nowiki> <nowiki><i id="mwAYo">ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಬುಕ್ ರಿವ್ಯೂ</i></nowiki> ಸಂಪಾದಕೆರ್ ಡ್ವೈಟ್ ಗಾರ್ನರ್ ಪನ್ಪೆರ್, "ಕಡೆತ ನಿಜವಾದ್ ಗಂಭೀರವಾದ್, ಎಡ್ಡೆ ರೀತಿಡ್ ಬರೆತಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೆಲಸೊನು ನೆನಪು ಮಲ್ಪೆರೆ ಕಷ್ಟ - ವಿಶೇಷವಾದ್ ಕತೆತ ಪುಸ್ತಕ - ಉಂದು ನೇರವಾದ್ ನಂ. 1 ಗ್ ಜಿಗಿಯೊಂಡು; ಉಂದು ಲಾಹಿರಿನ ಪೊಸ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಭಾವೊದ ಒಂಜಿ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ."
ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೦ಡ್, ಐನ್ ಜನೊಕ್ಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಕಲೆ ಬೊಕ್ಕ ಮಾನವಿಕತೆದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರೆನ ಸಮಿತಿದ ಸದಸ್ಯೆರಾದ್ ನೇಮಕ ಆಯೆರ್.
[[ಫೈಲ್:Jhumpa_Lahiri_Mantova.jpg|thumb|ಲಾಹಿರಿ ೨೦೧೩ಡ್]]
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೩ಡ್, ಅರೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್ ನ್'' ಮ್ಯಾನ್ ಬುಕರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಗ್ ಕಿರುಪಟ್ಟಿಡ್ ಪಾಡ್ದೆರ್, <ref name="bbc">{{Cite web|title=BBC News - Man Booker Prize 2013: Toibin and Crace lead shortlist|url=https://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-24029748|website=[[BBC News]]|accessdate=September 11, 2013|date=September 10, 2013|archivedate=September 10, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130910203222/http://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-24029748}}</ref> ಉಂದು ಅಂತಿಮವಾದ್ ಎಲಿನರ್ ಕ್ಯಾಟನ್ ನ ''ದಿ ಲೂಮಿನರೀಸ್'' ಗ್ ಪೋಯೆರ್. ದುಂಬುದ ತಿಂಗೊಲು ಉಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗ್ ಲಾಂಗ್ ಲಿಸ್ಟ್ ಆಂಡ್, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೬, ೨೦೧೩ಡ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್ ಆದ್ ತೆರಿಂಡ್ ಆಂಡಲಾ, ನವೆಂಬರ್ ೨೦, ೨೦೧೩ಡ್, ಜೇಮ್ಸ್ ಮೆಕ್ ಬ್ರೈಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ಗುಡ್ ಲಾರ್ಡ್ ಬರ್ಡ್'' ಗ್ ಆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗ್ ಸೋತುಂಡು.
ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಲ್ಪುನ ಅನುಭವದ ಬಗ್ಗೆ ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' ಡ್ "ಟೀಚ್ ಯುವರ್ಸೆಲ್ಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್" ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ನಾನ್-ಫಿಕ್ಷನ್ ಪ್ರಬಂದೊನು ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್. ಪ್ರಬಂಧೊಡು ಆರ್ ಇತ್ತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಮಾತ್ರ ಬರೆವೊಂದುಲ್ಲೆರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊನು ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಆರ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಪುಸ್ತಕೊನು ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ''In altre parole'', ಉಂದೆಟ್ ಆರ್ ಭಾಷೆನ್ ಕಲ್ಪುನ ಅನುಭವೊದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯೆರ್; ''ಇನ್ ಅದರ್ ವರ್ಡ್ಸ್'' ಪನ್ಪಿನ ಆನ್ ಗೋಲ್ಡ್ ಸ್ಟೀನ್ ನ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ 2016ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್ <ref>{{Cite book |last=Lahiri |first=Jhumpa |url=https://www.worldcat.org/oclc/949821672 |title=In other words |date=2017 |others=Ann Goldstein |isbn=978-1-4088-6613-9 |location=London |oclc=949821672}}</ref>
ಲಾಹಿರಿ ಝೀ ಜೈಪುರ್ ಲಿಟರೇಚರ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ಡ್ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಪನ್ಪಿನ ಪುಸ್ತಕೊಗು 2015 ಡ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಉಂದೆಕ್ ಆರ್ ಲಿಮ್ಕಾ ಬುಕ್ ಆಫ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ ಗ್ ಸೇರ್ದೆರ್.
2017ಡ್ ಲಾಹಿರಿ ಕಿರುಕಥೆಟ್ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗ್ ಪೆನ್/ಮಲಾಮುದ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಪಡೆಯೆರ್.
೨೦೧೮ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿನ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊ'' (೨೦೧೮). ೨೦೧೯ಡ್, ಆರ್ ೪೦ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಬರವುದಕುಲು ಬರೆತಿನ ೪೦ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಒಳಗೊಂಡ ''ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ನ್'' ಸಂಕಲನ ಮಲ್ತೆರ್, ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊನ್'' ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್; ಅನುವಾದ, ''ವೇರ್ ಅಬೌಟ್ಸ್'', 2021ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್. 2022ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ''ರಾಕೊಂಟಿ ರೊಮಾನಿ'' (ರೋಮನ್ ಕತೆಕುಲು) ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆಡ್ ಒಂಜಿ ಪೊಸ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹೊನು ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್, ಈ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಅದೇ ಪುದರ್ದ ಆಲ್ಬರ್ಟೊ ಮೊರಾವಿಯಾನ ಪುಸ್ತಕೊಗು ಒಂಜಿ ನೋಡ್ ಆದುಂಡು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ, ''ರೋಮನ್ ಸ್ಟೋರಿಸ್,'' ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೩ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಬೊಕ್ಕ ಟಾಡ್ ಪೋರ್ಟ್ನೋವಿಟ್ಜ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ದ ನೆಟ್ ಫ್ಲಿಕ್ಸ್ ನಾಟಕ ಸರಣಿ ರೂಪಾಂತರ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೫ಡ್ ಘೋಷಣೆ ಆಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಡ್ ಉಂಡು. ಉತ್ಪಾದನೆನ್ ಜಾನ್ ವೆಲ್ಸ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಮಲ್ಪುವೆರು. ಈ ಸರಣಿಡ್ [[ಫ್ರೀಡಾ ಪಿಂಟೊ]] ಬೊಕ್ಕ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ನಿಶಾ ಗಣತ್ರಾ, ಎರಿಕಾ ಸಾಲೆಹ್, ಎರಿನ್ ಜೊಂಟೊ, ಸೆಲಿಯಾ ಡಿ. ಕೋಸ್ಟಾಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಲಾಹಿರಿ ಮಾತೆರ್ಲ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ಮಾಪಕೆರ್ ಆದ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಸರಣಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ಡ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಸುರು ಆಂಡ್ <ref>{{Cite web|last=McIlvaine|first=Brookie|date=September 17, 2025|title=Jhumpa Lahiri's Unaccustomed Earth Adaptation Starts Filming|url=https://www.netflix.com/tudum/articles/unaccustomed-earth-jhumpa-lahiri-series-cast-photos|website=[[Netflix]]|accessdate=October 10, 2025}}</ref>
== ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು | ==
ಲಾಹಿರಿನ ಬರವು ಅರೆನ "ಸರಳ" ಭಾಷೆ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಪಾತ್ರೊಲೆಡ್ದ್ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅಮೆರಿಕೊಗು ಭಾರತೀಯ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ತಾಯ್ನಾಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ದತ್ತು ಪಡೆಯಿನ ಇಲ್ಲ್ ದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೌಲ್ಯೊಲೆನ ನಡುಟು ನ್ಯಾವಿಗೇಟ್ ಮಲ್ಪೊಡು. ಲಾಹಿರಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆದವು ಆದುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಆಯೆ ತನ್ನ ಅನುಭವೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಯನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ಸ್ನೇಹಿತೆರ್, ಪರಿಚಯದಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಯೆ ತೆರಿನ ಬಂಗಾಳಿ ಸಮುದಾಯೊಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಬೇತೆ ಜನೊಕ್ಲೆನ ಅನುಭವೊಲೆನ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸೆರವುಂಡು. ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಪಾತ್ರೊಲೆನ ಹೋರಾಟೊಲೆನ್, ಆತಂಕೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪಕ್ಷಪಾತೊಲೆನ್ ಪರೀಕ್ಷಿಸದ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ನಡವಳಿಕೆದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ವಿವರೊಲೆನ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ಮುಟ್ಟ, ಆರ್ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಸುರುತ ತರೆಮರತ ಭಾರತೀಯ ಅಮೆರಿಕನ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ದೇಶೊಡ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಬೇತೆ ದೇಶೊಡು ಒಂಜಿ ಕುಟುಂಬೊನು ಬುಲೆಪಾವುನ ಅಕ್ಲೆನ ಹೋರಾಟೊಲೆನ್ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಯೆರ್. ಅಕ್ಲೆನ ಕತೆಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಜೋಕುಲೆನ್ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ್ ತೆರಿಪಾವುನ ಬೊಕ್ಕ ಜಂಟಿ ಕುಟುಂಬದ ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಗು ಜೋಡಾದ್ ಮಲ್ಲೆ ಆಯಿ ಬೊಕ್ಕಲಾ ಅಕ್ಲೆನ್ ನಿಕಟವಾದ್ ದೀಪುನ ಅಕ್ಲೆನ ಪ್ರಯತ್ನೊಲೆನ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು, ಉಂದೆಟ್ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ಅಕ್ಲೆನ ಜೋಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ಜೋಕುಲೆನ ಕುಟುಂಬೊಲು ಒಂಜೇ ಛಾವಣಿದ ಕೆಳ್ಗ್ ಜೀವನ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
ಲಾಹಿರಿನ ಪಾತ್ರೊಲು ಅಭಿವೃದ್ಧಿದ ಪೊಸ ಹಂತೊಲೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ಪುನಗ, ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ಈ ದುಂಬುದ ಮೂಲ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರೊಡ್ದ್ ದೂರ ಆಪುಂಡು. ಈ ಕತೆಕುಲು ರಡ್ಡನೆ ಬೊಕ್ಕ ಮೂಜಿನೆ ತರೆಮರೆತ ಭಾಗ್ಯೊನು ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ದುಂಬುದ ತರೆಮರೆಲು ಅಮೆರಿಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಆದ್ ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದ್ ಅಕ್ಲೆನ ಮೂಲ ದೇಶೊದ ಪಿದಯಿ ದೃಷ್ಟಿಕೋನೊಲೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪುನಗ ಆರಾಮೊಡು ಉಪ್ಪುನಗ, ಲಾಹಿರಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲು ವ್ಯಕ್ತಿನ ಅಗತ್ಯೊಲೆಗ್ ಬದಲಾಪುಂಡು. ನನೊಂಜಿ ತರೆಮರೆತಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನ ನಿರ್ಬಂಧೊಲೆಡ್ದ್ ಎಂಚ ಪಿದಯಿ ಪೋಪೆರ್ ಪನ್ಪಿನೆನ್ ಅರೆನ್ ತೋಜಾವೆರ್, ಅಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಸಮುದಾಯೊಗು ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗ್ ಸಮರ್ಪಿತರಾದುಪ್ಪುವೆರ್.
== ಪ್ರಭಾವೊಲು ==
ಲಾಹಿರಿ "ಗಂಭೀರವಾದ್ ಬರೆಯೆರೆ" ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಜೇಮ್ಸ್ ಜಾಯ್ಸ್, ಗೇಬ್ರಿಯೆಲ್ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಮಾರ್ಕ್ವೆಜ್, ಆಂಟನ್ ಚೆಖೋವ್, ಫ್ಲಾನರಿ ಒ'ಕಾನರ್, ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ನಬೊಕೊವ್ ಬೊಕ್ಕ [[ವರ್ಜೀನಿಯಾ ವೂಲ್ಫ್]] ನ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ತೆರ್, ನಿರೂಪಣೆದ ರಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಪಾತ್ರೊಲೆನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿನ್ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೆರೆ. ಆರ್ ವಿಲಿಯಂ ಟ್ರೆವರ್ ಬೊಕ್ಕ ಮೇವಿಸ್ ಗ್ಯಾಲಂಟ್ ಗ್ "ಶಾಶ್ವತವಾದ್ ಋಣಿ" ಆದ್ ಉಲ್ಲೆರ್. <ref>{{Cite web|last=<!-- not stated -->|date=October 31, 2006|title=Interview with Jhumpa Lahiri|url=https://www.chipublib.org/interview-with-jhumpa-lahiri/|website=www.chipublib.org|publisher=[[Chicago Public Library]]|accessdate=May 2, 2025}}</ref> ಡಾಂಟೆ ಬೊಕ್ಕ ಹೊರೇಸ್ ನ್ ಲಾ ಪ್ರಭಾವೊಲೆನ್ ಉಲ್ಲೇಖ ಮಲ್ಪುವೆರ್. <ref name="tnyt">{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2013/09/08/books/review/jhumpa-lahiri-by-the-book.html|title=Jhumpa Lahiri: By the Book|last=<!-- not stated -->|date=September 5, 2013|work=[[The New York Times]]|access-date=June 2, 2025}}</ref> ಅರೆನ ಮೆಚ್ಚಿನ ಕಾದಂಬರಿಕಾರೆ ಥಾಮಸ್ ಹಾರ್ಡಿ . <ref name="tnyt" />'''' ಅರೆನ ಸ್ವಂತ ಡೈರಿಲೆಡ್ ಬರೆಯೆರೆ "ಯಾನ್ ಮಲ್ಪುನ ಕೆಲಸೊಲೆಗ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಆಪುಂಡು" ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಆರ್ ಪನ್ಪೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಬಿತೆ ಸಂಗ್ರಹ ''ಇಲ್ ಕ್ವಾಡೆರ್ನೊ ಡಿ ನೆರಿನಾ'' ಅರೆನ ಡೈರಿ ಬರವುಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್.
== ಟೆಲಿವಿಷನ್ ==
ಲಾಹಿರಿ ಎಚ್ ಬಿಒ ದೂರದರ್ಶನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ''ಇನ್ ಟ್ರೀಟ್ಮೆಂಟ್'' ದ ಮೂಜಿನೆ ಸೀಸನ್ ಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆ ಸೀಸನ್ ಡ್ ಸುನಿಲ್ ಪನ್ಪಿನ ಒರಿ ಪಾತ್ರೊನು ತೋಜಾವೆರ್, ಒರಿ ವಿಧವೆರ್ ಭಾರತೊಡ್ದ್ ಅಮೇರಿಕೊಗು ಪೋದು ದುಖಃ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಆಘಾತೊಡು ಕಷ್ಟೊಡು ಉಲ್ಲೆರ್. ಈ ಕಂತುಲೆಡ್ ಆರ್ ಒರಿ ಬರವುದಾರೆ ಪಂಡ್ದ್ ಶ್ರೇಯೊನು ಪಡೆಯೆರ್ ಆಂಡಲಾ, ಒರಿ ಬಂಗಾಳಿ ಪುರುಷೆ ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್ ನ್ ಎಂಚ ಗ್ರಹಿಸೊಲಿ ಪನ್ಪಿನೆಕ್ ಸಲಹೆಗಾರೆ ಆದ್ ಅರೆನ ಪಾತ್ರ ಜಾಸ್ತಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್. <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2010/11/14/arts/television/14treatment.html|title=Therapy? Not His Cup of Tea|last=Shattuck|first=Kathryn|date=November 11, 2010|work=The New York Times|access-date=February 25, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170223052142/http://www.nytimes.com/2010/11/14/arts/television/14treatment.html|archive-date=February 23, 2017}}</ref>
== ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ ==
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರೊಡು ನೊಗುಚಿ ಮ್ಯೂಸಿಯಂಡ್ ಕೊರ್ತಿನ ಇಸಾಮು ನೊಗುಚಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ಗ್ ಒಗ್ಗಟ್ಟ್ ಆದ್ ಕೆಫಿಯೆಹ್ಸ್ ಪಾಡುನ ಮೂಜಿ ಜನ ಉದ್ಯೋಗಿಲೆನ್ ಕೆಲಸೊಡ್ದ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪುನ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ನಿರ್ಧಾರೊದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಡ್. <ref>{{Cite news|url=https://www.aljazeera.com/news/2024/9/26/author-jhumpa-lahiri-declines-nycs-noguchi-museum-award-after-keffiyeh-ban|title=Author Jhumpa Lahiri declines NYC's Noguchi Museum award after keffiyeh ban|date=September 26, 2024|work=Al Jazeera|access-date=September 26, 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2024/09/25/arts/design/jhumpa-lahiri-noguchi-award.html|title=Jhumpa Lahiri Declines a Noguchi Museum Award Over a Ban on Kaffiyehs|last=Tracy|first=Marc|date=September 26, 2024|work=New York Times|access-date=September 26, 2024}}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಕೆಲವು ಸಾವಿರ ಲೇಖಕೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಇಸ್ರೇಲಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ್ ಬಹಿಷ್ಕಾರ ಮಲ್ಪುನ ವಾಗ್ದಾನೊನು ಒಂಜಿ ಮುಕ್ತ ಪತ್ರೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ದೆರ್. <ref>{{Cite web|last=Sheehan|first=Dan|title=Thousands of Authors Pledge to Boycott Israeli Cultural Institutions|url=https://lithub.com/hundreds-of-authors-pledge-to-boycott-israeli-cultural-institutions/|website=[[Literary Hub]]|accessdate=10 November 2024|date=28 October 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2024/10/31/books/authors-letters-middle-east-war.html|title=Authors Call for a Boycott of Israeli Cultural Institutions|last=Alter|first=Alexandra|date=31 October 2024|work=[[New York Times]]|access-date=10 November 2024}}</ref>
== ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ ==
೨೦೦೧ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಗ್ರೀಕ್ -ಗ್ವಾಟೆಮಾಲಾದ ಅಮೆರಿಕನ್ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಆಲ್ಬರ್ಟೊ ವೌರ್ವೌಲಿಯಸ್-ಬುಷ್ ನ್ ಮದಿಮೆ ಆಯೆರ್, ಆರ್ ಅಪಗ ''ಟೈಮ್'' ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕದ ಉಪ ಸಂಪಾದಕೆರ್ ಆದಿತ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆ ಅಯಿತ ಹಿರಿಯ ಸಂಪಾದಕೆರ್. ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಗಂಡ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ರಡ್ಡ್ ಜೋಕುಲು ಆಕ್ಟಾವಿಯೊ (ಪುಟ್ಟು ೨೦೦೨) ಬೊಕ್ಕ ನೂರ್ (ಪುಟ್ಟು ೨೦೦೫ <ref>{{Cite web|first=Sheila|last=Pierce|date=May 22, 2015|title=Why Pulitzer Prize-winner Jhumpa Lahiri quit the US for Italy|url=https://www.ft.com/content/3b188aec-f8bf-11e4-be00-00144feab7de|archiveurl=https://ghostarchive.org/archive/20221210/https://www.ft.com/content/3b188aec-f8bf-11e4-be00-00144feab7de|archivedate=December 10, 2022|website=Financial Times|accessdate=20 June 2021}}</ref> ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್ ಡ್ದ್ ರೋಮ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್.
ಜುಲೈ ೧, ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಲೆವಿಸ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ದಿ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಡ್ ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರಾದ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಶಿಕ್ಷಕವರ್ಗೊಗು ಸೇರ್ದೆರ್. <ref>{{Cite web|url=http://research.princeton.edu/news/faculty-profiles/a/?id=15411|title=Author Jhumpa Lahiri awarded National Humanities Medal|last=Saxon|first=Jamie|date=September 4, 2015|publisher=Research at Princeton, Princeton University|accessdate=May 15, 2017|archivedate=June 15, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180615212859/http://research.princeton.edu/news/faculty-profiles/a/?id=15411}}</ref> 2022ಡ್, ಆರ್ ಮಿಲಿಸೆಂಟ್ ಸಿ. ಮೆಕಿಂಟೋಶ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಆದ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಅಲ್ಮಾ ಮೇಟರ್, ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಆಯೆರ್. <ref name="barnard.edu">{{Cite web|title=Jhumpa Lahiri '89 Returns to Barnard College as the Millicent C. McIntosh Professor of English and Director of Creative Writing|url=https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director|accessdate=April 19, 2022|archivedate=April 19, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220419144825/https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director "Jhumpa Lahiri '89 Returns to Barnard College as the Millicent C. McIntosh Professor of English and Director of Creative Writing"]. [https://web.archive.org/web/20220419144825/https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director Archived] from the original on April 19, 2022<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">April 19,</span> 2022</span>.</cite></ref>
== ಪ್ರಶಸ್ತಿಲು ==
* ೧೯೯೩ – ಹೆನ್ಫೀಲ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಡ್ದ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೧೯೯೭ – ''ಲೂಯಿಸ್ವಿಲ್ಲೆ ರಿವ್ಯೂ'' ಫಿಕ್ಷನ್ ಪ್ರೈಸ್
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಪನ್ಪಿನ ಕಿರುಕಥೆಗ್ ಒ.ಹೆನ್ರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ .
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಗ್ ಪೆನ್/ಹೆಮಿಂಗ್ವೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ).
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಂಡ್
* ೨೦೦೦ – ಅಮೆರಿಕನ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಲೆಟರ್ಸ್ ಡ್ದ್ ಅಡಿಸನ್ ಮೆಟ್ಕಾಲ್ಫ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೦೦ – "ದಿ ಥರ್ಡ್ ಅಂಡ್ ಫೈನಲ್ ಕಾಂಟಿನೆಂಟ್" ನ್ ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕದ ಕಿರುಕಥೆಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ತೆರ್
* ೨೦೦೦ – ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' ' "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲೇಡಿಸ್" ಗ್ ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ
* ೨೦೦೦ – ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆಗ್ ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಗ್.
* ೨೦೦೦ – ''ಫುಡ್ ಅಂಡ್ ವೈನ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್'' ಡ್ "ಇಂಡಿಯನ್ ಟೇಕ್ ಔಟ್" ಗ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಬಿಯರ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ನ ಎಂಎಫ್ ಕೆ ಫಿಶರ್ ಡಿಸ್ಟಿಂಗ್ವಿಶ್ಡ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೦೨ – ಗುಗ್ಗೆನ್ಹೈಮ್ ಫೆಲೋಶಿಪ್
* ೨೦೦೨ – "ನೋಬಡಿಸ್ ಬಿಸಿನೆಸ್" ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕದ ಕಿರುಕಥೆಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಂಡ್
* ೨೦೦೮ – "ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್" ಗ್ ಫ್ರಾಂಕ್ ಒ'ಕಾನರ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಿರುಕಥೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
* ೨೦೦೯ – "ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್" ಗ್ ಏಷ್ಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಲಿಟರರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
* ೨೦೦೯ – ಫೆಡೆರಿಕಾ ಒಡ್ಡೆರಾ (ಗುವಾಂಡಾ) ಅನುವಾದ ಮಲ್ತಿನ ವಿದೇಶಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆಗ್ ಪ್ರೀಮಿಯೊ ಗ್ರೆಗರ್ ವಾನ್ ರೆಜ್ಜೊರಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
* ೨೦೧೪ – ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಗ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ <ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2015/jan/22/jhumpa-lahiri-dsc-prize-south-asian-literature|title=Jhumpa Lahiri wins $50,000 DSC prize for south Asian literature|website=The Guardian|last=Claire Armitstead|date=January 22, 2015|accessdate=January 22, 2015|archivedate=January 29, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150129123616/http://www.theguardian.com/books/2015/jan/22/jhumpa-lahiri-dsc-prize-south-asian-literature}}</ref>
* ೨೦೧೪ – ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವಿಕ ಪದಕ <ref>{{Cite web|url=http://www.neh.gov/news/press-release/2015-09-03|title=President Obama to Award 2014 National Humanities Medal|publisher=National Endowment for the Humanities|date=September 3, 2015|accessdate=September 4, 2015|archivedate=January 6, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170106035320/https://www.neh.gov/news/press-release/2015-09-03}}</ref>
* ೨೦೧೭ – ಪೆನ್/ಮಲಾಮುದ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೨೩ – ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಕೊರ್ತಿನ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಕೊಡುಗೆಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಕೊರ್ಪಿನ ದಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ರೋಮ್ ಡ್ದ್ ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್. <ref>{{Cite web|url=https://www.lastampa.it/cronaca/2023/05/25/news/american_university_of_rome_lauree_honoris_causa_per_jhumpa_lahiri_e_carlo_petrini-12824749/|title=American University of Rome, lauree honoris causa per Jhumpa Lahiri e Carlo Petrini|website=La Stampa|date=May 25, 2023|accessdate=May 29, 2023|archivedate=May 29, 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230529075542/https://www.lastampa.it/cronaca/2023/05/25/news/american_university_of_rome_lauree_honoris_causa_per_jhumpa_lahiri_e_carlo_petrini-12824749/}}</ref>
== ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ ==
=== ಕಾದಂಬರಿಲು ===
* {{Cite book |title=[[The Namesake (novel)|The Namesake]] |date=2003 <!--|isbn=0395927218--> |publisher=Houghton Mifflin |location=Boston}}
* ''The Lowland''. New York: Knopf. 2013.
* {{Cite book |title=Dove mi trovo |date=2018 |publisher=Guanda |isbn=978-88-235-2136-0 |location=Milan |language=it}}
** Published in English as {{Cite book |title=[[Whereabouts (novel)|Whereabouts]] |date=2021 |publisher=Knopf |isbn=978-0-593-31831-7 |location=New York}}<cite class="citation book cs1">New York: Knopf. 2021. ISBN <nowiki><bdi>978-0-593-31831-7</bdi></nowiki>.</cite>
=== ಎಲ್ಯ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆ ===
; ಸಂಗ್ರಹೊಲು
ಇಂಟ್ರಿಪ್ಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ (೧೯೯೯)
ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್ (೨೦೦೮)
ರಾಕೊಂಟಿ ರೋಮಾನಿ (೨೦೨೨) / ರೋಮನ್ ಕತೆಕುಲು (೨೦೨೩)
; ಕತೆಕುಲು
{| class="wikitable"
|+
!Title
!Publication
!Collected in
|-
|"A Real Durwan"
|''Harvard Review'' (Fall 1993)
|''Interpreter of Maladies''
|-
|"Firoza and the Puzzle Maker"
|''New Letters'' 60.1 (1994)
| -
|-
|"The Treatment of Bibi Haldar"
|''StoryQuarterly'' 30 (1994)
|''Interpreter of Maladies''
|-
|"Barter"
|''American Literary Review'' 7.1 (Spring 1996)
| -
|-
|"When Mr. Pirzada Came to Dine"
|''Louisville Review'' (Fall 1996-Spring 1997)
| rowspan="7" |''Interpreter of Maladies''
|-
|"A Temporary Matter"
|''The New Yorker'' (April 20, 1998)
|-
|"Sexy"
|''The New Yorker'' (December 28, 1998)
|-
|"Interpreter of Maladies"
|''Agni'' 47 (1998)
|-
|"This Blessed House"
|''Epoch'' 47.1 (1998)
|-
|"Mrs. Sen's"
|''Salamander'' 6.1 (Summer 1999)
|-
|"The Third and Final Continent"
|''The New Yorker'' (June 21, 1999)
|-
|"Nobody's Business"
|''The New Yorker'' (March 12, 2001)
|''Unaccustomed Earth''
|-
|"Gogol"
|''The New Yorker'' (June 16, 2003)
|from ''The Namesake''
|-
|"Hell-Heaven"
|''The New Yorker'' (May 24, 2004)
| rowspan="8" |''Unaccustomed Earth''
|-
|"Once in a Lifetime"
|''The New Yorker'' (May 8, 2006)
|-
|"Year's End"
|''The New Yorker'' (December 24, 2007)
|-
|"Unaccustomed Earth"
| rowspan="5" |''Unaccustomed Earth'' (2008)
|-
|"A Choice of Accommodations"
|-
|"Only Goodness"
|-
|"Going Ashore"
|-
|"Hema and Kaushik"
|-
|"Brotherly Love"
|''The New Yorker'' (June 10, 2013)
|from ''The Lowland''
|-
|"Il confine" ("The Boundary")
|''Granta Italia'' (2015)<br /><br />''The New Yorker'' (January 29, 2018)
| rowspan="4" |''Racconti romani''<br /><br />''Roman Stories''
|-
|"La riunione" ("The Reentry")
|''La Lettura'' (2018)
|-
|"Le feste di P." ("P's Parties")
|''Nuovi Argomenti'' 4 (May 2019)<br /><br />''The New Yorker'' (July 10, 2023)
|-
|"Il ritiro" ("The Delivery")
|''Nuovi Argomenti'' 5 (September 2020)<br /><br />''A Public Space'' 29 (January 2021)
|-
|"Casting Shadows"
|''The New Yorker'' (February 15, 2021)
|from ''Whereabouts''
|-
|"Casa luminosa" ("Well-Lit House")
|''Nuovo Decameron'' (2021)
| rowspan="5" |''Racconti romani''<br /><br />''Roman Stories''
|-
|"I biglettini" ("Notes")
|''Le ferite: quattordici grandi racconti per i 50 anni de Medici Senza Frontiere'' (2021)
|-
|"La scalinata" ("The Steps")
| rowspan="3" |''Racconti romani'' (2022)<br /><br />''Roman Stories'' (2023)
|-
|"La processione" ("The Procession")
|-
|"Dante Alighieri"
|-
|"Jubilee"
|''The New Yorker'' (July 7 & 14, 2025)
| -
|-
|}
; ಸಂಗ್ರಹೊಲು
* ''ಇಲ್ ಕ್ವಾಡರ್ನೊ ಡಿ ನೆರಿನಾ'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (೨೦೨೦)
=== ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಅತ್ತ್ ===
==== ಪುಸ್ತಕೊಲು ====
* ''ಇನ್ ಆಲ್ಟ್ರೆ ಪೆರೋಲ್'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (೨೦೧೫) (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ ''ಇನ್ ಅದರ್ ವರ್ಡ್ಸ್'', ೨೦೧೬ ಪಂಡ್ದ್ ಮುದ್ರಿತ ಆತ್ಂಡ್)
* ''ಇಲ್ ವೆಸ್ಟಿಟೊ ಡೆಯಿ ಲಿಬ್ರಿ'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ ''ದಿ ಕ್ಲೋಥಿಂಗ್ ಆಫ್ ಬುಕ್ಸ್'', ೨೦೧೬)
* ''ಎಂಕ್ಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆಕ್ಲೆನ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ಪುನವು'' (೨೦೨೨)
==== ಪ್ರಬಂಧೊಲು, ವರದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಕೊಡುಗೆಲು ====
* ''ದಿ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್'' (ಪರಿಚಯ) ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಮಲಾಮುಡ್, ಫರ್ರಾರ್, ಸ್ಟ್ರಾಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಜಿರೌಕ್ಸ್, ಜುಲೈ ೨೦೦೩.
* [http://www.newyorker.com/archive/2004/09/06/040906fa_fact_lahiri "ಅಡುಗೆ ಪಾಠೊಲು: ದಿ ಲಾಂಗ್ ವೇ ಹೋಮ್"] (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೬, ೨೦೦೪, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* ''ಮಾಲ್ಗುಡಿ ದಿನೊಕುಲು'' (ಪರಿಚಯ) ಆರ್ ಕೆ ನಾರಾಯಣ್, ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಕ್ಲಾಸಿಕ್ಸ್, ೨೦೦೬.
* "ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್" ''ಸ್ಟೇಟ್ ಬೈ ಸ್ಟೇಟ್'' ಡ್ ಮ್ಯಾಟ್ ವೀಲ್ಯಾಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಸೀನ್ ವಿಲ್ಸಿ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಎಕೊ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೬, ೨೦೦೮
* [http://www.newyorker.com/reporting/2009/11/23/091123fa_fact_lahiri "ಇಂಪ್ರೊವೈಸೇಶನ್ಸ್: ರೈಸ್"] (ನವೆಂಬರ್ ೨೩, ೨೦೦೯, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* [http://www.newyorker.com/reporting/2011/06/13/110613fa_fact_lahiri "ಪ್ರತಿಬಿಂಬೊಲು: ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಅಪ್ರೆಂಟಿಸ್ಶಿಪ್ ಡ್ದ್ ಟಿಪ್ಪಣಿಲು"] (ಜೂನ್ ೧೩, ೨೦೧೧, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* ''ಕಾಲೊದ ಅಮಾನತು: ಸೈಮನ್ ಡಿನ್ನರ್ಸ್ಟೀನ್ ಬೊಕ್ಕ ಫುಲ್ಬ್ರೈಟ್ ಟ್ರಿಪ್ಟಿಕ್ ನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬೊಲು'' ಡೇನಿಯಲ್ ಸ್ಲಾಗರ್ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಮಿಲ್ಕ್ವೀಡ್ ಆವೃತ್ತಿಲು, ಜೂನ್ ೧೪, ೨೦೧೧.
*
=== ಅನುವಾದೊಲು ===
* ''ಟೈಸ್'' (೨೦೧೭), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಲ್ಯಾಕಿ'' ದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
* ''ಟ್ರಿಕ್'' (೨೦೧೮), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಶೆರ್ಜೆಟ್ಟೊದ'' ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
* ''ಟ್ರಸ್ಟ್'' (೨೦೨೧), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಕಾನ್ಫಿಡೆನ್ಜಾದ'' ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
== ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ ==
* ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಭಾರತೀಯೆರ್
* ಅಮೆರಿಕದ ಬರವುದಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಲು
* ಭಾರತದ ಸಾಹಿತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ ||
== ಉಲ್ಲೇಖೊಲು ==
{{Reflist|1}}
== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು ==
* Official website
* [https://web.archive.org/web/20221016180209/http://www.firsteditions.net/books/author/jhumpa-lahiri/173 Jhumpa Lahiri: A Bibliography], ''First Editions''
* [https://indianwritinginenglish.uohyd.ac.in/jhumpa-lahiri/ Jhumpa Lahiri - Critical Biography]
[[ವರ್ಗೊ:ಪರಿಶೀಲಿಸಂದಿನ ಅನುವಾದೊಲು ಇಪ್ಪುನ ಪುಟೊಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ: ಲೇಖಕಿ]]
3uzutnp7t6d1hb9h1kxg0y4a0bphigi
362229
362228
2026-06-30T10:56:48Z
Vinoda mamatharai
55
362229
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| name = ಝುಂಪ ಲಾಹಿರಿ
| image = Jhumpa Lahiri (2015).png
}}
'''ನೀಲಂಜನ ಸುದೇಶ್ನ''' " '''ಝುಂಪ''' " '''ಲಾಹಿರಿ''' ( ; ಜುಲೈ ೧೧, ೧೯೬೭ಡ್ ಪುಟ್ಟುನ) ಒರಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್-ಅಮೆರಿಕನ್ ಲೇಖಕಿ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ ತನ್ನ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲು, ಕಾದಂಬರಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆಗ್ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನಾರ್.
ಅರೆನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡೀಸ್'' (೧೯೯೯), ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಫಾರ್ ಫಿಕ್ಷನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೆನ್/ಹೆಮಿಂಗ್ವೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿ, ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' (೨೦೦೩), ಅದೇ ಪುದರ್ದ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರೊಗು ರೂಪಾಂತರ ಆಂಡ್.
''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ''ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್'' ನೋಟೆಬಲ್ ಬುಕ್, <nowiki><i id="mwJg">ಲಾಸ್ ಏಂಜಲೀಸ್ ಟೈಮ್ಸ್</i></nowiki> ಬುಕ್ ಪ್ರೈಸ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್, ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಚಲನಚಿತ್ರ ಆದ್ ಮಲ್ತೆರ್. ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' (೨೦೦೮) ಫ್ರಾಂಕ್ ಒ'ಕಾನರ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಆಂಡ ಅರೆನ ರಡ್ಡನೆ ಕಾದಂಬರಿ, ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' (೨೦೧೩) ಮ್ಯಾನ್ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬುಕ್ ಅವಾರ್ಡ್ ಫಾರ್ ಫಿಕ್ಷನ್ ಗ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್ ಆಯೆರ್. ಜನವರಿ ೨೨, ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಗ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು US$೫೦,೦೦೦ ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್. ಈ ಕೃತಿಲೆಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಅಮೆರಿಕೊಡು ಭಾರತೀಯ-ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅನುಭವೊನು ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್.
೨೦೧೨ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ರೋಮ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ರಡ್ಡ್ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆನ ಪುಸ್ತಕೊಲೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್, ಸುರುಕು ೨೦೧೮ ಡ್ ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊ'' ಪನ್ಪಿನ ಕಾದಂಬರಿಡ್, ಬೊಕ್ಕ ೨೦೨೩ ಡ್ ''ರೋಮನ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ಪನ್ಪಿನ'' ಸಂಗ್ರಹೊಡು. ಆರ್ 40 ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಬರವುದಕುಲು ಬರೆತಿನ 40 ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತಿನ ''ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ನ್'' ಸಂಕಲನ ಮಲ್ತೆರ್, ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಅರೆನ ಕೆಲವು ಬರವುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಲೇಖಕೆರೆನ ಬರವುಲೆನ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
೨೦೧೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿಗ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವಿಕ ಪದಕೊನು ಕೊರ್ತೆರ್. 2015 ಡ್ದ್ 2022 ಮುಟ್ಟ ಪ್ರಿನ್ಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರಾದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್ .
== ಸುರುತ ಜೀವನ ಬೊಕ್ಕ ಶಿಕ್ಷಣ ==
ನಿಲಂಜನ ಸುದೇಶ್ನಾ ಲಾಹಿರಿ ಲಂಡನ್ ಡ್ ಪುಟ್ಟುವೆರ್, ಬಂಗಾಳಿ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅಮರ್ ಲಾಹಿರಿ ಬೊಕ್ಕ ತಪತಿ "ಟಿಯಾ" ಲಾಹಿರಿ ( née ಸಾನ್ಯಾಲ್ ) [[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜ್ಯೊಡ್ದ್ . ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಟೊಲಿಗುಂಗೆಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಕುಲು. ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಉತ್ತರ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಕುಲು. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ 1966ಡ್ ಲಂಡನ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್, ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆ 1967ಡ್ ಬತ್ತೆರ್ ಅಕುಲು ಫಿನ್ಸ್ಬರಿ ಪಾರ್ಕ್ ಡ್ ನೆಲೆಯಾಯೆರ್. ೧೯೬೯ಡ್, ಅಲೆಗ್ ಮೂಜಿ ವರ್ಸೊ ಆನಗ ಅಲೆನ ಕುಟುಂಬ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್, ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್. ಅಲೆಗ್ ಒರಿ ಅಕ್ಕ ಉಂಡು, ಸಿಮಂತಿ ಲಾಹಿರಿ, ನವೆಂಬರ್ ೧೯೭೪ಡ್ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಡು ಪುಟ್ಟುನ, ಆರ್ ಇತ್ತೆ ರುಟ್ಜರ್ಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಯೋಜನಾ ಸಂಯೋಜಕೆರಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಒರ್ತಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಬೊಕ್ಕ ಒರಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನಾಗರಿಕೆರ್. ಲಾಹಿರಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಆರ್ ಒರಿ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕೆರ್ ಆದಿತ್ತೆರ್ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಆರ್ ಒಂಜಿ ಭಾರತೀಯ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ನ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ ಅರೆನ ಅಮ್ಮೆರೆನ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ಗ್ ಲಗತ್ತಿಸಯೆರ್. "ಉಂದು [ಅಲೆನ] ಅಮ್ಮೆರೆಗ್ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾದ್ ದಾದನಾ ಅರ್ಥ ಕೊರ್ತುಂಡು," ಆಂಡಲಾ, ಉಂದು ಅಲೆಗ್ "ಯಾಪಲ ತಪ್ಪು ಆದ್ ತೋಜುಂಡು". ಅಲ್ ಒರಿ ನ್ಯಾಚುರಲೈಸ್ಡ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಆನಗ ಅಲ್ ತನ್ನ ಭಾರತೀಯ ಪೌರತ್ವೊನು ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪೊಡಾಂಡ್. ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಾತ್ರ ಅಲೆಗ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನನ್ ತಾನ್ ಒರಿ "ಅಮೆರಿಕನ್" ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪನ್ಪೆರ್, "ಯಾನ್ ಮುಲ್ಪ ಪುಟ್ಟುಜಿ, ಆಂಡ ಯಾನ್ ಇಲ್ಲಡ್ ಪುಟ್ಟುದುಪ್ಪೊಲಿ."
ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ವರ್ಷ ಕರಿದ್, ಅಲೆನ ಕುಟುಂಬ ದಕ್ಷಿಣ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟೌನ್, ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್.ಲಾಹಿರಿ ಕಿಂಗ್ಸ್ಟನ್, ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ ಬುಲೆಯೆರ್, ಅಲ್ಪ ಅಮರ್ ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕಾರೆ ಆದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್; "ದಿ ಥರ್ಡ್ ಅಂಡ್ ಫೈನಲ್ ಕಾಂಟಿನೆಂಟ್" ಡ್ ನಾಯಕ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ ನ್'' ಮುಗಿಪುನ ಕತೆ, ಅರೆನ ನಂತರ ಮಾದರಿ ಆತ್ಂಡ್. ಟಿಯಾ, ಒರಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕಿ, ತನ್ನ ಜೋಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಬಂಗಾಳಿ ಪರಂಪರೆನ್ ತೆರಿದ್ ಬುಲೆವೊಡು ಪಂದ್ ಬಯಕೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಕುಟುಂಬೊ ಕಲ್ಕತ್ತಾಡ್ (ಇತ್ತೆದ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ) ಬಂಧುಲೆನ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಬಂಗಾಳಿ ಸಾಹಿತ್ಯೊದ ಉತ್ಸಾಹಿ ಓದುಗೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಬಂಗಾಳಿ ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಬರೆಪೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ನೆನಪು ಮಲ್ತೆರ್, ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಅಜ್ಜೆರ್, ಫಾನಿ ಭೂಷಣ್ ಸಾನ್ಯಾಲ್, ಒರಿ ದೃಶ್ಯ ಕಲಾವಿದೆರ್, ಅರೆನ ಆರು ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯೊಡು ತೀರ್ ಪೋಯೆರ್, ಅರೆಗ್ ಪನ್ಪಿನ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಲ್ [[ಬಂಗಾಳಿ ಬಾಸೆ|ಬಂಗಾಳಿ ಬಾಸೆನ್]] ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಪಾತೆರೊಲಿ ಬೊಕ್ಕ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೊಲಿ, ಆಂಡ ಅಲೆಗ್ ಓದರೆ ಆಪುಜಿ. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಪಾತೆರುನ ಬಾಸೆ ಉಂದು, ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಗ್ ನಾಲ್ ವರ್ಸೊದ ಮುಟ್ಟ ಬಂಗಾಳಿ ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಬಾಸೆನ್ ಪಾತೆರೆರೆ "ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ್ ನಿಷೇಧ" ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಶಿಶುವಿಹಾರೊಗು ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಅಲೆನ ಶಿಕ್ಷಕೆರ್ ಅಲೆನ್ ಝುಂಪ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಅಲೆನ ಇಲ್ಲಡ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಪುದರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅಲೆನ ಔಪಚಾರಿಕ ಪುದರ್ ಡ್ದ್ ಉಚ್ಚಾರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸುಲಭ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ನೆನಪು ಮಲ್ತೆರ್, "ಎನ್ನ ಪುದರ್ ಗ್ ಎಂಕ್ ಯಾಪಲ ಮುಜುಗರ ಆಪುಂಡು.... ಈರ್ ಏರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಈರ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ನೋವು ಕೊರ್ಪುನಂಚಿನ ಅನುಭವ ಆಪುಂಡು." ಆ ಕಾಲೊಡು ಅಲೆಗ್ ಬೇಗನೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ಕಲ್ಪುನಗ, "ಆಂಡ ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್, ಅಲೆನ್ ಪಾತೆರುನವು ಏಪಲಾ ಇಷ್ಟ ಆಯಿಜಿ.ಆರ್ ಜೋಕುಲಾದ್ ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಶಾಲೆದ ಕ್ಲೋಸೆಟ್ ಡ್ದ್ "ಒಂಜಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ರಡ್ಡ್" ಎಕ್ಸ್ ಟ್ರಾ ನೋಟ್ ಬುಕ್ ಲೆನ್ ಕದಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಆರ್ನ "ಸುರುತ ಅಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಕೃತ್ಯ" ನ್ ಗುರುತು ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್, ಹೆಚ್ಚಿನವು "ದುಷ್ಟ ಪೊಣ್ಣುಲೆನ ಬಲಿಪೊಯಿನಕ್ಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಕತೆಕುಲು." ಆರ್ ಇತ್ತೆಲಾ ನೋಟ್ಬುಕ್ ಡ್ ಬರೆಯೆರೆ ಇಷ್ಟ ಪಡ್ಪೆರ್. ಅಲ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ಅಲೆನ ಬರವುನ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ತೋಜಾವೊಂದಿಜ್ಜೆರ್. ಒಂಜಿ ವರ್ಷದ ಪ್ರಾಯೊಡು, ಆರ್ 1976ಡ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಪುಸ್ತಕೊನು "ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್" ''ದಿ ಲೈಫ್ ಆಫ್ ಎ ವೆಯಿಂಗ್ ಸ್ಕೇಲ್'' ( ''ಅಡ್ವೆಂಚರ್ಸ್ ಆಫ್ ಎ ವೆಯಿಂಗ್ ಸ್ಕೇಲ್'' ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆಲಾ ಉಂಡು), ಉಂದೆನ್ ಆರ್ ಒಂಜಿ ಬಾತ್ ರೂಮ್ ಸ್ಕೇಲ್ ದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನೊಡ್ದ್ ಬರೆಯೆರ್, ಆರ್ ಗೆಂದಿನ ಅರೆನ ಶಾಲೆದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗ್ ಬೊಕ್ಕ "ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬೆರ್ಲಾ ಒಂಜಿ ಪುಸ್ತಕೊನು ಬರೆಯೆರೆ ಬೋಡಾಪುಂಡು ಶಾಲೆಡ್ ಬಹುಮಾನೊನು ಪಡೆಯೆರ್. ಲೈಬ್ರೆರಿ.
ನಾಟಕೊಲೆಡ್ ನಟನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅರೆಗ್ ಮಸ್ತ್ ಇಷ್ಟ ಆಂಡ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ " ಹ್ಯಾನ್ಸೆಲ್ ಅಂಡ್ ಗ್ರೆಟಲ್ " ಡ್ ವಿಚ್, ''ಆಲಿಸ್ ಇನ್ ವಂಡರ್ಲ್ಯಾಂಡ್'' ಡ್ ಕ್ವೀನ್ ಆಫ್ ಹಾರ್ಟ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ''ಆಲಿವರ್ ಟ್ವಿಸ್ಟ್'' ಡ್ ಫಾಗಿನ್ ನಂಚಿನ ಖಳನಾಯಕೆರೆನ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಆಯೆರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅರೆಗ್ "ಯಾನ್ ಬ್ಲೊಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಬಿಳುಪು ಇಜ್ಜಿ ಪನ್ಪಿನೆಡ್ದಾವರ ಭಾಗಶಃ, ಚೇಸ್ ಗ್ ಕಟ್ ಮಲ್ಪೆರೆ" ಪಂಡ್ದ್ ಅರೆಗ್ ತೋಜುಂಡು. ಅಲೆನ ಹದಿಹರೆಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ, ಕತೆಕುಲೆನ್ ರಚನೆ ಮಲ್ಪುನ ಆಸೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಆಂಡ ಅಲೆನ "ಬರವು ಎನ್ನ ವರ್ಷೊಲೆಗ್ ವಿಲೋಮ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಕುಗ್ಗಿಂಡ್" ಅಲೆನ ಸ್ವ-ಅನುಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಅಸುರಕ್ಷತೆಡ್ದ್. ಆರ್ ಸಂಗೀತ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ನಾಟಕೊಲೆಡ್ ಅಭಿನಯ ಮಲ್ತೆರ್. ಒರಿ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಆಯೆರೆ ಆಸೆಡ್, ಆರ್ "ಪದೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್" ಬೊಕ್ಕ ಲೇಖನೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್.
ಅಲೆನ ಗುರುತುದ ಬಗ್ಗೆ ಅಲೆನ ದ್ವಂದ್ವತೆ ಗೊಗೋಲ್ ನ ಮಿಶ್ರ ಭಾವನೆಲೆಗ್ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಆಂಡ್, ಅಲೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್ ದ'' ನಾಯಕ, ಅಲೆನ ಸ್ವಂತ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಪುದರ್ದ ಬಗ್ಗೆ. ''ನ್ಯೂಸ್ವೀಕ್'' ಡ್ ಒಂಜಿ ಸಂಪಾದಕೀಯೊಡು, ಲಾಹಿರಿ "ಪಿರಾಕ್ದ ಲೋಕೊಗು ನಿಷ್ಠಾವಂತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೊಸ ಲೋಕೊಡು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಪಾತೆರುನ ರಡ್ಡ್ ವಿಷಯೊಲು ಆಯೆರೆ ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡೊನು ಅನುಭವಿಸಯೆರ್" ಪಂದ್ ವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಬಾಲೆ ಆದ್ ಬುಲೆಯಿನ ಅಲೆನ ಅನುಭವೊಲೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಭಾಗೊ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಡೆಟ್, ಭಾರತೀಯ ಬೊಕ್ಕ ಅಮೆರಿಕನ್, ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ಎದುರು ಪೋದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ. ಅಲ್ ಮಲ್ಲೆ ಆನಗ, ಅಲ್ ಬಾಲೆ ಆನಗ ಇತ್ತಿನ ಮುಜುಗರ ಬೊಕ್ಕ ಹೋರಾಟ ಇಜ್ಜಂದೆ ಈ ರಡ್ಡ್ ಆಯಾಮೊಲೆನ ಭಾಗವಾದ್ ಉಪ್ಪೆರೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಂಡ್. ಅವು 'ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್' ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಈ ಪದೊತ ಇತ್ತೆ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಚಲಿತವಾದ್ ಬಳಕೆ ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರ, ಆರ್ ತನ್ನನ್ ತಾನ್ 'ಭಾರತೀಯ ಅಮೆರಿಕನ್' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟೌನ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಡ್ದ್ ಪದವಿ ಪಡೆಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ 1989ಡ್ ಕೊಲಂಬಿಯಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕಾಲೇಜ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಬಿಎ ಪಡೆಯೆರ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಆರ್ ಒರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರ್ ಆಯೆರೆ ಬಯಕೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ನಿರ್ಧರಿಸಯೆರ್. ಅಲೆಗ್ ಒರಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಆಯೆರೆ ಬಯಕೆ ಇತ್ತಿನೆಡ್ದಾವರ ಒರಿ ಬರವುದಕುಲು ಆಯೆರೆ ಯೋಚನೆ ಕಮ್ಮಿ ಆಂಡ್. ಅಲ್ ತನ್ನ ಬಾಲ್ಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಹದಿಹರೆಯೊಡು ಒಂಜಿ ರಡ್ಡ್ ಡೈರಿಲೆನ್ ದೀವೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಆಂಡ ಆರ್ ತನ್ನ ಇರ್ವತ್ತಾರ್ದ್ ಇನಿಕ್ಲಾ ಗಂಭೀರವಾದ್ ಡೈರಿಲೆನ್ ದೀಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಅಪಗ ಪಿಎಚ್ ಡಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಸ್ಟನ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಬಾಡಿಗೆದ ಕೋಣೆಡ್ ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲಡ್ ಜೀವನ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರ್ ಒಂಜಿ ಪುಸ್ತಕದ ಅಂಗಡಿಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಅಯಿಟ್ ಸಾಗಾಣಿಕೆಲೆನ್ ತೆರೆಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ನಗದು ರಿಜಿಸ್ಟರ್ ನ್ ನಡಪಾಯೆರೆ ಸೇರ್ದ್ ಜವಾಬ್ದಾರಿಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಆರ್ ಒರಿ ಪುಸ್ತಕ ಅಂಗಡಿದ ಉದ್ಯೋಗಿನೊಟ್ಟುಗು ಸ್ನೇಹ ಮಲ್ತೆರ್, ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಬಿಲ್ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಒರಿ ಕವಿ ಆದಿತ್ತೆರ್. ಆರ್ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಕುಟುಂಬದ ಇಲ್ಲಗ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಪೆರ್, ಉಂದು "ಪುಸ್ತಕೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಕಲೆಟ್ ತುಂಬುದು ಇತ್ತ್ಂಡ್", ಬೊಕ್ಕ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಇಲ್ಲಡ್ ಒಂಜಿ ಇಡೀ ಬೇಸಿಗೆನ್ ಕಳೆಯೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅಲ್ ಒಂಜೇ ಆನಗ ಒಂಜಿ ಟೈಪ್ ರೈಟರ್ ಡ್ ಕೆಲವು ಸ್ಕೆಚ್ ಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುಂಡುಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್.
೧೯೯೭ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಪ್ರಬಂಧೊನು ಮುಗಿಪಾವೊಂದು ಇತ್ತಿನಗ, ಶೀಘ್ರೊಡು ಶೀಘ್ರೊಡು ರಹಸ್ಯವಾದ್ ಒರಿ ಬರವುದಾರೆ ಆಯೆರೆ ಆಸೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆ ವರ್ಷ, ಆರ್ ''ಬೋಸ್ಟನ್ ಪತ್ರಿಕೆಡ್'' ವೇತನ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಇಂಟರ್ನ್ ಆದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್, "ಗ್ರಾಹಕ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಫ್ಲಾಟರಿಂಗ್ ಐಟಂಲೆನ್" ಬರೆಯೆರ್. ಅಲ್ ತನ್ನ ಬರವುಲೆನ್ ಒರಿನಕ್ಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಪಾಡ್ದ್ "ಕುಲ್ಲುದು ಒಂಜಿ ವಸ್ತುನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪೆರೆ" ಪ್ರೇರೇಪಿಸಯೆರ್. ವಾರಾಂತ್ಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ರಾತ್ರೆಡ್, ಆರ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಹಾಯಕೆರಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುನ ಕಚೇರಿಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಡ್ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಟೈಪ್ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಆರ್ ''ರೈಟರ್ಸ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್'' ದ ಒಂಜಿ ಪ್ರತಿನ್ ಲಾ ಕೊಂಡೊಂತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಎಲ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಪತ್ರಿಕೆಲೆಗ್ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಸಲ್ಲಿಸಯೆರ್, ಆಂಡ ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ನಿರಾಕರಣೆಲೆನ್ ಎದುರಿಸಯೆರ್. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಗು ಸೇರ್ದೆರ್. ಒಂಜಿ ದಿನ, ಬರವುದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲೆಗ್ ಮಾತ್ರ ತೆರೆದಿತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸೃಜನಶೀಲ-ಬರವುದ ತರಗತಿಡ್ ಕುಲ್ಲೆರೆ ಆರ್ ಧೈರ್ಯೊಡು ವಿನಂತಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊದ ನಿರ್ದೇಶಕೆರ್ ಆಯಿನ ಲೆಸ್ಲಿ ಎಪ್ಸ್ಟೀನ್ ಒಂಜಿ ಅಪವಾದೊನು ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದೆನ್ ತೂದು ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊಗು ಔಪಚಾರಿಕವಾದ್ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸೊಡಾಪುಂಡು. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್ ಈ ನಿರ್ಧಾರೊಗು ತಟಸ್ಥರಾದಿತ್ತೆರ್. 30 ವರ್ಸೊದ ಪ್ರಾಯೊಡು, ಆರ್ "ಎ ಟೆಂಪರರಿ ಮ್ಯಾಟರ್" ನ್ ಬರೆಯೆರ್, ಉಂದು ಆರ್ ವಯಸ್ಕೆರ್ ಆದ್ ಬರೆತಿನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆ, ಉಂದು ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಆರ್ನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್'' ಡ್ ಸೇರ್ದ್ಂಡ್.
ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡ್ದ್ ಆರ್ ಮುಂದುವರಿದ ಪದವಿಲೆನ್ ಗಳಸುವೆರ್: ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡ್ ಎಂಎ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಡ್ ಎಂಎಫ್ಎ, ತುಲನಾತ್ಮಕ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಎಂಎ, ಬೊಕ್ಕ ನವೋದಯ ಅಧ್ಯಯನೊಡು ಪಿಎಚ್ಡಿ. ೧೯೯೭ಡ್ ಮುಗಿಯಿನ ಅರೆನ ಪ್ರಬಂಧೊಗು ''ಅಕರ್ಸ್ಡ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್: ದಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಪಲಾಜೊ ಆನ್ ದಿ ಜಾಕೋಬಿಯನ್ ಸ್ಟೇಜ್ (೧೬೦೩-೧೬೨೫)'' ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಉಂಡು. ಅಲೆನ ಪ್ರಮುಖ ಸಲಹೆಗಾರೆರ್ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರೊಲ್ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್) ಬೊಕ್ಕ ಹೆಲ್ಮಟ್ ವೊಲ್ (ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸ). ಆರ್ ಪ್ರಾವಿನ್ಸ್ ಟೌನ್ ದ ಫೈನ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ವರ್ಕ್ ಸೆಂಟರ್ ಡ್ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ದೆತೊನುವೆರ್, ಉಂದು ದುಂಬುದ ರಡ್ಡ್ ವರ್ಸೊಗು (೧೯೯೭-೧೯೯೮) ನಡತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಡಿಸೈನ್ ಡ್ ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುನ್ ಕಲ್ಪಾದ್ ಕೊರ್ತೆರ್.
