Wikibooks tewikibooks https://te.wikibooks.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80 MediaWiki 1.47.0-wmf.1 first-letter మీడియా ప్రత్యేక చర్చ వాడుకరి వాడుకరి చర్చ Wikibooks Wikibooks చర్చ దస్త్రం దస్త్రంపై చర్చ మీడియావికీ మీడియావికీ చర్చ మూస మూస చర్చ సహాయం సహాయం చర్చ వర్గం వర్గం చర్చ TimedText TimedText talk మాడ్యూల్ మాడ్యూల్ చర్చ Event Event talk 0 2996 39059 39041 2026-05-06T22:25:26Z Vemurione 1689 /* Part 2: di-dz */ 39059 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added), published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. ==Part 1: da-dh== Pennidi |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''D, d, symbol (1) ఇంగ్లీషు వర్ణమాలలో నాలుగవ అక్షరం; (2) పరీక్షలలో బొటాబొటీగా మార్కులు వచ్చిన వారికి వచ్చే గురుతు; (3) ఒక విటమిన్ పేరు; * dab, v. t. ఒత్తు; అద్దు; పులుము; రాయు; అలుకు; * dabble, v. i. (1) ఉన్నాననిపించు; వేలు పెట్టు; కెలుకు; (2) జలకాలాడు; * dactyl, n. [prosody.] (1) ఛందస్సులో ఒక గురువు తర్వాత రెండు లఘువులు వచ్చే పద్ధతి; భగణం;(2) వేలు; * dad, n. నాన్న; అప్ప; అయ్య; * daemon, n. (1) ప్రేతాత్మ. (2) దయ్యం; (3) [comp.] ప్రచ్ఛన్నవిధి; నేపథ్యంలో, వినియోగదారుని ఆధిపత్యం లేకుండా, నడిచే క్రమణిక; A computer program that is not invoked explicitly by the user, but lies dormant waiting for some condition(s) to occur; (ety.) The term was coined by the programmers at MIT's Project MAC. They took the name from Maxwell's demon, an imaginary being from a thought experiment that constantly works in the background, sorting molecules. Alternative terms for daemon are service (used in Windows, from Windows NT onwards — and later also in Linux) and ghost job; * dagger, n. బాకు; కటారి; మొలకత్తి; రెండు వైపుల పదునయిన కత్తి; ** dagger mark, ph. హంసపాదుకి వేసే శూలం గుర్తు; అచ్చు పుస్తకాలలో పేజీ దిగువ ఉన్న వివరణకి వేసే గుర్తు; * daily, adj. ప్రతిరోజు; దైనందినం; నిత్యం; రోజువారీ; అహరహం; ** daily wages, ph. కైకిలి; కైకూలి; రోజు కూలి; * daily, n. దినపత్రిక; దైనికం; * daintiness, n. నాజూకుతనం; సుకుమారం; స్వారస్యం; * dairy, adj. పాడి; గవ్య; పయస్య; ** dairy products, ph. పాడి దినుసులు; పయస్యములు; గవ్యములు; * dairy, n. (డెయిరీ) పాడి; పాడి పరిశ్రమ; పయస్య పరిశ్రమ; * dais, n. (డేస్) వేదిక; తిన్నె; గద్దె; అరుగు; జగిల; * dale, n. లోయ; లోవ; కనుమ; * dalits, n. pl. [Ind. Engl.] దళితులు; హరిజనులు; (note) a preferred term for India's casteless class; * dam, n. డేమ్; అడ్డకట్టు; ఆనకట్ట; (note) A dam is a high impervious barrier constructed across a river valley to form a deep storage reservoir; The surplus water is not allowed to flow over the dam, but it flows through the spillways provided at some level built into the dam; (see also) barrage and weir; * damage, n. హాని; చేటు; కీడు; అర; అపకారం; నష్టం; * dame. n. స్త్రీ; పెద్దింటి స్త్రీ; దొరసాని; అమ్మగారు; * damp, adj. (1) చిత్తడి; తేమగానున్న; తడిగానున్న; (2) నిరుత్సాహ మయిన; * damped, adj. [phys.] అవరుద్ధ; మందగింపు చేసే; ** damped vibration, ph. అవరుద్ధ స్పందనం; * damper, n. ఉత్సాహాన్ని చల్లార్చేది; * dampness, n. తేమ; తడి; చెమ్మ; పదను; ఒరపదను; ఆర్ర్ధత; ఈకువ; ఇవుకు; ఈమిరి; చిత్తడి; * damsel, n. ఎలనాగ; కన్య; పడుచు; యువతి; * dance, n. నృత్యం; నాట్యం; లాస్యం; తాండవం; * dancer, n. m. నర్తకుడు; f. నర్తకి; * dandelion, n. సింహదంష్ట్రిక; అమెరికా గడ్డి మైదానలలో పచ్చని చామంతి పువ్వు లాంటి పువ్వుని పూసే ఒక రకం కలుపు మొక్క; [bot.] Taraxacum officinale; commonly viewed in the United States as a weed. But dandelions are traditional herbal medicine, used to stimulate the liver, promote the body’s natural detoxification processes and support healthy digestion. The botanical wellness company Traditional Medicinals turns the wild-collected roots into a variety of medicinal-grade formulations. Its Roasted Dandelion Root tea is robust and coffee-like, while EveryDay Detox Dandelion, Dandelion Chai Probiotic and Dandelion Leaf & Root are more mild and herbaceous. * dandruff, n. చుండు; తలమీఁద పొరలు పొరలుగా లేచెడు చర్మపు కణాలు; * danger, n. అపాయం; కీడు; విపత్తు; హాని; ఆపద; ముప్పు; సేగి; గండం; ఉపహతి; ప్రమాదం కలుగజేసే పరిస్థితి; see also accident; * dangerous, adj. అపాయకరమైన, ప్రమాదకరమైన; * dangle, v. i. వేలాడు; వెంట తిరుగు; * dank, adj. మెతక; * dank smell, ph. మెతక వాసన; * dare, n. దమ్ము; ధైర్యం; * dare, v. i. తెగించు; సాహసించు; ధైర్యం చేయు; * daredevil, n. సాహసి; గడుగ్గాయి; * dark, n. చీకటి; ** extremely dark, ph. కారునలుపు; ** pitch dark, ph. చిట్ట చీకటి; చీకటి గుయ్యారం; చిమ్మచీకటి; కటిక చీకటి; అంధకార బంధురం; * dark, adj. (1) చీకటి; (2) అంధకార; నల్లనైన; నలుపు; కారు; (3) ముదర; ** dark age, ph. అంధకార యుగం; ** dark color, ph. ముదర రంగు; కర్రి; ** dark forest, ph. కారడవి; ** dark matter, ph. కృష్ణ పదార్థం; విశ్వంలో కండ్లకి, పనిముట్లకి కూడ కనిపించని పదార్థం; * darkness, n. చీకటి; చీకువాలు; తిమిరం; అంధకారం; తామసం; తమస్సు; తామిస్రం; నిశీథం; ** utter darkness, ph. చిట్టచీకటి; చిమ్మచీకటి; కటిక చీకటి; * darling, n. ముద్దులబిడ్డ; బంగారు కొండ; బాచాల కొండ; * dart, n. దూసి; భిండివాలం; చిన్న ఈటె; చిరుశూలం; వేసుడుబరచి; * dart, v. i. దూసికొని పోవు; * dash, n. (1) పరుగు; (2) చిటికెడు; (3) చిన్న గీత; ** dash of salt, ph. చిటికెడు ఉప్పు; * dash, v.i. జోరుగా పరుగెత్తు; * data, n. pl. దత్తాంశలు; దత్తాలు; నిర్ధిష్టాంశలు; see also datum; ** data dictionary, ph. దత్తాంశ కోశం; దత్తాంశ నిఘంటువు; ** data store, ph. [comp.] దత్తాఖానా; ** data structure, n. [comp.] దత్తాంశ ప్రత్యయం; దత్తాంశ కట్టడం; * database, n. [comp.] దత్తాంశనిధి; దత్తనిధి; దత్తాకరం; దత్తాంశాలను తిరిగి వెతుక్కుని వెలికి తియ్యటానికి అనుకూలంగా ఒక క్రమ పద్ధతిలో నిల్వ చేసే స్థలం; ** database administrator, ph. దత్తనిధి ప్రశాసకుడు; దత్తనిధి వ్యవస్థాపకి; ** database compression, ph. దత్తాంశ సంకోచనం; * date, n. (1) తారీఖు; తేదీ; రోజు; తిథి; (2) ఒక వేళప్పుడు కలుసుకొందామనే ఒప్పందం; (3) నియమితమైన సమయంలో కలుసుకోడానికి ఒప్పుకున్న స్నేహితురాలు, లేదా స్నేహితుడు; (4) ఖర్జూరం; ** date palm, ph. ఖర్జూరం చెట్టు; [bot.] Phoenix dactylifera; * dated, adj. పాతబడ్డ; తేదీ వేయబడ్డ; ** dative case, ph. కి, కు, కై, కొరకు; చతుర్థీ విభక్తి; * datum, n. s. దత్తం; దత్తాంశం; (ety.) దత్త + అంశం; * datura, n. ఉమ్మెత్త; ధుత్తూరం; * daub, v. t. పూయు; పులుము; రాయు; * daughter, n. పిల్ల; కూతురు; కుమార్తె; అమ్మాయి; పుత్రిక; తనూజ; నందన; బిడ్డ; పట్టి; ** daughter cell, n. పిల్ల కణం; * daughter-in-law, n. కోడలు; * daughters-in-law, n. pl. కోడళ్లు; * daunted, adj. భయపడ్డ; బెదిరిన; దిగులుపడ్డ; * dawn, n. ఉషస్సు; ఉషోదయం; ప్రభాతం; ప్రత్యూషం; వేకువ; వేగుజాము; అరుణోదయం; ప్రాతఃకాలం; తెల్లవారుజాము; * day, n. (1) రోజు; దినం; దివసము; దివస్సు; వాసరము; అహము; అహస్సు; తేదీ; తారీఖు; వేళ; (2) పగలు; పగటివేళ; పట్టపగలు; ** all day, ph. రోజంతా; రోజల్లా; ** anomalous day, ph. ?? ** day and night, ph. అహర్నిశలు; అహోరాత్రం; పగలనక, రాత్రనక; ** day by day, ph. రోజు రోజూ; దిన దిన; ** every day, ph. ప్రతిదినం; అనుదినం; ** holy day, ph. పుణ్యాహం; ** sidereal day, ph. 23 hours 56 minutes 4.091 seconds; The time between successive passages of the same star through the meridian. ** solar day, ph. 24 hours; The time between successive noons on Earth; ** tropical day, ph. ?? * daybook, n. దినవహి; కడితం; కవిలె; రోజు చిఠా; చిట్టా; * daybreak, n. ఉషోదయం; ప్రభాతం; వేకువ; వేగుజాము; అరుణోదయం; ప్రాతఃకాలం; * daylight, n. పగలు; ** broad daylight, ph. పట్టపగలు; * days, n. pl. రోజులు; ** for several days, ph. రోజుల కొద్దీ; రోజుల తరబడి; ** in those days, ph. ఆ రోజులలో; అప్పట్లో; * daytime, n. పగటివేళ; * deacon, n. క్రైస్తవ చర్చిలో పని చేసే వ్యక్తి; పరిచారకుడు; సేవకుడు; * dead, adj. చచ్చిపోయిన; ప్రాణం లేని; మృత; * dead, n. కీర్తిశేషుడు; మృతుడు; స్వర్గస్థుడు; చచ్చిపోయినవాడు; * deadbolt, n. అడ్డుగడియ; * deadline, n. గడువు; * deadlock, n. ప్రతిష్టంభన; * deadpan, adj. ఉద్వేగరహితంగా; ఆవేశం లేకుండా; తాను ఉద్వేగం చూపించకుండా ఇతరులని నవ్వించే పద్ధతి; * dead-reckoning, n. ఎంతదూరం ప్రయాణం చేసేమో,ఎక్కడ ఉన్నామో, ఉజ్జాయింపుగా లెక్క కట్టడం; * deaf, n. చెవిటితం; చెవిటివాడు; ** stone deaf, ph. బ్రహ్మ చెవుడు; * deafness, n. చెవిటితనం; బధిరత్వం; * deal, n. బేరం; ఒడంబడిక; ఒప్పుకోలు; ** package deal, ph. బంగీ బేరం; * deal, v. t. (1) పంచు; పేక ముక్కలని పంచడం; (2) లావాదేవీలు జరుపు; * dealer, n. బేరగాడు; కమిషన్ వ్యాపారస్థుడు; వ్యాపారి; * dealings, n. లావాదేవీలు; వ్యవహారాలు; ఆదానప్రతిదానాలు; ఇచ్చిపుచ్చుకోడాలు; * dear, adj. (1) ప్రియమయిన; ఖరీదయిన; అరుదయిన; (2) ఆప్త; ప్రియమయిన; అపురూపమయిన; (note) one of the words in English whose two meanings match the two meanings of the corresponding Telugu word, namely, ప్రియమయిన; ** dear friend, ph. ఆప్తమిత్రుడు; ప్రియ మిత్రుడు; * dearness, adj. ప్రియం; అధిక ఖరీదులు; కరువు; వస్తువులు దొరకక పోవడం; ** dearness allowance, ph. కరువు భత్యం; * death, n. చావు; నిలుగు; మిత్తి; మరణం; మృత్యువు; పరాసత్వం; నిర్యాణం; నిర్గమం; మహాప్రస్థానం; ** brain death, ph. మస్తిష్క మరణం లేదా జీవ మరణం (biological death). ఇది జరిగాక మెదడులో ఎటువంటి నాడీ స్పందనలు ఉండవు; యాంత్రిక పరికరాల పై ఆధారపడి జీవిస్తున్న రోగుల మరణం విషయంలో, ఇటువంటి నిర్ణయం తీసుకుంటారు. ఎందుకంటే గుండె, ఊపిరితిత్తులు, కిడ్నీ లు అన్నీ యాంత్రిక సహాయంతోనే పనిచేస్తుంటాయి కాబట్టి; ** clinical death, ph. సాధారణ మరణం; ఇది జరిగినప్పుడు గుండె పనిచేయటం ఆగి పోతుంది; గుండె నుంచి అన్ని అవయవాలకు రక్త సరఫరా ఆగి పోతుంది, తద్వారా అన్ని అవయవాలు పనిచేయడం స్తంభించి పోతుంది. ** fast unto death, ph. ప్రాయోపవేశం; నిరాహార దీక్ష; ** sudden death, ph. కాకిచావు; ఆకస్మిక మరణం; హఠాన్మరణం; అపమృత్యువు; ** death penalty, ph. మరణశిక్ష; * deathbed, n. మరణశయ్య; * dearth, n. కరువు; లోటు; కొరత; అధిక గిరాకీ; * debar, v. t. అడ్డగించు; నిషేధించు; * debarkation, n. పడవ మీద నుండి దిగడం; * debatable, adj. వివాదాస్పదమయిన; చర్చనీయ; * debate, n. వివాదం; చర్చ; తర్జనభర్జన; * debauchery, n. రంకుతనం; జారత్వం; వేశ్యాలోలత్వం; * debenture, n. రుణ పత్రం; అప్పు పత్రం; * debilitate, v. t. నీరసపరచు; బలహీనపరచు; * debility, n. బలహీనత; నీరసం; దౌర్బల్యం; ** mental debility, ph. మానసిక దౌర్బల్యం; కశ్మలం; * debit, n. ఖర్చు; బాకీ; * debit, v. t. ఖర్చువ్రాయు; * debonair, adj. నాగరిక; సభ్య; మర్యాదతో కూడిన; సరస; * debris, n. (డెబ్రీ) శిథిలాలు; ** tissue debris, ph. కణజాల శిథిలాలు; * debt, n. (డెట్) అప్పు; రుణం; బాకీ; ** bad debt, ph. చెల్లించని బాకీ; రాని అప్పు; ** consolidation debt, ph. రుణార్ణ; రుణ + రుణ; చిన్న చిన్న అప్పులని తీర్చడానికి చేసే పెద్ద అప్పు; ** national debt, ph. ప్రార్ణం; ప్రభుత్వం చేసిన అప్పు; (ety.) ప్రవత్సతర + రుణ = ప్రార్ణ, లేక పెద్ద అప్పు; సంస్కృతంలో ఈ సంధి కార్యం ఒక ప్రత్యేక నియమానికి లోబడి ఉంది. సర్వసాధారణంగా అకారాంత పదాల తర్వాత రు శబ్దం వస్తే, రు శబ్దమే మారుతుంది. ఉదా : బ్రహ్మ + రుషి = బ్రహ్మర్షి. కాని అకారం తర్వాత రుణ అన్న మాట వచ్చినప్పుడు మాత్రం అకారానికి దీర్ఘం వస్తుంది. ఉదా : ప్రవత్సతర + రుణ = ప్రార్ణ. ** small debt, ph. వత్సరార్ణం; వత్సతర + రుణ ; ఏడాదిలోగా తీర్చేసే చిన్న అప్పు; * debtor, n. (డెటర్) బాకీదారు; రుణి; రుణికుడు; రుణగ్రస్తుడు; అరువరి; అప్పారావు; అప్పులపోతు; అధమర్ణ = అధమ + రుణ; * debug, v. t. తప్పులేరు; దోషాలని సరిదిద్దడం; దోషనిరూపణం; * debugger, n. దిద్దరి; దోషనిరూపకి; * debugging, n. దిద్దుబాటు; తప్పుతీత; (కలుపుతీత లా); తప్పులని సరిదిద్దడం; క్రమణికలలో తప్పులని సవరించడం; దోషనిరూపణం; * debunk, v. t. ఒక నమ్మకాన్ని వమ్ము చెయ్యడం; * debut, n. (డెబ్యూ) రంగప్రవేశం; అరంగేట్రం; * debutante, n. f. (డెబ్యుటాంట్‍) రంగప్రవేశం చేసిన అమ్మాయి; వయసొచ్చిన పిల్ల; పశ్చిమ దేశాలలో, సంపన్నుల సంసారాల్లో, ఇల్లు వదలి పార్టీల వంటి కార్యక్రమాల్లో పాల్గొనడం మొదలు పెట్టిన పిల్ల; * decade, n. దశాబ్దం; దశకం; పదంగి; * decadence, n. క్షీణదశ; * decadent, adj. క్షీణదశలో ఉన్న; * decagon, n. దశభుజి; దశకోణి; పది భుజాలు ఉన్న రేఖా చిత్రం; * decane, n. దశేను; పది కర్బనపు టణువులు ఉన్న ఉదకర్బన రసాయనం; C₁₀H₂₂; * decant, v. t. తేర్చు; పైన ఉన్న తేటను విడతీయు; * decantation, n. తేర్చుట; మడ్డి కిందకి దిగగా పైనున్న ద్రవాన్ని వేరు చేయుట; [rel.] filtration; * decapitation, n. శిరచ్ఛేదన; తల నరికెయ్యడం; * decay, n. క్షయం; కుళ్లు; తగ్గుదల; ** linguistic decay, ph. భాషా క్షయం; * decay, v. i. క్షీణించు; కుళ్లు; కృశించు; తగ్గు; ** allow to decay, ph. మురగబెట్టు; కుళ్ళబెట్టు; * decayed, n. జర్జరం; శిధిలం; * Deccan, n. దక్షిణాపథం; దక్కను పీఠభూమి; ** Deccan Traps, ph. దక్కను పీఠభూమిలో కనబడే శిలాద్రవపు రాళ్లు; * deceased, adj. చచ్చిపోయిన; మరణించిన; * deceased, n. పరాసు; మరణించిన వ్యక్తి; * deceit, n. దగా; వంచన; మోసం; కుయుక్తి; కపటం; కైతవం; ప్రలంభం; శఠత్వం; * deceitful, adj. దగా; శఠత్వ; ** deceitful person, ph. దగాకోరు; * deceitfulness, n. కపటం; కాపట్యం; * deceive, v. t. దగా చేయు; వంచన చేయు; మోసం చేయు; మోసగించు; మభ్యపరచు; * deceleration, n. ఋణత్వరణం; త్వరణం ఎంత జోరుగా తగ్గుతోందో చెప్పే సూచిక; * decent, adj. పరవాలేని; బాగానే ఉన్న; మంచి; మర్యాద అయిన; * decentralization, n. వికేంద్రీకరణ; * decency, n. పరవాలేని ప్రవర్తన; మర్యాద; * decentralization, n. వికేంద్రీకరణ; * deception, n. మతకం; మోసం; మాయ; వంచన; దగా; * decibel, n. డెసిబెల్‍; శబ్దం ఎంత బిగ్గరగా ఉందో చెప్పే కొలమానం; * decide, v. t. నిర్ణయించు; v. i. నిర్ధారణ చేయు; * deciduous, adj. [bot.] పతయాళు; ఆకు రాల్చే స్వభావము గల; ** deciduous tree, ph. పతయాళువు; * decimal, adj. [math.] దశాంశ; ** decimal arithmetic, ph. దశాంశ అంకగణితం; ** decimal complement, ph. దశాంశ పూరకం; ** decimal notation, ph. దశాంశ పద్ధతి; ** decimal number system, ph. దశాంశ పద్ధతి; ** decimal place, ph. దశాంశ స్థానం; ** decimal point, ph. దశాంశ బిందువు; ** decimal system, ph. దశాంశ పద్ధతి; * decimate, v. t. (1) నిర్మూలించు; ఓడగొట్టు; (2) పదవ వంతు నాశనం చేయు; * decimation, n. నిర్మూలన; పెద్ద ఎత్తున నిర్మూలన; [lit.] దశాంశ నిర్మూలన; పదవ భాగాన్ని నిర్మూలించడం; * decision, n. తీర్మానం; తీర్పు; నిర్ణయం; పరిష్కారం; నిర్ధారణ; నిశ్చయం; * decisive, adj. నిష్కర్ష; * decipher, v. t. గుప్త సంకేతంలోని అసలు సమాచారాన్ని విడదీయడం; * deck, n. (1) గట్టు; తీనె; (2) దస్తా; (3) మంచె; (4) ఓడలో బయలు ప్రదేశం; ** deck of cards, ph. పేక దస్తా; * deck, v. i. అలంకరించుకొను; * deck, v. t. అలంకరించు; * declaration, n. ప్రకటన; నివేదన; ఆఖ్యానం; ప్రపచనం; * declarative, adj. నివేదిక; ఆవేదక; ప్రవచార్ధక; * declare, v. t. ప్రకటించు; ప్రవచించు; నివేదించు; సమాఖ్యించు; * declension, n. [gram.] విభక్తి ప్రత్యయాన్ని చేర్చడం; * declination, n. [astron.] (1) దిక్పాతం; ఖగోళ రేఖాంశం; వక్ర ప్రసరణ కోణం; the angular distance north or south from the celestial equator measured along a Great Circle passing through the celestial poles; analog to latitude on the surface of the globe; [see also] Right ascension; (2) నిరాకరణ; the formal refusal of an invitation; * decline, n. తిరోగతి; అవనతి; చ్యుతి; క్షీణదశ; క్షీణావస్థ; * decoction, n. కషాయం; క్వాథం; ** pepper decoction, ph. మిరియాల కషాయం; * decompose, v. i. శిధిలమగు; కుళ్లు; * decompose, v. t. (1) వియోగపరచు; విడదీయు; (2) కుళ్లబెట్టు; * decomposition, n. వియోగం; కుళ్ళడం; శిధిలమవడం; పర్యూషితం; ** chemical decomposition, ph. రసాయన వియోగం; [[File:Decanoic_acid_acsv.svg|thumb|right|300px-Decanoic_acid]] ** decanoic acid, ph. దశనోయిక్‍ ఆమ్లం; మేషిక్‍ ఆమ్లం; కేప్రిక్‍ ఆమ్లం; పది కర్బనపు అణువుల గొలుసు ఉన్న గోరోజనామ్లం; CH₃(CH₂)₈COOH * deconstruction, n. వినిర్ణతి; వినిర్మాణం; ఉచ్ఛేదన; * decorate, v. t. అలంకరించు; ముస్తాబు చేయు; సింగారించు; * decorated, adj. సాలంకృత; అలంకారాలతో ఉన్న; * decoration, n. అలంకరణ; అలంకారం; అలంకృతి; సింగారింపు; కైసేత; ముస్తాబు; * decorticated, adj. పొట్టుతీసిన; without the outer skin (of cereal grains); * decoy, n. పరులని తప్పుదారి పట్టించడానికి వాడే వస్తువు; * decree, n. తీర్పు; నిర్ణయం; శాసనం; జారీ; ఫర్మానా; * decrease, v. i. తగ్గు; సన్నగిల్లు; * decrease, v. t. తగ్గించు; కుదించు; సడలించు; * decrement, n. తగ్గింపు; కోత; * dedicated, adj. అంకిత; అంకితభావంతో; * dedication, n. (1) అంకితం; (2) కార్యదీక్ష; నిధిధ్యాసనం; నిరతి; పరాయణత్వం; ** dedication to service, ph. సేవా నిరతి; ** dedication to oppressing others, ph. పరపీడన పరాయణత్వం; * deduce, v. t. [math.] సామాన్య సూత్రాల నుండి ప్రత్యేక లక్షణాలని తార్కికంగా నిర్ణయించడం; * deduct, v. t. మినహాయించు; తగ్గించు; * deduction, n. (1) మినహాయింపు; తగ్గింపు; (2) తీసివేత; తగ్గింపు; వ్యవకలనం; (3) [logic] నిగమనం; సామాన్య సూత్రాల నుండి ప్రత్యేక లక్షణాలని నిర్ణయించే తర్కం; (ant.) induction; * deed, n. (1) చేష్ట; చేసిన పని; కృత్యం; కార్యం; (2) పత్రం; కాగితం; దస్తావేజు; ** good deed, ph. మంచి పని; సత్కార్యం; ** sinful deed, ph. పాపకృత్యం; * deep, adj. (1) లోతైన; గాఢమైన; గహన; గంభీరమైన; (2) ముదురు; ** deep space, ph. గహన గగనం; ** deep blue, ph. ముదురు నీలం; ** deep seated, ph. పాతుకుపోయిన; సుస్థిర; అంతస్థిత; * deep-fry, v. t. వేయించు; నూనెలో వేయించు; ** deep-frying pan, ph. మూకుడు; బాణలి; * deer, n. [[జింక]]; ఇర్రి; మృగం; హరిణం; కురంగం; (rel.) buck; doe; ** baby deer, ph. శాబకం; ** female deer, ph. లేడి; doe; ** spotted deer, ph. [[దుప్పి]]; * de facto, adj. [Latin] నిజానికి; నిజం చెప్పాలంటే; అసలైన; యదార్థ; వాస్తవిక; * defamation, n. పరువు నష్టం; నగుబాటు; అపనింద; అపవాదు; * default, n. గుజస్తు; అపక్రమం; తనంతి; చెయ్యవలసిన పనిని వేళకి చెయ్యలేక పోవడం; ** default font, ph. తనంతి ఖతి; ** default setting, ph. ఎలా ఉన్నదానిని అలాగే వాడుకోవడానికి వీలైన అమరిక; * defeat, n. ఓటమి; అపజయం; పరాజయం; * defecate, v. t. మలవిసర్జన చేయు; * defecation, n. మలవిసర్జన చెయ్యడం; ** public defecation, ph. బహిరంగ ప్రదేశాలలో మలవిసర్జన చెయ్యడం; * defect, n. లోపం; లోటు; పొచ్చెం; అచ్చిక; వికలం; ఓడు; మొర్రి; అరకొర; ఢోకా; తఫావతు; * defective, adj. లోపం ఉన్న; ఓటి; లోపభూయిష్టమయిన; కోరా; వికల; ** defective organ, ph. వికలాంగం; ** defective pot, ph. ఓటి కుండ; * defend, v. t. (1) రక్షించు; కాపాడు; కాయు; (2) సమర్ధించు; * defendant, n. ప్రతివాది; ప్రత్యర్థి; ముద్దాయి; In Anglo-Saxon jurisprudence, the government is always the plaintiff in criminal cases and must prove its case against the defendant beyond a reasonable doubt (అనుమానానికి తావు లేకుండా). In civil cases, it is sufficient to show a preponderance of the evidence. * defense, defence (Br.), n. (1) రక్షణ; కాపు; (2) సమర్ధన; మద్దత్తు; ప్రతివాదం; (3) ముద్దాయి పక్షం; ** defense ministry, ph. రక్షణ మంత్రివర్గం; * defensive, adj. రక్షక; ** defensive mechanism, ph. రక్షక సంవిధానం; * defiance, n. ధిక్కారం; * deficiency, n. లోటు; కొరత; వెలితి; అచ్చిక; అరకొర; * deficit, n. లోటు; లోపము; వెలితి; కొరత; కొదవ; కొరవ; కొర; న్యూనత; ** budget deficit, ph. బడ్జెట్ లోటు; ఆదాయం కంటె ఖర్చు ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు బడ్జెట్‌లో లోటు వస్తుంది. ఆలోటుని భర్తీ చెయ్యడానికి అప్పు చెయ్యవచ్చు. * defile, v. t. అపవిత్రం చేయు; ఎంగిలి చేయు; మలినం చేయు; భ్రష్టం చేయు; * define, v. t. నిర్వచించు; విశదీకరించు; లక్షణములు చెప్పు; * definite, n. నిర్దిష్టం; ఇదమిత్థం; * definitely, adv. కచ్చితంగా; ఇదమిత్థంగా; * definition, n. నిర్వచనం; నిరువల్కు; * definitively, n. ఇదమిత్థంగా; నిశ్చితంగా; ఖరాఖండిగా; * deflation, n. తుస్సుమనడం; గాలి తీసెయ్యడం; Deflation is a general decline in prices for goods and services, typically associated with a contraction in the supply of money and credit in the economy; see also inflation; * deformity, n. అవలక్షణం; అవిటితనం; అంగవైకల్యం; * defraud, v. t. మోసపుచ్చు; దగాచేయు; * deft, adj. చురుకయిన; * defunct, adj. చచ్చిపోయిన; మృత; * defy, v. i. ధిక్కరించు; ఎదిరించు; తిరస్కరించు; * degenerate, adj. అపభ్రష్ట; పతిత; భ్రష్ట; శిధిల; తిరోగమన; * degeneration, n. అధఃపతనం; శైథిల్యం; అరుగుదల; క్షీణత; * degradation, n. అధోకరణం; అధఃపతనం; శైథిల్యం; అరుగుదల; * degreaser, n. అటకలి; జిడ్డుని వదలగొట్టేది; * degree, n. (1) అంశ; (2) భాగ; డిగ్రీ; కోణ పరిమాణం; (3) డిగ్రీ; పరిమాణం; ** degree of an angle, ph. కోణభాగం; ** degree of latitude, ph. అక్షభాగం; ** degree of longitude, ph. రేఖాభాగం; * dehydrated, adj. ఎండిన; ఎండబెట్టిన; నీరు తీయబడిన; * dehydration, n. నిర్జలీకరణం; ఎండబెట్టడం; * deification, n. దైవత్వాన్ని ఆపాదించడం; అవతారమెత్తిన వ్యక్తి అని కొనియాడడం; * deism, n. ఈశ్వరజగద్భేదవాదము; ఈ వాదంలో ప్రపంచం, దేవుడు నడుమ స్పష్టమైన గీత గీయబడింది. దేవుడు సృష్టించేసి, ప్రపంచాన్ని వదిలి వెళ్లిపోయి, ఎక్కడో స్వర్గం వంటి చోట నివసిస్తున్నాడు. దేవుడు పరోక్ష భూస్వామి వంటి వాడు. సృష్టికి దేవుడు నిమిత్తకారణం (Efficient Cause) మాత్రమే. ఇక్కడ జరిగే విషయాల ఆయనకు ఏమాత్రం పట్టవు. ఇసాక్ న్యూటన్, చార్లెస్ డార్విన్ వంటి వారు ఈ వాదాన్నే సమర్ధించారు; * deity, n. [[దేవుడు]]; [[దేవత]]; దైవం; ** presiding deity, ph. అధిదేవత; అధిష్టాన దేవత; * dejected, adj. విషణ్ణ; ఖిన్న విచార; ** dejected face, ph. విషణ్ణ వదనం; ఖిన్న వదనం; * dejection, n. విషణ్ణం; నిరుత్సాహం; చింత; వ్యాకులపాటు; * de jure, adj. [Latin] న్యాయానికి; చట్టరీత్యా; పేరుకి మాత్రం; * delay, n. ఆలస్యం; విలంబన; జాగు; జాప్యం; జాపిరం; కాలయాపనం; కాలవిలంబన; కాలాతీతం; తామసం; ** time delay, ph. కాలయాపనం; కాలవిలంబన; * delay, v. i. ఆలస్యం చేయు; జాప్యం చేయు; జాగు చేయు; ** delay line, ph. [elec.] విలంబన మార్గం; విలంబన తంతువు; తామస తంతువు; * delegate, n. ప్రతినిధి; సభ్యుడు; నియుక్తుడు; నియోగి; * delegate, v. t. నియోగించు; పని మరొకరికి అప్పగించు; * delegation, n. నియుక్త బృందం; సభ్య బృందం; రాయబార వర్గం; * delerium, n. సంధి; స్మృతి భ్రంశం; * delete, v. t. కత్తిరించు; కొట్టివేయు; జాబితా నుండి తొలగించు; మినహాయించు; పాటాకొట్టు; పరిహరించు; * deli, n, తినడానికి తయారుగా ఉన్న రొట్టె, చీజు, ఊరబెట్టిన మాసం; చేపలు, వగైరా అమ్మే స్థలం; short for delicatessen; * deliberate, adj. బుద్ధిపూర్వకంగా చేసిన; ** deliberate act, ph. బుద్ధిపూర్వకంగా చేసిన పని; * deliberate, v. t. ఆలోచించు; సమాలోచన చేయు; * deliberately, adv. బుద్ధిపూర్వకంగా; * delicacy, n. అపురూపమైన విలువ గలది; నాజూకైనది; * delicate, adj. సున్నితమైన; నాజూకైన; సుకుమారమైన; కోమలమైన; మార్దవమైన; సుతారమైన; * delicious, adj. కమ్మని; మంచి రుచిగల; హితవైన; స్వాదువైన; * delight, n. ఉల్లాసం; సంతోషం; ప్రమోదం; * delinquency, n. (1) నేరం; (2) వేళకి అప్పు తీర్చలేకపోవడం; ** juvenile delinquency, ph. చిన్న పిల్లలు చేసిన నేరం; * delirious, adj. (1) సన్నిపాత జ్వరానికి సంబంధించిన; సన్నిపాతజ్వర రోగివలె; (2) మితిమించిన సంతోషంతో; * delirium, n. సన్నిపాతం; సంధి; సన్నిపాతజ్వరం; సంధిలో పేలాపన; జ్వరంచే గాని, నాడీ మండలం అదరడం వల్ల కాని ఒంటి మీద స్మారకం వస్తూ, పోతూ ఉండే రోగస్థితి; * deliver, v. t. (1) ప్రసవించు; ఈను; కను; (2) ఇచ్చు; పలుకు; వచించు; (3) విడుదల చేయు; బట్వాడా చేయు; (4) పట్టుకొచ్చి ఇచ్చు; అందించు; చేర్చు; (5) విడచిపెట్టు; విముక్తి చేయు; * delivery, n. (1) పురుడు; ప్రసవం; ప్రసూతి; కాన్పు; (2) అప్పగింత; (3) విడుదల; బట్వాడా; ** breech delivery, ph. పాదదర్శన ప్రసవం; * dell, n. కోన; కొండలలో ఇరుకైన చోటు; లోయ; * Delphinus, n. ధనిష్ట; ధనిష్టా నక్షత్రం; గోలోకం; * delta, n. డెల్టా; నదులు సముద్రంలో కలిసే చోట త్రిభుజాకారంగా ఏర్పడ్డ ద్వీపం; * deluge, n. వరద; జలప్రళయం; ముంపు; వెల్లువ; * delusion, n. తర్కబద్ధమైన విశ్లేషణకి లొంగని ఒక రకం మానసిక భ్రమ; వ్యాధి తీవ్రతలో ఏర్పడు ఒక భ్రాంతి; a false idea or belief that is caused by mental illness; In this form, the affected person fears they are being stalked, spied upon, obstructed, poisoned, conspired against or harassed by other individuals or an organization; * demand, n. గిరాకి; జరూరు; అవసరం; కొనుబడి; దాతవ్యం; ** demand draft, ph. జరూరు హుండీ; డబ్బు ముందు పుచ్చుకుని బేంకు ఇచ్చే చెక్కు; ** demand price, ph. గిరాకీ ధర; ** supply and demand, ph. సరఫరా గిరాకిలు; * demand, v. t. అడుగు; (హక్కుగా) కోరు; * demeanor, n. వాటం; వైఖరి; తీరు; హావభావాలు; చందం; * demented, adj. పిచ్చిపట్టిన; * dementia, n. బుద్ధిమాంద్యత; ముసలితనంతో వచ్చే బుద్ధిమాంద్యత; మెదడులోని కణజాలం పాడవడం వల్ల తర్కబద్ధమైన వీశ్లేషణ, జ్ఙాపక శక్తి విపరీతంగా తగ్గిపోయిన కారణంగా పొడచూపే ప్రవర్తన; బుద్ధిమాంద్యత అన్నా ఆల్జైమర్శ్ రోగం అన్నా ఒకటి కాదు; జ్ఞఆపకశక్తిని, భాషాపాటవాన్ని, అహం అనే భావాన్నీ నాశనం చేసే బుద్ధిమాంద్యతని ఆల్జైమర్శ్ రోగం అనొచ్చు; * demi, adj. అర్ధ; అర; సగము; * demigods, n. pl. ఉపదేవతలు; ఖేచరులు; దైవము వంటివారు; ** demilitarized zone, ph. నిసైన్య మండలం; * demise, n. చావు; * democracy, n.ప్రజాస్వామ్యం; ప్రజాస్వామికం; ప్రజాతంత్రం; ప్రజల ప్రభుత్వం; * demographics, n. జనసంఖ్యా వివరాలు; * demography, n. జనాభాశాస్త్రం; జనసంఖ్యాశాస్త్రం; * demolish, v. t. పడగొట్టు; నిర్మూలించు; నాశనం చేయు; ధ్వంసం చేయు; నేలమట్టం చేయు; * demon, n. (1) సైతాను; క్రైస్తవులు నమ్మే కొమ్ములు, తోక ఉన్న ఒక (దుర్మార్గపు) అత్యంత శక్తిమంతమైన శాల్తీ; (2) భూతం; బ్రహ్మ రాక్షసి; దయ్యం; పిశాచం;(3) f. డాకిని; శాకిని; * demonstrate, v. t. తార్కాణించు; ప్రత్యక్ష ప్రమాణంతో రుజువు చేయు; చేసి చూపించు; * demonstration, n. తార్కాణం; చేసి చూపించడం; రుజువు చేయడం; నిరూపించడం; ప్రదర్శించడం; * demonyms, n. pl. ప్రజల పేర్లమీద ఏర్పడిన స్థలనామాలు; * demur, v. i. (డిమర్). సందేహించు, సంశయించు; ముందు వెనుక లాలోచించు; తటపటాయించు; * demure, adj. (డిమ్యర్). పుట్టముంగి వలె; నంగనాచిలా; సిగ్గుతో; (ఒక స్త్రీ ప్రవర్తనని వర్ణించేటప్పుడు) * den, n. (1) గుహ; (2) ఇంట్లో ఒక చిన్న గది; * denatured, adj. కల్తీ అయిన; సహజసిద్ధము కాని; * dendritic, adv. శాఖోపశాఖలుగా; * Denebola, n. ఉత్తరఫల్గుణి; సింహరాసిలో ఒక నక్షత్రం; రాశిచక్రంలో కనిపించే నక్షత్రాలలో రెండవ స్థానంలో ఉన్న తార; భూమికి 36 జ్యోతిర్‍ వర్షాల దూరంలో ఉంది; * dengue fever, n. డింగీ జ్వరం; దుమ్ములనొప్పి జ్వరం; విషాణువు వల్ల ఒళ్లంతా నొప్పులతో వచ్చే జ్వరం; * denizens, n. pl. నివాసస్తులు; కాపురస్తులు; ** denizens of the dark, ph. చీకటిలో నివసించేవి; * denominate, v. t. పేరు పెట్టు; * denominator, n. [math.] హారం; భిన్నంలో గీతకి దిగువ ఉన్న అంశం; * denotation, n. యధార్థార్థం; అసలు అర్థం; see also connotation; * denote, v. t. సూచించు; పేరు పెట్టు; * denounce, v. t. బహిరంగంగా నిందించు; * dense, adj. దట్టమైన; సాంద్రమైన; కీక; సాంద్ర; ఆకీర్ణ; ఈరము; అవిరళ; నిబిడ; ** dense darkness, ph. నిబిడాంధకారం; ** dense forest, ph. కీకారణ్యం; * density, n. సాంద్రత; చిక్కతనం; ఈరమి; ** probability density, ph. సంభావ్యతా సాంద్రత; * dent, n. లొత్త; నొక్కు; సొట్ట; నత; * dental, adj. దంత; దంత్య; పంటికి సంబంధించిన; * dentals, n. [ling.] దంత్యములు; దంత్యాక్షరాలు; పళ్ళ సహాయంతో పలికే వర్ణాలు; త, థ, ద, ధ, న, ల, స; * dentist, n. దంతవైద్యుడు; దంత విశారద; * dentition, n. దంతములు (పళ్ళు) మొలుచుట; * dentures, n. (డెంచర్స్) కట్టుడుపళ్లు; * deny, v. t. నిరాకరించు; లేదను; కాదను; ఒప్పుకొనకపోవు; * deodorant, n. దుర్గంధనాశని; నిర్గంధి; కంపుని పోగొట్టడానికి వాడే వస్తువు; * deodorization, n. నిర్గంధీకరణం; కంపుని పోగొట్టడం; * deoxyribonucleic acid, n. అరైకామ్లం; DNA; * depart, v. i. వదలిపెట్టు; వెళ్ళిపోవు; బయలుదేరు; * departed, adj. (1) వెళ్ళిపోయిన; (2) చనిపోయిన; * departure, n. యాతం; పోక; * departures, n. pl. పోకలు; * department, n. శాఖ; విభాగం; * departure, n. పోక; వెళ్లడం; యాతం; అపగమం; బయలుదేరడం; నిష్ర్కమణం; ** departure time, ph. పోయే వేళ; బయలుదేరే వేళ; * depend, v. i. ఆధారపడు; నమ్ముకొనియుండు; * dependence, n. పరతంత్రత; పరాధీనత; పరాయత్తత; * dependent, adj. పరతంత్ర; ఆయత్త; పరాయత్త; పరాధీన; ఆధారపడ్డ; శ్రీత; ఆశ్రిత; సమాశ్రిత; అన్వాయత్త; ** dependent variable, ph. పరతంత్ర చలనరాసి; శ్రిత రాసి; ఆశ్రిత రాసి; * dependent, n. పరతంత్రుడు; పరతంత్రి; శ్రీతుడు; ఉపజీవకుడు; ఆశ్రీతుడు; * dependents, n. pl. పోషవర్గం; ఆశ్రీతులు; * depict, v. i. చిత్రీకరించు; చిత్రించు; వర్ణించు; * depiction, n. చిత్రణ; వర్ణన; చిత్రీకరణ; * deplete, v. i. తగ్గు; ఖర్చగు; ఖాళీ అగు; * deplore, v. i. వాపోవు; విచారించు; చింతించు; విలపించు; * deplorable, adj. శోచనీయం; దీనం; విషాదవంతం; వ్యధితం; ఆధ్వాన్నం; * deponent, n. వాంగ్మూలం ఇచ్చే వ్యక్తి; * deposit, n. (1) ధరావతు; సంచకరం; పగిడీ; (2) నిక్షేపం; (3) పూత; * deposit, v. t. ధరావతు చేయు; నిక్షేపించు; * depository, n. సరకులు దాచే స్థలం; కొట్టు; * deposition, n. వాంగ్మూలం; * depot, n. (డిపో) (1) గోదాం; సరుకు నిలవచేసే చోటు, (2) నెలవు; కొఠారు; స్టేషను; రైలు స్టేషను; బస్సు స్టేషను; వాహనాలను నిలిపే చోటు; * depreciation, n. అపకర్షణం; తరుగు; తగ్గుదల; వాడుక వల్ల విలువ తగ్గడం; * depress, v. t. నొక్కు; అణగదొక్కు; * depressants, n. నిరుత్సాహకారకులు; ఆల్కహాలు, నిద్రమాత్రలు వగైరా; * depressed, adj. దళిత; వెనకబడ్డ; అణగదొక్కబడ్డ; * depression, n. (1) గొయ్యి; నత; (2) గుండం; పీడనగుండం; అవనతి; తుపాను; (3) మాంద్యత; స్తబ్ధత; (4) వ్యాకులత; వైరాగ్య వ్యాకులత; మానసిక దిగులు; చింత; కుంగుబాటు; కృంగుదల; ** major depression, ph. భారీ వ్యాకులత; ** mental depression, ph. మనో వ్యాకులత; మనోస్తబ్ధత; కుంగుబాటు; ఈ మానసిక రోగానికి ఉండే లక్షణాలు: మనసు ఖాళీగా ఉన్నట్లు విచారంగా ఉండటం (empty mood); నిరాశ, నిస్పృహ, ఎందుకూ పనికిరాననే భావం; దేనిమీదా అభిరుచి (interest) లేకపోవటం; నిస్సత్తువ, అలసట, నీరసం; ఏకాగ్రత లేకపోవటం; ఏదయినా నేర్చుకోవాలంటే కష్టమైపోవటం; చికాకుగా ఉండటం (irritability); అతినిద్ర లేదా నిద్ర లేమి; అర్ధరాత్రి లేదా తెల్లవారు ఝామున మెలకువ వచ్చి మళ్ళీ నిద్ర పట్టక పోవటం; ఆకలి పెరగటం లేదా తగ్గిపోవటం; ఇక్కడా అక్కడా నెప్పులు, చెప్పుకోలేని బాధలు; భవిష్యత్తు గురించి ఆలోచించ లేకపోవటం; ఆశలు ఆశయాలు లోపించడం; నిర్ణయాలు తీసికోలేకపోవటం; చనిపోవాలని అనిపించటం; see also "anxiety;" ** postnatal depression, ph. ప్రసూతి వైరాగ్యం; ** postpartum depression, ph. ప్రసూతి వైరాగ్యం; * depth, n. లోతు; దఘ్నత; దఘ్నం; ** depth gauge, ph. దఘ్నమాపకం; లోతుని కొలిచే ఉపకరణం; ** depth indicator, ph. దఘ్నార్థకం; లోతుని చూపించే సూచిక; * deputy, n. నియోగి; * dequeue, v. t. (కంప్యూటరు పరిభాషలో) ఒక వరుసలోఉన్న శాల్తీలలో ముందున్న శాల్తీని బయటకి తియ్యడం; * derail, v. i. పట్టాలు తప్పు; * derail, v. t. పట్టాలు తప్పించు; * dereliction, n. ఉపేక్ష; శ్రద్ధ చూపకపోవడం; పరిత్యాగం; * deride, v. t. గేలి చేయు; పరిహసించు; ఎద్దేవాచేయు; ఎగతాళిచేయు; * derision, n. పరిహాసం; హేళన; ఎగతాళి; * derivation, n. వ్యుత్పత్తి; నిష్పాదన; * derivative, n. (1) పుట్టినది; ఉత్పన్నం; వ్యుత్పన్నం; నిష్పాదకం; నిష్పన్నం; జన్యం; తద్ధితం; (2) వాలుదల; ఒక ప్రమేయం విలువ ఏ దిశలో, ఎంత జోరుగా మారుతూందో (పెరుగుతోందో, తరుగుతోందో) తెలియజేసే సంఖ్య; ఒక ప్రమేయం కి ఒక బిందువు దగ్గర ఒక స్పర్శ రేఖ గీసినప్పుడు, ఆ రేఖ ఎంత వాలుగా ఉందో చెప్పే సంఖ్య; (3) స్టాక్ మార్కెట్లో షేర్లు మూలాధారాలు (underlyings) అయితే, ఫ్యూచర్స్ & ఆప్షన్స్ (F&O) వాటి వ్యుత్పన్నములు; షేర్ల గురించి అవగాహన ఉన్న ట్రేడర్లు తక్కువ మూలధనంతో ఎక్కువ లాభం ఆర్జించే సాధనాలు డెరివేటివ్స్; ఉదాహరణకు, పెరుగు నుండి వెన్న వస్తుంది. ఇక్కడ వెన్న అనేది 'డెరివెటివ్.' పెరుగు ధర పెరిగితే వెన్న ధర కూడా మారుతుంది. డెరివేటివ్స్ రకాలు: (1) ఫ్యూచర్స్ (Futures): ఒక నిర్దిష్ట ధరకు, భవిష్యత్తులో ఒక తేదీన షేర్లను కొనడానికి లేదా అమ్మడానికి చేసుకునే ఒప్పందం. (2) ఆప్షన్స్ (Options): ఇందులో షేర్లను కొనడానికి (Call Option) లేదా అమ్మడానికి (Put Option) హక్కు ఉంటుంది కానీ నిబంధన (Obligation) ఉండదు. ** dervative of a function, ph. ఒక ప్రమేయం ఒక బిందువు వద్ద ఎంత జోరుగా కదులుతొందో (పెరుగుతొందో, తరుగుతొందో) తెలిపే సంఖ్య; ** derivative mortgage, ph. రెండవ తనఖా; ** derivative suffix, ph. నిష్పాదక ప్రత్యయం; తద్ధిత ప్రత్యయం; * derive, v. t. సాధించు; వ్యుత్పన్నించు; నిష్పన్నం చేయు; * derived, adj. ఉత్పన్న; వ్యుత్పన్న; సాధ్య; జన్య; ** derived pause, ph. [gram.] సాధ్య బిందువు; ** derived raga, ph. [mus.] జన్య రాగం; * derived, n. ఉత్పన్నం; నిష్పన్నం; సాధించినది; * dermatitis, n. చర్మశోథ; చర్మతాపము; ** atopic dermatitis, ph. అసహన చర్మశోథ; అసహన చర్మతాపము; గజ్జి (eczema) ఒక రకమైన అసహన చర్మశోథ; * desalination, n. నిర్లవణీకరణ; * deserving, adj. అర్హత గల; * derogatory, adj. మర్యాద తక్కువైన; అగౌరవమైన; అవమానపరచే; అమర్యాదకరమైన; * derrick, n. బకయంత్రం; బరువులని పైకెత్తే యంత్రం; (ety.) కొంగ మెడ వలె పొడుగాటి మెడ ఉన్న యంత్రం; * descending, adj. అవరోహణ; దిగువకి దిగే; ** descending order, ph. [math.] అవరోహణ క్రమం; * descent, n. అవరోహణ; దిగుట; తగ్గుట; * describe, v. t. వర్ణించు; అభివర్ణించు; * description, n. వర్ణన; అభివర్ణన; * descriptive, adj. వర్ణనాత్మక; అన్వర్ధక; (ant.) prescriptive; * descriptive, n. వర్ణనాత్మకం; అన్వర్ధకం; * desecrate, v. t. చెరుచు; అపవిత్రం చేయు; మైల చేయు; * desert, v. t. వదలివేయు; * desert, n. ఎడారి; నిర్జనం; see also dessert; * desertion, n. వదలిపెట్టడం; త్యజనం; * deserving, adj. అర్హత గల; * desiccate, v. t. ఇగుర్చు; ఎండబెట్టు; శోషించు; * desiccator, n. శోషణపాత్ర; * design, n. (1) పన్నుగడ; (2) విన్యాసం; రూపం; రూపకల్పన; కూర్పు; ** cover design, ph. ముఖపత్ర విన్యాసం; * designer, n. రూపశిల్పి; కూర్పరి; * designated, adj. అభిదాయక; లక్షిత; * designing, n. రూపకల్పన; రూపశిల్పం; * desirable, adj. అభిలషణీయ; వాంఛనీయ; * desirable, n. అభిలషణీయం; వాంఛనీయం; ఉద్దిష్టం; * desire, n. కోరిక; కాంక్ష; ఆకాంక్ష; వాంఛ; అభిలాష; అభిమతం; ఈషణము; ఇషణము; మనోరధం; ఇచ్ఛ; ఆసక్తి; ఆశ; ** desire to learn, ph. జిజ్ఞాస; ** desire to win, ph. జిగీష; ** a person with a desire, ph. జిగీషువు; ** strong desire, ph. ఉబలాటం; ** vain desire, ph. అడియాస; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | -'''--Usage Note: desire, want; wish * ---Use ''want'' when you talk about things you would like to do or have: He wants to talk to you. Use ''desire'' and ''wish'' only in formal writing.''' |} * * desired, n. అభిలషణీయం; వాంఛనీయం; ఉద్దిష్టం; * desirelessness, n. నిరాసక్తత; * desk, n. మేజా; రాతబల్ల; బల్ల; * desolate, adj. నిర్మానుష్యమైన; నిర్జన; మానవ సంచారం లేని; * despair, n. నిస్పృహ; నిరాశ; నిరుత్సాహం; * desperate, adj. నిరాశాపూర్వక; హతాశమైన; అసాధ్య; భీషణ; * desperation, n. నైరాశ్యం; నిరాశ వల్ల కలిగిన తెగింపు; * despicable, n. అసహ్యమైన; * despondence, n. నిరాశ; నిస్పృహ; అధైర్యం; విషాదం; * despot, n. నిరంకుశ ప్రభువు; * dessert, n. (డెజర్ట్) భోజనానంతరం తినే తీపి పదార్థం; మోదకం; * destination, n. అడంగు; గమ్యం; గంతవ్యం; * destiny, n. దైవగతి; విధి; రాత; తలరాత; అదృష్టం; నసీబు; * destitute, n. బుక్కాపకీరు; ఇల్లు, వాకిలి లేని వాడు; * destroy, v. t. నాశనం చేయు; లయించు; తెగటార్చు; నిర్మూలించు; ధ్వంసం చేయు; రూపుమాపు; * destroyer, n. లయకారకుడు; నాశనం చేసేవాడు; * destructible, adj. వ్యయమైన; * destruction, n. నిర్మూలన; విధ్వంసన; లయ; వినాశం; క్షపణం; హననం; * destructive, adj. భంజక; నిర్మూలాత్మకమైన; విధ్వంసక; క్షపణ; హనన; ** destructive distillation, ph. భంజక శ్వేదనం; హనన స్వేదనం; నిర్వాత స్వేదనం; * detach, v. t. వేరుచేయు; వేరుపరచు; పీకు; * detached, adj. వేరుగా; విడిగా; నిర్విణ్ణ; అసంహిత; నిస్సంగ; * detachment, n. నిస్సంగత్వం; * detailed, adj. వివరంగా; సవిస్తరంగా; * details, n. వివరాలు; * detection, n. ఆచూకీ; ఆరా; శోధన; * detective, n. పత్తేదారు; ఆచూకీదారు; అరీందం; అపరాధ పరిశోధకుడు; నిరూపకుడు; ** detective novel, ph. నిరూపక నవల; అపరాధ పరిశోధక నవల; * detector, n. శోధకం; శోధకి; పత్తాసు; (ety.) detective = పత్తేదారు ** smoke detector, ph. పొగ పత్తాసు; * detention, n. నిర్బంధం; * deter, v. t. భయపెట్టి మాన్పించు; ఆపు; అడ్డగించు; నివారించు; నిలుపు; * detergent, n. పరిమార్జకం; any synthetic cleaning compounds as opposed to soap; * determinant, n. (1) [math.] నిశ్చితార్థం; లెక్కలలో ఒక వ్యూహం (మాత్రుక) రీతిలో వేసిన అంకెల అమరిక యొక్క విలువ; (2) నిశ్చయించేది; * determination, n. (1) నిర్ధారణ; నిర్ణయం; (2) సంకల్పం; (3) అభినివేశం; ** fierce determination, ph. వజ్ర సంకల్పం; ** process of determination, ph. నిర్ధారణ ప్రక్రియ; * determine, v. i. నిర్ణయించు; నిశ్చయించు; * determinism, n. నిర్ణయవాదం; నియతవాదం; ప్రతి సంఘటనకూ, కార్యానికీ ఏదో ఒక కారణం ఉంటుందనీ, సృష్టి సమస్తం కార్యకారణ సంబంధాల మూలంగానే జరుగు తుంటుందనీ తెలియజేసే సిద్ధాంతం; * deterministic, adj. నిర్ణయాత్మక; * detergent, n. అపక్షాలకం; కల్మషహారి; * deteriorate, v. i. దిగజారు; శిధిలమగు; * deterioration, n. దిగజారడం; శిధిలమవడం; విపరిణామం; * determination of meaning, ph. అర్థవిపరిమాణం; * detonate, v. i. పేలు; v. t. పేల్చు; * detonation, n. పేలుడు; విస్ఫోటనం; * deuce, n. దువ; * devaluation, n.అవమూల్యనం; న్యూనీకరణం; విలువ తగ్గించడం; * development, n. వికాసం; సంవర్ధనం; అభివృద్ధి; ** child development, ph. శిశు వికాసం; శిశు సంవర్ధనం; ** community development, ph. సమాజ వికాసం; సమాజ సంవర్ధనం; * deviate, v. i. దారి తప్పు; మరొకదారి తొక్కు; * deviation, n. విచలనం; విపథం; * device, n. (1) తంత్రం; పన్నుగడ; (2) సాధనం; ఉపకరణం; కందువ; దీవసం; (3) జంత్రం; * devil, n. సైతాను; క్రైస్తవ మతంలో దేవుడికి చుక్కెదురు అయిన శక్తి; * devise, v. t. పన్ను; ఊహించు; కనిపెట్టు; * devote, v. t. లగ్నపరచు; కేటాయించు; వినియోగించు; * devotee, n. ఉపాసి; m. ఉపాసకుడు, భక్తుడు; f. ఉపాసకురాలు; భక్తురాలు; * devotion, n. భక్తి; నిరతి; ** devotion to service, ph. సేవానిరతి; * devour, v. t. కబళించు; మింగివేయు; భక్షించు; మెక్కు; బుక్కు; అత్యాసతో, ఆత్రుతతో గబగబా తిను; * dew, n. తుహినం; మిహిక; ధూమిక; నీటి బిందువులుగా మారిన గాలిలోని చెమ్మ; (rel.) తుషారం; ** dew drop, ph. తుహిన బిందువు; ** dew point, ph. తుహిన అంకం; తుహిన స్థానం; గాలిలోని చెమ్మ నీటి బిందువులుగా మారడానికి అనుకూలమైన ఉష్ణోగ్రత; * dewlap, n. (1) గంగడోలు; ఆవులకి ఎద్దులకి మెడ కింద వేలాడే ఒదులైన చర్మం; (2) జోలుమెడ; ఇతర జంతువులకి, పక్షులకి మెడ కింద వేలాడే ఒదులైన చర్మం; see also wattle; * dew-worm, n. వానపాము; ఎర్ర; * dexterity, n. హస్తకౌశలం; చాతుర్యం; నిపుణత్వం; నైపుణ్యం; వైదగ్ధ్యం; * dextral, adj. (1) కుడిచేతివైపు; దక్షిణావర్త; (2) కుడిచేతి వాటం; (3) అనుశంఖ; శంఖం యొక్క మట్టం నుండి శిఖరానికీ వెళ్లేటప్పటి సర్పిలాకృతి; (ant.) sinistral; * dextro, adj. దక్షిణ; కుడిచేతివైపు; కుడిచేతివాటపు; * dextrose, n. [chem.] దక్షిణోజు; కుడిచేతివాటపు చక్కెర; గ్లూకోజు; C₆H₁₂O₆; * Dhaba, n. [Ind. Engl.] ధాబా; (note) India's version of cash-n-carry fast food restaurant; * dharma, n. [Ind. Engl.] ధర్మం; (note) Hindu/Buddhist moral code of conduct * dhobi, n. [Ind. Engl.] చాకలి; రజకుడు; బట్టలు ఉతికే మనిషి; (note) launderer; washerman; a person who washes and irons clothes; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: di-dz == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * diabetes, n. మధుమేహం; ప్రమేహం; అతిమూత్ర వ్యాధి; ౘక్కెర జబ్బు; నిజానికి అతిమూత్రం, అతిదాహం, అత్యాకలి, మొదలయిన లక్షణాలెన్నింటినో కలిపి డయబెటీస్ అంటారు; The word ‘diabetes’ is derived from the Greek word that means ‘siphon’ or ‘go through’, referring to the production of lots of urine, that occurs in both diabetes mellitus and insipidus, when uncontrolled. ** diabetes indicator, ph. మధుమేహ సూచకి; * diabetes insipidus, n. అతిమేహం; అతిమూత్రం; [Gr. Diabetes = siphon, insipidus = tasteless]; People with diabetes insipidus have normal blood glucose levels; however, their kidneys cannot balance fluid in the body; * diabetes mellitus, n. మధుమూత్రం; మధుమేహం; మధుప్రమేహం; ఈ దశలో మూత్రంలోనూ, రక్తంలోనూ కూడ చక్కెర మోతాదు మించి కనిపిస్తుంది; Diabetes mellitus causes high blood glucose, or blood sugar, resulting from the body's inability to use blood glucose for energy; * diabetic, n. ప్రమేహం ఉన్న వ్యక్తి; * diachronic, adj. చారిత్రాత్మక; చారిత్రక; * diacritical marks, n. లేఖన చిహ్నాలు; అక్షరాలు ఎలా ఉచ్చరించాలో సూచించడానికి వాడే గుర్తులు; * diagonal, adj. వికర్ణ; ** diagonal matrix, ph. [math.] వికర్ణ మాత్రిక; * diagonal, n. వికర్ణం; కర్ణం; ఐమూలరేఖ; * diagonalization, n. వికర్ణీకరణం; ఒక మాత్రుకలో శూనం కాని అంశాలన్నీ కర్ణం మీద వచ్చేలా చెయ్యడం; * diagonally, adv. అయిమూలగా; ఐమూలగా; * diagnosis, n. రోగనిర్ణయం; సముత్థానం; కారణ నిర్ణయం; * diagnostic, adj. రోగాన్ని నిర్ణయించే; కారణాన్ని కనిపెట్టే; * diagram, n. బొమ్మ; పటం; రేఖాచిత్రం; * dial, n. ఫలకం; ముఖఫలకం; బింబాననం; * dial, v. t. ఫలికించు; (ఫలకమును వినియోగించు); ** dial the telephone, ph. టెలిఫోనుని ఫలికించు; * dialect, n. మాండలికం; ప్రాంతీయ భాష; విభాష; ఉపభాష; భాషలోని ప్రాంతీయ భేదాలనే మాండలికాలు అంటారు; వ్యక్తిపరమయిన శైలీ భేదాలకి అతీతమయిన భాష; ప్రధాన భాషలో భాగమై, కొన్ని స్థానిక విశిష్టతలతో కూడి వుండే భాషభేదాన్ని మాండలికం అంటారు. (rel.) idiolect; ** class dialect, ph. వర్గ మాండలికం; ** regional dialect, ph. ప్రాంతీయ మాండలికం; ** specialized dialect, ph. విశిష్ట మాండలికం; * dialectic materialism, ph. గతి తార్కిక భౌతిక వాదం; హెగెల్ వాడిన తర్క శాస్త్రాన్ని భౌతిక తత్త్వశాస్త్రానికి అన్వయించగా లభించినది; ఇదే కమ్యూనిష్టు సిద్ధాంతాలకి మూలాధారం; * dialecticism, n. విరోధవికాసం; విరోధోక్తి; విరోధభావంతో వికాసం కలిగించడం; గతి తర్కం; ప్రశ్నోత్తర విచారణ; ప్రశ్నోత్తరాల ద్వారా సత్యాన్వేషణ చేసే తర్కం; పరస్పరాత్మక తర్కశాస్త్రం; హెగెల్ వాడిన తర్క శాస్త్రం; * dialog, n. సంభాషణ; ఇద్దరి మధ్య సంభాషణ; నాటకం, సినిమా వగయిరాలలో చెప్పే సంభాషణ; see also aside, soliloquy; * dialysis, n. రక్త శుద్ధి; రక్తాన్ని శుద్ధి చేసే పద్ధతి; * diameter, n. వ్యాసం; కైవారం; అడ్డుకొలత; ** diametrically opposite, ph. ప్రతిస్పర్ధి; చుక్కెదురు; ఎదురెదురుగా; * diamond, n. (1) వజ్రం; రవ్వ; నవ రత్నములలో నొకటి; (2) చీట్లపేకలోని నాలుగు రంగులలో ఒక రంగు; ** diamond anniversary, ph. వజ్రోత్సవం; అరవైయ్యవ వార్షికోత్సవం; షష్టిపూర్తి; * diamond jubilee, n. వజ్రోత్సవం; అరవైయ్యవ వార్షికోత్సవం; షష్టిపూర్తి; * diaper, n. నాపి; అధోంగవం; పిల్లగోచీ; చంటి పిల్లలు మలమూత్రాదులు వదలినప్పుడు మలినం బయట పడకుండా గోచీలా కట్టే బట్ట; * diaphanous, adj. అర్ధ పారదర్శక; పారభాసక; అతిమృదువైన; translucent; * diaphoretic, n. ఘర్మజనని; చెమట పట్టించే గుణం కలది; ఉదా: అల్లం; * diaphragm, n. [anat.] వప; విభాజకం; హృదయవితానం; హృదయకుహరాన్నీ గర్భకుహరాన్నీ విడదీస్తూ మధ్యలో ఉండే ఒక కణజాలపు పొర; * diary, n. దినచర్య; దైనందిని; దినచర్య రాసిన పుస్తకం; * diarrhea, n. నీళ్ల విరేచనాలు; ప్రవాహిక; * diaspora, n. ప్రవాసులు; ప్రవాస గణాలు; మాతృభూమి వదలి వివిధ దేశాలలో చెల్లాచెదరిన ప్రజానీకం; * diastole, n. వ్యాకోచం; వికాసం; (ant.) systole; * diastolic, adj. వ్యాకోచ; వికాస; స్పురణ; ** diastolic pressure, ph. వికాస పీడనం; హృదయ స్పందనలో గుండె పూర్తిగా వికసించినప్పుడు నమోదు అయిన పీడనం; * diatom, n. (డయటామ్); ద్వంద్వకణం; అతి సూక్ష్మమైన నాచువంటి పదార్థం; ఈ కణాలలో ఉన్న జంట సంచులలో ఇసక లాంటి పదార్థం ఉంటుంది; * diatribe, n. ఉతికెయ్యడం; తిట్లు లంకించుకోవడం; * dice, n. pl. పాచికలు; నామరులు; అడ్డసారెలు; * dice, v. t. చిన్న ముక్కలుగా కోయు; * dichotomy, n. ద్వైధీభావం; ద్వయితం; ద్వైవిధ్యం; ద్విభాజనం; తర్కశాస్త్రంలో ఒక వర్గాన్ని రెండు పరస్పర విరుద్ధమైన వర్గాలుగా విడగొట్టడం; ఉదాహరణకి: ఆత్మ, పరమాత్మ; పూర్వం, పరం; ఒక విషయాన్ని లేదా సమూహాన్ని ఒకదానికొకటి పూర్తి భిన్నమైన లేదా వ్యతిరేకమైన రెండు భాగాలుగా విభజించడాన్ని డైకోటమీ అంటారు. ఇది కేవలం భౌతిక విభజన మాత్రమే కాదు, ఆలోచనలు లేదా సిద్ధాంతాల మధ్య ఉండే వైరుధ్యాన్ని కూడా తెలియజేస్తుంది. * dictation, n. ఉక్తలేఖనం; విని రాయటం; * dictator, n. నియంత; సర్వాధికారి; * dictatorial, adj. నిరంకుశ; నియంతృత్వ; ** dictatorial monarchy, ph. నిరంకుశ రాజరిక వ్యవస్థ; * dictatorship, n. నిరంకుశత్వం; నియంతృత్వం; * diction, n. శైలి; శబ్దసంపద; ఉచ్చారణ; * dictionary, n. నిఘంటువు; కోశం; పదార్థకోశం; పదకోశం; పదనిధి; శబ్దకోశం; శబ్దసంగ్రహం; శబ్దసాగరం; శబ్దమంజరి; తెల్లడి; ** abridged dictionary, ph. సంగ్రహ నిఘంటువు; ** etymological dictionary, ph. వ్యుత్పత్తి నిఘంటువు; ** reverse dictionary, ph. విలోమ నిఘంటువు; * didactic, adj. ఉపదేశాత్మక; ఉపదేశానికి అనుకూలమైన; నేర్పడానికి వీలయిన; నీతిబోధకమైన; * die, n. s. (1) పాచిక; అక్షం; see also dice; (2) మూస; అచ్చుదిమ్మ; కొలిమిలో కరిగించిన దానిని పోత పొయ్యడానికి వాడే సాధనం; (3) కౌలుదిమ్మ; పడి అచ్చు; * die, v. i. (1) చచ్చు; చచ్చిపోవు; చనిపోవు; మరణించు; కడతేరు; నీలుగు; ఈలుగు; పరమపదించు; తనువు చాలించు; అసుమలు బాయు; గుటుక్కుమను; టింగుమను; f. గౌరీసాయుజ్యం చెందు; (2) ఆగిపోవు; పనిచెయ్యడం మానివేయు; * diehard, adj. (1) మొండి; (2) పరమ ఛాందసమైన; (3) ఒకంతట ఒదిలిపెట్టని; చాలాకాలం మన్నే; * dies, n. pl. మూసలు; అచ్చుదిమ్మలు; * diet, n. (1) ఆహారం; (2) పథ్యం; ఆరోగ్యం బాగులేనప్పుడు తినదగిన ఆహారం; (3) నియతాహారం; ధారకం; ఆరోగ్యం బాగుకొరకు నియమితమైన రీతిలో తిండి తినడం; ** restriction in diet, ph. పథ్యం; ** starvation diet, ph. లంఖణాల తిండి; * dietetics, n. ఆహారవిధులు; ధారక శాస్త్రం; * dieting, n. ధారక వ్రతం; ఆహార నియమం; * difference, n. వ్యత్యాసం; వ్యత్యయం; భేదం; చయం; అంతరం; తేడా; తారతమ్యం; తరతమభావం; న్యూనాధిక్యం; ** difference of opinion, ph. భిన్నాభిప్రాయం; అభిప్రాయభేదం; * different, adj. భిన్న; వేరొక; మరొక; ** different style, ph. భిన్న ధోరణి; వేరొక పద్ధతి; * differential, adj. [math.] అవకలన; రెండు రాశులకి మధ్యనున్న తేడాకి సంబంధించిన; ** differential calculus, ph. అవకలన కలనం; కలన గణితంలో ఒక భాగం; ** differential equation, ph. అవకలన సమీకరణం; ** non-linear differential equation, ph. అసరళ అవకలన సమీకరణం; * differentiate, v. t. (1) రెండింటి మధ్య తేడాని గుర్తించు; (2) [math.] అవకలించు; * differentiation, n. (1) విభేదనం; (2) [math.] అవకలనం; అంతర కలనం; ఒక విధమైన అవధి క్రియ; * difficult, adj. కష్టమైన; ప్రయాసతో కూడిన; దుర్లభమైన; * difficult to accomplish, ph. కష్టసాధ్యం; * difficulties, n. pl. కష్టాలు; ఇబ్బందులు; కడగండ్లు; ఇక్కట్లు; ** overwhelming difficulties, ph. అష్టకష్టాలు; * difficulty, n. కష్టం; ప్రయాస; ఇబ్బంది; శ్రమ; ఒరకాటం; ఇక్కట్టు; ఇడుము; అవస్థ; దుస్తరం; తంటా; ప్రతిబంధకం; రాయిడి; * diffidence, n. అధైర్యం; సంకోచం; న్యూనతశంక; తన సామర్థ్యం మీద నమ్మకం లేకపోవడం; * diffraction, n. వివర్తన; ** diffraction bands, ph. వివర్తన పట్టీలు; ** diffraction grating, ph. వివర్తన జాలకం; [[డైఫ్రాక్షన్ గ్రేటింగ్]]; * diffuse, adj. విసరిత; * diffusion, n. విసరణ; వ్యాపకం; విష్యందం; * diffusive, adj. వ్యాపకత; వ్యాపించే; * dig, v. t. తవ్వు; * digest, n. స్మృతిసంహిత; ఎగ్గుర్తు; ఎగ్గురుతు; మరొక ప్రచురణలోని విషయాన్ని సంగ్రహపరచిన పుస్తకం; * digest, v. i. జీర్ణించుకొను; * digest, v. t. సంగ్రహించు; సంక్షేపించు; * digestion, n. జీర్ణం; అరుగుట; ** digestive process, ph. జీర్ణ క్రియ; ** digestive system, ph. జీర్ణ మండలం; * digit, n. (1) వేలు; (2) అంకె; అంకం; ** least significant digit, ph. చరమాంకం; చరమ అన్వర్థక అంకం; ** most significant digit, ph. ప్రథమాంకం; ప్రథమ అన్వర్థక అంకం; ** significant digit, ph. అన్వర్థక అంకం; * digital, adj. అంక; అంకీయ; ** digital book, ph. అంక పొత్తం; ** digital calculating machine, ph. అంక కలనయంత్రం; ** digital computer, ph. అంక కలనయంత్రం; అంక గణన యంత్రం; కలన యంత్రం; ** digital technology, ph. అంక సాంకేతికం; * digitalis, n. (1) తిలపుష్టి; the foxglove plant; (2) గుండె జబ్బుకి వాడే ఒక మందు పేరు; * digitization, n. అంకీకరణ; * digitized, adj. సాంఖ్యీకృత; అంకీకరించిన; అంకెల రూపంలోకి మార్చబడ్డ; * dignity, n. హుందా; హుందాతనం; దర్జా; ఘనత; * dike, n. చెలియలికట్ట; కట్ట; సముద్రపుటొడ్డున నీళ్ళు పల్లపు భూముల లోపలికి రాకుండా కట్టే కట్ట; * dilapidated, adj. పాడుపడిన; శిధిలమైన; ఖిలీభూత; * dilation, n. (1) శరీరంలోని రంధ్రం కాని, నాళం కాని సాధారణ స్థితి కంటె ఎక్కువగా వ్యాకోచం చెందడం; (2) వ్యాకోచం చెందడం; * dilatometer, n. వ్యాకోచమాపకం; వ్యాకోచాన్ని కొలిచే శాస్త్రీయ పరికరం; * dilemma, n. సందిగ్ధావస్థ; సందిగ్ధం; చిక్కు; ఇబ్బంది; ఇరకాటం; అన్యోన్యాశ్రయం; ఉభయ సంకటం; అభిశంకితం; * diligence, n. శ్రద్ధ; జాగరూకత; * dill, n. శతపుష్పం; సోయాకూర; సడప గింజలు; పాశ్చాత్యుల వంటకాలలో వాడే ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] ''Anethum graveolens'' of the Apiaceae family; Dill seeds are tiny, flat, and brown with faint stripes and carry a warm, slightly bitter taste that reminds some people of caraway seeds (shah jeera) or carom seeds (ajwain);. * dilute, v. t. పలచబరుచు; బలహీనపరుచు; * diluted, adj. సజల; నీళ్ళు కలపబడ్డ; పలచన చేయబడ్డ; (ant.) undiluted; * dilly-dally, v. i. తాత్సారం చేయు; * dim, adj. నిస్తేజ; కాంతి లేని; మకమకలాడెడు; మసకగా ఉన్న; * dimension, n. మాత్ర; కొలత; కొలమానం; పరిమాణం; మితి; * dimensional, adj. మాత్రకం; మితీయ; ** three dimensional, ph. త్రిమాత్రకం; త్రిమితీయ; ** two dimensional, ph. ద్విమాత్రకం; ద్విమితీయ; ** multi dimensional, ph. బహుమాత్రకం; బహుమితీయ; * dimensionless, adj. కొలమానం లేని ** dimensionless measurement, ph. కొలమానం లేని కొలత; * dimer, n. ద్విభాగి; * diminish, v. i. సన్నగిల్లు; తగ్గు; * dimorphic, adj. ద్విరూప; * dimple, n. లొత్త; సొట్ట; * dimples, n. pl. బుగ్గల మీద పడే సాట్టలు; ఇది ఒక జన్యు లోపం వల్ల కలిగే కండరాల దోషం కాని ఇది కొందరి ముఖానికి అందం చేకూరుస్తుంది; * din, n. రొద; ధ్వని; అల్లరి; * dine, v. i. తిను; భుజించు; ** dining room, ph. భోజనశాల; భోజనాల గది; ** dinner table, ph. ఎడ్డెస; భోజనాల బల్ల; * dinosaur, n. భూతబ్బల్లి; పెనుబల్లి; భీకరబల్లి; జురాసిక్ యుగంలో ఈ భూమి మీద వర్ధిల్లిన పెద్ద బల్లిజాతి జంతువులు; * dinghy, n. డింగీ; తెప్ప; తెడ్డు వేసుకొని నడిపే చిన్న నావ; * dinosaurs, n. pl. భూతబ్బల్లులు; రాకాసి బల్లులు; పెనుబల్లులు; * diochronic, adj. చారిత్రక; * diode, n. ద్విమూర్తి; ద్వియోడు; ఎలక్ట్రానిక్స్‌లో వాడే ఒక పరికరం; * dip, v. t. ముంచు; నిమజ్జించు; * dip, v. i. మునుగు; క్రుంకు; ** take a dip, ph. మునుగు; క్రుంకు; * dip, n. (1) అవపాతం; నతి; అయస్కాంతపు సూది ప్రదర్శించే ఒక లక్షణం; (2) ముంచుకొని తినడానికి వీలయిన పచ్చడి లాంటి పదార్థం; ** magnetic dip, ph. అయస్కాంత అవపాతం; ** dip of a magnetic needle, ph. అయస్కాంతపు సూది యొక్క అవపాతం; * diphtheria, n. గళగండం; కంఠసర్పి; కండమాల; ఒక ప్రమాదకరమైన అంటువ్యాధి; (note) a disease caused by the bacterium ''Corynebacterium diphtheriae;'' this bacterium causes a large, painful membrane on the back of the throat that can suffocate the victim; it also makes diphtheria toxin, which harms the brain, heart, and kidneys; protection against diphtheria is afforded by immunity to this single toxin; so diphtheria vaccine contains one single protein; * diphthong, n. సంధ్యాక్షరం; జంటక్షరం; రెండక్షరాలని కలిపి ఒకటిగా రాయడం; ఇంగ్లీషులో f i లని కలిపి అచ్చుకొట్టినప్పుడు ఈ రకం జంటక్షరం వస్తుంది; * diploid, adj. [biol.] ద్వయస్థితిక; * diploma, n. పట్టా; * diplomacy, n. దౌత్యం; దౌత్యనీతి; రాజతంత్రం; కూటనీతి; రాజనీతి; కార్యదక్షత; చతురత; * diplomat, n. దూత; m. రాజ్యతంత్రజ్ఞుడు; వ్యవహారదక్షుడు; ** diplomatic corps, ph. దౌత్యవర్గం; * diplopia, n. ద్విదృష్టి; double vision; Diplopia is defined as seeing two images of a single object when you’re looking at it; * dipole, n. ధ్రువపుజంట; ద్విధ్రువం; * dipper, n. గరిటె; ముంచేది; మునిగేది; * Dipper, n. సప్తర్షి మండలం; గరిటె ఆకారంలో ఉన్న తారల గుంపు; ** Big Dipper, ph. బృహదృక్షం; పెద్ద ఎలుగు; సప్తర్షి మండలం; పెద్ద గరిటె ఆకారంలో ఉన్న తారల గుంపు; ** Little Dipper, ph. లఘదృక్షం; చిన్న ఎలుగు; చిన్న గరిటె ఆకారంలో ఉన్న తారల గుంపు; * dipping, n. ముంచడం; నిమజ్జనం; * dire, adj. భయంకరమైన; భరించలేని; * direct, adj. అజస్ర; అనులోమ; తిన్నగా; తిన్ననైన; నేరుగా; సరాసరి; ప్రత్యక్ష; ముఖాముఖీ; సురసూటి; ** direct appointment, ph. సరాసరి నియామకం; ** direct current, ph. ఏకముఖ ప్రవాహం; అజస్ర ప్రవాహం; సురసూటి ప్రవాహం; ** direct evidence, ph. ప్రత్యక్ష ప్రమాణం; ** direct method, ph. ప్రత్యక్ష పద్ధతి; ** direct proportion, ph. అనులోమ అనుపాతం; * direct, v. t . (1) దర్శకత్వం వహించు; (2) దారి చూపు; ** directed line, ph. విహిత రేఖ; సాయక రేఖ; * direction, n. (1) దిశ; దిక్కు; చెరగు; (2) దర్శకత్వం; (4) పద్ధతి; మార్గం; (5) దారి; తోవ; ** direction indicator, ph. దిగ్వాచకం; ** direction of a compass, ph. దిశ; దిక్కు; ఉపదిశ; * directive, n. ఆజ్ఞ; ఏ విధంగా చెయ్యాలో చెబుతూ పై అధికారి ఉత్తర్వు చేసే ఆజ్ఞ; * directly, adv. నేరుగా; తిన్నగా; * director, n.సూత్రధారి; దర్శకుడు; మార్గదర్శకుడు; నిర్దేశకుడు; * directory, n. దర్శని; మార్గదర్శిని; పేరు, ఉనికిపట్టు తెలియజేసే పట్టిక; సూచి; * directorate, n. నిర్దేశక శాఖ; నిర్దేశకాలయం; * dirt, n. (1) మురికి; మలినం; మాలిన్యం; చిలుము; కసటు; (2) మట్టి; మన్ను; * dirty, adj. మురికి; మురికి పట్టిన; మట్టి; మట్టి పట్టిన; ఖరాబైన; * dis, pref. బే; కానిది; లేనిది; * disabled, n. pl. అంగహీనులు; అవిటివారు; వికలాంగులు; దివ్యాంగులు; దివ్యాంగజనులు; * disaccharide, n. జంటచక్కెర; ద్విచక్కెర; మాల్టోజు, సుక్రోజు, లేక్టోజు వంటి చక్కెరలు; వీటిని రసాయన విశ్లేషణ చేస్తే రెండు ఏకచక్కెరలు (గ్లూకోజు లాంటివి) వస్తాయి; ఉదా. రెండు గ్లూకోజు బణువులు కలిస్తే ఒక మాల్టోజు బణువు వస్తుంది; ఒక గ్లూకోజు, ఒక గేలక్టోజు కలిస్తే లేక్టోజు వస్తుంది; ఒక గ్లూకోజు, ఒక ప్రుక్టోజు కలిస్తే సుక్రోజు వస్తుంది; * disadvantage, n. ప్రతికూలత; ప్రతికూల పరిస్థితి; అప్రయోజనం; హాని’ చెరుపు; నష్టం; * disagreement, n. అసమ్మతి; స్పర్ధ; అభిప్రాయభేదం; భేదాభిప్రాయం; పొరపొచ్చెం; * disappear, v. i. మాయమగు; మరుగుపడు; అంతర్ధానమగు; తిరోధానమగు; ఉడుగు, uDugu; * disappearance, n. కనబడకపోవడం; మరుగైపోవడం; మాయమైపోవడం; అంతర్ధానం; పారిపోవడం; తిరోధానం; * disapproval, n. తిరస్కారం; అనంగీకారం; * disappointment, n. ఆశాభంగం; అడియాస; నైరాశ్యం; * disapprobation, n. అసమ్మతి; అనంగీకారం; * disarmament, n. అస్త్ర సన్యాసం; నిరాయుధీకరణ; నిరస్త్రీకరణం; * disaster, n. అభాసు; వైపరీత్యం; ఉపద్రవం; విపత్తు; ఆపద; దుర్ఘటన; అనర్థం; ** natural disaster, ph. ప్రకృతి వైపరీత్యం; * disavow, v. i. నిరసించు; * disavowal, n. నిరస్కారం; * disbursement, n. బట్వాడా; * disc, disk, n. (1) పళ్లెం; (2) బింబం; (3) కంప్యూటరు రంగంలో డిస్కు; దత్తాంశాలని నిల్వ చెయ్యడానికి వాడే చదునుగా ఉండే పళ్లెం; * discard, v. t. వదలిపెట్టు; విసర్జించు; విస్మరించు; పారవేయు; * discharge, v. t. (1) వదలు; విసర్జించు; విడుదల చేయు; విముక్తం చేయు; కొట్టివేయు; నెరవేర్చు; ఆచరించు; అనుష్టించు; (2) స్రవించు; * discharge, n. స్రావం; రజస్సు; వదలబడినది; విసర్జించబడినది; ఉత్సర్గం; విసర్జనము, విమోచనము, విడిచిపెట్టడము; ** electrical discharge, ph. విద్యుత్ ఉత్సర్గం; ** menstrual discharge, ph. రుతు స్రావం; రుతు రజస్సు; * disciple, n. శిష్యుడు; అంతేవాసి; ఛాత్రుడు; ఛాత్రి; * disciplinarian, n. m. క్రమశిక్షణా దక్షకుడు; శాసనీకుడు; * discipline, n. క్రమశిక్షణ; నియమపాలన; నిబద్ధత; క్రమబద్ధత; కాయిదా; (2) శాస్త్రం; శిక్ష; ఉపదేశం; * disclaim, v. t. పరిత్యజించు; తెంచుకొను; హక్కు వదలుకొను; * disclose, v. t. చెప్పు; బయట పెట్టు; * discography, n. గాన చింతామణి; గానావళి; a selective or complete list of phonograph recordings, typically of one composer, performer, or conductor. ... the methods of analyzing or classifying phonograph recordings. * discomfort, n. అసౌకర్యం; ఇబ్బంది; * disconnect, v. t. లంకెని విడదీయు; బొతుకు; * discord, n. విరసం; అసమ్మతి; వైమనస్యం; * discordance, n. (1) విజ్జోడు; (2) అపశృతి; * discontinuous, adj. అసంతత; విరుపు ఉన్న; * discount, n. అడితి; కోత; ముదరా; ముజరా; వట్టం; తోపుడు; తగ్గింపు; * discourse, n. ప్రసంగం; ఉపన్యాసం; సంభాషణ; * discover, v. i. కనుగొను; కనుక్కొను; కనిపెట్టు; ఆవిష్కరించు; ఉన్న విషయాన్నే తెలుసుకొను; see also invent; * discoverer, n. ఆవిష్కర్త; * discovery, n. ఆవిష్కరణ; ఆవిష్కారం; కనుగోలు; ఉన్న విషయాన్నే తెలుసుకొనడం; (rel.) invention; * discreet, adj. బుద్ధి ఉపయోగించి; తెలివితో; వివేక; ** discreet person, ph. వివేకశాలి; బుద్ధిశాలి; లౌక్యుడు; * discrepancy, n. విప్రతిపత్తి; తేడా; వ్యత్యాసం; * discrete, adj. వివిక్త; విడివిడిగా ఉన్నటువంటి; (ant.) continuous; see also discreet; * discretion, n. (1) వివేచన; బుద్ధి; * discretionary, adj. విచక్షణాయుతంగా; తోచినవిధంగా; ఇష్టం వచ్చినట్లు; యధేచ్ఛగా; స్వేచ్ఛగా; * discriminant, n. [math.] విచక్షకం; విచక్షక గుణకం; ** discriminant function, ph. [math.] విచక్షక ప్రమేయం; * discriminate, v. t. విచక్షణ చూపు; పక్షపాతం చూపు; అంతరం చూపు; ** discriminative person, ph. వివేచనా శాలి; ** discriminative power, ph. వివేచనా శక్తి; సదసద్వివేచన; వివేకం; * discrimination, n. (1) వివక్ష; విచక్షణ; విచక్షత; తేడా చూపడం; విచక్షణ ప్రేరితమైన జుగుప్స; (2) బుద్ధి; తెలివి; వివేకం; తేడా తెలుసుకోగలిగే శక్తి; ** caste discrimination, ph. కుల విచక్షణ; ** gender discrimination, ph. లింగ విచక్షణ; ** discriminating power, ph. విచక్షణా జ్ఞానం; సదసద్వివేచన; వివేకం; * discrepancy, n. తేడా; వ్యత్యాసం; విప్రతిపత్తి; * discuss, n. (1) విష్ణుచక్రం; (2) చిమ్ముబిళ్ల; ఆటలలో విసరడానికి వీలుగా ఉండే గుండ్రటి లోహపు బీళ్ల; * discuss, v. i. చర్చించు; ముచ్చటించు; మంతనాలాడు; ప్రస్తావించు; ప్రసక్తం చేయు; విచారించు; * discussion, n. చర్చ; గోష్ఠి; మంతనం; సంవాదం; ప్రసంగం; ప్రస్తావన; తర్జనభర్జన; సమాలోచన; ** informal discussion, ph. ఇష్టాగోష్ఠి; యథేష్ట గోష్ఠి; ** point of discussion, ph. చర్చనీయాంశం; * disdain, n. తూష్ణీంభావం; చిన్నచూపు; అలక్ష్యం; ఉపేక్ష; తిరస్కారం; * disease, n. వ్యాధి; రోగం; రుగ్మత; రుజ; సంకటం; జాడ్యం; జబ్బు; తెగులు; ఆంతకం; ఉపతాపం; ఆమయం; సుస్తీ; అస్వస్థత; నలతగా ఉండడం; ** communicable disease, ph. సాంక్రమిక వ్యాధి; సంక్రామిక వ్యాధి; ** congenital disease, ph. పుట్టు వ్యాధి; ఇది తల్లి గర్భంలో ఉన్నప్పుడు శిశువుకి సంక్రమించిన రోగం; పుట్టుకతో శరీరనిర్మాణ లోపాల వలన వచ్చే రుగ్మతలు పుట్టువ్యాధులు. ఈ రుగ్మతలు అవయవ నిర్మాణ లోపాలు, అవయవ కార్యనిర్వహణ లోపాలు, జీవ రసాయనాల ఉత్పత్తి లోపాలు, లేక జీవప్రక్రియ లోపాలు వలన కలుగుతాయి; ఇది తల్లిదండ్రులనుండి వంశపారంపర్యంగా సంక్రమించేది కాదు; ** contagious disease, ph. అంటురోగం; పొంగు, క్షయ, మశూచికం మొదలయినవి ఒకరినుండి మరొకరికి అంటుకుంటాయి, కనుక అవి అంటు రోగాలు; ** degenerative diseases, ph. శిధిల వ్యాధులు; శరీరములో అవయవాల శైథిల్యమువలన వచ్చేవి శిథిల వ్యాధులు; వృద్ధాప్యములో అవయవాల క్షీణత ఒక ఉదాహరణ; ** fatal disease, ph. మారకం; మరణాంతకమగు రోగం; ** genetic disease, ph. జన్యు రోగం; ఇది తల్లిదండ్రులనుండి వంశపారంపర్యంగా సంక్రమించే జబ్బు; జన్యు సంబంధ వ్యాధులు కొన్ని పుట్టుకతోనే కనిపించినా, కొన్ని పుట్టుకతో పొడచూపక ఆ తరువాత ఎప్పుడో కనిపించవచ్చును; ** infectious disease, ph. తిష్ట; తిష్టరోగం; సూక్ష్మజీవుల వల్ల కలిగే జబ్బు; ఒక ప్రియాను వల్ల కాని, వైరస్ వల్ల కాని, బేక్టీరియా వల్ల కాని, ఫంగస్ వల్ల కాని, పేరసైట్ వల్ల కాని ఆక్రమణ వల్ల వచ్చే రోగం; ** metabolic disease, ph. జీవవ్యాపార లోపాల వలన కలిగే రుగ్మతలు; ఇన్సులిన్ సమతూకంలో లేకపోవుట (మధుమేహం లేదా Diabetes), గళగ్రంథి స్రావకము (Thyroxine) సమతూకంలో లేకపోవుట (Hypo or Hyperthyroidism), అడ్రినల్ హార్మోనులు సమతూకంలో లేకపోవుట, క్రొవ్వు పదార్ధాలు ఎక్కువ అవుట ఇట్టి వ్యాధులకు ఉదాహరణలు; ** non-communicable disease, ph. అసాంక్రమిక వ్యాధి; ** puerperal disease, ph. సూతికా వ్యాధి; ** rust disease, ph. కుంకుమ తెగులు; మొక్కలకి వచ్చే ఒక రకమైన వ్యాధి; ** smut disease, ph. కాటుక తెగులు; మొక్కలకి వచ్చే ఒక రకమైన వ్యాధి; ** venereal disease, ph. సుఖరోగం; ఉపదాంశ; సవాయి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: disease, illness, sickness * ---It is ''disease'' that actually makes you sick: He suffers from heart disease. ''Illness'' is the state of being sick. ''Sickness'' is a particular type of illness: motion sickness.''' |} * * disease-free, n. నిరామయం; జబ్బులేని స్థితి; రోగరహితం; అనామయం; * disease-ridden, adj. రుజాగ్రస్త; వ్యాధిగ్రస్త; * disembark, v. i. దిగు; బండి దిగు; వాహనం దిగు; * disembark, v. t. దించు; * disembodied, adj. ముక్తదేహి అయున; శరీరమును విడచిన; ** disembodied spirit, ph. ముక్తదేహి అయిన ఆత్మ; అశరీరి; * disembowel, v. t. కడుపుని చీల్చి పేగులు తీయుట; * disenchantment, n. భ్రమనివారణం; * disfigure, v. t. అందవికారముగా చేయు; అనాకారిగా చేయు; కురూపము చేయు; విరూపము చేయు; * disgorged, adj. కక్కించిన; * disgrace, n. పరాభవం; నామర్దా; ఆరడి; అవమానం; * disgruntled, adj. అసంతృప్తి చెందిన; * disguise, n. మారువేషం; ప్రచ్ఛన్న వేషం; * disgust, n. రోత; ఘృణ; జుగుప్స; అసహ్యం; బీభత్సం; * disgusting, adj. అసహ్య; అసహ్య పడే విధంగా; బీభత్స; * dish, n. (1) గిన్నె; పాత్ర; పళ్లెం; లొసన; (2) వంటకం; ** side dish, ph. ఉపదంశము; * dishes, n. pl. (1) కంచాలు, పళ్లాలు, కప్పులు, చెమ్చాలు, మొదలైన సామగ్రి; (2) అంట్ల కంచాలు, పళ్లాలు, కప్పులు, చెమ్చాలు, మొదలైన సామగ్రి; (3) వంటకాలు; * dishearten, v. i. అధైర్యపడు; నిరుత్సాహపడు; * disheveled, adj. చింపిరిగా ఉన్న; సంస్కారం లేని; ** disheveled hair, ph. చింపిరిగా ఉన్న జుత్తు; సంస్కారం లేని జుత్తు; * dishonest, adj. వంచక; ** dishonest fellow, ph. వంచకుడు; మోసగాడు; ** dishonest woman, ph. వంచకి; మోసకత్తె; * dishwasher, n. అంట్లపెట్టె; అంట్లయంత్రం; * disinfectant, n. శుచికరి; శుద్ధకారిణి; క్రిమి సంహారిణి; సంక్రమణ నిరోధిని; * disinfection, n. సంక్రమణ నిరోధము; * disintegrate, v.i. విచ్ఛిన్నమగు; తునాతునకలగు; శిధిలమగు; * disintegration, n. విచ్ఛిన్నత; * disinterested, adj. నిరపేక్ష; * disjunctive, adj. నిరనుబంధ; * disjunction, n. నిరనుబంధం; * disk, disc (Br.), n. (1) బిళ్ళ; బింబము; (2) కంప్యూటరులో వాడే డిస్కు; see also disc; * dislike, n. ఏవగింపు; అయిష్టం; విప్రియం; * dislike, v. t. పీకు; పెళ్ళగించు; కుదుట్లోంచి పీకు; * dismal, adj. నిరాశాజనక; అంధకారబంధుర; శోకమగ్న; * disorder, n. (1) క్రమరాహిత్యం; అల్లకల్లోలం; అబందరం; అవ్యవస్థ; అశాంతి; కలవరం; అనృతం; లొగ్గడి; (2) జబ్బు; రుగ్మత; (3) ఈరతార; * disparity, n. తారతమ్యం; ఎరవు, eravu * dispassionate, adj. నిష్పక్షపాత; నిరపేక్ష; అనాసక్త; తటస్థ; నిర్వికార; * dispatch, v. t. (1) పంపు; పంపించు; బట్వాడా చేయు; (2) చంపు; ** dispatch clerk, ph. బట్వాడా గుమస్తా; * dispatcher, n. ప్రేషకుడు; * dispel, v. t. చెదరగొట్టు; పోగొట్టు; నివృత్తి చేయు; నివారించు; బాపు; * dispensary, n. ఔషధాలయం; దవాఖానా; * dispensation, n. విధి; దైవఘటన; దైవసంకల్పం; * dispense, v. t. ఇచ్చు; పంచిపెట్టు; * disperse, v. t. చిమ్ము; విరజిమ్ము; చెదరగొట్టు; విసరి చల్లు; * dispersion, n. విక్షేపణం; అపకిరణం; * displaced, adj. (1) స్థలం తప్పించబడ్డ; కదల్చబడ్డ; (2) నిర్వాసితులయిన; నిరాశ్రయులైన; ** displaced people, ph. నిర్వాసితులు; * displacement, n. (1) కదలిక; చలనం; స్థానచ్యుతి; (2) స్థానభ్రంశం; స్థానభ్రంశ దూరం; స్థానభ్రంశత; ఉద్వాసన; తొలఁగించుట; ** cultural displacement, ph. సాంస్కృతిక స్థానభ్రంశత; ** relative displacement, ph. సాపేక్ష స్థానభ్రంశం; సాపేక్ష స్థానచ్యుతి; * display, n. విన్యాసం; జంభం; ఆడంబరం; * display, v. t. ప్రదర్శించు; విన్యాసించు; చూపించు; ఆడంబరంగా చూపించు; జంభముగా చూపించు; అగుపరచు; * displeasure, n. కినుక; అసమ్మతి; * disposable, adj. (1) అవసరానికి మించి ఎక్కువగా ఉన్న; (2) వాడి పారెయ్యడానికి వీలయిన; * disproportionate, adj. అననుపాత; అంగుగా లేని; అనుపాతంలో లేని; తీరుగా లేని; ఎబ్బెట్టుగా ఉన్న; * dispute, n. జట్టీ; తగువు; తగాదా; తగువులాట; వివాదం; తకరారు; పొరపొచ్చెం; పోట్లాట; పోరు; ** oral dispute, ph. వాగ్వివాదం; * disputed, adj. ఆనవాటి; ** disputed boundary, ph. ఆనవాటి ప్రహరి; ఆనవాటి సరిహద్దు; * disputed territory, ph. ఆనవాటి