== ಸಾಹಿತ್ಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ | ==
ಲಾಹಿರಿನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲು "ವರ್ಷೊಲೆಡ್ದ್" ಪ್ರಕಾಶಕೆರ್ನ ನಿರಾಕರಣೆನ್ ಎದುರಿಸೊಂದಿತ್ತೆ.[3] 1998ಡ್, ಆರ್ "ಇಂಟ್ರಿಪ್ಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಲೆನ್ ಪಡೆಯಿನ ಒಂಜಿ ಸಣ್ಣ ಕತೆನ್ ದಿ ಬೆಸ್ಟ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ 1999 ಡ್ ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್, ಲೇಖಕೆರ್ ಕತ್ರಿನಾ ಕೆನಿಸನ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಮಿ ಟ್ಯಾನ್ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್.[2] ಅರೆನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ಮಲಾಡಿಸ್ ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್, ಅಂತಿಮವಾದ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್. ೧೯೯೯ಡ್. ಈ ಕತೆಕುಲು ಭಾರತೀಯೆರೆನ ಅತ್ತಂದೆ ಭಾರತೀಯ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ಜೀವನೊಡು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂದಿಗ್ಧತೆಲೆನ್ ತೂಪುಂಡು, ವೈವಾಹಿಕ ಕಷ್ಟೊಲು, ಸೈತಿನ ಬಾಲೆದ ಬಗ್ಗೆ ದುಃಖ, ಬೊಕ್ಕ ಸುರುತ ಬೊಕ್ಕ ರಡ್ಡನೆ ತರೆಮರತ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ನಡುಟು ಉಪ್ಪುನ ಸಂಪರ್ಕೊನು ಬುಡ್ಪುಂಡು. ಲಾಹಿರಿ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಬರೆಯೆರ್, "ಯಾನ್ ಸುರುಕು ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಎನ್ನ ವಿಷಯ ಭಾರತೀಯ-ಅಮೆರಿಕದ ಅನುಭವ ಪಂಡ್ದ್ ಎಂಕ್ ತೆರಿಯೊಂದಿಜ್ಜಿ. ಎನ್ನ ಕರಕುಶಲೊಗು ಎಂಕ್ ದಾದ ಸೆರಂಗ್ ಂಡ್ ಪಂಡ ಯಾನ್ ಜೀವನೊಡು ಅನುಮತಿಸೆರೆ ಸಾಕಷ್ಟ್ ಧೈರ್ಯೊಡು, ಅತ್ತಂದೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಡ್ ಇಜ್ಜಂದಿನೆಡ್ದಾವರ ಯಾನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತಿನ ರಡ್ಡ್ ಲೋಕೊಲೆನ್ ಪುಟೊಟು ಸೇರಾವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಆಸೆ."[ಇ] ಈ ಸಂಗ್ರಹೊನು ಅಮೆರಿಕನ್ ವಿಮರ್ಶಕೆರ್ ಮೆಚ್ಚಿಯೆರ್, ಆಂಡ ವಿಮರ್ಶಕೆರ್ ಭಾರತೊಡು ಮಿಶ್ರ ವಿಮರ್ಶೆಲೆನ್ ಪಡೆಯೆರ್ ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ಉತ್ಸಾಹೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಅಸಮಾಧಾನೊಡು ಇತ್ತಿನ ಲಾಹಿರಿ "ಭಾರತೀಯೆರೆನ್ ಮಸ್ತ್ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಡ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿಜ್ಜೆರ್."[توس] ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ 600,000 ಪ್ರತಿಲೆನ್ ಮಾರಾಟ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ 2000 ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಕಾಲ್ಪನಿಕೊಗು ಗೆಂದಿಯೆರ್ (ಒಂಜಿ ಕತೆ ಸಂಗ್ರಹೊ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿನ ಏಳನೇ ಸರ್ತಿ ಮಾತ್ರ.
೨೦೦೩ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್ ನ್'' ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಕತೆತ ವಿಷಯ ಬೊಕ್ಕ ಕಥಾವಸ್ತು ಭಾಗಶಃ ಆಲ್ ಮಲ್ಲೆ ಆನಗ ಕೇಂಡಿನ ಒಂಜಿ ಕುಟುಂಬದ ಕತೆಡ್ದ್ ಪ್ರಭಾವಿತವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಸೋದರ ಸಂಬಂಧಿ ರೈಲ್ ಅಪಘಾತೊಡು ತೊಡಗಿನೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಗಡಿಯಾರೊಡ್ದ್ ಒಂಜಿ ಬೊಲ್ಪುದ ಕಿರಣೊನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸವುನವು ಕೆಲಸದಕುಲು ತೂನಗ ಮಾತ್ರ ರಕ್ಷಣೆ ಆಯೆರ್. ಅಂಚನೆ, ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ಡ್ ನಾಯಕನ ಅಪ್ಪೆನ್ ರೈಲ್ ಅಪಘಾತೊದ ನಂತರ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಒರಿ ರಕ್ಷಕೆರೆನ ಫ್ಲಾಶ್ ಲೈಟ್ ರಷ್ಯಾದ ಲೇಖಕೆರ್ ನಿಕೋಲಾಯ್ ಗೊಗೊಲ್ ಬರೆತಿನ ಅಪ್ಪೆನ ಪುಸ್ತಕೊದ ಫ್ಲಟರಿಂಗ್ ಬಿಳುಪುದ ಪುಟೊನು ಬೆಳಗಾಂಡ್. ಅಪ್ಪೆ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಮದಿಮೆ ಆಯಿನ ಪೊಣ್ಣು ಜವನೆ ಆದ್ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಗು ವಲಸೆ ಪೋಯೆರ್. ಈ ಬದ್ಕ್ದ ಬದಲಾವಣೆದ ಅನುಭವ ಆಯಿಬೊಕ್ಕ ಆರೆನ ಮಗೆಗ್ ಗೊಗೋಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಗಲ್ಗ್ ಸೋನಾಲಿ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. ಒಟ್ಟುಗು ರಡ್ಡ್ ಜೋಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್ ಕಲ್ಪಾದ್ ಕೊರ್ತಿನವುಲೆನ್ ಘರ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಡವಳಿಕೆಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಚರಣೆಲೆನ್ ಒಂಜಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಬುಲೆಪಾವೆರ್. ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ದ ಒಂಜಿ ಸಿನಿಮಾ ರೂಪಾಂತರ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೭ಡ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್, ಮಿರಾ ನಾಯರ್ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಲ್ ಪೆನ್ ಗೊಗೋಲ್ ಪಾತ್ರೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಬಾಲಿವುಡ್ ತಾರೆ [[ತಬು (ನಟಿ)|ತಬು]] ಬೊಕ್ಕ ಇರ್ಫಾನ್ ಖಾನ್ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ಸ್ವತಃ "ಆಂಟಿ ಜುಂಪಾ" ಆದ್ ಕ್ಯಾಮಿಯೋ ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿನ ರಡ್ಡನೆ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಅನಾಕ್ಯುಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'', ಏಪ್ರಿಲ್ ೧, ೨೦೦೮ಡ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್. ಅಯಿತ ಪ್ರಕಟಣೆದ ನಂತರ, ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' <nowiki><i id="mwAYM">ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್</i></nowiki> ಬೆಸ್ಟ್ ಸೆಲ್ಲರ್ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಅಪರೂಪದ ಗೌರವೊನು ಗಳಸೊಂಡು. <nowiki><i id="mwAYk">ದಿ</i></nowiki> <nowiki><i id="mwAYo">ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಬುಕ್ ರಿವ್ಯೂ</i></nowiki> ಸಂಪಾದಕೆರ್ ಡ್ವೈಟ್ ಗಾರ್ನರ್ ಪನ್ಪೆರ್, "ಕಡೆತ ನಿಜವಾದ್ ಗಂಭೀರವಾದ್, ಎಡ್ಡೆ ರೀತಿಡ್ ಬರೆತಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೆಲಸೊನು ನೆನಪು ಮಲ್ಪೆರೆ ಕಷ್ಟ - ವಿಶೇಷವಾದ್ ಕತೆತ ಪುಸ್ತಕ - ಉಂದು ನೇರವಾದ್ ನಂ. 1 ಗ್ ಜಿಗಿಯೊಂಡು; ಉಂದು ಲಾಹಿರಿನ ಪೊಸ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಭಾವೊದ ಒಂಜಿ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ."
ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೦ಡ್, ಐನ್ ಜನೊಕ್ಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಕಲೆ ಬೊಕ್ಕ ಮಾನವಿಕತೆದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರೆನ ಸಮಿತಿದ ಸದಸ್ಯೆರಾದ್ ನೇಮಕ ಆಯೆರ್.
[[ಫೈಲ್:Jhumpa_Lahiri_Mantova.jpg|thumb|ಲಾಹಿರಿ ೨೦೧೩ಡ್]]
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೩ಡ್, ಅರೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್ ನ್'' ಮ್ಯಾನ್ ಬುಕರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಗ್ ಕಿರುಪಟ್ಟಿಡ್ ಪಾಡ್ದೆರ್, <ref name="bbc">{{Cite web|title=BBC News - Man Booker Prize 2013: Toibin and Crace lead shortlist|url=https://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-24029748|website=[[BBC News]]|accessdate=September 11, 2013|date=September 10, 2013|archivedate=September 10, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130910203222/http://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-24029748}}</ref> ಉಂದು ಅಂತಿಮವಾದ್ ಎಲಿನರ್ ಕ್ಯಾಟನ್ ನ ''ದಿ ಲೂಮಿನರೀಸ್'' ಗ್ ಪೋಯೆರ್. ದುಂಬುದ ತಿಂಗೊಲು ಉಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗ್ ಲಾಂಗ್ ಲಿಸ್ಟ್ ಆಂಡ್, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೬, ೨೦೧೩ಡ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್ ಆದ್ ತೆರಿಂಡ್ ಆಂಡಲಾ, ನವೆಂಬರ್ ೨೦, ೨೦೧೩ಡ್, ಜೇಮ್ಸ್ ಮೆಕ್ ಬ್ರೈಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ಗುಡ್ ಲಾರ್ಡ್ ಬರ್ಡ್'' ಗ್ ಆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗ್ ಸೋತುಂಡು.
ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಲ್ಪುನ ಅನುಭವದ ಬಗ್ಗೆ ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' ಡ್ "ಟೀಚ್ ಯುವರ್ಸೆಲ್ಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್" ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ನಾನ್-ಫಿಕ್ಷನ್ ಪ್ರಬಂದೊನು ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್. ಪ್ರಬಂಧೊಡು ಆರ್ ಇತ್ತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಮಾತ್ರ ಬರೆವೊಂದುಲ್ಲೆರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊನು ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಆರ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಪುಸ್ತಕೊನು ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ''In altre parole'', ಉಂದೆಟ್ ಆರ್ ಭಾಷೆನ್ ಕಲ್ಪುನ ಅನುಭವೊದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯೆರ್; ''ಇನ್ ಅದರ್ ವರ್ಡ್ಸ್'' ಪನ್ಪಿನ ಆನ್ ಗೋಲ್ಡ್ ಸ್ಟೀನ್ ನ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ 2016ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್ <ref>{{Cite book |last=Lahiri |first=Jhumpa |url=https://www.worldcat.org/oclc/949821672 |title=In other words |date=2017 |others=Ann Goldstein |isbn=978-1-4088-6613-9 |location=London |oclc=949821672}}</ref>
ಲಾಹಿರಿ ಝೀ ಜೈಪುರ್ ಲಿಟರೇಚರ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ಡ್ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಪನ್ಪಿನ ಪುಸ್ತಕೊಗು 2015 ಡ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಉಂದೆಕ್ ಆರ್ ಲಿಮ್ಕಾ ಬುಕ್ ಆಫ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ ಗ್ ಸೇರ್ದೆರ್.
2017ಡ್ ಲಾಹಿರಿ ಕಿರುಕಥೆಟ್ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗ್ ಪೆನ್/ಮಲಾಮುದ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಪಡೆಯೆರ್.
೨೦೧೮ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿನ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊ'' (೨೦೧೮). ೨೦೧೯ಡ್, ಆರ್ ೪೦ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಬರವುದಕುಲು ಬರೆತಿನ ೪೦ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಒಳಗೊಂಡ ''ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ನ್'' ಸಂಕಲನ ಮಲ್ತೆರ್, ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊನ್'' ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್; ಅನುವಾದ, ''ವೇರ್ ಅಬೌಟ್ಸ್'', 2021ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್. 2022ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ''ರಾಕೊಂಟಿ ರೊಮಾನಿ'' (ರೋಮನ್ ಕತೆಕುಲು) ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆಡ್ ಒಂಜಿ ಪೊಸ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹೊನು ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್, ಈ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಅದೇ ಪುದರ್ದ ಆಲ್ಬರ್ಟೊ ಮೊರಾವಿಯಾನ ಪುಸ್ತಕೊಗು ಒಂಜಿ ನೋಡ್ ಆದುಂಡು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ, ''ರೋಮನ್ ಸ್ಟೋರಿಸ್,'' ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೩ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಬೊಕ್ಕ ಟಾಡ್ ಪೋರ್ಟ್ನೋವಿಟ್ಜ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ದ ನೆಟ್ ಫ್ಲಿಕ್ಸ್ ನಾಟಕ ಸರಣಿ ರೂಪಾಂತರ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೫ಡ್ ಘೋಷಣೆ ಆಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಡ್ ಉಂಡು. ಉತ್ಪಾದನೆನ್ ಜಾನ್ ವೆಲ್ಸ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಮಲ್ಪುವೆರು. ಈ ಸರಣಿಡ್ [[ಫ್ರೀಡಾ ಪಿಂಟೊ]] ಬೊಕ್ಕ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ನಿಶಾ ಗಣತ್ರಾ, ಎರಿಕಾ ಸಾಲೆಹ್, ಎರಿನ್ ಜೊಂಟೊ, ಸೆಲಿಯಾ ಡಿ. ಕೋಸ್ಟಾಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಲಾಹಿರಿ ಮಾತೆರ್ಲ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ಮಾಪಕೆರ್ ಆದ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಸರಣಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ಡ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಸುರು ಆಂಡ್ <ref>{{Cite web|last=McIlvaine|first=Brookie|date=September 17, 2025|title=Jhumpa Lahiri's Unaccustomed Earth Adaptation Starts Filming|url=https://www.netflix.com/tudum/articles/unaccustomed-earth-jhumpa-lahiri-series-cast-photos|website=[[Netflix]]|accessdate=October 10, 2025}}</ref>
== ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು | ==
ಲಾಹಿರಿನ ಬರವು ಅರೆನ "ಸರಳ" ಭಾಷೆ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಪಾತ್ರೊಲೆಡ್ದ್ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅಮೆರಿಕೊಗು ಭಾರತೀಯ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ತಾಯ್ನಾಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ದತ್ತು ಪಡೆಯಿನ ಇಲ್ಲ್ ದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೌಲ್ಯೊಲೆನ ನಡುಟು ನ್ಯಾವಿಗೇಟ್ ಮಲ್ಪೊಡು. ಲಾಹಿರಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆದವು ಆದುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಆಯೆ ತನ್ನ ಅನುಭವೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಯನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ಸ್ನೇಹಿತೆರ್, ಪರಿಚಯದಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಯೆ ತೆರಿನ ಬಂಗಾಳಿ ಸಮುದಾಯೊಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಬೇತೆ ಜನೊಕ್ಲೆನ ಅನುಭವೊಲೆನ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸೆರವುಂಡು. ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಪಾತ್ರೊಲೆನ ಹೋರಾಟೊಲೆನ್, ಆತಂಕೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪಕ್ಷಪಾತೊಲೆನ್ ಪರೀಕ್ಷಿಸದ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ನಡವಳಿಕೆದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ವಿವರೊಲೆನ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ಮುಟ್ಟ, ಆರ್ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಸುರುತ ತರೆಮರತ ಭಾರತೀಯ ಅಮೆರಿಕನ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ದೇಶೊಡ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಬೇತೆ ದೇಶೊಡು ಒಂಜಿ ಕುಟುಂಬೊನು ಬುಲೆಪಾವುನ ಅಕ್ಲೆನ ಹೋರಾಟೊಲೆನ್ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಯೆರ್. ಅಕ್ಲೆನ ಕತೆಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಜೋಕುಲೆನ್ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ್ ತೆರಿಪಾವುನ ಬೊಕ್ಕ ಜಂಟಿ ಕುಟುಂಬದ ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಗು ಜೋಡಾದ್ ಮಲ್ಲೆ ಆಯಿ ಬೊಕ್ಕಲಾ ಅಕ್ಲೆನ್ ನಿಕಟವಾದ್ ದೀಪುನ ಅಕ್ಲೆನ ಪ್ರಯತ್ನೊಲೆನ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು, ಉಂದೆಟ್ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ಅಕ್ಲೆನ ಜೋಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ಜೋಕುಲೆನ ಕುಟುಂಬೊಲು ಒಂಜೇ ಛಾವಣಿದ ಕೆಳ್ಗ್ ಜೀವನ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
ಲಾಹಿರಿನ ಪಾತ್ರೊಲು ಅಭಿವೃದ್ಧಿದ ಪೊಸ ಹಂತೊಲೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ಪುನಗ, ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ಈ ದುಂಬುದ ಮೂಲ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರೊಡ್ದ್ ದೂರ ಆಪುಂಡು. ಈ ಕತೆಕುಲು ರಡ್ಡನೆ ಬೊಕ್ಕ ಮೂಜಿನೆ ತರೆಮರೆತ ಭಾಗ್ಯೊನು ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ದುಂಬುದ ತರೆಮರೆಲು ಅಮೆರಿಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಆದ್ ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದ್ ಅಕ್ಲೆನ ಮೂಲ ದೇಶೊದ ಪಿದಯಿ ದೃಷ್ಟಿಕೋನೊಲೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪುನಗ ಆರಾಮೊಡು ಉಪ್ಪುನಗ, ಲಾಹಿರಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲು ವ್ಯಕ್ತಿನ ಅಗತ್ಯೊಲೆಗ್ ಬದಲಾಪುಂಡು. ನನೊಂಜಿ ತರೆಮರೆತಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನ ನಿರ್ಬಂಧೊಲೆಡ್ದ್ ಎಂಚ ಪಿದಯಿ ಪೋಪೆರ್ ಪನ್ಪಿನೆನ್ ಅರೆನ್ ತೋಜಾವೆರ್, ಅಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಸಮುದಾಯೊಗು ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗ್ ಸಮರ್ಪಿತರಾದುಪ್ಪುವೆರ್.
== ಪ್ರಭಾವೊಲು ==
ಲಾಹಿರಿ "ಗಂಭೀರವಾದ್ ಬರೆಯೆರೆ" ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಜೇಮ್ಸ್ ಜಾಯ್ಸ್, ಗೇಬ್ರಿಯೆಲ್ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಮಾರ್ಕ್ವೆಜ್, ಆಂಟನ್ ಚೆಖೋವ್, ಫ್ಲಾನರಿ ಒ'ಕಾನರ್, ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ನಬೊಕೊವ್ ಬೊಕ್ಕ [[ವರ್ಜೀನಿಯಾ ವೂಲ್ಫ್]] ನ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ತೆರ್, ನಿರೂಪಣೆದ ರಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಪಾತ್ರೊಲೆನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿನ್ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೆರೆ. ಆರ್ ವಿಲಿಯಂ ಟ್ರೆವರ್ ಬೊಕ್ಕ ಮೇವಿಸ್ ಗ್ಯಾಲಂಟ್ ಗ್ "ಶಾಶ್ವತವಾದ್ ಋಣಿ" ಆದ್ ಉಲ್ಲೆರ್. <ref>{{Cite web|last=<!-- not stated -->|date=October 31, 2006|title=Interview with Jhumpa Lahiri|url=https://www.chipublib.org/interview-with-jhumpa-lahiri/|website=www.chipublib.org|publisher=[[Chicago Public Library]]|accessdate=May 2, 2025}}</ref> ಡಾಂಟೆ ಬೊಕ್ಕ ಹೊರೇಸ್ ನ್ ಲಾ ಪ್ರಭಾವೊಲೆನ್ ಉಲ್ಲೇಖ ಮಲ್ಪುವೆರ್. <ref name="tnyt">{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2013/09/08/books/review/jhumpa-lahiri-by-the-book.html|title=Jhumpa Lahiri: By the Book|last=<!-- not stated -->|date=September 5, 2013|work=[[The New York Times]]|access-date=June 2, 2025}}</ref> ಅರೆನ ಮೆಚ್ಚಿನ ಕಾದಂಬರಿಕಾರೆ ಥಾಮಸ್ ಹಾರ್ಡಿ . <ref name="tnyt" />'''' ಅರೆನ ಸ್ವಂತ ಡೈರಿಲೆಡ್ ಬರೆಯೆರೆ "ಯಾನ್ ಮಲ್ಪುನ ಕೆಲಸೊಲೆಗ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಆಪುಂಡು" ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಆರ್ ಪನ್ಪೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಬಿತೆ ಸಂಗ್ರಹ ''ಇಲ್ ಕ್ವಾಡೆರ್ನೊ ಡಿ ನೆರಿನಾ'' ಅರೆನ ಡೈರಿ ಬರವುಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್.
== ಟೆಲಿವಿಷನ್ ==
ಲಾಹಿರಿ ಎಚ್ ಬಿಒ ದೂರದರ್ಶನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ''ಇನ್ ಟ್ರೀಟ್ಮೆಂಟ್'' ದ ಮೂಜಿನೆ ಸೀಸನ್ ಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆ ಸೀಸನ್ ಡ್ ಸುನಿಲ್ ಪನ್ಪಿನ ಒರಿ ಪಾತ್ರೊನು ತೋಜಾವೆರ್, ಒರಿ ವಿಧವೆರ್ ಭಾರತೊಡ್ದ್ ಅಮೇರಿಕೊಗು ಪೋದು ದುಖಃ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಆಘಾತೊಡು ಕಷ್ಟೊಡು ಉಲ್ಲೆರ್. ಈ ಕಂತುಲೆಡ್ ಆರ್ ಒರಿ ಬರವುದಾರೆ ಪಂಡ್ದ್ ಶ್ರೇಯೊನು ಪಡೆಯೆರ್ ಆಂಡಲಾ, ಒರಿ ಬಂಗಾಳಿ ಪುರುಷೆ ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್ ನ್ ಎಂಚ ಗ್ರಹಿಸೊಲಿ ಪನ್ಪಿನೆಕ್ ಸಲಹೆಗಾರೆ ಆದ್ ಅರೆನ ಪಾತ್ರ ಜಾಸ್ತಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್. <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2010/11/14/arts/television/14treatment.html|title=Therapy? Not His Cup of Tea|last=Shattuck|first=Kathryn|date=November 11, 2010|work=The New York Times|access-date=February 25, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170223052142/http://www.nytimes.com/2010/11/14/arts/television/14treatment.html|archive-date=February 23, 2017}}</ref>
== ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ ==
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರೊಡು ನೊಗುಚಿ ಮ್ಯೂಸಿಯಂಡ್ ಕೊರ್ತಿನ ಇಸಾಮು ನೊಗುಚಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ಗ್ ಒಗ್ಗಟ್ಟ್ ಆದ್ ಕೆಫಿಯೆಹ್ಸ್ ಪಾಡುನ ಮೂಜಿ ಜನ ಉದ್ಯೋಗಿಲೆನ್ ಕೆಲಸೊಡ್ದ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪುನ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ನಿರ್ಧಾರೊದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಡ್. <ref>{{Cite news|url=https://www.aljazeera.com/news/2024/9/26/author-jhumpa-lahiri-declines-nycs-noguchi-museum-award-after-keffiyeh-ban|title=Author Jhumpa Lahiri declines NYC's Noguchi Museum award after keffiyeh ban|date=September 26, 2024|work=Al Jazeera|access-date=September 26, 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2024/09/25/arts/design/jhumpa-lahiri-noguchi-award.html|title=Jhumpa Lahiri Declines a Noguchi Museum Award Over a Ban on Kaffiyehs|last=Tracy|first=Marc|date=September 26, 2024|work=New York Times|access-date=September 26, 2024}}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಕೆಲವು ಸಾವಿರ ಲೇಖಕೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಇಸ್ರೇಲಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ್ ಬಹಿಷ್ಕಾರ ಮಲ್ಪುನ ವಾಗ್ದಾನೊನು ಒಂಜಿ ಮುಕ್ತ ಪತ್ರೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ದೆರ್. <ref>{{Cite web|last=Sheehan|first=Dan|title=Thousands of Authors Pledge to Boycott Israeli Cultural Institutions|url=https://lithub.com/hundreds-of-authors-pledge-to-boycott-israeli-cultural-institutions/|website=[[Literary Hub]]|accessdate=10 November 2024|date=28 October 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2024/10/31/books/authors-letters-middle-east-war.html|title=Authors Call for a Boycott of Israeli Cultural Institutions|last=Alter|first=Alexandra|date=31 October 2024|work=[[New York Times]]|access-date=10 November 2024}}</ref>
== ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ ==
೨೦೦೧ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಗ್ರೀಕ್ -ಗ್ವಾಟೆಮಾಲಾದ ಅಮೆರಿಕನ್ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಆಲ್ಬರ್ಟೊ ವೌರ್ವೌಲಿಯಸ್-ಬುಷ್ ನ್ ಮದಿಮೆ ಆಯೆರ್, ಆರ್ ಅಪಗ ''ಟೈಮ್'' ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕದ ಉಪ ಸಂಪಾದಕೆರ್ ಆದಿತ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆ ಅಯಿತ ಹಿರಿಯ ಸಂಪಾದಕೆರ್. ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಗಂಡ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ರಡ್ಡ್ ಜೋಕುಲು ಆಕ್ಟಾವಿಯೊ (ಪುಟ್ಟು ೨೦೦೨) ಬೊಕ್ಕ ನೂರ್ (ಪುಟ್ಟು ೨೦೦೫ <ref>{{Cite web|first=Sheila|last=Pierce|date=May 22, 2015|title=Why Pulitzer Prize-winner Jhumpa Lahiri quit the US for Italy|url=https://www.ft.com/content/3b188aec-f8bf-11e4-be00-00144feab7de|archiveurl=https://ghostarchive.org/archive/20221210/https://www.ft.com/content/3b188aec-f8bf-11e4-be00-00144feab7de|archivedate=December 10, 2022|website=Financial Times|accessdate=20 June 2021}}</ref> ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್ ಡ್ದ್ ರೋಮ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್.
ಜುಲೈ ೧, ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಲೆವಿಸ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ದಿ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಡ್ ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರಾದ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಶಿಕ್ಷಕವರ್ಗೊಗು ಸೇರ್ದೆರ್. <ref>{{Cite web|url=http://research.princeton.edu/news/faculty-profiles/a/?id=15411|title=Author Jhumpa Lahiri awarded National Humanities Medal|last=Saxon|first=Jamie|date=September 4, 2015|publisher=Research at Princeton, Princeton University|accessdate=May 15, 2017|archivedate=June 15, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180615212859/http://research.princeton.edu/news/faculty-profiles/a/?id=15411}}</ref> 2022ಡ್, ಆರ್ ಮಿಲಿಸೆಂಟ್ ಸಿ. ಮೆಕಿಂಟೋಶ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಆದ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಅಲ್ಮಾ ಮೇಟರ್, ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಆಯೆರ್. <ref name="barnard.edu">{{Cite web|title=Jhumpa Lahiri '89 Returns to Barnard College as the Millicent C. McIntosh Professor of English and Director of Creative Writing|url=https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director|accessdate=April 19, 2022|archivedate=April 19, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220419144825/https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director "Jhumpa Lahiri '89 Returns to Barnard College as the Millicent C. McIntosh Professor of English and Director of Creative Writing"]. [https://web.archive.org/web/20220419144825/https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director Archived] from the original on April 19, 2022<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">April 19,</span> 2022</span>.</cite></ref>
== ಪ್ರಶಸ್ತಿಲು ==
* ೧೯೯೩ – ಹೆನ್ಫೀಲ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಡ್ದ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೧೯೯೭ – ''ಲೂಯಿಸ್ವಿಲ್ಲೆ ರಿವ್ಯೂ'' ಫಿಕ್ಷನ್ ಪ್ರೈಸ್
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಪನ್ಪಿನ ಕಿರುಕಥೆಗ್ ಒ.ಹೆನ್ರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ .
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಗ್ ಪೆನ್/ಹೆಮಿಂಗ್ವೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ).
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಂಡ್
* ೨೦೦೦ – ಅಮೆರಿಕನ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಲೆಟರ್ಸ್ ಡ್ದ್ ಅಡಿಸನ್ ಮೆಟ್ಕಾಲ್ಫ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೦೦ – "ದಿ ಥರ್ಡ್ ಅಂಡ್ ಫೈನಲ್ ಕಾಂಟಿನೆಂಟ್" ನ್ ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕದ ಕಿರುಕಥೆಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ತೆರ್
* ೨೦೦೦ – ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' ' "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲೇಡಿಸ್" ಗ್ ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ
* ೨೦೦೦ – ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆಗ್ ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಗ್.
* ೨೦೦೦ – ''ಫುಡ್ ಅಂಡ್ ವೈನ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್'' ಡ್ "ಇಂಡಿಯನ್ ಟೇಕ್ ಔಟ್" ಗ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಬಿಯರ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ನ ಎಂಎಫ್ ಕೆ ಫಿಶರ್ ಡಿಸ್ಟಿಂಗ್ವಿಶ್ಡ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೦೨ – ಗುಗ್ಗೆನ್ಹೈಮ್ ಫೆಲೋಶಿಪ್
* ೨೦೦೨ – "ನೋಬಡಿಸ್ ಬಿಸಿನೆಸ್" ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕದ ಕಿರುಕಥೆಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಂಡ್
* ೨೦೦೮ – "ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್" ಗ್ ಫ್ರಾಂಕ್ ಒ'ಕಾನರ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಿರುಕಥೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
* ೨೦೦೯ – "ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್" ಗ್ ಏಷ್ಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಲಿಟರರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
* ೨೦೦೯ – ಫೆಡೆರಿಕಾ ಒಡ್ಡೆರಾ (ಗುವಾಂಡಾ) ಅನುವಾದ ಮಲ್ತಿನ ವಿದೇಶಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆಗ್ ಪ್ರೀಮಿಯೊ ಗ್ರೆಗರ್ ವಾನ್ ರೆಜ್ಜೊರಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
* ೨೦೧೪ – ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಗ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ <ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2015/jan/22/jhumpa-lahiri-dsc-prize-south-asian-literature|title=Jhumpa Lahiri wins $50,000 DSC prize for south Asian literature|website=The Guardian|last=Claire Armitstead|date=January 22, 2015|accessdate=January 22, 2015|archivedate=January 29, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150129123616/http://www.theguardian.com/books/2015/jan/22/jhumpa-lahiri-dsc-prize-south-asian-literature}}</ref>
* ೨೦೧೪ – ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವಿಕ ಪದಕ <ref>{{Cite web|url=http://www.neh.gov/news/press-release/2015-09-03|title=President Obama to Award 2014 National Humanities Medal|publisher=National Endowment for the Humanities|date=September 3, 2015|accessdate=September 4, 2015|archivedate=January 6, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170106035320/https://www.neh.gov/news/press-release/2015-09-03}}</ref>
* ೨೦೧೭ – ಪೆನ್/ಮಲಾಮುದ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೨೩ – ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಕೊರ್ತಿನ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಕೊಡುಗೆಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಕೊರ್ಪಿನ ದಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ರೋಮ್ ಡ್ದ್ ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್. <ref>{{Cite web|url=https://www.lastampa.it/cronaca/2023/05/25/news/american_university_of_rome_lauree_honoris_causa_per_jhumpa_lahiri_e_carlo_petrini-12824749/|title=American University of Rome, lauree honoris causa per Jhumpa Lahiri e Carlo Petrini|website=La Stampa|date=May 25, 2023|accessdate=May 29, 2023|archivedate=May 29, 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230529075542/https://www.lastampa.it/cronaca/2023/05/25/news/american_university_of_rome_lauree_honoris_causa_per_jhumpa_lahiri_e_carlo_petrini-12824749/}}</ref>
== ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ ==
=== ಕಾದಂಬರಿಲು ===
* {{Cite book |title=[[The Namesake (novel)|The Namesake]] |date=2003 <!--|isbn=0395927218--> |publisher=Houghton Mifflin |location=Boston}}
* ''The Lowland''. New York: Knopf. 2013.
* {{Cite book |title=Dove mi trovo |date=2018 |publisher=Guanda |isbn=978-88-235-2136-0 |location=Milan |language=it}}
** Published in English as {{Cite book |title=[[Whereabouts (novel)|Whereabouts]] |date=2021 |publisher=Knopf |isbn=978-0-593-31831-7 |location=New York}}<cite class="citation book cs1">New York: Knopf. 2021. ISBN <nowiki><bdi>978-0-593-31831-7</bdi></nowiki>.</cite>
=== ಎಲ್ಯ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆ ===
; ಸಂಗ್ರಹೊಲು
ಇಂಟ್ರಿಪ್ಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ (೧೯೯೯)
ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್ (೨೦೦೮)
ರಾಕೊಂಟಿ ರೋಮಾನಿ (೨೦೨೨) / ರೋಮನ್ ಕತೆಕುಲು (೨೦೨೩)
; ಕತೆಕುಲು
{| class="wikitable"
|+
!Title
!Publication
!Collected in
|-
|"A Real Durwan"
|''Harvard Review'' (Fall 1993)
|''Interpreter of Maladies''
|-
|"Firoza and the Puzzle Maker"
|''New Letters'' 60.1 (1994)
| -
|-
|"The Treatment of Bibi Haldar"
|''StoryQuarterly'' 30 (1994)
|''Interpreter of Maladies''
|-
|"Barter"
|''American Literary Review'' 7.1 (Spring 1996)
| -
|-
|"When Mr. Pirzada Came to Dine"
|''Louisville Review'' (Fall 1996-Spring 1997)
| rowspan="7" |''Interpreter of Maladies''
|-
|"A Temporary Matter"
|''The New Yorker'' (April 20, 1998)
|-
|"Sexy"
|''The New Yorker'' (December 28, 1998)
|-
|"Interpreter of Maladies"
|''Agni'' 47 (1998)
|-
|"This Blessed House"
|''Epoch'' 47.1 (1998)
|-
|"Mrs. Sen's"
|''Salamander'' 6.1 (Summer 1999)
|-
|"The Third and Final Continent"
|''The New Yorker'' (June 21, 1999)
|-
|"Nobody's Business"
|''The New Yorker'' (March 12, 2001)
|''Unaccustomed Earth''
|-
|"Gogol"
|''The New Yorker'' (June 16, 2003)
|from ''The Namesake''
|-
|"Hell-Heaven"
|''The New Yorker'' (May 24, 2004)
| rowspan="8" |''Unaccustomed Earth''
|-
|"Once in a Lifetime"
|''The New Yorker'' (May 8, 2006)
|-
|"Year's End"
|''The New Yorker'' (December 24, 2007)
|-
|"Unaccustomed Earth"
| rowspan="5" |''Unaccustomed Earth'' (2008)
|-
|"A Choice of Accommodations"
|-
|"Only Goodness"
|-
|"Going Ashore"
|-
|"Hema and Kaushik"
|-
|"Brotherly Love"
|''The New Yorker'' (June 10, 2013)
|from ''The Lowland''
|-
|"Il confine" ("The Boundary")
|''Granta Italia'' (2015)<br /><br />''The New Yorker'' (January 29, 2018)
| rowspan="4" |''Racconti romani''<br /><br />''Roman Stories''
|-
|"La riunione" ("The Reentry")
|''La Lettura'' (2018)
|-
|"Le feste di P." ("P's Parties")
|''Nuovi Argomenti'' 4 (May 2019)<br /><br />''The New Yorker'' (July 10, 2023)
|-
|"Il ritiro" ("The Delivery")
|''Nuovi Argomenti'' 5 (September 2020)<br /><br />''A Public Space'' 29 (January 2021)
|-
|"Casting Shadows"
|''The New Yorker'' (February 15, 2021)
|from ''Whereabouts''
|-
|"Casa luminosa" ("Well-Lit House")
|''Nuovo Decameron'' (2021)
| rowspan="5" |''Racconti romani''<br /><br />''Roman Stories''
|-
|"I biglettini" ("Notes")
|''Le ferite: quattordici grandi racconti per i 50 anni de Medici Senza Frontiere'' (2021)
|-
|"La scalinata" ("The Steps")
| rowspan="3" |''Racconti romani'' (2022)<br /><br />''Roman Stories'' (2023)
|-
|"La processione" ("The Procession")
|-
|"Dante Alighieri"
|-
|"Jubilee"
|''The New Yorker'' (July 7 & 14, 2025)
| -
|-
|}
; ಸಂಗ್ರಹೊಲು
* ''ಇಲ್ ಕ್ವಾಡರ್ನೊ ಡಿ ನೆರಿನಾ'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (೨೦೨೦)
=== ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಅತ್ತ್ ===
==== ಪುಸ್ತಕೊಲು ====
* ''ಇನ್ ಆಲ್ಟ್ರೆ ಪೆರೋಲ್'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (೨೦೧೫) (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ ''ಇನ್ ಅದರ್ ವರ್ಡ್ಸ್'', ೨೦೧೬ ಪಂಡ್ದ್ ಮುದ್ರಿತ ಆತ್ಂಡ್)
* ''ಇಲ್ ವೆಸ್ಟಿಟೊ ಡೆಯಿ ಲಿಬ್ರಿ'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ ''ದಿ ಕ್ಲೋಥಿಂಗ್ ಆಫ್ ಬುಕ್ಸ್'', ೨೦೧೬)
* ''ಎಂಕ್ಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆಕ್ಲೆನ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ಪುನವು'' (೨೦೨೨)
==== ಪ್ರಬಂಧೊಲು, ವರದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಕೊಡುಗೆಲು ====
* ''ದಿ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್'' (ಪರಿಚಯ) ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಮಲಾಮುಡ್, ಫರ್ರಾರ್, ಸ್ಟ್ರಾಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಜಿರೌಕ್ಸ್, ಜುಲೈ ೨೦೦೩.
* [http://www.newyorker.com/archive/2004/09/06/040906fa_fact_lahiri "ಅಡುಗೆ ಪಾಠೊಲು: ದಿ ಲಾಂಗ್ ವೇ ಹೋಮ್"] (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೬, ೨೦೦೪, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* ''ಮಾಲ್ಗುಡಿ ದಿನೊಕುಲು'' (ಪರಿಚಯ) ಆರ್ ಕೆ ನಾರಾಯಣ್, ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಕ್ಲಾಸಿಕ್ಸ್, ೨೦೦೬.
* "ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್" ''ಸ್ಟೇಟ್ ಬೈ ಸ್ಟೇಟ್'' ಡ್ ಮ್ಯಾಟ್ ವೀಲ್ಯಾಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಸೀನ್ ವಿಲ್ಸಿ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಎಕೊ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೬, ೨೦೦೮
* [http://www.newyorker.com/reporting/2009/11/23/091123fa_fact_lahiri "ಇಂಪ್ರೊವೈಸೇಶನ್ಸ್: ರೈಸ್"] (ನವೆಂಬರ್ ೨೩, ೨೦೦೯, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* [http://www.newyorker.com/reporting/2011/06/13/110613fa_fact_lahiri "ಪ್ರತಿಬಿಂಬೊಲು: ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಅಪ್ರೆಂಟಿಸ್ಶಿಪ್ ಡ್ದ್ ಟಿಪ್ಪಣಿಲು"] (ಜೂನ್ ೧೩, ೨೦೧೧, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* ''ಕಾಲೊದ ಅಮಾನತು: ಸೈಮನ್ ಡಿನ್ನರ್ಸ್ಟೀನ್ ಬೊಕ್ಕ ಫುಲ್ಬ್ರೈಟ್ ಟ್ರಿಪ್ಟಿಕ್ ನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬೊಲು'' ಡೇನಿಯಲ್ ಸ್ಲಾಗರ್ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಮಿಲ್ಕ್ವೀಡ್ ಆವೃತ್ತಿಲು, ಜೂನ್ ೧೪, ೨೦೧೧.
*
=== ಅನುವಾದೊಲು ===
* ''ಟೈಸ್'' (೨೦೧೭), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಲ್ಯಾಕಿ'' ದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
* ''ಟ್ರಿಕ್'' (೨೦೧೮), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಶೆರ್ಜೆಟ್ಟೊದ'' ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
* ''ಟ್ರಸ್ಟ್'' (೨೦೨೧), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಕಾನ್ಫಿಡೆನ್ಜಾದ'' ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
== ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ ==
* ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಭಾರತೀಯೆರ್
* ಅಮೆರಿಕದ ಬರವುದಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಲು
* ಭಾರತದ ಸಾಹಿತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ ||
== ಉಲ್ಲೇಖೊಲು ==
{{Reflist|1}}
== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು ==
* Official website
* [https://web.archive.org/web/20221016180209/http://www.firsteditions.net/books/author/jhumpa-lahiri/173 Jhumpa Lahiri: A Bibliography], ''First Editions''
* [https://indianwritinginenglish.uohyd.ac.in/jhumpa-lahiri/ Jhumpa Lahiri - Critical Biography]
[[ವರ್ಗೊ:ಪರಿಶೀಲಿಸಂದಿನ ಅನುವಾದೊಲು ಇಪ್ಪುನ ಪುಟೊಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ: ಬರವುದಾರ್]]
ivmordek5cmbxtd2jyl770335br6t5i
362230
362229
2026-06-30T10:57:18Z
Vinoda mamatharai
55
362230
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| name = ಝುಂಪ ಲಾಹಿರಿ
| image = Jhumpa Lahiri (2015).png
}}
'''ನೀಲಂಜನ ಸುದೇಶ್ನ''' " '''ಝುಂಪ''' " '''ಲಾಹಿರಿ''' ( ; ಜುಲೈ ೧೧, ೧೯೬೭ಡ್ ಪುಟ್ಟುನ) ಒರಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್-ಅಮೆರಿಕನ್ ಲೇಖಕಿ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ ತನ್ನ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲು, ಕಾದಂಬರಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆಗ್ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನಾರ್.
ಅರೆನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡೀಸ್'' (೧೯೯೯), ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಫಾರ್ ಫಿಕ್ಷನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೆನ್/ಹೆಮಿಂಗ್ವೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿ, ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' (೨೦೦೩), ಅದೇ ಪುದರ್ದ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರೊಗು ರೂಪಾಂತರ ಆಂಡ್.
''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ''ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್'' ನೋಟೆಬಲ್ ಬುಕ್, <nowiki><i id="mwJg">ಲಾಸ್ ಏಂಜಲೀಸ್ ಟೈಮ್ಸ್</i></nowiki> ಬುಕ್ ಪ್ರೈಸ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್, ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಚಲನಚಿತ್ರ ಆದ್ ಮಲ್ತೆರ್. ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' (೨೦೦೮) ಫ್ರಾಂಕ್ ಒ'ಕಾನರ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಆಂಡ ಅರೆನ ರಡ್ಡನೆ ಕಾದಂಬರಿ, ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' (೨೦೧೩) ಮ್ಯಾನ್ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬುಕ್ ಅವಾರ್ಡ್ ಫಾರ್ ಫಿಕ್ಷನ್ ಗ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್ ಆಯೆರ್. ಜನವರಿ ೨೨, ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಗ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು US$೫೦,೦೦೦ ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್. ಈ ಕೃತಿಲೆಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಅಮೆರಿಕೊಡು ಭಾರತೀಯ-ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅನುಭವೊನು ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್.
೨೦೧೨ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ರೋಮ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ರಡ್ಡ್ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆನ ಪುಸ್ತಕೊಲೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್, ಸುರುಕು ೨೦೧೮ ಡ್ ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊ'' ಪನ್ಪಿನ ಕಾದಂಬರಿಡ್, ಬೊಕ್ಕ ೨೦೨೩ ಡ್ ''ರೋಮನ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ಪನ್ಪಿನ'' ಸಂಗ್ರಹೊಡು. ಆರ್ 40 ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಬರವುದಕುಲು ಬರೆತಿನ 40 ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತಿನ ''ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ನ್'' ಸಂಕಲನ ಮಲ್ತೆರ್, ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಅರೆನ ಕೆಲವು ಬರವುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಲೇಖಕೆರೆನ ಬರವುಲೆನ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
೨೦೧೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿಗ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವಿಕ ಪದಕೊನು ಕೊರ್ತೆರ್. 2015 ಡ್ದ್ 2022 ಮುಟ್ಟ ಪ್ರಿನ್ಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರಾದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್ .
== ಸುರುತ ಜೀವನ ಬೊಕ್ಕ ಶಿಕ್ಷಣ ==
ನಿಲಂಜನ ಸುದೇಶ್ನಾ ಲಾಹಿರಿ ಲಂಡನ್ ಡ್ ಪುಟ್ಟುವೆರ್, ಬಂಗಾಳಿ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅಮರ್ ಲಾಹಿರಿ ಬೊಕ್ಕ ತಪತಿ "ಟಿಯಾ" ಲಾಹಿರಿ ( née ಸಾನ್ಯಾಲ್ ) [[ಭಾರತ|ಭಾರತದ]] ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜ್ಯೊಡ್ದ್ . ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಟೊಲಿಗುಂಗೆಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಕುಲು. ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಉತ್ತರ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಕುಲು. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ 1966ಡ್ ಲಂಡನ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್, ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆ 1967ಡ್ ಬತ್ತೆರ್ ಅಕುಲು ಫಿನ್ಸ್ಬರಿ ಪಾರ್ಕ್ ಡ್ ನೆಲೆಯಾಯೆರ್. ೧೯೬೯ಡ್, ಅಲೆಗ್ ಮೂಜಿ ವರ್ಸೊ ಆನಗ ಅಲೆನ ಕುಟುಂಬ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್, ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್. ಅಲೆಗ್ ಒರಿ ಅಕ್ಕ ಉಂಡು, ಸಿಮಂತಿ ಲಾಹಿರಿ, ನವೆಂಬರ್ ೧೯೭೪ಡ್ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಡು ಪುಟ್ಟುನ, ಆರ್ ಇತ್ತೆ ರುಟ್ಜರ್ಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಯೋಜನಾ ಸಂಯೋಜಕೆರಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಒರ್ತಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಬೊಕ್ಕ ಒರಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನಾಗರಿಕೆರ್. ಲಾಹಿರಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಆರ್ ಒರಿ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕೆರ್ ಆದಿತ್ತೆರ್ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಆರ್ ಒಂಜಿ ಭಾರತೀಯ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ನ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ ಅರೆನ ಅಮ್ಮೆರೆನ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ಗ್ ಲಗತ್ತಿಸಯೆರ್. "ಉಂದು [ಅಲೆನ] ಅಮ್ಮೆರೆಗ್ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾದ್ ದಾದನಾ ಅರ್ಥ ಕೊರ್ತುಂಡು," ಆಂಡಲಾ, ಉಂದು ಅಲೆಗ್ "ಯಾಪಲ ತಪ್ಪು ಆದ್ ತೋಜುಂಡು". ಅಲ್ ಒರಿ ನ್ಯಾಚುರಲೈಸ್ಡ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಆನಗ ಅಲ್ ತನ್ನ ಭಾರತೀಯ ಪೌರತ್ವೊನು ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪೊಡಾಂಡ್. ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಾತ್ರ ಅಲೆಗ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಾಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನನ್ ತಾನ್ ಒರಿ "ಅಮೆರಿಕನ್" ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪನ್ಪೆರ್, "ಯಾನ್ ಮುಲ್ಪ ಪುಟ್ಟುಜಿ, ಆಂಡ ಯಾನ್ ಇಲ್ಲಡ್ ಪುಟ್ಟುದುಪ್ಪೊಲಿ."
ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ವರ್ಷ ಕರಿದ್, ಅಲೆನ ಕುಟುಂಬ ದಕ್ಷಿಣ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟೌನ್, ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್.ಲಾಹಿರಿ ಕಿಂಗ್ಸ್ಟನ್, ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಡ್ ಬುಲೆಯೆರ್, ಅಲ್ಪ ಅಮರ್ ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಗ್ರಂಥಾಲಯಕಾರೆ ಆದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್; "ದಿ ಥರ್ಡ್ ಅಂಡ್ ಫೈನಲ್ ಕಾಂಟಿನೆಂಟ್" ಡ್ ನಾಯಕ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ ನ್'' ಮುಗಿಪುನ ಕತೆ, ಅರೆನ ನಂತರ ಮಾದರಿ ಆತ್ಂಡ್. ಟಿಯಾ, ಒರಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕಿ, ತನ್ನ ಜೋಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಬಂಗಾಳಿ ಪರಂಪರೆನ್ ತೆರಿದ್ ಬುಲೆವೊಡು ಪಂದ್ ಬಯಕೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಕುಟುಂಬೊ ಕಲ್ಕತ್ತಾಡ್ (ಇತ್ತೆದ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ) ಬಂಧುಲೆನ್ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಪೆರ್. ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಬಂಗಾಳಿ ಸಾಹಿತ್ಯೊದ ಉತ್ಸಾಹಿ ಓದುಗೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಬಂಗಾಳಿ ಕಬಿತೆಲೆನ್ ಬರೆಪೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ನೆನಪು ಮಲ್ತೆರ್, ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಅಜ್ಜೆರ್, ಫಾನಿ ಭೂಷಣ್ ಸಾನ್ಯಾಲ್, ಒರಿ ದೃಶ್ಯ ಕಲಾವಿದೆರ್, ಅರೆನ ಆರು ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯೊಡು ತೀರ್ ಪೋಯೆರ್, ಅರೆಗ್ ಪನ್ಪಿನ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಲ್ [[ಬಂಗಾಳಿ ಬಾಸೆ|ಬಂಗಾಳಿ ಬಾಸೆನ್]] ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಪಾತೆರೊಲಿ ಬೊಕ್ಕ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೊಲಿ, ಆಂಡ ಅಲೆಗ್ ಓದರೆ ಆಪುಜಿ. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಪಾತೆರುನ ಬಾಸೆ ಉಂದು, ಬೊಕ್ಕ ಅಲೆಗ್ ನಾಲ್ ವರ್ಸೊದ ಮುಟ್ಟ ಬಂಗಾಳಿ ಬುಕ್ಕೊ ಬೇತೆ ಬಾಸೆನ್ ಪಾತೆರೆರೆ "ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ್ ನಿಷೇಧ" ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಶಿಶುವಿಹಾರೊಗು ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಅಲೆನ ಶಿಕ್ಷಕೆರ್ ಅಲೆನ್ ಝುಂಪ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ಅಲೆನ ಇಲ್ಲಡ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಪುದರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅಲೆನ ಔಪಚಾರಿಕ ಪುದರ್ ಡ್ದ್ ಉಚ್ಚಾರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸುಲಭ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ನೆನಪು ಮಲ್ತೆರ್, "ಎನ್ನ ಪುದರ್ ಗ್ ಎಂಕ್ ಯಾಪಲ ಮುಜುಗರ ಆಪುಂಡು.... ಈರ್ ಏರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಈರ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ನೋವು ಕೊರ್ಪುನಂಚಿನ ಅನುಭವ ಆಪುಂಡು." ಆ ಕಾಲೊಡು ಅಲೆಗ್ ಬೇಗನೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ ಕಲ್ಪುನಗ, "ಆಂಡ ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಅಲೆನ ಅಮ್ಮೆರ್, ಅಲೆನ್ ಪಾತೆರುನವು ಏಪಲಾ ಇಷ್ಟ ಆಯಿಜಿ.ಆರ್ ಜೋಕುಲಾದ್ ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಶಾಲೆದ ಕ್ಲೋಸೆಟ್ ಡ್ದ್ "ಒಂಜಿ ಅತ್ತ್ಂಡ ರಡ್ಡ್" ಎಕ್ಸ್ ಟ್ರಾ ನೋಟ್ ಬುಕ್ ಲೆನ್ ಕದಿಕೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಆರ್ನ "ಸುರುತ ಅಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಕೃತ್ಯ" ನ್ ಗುರುತು ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್, ಹೆಚ್ಚಿನವು "ದುಷ್ಟ ಪೊಣ್ಣುಲೆನ ಬಲಿಪೊಯಿನಕ್ಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಕತೆಕುಲು." ಆರ್ ಇತ್ತೆಲಾ ನೋಟ್ಬುಕ್ ಡ್ ಬರೆಯೆರೆ ಇಷ್ಟ ಪಡ್ಪೆರ್. ಅಲ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ಅಲೆನ ಬರವುನ್ ಏರೆಗ್ಲಾ ತೋಜಾವೊಂದಿಜ್ಜೆರ್. ಒಂಜಿ ವರ್ಷದ ಪ್ರಾಯೊಡು, ಆರ್ 1976ಡ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಪುಸ್ತಕೊನು "ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್" ''ದಿ ಲೈಫ್ ಆಫ್ ಎ ವೆಯಿಂಗ್ ಸ್ಕೇಲ್'' ( ''ಅಡ್ವೆಂಚರ್ಸ್ ಆಫ್ ಎ ವೆಯಿಂಗ್ ಸ್ಕೇಲ್'' ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆಲಾ ಉಂಡು), ಉಂದೆನ್ ಆರ್ ಒಂಜಿ ಬಾತ್ ರೂಮ್ ಸ್ಕೇಲ್ ದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನೊಡ್ದ್ ಬರೆಯೆರ್, ಆರ್ ಗೆಂದಿನ ಅರೆನ ಶಾಲೆದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗ್ ಬೊಕ್ಕ "ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬೆರ್ಲಾ ಒಂಜಿ ಪುಸ್ತಕೊನು ಬರೆಯೆರೆ ಬೋಡಾಪುಂಡು ಶಾಲೆಡ್ ಬಹುಮಾನೊನು ಪಡೆಯೆರ್. ಲೈಬ್ರೆರಿ.
ನಾಟಕೊಲೆಡ್ ನಟನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅರೆಗ್ ಮಸ್ತ್ ಇಷ್ಟ ಆಂಡ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ " ಹ್ಯಾನ್ಸೆಲ್ ಅಂಡ್ ಗ್ರೆಟಲ್ " ಡ್ ವಿಚ್, ''ಆಲಿಸ್ ಇನ್ ವಂಡರ್ಲ್ಯಾಂಡ್'' ಡ್ ಕ್ವೀನ್ ಆಫ್ ಹಾರ್ಟ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ''ಆಲಿವರ್ ಟ್ವಿಸ್ಟ್'' ಡ್ ಫಾಗಿನ್ ನಂಚಿನ ಖಳನಾಯಕೆರೆನ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಆಯೆರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅರೆಗ್ "ಯಾನ್ ಬ್ಲೊಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಬಿಳುಪು ಇಜ್ಜಿ ಪನ್ಪಿನೆಡ್ದಾವರ ಭಾಗಶಃ, ಚೇಸ್ ಗ್ ಕಟ್ ಮಲ್ಪೆರೆ" ಪಂಡ್ದ್ ಅರೆಗ್ ತೋಜುಂಡು. ಅಲೆನ ಹದಿಹರೆಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಅಯಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ, ಕತೆಕುಲೆನ್ ರಚನೆ ಮಲ್ಪುನ ಆಸೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಆಂಡ ಅಲೆನ "ಬರವು ಎನ್ನ ವರ್ಷೊಲೆಗ್ ವಿಲೋಮ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಕುಗ್ಗಿಂಡ್" ಅಲೆನ ಸ್ವ-ಅನುಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಅಸುರಕ್ಷತೆಡ್ದ್. ಆರ್ ಸಂಗೀತ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ನಾಟಕೊಲೆಡ್ ಅಭಿನಯ ಮಲ್ತೆರ್. ಒರಿ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಆಯೆರೆ ಆಸೆಡ್, ಆರ್ "ಪದೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್" ಬೊಕ್ಕ ಲೇಖನೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್.
ಅಲೆನ ಗುರುತುದ ಬಗ್ಗೆ ಅಲೆನ ದ್ವಂದ್ವತೆ ಗೊಗೋಲ್ ನ ಮಿಶ್ರ ಭಾವನೆಲೆಗ್ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಆಂಡ್, ಅಲೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್ ದ'' ನಾಯಕ, ಅಲೆನ ಸ್ವಂತ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಪುದರ್ದ ಬಗ್ಗೆ. ''ನ್ಯೂಸ್ವೀಕ್'' ಡ್ ಒಂಜಿ ಸಂಪಾದಕೀಯೊಡು, ಲಾಹಿರಿ "ಪಿರಾಕ್ದ ಲೋಕೊಗು ನಿಷ್ಠಾವಂತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪೊಸ ಲೋಕೊಡು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಪಾತೆರುನ ರಡ್ಡ್ ವಿಷಯೊಲು ಆಯೆರೆ ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡೊನು ಅನುಭವಿಸಯೆರ್" ಪಂದ್ ವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಬಾಲೆ ಆದ್ ಬುಲೆಯಿನ ಅಲೆನ ಅನುಭವೊಲೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಭಾಗೊ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಡೆಟ್, ಭಾರತೀಯ ಬೊಕ್ಕ ಅಮೆರಿಕನ್, ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ಎದುರು ಪೋದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ. ಅಲ್ ಮಲ್ಲೆ ಆನಗ, ಅಲ್ ಬಾಲೆ ಆನಗ ಇತ್ತಿನ ಮುಜುಗರ ಬೊಕ್ಕ ಹೋರಾಟ ಇಜ್ಜಂದೆ ಈ ರಡ್ಡ್ ಆಯಾಮೊಲೆನ ಭಾಗವಾದ್ ಉಪ್ಪೆರೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಂಡ್. ಅವು 'ಒಂಜೊಂಜಿ ಕಡೆಟ್' ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಈ ಪದೊತ ಇತ್ತೆ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಚಲಿತವಾದ್ ಬಳಕೆ ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರ, ಆರ್ ತನ್ನನ್ ತಾನ್ 'ಭಾರತೀಯ ಅಮೆರಿಕನ್' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟೌನ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಡ್ದ್ ಪದವಿ ಪಡೆಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ 1989ಡ್ ಕೊಲಂಬಿಯಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕಾಲೇಜ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಬಿಎ ಪಡೆಯೆರ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಆರ್ ಒರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರ್ ಆಯೆರೆ ಬಯಕೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ನಿರ್ಧರಿಸಯೆರ್. ಅಲೆಗ್ ಒರಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಆಯೆರೆ ಬಯಕೆ ಇತ್ತಿನೆಡ್ದಾವರ ಒರಿ ಬರವುದಕುಲು ಆಯೆರೆ ಯೋಚನೆ ಕಮ್ಮಿ ಆಂಡ್. ಅಲ್ ತನ್ನ ಬಾಲ್ಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಹದಿಹರೆಯೊಡು ಒಂಜಿ ರಡ್ಡ್ ಡೈರಿಲೆನ್ ದೀವೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಆಂಡ ಆರ್ ತನ್ನ ಇರ್ವತ್ತಾರ್ದ್ ಇನಿಕ್ಲಾ ಗಂಭೀರವಾದ್ ಡೈರಿಲೆನ್ ದೀಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿ ಅಪಗ ಪಿಎಚ್ ಡಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಸ್ಟನ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ಬಾಡಿಗೆದ ಕೋಣೆಡ್ ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲಡ್ ಜೀವನ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರ್ ಒಂಜಿ ಪುಸ್ತಕದ ಅಂಗಡಿಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್, ಅಯಿಟ್ ಸಾಗಾಣಿಕೆಲೆನ್ ತೆರೆಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಒಂಜಿ ನಗದು ರಿಜಿಸ್ಟರ್ ನ್ ನಡಪಾಯೆರೆ ಸೇರ್ದ್ ಜವಾಬ್ದಾರಿಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಆರ್ ಒರಿ ಪುಸ್ತಕ ಅಂಗಡಿದ ಉದ್ಯೋಗಿನೊಟ್ಟುಗು ಸ್ನೇಹ ಮಲ್ತೆರ್, ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಬಿಲ್ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಒರಿ ಕವಿ ಆದಿತ್ತೆರ್. ಆರ್ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಕುಟುಂಬದ ಇಲ್ಲಗ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಭೇಟಿ ಕೊರ್ಪೆರ್, ಉಂದು "ಪುಸ್ತಕೊಲು ಬೊಕ್ಕ ಕಲೆಟ್ ತುಂಬುದು ಇತ್ತ್ಂಡ್", ಬೊಕ್ಕ ಕಾರ್ಬೆಟ್ ಇಲ್ಲಡ್ ಒಂಜಿ ಇಡೀ ಬೇಸಿಗೆನ್ ಕಳೆಯೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅಲ್ ಒಂಜೇ ಆನಗ ಒಂಜಿ ಟೈಪ್ ರೈಟರ್ ಡ್ ಕೆಲವು ಸ್ಕೆಚ್ ಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ತುಂಡುಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್.