ప్రదేశం; * disqualified, adj. అనర్హ; అయోగ్య; అపాత్ర; * disregard, n. ఉల్లంఘన; అవజ్ఞ; అలక్ష్యం; లెక్కలేకపోవడం; ఉపేక్ష; అనాదరణ; * disregard, v. t. ఉల్లంఘించు; తోసిపుచ్చు; * disrepair, adj. బేమరామతు; మరమ్మతులు లేకుండా ఉన్న; పాడుపడి ఉన్న; చెడిపోయిన; దురస్తు; * disrepute, n. అప్రతిష్ట; అపకీర్తి; చెడ్డపేరు; * disruptive, adj. భంగకారక; * dissatisfaction, n. అసంతృప్తి; * dissection, n. ఛేదన; ఛేదించి పరిశీలించడం; * dissemination, n. వ్యాప్తి; ప్రచారం; విస్తరణ; * dissent, n. భిన్నాభిప్రాయం; అసమ్మతి; * dissent, v. t. భిన్నాభిప్రాయం చూపు; అభిప్రాయభేదం ప్రకటించు; * dissertation, n. పరిశోధనా గ్రంథం; నెమకాంకం; * disservice, n. అపచారం; * dissipate, v. t. పారద్రోలు; వెదజల్లు; * dissipation, n. వ్యాపనం; విసరణ; దుర్వ్రయము; దూపరదిండితనము; వ్యర్థపఱచుట; వృథావ్యయము; * dissolution, v. t. విలయనం; విరమింపు; ఎత్తివేయు; * dissolve, v. t. కరగించు; విలీనము చేయు; * dissociation, n. వియోగం; విడిపోవడం; * distance, n. దూరం; దవ్వు; ఎడ; కెళవు; ** shouting distance, ph. కూతవేటు దూరం; ** walking distance, ph. నడవగలిగే దూరం; ** distance and difficulty, ph. దూరాభారం; * distant, adj. దూరపు; సుదూర; ** distant future, ph. సుదూర భవిష్యత్తు; ** distant relationship, ph. దూరపు బంధుత్వం; ** distant relative, ph. దూరపు బంధువు; * distended, adj. ఉబ్బిన; పెద్దదైన; వాచిన; * distention, n. ఉబ్బు; వాపు; * distill, distil (Br.), v. t. (1) బట్టీపట్టు; ధృతించు; (2) కార్చు; బొట్లు బొట్లుగా కార్చు; * distillation, n. అభిషవం; ఆస్రవనం; మరగించి చల్లార్చడం; బట్టీపట్టుట; స్వేదనం; చుక్కలు చుక్కలుగా కారేటట్లు చెయ్యడం; ** destructive distillation, ph. భంజక స్వేదనం; నిర్వాత స్వేదనం; గాలి తగలకుండా ఉడికించడం; ** fractional distillation, ph. అరమరగించుట; ఆంశిక స్వేదనం; * distilled, adj. బట్టీపట్టిన; ధృతించిన; అభిషవించిన; స్విన్న; ** distilled water, ph. బట్టీపట్టిన నీరు; స్విన్న జలం; ధృతి జలం; ** distilled liquor, ph. అభిషవోల్; బట్టీపట్టిన సారా; ఇలా బట్టీపట్టగా వచ్చినవే బ్రాందీ, విస్కీ వగైరాలు; * distiller, n. (1) బట్టీ; బట్టీ పట్టే పరికరం; (2) కలాలి; బట్టీపట్టే వ్యక్తి; * distinct, adj. ప్రత్యేకమైన; స్పష్టమైన; వేరైన; భిన్నమైన; * distinction, n. (1) ప్రత్యేకత; విలక్షణత; (2) విభేదం; వివక్ష; (3) ఘనత; ప్రసిద్ధ; ప్రముఖ; విశిష్ట; * distinguished, adj. (1) ప్రత్యేకమైన; విలక్షణమైన; (2) ఘనతకెక్కిన; * distort, v. t. విరూపించు; వికరించు; వికారముగా చేయు; వంకర చేయు; * distortion, n. వంకర; విరూపం; వైకల్యం; * distraction, n. (1) పరధ్యాన్నం; పరాకు; వ్యగ్రత; అన్యమనస్కత; ధ్యానభంగం; (2) వికర్షణ. * distrain, v. t. జప్తు చేయు; చరాస్తిని స్వాధీనపరచుకొను; * distress, n. వ్యాకులం; వ్యాకులత; దుస్థితి; మనస్తాపం; క్షోభ; వ్యధ; వెత; ఉత్తలపాటు; కలత; అదవద; ** functional distress, ph. ఇంద్రియ వ్యాపార వ్యాకులత; ప్రయోజనాత్మక వ్యాకులత; * distribute, v. t. పంచు; పంపిణీ చేయు; సర్దు; * distribution, n. పంపిణీ; పంపకం; వంతులవారీ విభజన; బట్వాడా; వ్యాపన; వ్యాప్తి; వితరణ; ** Gaussian distribution, ph. గౌస్ వితరణ; సామాన్య వితరణ; సాధారణ వితరణ; ** Normal distribution, ph. సామాన్య వితరణ; సాధారణ వితరణ; గౌస్ వితరణ; ** probability distribution, ph. సంభావ్యతా వితరణ; * distributor, n. పంపిణీదారు; వితరణి; * distributary, n. పాయ; నది యొక్క పాయ; (ant.) tributary; * district, n. పరగణా; జిల్లా; సర్కారు; మండలం; ** ceded district, ph. దత్త మండలం; ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో రాయలసీమ ప్రాంతానికి మరొక పేరు; ** northern district, ph. ఉత్తర సర్కారు; ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఉత్తరకోస్తా ప్రాంతానికి మరొక పేరు; ** district board, ph. జిల్లాబోర్డు; ** district officer, ph. మండలాధికారి; * disturb, v. t. కలత పెట్టు; భంగ పరచు; అంతరాయం కలిగించు; ఆటంక పరచు; విఘ్నపరచు; వ్యాఘాత పరచు; * disturbance, n. కలత; సంక్షోభం; కలవరం; గల్లంతు; గలాటా; వ్యాఘాతం; భంగం; విఘ్నం; * disturbed, adj. కలత చెందిన; కలత; ** disturbed sleep, ph. కలత నిద్ర; * ditch, n. కందకం; గొయ్యి; అగడ్త; పరిఘ; కాలువ; * ditto, n. సదరు; పైన చెప్పినదే మళ్ళా; ఒక జాబితాలో పైన చెప్పిన అంశాన్ని మాళ్ళా చెప్పకుండా (రాయకుండా) " గీతలు గియ్యడాన్ని కూడా డిటో అంటారు. * diuretic, n. మూత్రవర్థకం; మూత్రప్రేరకం; * diurnal, adj. (1) అహోరాత్ర; (2) పగలుఁదిరిగే; పగలుఁదిరిగెడి; దివాచర; దైనిక; * diurnal, n. అహోరాత్రములు; రాత్రి, పగలు; ఇరవై నాలుగు గంటలు; ** diurnal cycle, ph. అహోరాత్ర చక్రం; * dive, v. i. నీటిలో మునుఁగు; [[File:Divergence_%28captions%29.svg|right|thumb|Divergence of a vector field]] * divergence, n. విపరిణామం; విక్రియ; కేంద్రావసరణం; అపసరణం; వ్యాప్తి; ప్రసరణ; (phy.) In physics, the divergence of a vector field is the extent to which the vector field flux behaves like a source at a given point. It is a local measure of its "outgoingness" ** semantic divergence, ph. [ling.] అర్థ విపరిణామం; * diverse, adj. విభిన్న; వివిధ; బహువిధములైన; నానావిధ; పలురకాల; * diversification, n. వివిధీకరణ; * diversion, n. (1) భిన్నమైన పద్ధతి; మరొక ప్రవృత్తి; మరొక దారి; (2) వేడుక; లీలావినోదం; కేళీవినోదం; * diversity, n. భిన్నత్వం; వైవిధ్యం; వైచిత్రి; ** biodiversity, n. జీవవైవిధ్యం; జీవవైచిత్రి; ** unity in diversity, ph. భిన్నత్వంలో ఏకత్వం; * divert, v. t. మరల్చు; మరలించు; మళ్ళించు; తిప్పు; క్రమ్మరించు; పెడదారి పట్టించు; నివర్తించు; * divide, v. t. విభజించు; భాగించు; ** divide and conquer, ph. దమననీతి; ** divide and rule, ph. విభజించి పాలించు; * divided, adj. విభక్త; విభాజిత; ** divided difference, ph. [math.] విభక్త వ్యత్యాసం; విభాజిత వ్యత్యాసం; * dividend, n. (1) విభాజ్యం; భాజ్యం; భాగింపబడవలసిన రాశి; భిన్నములోని లవం; (2) లాభాంశం; లాభాగం; వ్యాపారంలో వచ్చే లాభంలో వాటాదారులకి వచ్చే కొంత భాగం; ** annual dividend, ph. సాలుసరి వృద్ధి; సాలుసరి లాభాగం; (2) వృద్ధి; లాభవిభాగం; లాభాంశం; లాభాగం; దామాషా; పంచేది; పంచబడేది; డివిడెండు; వ్యాపారంలో పెట్టుబడి పెట్టినప్పుడు వాటాదారుల మధ్య విభజించబడే లాభాన్ని డివిడెండు అంటారు; periodic return on investment as opposed to capital gains which refers to the growth in value of an investment; బేంకులో డబ్బు దాచుకుంటే మనకి వచ్చే ఆదాయం వడ్డీ అవుతుంది; (ety.) సంస్కృతంలో వృద్ధి అన్న మాట లోంచే వడ్డీ అన్న మాట వచ్చిందని అంటారు. కనుక dividend అన్న మాటని వృద్ధి అనీ, interest అన్న మాటని వడ్డీ అనీ తెలిగించేను; * divination, n. భవిష్యత్కథనం; భావి విషయ వ్యక్తీకరణం; సోది చెప్పడం; * divider, n. భిత్తి; అడ్డుగోడ; * divine, adj. భగవత్; దివ్య; దేవుడికి సంబంధించిన; * divine, v. t. జోశ్యం చెప్పుట; శకునం చెప్పుట; * diviner, n. జోశ్యం చెప్పే వ్యక్తి; జోశ్యుడు; సోది చెప్పే వ్యక్తి; శకున ఫలితం చెప్పే వ్యక్తి; * divisibility, adj. భాజనీయత; విభజనీయత; * division, n.(1) అంగం; భాగం; విభాగం; ఫిర్కా; డివిౙను; (2) భాగారం; భాగహారం; విభజన; ** long division, ph. పొడుగు భాగారం; దీర్ఘ భాగారం; ** short division, ph. పొట్టి భాగారం; హ్రస్వ భాగారం; * divisor, n. విభాజకం; భాజకం; భాగారించెడు సంఖ్య; హరించెడు సంఖ్య; భిన్నములోని హారం; ** proper divisor, ph. క్రమ విభాజకం; For example, 1, 2, and 3 are positive proper divisors of 6, but 6 itself is not; * divorce, n. విడాకులు; భార్యాభర్తలు ఒకరినొకరు విడచి పెట్టడం; ఘట శ్రాద్ధం చేయుట; * divulge, v. t. వెల్లడిచేయు; రహశ్యం బయట పెట్టు; * dizziness, n. (1) కళ్లు చీకట్లు కమ్మడం; lightheadedness; (2) తల తిరగడం; vertigo; * do, v. t. చేయు; ఒనరించు; ఒనర్చు; కావించు; సలుపు; ఆచరించు; చక్కబెట్టు; నడుపు; పాటించు; నిర్వహించు; * docent, n. చిత్రవస్తు ప్రదర్శనశాలలో ప్రదర్శించిన వస్తువుల గురించి ఉపన్యాసం ఇచ్చే వ్యక్తి; మ్యూజియంలో గైడు; * docile, adj. విధేయమైన; చెప్పిన మాట వినే; నమ్రత కలిగిన; ధిక్కారం చూపని; * dock, n. (1) నావల దొడ్డి; నౌకా కేంద్రం; (2) రేవు; నావలు నిలచే స్థలం; (3) బోను; న్యాయస్థానంలో సాక్షి నిలబడే స్థలం; * dock, v. i. (1) లంగరు వేయు; (2) ఒక నిర్ధిష్ట స్థానంలో అమర్చు; * dockyard, n. నావల దొడ్డి; నౌకా నిర్మాణ కేంద్రం; * doctor, n. (1) భిషక్కు; ఆయుర్వేది; రోగహారి; డాక్టరు; m. వైద్యుడు; చికిత్సకుడు; ఓషధీధరుడు; f. డాక్టరమ్మ; (2) పట్టపు పేరు; పాండిత్యానికి గుర్తుగా పేరు చివర శాస్త్రి అని తగిలించినట్లే ఇంగ్లీషు సంప్రదాయంలో పేరు మొదట డాక్టర్‍ అంటారు; * doctrine, n. వాదం; సిద్ధాంతం; * document, n. పత్రం; దాస్తు; లేఖ్యం; లిఖితం; లిఖిత పత్రం; దస్తావేజు; నామా; ** petition document, ph. అర్జీదాస్తు; ** memorandum document, ph. యాదాస్తు; ** supporting document, ph. ఆకరం; ** warranty document, ph. కరారునామా; ** document form, ph. పత్రరూపం; ** documentary evidence, ph. లిఖిత సాక్ష్యం; పత్రరూపంలో సాక్ష్యం; * dodecagon, n. [math.] ద్వాదశ భుజి; ఇరాఱఱకి(ఇరు + ఆఱు + అఱకి = పన్నెండు అఱకలు (అనగా భుజాలు) కలిగినది); * dodecahedron, n. [math.] ద్వాదశముఖి; ద్వాదశపీఠి; ఇరాఱుమోమి(ఇరు + ఆఱు = పన్నెండు మోములు కలది); * dodecane, n. [chem.] ద్వాదశేను; ఇరాఱేను; పన్నెండు కర్బనపుటణువులు గల ఒక ఉదకర్బనం; C₁₂H₂₆; * dodge, v. i. తప్పించుకొను; పక్కకి ఒరుగు; * doe, n. f. ఆడ జింక; లేడి; మృగి; (ant.) buck; * doer, n. కర్త; కార్యవాది; పనిచేసేవాడు; * dog, n. [[కుక్క]]; శునకం; శ్వానం; వేపి; జాగిలం; గ్రామసింహం; ** coprophagic dog, ph. పీతి కుక్క; అశుద్ధం తినే కుక్క; ** Indian wild dog, ph. రేచు కుక్క; ** pet dog, ph. పెంపుడు కుక్క; సాకుడు కుక్క; ** stray dog, ph. ఊరకుక్క; గ్రామసింహం; వీధి కుక్క; ** dog days, ph. జూలై, ఆగష్టు నెలలలో వచ్చే వేడి రోజులు; ఈ రోజులలో సూర్యుడు, సిరియస్ (శ్వాన) నక్షత్రం ఒకేసారి ఉదయించి, ఒకే సారి అస్తమిస్తాయి; సిరియస్ నక్షత్రాన్ని "డాగ్ స్టార్" అని అంటారు కనుక ఈ పేరు వచ్చింది; ** dog star, n. శ్వాన నక్షత్రం; యుధిష్టురుని కుక్క; see also Sirius; * dogged, adj. మొండి; * dogma, n. సహేతుకం కాని సిద్ధాంతం; మూర్ఖవాదం; నమ్మకం; పట్టుదల; అంధవిశ్వాసం; పిడివాదం; నిశ్చితాభిప్రాయం; a set of core beliefs or doctrines held by a group—usually religious, political, or philosophical—that are accepted as absolute truth without question or doubt; * doldrums, n. (1) నిర్వాతమండలాలు; ఇవి భూమధ్యరేఖ ప్రాంతపు సముద్రాలలో గాలి వీచని ప్రదేశాలు; (2) [idiom] స్తంభించి పోయిన పరిస్థితులు; ఎటూ కదలని అయోమయ స్థితి; * doll, n. బొమ్మ; సాలభంజిక; పుత్తళి; పుత్తడి; పుత్రిక; పాంచాలిక; ** doll house, ph. బొమ్మరిల్లు; * dolphin, n. గండుమీను; బెడిస చేఁప; * domain, n. అధికార పరిధి; ఇలాకా; వ్యాప్తి; ** domain name, ph. [comp.] ఇలాకా పేరు; * dome, n. డిప్ప; కప్పు; గోపురం; * domestic, adj. దేశీయ; స్వదేశీయ; సొన్నాటి (సొంత నాటి; నాడు = దేశం); గృహస్థ; ఇంటి; గృహ; ** domestic chores, ph. ఇంటి పనులు; ** domestic industry, ph. దేశీయ పరిశ్రమ; ఇంటలవు (ఇంటి + అలవు, అలవు = పరిశ్రమ); ** domestic troubles, ph. గృహచ్చిద్రాలు; సంసారపు సమస్యలు; ఇంటి సమస్యలు; * domesticate, v.t. మచ్చికచేయు; * domicile, n. నివాసస్థానం; * dominant, adj. ప్రబల; ప్రకాశపు; ప్రస్ఫుట; ** dominant caste, ph. ప్రబల కులం; భారత రాజ్యాంగం దేశంలో ఉన్న కులాలని అగ్ర కులాలు (forward castes), వెనకబడ్డ కులాలు (backward castes) అని స్థూలంగా రెండు వర్గాలుగా విడగొట్టి, వెనకబడ్డ కులాలని మళ్లా దళితులు (scheduled castes), గిరిజనులు (scheduled tribes) అని వర్గాలుగా విడగొట్టి వెనకబడ్డ కులాలకి ప్రత్యేక అవకాశాలు కల్పించింది. ఈ అవకాశాలని అందుకోడానికి అగ్ర కులాలలో కొందరు అలజడి చెయ్యగా వారిని మెప్పించడానికి ఇతర వెనకబడ్డ కులాలు (other backward castes) అని మరొక వర్గం సృష్టించి, వారికి కూడ ప్రత్యేక సదుపాయాలు కల్పించింది. ఇటీవల అగ్రకులాలలో వ్యవసాయం మీద ఆధారపడ్డవాళ్లు తమని కూడ ఇతర వెనకబడ్డ కులాలు జాబితాలో వేసి తమకి కూడ ప్రత్యేక సదుపాయాలు కల్పించాలని ఆరాటం చెయ్యడం మొదలు పెట్టేయి. వీరిని ప్రబల కులాలు అని సంబోధించడం మొదలు పెట్టేరు. ** dominant gene, ph. ప్రబల జీను; ప్రకాశపు జీను; ** dominant mutation, ప్రబల ఉత్పరివర్తన; ** domineering attitude, ph. ధాష్టీకం; * dominion, n. అధినివేశం; * donation, n. విరాళం; ఈగి; * donee, n. ప్రతిగ్రహీత; దానం పుచ్చుకొనేవాడు; * donkey, n. గాడిద; గార్ధభం; ఖరం; * donor, adj. ప్రదాతృ; ** donor language, ph. ప్రదాతృ భాష; * donor, n. దాత; దాయకుడు; ప్రదాత; ఈవరి; ఉదారుడు; వదాన్యుడు; దానమిచ్చువాడు; త్యాగి; విరాళం ఇచ్చే వ్యక్తి; * doom, n. (1) చెడ్డ తలరాత; దుష్కర్మ; (2) చేసిన పాప ఫలితం అనుభవించవలసిన సమయం; * doomsday, n. కల్పావసానం; మహాప్రళయ కాలం; * door, n. తలుపు; కవాటం; అరళం; ద్వారం; ప్రతిహారం; ** back door, ph. పెరటి గుమ్మం; దొడ్డి దారి; ** front door, ph. వీధి గుమ్మం; సింహ ద్వారం; * doorkeeper, n. ప్రతిహారి; ద్వారపాలకుడు; వేత్రహస్తుడు; * doping, n. [phy.] [[మాదీకరణం]]; అర్థవాహక పదార్థాల ప్రవర్తనను మలినాలు కలిపి మార్చవచ్చు; ఈ పద్ధతిని మాదీకరణం అంటారు; * dork, n. మూర్ఖుడు; * dormancy, n. నిద్రాణం; సుప్తి; * dormant, adj. నిద్రాణమైన; సుప్తమైన; * dormitory, n. ఆవసధం; పలువురు ఎవరి గదులలో వారు నిద్రించడానికీ, నివసించడానికి వీలయిన వసతి గృహం; * dorsal, adj. వెన్నుకి సంబంధించిన; వీపువైపు; ** dorsal fin, ph. వెన్ను రెక్క; ** dorsal vertebrae, ph. వెన్ను పూసలు; * dose, n. మోతాదు; * dote, v. t. గారాబం చేయు; ముద్దుచేసి పాడు చేయు; * double, n. ఒక మనిషిని ముమ్మూర్తులా పోలిన మరొక మనిషి; * double, adj. జంట; రెండింతల; రెండంతల; జవులి; ఇను; ఇనుమడి; ఇబ్బడి; రెట్టింపు; ద్వంద్వ; ** double bond, ph. జంట బంధం; ** double entendre, ph. శ్లేష; మాట విరుపులో రెండో అర్థం ధ్వనించడం; శ్లేషాలంకారంలో రెండవ అర్థం అశ్లీలంగా ఉండేది; ఉ. మీరు మాలా? President wins budget; mote lies ahead! ** double helix, ph. జంట పెన; ** double meaning, ph. శ్లేష; శ్లేషాలంకారం; ** double standard, ph. ద్వంద్వ నీతి; ** double star, ph. జంటతార; ** double weave, ph. జవుళి నేత; * double, n. రెండింతలు; రెట్టింపు; ఇబ్బడి; జమిలి; * double, v. t. రెండింతలు చేయు; ఇనుమడించు; ఇమ్మడించు; ఇబ్బడించు; ద్విగుణీకృతం చేయు; రెట్టింపు చేయు; రెట్టించు; ఆమ్రేడించు; * doublet, n. జంట; ద్వయం; ద్వికం; * doubt, n. అనుమానం; సందేహం; సంశయం; శంక; విచికిత్స; వికల్పం; అరగలి; ఢోకా; ** benefit of doubt, ph. సంశయ లబ్ది; * doubtful, n. సందేహాస్పదం; సంశయాత్మకం; నిర్వికల్పం; అస్తినాస్తి; * douche, n. పిచికారీ; * douche, v. t. పిచికారీతో కడుగు; * dough, n. గట్టిగా తడిపిపెట్టిన పిండి; (డో అని ఉచ్చరించాలి); (rel.) batter; * doughnut, n. (డోనట్); ౘక్కెరయుబ్బి; ౘక్కెరగారి; గారె ఆకారంలో, మధ్యలో చిల్లు ఉన్న ఒక తియ్యటి వంటకం; * doughnut-shaped, adj. (చిల్లు)గారె ఆకారం ఉన్న; వడాకారం ఉన్న; see also toroidal; * douse, v. t. తడుపు; వరదచేయు; దిమ్మరించు; మంటలని నీళ్ళు పోసి ఆర్పు; * dove, (డవ్) n. గువ్వ; కపోతం; పావురం; పావురాయి; ** mourning dove, ph. సణుగుడు గువ్వ; * dove, (డోవ్‍) v. i. past tense of dive; (1) మునుగు; మునక వేయు; ఎత్తయిన చపటా మీదనుండి నీటిలోనికి దూసుకుపోతూ మునక వేయు; (2) దూసుకు వచ్చు; * down, n. అంగరుహము; మెత్తనైన పిల్లపక్షి ఈకలు; * down, adj. దిగువ; కింద; అడుగున; దిగుడు; * downfall, n. పతనం; * downhill, n. and adv. దిగుడు; దిగుబోటు; * download, v. t. దింపు; తెప్పించు; సమాచారాన్ని మన కంప్యూటర్‍ లోనికి దింపు; (ant.) upload; * down payment, n. మొదటి వాయిదా; విలువైన వస్తువులని వాయిదాల పద్ధతి మీద కొన్నప్పుడు మొట్టమొదటి వాయిదాగా చెల్లించే సొమ్ము; * downpour, n. జడివాన; * Down's syndrome, ph. జన్యు లోపం వల్ల మానసికమైన ఎదుగుదల లేకుండా ఉండే రోగ లక్షణ సముదాయం; * downstream, n. దిగు-పఱవడి; * downtown, n. ఊరి నడిబొడ్డు; బజారు వీథులు; పెద్ద బజారు; (ant.) uptown; * downtrodden, adj. దళిత; తాడిత; పీడిత; అణగదొక్కబడ్డ; * downward, adj. దిగువ దిశలో; అధోముఖ; కిందకి; దింపుడు; అవాచీన; ** downward arrow, ph. అధోముఖ సాయకం; ** downward movement, ph. అధోముఖ చలనం; * downwind, ph. వాలుగాలి; * dowry, n. కట్నం; శుల్కం; ఓలి; * doze, n. కునికిపాటు; ముచ్చిలిపాటు; * dozen, n. ఇరాఱు; డౙను; (ety.) [Lat.] duodecim, [San.] ద్వాదశి; * draft, n. (1) చిత్తు; చిత్తు ప్రతి; ముసాయిదా; (2) గాలిసెగ; (3) దుక్కి; (4) బ్యాంకు పత్రం; బ్యాంకు హుండీ; ** draft animal, ph. దుక్కిటెద్దు; ** draft copy, ph. చిత్తు ప్రతి; చిత్తు; ముసాయిదా; మసోదా; ఆకృతి రచన; * drag, n. కర్పణం; కర్పణ శక్తి; ఈడ్పుదల; ప్రతిబంధం; ** aerodynamic drag, ph. చలద్వాయు కర్పణం;" ** atmospheric drag, ph. వాతావరణ కర్పణం; * drag, v. t. ఈడ్చు; లాగు; * dragnet, n. (1) లాగువల; జలాశయాలలో చేపలు తప్పించుకుందికి వీలు లేకుండా అడుగంటే వరకు విసరి లాగడానికి వీలయిన వల; (2) నేల మీద చిన్న చిన్న జంతువులని పట్టడానికి వాడే వల; (3) తప్పించుకు పారిపోయే నేరస్తులని పట్టడానికి పోలీసులు పోలీసులు పన్నే పన్నాగం; * dragon, n. నిప్పుబల్లి; కాళ్లు, కొమ్ములు కలిగి నిప్పును క్రక్కే ఒక ఊహాలోకపు చెడ్డ బల్లి; * dragonfly, n. తూనీగ; తూరీగ; [[File:Pitaya_cross_section_ed2.jpg|right|thumb|dragon fruit]] * Dragon Fruit, n. కమలం; Pitaya; Strawberry Pear; [bot.] ''Selenicereus undatus; Selenicereus costaricensis; Selenicereus megalanthus'' of the Cactaceae family; * drain, n. మోరీ; జలదారి; * drainage, n. విమోచనం; తూపరాణ; ** underground drainage, ph. భూగర్భ విమోచనం; * drake, n. మగబాతు; * drama, n. నాటకీయత; నాటకం; * dramatic, adj. నాటకీయ; ఆకస్మిక; విచిత్ర; ** dramatic style, ph. నాటకీయత; శైలి; * dramatist, n. నాటక కర్త; * dramatization, n. నాటకీకరణ; కథ రూపంలో ఉన్న దానిని నాటక రూపంలోకి మార్చడం; * drapery, n. పరదాలు; జాలరులు; తలుపులకి, కిటికీలకి వేసే తెరలు; * Dravidian, adj. ద్రావిడ; * Dravidian, n. ద్రవిడం; ** proto Dravidian, ph. మూల ద్రవిడం; మూల ద్రావిడ; * draw, v. t. (1) గీయు; (2) తోడు; చేదు; బయటకు తీయు; (3) పితుకు; (4) ఈడ్చు; (5) సాగదీయు; * draw, n. తట్టు; ఇటో, అటో తేలకుండా ఆగిపోయిన ఆట; ** draw milk, ph. పాలు పితుకు; ** draw water, ph. నీళ్లు తోడు; * draw well, n. చేదు బావి; * drawbacks, n. pl. నిరోధకాంశాలు; లోపాలు; లోటుపాట్లు; ప్రతిబంధకాలు; * drawer, n. (1) సొరుగు; (2) లాగు; చల్లడం; * drawing, n. రేఖాచిత్రం; చిత్రలేఖనం; see also painting; ** drawing room, ph. కచేరీ సావడి; * dread, v. i. భయపడు; * dreadful, adj. భయంకరమైన; * dream, n. కల; స్వప్నం; * dreamlike, adj. స్వాప్నిక; * dredge, v. t. త్రవ్వు; * dredger, n. త్రవ్వోడ; * dredging, n. అడుసు త్రవ్వుట; మేట త్రవ్వు; * drench, v. i. తడిసి ముద్దగుట; * drench, v. t. తడిపి ముద్దచేయు; * dress, n. (1) ఆడవారి దుస్తులు; (2) దుస్తులు; అంబరములు; * dress, v. t. దుస్తులు ధరించు; దుస్తులు తొడుగు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: dress, put on, wear * ---Use ''dress'' to mean "put on clothes'' or "wear a particular type of clothes'': She always dresses fashionably. If you put on a piece of clothing, you dress yourself in that thing. Use ''wear'' to mean you have something on your body: Is that a new blouse you are wearing? Are you wearing a perfume?''' |} * * dressed, n. సాంబరమైన; దుస్తులతోనున్న; సాంబరుఁడు; దిగంబరుఁడు కానివాఁడు; * dressing, n. (1) శోధనం; కట్టు కట్టడం; (2) బట్టలు తొడుక్కోవడం; వస్త్రాలంకరణ; (3) సంరక్షణ; (4) అలంకరణ; కొన్ని తినుభండారాలపై అలంకరణ కోసం వాడే పదార్థం; ** hair dressing, ph. కేశ సంరక్షణ; కేశ అలంకరణ; ** salad dressing, ph. పచ్చి కాయగూరల మీద రుచి కొరకు పోసే నూనె, సిరకా మిశ్రమం; ** dressing a wound, ph. వ్రణ శోధనం; పుండుకు కట్టు కట్టడం; * dried, adj. వరుగు; శుష్క; ** dried brinjal, ph. వంగ వరుగు; ** dried fish, ph. వరుగు చేపలు; ఎండు చేపలు; ** dried food stuff, ph. వరుగులు; * drift, n. (1) గాలికి ఎగిరి మేటలుగా పడ్డ ఇసక కాని, పొడిమంచు కాని; (2) తాత్పర్యం; * drift, v.t. (1) కదులు; నెమ్మదిగా తేలియాడుతూ కదులు; కొట్టుకొని పోవు; (2) ఉద్దేశ్యపూర్వకంగా కాకుండా నడుచు; (3) ఒక స్థితినుండి మరొక స్థితికి జారుకొను; * drill, n. (1) కవాతు; డ్రిల్లు; (2) బరమ; బెజ్జం పెట్టే సాధనం; (3) మూడు పేటలు వేసిన దారంతో నేసిన గుడ్డ; see also twill; * drink, adj. త్రాఁగు; * drink, n. పానీయం; పానకం; త్రావెం; ** alcoholic drink, ph. పానం; మద్యం; మద్యపానం; ** soft drink, ph. పానీయం; మృదుపానం; సాధారణంగా సోడా వంటి బుడగలతో ఉన్న పానీయం; * drip, v. i. కారు; బొట్టు బొట్టుగా కారు; ** drip irrigation, ph. కారుసాగు; * drive, n. (1) ప్రవణము; చొరవ; స్వయంచోదితంగా పూనుకుని పని చేసే స్వభావం; అభినివేశం; (2) వాహనాలు నడపడానికి అనువైన మార్గం; ఉ. Marine drive; (3) చోది; నడపడానికి వాడే సాధనం; ** disk drive, ph. డిస్కు చోది; గ్రామఫోను రికార్డు ఆకారంలో ఉండే పళ్లేనిని ఉంచడానికి వాడే సాధనం; ఇది కలనయంత్రాలలో, కఠినాంగాలలో ఉండే భాగం; ** printer drive, ph. ముద్రణ చోది; ఇది కలనయంత్రాలలో, కఠినాంగాలలో ఉండే భాగం; * drive, v. t. (1) తోలు; నడపు; చోదించు; చోపు; (2) తరుము; * driver, n. చాలకుడు; చాలకి; యంత; నడపరి; చోదకుడు; చోదరి; చోపరి; చోదాళువు; తోలేవాడు; గమికాడు; ఈరణి; సారధి; డ్రైవరు; * driver, n. [comp.] కంప్యూటర్ రంగంలో అనువర్తనానికీ, కఠినాంగానికీ పొంత కలుపుతూ మధ్యవర్తిగా పనిచేసే మృదులాంగ క్రమణిక; ** printer driver, ph. [comp.] కంప్యూటర్ రంగంలో అనువర్తనానికీ, ముద్రణ కఠినాంగానికీ పొంత కలుపుతూ మధ్యవర్తిగా పనిచేసే మృదులాంగ క్రమణిక; * drizzle, n. తుంపఱ; చినుకు; జల్లు; శీకరం; * drone, n. మగ తేనెటీగ; * dromedary, n. ఒంటె; ఒకే ఒక మూపురం ఉన్న ఒంటె; * drool, n. చొంగ ; చొల్లు; * drool, v. i. చొంగ కార్చు; నోరు ఊరు; * drop, n. బిందువు; బొట్టు; చుక్క; బిళ్ల; ** cough drop, ph. దగ్గు బిళ్ల; ** dew drop, ph. తుషార బిందువు; ** tear drop, ph. కన్నీటి బిందువు; కన్నీటిబొట్టు; కన్నీటి చుక్క; అశ్రు బిందువు; అశ్రు కణం; ** water drop, ph. నీటిబిందువు; నీటిబొట్టు; నీటిచుక్క; * drop, v. i. దిగు; పడు; ౙారు; * drop, v. t. (1) దిగబెట్టు; వదలిపెట్టు; దిగవిడుచు; దించు; దింపు; (2) వదలివేయు; జారవిడచు; జార్చు; పడవేయు; * dropdown, adj. దిగజారే; ** dropdown list, ph. దిగజారే జాబితా; కంప్యూటర్‍ తెర మీద ఎప్పుడు ఏయే పనులు చెయ్యగలమో చూపించే జాబితా; ** dropdown menu, ph. దిగజారే ఎంపిక జాబితా; కంప్యూటర్‍ తెర మీద ఒక మాట మీద ఒత్తినప్పుడు ఎప్పుడు ఏయే పనులు చెయ్యగలమో చూపించడానికి కిందకి దిగజారే అంశాల జాబితా; * dropper, n. ద్రవ పదార్థాలని చుక్కలు చుక్కలుగా రాల్చే గొట్టం; * droppings, n. (1) పేడ; పెంటిక; లద్దె; (2) రెట్ట; [[File:Plasmodium_falciparum_nephrosis_edema_PHIL_3894_lores.jpg|thumb|right|Plasmodium_falciparum_nephrosis_edema]] * dropsy, n. నంజు; ఒళ్లు వాచడం; ఉబ్బుసంకటం; నీరుకట్టు; [note] edema is the modern name for dropsy; Anasarca, or extreme generalized edema, is a medical condition characterized by widespread swelling of the skin due to effusion of fluid into the extracellular space; * drought, n. కరవు; కరువు; అనావృష్టి; వర్షాభావం; దుర్భిక్షం; కాటకం; * drove, n. మంద; తొంబ; * drown, v. t. నీళ్ళల్లో మునిగి చచ్చిపోవు; * drudgery, n. గొడ్డుచాకిరీ; యమచాకిరీ; అరవచాకిరీ; * drug, n. మందు; ఔషధం; ఊషణం; ** generic drug, ph. సాధారణ ఔషధం; ** orphan drug, ph. అనాధ ఔషధం; అరుదుగా వచ్చే జబ్బులకి కావలసిన మందులు; బడుగు దేశాలలో వచ్చే రోగాలకి కావలసిన మందులు; ** patented drug, ఏకస్వ ఔషధం; తయారీకి విశిష్టాధికారం ఉన్న ఔషధం; ** drug store, ph. మందులంగడి; మందులాపణి; మందులకొట్టు; మందులషాపు; * drum, n. (1) డప్పు; డోలు; దుందుభి; భేరి; నగారా; (2) డబ్బా; పీపా; తొట్టి; ** rattling musical drum, ph. డబుడక్క; ** small musical drum, ph. డిండిమం; గిడిగిడి; * drumstick, n. (1) ములగ కాడ; మునఁగ కాడ; (2) కోడి తొడ; * drunk, adj. ఉన్మత్త; త్రాఁగివున్న; * drunkard, n. త్రాఁగుబోతు; ఉన్మత్తుఁడు; * drupe, n. అష్టిఫలం; తొక్క; పీచు; టెంక; జీడి కల పండ్లు; కొబ్బరి కాయలు; మామిడి పండ్లు ఈ జాతికి చెందినవి; * dry, adj. (1) ఎండు; ఎండిన; వాడు; వాడిన; నంజ; (2) నిస్సారమయిన; (3) మెరక; పుంజ; (4) పొడి; పొడిగానున్న; (5) రుచి లేని; తీపిలేని; ** dry cough, ph. పొడి దగ్గు; ** dry ginger, ph. శొంఠి; అల్లాన్ని సున్నపు నీళ్లలో నాన్చి, పిమ్మట ఎండబెట్టగా వచ్చినది; ** dry ice, ph. గడ్డకట్టిన బొగ్గుపులుసు గాలి; ** dry land, ph. బీడు; నంజ నేల; ** dry wine, ph. తీపిలేని ద్రాక్ష సారా; * dry, v. i. ఎండు; * dry, v. t. ఎండబెట్టు; * dry up, v.t. ఇంకు; అడుగంటు; ఇవురు; ఇగురు; * dual, adj. రెంౘ; ద్వైత; ద్వంద్వ; ద్వైదీ; ** dual nature, ph. ద్వంద్వ ప్రవృత్తి; ద్వైదీభావం; * duality, n. ద్వైదీభావం; ద్వైవిధ్యత; రెంౘతనం; * dub, v. t. సినిమా ఫిల్ము మీద అసలు శబ్దాన్ని చెరిపేసి దాని స్థానంలో మరొక శబ్దాన్ని ప్రతిక్షేపించడం; * dubious, adj. అనుమానాస్పదమైన; సందేహాస్పదమైన; నమ్మకం లేని; * ductile, n. తాండవం; * duel, n. ద్వంద్వ యుద్ధం; రెంబోరు (రెంౘ + పోరు); * duet, n. యుగళ గీతం; ఇద్దరు కలసి పాడే పాట; * duck, v. i. మునుగు; జోరుగా కిందికి వంగు; * duck, v. t. ముంచు; * duck, n. బాతు; ఆడ బాతు; * duckling, n. బాతు పిల్ల; * duct, n. వాహిక; గొట్టం; నాళం; * ductility, n. [phy.] తంతవ్యత; సాధుత్వం; * dues, n. రుసుం; సభ్యత్వ రుసుం; (rel.) fee; * membership dues, ph. సభ్యత్వ రుసుం; * duke, n. m. రాజు; బ్రిటిష్ రాచవ్యవస్థలో ఒక ఉన్నత స్థానాన్ని సూచించే పదవి; Emperor (చక్రవర్తి), King (మహరాజు), Duke (రాజు), Marquiss, Earl (ప్రభువు), Viscount (దివాను), Barron (జమీందారు) are the ranks in descending order; * dull, adj. (1) మందకొడి; మొండి; (2) కోరా; ** dull knife, ph. మొండి కత్తి; ** dull person, ph. మందకొడి మనిషి; ** dull wit, n. శుంఠ; మందమతి; తమందం; * dullard, n. జడుఁడు; జడ్డి; * dumb, adj. (డమ్) (1) మూఁగ; మాటలాడని; (2) తెలివి తక్కువ; పస లేని; ** dumb idea, ph. తెలివి తక్కువ ఊహ; పస లేని ఊహ; [[File:TwoDumbbells.JPG|thumb|right|TwoDumbbells]] * dumbbells, n. pl. లోడీలు; ఇటూ, అటూ బరువుగా ఉండి, మధ్య సన్నంగా కడ్డీలా ఉన్న కసరత్తు చేసే సాధనం; * dumbfound, v. t. నిశ్చేష్టమగు; * dummy, adj. ఉదూత; ** dummy variable, ph. ఉదూత చలరాశి; * dump, v. t. గుమ్మరించు; * dumplings, n. pl. కుడుములు; పూర్ణంతో నింపి, ఆవిరి మీద ఉడకబెట్టిన పిండి ముద్దలు; జిల్లేడికాయలు; ఉండ్రాళ్లు; సంకటి; * dunce, n. మందమతి; తమందము; * dune, n. తిన్నె; సైకతం; ఇసుక దిబ్బ; సముద్రపుటొడ్డున ఇసుక తిన్నె; * dung, n. పేడ; లద్ది; పెంటిక; మయం; * dung beetle, ph. పేడ పురుగు; లద్ది పురుగు; ** buffalo dung, ph. పేడ; గేదె పేడ; మహిషీమయం; ** cow dung, ph. పేడ; ఆవు పేడ; గోమయం; ** horse dung, ph. గుఱ్ఱపు లద్ది; * dungeon, n. చీకటి కొట్టు; కొట్టు; ఖైదు; * duodecimal system, ph. ద్వాదశాంశ పద్ధతి; * duodenum, n. ఆంత్రమూలం; ద్వాదశాంగుళం; చిన్నప్రేగు మొదటి భాగం; ఉరమరగా పన్నెండు అంగుళాల పొడుగుంటుంది కనుక దీనికి ఈ పేరు వచ్చింది; * duopoly, n. ద్వంద్వాధిపత్యం; ఇద్దరు వ్యాపారుల మధ్య ఒడంబడిక ద్వారా ఏర్పడ్డ గుత్తాధిపత్యం; * dupe, n. తక్కిడి; మోసకారి; * duplex, n. [engr.] ద్వంద్వం; రెంౘం; ** duplex process, ph. ద్వంద్వ యోగం; ద్వంద్వ ప్రక్రియ; రెంచాడ్పు (రెంౘ + చాడ్పు, చాడ్పు = విధానము, process); ** full-duplex, పూర్ణద్వంద్వం; ఒకే సమయంలో ఇరువైపుల నుండీ సంభాషించ గలగడం; ** half-duplex, అర్ధద్వంద్వం; ఒకే సమయంలో ఒకవైపు నుండీ మాత్రమే సంభాషించ గలగడం; * duplicate, n. నకలు; మారుప్రతి; జతప్రతి; * dura, n. [anat.] డూరా; పుర్రెకి; మెదడుకి మధ్యనుండే కణజాలం; * durability, n. మన్నిక; ఉఱిది; ఆనిక; దార్ఢ్యం; దృఢత్వం; * duration, n. తడవు; సేపు; వ్యవధి; కాలపరిమితి; అవస్థితి; వ్యవధానం; కాలావధి; * Durian, n. ముండ్లపనస; మలయా మొదలయిన ఆగ్నేయ ఆసియా దేశాలలో దొరికే పనసపండుని పోలిన పండు; ఈ పండు వెగటు పుట్టించే అంత తియ్యగా ఉండడం వల్ల అలవాటు లేని వారికి కంపుకొడుతూన్నట్లు అనిపిస్తుంది. * during, prep. ఒక సమయంలో. * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: during, for * ---''During'' answers the question "when?''. She learned Hindi during her stay in Delhi. ''For'' answers the question "how long?''. He studied in the US for four years.''' |} * * dusk, n. సంజ చీకటి; సంధ్యాసమయం; కప్పిరి; మునిచీకటి; మునిచీకటి అంటే చీకటిపడడానికి ముందు అని అర్థం; * dust, n. (1) దుమ్ము; ధూళి; దూసరం; రజను; రజస్సు; పరాగం; మలోమలికితం; (2) చెత్త; పాంశువు; ** cosmic dust, ph. విశ్వ పరాగం; విశ్వపాంశువు; విశ్వ దూసరం * dust, v. t. (1) జల్లు; సముద్ధూళించు; పూయు; (2) దుమ్ముని దులుపు; (note) వ్యతిరేకార్థములతో ఉన్న మాట; ** dust cover, ph. అట్ట; అట్ట కాగితం; పుస్తకానికి వేసే అట్ట; ** dust devil, ph. గాలి దుమారం; సుడిగాలి; ** dust storm, ph. దుమారం; * dustbin, n. చెత్తకుండీ; * duster, n. తుడుపు గుడ్డ; అలుగ్గుడ్డ; * Dutch, adj. ఒళంద; పోర్చుగల్ దేశానికి చెందిన; ** Dutch treat, ph. ఎవరి ఖర్చులు వారే పెట్టుకుంటూ కలసి భోజనానికి వెళ్లడం; * duty, n. (1) ధర్మం; విధి; విధాయకం; కర్తవ్యం; (2) సుంకం; శుల్కం; సరుకుల మీద వేసే పన్ను; ఇది సరుకు విలువలో ఫలానా శాతం అని ఉంటుంది; ఆదాయపు పన్ను బీదవారి మీద తక్కువ శాతంలోనూ, ధనవంతుల మీద ఎక్కువ శాతం లోనూ ఉంటుంది; ** civic duty, ph. విధ్యుక్త ధర్మం; విధి చెప్పినట్లు చెయ్యవలసిన పని; ** import duty, ph. దిగుమతి సుంకం; ** duty and responsibility, ph. విధి; బాధ్యత; * dwarf, adj. బుడ్డ; చిన్న; పొట్టి; కురచయిన; కుబ్జ; గిడప; గున్న; బొంద; గిరక; ** dwarf coconut tree, ph. గున్న కొబ్బరి; చెన్నంగి; ** dwarf mango tree, ph. గున్న మామిడి; ** dwarf plantain, ph. బొంద అరటి; ** dwarf orange tree, ph. గున్న నారింజ; ** dwarf palm, ph. గిరక తాడి; బొంద తాడి; * dwarf, n. పొట్టి; గిడస; మరుగుజ్జు; ** white dwarf, ph. శ్వేతకుబ్జం; శ్వేతకుబ్జ తార; ఒక రకం నక్షత్రం; * dwelling, n. నివాసం; ఇల్లు; అవస్థానము; నెలవు; * dwindling, adj. క్షీణిస్తూ ఉన్న; * dye, n. రంజనం; రంగు; అద్దకపు రంగు; ఛాయ; వన్నెక; (rel) pigment; * dye stuff, n. రంజన ద్రవ్యం; వన్నె ముద్ద; * dyeing, n. అద్దకం; వన్నెకం; * dynamic, adj. చైతన్యవంతమైన; పరిణామశీలమైన; శక్తికి సంబంధించిన; * dynamics, n. (1) చలనం; చైతన్యం; (2) చలనశీలశాస్త్రం; గతిశాస్త్రం; ధృతిశాస్త్రం; చలనాలకు సంబంధించిన అధ్యయనం; వస్తువులపై బలములు ప్రసరించినప్పుడు అవి చలనాన్ని ఎలా ప్రభావితం చేస్తాయో విచారించే శాస్త్రం; * dynamism, n. చైతన్యత; చైతన్యం; * dynamo, n. విద్యుచ్ఛక్తిని పుట్టించే యంత్రం యొక్క పాతబడ్డ పేరు; ఇప్పుడు ఎక్కువ వాడుకలో లేదు; * dynasty, n. రాజవంశం; వంశం; రాజవంశ పరంపర; ఱేఁటివంగడం (రాజు(ప్రకృతి) = ఱేఁడు(వికృతి), (వంశం(ప్రకృతి) = వంగడం(వికృతి)); * dysentery, n. (డిసెంటరీ) గ్రహణి; రక్త విరేచనాలు; జిగట విరేచనాలు; బంక విరేచనాలు; అతిసారం; పాచనాలు; ** bacillary dysentery, ph. దండాణుజ గ్రహణి; * dyspepsia, n. అజీర్ణం; మందాగ్ని; అగ్నిమాంద్యం; * dysphoria, n. మనస్సులో చెప్పుకోలేని బాధ; * dyspnea, n. ఎగఊపిరి; shortness of breath; * dystopia, n. ఊహానరకం; an imagined state or society in which there is great suffering or injustice, typically one that is totalitarian or post-apocalyptic. (ant.) utopia; * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ''' ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] 6hiisfnvyo6cjy6slhtk6k4q3n5rzb6 0 3001 39060 39039 2026-05-06T22:34:18Z Vemurione 1689 /* I */ 39060 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==I== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * * '''I, pron. నేను; * iamb, n. పద్యంలో వచ్చే లగం అనే గణం; ఒక లఘువు, తరువాత ఒక గురువు ఉన్న గణం; (rel.) foot అంటే గణం; iamb అంటే లగం; line అంటే పాదం; * iambic pentameter, n. లఘువు, గురువు చొప్పున ఐదు వరుసగా వచ్చే పద్య పాదం; అయిదు లగాలు ఉన్న పద్య పాదం; (note) iambic pentameter is a metrical speech rhythm that is natural to the English language, and one that Shakespeare made use of; ex: EVery TIME we TALK, we STRING toGETHer ACCented and UNACCented SYLLables withOUT even THINKing aBOUT it; * iambus, n. లగం; ఛందస్సులో లఘువు వెంబడి గురువు ఉన్న గణం; * iatrogenic, adj. చికిత్సాజనిత; ** iatrogenic disease, ph. వైద్యుడి వల్ల కాని, వైద్య సిబ్బంది వల్ల కాని కలుగజేయబడ్డ రుగ్మత; వైద్యం చెయ్యడం వల్ల వచ్చిన వ్యాధి; * ibex, n. స్కీను; [[మేషం]]; కాప్రా; హిమాలయాలలో ఉండే మేకని పోలిన జంతువు; * ibis, n. కంకణపు కొంగ; ఒక జాతి కొంగ; పొడవాటి ముక్కు చివర కిందికి తిరిగి ఉండడం ఐబిస్ ల ప్రత్యేకత; సైబీరియా ప్రాంతాలలోని విపరీతమైన చలికి తట్టుకోలేక ఈ పక్షులు చలికాలంలో దక్షిణభారత దేశానికి వలస వస్తుంటాయి; ** American White Ibis, ph. అమెరికన్ తెల్ల కంకణపు కొంగ; [bio.] ''Eudocimus albus'' of the Threskiornithidae family; ** black-headed ibis, ph. నల్ల తల కొంగ; ** white ibis, ph. తెల్ల కంకణము; తెల్ల కంకణపు కొంగ; ఎర్ర కాళ్ళ కొంగ; * ice, n. [[మంచు]]; మంచుగడ్డ; హిమం; గడ్డమంచు; ** ice age, ph. మంచు యుగం; హిమనీ యుగం; ** ice apple, ph. తాటిముంజె; ** ice cube, ph. మంచుముక్క; మంచుగడ్డ; ** ice water, ph చల్లటి నీరు; * iceberg, n. సముద్రంలో తేలియాడు మంచుకొండ; * ichnology, n. జీవుల ఆనవాళ్లయిన బొరియలు, ఆవాసాలు, కాలి గుర్తులు, మలం లాంటివి కూడా శిలాజాలుగా మారతాయి. వీటిని ఇక్నో ఫాసిల్స్(Ichno fossils) లేదా Trace Fossils అంటారు. జాడ శిలాజాల శాస్త్రాన్ని ఇంగ్లీషులో ఇక్నోలజీ (Ichnology) అంటారు; * ichthyology, n. మత్స్య శాస్త్రం; మీను శాస్త్రం; మీన విజ్ఞానం; చేపల శాస్త్రం; * icicle, n. మంచుకాడ; పొడుగ్గా కాడ రూపంలో పేరుకున్న నీరు; సాధారణంగా చూరుల వెంబడి కారే నీరు గడ్డ కట్టి ఇలా తయారవుతుంది; * icon, n. (1) ప్రతిమ; విగ్రహం; అర్చ; మూర్తి; చిత్రకం; (2) గురుతు; * iconoclast, n. (1) విగ్రహాలని ధ్వంసం చేసే వ్యక్తి; (2) సంప్రదాయపు ఆచారాలని, సంస్థలని వ్యతిరేకించే వ్యక్తి; (ety.) Iconoclast came from two Greek words "eikon" and "klastes." In Greek, 'eikon' means 'image' and 'klastes' means 'breaker'; * icosahedron, n. [math.] వింశతిముఖి; ఇరవై ముఖములు ఉన్న ఘన బహుముఖి; * idea, n. ఊహ; భావం; భావన; ఆలోచన; ఉద్దేశం; వెరవు; సాధనం; తలపు; స్ఫురితం; ఉపాయం; అవపారిక; ** central idea, ph. ముఖ్యాంశం; * ideal, adj. ఆదర్శ; ** ideal gas, ph. ఆదర్శ వాయువు; a hypothetical gas whose molecules occupy negligible space and have no interactions, and which consequently obeys the gas laws exactly; * ideal, n. ఆదర్శం; ఆదర్శ ప్రాయం; ఆశయం; * idealism, n. (1) ఆదర్శవాదం; భావవాదం; (2) ఒక తత్త్వం; మౌలికంగా “స్వయానుభవ ఆధ్యాత్మిక వాదం.” ఇది జ్ఞానానికి సంబంధించినది; అనగా, వాస్తవికత అనేది ఏదో విధంగా మనస్సు (consciousness) మీదనే ఆధారపడి ఉంటుంది. అనగా, తన అనుభవంతో మేళవించినదే ప్రపంచం (సృష్టి) అని చెప్పేది. అనగా, స్థూల ప్రపంచం కల్ల, ఒక మాయ అని చెప్పేది. అనగా, బల్ల మీద పండు అక్కడ ఉందా, లేదా అనేది చూసేవాడి మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. చెట్టు కూలినప్పుడు పుట్టిన శబ్ద తరంగాలు ఒక చెవి లోని కర్ణభేరికి తగిలి అది ప్రకంపించి ఆ ప్రకంపనలు ఒక మెదడులోని శ్రవణ నాడీ కేంద్రాలని ఉత్తేజపరచినప్పుడు ఆ మెదడు చెప్పిన భాష్యమే శబ్దం. అనగా మెదడులోని చేతన (consciousness) ఏది చెబితే అదే మనకి ద్యోతకమవుతుంది కాని నిజంగా ప్రపంచం ఎలా ఉందో అన్నది "అజ్ఞేయం" (unknowable). జీవితం గానీ, లోకం గానీ ఆదర్శప్రాయంగా ఉండటం ఎలాగో చిత్రించి చెప్పే నిర్వచనం ఆదర్శవాదం; తన అనుభవంతో మేళవించినదే ప్రపంచమని చెప్పే సిద్ధాంతం కనుక స్వీయానుభవ ఆధ్యాత్మిక వాదమని అనవచ్చు; స్థూల ప్రపంచము కల్ల యను వాదము; see also realism; ** absolute idealism, ph. అఖండ ఆదర్శవాదం; అఖండ భావవాదం; ** subjective idealism, ph. స్వీయాత్మక ఆదర్శవాదం; స్వీయాత్మక భావవాదం; * idealist, n. ఆదర్శవాది; * idealistic, adj. ఆదర్శ ప్రాయమైన; ఆదర్శవంత; * identical, adj. సర్వసమం; సర్వసమానం; * identification, n. (1) గుర్తు; ఆనవాలు; అభిజ్ఞానం; (2) తాదాత్మ్యం; సాయుజ్యం; * identify, v. t. (1) గుర్తుపట్టు; గుర్తించు; పోలిక పట్టు; పోల్తి పట్టు; (2) తాదాత్మ్యం చెందు; * identify, n. (1) సర్వసమానత్వం; తాదాత్మ్యం; ఏకత్వం; సర్వసమానత్వం; (2) తత్సమరాశి; (3) గుర్తు; (4) వైయక్తికత; * identity, n. గుర్తు; ఆనవాలు; అభిజ్ఞానం; * ideogram, n. చిత్రలిపి; భావలిపి; భాషతో నిమిత్తం లేకుండా ఒక భావాన్ని తెలిపే బొమ్మ; [[File:Perros_No.svg|thumb|right|ఈ బొమ్మలో కుక్క ముట్టె పిక్టోగ్రాము, ఎర్రటి వృత్తము, అడ్డు గీత ఇడియోగ్రాము]] * idiocy, n. (1) మూఢత్వం; వెర్రిబాగులతనం; (2) పిచ్చితనం; బుద్ధిమాంద్యం; * idiolect, n. వైయక్తిక వ్యావహారికం; వ్యక్తిపరమైన శైలీ భేదాల సంపుటి; (rel.) dialect; * idiopathic, adj. తెలియని కారణం వల్ల; కారణరహితంగా; * idiom, n. జాతీయం; నుడికారం; పలుకుబడి; భాషీయం; భాషాసంప్రదాయం; ** loan idiom, ph, అన్వయ జాతీయం; ఇతర భాషల ప్రభావంతో ఆధునిక తెలుగులోకి వచ్చి చేరిన ఒక జాతీయం; హిందీలోని "దిమాగ్ ఘుట్నో మే హోనా" (Dimaag Ghutno Mein Hona) అనే నానుడి తెలుగులోకి దిగుమతి అయి "మెదడు మోకాలిలోకి దిగజారడం" అయినట్లు; * idiot, n. ఒక రకమైన బుద్ధిమాంద్యతతో పుట్టిన వ్యక్తి; mentally defective person with a mental age of not more than 35 months; imbecile and moron were more porous categories; see also stupid; ** idiot savant, n. బుద్ధిమాంద్యతతో పుట్టినా ఒకే ఒక శాఖలో (ఉ. సంగీతంలో కాని, చిత్రకళలో కాని, గణితంలో కాని) విశేషమైన ప్రతిభ చూపించే వ్యక్తి; * idiosyncrasy, n. విలక్షణం; విలక్షణ స్వభావం; తిక్క; ఉలిపికట్టెతనం; చమత్కార స్వభావం; * idle, adj. సోమరి; అక్రియ; ఏ పనీ చెయ్యకుండా ఉన్న స్థితి; * idleness, n. సోమరితనం; * idler, n. సోమరి; * idol, n. ప్రతిమ; విగ్రహం; అర్చ; మూర్తి; * idolator, n. విగ్రహారాధకుడు; * idolatry, n. విగ్రహారాధన; * if, conj. అయినచో; అయితే; ఇలా అయితే; * ifs and buts, ph. అయతే గియితేలు; * igneous, adj. అగ్నిక; అగ్నిజ; అగ్ని; ** igneous rock, ph. అగ్నికశిల; అగ్నిశిల; * ignite, v. i. రాజుకొను; రగులుకొను; అంటుకొను; * ignite, v. t. రగుల్చు; రగిలించు; అంటించు; ముట్టించు; వెలిగించు; మండించుట; * ignition, n. రగుల్పాటు; రగుల్చుట; జ్వలనం; ప్రజ్వలనం; ** ignition point, ph. జ్వలన స్థానం; జ్వలన బిందువు; * ignoble, adj. నీచమైన; * ignominy, n. అపకీర్తి; అప్రతిష్ఠ; * ignorance, n. అజ్ఞానం; అగ్రహణం; అవజ్ఞాతం; ఎరుకమి; తమస్సు; అవిద్య; అరయమి; తెలియమి; మరకువ; see also nescience; ** ignorance is bliss, ph. అజ్ఞానమే ఆనందం; * ignore, v. i. విస్మరించు; ఉపేక్షించు; నిర్లక్ష్యం చేయు; ఆధారం లేదని ఒదిలిపెట్టు; [[File:Varanus_benghalensis.jpg|thumb|right|బెంగాలీ ఉడుం]] * iguana, n. పెద్ద [[ఉడుము|ఉడుం]]; గోధిక; see also guana; * ileum, n. తుంటి ఎముక; కుండలిని; శేషాంత్రం; * ill-bred, adj. వెకిలి; మోటైన; సరి అయిన పెంపకం లేని; * illegal, adj. అక్రమమైన; చట్టవిరుద్ధమైన; వికర్మ; దొంగ; ** illegal act, ph. అక్రమం; చట్టవిరుద్ధం; వికర్మం; అడ్డగోలు; ** illegal construction, ph. అక్రమ నిర్మాణం; అడ్డగోలు కట్టడం; ** illegal encroachment, ph. అక్రమ ఆక్రమణ; అడ్డగోలు ఆక్రమణ; * illegible, adj. అస్పష్టమైన; చదవడానికి స్పష్టత లేని; కొక్కిరి బిక్కిరి; * illegitimate, adj. చట్టవిరుద్ధమైన; జారజ; ** illegitimate child, ph. చట్టవిరుద్ధమైన వివాహం వల్ల పుట్టిన బిడ్డ; జారజుడు; * Illiad, n. (ఇలియాడ్) ట్రాయ్ నగరపు యుద్ధం గురించి గ్రీకు మహాకవి హోమర్ రాసిన గ్రంథం; * ill-fated, adj. దుర్గతికీ పాలైన; అదృష్టం వక్రించిన; దైవోపహతులైన; * ill-health, n. అనారోగ్యం; నలత; * illicit, adj. నిషిద్ధమైన; చట్టవిరుద్ధమైన; దొంగ; దొంగచాటు; ** illicit liquor, ph. దొంగ సారా; * illiteracy, n. [[నిరక్షరాస్యత]]; చదువనేర్చని; * illiterate, n. నిరక్షరాస్యుడు; చదవడం రాయడం తెలియని వాడు; * illness, n. నలత; సుస్తీ; అనారోగ్యం; అస్వస్థత; జబ్బు; రోగం; రుగ్మత; జాడ్యం; see also disease and sickness; ** terminal illness, ph. అవసాన అస్వస్థత; ప్రాణం తీసే జబ్బు; * illogic, n. కుతర్కం; * illogical, adj. కుతర్కమైన; తర్కాభాసమైన; * ill-repute, n. అప్రతిష్ఠ; * ill-tempered, adj. కోపిష్టి; కోపదారి; * illuminate, v. t. ద్యోతించు; కాంతివంతం చేయు; * illuminated, adj. ద్యోతితం; జ్వలితం; కాంతివంతం చేయబడ్డ; * illuminating, adj. ఉద్దీపక; ** illuminating power, ph. దీప్తి; ద్యోతక శక్తి; ఉద్దీపక శక్తి; * illumination, n. ఉద్దీపనం; వెలుగు; వెలుతురు; ప్రకాశం; ఉద్భాసం; ద్యోతకం; ద్యూతి; పొద్దు; * illusion, n. భ్రమ; భ్రాంతి; ఆరోపం; కనికట్టు; మాయ; మోళీ; ఇంద్రజాలం; illusions pertain to the mind and delusions pertain to a belief; * illustrated, adj. (1) సచిత్ర; (2) సోదాహరణ; * illustrative, adj. నిదర్శనాత్మక; * illustration, n. (1) బొమ్మ; చిత్రం; చిత్తరువు; (2) ఉదాహరణ; దృష్టాంతం; ఆఖ్యాయికం; * illustrious, adj. ఘనతకెక్కిన; ప్రఖ్యాత; ప్రముఖ; ప్రసిద్ధ; * ill-will, n. వైమనస్యం; వైరస్యం; * image, n. ప్రతిరూపం; ప్రతిబింబం; ప్రతిమ; ప్రతీక; బింబం; చిత్రం; ** virtual image, ph. మిధ్యాబింబం; కాల్పనిక బింబం; * imagery, n. (1) బొమ్మకట్టుడు; పదచిత్రం; ప్రతీకాత్మకం; (2) ఉత్ప్రేక్ష; ఉత్ప్రేక్షాలంకారం; ** concrete imagery, ph. మూర్త పదచిత్రం; * imaginary, adj. కాల్పనిక; కల్పిత; అసత్య; ఊహ్య; భావుక; భావకల్పిత; ఊహాత్మక; ** imaginary axis, ph. కాల్పనిక అక్షం; భావుకాక్షం; ఊహాత్మక అక్షం; కల్పన అక్షం; ** imaginary number, ph. కాల్పనిక అంకం; భావుకాంకం; ఊహాత్మక సంఖ్య; కల్పన సంఖ్య; ** imaginary line, ph. ఊహాత్మక రేఖ; భావుక రేఖ; కల్పన రేఖ; ** imaginary part, ph. కాల్పనిక భాగం; * imagination, n. ఊహ; ఊహాశక్తి; భావన; కల్పన; భావుకత్వం; కల్పనాశక్తి; ఊహాశీలత; ఉత్ప్రేక్ష; * imagine, v. i. భావించు; ఊహించు; అనుకో; * imagism, n. a type of poetic philosophy popularized by poets like Ezra Pound; * imbecile, n. బుద్ధిహీనుడు; మూఢుడు; * imbibe, v. t. తాగు; పీల్చు; సేవించు; ఆస్వాదించు; * imbue, v. t. నానబెట్టు; నాటు; మనస్సులో ఉంచుకొను; * imitate, v. t. అనుకరించు; పోలునట్లు చేయు; ప్రతిరూపం నిర్మించు; * imitation, adj. నకిలీ; దొంగ; * imitation, n. అనుకరణ; అనుకారం; అనుకృతి; నకిలీ; అనుసృజన; * immanent, adj. అంతర్భూతమైన; లోనున్న; అంతర్వ్యాప్తమైన; స్వాభావికమైన; * immanent, n. అంతర్యామి; అంతర్భూతుడు; ** God is immanent, ph. దేవుడు సర్వాంతర్యామి; దేవుడు అన్నిటిలోను ఉన్నాడు; * immeasurable, adj. అప్రమేయ; అపరిగణనీయ; కొలవలేనంత; కొలతకు రాని; * immediate, adj. తక్షణ; వెంటనే; అవశ్య; సద్యో; ** immediate address, ph. [comp.] తక్షణ విలాసం; సద్యో విలాసం; * immediately, adv. వెంటనే; తక్షణం; ఎకాయెకీ; సత్వరం; అవశ్యం: అప్పటికప్పుడు; అవ్యవధానంగా; * immense, adj. అపార; * immerse, v. i. మునుగు; * immerse, v. t. ముంచు; * immersion, n. ముంపు; నిమజ్జనం; పరిప్లుతం; * immigration, n. రావలస; * immittance, n. శబ్దప్రసరణకి అవరోధం లేకపోవడం; impedance అనే మాటకి వ్యతిరేక భావం; impedance, resistance అనే మాటలకి అర్థం దరిదాపుగా ఒక్కటే! చెవులు బాగా పని చేస్తున్నాయో లేదో చెప్పడానికి వాడే పరీక్షలో ఈ మాట వాడుతూ ఉంటారు; * immobile, adj. స్థిరమైన; స్థావర; నిశ్చలమైన; అచల; అచర; కదలని; కదల్చలేని; ప్రచలిత; ** immobile object, ph. స్థాణువు; * immodest, adj. సిగ్గులేని; * immolate, v. t. త్యాగం చేయు; అగ్ని ప్రవేశం చేయు; * immorality, n. దుర్నీతి; అవినీతి; వ్యభిచర్యం; * immortal, adj. అమర; అమర్త్య; చావులేని; నిత్య; * immortality, n. అమరత్వం; అమర్త్యం; నిత్యత్వం; చావులేకపోవడం; * immovable, adj. కదలని; కదల్చలేని; స్థావర; స్థిర; అచల; ** immune response, ph. రక్షక ప్రతిస్పందన; రోగనిరోధక స్పందన; ** immune system, ph. రక్షక వ్యవస్థ; * immunity, n. రోగ నిరోధక శక్తి; అసంక్రామ్యత; రక్షణ; రక్షకశక్తి; రక్షరేకు; అభయప్రదానం; శరీరం రోగగ్రస్తం కాకుండా రక్షించుకోగలిగే శక్తి; ** herd immunity, ph. మంద రక్షణ; మంద రక్షకశక్తి; మంద రక్షరేకు; చుట్టూ ఉన్న వాళ్ళు ఆరోగ్యంగా ఉండడం వల్ల మన శరీరం రోగగ్రస్తం కాకుండా రక్షించుకోగలిగే రోగ నిరోధక శక్తి; * immunization, n. అసంక్రమకరణం; అభయప్రదానం; రోగం సంక్రమించకుండా శరీరాన్ని పదిలపరచడం; * immutable, adj. మార్పుచెందని; మార్పులేని; స్థిరమైన; * impact, n. తాకిడి; ప్రభావం; అభిఘాతం; ** impacted tooth, ph. అంతర్ఘటన దంతం; పూరిగా ఎదగకుండా ఇగుళ్లలోనే ఉండిపోయిన పన్ను; * impair, v. t. బలహీనపరచు; పాడుచేయు; చెడగొట్టు; విలువ తగ్గించు; * impart, v. t. ఇచ్చు; ఒసగు; అబ్బించు; * impartial, adj. సమశీల; నిష్పాక్షిక; పక్షపాత రహిత; ** impartial person, ph. సమశీల వ్రతయుతుడు; పక్షపాత రహితుడు; నిష్పాక్షికుడు; * impassable, n. దుస్తరం; దాటరానిది; చొరరానిది; * impasse, n. (ఇంపేస్) కఠిన పరిస్థితి; విషమ స్థితి; దిగ్బంధ స్థితి; తప్పించుకోలేని పరిస్థితి; * impassioned, adj. ఉద్రేకముతోఁ గూడిన, మనస్సునకు తగులునట్లు చెప్పిన, ** impassioned plea, ph. మనస్సునకు తగులునట్లు చెప్పిన విజ్ఞప్తి; * impatient, adj. ఓర్పులేని; సహనం లేని; ఆతురత; * impatience, n. ఆతురత; ఓరిమి లేకపోవడం; విసుగు; చిరాకు; * impatiens, n. సోకుడుముడుగు; రంగురంగుల పూలు పూసే ఒక రకం మొక్క; see touch-me-not; ok * impeach, v. t. అభిశంసించు; దోషారోపణ చేయు; * impeachment, n. అభిశంసన; దోషారోపణ; * impeccable, adj. మచ్చలేని; నిష్కళంకమైన; దోషం లేని; తప్పులెన్నరాని; * impede, v. t. అడ్డగించు; నిరోధించు; అవరోధించు; * impedance, n. (1) అవరోధకం; అవరోధం; అంకిలం; అర్గళం; క్లేశకం; స్తోభకం; స్తోభం; Impedance is the opposition by a system to the flow of energy from a source. For constant signals, this impedance can also be constant. For varying signals, it usually changes with frequency; (2) ప్రత్యావర్తక విద్యుత్ ప్రవాహానికి ఆటంకం కలిగించేది; In general, impedance (symbol: Z) has a complex value; this means that loads generally have a resistance component (symbol: R) which forms the real part and a reactance component (symbol: X) which forms the imaginary part; * impediment, n. ప్రతిబంధకం; ఆటంకం; అంకిలి; విఘాతం; అర్గళం; పురోగతికి పెద్ద దెబ్బ; * impel, v. t. ప్రేరేపించు; ముందుకు తోయు; * impeller, n. ప్రేరేపకి; ముందుకు తోసేది; * impending, adj. కాగల; జరగబోయే; * impenetrable, adj. చొరరాని; దుర్గమ; గహన; * imperative, adj. విధివాచక; ఆజ్ఞారూపక; ** imperative language, ph. [comp.] విధాయక భాష; Any programming language that specifies explicit manipulation of the state of the computer system e.g. SQL ; Not to be confused with a procedural language, which specifies an explicit sequence of steps; ** imperative mood, ph. [gram.] విద్యర్ధకం; విధివాచకం; ప్రార్థనార్ధకం; ఉభయ ప్రార్థనార్ధకం; * imperative, n. విధివాచకం; విధాయకం; * imperceptible, adj. ఇంద్రియగోచరం కాని; * imperfect, adj. అసంపూర్ణమైన; అసమాప్త; అసమగ్ర; లోపం ఉన్న; కొరత ఉన్న; లోపభూయిష్టమైన; * imperfection, n. లోపం; లోటు; తయారీలో వచ్చిన లోపం; * imperial, adj. సార్వభౌమత్వ; సామ్రాజ్యవాద; * imperialism, n. సామ్రాజ్యవాదం; * imperil, v. t. ఆపద కలిగించు; * imperishable, adj. నాశనం లేని; కుళ్ళని; పాడుకాని; నిల్వ చేసినా పాడు కాని; * impersonal, adj. అవ్యక్త; వ్యక్తి సంబంధం లేకుండా; * impervious, adj. అప్రవేశ్య; అభేద్యమైన; లోనికి చొరజాలని; * impetuousness, n. దురుసుతనం; * impish, adj. చిలిపి; తమాశాకి అల్లరి చేసే తత్త్వం; * implant, v. t. రోగి శరీరాన్ని వైద్యుడు కోసి లోపల మరొక వస్తువుని పెట్టడం; * implant, v. t. నాటు; విత్తు నాటు; * implement, n. పనిముట్టు; సరంజాము; సరకు; * implement, v. t. ఉపయోగించు; వాడు; వాడుకలో పెట్టు; అమలు చేయు; అమలు పరచు; ఆచరించు; * implementation, n. కార్యాచరణ; ఆచరణ; అమలు; * implication, n. అన్యాపదేశం: అంతస్సూచన; ధ్వనింపు; * implicit, adj. అవ్యక్త; అంతర్లీన; అంతర్గత; గర్భితమైన; * implore, v. t. ప్రార్థించు; బ్రతిమాలు; బుజ్జగించు; విన్నపం చేసుకొను; విన్నవించుకొను; * implosion, n. అంతస్పోటనం; * imply, v. t. భావమునిచ్చు; ధ్వనించు; * import, n. (1) దిగుమతి; (2) అంతర్భావం; ** import of a sentence, ph. వాక్యం యొక్క అంతర్భావం; * importance, n. ప్రాముఖ్యం; ప్రాధాన్యం; * important, adj. ముఖ్యమైన; ప్రధానమైన; మేటైన; ** important person, ph. ముఖ్యుడు; మేటరి; ప్రెగడ; * imported, adj. సీమ; కిరానా; దిగుమతి చేసికొన్న; ** imported stuff, ph. సీమ సరుకు; కిరానా సామాను; * impose, v. t. ఇబ్బంది కలిగించు; పిలవని పేరంటం వలె వచ్చు; శిక్షించు; * imposition, n. ఇబ్బంది; పిలవని పేరంటం; శిక్ష; * impossible, adj. అసంభవమైన; అసాధ్యమైన; దుస్సాధ్యమైన; వల్లమాలిన; * impossible, n. అసంభవం; అసాధ్యం; దుస్సాధ్యం; మృగ్యం; * impostor, n. మరొకరివలె నటించేవాడు; దొంగ; మోసగాడు; దగుల్బాజీ; * impotence, n. నపుంసకత్వం; నిర్వీర్యత్వం; పుంసత్వలోపం; ధ్వజభంగం; పిరికితనం; క్లెబ్యం; * impotency, n. ధ్వజభంగం; నపుంసకత్వం; నిర్వీర్యత్వం; క్లీబ్యం; * impotent, adj. నిర్వీర్యం; శక్తిహీనం; బలహీనం; ** impotent person, ph. నిర్వీర్యుడు; ఖొజ్జా; పేడి; * impound, v. t. దాచిపెట్టు; బంధించు; సామానులని అటకాయించి బంధించు; * impoverish, v. t. దారిద్య్రం కలిగించు; శక్తిహీనం చేయు; క్షీణింపజేయు; * impractical, adj. అఘటిత; * imprecate, v. t. శపించు; * impregnate, v. t. సిక్తం చేయు; నింపు; గర్భం కలిగించు; గర్భాదారణ చేయు; * impress, v. i. నచ్చుకొను; * impress, v. t. ముద్ర వేయు; మనస్సుకి హత్తుకునేటట్లు చేయు; మంచి అభిప్రాయం కలుగజేయు; * impressed, adj. ముద్ర వేయు; ముద్రాంకిత; నిహిత; నచ్చు; మంచి అభిప్రాయం కలుగు; ** impressed force, ph. నిహిత బలం; * impression, n. (1) ముద్ర; ముద్రణ; గురుతు; (2) ముద్రాంకితం; వాసన; సంస్కారం; (3) అభిప్రాయం; భావముద్ర; భావం; ** positive impression, ph. ఆదరణ భావం; * impressionistic, adj. అనుభూతాత్మక; ** impressionistic painting, ph. అనుభూతాత్మక వర్ణచిత్రం; * imprint, n. ముద్ర; గుర్తు; అచ్చు; చిహ్నం; * imprinting, n. మనోముద్రణ; జంతువులలో పిల్ల మనోఫలకం మీద తల్లిదండ్రుల ముద్ర పడటం; * imprisonment, n. నిర్భంధం; కారాగార శిక్ష; ఖైదులో పెట్టడం; * improbable, adj. అసంభవమైన; అసంభావ్యమైన; సత్యదూరమైన; * improper, adj. అనుచిత; అపసవ్య; తగని; అక్రమ; అపక్రమ; విషమ; ** improper fraction, ph. అపక్రమ భిన్నం; * improper, n. అనుచితం; తగనిది; అక్రమమైనది; * improve, v. t. బాగుపరచు; అభివృద్ధి చేయు; పురడించు; * improved, adj. మెరుగుపరచబడ్డ; పురడించిన; * improvement, n. అభివృద్ధి; మెరుగుదల; బాగుపడడం; * improvisation, n. మనోధర్మం; ఆశువుగా ప్రామాణికమైన సంగీతానికి చిలవలు, పలవలు చెక్కడం; ముందుగా తయారవకుండా అక్కడికక్కడ కల్పించి ప్రదర్శించడం; అభివృద్దీకరణ; * improvise, v. t. మనోధర్మం చేయు; ఆశువుగా విద్యని ప్రదర్శించు; ముందుగా తయారవకుండా అక్కడిక్కడ కల్పించి ప్రదర్శించు; * impudence, n. (1) నీలుగడం; అమర్యాదకరమైన ప్రవర్తన; (2) సిగ్గు లేకపోవడం; * impulse, n. ప్రచోదనం; సంవేగం; * impulsive, adj. సంవేగ; ** impulsive force, ph. సంవేగ బలం; ** impulsive pressure, ph. సంవేగ పీడనం; * impure, adj. కల్తీ; అశుద్ధ; అవిశుద్ధి; స్వచ్ఛం కాని; ములుకువ; * impurity, n. అశౌచం; కల్మషం; అపరిశుద్ధం; కల్తీ పదార్థం; * imputation, n. అపవాదు; ఆరోపణ; * inability, n. అశక్తత; సమర్ధత లేకపోవడం; * in absentia, adv. పరోక్షంగా; గైరుహాజరులో; * inaccurate, adj. సరికాని; ఖరారు కాని; తప్పు అయిన; * inadequacy, n. చాలమి; కొరత; అసమగ్రత; * inadequate, adj. సరిపోని; చాలని; కొరవడిన; అసమగ్ర; * inadvertently, adv. ఏమరుపాటున; పరాకుగా; అనుకోకుండా; అనవధానంగా; * inanimate, adj. అచర; స్థిర; చలనం లేని; ప్రాణం లేని; * inapplicable, n. అవర్తితం; వర్తించనిది; పొసగనిది; ఉపయోగించనిది; * inappropriate, adj. సరికాని; అసందర్భ; అసమంజస; అక్రమమైన; తగని; అయుక్త; యుక్తముకాని; * inappropriate expenditure, ph. అక్రమ వ్యయం; యుక్తముకాని ఖర్చు; * inappropriate income, ph. అక్రమ ఆర్జన; * inattention, n. ఏమరుపాటు; అనవధానం; పరధ్యానం; * inauguration, n. ప్రారంభోత్సవం; అంకురార్పణం; స్నాతకం; స్నాతకోత్సవం; * inauspicious, adj. అమంగళ; అశుభ; * inborn, adj. సహజమైన; జన్మసిద్ధ; పుట్టుకతో వచ్చిన; స్వాభావిక; * in-camera, adv. [legal] చాటుగా; రహస్యంగా; గదిలో * incandescence, n. తాపదీప్తి; కాకవెలుగు; light of heat; * incandescent, adj. తాపదీప్త; ప్రజ్వలన; వేడి చేత వెలుగు పుట్టించే; ** incandescent lamp, ph. ప్రజ్వలన దీపం; కాక దీపం; * incantation, n. అభిచారం; మంత్రం; * incarcerate, v. t. ఖైదులో పెట్టు; బంధించు; * incapability, n. అసమర్ధత; * incarnation, n. అవతారం; * incendiary, adj. ఇళ్ళని కాల్చే స్తోమత గల; * incense, v. i. కోపోద్దీపమగు; * incense, n. సుగంధ ద్రవ్యం; ధూపం; ** incense stick, n. అగరువత్తి; * incentive, n. ప్రచోదనం; ప్రోత్సాహకం; ఉసి కోల్పేది; ప్రేరేపకం; ప్రేరకం; * inception, n. ప్రారంభం; * incessant, adj. ఎడతెగని; నిరాఘాటంగా; అనవతరంగా; * incest, n. వావిడికము; వావివరసతప్పడము; అగమ్యాగమనము; ఒకే కుటుంబ సభ్యుల మధ్య లైంగిక సంబంధం; వివాహము కూడని వరుస (వావి) గలవారితో వ్యభిచారము; * inch, n. అంగుళం; * inch, v. i. నెమ్మదిగా జరుగు; * incident, adj. పతన; ** incident angle, ph. పతన కోణం; ** incident light, ph. పతన కాంతి; ** incident ray, ph. పతన కిరణం; * incident, n. సంఘటన; * incidental, n. ఆగంతుకం; అప్రధానం; అనుషంగికం; * incidental, adj. అనుషంగిక; అప్రధాన; ప్రధాన కార్యక్రమంతోపాటు, అప్రయత్నంగా జరిగిన; (అనగా, ప్రమాదవశాత్తూ కాదు); * incidentally, adv. అనుషంగికంగా; (see also) accidentally; * incineration, n. భస్మీకరణం; * incinerator, n. భస్మి; భస్మం చేసే ఉపకరణం; * incipit, n. ప్రారంభ వాక్యం; కథన ప్రారంభం; * incision, n. కోత; గంటు; నాటు; * incisors, n. కుంతలాలు; కొరకడానికి వాడే పళ్ళు; the front teeth present in most mammals; * incite, v. t. రేకెత్తించు; రెచ్చగొట్టు; ప్రేరేపించు; ఉసికొలుపు; ఉత్తేజపరచు; * inclement, adj. పాడుగా ఉన్న; జడివాన, తుపాను మొదలైన పరిస్థితుల వల్ల పాడుపడిన; * inclination, n. (1) అభిమతం; అభిరుచి; చిత్తవృత్తి; (2) అభిలాష; ఉబలాటం; (3) వాలు; మొగ్గు; నతి; * incline, n. వాలు; ఆస్థ; తటం; * inclined, adj. వాలు; వాలిన; మొగ్గిన; దోర; తొంగలి; నత; ** inclined plane, ph. వాలు తలం; దోర తలం; మొగ్గుబల్ల; తొంగలి బల్ల; ఆస్థ ఫలకం; * incognito, n. ఇతరులకి దొరకకుండా తప్పించుకోగల జ్ఞానం; మారువేషం; * incoherent, adj. అసంబద్ధమైన; పొంతనలేని; అకటవికటమైన; అసంగతమైన; * income, n. [[ఆదాయం]]; ఆయము; రాబడి; వచ్చుబడి; వరుమానం; సంపాదన; (rel.) earnings; ** low-income, ph. అల్పాదాయం; ** net income, ph. నికరాదాయం; ** income tax, ph. ఆదాయపు పన్ను; రాబడి పన్ను; * incomparable, adj. సాటిలేని; అనన్య సామాన్యమైన; అసదృశమైన; అసమానమైన; నిరుపమాన; * incompatible, adj. సామరస్యం లేని; అసంగతమైన; పొసగని; * incompetence, n. అప్రయోజకత్వం; అసమర్ధత; * incomplete, adj. అర్ధాంతర; అసంపూర్ణ; అరకొర; అసమగ్ర; * incomplete, n. అసంపూర్ణం; అర్ధాంతరం; * incomprehensible, n. అప్రమేయం; దుర్‌గ్రాహ్యం; అవిజ్ఞేయం; * inconceivable, n. అచింత్యం; ఊహించడానికి కూడా వీలు లేని; * incongruity, n. అసంగతత్త్వం; * inconsequential, adj. ఆషామాషీ; * inconsiderate person, ph. అసమీక్ష్యకారి; * inconsistency, n. వైరుధ్యం; పరస్పర వైరుధ్యం; * inconsistent, adj. అసంగతమైన; అసంబద్ధమైన; పరస్పర విరుద్ధమైన; * incontinent, n. మల మూత్ర విసర్జనలపై పట్టు తప్పటం; * incontrovertible, adj. తిరుగులేని; నిరాక్షేపమైన; నిర్వివాదమైన; రూఢియైన; నిస్సందేహ; చర్చకు అవకాశంలేని; * inconvenience, n. ఇబ్బంది; * inconvenient, n. ప్రతికూలం; (ant.) అనుకూలం; * incorporate, v. t. సంస్థీకరించు; వ్యవస్థీకరించు; * incorporation, n. సంస్థ; వ్యవస్థాపన; * incorporation, v. t. సంస్థాపన; * incorrigible, adj. మూర్ఖ; మొండి; * increase, v. i. ఎసరు; ఎసరేగు; ఎసలారు; * increase, v. t. పెంచు; ఎక్కువ చేయు; ఎక్కించు; * incredible, adj. నమ్మశక్యంకాని; వింతైన; విడ్డూరమైన; అపురూపమైన; * incredulous, adj. నమ్మతగని; నమ్మరాని; * increment, n. (1) పెరుగుదల; (2) జీతంలో పెరుగుదల; * incriminate, v. t. నేరారోపణ చేయు; అభియోగించు; * incrimination, n. నేరారోపణ; అభియోగం; * incubation, n. పొదుగుట; ఉద్భూతం; డింభోషణం; ** incubation period, ph. ఉద్భూత కాలం; డింభోషణ కాలం; ** incubation period of a disease, ph. రోగం యొక్క ఉద్భూత కాలం; రోగోద్భూత కాలం; * incubator, n. పొదుగుపెట్టె; డింభోషణి; * incubus, n. ఆడదానితో రతిని కాంక్షించే మగ దయ్యం; (ant.) succubus; * incur, v. t. పొందు; పడు; * incus, n. రదనికాస్తి; మధ్య చెవిలో ఉన్న ఒక చిన్న ఎముక; * indebted, adj. రుణపడియుండు; రుణగ్రస్తమైయుండు; అప్పుపడి ఉండు; * indeed, inter. అలాగా; * indefinite, adj. అస్పష్టమైన; అపారమైన; అనిర్దిష్ట; * indefinable, adj. అనిర్వచనీయ; * indelible, adj. చెరగని; * indemnity, n. (1) నష్టపరిహారం; (2) a contractual agreement between two parties; * indentation, n. (1) లోత్త; (2) గంటు; పేరా మొదటి వరసని మార్జిన్ నుండి దూరంగా జరిపి రాయడం; * indenture, n. ఒడంబడిక; ఒప్పందం; ఖరారునామా; ముచ్చిలికా; ** indentured labor, ph. ఒప్పందపు కూలి; ముచ్చిలకా దాస్యం; * independent, adj. స్వతంత్ర; నిరాలంబ; * independence, n. స్వతంత్రం; నిరాలంబం; * indestructible, adj. అవ్యయ; * indestructible, n. అవ్యయం; * indeterminate, adj. అనిర్దిష్ట; * index, n. సూచిక; పదపట్టిక; అనుక్రమణిక; పదసూచి; చింతామణి; ఒక పుస్తకంలోని ముఖ్యమైన మాటలు ఏయే పుటలలో కనిపిస్తాయో చెప్పే సూచిక; సాధారణంగా ఈ సూచిక పుస్తకం చివర ఉంటుంది; ** index finger, ph. తర్జని; చూపుడువేలు; ** index register, ph. [comp.] సూచిక పల్టీపేరు; తర్జని పల్టీపేరు; * India, n. భారతదేశం; ఇండియా; ** India ink, ph. త్వరగా ఆరే (నల్ల) సిరా; భారతీయులలా నల్లగా ఉంటుందని మొదట్లో ఈ సిరాకి ఈ పేరు పెట్టారు, బ్రిటీష్‌వారు. దరిమిలా ఈ రకం సిరాని అన్ని రకాల రంగులలోనూ చేస్తున్నారు. పిల్ల చచ్చినా పురిటి వాసన పోలేదన్నట్లు ఈ పేరు మాత్రం మిగిలింది. ** India rubber, ph. సందర్షిణి; same as natural rubber; [bot.] ''Hevea brasiliensis;'' * Indian, adj. భారత్; భారతీయ; భారతదేశానికి సంబంధించిన; ఇండియా ఉపఖండానికి సంబంధించిన; ** Indian aconite, ph. నాభి; ** Indian airspace, ph. భారతీయ గగనతలం; ** Indian aloe, n. ph. కలబంద; ** Indian beech, n. ph. కానుగ; [bot.] ''Millettia pinnata, Pongamia pinnata;'' ** Indian birthwort, ph. ఈశ్వర వేరు; ** Indian butter tree, ph. ఇప్పచెట్టు; ** Indian coral, ph. పారిజాతం; ** Indian gum arabic, ph. తుమ్మ; ** Indian jalap, ph. తెగడ చెట్టు; ** Indian kino, ph. వేగిస చెట్టు; ** Indian lilac, ph. తురక వేప చెట్టు; ** Indian mulberry, ph. మద్ది; ** Indian olibanum, ph. పరంగి సాంబ్రాణి; ** Indian pennywort, ph. బ్రహ్మీ మొక్క; ** Indian spikenard, n. జటామాంసి; [bot.] ''Nardostachys jatamansi'' of the Valerian family; ** Indian spinach, ph. [[బచ్చలి]]; ** Indian Subcontinent, ph. ఇండియా ఉపఖంఢం; ఈ ఉపఖండంలో భారతదేశం, నేపాల్, బంగ్లాదేశ్, శ్రీలంక; భూటాన్, పాకిస్తాన్, మయాన్‌మార్, హిందూ మహాసముద్రంలోని చిల్లర దీవులు ఉన్నాయి; * Indian, n. m. భారతీయుడు; * Indian-ness, n. భారతాత్మ; * indicate, v. t. సూచించు; * indicator, n. సూచి; సూచిక; సంసూచిక; ముల్లు; అర్థకం; స్పోరకం; ** indicator function, ph. స్పోరక ప్రమేయం; ** indicator of depth, ph. దఘ్నార్థకం; లోతుసూచిక; ** indicator of direction, ph. దిక్సూచి; ** indicator of meaning, ph. భావార్థకం; భావసూచిక; ** indicator of plural, ph. బహువచన స్పోరకం; ** indicator of size, ph. పరిమాణార్థకం; * indictment, n. నేరారోపణం; * indifference, n. ఉపేక్ష; ముభావం; ఉదాసీనత; * indigenous, adj. దేశవాళీ; స్వదేశీ; దేశీయ; * indigestion, n. అజీర్ణం; అగ్నిమాంద్యం; అజీర్తి; * indignation, n. రోషం; ఆగ్రహం; కోపం; * indigo, n. నీలిమందు; ಅవిరి; ** indigo plant, ph. నీలిమొక్క; రంజని; నీలిగోరింట; మధుపర్ణిక; అవిరి; * indirect, adj. పరోక్ష; అపసవ్య; * indirectly, adv. చూచావాచాయగా; పరభారిగా; * indiscreet, adj. విచక్షణారహిత; ఆలోచనలేని; అనాలోచిత; * indiscriminately, adv. విచక్షణా రహితంగా; * indispensable, adj. అనివార్య; ఆవశ్యక; అపరిహార్య; తప్పనిసరి అయిన; * indisposed, adj. అస్వస్థ; విముఖ; * indisputable, n. నిర్వివాదాంశం; * indistinct, adj. అస్వచ్ఛం; * Indium, n. ఇండియం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 99, సంక్షిప్త నామం, In); (ety.) from the indigo blue spectral line; has nothing to do with India; * individual, adj. వ్యష్టి; వైయక్తిక; ప్రత్యక్‍; * individual, n. (1) వ్యక్తి; ఆసామీ; నఫరు; (2) వైయక్తికం; ** individual incidents, ph. వ్యష్టి సంఘటనలు; వైయక్తిక సంఘటనలు; ** individual souls, ph. ప్రత్యగాత్మలు; * individualistic, adj. వ్యక్తివాద; * individuality, n. వ్యక్తిత్వం; వైయుక్తికత; * individualization, n. వ్యష్టీకరించడం; * individually, adv. నఫరుగతిగా; * Indo-Aryan, adj. హింద్వార్య; ఔత్తరాహ; * indoctrinate, v. t. బోధించు; బోధచేయు; బలాత్కారంగా సమ్మతింపజేయు; * indoctrination, n. బోధ; * indolent, n. మొండి; * indolence, n. సోమరితనం; బద్ధకం; * induce, v. t. ప్రేరేపించు; ప్రోత్సహించు; ఉన్ముఖుని చేయు; ప్రలోభపెట్టు; * induced, adj. ప్రేరిత; ప్రలోభిత; ** induced current, ph. ప్రేరిత ప్రవాహం; * inducement, n. ప్రేరణ; ప్రోత్సాహం; * induction, n. (1) అర్థాపత్తి; ఆగమనం; నిగమనం; వ్యష్టి సంఘటనల పరంపర నుండి సాధారణ సూత్రాన్ని ప్రతిపాదించే పద్ధతే ఆగమనం; (ant.) deduction; (2) ప్రేరేపణ; ప్రేరణ; ప్రలోభం; ** induction coil, ph. ప్రేరణ తీగచుట్ట; ** induction cooking, ph. Induction cooking uses an electromagnetic field that transfers currents directly to the cookware placed on a glass surface. The heat is created from within the cookware itself; as soon as you remove it from a burner, the heating stops. ** induction method, ph. ఆగమన పద్ధతి; a mathematical technique used to prove a statement is true for all positive integers by showing it holds for the first case (base case) and then demonstrating that if it's true for any given number, it must also be true for the next number (inductive step), essentially proving it for all; ** induction motor, ph. ప్రేరక చాలకం; ప్రేరక చాలక యంత్రం; an electric motor that uses alternating current (AC), propelled by a magnetic field that rotates. They comprise a rotor, a stator, and coils that convert electrical energy into mechanical energy using electromagnetic induction. * indulge, v. i. అనుభవించు; * industrial, adj. పారిశ్రామిక; ** industrial chemistry, ph. పారిశ్రామిక రసాయనం; ** industrial estate, ph. పారిశ్రామిక వాడ; ** industrial revolution, ph. పారిశ్రామిక విప్లవం; ** industrial wastes, ph. పారిశ్రామిక వ్యర్ధాలు; * industrialist, n. పారిశ్రామికుడు; పారిశ్రామికవేత్త; * industrialization, n. పారిశ్రామికీకరణం; పరిశ్రమల విస్తరణ; * industrious, adj. శ్రమించెడు; * industry, n. శ్రమ; పరిశ్రమ; * inedible, adj. అఖాదీ; తినడానికి పనికిరాని; ** inedible oil, ph. అఖాదీ తైలం; ** ineffable, adj. వర్ణనకి లొంగని; వర్ణింఫశక్యముకాని; వాచామగోచరమైన; అనిర్వచనీయమైన; చెప్పనలవికాని; * ineffectual, n. వ్యర్థం; * inelastic, adj. అస్థితిస్థాపక; స్థితిస్థాపక రహిత; స్థితిస్థాపకత లేని; * inept, adj. అప్రయోజక; చతురత లేని; నైపుణ్యం లేని; * inert, adj. జడ; స్తబ్ధ; మంద; అచేతన; తామసిక; ** inert gas, ph. జడ వాయువు; మందవాయువు; స్తబ్దవాయువు; * inequality, n. వైషమ్యం; * inertia, n. జడత్వం; జడత; జడిమ; స్తబ్ధత; తమస్సు; * inertial, adj. జడత్వ; ** inertial frame, ph. జడత్వ చట్రం; ** inertial frame of reference, ph. ప్రమాణ జడత్వ చట్రం; ** inertial mass, ph. జడత్వ గురుత్వం; తామస గురుత్వం; * inestimable, adj. అగణ్య; * inequality, n. అసమానత్వం; విసమీకరణం; వైషమం; న్యూనాధిక్యత; * inequity, n. అసమానత; ప్రతిసమం; * inevitable, n. నియతం; అనివార్యం; విధాయకం; * inexhaustible, adj. అవ్యయ; అవ్యయమైన; * inexhaustible, n. అవ్యయం; * inexpensive, n. అగ్గువ; చవుక; * infallible, n. అచ్యుతం; తప్పుకి అతీతం; * infamy, n. అపకీర్తి; అప్రతిష్ఠ; దుర్యశం; * infancy, n. శైశవం; శైశవావస్థ; పసితనం; * infant, adj. శిశు; శైశవ; * infant, n. శిశువు; పసిబిడ్డ; పసికందు; నెత్తురుకందు; నెలకూన; చిరుత; బుడుత; బొట్టె; కిశోరం;కందు; పసివాడు; ప్రసవం అయినప్పటినుండి మాటలు వచ్చేవరకు శైశవ దశ; * infanticide, n. శిశుమేధం; శిశుహత్య; * infantry, n. కాల్బలం; పదాతిబలం; * infarct, n. ప్రాణరహిత కణజాలం; శరీరంలో రక్తపు సరఫరా లేక కొద్ది మేర చచ్చిపోయిన భాగం; * infarction, n. కణజాల మరణం; శరీరంలో రక్తపు సరఫరా లేక కొద్ది మేర చచ్చిపోవడం; ** coronary infarction, ph. గుండెలోని కండరాలకి రక్తపు సరఫరా లేక కొద్ది మేర కణజాలం చచ్చిపోవడం; * infatuation, n. మోహం; చిత్తమోహం; వ్యామోహం; మూఢ ప్రేమ; అభినివేశం; తేలగింపు; * infect, v. t. సూక్ష్మజీవులని శరీరంలో చొరబడేట్టు చేసి రోగం కలిగించడం; * infection, n. తిష్ట; తిష్ట రోగం; లాతికణావేశం; అన్యకణావేశం; సోకుడు; అంటునలత; జాడ్యం; సూక్ష్మజీవులు శరీరంలో చొరబడి ఒక చోట స్థావరం ఏర్పరచుకోవడం; see also infestation; ** vaginal infection, ph. యోని తిష్ట; * infectious, adj. తిష్ట; సంక్రామిక;, ** infectious disease, ph. తిష్ట రోగం; సంక్రామిక రోగం; అంటునలత; * inference, n. అనుమాన ప్రమాణం; అనుమితి; అనుభావనము; అర్థాపత్తి; ఉత్తరపక్షం; గ్రాహ్యం; ఒక అంశం నుండి గ్రహించే సారాంశం, ఆకళింపు, ** inference engine, ph. అనుమితి సాధకం; ** inference rule, ph. అనుమితి నియమం; * inferior, adj. చవకబారు; తీసికట్టు; తక్కువైన; నీచ; నీచమైన; కింది; బీడు; అల్కా; హీన; అధో; కీత; న్యూన; అవాచీ; అవద్య; ** inferior