೧೯೯೭ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಪ್ರಬಂಧೊನು ಮುಗಿಪಾವೊಂದು ಇತ್ತಿನಗ, ಶೀಘ್ರೊಡು ಶೀಘ್ರೊಡು ರಹಸ್ಯವಾದ್ ಒರಿ ಬರವುದಾರೆ ಆಯೆರೆ ಆಸೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆ ವರ್ಷ, ಆರ್ ''ಬೋಸ್ಟನ್ ಪತ್ರಿಕೆಡ್'' ವೇತನ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಇಂಟರ್ನ್ ಆದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್, "ಗ್ರಾಹಕ ಉತ್ಪನ್ನೊಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಫ್ಲಾಟರಿಂಗ್ ಐಟಂಲೆನ್" ಬರೆಯೆರ್. ಅಲ್ ತನ್ನ ಬರವುಲೆನ್ ಒರಿನಕ್ಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಪಾಡ್ದ್ "ಕುಲ್ಲುದು ಒಂಜಿ ವಸ್ತುನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪೆರೆ" ಪ್ರೇರೇಪಿಸಯೆರ್. ವಾರಾಂತ್ಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ರಾತ್ರೆಡ್, ಆರ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಹಾಯಕೆರಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುನ ಕಚೇರಿಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಡ್ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಟೈಪ್ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಆರ್ ''ರೈಟರ್ಸ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್'' ದ ಒಂಜಿ ಪ್ರತಿನ್ ಲಾ ಕೊಂಡೊಂತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಎಲ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಪತ್ರಿಕೆಲೆಗ್ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಸಲ್ಲಿಸಯೆರ್, ಆಂಡ ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ನಿರಾಕರಣೆಲೆನ್ ಎದುರಿಸಯೆರ್. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಗು ಸೇರ್ದೆರ್. ಒಂಜಿ ದಿನ, ಬರವುದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲೆಗ್ ಮಾತ್ರ ತೆರೆದಿತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಸೃಜನಶೀಲ-ಬರವುದ ತರಗತಿಡ್ ಕುಲ್ಲೆರೆ ಆರ್ ಧೈರ್ಯೊಡು ವಿನಂತಿ ಮಲ್ತೆರ್. ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊದ ನಿರ್ದೇಶಕೆರ್ ಆಯಿನ ಲೆಸ್ಲಿ ಎಪ್ಸ್ಟೀನ್ ಒಂಜಿ ಅಪವಾದೊನು ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದೆನ್ ತೂದು ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊಗು ಔಪಚಾರಿಕವಾದ್ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸೊಡಾಪುಂಡು. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್ ಈ ನಿರ್ಧಾರೊಗು ತಟಸ್ಥರಾದಿತ್ತೆರ್. 30 ವರ್ಸೊದ ಪ್ರಾಯೊಡು, ಆರ್ "ಎ ಟೆಂಪರರಿ ಮ್ಯಾಟರ್" ನ್ ಬರೆಯೆರ್, ಉಂದು ಆರ್ ವಯಸ್ಕೆರ್ ಆದ್ ಬರೆತಿನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆ, ಉಂದು ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಆರ್ನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್'' ಡ್ ಸೇರ್ದ್ಂಡ್.
ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡ್ದ್ ಆರ್ ಮುಂದುವರಿದ ಪದವಿಲೆನ್ ಗಳಸುವೆರ್: ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡ್ ಎಂಎ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಡ್ ಎಂಎಫ್ಎ, ತುಲನಾತ್ಮಕ ಸಾಹಿತ್ಯೊಡು ಎಂಎ, ಬೊಕ್ಕ ನವೋದಯ ಅಧ್ಯಯನೊಡು ಪಿಎಚ್ಡಿ. ೧೯೯೭ಡ್ ಮುಗಿಯಿನ ಅರೆನ ಪ್ರಬಂಧೊಗು ''ಅಕರ್ಸ್ಡ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್: ದಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಪಲಾಜೊ ಆನ್ ದಿ ಜಾಕೋಬಿಯನ್ ಸ್ಟೇಜ್ (೧೬೦೩-೧೬೨೫)'' ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಉಂಡು. ಅಲೆನ ಪ್ರಮುಖ ಸಲಹೆಗಾರೆರ್ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾರೊಲ್ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್) ಬೊಕ್ಕ ಹೆಲ್ಮಟ್ ವೊಲ್ (ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸ). ಆರ್ ಪ್ರಾವಿನ್ಸ್ ಟೌನ್ ದ ಫೈನ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ವರ್ಕ್ ಸೆಂಟರ್ ಡ್ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ದೆತೊನುವೆರ್, ಉಂದು ದುಂಬುದ ರಡ್ಡ್ ವರ್ಸೊಗು (೧೯೯೭-೧೯೯೮) ನಡತ್ಂಡ್. ಲಾಹಿರಿ ಬೋಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಬೊಕ್ಕ ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಡಿಸೈನ್ ಡ್ ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುನ್ ಕಲ್ಪಾದ್ ಕೊರ್ತೆರ್.
== ಸಾಹಿತ್ಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ | ==
ಲಾಹಿರಿನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲು "ವರ್ಷೊಲೆಡ್ದ್" ಪ್ರಕಾಶಕೆರ್ನ ನಿರಾಕರಣೆನ್ ಎದುರಿಸೊಂದಿತ್ತೆ.[3] 1998ಡ್, ಆರ್ "ಇಂಟ್ರಿಪ್ಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಲೆನ್ ಪಡೆಯಿನ ಒಂಜಿ ಸಣ್ಣ ಕತೆನ್ ದಿ ಬೆಸ್ಟ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ 1999 ಡ್ ಸೇರ್ಪಾಯೆರ್, ಲೇಖಕೆರ್ ಕತ್ರಿನಾ ಕೆನಿಸನ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಮಿ ಟ್ಯಾನ್ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್.[2] ಅರೆನ ಸುರುತ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ಮಲಾಡಿಸ್ ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್, ಅಂತಿಮವಾದ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್. ೧೯೯೯ಡ್. ಈ ಕತೆಕುಲು ಭಾರತೀಯೆರೆನ ಅತ್ತಂದೆ ಭಾರತೀಯ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ಜೀವನೊಡು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂದಿಗ್ಧತೆಲೆನ್ ತೂಪುಂಡು, ವೈವಾಹಿಕ ಕಷ್ಟೊಲು, ಸೈತಿನ ಬಾಲೆದ ಬಗ್ಗೆ ದುಃಖ, ಬೊಕ್ಕ ಸುರುತ ಬೊಕ್ಕ ರಡ್ಡನೆ ತರೆಮರತ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ನಡುಟು ಉಪ್ಪುನ ಸಂಪರ್ಕೊನು ಬುಡ್ಪುಂಡು. ಲಾಹಿರಿ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಬರೆಯೆರ್, "ಯಾನ್ ಸುರುಕು ಬರೆಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಎನ್ನ ವಿಷಯ ಭಾರತೀಯ-ಅಮೆರಿಕದ ಅನುಭವ ಪಂಡ್ದ್ ಎಂಕ್ ತೆರಿಯೊಂದಿಜ್ಜಿ. ಎನ್ನ ಕರಕುಶಲೊಗು ಎಂಕ್ ದಾದ ಸೆರಂಗ್ ಂಡ್ ಪಂಡ ಯಾನ್ ಜೀವನೊಡು ಅನುಮತಿಸೆರೆ ಸಾಕಷ್ಟ್ ಧೈರ್ಯೊಡು, ಅತ್ತಂದೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಡ್ ಇಜ್ಜಂದಿನೆಡ್ದಾವರ ಯಾನ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತಿನ ರಡ್ಡ್ ಲೋಕೊಲೆನ್ ಪುಟೊಟು ಸೇರಾವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಆಸೆ."[ಇ] ಈ ಸಂಗ್ರಹೊನು ಅಮೆರಿಕನ್ ವಿಮರ್ಶಕೆರ್ ಮೆಚ್ಚಿಯೆರ್, ಆಂಡ ವಿಮರ್ಶಕೆರ್ ಭಾರತೊಡು ಮಿಶ್ರ ವಿಮರ್ಶೆಲೆನ್ ಪಡೆಯೆರ್ ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ಉತ್ಸಾಹೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಅಸಮಾಧಾನೊಡು ಇತ್ತಿನ ಲಾಹಿರಿ "ಭಾರತೀಯೆರೆನ್ ಮಸ್ತ್ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಡ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿಜ್ಜೆರ್."[توس] ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ 600,000 ಪ್ರತಿಲೆನ್ ಮಾರಾಟ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ 2000 ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಕಾಲ್ಪನಿಕೊಗು ಗೆಂದಿಯೆರ್ (ಒಂಜಿ ಕತೆ ಸಂಗ್ರಹೊ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿನ ಏಳನೇ ಸರ್ತಿ ಮಾತ್ರ.
೨೦೦೩ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್ ನ್'' ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್. ಈ ಕತೆತ ವಿಷಯ ಬೊಕ್ಕ ಕಥಾವಸ್ತು ಭಾಗಶಃ ಆಲ್ ಮಲ್ಲೆ ಆನಗ ಕೇಂಡಿನ ಒಂಜಿ ಕುಟುಂಬದ ಕತೆಡ್ದ್ ಪ್ರಭಾವಿತವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಅಲೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಸೋದರ ಸಂಬಂಧಿ ರೈಲ್ ಅಪಘಾತೊಡು ತೊಡಗಿನೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆನ ಗಡಿಯಾರೊಡ್ದ್ ಒಂಜಿ ಬೊಲ್ಪುದ ಕಿರಣೊನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸವುನವು ಕೆಲಸದಕುಲು ತೂನಗ ಮಾತ್ರ ರಕ್ಷಣೆ ಆಯೆರ್. ಅಂಚನೆ, ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ಡ್ ನಾಯಕನ ಅಪ್ಪೆನ್ ರೈಲ್ ಅಪಘಾತೊದ ನಂತರ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಒರಿ ರಕ್ಷಕೆರೆನ ಫ್ಲಾಶ್ ಲೈಟ್ ರಷ್ಯಾದ ಲೇಖಕೆರ್ ನಿಕೋಲಾಯ್ ಗೊಗೊಲ್ ಬರೆತಿನ ಅಪ್ಪೆನ ಪುಸ್ತಕೊದ ಫ್ಲಟರಿಂಗ್ ಬಿಳುಪುದ ಪುಟೊನು ಬೆಳಗಾಂಡ್. ಅಪ್ಪೆ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಮದಿಮೆ ಆಯಿನ ಪೊಣ್ಣು ಜವನೆ ಆದ್ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಗು ವಲಸೆ ಪೋಯೆರ್. ಈ ಬದ್ಕ್ದ ಬದಲಾವಣೆದ ಅನುಭವ ಆಯಿಬೊಕ್ಕ ಆರೆನ ಮಗೆಗ್ ಗೊಗೋಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಗಲ್ಗ್ ಸೋನಾಲಿ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. ಒಟ್ಟುಗು ರಡ್ಡ್ ಜೋಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್ ಕಲ್ಪಾದ್ ಕೊರ್ತಿನವುಲೆನ್ ಘರ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಡವಳಿಕೆಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಚರಣೆಲೆನ್ ಒಂಜಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಬುಲೆಪಾವೆರ್. ''ದಿ ನೇಮ್ಸೇಕ್'' ದ ಒಂಜಿ ಸಿನಿಮಾ ರೂಪಾಂತರ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೭ಡ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್, ಮಿರಾ ನಾಯರ್ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಲ್ ಪೆನ್ ಗೊಗೋಲ್ ಪಾತ್ರೊಡು ಬೊಕ್ಕ ಬಾಲಿವುಡ್ ತಾರೆ [[ತಬು (ನಟಿ)|ತಬು]] ಬೊಕ್ಕ ಇರ್ಫಾನ್ ಖಾನ್ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ಸ್ವತಃ "ಆಂಟಿ ಜುಂಪಾ" ಆದ್ ಕ್ಯಾಮಿಯೋ ಮಲ್ತೆರ್.
ಲಾಹಿರಿನ ರಡ್ಡನೆ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹ, ''ಅನಾಕ್ಯುಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'', ಏಪ್ರಿಲ್ ೧, ೨೦೦೮ಡ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಂಡ್. ಅಯಿತ ಪ್ರಕಟಣೆದ ನಂತರ, ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' <nowiki><i id="mwAYM">ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್</i></nowiki> ಬೆಸ್ಟ್ ಸೆಲ್ಲರ್ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಲ್ಪುನ ಅಪರೂಪದ ಗೌರವೊನು ಗಳಸೊಂಡು. <nowiki><i id="mwAYk">ದಿ</i></nowiki> <nowiki><i id="mwAYo">ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಬುಕ್ ರಿವ್ಯೂ</i></nowiki> ಸಂಪಾದಕೆರ್ ಡ್ವೈಟ್ ಗಾರ್ನರ್ ಪನ್ಪೆರ್, "ಕಡೆತ ನಿಜವಾದ್ ಗಂಭೀರವಾದ್, ಎಡ್ಡೆ ರೀತಿಡ್ ಬರೆತಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೆಲಸೊನು ನೆನಪು ಮಲ್ಪೆರೆ ಕಷ್ಟ - ವಿಶೇಷವಾದ್ ಕತೆತ ಪುಸ್ತಕ - ಉಂದು ನೇರವಾದ್ ನಂ. 1 ಗ್ ಜಿಗಿಯೊಂಡು; ಉಂದು ಲಾಹಿರಿನ ಪೊಸ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಭಾವೊದ ಒಂಜಿ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ."
ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೦ಡ್, ಐನ್ ಜನೊಕ್ಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಕಲೆ ಬೊಕ್ಕ ಮಾನವಿಕತೆದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರೆನ ಸಮಿತಿದ ಸದಸ್ಯೆರಾದ್ ನೇಮಕ ಆಯೆರ್.
[[ಫೈಲ್:Jhumpa_Lahiri_Mantova.jpg|thumb|ಲಾಹಿರಿ ೨೦೧೩ಡ್]]
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೩ಡ್, ಅರೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್ ನ್'' ಮ್ಯಾನ್ ಬುಕರ್ ಪ್ರೈಸ್ ಗ್ ಕಿರುಪಟ್ಟಿಡ್ ಪಾಡ್ದೆರ್, <ref name="bbc">{{Cite web|title=BBC News - Man Booker Prize 2013: Toibin and Crace lead shortlist|url=https://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-24029748|website=[[BBC News]]|accessdate=September 11, 2013|date=September 10, 2013|archivedate=September 10, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130910203222/http://www.bbc.co.uk/news/entertainment-arts-24029748}}</ref> ಉಂದು ಅಂತಿಮವಾದ್ ಎಲಿನರ್ ಕ್ಯಾಟನ್ ನ ''ದಿ ಲೂಮಿನರೀಸ್'' ಗ್ ಪೋಯೆರ್. ದುಂಬುದ ತಿಂಗೊಲು ಉಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗ್ ಲಾಂಗ್ ಲಿಸ್ಟ್ ಆಂಡ್, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೬, ೨೦೧೩ಡ್ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್ ಆದ್ ತೆರಿಂಡ್ ಆಂಡಲಾ, ನವೆಂಬರ್ ೨೦, ೨೦೧೩ಡ್, ಜೇಮ್ಸ್ ಮೆಕ್ ಬ್ರೈಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಕಾದಂಬರಿ ''ದಿ ಗುಡ್ ಲಾರ್ಡ್ ಬರ್ಡ್'' ಗ್ ಆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗ್ ಸೋತುಂಡು.
ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಲ್ಪುನ ಅನುಭವದ ಬಗ್ಗೆ ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' ಡ್ "ಟೀಚ್ ಯುವರ್ಸೆಲ್ಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್" ಪನ್ಪಿನ ಒಂಜಿ ನಾನ್-ಫಿಕ್ಷನ್ ಪ್ರಬಂದೊನು ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್. ಪ್ರಬಂಧೊಡು ಆರ್ ಇತ್ತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಮಾತ್ರ ಬರೆವೊಂದುಲ್ಲೆರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬಂಧೊನು ಇಟಾಲಿಯನ್ ಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಆರ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಪುಸ್ತಕೊನು ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ''In altre parole'', ಉಂದೆಟ್ ಆರ್ ಭಾಷೆನ್ ಕಲ್ಪುನ ಅನುಭವೊದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯೆರ್; ''ಇನ್ ಅದರ್ ವರ್ಡ್ಸ್'' ಪನ್ಪಿನ ಆನ್ ಗೋಲ್ಡ್ ಸ್ಟೀನ್ ನ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ 2016ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್ <ref>{{Cite book |last=Lahiri |first=Jhumpa |url=https://www.worldcat.org/oclc/949821672 |title=In other words |date=2017 |others=Ann Goldstein |isbn=978-1-4088-6613-9 |location=London |oclc=949821672}}</ref>
ಲಾಹಿರಿ ಝೀ ಜೈಪುರ್ ಲಿಟರೇಚರ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ಡ್ ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಪನ್ಪಿನ ಪುಸ್ತಕೊಗು 2015 ಡ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಗೆಂದಿಯೆರ್, ಉಂದೆಕ್ ಆರ್ ಲಿಮ್ಕಾ ಬುಕ್ ಆಫ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ ಗ್ ಸೇರ್ದೆರ್.
2017ಡ್ ಲಾಹಿರಿ ಕಿರುಕಥೆಟ್ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗ್ ಪೆನ್/ಮಲಾಮುದ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಪಡೆಯೆರ್.
೨೦೧೮ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕಾದಂಬರಿನ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೆರ್, ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊ'' (೨೦೧೮). ೨೦೧೯ಡ್, ಆರ್ ೪೦ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಬರವುದಕುಲು ಬರೆತಿನ ೪೦ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಒಳಗೊಂಡ ''ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ನ್'' ಸಂಕಲನ ಮಲ್ತೆರ್, ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್. ಲಾಹಿರಿ ನನೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ''ಡವ್ ಮಿ ಟ್ರೊವೊನ್'' ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್; ಅನುವಾದ, ''ವೇರ್ ಅಬೌಟ್ಸ್'', 2021ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್. 2022ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ''ರಾಕೊಂಟಿ ರೊಮಾನಿ'' (ರೋಮನ್ ಕತೆಕುಲು) ಪನ್ಪಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆಡ್ ಒಂಜಿ ಪೊಸ ಸಣ್ಣ ಕತೆತ ಸಂಗ್ರಹೊನು ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್, ಈ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಅದೇ ಪುದರ್ದ ಆಲ್ಬರ್ಟೊ ಮೊರಾವಿಯಾನ ಪುಸ್ತಕೊಗು ಒಂಜಿ ನೋಡ್ ಆದುಂಡು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ, ''ರೋಮನ್ ಸ್ಟೋರಿಸ್,'' ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೩ಡ್ ಪ್ರಕಟ ಆಂಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಬೊಕ್ಕ ಟಾಡ್ ಪೋರ್ಟ್ನೋವಿಟ್ಜ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ದ ನೆಟ್ ಫ್ಲಿಕ್ಸ್ ನಾಟಕ ಸರಣಿ ರೂಪಾಂತರ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೫ಡ್ ಘೋಷಣೆ ಆಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಉಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಡ್ ಉಂಡು. ಉತ್ಪಾದನೆನ್ ಜಾನ್ ವೆಲ್ಸ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಮಲ್ಪುವೆರು. ಈ ಸರಣಿಡ್ [[ಫ್ರೀಡಾ ಪಿಂಟೊ]] ಬೊಕ್ಕ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರೊಡು ನಟನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ನಿಶಾ ಗಣತ್ರಾ, ಎರಿಕಾ ಸಾಲೆಹ್, ಎರಿನ್ ಜೊಂಟೊ, ಸೆಲಿಯಾ ಡಿ. ಕೋಸ್ಟಾಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಲಾಹಿರಿ ಮಾತೆರ್ಲ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ಮಾಪಕೆರ್ ಆದ್ ಸೇವೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಈ ಸರಣಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೫ಡ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಸುರು ಆಂಡ್ <ref>{{Cite web|last=McIlvaine|first=Brookie|date=September 17, 2025|title=Jhumpa Lahiri's Unaccustomed Earth Adaptation Starts Filming|url=https://www.netflix.com/tudum/articles/unaccustomed-earth-jhumpa-lahiri-series-cast-photos|website=[[Netflix]]|accessdate=October 10, 2025}}</ref>
== ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು | ==
ಲಾಹಿರಿನ ಬರವು ಅರೆನ "ಸರಳ" ಭಾಷೆ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಪಾತ್ರೊಲೆಡ್ದ್ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅಮೆರಿಕೊಗು ಭಾರತೀಯ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ತಾಯ್ನಾಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ದತ್ತು ಪಡೆಯಿನ ಇಲ್ಲ್ ದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೌಲ್ಯೊಲೆನ ನಡುಟು ನ್ಯಾವಿಗೇಟ್ ಮಲ್ಪೊಡು. ಲಾಹಿರಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆದವು ಆದುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಆಯೆ ತನ್ನ ಅನುಭವೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಯನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ಸ್ನೇಹಿತೆರ್, ಪರಿಚಯದಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ಆಯೆ ತೆರಿನ ಬಂಗಾಳಿ ಸಮುದಾಯೊಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಬೇತೆ ಜನೊಕ್ಲೆನ ಅನುಭವೊಲೆನ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸೆರವುಂಡು. ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಪಾತ್ರೊಲೆನ ಹೋರಾಟೊಲೆನ್, ಆತಂಕೊಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಪಕ್ಷಪಾತೊಲೆನ್ ಪರೀಕ್ಷಿಸದ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಬೊಕ್ಕ ನಡವಳಿಕೆದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ವಿವರೊಲೆನ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ಮುಟ್ಟ, ಆರ್ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಸುರುತ ತರೆಮರತ ಭಾರತೀಯ ಅಮೆರಿಕನ್ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕುಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ದೇಶೊಡ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಬೇತೆ ದೇಶೊಡು ಒಂಜಿ ಕುಟುಂಬೊನು ಬುಲೆಪಾವುನ ಅಕ್ಲೆನ ಹೋರಾಟೊಲೆನ್ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಯೆರ್. ಅಕ್ಲೆನ ಕತೆಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಜೋಕುಲೆನ್ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ್ ತೆರಿಪಾವುನ ಬೊಕ್ಕ ಜಂಟಿ ಕುಟುಂಬದ ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಗು ಜೋಡಾದ್ ಮಲ್ಲೆ ಆಯಿ ಬೊಕ್ಕಲಾ ಅಕ್ಲೆನ್ ನಿಕಟವಾದ್ ದೀಪುನ ಅಕ್ಲೆನ ಪ್ರಯತ್ನೊಲೆನ್ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು, ಉಂದೆಟ್ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರ್, ಅಕ್ಲೆನ ಜೋಕುಲು ಬೊಕ್ಕ ಜೋಕುಲೆನ ಕುಟುಂಬೊಲು ಒಂಜೇ ಛಾವಣಿದ ಕೆಳ್ಗ್ ಜೀವನ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
ಲಾಹಿರಿನ ಪಾತ್ರೊಲು ಅಭಿವೃದ್ಧಿದ ಪೊಸ ಹಂತೊಲೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ಪುನಗ, ''ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್'' ಈ ದುಂಬುದ ಮೂಲ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರೊಡ್ದ್ ದೂರ ಆಪುಂಡು. ಈ ಕತೆಕುಲು ರಡ್ಡನೆ ಬೊಕ್ಕ ಮೂಜಿನೆ ತರೆಮರೆತ ಭಾಗ್ಯೊನು ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ದುಂಬುದ ತರೆಮರೆಲು ಅಮೆರಿಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಆದ್ ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದ್ ಅಕ್ಲೆನ ಮೂಲ ದೇಶೊದ ಪಿದಯಿ ದೃಷ್ಟಿಕೋನೊಲೆನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ಪುನಗ ಆರಾಮೊಡು ಉಪ್ಪುನಗ, ಲಾಹಿರಿನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲು ವ್ಯಕ್ತಿನ ಅಗತ್ಯೊಲೆಗ್ ಬದಲಾಪುಂಡು. ನನೊಂಜಿ ತರೆಮರೆತಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನ ಅಪ್ಪೆ ಅಮ್ಮೆರೆನ ನಿರ್ಬಂಧೊಲೆಡ್ದ್ ಎಂಚ ಪಿದಯಿ ಪೋಪೆರ್ ಪನ್ಪಿನೆನ್ ಅರೆನ್ ತೋಜಾವೆರ್, ಅಕುಲು ಅಕ್ಲೆನ ಸಮುದಾಯೊಗು ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ವಲಸೆ ಬತ್ತಿನಕ್ಲೆನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗ್ ಸಮರ್ಪಿತರಾದುಪ್ಪುವೆರ್.
== ಪ್ರಭಾವೊಲು ==
ಲಾಹಿರಿ "ಗಂಭೀರವಾದ್ ಬರೆಯೆರೆ" ಸುರು ಮಲ್ತಿನಗ, ಜೇಮ್ಸ್ ಜಾಯ್ಸ್, ಗೇಬ್ರಿಯೆಲ್ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಮಾರ್ಕ್ವೆಜ್, ಆಂಟನ್ ಚೆಖೋವ್, ಫ್ಲಾನರಿ ಒ'ಕಾನರ್, ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ನಬೊಕೊವ್ ಬೊಕ್ಕ [[ವರ್ಜೀನಿಯಾ ವೂಲ್ಫ್]] ನ ಕತೆಕುಲೆನ್ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ತೆರ್, ನಿರೂಪಣೆದ ರಚನೆ ಬೊಕ್ಕ ಪಾತ್ರೊಲೆನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿನ್ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೆರೆ. ಆರ್ ವಿಲಿಯಂ ಟ್ರೆವರ್ ಬೊಕ್ಕ ಮೇವಿಸ್ ಗ್ಯಾಲಂಟ್ ಗ್ "ಶಾಶ್ವತವಾದ್ ಋಣಿ" ಆದ್ ಉಲ್ಲೆರ್. <ref>{{Cite web|last=<!-- not stated -->|date=October 31, 2006|title=Interview with Jhumpa Lahiri|url=https://www.chipublib.org/interview-with-jhumpa-lahiri/|website=www.chipublib.org|publisher=[[Chicago Public Library]]|accessdate=May 2, 2025}}</ref> ಡಾಂಟೆ ಬೊಕ್ಕ ಹೊರೇಸ್ ನ್ ಲಾ ಪ್ರಭಾವೊಲೆನ್ ಉಲ್ಲೇಖ ಮಲ್ಪುವೆರ್. <ref name="tnyt">{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2013/09/08/books/review/jhumpa-lahiri-by-the-book.html|title=Jhumpa Lahiri: By the Book|last=<!-- not stated -->|date=September 5, 2013|work=[[The New York Times]]|access-date=June 2, 2025}}</ref> ಅರೆನ ಮೆಚ್ಚಿನ ಕಾದಂಬರಿಕಾರೆ ಥಾಮಸ್ ಹಾರ್ಡಿ . <ref name="tnyt" />'''' ಅರೆನ ಸ್ವಂತ ಡೈರಿಲೆಡ್ ಬರೆಯೆರೆ "ಯಾನ್ ಮಲ್ಪುನ ಕೆಲಸೊಲೆಗ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಆಪುಂಡು" ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಆರ್ ಪನ್ಪೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಕಬಿತೆ ಸಂಗ್ರಹ ''ಇಲ್ ಕ್ವಾಡೆರ್ನೊ ಡಿ ನೆರಿನಾ'' ಅರೆನ ಡೈರಿ ಬರವುಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್.
== ಟೆಲಿವಿಷನ್ ==
ಲಾಹಿರಿ ಎಚ್ ಬಿಒ ದೂರದರ್ಶನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ''ಇನ್ ಟ್ರೀಟ್ಮೆಂಟ್'' ದ ಮೂಜಿನೆ ಸೀಸನ್ ಡ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆ ಸೀಸನ್ ಡ್ ಸುನಿಲ್ ಪನ್ಪಿನ ಒರಿ ಪಾತ್ರೊನು ತೋಜಾವೆರ್, ಒರಿ ವಿಧವೆರ್ ಭಾರತೊಡ್ದ್ ಅಮೇರಿಕೊಗು ಪೋದು ದುಖಃ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಆಘಾತೊಡು ಕಷ್ಟೊಡು ಉಲ್ಲೆರ್. ಈ ಕಂತುಲೆಡ್ ಆರ್ ಒರಿ ಬರವುದಾರೆ ಪಂಡ್ದ್ ಶ್ರೇಯೊನು ಪಡೆಯೆರ್ ಆಂಡಲಾ, ಒರಿ ಬಂಗಾಳಿ ಪುರುಷೆ ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್ ನ್ ಎಂಚ ಗ್ರಹಿಸೊಲಿ ಪನ್ಪಿನೆಕ್ ಸಲಹೆಗಾರೆ ಆದ್ ಅರೆನ ಪಾತ್ರ ಜಾಸ್ತಿ ಇತ್ತ್ಂಡ್. <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2010/11/14/arts/television/14treatment.html|title=Therapy? Not His Cup of Tea|last=Shattuck|first=Kathryn|date=November 11, 2010|work=The New York Times|access-date=February 25, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170223052142/http://www.nytimes.com/2010/11/14/arts/television/14treatment.html|archive-date=February 23, 2017}}</ref>
== ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ ==
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರೊಡು ನೊಗುಚಿ ಮ್ಯೂಸಿಯಂಡ್ ಕೊರ್ತಿನ ಇಸಾಮು ನೊಗುಚಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ತೆರ್, ಉಂದು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್ ಗ್ ಒಗ್ಗಟ್ಟ್ ಆದ್ ಕೆಫಿಯೆಹ್ಸ್ ಪಾಡುನ ಮೂಜಿ ಜನ ಉದ್ಯೋಗಿಲೆನ್ ಕೆಲಸೊಡ್ದ್ ಬುಡುಗಡೆ ಮಲ್ಪುನ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ನಿರ್ಧಾರೊದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಡ್. <ref>{{Cite news|url=https://www.aljazeera.com/news/2024/9/26/author-jhumpa-lahiri-declines-nycs-noguchi-museum-award-after-keffiyeh-ban|title=Author Jhumpa Lahiri declines NYC's Noguchi Museum award after keffiyeh ban|date=September 26, 2024|work=Al Jazeera|access-date=September 26, 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2024/09/25/arts/design/jhumpa-lahiri-noguchi-award.html|title=Jhumpa Lahiri Declines a Noguchi Museum Award Over a Ban on Kaffiyehs|last=Tracy|first=Marc|date=September 26, 2024|work=New York Times|access-date=September 26, 2024}}</ref> ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೪ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಕೆಲವು ಸಾವಿರ ಲೇಖಕೆರೆನೊಟ್ಟುಗು ಇಸ್ರೇಲಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ್ ಬಹಿಷ್ಕಾರ ಮಲ್ಪುನ ವಾಗ್ದಾನೊನು ಒಂಜಿ ಮುಕ್ತ ಪತ್ರೊಗು ಸಹಿ ಪಾಡ್ದೆರ್. <ref>{{Cite web|last=Sheehan|first=Dan|title=Thousands of Authors Pledge to Boycott Israeli Cultural Institutions|url=https://lithub.com/hundreds-of-authors-pledge-to-boycott-israeli-cultural-institutions/|website=[[Literary Hub]]|accessdate=10 November 2024|date=28 October 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2024/10/31/books/authors-letters-middle-east-war.html|title=Authors Call for a Boycott of Israeli Cultural Institutions|last=Alter|first=Alexandra|date=31 October 2024|work=[[New York Times]]|access-date=10 November 2024}}</ref>
== ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ ==
೨೦೦೧ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಗ್ರೀಕ್ -ಗ್ವಾಟೆಮಾಲಾದ ಅಮೆರಿಕನ್ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಆಲ್ಬರ್ಟೊ ವೌರ್ವೌಲಿಯಸ್-ಬುಷ್ ನ್ ಮದಿಮೆ ಆಯೆರ್, ಆರ್ ಅಪಗ ''ಟೈಮ್'' ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕದ ಉಪ ಸಂಪಾದಕೆರ್ ಆದಿತ್ತೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಇತ್ತೆ ಅಯಿತ ಹಿರಿಯ ಸಂಪಾದಕೆರ್. ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ತನ್ನ ಗಂಡ ಬೊಕ್ಕ ಅಕ್ಲೆನ ರಡ್ಡ್ ಜೋಕುಲು ಆಕ್ಟಾವಿಯೊ (ಪುಟ್ಟು ೨೦೦೨) ಬೊಕ್ಕ ನೂರ್ (ಪುಟ್ಟು ೨೦೦೫ <ref>{{Cite web|first=Sheila|last=Pierce|date=May 22, 2015|title=Why Pulitzer Prize-winner Jhumpa Lahiri quit the US for Italy|url=https://www.ft.com/content/3b188aec-f8bf-11e4-be00-00144feab7de|archiveurl=https://ghostarchive.org/archive/20221210/https://www.ft.com/content/3b188aec-f8bf-11e4-be00-00144feab7de|archivedate=December 10, 2022|website=Financial Times|accessdate=20 June 2021}}</ref> ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್ ಡ್ದ್ ರೋಮ್ ಗ್ ಪೋಯೆರ್.
ಜುಲೈ ೧, ೨೦೧೫ಡ್, ಲಾಹಿರಿ ಲೆವಿಸ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ದಿ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಡ್ ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವುದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರಾದ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಶಿಕ್ಷಕವರ್ಗೊಗು ಸೇರ್ದೆರ್. <ref>{{Cite web|url=http://research.princeton.edu/news/faculty-profiles/a/?id=15411|title=Author Jhumpa Lahiri awarded National Humanities Medal|last=Saxon|first=Jamie|date=September 4, 2015|publisher=Research at Princeton, Princeton University|accessdate=May 15, 2017|archivedate=June 15, 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180615212859/http://research.princeton.edu/news/faculty-profiles/a/?id=15411}}</ref> 2022ಡ್, ಆರ್ ಮಿಲಿಸೆಂಟ್ ಸಿ. ಮೆಕಿಂಟೋಶ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಆದ್ ಬೊಕ್ಕ ಅರೆನ ಅಲ್ಮಾ ಮೇಟರ್, ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಆಯೆರ್. <ref name="barnard.edu">{{Cite web|title=Jhumpa Lahiri '89 Returns to Barnard College as the Millicent C. McIntosh Professor of English and Director of Creative Writing|url=https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director|accessdate=April 19, 2022|archivedate=April 19, 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220419144825/https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director "Jhumpa Lahiri '89 Returns to Barnard College as the Millicent C. McIntosh Professor of English and Director of Creative Writing"]. [https://web.archive.org/web/20220419144825/https://barnard.edu/news/jhumpa-lahiri-89-returns-barnard-college-millicent-c-mcintosh-professor-english-and-director Archived] from the original on April 19, 2022<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">April 19,</span> 2022</span>.</cite></ref>
== ಪ್ರಶಸ್ತಿಲು ==
* ೧೯೯೩ – ಹೆನ್ಫೀಲ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಡ್ದ್ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೧೯೯೭ – ''ಲೂಯಿಸ್ವಿಲ್ಲೆ ರಿವ್ಯೂ'' ಫಿಕ್ಷನ್ ಪ್ರೈಸ್
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಪನ್ಪಿನ ಕಿರುಕಥೆಗ್ ಒ.ಹೆನ್ರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ .
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಗ್ ಪೆನ್/ಹೆಮಿಂಗ್ವೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ).
* ೧೯೯೯ – "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕನ್ ಸಣ್ಣ ಕತೆಕುಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಂಡ್
* ೨೦೦೦ – ಅಮೆರಿಕನ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಲೆಟರ್ಸ್ ಡ್ದ್ ಅಡಿಸನ್ ಮೆಟ್ಕಾಲ್ಫ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೦೦ – "ದಿ ಥರ್ಡ್ ಅಂಡ್ ಫೈನಲ್ ಕಾಂಟಿನೆಂಟ್" ನ್ ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕದ ಕಿರುಕಥೆಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ತೆರ್
* ೨೦೦೦ – ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' ' "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲೇಡಿಸ್" ಗ್ ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ
* ೨೦೦೦ – ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆಗ್ ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ "ಇಂಟರ್ಪ್ರಿಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್" ಗ್.
* ೨೦೦೦ – ''ಫುಡ್ ಅಂಡ್ ವೈನ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್'' ಡ್ "ಇಂಡಿಯನ್ ಟೇಕ್ ಔಟ್" ಗ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಬಿಯರ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ನ ಎಂಎಫ್ ಕೆ ಫಿಶರ್ ಡಿಸ್ಟಿಂಗ್ವಿಶ್ಡ್ ರೈಟಿಂಗ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೦೨ – ಗುಗ್ಗೆನ್ಹೈಮ್ ಫೆಲೋಶಿಪ್
* ೨೦೦೨ – "ನೋಬಡಿಸ್ ಬಿಸಿನೆಸ್" ''ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಮೆರಿಕದ ಕಿರುಕಥೆಲೆಡ್'' ಒಂಜಿ ಆದ್ ಆಯ್ಕೆ ಆಂಡ್
* ೨೦೦೮ – "ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್" ಗ್ ಫ್ರಾಂಕ್ ಒ'ಕಾನರ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಿರುಕಥೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
* ೨೦೦೯ – "ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್" ಗ್ ಏಷ್ಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಲಿಟರರಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
* ೨೦೦೯ – ಫೆಡೆರಿಕಾ ಒಡ್ಡೆರಾ (ಗುವಾಂಡಾ) ಅನುವಾದ ಮಲ್ತಿನ ವಿದೇಶಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿಲೆಗ್ ಪ್ರೀಮಿಯೊ ಗ್ರೆಗರ್ ವಾನ್ ರೆಜ್ಜೊರಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತೆರ್.
* ೨೦೧೪ – ''ದಿ ಲೋಲ್ಯಾಂಡ್'' ಗ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಡಿಎಸ್ಸಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ <ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2015/jan/22/jhumpa-lahiri-dsc-prize-south-asian-literature|title=Jhumpa Lahiri wins $50,000 DSC prize for south Asian literature|website=The Guardian|last=Claire Armitstead|date=January 22, 2015|accessdate=January 22, 2015|archivedate=January 29, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150129123616/http://www.theguardian.com/books/2015/jan/22/jhumpa-lahiri-dsc-prize-south-asian-literature}}</ref>
* ೨೦೧೪ – ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವಿಕ ಪದಕ <ref>{{Cite web|url=http://www.neh.gov/news/press-release/2015-09-03|title=President Obama to Award 2014 National Humanities Medal|publisher=National Endowment for the Humanities|date=September 3, 2015|accessdate=September 4, 2015|archivedate=January 6, 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170106035320/https://www.neh.gov/news/press-release/2015-09-03}}</ref>
* ೨೦೧೭ – ಪೆನ್/ಮಲಾಮುದ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
* ೨೦೨೩ – ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಬೊಕ್ಕ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ ಸಾಹಿತ್ಯೊಗು ಕೊರ್ತಿನ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಕೊಡುಗೆಗ್ ಮಾನ್ಯತೆ ಕೊರ್ಪಿನ ದಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ರೋಮ್ ಡ್ದ್ ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್. <ref>{{Cite web|url=https://www.lastampa.it/cronaca/2023/05/25/news/american_university_of_rome_lauree_honoris_causa_per_jhumpa_lahiri_e_carlo_petrini-12824749/|title=American University of Rome, lauree honoris causa per Jhumpa Lahiri e Carlo Petrini|website=La Stampa|date=May 25, 2023|accessdate=May 29, 2023|archivedate=May 29, 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230529075542/https://www.lastampa.it/cronaca/2023/05/25/news/american_university_of_rome_lauree_honoris_causa_per_jhumpa_lahiri_e_carlo_petrini-12824749/}}</ref>
== ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ ==
=== ಕಾದಂಬರಿಲು ===
* {{Cite book |title=[[The Namesake (novel)|The Namesake]] |date=2003 <!--|isbn=0395927218--> |publisher=Houghton Mifflin |location=Boston}}
* ''The Lowland''. New York: Knopf. 2013.
* {{Cite book |title=Dove mi trovo |date=2018 |publisher=Guanda |isbn=978-88-235-2136-0 |location=Milan |language=it}}
** Published in English as {{Cite book |title=[[Whereabouts (novel)|Whereabouts]] |date=2021 |publisher=Knopf |isbn=978-0-593-31831-7 |location=New York}}<cite class="citation book cs1">New York: Knopf. 2021. ISBN <nowiki><bdi>978-0-593-31831-7</bdi></nowiki>.</cite>
=== ಎಲ್ಯ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆ ===
; ಸಂಗ್ರಹೊಲು
ಇಂಟ್ರಿಪ್ಟರ್ ಆಫ್ ಮಲಾಡಿಸ್ (೧೯೯೯)
ಅನಾಕಸ್ಟಮ್ಡ್ ಅರ್ಥ್ (೨೦೦೮)
ರಾಕೊಂಟಿ ರೋಮಾನಿ (೨೦೨೨) / ರೋಮನ್ ಕತೆಕುಲು (೨೦೨೩)
; ಕತೆಕುಲು
{| class="wikitable"
|+
!Title
!Publication
!Collected in
|-
|"A Real Durwan"
|''Harvard Review'' (Fall 1993)
|''Interpreter of Maladies''
|-
|"Firoza and the Puzzle Maker"
|''New Letters'' 60.1 (1994)
| -
|-
|"The Treatment of Bibi Haldar"
|''StoryQuarterly'' 30 (1994)
|''Interpreter of Maladies''
|-
|"Barter"
|''American Literary Review'' 7.1 (Spring 1996)
| -
|-
|"When Mr. Pirzada Came to Dine"
|''Louisville Review'' (Fall 1996-Spring 1997)
| rowspan="7" |''Interpreter of Maladies''
|-
|"A Temporary Matter"
|''The New Yorker'' (April 20, 1998)
|-
|"Sexy"
|''The New Yorker'' (December 28, 1998)
|-
|"Interpreter of Maladies"
|''Agni'' 47 (1998)
|-
|"This Blessed House"
|''Epoch'' 47.1 (1998)
|-
|"Mrs. Sen's"
|''Salamander'' 6.1 (Summer 1999)
|-
|"The Third and Final Continent"
|''The New Yorker'' (June 21, 1999)
|-
|"Nobody's Business"
|''The New Yorker'' (March 12, 2001)
|''Unaccustomed Earth''
|-
|"Gogol"
|''The New Yorker'' (June 16, 2003)
|from ''The Namesake''
|-
|"Hell-Heaven"
|''The New Yorker'' (May 24, 2004)
| rowspan="8" |''Unaccustomed Earth''
|-
|"Once in a Lifetime"
|''The New Yorker'' (May 8, 2006)
|-
|"Year's End"
|''The New Yorker'' (December 24, 2007)
|-
|"Unaccustomed Earth"
| rowspan="5" |''Unaccustomed Earth'' (2008)
|-
|"A Choice of Accommodations"
|-
|"Only Goodness"
|-
|"Going Ashore"
|-
|"Hema and Kaushik"
|-
|"Brotherly Love"
|''The New Yorker'' (June 10, 2013)
|from ''The Lowland''
|-
|"Il confine" ("The Boundary")
|''Granta Italia'' (2015)<br /><br />''The New Yorker'' (January 29, 2018)
| rowspan="4" |''Racconti romani''<br /><br />''Roman Stories''
|-
|"La riunione" ("The Reentry")
|''La Lettura'' (2018)
|-
|"Le feste di P." ("P's Parties")
|''Nuovi Argomenti'' 4 (May 2019)<br /><br />''The New Yorker'' (July 10, 2023)
|-
|"Il ritiro" ("The Delivery")
|''Nuovi Argomenti'' 5 (September 2020)<br /><br />''A Public Space'' 29 (January 2021)
|-
|"Casting Shadows"
|''The New Yorker'' (February 15, 2021)
|from ''Whereabouts''
|-
|"Casa luminosa" ("Well-Lit House")
|''Nuovo Decameron'' (2021)
| rowspan="5" |''Racconti romani''<br /><br />''Roman Stories''
|-
|"I biglettini" ("Notes")
|''Le ferite: quattordici grandi racconti per i 50 anni de Medici Senza Frontiere'' (2021)
|-
|"La scalinata" ("The Steps")
| rowspan="3" |''Racconti romani'' (2022)<br /><br />''Roman Stories'' (2023)
|-
|"La processione" ("The Procession")
|-
|"Dante Alighieri"
|-
|"Jubilee"
|''The New Yorker'' (July 7 & 14, 2025)
| -
|-
|}
; ಸಂಗ್ರಹೊಲು
* ''ಇಲ್ ಕ್ವಾಡರ್ನೊ ಡಿ ನೆರಿನಾ'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (೨೦೨೦)
=== ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಅತ್ತ್ ===
==== ಪುಸ್ತಕೊಲು ====
* ''ಇನ್ ಆಲ್ಟ್ರೆ ಪೆರೋಲ್'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (೨೦೧೫) (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ ''ಇನ್ ಅದರ್ ವರ್ಡ್ಸ್'', ೨೦೧೬ ಪಂಡ್ದ್ ಮುದ್ರಿತ ಆತ್ಂಡ್)
* ''ಇಲ್ ವೆಸ್ಟಿಟೊ ಡೆಯಿ ಲಿಬ್ರಿ'' ( ಇಟಾಲಿಯನ್ ) (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನುವಾದ ''ದಿ ಕ್ಲೋಥಿಂಗ್ ಆಫ್ ಬುಕ್ಸ್'', ೨೦೧೬)
* ''ಎಂಕ್ಲೆನ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆಕ್ಲೆನ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ಪುನವು'' (೨೦೨೨)
==== ಪ್ರಬಂಧೊಲು, ವರದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಕೊಡುಗೆಲು ====
* ''ದಿ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್'' (ಪರಿಚಯ) ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಮಲಾಮುಡ್, ಫರ್ರಾರ್, ಸ್ಟ್ರಾಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಜಿರೌಕ್ಸ್, ಜುಲೈ ೨೦೦೩.
* [http://www.newyorker.com/archive/2004/09/06/040906fa_fact_lahiri "ಅಡುಗೆ ಪಾಠೊಲು: ದಿ ಲಾಂಗ್ ವೇ ಹೋಮ್"] (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೬, ೨೦೦೪, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* ''ಮಾಲ್ಗುಡಿ ದಿನೊಕುಲು'' (ಪರಿಚಯ) ಆರ್ ಕೆ ನಾರಾಯಣ್, ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಕ್ಲಾಸಿಕ್ಸ್, ೨೦೦೬.
* "ರೋಡ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್" ''ಸ್ಟೇಟ್ ಬೈ ಸ್ಟೇಟ್'' ಡ್ ಮ್ಯಾಟ್ ವೀಲ್ಯಾಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಸೀನ್ ವಿಲ್ಸಿ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಎಕೊ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೬, ೨೦೦೮
* [http://www.newyorker.com/reporting/2009/11/23/091123fa_fact_lahiri "ಇಂಪ್ರೊವೈಸೇಶನ್ಸ್: ರೈಸ್"] (ನವೆಂಬರ್ ೨೩, ೨೦೦೯, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* [http://www.newyorker.com/reporting/2011/06/13/110613fa_fact_lahiri "ಪ್ರತಿಬಿಂಬೊಲು: ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಅಪ್ರೆಂಟಿಸ್ಶಿಪ್ ಡ್ದ್ ಟಿಪ್ಪಣಿಲು"] (ಜೂನ್ ೧೩, ೨೦೧೧, ''ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕರ್'' )
* ''ಕಾಲೊದ ಅಮಾನತು: ಸೈಮನ್ ಡಿನ್ನರ್ಸ್ಟೀನ್ ಬೊಕ್ಕ ಫುಲ್ಬ್ರೈಟ್ ಟ್ರಿಪ್ಟಿಕ್ ನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬೊಲು'' ಡೇನಿಯಲ್ ಸ್ಲಾಗರ್ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಮಿಲ್ಕ್ವೀಡ್ ಆವೃತ್ತಿಲು, ಜೂನ್ ೧೪, ೨೦೧೧.
*
=== ಅನುವಾದೊಲು ===
* ''ಟೈಸ್'' (೨೦೧೭), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಲ್ಯಾಕಿ'' ದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
* ''ಟ್ರಿಕ್'' (೨೦೧೮), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಶೆರ್ಜೆಟ್ಟೊದ'' ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
* ''ಟ್ರಸ್ಟ್'' (೨೦೨೧), ಡೊಮೆನಿಕೊ ಸ್ಟಾರ್ನೋನ್ ನ ''ಕಾನ್ಫಿಡೆನ್ಜಾದ'' ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಅನುವಾದ
== ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ ==
* ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಮಹಾನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಭಾರತೀಯೆರ್
* ಅಮೆರಿಕದ ಬರವುದಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಲು
* ಭಾರತದ ಸಾಹಿತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ ||
== ಉಲ್ಲೇಖೊಲು ==
{{Reflist|1}}
== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು ==
* Official website
* [https://web.archive.org/web/20221016180209/http://www.firsteditions.net/books/author/jhumpa-lahiri/173 Jhumpa Lahiri: A Bibliography], ''First Editions''
* [https://indianwritinginenglish.uohyd.ac.in/jhumpa-lahiri/ Jhumpa Lahiri - Critical Biography]
[[ವರ್ಗೊ:ಪರಿಶೀಲಿಸಂದಿನ ಅನುವಾದೊಲು ಇಪ್ಪುನ ಪುಟೊಕುಲು]]
5c3n82rk0omyz1i5lwvz5sl6gp74zlk
ನಿವೇದಿತಾ ಮೆನನ್
0
26266
362225
357424
2026-06-30T10:51:49Z
Vinoda mamatharai
55
362225
wikitext
text/x-wiki
== ನಿವೇದಿತಾ ಮೆನನ್ ==
[[ಫೈಲ್:Niv_menon.jpg|thumb|ನಿವೇದಿತಾ ಮೆನನ್]]
ನಿವೇದಿತಾ ಮೆನನ್ (ಪುಟ್ಟು ೧೯೬೦) ಒರಿ ಬರವುದಕುಲು ಬೊಕ್ಕ [[ದೆಹಲಿ]]ದ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ರಾಜಕೀಯ ಚಿಂತನೆದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕೆರ್. ಅರೆನ್ ದುಂಬು ಲೇಡಿ ಶ್ರೀ ರಾಮ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಬೊಕ್ಕ ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊದ ರಾಜಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗೊಡು ಬೋಧನೆ ಮಲ್ತೆರ್.
== ವೃತ್ತಿಜೀವನ ==
ಮೆನನ್ ಒರಿ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ವಿದ್ವಾಂಸೆರ್, 2009ಡ್ದ್ ದೆಹಲಿಡ್ [[ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರೂ|ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು]] [[ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾನಿಲಯ|ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ]]ದ (ಜೆಎನ್ ಯು) ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನ ಶಾಲೆಡ್ ಬೋಧನೆ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಜೆಎನ್ ಯು ಗ್ ಪೋಪಿನ ದುಂಬು ಆರ್ 15 ವರ್ಷ ಲೇಡಿ ಶ್ರೀ ರಾಮ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾದ್ ಇತ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಏಳ್ ವರ್ಷ ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗೊಡು ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾದ್ ಇತ್ತೆರ್. ಮೆನನ್ ಪನ್ಪೆರ್ ಕಾಲೇಜಿಡ್ ತಾನ್ ತೂಯಿನ ಭಾರತೀಯ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಚಳುವಳಿ, ಅಂಚನೆ ಜಾಗತಿಕ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಲೆನ ಬರವುಲು, ಲೈಂಗಿಕತೆ ಬೊಕ್ಕ ರಾಜಕೀಯದ ವಿಷಯೊಲೆನ್ ಗೌರವಿಸವುನ ಒಂಜಿ ಎಡ್ಡೆ ಪ್ರಜ್ಞೆನ್ ಬುಲೆಪಾಯೆರೆ ಸಹಾಯ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬೆಟ್ಟಿ ಫ್ರೀಡ್ನನ್, ಜೆರ್ಮೈನ್ ಗ್ರೀರ್ ಬೊಕ್ಕ ಗ್ಲೋರಿಯಾ ಸ್ಟೀನ್ ನಂಚಿನ ಜಾಗತಿಕ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಲೆನ ಬೇಲೆಡ್ದ್ ಆರ್ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಯೆರ್. <ref>https://frontline.thehindu.com/interviews/jnu-hindutva-assault-public-universities/article70477738.ece</ref>
ಮೆನನ್ ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಬೊಕ್ಕ ರಾಜಕೀಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕೊಲೆನ್ ಬರೆಯೆರ್ ಅತ್ತಂದೆ ಸಂಪಾದನೆ ಮಲ್ತೆರ್, ಅವುಲು 2004 ರ ಸಂಪುಟ ರಿಕವರಿಂಗ್ ಸಬ್ವರ್ಷನ್: ಫೆಮಿನಿಸ್ಟ್ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ ಬಿಯಾಂಡ್ ದ ಲಾ ಸೇರ್ದ್ ಉಂಡು. ಆರ್ ಎಕನಾಮಿಕ್ ಅಂಡ್ ಪೊಲಿಟಿಕಲ್ ವೀಕ್ಲಿ ಪನ್ಪಿನ ಜರ್ನಲ್ ಡ್, ಆನ್ ಲೈನ್ ನ್ಯೂಸ್ ಬ್ಲಾಗ್ kafila.org ಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೆಲವು ಪತ್ರಿಕೆಲೆಡ್ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಮಸ್ಯೆಲೆನ್ ಬರೆಪೆರ್.
== ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ ==
ಮೆನನ್ ನ್ ಅರೆನ ಬಹುತೇಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಜೊತೆಗಾರೆರ್ 'ನಿವಿ' ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಆರ್ ಒಂಜಿ ಮೇಲ್ಜಾತಿದ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರ್ದಿನಕುಲು, ಬೊಕ್ಕ ಮುಂಬೈ, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಬೊಕ್ಕ ದೆಹಲಿ ಸೇರ್ದ್ ಭಾರತೊದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ಬುಲೆಯೆರ್. ಮೆನನ್ ನ ಮೆಗ್ದಿ ಕ್ವೀರ್ ಆಕ್ಟಿವಿಸ್ಟ್, ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್-ಅಪ್ ಕಾಮಿಡಿಯನ್, ಬೊಕ್ಕ ಲಿಂಗ ಬೊಕ್ಕ ಲೈಂಗಿಕತೆದ ಸಲಹೆಗಾರ್ತಿ ಪ್ರಮದಾ ಮೆನನ್, ಕ್ರಿಯೇಟಿಂಗ್ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಫಾರ್ ಎಂಪವರ್ಮೆಂಟ್ ಆಕ್ಷನ್ (CREA) ಪನ್ಪಿನ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸಹ-ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಕ್ಲೆನ ಮೆಗ್ಯೆ ದಿಲೀಪ್ ಮೆನನ್, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ವಿಟ್ವಾಟರ್ಸ್ರಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಡು ಇತಿಹಾಸಕಾರೆ ಆದ್ ಉಲ್ಲೆರ್.<ref>https://www.historyforpeace.pw/post/the-idea-of-justice-nivedita-menon</ref>
== ರಾಜಕೀಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತತ್ವ ==
ಮೆನನ್ ಪರಮಾಣು ಶಕ್ತಿಗ್ ತನ್ನ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ವಿರೋಧೊಗು ಪುದರ್ ಪೋತುಂಡು. ಭಾರತೊದ ಒಳಗೆ ಬೊಕ್ಕ ಪಿದಯಿದ ಕಾಶ್ಮೀರ ಸಂಘರ್ಷದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಚಿತ್ರಣೊಲೆನ್ ಮೆನನ್ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಮಲ್ತೆರ್, ಬೊಕ್ಕ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಲೆನ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರೊಲೆನ ಕಾಯ್ದೆನ್ ಟೀಕೆ ಮಲ್ತೆರ್.
== ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ತಿನ ಕೃತಿಲು ==
ಶಕ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ಪರ್ಧೆ: ೧೯೮೯ಡ್ದ್ ಭಾರತ (ವರ್ತಮಾನದ ಜಾಗತಿಕ ಇತಿಹಾಸ) (೨೦೦೭).
ಸೀಯಿಂಗ್ ಲೈಕ್ ಎ ಫೆಮಿನಿಸ್ಟ್ (೨೦೧೨).