land, ph. కీతనేల; ** inferior vena cava. ph. అధోబృహత్సిర; the large vein that returns blood from the legs and abdomen to the heart; * inferiority, n. న్యూనత; లోకువ; హీనత; అప్రధాన్యత; ** inferiority complex, ph. ఆత్మన్యూనతా శంక; ఆత్మన్యూనతా భావం; * infertile, adj. నిస్సారమైన; పండని; గొడ్డు; * infestation, n. సూక్ష్మజీవులు, పరభుక్కులు జీవి ఉపరితలం మీద స్థావరం ఏర్పరచుకోవడం; see also infection;36. * infidelity, n. అవిశ్వాసం; ** conjugal infidelity, ph. వ్యభిచారం; * infinite, adj. అనంతమైన; అనంత; అపరిమిత; అంతూ దరీ లేని; ** infinite regress, ph. అనవస్థా దోషం; ఏదైనా ప్రతిపాదన మరొక ప్రతిపాదనపై ఆధారపడి, ఆ ప్రతిపాదన ఇంకొక దానిపై, అది మరొక దానిపై, ఇలా అనంతంగా ఆధారపడుతూ పోవడాన్ని అనవస్థా దోషం (Infinite Regress) అంటారు. అలాంటి దోషమున్న ప్రతిపాదన తర్కసమ్మతం కాదన్న మాట. ** infinite series, ph. అనంత శ్రేణి; * infinitesimal, adj. అత్యల్ప; అత్యంత సూక్ష్మమైన; ** infinitesimal calculus, ph. అత్యల్ప కలనం; An infinite number of infinitesimals are summed to calculate an integral; * infinitive, n. తుమర్థం; తుమున్నర్థకం; క్రియ యొక్క సామాన్య రూపం; క్రియ యొక్క దాత్వర్ధక రూపం; ఇంగ్లీషులో సాధారణంగా ఏ క్రియకైనా ముందు to చేర్చితే అది infinitive రూపం అవుతుంది; ఉదా: to love, to eat, to run, to believe, to follow, to laugh, to stare, to wonder. * infinity, n. అనంతం; దిగంతం; మహత్తు; అంతులేనిది; * infirmary, n. ఆసుపత్రి; * infirmity, n. అశక్తి; నిస్త్రాణ; నలత; సుస్తీ; * infix, adj. మధ్యలో వేసిన; మధ్యలో వచ్చే; * inflammable, adj. జ్వలనశీలమైన; మండే గుణం కల; మండే; * inflammation, n. వాపు; శోఫ; ఉబ్బు; ఉలుపు; * inflammatory, adj. (1) వేడిని పుట్టించే; తాపజనక; (2) కోపం కలిగించే; రెచ్చగొట్టే; * inflate, v. t. ఊదు; గాలితో నింపు; * inflation, n. ద్రవ్యోల్బణం; దివాలేషం; డబ్బు సరఫరా ఎక్కువవడం వల్ల వస్తువుల ధరలు, చాకిరీల ధరలు అదేపనిగా పెరుగుతూ పోవడం; దివాలేషం అంటే కరువు కాదు. కరువు రోజులలో ధరలు పెరగడానికి కారణం వస్తువులు దొరకక పోవడం; * inflection, n. [gram.] రూపభేదం; (note) his is an inflection of he; ఇంటి is an inflection of ఇల్లు; * inflow, n. ఆన; ** barrier to inflow, ph. ఆనకట్ట; * influence, n. ప్రభావం; ప్రభ; ప్రాబల్యం; పలుకుబడి; మాట చెల్లుబడి; పరపతి; * influence, v. t. ప్రభావితం చేయు; * influencer, n. ప్రభావశాలి; పలుకుబడి ఉన్న వ్యక్తి; ఇతరులను ప్రభావితం చేసే వ్యక్తి; సమాజంలో లేదా సోషల్ మీడియాలో గుర్తింపు ఉన్న వ్యక్తి; ప్రచారకర్త; ఒక విషయం లేదా వస్తువు గురించి ఇతరులకు తెలిపి, దానిని వాడేలా ప్రోత్సహించే వ్యక్తి. * influenza, n. ఫ్లూ; విషపడిశం; * inform, v. t. తెలియజేయు; (rel.) tell; * informal, adj. అనియత; ** informal education, ph. అనియత విద్య; * information, n. సమాచారం; వార్త; విశేషం; వక్కాణం; తెలిమానం; ** information highway, n. సరదా; సమాచార రహదారి; సమాపథం; సమాచార మహాపథం; ** information theory, n. సమాచార సిద్ధాంతం; ** informed sources, ph. అభిజ్ఞ వర్గాలు; * informer, n. వేగులవాడు; ఆచూకీదారు; * infra, adj. అధో; నీచ; తక్కువ; కింద; * infraction, n. అతిక్రమణ; * infrared, adj. అత్యారుణ; పరారుణ; ** far infrared, ph. దూర పరారుణ; * infrastructural, adj. ఉపనిర్మాణ; * infrasound, n. అధోశబ్దం; sound waves with frequencies below the lower limit of human audibility; * infrastructure, n. అవస్థాపన సౌకర్యాలు; ఉపనిర్మాణం; ఉపకరణ సౌకర్యాలు; * infringement, n. అతిక్రమణం; ఉల్లంఘనం; * in good faith, ph. విశ్వాసంతో; నమ్మకంతో; * ingenious, adj., అబిరుచి చూపించు; తెలివయిన; ఊహాశక్తితో నిండిన; * ingenuous, adj., అమాయకమయిన; నిగర్వమయిన; దర్పములేని; * ingot, n. పాళా; లోహపు కడ్డీ; * ingrained, adj. అస్థిగతమైన; గట్టిగా పట్టిన; * ingredients, n. pl. అంశములు; ఘటకద్రవ్యములు; ఘటకాంశాలు; అంగములు; సంబారాలు; సరంజామా; ఒక అంశాన్ని తయారు చెయ్యడానికి కావలసిన వస్తువులు; * ingress, n. లోనికి పోయే దారి; * inhabit, v. i. నివసించు; అధివసించు; * inhabitant, n. నివాసి; వాస్తవ్యుడు; సాకీను; * inhabited, adj. జనసంకీర్ణ; * inhalation, n. ఉచ్ఛ్వాసం; పూరకం; * inhalation and exhalation, ph. ఉచ్ఛ్వాస నిశ్వాసాలు; పూరక రేచకాలు; * inhale, v. i. ఎగపీల్చు; * inherent, adj. స్వతస్సిద్ధమైన; స్వాభావికమైన; ప్రాకృతిక; స్వయంసిద్ధ; సిద్ధం; * inheritance, n. వారసత్వం; వంశానుగతం; పారంపర్యం; ఉత్తరాధికారం; మిరాసి; దాయభాగం; దాయం; తల్లిదండ్రులనుండి పిల్లలకి సంక్రమించే సొత్తు; ** inheritance from brother, ph. భ్రాతృకం; ** inheritance from father, ph. పైతృకం; ** inheritance from mother, ph. మాతృకం; * inherited, adj. పారంపరిక; వారసత్వపు; * inhibitory, adj. నియామక; * inhospitable, adj. నిరాదరణ; * inhuman, adj. అమానుష; * inhumane, n. అమానుషం; * inhumanely, adv. అమానుషంగా; * inimitable, adj. సాటిలేని; * initial, adj. ఆరంభ; ప్రథమ; మొదటి; ముక్తాయి; ** initial condition, ph. ప్రారంభ పరిస్థితి; * initials, n. pl. పొడి అక్షరాలు; ఆద్యక్షరాలు; * initiation, n. ప్రారంభ ఉపదేశం; దీక్ష; ప్రారంభ కార్యక్రమం; * initiative, n. చొరవ; ఉపక్రమం; ప్రథమయత్నం; * injunction, n. నిషేధాజ్ఞ; ఉత్తర్వు; * injure, v. i. గాయపడు; దెబ్బ తగిలించుకొను; * injure, v. t. గాయపరచు; దెబ్బ తగిలించు; * injured, n.m. గాయపడ్డవాడు; క్షతగాత్రుడు; దెబ్బతగిలినవాడు; ** injured person, ph. క్షతగాత్రుడు; * injurious, adj. క్షతకరం; హానికరం; * injury, n. దెబ్బ; గాయం; క్షతం; * injustice, n. అక్రమం; అన్యాయం; * ink, n. సిరా; మషి; మసి; * ink bottle, n. సిరాబుడ్డి; మషీమణి; * inkblot, n. సిరామరక; * inlaid, adj. ఖచిత; ఆఖచిత; ** inlaid with precious stones, ph. రత్నఖచిత; * inland, adj. దేశాంతర్గత; అంతర్దేశీయ; * in-laws, n. pl. అత్తవారు; వియ్యాలవారు; * inlay, v.t. పొదుగు; తాపడం చేయు; చెక్కు; * inlet, n. (1) సముద్రం భూమి లోనికి చొచ్చుకు వచ్చిన చోటు; (2) యంత్రం లోనికి వాయువుని గాని ద్రవాన్ని గాని పంపే గొట్టం; (3) ప్రవేశ ద్వారం; నిష్క్రమణ ద్వారం; ప్రవేశిక; అంతర్ద్వారం; * in lieu of, ph. బదులుగా; స్థానంలో; * inmate, n. బందీ; ఖైదులోగాని, పిచ్చాసుపత్రిలోగాని బందీ అయిన వ్యక్తి; * inn, n. (1) సత్రవ; (2) హొటేలు; * innate, adj. సహజమైన; అంతర్జనిత; అంతర్లీన; * inner, adj. అంతర్గత; అంతర్గతమైన; అంతర్భూత; అంతరంగ; ** inner planets, ph. అంతర్ గ్రహాలు; ** inner voice, ph. అంతర్వాణి; * innocent, adj. దోషము లేని; నేరములేని; అపకారము చెయ్యని; తప్పులేని; నిరుపద్రవమైన; అమాయక; సాధువైన; ** innocent person, ph. నిర్దోషి; నిరపరాధి; అమాయకుడు; ** innocuous, adj. అపకారము చేసే సమర్ధత లేని; అపాయకరంగాని; హాని చేయని; అమాయకపు; * innovation, n. నవకల్పన; నవసృజన; అవిశ్య; * innuendo, n. వ్యాజ్యోక్తి; చాటూక్తి; అన్యాపదేశం; ఉపాలంభం; ఆక్షేపణ; అసలు అనుభూతిని మనస్సులో దాచిపెట్టి పైపైన మరొక విధంగా ప్రవర్తించడం; * innumerable, adj. అసంఖ్యాక; అసంఖ్యేయ; హేరాళము; లెక్కలేనన్ని; లెక్కపెట్టలేనన్ని; ** inoculate, v. t. (1) రోగకారక పదార్థాన్ని కానీ ప్రతిజనిని కాని శరీరం లోకి ప్రవేశపెట్టే ప్రక్రియ; వైద్య రంగంలో ఈ "రోగకారక" పదార్థం సర్వసాధారణంగా "వేక్సీను" అవుతుంది. ఆ పరిష్తితులలో inoculation ని vaccination అంటారు; (2) ఒక సూక్ష్మజీవిని లాతి పర్యావరణంలోకి ప్రవేశపెట్టడం; * inorganic, adj. అనాంగిక; వికర్బన; అసేంద్రియ; ** inorganic chemistry, ph. అనాంగిక రసాయనం; వికర్బన రసాయనం; అసేంద్రియ రసాయనం; * input, adj. అంతర్‌హిత; అంతర్యాన; అంతర్యాగ; ఆగత; నివిష్ట; నివేశ్య; ** input data, ph. దాపతాంశాలు; ప్రవేశాంశాలు; ఆగతాంశాలు; ప్రవేశిక దత్తాంశాలు; అంతర్యానాంశాలు; అంతర్యాగాంశాలు; ** input device, ph. నివేశ్యన సాధనం; నివేశనోపకరణం; ** I/O device, ph. ఆదాన-ప్రధాన సంవిధానం; * input, n. ఆగామి; నివేశన; దాపలం; ఆదానం; ప్రవేశాంశం; ప్రవేశికం; ఆగతం; ఆన; అంతర్యానం; అంతర్యాగం; లోరవానా (లోనికి రవానా); మేత; పెట్టు; అంతర్హితం; యాతం; నివేశనము; అంతర్గతం; * inquest, n. పంచాయతీ; అపమృత్యు విచారణ; * inquiry, n. భోగట్టా; * inquisition, n. ధర్మపరీక్ష; * inquisitiveness, n. జిజ్ఞాస; ఆదిత్స; * inradius, n. [math.] అంతర్వ్యాసార్ధం; the radius of a circle (sphere) inscribed in a polygon (polyhedron); see also circumradius; * insanity, n. వెర్రి; పిచ్చి; ఉన్మాదం; చిత్తవిభ్రమం; చిత్తచాంచల్యం; * inscription, n. రాత; అభిలేఖనం; ** inscription on copper plate, ph. తామ్ర పత్రాల మీద రాత; ** inscription on stone, ph. రాతి మీద రాత; శిలాభిలేఖనం; శిలాశేసనం; * insect, n. కీటకం; క్రిమి; పురుగు; ** insect pest, ph. చీడ; చీడపురుగు; * insecticide, n. కీటక సంహారి; కీటకారి; క్రిమిసంహారి; ** contact insecticide, ph. సంకర్షక క్రిమిసంహారి; స్పర్శా క్రిమిసంహారి; * insecurity, n. భద్రతారాహిత్యం; అభద్రత; ** insecure feeling, ph. అభద్రతా భావం; * inseparable, adj. అవినాభావ; * insemination, n. వీర్యదానం; ** artificial insemination, ph. కృత్రిమ వీర్యదానం; కృత్రిమ గర్భాదానం; * insert, v. t. దోపు; దూర్చు; జొప్పించు; జొనుపు; ఆగమించు; * insert, n. జొప్పించబడ్డది; దోపినది; ప్రక్షిప్తం; * insertion, n. దోపడం; దూర్చడం; జొప్పించడం; జొనుపడం; ఆగమనం; * inside, n. లోపల; * insiders, n. pl. అస్మదీయులు; * insight, n. సూక్ష్మాక్షిక; లోచూపు; దివ్యచక్షువు; * insignificant, n. అల్పం; స్వల్పం; * insinuation, n. నిందారోపణ; వ్యంగ్యోక్తి; * insipid, adj. చప్ప; చప్పని; చప్పనైన; చప్పిడి; నిస్సారమైన; రుచిలేని; పేలవమైన; * insist, v. t. పట్టుబట్టు; బలవంతం చేయు; హఠం చేయు; * insistent, adj. హఠ; బలవంతపు; * insolence, n. తృణీకారం; నిర్లక్ష్యం; * insolent, adj. మర్యాద లేని; తృణీకార భావంతో; * insolvency, n. దీవాలా; * insolvent, n. దీవాలా తీసిన వ్యక్తి; * insomnia, n. నిద్రలేమి; నిద్ర పట్టకపోవటం; * inspection, n. విలోకనం; తనిఖీ; పరీక్ష; * inspector, n. తనిఖీదారు; * inspiration, n. (1) ప్రేరణ; ఉత్తేజం; స్ఫూర్తి; ఉద్దీపనం; దైవావేశం; (2) ఉచ్ఛ్వాసం; గాలి పీల్చడం; * install, v. t. తురుము; కూర్చు; కీల్కొల్పు; సంఘటించు; సిద్ధపరచు; * installment, instalment (Br.), n. విడత; వాయిదా; కంతు; దాటు; దఫా; కిస్తు; కిస్తీ; ** installment payment, ph. కిస్తీ; వాయిదా వాయి; * installments, n. విడతలు; వాయిదాలు; దఫాలు; కిస్తీలు; కంతులు; ** by installments, ph. వాయిదాల మీద; కిస్తీ బందీ; కంతులవారీగా; ** first installment, ph. మొదటి వాయిదా; మొదటి దఫా; మొదటి కంతు; * instance, n. (1) ఉదాహరణం; దృష్తాంతము; చాటువ; (2) మారు; సారి; మచ్చు; * instant, n. క్షణం; * instantaneous, adj. క్షణిక; యుగపత్తు; సద్య; సద్యో; ** instantaneous acceleration, ph. సద్య [[త్వరణం]]; ** instantaneous position, ph. సద్య స్థానం; యుగపత్ స్థానం; ** instantaneous velocity, ph. సద్య ధృతిగతి; సద్య వేగం; * instead, prep. బదులుగా; మారుగా; ప్రతిగా; ప్రత్యామ్నాయంగా; * instigate, v. t. ప్రేరేపించు; ప్రోద్బలం చేయు; పురికొలుపు; ఉసిగొలుపు; * instigation, n. ప్రేరేపణ; ప్రోద్బలం; దుర్బోధ చేసేవ్యక్తి; పుల్లలు పెట్టే వ్యక్తి; * instill, v. t. (1) బొట్లు బొట్లుగా దిగజార్చు; (2) బోధ చేయు; * instinct, n. ఉపజ్ఞ; సహజేచ్ఛ; సహజజ్ఞానం; సహజాతం; సహజ స్ఫురణ; వాసన; ప్రవృత్తి; అంతఃప్రవృత్తి; ఇంగిత జ్ఞానం; జంతుజ్ఞానం; ** killer instinct, ph. జిఘాంస; యుయుత్స; గెలిచే వరకు పోరాడాలనే కోరిక; ** person with a killer instinct, ph. జిఘాంసువు; * instinctive, adj. సహజాత; * institute, n. సంస్థ; పీఠం; * institution, n. సంస్థ; పీఠం; * institutional, adj. సంస్థాగత; * instruction, n. (1) ఉపదేశం; బోధన; అధ్యాపన; (2) ఆదేశం; సమాదేశం; నిర్దేశం; ** instruction set, ph. ఆదేశ గణం; * instructional, adj. ఉపదేశాత్మక; బోధనాత్మక; * instrument, n. (1) సాధకం; సాధనం; ఉపకరణం; పనిముట్టు; కొరముట్టు; పరికరం; ఎత్తళి; జంత్రం; ఆతోద్యం; (2) దస్తావేజు; ** musical instrument, ph. ఆతోద్యం; ఉ. జంత్రవాద్యం; ** percussion instrument, ph. అవనాధం; ఉ. డప్పు; మృదంగం; తబలా, వాయులీనం, వీణ; ** wind instrument, ph. సుషిరం, ఉ. వేణువు; ** instrument of accession, ph. విలీన పత్రం; * instrumental, adj. (1) కరణార్థక; (2) జంత్ర; ** instrumental music, ph. జంత్ర వాద్యము; * insubordination, n. అవిధేయత; ఆజ్ఞాధిక్కారం; * insulator, n. బంధకి; బంధకం; అవాహకం; నిరోధకం; * insult, n. అవమానం; పరాభవం; తిరస్కారం; న్యక్కారం; * insurgence, n. తిరుగుబాటు; విద్రోహం; * insurance, n. [[బీమా]]; ** life insurance, ph. జీవిత బీమా; ** permanent insurance, ph. అతైంతిక బీమా; శాశ్వత బీమా; ** temporary insurance, ph. తైంతిక బీమా; అశాశ్వత బీమా; ** insurance policy, ph. బీమా పట్టా; బీమా పట్టా పత్రం; ** insurance premium, ph. బీమా అడితి; బీమా ప్రీమియం; * insurrection, n. ఉపప్లవం; తిరుగుబాటు; విప్లవం; * intact, adv. చెక్కుచెదరకుండా; * intake, n. ఆన; * integer, n. పూర్ణాంకం; పూర్ణసంఖ్య; అభిన్న సంఖ్య; అభిన్నాంకం; ** integer data type, ph. పూర్ణాంక దత్తాంశ ప్రకారం; * integrability, adj. సమాకలనీయత; * integral, adj. సమాకలన; అవినాభావ; ** integral calculus, ph. సమాకలన కలనం; ** integral connection, ph. అవినాభావ సంబంధం; * integrable, adj. సమాకలనీయ; సమాకలన ప్రక్రియకి లొంగే; * integrand, n. సమాకల్యం; సమాకలన ప్రక్రియకి లొంగబడ్డది; * integrated, adj. సమాకలిత; ** integrated circuit, ph. సమాకలిత విద్యుద్వలయం * integration, n. (1) సమాకలనం; చయనకలనం; (2) కలపడం; వీలీనత; ఏకీకరణ; సమన్వయం; * integrity, n. చిత్తశుద్ధి; నిజాయితీ; న్యాయవర్తన; పెద్దమనిషితనం; * intellect, n. (1) బుద్ధి; జ్ఞానశక్తి; ధిషణ; చిత్తం; (2)బుద్ధజీవి; ** sharp intellect, ph. కుశాగ్ర బుద్ధి; * intellectual, adj. వివేచనాత్మక; శేముష్య; బౌద్ధిక; మేథో; ** intellectual evolution, ph. బౌద్ధిక పరిణామం; ** intellectual mirage, ph. జ్ఞానమరీచిక; ** intellectual property, ph. మేథో సంపత్తి; మేథో సంపద; శేముషీ సంపద; * intellectual, n. మేధావి; శేముషీవంతుడు; మనీషి; * intelligence, n. (1) వివేకం; తెలివి; తెలివితేటలు; ప్రజ్ఞానం; (2) గూఢసమాచారం; వర్తమానం; అపసర్పము; వేగు; ** artificial intelligence, ph. విశ్వామిత్ర వివేకం; కృత్రిమ మేధ; ** intelligence gatherer, ph. వేగరి; అపసర్పుడు ** intelligence quotient, ph. బుద్ధిబలం; బుద్ధలబ్దం; * intelligentsia, n. pl. విజ్ఞులు; మేధావర్గం; వివేకవంతులు; * intend, v.i. ఉద్దేశించు; తలపెట్టు; * intended, adv. ఉద్దేశించిన; * intended, n. ఉద్దిష్టం; అభిలషణీయం; వాంఛనీయం; * intense, adj. తీవ్ర; తీక్షణ; ఉద్ధృత; * intensely, adv. ముమ్మరంగా; తీవ్రంగా; ఉధృతంగా; * intensity, n. తీవ్రత; తీక్షణత; ఉద్ధృతి; * intent, n. ఉద్దేశం; తలపోత; * intention, n. ఉద్దేశం; సంకల్పం; తలపోత; వివక్షత; మనోగతం; * intentionally, adv. ఉద్దేశపూర్వకంగా; సంకల్పశుద్ధితో; బుద్ధిపూర్వకంగా; చెయ్యాలని చేసిన; * inter, adj. అంతర్; పరస్పర; ఒండొంటి; అన్యోన్య; * inter, v. t. పాతు; పాతిపెట్టు; భూస్థాపితం చేయు; * interaction, n. సంకర్షణ; ** short-range interaction, ph. లఘు సంకర్షణ; * intercalary month, n. అధిక మాసం; లుప్త మాసం; పురుషోత్తమ మాసం; మల మాసం; మలిమ్లుచం; సూర్యసంక్రమణం లేని చంద్ర మాసం; * intercede, v. t. అటకాయించు; * intercept, v. t. అడ్డగించు; ఆపు; నిలుపు; * inter-cellular, adj. కణాంతర; * interchangeability, n. పరస్పర పరివర్తకత; * interchangeable, n. పరస్పర పరివర్తకం; * intercontinental, adj. ఖండాంతర; * intercourse, n. సంభోగం; రతిక్రీడ; * inter-crop, n. అంతర పంట; ఒక పొలంలో ఒక జాతి మొక్కల మధ్య ఉన్న ఖాళీ స్థలంలో మరొక పంట వెయ్యడం; ఉదాహరణకి అల్లం, పసుపు, జొన్న పొలాలలో పెండలం వేసి పండించడం; * interdependence, n. పరస్పరావలంబనం; అన్యోన్యాశ్రయం; పరస్పరాధీనత; * interface, n. అంతరాననం; అంతరముఖం; అంతరవదనం; అంతరవర్తనం; వినిమయసీమ; ** graphical interface, ph. చిత్రాంతరాననం; ** command-line interface, ph. అక్షరాంతాననం; * interest, n. (1) వడ్డీ; మిత్తి; తేమానం; ఫాయిదా; (2) శ్రద్ధ; మొగ్గు; (3) అభిరుచి; ఆసక్తి; ** compound interest, ph. చక్ర వడ్డీ; ** simple interest, ph. బారు వడ్డీ; ** vested interest interest, ph. స్వార్ధం; స్వకార్యం; * interesting, adj. ఆసక్తికరమైన; ఆసక్తివంతమైన; * interface, n. అంతరాననం; అంతరముఖం; అంతరవదనం; అంతరవర్తనం; అంతర్ముఖం; పరస్పర ఫలకం; ప్రతిముఖం; కలనయంత్రా నికి బాహ్య ప్రపంచానికి మధ్య సంభాషణలు జరగడానికి మధ్యవర్తిగా పనిచేసే శాల్తీ; ** graphical interface, ph. చిత్రాంతరాననం; చిత్రాంతరవర్తనం; ** command line interface, ph. అక్షరాంతాననం; * interference, n. జోక్యం; * interim, adj. అందాకా; తాత్కాలిక; మధ్యంతర; ** in the interim, ph. ఈ మధ్యలో; * interior, adj. అభ్యంతర; లో; లోపలి; ** interior room, ph. అభ్యంతర మందిరం; లోపలి గది; * interjection, n. సాధువాదార్థకం; ఆశ్చర్యార్థకం; * interlude, n. విష్కంభం; విరామ సమయం; * intermediate, adj. మధ్యంతర; మాధ్యమిక; అంతస్థ; నడుమంతరపు; * intermediate, n. మధ్యంతరం; మాధ్యమికం; అంతస్థం; నడుమంతరం; మధ్యస్థం; * interment, n. పాతిపెట్టడం; శవాన్ని భూస్థాపితం చేయడం; * intermission, n. విరామం; విరామ సమయం; * intermittent, adj. విడచి విడచి వచ్చే; అడపా తడపా వచ్చే; అంతరాయిక; ** intermittent catastrophe theory, ph. అంతరాయిక వినిపాత వాదం; * intermittently, adv. అంతరాయికంగా; అప్పుడప్పుడు; ఒక్కోసారి; * internal, adj. ఆంతరంగిక; అంతరంగ; అంతర్గత; అంతర్ గర్భిత; అంతర్; అంతర; అంతర్భూత; లోపలి; ** internal combustion, ph. అంతర్ దహన; ** internal forces, ph. అంతర్గత శక్తులు; ** internal planets, ph. అంతర్ గ్రహాలు; సౌరకుటుంబంలో సూర్యుడికి, గురుడికి మధ్యనున్న గ్రహాలని అంతర్‌గ్రహాలు అంటారు; * International, adj. అంతర్జాతీయ; * International Monetary Fund, n. అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి; * internationalist, n. అంతర్జాతీయతా వాది; * Internet, n. అంతర్జాలం; లీవల; (ఇక్కడ మధ్య అనడానికి "నడి- లీ- కౌన్- / కౌ- " అనే మూడింటిలో ఏదైనా పనికొస్తుంది); ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఉన్న కలన యంత్రాలు ఒకదానికొకటి సమాచారం పంపుకుందుకి వీలుగా ఉండే ప్రసారక సదుపాయం; మనుష్యులు మాట్లాడుకుందికి టెలిఫోను సౌకర్యం ఎలాగో అలాగే అంతర్జాలం కలనయంత్రాలు మాట్లాడుకుందికి ఉపయోగపడుతోంది; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: Internet * ---The '''Internet''' is a system that facilitates communication among many interconnected computers and devices throughout the world. You can use the Internet to send e-mails or access the World Wide Web (WWW) information. The Internet is the highway and the WWW is the repository of information;''' |} * * internode, n. కణుపుల మధ్యనున్న కాండం; * interpolation, n. అంతర్వేశనం; ప్రక్షేపణ; * interpret, v. t. వివరించు; వ్యాఖ్యానించు; అనువదించు; ** interpreted programming language, ph. అనువదిత విధిభాష; అనుదిత విధిభాష; A programming language, such as JavaScript, that is designed to be translated into executable code on the fly as the program is executed line by line; * interpreter, n. ద్విభాషి; దుబాసీ; ఒకరి నోటి మాటని తన నోటితో అనువాదం చేసే వ్యక్తి; see also translator; * interrogate, v. t. ప్రశ్నించు; అడుగు; * interrogation, n. ప్రశ్న; ** interrogation mark, ph. ప్రశ్నార్థక చిహ్నం; క్వొశ్చెన్ మార్కు; * interrogative, adj. ప్రశ్నార్థక; ప్రశ్నవాచక; * interruption, n. అంతరాయం; ఆటంకం; * intersection, n. ఖండన; మిళితం; ** point of intersection, ph. ఖండన బిందువు; మిళిత బిందువు; * interstellar, adj. తారాంతర; * interstitial, adj. మధ్యంతర; * intertwine, v. i. ముడిపడు; * intertwined, adj. జమిలి; * interval, n. అంతరం; వ్యవధి; వ్యవధానం; మధ్యకాలం; ఎడతెరిపి; ** time interval, ph. కాల వ్యవధి; * intervene, v. t. కలుగజేసుకొను; * interview, n. అభిముఖ సమావేశం; పరిపృచ్ఛట; భేటీ; ముఖాముఖీ; అడబల్కు; అడబల్కరం; see also rendezvous; * intestate, n. మరణశాసనం లేని పరిస్థితి; * intestinal, adj. ఆంత్ర; పేగుకి సంబంధించిన; * intestine, adj. పేగు; ఆంత్రం; ** large intestine, ph. పెద్ద పేగు; ** small intestine, ph. చిన్న పేగు; * intimacy, n. స్నేహం; లీయత; చనువు; ఆత్మీయత; * intimate, v. t. తెలియజేయు; * intimidate, v. t. బెదిరించు; బెదరగొట్టు; * intimidation, n. బెదిరింపు; * intolerable, adj. సహించరాని; భరించరాని; దుస్సహ; * intolerable, n. దుర్భరం; వెక్కసం; * intolerance, n. అసహనం; * intonate, v. t. స్వరభేదాలని పాటిస్తూ మాట్లాడు; నొక్కవలసిన చోట నొక్కుతూ మాట్లాడు; * intonation, n. వాక్యస్వరం; * intone, v. i. వంతపాడు; * intoxicant, n. మత్తుపదార్థం; నిషాపదార్థం; మద్యం; * intoxication, n. ముయికం; మత్తు; మత్తా; కైపు; నిషా; దిమ్ము; లాహిరి; ** intoxicating drink, ph. మత్తు ఎక్కించే పానీయాలు; మద్యం; కల్లు; సారా మొదలయినవి; * intracranial, adj. కరోట్యంతర; ** intra-syllabic symbols, ph. గుణింతాలకి వాడే గుర్తులు; * intricacy, n. చిక్కు; తికమక; జటిలత; ** intricate procedure, ph. [idiom] ద్రావిడ ప్రాణాయామం; క్లిష్టమైన పద్ధతి; * intrigue, n. [[తంత్రం]]; కుతంత్రం; గూడుపుఠానీ; * intrinsic, adj. సహజమైన; స్వాభావిక; నిజ; ** intrinsic value, ph. సహజమైన విలువ; సహజసిద్ధమైన విలువ; యదార్థమైన విలువ; నిజం విలువ; * introduction, n. (1) ఉపోద్ఘాతం; ఉపక్రమణం; ప్రస్తావన; ప్రవేశిక; see also preface; prologue; prelude; foreword; (2) పరిచయం; * introspection, n. ఆత్మపరిశోధన; ఆత్మశోధన; ఆత్మచింతన; ఆత్మావలోకనం; అంతర్లోకన; * introvert, n. అంతర్ముఖత్వం; m. అంతర్ముఖుడు; f. అంతర్ముఖి; * intrude, v. t. చొరబడు; * intruders, n. pl. చొరబాటుదారులు; * intruders, n. pl. చొరబాటుదారులు; * intrusion, n. చొరబాటు; * intuition, n. ఉపజ్ఞ; ఉపజ్ఞాతం; అంతర్బుద్ధి; అంతఃప్రబోధం; అంతఃస్పురణ; అర్ధాపత్త; కారణ కార్య సమీక్ష లేకుండా సూక్ష్మగ్రాహ్యత ప్రదర్శించడం; knowledge acquired without instruction; * intuitive, adj. అతీంద్రియ; సూక్ష్మగ్రాహ్య; ఉపజ్ఞామూలక; * inundate, v. t. ముంచు; ముంచెత్తు; * invade, v. t. దండెత్తు; దాడి చేయు; ముట్టడించు; * invalid, adj. (ఇన్ వేలిడ్) చట్టపరంగా ఆమోదయోగ్యం కాని; * invalid, n. (ఇన్ వెలిడ్) అనారోగ్యం వల్ల కాని, ముసలితనం వల్ల కాని తన పని తాను చేసుకోలేని వ్యక్తి; * invariant, adj. కూటస్థ; మార్పు చెందని; గణిత ప్రక్రియల వల్ల మార్పు చెందని; ** invariant embedding, ph. [math.] కూటస్థ తాపడం; * invasion, n. దండయాత్ర; దాడి; ముట్టడి; ** invasive plant, ph. బెడద మొక్క; * invective, n. దూషణ; సాధించు; తిట్టు; కించపరచేలా విమర్శ; * invent, v. i. కనిపెట్టు; సృజించు; see also discover; * invention, n. సంజనితం; అభిసర్గం; సృజనం; పరికథ; పరికల్పనం; ఉపేతం; ఒనరిక; ఆవిష్కరణ; ఆవిష్కారం; * inventiveness, n. సృజనాత్మకం; ఒనరిక; * inventor, n. స్రష్ట; ప్రణేత; నిర్మాత; సృష్టికారకుడు; కల్పనకర్త; ఉపేత; ఆవిష్కర్త; * inverse, adj. విలోమ; విపర్య; (ant.) అనులోమ; ** inverse square law, ph. విలోమ వర్గ సూత్రం; ** inversely proportional, ph. విలోమానుపాతం; * inversion, n. విపర్యాసం; ** thermal inversion, ph. తాప విపర్యాసం; ** invert sugar, ph. త్రిశంకు చక్కెర; Sucrose = Glucose-Fructose (attached together), Invert Sugar = Free Glucose + Free Fructose (apart); * inverted, adj. అధోముఖ; తలకిందులయిన; * inverted, n. వ్యత్యాస్తం; తలకిందులు; * invertebrate, n. అకశేరుకం; అపృష్ట వంశి; వెన్నుపూస లేని జంతువులు; * invest, v. t. మదుపు పెట్టు; పెట్టుబడి పెట్టు; * investors, n. pl. మదుపర్లు; పెట్టుబడిదారులు; * investigative, v. t. విచారించు; అన్వేషించు; పరిశోధించు; * investigative, adj. అన్వేషణాత్మక; పరిశోధనాత్మక; * investigation, n. పరిశోధన; దర్యాప్తు; విచారణ; అరయిక; అన్వేషణ; * investigator, n. m. పరిశోధకుడు; శోధకుడు; అన్వేషకుడు; విచారకుడు; * investment, n. పెట్టుబడి; * invincible, adj. అజేయ; * invisible, adj. అదృశ్య; అశరీర; అసదృశ; కనపడని; అగుపడని; ప్రచ్ఛన్న; ** invisible hand, ph. అసదృశ్య హస్తం; ** invisible ink, ph. అశరీర సిరా; ** invisible spectrum, ph. ప్రచ్ఛన్న వర్ణమాల; ** invisible universe, ph. అదృశ్య విశ్వం; ** invisible voice, ph. అశరీర వాణి; ఆకాశవాణి; * invitation, n. ఆహ్వానం; పిలుపు; ఆమంత్రణం; * invite, v.t. ఆహ్వానించు; పిలుచు; ** invited guests, ph. ఆహూతులు; ఆహ్వానితులు; * invocation, n. ఆవాహన; ప్రార్థన; నాందీశ్లోకం; * invoice, n. ఉల్లాకు; కొన్న సరకుల పేర్లు, ధరలు చూపించే జాబితా; * invoke, v. t. ఆమంత్రించు; * involuntary, adj. అసంకల్పిత; అసంకల్ప; అప్రయత్న; అనైచ్ఛిక; అనియంత్రిక; ఐచ్ఛికం కాని; ** involuntary action, ph. అనియంత్రిక చర్య; అసంకల్ప చర్య; ** involuntary muscles, ph. అనైచ్ఛిక కండరములు; అనియంత్రిక కండరములు; ** involuntary reflex, ph. అసంకల్ప ప్రతీకారం; * involvement, n. తాదాత్మ్యం; * inward, adj. అంతర్గత; * inundation, n. వరద; ముంపు; జలప్లుతం; * ion, n. అణుశకలం; అణువులో భాగం; అణువులోని ఎలక్ట్రానులని కొన్నింటిని విడగొట్టినప్పుడు మిగిలిన శకలాలు; * ionization, n. శకలీకరణం; అణువులు విద్యుదావేశం పొందడం; * ionized, adj. ప్రోద్ధుత; (Br.) ionised; * ionizing, adj. ప్రోద్ధుత; (Br.) ionising; ** ionizing radiation, ph. ప్రోద్ధుత వికీర్ణం; ప్రోద్ధుత వికిరణం; * ionosphere, n. అణుశకలావరణం; శకలావరణం; అయనోవరణం; * iota, n. (1) గ్రీకు భాషలో ఒక అక్షరం; (2) పల్లెత్తు; కించిత్తు; ఈషత్తు; ఇంచుక; ఇసుమంత; రవంత; లవలేశం; * IOU, n. రిణపణ్ణా; రుణపత్రం; * ipso facto, n. దానంతగా అది; అంతటితోనే; * irascibility, n. చిరాకు; చికాకు; * ire, n. ఆగ్రహం; * Iridium, n. ఇరిడియం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 77, సంక్షిప్త నామం, Ir); [Lat.]. iris = rainbow; * iris, n. (1) కానీనికా పటలం; నేత్ర విభాజకం; కంటిపాప చుట్టూ ఉండే గుండ్రని పొర; ఈ పొరకి ఉండే రంగే కంటి రంగు; (2) ఇంద్ర ధనుస్సు; హరివిల్లు; (3) శీతల దేశాలలో పూసే ఒక రకం పువ్వు; * iridescent, adj. బహువర్ణదీప్తి; ఇంద్రధనుస్సు వలె; (ety.) iris = rainbow, escence = becoming; * iron, adj. ఇనప; అయో; ** iron filings, ph. ఇనప రజను; అయోచూర్ణం; ** iron tip, ph. అయోముఖి; * Iron, n. (1) [[ఇనుము]]; అశ్మసారం; ఆయసం; ఒక రసాయన మూలం; (అణుసంఖ్య 26, సంక్షిప్త నామం; Fe); [Lat.] ferrum; (2) ఇస్థిరి; (3) ఇస్థిరి పెట్టి; ** cast iron, ph. పోత ఇనుము; దుక్క ఇనుముని కరిగించి, అందులో తుక్కు ఇనుముని, తదితర లోహాలని కలిపి, దానిని రకరకాల ఆకారాలు ఉన్న అచ్చులతో పోసి చల్లార్చగా వచ్చినది; ** pig iron, ph. దుక్క ఇనుము; దంప ఇనుము; blast furnace నుండి వచ్చిన కచ్చా ఇనుముని పోత పోసినప్పుడు వచ్చే దుక్కలు పందిపిల్ల ఆకారంలో ఉండేవిట; అందుకని pig iron అన్న పేరు వచ్చింది. ** scrap iron, ph. తుక్కు ఇనుము; పాత ఇనప సరుకు; ** wrought iron, ph. చేత ఇనుము; దుక్క ఇనుముని బొగ్గుల కొలిమిలో వేడి చేసి, సుత్తితో బాది, మలినములను పోగొట్టగా మిగిలిన ఇనుము; * iron, v. t. ఇస్థిరి చేయు; ** Iron Age, ph. ఆశ్మయుగం; ఇనప యుగం; క్రీ.పూ.1000 నుండి క్రీ.శ. 100 వరకు; కంచుయుగం తరువాత వచ్చిన కాలం; ** iron horse, ph. ఆశ్మాశ్వం; రైలింజను; ** ironing box, ph. ఇస్త్రీపెట్టి; * ironical, adv. ఇత్సితంగా; * irony, n. వ్యాజస్తుతి; వక్రోక్తి; వ్యంగ్యం; ఇత్సితం; అన్నది ఒకటి, దానివల్ల స్పురించే అర్ధం మరొకటి అవడం; * irradiation, n. ఉద్యోతనం; (lit.) to expose to light; * irrational, adj. (1) అకారణమైన; హేతుబద్ధం కాని; తర్కబద్ధం కాని; (2) అనిష్ప; నిష్పత్తిలా రాయడానికి వీలు పడని; ** irrational fear, ph. కారణం లేని భయం; అకారణమైన భయం; ** irrational number, ph. అనిష్ప సంఖ్య; అనిష్పాంకం; కరణీయ సంఖ్య; a number that cannot be expressed as a ratio; * irregular, adj. వ్యతిక్రమ; క్రమభంగ; క్రమవిపర్య; అవకతవక; అపవాద; ఉచ్చావచ; ** irregular form, ph. అపవాద రూపం; వ్యతిక్రమ రూపం; క్రమభంగ రూపం; ** irregular number, ph. అనిష్ప సంఖ్య; అనిష్పాంకం; ** irregular prime, ph. వ్యతిక్రమ ప్రధాన సంఖ్య; * irregularity, n. వ్యతిక్రమం; క్రమభంగం; క్రమవిపర్యం; అవకతవకతనం; * irregularly, adv. అడ్డగోలుగా; వరసావావీ లేకుండా; తర్కరహితంగా; * irrelevant, adj. అప్రస్తుత; * irresponsibility, n. బాధ్యతారాహిత్యం; * irreversible, adj. అప్రత్యావర్తక; అనుత్క్రమణీయ; * irreversible, n. అప్రత్యావర్తకం; * irrigated, adj. సాగు; సాగు చెయ్యడానికి సమకూర్చే నీటి పారుదల; ** irrigated land, ph. నదీమాతృకం; సాగుభూమి; ఆయకట్టు; పారకం; ** irrigated water, ph. సాగు నీరు; * irrigation, n. సాగు; సేద్యం; నీటి పారుదల; నీటికట్టు; ** drip irrigation, ph. బిందు వ్యవసాయం; బిందు సాగు; ** lift irrigation, ph. కపిలె సాగు; ఎత్తిపోతల సేద్యం; ఎత్తిపోతల సాగు; * irritability, n. చికాకు; * irritation, n. బాధ; వ్యధ; చికాకు; * ischium, n. తుంటి ఎముక; * isinglass, n. [[అభ్రకం]]; గిరిజం; * island, n. (ఐలెండ్) దీవి; [[ద్వీపం]]; [[లంక]]; ** offshore island, ph. తీరస్థ దీవి; * islet, n. చిన్న దీవి; దీవిక; * ism, suff. ఇజం; ప్రపంచాన్ని ఒక మూస పోసిన దృష్టితో చూసే తత్త్వం; * iso, pref. సమ; * isobar, n. సమవాయి; సమభార రేఖ; సమపీడన రేఖ; * isogamy, n. [bio.] సమ సంయోగం; ఒక రకం లైంగిక పునరోత్పత్తి; (ant.) anisogamy; * isogloss, n. [ling.] భేదకరేఖ; ఒక భాషలో గమనించదగ్గ మార్పులని విడదీసే భౌగోళిక రేఖ; గోదావరి దాటితే భాషలో మార్పు వినిపిస్తుంది కనుక గోదావరిని ఒక భేదక రేఖగా పరిగణించవచ్చ; * isolated, adj. వియుక్త; వివిక్త; వ్యష్ఠి; విడిగా ఉంచిన; ** isolated double bond, ph. వియుక్త జంటబంధం; ** isolated system, ph. వివిక్త వ్యవస్థ; వియుక్త వ్యవస్థ; వ్యష్ఠిగా ఉంచిన వ్యవస్థ; * isolation, n. విడివిడి; ఒంటరిపాటు; వేరుచేయుట; పార్థక్యం; పృథక్కరణ; ఏకాంతత్వం; సంపర్కరాహిత్యము; ప్రత్యేకించుట; * isomer, n. సమభాగి; సమాంగి; రెండు బణువులలోని వివిధ అణువులు సమానంగానే ఉండి, వాటి నిర్మాణ క్రమాలు తేడాగా ఉంటే ఆ రెండింటిని సమభాగులు అంటారు. * isomerism, n. సమభాగత్వం; సమాంగత; సమాంగత్వం; సాదృశ్యం; అనేక భాగములతో రకరకాల విన్యాసాలు కలిగిన నిర్మాణ క్రమాలతో ఒప్పారే రసాయనాలు; ** chain isomerism, ph. శృంఖల సమాభాగత్వం; శృంఖల సమాంగత; శృంఖల సమాంగత్వం; శృంఖల సాదృశత్వం; ** conformational isomerism, ph. అనురూపాత్మక సమభాగత్వం; అ. సమాంగత్వం; అ. సాదృశ్యం; ** group isomerism, ph. సామూహిక సమభాగత్వం; సా. సమాంగత; సా. సమాంగత్వం; సా. సాదృశ్యం; ** optical isomerism, ph. దృక్ సమభాగత్వం; దృక్ సమాంగత; దృక్ సమాంగత్వం; దృక్ సాదృశ్యం; ** positional isomerism, ph. స్థాన సమభాగత్వం; స్థాన సమాంగత; స్థాన సమాంగత్వం; స్థాన సాదృశ్యం; ** stereo isomerism, ph. ప్రాదేశిక సమభాగత్వం; ప్రా. సమాంగత్వం; ** structural isomerism, ph. నిర్మాణాత్మక సమభాగత్వం; ని. సమాంగత; ని. సమాంగత్వం; * isometric, adj. సమపరిమాణ; సమానమైన కొలతలుగల; ** isometric exercise, ph. సమపరిమాణ వ్యాయామం; కండరాలలో కదలిక రాకుండా తన్యత పుట్టించే వ్యాయామ పద్ధతి; * isomorphism, n. సమరూపత; * isopropyl alcohol, n. రబ్బింగ్ ఆల్కహాలు; ఉద్వర్తన ఒలంతం; జ్వరం వచ్చినప్పుడు దీనిని శరీరం మీద వేసి రుద్దితే ఉష్ణం తగ్గుతుంది కనుక ఈ పేరు వచ్చింది; C₃H₇OH; * isosceles, adj. సమద్విబాహు; * isotherm, n. సమతాపి; సమతాపరేఖ; ఒక మేపులో ఒకే తాపోగ్రత ఉన్న బిందువలని కలుపుతూ గీసే గీత; * isothermal, adj. సమతాప; * isotope, n. ఏకస్థాని; ఆవర్తన పట్టికలో ఒకే గదిలో ఉంచవలసిన రసాయన మూలకాలు; ** radio-isotopes, వికీర్ణ ఏకస్థానులు; * isotropic, adj. సమదైశిక; ఏ దిశలో కొలిచినా లక్షణాలలో మార్పు లేకపోయే; * isotropy, n. సమదైశికత; ఏ దిశలో కొలిచినా లక్షణాలలో మార్పు లేకపోవడం; * issue, n. (1) సంచిక; (2) సంతతి; (3)సమస్య; (4) విషయం; అంశం; ** life and death issue, ph. జీవన్మరణ సమస్య; ** issue at hand, ph. ప్రస్తుతపు సమస్య; * issue, v. t. జారీ చేయు; * isthmus, n. భూసంధి; * it, pron. proximate. ఇది; * it, pron. remote. అది; * italics, n. pl. వాలు అక్షరాలు; * itch, n. దురద; గుల; జిల; దూల; తీట; కండూతి; కసిమిరి; * item, n. మూర్తి; శాల్తీ; అంశం; ఉరువు; * iterate, v. t. ఆమ్రేడించు; పదే పదే చేయు; * iterative, adj. ఆమ్రేడిత; పునరుత్థాన; ** iterative method, ph. పునరుత్థాన పద్ధతి; చేసిన లెక్కనే చిన్న చిన్న మార్పులతో పదే పదే చేయడం; * itinerary, n. కార్యక్రమం; * itis, suff. వాపు; శోఫ; ఆర్తి; * its, pron. proximate. దీని; * its, pron. remote. దాని; * ivory, n. దంతం; ** ivory tower, ph. [idiom] దంతపు మేడ; ఒంటి స్తంభపు మేడ; విశ్వవిద్యాలయం; * ivy gourd, n. దొండ; దొండ పాదు;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] tdo9bxng69foxp9o6kulvacbq10ko9g 0 3004 39058 39025 2026-05-06T22:22:08Z Vemurione 1689 /* Part 2: Mf-Mz */ 39058 wikitext text/x-wiki పరువు <br /> =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * This dictionary uses American spelling for the primary entry. Equivalent British spellings are also shown as n added feature. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==Part 1: Ma-Me == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> ''' [[File:Blue-and-Yellow-Macaw.jpg|right|thumb|/Blue-and-Yellow-Macaw]] * macaw, n. మాకా; రామ చిలుకని పోలిన పెద్ద చిలుక; దీని తొట్టతొలి జన్మస్థలం దక్షిణ అమెరికా ఖండం; [bio.] ''Ara ararauna'' of the Psittacidae family; * mace, n. (1) గద; (2) జాపత్రి; జాజికాయ లోపల ఉన్న గింజ చుట్టూ వలలా ఉన్న కవచమే జాపత్రి; జాజికాయ ని nutmeg అనిన్నీ, జాపత్రిని mace అనిన్నీ అంటారు; * machination, n. పథకం; కుట్ర; * machine, n. యంత్రం; మర; జంత్రం; మిషను; ** sewing machine, ph. కుట్టు మిషను; ** machine learning, ph. యాంత్రికాభ్యాసం; యాంత్రిక అభ్యాసం; యంత్రాలకి స్వయం ప్రతిభతో పనులు చెయ్యడం ఎలాగో నేర్పే శాస్త్రం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: machine, appliance, device, gadget, tool. * ---''Machine'' is a generic word for a piece of equipment that needs electricity or another type of power. An ''appliance'' is a large machine that is used in the home.''' |} * * machinery, n. యంత్రాంగం; యంత్రసముదాయం; * Machiavellian, n. మేకీవిల్లియం; కౌటిల్యం; కుటిల రాజనీతి; * macro, adj. స్థూలమైన; పేద్ద; మహా; * macrocosm, n. స్థూలప్రపంచం; విశ్వం; ప్రపంచం; * macrophage, n. మహాబక్షణి; కణబక్షక కణాలలో కల్లా పెద్దగా తినమరిగిన కణం; ఈ కణాలు పైనుండి చొరబడ్డ సూక్ష్మజీవుల వంటి లాతి జీవులని, చచ్చిపోయిన స్వంత కణజాలన్నీ కబళించెస్తాయి; * mad, n. పిచ్చి; వెర్రి; ఉన్మత్తత; * madam, n. స్త్రీ; * mademoiselle, n. (మేమ్యుజెల్) కుమారి; అవివాహిత; * made, pt. & pp. make; * madness, n. పిచ్చితనం; వెర్రితనం; ఉన్మత్తత; * maelstrom, n. (1) సుడిగుండం; (2) గందరగోళమైన పరిస్థితి; * mafia, n. ముష్కరమూక; చట్టవ్యతిరేకమైన పనులు చేసే రహస్య ముఠా; * magazine, n. (1) పత్రిక; సంచికల వారీగా ప్రచురితమయే పత్రిక; (2) తుపాకీలో గుళ్ళు అమర్చే సొరుగులాంటి సదుపాయం; గుళ్ళగిడ్డంగి; * maggot, n. ఈగ గుడ్డు; మక్షిక డింభం; * magic, n. ఇంద్రజాలం; కనికట్టు; మాయ; మంత్రం; ** magic wand, ph. మంత్ర దండం; * magician, n. ఇంద్రజాలికుడు; మాంత్రికుడు; మాయలాడి; * magma, n. భూగర్భంలో ద్రవరూపంలో ఉండే రాయి; see also lava; * magnate, n. ఘనుడు; అగ్రగణ్యుడు; పెద్ద; ** business magnate, ph. పెద్ద వ్యాపారస్తుడు; * Magnesium, n. మగ్నం; [[మెగ్నీషియం|మెగ్నీసియం]]; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 12, సంక్షిప్త నామం, Mg); ** Magnesium sulfate, ph. మగ్నగంధకితం; మహాగ్నీషగంధకితము; MgSO₄; * magnet, n. సూదంటురాయి; అయస్కాంతం; స్కాంతం; లోహకాంతం; చుంబకం; ** bar magnet, ph. అయస్కాంతపు కడ్డీ; అయస్కాంత దండం; దండాయస్కాంతం; ** iron magnet, ph. అయస్కాంతం; * magnetic, adj. అయస్కాంత తత్వం; చుంబక; చుంబకీయ; ** magnetic field, ph. అయస్కాంత క్షేత్రం; ** magnetic pole, ph. అయస్కాంత ధ్రువం; * magnetism, n. (1) అయస్కాంత తత్వం; లోహచుంబకత్వం; (2) ఆకర్షణ; * magnetite, n. కాకిరాయి; ఇనుము యొక్క ముడి పదార్థం; Fe₃O₄; * magnetization, n. అయస్కాంతీకరణం; స్కాంతీకరణం; ఒక వస్తువుకి అయస్కాంతపు లక్షణాలు వచ్చేలా చెయ్యడం; * magnetized, adj. అయస్కాంతీకృత; * magnetosphere, n. అయస్కాంతావరణం; భూమి చుట్టూ ఉండే అయస్కాంత క్షేత్రం; * magnification, n. ఆవర్ధనం; పెద్దగా చెయ్యడం; * magnitude, n. పరిమాణం; పరిమేయత; స్థూలత్వం; కాయస్తం; మహత్వం; ప్రాముఖ్యం; తరగతి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: magnitude, brightness, absolute and apparent of stars * ---నక్షత్రం నిజంగా ఎంత వెలుగుని వెలిగక్కుతున్నాదో చెప్పడం కష్టం; ఒక నక్షత్రం తన ఉపరితలం నుండి ఎంత కాంతిని వెదజల్లుతున్నాదో (దీనినే తేజస్సు లేదా luminosity అంటారు) ఆ నక్షత్రం ఉపరితలం దగ్గరకి వెళ్లి కొలవలేము కదా! కనుక ఆ నక్షత్రాన్ని ఒక ప్రామాణికమైన దూరంలో (అనగా 10 పార్సెక్కుల దూరంలో) నిలిపి చూసినప్పుడు కంటికి కనిపించే దీప్తి ఎంతుంటుందో అంచనా వేస్తాం. ఈ అంచనాని absolute magnitude of a star అని అంటారు; it is the brightness with which a star would appear if placed at a standard distance of 10 parsecs or 32.6 light-years; దీనిని మనం శుద్ధ దీప్తి (absolute brightness) అని కాని శుద్ధ శ్రేణి (absolute magnitude) అని కాని అందాం. ఆ నక్షత్రం తన నిజ స్థానంలో ఉన్నప్పుడు మన కంటికి కనిపించేది దృశ్య దీప్తి (apparent brightness) లేదా దృశ్య శ్రేణి (apparent magnitude). * ఉదాహరణకి మృగవ్యాధుడు-ఎ భూమికి 8.6 జ్యోతిర్వషాల (light-years) దూరంలోఉన్నాడు. భూమి నుండి చూసినప్పుడు ఈ తార దృశ్య దీప్తి -1.46. ఇదే తారని 10 పార్సెక్కుల (= 32.6 జ్యోతిర్-వర్షాల) ప్రామాణిక దూరంలో నిలిపి చూస్తే కనిపించే శుద్ధ దీప్తి +1.4. మన సూర్యుడు భూమికి 8.0 జ్యోతిర్-నిమిషాల దూరంలో ఉన్నాడు. భూమి నుండి చూసినప్పుడు సూర్యుడి దృశ్య దీప్తి - 26.74. సూర్యుడిని 10 పార్సెక్కుల (= 32.6 జ్యోతిర్-వర్షాల) ప్రామాణిక దూరంలో నిలిపి చూస్తే కనిపించే శుద్ధ దీప్తి +4.83. కనుక సూర్యుడి కంటే మృగవ్యాధుడు స్వతహాగా చాలా ఎక్కువ దీప్తి అయిన నక్షత్రం; ఎంతో దూరంగా ఉండబట్టి మినుక్కు, మినుక్కు మంటూ కనబడుతోంది!''' |} * ** star of the first magnitude, ph. మొదటి తరగతి తార; మొదటి తరగతి తార ఆరవ తరగతి తార కంటె 100 రెట్లు ఎక్కువ ప్రకాశవంతంగా ఉంటుంది; మొదటి తరగతి తార రెండవ తరగతి తార కంటె 2.5 రెట్లు ఎక్కువ ప్రకాశవంతంగా ఉంటుంది; రెండవ తరగతి తార మూడవ తరగతి తార కంటె 2.5 రెట్లు ఎక్కువ ప్రకాశవంతంగా ఉంటుంది; ఒక తరగతి తేడా ఉంటే వాటి ప్రకాశత్వంలో ఉరమరగా 100 కి పంచ-మూలం (fifth-root of 100) అంత తేడా ఉంటుంది. ఉదాహరణకి సిరియస్ నక్షత్రం ప్రకాశత్వం -1.47. అక్కడ నుండి 40 డిగ్రీలు ఈశాన్యంగా కనిపించే వసాత్ నక్షత్రం ప్రకాశత్వం 3.53. కనుక వసాత్ అయిదవ తరగతి నక్షత్రం అవుతుంది కనుక వసాత్ కంటె సిరియస్ ప్రకాశత్వం 100 రెట్లు ఎక్కువ! ** star of the fourth magnitude, ph. నాల్గవ తరగతి తార; ** magnitude of a star (absolute), ph. శుద్ధ శ్రేణి; శుద్ధ దీప్తి; పరమ ప్రకాశత్వం; నక్షత్రాన్ని 10 పార్సెక్‍ లు = 36.6 జోతిర్వషాల దూరంలో ఉంచితే ఎంత ప్రకాశవంతంగా కనిపిస్తుందో అదే ఆ నక్షత్రం యొక్క పరమ ప్రకాశత్వం; ** magnitude of a star (apparent), ph. దృష్ట ప్రకాశత్వం; మామూలుగా నక్షత్రాన్ని కంటితో చూసినప్పుడు కనిపించే ప్రకాశత్వం; ఇది ఆ నక్షత్రం యొక్క స్వయం ప్రకాశత్వం మీదా, ఆ నక్షత్రానికీ, ప్రేక్షకునికీ మధ్య ఉండే దూరం మీదా ఆధారపడి ఉంటుంది; దీనిని బట్టే నక్షత్రం యొక్క తరగతి నిర్ణయిస్తారు; * magnify, v. t. పెద్దదిగా చేయు; ** magnifying glass, ph. భూతద్దం; * maid, n. (1) కన్య; వివాహము కాని బాలిక; (2) ఇంట్లో చిల్లరపనులు చేసే పనిమనిషి; ** maid servant, ph. దాసి; పనిమనిషి; ఇంట్లో చిల్లరపనులు చేసే పనిమనిషి; * maiden, n. కన్య; పెళ్లి కాని పిల్ల; * maiden, adj. ప్రప్రథమమైన; * maim, v. t. గాయపరచు; అంగవైకల్యం చేయు; అవిటిగా చేయు; * main, adj. ప్రధాన; ముఖ్య; ** main points, ph. ముఖ్యాంశాలు; * mainstay, n. ఆధారం; * maintain, v. t. (1) కాపాడు; రక్షించు; పోషించు; (2) నడిపించు; * maintainer, n. పరిపోషణ కర్త; సంరక్షకుడు; పోషకుడు; * maintenance, n. (1) పరిపోషణ; సంరక్షణ; పోషణ; కాపు; భృతి; ఆలన; (2) భరణం; మనువర్తి; (3) నిర్వహణ; * maize, n. మొక్కజొన్న; corn; * majestic, adj. గంభీరమైన; * major, n. యుక్తవయస్సు వచ్చిన వ్యక్తి; (ant.) minor; * major, adj. భారీ; పెద్ద; దీర్ఘ; * major axis, n. దీర్ఘ అక్షం; బృహదక్షం; దీర్ఘ వృత్తంలో కేంద్రం నుండి దూరబిందువు దిశలో గీసిన రేఖ; * majority, n. (1) సంఖ్యాధికత్వం; అధికసంఖ్యాకులు; మెజారిటీ; (2) యుక్తవయస్సు; మెజారిటీ; ** silent majority, ph. అధికసంఖ్యాక మౌనభూషణులు; * make, n. చేత; పని; * make, v. t. చేయు; ** make believe, ph. నమ్మేటట్లు చేయు; నటన; కనుకట్టు; * makeup, n. (1) [cinema] ముస్తాబు; అలంకరణ; అంగరచన; రూపశిల్పం; కైసేత; (2) నిర్మాణం; నిర్మాణక్రమం; * mal, pref. తప్పు; చెడు; దుర్; వక్ర; కు; మల; * Malabar catmint, n. మాభేరి; [bot.] ''Anisomeles malabarica''; * Malabar nightshade, n. అల్లుబచ్చలి; * Malabar nut, n. అడ్డసరం; * malady, n. వ్యాధి; జబ్బు; రోగం; * malaise, n. వ్యాకులత; ఆవేదన; అశాంతి; సుస్తీ; కారణం ఐడియాని చెప్పలేని అనారోగ్యపు స్థితి; * malapropism, n. అర్థం లేని శబ్ద ప్రయోగం; * malaria, n. మన్నెపు జ్వరం; కొండ జ్వరం; చలిజ్వరం; మలేరియా; (lit.) చెడుగాలి; * male, adj. మగ; కోడె; పోతు; పుంజు; గండు; ** male bee, ph. పోతుటీగ; ** male buffalo, ph. ఎనుబోతు; ** male cat, ph. పోతుపిల్లి; ** male cuckoo, ph. గండు కోయిల; ** male elephant, ph. పోతుటేనుగు; ** male fowl, ph. పుంజు; ** male fox, ph. నక్కపోతు; ** male snake, ph. కోడె త్రాచు; * male, n. మగవాడు; పురుషుడు; మగ జంతువు; * malevolence, n. అక్షాంతి; [see also] envy; * malice, n. ద్వేషం; కార్పణ్యం; ఈర్ష్య; జుగుప్స; శత్రుత్వం; పగ; దుష్టభావం; * malicious, adj. ద్వేషపూరిత; ద్రోహచింతగల; * malign, v. t. దుర్భాషలాడు; దూషించు; * mall, n. అంగడిల్లు; ఒకే చోట అనేక విక్రయ సాలలు ఉన్న భవనం; * malleable, adj. సుతిమెత్తని; సుత్తితో కొట్టుటవలన సాఁగునట్టి; అవాంతరనీవ్యత; ఒత్తిడి వల్ల రూపం మారే గుణం కల; * mallet, n. కొయ్యసుత్తి; కొయ్యగూటం; కర్ర సమ్మెట; కాజం; * malleus, n. కూటకాస్తి; మధ్య చెవిలో సుత్తి ఆకారంలో ఉండే ఒక చిన్న ఎముక; * malnutrition, n. కుపోషణ; పోషణ చాలకపోవడం; పోషణచాలిమి; * malodor, n. దుర్వాసన; దుర్గంధం; కంపు; నీచుకంపు; గవులు; పూతిగంధం; వసాగంధం; గబ్బు కంపు; * malodorous, adj. పూతిగంధిల; వసాగంధిల; దుర్గంధ పూరిత; దుర్గంధమైన; కంపుకొట్టే; * malt, n. నారు; మొలక; మోక; నిసువు; ఈరిక; ఉప్పిళ్లు; మొక్క మొలిచేవరకు నానబెట్టి ఎండబెట్టిన గింజలు; ఈ గింజలు ఏవైనా కావచ్చు (ఉ: గోధుమ, శనగ, బటానీ, బార్లీ, మొదలైనవి కాని అనేక కారణల వల్ల ఈ సందర్భంలో బార్లీని ఎక్కువ వాడతారు; Malt is a cereal grain, most commonly barley, that's soaked, germinated (sprouted), and then dried (kilned) to develop sugars and enzymes, making it sweeter and easier to digest, and is essential for brewing beer, distilling whiskey, making malted milk, and flavoring baked goods. The process, called malting, transforms the grain, adding flavors from nutty to chocolatey depending on the kilning temperature, while providing starches, proteins, and sugars for fermentation and brewing. ** malt liquor, ph. నారునీరా; మొక్క మొలిచే వరకు బార్లీ గింజలని నానబెట్టి, వాటితో చేసిన సారా; * mammal, n. s. క్షీరదం; స్తన్యదం; పిల్లలకి పాలిచ్చే జంతువు; జరాయుజములు; * mammalia, n. క్షీరదాలు; జీవశాస్త్రంలో క్షీరదాలు ఒక తరగతి (class); * mammilla, n. ౘనుమొన; * man, n. (1) మానవుడు; మనిషి; జంతువు కాదనే భావం; (2) మగాడు; పురుషుడు; స్త్రీ కాదనే భావం; (3) పెద్దవాడు; పిల్లవాడు కాడనే భావం; ** family man, ph. గృహమేధి; గృహస్థు; ** middle man, ph. మధ్యవర్తి; ** respectable man, ph. గృహమేధి; * man-made, adj. పౌరుషేయము; మనిషి చేసినది; * manage, v. t. నిర్వహించు; పెత్తనముచేయు; పరిపాలించు; అదుపులోపెట్టు; నడిపించు; నెట్టుకువచ్చు; అజమాయిషీ చేయు; * manager, n. నిర్వాహకుడు; అధినేత; పెత్తందారు; అజమాయిషీదారు; వ్యవహర్త; ప్రవర్తకుడు; ఉపదర్శి; మేనేజరు; (rel.) యజమాని; * management, n. అజమాయిషీ; అధ్వర్యం; నిర్వాకం; పెత్తనం; యాజమాన్యం; యోజన; ** financial management, ph. విత్తయోజనం; * mandate, v. t. శాసించు; విధించు; ఆజ్ఞాపించు; * mandatory, adj. విధాయకమైన; తప్పనిసరి; * mandible, n. చిబుకాస్తి; * mane, n. జూలు; గుర్రం, సింహం మొ. జంతువుల మెడమీద వెంట్రుకలు; * man-eater, n. (1) నరమాంసానికి మరగిన పులి; (2) నరమాంస భక్షకుడు; పొలదిండి; * maneuver, n. జిత్తు; యుక్తి; ఉపాయం; * Manganese, n. మంగనం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 25, సంక్షిప్త నామం, Mn); [Lat. magnes = magnet]; * manger, n. కొల్లం; పశువులకు మేత వేసే తొట్టి; * mango, n. (1) మామిడి; మావి; రసాలం; మాకంద పండు (2) మామిడిపండు; మామిడికాయ; ** mango jelly, ph. మామిడి తాండ్ర; ** mango juice, ph. మామిడి పండు రసం; ** mango fruit, ph. మామిడి పండు; మామిడి కాయ; ** mango stone, ph. మామిడి టెంక; ** mango pulp, ph. మామిడి పండు ముద్ద; * mangoes, types of, ph. పలురకాల మామిడిపళ్ళు; చెరకు రసాలు; పెద్ద రసాలు; చిన్న రసాలు; పంచదార కలశ; ఎండ్రాసు; నూజివీడు రసాలు; సువర్ణరేֻఖ; బంగినపల్లి; కలక్టరు; జహంగీరు; కోలంగోవా; నీలాలు; * mangrove, n. మడ; మడచెట్టు; నల్లమడ; సముద్రపు ఉప్పునీటి వాతావరణంలో పెరిగే నీటి చెట్లు; ** forest mangrove, ph. మడాడవి; మడారణ్యం; * mania, n. వెర్రి; వేలంవెర్రి; వ్యామోహం; ఉన్మాదం; మేనియా; మేనియా అంటే డిప్రెషన్ కి వ్యతిరేకంగా ఉండే ఒక వింత మానసిక పరిస్థితి. మేనియాతో కూడిన డిప్రెషన్ ని బైపోలార్ డిజార్డర్ (Bipolar Disorder) అంటారు. బైపోలార్ డిజార్డర్ సంక్లిష్టమైనది,ప్రమాదమైనది; మేనియా లక్షణాలు కొన్ని: (1) అత్యుత్సాహం, అతిశక్తి, అతిసంతోషం (ఒకోసారి మనసులో చెప్పుకోలేని బాధ dysphoria); (2) నిద్ర లేమి (నిద్ర లేకపోయినా శక్తి తగ్గదు); (3) నిర్లక్ష్యం (అప్పులు చేయటం, జూదమాడటం, నగలు కొనెయ్యటం, వివాహేతర సంబంధాలు కలిగించుకోవటం); (4) చాలా గొప్పవాడిని/దానిని అని భ్రమించడం (Delusions of grandeur); (5) ఆలోచనల పరంపరలు (Flight of ideas), ఒక ఆలోచన పూర్తికాకముందే మరొక ఆలోచన, ఏకాగ్రత లోపించడం; ** kleptomania, ph. దొంగతనం చెయ్యాలనే వెర్రి కోరిక; చౌర్యోన్మాదం; ** nymphomania, ph. విపరీతమైన లైంగిక వాంఛ; * maniac, n. వెర్రివాడు; అదుపులో లేని బుద్ధులు కలవాడు; ఉన్మాది; ** kleptomaniac, ph. అసంకల్పచోరుడు; చౌర్యోన్మాది; ** nymphomaniac, ph. రిరంసువు; విపరీతమైన లైంగిక వాంఛగల స్త్రీ; see also succubus and incubus; * manifestation, n. సాక్షాత్కారం; వ్యంజితం; వివర్తం; వ్యాకృతం; ఆవిర్భావం; వ్యక్తి; * manifested, n. వ్యక్తము; వ్యంజితం; * manifesto, n. ఆదర్శ తరంగిణి; ఆదర్శాలు రాసిన ప్రచురణ; ప్రణాళిక; ** communist manifesto, ph. కమ్యూనిష్టు వారి ఆదర్శాలు రాసిన ప్రచురణ; ** election manifesto, ph. ఎన్నికల ప్రణాళిక; * manifold, n. (1) కారు ఇంజనులో ఒక భాగం; లోపల నుండి బయటకి రెండు, మూడు రంధ్రాలు ఉన్న గది; (2) [math.] a curved surface in a higher-dimensional space; a topologically closed surface or an analog of this in three or more dimensions; a flat surface in a higher-dimensional space is called a hyperplane; * Manila envelope, ph. టపా చెయ్యడానికి అనుకూలమైన గోధుమ రంగు కాగితపు సంచి; * mankind, n. మానవజాతి; * manliness, n. మగతనం; మగటిమి; * manner, n. తీరు; తరహా; వరస; వాటం; వైఖరి; వ్యవహారం; రీతి; విధం; ఫక్కీ; ప్రకారం; బాపతు; పగిది, pagidi * manners, n. నడవడి; ప్రవర్తన; * manor, n. భవనం; * manpower, n. అంగబలం; బలగం; * mansion, n. భవనం; సౌధం; హర్మ్యం; పటారం; హవేలీ; * manslaughter, n. నరవధ; నరహత్య; * mantel, n. తీనె; * mantis, n. గొల్లభామ; మిడత; ** praying mantis, ph. దండాల మిడత; * mantissa, n. ఘాతభిన్నాంకం; * mantle, n. (1) ముసుగు; కప్పు; పైపొర; ప్రావారం; ఉత్తరీయం; వల్కలం; ఆచ్ఛాదనం; (2) ఒక రకం దీపపు వత్తి; (3) భూగర్భంలో ఉండే ఒక పొర; ** Earth's mantle, ph. భూ ప్రావారం; * manual, adj.(1) కై; చేతి; కాయిక; కాయ; చేతికి సంబంధించిన; (2) మానవీయ; ఆటోమేటిక్ కాని; ** manual labor, ph. కూలి; కాయ కష్టం; ** manual support, ph. కై దండ; ** manual work, ph. కైసేత; చేతితో చేసే పని; * manual, n. చేతి పుస్తకం; కైపొత్తం; a book of instructions, especially for operating a machine or learning a subject; * mantis, n. గొల్లభామ; large, usually green, insects distributed worldwide in temperate and tropical habitats. They have triangular heads with bulging eyes supported on flexible necks. They feed on other insects and clasp their prey in forelimbs held up as if in prayer; * mantle, n. (1) ముసుగు; కప్పు; వల్కలం; ఆచ్ఛాదనం; (2) ఒక రకం దీపపు వత్తి; * manufacture, n. తయారీ; ఉత్పత్తి; * manufacturers, n. ఉత్పత్తిదారులు; తయారీదారులు; * manure, n. ఎరువు; గత్త; గొబ్బరం; పాంశువు; ** leaf manure, ph. ఆకెరువు; ** cow manure, ph. పేడెరువు; సస్యార్ధసంచిత గోమయం; * manuscript, n. చేతితో రాసినది; చేతితో రాసిన గ్రంథం; (rel.) typescript; * many, adj. చాల; ఎన్నో; పెక్కు; పలు; అనేక; ** many people, ph. ఎంతోమంది; పెక్కురు; పలువురు; అనేకులు; * map, n. దేశపటం; నక్ష; మానచిత్రం; మేరతేనం; మేపు; * mar, v. t. పాడుచేయు; చెడగొట్టు; * maraud, v. i. కొల్లగొట్టు; * marble, n. (1) పాలరాయి; చలువరాయి; సున్నపురాయి; సంగమల; (2) గోలీకాయ; అల్లికాయ; * march, v. i. నడుచు; పోవు; * march, v. t. నడిపించు; * mare, n. (1) ఆడగుర్రం; ఘోటిక; గోడిగ; బడబ; (2) ఆడ గాడిద; ** mare's nest, ph. [idiom] గాడిద గుడ్డు; అసంభవమైనది; కుందేటి కొమ్ము; * margarine, n. వనస్పతి; మార్జరీను; a soft hydrogenated oil; * margin, n. బద్దె; అంచు; ఉపాంతం; వార; మార్జిన్; ** bottom margin, ph. నీచోపాంతం; ** left margin, ph. వామోపాంతం; ఎడమ అంచు; ** right margin, ph. కుడి బద్దె; కుడి అంచు; దక్షిణోపాంతం; ** top margin, ph. మీద బద్దె; మీద అంచు; శీర్షోపాంతం; * marginal, adj. (1) ఉపాంతర; అంచున వ్రాసిన; (2) బొటాబొటీ; పరిమిత; నామమాత్ర; ** marginal output, ph. ఉపాంతర ఉత్పాదన; ** marginal return, ph. ఉపాంతర లబ్ది; * marginalization, n. ఉపాంతీకరణ; ఒక సమూహంలో కొందరిని తక్కువ ప్రాముఖ్యత లేదా ద్వితీయ స్థానానికి బదిలీ చేసే ప్రక్రియ; * marginalize, n. ఉపాంతరీకరించు; ఉపాంతీకరించు; * margosa, n. వేప; same as neem; * Mariana trench, n. మరియానా కందకం; * marigold, n. బంతి; బంతిపువ్వు; * marinate, v. t. ఊరబెట్టు; * marine, adj. సాగర; * mariner, n. నావికుడు; * marital, adj. వైవాహిక; దాంపత్యపు; ** marital problems, ph. దాంపత్యపు స్పర్ధలు; * marjoram, n. (1) మరువం; (2) పాశ్చాత్యదేశాల వంటలలో వాడే ఒక సుగంధ పత్రి; [bot.] Origanum marjorana; ok * marijuana, n. గంజాయి; మేరువానా; [bot.] ''Cannabis sativa''; గంజాయి మొక్క నుండి వచ్చిన మొగ్గలు, పువ్వులు, ఆకులు, వగైరా ని ఎండబెట్టి. చుట్టల మాదిరి చుట్టి కాల్చుతారు; (rel.) హషీష్ అన్నది గంజాయి మొక్క నుండి స్రవించే పాలని ముద్దలా చేసి అమ్ముతారు; దీనిని కూడా చుట్టల మాదిరి చుట్టి కాల్చుతారు; * mark, n. (1) సూచిక; కెతనం; ఆనవాలు; (2) మరక; (3) గుణాంకం; మార్కు; ** diacritical mark, ph. శబ్దసూచిక; శబ్దలక్షణ సూచిక; ** first mark, ph. ప్రథమ గుణాంకం; * mark, v. t. గుర్తువేయు; * Markab, n. పూర్వాభాద్ర; ఒక నక్షత్రం పేరు; * marker, n. సాభిజ్ఞానం; గుర్తు; * market, v. t. అమ్ము; విక్రయించు; * market, n. సంత; అంగడి; బజారు; విపణి; మార్కెట్; ** black market, ph. నల్ల బజారు; చీకటి వ్యాపారం; ** black money, ph. అక్రమ సంపాదనలో వచ్చిన డబ్బుని నల్ల డబ్బు అంటారు; నల్ల డబ్బును ఆదాయ వనరులలో చూపకుండా దాచిపెట్టు విధానము మనీ లాండరింగ్ అంటారు; మన దేశమున దీనిని హవాలా కార్య కలాపాలు అని కూడా పిలుస్తారు; ** fish market, ph. మైలసంత; చేపల బజారు; ** meat market, ph. మైలసంత; ** vegetable market, ph. మడిసంత; ** market street, ph. విపణి వీధి; అంగడి వాడ; * marketable, adj. అమ్ముడు పోగల; * marketing, n. విక్రయం; వ్యాపారప్రచారం; క్రయవిక్రయాదులు; * marking nut, n. నల్ల జీడిపిక్క; * marks, n. గుణాంకాలు; అంకాలు; పరీక్షలో వచ్చే “మార్కులు”; * maroon, n. ముదరెఱుపు రంగు; * marriage, n. వివాహం; పెండ్లి; పెళ్ళి; దాంపత్యం; ఉద్వాహం; ఉద్వహం; ఉద్వాహనం; ఉద్వహనం; (rel.) wedding; ** hypergamous marriage, ph. అనులోమ వివాహం; ** hypogamous marriage, ph. ప్రతిలోమ వివాహం; * marrow, n. (1) మజ్జ; మూలుగు; మేద; మేదస్సు; కుల్యిక; అస్థిసారం; ఎముక సొన; ఎముకల లోపల ఉండే ఒక రకమైన కొవ్వు పదార్థం; (2) దవ్వ; * marry, v. i. వివాహమాడు; చేపట్టు; పెండ్లి చేసుకొను; పెండ్లాడు; చేసుకొను; * marry, v. t. వివాహం చేయు; పెండ్లి చేయు; * Mars, n. అంగారకుడు; అంగారక గ్రహం; మంగళ గ్రహం; కుజుడు; * marsh, n. చిత్తడినేల; పంకభూమి; మురుగునేల; ఉబ్బనేల; పర్ర; కరవాక; ** salt marsh, ph. కరవాక; ** marsh gas, ph. చిత్తడి వాయువు; పంక వాయువు; [[File:Trainyard.bradleygee.jpg|thumb|right|మారుగుళ్ల దొడ్డి]] * marshalling yard, n. మారుగుళ్ల దొడ్డి; రైలు పెట్టలని ఒక వరసలో అమర్చడానికి వాడే ప్రదేశం; * mart, n. వ్యాపారస్థలం; కొట్టు; షాపు; * martin, n. ఏట్రింత పిట్ట; * martynia, n. తేలుకొండి కాయ; * martyr, n. త్యాగాళువు; త్యాగి; తన లక్ష్యసిద్ధికి ప్రాణాన్ని త్యాగం చేసిన వ్యక్తి; * marvel, n. వింత; విడ్డూరం; విచిత్రం; అద్భుతం; * mascara, n. కాటుక; కళ్ళకి పూసుకునే ఒక అలంకారం; అంజనం; * macerated, adj. భావన; నానబెట్టిన; ఊరబెట్టిన; ** macerated ginger, ph. భావన అల్లం; పంచదారలో ఊరబెట్టిన అల్లం; * masculine, adj. మగ; పుంభావ; పుం; ** masculine gender, ph. పుంలింగం; * masculinity, adj. మగతనం; మగటిమి; పుంభావం; * mashed, adj. ఎనిపిన; ముద్ద చేసిన; * mask, n. ముసుగు; ప్రచ్ఛాదకి; బురఖా; * mask, v. t. ముసుగు వేయు; కప్పు; ప్రచ్చాదించు; * masochism, n. ఆత్మ హనన కారుణ్యం; మజోకిస్టులా ప్రవర్తించే తత్వం; తన శరీరానికి బాధ కలిగించే పనులు జరిగితేనే కాని రతి క్రీడలో ఆనందం పొందలేని వింత మానసిక తత్వం; తనకు హాని జరిగే విధంగా ప్రవర్తించే తత్వం; see also sadism; * masochist, n. మజోకిస్టు; శరీరానికి బాధ కలిగించే పనులు జరిగితేనే కాని రతి క్రీడను ఆనందించలేని వ్యక్తి; తనకే హాని జరిగే విధంగా ప్రవర్తించే వ్యక్తి; * mason, n. తాపీ పనివాడు; కాసీదు; కాసే పనివాడు; రాతి పనివాడు; ఇటిక పనివాడు; కుడ్యకారుడు; * mason's level, n. మూలమట్టం; * masonry, n. కట్టడం; రాతి కట్టడం; ఇటిక కట్టడం; ** brick masonry, ph. ఇటిక కట్టడం; ** stone masonry, ph. రాతి కట్టడం; * mass, adj. తండ; సామూహిక; మూకుమ్మడి; ** mass action, ph. తండ చర్య; ** mass arrests, ph. మూకుమ్మడి నిర్భంధాలు; మూకుమ్మడి ఆపుదలలు; ** mass burial, ph. సామూహిక ఖననం; తండ ఖననం; ** mass number, ph. గరిమ సంఖ్య; ఒక మూలకపు అణుగర్భంలో ఉండే ప్రోటానులు, నూట్రానుల మొత్తపు సంఖ్య; ఉదాహరణకి సాధారణ కర్బనంలో 8 ప్రోటానులు, 4 నూట్రానులు ఉంటాయి కనుక కర్బనం గరిమ సంఖ్య 12; ఒక మూలకానికి సమభాగులు ఉన్నయెడల ప్రోటానులని, నూట్రానుల సగటు విలువని కలపగా వచ్చిన సంఖ్య; * mass, n. రాసి; ద్రవ్యరాసి; ధుర; తండం; పుద్గాలం; గరిమ; ముద్ద; భారం; కాయస్థం; ** center of mass, ph. గరిమనాభి; ** inertial mass, ph. గరిమ గురుత్వం; జడత్వ గురుత్వం; * massacre, n. జనసంహారం; నరమేధం; * massage, n. మర్దనా; మాలీసు; సంవహనం; * massage, v. t. మర్దనా చేయు; మాలీసు చేయు; ఒత్తు; పిసుకు; * masseur, n. m. సంవాహకుడు; అంగమర్ధనుడు; మర్దనా చేసే పరిచారకుడు; * masseuse, n. f. మర్దనా చేసే పరిచారిక; సంవహనకి; * masses, n. జనాలు; ప్రజ; ప్రజానీకం; మంది; జనసామాన్యం; జనబాహుళ్యం; జనసందోహం; * massive, adj. గురుతరమైన; స్థూల; * massiveness, n. గురుత్వం; గరిమత్వం; భారీతనం; * mast, n. కూపకం; స్తంభం; తెరచాప కొయ్య; కంబం; * master, n. (1) యజమాని; ఓజు; ఖామందు; (2) గురువు; ఆచార్య; (3) ప్రవీణుడు; నేర్పరి; (4) సంధాత; ** master of ceremonies, ph. కార్యక్రమపు సంధాత; ** master plan, ph. బృహత్ ప్రణాళిక; పెద్ద ప్రణాళిక; * masterpiece, n. కళాఖండము; * masticate, v. t. నములు; * mastication, n. నములుట; చర్వణం; * mastitis, n. స్తనసోఫ; స్తనముల వాపు; * masturbation, n. ముష్టిమైథునం; హస్తప్రయోగం; మర్మస్థానాలని చేతితో తాకి లైంగిక కోర్కెలు తీర్చుకోవడం; * mat, n. చాప; కిలంజం; ** mat for meditation, ph. చిత్రాసనం; * match, n. (1) అగ్గిపుల్ల; (2) ఉజ్జీ; ఉద్ది; జత; సమానమైనది; ఎన; పొంతన; (3) ఆట; పందెం; ఎదురు; పోటీ; (4) సంబంధం; వివాహనిర్ణయం; * matchbox, n. అగ్గిపెట్టె; * matchstick, n. అగ్గిపుల్ల; * matching, adj. నప్పిన; జోడు కుదిరిన; * matchless, adj. ఎనలేని; సాటిలేని; అతులిత; * matchmaker, n. పెళ్ళిళ్ళ పేరయ్య; * mate, n. భార్య; సహధర్మచారిణి; భార్య; సహధర్మచారుడు; సహాధ్యాయి; సహాధ్యాయుడు; * mate, v. i. జత చేరు; వివాహం చేసికొను; రతిక్రీడ చేయు; * Materia medica, n. పదార్థ గుణ సంహిత; ఔషధ లక్షణ సంగ్రహం; వస్తుగుణ ప్రకాశిక; వస్తుగుణ దీపిక; * material, adj. భౌతికమైన; స్థూల; వస్తు; ఉపాదాన; పాదార్థిక; ** material body, ph. స్థూల దేహం; ** material cause, ph. ఉపాదాన హేతువు; పాదార్థిక హేతువు; ** material reason, ph. పాదార్థిక కారణం; ** material resources, ph. భౌతిక వనరులు; ** material world, ph. భౌతిక ప్రపంచం; స్థూల ప్రపంచం; ** material universe, ph. భౌతిక ప్రపంచం; వస్తు ప్రపంచం; * material, n. (1) పదార్థం; సరుకు; సంభారం; (2) విషయం; (3) గుడ్డ; ** raw material, ph. ముడిపదార్థం; ముడిసరుకు; ముడి సంభారాలు; * materialist, n. కుక్షింభరుడు; కుక్షింభరి; భౌతికవాది; ప్రత్యక్షంగా కనిపించేదే ప్రధానమని వాదించే వ్యక్తి; అనాత్మవాది; లోకాయతికుడు; * materialistic, adj. కుక్షింభర; ప్రాపంచిక; భౌతిక; లోకాయత; * materialism, n. కుక్షింభరత్వం; భౌతికవాదం; లోకాయతం; భోగలాలసం; * materialize, v. i. (1) జరుగు; సంభవించు; (2) మూర్తీభవించు; కార్యరూపం దాల్చు; అకస్మాత్తుగా కనబడు; * maternal, adj. తల్లివైపునుండి; తల్లికి సంబంధించిన; ** maternal uncle, ph. మేనమామ; ** maternal uncle's daughter, ph. మేన వదిన; మేన మరదలు; ** maternal uncle's son, ph. మేనబావ; బావ; ** maternal uncle's wife, ph. మాతులాని; అత్త; అత్తమ్మ; ** maternal grandmother, ph. అమ్మమ్మ; * maternity, adj. గర్భవతికి సంబంధించిన; ప్రసవానికి సంబంధించిన; పురిటికి సంబంధించిన; ప్రసూతి; ** maternity hospital, ph. ప్రసూతి వైద్యశాల; ** maternity ward, ph. పురుళ్ల వార్డు; ప్రసూతి విభాగం; * mathematical, adj. గణితాత్మక; గణిత; లెక్కల; ** mathematical brain, ph. లెక్కల బుర్ర; ** mathematical operation, ph. గణితాత్మక సంక్రియ; గణితాత్మక పరికర్మ; * mathematics, n. గణితం; లెక్కలు; గణిత శాస్త్రం; అంకశాస్త్రం; అంకవిద్య; అంకతంత్రము; ధూలికర్మ; * mathematician, n. గణిత శావేత్త; గణితాచారి; * matinee, n. పగటాట; * matriarch, n. f. మూలమగువ; కుటుంబానికి అధిపతిగా ఉన్న స్త్రీ; * matriarchal, n. మాతృస్వామ్య; మాతృతంత్ర; మాతృయజమాన; * matriarchy, n. మాతృస్వామ్యం; మాతృతంత్రం; మాతృ అధికారం; * matricide, n. మాతృ హత్య; మాతృఘాతం; * matrix, n. (1) అచ్చు; మూస; వరుధారణి; ప్రస్థారం; (2) చిక్కు; అల్లుడు; పడుగు, పేకలతో అల్లబడ్డది; (3) మాతృక; అడ్డు వరుసలు, నిలువు వరుసలు ఉన్న ఒక గణిత విన్యాసం; (ety.) an arrangement of ites with rows and columns; (4) ఖనిజ నిక్షేపాలతోపాటు కనిపించే శిలామయ, మృత్తికామయ నేపథ్య పదార్థం; ** matrix algebra, ph. మాత్రిక బీజగణితం; * matter, n. (1) పదార్థం; ద్రవ్యం; మూర్త వసువు; (2) విషయం; బాపతు; ఎడాటం; ** anti matter, ph. నిష్‌పదార్థం; ప్రతిపదార్థం; ** dark matter, ph. కృష్ణపదార్థం; అజ్ఞాత పదార్థం; గుప్త పదార్థం; * mattress, n. పరువు; తల్పం; తలిమం; * matty, adj. చాపీయ; చాపలా ఉన్న; అల్లబడ్డ; ** matty cloth, ph. అల్లినట్టు కనిపించే బట్ట; * mature, adj. ఎదిగిన; ఈడువచ్చిన; ముదిరిన; పక్వమైన; పండిన; ముగ్గిన; సిద్ధమైన; తయారైన; ప్రౌఢ; * maturity, n. ఈడు; పరిపక్వత; పరిపాకం; ప్రౌఢిమ; ప్రౌఢత్వం; * maul, v. t. చీల్చి చెండాడు; * mausoleum, n. మసోలీ; అద్భుతమైన గోరీ; సమాధి; * maw worm, n. నులి పురుగు; * maxilla, n. దవడలు; * maxi, pref. పెను; పెద్ద; * maxim, n. సూక్తి; నీతివాక్యం; పన్నా; నిజం అని అందరూ ఒప్పుకున్న సూత్రం; see also paradox; * maximization, n. గరిష్టీకరణం; * maximum, n. అత్యధికం; గరిష్ఠం; పరమం; మహత్తమం; ఊర్ధ్వతమం; ** maximum limit, ph. గరిష్ఠ పరిమితి; * maze, n. చిక్కు; వ్యూహం; * meadow, n. మైదానం; పచ్చిక బయలు; క్షేత్రం; బీడు; * meager, n. చాలీచాలని; బహుకొద్దిగా; * meal, n. (1) భోజనం; బోనం; భుక్తి; కూడు; ప్రాశనం; ఒక నిర్ధిష్టమైన వేళకి తినే తిండి; (2) పిండి; ** corn meal, ph. మొక్కజొన్న పిండి; * meals, n. భోజనాలు; బోనాలు; * mealtime, n. భోజనాల వేళ; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage note: mealtime * ---The first meal of the day is ''breakfast'', which is eaten after getting up. ''Lunch'' is the meal that is eaten around 12.00 p.m. In most western countries, ''dinner'', which is eaten around 6.00 p.m., is the main meal of the day. ''Supper'' is an informal or light evening meal. ''Brunch,'' a hybrid between breakfast and lunch, is eaten fairly late in the morning.''' |} * * mean, adj. నీచ; అల్పబుద్ధిగల; ** mean fellow, ph. నీచుడు; లుచ్ఛా; * mean, n. సగటు; సరాసరి; ** arithmetic mean of x and y = (x+y)/2; ** geometric mean of x and y = sqrt(x times y); * meander, v. i. మెలికలు తిరుగు; * meandering river, n. తిరుగుళ్ల గంగ; * meaning, n. అర్థం; ఉద్దేశం; భావం; తెల్లం; ** figurative meaning, ph. గౌణార్థం; ఉద్దిష్టార్థం; ** literal meaning, ph. వాచ్యార్థం; శాబ్దికార్థం; ** precise meaning, ph. రూఢ్యర్థం; ** special meaning, ph. విశిష్టార్థం; ** word by word meaning, ph. ముక్కస్య ముక్కార్థం; * meaningful, adj. సార్థక; అర్థవంత; అర్థయుక్త; * meaningfulness, n. సార్థక్యం; అర్థవంతం; అర్థయుక్తం; * meaningless, adj. అర్ధంలేని; అర్థరహిత; నిరర్థక; భావశూన్య; కదర్థ; ** meaningless task, ph. అర్ధంలేని పని; * means, n. సాధనం; తెరువు; మార్గం; వెరపు; * meanwhile, adv. అందాకా; అంతలో; ఈలోగా; * measles, n. పొంగు; తట్టు; రోమాంతిక; చిన్న అమ్మవారు; ఎర్రని నూకల వంటి తట్టుతో ఒక జాతి వైరస్‍ వల్ల వచ్చే జబ్బు; (rel.) chicken pox; * measure, n. (1) కొలత; మానం; ప్రమ; ప్రమాణం; ప్రస్థం; తన్మాత్ర; (2) కొలబద్ధ; * measurement, n. కొలత; మితి; మానం; మాపనం; కొలువడి; * measuring, adj. కొల; కొలత; ** measuring cup, ph. కొలమానిక; ప్రస్థమానం; ** measuring instrument, ph. కొలమాపకం; ** measuring jar, ph. కొలజాడీ; కొలముంత; ప్రస్థమానం; ** measuring rod, ph. కొలబద్ధ; మానదండం; ** measuring tape, ph. కొలపట్టీ; మానసూత్రం; ** measuring tool, ph. కొలముట్టు; ** measuring vessel, ph. కొలజాడీ; కొలత గిన్నె; ప్రస్థమానం; ** measuring wire, ph. కొలత్రాడు; మానరజ్జువు; * meat, n. మాంసం; పొలసు; పిసితం; పలం; ** chicken (meat), ph. కోడిమాంసం; ** mutton (meat), ph. మేఁకమాంసం; ** beef (meat), ph. గోమాంసం; గొడ్డుమాంసం; ** pork (meat), ph. పందిమాంసం; ** human (meat), ph. పొల; నరమాంసం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: Meat * --- The meats of some animals have special names: The meat from a cow (or bull or ox) is ''beef.'' The meat from a calf is ''veal.'' The meat from a pig is ''pork'' or ''ham.'' The meat from a goat is ''mutton.'' The meat from a deer is ''venison.'' Usually the meat from birds is same as the bird’s name: chicken, duck, etc.''' |} * * meatless, adj. ఆమిష శూన్య; * mechanic, n. యంత్రసూరి; * mechanical, adj. యంత్ర; యాంత్రిక; కీలు; ** mechanical advantage, ph. యంత్రలాభం; ** mechanical behavior, ph. యాంత్రిక ప్రవర్తన; ** mechanical doll, ph. కీలు బొమ్మ; మర బొమ్మ; ** mechanical energy, ph. యాంత్రిక శక్తి; ** mechanical horse, ph. కీలు గుర్రం; * mechanic, n. యంత్ర సూరి; యంత్రములని మరమ్మత్తు చేసే వ్యక్తి; * mechanics, n. యాంత్రిక శాస్త్రం; యంత్ర శాస్త్రం; యంత్రగతి శాస్త్రం; ప్రయోగించిన బలాన్ని, దానివల్ల కలిగే కదలికనీ అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; (note) mechanics is that area of science concerned with the behaviour of physical bodies when subjected to forces or displacements; ** celestial mechanics, ph. ఖగోళ యంత్రగతి శాస్త్రం; ఖగోళ యంత్రశాస్త్రం; నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, ఇతర ఖగోళ శాల్తీల కదలికలకి సంబంధించిన శాస్త్రం ** classical mechanics, ph. సంప్రదాయక యంత్రగతి శాస్త్రం; సంప్రదాయక యంత్రశాస్త్రం; **. fluid mechanics, ph. ప్రవాహి యంత్రశాస్త్రం; ** Hamiltonian mechanics, ph. హేమిల్టనీయ యంత్రశాస్త్రం; ** Lagrangian mechanics, ph. లగ్రాంజీయ యంత్రశాస్త్రం; ** Newtonian mechanics, ph. నూటనిక యంత్రశాస్త్రం; ** orbital mechanics, ph. కక్ష్యలని నిర్ణయించే యంత్రశాస్త్రం; ** quantum mechanics, ph. గుళిక యంత్రశాస్త్రం; క్వాంటం యంత్రశాస్త్రం; ** relativistic mechanics, ph. సాపేక్ష యంత్రగతి శాస్త్రం; సాపేక్ష యంత్రశాస్త్రం; కాంతి వేగం దరిదాపుల్లో ప్రయాణించే రేణువుల కదలికలకి సంబంధించిన శాస్త్రం ** statistical mechanics, ph. సాంఖ్యక యంత్రశాస్త్రం; పదార్థాల సమూహ ఉష్ణగతి లక్షణాల గురించి వివరించే శాస్త్రం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: Difference between Newtonian and Lagrangian mechanics * --- Newtonian mechanics starts with the three laws, but mathematically, the important one is 𝐹 = 𝑚𝑥¨. When Newton discovered the laws of motion, he had no idea about Lagrangian mechanics (in fact, Lagrange came almost 50 years after his death), so at the time, the laws were essentially empirical laws. So when you first learn about them, you’re usually just told, F = ma is just true. * --- Lagrangian mechanics start from a deeper principle and through which, you can derive Newton’s laws. We start with a scalar function of position and velocity (as a function of position) which