ರಿಕವರಿಂಗ್ ಸಬ್ವರ್ಷನ್: ಫೆಮಿನಿಸ್ಟ್ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ ಬಿಯಾಂಡ್ ದ ಲಾ (೨೦೦೪).
ಭಾರತೊಡು ಲಿಂಗ ಬೊಕ್ಕ ರಾಜಕೀಯ ಲೈಂಗಿಕತೆಲು (ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ತಿನ ಸಂಪುಟ)
ಯಾನ್ ಹಿಂದೂ ಆವರೆ ಸಾಧ್ಯ ಇಜ್ಜಿ (ಅನುವಾದ)
== ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ಗೌರವೊಲು ==
೧೯೯೪ಡ್, ನಿವೇದಿತಾ ಮೆನನ್ ೧೯೯೪ಡ್ ಹಿಂದಿ ಬೊಕ್ಕ ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಡ್ದ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗ್ ಅನುವಾದ ಮಲ್ತಿನ ಎ. ಕೆ. ರಾಮಾನುಜನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ (ಕಥಾ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್) ಗೆಂದಿಯೆರ್.
[[ವರ್ಗೊ:ಸ್ತ್ರೀವಾದೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನಪದೊ 2026]]
[[ವರ್ಗೊ: ವ್ಯಕ್ತಿಲು]]
<nowiki>{{ಉಲ್ಲೇಕೊ}}</nowiki>
o64vrw11hf0rb6sun48u09eclc6s46p
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್
0
27267
362191
361985
2026-06-29T16:39:08Z
Mahaveer Indra
1023
/* ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಕೊರ್ಪುನ ಸೇವೆಲು */
362191
wikitext
text/x-wiki
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (ಪರ ಪುದರ್: ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) ನಮ ದೇಸೊದ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ತ್ರಿಶೂರ್ಡು ಉಂಡು. 1920ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಕೇರಳದ ಬಾರಿ ಪಿರಾಕ್ದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಾದುಂಡು. ದೇಸೊರ್ಮೆ ತನ್ನ ಶಾಖೆಲು, ಎಟಿಎಂಲು ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ ಮೂಲಕ ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್, ದೇಸೊರ್ಮೆ ೮೬೨ ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ ೮೩೨ ಎಟಿಎಮ್ಲೆನ್ ಹೊಂದುಂಡು.
2019ಡ್ ಆರ್ಬಿಐ ಒಪ್ಪಿಗೆದ ಬೊಕ್ಕ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಪುದರ್ "ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನೆನ್ "ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪಂದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತೊಂಡ್.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಸ್ಥಾಪನೆ ಬೊಕ್ಕ ಸುರುತ ಬುಳೆಚ್ಚಿಲ್
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 1920 ನವೆಂಬರ್ 26 ದಾನಿ "ದಿ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್. 1921 ಜನವರಿ 1 ದಾನಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಲೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಸುರುಟ್ಟು ಕೇರಳದ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು, ಬೆನ್ನಿ ಬೆನ್ಪಿನಕುಲು, ಬೊಕ್ಕ ಊರುದ ಜನಕುಲೆನ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅಗತ್ಯಲೆನ್ ಪೂರೈಸಾವರೆ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್.
1969ಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾಯ್ದೆದ ಮೂಲಕ ರಡ್ಡನೇ ಅನುಸೂಚಿದ ಪಟ್ಟಿಗ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಿಕ್ಂಡ್. 1975ನೇ ಇಸವಿಡ್ 'ಎ ಕ್ಲಾಸ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಸ್ಥಾನಮಾನ ಸಿಕ್ಕಿಂಡ್. ಅವೆಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್, ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ವ್ಯವಹಾರಲೆನ್ ಕೂಡ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
== ವಿಸ್ತರಣೆ==
1972ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕೇರಳದ ಪಿದಯಿದ ಶಾಖೆನ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು ಬೊಕ್ಕ ಬೇರೆ ರಾಜ್ಯೊಲೆಗ್ ತನ್ನ ಶಾಖೆಲೆನ್ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1970ದ ದಶಕೊಡೇ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ಕೋರ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನೊನ್ ಚಾಲ್ತಿಗ್ ಕೊನತಿತ್ಂಡ್.
=== ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ===
2019ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಗುರುತುನ್ ಪೊಸತ್ತ್ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶೊಡು "ದ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ದೆತ್ತ್ದ್ "ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಅತ್ದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗ್ ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಕೊರಿಂಡ್.
==ಸ್ವಾಧೀನಲು ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆಲು==
===ಕಿನ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ವಿಲೀನ===
1960ದ ಪೊರ್ತುಡು ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೇರಳದ ಆಜಿ ಕಿನ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ್ ತನ್ನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರಾವೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮಲ್ಲೆ ಆಂಡ್, ಅತ್ತಂದೆ ಠೇವಣಿ ಸಂಗ್ರಹ ಕೂಡ ಜಾಸ್ತಿ ಆಂಡ್.
=== ಫೇರ್ಫ್ಯಾಕ್ಸ್ ಹೂಡಿಕೆ===
2016ಡ್ ಫೇರ್ಫಾಕ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ ಸಂಸ್ಥೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ 51% ದಾತ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಅನುಮತಿ ಕೊರ್ಂಡ್. 2018ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಫೇರ್ಫಾಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಯಿನ 'FIH Mauritius Investments' ಮೂಲಕ ಸುಮಾರು ₹1,210 ಕೋಟಿ ದಾತ್ ಮೌಲ್ಯದ ಹೂಡಿಕೆ ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಹೂಡಿಕೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಬಂಡವಾಳ ಎಚ್ಚ ಆಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ನನಲಾತ್ ಗಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೆರಿಸಾಯ ಆಂಡ್.
==ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ==
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತೀಯ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗ್ ಪ್ರವೇಶ ಮಲ್ಪುನ ಸಲುವಾದ್, 2019ಡ್ ಆರಂಭಿಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೊಡುಗೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಕೊಡುಗೆದ ಮೂಲಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹೪೦೯.೦೬ ಕೋಟಿ ಪಣವುನು ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಷೇರುಲು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೪, ೨೦೧೯ ದಾನಿ ಭಾರತೀಯ ಷೇರುಪೇಟೆಲೆಡ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆಂಡ್.
==ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಕೊರ್ಪುನ ಸೇವೆಲು==
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲೆನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು:
=== ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ===
* ಉಳಿತಾಯ ಖಾತೆಲು
* ಚಾಲ್ತಿ ಖಾತೆಲು
* ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಾಲಲು
* ಗೃಹ ಸಾಲಲು
* ವಾಹನ ಸಾಲಲು
* ಚಿನ್ನದ ಸಾಲಲು
===ಎಸ್ಎಂಇ ಬೊಕ್ಕ ವ್ಯವಹಾರ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಿನ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಲೆಗ್ ಸಾಲ
* ಕಾರ್ಯನಿಧಿ ಸೌಲಭ್ಯಲು
* ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲು
=== ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಲಲು
* ನಗದು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೇವೆಲು
* ಖಜಾನೆ ಸೇವೆಲು
=== ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
* ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
* ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿಲು
* ಡಿಜಿಟಲ್ ಠೇವಣಿ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಸೇವೆಲು ಇತ್ಯಾದಿ.
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
c1s14g90pj5xkc6hidditvelaa1z37y
362192
362191
2026-06-29T16:47:27Z
Mahaveer Indra
1023
ಉಲ್ಲೇಕ
362192
wikitext
text/x-wiki
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (ಪರ ಪುದರ್: ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) ನಮ ದೇಸೊದ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ತ್ರಿಶೂರ್ಡು ಉಂಡು. 1920ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಕೇರಳದ ಬಾರಿ ಪಿರಾಕ್ದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಾದುಂಡು. ದೇಸೊರ್ಮೆ ತನ್ನ ಶಾಖೆಲು, ಎಟಿಎಂಲು ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ ಮೂಲಕ ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್, ದೇಸೊರ್ಮೆ ೮೬೨ ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ ೮೩೨ ಎಟಿಎಮ್ಲೆನ್ ಹೊಂದುಂಡು.
2019ಡ್ ಆರ್ಬಿಐ ಒಪ್ಪಿಗೆದ ಬೊಕ್ಕ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಪುದರ್ "ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನೆನ್ "ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪಂದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತೊಂಡ್.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಸ್ಥಾಪನೆ ಬೊಕ್ಕ ಸುರುತ ಬುಳೆಚ್ಚಿಲ್
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 1920 ನವೆಂಬರ್ 26 ದಾನಿ "ದಿ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{cite web |title=Know the History of CSB Bank |url=https://www.bankroll.co.in/Bloglist-know-the-history-of-csb-bank |website=bankroll.co.in |publisher=bankroll.co.in |access-date=29 June 2026}}</ref> 1921 ಜನವರಿ 1 ದಾನಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಲೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಸುರುಟ್ಟು ಕೇರಳದ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು, ಬೆನ್ನಿ ಬೆನ್ಪಿನಕುಲು, ಬೊಕ್ಕ ಊರುದ ಜನಕುಲೆನ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅಗತ್ಯಲೆನ್ ಪೂರೈಸಾವರೆ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್.
1969ಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾಯ್ದೆದ ಮೂಲಕ ರಡ್ಡನೇ ಅನುಸೂಚಿದ ಪಟ್ಟಿಗ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಿಕ್ಂಡ್. 1975ನೇ ಇಸವಿಡ್ 'ಎ ಕ್ಲಾಸ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಸ್ಥಾನಮಾನ ಸಿಕ್ಕಿಂಡ್. ಅವೆಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್, ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ವ್ಯವಹಾರಲೆನ್ ಕೂಡ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
== ವಿಸ್ತರಣೆ==
1972ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕೇರಳದ ಪಿದಯಿದ ಶಾಖೆನ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು ಬೊಕ್ಕ ಬೇರೆ ರಾಜ್ಯೊಲೆಗ್ ತನ್ನ ಶಾಖೆಲೆನ್ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1970ದ ದಶಕೊಡೇ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ಕೋರ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನೊನ್ ಚಾಲ್ತಿಗ್ ಕೊನತಿತ್ಂಡ್.
=== ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ===
2019ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಗುರುತುನ್ ಪೊಸತ್ತ್ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶೊಡು "ದ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ದೆತ್ತ್ದ್ "ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಅತ್ದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗ್ ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಕೊರಿಂಡ್.
==ಸ್ವಾಧೀನಲು ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆಲು==
===ಕಿನ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ವಿಲೀನ===
1960ದ ಪೊರ್ತುಡು ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೇರಳದ ಆಜಿ ಕಿನ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ್ ತನ್ನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರಾವೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮಲ್ಲೆ ಆಂಡ್, ಅತ್ತಂದೆ ಠೇವಣಿ ಸಂಗ್ರಹ ಕೂಡ ಜಾಸ್ತಿ ಆಂಡ್.
=== ಫೇರ್ಫ್ಯಾಕ್ಸ್ ಹೂಡಿಕೆ===
2016ಡ್ ಫೇರ್ಫಾಕ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ ಸಂಸ್ಥೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ 51% ದಾತ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಅನುಮತಿ ಕೊರ್ಂಡ್. 2018ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಫೇರ್ಫಾಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಯಿನ 'FIH Mauritius Investments' ಮೂಲಕ ಸುಮಾರು ₹1,210 ಕೋಟಿ ದಾತ್ ಮೌಲ್ಯದ ಹೂಡಿಕೆ ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಹೂಡಿಕೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಬಂಡವಾಳ ಎಚ್ಚ ಆಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ನನಲಾತ್ ಗಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೆರಿಸಾಯ ಆಂಡ್.
==ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ==
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತೀಯ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗ್ ಪ್ರವೇಶ ಮಲ್ಪುನ ಸಲುವಾದ್, 2019ಡ್ ಆರಂಭಿಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೊಡುಗೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಕೊಡುಗೆದ ಮೂಲಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹೪೦೯.೦೬ ಕೋಟಿ ಪಣವುನು ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಷೇರುಲು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೪, ೨೦೧೯ ದಾನಿ ಭಾರತೀಯ ಷೇರುಪೇಟೆಲೆಡ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆಂಡ್.
==ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಕೊರ್ಪುನ ಸೇವೆಲು==
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲೆನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು:
=== ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ===
* ಉಳಿತಾಯ ಖಾತೆಲು
* ಚಾಲ್ತಿ ಖಾತೆಲು
* ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಾಲಲು
* ಗೃಹ ಸಾಲಲು
* ವಾಹನ ಸಾಲಲು
* ಚಿನ್ನದ ಸಾಲಲು
===ಎಸ್ಎಂಇ ಬೊಕ್ಕ ವ್ಯವಹಾರ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಿನ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಲೆಗ್ ಸಾಲ
* ಕಾರ್ಯನಿಧಿ ಸೌಲಭ್ಯಲು
* ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲು
=== ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಲಲು
* ನಗದು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೇವೆಲು
* ಖಜಾನೆ ಸೇವೆಲು
=== ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
* ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
* ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿಲು
* ಡಿಜಿಟಲ್ ಠೇವಣಿ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಸೇವೆಲು ಇತ್ಯಾದಿ.
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
aj2uqta7tjhle2stubbo49925tunkz2
362193
362192
2026-06-29T16:50:29Z
Mahaveer Indra
1023
ಉಲ್ಲೇಕ
362193
wikitext
text/x-wiki
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (ಪರ ಪುದರ್: ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) ನಮ ದೇಸೊದ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ತ್ರಿಶೂರ್ಡು ಉಂಡು. 1920ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಕೇರಳದ ಬಾರಿ ಪಿರಾಕ್ದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಾದುಂಡು. ದೇಸೊರ್ಮೆ ತನ್ನ ಶಾಖೆಲು, ಎಟಿಎಂಲು ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ ಮೂಲಕ ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್, ದೇಸೊರ್ಮೆ ೮೬೨ ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ ೮೩೨ ಎಟಿಎಮ್ಲೆನ್ ಹೊಂದುಂಡು.<ref name=":0">{{cite news|title=RBI lets Watsa's Fairfax to buy 51 per cent in Catholic Syrian Bank|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/banking/finance/banking/rbi-lets-watsas-fairfax-to-buy-51-per-cent-in-catholic-syrian-bank/articleshow/56260554.cms|access-date=15 January 2017|work=[[The Economic Times]]|date=30 December 2016}}</ref>
2019ಡ್ ಆರ್ಬಿಐ ಒಪ್ಪಿಗೆದ ಬೊಕ್ಕ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಪುದರ್ "ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನೆನ್ "ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪಂದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತೊಂಡ್.
==ಇತಿಹಾಸ==
===ಸ್ಥಾಪನೆ ಬೊಕ್ಕ ಸುರುತ ಬುಳೆಚ್ಚಿಲ್===
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 1920 ನವೆಂಬರ್ 26 ದಾನಿ "ದಿ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{cite web |title=Know the History of CSB Bank |url=https://www.bankroll.co.in/Bloglist-know-the-history-of-csb-bank |website=bankroll.co.in |publisher=bankroll.co.in |access-date=29 June 2026}}</ref> 1921 ಜನವರಿ 1 ದಾನಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಲೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಸುರುಟ್ಟು ಕೇರಳದ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು, ಬೆನ್ನಿ ಬೆನ್ಪಿನಕುಲು, ಬೊಕ್ಕ ಊರುದ ಜನಕುಲೆನ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅಗತ್ಯಲೆನ್ ಪೂರೈಸಾವರೆ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್.
1969ಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾಯ್ದೆದ ಮೂಲಕ ರಡ್ಡನೇ ಅನುಸೂಚಿದ ಪಟ್ಟಿಗ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಿಕ್ಂಡ್. 1975ನೇ ಇಸವಿಡ್ 'ಎ ಕ್ಲಾಸ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಸ್ಥಾನಮಾನ ಸಿಕ್ಕಿಂಡ್. ಅವೆಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್, ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ವ್ಯವಹಾರಲೆನ್ ಕೂಡ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Citation |title=Reserve Bank of India |date=2026-01-19 |work=Wikipedia |url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Reserve_Bank_of_India&oldid=1333745065 |access-date=2026-01-20 |language=en}}</ref>
== ವಿಸ್ತರಣೆ==
1972ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಕೇರಳದ ಪಿದಯಿದ ಶಾಖೆನ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು ಬೊಕ್ಕ ಬೇರೆ ರಾಜ್ಯೊಲೆಗ್ ತನ್ನ ಶಾಖೆಲೆನ್ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1970ದ ದಶಕೊಡೇ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ಬೊಕ್ಕ ಕೋರ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನೊನ್ ಚಾಲ್ತಿಗ್ ಕೊನತಿತ್ಂಡ್.
=== ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ===
2019ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಗುರುತುನ್ ಪೊಸತ್ತ್ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶೊಡು "ದ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಸಿರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ದೆತ್ತ್ದ್ "ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಅತ್ದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗ್ ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಕೊರಿಂಡ್.
==ಸ್ವಾಧೀನಲು ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆಲು==
===ಕಿನ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ವಿಲೀನ===
1960ದ ಪೊರ್ತುಡು ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೇರಳದ ಆಜಿ ಕಿನ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ್ ತನ್ನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರಾವೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮಲ್ಲೆ ಆಂಡ್, ಅತ್ತಂದೆ ಠೇವಣಿ ಸಂಗ್ರಹ ಕೂಡ ಜಾಸ್ತಿ ಆಂಡ್.
=== ಫೇರ್ಫ್ಯಾಕ್ಸ್ ಹೂಡಿಕೆ===
2016ಡ್ ಫೇರ್ಫಾಕ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ ಸಂಸ್ಥೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ 51% ದಾತ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಅನುಮತಿ ಕೊರ್ಂಡ್.<ref name=":0" /> 2018ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಫೇರ್ಫಾಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಯಿನ 'FIH Mauritius Investments' ಮೂಲಕ ಸುಮಾರು ₹1,210 ಕೋಟಿ ದಾತ್ ಮೌಲ್ಯದ ಹೂಡಿಕೆ ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಹೂಡಿಕೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಬಂಡವಾಳ ಎಚ್ಚ ಆಂಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ನನಲಾತ್ ಗಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಬೆರಿಸಾಯ ಆಂಡ್.
==ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ==
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತೀಯ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗ್ ಪ್ರವೇಶ ಮಲ್ಪುನ ಸಲುವಾದ್, 2019ಡ್ ಆರಂಭಿಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೊಡುಗೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಕೊಡುಗೆದ ಮೂಲಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹೪೦೯.೦೬ ಕೋಟಿ ಪಣವುನು ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಷೇರುಲು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೪, ೨೦೧೯ ದಾನಿ ಭಾರತೀಯ ಷೇರುಪೇಟೆಲೆಡ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆಂಡ್.<ref>{{Cite news|title=CSB Bank IPO review: CSB Bank IPO opens today; here's what you need to know|work=The Economic Times|url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/ipos/fpos/csb-bank-opens-today-heres-what-you-need-to-know/articleshow/72177400.cms|access-date=2022-01-10}}</ref>
==ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಕೊರ್ಪುನ ಸೇವೆಲು==
ಸಿಎಸ್ಬಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲೆನ್ ಒದಗಾವೊಂದುಂಡು:
=== ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ===
* ಉಳಿತಾಯ ಖಾತೆಲು
* ಚಾಲ್ತಿ ಖಾತೆಲು
* ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಾಲಲು
* ಗೃಹ ಸಾಲಲು
* ವಾಹನ ಸಾಲಲು
* ಚಿನ್ನದ ಸಾಲಲು
===ಎಸ್ಎಂಇ ಬೊಕ್ಕ ವ್ಯವಹಾರ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಿನ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಲೆಗ್ ಸಾಲ
* ಕಾರ್ಯನಿಧಿ ಸೌಲಭ್ಯಲು
* ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲು
=== ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಲಲು
* ನಗದು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೇವೆಲು
* ಖಜಾನೆ ಸೇವೆಲು
=== ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
* ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
* ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿಲು
* ಡಿಜಿಟಲ್ ಠೇವಣಿ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಸೇವೆಲು ಇತ್ಯಾದಿ.
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
g2ls1xvdsnf71grpbje2lciki0uobzg
ಸಿಟಿ ಯುನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್
0
27284
362184
361984
2026-06-29T16:21:53Z
Mahaveer Indra
1023
ಉಲ್ಲೇಕ
362184
wikitext
text/x-wiki
'''ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್''' ನಮದೇಸೊದ ಪ್ರಮುಖ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಇಂದೆತ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕುಂಭಕೋಣಮ್ಡು ಉಂಡು. 1904ನೇ ಇಸವಿಡ್ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪುದರ್ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಭಾರತದ ಭಾರಿ ಪಿರಾಕ್ದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಾದುಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು. ೨೦೨೫ನೇ ಇಸವಿದ ಕಡೆಟ್ ಸಿಯುಬಿಗ್ ದೇಸೊರ್ಮೆ ಒಟ್ಟು ೯೩೨ ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ ೧೫೦೦ಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಎಟಿಮ್ಲು ಉಲ್ಲ.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 31 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1904 ದಾನಿ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪುದರ್ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ತಂಜಾವೂರು ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು, ಜಮೀನ್ದಾರೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಉದ್ಯಮಿಲು ಸ್ಥಳೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಬೊಕ್ಕ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಗ್ ಪಣವುದ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶಡ್ದ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.
ಸುರುತ ದಶಕೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕಾವೇರಿ ತುದೆತ ತೀರ ಪ್ರಾಂತ್ಯಡು ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. 1930ಡ್ ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ಪುದರ್ದ ಊರುಡು ತನ್ನ ಸುರುತ ಶಾಖೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web
| url = https://www.livemint.com/Companies/IvqNiC0KHlZg9ZOXhFbe4O/70-companies-with-pre1947-roots.html#box_1541697049096
| title = 70 companies with pre-1947 roots: 1904: Kumbakonam Bank Ltd
| date = 24 August 2017
| website = LiveMint
| publisher = LiveMint.com
| access-date = 18 October 2020
}}</ref>
===ಅನುಸೂಚಿತ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನ===
1945 ಮಾರ್ಚ್ 22 ತಾರೀಕ್ದಾನಿ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾಯ್ದೆದ ರಡ್ಡನೇ ಅನುಸೂಚಿಡ್ ಸೇರಿ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಿಕ್ಕಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಬೊಕ್ಕ ವ್ಯವಹಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಎಚ್ಚಾಂಡ್.
=== ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ===
1965ಡ್ ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಒಂಜಿ ಪರಾತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್) ಪನ್ಪಿನ ರಡ್ಡ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕುಲು ಈ ಕುಂಭಕೋಣಮ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ವಿಲೀನವಾಯ. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಇಂದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್.
1987ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟೊಡು ಗುರ್ತಿಸಾವರಗಾದ್ "ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ನ್ ದೀಯೆರ್.
===ಆಧುನೀಕರಣ===
1980ದ ದಶಕದ ಕಡೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರೀಕರಣ, ಕೋರ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಎಟಿಎಂ ಜಾಲ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಜಾರಿ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2000ನೇ ಇಸವಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸುರು ಆಂಡ್.
== ಸ್ವಾಧೀನ ಬೊಕ್ಕ ವಿಲೀನಲು==
=== ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್===
1957ಡ್ ಕಾಮನ್ ವೆಲ್ತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ ಆಸ್ತಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಭಾಧ್ಯತೆಲೆನ್ ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಐನ್ ಎಚ್ಚ ಶಾಖೆಲು ಸೇರಿಯೊ.
===ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್===
1965ಡ್ ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾಯೊ. ಈ ವಿಲೀನ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಠೇವಣಿ ಆಧಾರ, ಗ್ರಾಹಕರೆನ ಸಂಖ್ಯೆ ಬೊಕ್ಕ ಶಾಖೆಲೆನ ಜಾಲನ್ ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
==ಸೇವೆಲು==
ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಮೂನೆದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.
===ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಉಳಿತಾಯ ಖಾತೆಲು
* ಚಾಲ್ತಿ ಖಾತೆಲು
* ಇಲ್ಲ್ ಕಟ್ಟರ ಸಾಲ
* ಗಾಡಿ ದೆತೊನಿಯರ ಸಾಲಲು
* ಸ್ವಂತದ ಬಳಕೆಗ್ ಸಾಲಲು (Personal Loans)
* ಬಂಗಾರದ ಸಾಲಲು (Gold Loans)
* ಠೇವಣಿ ಯೋಜನೆಲು (Deposit Schemes)
=== ಉದ್ಯಮೊಲೆಗ್ ಸಾಲ===
* ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಸಾಲ
* ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸಾಲಲು
* ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲು
===ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಲಲು
* ಯೋಜನಾ ಹಣಕಾಸು
* ನಗದು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೇವೆಲು
* ಟ್ರೆಷರಿ ಬೊಕ್ಕ ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ಸೇವೆಲು
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
9um18zlusxuy43i57k8t0rcrlgfnet2
362189
362184
2026-06-29T16:31:09Z
Mahaveer Indra
1023
/* ಸ್ವಾಧೀನ ಬೊಕ್ಕ ವಿಲೀನಲು */
362189
wikitext
text/x-wiki
'''ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್''' ನಮದೇಸೊದ ಪ್ರಮುಖ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಇಂದೆತ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕುಂಭಕೋಣಮ್ಡು ಉಂಡು. 1904ನೇ ಇಸವಿಡ್ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪುದರ್ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಭಾರತದ ಭಾರಿ ಪಿರಾಕ್ದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಾದುಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು. ೨೦೨೫ನೇ ಇಸವಿದ ಕಡೆಟ್ ಸಿಯುಬಿಗ್ ದೇಸೊರ್ಮೆ ಒಟ್ಟು ೯೩೨ ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ ೧೫೦೦ಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಎಟಿಮ್ಲು ಉಲ್ಲ.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 31 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1904 ದಾನಿ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪುದರ್ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ತಂಜಾವೂರು ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು, ಜಮೀನ್ದಾರೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಉದ್ಯಮಿಲು ಸ್ಥಳೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಬೊಕ್ಕ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಗ್ ಪಣವುದ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶಡ್ದ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.
ಸುರುತ ದಶಕೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕಾವೇರಿ ತುದೆತ ತೀರ ಪ್ರಾಂತ್ಯಡು ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. 1930ಡ್ ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ಪುದರ್ದ ಊರುಡು ತನ್ನ ಸುರುತ ಶಾಖೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web
| url = https://www.livemint.com/Companies/IvqNiC0KHlZg9ZOXhFbe4O/70-companies-with-pre1947-roots.html#box_1541697049096
| title = 70 companies with pre-1947 roots: 1904: Kumbakonam Bank Ltd
| date = 24 August 2017
| website = LiveMint
| publisher = LiveMint.com
| access-date = 18 October 2020
}}</ref>
===ಅನುಸೂಚಿತ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನ===
1945 ಮಾರ್ಚ್ 22 ತಾರೀಕ್ದಾನಿ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾಯ್ದೆದ ರಡ್ಡನೇ ಅನುಸೂಚಿಡ್ ಸೇರಿ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಿಕ್ಕಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಬೊಕ್ಕ ವ್ಯವಹಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಎಚ್ಚಾಂಡ್.
=== ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ===
1965ಡ್ ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಒಂಜಿ ಪರಾತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್) ಪನ್ಪಿನ ರಡ್ಡ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕುಲು ಈ ಕುಂಭಕೋಣಮ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ವಿಲೀನವಾಯ. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಇಂದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್.
1987ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟೊಡು ಗುರ್ತಿಸಾವರಗಾದ್ "ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ನ್ ದೀಯೆರ್.
===ಆಧುನೀಕರಣ===
1980ದ ದಶಕದ ಕಡೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರೀಕರಣ, ಕೋರ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಎಟಿಎಂ ಜಾಲ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಜಾರಿ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2000ನೇ ಇಸವಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸುರು ಆಂಡ್.
== ಸ್ವಾಧೀನ ಬೊಕ್ಕ ವಿಲೀನಲು==
=== ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್===
1957ಡ್ ಕಾಮನ್ ವೆಲ್ತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ ಆಸ್ತಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಭಾಧ್ಯತೆಲೆನ್ ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಐನ್ ಎಚ್ಚ ಶಾಖೆಲು ಸೇರಿಯೊ.<ref name="History">{{cite web |title=The History of CUB The inspiring and successful voyage that goes on... Forever... |url=https://www.cityunionbank.bank.in/history-of-cub |website=cityunionbank.bank.in |publisher=CUB |access-date=29 June 2026}}</ref>
===ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್===
1965ಡ್ ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾಯೊ. ಈ ವಿಲೀನ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಠೇವಣಿ ಆಧಾರ, ಗ್ರಾಹಕರೆನ ಸಂಖ್ಯೆ ಬೊಕ್ಕ ಶಾಖೆಲೆನ ಜಾಲನ್ ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref name="History" />
==ಸೇವೆಲು==
ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಮೂನೆದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.
===ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಉಳಿತಾಯ ಖಾತೆಲು
* ಚಾಲ್ತಿ ಖಾತೆಲು
* ಇಲ್ಲ್ ಕಟ್ಟರ ಸಾಲ
* ಗಾಡಿ ದೆತೊನಿಯರ ಸಾಲಲು
* ಸ್ವಂತದ ಬಳಕೆಗ್ ಸಾಲಲು (Personal Loans)
* ಬಂಗಾರದ ಸಾಲಲು (Gold Loans)
* ಠೇವಣಿ ಯೋಜನೆಲು (Deposit Schemes)
=== ಉದ್ಯಮೊಲೆಗ್ ಸಾಲ===
* ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಸಾಲ
* ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸಾಲಲು
* ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲು
===ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಲಲು
* ಯೋಜನಾ ಹಣಕಾಸು
* ನಗದು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೇವೆಲು
* ಟ್ರೆಷರಿ ಬೊಕ್ಕ ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ಸೇವೆಲು
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
pd9b43gubr2zdkajpdz3uf6li9esujw
362190
362189
2026-06-29T16:37:11Z
Mahaveer Indra
1023
/* ಸೇವೆಲು */
362190
wikitext
text/x-wiki
'''ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್''' ನಮದೇಸೊದ ಪ್ರಮುಖ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಿ. ಇಂದೆತ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕುಂಭಕೋಣಮ್ಡು ಉಂಡು. 1904ನೇ ಇಸವಿಡ್ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪುದರ್ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಭಾರತದ ಭಾರಿ ಪಿರಾಕ್ದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಾದುಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು. ೨೦೨೫ನೇ ಇಸವಿದ ಕಡೆಟ್ ಸಿಯುಬಿಗ್ ದೇಸೊರ್ಮೆ ಒಟ್ಟು ೯೩೨ ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ ೧೫೦೦ಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಎಟಿಮ್ಲು ಉಲ್ಲ.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 31 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1904 ದಾನಿ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪುದರ್ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ತಂಜಾವೂರು ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು, ಜಮೀನ್ದಾರೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಉದ್ಯಮಿಲು ಸ್ಥಳೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಬೊಕ್ಕ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಗ್ ಪಣವುದ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುನ ಉದ್ದೇಶಡ್ದ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.
ಸುರುತ ದಶಕೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಖ್ಯವಾದ್ ತಮಿಳುನಾಡುದ ಕಾವೇರಿ ತುದೆತ ತೀರ ಪ್ರಾಂತ್ಯಡು ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. 1930ಡ್ ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ಪುದರ್ದ ಊರುಡು ತನ್ನ ಸುರುತ ಶಾಖೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite web
| url = https://www.livemint.com/Companies/IvqNiC0KHlZg9ZOXhFbe4O/70-companies-with-pre1947-roots.html#box_1541697049096
| title = 70 companies with pre-1947 roots: 1904: Kumbakonam Bank Ltd
| date = 24 August 2017
| website = LiveMint
| publisher = LiveMint.com
| access-date = 18 October 2020
}}</ref>
===ಅನುಸೂಚಿತ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನ===
1945 ಮಾರ್ಚ್ 22 ತಾರೀಕ್ದಾನಿ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾಯ್ದೆದ ರಡ್ಡನೇ ಅನುಸೂಚಿಡ್ ಸೇರಿ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಥಾನಮಾನ ತಿಕ್ಕಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಬೊಕ್ಕ ವ್ಯವಹಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಎಚ್ಚಾಂಡ್.
=== ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ===
1965ಡ್ ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಒಂಜಿ ಪರಾತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್) ಪನ್ಪಿನ ರಡ್ಡ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕುಲು ಈ ಕುಂಭಕೋಣಮ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ವಿಲೀನವಾಯ. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ "ದಿ ಕುಂಭಕೋಣಂ ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಇಂದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್.
1987ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟೊಡು ಗುರ್ತಿಸಾವರಗಾದ್ "ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್" ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ನ್ ದೀಯೆರ್.
===ಆಧುನೀಕರಣ===
1980ದ ದಶಕದ ಕಡೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರೀಕರಣ, ಕೋರ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಎಟಿಎಂ ಜಾಲ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಜಾರಿ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2000ನೇ ಇಸವಿಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸುರು ಆಂಡ್.
== ಸ್ವಾಧೀನ ಬೊಕ್ಕ ವಿಲೀನಲು==
=== ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್===
1957ಡ್ ಕಾಮನ್ ವೆಲ್ತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ ಆಸ್ತಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಭಾಧ್ಯತೆಲೆನ್ ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಐನ್ ಎಚ್ಚ ಶಾಖೆಲು ಸೇರಿಯೊ.<ref name="History">{{cite web |title=The History of CUB The inspiring and successful voyage that goes on... Forever... |url=https://www.cityunionbank.bank.in/history-of-cub |website=cityunionbank.bank.in |publisher=CUB |access-date=29 June 2026}}</ref>
===ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್===
1965ಡ್ ಸಿಟಿ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾಯೊ. ಈ ವಿಲೀನ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಠೇವಣಿ ಆಧಾರ, ಗ್ರಾಹಕರೆನ ಸಂಖ್ಯೆ ಬೊಕ್ಕ ಶಾಖೆಲೆನ ಜಾಲನ್ ಮಸ್ತ್ ಮಲ್ಲ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref name="History" />
==ಸೇವೆಲು==
ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಮೂನೆದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗಿರಾಕಿಲೆಗ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite web |title=Annual Report 2024-25 |url=https://www.cityunionbank.bank.in/filemanager/Jul25/CUB_AR_INNER_2024-2025_FINAL.pdf |website=cityunionbank.bank.in |publisher=CUB |access-date=29 June 2026}}</ref>
===ಚಿಲ್ಲರೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಉಳಿತಾಯ ಖಾತೆಲು
* ಚಾಲ್ತಿ ಖಾತೆಲು
* ಇಲ್ಲ್ ಕಟ್ಟರ ಸಾಲ
* ಗಾಡಿ ದೆತೊನಿಯರ ಸಾಲಲು
* ಸ್ವಂತದ ಬಳಕೆಗ್ ಸಾಲಲು (Personal Loans)
* ಬಂಗಾರದ ಸಾಲಲು (Gold Loans)
* ಠೇವಣಿ ಯೋಜನೆಲು (Deposit Schemes)
=== ಉದ್ಯಮೊಲೆಗ್ ಸಾಲ===
* ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಸಾಲ
* ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸಾಲಲು
* ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲು
===ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್===
* ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಲಲು
* ಯೋಜನಾ ಹಣಕಾಸು
* ನಗದು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೇವೆಲು
* ಟ್ರೆಷರಿ ಬೊಕ್ಕ ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ಸೇವೆಲು
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
gv5mic453cj3yypmoywuhk0x2koqscf
ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್
0
27328
362183
361981
2026-06-29T16:16:01Z
Mahaveer Indra
1023
/* ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಲು */
362183
wikitext
text/x-wiki
ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತದ ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕ್. ಇಂದೆತ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯೊದ ಕೊಚ್ಚಿದ ಆಲುವಾ ಇನ್ಪಿನವುಲು ಉಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಭಾರತದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರಾಜ್ಯೊಲೆಡು ಅಬುಧಾಬಿ ಬೊಕ್ಕ ದುಬಾಯಿಡ್ ಸಾಗರೋತ್ತರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಕಚೇರಿಲು ಉಲ್ಲ.
19 ಮಿಲಿಯನ್ಡ್ದ್ ಎಚ್ಚ ಗಿರಾಕಿಲು ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ 110ಡ್ದುಲಾ ಎಚ್ಚ ಬ್ಯಾಂಕ್ಲು ಬೊಕ್ಕ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್ ಕಂಪನಿಲೆನೊಟ್ಟುಗು ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆದ ಇಸಯೊಡು ಒಪ್ಪಂದ ಮಲ್ತೊಂದುಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬಾಂಬೆ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್, ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಬೊಕ್ಕ ಲಂಡನ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್ಲೆಡ್ ಪಟ್ಟಿ ಆತುಂಡು. ಬೊಕ್ಕ ಗಿಫ್ಟ್ ಸಿಟಿಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಭಾರತದ ಸುರುತ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣಕಾಸು ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರೊಡು ಶಾಖೆನ್ ಹೊಂದುಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ ಬೊಕ್ಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ==
ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ 23 ಏಪ್ರಿಲ್ 1931 ದಾನಿ ಸ್ತಾಪನೆ ಆಂಡ್. ತಿರುವಾಂಕೂರು ಕಂಪನಿಲೆನ ಕಾಯ್ದೆದಡಿಟ್ ಮಧ್ಯ ತಿರುವಾಂಕೂರುದ ತಿರುವಲ್ಲಾ ಕೈತಲ್ದ ನೆಡುಂಪುರಂ ಪನ್ಪಿನ ಜಾಗೊಡು ₹5,000 ಅಧಿಕೃತ ಬಂಡವಾಳದೊಟ್ಟುಗು ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಂಡ್. ಅಪಗ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ತಿರುವಾಂಕೂರು ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಇಂದ್ ಪುದರ್ ಇತ್ಂಡ್. ಉಂಡಾಯಿನ ಸುರುಟು ಹರಾಜು ಚೀಟಿ ಬೊಕ್ಕ ಕೃಷಿ ಹಾಗು ಉದ್ಯಮಗ್ ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಿನ ಬೇತೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಹಿವಾಟುಲೆನ ವ್ಯವಹಾರನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ, 1949ತ ಅಡಿಟ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ 2 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1949ದಾನಿ ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಇಂದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್. 1963 ಬೊಕ್ಕ 1970 ದ ನಡುಟು, ಚಾಲಕುಡಿ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, ತೃಶೂರುದ ಕೊಚ್ಚಿನ್ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಆಲಪ್ಪುಳದ ಆಲಪ್ಪಿ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಪುತ್ತೇನಪಳ್ಳಿದ ಸೇಂಟ್ ಜಾರ್ಜ್ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ತಿರುವನಂತಪುರಂನ ಮಾರ್ತಾಂಡಂ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್- ಈತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಲೆನ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಮಲ್ತ್ದ್ ತನ್ನೊಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite web |title=Milestones |url=https://www.federal.bank.in/milestones |website=federal.bank.in |publisher=ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ |access-date=21 June 2026}}</ref>
1970ಡ್ ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ಶೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪನ್ಪಿನ ಅನುಮತಿ ತಿಕ್ಕಿಂಡ್.<ref>{{cite web |title=Milestones |url=https://www.federal.bank.in/milestones |website=federal.bank.in |publisher=ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ |access-date=21 June 2026}}</ref> 1994ನೇ ಇಸವಿಡ್ ತನ್ನ ಆರಂಭಿಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೊಡುಗೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ದ್, ಶೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗ್ ಬತ್ಂಡ್.
ಜನವರಿ 2008 ಡ್, ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಬುಧಾಬಿಡ್ ತನ್ನ ಸುರುತ ಸಾಗರೋತ್ತರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಕಚೇರಿನ್ ದೆತ್ತ್ಂಡ್. ನವೆಂಬರ್ 2016 ಡ್, ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ದುಬಾಯಿಡ್ ತನ್ನ ರಡ್ಡನೇ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಕಚೇರಿನ್ ಸುರು ಮಲ್ಂಡ್.<ref>{{cite web |title=Dubai Rep Office |date=14 November 2016 |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/federal-bank-to-open-its-first-overseas-branch-in-dubai/article9344179.ece}}</ref><ref>{{cite web|title=Federal Bank to expand overseas footprints|url=http://www.khaleejtimes.com/business/federal-bank-to-expand-overseas-footprints}}</ref>
== ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಲು==
*ಫೆಡರಲ್ ಆಪರೇಷನ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಸರ್ವಿಸಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್: ಉಂದು ಕಂಪನಿ ಕಾಯ್ದೆ 2013 ರ ಅಡಿಟ್ 26 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2018 ದಾನಿ ನೋಂದಾವಣೆ ಆಯಿನ ದಿ ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಸಹಾಯಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದುಂಡು.<ref>{{Cite web |title=Fed Serv:We aim for quality because only perfect quality can give perfect satisfaction.. |url=http://www.fedserv.co.in/ |access-date=2024-01-09 |website=www.fedserv.co.in |archive-date=29 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231129020646/http://fedserv.co.in/ |url-status=dead }}</ref> ಈ ಕಂಪನಿ ಕೇರಳದ ಕಕ್ಕನಾಡ್, ಇಂದೋರ್ ಬೊಕ್ಕ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ವಿಶಾಖಪಟ್ಟಣಂಡ್ದ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite news |title=Fedserv |newspaper=The Hindu |date=29 August 2019 |url=https://www.thehindu.com/news/national/andhra-pradesh/fedserv-launches-operations-in-vizag/article29292568.ece}}</ref>
*ಫೆಡ್ಬ್ಯಾಂಕ್ ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಸರ್ವಿಸಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್ಡ್ ಫೆಡ್ಫಿನಾ-FedFina): ಉಂದು ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗೇತರ ಹಣಕಾಸು ವಿಭಾಗ- ಪಂಡ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಆದುಂಡು.<ref>{{Cite web |title=Fedfina – Financial Institution for Gold loan, Home loans, Business & LAP online |url=https://fedfina.com/ |access-date=2024-01-09 |website=fedfina.com |language=en-gb}}</ref>
==ಸಹವರ್ತಿ ಸಂಸ್ಥೆಲು==
*ಏಜಿಯಾಸ್ ಫೆಡರಲ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕಂಪನಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್: ಏಜಿಯಾಸ್ ಫೆಡರಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಯುರೋಪ್ ಖಂಡದ ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾ ದೈತ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಯಿನ 'ಏಜಿಯಾಸ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್' ಬೊಕ್ಕ 'ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ನಡುತ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮ. ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಈ ಕಂಪನಿಡ್ ಶೇಕಡಾ 26 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ಹೊಂದುಂಡು.
*ಎಕ್ವಿರಸ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್: ಫೆಡರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಈ ಕಂಪನಿಡ್ ಶೇಕಡಾ 19.79 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ಹೊಂದುಂಡು.
== ಉಲ್ಲೇಕ==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
ejokc17dlwnh1tl9ifqs3cus97kl4in
ಹೆಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್
0
27330
362182
361980
2026-06-29T16:13:31Z
Mahaveer Indra
1023
/* ವಿವಾದೊಲು */
362182
wikitext
text/x-wiki
'''ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್''' ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಭಾರತ ಮೂಲದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪಿನ ಸಂಸ್ಥೆ ಆದುಂಡು. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ ಬೊಂಬಾಯಿಡ್ ಉಂಡು. ಆಸ್ತಿ ಬೊಕ್ಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರಡು ಭಾರತದ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಮಾಮಲ್ಲ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆದುಂಡು.<ref>{{cite web |title=Top companies in India by total assets |url=https://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/totassets/bse/bank-private.html |publisher=Moneycontrol |access-date=10 January 2025}}</ref>
ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಭಾರತೀಯ ಸ್ಟೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೊಕ್ಕ ಐಸಿಐಸಿಐ ಬ್ಯಾಂಕ್-ಈ ಮೂಜಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ್ ನಮ ದೇಸೊದ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕ್ಲು ಇಂದ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಗುರುತು ಮಲ್ತ್ದುಂಡು. ಸಾಧಾರಣವಾದ್ ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಮಾಮಲ್ಲ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆಗ್ "ಮುರ್ಕರೆ ಸಾಧ್ಯನೇ ಇಜ್ಜಾಂದಿನಾತ್ ಮಲ್ಲ ಬ್ಯಾಂಕುಲು" ಪನ್ಪೆರ್.<ref>{{cite web |url=https://rbi.org.in/Scripts/BS_PressReleaseDisplay.aspx?prid=54979 |title=RBI releases 2022 list of Domestic Systemically Important Banks (D-SIBs) |date=2 January 2023 |website=rbi.org.in |publisher=RBI |access-date=6 December 2023 |quote=State Bank of India, ICICI Bank, and HDFC Bank continue to be identified as Domestic Systemically Important Banks (D-SIBs), under the same bucketing structure as in the 2021 list of D-SIBs.}}</ref><ref>{{cite news |last= |first= |date=2 January 2023 |title=RBI releases Domestic Systemically Important Banks (D-SIBs) of 2022 |url=https://www.livemint.com/news/india/rbi-releases-domestic-systemically-important-banks-d-sibs-of-2021-list-here-11672660568619.html |work=Livemint |location=New Delhi |access-date=6 December 2023}}</ref>
ಜೂನ್ ೨ ೨೦೨೬ದ ಪೊರ್ತುಗು, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ೧೨.೦೯ ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳ ಹೊಂದ್ದ್, ಭಾರತೀಯ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಡ್ ರಡ್ಡನೇ ಮಾಮಲ್ಲ ಕಂಪೆನಿ ಆದ್ ಪುಗರ್ತೆ ಪಡೆದ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web|url=http://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/marketcap/bse/banks-private-sector.html|title=Largest bank by Market capitalization|website=MoneyControl|access-date=1 October 2014|archive-date=6 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210606043759/https://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/marketcap/bse/banks-private-sector.html|url-status=live}}</ref> ೨೦೨೩ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಮೂಲ ಸಂಸ್ಥೆ ಹೌಸಿಂಗ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಯಿ ಬೊಕ್ಕ, 1,73,000ಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಬೇಲೆದಕ್ಲು ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ಆ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ 16ನೇ ಮಾಮಲ್ಲ ಉದ್ಯೋಗದಾತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಮೂಡ್ದು ಬತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web |title= Financial Results (Indian GAAP) for the Quarter and Year Ended March 31, 2023 |url=https://www.hdfcbank.com/content/bbp/repositories/723fb80a-2dde-42a3-9793-7ae1be57c87f/?path=/Footer/About%20Us/Investor%20Relation/Detail%20PAges/financial%20results/PDFs/2023/Press-Release-March-2023.pdf|date= 31 March 2023 |website= hdfcbank.com |publisher= HDFC Bank |access-date= 16 November 2023 |page= 4}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/HDB/hdfc-bank/number-of-employees|title=HDFC Bank: Number of Employees 2006–2021 | HDB|website=macrotrends.net|access-date=22 May 2021|archive-date=22 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210522071805/https://www.macrotrends.net/stocks/charts/HDB/hdfc-bank/number-of-employees|url-status=live}}</ref>
== ಇತಿಹಾಸ ==
ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ 1994 ಡ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ನ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯಾದ್ ಸುರು ಆಯಿನ ಸಂಸ್ಥೆ.<ref>{{cite web |url=https://www.hdfcbank.com/personal/about-us/overview/who-we-are |title=About HDFC Bank |website=hdfcbank.com |publisher=HDFC Bank |access-date=6 December 2023}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.careratings.com/upload/CompanyFiles/PR/202305140546_HDFC_Bank_Ltd.pdf |title=HDFC Bank Ltd |date=2 May 2023 |website=careratings.com |publisher=CARE Ratings |access-date=6 December 2023 |quote=The Housing Development Finance Corporation Limited (HDFC) was among the first institutions to receive an 'in principle' approval from RBI to set up a bank in the private sector, as part of the RBI's liberalization of the Indian banking industry in 1994. The bank was incorporated in August 1994 in the name of 'HDFC Bank Limited' (HBL), with its registered office in Mumbai, India.}}</ref> ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ಗ್ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸುರು ಮಲ್ಪೆರೆ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ದ್ ತಾತ್ವಿಕ ಅನುಮೋದನೆ ತಿಕ್ಕಿತ್ತ್ಂಡ್. ಅಂಚ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಜನವರಿ 1995 ಡ್ ಮುಂಬೈಡ್ ತನ್ನ ನೋಂದಾಯಿತ ಕಚೇರಿದ ಒಟ್ಟುಗು ಕೆಲಸ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web|url=http://profit.ndtv.com/stock/hdfc-bank-ltd_hdfcbank/reports|title=HDFC Bank: Reports, Company History, Directors Report, Chairman's Speech, Auditors Report of HDFC Bank|website=profit.ndtv.com|access-date=16 July 2016|archive-date=9 July 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160709001214/http://profit.ndtv.com/stock/hdfc-bank-ltd_hdfcbank/reports|url-status=live}}</ref> ವರ್ಲಿದ ಸ್ಯಾಂಡೋಜ್ ಹೌಸ್ಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಇಂದೆತ ಸುರುತ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಕಚೇರಿ ಬುಕ್ಕ ಶಾಖೆನ್ ಅಪಗದ ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆರಾಯಿನ ಮನ್ಮೋಹನ್ ಸಿಂಗೆರ್ ಉದ್ಘಾಟನೆ ಮಲ್ತೆರ್.<ref>{{cite news |title=HDFC Bank to shift HQ from where it had started its operations 25 years ago |url=https://www.business-standard.com/article/finance/hdfc-bank-to-shift-hq-from-where-it-had-started-its-operations-25-years-ago-119110601671_1.html |access-date=20 April 2026 |work=Business Standard}}</ref>
== ವಿಲೀನಲು ಬುಕ್ಕ ಸ್ವಾದೀನಲು==
ಫೆಬ್ರವರಿ 2000ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Hdfc, Timesbank Merger By Feb 25 |url=https://www.business-standard.com/article/specials/hdfc-timesbank-merger-by-feb-25-100021901051_1.html |access-date=12 May 2024 |work=Business Standard}}</ref> ಉಂದು ಭಾರತದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಇತಿಹಾಸೊಡು ಸುರುತ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ವಿಲೀನ ಆದುಂಡು. ಟೈಮ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಭಾರತದ ಮಾಮಲ್ಲ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಂಸ್ಥೆ ಆಯಿನ 'ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್' ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತ್ದಿತ್ತ್ಂಡ್.
2008 ಡ್, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಸೆಂಚುರಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಪಂಜಾಬ್'ನ್ ಶೇರು ಬದಲಾವಣೆದ ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ₹9,510 ಕೋಟಿಗ್ ತನ್ನ ವಶಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ವರದಿಲೆನ ಪ್ರಕಾರ, ಉಂದು ಆ ಪೊರ್ತುಡು ಭಾರತೀಯ ಹಣಕಾಸು ವಲಯಡೇ ನಡತಿನ ಮಾಮಲ್ಲ ಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆದಿತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=HDFC Bank buys Centurion in India's biggest financial sector buyout |url=https://www.nytimes.com/2008/02/24/business/worldbusiness/24iht-indiabank24.10327786.html |access-date=8 May 2024 |work=The New York Times |date=4 December 2008}}</ref>
2021 ಡ್, ನ್ಯಾಷನಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಲೆಕಾನೆ ದೇಸೊರ್ಮೆ ಚಿಲ್ಲರೆ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಲೆಗಾದ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ನಡಪುನ ಉದ್ದೇಶಡ್ದ್, ಟಾಟಾ ಗ್ರೂಪ್ದ 'ಫರ್ಬೈನ್' ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶೇಕಡಾ 9.99 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ನು ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{Cite web|title=Kotak Mahindra Bank, HDFC Bank To Acquire 9.99% Each In Ferbine|url=https://www.moneycontrol.com/news/business/markets/kotak-mahindra-bank-hdfc-bank-to-acquire-9-99-each-in-ferbine-private-ltd-6578201.html|access-date=4 March 2021|website=Moneycontrol|date=26 February 2021 |archive-date=14 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210414103152/https://www.moneycontrol.com/news/business/markets/kotak-mahindra-bank-hdfc-bank-to-acquire-9-99-each-in-ferbine-private-ltd-6578201.html|url-status=live}}</ref>
=== ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ - ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ವಿಲೀನ ===
4 ಏಪ್ರಿಲ್ 2022 ರಂದು, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ತನ್ನ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಪುನ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಉಂದು ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸಡೇ ಮಾಮಲ್ಲ ವಿಲೀನ ಬೊಕ್ಕ ಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆದುಂಡು.<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/business/india-business/hdfc-to-merge-with-hdfc-bank-in-indias-biggest-ever-ma/articleshow/90651390.cms|title = HDFC HDFC Bank Merger: HDFC to merge with HDFC Bank in India's biggest-ever M&A | |website = [[The Times of India]]| date=5 April 2022 }}</ref><ref name="bloomberg_0623">{{cite news |last1=Singh |first1=Preeti |last2=Patil |first2=Divya |title=Bank Giant Bigger Than Morgan Stanley Arises From India Merger |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2023-06-30/india-s-hdfc-vaults-into-ranks-of-world-s-most-valuable-banks?fromMostRead=true&sref=CIpmV6x8 |work=Bloomberg.com |date=30 June 2023 |language=en}}</ref> ಈ ವಿಲೀನದ ಭಾಗವಾದ್, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ತನ್ನ ಇಲ್ಲ್ ಸಾಲದ ಪೂರ್ತಿ ಜಬದರಿನ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಅಂಚನೆ, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ ಠೇವಣಿದಾರೆರೆಗ್ ತಂಕುಲೆನ ದುಡ್ಡುನು ಪಿರ ದೆಪ್ಪೆರೆ ಅತ್ತಂಡ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆ ಪೊರ್ತುಡು ಕೊರ್ಪುನ ಬಡ್ಡಿ ದರಟ್ ತಂಕುಲೆನ ಠೇವಣಿಲೆನ್ ಪೊಸತು ಮಲ್ಪೆರೆ ಅವಕಾಶ ಕೊರಿಯೆರ್.<ref>{{Cite news |last=Kulkarni |first=Sneha |date=3 July 2023 |title=What is the HDFC Bank-HDFC merger date |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/wealth/save/what-is-the-hdfc-bank-hdfc-merger-date/articleshow/101414476.cms |access-date=4 July 2023 |issn=0013-0389}}</ref>
1 ಜುಲೈ 2023 ರಂದು, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಲೆನ ವಿಲೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಗಿಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದಾತ್ರ, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ 154 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಒಟ್ಟುಗು ಪ್ರಪಂಚದ ಏಳನೇ ಬಾರಿ ಮೌಲ್ಯಯುತ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ, ಒಟ್ಟು ಆಸ್ತಿದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ಪ್ರಪಂಚದ ಸುರುತ ೧೦೦ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕಂಪೆನಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಂಡ್.<ref name="hd1">{{cite news |title=HDFC Ltd-HDFC Bank merger: Behind Sashi Jagdishan's big plans for HDFC Bank |url=https://www.businesstoday.in/magazine/the-buzz/story/hdfc-ltd-hdfc-bank-merger-behind-sashi-jagdishans-big-plans-for-hdfc-bank-390643-2023-07-20 |access-date=27 December 2023 |publisher=Business Today |date=20 July 2023 |language=en}}</ref><ref name="hd2">{{cite news |last1=Mascarenhas |first1=Rajesh |title=HDFC Bank becomes world's 7th largest lender post merger |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/hdfc-bank-becomes-worlds-7th-largest-lender-post-merger/articleshow/101840225.cms |access-date=27 December 2023 |publisher=The Economic Times |date=18 July 2023}}</ref>
ವಿಲೀನ ಆಯಿಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಉದ್ಯೋಗಿಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆಲಾ ಬಾರಿ ಎಚ್ಚ ಆಂಡ್, ಒಟ್ಟು ಸಿಬ್ಬಂದಿಲು 1.77 ಲಕ್ಷಗ್ ಮುಟ್ಟಿಯೆರ್. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಇಪ್ಪುನ ಒಟ್ಟು ಆಸ್ತಿಲೆನ್ ಲೆಕ್ಕ ಪಾಡ್ಂಡ ಭಾರತಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಬುಡಿಂಡ ರಡ್ಡನೇ ಮಾಮಲ್ಲ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪನ್ಪಿನ ಪುಗರ್ತೆ ಬತ್ಂಡ್. ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಒಟ್ಟು ಶಾಖೆಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 8,300 ಕ್ಕೆ ಏರಿಂಡ್.<ref name="hd8">{{cite news |date=3 July 2023 |title=Spotlight on HDFC Ltd and HDFC Bank Merger ! |url=https://www.cnbctv18.com/business/companies/hdfc-ltd-and-hdfc-bank-merger-record-date-ftse-nifty-sensex-msci-mutual-funds-17103621.htm |access-date=27 December 2023 |publisher=CNBCTV18 |language=en}}</ref>
ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ ಶೇರುಲೆನ್ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಡ್ದ್ ದೆತ್ತ್ ಪಾಡ್ಯೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಶೇರುದಾರೆರೆಗ್ ಅಕ್ಲೆಡ ಇತ್ತಿನ ಪ್ರತಿ 25 ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಶೇರುಲೆಗ್ ಬದಲಾದ್ 42 ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶೇರುಲೆನ್ ಕೊರಿಯೆರ್. ಇಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಇಕ್ವಿಟಿ ಬಂಡವಾಳ ಎಚ್ಚ ಆಂಡ್.<ref name="hd9">{{cite news |title=HDFC-HDFC Bank merger likely to be effective July 1, HDFC to be delisted on July 13: Deepak Parekh |url=https://www.businesstoday.in/industry/banks/story/hdfc-hdfc-bank-merger-to-be-effective-july-1-hdfc-to-be-delisted-july-13-deepak-parekh-387245-2023-06-27 |access-date=27 December 2023 |publisher=Business Today |date=27 June 2023 |language=en}}</ref>
== ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ==
ಮಾರ್ಚ್ 2024 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ 8,735 ಶಾಖೆಲು ಅಂಚನೆ 20,938 ಎಟಿಎಂಲು (ದುಡ್ಡು ದೆಪ್ಪುನ ಬೊಕ್ಕ ಜಮಾ ಮಲ್ಪಿನ ಮಿಷಿನ್ಲಾ ಸೇರ್ದ್) ಉಲ್ಲ. ದೇಸೊರ್ಮೆ 3,836 ನಗರ ಬೊಕ್ಕ ಹಳ್ಳಿಲೆಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಶಾಕೆಲು ಉಲ್ಲ. ದುಂಬು ಇತ್ತಿನ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಸೇಲ್ಸ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ 214 ಕಚೇರಿಲು ಸೇರ್ದ್ 737 ಜಾಗೆಲೆನ್ ಹೊಂದ್ದಿನ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ದ ವಿತರಣಾ ಜಾಲವನ್ನು ಒಟ್ಟುಗು ಇತ್ತೆ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ದುಂಡು. ಅಂಚನೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ 12 ಕೋಟಿಡ್ದ್ ಎಚ್ಚ ಗಿರಾಕಿಲು ಉಲ್ಲೆರ್.
ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಕ್ಷದ್ವೀಪೊಡು ಇಪ್ಪುನ ಒಂಜೇ ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಎಂದು ಪುದರ್ ಪೋತುಂಡು. ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಶಾಖೆ ಕವರತ್ತಿ ದ್ವೀಪಡ್ ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |date=10 April 2024 |title=Sole Private Bank Operator in UT Lakshdweep |url=https://indianexpress.com/article/business/hdfc-bank-first-private-bank-brach-office-in-lakshadweep-kavaratti-9261984/ |access-date=12 April 2024 |website=The Indian Express}}</ref>
== ಅಂಗ ಸಂಸ್ಥೆಲು==
== ವಿವಾದೊಲು==
*2 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2020 ರಂದು, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಪಾವತಿ ಸೇವೆಲೆಡ್ ಆಪುನ ತಾಂತ್ರಿಕ ತೊಂದರೆಲೆನ್ ಉಲ್ಲೇಖ ಮಲ್ತ್ದ್, ಪೊಸ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ಲೆನ ಕೊರ್ಪುನೆ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ 'ಡಿಜಿಟಲ್ 2.0' ಯೋಜನೆದ ಅಡಿಟ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಇತ್ತಿನ ಮಾತಾ ಕೆಲಸಲೆನ್ ಒಂತೆ ಸಮಯ ಮುಚ್ಚರೆ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆದೇಶ ಕೊರ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web|title=RBI asks HDFC Bank to halt issue of new credit cards, planned activities under Digital 2.0|url=https://www.moneycontrol.com/news/business/rbi-halts-hdfc-bank-digital-activities-asks-bank-to-stop-sourcing-new-credit-card-customers-after-multiple-digital-failures-6183521.html|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20201207105648/https://www.moneycontrol.com/news/business/rbi-halts-hdfc-bank-digital-activities-asks-bank-to-stop-sourcing-new-credit-card-customers-after-multiple-digital-failures-6183521.html|archive-date=7 December 2020|access-date=11 February 2022|website=Moneycontrol|date=3 December 2020 |language=en}}</ref>
*29 ಜನವರಿ 2020 ರಂದು, ಐಪಿಒ ಬಿಡ್ಡಿಂಗ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ದೆತ್ತ್ದಿನ 39 ಚಾಲ್ತಿ ಖಾತೆಲೆನ ಬಗ್ಗೆ ಅಗತ್ಯದ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮಲ್ಪಂದಿನ ಕಾರಣಗಾದ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ದುಡ್ಡುದ ದಂಡ ಪಾಡ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web|url=https://www.rbi.org.in/Scripts/BS_PressReleaseDisplay.aspx?prid=49273|title=RBI imposes penalty on HDFC bank|website=rbi.org.in|access-date=29 January 2020|archive-date=30 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200130070954/https://www.rbi.org.in/Scripts/BS_PressReleaseDisplay.aspx%3Fprid%3D49273|url-status=live}}</ref>
*ಒಡಿಶಾಡ್ ₹59,41,000 ದುಡ್ಡುದ ಮೋಸದ ಆರೋಪದ ಮಿತ್ತ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ನ್ ಪತ್ತಿಯೆರ್.<ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/odisha/2019/sep/16/former-hdfc-bank-manager-arrested-for-rs-5941-lakh-fraud-in-odisha-2034332.html|title=A HDFC bank manager arrested for Rs 59.41 lakh fraud in Odisha|website=The New Indian Express|access-date=16 August 2019|archive-date=5 October 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191005153615/http://www.newindianexpress.com/states/odisha/2019/sep/16/former-hdfc-bank-manager-arrested-for-rs-5941-lakh-fraud-in-odisha-2034332.html|url-status=live}}</ref>
*೨೦೧೯ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ತಿಂಗೊಲುಡು, ಬಾಹ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಾಲದ ಮೂಲಕ ಒಟ್ಟು ಮಲ್ತ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ದೀತಿತ್ತಿನ ದುಡ್ಡುದ ಒಂಜಿ ಭಾಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತನ್ನ ಖಾತೆಗ್ ಜಮಾ ಮಲ್ತ್ದೊಂಡ್ ಎಂದು 'ಆಲ್ಟಿಕೊ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್' ಬೊಕ್ಕ ದುಬೈದ 'ಮಶ್ರೇಕ್ ಬ್ಯಾಂಕ್', ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ದೂರು ಕೊರಿಯೆರ್.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/banking/finance/banking/altico-and-mashreq-approach-rbi-against-hdfc-bank/articleshow/71546523.cms|title=Altico and Mashreq approach RBI against HDFC Bank|website=The Economic Times|access-date=13 October 2019|last1=Das|first1=Saikat|archive-date=12 October 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191012181759/https://economictimes.indiatimes.com/industry/banking/finance/banking/altico-and-mashreq-approach-rbi-against-hdfc-bank/articleshow/71546523.cms|url-status=live}}</ref>
*27 ಮೇ 2021 ರಂದು, ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಗಾಡಿ ಸಾಲದ ಪೋರ್ಟ್ಫೋಲಿಯೊಗು ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಿನ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ, 1949 ರ ಕೆಲವು ನಿಯಮಲೆನ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಾದ್ ಆರ್ಬಿಐ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ₹10 ಕೋಟಿ ದಂಡ ಪಾಡ್ಂಡ್.<ref>{{Cite news|title=Reserve Bank of India imposes Rs 10 crore penalty on HDFC Bank|work=The indian express|url=https://indianexpress.com/article/business/reserve-bank-imposes-rs-10-crore-penalty-on-hdfc-bank-7335173/|access-date=23 October 2021|archive-date=23 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211023031340/https://indianexpress.com/article/business/reserve-bank-imposes-rs-10-crore-penalty-on-hdfc-bank-7335173/|url-status=live}}</ref>
*ಮಾರ್ಚ್ 2023 ಡ್, ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಯಿನ 'ಎಚ್ಡಿಬಿ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್ ಸರ್ವಿಸಸ್' ಸಂಸ್ಥೆದ, ೭ ಕೋಟಿಡ್ದ್ ಎಚ್ಚ ಗ್ರಾಹಕರೆನ ಖಾಸಗಿ ಮಾಹಿತಿಲು ಅಂತರಜಾಲಡ್ ಸೋರಿಕೆ ಆಂಡ್. ಗ್ರಾಹಕರೆನ ಇಮೇಲ್ ವಿಳಾಸ, ಪುದರ್, ಪುಟ್ಟಿನ ತಾರೀಕು, ಫೋನ್ ನಂಬರ್, ಲಿಂಗ, ಪೋಸ್ಟ್ ಕೋಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಲದ ಮಾಹಿತಿ ಸೇರ್ದ್ ಮಾತಾ ವಿವರಲು ಪಿದಯಿ ಬತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite news |date=7 March 2023 |title=HDB Financial Services flags data breach at service provider |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/banking/finance/banking/hdb-financial-services-flags-data-breach-at-service-provider/articleshow/98483482.cms |access-date=27 June 2023 |issn=0013-0389}}</ref>
*ಜೂನ್ 2025 ಡ್, ಮುಂಬೈದ ಲೀಲಾವತಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆನ್ ನಡಪುನ 'ಲೀಲಾವತಿ ಕೀರ್ತಿಲಾಲ್ ಮೆಹ್ತಾ ಮೆಡಿಕಲ್ ಟ್ರಸ್ಟ್' ಪಾಡಿನ ಎಫ್ಐಆರ್ ಡ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕ ಬೊಕ್ಕ ಸಿಇಒ ಶಂತಿಧರ್ ಜಗದೀಶನ್ ಆರ್ನ ಪುದರ್ ತೋಜುದು ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಆಸ್ಪತ್ರೆದ ಟ್ರಸ್ಟಿಯೊಬ್ಬರ ಮಿತ್ತ್ ಒತ್ತಡ ಪಾಡುನ ಉದ್ದೇಶಡ್ದ್ ₹2.05 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಹಾರಡ್ ಆರ್ ಭಾಗಿಯಾದ್ ಉಲ್ಲೆರ್ ಎಂದು ಆರೋಪ ಮಲ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್.<ref>{{Cite news |last=Mishra |first=Lalatendu |date=2025-06-07 |title=HDFC Bank denies allegations against MD & CEO Jagdishan, says recalcitrant defaulters at work to thwart recovery |url=https://www.thehindu.com/business/Industry/hdfc-bank-denies-allegations-against-md-ceo-jagdishan-says-recalcitrant-defaulters-at-work-to-thwart-recovery/article69669694.ece |access-date=2025-06-09 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref>
*2025–2026 ಡ್, ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಯೂಸ್ ಕೊರ್ತಿನ ಬಾರಿ ರಿಸ್ಕ್ ಇಪ್ಪುನ 'ಅಡಿಷನಲ್ ಟೈರ್-1' ಬಾಂಡ್ಲೆನ್ ಸರಿಯಾಯಿನ ಅಪಾಯದ ಮಾಹಿತಿ ಕೊರಂದೆ, ಆದಾಯ ಬರ್ಪಿನ ಉತ್ಪನ್ನ ಸುಲ್ಲು ಪಂದ್ ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯ ಗ್ರಾಹಕರೆಗ್ ತಪ್ಪು ಮಾರಾಟ ಮಲ್ತ್ದೆರ್ ಎನ್ನುವ ಆರೋಪಲೆನ್ ಎಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ದುಬೈ ಬೊಕ್ಕ ಬಹ್ರೇನ್ ಶಾಖೆಲು ಎದುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web |date=2025-07-12 |title=NRIs accuse HDFC Bank officials of fraud, allege misuse of Rs 25-30 crore funds to pay for AT-1 bonds: Report |url=https://www.financialexpress.com/business/banking-finance-nris-accuse-hdfc-bank-officials-of-fraud-allege-misuse-of-rs-25-30-crore-funds-to-pay-for-at-1-bonds-report-3912163/ |access-date=2026-04-18 |website=The Financial Express |language=en}}</ref> ಮಾರ್ಚ್ 2023 ದ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸ್ಯೂಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಯುಬಿಎಸ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆದ ಪೊರ್ತುಡು ಈ ಬಾಂಡ್ಲೆನ ಬೆಲೆ ಪೂರ್ತಿ ಶೂನ್ಯ ಆಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ದುಬೈ ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್ ಸರ್ವಿಸಸ್ ಅಥಾರಿಟಿಯು ದುಬೈ ಶಾಖೆನ್ ತನಿಖೆ ಮಲ್ತ್ದ್, ಪೊಸ ಗ್ರಾಹಕರೆನ್ ಸೇರ್ಸರೆ ಬಲ್ಲಿ ಎಂದು ತಡೆತ್ತ್ಂಡ್, ಈ ಕಾರಣಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಉಲಯಿ ತನಿಖೆ ಮಲ್ತ್ದ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಲೆನ್ ಕೆಲಸಡ್ದ್ ದೆತ್ತ್ಂಡ್. ಅಂಚನೆ, "ಮೌಲ್ಯಲು ಬೊಕ್ಕ ನೈತಿಕತೆ"ದ ಕಾರಣ ಕೊರ್ದ್ ಮಾರ್ಚ್ 2026 ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಅತನು ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಆರ್ ತಂಕುಲೆನ ಕೆಲಸಗ್ ರಾಜೀನಾಮೆ ಕೊರಿಯೆರ್.<ref>{{Cite news |last=Raghavan |first=Ranjani |date=2026-03-20 |title=HDFC Bank: What exactly was it? Atanu Chakrabarty's shock exit baffles global investors |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/banking/finance/banking/hdfc-bank-atanu-chakrabarty-resignation-what-exactly-was-it-shock-exit-baffles-global-investors-hdfc-bank-shares-fall/articleshow/129691533.cms?from=mdr |access-date=2026-04-18 |work=The Economic Times |issn=0013-0389}}</ref>
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
j5mcuun79hkzczbw2mnn8jdfc7i2nhy
ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್
0
27368
362177
362151
2026-06-29T15:55:28Z
Mahaveer Indra
1023
ಉಲ್ಲೆಕ
362177
wikitext
text/x-wiki
ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿನ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರೆರೆ ಸಂಸ್ಥೆ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ೧೯೮೫ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬೊಕ್ಕ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರೆಗ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಣಕಾಸು, ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಜೀವವಿಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite news|title=List of private banks by market capitalization |url=https://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/marketcap/bse/bank-private.html|website=moneycontrol.com|access-date=23 April 2019}}</ref> ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023ತ ಪೊರ್ತುಗು ಒಟ್ಟು 1,869 ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ 3,239 ಎಟಿಎಂಲೆನ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೊಂದುದ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web |title=Press Release Q3FY24 |url=https://www.kotak.com/content/dam/Kotak/investor-relation/Financial-Result/QuarterlyReport/FY-2024/q3/PressRelease/Q3FY24-Press-Release.pdf}}</ref> ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರೊಡು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕೊಟಕ್ ೪ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
1985ಡ್, ಉದಯ್ ಕೋಟಕೆರ್ ಆರ್ನ ಕುಟುಂಬ ಬೊಕ್ಕ ದೋಸ್ತಿಲೆಡ್ದ್ ₹30 ಲಕ್ಷ ಸಾಲ ದೆತೊಂದು 'ಕೋಟಕ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite web |date=18 December 2020 |title=How Uday Kotak, world's richest banker, made $16 bn after a brush with death |url=https://www.livemint.com/companies/people/how-uday-kotak-world-s-richest-banker-made-16-bn-after-a-brush-with-death-11608248541743.html |website=mint |language=en}}</ref> 1986ಡ್, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಹರೀಶ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಈ ಕಂಪನಿಡ್ ₹1 ಲಕ್ಷ ಹೂಡಿಕೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=1 Lakh Investment Turned Into 1,400 Crores In 32 Years. This Is For Real |work=NDTV.com |url=https://www.ndtv.com/business/1-lakh-investment-turned-into-1400-crores-in-32-years-this-is-for-real-1677458 |access-date=15 June 2022}}</ref> ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಈ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಈ ಕಂಪನಿ ಬಿಲ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟಿಂಗ್, ಭೋಗ್ಯ, ಖರೀದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಡಿಗೆ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಡ್ ತೊಡಗಿಸಾವೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್.
1990ಡ್, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಕಾರ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಪಣವು ಸೌಲಭ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆನ್ ಪರದೇಸೊಗು ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1996ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ರಡ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಪುದರ್ದ ಕಾರ್ ಹಣಕಾಸು ಕಂಪನಿನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್. ಉಂದೆಟ್ ಕೊಟಕ್ಗ್ ಶೇ. ೬೦ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಫೋರ್ಡ್ ಶೇ. ೪೦ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Philip |first1=Lijee |last2=Ganguli |first2=Bodhisatva |title=Kotak Mahindra to buy Ford's stake in Primus |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-to-buy-fords-stake-in-primus/articleshow/1065720.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಉಂದುವೇ ವರ್ಸೊಡು, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತನ್ನ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಿಭಾಗೊನು ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್ದ್, 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್' ಪುದರ್ದ ಪೊಸ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಉಂದೆಟ್ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Retail brokerage's the key unit: Kotak |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/retail-brokerages-the-key-unit-kotak/articleshow/1451993.cms |access-date=22 October 2022}}</ref>
1998ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಎಎಮ್ಸಿ' ಪುದರ್ದ ತನ್ನ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಫಂಡ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Asset Management Company Limited |work=CARE Ratings |url=https://www.careratings.com/upload/CompanyFiles/PR/05072021061859_Kotak_Mahindra_Asset_Management_Company_Limited.pdf |access-date=22 October 2022}}</ref> 2001ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮೂಲದ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 74:26 ಪಾಲುದಾರಿಕೆಡ್ 'ಓಎಂ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮ ಒಂಜೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Old Mutual get nod for life insurance JV |work=www.rediff.com |url=https://www.rediff.com/money/2001/jan/11kotak.htm |access-date=15 June 2022}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2003ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪರವಾನಗಿನ್ ದೆತೊಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಪಂದ್ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=RBI gives Kotak Mahindra banking licence |language=en |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/business/india-business/rbi-gives-kotak-mahindra-banking-licence/articleshow/36679056.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಈ ಮುಖಾಂತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆದ್ ಬದಲಾಯಿನ ಭಾರತದ ಸುರುತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗೇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ ಪನ್ಪಿನ ಪುಗರ್ತೆ ಪಡೆಂಡ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡು, ಕಂಪನಿಡ್ ಉದಯ್ ಕೋಟಕ್ ಆರ್ ಶೇ. 56 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಆರ್ ಶೇ. 5 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ರ್.
==ಸ್ವಾಧೀನೊಲು==
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ಪೆರೆ ಪರವಾನಗಿ ತಿಕ್ಕಿ ಬೊಕ್ಕ, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತಾನ್ ಬೇತೆ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ದ್ ಸುರು ಮಲ್ತಿದಿತ್ತಿನ ಕಂಪನಿಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಪಾಲುದಾರೆರೆನ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
2005ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಇತ್ತಿನ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ದ ಶೇ. 40 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ದೆತೊಂಡು. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಪ್ರೈಮಸ್ ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.
2006ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹210 ಕೋಟಿಗ್ ಬೊಕ್ಕ 'ಕೋಟಕ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹123 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಂಪನಿಲು ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹೊಡು ಸೇರ್ದ್ ಕೊಟಕ್ದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಲು ಆಯ.
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಗ್ರೂಪ್'ಡ್ದ್ 'ಮಲ್ಟಿ ಕಮೋಡಿಟಿ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್' ಸಂಸ್ಥೆದ ಶೇ. 15 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹459 ಕೋಟಿ ಕೊರ್ದು ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದ್ ಕೊಟಕ್ ಆ ಕಂಪನಿದ ಮಲ್ಲ ಷೇರುದಾರೆ ಆಂಡ್.
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹15,000 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಒಪ್ಪಂದದೊಟ್ಟುಗು 'ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ಪೊನುನ ಮರು ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2015ಡ್ ಈ ವಿಲೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಗಿಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಕೆಲಸದಕುಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 40,000ಗ್ ಏರ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ಐತ್ತ ಶಾಖೆಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 1,261 ಕ್ಕೆ ಮುಟ್ಟಿಂಡ್. ವಿಲೀನೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ, ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತಿನ 'ಐಎನ್ಜಿ ಗ್ರೂಪ್', ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ಶೇ. 6.5 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೀಯೊಂಡು. ಕೊಟಕ್ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಯೆರೆ ದುಂಬು ಐಎನ್ಜಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ೪೪% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.
2016ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಬಿಎಸ್ಎಸ್ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹139.2 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಅವ್ವೇ ವರ್ಷ, ಭಾರ್ತಿ ಏರ್ಟೆಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಏರ್ಟೆಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಕೊಟಕ್ ೮೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ ಏರ್ಟೆಲ್ ೨೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.
ಏಪ್ರಿಲ್ 2017ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ದ ಶೇ. 26 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹1,292 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ಮುಖಾಂತರ ಆ ಜೀವವಿಮೆ ಕಂಪನಿನ್ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಲ್ತೊಂಡ್.
೨೦೨೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಸಮೂಹ 'ಫೋಕ್ಸ್ವ್ಯಾಗನ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗ ಬೊಕ್ಕ 'ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ತೊಂಡ್. 2022ಡ್, ಉಂದು 'ಡಿಎಲ್ಎಲ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಕೃಷಿ ಬೊಕ್ಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆದ ಉಪಕರಣಲೆನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊನು ತನ್ನದಾಗಿಸೊಂಡ್.
2023ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಸೋನಾಟಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹537 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.
ಫೆಬ್ರವರಿ 2024ಡ್, ಜೂರಿಚ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಜನರಲ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಶೇ. 70 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹5,560 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊನುನ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
== ಉಲ್ಲೆಕ==
{{reflist}}
5o28osz811gljnb4ectp3w4v4w7wn97
362178
362177
2026-06-29T16:03:39Z
Mahaveer Indra
1023
ಉಲ್ಲೇಕ
362178
wikitext
text/x-wiki
ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿನ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರೆರೆ ಸಂಸ್ಥೆ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ೧೯೮೫ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬೊಕ್ಕ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರೆಗ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಣಕಾಸು, ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಜೀವವಿಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite news|title=List of private banks by market capitalization |url=https://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/marketcap/bse/bank-private.html|website=moneycontrol.com|access-date=23 April 2019}}</ref> ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023ತ ಪೊರ್ತುಗು ಒಟ್ಟು 1,869 ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ 3,239 ಎಟಿಎಂಲೆನ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೊಂದುದ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web |title=Press Release Q3FY24 |url=https://www.kotak.com/content/dam/Kotak/investor-relation/Financial-Result/QuarterlyReport/FY-2024/q3/PressRelease/Q3FY24-Press-Release.pdf}}</ref> ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರೊಡು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕೊಟಕ್ ೪ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
1985ಡ್, ಉದಯ್ ಕೋಟಕೆರ್ ಆರ್ನ ಕುಟುಂಬ ಬೊಕ್ಕ ದೋಸ್ತಿಲೆಡ್ದ್ ₹30 ಲಕ್ಷ ಸಾಲ ದೆತೊಂದು 'ಕೋಟಕ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite web |date=18 December 2020 |title=How Uday Kotak, world's richest banker, made $16 bn after a brush with death |url=https://www.livemint.com/companies/people/how-uday-kotak-world-s-richest-banker-made-16-bn-after-a-brush-with-death-11608248541743.html |website=mint |language=en}}</ref> 1986ಡ್, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಹರೀಶ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಈ ಕಂಪನಿಡ್ ₹1 ಲಕ್ಷ ಹೂಡಿಕೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=1 Lakh Investment Turned Into 1,400 Crores In 32 Years. This Is For Real |work=NDTV.com |url=https://www.ndtv.com/business/1-lakh-investment-turned-into-1400-crores-in-32-years-this-is-for-real-1677458 |access-date=15 June 2022}}</ref> ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಈ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಈ ಕಂಪನಿ ಬಿಲ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟಿಂಗ್, ಭೋಗ್ಯ, ಖರೀದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಡಿಗೆ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಡ್ ತೊಡಗಿಸಾವೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್.
1990ಡ್, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಕಾರ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಪಣವು ಸೌಲಭ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆನ್ ಪರದೇಸೊಗು ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1996ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ರಡ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಪುದರ್ದ ಕಾರ್ ಹಣಕಾಸು ಕಂಪನಿನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್. ಉಂದೆಟ್ ಕೊಟಕ್ಗ್ ಶೇ. ೬೦ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಫೋರ್ಡ್ ಶೇ. ೪೦ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Philip |first1=Lijee |last2=Ganguli |first2=Bodhisatva |title=Kotak Mahindra to buy Ford's stake in Primus |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-to-buy-fords-stake-in-primus/articleshow/1065720.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಉಂದುವೇ ವರ್ಸೊಡು, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತನ್ನ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಿಭಾಗೊನು ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್ದ್, 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್' ಪುದರ್ದ ಪೊಸ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಉಂದೆಟ್ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Retail brokerage's the key unit: Kotak |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/retail-brokerages-the-key-unit-kotak/articleshow/1451993.cms |access-date=22 October 2022}}</ref>
1998ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಎಎಮ್ಸಿ' ಪುದರ್ದ ತನ್ನ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಫಂಡ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Asset Management Company Limited |work=CARE Ratings |url=https://www.careratings.com/upload/CompanyFiles/PR/05072021061859_Kotak_Mahindra_Asset_Management_Company_Limited.pdf |access-date=22 October 2022}}</ref> 2001ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮೂಲದ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 74:26 ಪಾಲುದಾರಿಕೆಡ್ 'ಓಎಂ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮ ಒಂಜೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Old Mutual get nod for life insurance JV |work=www.rediff.com |url=https://www.rediff.com/money/2001/jan/11kotak.htm |access-date=15 June 2022}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2003ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪರವಾನಗಿನ್ ದೆತೊಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಪಂದ್ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=RBI gives Kotak Mahindra banking licence |language=en |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/business/india-business/rbi-gives-kotak-mahindra-banking-licence/articleshow/36679056.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಈ ಮುಖಾಂತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆದ್ ಬದಲಾಯಿನ ಭಾರತದ ಸುರುತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗೇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ ಪನ್ಪಿನ ಪುಗರ್ತೆ ಪಡೆಂಡ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡು, ಕಂಪನಿಡ್ ಉದಯ್ ಕೋಟಕ್ ಆರ್ ಶೇ. 56 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಆರ್ ಶೇ. 5 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ರ್.
==ಸ್ವಾಧೀನೊಲು==
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ಪೆರೆ ಪರವಾನಗಿ ತಿಕ್ಕಿ ಬೊಕ್ಕ, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತಾನ್ ಬೇತೆ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ದ್ ಸುರು ಮಲ್ತಿದಿತ್ತಿನ ಕಂಪನಿಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಪಾಲುದಾರೆರೆನ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
2005ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಇತ್ತಿನ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ದ ಶೇ. 40 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ದೆತೊಂಡು. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಪ್ರೈಮಸ್ ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Ford to end JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-ford-to-end-jv/articleshow/1129642.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
2006ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹210 ಕೋಟಿಗ್ ಬೊಕ್ಕ 'ಕೋಟಕ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹123 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಂಪನಿಲು ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹೊಡು ಸೇರ್ದ್ ಕೊಟಕ್ದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಲು ಆಯ.<ref>{{cite news |title=Kotak, Goldman Sachs part ways - Global financial powerhouse plans $1-bn investment in India |url=https://www.telegraphindia.com/business/kotak-goldman-sachs-part-ways-global-financial-powerhouse-plans-1-bn-investment-in-india/cid/809675 |access-date=22 October 2022 |work=The Telegraph}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಗ್ರೂಪ್'ಡ್ದ್ 'ಮಲ್ಟಿ ಕಮೋಡಿಟಿ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್' ಸಂಸ್ಥೆದ ಶೇ. 15 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹459 ಕೋಟಿ ಕೊರ್ದು ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದ್ ಕೊಟಕ್ ಆ ಕಂಪನಿದ ಮಲ್ಲ ಷೇರುದಾರೆ ಆಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak to buy 15% stake in MCX for Rs 459 cr |url=https://www.business-standard.com/article/companies/kotak-to-buy-15-stake-in-mcx-for-rs-459-cr-114072100046_1.html |access-date=8 November 2022 |work=Business Standard |date=21 July 2014}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹15,000 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಒಪ್ಪಂದದೊಟ್ಟುಗು 'ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ಪೊನುನ ಮರು ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2015ಡ್ ಈ ವಿಲೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಗಿಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಕೆಲಸದಕುಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 40,000ಗ್ ಏರ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ಐತ್ತ ಶಾಖೆಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 1,261 ಕ್ಕೆ ಮುಟ್ಟಿಂಡ್.<ref>{{cite news|title=Kotak Bank acquires ING Vysya for INR 15,000 crore|url=http://www.thehindubusinessline.com/industry-and-economy/banking/kotak-mahindra-board-okays-merger-of-ing-vysya-bank/article6618345.ece|access-date=15 April 2015|work=The Hindu|date=20 November 2014|location=Mumbai}}</ref> ವಿಲೀನೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ, ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತಿನ 'ಐಎನ್ಜಿ ಗ್ರೂಪ್', ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ಶೇ. 6.5 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೀಯೊಂಡು.<ref>{{cite news|title=ING Vysya staff seek job surety from Kotak|url=http://www.business-standard.com/article/finance/ing-vysya-staff-seek-job-surety-from-kotak-114120600080_1.html|newspaper=Business Standard India|publisher=BusinessStandard|access-date=15 April 2015|date=6 December 2014}}</ref> ಕೊಟಕ್ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಯೆರೆ ದುಂಬು ಐಎನ್ಜಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ೪೪% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.
2016ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಬಿಎಸ್ಎಸ್ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹139.2 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=S |first1=Rajalakshmi |title=Kotak Bank to acquire 99.5% stake in BSS Microfinance |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/kotak-bank-to-acquire-995-stake-in-bss-microfinance/article9168578.ece |access-date=8 November 2022 |work=The Hindu Business Line |date=30 September 2016 |language=en}}</ref> ಅವ್ವೇ ವರ್ಷ, ಭಾರ್ತಿ ಏರ್ಟೆಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಏರ್ಟೆಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಕೊಟಕ್ ೮೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ ಏರ್ಟೆಲ್ ೨೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Airtel Payments Bank launched, with vow to shake up old banking system |url=https://www.livemint.com/Industry/FxxxxsTZvCQuJt4I90upnK/Airtel-Payments-Bank-to-be-launched-today.html |access-date=1 May 2021 |work=mint |date=12 January 2017 |language=en}}</ref>
ಏಪ್ರಿಲ್ 2017ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ದ ಶೇ. 26 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹1,292 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ಮುಖಾಂತರ ಆ ಜೀವವಿಮೆ ಕಂಪನಿನ್ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Sinha |first1=Shilpy |title=Kotak to buy out Old Mutual in insurance JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/kotak-to-buy-out-old-mutual-in-insurance-jv/articleshow/58428668.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
೨೦೨೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಸಮೂಹ 'ಫೋಕ್ಸ್ವ್ಯಾಗನ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗ ಬೊಕ್ಕ 'ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra acquires vehicle financing portfolio of Volkswagen Finance |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-mahindra-acquires-vehicle-financing-portfolio-of-volkswagen-finance-11631789114490.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=16 September 2021 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Kotak Prime acquires passenger vehicle financing portfolio of Ford Credit |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-prime-acquires-passenger-vehicle-financing-portfolio-of-ford-credit-11640176546172.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=22 December 2021 |language=en}}</ref> 2022ಡ್, ಉಂದು 'ಡಿಎಲ್ಎಲ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಕೃಷಿ ಬೊಕ್ಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆದ ಉಪಕರಣಲೆನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊನು ದೆತೊಂಡು.<ref>{{cite news |last1=Mishra |first1=Lalatendu |title=Kotak Mahindra Bank acquires agri, healthcare portfolio of DLL India |url=https://www.thehindu.com/business/kotak-mahindra-bank-acquires-agri-healthcare-portfolio-of-dll-india/article65616090.ece |access-date=17 February 2023 |work=The Hindu |date=8 July 2022 |language=en-IN}}</ref>
2023ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಸೋನಾಟಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹537 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Bank acquires microlender Sonata for Rs 537 cr in all cash deal - ET BFSI |url=https://bfsi.economictimes.indiatimes.com/news/nbfc/kotak-mahindra-bank-acquires-microlender-sonata-for-rs-537-cr-in-all-cash-deal/97850482 |access-date=17 February 2023 |work=Economic Times |language=en}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2024ಡ್, ಜೂರಿಚ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಜನರಲ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಶೇ. 70 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹5,560 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊನುನ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Zurich Insurance to buy 70% stake in Kotak arm upfront in amended deal |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/zurich-insurance-to-buy-70-stake-in-kotak-arm-upfront-in-amended-deal/articleshow/107949522.cms |access-date=3 May 2024 |work=The Economic Times |date=7 March 2024}}</ref>
== ಉಲ್ಲೆಕ==
{{reflist}}
1at0vva5gvqo23hlywdgzpb35fdoegt
362179
362178
2026-06-29T16:03:55Z
Mahaveer Indra
1023
added [[Category:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362179
wikitext
text/x-wiki
ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿನ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರೆರೆ ಸಂಸ್ಥೆ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ೧೯೮೫ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬೊಕ್ಕ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರೆಗ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಣಕಾಸು, ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಜೀವವಿಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite news|title=List of private banks by market capitalization |url=https://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/marketcap/bse/bank-private.html|website=moneycontrol.com|access-date=23 April 2019}}</ref> ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023ತ ಪೊರ್ತುಗು ಒಟ್ಟು 1,869 ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ 3,239 ಎಟಿಎಂಲೆನ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೊಂದುದ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web |title=Press Release Q3FY24 |url=https://www.kotak.com/content/dam/Kotak/investor-relation/Financial-Result/QuarterlyReport/FY-2024/q3/PressRelease/Q3FY24-Press-Release.pdf}}</ref> ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರೊಡು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕೊಟಕ್ ೪ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
1985ಡ್, ಉದಯ್ ಕೋಟಕೆರ್ ಆರ್ನ ಕುಟುಂಬ ಬೊಕ್ಕ ದೋಸ್ತಿಲೆಡ್ದ್ ₹30 ಲಕ್ಷ ಸಾಲ ದೆತೊಂದು 'ಕೋಟಕ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite web |date=18 December 2020 |title=How Uday Kotak, world's richest banker, made $16 bn after a brush with death |url=https://www.livemint.com/companies/people/how-uday-kotak-world-s-richest-banker-made-16-bn-after-a-brush-with-death-11608248541743.html |website=mint |language=en}}</ref> 1986ಡ್, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಹರೀಶ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಈ ಕಂಪನಿಡ್ ₹1 ಲಕ್ಷ ಹೂಡಿಕೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=1 Lakh Investment Turned Into 1,400 Crores In 32 Years. This Is For Real |work=NDTV.com |url=https://www.ndtv.com/business/1-lakh-investment-turned-into-1400-crores-in-32-years-this-is-for-real-1677458 |access-date=15 June 2022}}</ref> ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಈ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಈ ಕಂಪನಿ ಬಿಲ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟಿಂಗ್, ಭೋಗ್ಯ, ಖರೀದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಡಿಗೆ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಡ್ ತೊಡಗಿಸಾವೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್.
1990ಡ್, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಕಾರ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಪಣವು ಸೌಲಭ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆನ್ ಪರದೇಸೊಗು ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1996ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ರಡ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಪುದರ್ದ ಕಾರ್ ಹಣಕಾಸು ಕಂಪನಿನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್. ಉಂದೆಟ್ ಕೊಟಕ್ಗ್ ಶೇ. ೬೦ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಫೋರ್ಡ್ ಶೇ. ೪೦ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Philip |first1=Lijee |last2=Ganguli |first2=Bodhisatva |title=Kotak Mahindra to buy Ford's stake in Primus |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-to-buy-fords-stake-in-primus/articleshow/1065720.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಉಂದುವೇ ವರ್ಸೊಡು, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತನ್ನ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಿಭಾಗೊನು ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್ದ್, 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್' ಪುದರ್ದ ಪೊಸ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಉಂದೆಟ್ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Retail brokerage's the key unit: Kotak |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/retail-brokerages-the-key-unit-kotak/articleshow/1451993.cms |access-date=22 October 2022}}</ref>
1998ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಎಎಮ್ಸಿ' ಪುದರ್ದ ತನ್ನ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಫಂಡ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Asset Management Company Limited |work=CARE Ratings |url=https://www.careratings.com/upload/CompanyFiles/PR/05072021061859_Kotak_Mahindra_Asset_Management_Company_Limited.pdf |access-date=22 October 2022}}</ref> 2001ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮೂಲದ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 74:26 ಪಾಲುದಾರಿಕೆಡ್ 'ಓಎಂ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮ ಒಂಜೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Old Mutual get nod for life insurance JV |work=www.rediff.com |url=https://www.rediff.com/money/2001/jan/11kotak.htm |access-date=15 June 2022}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2003ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪರವಾನಗಿನ್ ದೆತೊಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಪಂದ್ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=RBI gives Kotak Mahindra banking licence |language=en |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/business/india-business/rbi-gives-kotak-mahindra-banking-licence/articleshow/36679056.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಈ ಮುಖಾಂತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆದ್ ಬದಲಾಯಿನ ಭಾರತದ ಸುರುತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗೇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ ಪನ್ಪಿನ ಪುಗರ್ತೆ ಪಡೆಂಡ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡು, ಕಂಪನಿಡ್ ಉದಯ್ ಕೋಟಕ್ ಆರ್ ಶೇ. 56 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಆರ್ ಶೇ. 5 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ರ್.
==ಸ್ವಾಧೀನೊಲು==
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ಪೆರೆ ಪರವಾನಗಿ ತಿಕ್ಕಿ ಬೊಕ್ಕ, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತಾನ್ ಬೇತೆ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ದ್ ಸುರು ಮಲ್ತಿದಿತ್ತಿನ ಕಂಪನಿಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಪಾಲುದಾರೆರೆನ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
2005ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಇತ್ತಿನ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ದ ಶೇ. 40 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ದೆತೊಂಡು. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಪ್ರೈಮಸ್ ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Ford to end JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-ford-to-end-jv/articleshow/1129642.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
2006ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹210 ಕೋಟಿಗ್ ಬೊಕ್ಕ 'ಕೋಟಕ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹123 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಂಪನಿಲು ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹೊಡು ಸೇರ್ದ್ ಕೊಟಕ್ದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಲು ಆಯ.<ref>{{cite news |title=Kotak, Goldman Sachs part ways - Global financial powerhouse plans $1-bn investment in India |url=https://www.telegraphindia.com/business/kotak-goldman-sachs-part-ways-global-financial-powerhouse-plans-1-bn-investment-in-india/cid/809675 |access-date=22 October 2022 |work=The Telegraph}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಗ್ರೂಪ್'ಡ್ದ್ 'ಮಲ್ಟಿ ಕಮೋಡಿಟಿ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್' ಸಂಸ್ಥೆದ ಶೇ. 15 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹459 ಕೋಟಿ ಕೊರ್ದು ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದ್ ಕೊಟಕ್ ಆ ಕಂಪನಿದ ಮಲ್ಲ ಷೇರುದಾರೆ ಆಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak to buy 15% stake in MCX for Rs 459 cr |url=https://www.business-standard.com/article/companies/kotak-to-buy-15-stake-in-mcx-for-rs-459-cr-114072100046_1.html |access-date=8 November 2022 |work=Business Standard |date=21 July 2014}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹15,000 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಒಪ್ಪಂದದೊಟ್ಟುಗು 'ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ಪೊನುನ ಮರು ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2015ಡ್ ಈ ವಿಲೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಗಿಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಕೆಲಸದಕುಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 40,000ಗ್ ಏರ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ಐತ್ತ ಶಾಖೆಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 1,261 ಕ್ಕೆ ಮುಟ್ಟಿಂಡ್.<ref>{{cite news|title=Kotak Bank acquires ING Vysya for INR 15,000 crore|url=http://www.thehindubusinessline.com/industry-and-economy/banking/kotak-mahindra-board-okays-merger-of-ing-vysya-bank/article6618345.ece|access-date=15 April 2015|work=The Hindu|date=20 November 2014|location=Mumbai}}</ref> ವಿಲೀನೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ, ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತಿನ 'ಐಎನ್ಜಿ ಗ್ರೂಪ್', ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ಶೇ. 6.5 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೀಯೊಂಡು.<ref>{{cite news|title=ING Vysya staff seek job surety from Kotak|url=http://www.business-standard.com/article/finance/ing-vysya-staff-seek-job-surety-from-kotak-114120600080_1.html|newspaper=Business Standard India|publisher=BusinessStandard|access-date=15 April 2015|date=6 December 2014}}</ref> ಕೊಟಕ್ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಯೆರೆ ದುಂಬು ಐಎನ್ಜಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ೪೪% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.
2016ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಬಿಎಸ್ಎಸ್ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹139.2 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=S |first1=Rajalakshmi |title=Kotak Bank to acquire 99.5% stake in BSS Microfinance |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/kotak-bank-to-acquire-995-stake-in-bss-microfinance/article9168578.ece |access-date=8 November 2022 |work=The Hindu Business Line |date=30 September 2016 |language=en}}</ref> ಅವ್ವೇ ವರ್ಷ, ಭಾರ್ತಿ ಏರ್ಟೆಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಏರ್ಟೆಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಕೊಟಕ್ ೮೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ ಏರ್ಟೆಲ್ ೨೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Airtel Payments Bank launched, with vow to shake up old banking system |url=https://www.livemint.com/Industry/FxxxxsTZvCQuJt4I90upnK/Airtel-Payments-Bank-to-be-launched-today.html |access-date=1 May 2021 |work=mint |date=12 January 2017 |language=en}}</ref>
ಏಪ್ರಿಲ್ 2017ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ದ ಶೇ. 26 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹1,292 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ಮುಖಾಂತರ ಆ ಜೀವವಿಮೆ ಕಂಪನಿನ್ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Sinha |first1=Shilpy |title=Kotak to buy out Old Mutual in insurance JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/kotak-to-buy-out-old-mutual-in-insurance-jv/articleshow/58428668.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
೨೦೨೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಸಮೂಹ 'ಫೋಕ್ಸ್ವ್ಯಾಗನ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗ ಬೊಕ್ಕ 'ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra acquires vehicle financing portfolio of Volkswagen Finance |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-mahindra-acquires-vehicle-financing-portfolio-of-volkswagen-finance-11631789114490.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=16 September 2021 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Kotak Prime acquires passenger vehicle financing portfolio of Ford Credit |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-prime-acquires-passenger-vehicle-financing-portfolio-of-ford-credit-11640176546172.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=22 December 2021 |language=en}}</ref> 2022ಡ್, ಉಂದು 'ಡಿಎಲ್ಎಲ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಕೃಷಿ ಬೊಕ್ಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆದ ಉಪಕರಣಲೆನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊನು ದೆತೊಂಡು.<ref>{{cite news |last1=Mishra |first1=Lalatendu |title=Kotak Mahindra Bank acquires agri, healthcare portfolio of DLL India |url=https://www.thehindu.com/business/kotak-mahindra-bank-acquires-agri-healthcare-portfolio-of-dll-india/article65616090.ece |access-date=17 February 2023 |work=The Hindu |date=8 July 2022 |language=en-IN}}</ref>
2023ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಸೋನಾಟಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹537 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Bank acquires microlender Sonata for Rs 537 cr in all cash deal - ET BFSI |url=https://bfsi.economictimes.indiatimes.com/news/nbfc/kotak-mahindra-bank-acquires-microlender-sonata-for-rs-537-cr-in-all-cash-deal/97850482 |access-date=17 February 2023 |work=Economic Times |language=en}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2024ಡ್, ಜೂರಿಚ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಜನರಲ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಶೇ. 70 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹5,560 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊನುನ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Zurich Insurance to buy 70% stake in Kotak arm upfront in amended deal |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/zurich-insurance-to-buy-70-stake-in-kotak-arm-upfront-in-amended-deal/articleshow/107949522.cms |access-date=3 May 2024 |work=The Economic Times |date=7 March 2024}}</ref>
== ಉಲ್ಲೆಕ==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
8yo00yzh94nt60gi0yzcj8ahq765dwm
362180
362179
2026-06-29T16:04:11Z
Mahaveer Indra
1023
added [[Category:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362180
wikitext
text/x-wiki
ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿನ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರೆರೆ ಸಂಸ್ಥೆ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ೧೯೮೫ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬೊಕ್ಕ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರೆಗ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಣಕಾಸು, ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಜೀವವಿಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite news|title=List of private banks by market capitalization |url=https://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/marketcap/bse/bank-private.html|website=moneycontrol.com|access-date=23 April 2019}}</ref> ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023ತ ಪೊರ್ತುಗು ಒಟ್ಟು 1,869 ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ 3,239 ಎಟಿಎಂಲೆನ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೊಂದುದ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web |title=Press Release Q3FY24 |url=https://www.kotak.com/content/dam/Kotak/investor-relation/Financial-Result/QuarterlyReport/FY-2024/q3/PressRelease/Q3FY24-Press-Release.pdf}}</ref> ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರೊಡು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕೊಟಕ್ ೪ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
1985ಡ್, ಉದಯ್ ಕೋಟಕೆರ್ ಆರ್ನ ಕುಟುಂಬ ಬೊಕ್ಕ ದೋಸ್ತಿಲೆಡ್ದ್ ₹30 ಲಕ್ಷ ಸಾಲ ದೆತೊಂದು 'ಕೋಟಕ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite web |date=18 December 2020 |title=How Uday Kotak, world's richest banker, made $16 bn after a brush with death |url=https://www.livemint.com/companies/people/how-uday-kotak-world-s-richest-banker-made-16-bn-after-a-brush-with-death-11608248541743.html |website=mint |language=en}}</ref> 1986ಡ್, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಹರೀಶ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಈ ಕಂಪನಿಡ್ ₹1 ಲಕ್ಷ ಹೂಡಿಕೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=1 Lakh Investment Turned Into 1,400 Crores In 32 Years. This Is For Real |work=NDTV.com |url=https://www.ndtv.com/business/1-lakh-investment-turned-into-1400-crores-in-32-years-this-is-for-real-1677458 |access-date=15 June 2022}}</ref> ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಈ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಈ ಕಂಪನಿ ಬಿಲ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟಿಂಗ್, ಭೋಗ್ಯ, ಖರೀದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಡಿಗೆ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಡ್ ತೊಡಗಿಸಾವೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್.
1990ಡ್, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಕಾರ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಪಣವು ಸೌಲಭ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆನ್ ಪರದೇಸೊಗು ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1996ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ರಡ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಪುದರ್ದ ಕಾರ್ ಹಣಕಾಸು ಕಂಪನಿನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್. ಉಂದೆಟ್ ಕೊಟಕ್ಗ್ ಶೇ. ೬೦ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಫೋರ್ಡ್ ಶೇ. ೪೦ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Philip |first1=Lijee |last2=Ganguli |first2=Bodhisatva |title=Kotak Mahindra to buy Ford's stake in Primus |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-to-buy-fords-stake-in-primus/articleshow/1065720.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಉಂದುವೇ ವರ್ಸೊಡು, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತನ್ನ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಿಭಾಗೊನು ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್ದ್, 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್' ಪುದರ್ದ ಪೊಸ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಉಂದೆಟ್ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Retail brokerage's the key unit: Kotak |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/retail-brokerages-the-key-unit-kotak/articleshow/1451993.cms |access-date=22 October 2022}}</ref>
1998ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಎಎಮ್ಸಿ' ಪುದರ್ದ ತನ್ನ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಫಂಡ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Asset Management Company Limited |work=CARE Ratings |url=https://www.careratings.com/upload/CompanyFiles/PR/05072021061859_Kotak_Mahindra_Asset_Management_Company_Limited.pdf |access-date=22 October 2022}}</ref> 2001ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮೂಲದ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 74:26 ಪಾಲುದಾರಿಕೆಡ್ 'ಓಎಂ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮ ಒಂಜೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Old Mutual get nod for life insurance JV |work=www.rediff.com |url=https://www.rediff.com/money/2001/jan/11kotak.htm |access-date=15 June 2022}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2003ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪರವಾನಗಿನ್ ದೆತೊಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಪಂದ್ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=RBI gives Kotak Mahindra banking licence |language=en |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/business/india-business/rbi-gives-kotak-mahindra-banking-licence/articleshow/36679056.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಈ ಮುಖಾಂತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆದ್ ಬದಲಾಯಿನ ಭಾರತದ ಸುರುತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗೇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ ಪನ್ಪಿನ ಪುಗರ್ತೆ ಪಡೆಂಡ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡು, ಕಂಪನಿಡ್ ಉದಯ್ ಕೋಟಕ್ ಆರ್ ಶೇ. 56 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಆರ್ ಶೇ. 5 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ರ್.
==ಸ್ವಾಧೀನೊಲು==
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ಪೆರೆ ಪರವಾನಗಿ ತಿಕ್ಕಿ ಬೊಕ್ಕ, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತಾನ್ ಬೇತೆ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ದ್ ಸುರು ಮಲ್ತಿದಿತ್ತಿನ ಕಂಪನಿಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಪಾಲುದಾರೆರೆನ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
2005ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಇತ್ತಿನ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ದ ಶೇ. 40 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ದೆತೊಂಡು. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಪ್ರೈಮಸ್ ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Ford to end JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-ford-to-end-jv/articleshow/1129642.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
2006ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹210 ಕೋಟಿಗ್ ಬೊಕ್ಕ 'ಕೋಟಕ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹123 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಂಪನಿಲು ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹೊಡು ಸೇರ್ದ್ ಕೊಟಕ್ದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಲು ಆಯ.<ref>{{cite news |title=Kotak, Goldman Sachs part ways - Global financial powerhouse plans $1-bn investment in India |url=https://www.telegraphindia.com/business/kotak-goldman-sachs-part-ways-global-financial-powerhouse-plans-1-bn-investment-in-india/cid/809675 |access-date=22 October 2022 |work=The Telegraph}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಗ್ರೂಪ್'ಡ್ದ್ 'ಮಲ್ಟಿ ಕಮೋಡಿಟಿ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್' ಸಂಸ್ಥೆದ ಶೇ. 15 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹459 ಕೋಟಿ ಕೊರ್ದು ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದ್ ಕೊಟಕ್ ಆ ಕಂಪನಿದ ಮಲ್ಲ ಷೇರುದಾರೆ ಆಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak to buy 15% stake in MCX for Rs 459 cr |url=https://www.business-standard.com/article/companies/kotak-to-buy-15-stake-in-mcx-for-rs-459-cr-114072100046_1.html |access-date=8 November 2022 |work=Business Standard |date=21 July 2014}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹15,000 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಒಪ್ಪಂದದೊಟ್ಟುಗು 'ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ಪೊನುನ ಮರು ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2015ಡ್ ಈ ವಿಲೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಗಿಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಕೆಲಸದಕುಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 40,000ಗ್ ಏರ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ಐತ್ತ ಶಾಖೆಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 1,261 ಕ್ಕೆ ಮುಟ್ಟಿಂಡ್.<ref>{{cite news|title=Kotak Bank acquires ING Vysya for INR 15,000 crore|url=http://www.thehindubusinessline.com/industry-and-economy/banking/kotak-mahindra-board-okays-merger-of-ing-vysya-bank/article6618345.ece|access-date=15 April 2015|work=The Hindu|date=20 November 2014|location=Mumbai}}</ref> ವಿಲೀನೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ, ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತಿನ 'ಐಎನ್ಜಿ ಗ್ರೂಪ್', ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ಶೇ. 6.5 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೀಯೊಂಡು.<ref>{{cite news|title=ING Vysya staff seek job surety from Kotak|url=http://www.business-standard.com/article/finance/ing-vysya-staff-seek-job-surety-from-kotak-114120600080_1.html|newspaper=Business Standard India|publisher=BusinessStandard|access-date=15 April 2015|date=6 December 2014}}</ref> ಕೊಟಕ್ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಯೆರೆ ದುಂಬು ಐಎನ್ಜಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ೪೪% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.
2016ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಬಿಎಸ್ಎಸ್ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹139.2 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=S |first1=Rajalakshmi |title=Kotak Bank to acquire 99.5% stake in BSS Microfinance |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/kotak-bank-to-acquire-995-stake-in-bss-microfinance/article9168578.ece |access-date=8 November 2022 |work=The Hindu Business Line |date=30 September 2016 |language=en}}</ref> ಅವ್ವೇ ವರ್ಷ, ಭಾರ್ತಿ ಏರ್ಟೆಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಏರ್ಟೆಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಕೊಟಕ್ ೮೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ ಏರ್ಟೆಲ್ ೨೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Airtel Payments Bank launched, with vow to shake up old banking system |url=https://www.livemint.com/Industry/FxxxxsTZvCQuJt4I90upnK/Airtel-Payments-Bank-to-be-launched-today.html |access-date=1 May 2021 |work=mint |date=12 January 2017 |language=en}}</ref>
ಏಪ್ರಿಲ್ 2017ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ದ ಶೇ. 26 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹1,292 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ಮುಖಾಂತರ ಆ ಜೀವವಿಮೆ ಕಂಪನಿನ್ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Sinha |first1=Shilpy |title=Kotak to buy out Old Mutual in insurance JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/kotak-to-buy-out-old-mutual-in-insurance-jv/articleshow/58428668.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
೨೦೨೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಸಮೂಹ 'ಫೋಕ್ಸ್ವ್ಯಾಗನ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗ ಬೊಕ್ಕ 'ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra acquires vehicle financing portfolio of Volkswagen Finance |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-mahindra-acquires-vehicle-financing-portfolio-of-volkswagen-finance-11631789114490.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=16 September 2021 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Kotak Prime acquires passenger vehicle financing portfolio of Ford Credit |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-prime-acquires-passenger-vehicle-financing-portfolio-of-ford-credit-11640176546172.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=22 December 2021 |language=en}}</ref> 2022ಡ್, ಉಂದು 'ಡಿಎಲ್ಎಲ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಕೃಷಿ ಬೊಕ್ಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆದ ಉಪಕರಣಲೆನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊನು ದೆತೊಂಡು.<ref>{{cite news |last1=Mishra |first1=Lalatendu |title=Kotak Mahindra Bank acquires agri, healthcare portfolio of DLL India |url=https://www.thehindu.com/business/kotak-mahindra-bank-acquires-agri-healthcare-portfolio-of-dll-india/article65616090.ece |access-date=17 February 2023 |work=The Hindu |date=8 July 2022 |language=en-IN}}</ref>
2023ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಸೋನಾಟಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹537 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Bank acquires microlender Sonata for Rs 537 cr in all cash deal - ET BFSI |url=https://bfsi.economictimes.indiatimes.com/news/nbfc/kotak-mahindra-bank-acquires-microlender-sonata-for-rs-537-cr-in-all-cash-deal/97850482 |access-date=17 February 2023 |work=Economic Times |language=en}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2024ಡ್, ಜೂರಿಚ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಜನರಲ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಶೇ. 70 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹5,560 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊನುನ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Zurich Insurance to buy 70% stake in Kotak arm upfront in amended deal |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/zurich-insurance-to-buy-70-stake-in-kotak-arm-upfront-in-amended-deal/articleshow/107949522.cms |access-date=3 May 2024 |work=The Economic Times |date=7 March 2024}}</ref>
== ಉಲ್ಲೆಕ==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
0jaesewdq9y6u7x541ab6yw754asxco
362181
362180
2026-06-29T16:04:30Z
Mahaveer Indra
1023
added [[Category:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362181
wikitext
text/x-wiki
ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮುಂಬೈಡ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿನ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಬೊಕ್ಕ ಹಣಕಾಸು ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರೆರೆ ಸಂಸ್ಥೆ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ೧೯೮೫ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡುಮಲ್ತೆರ್. ಉಂದು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬೊಕ್ಕ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರೆಗ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಣಕಾಸು, ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಜೀವವಿಮೆ ಬೊಕ್ಕ ಸಂಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು.<ref>{{cite news|title=List of private banks by market capitalization |url=https://www.moneycontrol.com/stocks/marketinfo/marketcap/bse/bank-private.html|website=moneycontrol.com|access-date=23 April 2019}}</ref> ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023ತ ಪೊರ್ತುಗು ಒಟ್ಟು 1,869 ಶಾಖೆಲು ಬೊಕ್ಕ 3,239 ಎಟಿಎಂಲೆನ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೊಂದುದ್ಂಡ್.<ref>{{Cite web |title=Press Release Q3FY24 |url=https://www.kotak.com/content/dam/Kotak/investor-relation/Financial-Result/QuarterlyReport/FY-2024/q3/PressRelease/Q3FY24-Press-Release.pdf}}</ref> ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರೊಡು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕೊಟಕ್ ೪ನೇ ಸ್ಥಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
1985ಡ್, ಉದಯ್ ಕೋಟಕೆರ್ ಆರ್ನ ಕುಟುಂಬ ಬೊಕ್ಕ ದೋಸ್ತಿಲೆಡ್ದ್ ₹30 ಲಕ್ಷ ಸಾಲ ದೆತೊಂದು 'ಕೋಟಕ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite web |date=18 December 2020 |title=How Uday Kotak, world's richest banker, made $16 bn after a brush with death |url=https://www.livemint.com/companies/people/how-uday-kotak-world-s-richest-banker-made-16-bn-after-a-brush-with-death-11608248541743.html |website=mint |language=en}}</ref> 1986ಡ್, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬೊಕ್ಕ ಆರ್ನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಹರೀಶ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಈ ಕಂಪನಿಡ್ ₹1 ಲಕ್ಷ ಹೂಡಿಕೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=1 Lakh Investment Turned Into 1,400 Crores In 32 Years. This Is For Real |work=NDTV.com |url=https://www.ndtv.com/business/1-lakh-investment-turned-into-1400-crores-in-32-years-this-is-for-real-1677458 |access-date=15 June 2022}}</ref> ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಈ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಈ ಕಂಪನಿ ಬಿಲ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟಿಂಗ್, ಭೋಗ್ಯ, ಖರೀದಿ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಡಿಗೆ ಚಟುವಟಿಕೆಲೆಡ್ ತೊಡಗಿಸಾವೊಂದು ಇತ್ತ್ಂಡ್.
1990ಡ್, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಕಾರ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಪಣವು ಸೌಲಭ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ಕೊರಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆನ್ ಪರದೇಸೊಗು ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 1996ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ರಡ್ಡ್ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಕೊಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಪುದರ್ದ ಕಾರ್ ಹಣಕಾಸು ಕಂಪನಿನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್. ಉಂದೆಟ್ ಕೊಟಕ್ಗ್ ಶೇ. ೬೦ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್, ಫೋರ್ಡ್ ಶೇ. ೪೦ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Philip |first1=Lijee |last2=Ganguli |first2=Bodhisatva |title=Kotak Mahindra to buy Ford's stake in Primus |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-to-buy-fords-stake-in-primus/articleshow/1065720.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಉಂದುವೇ ವರ್ಸೊಡು, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತನ್ನ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಿಭಾಗೊನು ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್ದ್, 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್' ಪುದರ್ದ ಪೊಸ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಉಂದೆಟ್ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Retail brokerage's the key unit: Kotak |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/retail-brokerages-the-key-unit-kotak/articleshow/1451993.cms |access-date=22 October 2022}}</ref>
1998ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಎಎಮ್ಸಿ' ಪುದರ್ದ ತನ್ನ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಫಂಡ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Asset Management Company Limited |work=CARE Ratings |url=https://www.careratings.com/upload/CompanyFiles/PR/05072021061859_Kotak_Mahindra_Asset_Management_Company_Limited.pdf |access-date=22 October 2022}}</ref> 2001ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮೂಲದ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 74:26 ಪಾಲುದಾರಿಕೆಡ್ 'ಓಎಂ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮ ಒಂಜೆನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೇರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Old Mutual get nod for life insurance JV |work=www.rediff.com |url=https://www.rediff.com/money/2001/jan/11kotak.htm |access-date=15 June 2022}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2003ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪರವಾನಗಿನ್ ದೆತೊಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಪಂದ್ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=RBI gives Kotak Mahindra banking licence |language=en |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/business/india-business/rbi-gives-kotak-mahindra-banking-licence/articleshow/36679056.cms |access-date=15 June 2022}}</ref> ಈ ಮುಖಾಂತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆದ್ ಬದಲಾಯಿನ ಭಾರತದ ಸುರುತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗೇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ ಪನ್ಪಿನ ಪುಗರ್ತೆ ಪಡೆಂಡ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡು, ಕಂಪನಿಡ್ ಉದಯ್ ಕೋಟಕ್ ಆರ್ ಶೇ. 56 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ, ಆನಂದ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಆರ್ ಶೇ. 5 ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ರ್.
==ಸ್ವಾಧೀನೊಲು==
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಮಲ್ಪೆರೆ ಪರವಾನಗಿ ತಿಕ್ಕಿ ಬೊಕ್ಕ, ಕೊಟಕ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ತಾನ್ ಬೇತೆ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಸೇರ್ದ್ ಸುರು ಮಲ್ತಿದಿತ್ತಿನ ಕಂಪನಿಲೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಪಾಲುದಾರೆರೆನ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೆತೊನಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್.
2005ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಇತ್ತಿನ ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ದ ಶೇ. 40 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ದೆತೊಂಡು. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಪ್ರೈಮಸ್ ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ ಆಂಡ್. ಐಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಪ್ರೈಮ್' ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ಪಾಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra, Ford to end JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/kotak-mahindra-ford-to-end-jv/articleshow/1129642.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
2006ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಗೋಲ್ಡ್ಮನ್ ಸ್ಯಾಕ್ಸ್ನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹210 ಕೋಟಿಗ್ ಬೊಕ್ಕ 'ಕೋಟಕ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟೀಸ್'ಡ್ ಇತ್ತಿನ ಶೇ. 25 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹123 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಂಪನಿಲು ಕೊಟಕ್ ಸಮೂಹೊಡು ಸೇರ್ದ್ ಕೊಟಕ್ದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಲು ಆಯ.<ref>{{cite news |title=Kotak, Goldman Sachs part ways - Global financial powerhouse plans $1-bn investment in India |url=https://www.telegraphindia.com/business/kotak-goldman-sachs-part-ways-global-financial-powerhouse-plans-1-bn-investment-in-india/cid/809675 |access-date=22 October 2022 |work=The Telegraph}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಫೈನಾನ್ಶಿಯಲ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಗ್ರೂಪ್'ಡ್ದ್ 'ಮಲ್ಟಿ ಕಮೋಡಿಟಿ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್' ಸಂಸ್ಥೆದ ಶೇ. 15 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹459 ಕೋಟಿ ಕೊರ್ದು ದೆತೊಂಡ್. ಉಂದೆಡ್ದ್ ಕೊಟಕ್ ಆ ಕಂಪನಿದ ಮಲ್ಲ ಷೇರುದಾರೆ ಆಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak to buy 15% stake in MCX for Rs 459 cr |url=https://www.business-standard.com/article/companies/kotak-to-buy-15-stake-in-mcx-for-rs-459-cr-114072100046_1.html |access-date=8 November 2022 |work=Business Standard |date=21 July 2014}}</ref>
2014ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ₹15,000 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಒಪ್ಪಂದದೊಟ್ಟುಗು 'ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ಪೊನುನ ಮರು ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. 2015ಡ್ ಈ ವಿಲೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಗಿಂಡ್. ಈ ವಿಲೀನಡ್ದ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಕೆಲಸದಕುಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 40,000ಗ್ ಏರ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ಐತ್ತ ಶಾಖೆಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆ 1,261 ಕ್ಕೆ ಮುಟ್ಟಿಂಡ್.<ref>{{cite news|title=Kotak Bank acquires ING Vysya for INR 15,000 crore|url=http://www.thehindubusinessline.com/industry-and-economy/banking/kotak-mahindra-board-okays-merger-of-ing-vysya-bank/article6618345.ece|access-date=15 April 2015|work=The Hindu|date=20 November 2014|location=Mumbai}}</ref> ವಿಲೀನೊಡ್ದು ಬೊಕ್ಕ, ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತಿನ 'ಐಎನ್ಜಿ ಗ್ರೂಪ್', ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ಶೇ. 6.5 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ತಾನ್ ದೀಯೊಂಡು.<ref>{{cite news|title=ING Vysya staff seek job surety from Kotak|url=http://www.business-standard.com/article/finance/ing-vysya-staff-seek-job-surety-from-kotak-114120600080_1.html|newspaper=Business Standard India|publisher=BusinessStandard|access-date=15 April 2015|date=6 December 2014}}</ref> ಕೊಟಕ್ ಒಟ್ಟುಗು ವಿಲೀನ ಆಯೆರೆ ದುಂಬು ಐಎನ್ಜಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಐಎನ್ಜಿ ವೈಶ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ಡ್ ೪೪% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.
2016ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಬಿಎಸ್ಎಸ್ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹139.2 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=S |first1=Rajalakshmi |title=Kotak Bank to acquire 99.5% stake in BSS Microfinance |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/kotak-bank-to-acquire-995-stake-in-bss-microfinance/article9168578.ece |access-date=8 November 2022 |work=The Hindu Business Line |date=30 September 2016 |language=en}}</ref> ಅವ್ವೇ ವರ್ಷ, ಭಾರ್ತಿ ಏರ್ಟೆಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒಟ್ಟಾದ್ 'ಏರ್ಟೆಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್'ನ್ ಸುರು ಮಲ್ತೇರ್. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಕೊಟಕ್ ೮೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಇತ್ತ್ಂಡ ಏರ್ಟೆಲ್ ೨೦% ದಾತ್ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Airtel Payments Bank launched, with vow to shake up old banking system |url=https://www.livemint.com/Industry/FxxxxsTZvCQuJt4I90upnK/Airtel-Payments-Bank-to-be-launched-today.html |access-date=1 May 2021 |work=mint |date=12 January 2017 |language=en}}</ref>
ಏಪ್ರಿಲ್ 2017ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ ಲೈಫ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಇತ್ತಿನ ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್ದ ಶೇ. 26 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹1,292 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್. ಈ ಮುಖಾಂತರ ಆ ಜೀವವಿಮೆ ಕಂಪನಿನ್ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |last1=Sinha |first1=Shilpy |title=Kotak to buy out Old Mutual in insurance JV |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/kotak-to-buy-out-old-mutual-in-insurance-jv/articleshow/58428668.cms |access-date=15 June 2022 |work=The Economic Times}}</ref>
೨೦೨೧ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಸಮೂಹ 'ಫೋಕ್ಸ್ವ್ಯಾಗನ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗ ಬೊಕ್ಕ 'ಫೋರ್ಡ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ವಾಹನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶ ಮಲ್ತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra acquires vehicle financing portfolio of Volkswagen Finance |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-mahindra-acquires-vehicle-financing-portfolio-of-volkswagen-finance-11631789114490.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=16 September 2021 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Kotak Prime acquires passenger vehicle financing portfolio of Ford Credit |url=https://www.livemint.com/companies/news/kotak-prime-acquires-passenger-vehicle-financing-portfolio-of-ford-credit-11640176546172.html |access-date=8 November 2022 |work=Mint |date=22 December 2021 |language=en}}</ref> 2022ಡ್, ಉಂದು 'ಡಿಎಲ್ಎಲ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಸಂಸ್ಥೆದ ಕೃಷಿ ಬೊಕ್ಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆದ ಉಪಕರಣಲೆನ ಸಾಲ ವಿಭಾಗೊನು ದೆತೊಂಡು.<ref>{{cite news |last1=Mishra |first1=Lalatendu |title=Kotak Mahindra Bank acquires agri, healthcare portfolio of DLL India |url=https://www.thehindu.com/business/kotak-mahindra-bank-acquires-agri-healthcare-portfolio-of-dll-india/article65616090.ece |access-date=17 February 2023 |work=The Hindu |date=8 July 2022 |language=en-IN}}</ref>
2023ಡ್, ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ 'ಸೋನಾಟಾ ಫೈನಾನ್ಸ್' ಪುದರ್ದ ಮೈಕ್ರೋಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆನ್ ₹537 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Kotak Mahindra Bank acquires microlender Sonata for Rs 537 cr in all cash deal - ET BFSI |url=https://bfsi.economictimes.indiatimes.com/news/nbfc/kotak-mahindra-bank-acquires-microlender-sonata-for-rs-537-cr-in-all-cash-deal/97850482 |access-date=17 February 2023 |work=Economic Times |language=en}}</ref>
ಫೆಬ್ರವರಿ 2024ಡ್, ಜೂರಿಚ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ 'ಕೋಟಕ್ ಮಹೀಂದ್ರಾ ಜನರಲ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್' ಕಂಪನಿಡ್ ಶೇ. 70 ದಾತ್ ಪಾಲನ್ ₹5,560 ಕೋಟಿಗ್ ದೆತೊನುನ ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{cite news |title=Zurich Insurance to buy 70% stake in Kotak arm upfront in amended deal |url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/news/zurich-insurance-to-buy-70-stake-in-kotak-arm-upfront-in-amended-deal/articleshow/107949522.cms |access-date=3 May 2024 |work=The Economic Times |date=7 March 2024}}</ref>
== ಉಲ್ಲೆಕ==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
o2yc2yjusjjvibbrdung0x6tvw3lbyo
ವಿಕಿಪೀಡಿಯ:10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆದ ಬರವು ಪಂತೊ/ಪಲಿತಾಂಸೊಲ್
4
27377
362170
362154
2026-06-29T15:04:32Z
ChiK
1136
ಪುಟದ ಮಾಹಿತಿ ತಗೆದು '== ಪಲಿತಾಂಸೊಲ್ ==' ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ
362170
wikitext
text/x-wiki
== ಪಲಿತಾಂಸೊಲ್ ==
p8dkhol9wfjc5xkntfiqmotchsx7cyy
ಙೋಳಿಸರ
0
27380
362164
2026-06-29T12:57:40Z
VASANTH S.N.
157
ಹೊಸ ಪುಟ: {{Speciesbox | taxon = Aloe vera | image = Aloe_vera_flower_inset.png | image_upright = 1.2 | image_caption = Plant with flower detail inset | authority = ([[Carl Linnaeus|L.]]) [[Nicolaas Laurens Burman|Burm.f.]] |synonyms=*''Aloe barbadensis'' <small>Mill.</small> * ''Aloe barbadensis'' var. ''chinensis'' <small>Haw.</small> * ''Aloe chinensis'' <small>(Haw.) Baker</small> * ''Aloe elongata'' <small>Murray</small> * ''Aloe flava'' <small>Pers.</small> * ''Aloe indica...
362164
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
| taxon = Aloe vera
| image = Aloe_vera_flower_inset.png
| image_upright = 1.2
| image_caption = Plant with flower detail inset
| authority = ([[Carl Linnaeus|L.]]) [[Nicolaas Laurens Burman|Burm.f.]]
|synonyms=*''Aloe barbadensis'' <small>Mill.</small>
* ''Aloe barbadensis'' var. ''chinensis'' <small>Haw.</small>
* ''Aloe chinensis'' <small>(Haw.) Baker</small>
* ''Aloe elongata'' <small>Murray</small>
* ''Aloe flava'' <small>Pers.</small>
* ''Aloe indica''<small> Royle</small>
* ''Aloe lanzae'' <small>Tod.</small>
* ''Aloe maculata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe perfoliata'' var. ''vera''<small> L. </small>
* ''Aloe rubescens'' <small>DC.</small>
* ''Aloe variegata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe vera'' <small>Mill. (illegitimate)</small>
* ''Aloe vera'' var. ''chinensis'' <small>(Haw.) A. Berger</small>
* ''Aloe vera'' var. ''lanzae''<small> Baker</small>
* ''Aloe vera'' var. ''littoralis'' <small>J.Koenig ex Baker</small>
* ''Aloe vulgaris'' <small>Lam.</small>
|synonyms_ref=<ref>[http://www.tropicos.org/Name/18403421?tab=synonyms Aloe vera (L.) Burm. f.] Tropicos.org</ref><ref name="WFO">{{cite web |title=''Aloe vera'' L. Burm.f. Fl. Indica : 83 (1768) |url=http://www.worldfloraonline.org/taxon/wfo-0000758976 |website=World Flora Online |date=2022 |publisher=World flora Consortium |access-date=16 December 2022}}</ref>
}}
'''ಙೋಳಿಸರ''' ಅಥವಾ ಅಲೋವೆರಾ <ref name="cabi">{{cite web |url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/4192 |title=Aloe vera (true aloe) |date=13 February 2019 |publisher=[[Centre for Agriculture and Bioscience International]] |access-date=15 October 2019}}</ref> ಪಂಡ ಆಸ್ಫೊಡೆಲೇಸಿ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರ್ದಿನ ಒಂಜಿ ಸಸ್ಯ. ಮಸ್ತ್ ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ. ಅಲೋವೆರಾನ್ [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ಬೊಕ್ಕ [[ಹೋಮಿಯೋಪತಿ]]ಡ್ ಮರ್ದ್ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಚರ್ಮದ ಕಾಯಿಲೆಗ್ ಉಂದು ಎಡ್ಡೆ ಮರ್ದ್.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ಅಲೋ ಬಾರ್ಬಾಡೆನ್ಸಿಸ್.ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ದೆತ್ತ ಪ್ರಭೇದಲು, ಅಲೊ ಪರ್ಫೋಲಿಯಾಟ,ಅಲೋ ವಲ್ಗಾರಿಸ್ ಇಂಚಿನ ದಿಂಜ ಪ್ರಭೇದಲು ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕತ್ತಾಳೈ ತುಳು-ಙೋಳಿಸರ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕಟ್ಟವಾಳ,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ಕಲಬಂದ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಕುಮಾರೀ, ಗೃಹಕನ್ಯಕಾ <ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪ್ರಪಂಚ ಮಾತ ಕಡೆಟ್ಲಾ ಬೊಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ.ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಡೆಟ್ ಉಂದೆನ್ ಕಳೆ ದೈ ಪಂಡ್ದ್ ಗೆನ್ಪುವೆರ್.<ref name=cabi/><ref name="drugs">{{cite web |title=Aloe |url=https://www.drugs.com/npp/aloe.html |publisher=Drugs.com|access-date=8 June 2026 |date=19 November 2025}}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಕಾಂಡ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಅತ್ತ್ಂಡ ಎಲ್ಯ ಕಾಂಡ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ 80-100 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಇರೆಕುಲುಡ್ ನೀರ್ ಙೋಳೆದ ನೀರ್ ದಿಂಜ್ದುಪ್ಪುಂಡ್. ಇರೆತ ಅಂಚಿಲು ಒಂಜಿ ದಿಕ್ಕ್ಡ್ ಜೋಡಾದ್ ದೀತಿನ ಮುಳ್ಳುದಲೆಕ ತೋಜುಂಡು.
==ಕೃಷಿ==
ಅಲೋವೆರಾನ್ ಒಂಜಿ ತೋಟದ ದೈ ಆದ್ ಬುಳೆಪಾವೊಲಿ. ಈ ದೈ ಸುಮಾರ್ ೩೦ ರ್ದ್ ೫೦ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಪೊಸ ಮೊಳಕೆನ್ ಬುಳೆಪಾದ್ ಬುಳೆಪುವೆರ್. ಈ ದೈಕ್ ಮಲ್ಲ ಕಾಯಿಲೆ ಬರ್ಪುಜಿ. ಚಿಗುರುಲೆನ್ ಸುಮಾರ್ ೫೦ ಸೆಂ.ಮೀ ದೂರೊಡು ನಡ್ಪೆರ್. ನಡ್ತಿನ ಬೊಕ್ಕ ಆಜಿ ತಿಂಗೊಲುಡ್ದ್ ಸುಗ್ಗಿ ಸುರು ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಒಂಜಿ ದೈನ್ ಐನ್ ವರ್ಷ ಮುಟ್ಟ ನಿರಂತರವಾದ್ ಕೊಯ್ಯೆರೆ ಸಾಧ್ಯ. ಉಂದೆನ್ ತೋಟೊಲೆಡ್ ಅಂತರ ಬುಳೆ ಆದ್ ಲಾ ನಡ್ಪಾವೊಲಿ. ಸೌಂದರ್ಯ ಆರೈಕೆದ ವಿಷಯೊಡು ಇನಿ ಜಗತ್ತ್ ಮಸ್ತ್ ಮುನ್ನಡೆ ಆತ್ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಬುಳೆಪಾಯೆರೆ ಮಸ್ತ್ ಸಾಧ್ಯತೆ ಉಂಡು. ಕಾಕ್ಟಸ್ ದೈತ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರಿನ ಈ ಎಲ್ಯ ದೈತ ಜೀವಿತಾವದಿಡ್ ಒಂಜಿ ದೈಡ್ದ್ ಸುಮಾರ್ ಮೂಜರೆ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ ಇಳುವರಿ ತಿಕ್ಕುಂಡು.
==ಅಲೋವೆರಾದ ಪ್ರಯೋಜನೊಲು==
ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲೆಡ್ (ಪೊಡ್ಸ್)ದಿಂಜಿನ ಜೆಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಕೊಪೊಲಿಸ್ಯಾಕರೈಡ್ ಲೆಡ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು<ref>{{Cite journal |last1=Liu |first1=Chang |last2=Cui |first2=Yan |last3=Pi |first3=Fuwei |last4=Cheng |first4=Yuliang |last5=Guo |first5=Yahui |last6=Qian |first6=He |date=2019-04-19 |title=Extraction, Purification, Structural Characteristics, Biological Activities and Pharmacological Applications of Acemannan, a Polysaccharide from Aloe vera: A Review |journal=Molecules |language=en |volume=24 |issue=8 |pages=1554 |doi=10.3390/molecules24081554 |issn=1420-3049 |pmc=6515206 |pmid=31010204 |doi-access=free }}</ref>. ಅಲೋವೆರಾಡ್ ಜೀವಸತ್ವೊಲು, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲೊಲು, ಕರ್ಬ, ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ಸತು, ಕಿಣ್ವೊಲು ಇಂಚಿನವುಲು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಇನಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಅಲೋವೆರಾ ಉತ್ಪನ್ನೊಲು ಲಭ್ಯ ಉಂಡು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಪಾನೀಯೊಲು, ಮಾಯಿಶ್ಚರೈಸರ್ ಲು, ಶುದ್ಧೀಕರಣೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಮುಲಾಮುಲು. ಅಲೋವೆರಾ ರಸ ಸಂಧಿವಾತ, ಮಧುಮೇಹ, ಎಚ್ಚಿನ ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾರ್ದ ಉಗುರುಲೆನಂಚಿನ ಕಾಯಿಲೆ ಇತ್ತಿನ ಜನಕುಲೆಗ್ ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾಯಿನವು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಎಡ್ಡೆ ಆಂಟಿ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್. ಉಂದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾನ್ ಲಡಾಯಿ ಮಲ್ಪುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿನ್ ಬುಲೆಪಾವುಂಡು.
==ಆಯುರ್ವೇದಡ್ ಉಪಯೋಗೊಲು==
ಕುಮಾರ್ಯಸವ, ಅನ್ನಭೇದಿಸಿಂಧೂರಂ, ಬೊಕ್ಕ ಮಂಜಿಷ್ಠಾಡಿ ತೈಲಂ ಡ್ ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು.
==ಮಾರ್ಕೆಟ್ಡ್ ತಿಕ್ಕುನ ಙೋಳೆಸರದ ಉತ್ಪನ್ನಲು==
* ಲೋಷನ್
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಡೈಪರ್ಸ್
* ಟೂತ್ ಪೇಸ್ಟ್
* ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಪಾನೀಯೊಲು
* ವಯಸ್ಕೆರೆನ ಪ್ಯಾಡ್ ಲು
* ಕೂಜಲ್ದ ಎಣ್ಣೆಲು
* ಮೋನೆ ದೆಕ್ಕುನ ಉತ್ಪನ್ನಲು
* ಮೋನೆಗ್ ಪೂಜುನ ಕೆನೆ
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಸೋಪ್
ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಭಾರತೀಯ ಔಷಧ ಕಂಪೆನಿಲು ವ್ಯಾಪಕವಾದ್ ಆಮದು ಮಲ್ಪುವೆರ್.
==ಛಾಯಾಂಕಣೊ==
<gallery mode="packed" heights="140px">
File:Aloe vera leaf showing the gel (1).JPG|ಇರೆ ಬೊಕ್ಕ ಜೆಲ್
File:Aloe vera gel.jpg|ತಿನಿಸ್ಡ್ ಉಪಯೋಗವಾಪಿನ ಜೆಲ್
File:Es Lidah Buaya.JPG|ಙೋಳಿಸರಡ್ದ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪಿನ ಇಂಡೋನೇಷಿಯಾ ಒಂಜಿ ಪಾನೀಯ
File:Gelaloevera.JPG|ಪಾನೀಯ
File:Cut Aloe Vera Leaf.jpg|ತುಂಡು ಮಲ್ತಿನ ಇರೆ
File:Aloe vera cut leaf drawing1.jpg|Diagram of leaf: 1 Cuticle, 2 Chloroplast parenchym, 3 Inner tissue, 4 Vascular bundles
File:Aloe Vera Buds.jpg|ಚಿಗುರು
File:Aloe Vera flower.jpg|ಪೂ ಮೂಡುನ ಜಾಗೆ
File:Aloe vera flower 2.jpg|ಪೂಕುಲು
File:AloeBluhendD2.JPG|ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಗಾತ್ರೊದ ದೈಕುಲು
File:A potted aloe vera plant.jpg|ಕುಂಡೊಡು ಬೊಲೆಪಾಯಿ ದೈ
File:Aloe plant bud.jpg|[[Basal shoot|Basal shoots (root sprouts)]]
</gallery>
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
6d74z37li25y4bhwfa47lmyytlgzy4m
362165
362164
2026-06-29T12:58:01Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ದೈಯಿ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362165
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
| taxon = Aloe vera
| image = Aloe_vera_flower_inset.png
| image_upright = 1.2
| image_caption = Plant with flower detail inset
| authority = ([[Carl Linnaeus|L.]]) [[Nicolaas Laurens Burman|Burm.f.]]
|synonyms=*''Aloe barbadensis'' <small>Mill.</small>
* ''Aloe barbadensis'' var. ''chinensis'' <small>Haw.</small>
* ''Aloe chinensis'' <small>(Haw.) Baker</small>
* ''Aloe elongata'' <small>Murray</small>
* ''Aloe flava'' <small>Pers.</small>
* ''Aloe indica''<small> Royle</small>
* ''Aloe lanzae'' <small>Tod.</small>
* ''Aloe maculata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe perfoliata'' var. ''vera''<small> L. </small>
* ''Aloe rubescens'' <small>DC.</small>
* ''Aloe variegata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe vera'' <small>Mill. (illegitimate)</small>
* ''Aloe vera'' var. ''chinensis'' <small>(Haw.) A. Berger</small>
* ''Aloe vera'' var. ''lanzae''<small> Baker</small>
* ''Aloe vera'' var. ''littoralis'' <small>J.Koenig ex Baker</small>
* ''Aloe vulgaris'' <small>Lam.</small>
|synonyms_ref=<ref>[http://www.tropicos.org/Name/18403421?tab=synonyms Aloe vera (L.) Burm. f.] Tropicos.org</ref><ref name="WFO">{{cite web |title=''Aloe vera'' L. Burm.f. Fl. Indica : 83 (1768) |url=http://www.worldfloraonline.org/taxon/wfo-0000758976 |website=World Flora Online |date=2022 |publisher=World flora Consortium |access-date=16 December 2022}}</ref>
}}
'''ಙೋಳಿಸರ''' ಅಥವಾ ಅಲೋವೆರಾ <ref name="cabi">{{cite web |url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/4192 |title=Aloe vera (true aloe) |date=13 February 2019 |publisher=[[Centre for Agriculture and Bioscience International]] |access-date=15 October 2019}}</ref> ಪಂಡ ಆಸ್ಫೊಡೆಲೇಸಿ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರ್ದಿನ ಒಂಜಿ ಸಸ್ಯ. ಮಸ್ತ್ ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ. ಅಲೋವೆರಾನ್ [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ಬೊಕ್ಕ [[ಹೋಮಿಯೋಪತಿ]]ಡ್ ಮರ್ದ್ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಚರ್ಮದ ಕಾಯಿಲೆಗ್ ಉಂದು ಎಡ್ಡೆ ಮರ್ದ್.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ಅಲೋ ಬಾರ್ಬಾಡೆನ್ಸಿಸ್.ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ದೆತ್ತ ಪ್ರಭೇದಲು, ಅಲೊ ಪರ್ಫೋಲಿಯಾಟ,ಅಲೋ ವಲ್ಗಾರಿಸ್ ಇಂಚಿನ ದಿಂಜ ಪ್ರಭೇದಲು ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕತ್ತಾಳೈ ತುಳು-ಙೋಳಿಸರ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕಟ್ಟವಾಳ,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ಕಲಬಂದ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಕುಮಾರೀ, ಗೃಹಕನ್ಯಕಾ <ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪ್ರಪಂಚ ಮಾತ ಕಡೆಟ್ಲಾ ಬೊಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ.ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಡೆಟ್ ಉಂದೆನ್ ಕಳೆ ದೈ ಪಂಡ್ದ್ ಗೆನ್ಪುವೆರ್.<ref name=cabi/><ref name="drugs">{{cite web |title=Aloe |url=https://www.drugs.com/npp/aloe.html |publisher=Drugs.com|access-date=8 June 2026 |date=19 November 2025}}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಕಾಂಡ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಅತ್ತ್ಂಡ ಎಲ್ಯ ಕಾಂಡ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ 80-100 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಇರೆಕುಲುಡ್ ನೀರ್ ಙೋಳೆದ ನೀರ್ ದಿಂಜ್ದುಪ್ಪುಂಡ್. ಇರೆತ ಅಂಚಿಲು ಒಂಜಿ ದಿಕ್ಕ್ಡ್ ಜೋಡಾದ್ ದೀತಿನ ಮುಳ್ಳುದಲೆಕ ತೋಜುಂಡು.
==ಕೃಷಿ==
ಅಲೋವೆರಾನ್ ಒಂಜಿ ತೋಟದ ದೈ ಆದ್ ಬುಳೆಪಾವೊಲಿ. ಈ ದೈ ಸುಮಾರ್ ೩೦ ರ್ದ್ ೫೦ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಪೊಸ ಮೊಳಕೆನ್ ಬುಳೆಪಾದ್ ಬುಳೆಪುವೆರ್. ಈ ದೈಕ್ ಮಲ್ಲ ಕಾಯಿಲೆ ಬರ್ಪುಜಿ. ಚಿಗುರುಲೆನ್ ಸುಮಾರ್ ೫೦ ಸೆಂ.ಮೀ ದೂರೊಡು ನಡ್ಪೆರ್. ನಡ್ತಿನ ಬೊಕ್ಕ ಆಜಿ ತಿಂಗೊಲುಡ್ದ್ ಸುಗ್ಗಿ ಸುರು ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಒಂಜಿ ದೈನ್ ಐನ್ ವರ್ಷ ಮುಟ್ಟ ನಿರಂತರವಾದ್ ಕೊಯ್ಯೆರೆ ಸಾಧ್ಯ. ಉಂದೆನ್ ತೋಟೊಲೆಡ್ ಅಂತರ ಬುಳೆ ಆದ್ ಲಾ ನಡ್ಪಾವೊಲಿ. ಸೌಂದರ್ಯ ಆರೈಕೆದ ವಿಷಯೊಡು ಇನಿ ಜಗತ್ತ್ ಮಸ್ತ್ ಮುನ್ನಡೆ ಆತ್ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಬುಳೆಪಾಯೆರೆ ಮಸ್ತ್ ಸಾಧ್ಯತೆ ಉಂಡು. ಕಾಕ್ಟಸ್ ದೈತ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರಿನ ಈ ಎಲ್ಯ ದೈತ ಜೀವಿತಾವದಿಡ್ ಒಂಜಿ ದೈಡ್ದ್ ಸುಮಾರ್ ಮೂಜರೆ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ ಇಳುವರಿ ತಿಕ್ಕುಂಡು.
==ಅಲೋವೆರಾದ ಪ್ರಯೋಜನೊಲು==
ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲೆಡ್ (ಪೊಡ್ಸ್)ದಿಂಜಿನ ಜೆಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಕೊಪೊಲಿಸ್ಯಾಕರೈಡ್ ಲೆಡ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು<ref>{{Cite journal |last1=Liu |first1=Chang |last2=Cui |first2=Yan |last3=Pi |first3=Fuwei |last4=Cheng |first4=Yuliang |last5=Guo |first5=Yahui |last6=Qian |first6=He |date=2019-04-19 |title=Extraction, Purification, Structural Characteristics, Biological Activities and Pharmacological Applications of Acemannan, a Polysaccharide from Aloe vera: A Review |journal=Molecules |language=en |volume=24 |issue=8 |pages=1554 |doi=10.3390/molecules24081554 |issn=1420-3049 |pmc=6515206 |pmid=31010204 |doi-access=free }}</ref>. ಅಲೋವೆರಾಡ್ ಜೀವಸತ್ವೊಲು, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲೊಲು, ಕರ್ಬ, ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ಸತು, ಕಿಣ್ವೊಲು ಇಂಚಿನವುಲು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಇನಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಅಲೋವೆರಾ ಉತ್ಪನ್ನೊಲು ಲಭ್ಯ ಉಂಡು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಪಾನೀಯೊಲು, ಮಾಯಿಶ್ಚರೈಸರ್ ಲು, ಶುದ್ಧೀಕರಣೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಮುಲಾಮುಲು. ಅಲೋವೆರಾ ರಸ ಸಂಧಿವಾತ, ಮಧುಮೇಹ, ಎಚ್ಚಿನ ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾರ್ದ ಉಗುರುಲೆನಂಚಿನ ಕಾಯಿಲೆ ಇತ್ತಿನ ಜನಕುಲೆಗ್ ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾಯಿನವು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಎಡ್ಡೆ ಆಂಟಿ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್. ಉಂದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾನ್ ಲಡಾಯಿ ಮಲ್ಪುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿನ್ ಬುಲೆಪಾವುಂಡು.
==ಆಯುರ್ವೇದಡ್ ಉಪಯೋಗೊಲು==
ಕುಮಾರ್ಯಸವ, ಅನ್ನಭೇದಿಸಿಂಧೂರಂ, ಬೊಕ್ಕ ಮಂಜಿಷ್ಠಾಡಿ ತೈಲಂ ಡ್ ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು.
==ಮಾರ್ಕೆಟ್ಡ್ ತಿಕ್ಕುನ ಙೋಳೆಸರದ ಉತ್ಪನ್ನಲು==
* ಲೋಷನ್
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಡೈಪರ್ಸ್
* ಟೂತ್ ಪೇಸ್ಟ್
* ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಪಾನೀಯೊಲು
* ವಯಸ್ಕೆರೆನ ಪ್ಯಾಡ್ ಲು
* ಕೂಜಲ್ದ ಎಣ್ಣೆಲು
* ಮೋನೆ ದೆಕ್ಕುನ ಉತ್ಪನ್ನಲು
* ಮೋನೆಗ್ ಪೂಜುನ ಕೆನೆ
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಸೋಪ್
ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಭಾರತೀಯ ಔಷಧ ಕಂಪೆನಿಲು ವ್ಯಾಪಕವಾದ್ ಆಮದು ಮಲ್ಪುವೆರ್.
==ಛಾಯಾಂಕಣೊ==
<gallery mode="packed" heights="140px">
File:Aloe vera leaf showing the gel (1).JPG|ಇರೆ ಬೊಕ್ಕ ಜೆಲ್
File:Aloe vera gel.jpg|ತಿನಿಸ್ಡ್ ಉಪಯೋಗವಾಪಿನ ಜೆಲ್
File:Es Lidah Buaya.JPG|ಙೋಳಿಸರಡ್ದ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪಿನ ಇಂಡೋನೇಷಿಯಾ ಒಂಜಿ ಪಾನೀಯ
File:Gelaloevera.JPG|ಪಾನೀಯ
File:Cut Aloe Vera Leaf.jpg|ತುಂಡು ಮಲ್ತಿನ ಇರೆ
File:Aloe vera cut leaf drawing1.jpg|Diagram of leaf: 1 Cuticle, 2 Chloroplast parenchym, 3 Inner tissue, 4 Vascular bundles
File:Aloe Vera Buds.jpg|ಚಿಗುರು
File:Aloe Vera flower.jpg|ಪೂ ಮೂಡುನ ಜಾಗೆ
File:Aloe vera flower 2.jpg|ಪೂಕುಲು
File:AloeBluhendD2.JPG|ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಗಾತ್ರೊದ ದೈಕುಲು
File:A potted aloe vera plant.jpg|ಕುಂಡೊಡು ಬೊಲೆಪಾಯಿ ದೈ
File:Aloe plant bud.jpg|[[Basal shoot|Basal shoots (root sprouts)]]
</gallery>
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ದೈಯಿ]]
d5chocaqa2wwgcdijystx8z5yzyaeu6
362166
362165
2026-06-29T12:58:28Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಸಸ್ಯೊಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362166
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
| taxon = Aloe vera
| image = Aloe_vera_flower_inset.png
| image_upright = 1.2
| image_caption = Plant with flower detail inset
| authority = ([[Carl Linnaeus|L.]]) [[Nicolaas Laurens Burman|Burm.f.]]
|synonyms=*''Aloe barbadensis'' <small>Mill.</small>
* ''Aloe barbadensis'' var. ''chinensis'' <small>Haw.</small>
* ''Aloe chinensis'' <small>(Haw.) Baker</small>
* ''Aloe elongata'' <small>Murray</small>
* ''Aloe flava'' <small>Pers.</small>
* ''Aloe indica''<small> Royle</small>
* ''Aloe lanzae'' <small>Tod.</small>
* ''Aloe maculata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe perfoliata'' var. ''vera''<small> L. </small>
* ''Aloe rubescens'' <small>DC.</small>
* ''Aloe variegata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe vera'' <small>Mill. (illegitimate)</small>
* ''Aloe vera'' var. ''chinensis'' <small>(Haw.) A. Berger</small>
* ''Aloe vera'' var. ''lanzae''<small> Baker</small>
* ''Aloe vera'' var. ''littoralis'' <small>J.Koenig ex Baker</small>
* ''Aloe vulgaris'' <small>Lam.</small>
|synonyms_ref=<ref>[http://www.tropicos.org/Name/18403421?tab=synonyms Aloe vera (L.) Burm. f.] Tropicos.org</ref><ref name="WFO">{{cite web |title=''Aloe vera'' L. Burm.f. Fl. Indica : 83 (1768) |url=http://www.worldfloraonline.org/taxon/wfo-0000758976 |website=World Flora Online |date=2022 |publisher=World flora Consortium |access-date=16 December 2022}}</ref>
}}
'''ಙೋಳಿಸರ''' ಅಥವಾ ಅಲೋವೆರಾ <ref name="cabi">{{cite web |url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/4192 |title=Aloe vera (true aloe) |date=13 February 2019 |publisher=[[Centre for Agriculture and Bioscience International]] |access-date=15 October 2019}}</ref> ಪಂಡ ಆಸ್ಫೊಡೆಲೇಸಿ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರ್ದಿನ ಒಂಜಿ ಸಸ್ಯ. ಮಸ್ತ್ ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ. ಅಲೋವೆರಾನ್ [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ಬೊಕ್ಕ [[ಹೋಮಿಯೋಪತಿ]]ಡ್ ಮರ್ದ್ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಚರ್ಮದ ಕಾಯಿಲೆಗ್ ಉಂದು ಎಡ್ಡೆ ಮರ್ದ್.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ಅಲೋ ಬಾರ್ಬಾಡೆನ್ಸಿಸ್.ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ದೆತ್ತ ಪ್ರಭೇದಲು, ಅಲೊ ಪರ್ಫೋಲಿಯಾಟ,ಅಲೋ ವಲ್ಗಾರಿಸ್ ಇಂಚಿನ ದಿಂಜ ಪ್ರಭೇದಲು ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕತ್ತಾಳೈ ತುಳು-ಙೋಳಿಸರ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕಟ್ಟವಾಳ,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ಕಲಬಂದ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಕುಮಾರೀ, ಗೃಹಕನ್ಯಕಾ <ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪ್ರಪಂಚ ಮಾತ ಕಡೆಟ್ಲಾ ಬೊಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ.ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಡೆಟ್ ಉಂದೆನ್ ಕಳೆ ದೈ ಪಂಡ್ದ್ ಗೆನ್ಪುವೆರ್.<ref name=cabi/><ref name="drugs">{{cite web |title=Aloe |url=https://www.drugs.com/npp/aloe.html |publisher=Drugs.com|access-date=8 June 2026 |date=19 November 2025}}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಕಾಂಡ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಅತ್ತ್ಂಡ ಎಲ್ಯ ಕಾಂಡ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ 80-100 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಇರೆಕುಲುಡ್ ನೀರ್ ಙೋಳೆದ ನೀರ್ ದಿಂಜ್ದುಪ್ಪುಂಡ್. ಇರೆತ ಅಂಚಿಲು ಒಂಜಿ ದಿಕ್ಕ್ಡ್ ಜೋಡಾದ್ ದೀತಿನ ಮುಳ್ಳುದಲೆಕ ತೋಜುಂಡು.
==ಕೃಷಿ==
ಅಲೋವೆರಾನ್ ಒಂಜಿ ತೋಟದ ದೈ ಆದ್ ಬುಳೆಪಾವೊಲಿ. ಈ ದೈ ಸುಮಾರ್ ೩೦ ರ್ದ್ ೫೦ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಪೊಸ ಮೊಳಕೆನ್ ಬುಳೆಪಾದ್ ಬುಳೆಪುವೆರ್. ಈ ದೈಕ್ ಮಲ್ಲ ಕಾಯಿಲೆ ಬರ್ಪುಜಿ. ಚಿಗುರುಲೆನ್ ಸುಮಾರ್ ೫೦ ಸೆಂ.ಮೀ ದೂರೊಡು ನಡ್ಪೆರ್. ನಡ್ತಿನ ಬೊಕ್ಕ ಆಜಿ ತಿಂಗೊಲುಡ್ದ್ ಸುಗ್ಗಿ ಸುರು ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಒಂಜಿ ದೈನ್ ಐನ್ ವರ್ಷ ಮುಟ್ಟ ನಿರಂತರವಾದ್ ಕೊಯ್ಯೆರೆ ಸಾಧ್ಯ. ಉಂದೆನ್ ತೋಟೊಲೆಡ್ ಅಂತರ ಬುಳೆ ಆದ್ ಲಾ ನಡ್ಪಾವೊಲಿ. ಸೌಂದರ್ಯ ಆರೈಕೆದ ವಿಷಯೊಡು ಇನಿ ಜಗತ್ತ್ ಮಸ್ತ್ ಮುನ್ನಡೆ ಆತ್ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಬುಳೆಪಾಯೆರೆ ಮಸ್ತ್ ಸಾಧ್ಯತೆ ಉಂಡು. ಕಾಕ್ಟಸ್ ದೈತ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರಿನ ಈ ಎಲ್ಯ ದೈತ ಜೀವಿತಾವದಿಡ್ ಒಂಜಿ ದೈಡ್ದ್ ಸುಮಾರ್ ಮೂಜರೆ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ ಇಳುವರಿ ತಿಕ್ಕುಂಡು.
==ಅಲೋವೆರಾದ ಪ್ರಯೋಜನೊಲು==
ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲೆಡ್ (ಪೊಡ್ಸ್)ದಿಂಜಿನ ಜೆಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಕೊಪೊಲಿಸ್ಯಾಕರೈಡ್ ಲೆಡ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು<ref>{{Cite journal |last1=Liu |first1=Chang |last2=Cui |first2=Yan |last3=Pi |first3=Fuwei |last4=Cheng |first4=Yuliang |last5=Guo |first5=Yahui |last6=Qian |first6=He |date=2019-04-19 |title=Extraction, Purification, Structural Characteristics, Biological Activities and Pharmacological Applications of Acemannan, a Polysaccharide from Aloe vera: A Review |journal=Molecules |language=en |volume=24 |issue=8 |pages=1554 |doi=10.3390/molecules24081554 |issn=1420-3049 |pmc=6515206 |pmid=31010204 |doi-access=free }}</ref>. ಅಲೋವೆರಾಡ್ ಜೀವಸತ್ವೊಲು, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲೊಲು, ಕರ್ಬ, ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ಸತು, ಕಿಣ್ವೊಲು ಇಂಚಿನವುಲು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಇನಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಅಲೋವೆರಾ ಉತ್ಪನ್ನೊಲು ಲಭ್ಯ ಉಂಡು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಪಾನೀಯೊಲು, ಮಾಯಿಶ್ಚರೈಸರ್ ಲು, ಶುದ್ಧೀಕರಣೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಮುಲಾಮುಲು. ಅಲೋವೆರಾ ರಸ ಸಂಧಿವಾತ, ಮಧುಮೇಹ, ಎಚ್ಚಿನ ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾರ್ದ ಉಗುರುಲೆನಂಚಿನ ಕಾಯಿಲೆ ಇತ್ತಿನ ಜನಕುಲೆಗ್ ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾಯಿನವು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಎಡ್ಡೆ ಆಂಟಿ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್. ಉಂದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾನ್ ಲಡಾಯಿ ಮಲ್ಪುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿನ್ ಬುಲೆಪಾವುಂಡು.
==ಆಯುರ್ವೇದಡ್ ಉಪಯೋಗೊಲು==
ಕುಮಾರ್ಯಸವ, ಅನ್ನಭೇದಿಸಿಂಧೂರಂ, ಬೊಕ್ಕ ಮಂಜಿಷ್ಠಾಡಿ ತೈಲಂ ಡ್ ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು.
==ಮಾರ್ಕೆಟ್ಡ್ ತಿಕ್ಕುನ ಙೋಳೆಸರದ ಉತ್ಪನ್ನಲು==
* ಲೋಷನ್
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಡೈಪರ್ಸ್
* ಟೂತ್ ಪೇಸ್ಟ್
* ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಪಾನೀಯೊಲು
* ವಯಸ್ಕೆರೆನ ಪ್ಯಾಡ್ ಲು
* ಕೂಜಲ್ದ ಎಣ್ಣೆಲು
* ಮೋನೆ ದೆಕ್ಕುನ ಉತ್ಪನ್ನಲು
* ಮೋನೆಗ್ ಪೂಜುನ ಕೆನೆ
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಸೋಪ್
ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಭಾರತೀಯ ಔಷಧ ಕಂಪೆನಿಲು ವ್ಯಾಪಕವಾದ್ ಆಮದು ಮಲ್ಪುವೆರ್.
==ಛಾಯಾಂಕಣೊ==
<gallery mode="packed" heights="140px">
File:Aloe vera leaf showing the gel (1).JPG|ಇರೆ ಬೊಕ್ಕ ಜೆಲ್
File:Aloe vera gel.jpg|ತಿನಿಸ್ಡ್ ಉಪಯೋಗವಾಪಿನ ಜೆಲ್
File:Es Lidah Buaya.JPG|ಙೋಳಿಸರಡ್ದ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪಿನ ಇಂಡೋನೇಷಿಯಾ ಒಂಜಿ ಪಾನೀಯ
File:Gelaloevera.JPG|ಪಾನೀಯ
File:Cut Aloe Vera Leaf.jpg|ತುಂಡು ಮಲ್ತಿನ ಇರೆ
File:Aloe vera cut leaf drawing1.jpg|Diagram of leaf: 1 Cuticle, 2 Chloroplast parenchym, 3 Inner tissue, 4 Vascular bundles
File:Aloe Vera Buds.jpg|ಚಿಗುರು
File:Aloe Vera flower.jpg|ಪೂ ಮೂಡುನ ಜಾಗೆ
File:Aloe vera flower 2.jpg|ಪೂಕುಲು
File:AloeBluhendD2.JPG|ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಗಾತ್ರೊದ ದೈಕುಲು
File:A potted aloe vera plant.jpg|ಕುಂಡೊಡು ಬೊಲೆಪಾಯಿ ದೈ
File:Aloe plant bud.jpg|[[Basal shoot|Basal shoots (root sprouts)]]
</gallery>
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ದೈಯಿ]]
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು]]
lqac290e6u4ftkxe2x8r3oidzj6joum
362167
362166
2026-06-29T12:58:46Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಮರ್ದ್ದ ದೈ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362167
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
| taxon = Aloe vera
| image = Aloe_vera_flower_inset.png
| image_upright = 1.2
| image_caption = Plant with flower detail inset
| authority = ([[Carl Linnaeus|L.]]) [[Nicolaas Laurens Burman|Burm.f.]]
|synonyms=*''Aloe barbadensis'' <small>Mill.</small>
* ''Aloe barbadensis'' var. ''chinensis'' <small>Haw.</small>
* ''Aloe chinensis'' <small>(Haw.) Baker</small>
* ''Aloe elongata'' <small>Murray</small>
* ''Aloe flava'' <small>Pers.</small>
* ''Aloe indica''<small> Royle</small>
* ''Aloe lanzae'' <small>Tod.</small>
* ''Aloe maculata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe perfoliata'' var. ''vera''<small> L. </small>
* ''Aloe rubescens'' <small>DC.</small>
* ''Aloe variegata'' <small>Forssk.</small> (illegitimate)
* ''Aloe vera'' <small>Mill. (illegitimate)</small>
* ''Aloe vera'' var. ''chinensis'' <small>(Haw.) A. Berger</small>
* ''Aloe vera'' var. ''lanzae''<small> Baker</small>
* ''Aloe vera'' var. ''littoralis'' <small>J.Koenig ex Baker</small>
* ''Aloe vulgaris'' <small>Lam.</small>
|synonyms_ref=<ref>[http://www.tropicos.org/Name/18403421?tab=synonyms Aloe vera (L.) Burm. f.] Tropicos.org</ref><ref name="WFO">{{cite web |title=''Aloe vera'' L. Burm.f. Fl. Indica : 83 (1768) |url=http://www.worldfloraonline.org/taxon/wfo-0000758976 |website=World Flora Online |date=2022 |publisher=World flora Consortium |access-date=16 December 2022}}</ref>
}}
'''ಙೋಳಿಸರ''' ಅಥವಾ ಅಲೋವೆರಾ <ref name="cabi">{{cite web |url=https://www.cabi.org/isc/datasheet/4192 |title=Aloe vera (true aloe) |date=13 February 2019 |publisher=[[Centre for Agriculture and Bioscience International]] |access-date=15 October 2019}}</ref> ಪಂಡ ಆಸ್ಫೊಡೆಲೇಸಿ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರ್ದಿನ ಒಂಜಿ ಸಸ್ಯ. ಮಸ್ತ್ ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ. ಅಲೋವೆರಾನ್ [[ಆಯುರ್ವೇದ]] ಬೊಕ್ಕ [[ಹೋಮಿಯೋಪತಿ]]ಡ್ ಮರ್ದ್ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಚರ್ಮದ ಕಾಯಿಲೆಗ್ ಉಂದು ಎಡ್ಡೆ ಮರ್ದ್.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ಅಲೋ ಬಾರ್ಬಾಡೆನ್ಸಿಸ್.ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ದೆತ್ತ ಪ್ರಭೇದಲು, ಅಲೊ ಪರ್ಫೋಲಿಯಾಟ,ಅಲೋ ವಲ್ಗಾರಿಸ್ ಇಂಚಿನ ದಿಂಜ ಪ್ರಭೇದಲು ಉಂಡು.<ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕತ್ತಾಳೈ ತುಳು-ಙೋಳಿಸರ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕಟ್ಟವಾಳ,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ಕಲಬಂದ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಕುಮಾರೀ, ಗೃಹಕನ್ಯಕಾ <ref>{{Cite web |title=ಕತ್ತಾಳಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪ್ರಪಂಚ ಮಾತ ಕಡೆಟ್ಲಾ ಬೊಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ದೈ.ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಡೆಟ್ ಉಂದೆನ್ ಕಳೆ ದೈ ಪಂಡ್ದ್ ಗೆನ್ಪುವೆರ್.<ref name=cabi/><ref name="drugs">{{cite web |title=Aloe |url=https://www.drugs.com/npp/aloe.html |publisher=Drugs.com|access-date=8 June 2026 |date=19 November 2025}}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಕಾಂಡ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಅತ್ತ್ಂಡ ಎಲ್ಯ ಕಾಂಡ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ 80-100 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಇರೆಕುಲುಡ್ ನೀರ್ ಙೋಳೆದ ನೀರ್ ದಿಂಜ್ದುಪ್ಪುಂಡ್. ಇರೆತ ಅಂಚಿಲು ಒಂಜಿ ದಿಕ್ಕ್ಡ್ ಜೋಡಾದ್ ದೀತಿನ ಮುಳ್ಳುದಲೆಕ ತೋಜುಂಡು.
==ಕೃಷಿ==
ಅಲೋವೆರಾನ್ ಒಂಜಿ ತೋಟದ ದೈ ಆದ್ ಬುಳೆಪಾವೊಲಿ. ಈ ದೈ ಸುಮಾರ್ ೩೦ ರ್ದ್ ೫೦ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಲೆಪುಂಡು. ಪೊಸ ಮೊಳಕೆನ್ ಬುಳೆಪಾದ್ ಬುಳೆಪುವೆರ್. ಈ ದೈಕ್ ಮಲ್ಲ ಕಾಯಿಲೆ ಬರ್ಪುಜಿ. ಚಿಗುರುಲೆನ್ ಸುಮಾರ್ ೫೦ ಸೆಂ.ಮೀ ದೂರೊಡು ನಡ್ಪೆರ್. ನಡ್ತಿನ ಬೊಕ್ಕ ಆಜಿ ತಿಂಗೊಲುಡ್ದ್ ಸುಗ್ಗಿ ಸುರು ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಒಂಜಿ ದೈನ್ ಐನ್ ವರ್ಷ ಮುಟ್ಟ ನಿರಂತರವಾದ್ ಕೊಯ್ಯೆರೆ ಸಾಧ್ಯ. ಉಂದೆನ್ ತೋಟೊಲೆಡ್ ಅಂತರ ಬುಳೆ ಆದ್ ಲಾ ನಡ್ಪಾವೊಲಿ. ಸೌಂದರ್ಯ ಆರೈಕೆದ ವಿಷಯೊಡು ಇನಿ ಜಗತ್ತ್ ಮಸ್ತ್ ಮುನ್ನಡೆ ಆತ್ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಬುಳೆಪಾಯೆರೆ ಮಸ್ತ್ ಸಾಧ್ಯತೆ ಉಂಡು. ಕಾಕ್ಟಸ್ ದೈತ ಕುಟುಂಬೊಗು ಸೇರಿನ ಈ ಎಲ್ಯ ದೈತ ಜೀವಿತಾವದಿಡ್ ಒಂಜಿ ದೈಡ್ದ್ ಸುಮಾರ್ ಮೂಜರೆ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ ಇಳುವರಿ ತಿಕ್ಕುಂಡು.
==ಅಲೋವೆರಾದ ಪ್ರಯೋಜನೊಲು==
ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲೆಡ್ (ಪೊಡ್ಸ್)ದಿಂಜಿನ ಜೆಲ್ಡ್ ಮ್ಯೂಕೊಪೊಲಿಸ್ಯಾಕರೈಡ್ ಲೆಡ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು<ref>{{Cite journal |last1=Liu |first1=Chang |last2=Cui |first2=Yan |last3=Pi |first3=Fuwei |last4=Cheng |first4=Yuliang |last5=Guo |first5=Yahui |last6=Qian |first6=He |date=2019-04-19 |title=Extraction, Purification, Structural Characteristics, Biological Activities and Pharmacological Applications of Acemannan, a Polysaccharide from Aloe vera: A Review |journal=Molecules |language=en |volume=24 |issue=8 |pages=1554 |doi=10.3390/molecules24081554 |issn=1420-3049 |pmc=6515206 |pmid=31010204 |doi-access=free }}</ref>. ಅಲೋವೆರಾಡ್ ಜೀವಸತ್ವೊಲು, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲೊಲು, ಕರ್ಬ, ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ಸತು, ಕಿಣ್ವೊಲು ಇಂಚಿನವುಲು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಇನಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಅಲೋವೆರಾ ಉತ್ಪನ್ನೊಲು ಲಭ್ಯ ಉಂಡು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಪಾನೀಯೊಲು, ಮಾಯಿಶ್ಚರೈಸರ್ ಲು, ಶುದ್ಧೀಕರಣೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಮುಲಾಮುಲು. ಅಲೋವೆರಾ ರಸ ಸಂಧಿವಾತ, ಮಧುಮೇಹ, ಎಚ್ಚಿನ ಕೊಲೆಸ್ಟ್ರಾಲ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾರ್ದ ಉಗುರುಲೆನಂಚಿನ ಕಾಯಿಲೆ ಇತ್ತಿನ ಜನಕುಲೆಗ್ ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾಯಿನವು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಎಡ್ಡೆ ಆಂಟಿ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್. ಉಂದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾನ್ ಲಡಾಯಿ ಮಲ್ಪುಂಡು ಬೊಕ್ಕ ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿನ್ ಬುಲೆಪಾವುಂಡು.
==ಆಯುರ್ವೇದಡ್ ಉಪಯೋಗೊಲು==
ಕುಮಾರ್ಯಸವ, ಅನ್ನಭೇದಿಸಿಂಧೂರಂ, ಬೊಕ್ಕ ಮಂಜಿಷ್ಠಾಡಿ ತೈಲಂ ಡ್ ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು.
==ಮಾರ್ಕೆಟ್ಡ್ ತಿಕ್ಕುನ ಙೋಳೆಸರದ ಉತ್ಪನ್ನಲು==
* ಲೋಷನ್
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಡೈಪರ್ಸ್
* ಟೂತ್ ಪೇಸ್ಟ್
* ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಪಾನೀಯೊಲು
* ವಯಸ್ಕೆರೆನ ಪ್ಯಾಡ್ ಲು
* ಕೂಜಲ್ದ ಎಣ್ಣೆಲು
* ಮೋನೆ ದೆಕ್ಕುನ ಉತ್ಪನ್ನಲು
* ಮೋನೆಗ್ ಪೂಜುನ ಕೆನೆ
* ಜೋಕ್ಲೆನ ಸೋಪ್
ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಭಾರತೀಯ ಔಷಧ ಕಂಪೆನಿಲು ವ್ಯಾಪಕವಾದ್ ಆಮದು ಮಲ್ಪುವೆರ್.
==ಛಾಯಾಂಕಣೊ==
<gallery mode="packed" heights="140px">
File:Aloe vera leaf showing the gel (1).JPG|ಇರೆ ಬೊಕ್ಕ ಜೆಲ್
File:Aloe vera gel.jpg|ತಿನಿಸ್ಡ್ ಉಪಯೋಗವಾಪಿನ ಜೆಲ್
File:Es Lidah Buaya.JPG|ಙೋಳಿಸರಡ್ದ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪಿನ ಇಂಡೋನೇಷಿಯಾ ಒಂಜಿ ಪಾನೀಯ
File:Gelaloevera.JPG|ಪಾನೀಯ
File:Cut Aloe Vera Leaf.jpg|ತುಂಡು ಮಲ್ತಿನ ಇರೆ
File:Aloe vera cut leaf drawing1.jpg|Diagram of leaf: 1 Cuticle, 2 Chloroplast parenchym, 3 Inner tissue, 4 Vascular bundles
File:Aloe Vera Buds.jpg|ಚಿಗುರು
File:Aloe Vera flower.jpg|ಪೂ ಮೂಡುನ ಜಾಗೆ
File:Aloe vera flower 2.jpg|ಪೂಕುಲು
File:AloeBluhendD2.JPG|ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಗಾತ್ರೊದ ದೈಕುಲು
File:A potted aloe vera plant.jpg|ಕುಂಡೊಡು ಬೊಲೆಪಾಯಿ ದೈ
File:Aloe plant bud.jpg|[[Basal shoot|Basal shoots (root sprouts)]]
</gallery>
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ದೈಯಿ]]
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಮರ್ದ್ದ ದೈ]]
0d32i4n6488ihj42p7xq5tem503u80u
ಪಾತೆರ:ಙೋಳಿಸರ
1
27381
362168
2026-06-29T13:00:26Z
VASANTH S.N.