basically encodes possible paths in space (so you also need to add in a "start" point and an "end" point). Lagrangian mechanics then asks: “I have all these possible paths in space, how do I select a path that is physically correct?”''' |} * * mechanism, n. యంత్రాంగం; సంవిధానం; ** balance mechanism, ph. సంతులన యంత్రాంగం; * mechanized, adj. యంత్రసజ్జిత; * medal, n. పతకం; బిరుదుబిళ్ళ; మెడలు; * media, n. pl. [phys.] (1) యానకాలు; (2) మాధ్యమాలు; ప్రసార మాధ్యమాలు; (sing.) medium; ** multimedia, ph. బహుళ మాధ్యమాలు; ** yellow media, ph. పచ్చ మాధ్యమాలు; ప్రజలని ఉద్రేకపరచడానికి నిజంతో నిమిత్తం లేకుండా రంగురంగుల బొమ్మలతోటీ, పతాక శీర్షికలతోటీ వార్తలని ప్రసారం చెయ్యడం; * median, n. నడిమి; మధ్య రేఖ; * median strip, ph. రహదారి యొక్క ఇరువైపుల బాటలకీ మధ్యనున్న జాగా; * mediation, n. మాధ్యస్థం; మధ్యవర్తిత్వం; * mediator, n. మధ్యవర్తి; మాధ్యస్థుడు; * medical, adj. వైద్యసంబంధమైన; ఆరోగ్య సంబంధమైన; ** medical treatment, ph. చికిత్స; * medicated, adj. ఔషధీకృత; * medicine, n. (1) (మెడ్సిన్) మందు; ఔషధం; ఆయుర్‌ద్రవ్యం; (2)(మెడిసిన్) వైద్యశాస్త్రం; వైద్య విద్య; * medicinal, adj. ఔషధీయ; రోగనాశక; మందులకు పనికివచ్చే; ** medicinal herb, ph. ఓషధి; * meditation, n. మననం; జపం; ధ్యానం; ఉపాసన; ** meditation room, ph. మనన మందిరం; ధ్యాన మందిరం; * medium, adj. మధ్యస్థమైన; * medium, n. (1) యానకం; (2) మాధ్యమం; ** aqueous medium, ph. జల మాధ్యమం; నీటి మాధ్యమం; ** communication medium, ph. ప్రసార మాధ్యమం; ప్రసార యానకం; ** organic medium, ph. కర్బన మాధ్యమం; ** reaction medium, ph. చర్యా మాధ్యమం; ** Telugu medium, ph. తెలుగు మాధ్యమం; * Mediterranean sea, n. మధ్యధరా సముద్రం; నడిపుడమి కడలి; * Medulla, n. దవ్వ; దూట; ఏ శరీరాంగానికి అయినా అంతర్భాగంలో ఉండే కట్టడం; ** Medulla oblongata, ph. మజ్జా ముఖం; మెదడు వెనక ఉండి మన శ్వాసని నియంత్రించే ఒక కట్టడం; * medulloblastoma, n. చిన్న పిల్లలకి మెదడులో వచ్చే ఒక రకమైన కేన్‌సరు కంతి; * meet, v. t కలుసుకొను; తగులు; * meeting, n. సభ; సమావేశం; కలయిక; మీటింగు; ** closed-door meeting, ph. జనాంతిక సమావేశం; ** orientation meeting, ph. దృగ్విన్యాస సమావేశం; ** summit meeting, ph. శిఖరాగ్ర సమావేశం; * mega, adj. మహత్; బృహత్; స్థూల; మెగా; * Mega, pref. (1) మిలియను; 1,000,000; (2) కంప్యూటరు రంగంలో మెగా అంటే 1,048,576=220; * Megabits, n. మిలియను ద్వింకములు; కంప్యూటరు రంగంలో మాత్రం 1,048,576=220 ద్వింకములు; మెగా బిట్లు; * Megrez, n. అత్రి నక్షత్రం; సప్తర్షి మండలం (Big Dipper) లో కాంటివిహీనమైన తార; * melanosis, n. శరీరపు రంగు నల్లగా మారటం; మెలనిన్ తయారీ ఓపం వల్ల వచ్చే లక్షణం; * melee, n. (మేలే) తొక్కిసలాట; * mellifluous, adj. తేనెవలె తియ్యనైన; * melodrama, n. మోతాదు మించిన ఉద్వేగంతో, సాధారణంగా సుఖాంతం అయే నాటకం కాని, సినిమా కాని; నాటకీయత ఎక్కువ, పాత్ర పోషణ తక్కువ ఉన్న నాటకం కాని, సినిమా కాని; ఎత్తిపొడవడానికి వాడే మాట; A melodrama is a story or play in which there are a lot of exciting or sad events and in which people's emotions are very exaggerated. Key constitutive factors: pathos, overwrought or heightened emotion, moral polarization (good vs. evil), non-classical narrative structure (e.g., use of extreme coincidences); * melodious, adj. శ్రావ్య; శ్రవణపేయ; కర్ణపేయ; సుశ్రావ్య; * melody, n. శ్రావ్యత; రక్తి; మాధుర్యము; స్వర మాధుర్యం; a sweet and agreeable relation between successive notes; The fundamental difference between Western and Indian classical music is that the latter is based on melody. Melody means ``one note at a time.'' Western Classical music, on the other hand, is based on harmony; పాశ్చాత్య సంగీతం ప్రధానంగా హార్మనీ (Harmony) ఆధారితం. అంటే, ఒకే సమయంలో పలువురు గాయకులు లేదా వాయిద్యాలు కలిసి వినిపించే స్వరాల సమాహారాన్ని హార్మనీ అంటారు. ఒర్కెస్ట్రా సంగీతం పూర్తిగా హార్మనీపై ఆధారపడి ఉంటుంది. * melon, n. కర్బూజా; పుచ్చపండు; తర్బూజా; ** muskmelon, ph. కర్బూజా; పుచ్చపండు; ** watermelon, ph. పుచ్చపండు; * melt, v. i. కరుగు; v. t. కరగించు; చలించు; * melting point, ph. కరుగు స్థానం; ద్రవీభవన స్థానం; కరిగే ఉష్ణోగ్రత; * member, n. సభ్యుడు; సభ్యురాలు; కూటరి; మెంబరు; * membrane, n. పొర; త్వచం; త్వక్కు; పటలం; కుబుసం; జిలి; ** cell membrane, ph. కణ త్వచం; కణ పటలం; * meme, n. అనుకరణ; హాస్యానుకరణ; అంతర్జాలంలో ఒకరిని చూసి మరొకరు అనుకరించడం; an image, video, piece of text, etc., typically humorous in nature, that is copied and spread rapidly by internet users, often with slight variations; a word coined by Richard Dawkins, the evolutionary biologist, to represent a unit of "social gossip" (that rhymes with gene) that gets mutated and transmitted in social circles; * memento, n. జ్ఞాపిక; స్మృతి చిహ్నం; * memo, n. రాసిన ప్రతిపాదన; short for memorandum; * memorable, adj. చిరస్మరణీయ; * memorandum, n. నివేదిక; వినతిపత్రం; విన్నపం; మనవి; విజ్ఞాపన; యాదాస్తు; జ్ఞాపిక; స్మరణలేఖ్యం; గిల్లుపత్రం; దరఖాస్తు; తాఖీదు; మెమో; మెమొరాండం; * memorial, adj. సంస్మరణ; * memorial, n. (1) స్మారక సభ; (2) స్మారక చిహ్నం; * memorize, v. i. కంఠస్థం చేయు; ధారణ చేయు; * memory, n. (1) జ్ఞాపకం; జ్ఞాపకశక్తి; స్మృతి; ధారణ; (2) [comp.] కొట్టు; కోఠీ; గరిస; కంప్యూటరులో దత్తాంశాలని, ఆదేశాలని దాచే ప్రదేశం; ** eidetic memory, ph. తత్కాల జ్ఞాపక శక్తి; తాత్కాలిక జ్ఞాపక శక్తి; ** long-term memory, ph. దీర్ఘకాలిక జ్ఞాపక శక్తి; ** photographic memory, ph. బొమ్మకట్టు జ్ఞాపక శక్తి; ** short-term memory, ph. తత్కాల జ్ఞాపక శక్తి; * memoirs, (మెమ్వార్స్) n. pl. జీవితానుభవాలు; పూర్వస్మృతులు; * men, n. పురుషులు; మగవారు; (note) man అన్నది ఉభయ లింగాలకీ వర్తిస్తుంది కాని, men అంటే మాత్రం పురుషులు అనే అర్థమే వస్తుంది; * menarche, n. సమర్తాడడం; పెద్దమనిషి అవడం; రజస్వల అవడం; పుష్పవతి అవడం; * mendacity, n. అబద్ధం; * menorrhagia, n. ఎరక్రుసుమ; రక్తప్రద; స్త్రీ రుతు కాలంలో అతిగా జరిగే రక్త స్రావం; * menses, n.ముట్టు; రుతు స్రావం; రుతు కాలం; బయటుండుట; వాకిటుండుట; * mend, v. t. మరమ్మత్తు చేయు; బాగు చేయు; * mendicant, n. m. అవధూతుడు; * menial, n. గులాము; దాసుడు; * menopause, n. రజోనివృత్తి; ముట్లుడుగు కాలం; * menstruation, n. రుతువు; రుతుకాలం; బయటుండడం; వాకిటుండడం; ముట్టవడం; * menstrual, adj. రుతు; ** menstrual discharge, ph. రుతు స్రావం; ** menstrual period, ph. రుతు కాలం; * mensuration, n. మాపన శాస్త్రం; మాపనం; కొలతలకి సంబంధించిన లెక్కలు; కొలత; భూమి కొలత; క్షేత్రమితి; * mental, adj. మానసిక; మానస; మనస్; మనో; ** mental debility, ph. మానసిక దౌర్బల్యం; కశ్మలం; ** mental hospital, ph. పిచ్చాసుపత్రి; * mentality, n. మానసికతత్వం; మనస్తత్వం; మనోగతి; చిత్తవృత్తి; * menthol, n. పుదీనా కర్పూరం; పుదీనా ఆకులలో నుండి తీసిన ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; రసాయన శాపు దృష్ట్యా ఇది ఒక ఒలంతం (alcohol); see also mint camphor; * mention, v. i. పేర్కొను; చెప్పు; నుడువు; * menu, n. (మెన్యూ) (1) వడ్డనకి తయారైన వంటకాల జాబితా; వాటి ధరలు; మెన్యూ; (2) ఎంపిక అంశాల పట్టిక; ఎంపిక జాబితా; * mephitic, adj. దుర్గంధభరితమైన; దుర్వాసనతోకూడిన; కంపుకొట్టే; * mercenary, n. కిరాయి సైనికుడు; కూలికి యుద్ధం చేసే వ్యక్తి; * merchandise, n. సరుకులు; సామానులు; దినుసులు; వస్తువులు; సామగ్రి; సార్థములు; * merchant, n. వణిజుడు; వ్యాపారస్తుడు; సార్ధవాహుడు; సెట్టి; సాహుకారు; ** merchant marine, ph. వాణిజ్య నౌకాదళం; * Mercury, n. (1) బుధుడు; బుధగ్రహం; (2) పాదరసం; రసం; పారదం; రసపతి; రసరాట్టు; తడివెండి; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 80, సంక్షిప్తనామం = Hg [Lat. hydrargyrum = liquid silver]; ** mercuric chloride, ph. రసహరితం; ఖాండవ కర్పూరం; Mercury (II) chloride; corrosive sublimate; HgCl₂; ** mercuric sulfide, ph. ఇంగిలీకం; రససింధూరం; Mercury (II) sulfide; HgS; ** mercurous chloride, ph. రసకర్పూరం; Mercury (I) chloride; white sublimate of mercury; Hg₂Cl₂; * mercy, n. దయ; కనికరం; కృప; కరుణ; * mere, adj. కేవలం; ఉత్త; వడారము; * merely, adv. కేవలం; ఫక్తు; వడారము; * merger, n. కలిస, పోవుట; ఐక్యమగుట; లయమగుట; లీనీకరణ; * meridian, n. (1) మధ్యాహ్న రేఖ; యామ్యోత్తర రేఖ; ధ్రువరేఖ; భూగోళంలో ఉత్తరం నుండి దక్షిణానికి వెళ్లే ఊహా రేఖ; (2) ధ్రువవృత్తం; మయామ్యోత్తర రేఖ; ఖగోళంలో ఉత్తరం నుండి దక్షిణానికి ప్రేక్షకుని శిరస్సు మీదుగా వెళ్లే ఊహా వృత్తం; ** prime meridian, ph. భూగోళం మీద ఉత్తరం ధ్రువం నుండి దక్షిణ ధ్రువానికి ఇంగ్లండు లోని గ్రీన్విచ్ వేధశాల మీదుగా వెళ్లే ఊహా రేఖ; భూగోళం మీద, దీనికి ఎట్టఎదురుగా, పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో ఉన్న ఊహా రేఖని "అంతర్జాతీయ తేదీ రేఖ" (International Date Line) అంటారు. తూర్పుకి ప్రయాణం చేస్తూ ఈ రేఖని దాటినప్పుడు మీ కేలండరులో ఒక రోజు ముందుకి జరుపుకోవాలి; * merit, n. యోగ్యత; శ్రేష్టత; ** merit certificate, ph. యోగ్యతా పత్రం; ప్రశంసాపత్రం; * merits, n. యోగ్యతలు; సలక్షణాలు; ** merits and demerits, ph. గుణగణాలు; లాభనష్టాలు; * mermaid, n. మత్స్య కన్య; సగం స్త్రీ, సగం చేప అయిన వింత కల్పిత జీవి; see also echidna; * merry-go-round, n. రంగులరాట్నం; మెర్రీగుర్రం; * mesa, n. నెత్తం; కొండనెత్తము; పీఠభూమి; సానువు; కోన; కొండ మీద చదునైన ప్రదేశం; * mesh, n. వలయం; జల్లి; జాలీ; see also grid; * mesh, v. i. సరితూగు; అమురు; జతపడు; * mesmerism, n. మెస్మరీయం; [[మెస్మరిజం]]; ఒక వ్యక్తికి ఒక విధమైన మైకం కల్పించి ఆ వ్యక్తిచేత చెప్పిన విధంగా ప్రవర్తింపజేసే పద్ధతి; * meso, pref. మధ్య; * mesoblast, n. మధ్యాస్తరం; అంతశ్చర్మానికి, బహిశ్చర్మానికి మధ్యనున్న పొర; mesoderm; * mesosphere, n. మధ్యావరణం; ఆస్తరావరణము పైన 85కి మీ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. ఇక్కడ ఎత్తు పెరిగే కొద్ది ఉష్ణోగ్రత తగ్గుతుంది. ఇదే భూ వాతావరణంలోో చల్లని పొర. ఇక్కడే వాతావరణంలో ప్రవేశించిన ఉల్కలు కాలి మండిపోయేది; * mesozoic era, n. మధ్య జీవయుగం; * mess, n. (1) భోజనశాల; పాకశాల; మెస్సు; (2) చాలా చిందరవందరగా ఉన్న స్థితి; * message, n. సందేశం; వర్తమానం; వార్త; వేగు; మాట; దూతిక; దూతం; కబురు; సమాచారం; కచేలం; * messenger, n. వార్తాహరుడు; దూత; వార్తికుడు; చారుడు; pl. హర్కారాలు అనగా వార్తాహరులు; ** messenger RNA, ph. దూతిక రైకామ్లం; the form of RNA in which genetic information transcribed from DNA as a sequence of bases is transferred to a ribosome; * meta, pref. (1) మధ్య; తో; ఆవలి; సంబంధించిన; అసలుది కానిది; (2) లోకోత్తర; బీజాతీత; అధిభౌతిక; ఉన్నత; ** meta data, ph. "డేటా" కి సంబంధించిన సమాచారం; ఉదా. సినిమా ని "డేటా" గా ఊహించుకుంటే ఆ సినిమాకి సంబంధించిన విశేషాలు "మెటా డేటా" అవుతుంది; ** metaverse, ph. అసలది కాని విశ్వం; ఊహాత్మక విశ్వం; * metabolism, n. పాచకం; జీవనప్రక్రియ; చయాపచయం; * metacarpals, n. కరభాస్థికలు; పాణి శలాకలు; అరచేతిలోని ఎముకలు; ** metacarpal bones, ph. పాణిశలాకలు; కరభాస్థికలు; అరచేతిలోని ఎముకలు; ** metatarsal bones, ph. ప్రపాదాస్థికలు; పాద శలాకలు; పాదము లోని ఎముకలు; * metastasis, n. శరీరంలో వ్యాధి ఒక చోటు నుండి మరొక చోటుకి ప్రయాణం చేయుట; ముఖ్యంగా కేన్సరు వ్యాధి యెడల ఈ పదం ఉపయోగిస్తారు * metal, n. (1) లోహం; ధాతువు; (2) కంకర; ** base metal, ph. హీన ధాతువు; పరుష లోహం; ఇనుము, రాగి, సీసము, మొ.; ** noble metal, ph. రాచ ధాతువు; వెండి, బంగారము, మొ.; ** metal collar, ph. పొన్ను; * metallic, adj. లోహ; ధాతు; ** metallic luster, ph. లోహ ద్యుతి; ధాతు ద్యుతి; * metallurgy, n. లోహ సంగ్రహణ శాస్త్రం; * metamorphosis, n. మార్పు; పరిపూర్ణమైన మార్పు; రూపవిక్రియ; రూపపరిణామం; * metaphor, n. రూపకాలంకారం; అధ్యారోపం; * metaphysics, n. అధిభౌతిక శాస్త్రం; పారలౌకిక శాస్త్రం; ఆధ్యాత్మిక విద్య; ఇది తత్వశాస్త్రం (ఫిలాసఫీ)లో ఒక విభాగం. మనకు తెలిసిన వాస్తవ ప్రపంచాన్ని అన్ని రకాలుగా అధ్యయనం చేసేదే అధిభౌతిక శాస్త్రం. దీనికి ఊహాప్రపంచంతో సంబంధం లేదు. Metaphysics is the branch of philosophy that examines the fundamental nature of reality, including the relationship between mind and matter, between substance and attribute, and between potentiality and actuality; meta = beyond or above; metaphysics deals with things beyond physical experience; * metathesis, n. [ling.] వర్ణవ్యత్యయం; శబ్ద ఉచ్చారణలో అక్షరాల వరస మారుగుళ్లు అవడం; ఉదా: ఇంగ్లీషులో రెండు హల్లులని వరస తప్పించి ఉచ్చరించడం (ask ని aks అని ఉచ్చరించడం); * metempsychosis, n. పరకాయప్రవేశం; * meteor, n. ఉల్క; వాతావరణం లోనికి ప్రవేశించిన తల తెగిన తోకచుక్క; అంతరిక్షం నుండి వాతావరణం గుండా కిందకి పడే ఒక ఘన పదార్థం; ** meteor shower, ph. ఉల్కాపాతం; * meteorite, n. ఉల్కాశిల; భూపతనమైన ఉల్క; కింద పడ్డ ఉల్క; * meteoroid, n. తల తెగిన తోకచుక్క; శిధిలమైన తోకచుక్క; సూర్యుడి చుట్టూ పరిభ్రమిస్తూన్న రాయి వంటి ఘనపదార్థం; సౌర కుటుంబంలో ఇటువంటివి చాలా ఉన్నాయి; ఇవి భూమి వాతావరణంలో ప్రవేశించి భూపతనమైతే అప్పుడు వాటిని ఉల్కలు అంటారు; * meteorology, n. వాతావరణ శాస్త్రం; [Gr. meteoron = గాలిలో ఉండేది]; * meter, metre [Br.] n. (1) మీటరు; మాపకం; కొలమానం; మితి; (2) పద్యపాదంలో ఉన్న గణాల సమాఖ్య; ** barometer, n. భారమితి; వాతావరణంలోని గాలి బరువుని కొలిచేది; ** thermometer, n. ఉష్ణమితి; ఉష్ణంపుల్ల; వేడిని కొలిచేది; థర్మామీటరు; * methanal, n. పాడాల్; కాష్టాల్; మెతనాలు; ఫార్మాల్డిహైడు; CH₂O; * methane, n. ఏకేను; పాడేను; మెతేను; చిత్తడి వాయువు; పంక వాయువు; CH₄; * methanoic acid, n. పాడోయిక్ ఆమ్లం; పిపీలికామ్లం; ఫార్మిక్ ఆమ్లం; HCOOH; * methanol, n. పాడోల్; కాష్టోల్; మెతనోలు; మెతల్ ఆల్కహాలు; CH₃OH; * method, n. పద్ధతి; మార్గం; విధి; విధానం; ** common sense method, ph. లౌకిక పద్ధతి; ** historical method, ph. చారిత్రక పద్ధతి; ** systematic method, ph. క్రమ పద్ధతి; * methyl alcohol, n. కాష్టోల్; పాడోల్; కర్రసారా; మెతనోలు; మెతల్ ఆల్కహాలు; * methyl group, n. మెతల్ గుంపు; * methyl radical, n. మెతల్ రాసి; * meticulously, adv. అతి జాగ్రత్తగా; * metonymy, n. ఇంగ్లీషు భాషలో ఒక అలంకారం; ఒక మాటకి బదులు దానికి దగ్గర సంబంధం ఉన్న మరొక మాటని వాడడం; ఉ. సనాతన ధర్మం నశించి పోతోందని శృంగేరీ మఠం ఆక్రోశించింది అన్నప్పుడు శృంగేరీ మఠాధిపతి సంతాపం వెలిబుచ్చేరని అర్థం చెప్పుకోవాలి; * metre, n. మీటరు; (note) మెట్రిక్ పద్ధతిలో ఈ వర్ణక్రమాన్నే వాడాలి; * metric system, n. మెట్రిక్ పద్ధతి; శతాంశ పద్ధతులని ఉపయోగించి, బరువులని, దూరాలని కొలవడం; * metropolis, n. మహానగరం; ప్రధాన నగరం; కస్బా; ముఖ్య పట్టణం; * Mexican poppy, n. బ్రహ్మదండి; బలురక్కెస; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: Mf-Mz == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * miasma, n. దోషం; మౌలిక దోషం; రోగకారణం; హోమియోపతీ శాస్త్రం ప్రకారం, శరీరంలో ఒక మౌలికమైన దోషం ఉన్నప్పుడు శరీరం రోగగ్రస్త మవుతుంది; * mica, n. అభ్రకం; గిరిజం; కాకిబంగారం; గనులలో దొరికే ఒక రకం అల్లూమినో సిలికేటు అనే ఖనిజం; * micro, adj. సూక్ష్మ; * microbe, n. సూక్ష్మజీవి; రోగకారకమైన సూక్ష్మజీవి; same as microorganism; * microgravity, n. సూక్ష్మ గురుత్వం; ఒక కక్ష్యలో తిరుగుతున్న నభోనౌకలో అనుభవానికి వచ్చేఅతి కొద్ది గురుత్వ బలం; * micrometer, n. మీటరులో మిలియనో వంతు పొడుగు; మైక్రాను; * micron, n. మీటరులో మిలియనో వంతు పొడుగు; మైక్రోమీటరు; * microorganism, n. సూక్ష్మజీవి; మైక్రోబు; బేక్టీరియాలు, వైరసులు, రికెట్సియాలు, స్పైరోకీట్లు, ప్రోటోజోవాలు సూక్ష్మజీవులకి ఉదాహరణలు; * microprocessor, n. సూక్ష్మసంకలిని; మైక్రోప్రాసెసర్; వేలి గోరు ప్రమాణంలో ఉన్న అర్ధవాహిని చితుకు మీద నిర్మించిన కలన యంత్రం; * microscope, n. సూక్ష్మదర్శిని; కంటికి కనబడనంత చిన్నగా ఉన్న వస్తువులని చూడడానికి వాడే పరికరం; * microsome, n. సూక్ష్మకాయం; (lit.) small body; * mid, adj. మధ్య; నడు; అర్ధ; * middle, adj. మధ్య; నడుమ; అంతరాళ; ** middle man, ph. మధ్యవర్తి; దళారి; ** middle point, ph. అంతరాళం; * midnight, n. అర్ధరాత్రి; నడురేయి; నడిరేయి; * midrib, మధ్యశిర; ఈనె; * midwife, n. మంత్రసాని; * migrain, n. అనంతావర్తం; పార్శ్వపు నొప్పి; ఒక రకమైన విపరీతమైన తలనొప్పి; ఉదయం మొదలై రోజంతా ఉంటుంది. వెలుగు, ధ్వనులు నొప్పిని అధికం చెయ్యొచ్చు. ఒక్కోసారి నొప్పి రావడానికి ముందు వాంతిరావడం, కడుపులో తిప్పినట్లుంటుంది. * migrant, n. ప్రవాసి; వలస పోయిన వ్యక్తి; * migration, n. వలస; ** migration routes, ph. వలస వీధులు; * mil, n. సహస్రాంశము; వెయ్యవ భాగం; * mild, adj. సన్న; మంద; మేదక; ** mild breeze, ph. మందమారుతం; * mildew, n. బూడిద తెగులు; మజ్జిగ తెగులు; * mile, n. మైలు; (note) 8 కిలోమీటర్లు 5 మైళ్లకి సమానం; దూరాన్ని కొలిచే ఒక కొలమానం; ** nautical mile, ph. Nautical miles are used to measure the distance traveled through the water. A nautical mile is slightly longer than a mile on land, equaling 1.1508 land-measured (or statute) miles. The nautical mile is based on the Earth’s longitude and latitude coordinates, with one nautical mile equaling one minute of latitude; * milestone, n. మైలురాయి; * milieu, n. సంగతి, సందర్భం; సామాజిక వాతావరణం; * military, n. సైన్యం; మిలిటరీ; * militia, n. పౌరసేన; * milk, adj. పాల; క్షీరం; గొల్ల; * milk, n. పాలు; క్షీరం; దుగ్ధం; పయస్సు; ** breast milk, ph. చనుబాలు; స్తన్యం; ** condensed milk, ph. చిలువాలు; ** homogenized milk, ph. పాలని అతి సన్నటి బెజ్జాలు ఉన్న జల్లెడ గుండా ఎక్కువ పీడనంతో పోనిచ్చి, వెన్నని అతి సూక్ష్మ కణాలుగా విభజించి, పాలు, వెన్న విడిపోకుండా చేసే పధ్ధతి; ** Pastuerized milk, ph. పాలని వేడి చేసి పాలల్లోని సూక్ష్మజీవులని చంపగా మిగిలిన ఆరోగ్యకరమైన పాలు; ** powder milk, ph. పాలపొడి; ** skimmed milk, ph. వెన్న తీసేసిన పాలు; ** milk products, ph. పయస్యములు; పాలనుండి వచ్చే పదార్థాలు; పెరుగు, వెన్న, నెయ్యి, చీజు, వగైరాలు; * milk, v. t. పితుకు; పిండు; * milkmaid, n. గొల్లభామ; * milkshake, పాలసుగంధి; పాలల్లో ఐస్‌క్రీమ్ కలిపి రంగరించగా వచ్చినది; * milk teeth, n. పాలపండ్లు; * Milky Way, n. పాలపుంత; పాలవెల్లి; పాలకడలి; ఆకాశ గంగ; సోమధార; దివిజ గంగ; మన క్షీరసాగరం (గేలక్సీ) పేరు; ** thicker Milky Way, ph. పాలకడలి; ** thinner Milky Way, ph. ఆకాశ గంగ; దివిజ గంగ; * mill, n. మర; గానుగ; తిరుగలి; మిల్లు; ** flour mill, ph. పిండి మర; ** rice mill, ph. ధాన్యం మర; జిన్ను; * mill, v. t. మరపట్టు; ఆడించు; మరపట్టించు; ఆడు; ఆడించు; * milled, adj. మరపట్టిన; మరాడించిన; * millennials, n. pl. జనాభాలో సా. శ. 1980 - 2000 మధ్యలో పుట్టినవారు; * millennium, n. సహస్రాబ్దం; వెయ్యి సంవత్సరముల కాలం; * millets, n. (1) చిరు ధాన్యాలు; సిరి ధాన్యాలు; జొన్నలు, సజ్జ, రాగి, మొదలగునవి; (ety.) చిరు ధాన్యాలు because of smaller seeds compared to rice, wheat, corn, and other larger ones; సిరి ధాన్యాలు is a more recent coinage to promote their use; ** barnyard millets, ph. ఊదలు; ఊదర్లు; ** brown-top millets, ph. అండు కొర్రలు; ** finger millets, ph. రాగి; రాగులు; ** foxtail millets, ph. కొర్ర; కొర్రలు; ** great millets, ph. జొన్న; జొన్నలు; ** Italian millets, ph. కొర్ర; కొర్రలు; ** Kodo millets, ph. ఊద; ఊదలు; అరికె; అరికెలు; ** little millets, ph. సామ; సామలు; ** pearl millets, ph. సజ్జలు; ** spiked millets, ph. సజ్జ; సజ్జలు; * million, n. పది లక్షలు; మిలియను; * millipede, n. రోకలిబండ; గాజుపురుగు; సహస్ర పాది; ఎన్నో కాళ్లుగల ఒక క్రిమి; (lit.) వెయ్యి పాదములు కలది; నిజానికి సహస్రపాదికి 200-400 కాళ్లే ఉంటాయి; ప్రతి శరీర ఖండానికి (body segment) రెండు జతల కాళ్ళు ఉండటం వీటి లక్షణం; * millstone, n. తిరగలి; తిరుగలి; తిరుగలి రాయి; * Milkyway, n. పాలపుంత; ఆకాశగంగ; మన సూర్యమండలం ఉన్న క్షీరసాగరం (galaxy) పేరు; * mime, n. మూకాభినయం; * mimesis, n. అనుకరణ; * mimic, v. t. అనుకరించు; * mimicry, n. పరిహాసానుకరణ; స్వరవంచన; ధ్వన్యనుకరణ; * mince, v. t. పొట్టుచేయు; చిన్న ముక్కలుగా తరుగు; ** minced jackfruit, ph. పనస పొట్టు; * mind, n. మనస్సు; మది; అంతఃకరణం; అంతరంగం; ఉల్లము; డెందము; ఎద; ఎడద; చేతనం; చేతస్సు; చిత్తము; భౌతికమైన మెదడులో, కంటికి కనపడని విధంగా, భౌతికమైన ఉనికి లేని మనస్సు ఉంటుందనే భావం ఒకటి ఉంది; ఈ మెదడుకి, మనస్సుకీ మధ్య ఉండే లంకెనే ఆత్మ అంటారని తాత్వికుడు రెనే డెకార్ట్ అంటారు; ఇంగ్లీషులో mind అనే మాటలో వేదాంతం నాలుగు స్థాయిలను గుర్తిస్తుంది: (1) మనస్సు - ఆలోచనలకు మూలం. (2) బుద్ధి అంటే వివేకము. అనగా, ఈ ఆలోచన మంచిది, ఆ వాక్యము సత్యము అనుకునే తెలివితేటలు. (3) చిత్తము. ఇంగ్లీషు అనువాదం consciousness. Krishna consciousness అంటే చిత్తములో కృష్ణునికి తప్ప ఎవరికీ స్థానం ఉండకపోవడం. అందుకే ఆయన చిత్తచోరుడు. (4) అహంకారము. అహం అంటే నేను. మమ అంటే నాది. నేను చాలాగొప్పవాణ్ణి అనుకోవడం అహంకారం. అన్నీ నావి అనుకోవడం మమకారము. ** frame of mind, ph. చిత్తవృత్తి; ** peace of mind, ph. మనశ్శాంతి; ** presence of mind, ph. సద్యస్ఫూర్తి; ** state of mind, ph. చిత్తవృత్తి; ** subconscious mind, ph. ఉపచేతనం; ** mind-body system, ph. దేహేంద్రియ మనస్సంఘాతము; * mine, n. (1) గని; ఖని; (2) ఆకరం; (3) మందుపాతర; * mine, poss. pron. నాది; నావి; అస్మదీయం; * miner, n. m. ఖనకుడు; * mineral, n. ఖనిజం; ** mineral salt, ph. ఖనిజ లవణం; ** mineral oil, ph. ఖనిజ తైలము; ఖనిజపు చమురు; ** mineral pitch, ph. గంజిత్తు; గని+జిత్తు; శిలాజిత్; a dark, semisolid, bituminous substance that is used in India and Nepal to treat a variety of ailments, including inflammation, weakness, bone fractures, bleeding, and wounds; ** mineral spring, ph. గనిజబ్బుగ్గ; * mineralogy, n. ఖనిజ శాస్త్రం; * mini, pref. పిట్ట; పిల్ల; చిన్న; * miniature, adj. చిట్టి; బుల్లి; లఘు; * minimal, adj. అల్పిష్ఠ; కనిష్ఠ; కనీస; * minimization, n. కనిష్ఠీకరణం; * minimize, v. t. అత్యల్పించు; కనిష్ఠీకరించు; * minimum, n. అత్యల్పం; కనిష్ఠం; కనీసం; అధమం; ** at the minimum, ph. హీనపక్షం; * minister, n. (1) మంత్రి; అమాత్యుడు; సచివుడు; (2) క్రైస్తవ మత గురువు; చర్చిలో ఒక మతాధికారి; * ministry, n. (1) మంత్రివర్గం; అమాత్య కూటమి; (2) మంత్రాలయం; మంత్రిత్వం; * minor, adj. చిరుత; చిన్న; లఘు; మంద; ** minor axis, ph. లఘు అక్షం; ** minor crime, ph. ఉపపాపం; చిన్నతప్పు; ** minor offense, ph. స్వల్పనేరం; మందాపరాధం; * minor, n. చిరుత; అయుక్తుడు; బాలుడు; బాలిక; 18 సంవత్సరముల వయస్సు నిండని వ్యక్తి; మైనరు; * minorities, n. బడుగు వర్గాలు; అల్పసంఖ్యాక వర్గాలు; * minority, n. (1) చిరుత ప్రాయం; బాల్యదశ; లేబ్రాయము; అయుక్తవయస్సు; కౌమారత్వం; (2) అల్పసంఖ్యాక వర్గం; * mint, n. (1) టంకశాల; (2) పొదీనా; [bot.] ''Mentha viridis''; * minuend, n. వియోజ్యం; శోధనీయము; 4 నుండి 3 ని తీసివేసినప్పుడు, 4 వియోజ్యం; 3 వ్యవకలితం; see also subtrahend; * minute, adj. (మైన్యూట్) స్వల్పమైన; అతిచిన్నదైన; సూక్ష్మమైన; అణు; * minute, n. (మైన్యూట్) స్వల్పం; అల్పం; అల్పిష్ఠం; ఆణకం; అణుప్రమాణం; (rel.) tiny; subtle; * minute, n. (మినిట్); (1) నిమిషము; గంటలో అరవైయ్యవ వంతు; లిప్త; కల; (2) డిగ్రీలో అరవైయ్యవ వంతు; * minutes, n. pl. (మినిట్స్) సభలలో జరిగే వ్యవహార సంగ్రహం; * miracle, n. మహాత్మ్యం; మహాద్భుతం; * mirage, n. ఎండమావి; మృగతృష్ణ; మరీచిక; మంచి ఎండలో కళ్ళకు దూరంలో నీళ్ళు ఉన్నట్టు గోచరించడాన్ని ఎండమావులు అంటారు. ఎడారుల్లో ఈ స్థితి ఏర్పడుతుంది. తృష్ణ అంటే దప్పిక. మృగతృష్ణ అంటే జంతువులకు దప్పిక కలిగించేది; * mire, n. రొంపి; ఊబి; బురదనేల; రొచ్చు; అడుసు; పంకం; పంకిలం; జంబాలం; ఉబ్బలి; * mirror, n. అద్దం; దర్పణం; కర్కరం; ఆదర్శనం; ముకురం; ** framed mirror, ph. చెక్కుటద్దము; ** mirror image, ph. బింబం; ప్రతిబింబం; దర్పణ బింబం; ** mirror symmetry, ph. దర్పణ సౌష్ఠవం; * misanthrope, n. మానవద్వేషి; నరద్రోహి; * miscarriage, n. (1) గర్భస్రావం; గర్భపాతం; అకాల ప్రసవం; కట్టుక; (2) అక్రమరీతి; అక్రమ వైఖరి; అన్యాయం; భంగపాటు; వ్యాఘాతం; విఘాతం; ** miscarriage of justice, ph. న్యాయానికి అన్యాయం జరిగిపోవడం; * miscellaneous, adj. వివిధ; చిల్లర మల్లర; చిల్లర; నానా; నానావిధ; * miscellaneous, n. అమాంబాపతులు; చిల్లర మల్లర; చిల్లర; మ్రుక్కడి; * miscellany, n. కలగూరగంప; కదంబం; * mischief, n. పెంకితనం; అల్లరి; దుండగం; ఆగడం; రాలుగాయితనం; ఆకతాయితనం; తుంటరితనం; ** mischief maker, ph. పెంకి పిల్ల; అల్లరి పిల్ల; పెంకివాడు; అల్లరివాడు; దుండగీడు; * mischievous fellow, ph. పెంకి పిల్లాడు; రాలుగాయి; ఆకతాయి; * mischievousness, n. పెంకితనం; రాలుగాయితనం; ఆకతాయితనం; తుంటరితనం; దుడుకుతనం; * misconception, n. అపోహ; భ్రమ, తప్పుభావము; అపార్థము; దురూహ; * misconduct, n. దుష్‌ప్రవర్తన; దుర్నడత; * misdeed, n. పొరపాటు; చెడ్డపని; దుష్కృత్యం; కాకృత్యం; * misdemeanor, n. కపటచేష్ట; చెడ్డపని; కీలు; అకృత్యం; దుష్‌కృతం; దుష్‌ప్రవర్తన; దురాకృతం; దుశ్చేష్ట; వికర్మ; ఉన్మార్గం; చెడు దారి; చట్టవిరుద్ధమైన పని; * miser, n. లోభి; పిసినిగొట్టు; పిసినారి; పీనాసి; కింపచానుఁడు; అడియరి; టక్కుఁడు; ** extreme miser, ph. పరమ లోభి; * miserliness, n. లోభం; లోభత్వం; కాపీనం; పిసినారితనం; పిసినిగొట్టుతనం; * misfortune, n. దురదృష్టం; ఓగు; * misgiving, n. సందేహం; సంశయం; * mishap, n. దుర్ఘటన; విపత్తు; అశ్రి; * misinformation, n. అపసమాచారం; * misinterpretation, n. వక్రీకరణం; తప్పు అర్థం చెప్పడం; దురర్థం చెప్పడం; * mislead, v. t. తప్పుదారిలో పెట్టు; మభ్యపరచు; ** misleading statement, ph. విప్రలంభం; * mismatch, n. విజ్జోడు; జత కలవకపోవడం; * mismatched pair, ph. విజ్జోడు; * misnomer, n. దుర్నామం; లక్షణాలకి సరిపడని పేరు; * misogynist, n. ఆడవారంటే చులకన భావం కల వ్యక్తి; పురుషాహంకారి; ఆడ జాతి యెడల వివక్ష చూపే వ్యక్తి; * misprint, n. అచ్చుతప్పు; ముద్రారాక్షసం; * misrepresentation, n. మభ్యపరచుట; అసత్యకథనం; తప్పుగా వర్ణించడం; * missile, n. కంపణము; అవాయి; క్షిపణి; ** guided missile, ph. మార్గణ క్షిపణి; మార్గణం; ** heat-seeking missile, ph, ఉష్ణ మార్గణం; * miss, v. i. ఏమారు; ** how did I miss this, ph. నేను ఎట్లు ఏమారితిని? * missing, adj. తొస్సి; ** missing tooth, ph. తొస్సి పన్ను; ** missing syllable, ph. తొస్సి మాట; * mission, n. (1) మఠం; (2) ప్రచారక వర్గం; (3) బృహత్కార్యం; * missionaries, n. మతబోధకులు; మతప్రచారకులు; మిషనరీలు; * mist, n. కుహేళి; తుషారం; సూక్ష్మమైన బిందువులు గాలిలో తేలియాడిన పరిస్థితి; * mistake, n. పొరపాటు; తప్పు; కైతప్పు; ** printing mistake, ph. అచ్చుతప్పు; ముద్రారాక్షసం; * mistrust, n. అపనమ్మకం; * mistletoe, n. బదనిక; పరభుక్కి అయిన ఒక జాతి మొక్క; * mistress, n. ఉపపత్ని; ఉంపుడుకత్తె; దయిత; ధర్మకార్యాలకు పీటల మీద భర్త ప్రక్కన కూర్చునే అర్హత గల వాళ్లనే ధర్మపత్నులంటారు. మిగిలిన వాళ్లందరూ వల్లభలు, దయితలు; * misunderstanding, n. అపార్థం; అపావబోధము; * misuse, n. దుర్వినియోగం; * mite, n. తవుటి పురుగు; * mitigation, n. ఉపశాంతి; * mix, v. t. కలుపు; రంగరించు; కలబోయు; మిళాయించు; మేళవించు; * mix, n. మాదక ద్రవ్యాలలో కలిపే పళ్లరసం వంటి పానీయం; * mixed, adj. కలగలసిన; కలగలుపు; కదంబ; మిళిత; చంపూ; * mixture, n. మిశ్రమం; కలగలుపు; కరంబం; కదంబకం; మిళితం; * mix-up, n. తారుమారు; గందరగోళం; తికమక; * Mizar, n. వసిష్ట నక్షత్రం; Mizar and Alcor are two stars forming a naked eye double in the handle of the Big Dipper (or Plough) asterism in the constellation of Ursa Major. Mizar is the second star from the end of the Big Dipper's handle, and Alcor, its fainter companion. Mizar is really four stars, and Alcor is really two stars. So what we see as two stars are really six in one! * mnemonics, n. pl. స్పోరకములు; జ్ఞాపకార్థం ఉంచుకొనే గుర్తులు; * moan, n. మూలుగు; నిట్టూర్పు; * moat, n. కందకం; ఆగడ్త; పరిఖ; దవంత్రి; * mob, n. మూక; దండు; తొంబ; మూకప్రజ; గుంపు, అల్లరిమూక; క్రమశిక్షణ పాటించని జన సమూహం; ** mob battle, ph. సంకుల సమరం; ** mob disorder, ph. దొమ్మీ; * mobile, adj. చర; చలన; చంచత్; చంచత్వ; జంగమ; జంగమాత్మక; చరిష్ణు; గమనశీల; కదలాడునట్టి; ** mobile computing, ph. చలన కలనం; జంగమ కలనం; ** mobile phone, ph. చరవాణి; జంగవాణి; * mobility, n. చలనశీలత; చంచలత; చంచత్వం; జంగమత్వం; కదలే గుణం; గమనశీలత; * mock, v. t. (1) పరిహసించు; ఎకసక్కేలాడు; ఎగతాళి చెయ్యు; ఎద్దేవాచేయు; (2) అనుకరించు ** mock parliament, ph. శాసన సభని అనుకరిస్తూ విద్యార్థులు తరగతిలో చేసే ప్రయోగం; ** mock trial, ph. న్యాయస్థానంలోని విచారణని అనుకరిస్తూ విద్యార్థులు తరగతిలో చేసే ప్రయోగం; ** mock theta function, ph. [[శ్రీనివాస రామానుజన్]] కనిపెట్టిన కొత్త రకం [[ప్రమేయం]]; * mockery, n. అపహాస్యం; గేలి; అవహేళన; * mode, n. వెరవు; * model, n. (1) నమూనా; మాదిరి; మచ్చు; మూదల; ప్రతిరూపం; మోస్తరు; (2) మేలుబంతి; ఒరవడి; * moderately, adv. మితంగా; పరిమితంగా; * moderator, n. మధ్యవర్తి; సంచాలకుడు; మితవాది; మితి మీరకుండా అడ్డు పెట్టేది; one that restrains or regulates; * moderates, n. మితవాదులు; * moderation, n. మోతాదు; మితి; * modern, adj. అధునాతన; ఆధునిక; నూతన; నవీన; నవ్య; నవయుగ; అభినవ; ప్రత్యగ్రమ; నాజూకైన; కొత్త; ఇటీవలి; అర్వాచీన; * modernity, n. ఆధునికత; ఇందీవలికం; నవ్యత; * modernization, n. నవీకరణ; అధునీకరణం; ఆధునికీకరణ; ఇందీవలింపు; * modest, adj. వినీత; ** modest person, ph. వినీతుడు; సొంత డబ్బా కొట్టుకోని మనిషి; * modesty, n. వినయం; నమ్రత; అణకువ; * modicum, n. మోతాదు; * modification, n. మార్పు; సవరింపు; * modular, adj. గుళిక; ఘడీ; ** modular arithmetic, ph. గుళిక గణితం; ఘడీ గణితం; ** modular form, ph. ఘడీ స్వరూపం; * module, n. గుళిక; * Modus operandi, ph. A Latin phrase meaning, "a distinct pattern or method of operation especially that indicates or suggests the work of a single criminal in more than one crime." * Modus ponens, ph. A Latin phrase meaning, "a form of deductive argument and a rule of logical inference that involves reasoning from a hypothetical proposition. If the antecedent is true, then the consequent must also be true. For example, "If A is true, B is true; but A is true; therefore, B is true;" * Modus tollens, ph. A deductive argument form in propositional logic that involves denying the consequent of an "if-then statement;" For example, if you know that it's not raining and you also know that "If it rains, then the streets are wet", you can conclude that the streets are not wet; * Modus vivendi, ph. A Latin phrase meaning, "an agreement or arrangement that allows conflicting parties to coexist peacefully. For example, "Our two countries must put aside the memory of war and seek a modus vivendi." * mofussil, adj. [Ind. Engl.] గ్రామీణ; నగరేతర; పరిసర; * mogul, n. వ్యాపార రంగాన్ని ఎక్కువగా ప్రభావితం చెయ్యగల వ్యాపారస్తుడు; see also tycoon; * moist, adj. తేమగల; చెమ్మగిల్లిన; తడిసిన; క్లిన్న; * moisten, v. t. తడుపు; తడిపి పెట్టు; పదును పెట్టు; * moisture, n. తేమ; చెమ్మ; తడి; నెమ్ము; * molar, adj. (1) బుగ్గకి సంబంధించిన; (2) రసాయనశాస్త్రంలో మోల్ అనే కొలమానానికి సంబంధించిన; * molars, n. pl. దంతములు; చర్వణకములు; బుగ్గవైపు పళ్లు; మానవులలో ఇవి మూడు జతలు ఉంటాయి; వీటిలో మూడవ జతని జ్ఞానదంతాలు అంటారు. * molasses, n. ఇక్షుసారం; బెల్లపుపాగు; మొలాసిస్; Molasses is the thick, brown syrup left over after sugar crystals are removed from the juice. Molasses is a rich source of minerals, including iron, calcium, magnesium, potassium, and manganese. These minerals are essential for good health and play a role in maintaining strong bones, a healthy immune system, and proper muscle function; [[File:Fuligo_septica_bl1.JPG|thumb|right|slime mold=ఒక రకం బూజు]] * mold, [Br.] mould, n. (1) బూజు; బూడిద తెగులు; చెమ్మగానున్న ఆహారపదార్థాలపై మొలిచే బూజు; ఒక రకం శిలీంధ్రం; (2) అచ్చు; మూస; ** slime mold, ph. జిగురు బూజు; * mold, [Br.] mould, v. t. తీర్చిదిద్దు; మలుచు; * mole, n. (1) పుట్టుమచ్చ; (2) భూమిలో బొరియ చేసికొని బతికే ఒక ఎలుక జాతి చిన్న జంతువు; (3) మన మధ్యలో చేరిన శత్రుపక్షం వారి గూఢచారి; (4) ఒక బణువులో పదార్థం ఎంతుందో చెప్పే ఒక కొలమానం; * molecule, n. బణువు; (ety.) బహుళంగా, అంటే మెండుగా, ఉన్న అణు సముదాయం; ** molecular formula, ph. బణు సాంఖ్యక్రమం; ఒకొక్క బణువులో ఎన్నెన్ని అణువులు ఉన్నాయో సూచించే పద్ధతి; ఉదా. నీరు = H₂O, పంచదార = C₆H₁₂O₆; ** molecular weight, ph. బణుభారం; * molt, n. పాము కుబుసం; పాము పొర; నిర్మోకం; * molten, adj. కరిగించిన; కరగబెట్టిన; * molting, v. i. కుబుసం విడవడం; పొర విడవడం; ecdysis; * Molybdenum, n. మోలిబ్డినం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 42, సంక్షిప్త నామం; Mo) [Gr. molybdos = lead]; * Mom, n. అమ్మ; * moment, n. (1) క్షణం; సమయం; (2) ఘాతిక; భ్రామకం; ** dipole moment, ph. ద్విధ్రువ భ్రామకం; ** every moment, ph. క్షణక్షణం; అనుక్షణం; ** moment of inertia, ph. జడత్వ భ్రామకం; * momentum, n. (1) [Phy.] భారగతి; (exp.) భారం అంటే weight, గతి అంటే motion అనీ అనుకోవాలి; రయజాతం; (exp.) రయం అంటే velocity కనుక రయం నుండి పుట్టినది రయజాతం; ద్రవ్యవేగం; (exp.) ద్రవ్యం అంటే mass, వేగం అంటే velocity అనీ అనుకుంటే దీని అర్థం అవగతం అవుతుంది; momentum = mv = mass x velocity; (2) ఊపు; ఉద్వేగం; ఆవేగం; ** angular momentum, ph. కోణీయ ఉద్వేగం; కోణీయ రయజాతం; angular momentum = mvr = momentum x radius; ** orbital angular momentum, ph. గతి కోణీయ ఉద్వేగం; ప్రదక్షణం చెయ్యడం వల్ల కలిగే కోణీయ ఉద్వేగం; ** spin angular momentum, ph. భ్రమణ కోణీయ ఉద్వేగం; ఆత్మభ్రమణం వల్ల కలిగే కోణీయ ఉద్వేగం; * monad, n. సూక్ష్మాత్మ; ** finite monad, ph. ప్రత్యగాత్మ; * monarch, n. m. ఏకరాజు; సార్వభౌముడు; చక్రవర్తి; * monarchy, n. సార్వభౌమత్వం; రాచరికం; ఏకరాజాధిపత్యము; government by a monarch or single sovereign ruler; * monastery, n. విహారం; సాధువులు, భిక్కులు, మొదలైన మత నిష్ఠాపరులు నివసించే చోటు; * Monday, n. సోమవారం; ఇందువారం; * mondegreen, n. ఒక పాటలో కానీ, పద్యంలో కానీ అసలు మాటలకి బదులు మరేవో మాటలు వాడడం; (1) A word or phrase inspired by misheard language; (2) A made-up lyric or line that replaces a song's real words; * monetary, adj. ద్రవ్యసంబంధ; డబ్బు సరఫరా, ప్రసరణలకి సంబంధించిన; (rel.) fiscal; * money, n. డబ్బు; ధనం; ద్రవ్యం; సొమ్ము; అర్థం; పైకం; రొక్కం; విత్తం; దుడ్డు; ** black money ph. నల్ల ధనం; అక్రమంగా ఆర్జించిన డబ్బు; ** coin money, ph. నగదు; నాణేల రూపంలో ఉన్న డబ్బు; ** earnest money, ph. ధరావత్తు; బయానా; ** hush money, ph. నోరు మూసుకుని ఉన్నందుకు ఇచ్చే లంచం; ** ready money, ph. రొక్కం; ** money laundering ph. అక్రమ ఆర్జనలపై పన్నులు కట్టకుండా తప్పించుకోడానికి నల్ల ధనాన్ని తెల్ల ధనంగా మార్చే పద్ధతి; * monger,n. వ్యాపారి; వర్తకుడు; ** fishmonger, ph. చేపల వ్యాపారి; * mongoose, n. ముంగిస; నకులం; [bio.] ''Viverra ichneumon''; * mongrel, n. కంచరం; వేరు వేరు జంతువులకి పుట్టినది; * monism, n. అద్వైతవాదం; ఏకేశ్వరవాదం; ఏకసత్తావాదం; * monitor, n. పరివీక్షకి; పరివీక్షకుడు; * monitor, v. t. పరివీక్షించు; * monk, n. సన్యాసి; క్రైస్తవ సన్యాసి; ముని; [Gr. monakos = one who is alone]; ** Monk fruit, ph. బుద్ధ ఫలం; లోహాంగువో; ముని పండు; [bot.] Siraitia grosvenorii; Lo Han Guo) translates to "Buddha fruit". A zero-calorie, natural sweetener, it is increasingly popular among diabetic patients in India as a healthy sugar alternative. * monkey, n. కోతి; మర్కటం; వానరం; తిమ్మడు; తిమ్మి; మల్లు; * mono, pref. ఏక; * monoaction, n. ఏకపాత్రాభినయం; * monochloromethane, n. ఏకహరితఏకేను; క్లోరోమెతేను; మెతల్‍ క్లోరైడ్‍; ఒక కర్బన రసాయనం పేరు; CH₃Cl; * monochromatic, adj. ఏకవర్ణపు; * monogram, n. ఏకరాత; గొలుసుకట్టు రాత; కలం పైకి ఎత్తకుండా పేరు రాయడం; పేరులోని పొడి అక్షరాలని ఈవిధంగా రాయడం; * monograph, n. ఒకే విషయాన్ని క్షుణ్ణంగా పరిశీలిస్తూ రాసిన గ్రంథం; ** monozygotic twins, ph. ఏక సంయుక్త బీజ కవలలు; * monolith, n. ఏకశిల; * monologue, n. ఏకభాష్యం; ఏకభాషణ; ఏకాంతభాషణ; * monopolist, n. గుత్తదారు; గుత్తాధిపతి; ఏకాధికారి; మస్తాౙరు; ఒక సరకును తాను మాత్రమే అమ్ముటకు అవకాశము పొందినవాఁడు; * monopoly, n. గుత్తవ్యాపారం; గుత్తాధిపత్యం; ఇజారా; ముస్తాజరీ; మక్తా; [Gr. mono = one, poly= trade]; * monosaccharide, n. ఏకచక్కెర; గ్లూకోజు ఒక ఉదాహరణ; * monosodium glutamate, n. చైనా ఉప్పు; గ్లూటామిక్ ఆమ్లంతో సోడియం కలవగా వచ్చే లవణం; చైనా, జపాను వంటలలో ఈ ఉప్పుని విరివిగా వాడతారు; MSG; C₅H₈NNaO₄; * monotheism, n. ఏకేశ్వరోపాసన; ఏకేశ్వరవాదం; ఒకడే దేవుడు ఉన్నాడు అనే నమ్మకం; * monotone, n.