157
https://fountain.toolforge.org/editathons/10wiki-tcy
362168
wikitext
text/x-wiki
{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆ ಪಂತೊದ ಲೇಕನೊ}}
nekn5axm94un6rhhgr63qit15105phm
ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್
0
27382
362171
2026-06-29T15:27:10Z
Mahaveer Indra
1023
ಪೊಸ ಬರವು
362171
wikitext
text/x-wiki
'''ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್''' (ಪರ ಪುದರ್ - ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) 1943 ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡಾತಿನ ಭಾರತದ ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕ್. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ ಮುಂಬೈಡ್ ಉಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ರಿಟೇಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ಮೈಕ್ರೋಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅತ್ತಂದೆ ಮಸ್ತ್ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರೆಗ್ ಕೊರೊಂದುಂಡು. ಒಟ್ಟು 28 ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಶಾಖೆಲು ಉಲ್ಲ, 603 ಶಾಖೆಲು, 1474 ವ್ಯವಹಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಶಾಖೆಲು, 412 ಎಟಿಎಂ ಮೆಷಿನ್ಲು ಉಲ್ಲ. ಸದ್ಯೊಗು ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ 1.5 ಕೋಟಿರ್ದ್ಲಾ ಎಚ್ಚ ಗ್ರಾಹಕರು ಉಲ್ಲೆರ್. ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರದ ಮಿತ್ತ್ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧೦ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಭಾರತೀಯ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಯ್ದೆ ೧೯೧೩ರ ಅಡಿಟ್, ಜೂನ್ ೧೪ ೧೯೪೩ನೇ ಇಸವಿಡ್ ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಒಂಜಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರೂಪೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸಾಂಗ್ಲಿದ ಬಾಬಗೊಂಡ ಭುಜಗೊಂಡ ಪಾಟೀಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಗಂಗಪ್ಪ ಸಿದ್ದಪ್ಪ ಚೌಗುಲೆ ಇರುವೆರ್ ಸೇರ್ದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರಂಭೊಡು ಕೊಲ್ಲಾಪುರ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಂಗ್ಲಿಡ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಶಾಖೆನ್ ದೆತ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್. ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಕೊಲ್ಲಾಪುರ-ಸಾಂಗ್ಲಿ ಭಾಗದ ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಅಂಚನೆ ಬ್ಯಾರದಕ್ಲೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೇವೆ ಕೊರೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/6129247.cms|title=Ratnakar Bank gets new-look board|last=M|first=Sabarinath|date=2010-07-05|work=The Economic Times|access-date=2019-09-21}}</ref><ref name="ET History">{{Cite news |url= https://economictimes.indiatimes.com/rbl-bank-ltd/infocompanyhistory/companyid-7750.cms|title= Company History - RBL Bank Ltd.|access-date= February 15, 2019|website=economictimes.indiatimes.com |publisher=[[The Economic Times]]}}</ref>
1959ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ 1934ರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 'ಷೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಅತ್ತ್ದ್ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬೊಕ್ಕ 1970ನೇ ಇಸವಿಡ್, ಉಂದು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ನ್ ಪಡೆಂಡ್.<ref>{{Cite news |url= https://www.business-standard.com/article/finance/ratnakar-bank-from-nh4-to-nh8-112112300028_1.html|title= Ratnakar Bank: From NH4 to NH8|first= Somasroy|last= Chakraborty|date= January 20, 2013|access-date= February 15, 2019|website=business-standard.com |publisher=[[Business Standard]]}}</ref>
ಆಗಸ್ಟ್ 2014 ಟ್, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ನ್ 'ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಪಂದ್ ಬದಲ್ತೆರ್.<ref name="ET History"/>
==ಸ್ವಾಧೀನ==
2013ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಮ ದೇಸೊಡು ಇತಿನ, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಮೂಲದ 'ರಾಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್' ನ ಬಿಸಿನೆಸ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಅಡಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವ್ಯವಹಾರ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶಕ್ಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ೧ ಲಕ್ಸೊಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಗಿರಾಕಿಲು ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ತಿಕ್ಕಿಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Ratnakar Bank to buy 3 business units of RBS |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/ratnakar-bank-to-buy-3-business-units-of-rbs/article64211841.ece |access-date=25 October 2025
==ಉಲ್ಲೇಕ==
{{reflist}}
7ynsfs1yeinks423sqww2lpqcdyocmy
362172
362171
2026-06-29T15:30:06Z
Mahaveer Indra
1023
/* ಸ್ವಾಧೀನ */
362172
wikitext
text/x-wiki
'''ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್''' (ಪರ ಪುದರ್ - ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) 1943 ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡಾತಿನ ಭಾರತದ ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕ್. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ ಮುಂಬೈಡ್ ಉಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ರಿಟೇಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ಮೈಕ್ರೋಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅತ್ತಂದೆ ಮಸ್ತ್ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರೆಗ್ ಕೊರೊಂದುಂಡು. ಒಟ್ಟು 28 ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಶಾಖೆಲು ಉಲ್ಲ, 603 ಶಾಖೆಲು, 1474 ವ್ಯವಹಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಶಾಖೆಲು, 412 ಎಟಿಎಂ ಮೆಷಿನ್ಲು ಉಲ್ಲ. ಸದ್ಯೊಗು ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ 1.5 ಕೋಟಿರ್ದ್ಲಾ ಎಚ್ಚ ಗ್ರಾಹಕರು ಉಲ್ಲೆರ್. ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರದ ಮಿತ್ತ್ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧೦ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಭಾರತೀಯ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಯ್ದೆ ೧೯೧೩ರ ಅಡಿಟ್, ಜೂನ್ ೧೪ ೧೯೪೩ನೇ ಇಸವಿಡ್ ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಒಂಜಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರೂಪೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸಾಂಗ್ಲಿದ ಬಾಬಗೊಂಡ ಭುಜಗೊಂಡ ಪಾಟೀಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಗಂಗಪ್ಪ ಸಿದ್ದಪ್ಪ ಚೌಗುಲೆ ಇರುವೆರ್ ಸೇರ್ದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರಂಭೊಡು ಕೊಲ್ಲಾಪುರ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಂಗ್ಲಿಡ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಶಾಖೆನ್ ದೆತ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್. ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಕೊಲ್ಲಾಪುರ-ಸಾಂಗ್ಲಿ ಭಾಗದ ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಅಂಚನೆ ಬ್ಯಾರದಕ್ಲೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೇವೆ ಕೊರೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/6129247.cms|title=Ratnakar Bank gets new-look board|last=M|first=Sabarinath|date=2010-07-05|work=The Economic Times|access-date=2019-09-21}}</ref><ref name="ET History">{{Cite news |url= https://economictimes.indiatimes.com/rbl-bank-ltd/infocompanyhistory/companyid-7750.cms|title= Company History - RBL Bank Ltd.|access-date= February 15, 2019|website=economictimes.indiatimes.com |publisher=[[The Economic Times]]}}</ref>
1959ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ 1934ರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 'ಷೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಅತ್ತ್ದ್ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬೊಕ್ಕ 1970ನೇ ಇಸವಿಡ್, ಉಂದು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ನ್ ಪಡೆಂಡ್.<ref>{{Cite news |url= https://www.business-standard.com/article/finance/ratnakar-bank-from-nh4-to-nh8-112112300028_1.html|title= Ratnakar Bank: From NH4 to NH8|first= Somasroy|last= Chakraborty|date= January 20, 2013|access-date= February 15, 2019|website=business-standard.com |publisher=[[Business Standard]]}}</ref>
ಆಗಸ್ಟ್ 2014 ಟ್, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ನ್ 'ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಪಂದ್ ಬದಲ್ತೆರ್.<ref name="ET History"/>
==ಸ್ವಾಧೀನ==
2013ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಮ ದೇಸೊಡು ಇತಿನ, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಮೂಲದ 'ರಾಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್' ನ ಬಿಸಿನೆಸ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಅಡಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವ್ಯವಹಾರ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶಕ್ಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ೧ ಲಕ್ಸೊಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಗಿರಾಕಿಲು ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ತಿಕ್ಕಿಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Ratnakar Bank to buy 3 business units of RBS |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/ratnakar-bank-to-buy-3-business-units-of-rbs/article64211841.ece |access-date=25 October 2025 |work=BusinessLine |date=9 August 2013 |language=en}}</ref>
==ಉಲ್ಲೇಕ==
{{reflist}}
gq4b14doigscxp02dr9nuojfpjlgej5
362173
362172
2026-06-29T15:30:45Z
Mahaveer Indra
1023
added [[Category:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362173
wikitext
text/x-wiki
'''ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್''' (ಪರ ಪುದರ್ - ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) 1943 ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡಾತಿನ ಭಾರತದ ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕ್. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ ಮುಂಬೈಡ್ ಉಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ರಿಟೇಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ಮೈಕ್ರೋಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅತ್ತಂದೆ ಮಸ್ತ್ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರೆಗ್ ಕೊರೊಂದುಂಡು. ಒಟ್ಟು 28 ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಶಾಖೆಲು ಉಲ್ಲ, 603 ಶಾಖೆಲು, 1474 ವ್ಯವಹಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಶಾಖೆಲು, 412 ಎಟಿಎಂ ಮೆಷಿನ್ಲು ಉಲ್ಲ. ಸದ್ಯೊಗು ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ 1.5 ಕೋಟಿರ್ದ್ಲಾ ಎಚ್ಚ ಗ್ರಾಹಕರು ಉಲ್ಲೆರ್. ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರದ ಮಿತ್ತ್ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧೦ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಭಾರತೀಯ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಯ್ದೆ ೧೯೧೩ರ ಅಡಿಟ್, ಜೂನ್ ೧೪ ೧೯೪೩ನೇ ಇಸವಿಡ್ ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಒಂಜಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರೂಪೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸಾಂಗ್ಲಿದ ಬಾಬಗೊಂಡ ಭುಜಗೊಂಡ ಪಾಟೀಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಗಂಗಪ್ಪ ಸಿದ್ದಪ್ಪ ಚೌಗುಲೆ ಇರುವೆರ್ ಸೇರ್ದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರಂಭೊಡು ಕೊಲ್ಲಾಪುರ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಂಗ್ಲಿಡ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಶಾಖೆನ್ ದೆತ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್. ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಕೊಲ್ಲಾಪುರ-ಸಾಂಗ್ಲಿ ಭಾಗದ ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಅಂಚನೆ ಬ್ಯಾರದಕ್ಲೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೇವೆ ಕೊರೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/6129247.cms|title=Ratnakar Bank gets new-look board|last=M|first=Sabarinath|date=2010-07-05|work=The Economic Times|access-date=2019-09-21}}</ref><ref name="ET History">{{Cite news |url= https://economictimes.indiatimes.com/rbl-bank-ltd/infocompanyhistory/companyid-7750.cms|title= Company History - RBL Bank Ltd.|access-date= February 15, 2019|website=economictimes.indiatimes.com |publisher=[[The Economic Times]]}}</ref>
1959ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ 1934ರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 'ಷೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಅತ್ತ್ದ್ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬೊಕ್ಕ 1970ನೇ ಇಸವಿಡ್, ಉಂದು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ನ್ ಪಡೆಂಡ್.<ref>{{Cite news |url= https://www.business-standard.com/article/finance/ratnakar-bank-from-nh4-to-nh8-112112300028_1.html|title= Ratnakar Bank: From NH4 to NH8|first= Somasroy|last= Chakraborty|date= January 20, 2013|access-date= February 15, 2019|website=business-standard.com |publisher=[[Business Standard]]}}</ref>
ಆಗಸ್ಟ್ 2014 ಟ್, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ನ್ 'ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಪಂದ್ ಬದಲ್ತೆರ್.<ref name="ET History"/>
==ಸ್ವಾಧೀನ==
2013ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಮ ದೇಸೊಡು ಇತಿನ, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಮೂಲದ 'ರಾಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್' ನ ಬಿಸಿನೆಸ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಅಡಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವ್ಯವಹಾರ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶಕ್ಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ೧ ಲಕ್ಸೊಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಗಿರಾಕಿಲು ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ತಿಕ್ಕಿಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Ratnakar Bank to buy 3 business units of RBS |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/ratnakar-bank-to-buy-3-business-units-of-rbs/article64211841.ece |access-date=25 October 2025 |work=BusinessLine |date=9 August 2013 |language=en}}</ref>
==ಉಲ್ಲೇಕ==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
gu2qq6xain8hko5dke5dfmllh1hv4lb
362174
362173
2026-06-29T15:31:02Z
Mahaveer Indra
1023
added [[Category:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362174
wikitext
text/x-wiki
'''ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್''' (ಪರ ಪುದರ್ - ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) 1943 ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡಾತಿನ ಭಾರತದ ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕ್. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ ಮುಂಬೈಡ್ ಉಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ರಿಟೇಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ಮೈಕ್ರೋಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅತ್ತಂದೆ ಮಸ್ತ್ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರೆಗ್ ಕೊರೊಂದುಂಡು. ಒಟ್ಟು 28 ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಶಾಖೆಲು ಉಲ್ಲ, 603 ಶಾಖೆಲು, 1474 ವ್ಯವಹಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಶಾಖೆಲು, 412 ಎಟಿಎಂ ಮೆಷಿನ್ಲು ಉಲ್ಲ. ಸದ್ಯೊಗು ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ 1.5 ಕೋಟಿರ್ದ್ಲಾ ಎಚ್ಚ ಗ್ರಾಹಕರು ಉಲ್ಲೆರ್. ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರದ ಮಿತ್ತ್ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧೦ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಭಾರತೀಯ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಯ್ದೆ ೧೯೧೩ರ ಅಡಿಟ್, ಜೂನ್ ೧೪ ೧೯೪೩ನೇ ಇಸವಿಡ್ ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಒಂಜಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರೂಪೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸಾಂಗ್ಲಿದ ಬಾಬಗೊಂಡ ಭುಜಗೊಂಡ ಪಾಟೀಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಗಂಗಪ್ಪ ಸಿದ್ದಪ್ಪ ಚೌಗುಲೆ ಇರುವೆರ್ ಸೇರ್ದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರಂಭೊಡು ಕೊಲ್ಲಾಪುರ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಂಗ್ಲಿಡ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಶಾಖೆನ್ ದೆತ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್. ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಕೊಲ್ಲಾಪುರ-ಸಾಂಗ್ಲಿ ಭಾಗದ ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಅಂಚನೆ ಬ್ಯಾರದಕ್ಲೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೇವೆ ಕೊರೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/6129247.cms|title=Ratnakar Bank gets new-look board|last=M|first=Sabarinath|date=2010-07-05|work=The Economic Times|access-date=2019-09-21}}</ref><ref name="ET History">{{Cite news |url= https://economictimes.indiatimes.com/rbl-bank-ltd/infocompanyhistory/companyid-7750.cms|title= Company History - RBL Bank Ltd.|access-date= February 15, 2019|website=economictimes.indiatimes.com |publisher=[[The Economic Times]]}}</ref>
1959ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ 1934ರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 'ಷೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಅತ್ತ್ದ್ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬೊಕ್ಕ 1970ನೇ ಇಸವಿಡ್, ಉಂದು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ನ್ ಪಡೆಂಡ್.<ref>{{Cite news |url= https://www.business-standard.com/article/finance/ratnakar-bank-from-nh4-to-nh8-112112300028_1.html|title= Ratnakar Bank: From NH4 to NH8|first= Somasroy|last= Chakraborty|date= January 20, 2013|access-date= February 15, 2019|website=business-standard.com |publisher=[[Business Standard]]}}</ref>
ಆಗಸ್ಟ್ 2014 ಟ್, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ನ್ 'ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಪಂದ್ ಬದಲ್ತೆರ್.<ref name="ET History"/>
==ಸ್ವಾಧೀನ==
2013ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಮ ದೇಸೊಡು ಇತಿನ, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಮೂಲದ 'ರಾಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್' ನ ಬಿಸಿನೆಸ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಅಡಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವ್ಯವಹಾರ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶಕ್ಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ೧ ಲಕ್ಸೊಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಗಿರಾಕಿಲು ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ತಿಕ್ಕಿಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Ratnakar Bank to buy 3 business units of RBS |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/ratnakar-bank-to-buy-3-business-units-of-rbs/article64211841.ece |access-date=25 October 2025 |work=BusinessLine |date=9 August 2013 |language=en}}</ref>
==ಉಲ್ಲೇಕ==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
cbs1dom3utm5s9ghix9g5m3gvgw4jk1
362175
362174
2026-06-29T15:31:27Z
Mahaveer Indra
1023
added [[Category:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362175
wikitext
text/x-wiki
'''ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್''' (ಪರ ಪುದರ್ - ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್) 1943 ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಉಂಡಾತಿನ ಭಾರತದ ಒಂಜಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕ್. ಇಂದೆತ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ ಮುಂಬೈಡ್ ಉಂಡು. ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ರಿಟೇಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಲು, ಮೈಕ್ರೋಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅತ್ತಂದೆ ಮಸ್ತ್ ಬಗೆತ ಪಣವುದ ಸೇವೆಲೆನ್ ಸೇವೆಲೆನ್ ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರೆಗ್ ಕೊರೊಂದುಂಡು. ಒಟ್ಟು 28 ರಾಜ್ಯೊಲೆಡ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಶಾಖೆಲು ಉಲ್ಲ, 603 ಶಾಖೆಲು, 1474 ವ್ಯವಹಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಶಾಖೆಲು, 412 ಎಟಿಎಂ ಮೆಷಿನ್ಲು ಉಲ್ಲ. ಸದ್ಯೊಗು ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ 1.5 ಕೋಟಿರ್ದ್ಲಾ ಎಚ್ಚ ಗ್ರಾಹಕರು ಉಲ್ಲೆರ್. ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಂಡವಾಳದ ಆಧಾರದ ಮಿತ್ತ್ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ೧೦ನೇ ಸಾನೊಡು ಉಂಡು.
==ಇತಿಹಾಸ==
ಭಾರತೀಯ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಯ್ದೆ ೧೯೧೩ರ ಅಡಿಟ್, ಜೂನ್ ೧೪ ೧೯೪೩ನೇ ಇಸವಿಡ್ ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸುರು ಆಂಡ್. ಸುರುಟು ಒಂಜಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರೂಪೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿನ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ ಸಾಂಗ್ಲಿದ ಬಾಬಗೊಂಡ ಭುಜಗೊಂಡ ಪಾಟೀಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಕೊಲ್ಲಾಪುರದ ಗಂಗಪ್ಪ ಸಿದ್ದಪ್ಪ ಚೌಗುಲೆ ಇರುವೆರ್ ಸೇರ್ದ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಆರಂಭೊಡು ಕೊಲ್ಲಾಪುರ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಂಗ್ಲಿಡ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ಶಾಖೆನ್ ದೆತ್ತ್ದಿತ್ತೆರ್. ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಕೊಲ್ಲಾಪುರ-ಸಾಂಗ್ಲಿ ಭಾಗದ ಎಲ್ಯ ಬೊಕ್ಕ ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಲೆಗ್ ಅಂಚನೆ ಬ್ಯಾರದಕ್ಲೆಗ್ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸೇವೆ ಕೊರೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್.<ref>{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/6129247.cms|title=Ratnakar Bank gets new-look board|last=M|first=Sabarinath|date=2010-07-05|work=The Economic Times|access-date=2019-09-21}}</ref><ref name="ET History">{{Cite news |url= https://economictimes.indiatimes.com/rbl-bank-ltd/infocompanyhistory/companyid-7750.cms|title= Company History - RBL Bank Ltd.|access-date= February 15, 2019|website=economictimes.indiatimes.com |publisher=[[The Economic Times]]}}</ref>
1959ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ 1934ರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ್ 'ಷೆಡ್ಯೂಲ್ಡ್ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಅತ್ತ್ದ್ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಬೊಕ್ಕ 1970ನೇ ಇಸವಿಡ್, ಉಂದು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾಡ್ದ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ನ್ ಪಡೆಂಡ್.<ref>{{Cite news |url= https://www.business-standard.com/article/finance/ratnakar-bank-from-nh4-to-nh8-112112300028_1.html|title= Ratnakar Bank: From NH4 to NH8|first= Somasroy|last= Chakraborty|date= January 20, 2013|access-date= February 15, 2019|website=business-standard.com |publisher=[[Business Standard]]}}</ref>
ಆಗಸ್ಟ್ 2014 ಟ್, ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ಪುದರ್ನ್ 'ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಪಂದ್ ಬದಲ್ತೆರ್.<ref name="ET History"/>
==ಸ್ವಾಧೀನ==
2013ನೇ ಇಸವಿಡ್, ರತ್ನಾಕರ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಮ ದೇಸೊಡು ಇತಿನ, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಮೂಲದ 'ರಾಯಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್' ನ ಬಿಸಿನೆಸ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಅಡಮಾನ ಬೊಕ್ಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವ್ಯವಹಾರ ವಿಭಾಗೊಲೆನ್ ತನ್ನ ವಶಕ್ಕ್ ದೆತೊಂಡ್. ಇಂದೆಡ್ದಾತ್ರ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ದ ೧ ಲಕ್ಸೊಡ್ದು ಎಚ್ಚ ಗಿರಾಕಿಲು ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗ್ ತಿಕ್ಕಿಯೆರ್.<ref>{{cite news |title=Ratnakar Bank to buy 3 business units of RBS |url=https://www.thehindubusinessline.com/money-and-banking/ratnakar-bank-to-buy-3-business-units-of-rbs/article64211841.ece |access-date=25 October 2025 |work=BusinessLine |date=9 August 2013 |language=en}}</ref>
==ಉಲ್ಲೇಕ==
{{reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ತುಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಾಂತ್ಯೊ]]
37kbo9idwfewht2oul1b1g9a4r1p35t
ಪಾತೆರ:ಆರ್ಬಿಎಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್
1
27383
362176
2026-06-29T15:44:05Z
Mahaveer Indra
1023
https://fountain.toolforge.org/editathons/10wiki-tcy
362176
wikitext
text/x-wiki
{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆ ಪಂತೊದ ಲೇಕನೊ}}
nekn5axm94un6rhhgr63qit15105phm
ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ
0
27384
362185
2026-06-29T16:26:25Z
VASANTH S.N.
157
ಪೊಸ ಲೇಖನೊ
362185
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
|image = Carissa carandas flowers.JPG
|image_caption =
|genus = Carissa
|species = carandas
|authority = [[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms = {{Species list|
Arduina carandas|(L.) Baill.|
Arduina carandas|(L.) K. Schum.|
Capparis carandas|(L.) Burm.f.|
Carissa salicina|Lam.
Echites spinosus|Burm.f.|
Jasminonerium carandas|(L.) Kuntze|
Jasminonerium salicinum (Lam.) Kuntze
}}
}}
'''ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ''' ಒಂಜಿ ಪೂತ ಸಸ್ಯ ಜಾತಿ. ಉಂದು ಬೆರ್ರಿ ಗಾತ್ರದ ಫಲವಸ್ತುಲೆನ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು[೨] ಉಂದೆನ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಭಾರತೊಡು ಉಪ್ಪಡ್ ಮಲ್ಪರ ಅಂಚನೆ ಖಾದ್ಯೊಲೆಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಸಾಲೆಲೆಡ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಮಸ್ತ್ ಗಟ್ಟಿ ಸಸ್ಯ, ಬರಗಾಲೊಗು ಸಹಿಷ್ಣು, ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಮಣ್ಣ್ ಡ್ ಎಡ್ಡೆ ಬುಲೆಪುಂಡು.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ಕ್ಯಾರಿಸ್ಸಾ ಕ್ಯಾರಂಡಾಸ್.ಅಪೋಸಿನೇಸಿ ಕುಟುಂಬೊದ ಒಂಜಿ ಪೂತ ಸಸ್ಯ ಜಾತಿ.ಉಂದೆತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪುದರ್ಲೆಡ್ ಕರೋಂಡ, ಬೊಕ್ಕ ಕರಂಡ, ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಕರಮ್ದ ಪಂಡ್ದ್ ಬರೆಪೆರ್.
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಪೆರುಕಳಾಚೆಡಿ, ತುಳು-ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ,[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕರಂಟ,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕವಳಿಕಾಯಿ ಗಿಡ [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ಒಕಚೆಟ್ಟು, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಕರೋಂಡಾ, [[ಕೊಂಕಣಿ ಬಾಸೆ|ಕೊಂಕಣಿ]]-ಕರಾಂಜ <ref>{{Cite web |title=ಕವಳಿಕಾಯಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು [[ನೇಪಾಳ]] ಬೊಕ್ಕ [[ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ|ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನೊ]]ದ ಸಿವಾಲಿಕ್ ಪರ್ವತೊಲೆಡ್ 300 ಬೊಕ್ಕ 1,800 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊದ [[ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಸಾಲ್|ಹಿಮಾಲಯೊ]]ಡು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾದ್ ಬುಲೆಪುಂಡು. ಬೆಚ್ಚ ವಾತಾವರಣೊಡು ಉಂದು ಎಡ್ಡೆ ಪುಷ್ಪೊಲೆನ್ ಬುಲೆಪಾವುಂಡು. ಇನಿ, ಭಾರತೊದ [[ರಾಜಸ್ಥಾನ]], [[ಗುಜರಾತ್]], [[ಬಿಹಾರ]], ಬೊಕ್ಕ [[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ|ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶೊದ]] ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ ಉಂದೆನ್ ಎಲ್ಯ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಬುಳೆಪಾವೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
==ಕೃಷಿ==
[[File:Bengal currant (Carissa carandas) fruits.jpg|thumb|right|Fruit]]
ಆಗಸ್ಟ್ ಡ್ದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮುಟ್ಟ ಬೀಜೊಡು ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಬುಲೆಪಾವೆರ್. ಸಸ್ಯೊಲೆನ ಪ್ರಸರಣೊಗು ಕಸಿ ಬೊಕ್ಕ ಮೊಗ್ಗುಲೆನ್ ಲಾ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಕಟ್ಟ್ ಲೆನ್ ಲಾ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಸುರುತ ಮುಂಗಾರು ಬರ್ಸದ ಪೊರ್ತುಡು 1.5 ಮೀ ಮಧ್ಯಂತರೊಡು ನಡ್ಪುನ ಕೆಲಸ ನಡಪುಂಡು. ಬೀಜೊಡ್ದ್ ಬುಳೆಯಿನ ದೈಲು ನಡ್ತಿನ ರಡ್ಡ್ ವರ್ಸೊಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಗ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಮಾರ್ಚ್ಡ್ ಪುಷ್ಪೊಲು ಸುರು ಆಪುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಉತ್ತರ ಭಾರತೊಡು ಜುಲೈಡ್ದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮುಟ್ಟ ಫಲ ಪಕ್ವ ಆಪುಂಡು.
==ಉಪಯೋಗೊಲು==
[[File:Bedekar Mixed Pickle With Karonda.jpg|alt=Mixed pickle supplied by Bedekar with 11% karonda|thumb|Karonda (11%) in mixed pickle]]
ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ ಫಲೊಡು ಕರ್ಬ ಸತ್ವದ ಸಮೃದ್ಧ ಮೂಲ ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ವಿಟಮಿನ್ ಸಿ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ರಕ್ತಹೀನತೆಗ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಉಂದು ಮಸ್ತ್ ಉಪಯುಕ್ತ ಆಂಟಿಸ್ಕಾರ್ಬುಟಿಕ್ ಆದುಂಡು. ಮಾಗಿದ ಫಲೊಡು ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಪೆಕ್ಟಿನ್ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಉಪ್ಪಡ್ಡ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಒಟ್ಟುಗು, ಉಂದೆನ್ ಜೆಲ್ಲಿ, ಜಾಮ್, ಸಿರಪ್, ಅತ್ತಂಡ ಚಟ್ನಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ.
ಸಸ್ಯೊದ ಬೇರ್ಲು ಮಸ್ತ್ ದಟ್ಟವಾದ್ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ ಸವೆತ ಇಳಿಜಾರುಲೆನ್ ಸ್ಥಿರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಉಂದು ಸೂಕ್ತವಾಯಿನವು..<ref name=karonda1>[http://economictimes.indiatimes.com/articleshow/14186015.cms Summer brings astringently delicious karonda, a fruit that's ripe for pickling], Economic Times, June 2012.</ref>
==ಪಿದಾಯಿದ ಸಂಪರ್ಕಲು==
* [http://www.stuartxchange.org/Caranda.html Scientific medicinal information on Karonda (Carvanda)]
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
3d3nm9g2zjib2nbe2pgzhby112vp3og
362186
362185
2026-06-29T16:26:51Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಸಸ್ಯೊಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362186
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
|image = Carissa carandas flowers.JPG
|image_caption =
|genus = Carissa
|species = carandas
|authority = [[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms = {{Species list|
Arduina carandas|(L.) Baill.|
Arduina carandas|(L.) K. Schum.|
Capparis carandas|(L.) Burm.f.|
Carissa salicina|Lam.
Echites spinosus|Burm.f.|
Jasminonerium carandas|(L.) Kuntze|
Jasminonerium salicinum (Lam.) Kuntze
}}
}}
'''ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ''' ಒಂಜಿ ಪೂತ ಸಸ್ಯ ಜಾತಿ. ಉಂದು ಬೆರ್ರಿ ಗಾತ್ರದ ಫಲವಸ್ತುಲೆನ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು[೨] ಉಂದೆನ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಭಾರತೊಡು ಉಪ್ಪಡ್ ಮಲ್ಪರ ಅಂಚನೆ ಖಾದ್ಯೊಲೆಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಸಾಲೆಲೆಡ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಮಸ್ತ್ ಗಟ್ಟಿ ಸಸ್ಯ, ಬರಗಾಲೊಗು ಸಹಿಷ್ಣು, ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಮಣ್ಣ್ ಡ್ ಎಡ್ಡೆ ಬುಲೆಪುಂಡು.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ಕ್ಯಾರಿಸ್ಸಾ ಕ್ಯಾರಂಡಾಸ್.ಅಪೋಸಿನೇಸಿ ಕುಟುಂಬೊದ ಒಂಜಿ ಪೂತ ಸಸ್ಯ ಜಾತಿ.ಉಂದೆತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪುದರ್ಲೆಡ್ ಕರೋಂಡ, ಬೊಕ್ಕ ಕರಂಡ, ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಕರಮ್ದ ಪಂಡ್ದ್ ಬರೆಪೆರ್.
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಪೆರುಕಳಾಚೆಡಿ, ತುಳು-ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ,[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕರಂಟ,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕವಳಿಕಾಯಿ ಗಿಡ [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ಒಕಚೆಟ್ಟು, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಕರೋಂಡಾ, [[ಕೊಂಕಣಿ ಬಾಸೆ|ಕೊಂಕಣಿ]]-ಕರಾಂಜ <ref>{{Cite web |title=ಕವಳಿಕಾಯಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು [[ನೇಪಾಳ]] ಬೊಕ್ಕ [[ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ|ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನೊ]]ದ ಸಿವಾಲಿಕ್ ಪರ್ವತೊಲೆಡ್ 300 ಬೊಕ್ಕ 1,800 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊದ [[ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಸಾಲ್|ಹಿಮಾಲಯೊ]]ಡು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾದ್ ಬುಲೆಪುಂಡು. ಬೆಚ್ಚ ವಾತಾವರಣೊಡು ಉಂದು ಎಡ್ಡೆ ಪುಷ್ಪೊಲೆನ್ ಬುಲೆಪಾವುಂಡು. ಇನಿ, ಭಾರತೊದ [[ರಾಜಸ್ಥಾನ]], [[ಗುಜರಾತ್]], [[ಬಿಹಾರ]], ಬೊಕ್ಕ [[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ|ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶೊದ]] ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ ಉಂದೆನ್ ಎಲ್ಯ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಬುಳೆಪಾವೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
==ಕೃಷಿ==
[[File:Bengal currant (Carissa carandas) fruits.jpg|thumb|right|Fruit]]
ಆಗಸ್ಟ್ ಡ್ದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮುಟ್ಟ ಬೀಜೊಡು ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಬುಲೆಪಾವೆರ್. ಸಸ್ಯೊಲೆನ ಪ್ರಸರಣೊಗು ಕಸಿ ಬೊಕ್ಕ ಮೊಗ್ಗುಲೆನ್ ಲಾ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಕಟ್ಟ್ ಲೆನ್ ಲಾ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಸುರುತ ಮುಂಗಾರು ಬರ್ಸದ ಪೊರ್ತುಡು 1.5 ಮೀ ಮಧ್ಯಂತರೊಡು ನಡ್ಪುನ ಕೆಲಸ ನಡಪುಂಡು. ಬೀಜೊಡ್ದ್ ಬುಳೆಯಿನ ದೈಲು ನಡ್ತಿನ ರಡ್ಡ್ ವರ್ಸೊಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಗ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಮಾರ್ಚ್ಡ್ ಪುಷ್ಪೊಲು ಸುರು ಆಪುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಉತ್ತರ ಭಾರತೊಡು ಜುಲೈಡ್ದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮುಟ್ಟ ಫಲ ಪಕ್ವ ಆಪುಂಡು.
==ಉಪಯೋಗೊಲು==
[[File:Bedekar Mixed Pickle With Karonda.jpg|alt=Mixed pickle supplied by Bedekar with 11% karonda|thumb|Karonda (11%) in mixed pickle]]
ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ ಫಲೊಡು ಕರ್ಬ ಸತ್ವದ ಸಮೃದ್ಧ ಮೂಲ ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ವಿಟಮಿನ್ ಸಿ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ರಕ್ತಹೀನತೆಗ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಉಂದು ಮಸ್ತ್ ಉಪಯುಕ್ತ ಆಂಟಿಸ್ಕಾರ್ಬುಟಿಕ್ ಆದುಂಡು. ಮಾಗಿದ ಫಲೊಡು ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಪೆಕ್ಟಿನ್ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಉಪ್ಪಡ್ಡ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಒಟ್ಟುಗು, ಉಂದೆನ್ ಜೆಲ್ಲಿ, ಜಾಮ್, ಸಿರಪ್, ಅತ್ತಂಡ ಚಟ್ನಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ.
ಸಸ್ಯೊದ ಬೇರ್ಲು ಮಸ್ತ್ ದಟ್ಟವಾದ್ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ ಸವೆತ ಇಳಿಜಾರುಲೆನ್ ಸ್ಥಿರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಉಂದು ಸೂಕ್ತವಾಯಿನವು..<ref name=karonda1>[http://economictimes.indiatimes.com/articleshow/14186015.cms Summer brings astringently delicious karonda, a fruit that's ripe for pickling], Economic Times, June 2012.</ref>
==ಪಿದಾಯಿದ ಸಂಪರ್ಕಲು==
* [http://www.stuartxchange.org/Caranda.html Scientific medicinal information on Karonda (Carvanda)]
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು]]
dbiofozma9iqwuti0dmjellvxzw4t92
362187
362186
2026-06-29T16:27:55Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಆಹಾರ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362187
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
|image = Carissa carandas flowers.JPG
|image_caption =
|genus = Carissa
|species = carandas
|authority = [[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms = {{Species list|
Arduina carandas|(L.) Baill.|
Arduina carandas|(L.) K. Schum.|
Capparis carandas|(L.) Burm.f.|
Carissa salicina|Lam.
Echites spinosus|Burm.f.|
Jasminonerium carandas|(L.) Kuntze|
Jasminonerium salicinum (Lam.) Kuntze
}}
}}
'''ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ''' ಒಂಜಿ ಪೂತ ಸಸ್ಯ ಜಾತಿ. ಉಂದು ಬೆರ್ರಿ ಗಾತ್ರದ ಫಲವಸ್ತುಲೆನ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು[೨] ಉಂದೆನ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಭಾರತೊಡು ಉಪ್ಪಡ್ ಮಲ್ಪರ ಅಂಚನೆ ಖಾದ್ಯೊಲೆಡ್ ಬೊಕ್ಕ ಮಸಾಲೆಲೆಡ್ ಸೇರ್ಪಡೆ ಆದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಮಸ್ತ್ ಗಟ್ಟಿ ಸಸ್ಯ, ಬರಗಾಲೊಗು ಸಹಿಷ್ಣು, ಬೊಕ್ಕ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಮಣ್ಣ್ ಡ್ ಎಡ್ಡೆ ಬುಲೆಪುಂಡು.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ಕ್ಯಾರಿಸ್ಸಾ ಕ್ಯಾರಂಡಾಸ್.ಅಪೋಸಿನೇಸಿ ಕುಟುಂಬೊದ ಒಂಜಿ ಪೂತ ಸಸ್ಯ ಜಾತಿ.ಉಂದೆತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪುದರ್ಲೆಡ್ ಕರೋಂಡ, ಬೊಕ್ಕ ಕರಂಡ, ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಕರಮ್ದ ಪಂಡ್ದ್ ಬರೆಪೆರ್.
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಪೆರುಕಳಾಚೆಡಿ, ತುಳು-ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ,[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕರಂಟ,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕವಳಿಕಾಯಿ ಗಿಡ [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ಒಕಚೆಟ್ಟು, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಕರೋಂಡಾ, [[ಕೊಂಕಣಿ ಬಾಸೆ|ಕೊಂಕಣಿ]]-ಕರಾಂಜ <ref>{{Cite web |title=ಕವಳಿಕಾಯಿ ಗಿಡ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು [[ನೇಪಾಳ]] ಬೊಕ್ಕ [[ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ|ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನೊ]]ದ ಸಿವಾಲಿಕ್ ಪರ್ವತೊಲೆಡ್ 300 ಬೊಕ್ಕ 1,800 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರೊದ [[ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಸಾಲ್|ಹಿಮಾಲಯೊ]]ಡು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾದ್ ಬುಲೆಪುಂಡು. ಬೆಚ್ಚ ವಾತಾವರಣೊಡು ಉಂದು ಎಡ್ಡೆ ಪುಷ್ಪೊಲೆನ್ ಬುಲೆಪಾವುಂಡು. ಇನಿ, ಭಾರತೊದ [[ರಾಜಸ್ಥಾನ]], [[ಗುಜರಾತ್]], [[ಬಿಹಾರ]], ಬೊಕ್ಕ [[ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ|ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶೊದ]] ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ ಉಂದೆನ್ ಎಲ್ಯ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಬುಳೆಪಾವೊಂದುಲ್ಲೆರ್.
==ಕೃಷಿ==
[[File:Bengal currant (Carissa carandas) fruits.jpg|thumb|right|Fruit]]
ಆಗಸ್ಟ್ ಡ್ದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮುಟ್ಟ ಬೀಜೊಡು ಈ ಸಸ್ಯೊನು ಬುಲೆಪಾವೆರ್. ಸಸ್ಯೊಲೆನ ಪ್ರಸರಣೊಗು ಕಸಿ ಬೊಕ್ಕ ಮೊಗ್ಗುಲೆನ್ ಲಾ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಕಟ್ಟ್ ಲೆನ್ ಲಾ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಸುರುತ ಮುಂಗಾರು ಬರ್ಸದ ಪೊರ್ತುಡು 1.5 ಮೀ ಮಧ್ಯಂತರೊಡು ನಡ್ಪುನ ಕೆಲಸ ನಡಪುಂಡು. ಬೀಜೊಡ್ದ್ ಬುಳೆಯಿನ ದೈಲು ನಡ್ತಿನ ರಡ್ಡ್ ವರ್ಸೊಡ್ದ್ ಬೊಕ್ಕ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಗ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಮಾರ್ಚ್ಡ್ ಪುಷ್ಪೊಲು ಸುರು ಆಪುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಉತ್ತರ ಭಾರತೊಡು ಜುಲೈಡ್ದ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮುಟ್ಟ ಫಲ ಪಕ್ವ ಆಪುಂಡು.
==ಉಪಯೋಗೊಲು==
[[File:Bedekar Mixed Pickle With Karonda.jpg|alt=Mixed pickle supplied by Bedekar with 11% karonda|thumb|Karonda (11%) in mixed pickle]]
ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ ಫಲೊಡು ಕರ್ಬ ಸತ್ವದ ಸಮೃದ್ಧ ಮೂಲ ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ವಿಟಮಿನ್ ಸಿ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ರಕ್ತಹೀನತೆಗ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಲ್ಪುನಗ ಉಂದು ಮಸ್ತ್ ಉಪಯುಕ್ತ ಆಂಟಿಸ್ಕಾರ್ಬುಟಿಕ್ ಆದುಂಡು. ಮಾಗಿದ ಫಲೊಡು ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಮಾಣೊಡು ಪೆಕ್ಟಿನ್ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಉಪ್ಪಡ್ಡ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನ ಒಟ್ಟುಗು, ಉಂದೆನ್ ಜೆಲ್ಲಿ, ಜಾಮ್, ಸಿರಪ್, ಅತ್ತಂಡ ಚಟ್ನಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ.
ಸಸ್ಯೊದ ಬೇರ್ಲು ಮಸ್ತ್ ದಟ್ಟವಾದ್ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ ಸವೆತ ಇಳಿಜಾರುಲೆನ್ ಸ್ಥಿರ ಮಲ್ಪೆರೆ ಉಂದು ಸೂಕ್ತವಾಯಿನವು..<ref name=karonda1>[http://economictimes.indiatimes.com/articleshow/14186015.cms Summer brings astringently delicious karonda, a fruit that's ripe for pickling], Economic Times, June 2012.</ref>
==ಪಿದಾಯಿದ ಸಂಪರ್ಕಲು==
* [http://www.stuartxchange.org/Caranda.html Scientific medicinal information on Karonda (Carvanda)]
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
{{Reflist}}
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಆಹಾರ]]
dd1wqrmvlbxub50i4cbtapvwz6mg63y
ಪಾತೆರ:ಕಂರ್ಡೇಪುಳಿ
1
27385
362188
2026-06-29T16:29:33Z
VASANTH S.N.
157
https://fountain.toolforge.org/editathons/10wiki-tcy
362188
wikitext
text/x-wiki
{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆ ಪಂತೊದ ಲೇಕನೊ}}
nekn5axm94un6rhhgr63qit15105phm
ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ
0
27386
362194
2026-06-29T17:07:22Z
VASANTH S.N.
157
ಪೊಸ ಲೇಖನೊ
362194
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
|image=Nsativa001Wien.jpg
|genus=Nigella
|species=sativa
|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms ={{Species list
|Nigella cretica|Mill.
|Nigella indica|Roxb.
|Nigella truncata|Viv.
}}
|synonyms_ref=<ref name="powo">{{cite web |title=''Nigella sativa'' L. |work=Plants of the World Online |publisher=Royal Botanic Gardens, Kew |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:711687-1 |access-date=11 November 2020 }}</ref>
}}
'''ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ''' ಇಂದೆನ್ ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, ಕಪ್ಪು ಕ್ಯಾರವೆ ಬೊಕ್ಕ ನೆಜೆಲ್ಲಾ ಅತ್ತ್ಂಡ ಕಲೊಂಜಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, . ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಬೀಜೊಗು ಭಾರತೊಡ್ ಉಂದೆನ್ ಬುಳೆಪಾವೆರ್. ಉಂದು ಪಂಜಾಬ್, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ ಬೊಕ್ಕ ಅಸ್ಸಾಂಡ್ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾದ್ ಬುಳೆಪುಂಡು.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಸಟಿವ ಪಂಡ್ದ್.ಉಂದು ರನುನ್ಕುಲಾಸಿ ಕುಟುಂಬೊದ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಕುಲೊತ ಒಂಜಿ ಜಾತಿ.<ref>{{Cite web |title=ಕರಿ ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕರುಂಜೀರಿಗಂ,ಇರುಳಿ- ತುಳು-ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕರಿಂಚೀರಕಮ್,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ನಲ್ಲಜೀರಕರ್ರ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಉಪಕುಂಚಿಕಾ,ಕಾರಭಿ,ಯೋನಿಶೂಲಘ್ನ <ref>{{Cite web |title=ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪುದ ಮೂಲದವು. ಇತ್ತೆ ಉಂದೆನ್ ಭಾರತ ಸೇರ್ದ್ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದ ಮಸ್ತ್ ಜಾಗೆಲೆಡ್ ಬುಲಪಾವೆರ್.<ref>{{Cite journal |last=Wajs |first=Anna |last2=Bonikowski |first2=Radoslaw |last3=Kalemba |first3=Danuta |date=March 2008 |title=Composition of essential oil from seeds of Nigella sativa L. cultivated in Poland |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ffj.1866 |journal=Flavour and Fragrance Journal |language=en |volume=23 |issue=2 |pages=126–132 |doi=10.1002/ffj.1866 |issn=0882-5734|url-access=subscription }}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಸುಮಾರ್ 1 ಮೀ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ. ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲು ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ಜೋಡಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು, 2.5–5.0 ಸೆಂ.ಮೀ. ಉದ್ದ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಅವು ಉದ್ದ, ನೂಲುದಂಚಿನ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ವಿಂಗಡಣೆ ಆಪುಂಡು. ಪುಷ್ಪೊಲು ಇರೆಕುಲೆನ ಅಕ್ಷೊಲೆಡ್ ಒಂಜೇ ರೀತಿಡ್ ಅರಳುಂಡು. ಅವು ಉದ್ದದ ಪೆಡಿಕಲ್ಸ್ ನ್ ಪಡೆಯೊಂದಿಪ್ಪುಂಡು. ಅವು ತಿಳಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಪುಷ್ಪೊಗು ಐನ್ ದಳೊಲು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪುಷ್ಪಕಂಠೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಐನ್ ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ ಅಂಡಾಶಯ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ್ ಬುಡೊಡು ಒಟ್ಟು ಸೇರಾದ್ ದೀಪೆರ್. ಬೀಜೊಲು ಮೂಜಿ ಲೋಬುದ ಬೊಕ್ಕ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು; ಅಯಿಕ್ಲೆನ ಮೇಲ್ಮೈ ಒರಟು ಉಂಡು. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಮಂಜಲ್ ಬಣ್ಣದ ಬಾಷ್ಪಶೀಲ ಎಣ್ಣೆ ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ರಾಸಾಯನಿಕೊಲು==
ಎಣ್ಣೆದ ಒಟ್ಟುಗು, ಬೀಜೊಲೆಡ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಪನ್ಪಿನ ಕೈಪೆ ವಸ್ತು ಉಪ್ಪುಂಡು, ಅಂಚನೆ ಟ್ಯಾನಿನ್, ರಾಳ, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲ, ಬೊಕ್ಕ ಸಪೋನಿನ್ ಇಂಚಿನ ಸಂಯುಕ್ತೊಲು ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ==
ಬೀಜೊಲೆನ್ ಕಷಾಯಕಾರಿ, ಉತ್ತೇಜಕ, ಬೊಕ್ಕ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಕವಾದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುದಿ ದೆಪ್ಪುನಗಲಾ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಕೆಲವು ಬಗೆತ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಲೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ಪುನ ಗುಣಲಾ ಉಂಡು. ಉಣ್ಣೆ ಬೊಕ್ಕ ಲಿನಿನ್ ಕುಂಟುಲೆನ ನಡುಟು ಬೀಜೊಲೆನ್ ದೀಂಡ ಕುಂಟುಗು ಪುರಿಕುಲು ಬರ್ಪುಜಿ ಪನ್ಪಿನವು ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಕೆಮ್ಮು, ಆಸ್ತಮಾಗ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ ಪನ್ಪೆರ್.
==ಉಲ್ಲೋಕೊಲು==
fo3brk6cotfb014im42ute614vg0qr4
362195
362194
2026-06-29T17:07:53Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಸಸ್ಯೊಲು]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362195
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
|image=Nsativa001Wien.jpg
|genus=Nigella
|species=sativa
|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms ={{Species list
|Nigella cretica|Mill.
|Nigella indica|Roxb.
|Nigella truncata|Viv.
}}
|synonyms_ref=<ref name="powo">{{cite web |title=''Nigella sativa'' L. |work=Plants of the World Online |publisher=Royal Botanic Gardens, Kew |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:711687-1 |access-date=11 November 2020 }}</ref>
}}
'''ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ''' ಇಂದೆನ್ ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, ಕಪ್ಪು ಕ್ಯಾರವೆ ಬೊಕ್ಕ ನೆಜೆಲ್ಲಾ ಅತ್ತ್ಂಡ ಕಲೊಂಜಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, . ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಬೀಜೊಗು ಭಾರತೊಡ್ ಉಂದೆನ್ ಬುಳೆಪಾವೆರ್. ಉಂದು ಪಂಜಾಬ್, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ ಬೊಕ್ಕ ಅಸ್ಸಾಂಡ್ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾದ್ ಬುಳೆಪುಂಡು.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಸಟಿವ ಪಂಡ್ದ್.ಉಂದು ರನುನ್ಕುಲಾಸಿ ಕುಟುಂಬೊದ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಕುಲೊತ ಒಂಜಿ ಜಾತಿ.<ref>{{Cite web |title=ಕರಿ ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕರುಂಜೀರಿಗಂ,ಇರುಳಿ- ತುಳು-ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕರಿಂಚೀರಕಮ್,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ನಲ್ಲಜೀರಕರ್ರ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಉಪಕುಂಚಿಕಾ,ಕಾರಭಿ,ಯೋನಿಶೂಲಘ್ನ <ref>{{Cite web |title=ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪುದ ಮೂಲದವು. ಇತ್ತೆ ಉಂದೆನ್ ಭಾರತ ಸೇರ್ದ್ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದ ಮಸ್ತ್ ಜಾಗೆಲೆಡ್ ಬುಲಪಾವೆರ್.<ref>{{Cite journal |last=Wajs |first=Anna |last2=Bonikowski |first2=Radoslaw |last3=Kalemba |first3=Danuta |date=March 2008 |title=Composition of essential oil from seeds of Nigella sativa L. cultivated in Poland |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ffj.1866 |journal=Flavour and Fragrance Journal |language=en |volume=23 |issue=2 |pages=126–132 |doi=10.1002/ffj.1866 |issn=0882-5734|url-access=subscription }}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಸುಮಾರ್ 1 ಮೀ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ. ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲು ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ಜೋಡಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು, 2.5–5.0 ಸೆಂ.ಮೀ. ಉದ್ದ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಅವು ಉದ್ದ, ನೂಲುದಂಚಿನ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ವಿಂಗಡಣೆ ಆಪುಂಡು. ಪುಷ್ಪೊಲು ಇರೆಕುಲೆನ ಅಕ್ಷೊಲೆಡ್ ಒಂಜೇ ರೀತಿಡ್ ಅರಳುಂಡು. ಅವು ಉದ್ದದ ಪೆಡಿಕಲ್ಸ್ ನ್ ಪಡೆಯೊಂದಿಪ್ಪುಂಡು. ಅವು ತಿಳಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಪುಷ್ಪೊಗು ಐನ್ ದಳೊಲು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪುಷ್ಪಕಂಠೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಐನ್ ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ ಅಂಡಾಶಯ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ್ ಬುಡೊಡು ಒಟ್ಟು ಸೇರಾದ್ ದೀಪೆರ್. ಬೀಜೊಲು ಮೂಜಿ ಲೋಬುದ ಬೊಕ್ಕ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು; ಅಯಿಕ್ಲೆನ ಮೇಲ್ಮೈ ಒರಟು ಉಂಡು. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಮಂಜಲ್ ಬಣ್ಣದ ಬಾಷ್ಪಶೀಲ ಎಣ್ಣೆ ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ರಾಸಾಯನಿಕೊಲು==
ಎಣ್ಣೆದ ಒಟ್ಟುಗು, ಬೀಜೊಲೆಡ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಪನ್ಪಿನ ಕೈಪೆ ವಸ್ತು ಉಪ್ಪುಂಡು, ಅಂಚನೆ ಟ್ಯಾನಿನ್, ರಾಳ, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲ, ಬೊಕ್ಕ ಸಪೋನಿನ್ ಇಂಚಿನ ಸಂಯುಕ್ತೊಲು ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ==
ಬೀಜೊಲೆನ್ ಕಷಾಯಕಾರಿ, ಉತ್ತೇಜಕ, ಬೊಕ್ಕ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಕವಾದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುದಿ ದೆಪ್ಪುನಗಲಾ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಕೆಲವು ಬಗೆತ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಲೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ಪುನ ಗುಣಲಾ ಉಂಡು. ಉಣ್ಣೆ ಬೊಕ್ಕ ಲಿನಿನ್ ಕುಂಟುಲೆನ ನಡುಟು ಬೀಜೊಲೆನ್ ದೀಂಡ ಕುಂಟುಗು ಪುರಿಕುಲು ಬರ್ಪುಜಿ ಪನ್ಪಿನವು ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಕೆಮ್ಮು, ಆಸ್ತಮಾಗ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ ಪನ್ಪೆರ್.
==ಉಲ್ಲೋಕೊಲು==
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು]]
79ka9m81j0ct6tweca4v4kl1rkdwral
362196
362195
2026-06-29T17:08:11Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಸಾಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಾ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362196
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
|image=Nsativa001Wien.jpg
|genus=Nigella
|species=sativa
|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms ={{Species list
|Nigella cretica|Mill.
|Nigella indica|Roxb.
|Nigella truncata|Viv.
}}
|synonyms_ref=<ref name="powo">{{cite web |title=''Nigella sativa'' L. |work=Plants of the World Online |publisher=Royal Botanic Gardens, Kew |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:711687-1 |access-date=11 November 2020 }}</ref>
}}
'''ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ''' ಇಂದೆನ್ ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, ಕಪ್ಪು ಕ್ಯಾರವೆ ಬೊಕ್ಕ ನೆಜೆಲ್ಲಾ ಅತ್ತ್ಂಡ ಕಲೊಂಜಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, . ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಬೀಜೊಗು ಭಾರತೊಡ್ ಉಂದೆನ್ ಬುಳೆಪಾವೆರ್. ಉಂದು ಪಂಜಾಬ್, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ ಬೊಕ್ಕ ಅಸ್ಸಾಂಡ್ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾದ್ ಬುಳೆಪುಂಡು.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಸಟಿವ ಪಂಡ್ದ್.ಉಂದು ರನುನ್ಕುಲಾಸಿ ಕುಟುಂಬೊದ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಕುಲೊತ ಒಂಜಿ ಜಾತಿ.<ref>{{Cite web |title=ಕರಿ ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕರುಂಜೀರಿಗಂ,ಇರುಳಿ- ತುಳು-ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕರಿಂಚೀರಕಮ್,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ನಲ್ಲಜೀರಕರ್ರ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಉಪಕುಂಚಿಕಾ,ಕಾರಭಿ,ಯೋನಿಶೂಲಘ್ನ <ref>{{Cite web |title=ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪುದ ಮೂಲದವು. ಇತ್ತೆ ಉಂದೆನ್ ಭಾರತ ಸೇರ್ದ್ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದ ಮಸ್ತ್ ಜಾಗೆಲೆಡ್ ಬುಲಪಾವೆರ್.<ref>{{Cite journal |last=Wajs |first=Anna |last2=Bonikowski |first2=Radoslaw |last3=Kalemba |first3=Danuta |date=March 2008 |title=Composition of essential oil from seeds of Nigella sativa L. cultivated in Poland |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ffj.1866 |journal=Flavour and Fragrance Journal |language=en |volume=23 |issue=2 |pages=126–132 |doi=10.1002/ffj.1866 |issn=0882-5734|url-access=subscription }}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಸುಮಾರ್ 1 ಮೀ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ. ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲು ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ಜೋಡಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು, 2.5–5.0 ಸೆಂ.ಮೀ. ಉದ್ದ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಅವು ಉದ್ದ, ನೂಲುದಂಚಿನ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ವಿಂಗಡಣೆ ಆಪುಂಡು. ಪುಷ್ಪೊಲು ಇರೆಕುಲೆನ ಅಕ್ಷೊಲೆಡ್ ಒಂಜೇ ರೀತಿಡ್ ಅರಳುಂಡು. ಅವು ಉದ್ದದ ಪೆಡಿಕಲ್ಸ್ ನ್ ಪಡೆಯೊಂದಿಪ್ಪುಂಡು. ಅವು ತಿಳಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಪುಷ್ಪೊಗು ಐನ್ ದಳೊಲು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪುಷ್ಪಕಂಠೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಐನ್ ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ ಅಂಡಾಶಯ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ್ ಬುಡೊಡು ಒಟ್ಟು ಸೇರಾದ್ ದೀಪೆರ್. ಬೀಜೊಲು ಮೂಜಿ ಲೋಬುದ ಬೊಕ್ಕ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು; ಅಯಿಕ್ಲೆನ ಮೇಲ್ಮೈ ಒರಟು ಉಂಡು. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಮಂಜಲ್ ಬಣ್ಣದ ಬಾಷ್ಪಶೀಲ ಎಣ್ಣೆ ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ರಾಸಾಯನಿಕೊಲು==
ಎಣ್ಣೆದ ಒಟ್ಟುಗು, ಬೀಜೊಲೆಡ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಪನ್ಪಿನ ಕೈಪೆ ವಸ್ತು ಉಪ್ಪುಂಡು, ಅಂಚನೆ ಟ್ಯಾನಿನ್, ರಾಳ, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲ, ಬೊಕ್ಕ ಸಪೋನಿನ್ ಇಂಚಿನ ಸಂಯುಕ್ತೊಲು ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ==
ಬೀಜೊಲೆನ್ ಕಷಾಯಕಾರಿ, ಉತ್ತೇಜಕ, ಬೊಕ್ಕ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಕವಾದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುದಿ ದೆಪ್ಪುನಗಲಾ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಕೆಲವು ಬಗೆತ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಲೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ಪುನ ಗುಣಲಾ ಉಂಡು. ಉಣ್ಣೆ ಬೊಕ್ಕ ಲಿನಿನ್ ಕುಂಟುಲೆನ ನಡುಟು ಬೀಜೊಲೆನ್ ದೀಂಡ ಕುಂಟುಗು ಪುರಿಕುಲು ಬರ್ಪುಜಿ ಪನ್ಪಿನವು ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಕೆಮ್ಮು, ಆಸ್ತಮಾಗ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ ಪನ್ಪೆರ್.
==ಉಲ್ಲೋಕೊಲು==
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಸಾಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಾ]]
p69bpf31fh141hmgf7qbi7qqcr64vm7
362197
362196
2026-06-29T17:08:41Z
VASANTH S.N.
157
added [[Category:ಮರ್ದ್ದ ದೈ]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
362197
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
|image=Nsativa001Wien.jpg
|genus=Nigella
|species=sativa
|authority=[[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms ={{Species list
|Nigella cretica|Mill.
|Nigella indica|Roxb.
|Nigella truncata|Viv.
}}
|synonyms_ref=<ref name="powo">{{cite web |title=''Nigella sativa'' L. |work=Plants of the World Online |publisher=Royal Botanic Gardens, Kew |url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:711687-1 |access-date=11 November 2020 }}</ref>
}}
'''ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ''' ಇಂದೆನ್ ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, ಕಪ್ಪು ಕ್ಯಾರವೆ ಬೊಕ್ಕ ನೆಜೆಲ್ಲಾ ಅತ್ತ್ಂಡ ಕಲೊಂಜಿ ಪಂಡ್ದ್ ಲಾ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, . ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ ಉಪ್ಪುನ ಬೀಜೊಗು ಭಾರತೊಡ್ ಉಂದೆನ್ ಬುಳೆಪಾವೆರ್. ಉಂದು ಪಂಜಾಬ್, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ ಬೊಕ್ಕ ಅಸ್ಸಾಂಡ್ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾದ್ ಬುಳೆಪುಂಡು.
==ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್==
ಉಂದೆತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಸಟಿವ ಪಂಡ್ದ್.ಉಂದು ರನುನ್ಕುಲಾಸಿ ಕುಟುಂಬೊದ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಕುಲೊತ ಒಂಜಿ ಜಾತಿ.<ref>{{Cite web |title=ಕರಿ ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಸ್ಥಳೀಯ ಪುದರ್==
[[ತಮಿಳು ಬಾಸೆ|ತಮಿಳು]]-ಕರುಂಜೀರಿಗಂ,ಇರುಳಿ- ತುಳು-ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ[[ಮಲಯಾಳಂ ಬಾಸೆ|ಮಲಯಾಳಂ]]-ಕರಿಂಚೀರಕಮ್,[[ಕನ್ನಡ ಬಾಸೆ|ಕನ್ನಡ]]-ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ, [[ತೆಲುಗು ಬಾಸೆ|ತೆಲುಗು]]-ನಲ್ಲಜೀರಕರ್ರ, [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]]-ಉಪಕುಂಚಿಕಾ,ಕಾರಭಿ,ಯೋನಿಶೂಲಘ್ನ <ref>{{Cite web |title=ಕಪ್ಪು ಜೀರಿಗೆ|url=https://dn710701.ca.archive.org/0/items/FiveHundredIndianPlants/FiveHundredIndianPlants.pdf }}</ref>
==ಆವಾಸ==
ಉಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪುದ ಮೂಲದವು. ಇತ್ತೆ ಉಂದೆನ್ ಭಾರತ ಸೇರ್ದ್ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದ ಮಸ್ತ್ ಜಾಗೆಲೆಡ್ ಬುಲಪಾವೆರ್.<ref>{{Cite journal |last=Wajs |first=Anna |last2=Bonikowski |first2=Radoslaw |last3=Kalemba |first3=Danuta |date=March 2008 |title=Composition of essential oil from seeds of Nigella sativa L. cultivated in Poland |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ffj.1866 |journal=Flavour and Fragrance Journal |language=en |volume=23 |issue=2 |pages=126–132 |doi=10.1002/ffj.1866 |issn=0882-5734|url-access=subscription }}</ref>
==ಲಕ್ಷಣಲು==
ಉಂದು ಸುಮಾರ್ 1 ಮೀ ಎತ್ತರೊಗು ಬುಳೆಪುನ ಒಂಜಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆ. ದೆತ್ತ ಇರೆಕುಲು ಪರ್ಯಾಯವಾದ್ ಜೋಡಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು, 2.5–5.0 ಸೆಂ.ಮೀ. ಉದ್ದ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಬೊಕ್ಕ ಅವು ಉದ್ದ, ನೂಲುದಂಚಿನ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ವಿಂಗಡಣೆ ಆಪುಂಡು. ಪುಷ್ಪೊಲು ಇರೆಕುಲೆನ ಅಕ್ಷೊಲೆಡ್ ಒಂಜೇ ರೀತಿಡ್ ಅರಳುಂಡು. ಅವು ಉದ್ದದ ಪೆಡಿಕಲ್ಸ್ ನ್ ಪಡೆಯೊಂದಿಪ್ಪುಂಡು. ಅವು ತಿಳಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಪುಷ್ಪೊಗು ಐನ್ ದಳೊಲು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪುಷ್ಪಕಂಠೊಲು, ಬೊಕ್ಕ ಐನ್ ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ ಅಂಡಾಶಯ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಕಾರ್ಪೆಲ್ ಲೆನ್ ಬುಡೊಡು ಒಟ್ಟು ಸೇರಾದ್ ದೀಪೆರ್. ಬೀಜೊಲು ಮೂಜಿ ಲೋಬುದ ಬೊಕ್ಕ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು; ಅಯಿಕ್ಲೆನ ಮೇಲ್ಮೈ ಒರಟು ಉಂಡು. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ರೀತಿದ ಮಂಜಲ್ ಬಣ್ಣದ ಬಾಷ್ಪಶೀಲ ಎಣ್ಣೆ ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ರಾಸಾಯನಿಕೊಲು==
ಎಣ್ಣೆದ ಒಟ್ಟುಗು, ಬೀಜೊಲೆಡ್ ನಿಗೆಲ್ಲಾ ಪನ್ಪಿನ ಕೈಪೆ ವಸ್ತು ಉಪ್ಪುಂಡು, ಅಂಚನೆ ಟ್ಯಾನಿನ್, ರಾಳ, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲ, ಬೊಕ್ಕ ಸಪೋನಿನ್ ಇಂಚಿನ ಸಂಯುಕ್ತೊಲು ಉಪ್ಪುಂಡು.
==ಮರ್ದ್ದ ಗುಣ==
ಬೀಜೊಲೆನ್ ಕಷಾಯಕಾರಿ, ಉತ್ತೇಜಕ, ಬೊಕ್ಕ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಕವಾದ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕುದಿ ದೆಪ್ಪುನಗಲಾ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಬೀಜೊಲೆಡ್ ಕೆಲವು ಬಗೆತ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಲೆನ್ ನಾಶ ಮಲ್ಪುನ ಗುಣಲಾ ಉಂಡು. ಉಣ್ಣೆ ಬೊಕ್ಕ ಲಿನಿನ್ ಕುಂಟುಲೆನ ನಡುಟು ಬೀಜೊಲೆನ್ ದೀಂಡ ಕುಂಟುಗು ಪುರಿಕುಲು ಬರ್ಪುಜಿ ಪನ್ಪಿನವು ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಕೆಮ್ಮು, ಆಸ್ತಮಾಗ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ ಪನ್ಪೆರ್.
==ಉಲ್ಲೋಕೊಲು==
[[ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು]]
[[ವರ್ಗೊ:ಸಾಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಾ]]
[[ವರ್ಗೊ:ಮರ್ದ್ದ ದೈ]]
6i9p44622c210gef1llghuq0xv727nc
ಪಾತೆರ:ಕಪ್ಪಲ್-ಜೀರ್ದರಿ
1
27387
362198
2026-06-29T17:10:04Z
VASANTH S.N.
157
https://fountain.toolforge.org/editathons/10wiki-tcy
362198
wikitext
text/x-wiki
{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆ ಪಂತೊದ ಲೇಕನೊ}}
nekn5axm94un6rhhgr63qit15105phm
ಬೋಳಾರ
0
27388
362202
2026-06-30T08:07:02Z
Hariprasad Shetty10
6127
ಹೊಸ ಪುಟ: {{Infobox settlement |ಹೆಸರು = |ಸ್ಥಳೀಯ_ಹೆಸರು = <!-- Settlement name in local language(s), if different from the English name --> |settlement_type = ನಗರ |image_skyline = |imagesize = |image_alt = |image_caption = |image_flag = |flag_alt = |image_seal = |seal_alt = |image_shield...
362202
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
|ಹೆಸರು =
|ಸ್ಥಳೀಯ_ಹೆಸರು = <!-- Settlement name in local language(s), if different from the English name -->
|settlement_type = ನಗರ
|image_skyline =
|imagesize =
|image_alt =
|image_caption =
|image_flag =
|flag_alt =
|image_seal =
|seal_alt =
|image_shield =
|shield_alt =
|etymology =
|nickname =
|motto =
|image_map = India_Karnataka_location_map.svg
|map_alt =
|map_caption =
|pushpin_map =
|pushpin_map_alt =
|pushpin_map_caption =
|pushpin_mapsize =
|pushpin_label_position =
|coordinates = {{coord|12.8454741|74.8259928}}
|coor_pinpoint =
|coordinates_footnotes =
|subdivision_type = ದೇಶೊ
|subdivision_name = ಭಾರತ
|subdivision_type1 = ರಾಜ್ಯೊ
|subdivision_name1 = ಕರ್ನಾಟಕ
|subdivision_type2 = ಜಿಲ್ಲೆ
|subdivision_name2 = ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
|subdivision_type3 = ನಗರ
|subdivision_name3 = ಮಂಗಳೂರು/ಕುಡ್ಲ
|established_title = ಪ್ರದೇಶ
|established_date =
|ಸ್ಥಾಪಕ =
|seat_type =
|seat =
|government_footnotes =
|government_type =
|governing_body =
|leader_party =
|leader_title =
|leader_name =
|leader_title1 =
|leader_name1 =
|leader_title2 =
|leader_name2 =
|leader_title3 =
|leader_name3 =
|leader_title4 =
|leader_name4 =
|unit_pref = Metric
<!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion -->
<!-- for references: use <ref> tags -->
|area_footnotes =
|area_urban_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_rural_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_metro_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_note =
|area_water_percent =
|area_rank =
|area_blank1_title =
|area_blank2_title =
<!-- square kilometers -->
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಒಟ್ಟು_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಭೂ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಜಲ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ನಗರ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಗ್ರಾಮಾಂತರ_km2 =
|area_metro_km2 =
|area_blank1_km2 =
|area_blank2_km2 =
<!-- hectares -->
|area_total_ha =
|area_land_ha =
|area_water_ha =
|area_urban_ha =
|area_rural_ha =
|area_metro_ha =
|area_blank1_ha =
|area_blank2_ha =
|length_km =
|width_km =
|dimensions_footnotes =
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|population_footnotes =
|population_as_of =
|population_total =
|population_density_km2 = auto
|population_note =
|population_demonym =
|timezone1 = IST
|utc_offset1 = +5:30
|timezone1_DST =
|utc_offset1_DST =
|postal_code_type =
|ಅಂಚೆ_ಸಂಖ್ಯೆ =
|area_code_type =
|area_code =
|area_codes = <!-- for multiple area codes -->
|iso_code =
|website = <!-- {{URL|example.com}} -->
|module =
|footnotes =
}}
'''ಬೋಳಾರ''' ಅಥವಾ ಬೋಳಾರ್ [[ಭಾರತ|ಭಾರತೊದ]] [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ಕುಡ್ಲ]] ದ ಒಂಜಿ ಪ್ರದೇಶವಾದುಂಡು.
ಪ್ರಸಿದ್ಧ [[ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]] ಬೊಕ್ಕ ಪಿರಾಕುದ ಕೋಟೆ ಶ್ರೀ ಮಾರಿಯಮ್ಮ - ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಅವೆಡ್ದ್ [[ಕುಡ್ಲ]] ಪುದರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್, ಬೋಳಾರೊಡು (ಅತ್ತ್ಂಡ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ಡ್ ಬೋಳಾರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್) ಉಂಡು. ಬೋಳಾರ ಪ್ರಧಾನವಾದ್ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶ.<ref>
https://web.archive.org/web/20120423032035/http://www.mangalorecity.gov.in</ref>
== ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ==
* [[ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ]]<ref>https://itms.kar.nic.in/hrcehome/index_temple.php?tid=105&action=temple_eo</ref>
* ಮರಿಯಮ್ಮ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್
* ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವಾಲಯ (ಹನುಮಂತ)
* ಕಲ್ಲುರ್ಟಿ ಸ್ಥಾನ
* ಧೂಮಾವತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಉಲಾಲ್ ದರ್ಗಾ
* ಸೈದಿನಾ ಬೀಬಿ ದರ್ಗಾ
* ಕಾಜೋರೆ ದರ್ಗಾ
* ಶಾನೂರು ದರ್ಗಾ
* ಖುದ್ರತ್ ಶಾ ವಲಿಯುಲ್ಲಾ ದರ್ಗಾ - ಕಾರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್
* ಜಲಾಲ್ ಮಸ್ತಾನ್ ದರ್ಗಾ 629 ರಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಯಿತು
== ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲು ==
* ಇನ್ಫೇಂಟ್ ಜೀಸಸ್ ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಶಾಲೆ
* ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
* ಉರ್ದು ಶಾಲೆ
* ಮಿಷನ್ ಸ್ಕೂಲ್ (ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್ ಕ್ಯಾಂಪಸ್)
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಹೈಸ್ಕೂಲ್
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಕಾಮರ್ಸ್
* ಜನತಾ ಕೇಂದ್ರ
== ಬೇತೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಜಾಗೊಲು ==
* '''ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಆಶ್ರಮ''' : ಉಂದು [[ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ|ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ]] ಶುರು ಮಲ್ತಿನ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಮಿಶನೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ [[ಆಶ್ರಮೊಲು|ಆಶ್ರಮೊಲು]]. ಕುಡ್ಲಗ್ ವಿದ್ಯೆಗಾದ್ ಬರ್ಪಿನ ಬಡಪತ್ತ್ ಕುಟುಮೊಲೆಗ್ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ದೀದ್ ಮಲ್ಲ ಕ್ಯಾಂಪಸ್ ಉಂಡು.
* '''ಮುಳಿಹಿತ್ಲು ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ ತೀರ''' : ನದಿತ ಬರಿಟ್ ಉಪ್ಪುನ ಉಲ್ಲಾಲ್ ದ ವಿಹಂಗಮ ದೃಶ್ಯೊ ಬೊಕ್ಕ [[ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ|ನೇತ್ರಾವತಿ]] ದಾಂಟೊಂದು ರೈಲ್ವೆ ಸೇತುವೆ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ, ಉಂದು ಸ್ಥಳೀಯೆರೆಗ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಜೆದ ತಾಣ.
* '''ಟೈಲ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು:''' ದುಂಬುದ ಆರು ಛಾವಣಿದ ಟೈಲ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲೆಡ್ ರಡ್ಡ್ ಮಾತ್ರ ಉಂಡು. ನಷ್ಟ ಅತ್ತಂದೆ ಒಕ್ಕೂಟೊಗು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿನ ಸಮಸ್ಯೆಲೆಡ್ದ್ ಬೇತೆಕುಲು ಮುಚ್ಚಿದ್ಂಡ್.
* '''ಐಸ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಲು:''' ಮಸ್ತ್ ಐಸ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದೋಣಿಲೆಗ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಐಸ್ ನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
*ಬೋಳಾರ್ ಸಮುದ್ರದ ಮೋನೆ:-ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿನ್ ತೂಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಮೀನ್ ಪತ್ತುನ ಒಂಜಿ ಅದ್ಭುತ ನದಿ ದೃಶ್ಯ ಬಯ್ಯಗ್ ಗಾಳಿಪಟ ಪಾರಾವುನ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ, ಜನಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೊಕ್ಕ ಕುಟುಂಬದಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ. ಸೀ ಫೇಸ್ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ನ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ದ್ ಕಡಲ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಆಪಿನ ನದಿನ್ ತೂವೊಲಿ, ಉಂದು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಸ್ತ್ ವಿಶೇಷ ಬೊಕ್ಕ ನೆಂಪು ಉಪ್ಪುನಂಚ ಮಲ್ಪುಂಡು.
== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು ==
[https://www.google.com/maps/place/Bolar,+Mangalore,+Karnataka/@12.9662976,77.6077312,10z/data=!4m2!3m1!1s0x3ba35bbe5eeacfd5:0x67e1cd2601048118 ನಕ್ಷೆಗಳ ಲಿಂಕ್]
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
iaver7m38x7agq4bmjysf2qbbm96lxl
362204
362202
2026-06-30T08:09:51Z
Hariprasad Shetty10
6127
362204
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
|ಹೆಸರು =
|ಸ್ಥಳೀಯ_ಹೆಸರು = <!-- Settlement name in local language(s), if different from the English name -->
|settlement_type = ನಗರ
|image_skyline =
|imagesize =
|image_alt =
|image_caption =
|image_flag =
|flag_alt =
|image_seal =
|seal_alt =
|image_shield =
|shield_alt =
|etymology =
|nickname =
|motto =
|image_map = India_Karnataka_location_map.svg
|map_alt =
|map_caption =
|pushpin_map =
|pushpin_map_alt =
|pushpin_map_caption =
|pushpin_mapsize =
|pushpin_label_position =
|coordinates = {{coord|12.8454741|74.8259928}}
|coor_pinpoint =
|coordinates_footnotes =
|subdivision_type = ದೇಶೊ
|subdivision_name = ಭಾರತ
|subdivision_type1 = ರಾಜ್ಯೊ
|subdivision_name1 = ಕರ್ನಾಟಕ
|subdivision_type2 = ಜಿಲ್ಲೆ
|subdivision_name2 = ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
|subdivision_type3 = ನಗರ
|subdivision_name3 = ಮಂಗಳೂರು/ಕುಡ್ಲ
|established_title = ಪ್ರದೇಶ
|established_date =
|ಸ್ಥಾಪಕ =
|seat_type =
|seat =
|government_footnotes =
|government_type =
|governing_body =
|leader_party =
|leader_title =
|leader_name =
|leader_title1 =
|leader_name1 =
|leader_title2 =
|leader_name2 =
|leader_title3 =
|leader_name3 =
|leader_title4 =
|leader_name4 =
|unit_pref = Metric
<!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion -->
<!-- for references: use <ref> tags -->
|area_footnotes =
|area_urban_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_rural_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_metro_footnotes = <!-- <ref> </ref> -->
|area_note =
|area_water_percent =
|area_rank =
|area_blank1_title =
|area_blank2_title =
<!-- square kilometers -->
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಒಟ್ಟು_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಭೂ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಜಲ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ನಗರ_km2 =
|ವಿಸ್ತೀರ್ಣ_ಗ್ರಾಮಾಂತರ_km2 =
|area_metro_km2 =
|area_blank1_km2 =
|area_blank2_km2 =
<!-- hectares -->
|area_total_ha =
|area_land_ha =
|area_water_ha =
|area_urban_ha =
|area_rural_ha =
|area_metro_ha =
|area_blank1_ha =
|area_blank2_ha =
|length_km =
|width_km =
|dimensions_footnotes =
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|population_footnotes =
|population_as_of =
|population_total =
|population_density_km2 = auto
|population_note =
|population_demonym =
|timezone1 = IST
|utc_offset1 = +5:30
|timezone1_DST =
|utc_offset1_DST =
|postal_code_type =
|ಅಂಚೆ_ಸಂಖ್ಯೆ =
|area_code_type =
|area_code =
|area_codes = <!-- for multiple area codes -->
|iso_code =
|website = <!-- {{URL|example.com}} -->
|module =
|footnotes =
}}
'''ಬೋಳಾರ''' ಅಥವಾ ಬೋಳಾರ್ [[ಭಾರತ|ಭಾರತೊದ]] [[ಕರ್ನಾಟಕ|ಕರ್ನಾಟಕದ]] [[ಕುಡ್ಲ]] ದ ಒಂಜಿ ಪ್ರದೇಶವಾದುಂಡು.
ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಬೊಕ್ಕ ಪಿರಾಕುದ ಕೋಟೆ ಶ್ರೀ ಮಾರಿಯಮ್ಮ - ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಅವೆಡ್ದ್ [[ಕುಡ್ಲ]] ಪುದರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್, ಬೋಳಾರೊಡು (ಅತ್ತ್ಂಡ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ಡ್ ಬೋಳಾರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್) ಉಂಡು. ಬೋಳಾರ ಪ್ರಧಾನವಾದ್ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶ.<ref>
https://web.archive.org/web/20120423032035/http://www.mangalorecity.gov.in</ref>
== ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ==
* ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ<ref>https://itms.kar.nic.in/hrcehome/index_temple.php?tid=105&action=temple_eo</ref>
* ಮರಿಯಮ್ಮ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್
* ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವಾಲಯ (ಹನುಮಂತ)
* ಕಲ್ಲುರ್ಟಿ ಸ್ಥಾನ
* ಧೂಮಾವತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
* ಉಲಾಲ್ ದರ್ಗಾ
* ಸೈದಿನಾ ಬೀಬಿ ದರ್ಗಾ
* ಕಾಜೋರೆ ದರ್ಗಾ
* ಶಾನೂರು ದರ್ಗಾ
* ಖುದ್ರತ್ ಶಾ ವಲಿಯುಲ್ಲಾ ದರ್ಗಾ - ಕಾರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್
* ಜಲಾಲ್ ಮಸ್ತಾನ್ ದರ್ಗಾ 629 ರಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಯಿತು
== ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲು ==
* ಇನ್ಫೇಂಟ್ ಜೀಸಸ್ ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಶಾಲೆ
* ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
* ಉರ್ದು ಶಾಲೆ
* ಮಿಷನ್ ಸ್ಕೂಲ್ (ಕಾಂತಿ ಚರ್ಚ್ ಕ್ಯಾಂಪಸ್)
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಹೈಸ್ಕೂಲ್
* ಜಾಯ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಕಾಮರ್ಸ್
* ಜನತಾ ಕೇಂದ್ರ
== ಬೇತೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಜಾಗೊಲು ==
* '''ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಆಶ್ರಮ''' : ಉಂದು [[ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ|ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ]] ಶುರು ಮಲ್ತಿನ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಮಿಶನೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ ಆಶ್ರಮೊಲು. ಕುಡ್ಲಗ್ ವಿದ್ಯೆಗಾದ್ ಬರ್ಪಿನ ಬಡಪತ್ತ್ ಕುಟುಮೊಲೆಗ್ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ದೀದ್ ಮಲ್ಲ ಕ್ಯಾಂಪಸ್ ಉಂಡು.
* '''ಮುಳಿಹಿತ್ಲು ನೇತ್ರಾವತಿ ತುದೆತ ತೀರೊ''' : ತುದೆತ ಬರಿಟ್ ಉಪ್ಪುನ ಉಲ್ಲಾಲ್ ದ ವಿಹಂಗಮ ದೃಶ್ಯೊ ಬೊಕ್ಕ ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ ದಾಂಟೊಂದು ರೈಲ್ವೆ ಸೇತುವೆ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾತ್ರ, ಉಂದು ಸ್ಥಳೀಯೆರೆಗ್ ಜನಪ್ರಿಯ ಬಯ್ಯದ ಜಾಗೊ.
* '''ಒಡಿಲುದ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು:''' ದುಂಬುದ ಆಜಿ ಛಾವಣಿದ ಒಡಿಲುದ ಕಾರ್ಖಾನೆಲೆಡ್ ರಡ್ಡ್ ಮಾತ್ರ ಉಂಡು. ನಷ್ಟ ಅತ್ತಂದೆ ಒಕ್ಕೂಟೊಗು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿನ ಸಮಸ್ಯೆಲೆಡ್ದ್ ಬಾಕಿದ ಮುಚ್ಚಿದ್ಂಡ್.
* '''ಐಸ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಲು:''' ಮಸ್ತ್ ಐಸ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಲು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಓಡೊಲೆಗ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಐಸ್ ನ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
*ಬೋಳಾರ್ ಸಮುದ್ರದ ಮೋನೆ:-ನೇತ್ರಾವತಿ ತುದೆನ್ ತೂಯೆರೆ ಬೊಕ್ಕ ಮೀನ್ ಪತ್ತುನ ಒಂಜಿ ಅದ್ಭುತ ತುದೆ ದೃಶ್ಯ ಬಯ್ಯಗ್ ಗಾಳಿಪಟ ಪಾರಾವುನ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಬೊಕ್ಕ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ, ಜನಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೊಕ್ಕ ಕುಟುಂಬದಕುಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಮುಟ್ಟ. ಸೀ ಫೇಸ್ ಪನ್ಪಿನ ಪುದರ್ ನ್ ಈ ಜಾಗೆಡ್ದ್ ಕಡಲ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ಬೆರಕೆ ಆಪಿನ ನದಿನ್ ತೂವೊಲಿ, ಉಂದು ಈ ಜಾಗೆನ್ ಮಸ್ತ್ ವಿಶೇಷ ಬೊಕ್ಕ ನೆಂಪು ಉಪ್ಪುನಂಚ ಮಲ್ಪುಂಡು.
== ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಲು ==
[https://www.google.com/maps/place/Bolar,+Mangalore,+Karnataka/@12.9662976,77.6077312,10z/data=!4m2!3m1!1s0x3ba35bbe5eeacfd5:0x67e1cd2601048118 ನಕ್ಷೆಗಳ ಲಿಂಕ್]
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
asks8xqtf4mcp8kb8egkmhamxlwyvxv
ಪಾತೆರ:ಬೋಳಾರ
1
27389
362205
2026-06-30T08:10:20Z
Hariprasad Shetty10
6127
https://fountain.toolforge.org/editathons/10wiki-tcy
362205
wikitext
text/x-wiki
{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆ ಪಂತೊದ ಲೇಕನೊ}}
nekn5axm94un6rhhgr63qit15105phm
ಪಾತೆರ:ಮಂಗಳಾದೇವಿ
1
27390
362209
2026-06-30T08:17:52Z
Hariprasad Shetty10
6127
https://fountain.toolforge.org/editathons/10wiki-tcy
362209
wikitext
text/x-wiki
{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆ ಪಂತೊದ ಲೇಕನೊ}}
nekn5axm94un6rhhgr63qit15105phm
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
0
27391
362210
2026-06-30T08:28:29Z
Hariprasad Shetty10
6127
ಹೊಸ ಪುಟ: {{Infobox person | name = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ | image = Swami_Machindranath_Mitmita_Mandir.gif | alt = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ | caption = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಚಿತ್ರ | native_name = ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ, ಮೀನನಾಥ | birth_date = ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦ನೇ ಶತಮಾನ | birth_place = [[ಕಾಮರೂಪ]] | death_date = | death_place = | occupation = ಯ...
362210
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
| image = Swami_Machindranath_Mitmita_Mandir.gif
| alt = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
| caption = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಚಿತ್ರ
| native_name = ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ, ಮೀನನಾಥ
| birth_date = ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦ನೇ ಶತಮಾನ
| birth_place = [[ಕಾಮರೂಪ]]
| death_date =
| death_place =
| occupation = ಯೋಗಿ, ಸಂತ, ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ
| known_for = [[ಹಠಯೋಗ]], [[ತಂತ್ರ]], ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯ
}}
'''ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ''', '''ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರ''', '''ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ''' ಅಥವಾ '''ಮೀನನಾಥ''' (ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦ನೇ ಶತಮಾನ) ಬೌದ್ಧ ಮತ್ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯೋಗಿ, ಸಂತ ಮತ್ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಆಪಿನೆರ್. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಆಚಾರ್ಯೆರ್ ಆಪಿನ ಇರೆರ್, ಹಠಯೋಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆಡ್ ದಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ಕೊರ್ಪಿನೆರ್ ಪಂದ್ ಪರಿಗಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿವನ್ಡ್ ಯೋಗದ ರಹಸ್ಯೋಪದೇಶ ಪಡದ್ ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಸ್ಥಾಪಕೆರಾದ್ ಇರೆನ್ ಗೌರವಿಸಾವೆರ್.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition: Its History, Literature, Philosophy and Practice''. Hohm Press.</ref>
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆರ್ ವಿಶೇಷಾದ್ ಕೌಲ ಶೈವ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಡನೆ ಸಂಬಂಧ ಉಳ್ಳೆರ್. ಇರೆರ್ ಎಂಭತ್ತನಾಲ್ಕು ಮಹಾಸಿದ್ಧೆರ್ಲೆ ಒರಿಯೆರ್ ಆಪಿನೆರ್. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಇನಿತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯೋಗಿಯಾದ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಗುರು ಆಪಿನೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ಹಿಂದೂಲೆರ್ ಮತ್ ಬೌದ್ಧೆರ್ ಇರೆನ್ ಸಮಾನ ಗೌರವಾದ್ ಪೂಜ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೆಲವ್ ಬೌದ್ಧ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಅವಲೋಕಿತೇಶ್ವರನ ಅವತಾರ ಪಂದ್ ಪರಿಗಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
== ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ==
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಖಚಿತ ಮಾಹಿತಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಸ್ವಲ್ಪನೇ ಲಭಿಸುನ. ಇರೆನ್ '''ಮೀನನಾಥ''' ಪಂದ್ ಲಾ ಪುದರ್ಡ್ ಕರೆಯುವೆರ್. "ಮೀನನಾಥ" ಪಂದ್ ಪುದರ್ದ ಅರ್ಥ "ಮೀನುಲೆನ ಅಧಿಪತಿ" ಪಂದ್ ಆಪುಂಡು.
ಇರೆನ ಜನ್ಮಸ್ಥಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಐತಿಹ್ಯೊಲು ಉಂಡು. ಕೆಲವ್ ಮೂಲೊಲೆನ ಪ್ರಕಾರ ಇರೆರ್ ಕಾಮರೂಪ (ಇಂದಿನ ಅಸ್ಸಾಂ) ಪ್ರದೇಶದ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್. ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕೆಲವ್ ಗ್ರಂಥೊಲೆನ ಪ್ರಕಾರ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆರ್ ಕಾಮರೂಪದ ಮೀನುಗಾರ ಕುಟುಂಬದ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref>{{Cite journal|title=Journal and Proceedings of the Asiatic Society of Bengal|volume=XXVI|year=1930|pages=133–141}}</ref><ref>Kamrupa Anusandhana Samiti (1984), ''Readings in the History & Culture of Assam''.</ref>
ಇನಿತ ವಿದ್ವಾಂಸೆರ್ನ ಪ್ರಕಾರ ಇರೆನ ಜನ್ಮ ಉತ್ತರ ಬಂಗಾಳಡ್ ಆಯಿನೆ ಪಂದ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಉಂಡು. ನೇಪಾಳಡ್ ದೊರಕಿನ ಕೆಲವು ಶಾಸನೊಲು ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಆರಾಧನೆ ಅಸ್ಸಾಂದ್ ನೇಪಾಳಗ್ ಬಂತೆ ಪಂದ್ ಸೂಚನೆ ಕೊರ್ಪುಂಡು.
ಶೈವ, ಕೌಲ ಮತ್ ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ ಬೆಳವಣಿಗೆಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಪಾತ್ರೊ ಮಸ್ತ್ ಮಹತ್ವೊಡ್ದಾದ್ ಆಪುಂಡು. ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಧನೆ, ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ತತ್ವಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಸಾರಡ್ ಇರೆರ್ ಪ್ರಮುಖ ಗುರುಲೆಡ್ ಒರಿಯೆರ್ ಪಂದ್ ಗೌರವಿಸಾವೆರ್.
== ದಂತಕಥೆ ==
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಬಗ್ಗೆ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಐತಿಹ್ಯೊಲು ಉಂಡು. ಅವುಲೆನ ಪ್ರಕಾರ, ಇರೆರ್ ಹುಟ್ಟಿನ ಪೊರ್ತುಡ್ ಅಶುಭ ನಕ್ಷತ್ರಡ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ಕುಟುಂಬದವ್ ಮಗುನ ಸಮುದ್ರಗ್ ಬಿಟ್ಟೆರ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡ್ ಒಂಜಿ ದೊಡ್ಡ ಮೀನ್ದ್ ಆ ಮಗುನ ನುಂಗಿತ್ತ್. ಆ ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳ್ ಮಗು ಅನೇಕ ವರ್ಷ ಬದುಕಿನೆ ಪಂದ್ ಐತಿಹ್ಯ ಪನ್ಪುಂಡು.
ಒಂಜಿ ದಿವಸ ಆ ಮೀನು ಸಮುದ್ರದ ಆಳಡ್ ಈಜಂದ್ ಪಾಂಡ. ಆ ಜಾಗೆಡ್ ಪರಮಶಿವ ಪಾರ್ವತಿದೆರೆಗ್ ಯೋಗದ ಮತ್ ಅಮರತ್ವದ ರಹಸ್ಯೊಲೆನ್ ಉಪದೇಶ ಮಲ್ಪುತ್ತುಂಡೆರ್. ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳಿದ್ದ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ್ ಆ ಉಪದೇಶ ಸಂಪೂರ್ಣಾದ್ ಕೇಳ್ದೆರ್. ಶಿವನ ಅನುಗ್ರಹದ್ ಯೋಗಸಾಧನೆ ಮಲ್ತ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition: Its History, Literature, Philosophy and Practice''. Hohm Press.</ref>
ಇಂಚಿನ ದಂತಕಥೆದ ಕಾರಣಡ್ ಇರೆನ್ "ಮೀನನಾಥ" ಬೊಕ್ಕ "ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ" ಪಂದ್ ಕರೆಯುವೆರ್. "ಮತ್ಸ್ಯ" ಅಂದರೆ ಮೀನು, "ಇಂದ್ರ" ಅಂದರೆ ಅಧಿಪತಿ, "ನಾಥ" ಅಂದರೆ ಸ್ವಾಮಿ ಅಥವಾ ಗುರು ಪಂದ್ ಅರ್ಥ ಆಪುಂಡು.
ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಇನ್ನೊಂಜಿ ಕಥೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಮೀನ ಪಂದ್ ಪುದರ್ದ ಒಂಜಿ ಮೀನುಗಾರ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಡ್ ಮೀನು ಹಿಡ್ಪುನ ಕೆಲಸ ಮಲ್ಪುತ್ತುಂಡೆರ್. ಒಂಜಿ ದಿವಸ ದೊಡ್ಡ ಮೀನು ಆರೆನ್ ನುಂಗಿತ್ತ್. ಆ ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳ್ ಯೋಗಧ್ಯಾನ ಮಲ್ಪುತ್ತಾ ಆರೆರ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition''. Hohm Press.</ref>
ಇನ್ನೊಂಜಿ ನೇಪಾಳದ ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಗೋರಕ್ಷನಾಥ್ ನೇಪಾಳದ ಪಟನ್ಗ್ ಬತ್ತಿನೆರ್. ಅಲ್ಲಿನ ಜನ ಆರೆಗ್ ಭಿಕ್ಷೆ ಕೊಡಂದ ಕಾರಣ ಆರೆರ್ ಮಳೆ ಸುರಿಪುನ ನಾಗಲೆನ್ ತನ್ನ ಯೋಗಶಕ್ತಿದ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ದೇಶಡ್ ಬರಗಾಲ ಬಂತೆರ್. ಪಿರ ರಾಜನ ಸಲಹೆದ ಪ್ರಕಾರ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಗುರು ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಪಟನ್ಗ್ ಕರೆಯೆರ್. ತನ್ನ ಗುರು ಬತ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ತಿಜಂದ ಗೋರಕ್ಷನಾಥ್ ನಾಗಲೆನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ಮಳೆ ಸುರಿಯೆರ್. ಈ ಕಾರಣಡ್ ನೇಪಾಳಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಮಳೆಯ ದೇವೆರ್ ಪಂದ್ ಗೌರವಾದ್ ಪೂಜ ಮಲ್ಪುವೆರ್.<ref>{{Cite web|url=http://exoticbuddha.com/when-to-go/festivals/when-does-the-procession-of-rato-machhendranath-take-place|title=Rato Machhendranath Festival}}</ref>
ಮತ್ತೊಂಜಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕಥೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರಹ್ಮದ ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿದ್ ಒಂಜಿ ಮೀನು ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಮಲ್ತ್ ಮೊಟ್ಟೆ ಇಟ್ಟಿತ್ತ್. ಆ ಮೊಟ್ಟೆದೊಳ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನ ಮಗು ಪಿರ ಮೀನುಗಾರ ದಂಪತಿದೆರೆನ ಸಾಕಣೆಡ್ ಬೆಳೆದಿತ್ತ್. ಆ ಮಗುಗ್ "ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ" ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಇಟ್ಟೆರ್. ಬಾಲ್ಯಂದೇ ಜೀವಹಿಂಸೆಗ್ ವಿರೋಧಿಯಾದ್ ಆರೆರ್ ಮೀನುಲೆನ್ ಮರ್ಲ ಸಮುದ್ರಗ್ ಬಿಡುತ್ತುಂಡೆರ್. ಪಿರ ಮನೆ ಬಿಟ್ಟುದ್ ಬದ್ರಿನಾಥಗ್ ಪೋಪಿನೆರ್. ಅಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷ ತಪಸ್ಸು ಮಲ್ತ್ ಶಿವ ಬೊಕ್ಕ ದತ್ತಾತ್ರೇಯರೆನ ಅನುಗ್ರಹ ಪಡದ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಐತಿಹ್ಯ ಪನ್ಪುಂಡು.
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
0kyjbiycird1xhnfazudhc98c1yuung
362232
362210
2026-06-30T11:48:43Z
Hariprasad Shetty10
6127
362232
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
| image = Swami_Machindranath_Mitmita_Mandir.gif
| alt = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
| caption = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಚಿತ್ರ
| native_name = ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ, ಮೀನನಾಥ
| birth_date = ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦ನೇ ಶತಮಾನ
| birth_place = [[ಕಾಮರೂಪ]]
| death_date =
| death_place =
| occupation = ಯೋಗಿ, ಸಂತ, ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ
| known_for = [[ಹಠಯೋಗ]], [[ತಂತ್ರ]], ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯ
}}
'''ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ''', '''ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರ''', '''ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ''' ಅತ್ತುಡ '''ಮೀನನಾಥ''' (ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦ನೇ ಶತಮಾನ) ಬೌದ್ಧ ಬೊಕ್ಕ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯೋಗಿ, ಸಂತ ಬೊಕ್ಕ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಆಚಾರ್ಯೆರ್ ಆಪಿನ ಮೇರ್, ಹಠಯೋಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆಡ್ ಮಲ್ಲ ಕೊಡುಗೆ ಕೊರ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ಪರಿಗಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿವನ್ಡ್ ಯೋಗದ ರಹಸ್ಯೋಪದೇಶ ಪತ್ತುದು ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಸ್ಥಾಪಕೆರಾದ್ ಮೆರೆನ್ ಗೌರವಿಸಾವೆರ್.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition: Its History, Literature, Philosophy and Practice''. Hohm Press.</ref>
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆರ್ ವಿಶೇಷಾದ್ ಕೌಲ ಶೈವ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಡನೆ ಸಂಬಂಧ ಉಳ್ಳೆರ್. ಮೇರ್ ಎನ್ಪತ್ತನಾಲ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧೆರ್ಲೆ ಒರಿ ಆದು ಉಲ್ಲೆರ್. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಇನಿತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯೋಗಿಯಾದ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಗುರು ಆಪಿನೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ಹಿಂದೂಲೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೌದ್ಧೆರ್ ಮೆರೆನ್ ಸಮಾನ ಗೌರವಾದ್ ಪೂಜೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೆಲವ್ ಬೌದ್ಧ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಅವಲೋಕಿತೇಶ್ವರನ ಅವತಾರ ಪಂದ್ ಪರಿಗಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
== ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ==
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಖಚಿತ ಮಾಹಿತಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಸ್ವಲ್ಪನೇ ಲಭಿಸುನ. ಇರೆನ್ '''ಮೀನನಾಥ''' ಪಂದ್ ಲಾ ಪುದರ್ಡ್ ಕರೆಯುವೆರ್. "ಮೀನನಾಥ" ಪಂದ್ ಪುದರ್ದ ಅರ್ಥ "ಮೀನುಲೆನ ಅಧಿಪತಿ" ಪಂದ್ ಆಪುಂಡು.
ಇರೆನ ಜನ್ಮಸ್ಥಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಐತಿಹ್ಯೊಲು ಉಂಡು. ಕೆಲವ್ ಮೂಲೊಲೆನ ಪ್ರಕಾರ ಇರೆರ್ ಕಾಮರೂಪ (ಇಂದಿನ ಅಸ್ಸಾಂ) ಪ್ರದೇಶದ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್. ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕೆಲವ್ ಗ್ರಂಥೊಲೆನ ಪ್ರಕಾರ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆರ್ ಕಾಮರೂಪದ ಮೀನುಗಾರ ಕುಟುಂಬದ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref>{{Cite journal|title=Journal and Proceedings of the Asiatic Society of Bengal|volume=XXVI|year=1930|pages=133–141}}</ref><ref>Kamrupa Anusandhana Samiti (1984), ''Readings in the History & Culture of Assam''.</ref>
ಇನಿತ ವಿದ್ವಾಂಸೆರ್ನ ಪ್ರಕಾರ ಇರೆನ ಜನ್ಮ ಉತ್ತರ ಬಂಗಾಳಡ್ ಆಯಿನೆ ಪಂದ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಉಂಡು. ನೇಪಾಳಡ್ ದೊರಕಿನ ಕೆಲವು ಶಾಸನೊಲು ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಆರಾಧನೆ ಅಸ್ಸಾಂದ್ ನೇಪಾಳಗ್ ಬಂತೆ ಪಂದ್ ಸೂಚನೆ ಕೊರ್ಪುಂಡು.
ಶೈವ, ಕೌಲ ಮತ್ ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ ಬೆಳವಣಿಗೆಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಪಾತ್ರೊ ಮಸ್ತ್ ಮಹತ್ವೊಡ್ದಾದ್ ಆಪುಂಡು. ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಧನೆ, ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ತತ್ವಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಸಾರಡ್ ಇರೆರ್ ಪ್ರಮುಖ ಗುರುಲೆಡ್ ಒರಿಯೆರ್ ಪಂದ್ ಗೌರವಿಸಾವೆರ್.
== ದಂತಕಥೆ ==
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಬಗ್ಗೆ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಐತಿಹ್ಯೊಲು ಉಂಡು. ಅವುಲೆನ ಪ್ರಕಾರ, ಇರೆರ್ ಹುಟ್ಟಿನ ಪೊರ್ತುಡ್ ಅಶುಭ ನಕ್ಷತ್ರಡ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ಕುಟುಂಬದವ್ ಮಗುನ ಸಮುದ್ರಗ್ ಬಿಟ್ಟೆರ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡ್ ಒಂಜಿ ದೊಡ್ಡ ಮೀನ್ದ್ ಆ ಮಗುನ ನುಂಗಿತ್ತ್. ಆ ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳ್ ಮಗು ಅನೇಕ ವರ್ಷ ಬದುಕಿನೆ ಪಂದ್ ಐತಿಹ್ಯ ಪನ್ಪುಂಡು.
ಒಂಜಿ ದಿವಸ ಆ ಮೀನು ಸಮುದ್ರದ ಆಳಡ್ ಈಜಂದ್ ಪಾಂಡ. ಆ ಜಾಗೆಡ್ ಪರಮಶಿವ ಪಾರ್ವತಿದೆರೆಗ್ ಯೋಗದ ಮತ್ ಅಮರತ್ವದ ರಹಸ್ಯೊಲೆನ್ ಉಪದೇಶ ಮಲ್ಪುತ್ತುಂಡೆರ್. ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳಿದ್ದ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ್ ಆ ಉಪದೇಶ ಸಂಪೂರ್ಣಾದ್ ಕೇಳ್ದೆರ್. ಶಿವನ ಅನುಗ್ರಹದ್ ಯೋಗಸಾಧನೆ ಮಲ್ತ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition: Its History, Literature, Philosophy and Practice''. Hohm Press.</ref>
ಇಂಚಿನ ದಂತಕಥೆದ ಕಾರಣಡ್ ಇರೆನ್ "ಮೀನನಾಥ" ಬೊಕ್ಕ "ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ" ಪಂದ್ ಕರೆಯುವೆರ್. "ಮತ್ಸ್ಯ" ಅಂದರೆ ಮೀನು, "ಇಂದ್ರ" ಅಂದರೆ ಅಧಿಪತಿ, "ನಾಥ" ಅಂದರೆ ಸ್ವಾಮಿ ಅಥವಾ ಗುರು ಪಂದ್ ಅರ್ಥ ಆಪುಂಡು.
ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಇನ್ನೊಂಜಿ ಕಥೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಮೀನ ಪಂದ್ ಪುದರ್ದ ಒಂಜಿ ಮೀನುಗಾರ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಡ್ ಮೀನು ಹಿಡ್ಪುನ ಕೆಲಸ ಮಲ್ಪುತ್ತುಂಡೆರ್. ಒಂಜಿ ದಿವಸ ದೊಡ್ಡ ಮೀನು ಆರೆನ್ ನುಂಗಿತ್ತ್. ಆ ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳ್ ಯೋಗಧ್ಯಾನ ಮಲ್ಪುತ್ತಾ ಆರೆರ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition''. Hohm Press.</ref>
ಇನ್ನೊಂಜಿ ನೇಪಾಳದ ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಗೋರಕ್ಷನಾಥ್ ನೇಪಾಳದ ಪಟನ್ಗ್ ಬತ್ತಿನೆರ್. ಅಲ್ಲಿನ ಜನ ಆರೆಗ್ ಭಿಕ್ಷೆ ಕೊಡಂದ ಕಾರಣ ಆರೆರ್ ಮಳೆ ಸುರಿಪುನ ನಾಗಲೆನ್ ತನ್ನ ಯೋಗಶಕ್ತಿದ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ದೇಶಡ್ ಬರಗಾಲ ಬಂತೆರ್. ಪಿರ ರಾಜನ ಸಲಹೆದ ಪ್ರಕಾರ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಗುರು ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಪಟನ್ಗ್ ಕರೆಯೆರ್. ತನ್ನ ಗುರು ಬತ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ತಿಜಂದ ಗೋರಕ್ಷನಾಥ್ ನಾಗಲೆನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ಮಳೆ ಸುರಿಯೆರ್. ಈ ಕಾರಣಡ್ ನೇಪಾಳಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಮಳೆಯ ದೇವೆರ್ ಪಂದ್ ಗೌರವಾದ್ ಪೂಜ ಮಲ್ಪುವೆರ್.<ref>{{Cite web|url=http://exoticbuddha.com/when-to-go/festivals/when-does-the-procession-of-rato-machhendranath-take-place|title=Rato Machhendranath Festival}}</ref>
ಮತ್ತೊಂಜಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕಥೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರಹ್ಮದ ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿದ್ ಒಂಜಿ ಮೀನು ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಮಲ್ತ್ ಮೊಟ್ಟೆ ಇಟ್ಟಿತ್ತ್. ಆ ಮೊಟ್ಟೆದೊಳ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನ ಮಗು ಪಿರ ಮೀನುಗಾರ ದಂಪತಿದೆರೆನ ಸಾಕಣೆಡ್ ಬೆಳೆದಿತ್ತ್. ಆ ಮಗುಗ್ "ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ" ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಇಟ್ಟೆರ್. ಬಾಲ್ಯಂದೇ ಜೀವಹಿಂಸೆಗ್ ವಿರೋಧಿಯಾದ್ ಆರೆರ್ ಮೀನುಲೆನ್ ಮರ್ಲ ಸಮುದ್ರಗ್ ಬಿಡುತ್ತುಂಡೆರ್. ಪಿರ ಮನೆ ಬಿಟ್ಟುದ್ ಬದ್ರಿನಾಥಗ್ ಪೋಪಿನೆರ್. ಅಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷ ತಪಸ್ಸು ಮಲ್ತ್ ಶಿವ ಬೊಕ್ಕ ದತ್ತಾತ್ರೇಯರೆನ ಅನುಗ್ರಹ ಪಡದ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಐತಿಹ್ಯ ಪನ್ಪುಂಡು.
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
mm0ia6mv6kdfg1hm4429tw927b2a2el
362233
362232
2026-06-30T11:50:59Z
Hariprasad Shetty10
6127
/* ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ */
362233
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
| image = Swami_Machindranath_Mitmita_Mandir.gif
| alt = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
| caption = ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಚಿತ್ರ
| native_name = ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ, ಮೀನನಾಥ
| birth_date = ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦ನೇ ಶತಮಾನ
| birth_place = [[ಕಾಮರೂಪ]]
| death_date =
| death_place =
| occupation = ಯೋಗಿ, ಸಂತ, ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ
| known_for = [[ಹಠಯೋಗ]], [[ತಂತ್ರ]], ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯ
}}
'''ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ''', '''ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರ''', '''ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ''' ಅತ್ತುಡ '''ಮೀನನಾಥ''' (ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦ನೇ ಶತಮಾನ) ಬೌದ್ಧ ಬೊಕ್ಕ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯೋಗಿ, ಸಂತ ಬೊಕ್ಕ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಆಚಾರ್ಯೆರ್ ಆಪಿನ ಮೇರ್, ಹಠಯೋಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆಡ್ ಮಲ್ಲ ಕೊಡುಗೆ ಕೊರ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ಪರಿಗಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿವನ್ಡ್ ಯೋಗದ ರಹಸ್ಯೋಪದೇಶ ಪತ್ತುದು ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಸ್ಥಾಪಕೆರಾದ್ ಮೆರೆನ್ ಗೌರವಿಸಾವೆರ್.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition: Its History, Literature, Philosophy and Practice''. Hohm Press.</ref>
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆರ್ ವಿಶೇಷಾದ್ ಕೌಲ ಶೈವ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಡನೆ ಸಂಬಂಧ ಉಳ್ಳೆರ್. ಮೇರ್ ಎನ್ಪತ್ತನಾಲ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧೆರ್ಲೆ ಒರಿ ಆದು ಉಲ್ಲೆರ್. ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಇನಿತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯೋಗಿಯಾದ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಗುರು ಆಪಿನೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ಹಿಂದೂಲೆರ್ ಬೊಕ್ಕ ಬೌದ್ಧೆರ್ ಮೆರೆನ್ ಸಮಾನ ಗೌರವಾದ್ ಪೂಜೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೆಲವ್ ಬೌದ್ಧ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಅವಲೋಕಿತೇಶ್ವರನ ಅವತಾರ ಪಂದ್ ಪರಿಗಣನೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
== ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ==
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಖಚಿತ ಮಾಹಿತಿಲು ಬೊಕ್ಕ ಒಂತೆನೆ ಲಭಿಸುನ. ಮೆರೆನ'''ಮೀನನಾಥ''' ಪಂದ್ ಲಾ ಪುದರ್ಡ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. "ಮೀನನಾಥ" ಪಂದ್ ಪುದರ್ದ ಅರ್ಥ "ಮೀನುಲೆನ ಅಧಿಪತಿ" ಪಂದ್ ಆಪುಂಡು.
ಮೆರೆನ ಜನ್ಮಸ್ಥಾನೊದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಐತಿಹ್ಯೊಲು ಉಂಡು. ಕೆಲವ್ ಮೂಲೊಲೆದ ಪ್ರಕಾರ ಮೇರ್ ಕಾಮರೂಪ (ಇಂದಿನ ಅಸ್ಸಾಂ) ಪ್ರದೇಶದ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್. ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕೆಲವ್ ಗ್ರಂಥೊಲೆನ ಪ್ರಕಾರ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆರ್ ಕಾಮರೂಪದ ಮೀನುಗಾರ ಕುಟುಂಬದ್ ಜನ್ಮ ದೆತ್ತೊಂದೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref>{{Cite journal|title=Journal and Proceedings of the Asiatic Society of Bengal|volume=XXVI|year=1930|pages=133–141}}</ref><ref>Kamrupa Anusandhana Samiti (1984), ''Readings in the History & Culture of Assam''.</ref>
ಇನಿತ ವಿದ್ವಾಂಸೆರ್ನ ಪ್ರಕಾರ ಇರೆನ ಜನ್ಮ ಉತ್ತರ ಬಂಗಾಳೊಡ್ ಆಯಿನೆ ಪಂದ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಉಂಡು. [[ನೇಪಾಳ]]ಡ್ ತಿಕ್ಕಿನ ಕೆಲವು ಶಾಸನೊಲು ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಆರಾಧನೆ [[ಅಸ್ಸಾಂ]]ದ್ [[ನೇಪಾಳ]]ಗ್ ಬತ್ತೆ ಪಂದ್ ಸೂಚನೆ ಕೊರ್ಪುಂಡು.
ಶೈವ, ಕೌಲ ಬೊಕ್ಕ ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಲೆನ ಬೆಳವಣಿಗೆಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಪಾತ್ರೊ ಮಸ್ತ್ ಮಹತ್ವೊಡ್ದಾದ್ ಆಪುಂಡು. ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಧನೆ, ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ ಬೊಕ್ಕ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ತತ್ವಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಸಾರಡ್ ಮೇರ್ ಪ್ರಮುಖ ಗುರುಲೆಡ್ ಒರಿಯೆರ್ ಪಂದ್ ಗೌರವಿಸಾವೆರ್.
== ದಂತಕಥೆ ==
ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ ಬಗ್ಗೆ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಐತಿಹ್ಯೊಲು ಉಂಡು. ಅವುಲೆನ ಪ್ರಕಾರ, ಇರೆರ್ ಹುಟ್ಟಿನ ಪೊರ್ತುಡ್ ಅಶುಭ ನಕ್ಷತ್ರಡ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ಕುಟುಂಬದವ್ ಮಗುನ ಸಮುದ್ರಗ್ ಬಿಟ್ಟೆರ್. ಆ ಪೊರ್ತುಡ್ ಒಂಜಿ ದೊಡ್ಡ ಮೀನ್ದ್ ಆ ಮಗುನ ನುಂಗಿತ್ತ್. ಆ ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳ್ ಮಗು ಅನೇಕ ವರ್ಷ ಬದುಕಿನೆ ಪಂದ್ ಐತಿಹ್ಯ ಪನ್ಪುಂಡು.
ಒಂಜಿ ದಿವಸ ಆ ಮೀನು ಸಮುದ್ರದ ಆಳಡ್ ಈಜಂದ್ ಪಾಂಡ. ಆ ಜಾಗೆಡ್ ಪರಮಶಿವ ಪಾರ್ವತಿದೆರೆಗ್ ಯೋಗದ ಮತ್ ಅಮರತ್ವದ ರಹಸ್ಯೊಲೆನ್ ಉಪದೇಶ ಮಲ್ಪುತ್ತುಂಡೆರ್. ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳಿದ್ದ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ್ ಆ ಉಪದೇಶ ಸಂಪೂರ್ಣಾದ್ ಕೇಳ್ದೆರ್. ಶಿವನ ಅನುಗ್ರಹದ್ ಯೋಗಸಾಧನೆ ಮಲ್ತ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition: Its History, Literature, Philosophy and Practice''. Hohm Press.</ref>
ಇಂಚಿನ ದಂತಕಥೆದ ಕಾರಣಡ್ ಇರೆನ್ "ಮೀನನಾಥ" ಬೊಕ್ಕ "ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ" ಪಂದ್ ಕರೆಯುವೆರ್. "ಮತ್ಸ್ಯ" ಅಂದರೆ ಮೀನು, "ಇಂದ್ರ" ಅಂದರೆ ಅಧಿಪತಿ, "ನಾಥ" ಅಂದರೆ ಸ್ವಾಮಿ ಅಥವಾ ಗುರು ಪಂದ್ ಅರ್ಥ ಆಪುಂಡು.
ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಇನ್ನೊಂಜಿ ಕಥೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಮೀನ ಪಂದ್ ಪುದರ್ದ ಒಂಜಿ ಮೀನುಗಾರ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಡ್ ಮೀನು ಹಿಡ್ಪುನ ಕೆಲಸ ಮಲ್ಪುತ್ತುಂಡೆರ್. ಒಂಜಿ ದಿವಸ ದೊಡ್ಡ ಮೀನು ಆರೆನ್ ನುಂಗಿತ್ತ್. ಆ ಮೀನಿನ ಪೊಟ್ಟಣದೊಳ್ ಯೋಗಧ್ಯಾನ ಮಲ್ಪುತ್ತಾ ಆರೆರ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ಪನ್ಪುಂಡು.<ref>Feuerstein, Georg (2013). ''The Yoga Tradition''. Hohm Press.</ref>
ಇನ್ನೊಂಜಿ ನೇಪಾಳದ ಐತಿಹ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಗೋರಕ್ಷನಾಥ್ ನೇಪಾಳದ ಪಟನ್ಗ್ ಬತ್ತಿನೆರ್. ಅಲ್ಲಿನ ಜನ ಆರೆಗ್ ಭಿಕ್ಷೆ ಕೊಡಂದ ಕಾರಣ ಆರೆರ್ ಮಳೆ ಸುರಿಪುನ ನಾಗಲೆನ್ ತನ್ನ ಯೋಗಶಕ್ತಿದ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ದೇಶಡ್ ಬರಗಾಲ ಬಂತೆರ್. ಪಿರ ರಾಜನ ಸಲಹೆದ ಪ್ರಕಾರ ಗೋರಕ್ಷನಾಥರೆನ ಗುರು ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಪಟನ್ಗ್ ಕರೆಯೆರ್. ತನ್ನ ಗುರು ಬತ್ತೆರ್ ಪಂದ್ ತಿಜಂದ ಗೋರಕ್ಷನಾಥ್ ನಾಗಲೆನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅತ್ತಂದ್ ಮಳೆ ಸುರಿಯೆರ್. ಈ ಕಾರಣಡ್ ನೇಪಾಳಡ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥರೆನ್ ಮಳೆಯ ದೇವೆರ್ ಪಂದ್ ಗೌರವಾದ್ ಪೂಜ ಮಲ್ಪುವೆರ್.<ref>{{Cite web|url=http://exoticbuddha.com/when-to-go/festivals/when-does-the-procession-of-rato-machhendranath-take-place|title=Rato Machhendranath Festival}}</ref>
ಮತ್ತೊಂಜಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕಥೆದ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ರಹ್ಮದ ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿದ್ ಒಂಜಿ ಮೀನು ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಮಲ್ತ್ ಮೊಟ್ಟೆ ಇಟ್ಟಿತ್ತ್. ಆ ಮೊಟ್ಟೆದೊಳ್ ಜನ್ಮ ತೊನ್ದಿನ ಮಗು ಪಿರ ಮೀನುಗಾರ ದಂಪತಿದೆರೆನ ಸಾಕಣೆಡ್ ಬೆಳೆದಿತ್ತ್. ಆ ಮಗುಗ್ "ಮಚ್ಚಿಂದ್ರನಾಥ" ಪಂದ್ ಪುದರ್ ಇಟ್ಟೆರ್. ಬಾಲ್ಯಂದೇ ಜೀವಹಿಂಸೆಗ್ ವಿರೋಧಿಯಾದ್ ಆರೆರ್ ಮೀನುಲೆನ್ ಮರ್ಲ ಸಮುದ್ರಗ್ ಬಿಡುತ್ತುಂಡೆರ್. ಪಿರ ಮನೆ ಬಿಟ್ಟುದ್ ಬದ್ರಿನಾಥಗ್ ಪೋಪಿನೆರ್. ಅಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷ ತಪಸ್ಸು ಮಲ್ತ್ ಶಿವ ಬೊಕ್ಕ ದತ್ತಾತ್ರೇಯರೆನ ಅನುಗ್ರಹ ಪಡದ್ ಮಹಾಸಿದ್ಧರಾದೆರ್ ಪಂದ್ ನಾಥ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಐತಿಹ್ಯ ಪನ್ಪುಂಡು.
==ಉಲ್ಲೇಕೊಲು==
8qg0cxnuhiggdnoo8emqojetl1imb60
ಪಾತೆರ:ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥ
1
27392
362211
2026-06-30T08:30:24Z
Hariprasad Shetty10
6127
https://fountain.toolforge.org/editathons/10wiki-tcy
362211
wikitext
text/x-wiki
{{ವಿಕಿಪೀಡಿಯ 10ನೇ ವರ್ಸಂತಿಗೆ ಪಂತೊದ ಲೇಕನೊ}}
nekn5axm94un6rhhgr63qit15105phm