ఏకదిష్టం; ఏకశృతం; * monotonic, adj. ఏకదిష్ట; ఏకశృత; ** monotonic function, ph. ఏకదిష్ట ప్రమేయం; * monotonous, adj. ఏకస్వన; ఏకరూప; ఒకే విధంగా ఉండడం వల్ల విసుగు పుట్టించెడు; * monotony, n. ఏకరూపత; ఏకస్వరత; విసుగు; * monotype, n. అక్షరాల కూర్పు; పాత రోజులలో అచ్చు వేసే పద్ధతి; (rel.) linotype; * monsoon, n. (1) వర్షాకాలం; వర్షరుతువు; (2) రుతుపవనాలు; ** monsoon winds, ph. రుతుపవనాలు; * month, n. నెల; మాసం; ** anomalistic month, ph. 27.55455 రోజులు; చంద్రుడు భూమి చుట్టూ ప్రదక్షిణం చేస్తూన్నపుడు ఒక సమీప బిందువు నుండి, అదే సమీప బిందువుకి చేరుకోవడానికి పట్టే కాలం; ** draconic month, ph. 27.21200 రోజులు; ** excalary month, ph. లుప్తమాసం; క్షయమాసం; ** intercalary month, ph. అధికమాసం; ** last month, ph. పోయిన నెల; గత మాసం; ** nodical month, ph. 27.21200 రోజులు; ** per month, ph. నెలకి; నెలసరి; నెల ఒక్కంటికి; మాసానికి; ** sidereal month, 27.32166 రోజులు; దూరంగా ఉన్న నక్షత్రాల నేపథ్యంలో చంద్రుడు భూమి చుట్టూ ప్రదక్షిణం చెయ్యడానికి పట్టే కాలం; ** supernumerary month, ph. అధిక మాసం, ** synodic month, ph. 29.530588 రోజులు; అమావాస్యనుండి అమావాస్య వరకు ఉన్న కాలం; ** month by month, ph. నెల నెలా; * monthly, adj. నెలవారీ; నెలసరి; నెల ఒక్కంటికి; * monthly, n. మాసపత్రిక; మాసికం; ** bi-monthly, ph. ద్వైమాసికం; ద్విమాస పరిమితమైనది; ** tri-monthly, ph. త్రైమాసికం; త్రిమాస పరిమితమైనది; quarterly; ** six-monthly, ph. షాణ్మాసికం; షట్ మాస పరిమితమైనది; half-yearly; * monument, n. స్మారకం; స్మారక భవంతి; స్మారక కట్టడం; * mood, n. మనస్సు; మనస్థితి; మనోభావం; మనోదశ; మానసికావస్థ; భావావేశం; ** imperative mood, ph. [gram.] విధ్యర్థం; ఆజ్ఞార్థకం; ** indicative mood, ph. నిశ్చితార్దకం; ** infinitive mood, ph. తుమున్నర్ధకం; ** subjunctive mood, ph. సంశయార్ధకం; * moody, adj. ముసురు మూతితో ఉండు; మూతి ముడుచుకుని ఉండు; * moon, n. చంద్రుడు; నెల; నెలరాజు; రేరాజు; జాబిల్లి; శశి; ఇందు; ఉడుపతి; కడలి మీగడముద్ద; కడలి వెన్న; ** blue moon, ph. రాకా చంద్రుడు; చంద్రుడు భూమి చుట్టూ తిరిగే కక్ష్యలో ఒక్కోసారి ఒకే నెలలో రెండు పూర్ణిమలు వస్తాయి. అందులో రెండవదానిని "రాకా పూర్ణిమ" అంటారు; ** crescent moon, చంద్రవంక; నెలవంక; శశిరేఖ; బాలచంద్రుడు; ** full moon, ph. పూర్ణచంద్రుడు; రాకాచంద్రుడు; నిండు చంద్రుడు; ** half moon, ph. అర్థచంద్రుడు; ** new moon, ph. అమావాస్య; అమావాస్య తిధిలో చంద్రుడు పూర్తిగా సూర్యమండలాన్వర్తియై - అనగా ఆసాంతము సూర్యుని పరిధిలోనికి వెళ్లకుండా - ఒక దారపుపోగంత చంద్రకళ సూర్యోదయాని కంటే ముందుగా కన్పడినపుడు దానినే "సినీవాలీ " అమావాస్య అంటారు; సిద్ధాంత పరంగా నైతే కృష్ణ చతుర్దశి తో కూడిన అమావాస్యే "సినీవాలీ" అమావాస్య; ** once in a blue moon, ph. ఏటికో, కోటికో, యుగానికో ఒకసారి; ** waning moon, ph. క్షీణచంద్రుడు; ** waxing moon, ph. వర్ధమాన చంద్రుడు; * moonlight, n. వెన్నెల; నెలవెలుగు; రేయెండ; చంద్రరశ్మి; చంద్రకాంతి; చంద్రిక; చందిరిక; చంద్రగోళి; చంద్రద్యుతి; చంద్రబాల; చంద్రశాల; చంద్రాతపము; చంద్రాలోకము; చాంద్రి; చార్వి; సుధాకర భాతి; కౌముది; అకల్క; అమృతతరంగిణి; ఐందవాతపము; కామవల్లభ; కైరవి; జ్యోత్స్న; జ్యోత్స్నిక; మాలతి; శాతపత్రకము; శాతపత్రకి; హేల; * moonquake, n. చంద్రకంపం; * moonshine, n. పరిపక్వం చెందని విష్కీ జాతి మాదక ద్రవ్యాలు * moonstone, n. ఏణాంక మణి; * moor, n. బీడు; బీడు భూమి; మెరక; వ్యవసాయానికి పనికిరాని మెరక భూమి; * mooring, n. ఠావు; తావు; ** moot point, ph. చర్చనీయాంశం; a fact that doesn't matter because it's not relevant to the current situation; * mop, n. అలుగ్గుడ్డ; అలుకుజుట్ట; * moral, adj. నైతిక; ** moral governor, ph. నైతిక పాలకుడు; ** moral normativity, ph. నైతిక ధార్మికత; నైతికత; ** moral values, ph. నైతిక విలువలు; * moral, n. నీతి; కథయొక్క ముఖ్య ఉద్దేశం; * morality, n. నీతి; నీతి, నియమం; * morass, n. బాడవ నేల; * morbid, adj. (1) అనారోగ్యాన్ని సూచించే; రోగాన్ని సూచించే; రోగసూచక; (2) మరణసూచక; ** morbid dilation, ph. రోగాన్ని సూచించే ఉబ్బు; * morbidity, n. అనారోగ్యం; రోగగ్రస్తం; అనారోగ్యానికి కారణం; * more, adj. మరిన్ని; మరికొంచెం; ఇంకా; హెచ్చుగా; ** more or less ph. ఇంచుమించుగా; దాదాపు; ఉరమరగా; దరిదాపుగా; * mordant, n. వర్ణబంధకి; వర్ణలగ్ని; వర్ణస్థాపకి; color binder; * moreover, adv. పైపెచ్చు; పైగా; అంతే కాకుండా; * morning, n. ఉదయం; ప్రొద్దు; ప్రభాతం; వరువాత; వేఁకువ; ప్రాతఃకాలం; దివాది; ** early morning, ph. వేఁకువ; ప్రభాతం; తెల్లవారుజాము; ** good morning, ph. శుభోదయం; సుప్రభాతం; ** morning sickness, ph. వేవిళ్లు; * moron, n. మొద్దు; మొద్దావతారం; పశుప్రాయుడు; * morph, n. రూపం; పదాంశం; * morphemes, n. pl. [ling.] శబ్దాలు; పదాంశాలు; ఒక్క మాటలో అర్థవంతమైన కనిష్ఠాంశాలు; ఉ. చురుకుతనం అనే మాటలో "చురుకు" "తనం" అనే రెండు పదాంశాలు ఉన్నాయి; ** bound morpheme, ph. నిబద్ధ రూపం; విసంధి లేని మాటలు; ఉదా. ఇంగ్లీషులో inept ని in, ept అని విడదీసి అర్థాలు చెప్పలేము; తెలుగులో చెలులు అన్న మాటని చెలు, లు అని విడదీయలేము; * morphine, n. అభిని; నొప్పిని తగ్గించే ఒక బలమైన మందు; * morphology, n. రూపనిర్మాణ శాస్త్రం; రూపనిర్మాణం; స్వరూప శాస్త్రం; * mortal, adj. మరణించేది; మరణం కలిగించేది; * mortal, n. మర్త్యుడు; మరణించే స్వభావం కలవాళ్ళు అని వ్యుత్పత్తి; * mortality, adj. మరణించేది; చావు; మృత్యువు; మర్త్యత్వం; * mortar, n. (1) పొత్రం; ఱోలు; గార; కల్వం; (2) బెందడి; సున్నం; చెక్కసున్నం; సిమెంటు; ఱాతి సున్నం; గార; * mortgage, n. గిరవు; తనఖా; కుదువ; అడమానం; ఆయకం; ** mortgage loan, ph. ఆయకం; గృహార్ణ; ఇల్లు కొనడానికి చేసే అప్పు; * mortician, n. శవసంరక్షకుడు; కాటికాపరి; * mortise, n. కుసి బెజ్జం; వడ్రంగంలో రెండు కర్రలని అతకడానికి ఒక కర్రలో పెట్టే బెజ్జం; రెండవ కర్రకి ఉండే ముక్కుని కుసి అంటారు; * morsel, n. ముద్ద; కబళం; కరుడు; పిడచ; * mosque, n. మసీదు; * mosquito, n. దోమ; చీకటీగ; దంశము; మశకము; ** mosquito net, ph. దోమతెర; * most, adj. గరిష్థ; * moss, n. నాచు; పాకుడు; పాచి; శైవాలం; green slime floating in dirty water; * mote, n. నలుసు; త్రసరేణువు; చూరు చోంచి వచ్చే కిరణవారంలో తేలియాడుతూ కనిపించే దుమ్ము రేణువు; * motel, n. (మొటేల్) కార్లలో ప్రయాణం చేసే ప్రయాణీకుల సౌకర్యం కొరకు కట్టిన హొటేల్; motor + hotel; * moth, n. చిమ్మెట; చిల్లక; శలభం; వడ్లచిలుక; బట్టలను తినే పురుగు; ఇవి రాత్రించరులు; Lepidoptera జాతికి చెందిన పరుపు రెక్కల పురుగు; see also butterfly; ** hawk moths, ph. ఆరు అంగుళాల వరకు పరిమాణం కలిగి గంటకు 50 కిలోమీటర్ల వేగంతో ఎగురగలవు. పూదేనియ కోసం మూగే హమ్మింగ్ బర్డ్స్ (Hummingbirds) లాగే ఈ హాక్ మాత్స్ కూడా తరచుగా పూలచెట్ల వద్దనే కనిపిస్తాయి; ** vampire moth, ph. మరో రకం వడ్లచిలుకలు తమ ముల్లువంటి పదునైన తొండాన్ని మనుషులు, పశువుల చర్మం మీద గుచ్చి రక్తం తాగుతాయి. ఈ రక్తపిపాసి మాత్స్ తో చాలా జాగ్రత్తగా ఉండాలి; * mother, adj. తల్లి; మాతృ; ** mother board, ph. మాతృ ఫలకం; కంప్యూటర్ లోపల ఉండే ప్రాథమిక ప్రింటెడ్ సర్క్యూట్ బోర్డ్; మదర్‌బోర్డులు చిప్స్, మెమరీ స్లాట్‌లు, ఫర్మ్‌వేర్ చిప్స్ మరియు పవర్ కనెక్టర్ కోసం సాకెట్‌లను కలిగి ఉంటాయి. ** mother cell, ph. తల్లి మాతృ; ** mother planet, ph. మాతృగోళం; మాతృగ్రహం; ** mother tongue, ph. మాతృభాష; తల్లిబాస; * mother, n. అమ్మ; అంబ; తల్లి; మాత; జనని; జనయిత్రి; ధాత్రి; తాయి; ** adoptive mother, ph. పెంపుడు తల్లి; పెంచుకున్న తల్లి; ** birth mother, ph. జనక తల్లి; కన్న తల్లి; ** step mother, ph. సవతి తల్లి; మారటి తల్లి; * mother-in-law, n. అత్తగారు; భార్య తల్లి; భర్త తల్లి; * mother-of-pearl, n. ముత్యపు చిప్ప; ఆలిచిప్ప; ముత్యపు చిప్పలో ఉండే పొర; * mothers-in-law, n. pl. అత్తలు; * motherhood, n. మాతృత్వం; * motherland, n. మాతృభూమి; * motif, n. పదే పదే ప్రత్యక్షమయే ప్రసక్తి; కళాత్మక రచనలో ప్రధాన ఆంశం; * motility, n. చలనశక్తి; చలనత్వం; * motion, n. (1) గతి; చలనం; గమనం; కదలిక; చారణం; చోపనం; (2) విరేచనం; (3) అర్జీ దాఖలు చేయుట; ప్రతిపాదన; ** forward motion, ph. ఋజుర్గతి; ఋజుగతి; ** proper motion, ph. నిజ గమనం; నక్షత్ర నిజగతి; ** retrograde motion, ph. వక్రగతి; పశ్చగమనం; గ్రహచేష్ట; గ్రహం వెనక్కి నడచినట్లు కనబడడం; ** motion picture, ph. చలన చిత్రం; సినిమా; * motionless, adj. నిశ్చల; * motivate, v. i. అభిముఖీకరించు; అంగీకరించునట్లు చేయు; ప్రేరేపించు; * motivation, n. ప్రచోదనం; ప్రేరణ; ప్రేరణకారణం; * motive, n. ప్రేరణ; ప్రేరణకారణం; ఉద్దేశము; నిమిత్తము; * motor, adj. చలన; చాలక; గతివాహక; జంగమ; ** motor nerves, ph. చలన నాడులు; చాలక నాడులు; ** motor strip, ph. చలనచార; మెదడులో ఈ చెవి వద్దనుండి ఆ చెవి వరకు ఉన్న మేర; * motor, n. చాలకం; ** electrical motor, ph. విద్యుచ్చాలకం; విద్యుత్ చాలకం; ** mechanical or manual motor, ph. చేచాలకం; కైచాలకం; మానవచాలకం; ** hydro motor, ph. జలచాలకం; వాశ్చాలకం; * mottle, n. డాగు; మచ్చ; మరక; * mount, n. (1) శిఖరం; (2) వాహనం; * mound, n. తిప్ప; దిబ్బ; గుట్ట; * mount, n. వాహనం; తత్తడి; సవారీ చెయ్యడానికి అనువైన సాధనం; * mount, v. t. (1) ఎక్కు; సవారీ చేయు; (2) తొక్కు; పొర్లు; * mountain, n. పర్వతం; నగం; గిరి; అద్రి; కొండ; చట్టు; traditionally a hill is not considered to be a mountain if the summit is under 1,000 feet; If a hill eventually becomes tall enough to be generally classified as a mountain, it must be located on shifting fault lines that cause an increase in size. For example, the Himalayas once used to be small hills that grew — over millions of years — into the tallest mountain range on Earth, thanks to ongoing collisions between two large tectonic plates. Conversely, mountains can become hills after millions of years of erosion causing them to shrink. ** Mountain peak, ph. పర్వత శిఖరం; నగ శృంగం; * mourn, v. i. దురపిల్లు; * mouse, n. చుంచు; చుంచెలుక; చిట్టెలుక; అంజలిక; గిరిక; ఆఖువు; ** field mouse, ph. కల్లెలుక; * mouth, n. నోరు; మూతి; వాయి; * movable, adj. చర; జంగమాత్మక; ** movable property, ph. చరాస్తి; * move, n. (1) ఎత్తు; ఆటలో ఒక ఎత్తు; (2) బదిలీ; * move, v. i. (1) జరుగు; (2) కదులు; మెదులు; అదురు; చలించు; (3) తిరుగు; మసలు; చెరలాడు; త్రిమ్మరు; క్రుమ్మరు; ** do not move, ph. జరగకు; కదలకు; మెదలకు; ** move with gusto, ph. అదురు; * move, v. t. జరపు; కదపు; మెదపు; తరలించు; నప్పు; ** do not move, ph. జరపకు; కదపకు; మెదపకు; * moved, v. i. జరిగిన; కదలిన; మెదలిన; * movement, n. (1) చలనం; కదలిక; ఇసిరింత; ధూపనం; గతి; గమనం; (2) ఉద్యమం; (3) ఆందోళన; ** fast movement, ph. ద్రుత గమనం; ** national movement, ph. జాతీయోద్యమం; ** slow movement, ph. మెదలిక; ** women's liberation movement, ph. స్త్రీ విమోచన ఉద్యమం; * movie, n. చలనచిత్రం; తెరాట; * moving, adj. కదులుచున్న; ఉచ్చల; * mrigal, n. ఎర్రమీసు; ఎరమీను; ఒక రకం చేప; * mowing, n. లవనము; గడ్డిని కోయడం; * mucilage, n. తెమడ; క్లేదము; జిగురు; * mucus, n. అమత్వక్కు నుండి స్రవించే ద్రవం; ఇది శ్లేష్మం, కఫం, కళ్లె, చీమిడి, ఏదయినా కావచ్చు; see also phlegm; ** mucus membrane, ph. అమత్వక్కు; * mud, n. బురద; బెందడి; పంకము; అడుసు; ఉబ్బలి; * muddy, adj. బురద; పంకిలము; * muddy-up, adj. కెలుకు; బురద చేయు; పంకిల పరచు; * mud minnow, n. మట్టగిడస; ఒక జాతి చేప; * muffle, v. t. నొక్కు; అణచివేయు; * mug, v. t. మీదపడి కొట్టు; * mug, n. పాన పాత్ర; చేతితో పట్టుకోడానికి చెవి ఉన్న పాత్ర; ఒక రకం కప్పు; * muggy, adj. ఉక్కగా ఉన్న; ఉమ్మదముగా ఉన్న; వాతావరణంలో వేడి, చెమ్మదనం ఉన్నప్పుడు అసౌకర్యంగా ఉండే అనుభూతి; * mujahideen, n. (ముజహిదీన్) విశ్వాసులు అవిశ్వాసులపై జరిపే మత యుద్ధాన్ని అరబ్బీ భాషలో 'జిహాద్ ' అంటారు. ఈ యుద్ధంలో పాల్గొనే యోధుడిని 'ముజాహిద్' అంటారు; బహువచనంలో ముజహిదీన్; * mule, n. కంచర గాడిద; వేసడం; వేష్ట్రం; * Mulligatawny, n. మిరియాల చారు; మిలగు రసం; (ety.) మిళగు = మిరియాలు, తన్నీ = నీరు; This is the name given by the British; * multi, pref. బహు; * multidimensional, adj. బహుప్రమాణ; * multifaceted, adj. విశ్వతోముఖ; బహుముఖ; బహుముఖీన; * multilingual, adj. బహుభాషా; ** multilingual center, ph. బహుభాషా కేంద్రం; * multilingualism, n. బహుభాషితం; ** multimedia, n. pl. బహుళ మాధ్యమాలు; * multinationals, n. pl. బహుళజాతి కంపెనీలు; ** multiple choice, adj. ph. బహూత్తర; బహుళైచ్చిక; * multiplex, adj. బహుముఖ; * multiplexer, n. బహుముఖి; ఒక వాకేతాన్ని అనేక దిశలలో పంపిణీ చేసే యంత్ర సాధనం; * multiplicand, n. గుణ్యం; * multiplication, n. గుణకారం; హెచ్చవేత; నిహతం; ** cross multiplication, ph. వజ్రగుణకారం; అడ్డగుణకారం; ** multiplication table, ph. ఎక్కం; గుణకార సారణం; గుణసారణి; * multiplier, n. గుణకం; * multiply, v. i. వృద్ధిపొందు; * multiply, v. t. గుణించు; హెచ్చవేయు; * multipurpose, adj. బహుళార్థక; బహుళార్థసాధక; * multitude, n. సందోహం; * mumble, v. i., v. t., సణుగు; గొణుగు; * mummy, n. చిరకాలం శిధిలమైపోకుండా ఉన్న శవం; * mumps, n. గవదలు; గాలిబిళ్లలు; పాషాణగర్ధభం; చెవుల వెనక ఉన్న గ్రంథులు వాచడం; ఒక వైరస్‍ వల్ల వచ్చే జబ్బు; * mundane, adj. (1) ప్రాపంచిక; లౌకిక; ఇహలోక సంబంధమైన; (2) నిరుత్తేజమైన; ఉత్సాహం లేని; బోరు కొట్టే; * municipal, adj. పురపాలక; ** municipal high school, ph. పురపాలక ఉన్నత పాఠశాల; * municipality, n. పురపాలక సంఘం; * munificence, n. ధాతృత్వం; * murals, n. భిత్తి చిత్రాలు; గోడ మీద చిత్రించబడే చిత్రాలు; * murder, n. హత్య; ఖూనీ; హననం; * murderer, n. హంత; m. హంతకుడు; f. హంతకి; హంతకురాలు; * murmur, n. మురముర; గుసగుస; ముర్మర ధ్వని; గొణుగుడు; * muscle, n. కండరం; స్నాయువు; పేశి; ** biceps muscle, ph. ద్విసిర కండరం; దండ; ** triceps muscle, ph. త్రిసిర కండరం; ** musculo-skeletal system, ph. కంకాళ-కండర వ్యవస్థ; * museum, n. సంగ్రహణాలయం; చిత్రవస్తు ప్రదర్శనశాల; * mushroom, n. పుట్టగొడుగు; పుట్టకొక్కు; అహిచ్ఛత్రం; కవకం; క్యాకువు; ఒక రకమైన శిలీంధ్రం; -- see also toadstool * music, n. (1) సంగీతం; గీత వాద్య సమ్మేళనం; (2) స్వరకల్పన; ** Carnatic music, ph. (lit.) చెవికి ఇంపైన సంగీతం; దక్షిణ భారతదేశంలో ప్రసిద్ధి చెందిన సంగీతపు బాణీ: ** classical music, ph. శాస్త్రీయ సంగీతం; ** extempore music, ph. మనోధర్మ సంగీతం; మనోధర్మం; ** folk music, ph. జానపద సంగీతం; ** instrumental music, ph. వాద్య సంగీతం; వాదనం; ** orchestra music, ph. బహువాద్య సమ్మేళన సంగీతం; బహువాద్య సమ్మేళనం; ** vocal music, ph. గాత్ర సంగీతం; గాత్రం; ** Western music, ph. పాశ్చాత్య సంగీతం; * musical, adj. సంగీత; స్వర; ** musical composition, ph. సంగీత రచన; స్వరకల్పన; ** musical notes, ph. స్వరములు; భారతీయ సంగీతంలో స, రి, గ, మ, ప, ద, ని అనే 7 స్వరములు వాడతారు. పాశ్చాత్య సంగీతంలో ఇవి Do, Re, Mi, Fa, Sol, La, Si (C, D, E, F, G, A, B) కి సమానం; ** musical instruments, ph. వాద్యములు; ** musical score, ph. స్వరకల్పన; * musical, n. సంగీత నాటకం; యక్షగానం; * musician, n. పాటకుడు; గాయకుడు, గాయని, సంగీత వేత్త/శాస్త్రజ్ఞుడు; భాగవతార్; * musings, n. ఊహాగానాలు; * musk, n. కస్తూరి; మృగనాభి; కురంగనాభం; ఇఱ్ఱి గోరజం; హరిణమదం; ఒక జాతి లేడి పొట్ట దగ్గర ఉండే తిత్తులలో దొరికే ఎరుపు రంగు బంక లాంటి పదార్థం; దీన్ని సుగంధ అత్తరుల తయారీలో వాడతారు; * musk deer, n. కస్తూరి మృగం; కుచ్చుల మెకం; కస్తూరి కురంగం; ఇఱ్ఱి; * muskrat, n. కంపెలుక; చుచ్చుందరం; * muslin, adj. ఉలిపిరి; * muslin cloth, ph. ఉలిపిరి బట్ట; పలుచని బట్ట; * mustache, n. మీసం; శ్మశ్రువు; ** wearing a mustache, ph. మీస ధారణ; * mustard, n. ఆవాలు; ** black mustard, ph. నల్ల ఆవాలు; [bot.] ''Brassica nigra''; ** Indian mustard, ph. ఎర్ర ఆవాలు; [bot.] ''Brassica juncea''; ** white mustard, ph. తెల్ల ఆవాలు; కదంబకం; [bot.] ''Brassica alba''; * muster, n. పనివాళ్ల పేర్ల జాబితా; * musty, adj. గవులు కంపు; ముక్క వాసన; గుహల వాసన; * mutability, n. మార్పు; మారే తత్త్వం; * mutatis mutandis, ph. వివరములలో తగిన మార్పులతో; ఉదా: "what is true of undergraduate teaching in England is equally true, mutatis mutandis, of American graduate schools" * mutagen, n. ఉత్పరివర్తకం; * mutation, n. ఉత్పరివర్తన; యాధృచ్ఛిక పరివర్తన; మార్పు; ** dominant mutation, ph. ప్రబల ఉత్పరివర్తన; ** recessive mutation, ph. మసక ఉత్పరివర్తన; * mutilation, n. వైకల్యం; వికలత్వం; వికలత; * mutiny, n. తిరుగుబాటు; * muttering, n. గొణుగుడు; సణుగుడు; * mutton, n. మేకమాంసం; గొర్రె మాంసం; యాటకూర; * mutual, adj. పరస్పర; పారస్పర్య; అన్యోన్య; ఉభయ; ** mutual agreement, ph. పరస్పర అంగీకారం; ఒకరితో మరొకరు అంగీకరించడం; ** mutual dislike, ph. ఒకరినొకరు నచ్చుకోకపోవడం; * mutually, adv. ఉభయతారక; పరస్పర; ** mutually beneficial, ph. ఉభయతారకం; పరస్పరం లాభకరం; ** mutually complementary concepts, ph. పరస్పర పూరక భావాలు; ** mutually dependent, adj. పరస్పరాశ్రయ; ** mutually dependent, n. పరస్పర ఆశ్రయాలు; ** mutually exclusive, adj. పరస్పర వ్యావర్తక; ** mutually exclusive environments, ph. పరస్పర వ్యావర్తక పరిసరాలు; ** mutually opposed, ph. విప్రతిపన్నం; * muzzle, n. (1) ముట్టె; పశువుల మూతి భాగం; (2) తుపాకి; ఫిరంగి మొదలైన ఆయుధాల మూతి; * my, pos. pron. నా; నాది; మదీయ; నా యొక్క; * mycelium, n. బూజు; శిలీంధ్రజాలం; * mycology, n. శిలీంధ్రశాస్త్రం; * myna, n. మైనా పిట్ట; గోరువంక; గోరింక; * myopia, n. హ్రస్వదృష్టి; దగ్గర వస్తువులు మాత్రమే కనబడే దృష్టి దోషం; (ant.) presbyopia; * myriad, n. అయుతం; చెప్పలేనన్ని; బోలెడు; లెక్కకు మీరిన; * myrrh, n. సాంబ్రాణి; బోళము; గోపరసము; పరిమళము గల ఒక రకం బంక; * mystery, n. (1) హేత్వాతీతం; హేతువుకి అందనిది; గుహ్యము; (2) అపరాధ పరిశోధక కథ; * mystic, n. m. తాంత్రికుడు; ఆధ్యాత్మికుడు; మార్మికుడు; * mystique, n. (మిస్టీక్)(1) కొందరి వ్యక్తుల చుట్టూ ఉండే భయ-భక్త వాతావరణం; (2) కొన్ని కార్యక్రమాలచుట్టూ ఉండే రహశ్య వాతావరణం; * mystical, adj. ఆధ్యాత్మిక; తాంత్రిక; దురవగాహమైన; సులభంగా ఆకళింకు లొంగని; * myth, n. (1) సత్యదూరం; బూటకం; కల్పిత గాథ; పుక్కిటి పురాణం; (2) పురాణము; పురాణ కథ; నిజంగా జరిగేయా, లేదా అనే వివేచన లేకుండా తరతరాలుగా చెల్లుబాటు అవుతూ వస్తూన్న వీర గాథలు; ఇటువంటి కథలలో మానవులు, దేవుళ్ళు, వింత జంతువులు కూడ కనబడుతూ ఉంటాయి; * mythological, adj. పౌరాణిక; * mythology, n. పౌరాణిక కథ; పురాణ గాథా సర్వస్వం; పురాణం;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] c4l5sb1gst9b1pglrgmgo8bp9pdxjo1 0 3006 39051 39037 2026-05-06T21:59:04Z Vemurione 1689 /* Part 1: Pa-Pi */ 39051 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * This dictionary uses American spelling for the primary entry. Equivalent British spellings are also shown as an added feature. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 19 Aug 2015. ==Part 1: Pa-Pi == {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> * '''pace, n. (1) అంగ; (2) జోరు; వేగం; గతి; * pachyderm, n. మందమైన చర్మం గల జంతువు; ఏనుగు; ఖడ్గమృగం; * pacifier, n. m. పాలతిత్తి; పాలపీక; పసిపిల్లలని శాంతింపజేయడానికి నోట్లో పెట్టే తిత్తి; * pacifist, n. శాంతికాముకుడు; యుద్ధ వ్యతిరేకి; * pacify, v. t. శాంతింపజేయు; సమాధానపరచు; * pack, n. (1) పొట్లం; పెట్టె; (2) ముఠా; గుంపు; ** pack of cigarettes, ph. సిగరెట్టు పెట్టె; ** pack of thieves, ph. దొంగల ముఠా; ** pack of wolves, ph. తోడేళ్ల గుంపు; తోడేళ్ల తండా; * package, n. బంగీ; కట్ట; * pack-animal, n. బరువులు మోసే జంతువు; గాడిద; కంచర గాడిద, ఎద్దు, మొ. * packet, n. చిన్నబంగీ; పెద్ద పొట్లం; ** small packet, ph. పొట్లం; * pack-horse, n. కంట్లపు గుర్రం; పెరికె గుర్రం; * pack-saddle, n. గంత; జీను; * pact, n. ఒప్పందం; ఒడంబడిక; కరారు; * pad, n. ఒత్తు; మెత్త; * padlock, n. బీగం; కప్ప; తాళం కప్ప; * paddle, n. తెడ్డు; క్షేపణి; * paddy, n. (1) వడ్లు; వరి; ధాన్యం; శాలి; (2) వరి పండే పొలం; ** hulled paddy, ph. దంపుడు బియ్యం; ** rice paddy, ph. మడి; వరి మడి; * pagan, n. 1. క్రైస్తవమతేతరుడు; ఏ మతం లేని వ్యక్తి; క్రైస్తవుల, యూదుల, ముసల్మానుల సమష్టి దృష్టిలో వారి మతం కానివాళ్ళంతా ఏ మతం లేని వాళ్ళ కిందే లెక్క; 2. ధర్మాన్ని అతిక్రమించే వ్యక్తి; అనాగరికుడు; 3. బహుదేవతారాధకుడు; మత వ్యతిరేకవాది; * page, v. t. పిలుచు; * page, n. (1) పుట; పేజీ; (2) పిలుపు; (3) సేవకుడు; * pageant, n. ఉత్సవం; * pageantry, n. ఉత్సవం; సమారోహం; సంబరం; సోకులయెన్నిక; * pager, n. పిలచే సాధనం; పిలపరి; * paid, pt. & pp. of pay; * pail, n. బొక్కెన; బాల్చీ; చెంబు; ముంత; * pain, n. నొప్పి; పీకు; తీపు; బాధ; సలుపు; కంటకం; అకము; వేదన; దూకలి; శూల; (note) sharp ache is pain; dull pain is ache; ** menstrual pain, రుతుశూల; ** sharp pain, శూల; ** shooting pain, పోటు; శూల; ** throbbing pain, తీపు; సలుపు; ** pain threshold, ph. మనం ఏ స్థాయి (క్షణం) నుంచీ బాధ గమనించడం మొదలు పెడతామో దాన్ని pain threshold అంటారు. ** pain tolerance, ph. ఏ స్థాయి వరకూ బాధ భరించగలమో దాన్ని pain tolerance అంటారు. ఈ హద్దు దాటుతే అరవటం, ఏడవటం మొదలైనవి చేస్తాo. * painless, adj. నొప్పిలేని; నిష్కంటక; నాక; (ety.) నా + అక; నిరుపహతి (నిర్ + ఉపహతి = ప్రమాదం లేని); * paint, n. (1) లేపనం; (2) వెల్ల; రంగు; బచ్చెన; * paint, v. t. (1) చిత్రించు; (2) రంగులు వేయు; * painted, adj. బచ్చెన; ** painted stork, ph. ఎర్రకాళ్ళ కొంగ; * painter, n. (1) ) m. చిత్రకారుడు; f. చిత్రకారిణి; (2) గోడలకి రంగులు వేసే వ్యక్తి; m. రంజకుడు; f. రంజకి; * painting, n. (1) వర్ణచిత్రం; చిత్తరువు; (2) చిత్రలేఖనం; ** oil painting, ph. తైలవర్ణ చిత్రం; ** wall painting, ph. కుడ్య చిత్రం; ** watercolor painting, ph. జలవర్ణ చిత్రం; * pair, v. t. జోడించు; జంటకలుపు; * pair, n. జత; జంట; జోడీ; కవలలు; దంపతులు; యుగ్మం; యుగళం; యుక్కు; కవ; ద్వికం; ద్విత్వం; రెంట; దోయి; ** pair of breasts, ph; చనుగవ; ** pair of eyeglasses, ph. కళ్లజోడు; కళ్ళ అద్దాల జత; ** pair of eyes, ph. కనుగవ; కందోయి; ** pair of gloves, ph. చేతి జోళ్ళు; చేతి తొడుగుల జత; ** pair of hands, ph. హస్తయుగళం; ** pair of shoes, ph. జోళ్ళు; చెప్పుల జత; * pal, n. నేస్తం; జతగాడు; * palace, n. ప్రాసాదం; సౌధం; ధామం; రాజగృహం; దేవిడీ, ** palace politics, ph. రాచకోట రాజకీయాలు; రాచనగరి రాజకీయాలు; కోటలో కుతంత్రాలు; కోటలో కౌటిల్యాలు; * palanquin, n. పల్లకి; * palatable, adj. భోజ్య; తినదగ్గగా; తినడానికి వీలుగా; రుచిగా; * palatalization, n. తాలువ్యీకరణం; * palatals, n. తాలవ్యములు; నాలుక, అంగుడి సహాయంతో పలికే హల్లులు; చ, ఛ, జ, ఝ, ఞ; * palate, n. (1) అంగుడు; అంగిలి; తాలువు; కాకుదు; మూర్థం; నోటి కప్పు భాగంలో దంతమూలాలకీ కొండ నాలుకకీ మధ్యనున్న భాగం; (2) అభిరుచి; ** hard palate, ph. కఠిన తాలువు; అంగిలిలో గట్టి భాగం; మూర్థం; ** soft palate, ph. మృదు తాలువు; అంగిలిలో మెత్త భాగం; * pale, adj. పాలిపోయిన; వివర్ణమైన; రంగులేని; * paleo, adj. పురాతన; పురా; లుప్త; * paleobotany, n. పురా వృక్షశాస్త్రం; పురాతన కాలంలో బతికిన చెట్లని, వాటి శిలాస్థుల ద్వారా గుర్తించి, అధ్యయనం చెయ్యడం; * paleontology, n. (Br.) paleontology; పురాజీవ శాస్త్రం; ప్రాక్తన శాస్త్రం; లుప్త జంతు శాస్త్రం; శిలాజాలను గురించి చదివే శాస్త్రాన్ని శిలాజ శాస్త్రం అంటారు; మరణించిన జీవులు శిలాజాలుగా మారే ప్రక్రియల గురించి తెలియజేసే శాస్త్రాన్ని 'Taphonomy' అంటారు. ** Micro-Palaeontology, ph. పెద్ద జీవులే కాకుండా సూక్ష్మ జీవుల మూలంగా తయారయ్యే శిలాజాలను అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం కూడా ఉంది. దాన్ని సూక్ష్మ శిలాజ శాస్త్రం అంటారు; * paleolithic era, ph పురాతన రాతియుగం; * paleozoic era, ph. పురాతన జీవయుగం; * palimony, n. వివాహ బంధం లేకుండా ఇద్దరు కొన్నాళ్లు కాపురం పెట్టిన తరువాత విడిపోయినప్పుడు ఒకరు మరొకరికి ఇచ్చే భరణం; * palindrome, n. కచికపదం; కచిక; భ్రమకం; అనులోమ విలోమాలు; ఎటునుండి చదివినా ఒకే మాట వచ్చే పదాలు, పాదాలు, పద్యాలు, మొ.; ఉ. వికటకవి; ** word palindrome, ph. కచికపదం; పద భ్రమకం: ** line palindrome, ph. పాద భ్రమకం; ఎటునుండి చదివినా ఒకే పంక్తి లేదా పద్యపాదం వచ్చే అమరిక; ** stanza palindrome, ph. పద్య భ్రమకం: ఎటునుండి చదివినా ఒకే పద్యం అమరిక; * Palladium, n. పెల్లేడియం; పల్లాదం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 46, సంక్షిప్త నామం, Pd); [Gr. Pallas = goddess of wisdom]; * palliative, n. ఉపశమనకారి; ఉపశాంతిని ఇచ్చేది; * pallid, adj. పాలిపోయిన; వెలవెలబోయిన; * pallor, n. పాలిపోయిన రంగు; * palm, n. (పామ్) (1) అరచేయి; చేర; కరతలం; (2) తాళద్రుమం; తాళవృక్షం; (3) తాటి, ఈత, కొబ్బరి, జీలుగ, పోక (వక్క) మొదలైన చెట్లు పామ్ (Palm) తరహాకు చెందినవే; ** palm kernel, ph. తాటిటెంక; ** palm leaf, ph. తాటాకు; తాటియాకు; తాటిఆకు; తాళపత్రం; ** palm tree, ph. తాటి చెట్టు; తాళద్రుమం; ** palm oils, ph. (1) తాళ తైలాలు; oil palm, [bot.] ''Elaeis guineensis'' of the Arecaceae family is cultivated tree for producing edible palm oil; (2) కొబ్బరి మొదలైన నూనెలు; ** Areca Palm, ph. గోల్డెన్ కేన్ పామ్ (Golden cane palm); ఎల్లో పామ్ (Yellow palm ); బటర్ ఫ్లయ్ పామ్ (Butterfly palm); [bot.] ''Dypsis lutescens; Chrysalidocarpus lutescens'' of the Arecaceae family; ల్యూటెసెన్స్ అంటే పసుపువన్నె వృక్షం అని అర్థం; ** Betelnut palm, ph. [bot.] ''Areca catechu''; ** Fan Palm, ph. [same as] Talipot Palm; ** Talipot Palm, ph. తాళపత్ర వృక్షం; సీమ తాడి; శ్రీతాళము; [bot.] ''Corypha umbraculifera'' of the Arecaceae family; ఈ వృక్షం మాత్రం నలభై, యాభై సంవత్సరాలు పెరిగి, జీవితంలో ఒకేసారి పుష్పించి, ఫలించి, ఆ తరువాత చచ్చిపోతుంది. ఇలాంటి వృక్షాలను వృక్షశాస్త్ర పరిభాషలో మోనోకార్పిక్ (Monocarpic) వృక్షాలంటారు. సెంచరీ ప్లాంట్స్ (Century Plants) పేరిట ప్రసిద్ధమైన యాస్పరాగేసీ (Asparagaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఎగేవ్ అమెరికానా (Agave americana) మొక్కలు, చాగ నార, కలబంద తరహాకు చెందిన కొన్ని ఇతర మొక్కలు కూడా ఇలాగే జీవితకాలంలో ఒకేసారి పుష్పించి, ఫలించి, ఆ తరువాత చచ్చిపోతాయి; ఈ సీమ తాడి వృక్షం పూలలో ఒకే పువ్వు మీద స్త్రీ, మరియు పురుష జననాంగాలు రెండూ ఉంటాయి. ఇలాంటి పూవుల్ని Bisexual Flowers అంటారు. కాయలు చిన్నవిగా, గుండ్రంగా మూడు లేక నాలుగు సెంటీమీటర్ల వ్యాసం కలిగి, ఆలివ్ కాయల రంగులో ఉంటాయి.లోపలి గింజలు గుండ్రంగా, నున్నగా మెరుస్తూ, గట్టిగా ఉంటాయి; * palmate, adj. హస్తాకార; అరచేతి ఆకారంలో ఉన్న; [[File:Palmate.jpg|thumb|right|Palmate=హస్తాకార]] * palmar, adj. అరచేతి; కరతలస్థ; * palmful, adj. చేరెడు; * palmistry, n. హస్తసాముద్రికం; చేతిలో రేఖలని బట్టి జాతకం చెప్పే పద్ధతి; * palmitic acid, n. తాళికామ్లం; * palmyrah, n. తాటిచెట్టు; * palpable, adj. ప్రత్యక్షమైన; స్పష్టమైన; * palpable error, ph. పచ్చి తప్పు; శుద్ధ తప్పు; * palpate, v. t. అప్పళించు; నొక్కు; వైద్యుడు పరీక్ష నిమిత్తం నొక్కడం; * palpitation, n. దడ; గుండె దడ; గుండె వడిగా కొట్టుకొనుట; * palpitation, n. గుండె దడ; దడ; * paltry, adj. పిసరంత; * pampas, n. pl. పంపాలు; దక్షిణ అమెరికాలోని విశాలమైన మైదానాలు; * pamphlet, n. కరపత్రం; * pan, pref. అఖిల; ** pan American, అఖిల అమెరికా; * pan, n. పెనం; మూకుడు; చట్టి; తప్పేలా; ** shallow frying pan, ph. బాణలి; ** deep frying pan, ph. మూకుడు; కందువు; * panacea, n. ఉపశమనం; * Panache, n. (1) తురాయి; కలికి తురాయి; (2) ఆత్మ స్థైర్యం; * pancreas, n. క్లోమం; వృక్వకం; స్వాదుపిండం; అగ్నాశయం; * pancreatic juices, ph. క్లోమరసాలు; స్వాదురసాలు; * pandal, n. [Ind. Engl.] పందిరి; డేరా; * pandemic, n. అఖిలమారి; ఎలసోకు (ఎల + సోకు = అందరికీ సోకేది); ప్రపంచమారి = ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎక్కువమందిని పట్టి పీడించే అంటుజాడ్యం; A pandemic is thought to be a wide geographic spread of a disease on many parts of the world, many continents; see also epidemic and endemic; * pandemonium, n. దొమ్మీ; అల్లకల్లోలం; గలభా; కోలాహలం; నలబలం; * pandiculation, n. (1) ఒళ్లు విరుచుకోవడం; లేవగానే ఒళ్లు విరుచుకోవడం; (2) ఆవలింత; * pane, n. పలక; ** glass pane, ph. గాజు పలక; ** window pane, ph. కిటికీ పలక; * panentheism, n. జగదతీత దైవభావం; విభుత్వవాదము; ప్రతి వస్తువులోనూ దేవుడు ఉన్నాడనే భావన; సర్వేశ్వరవాదంలోని కొన్ని లోపాలను పూడ్చే ప్రయత్నమే ఇది. "అన్నిట్లో దేవుడు ఉంటాడు, దేవుడులో అన్నీ ఉంటాయి" అన్నది నిజమే కాని దేవుడు ఇంతవరకే పరిమితం కాదు. సమస్త సృష్టి దేవుడులోనే ఉంది కానీ మొత్తం దేవుడు సృష్టికి పరిమితం కాదు. పోలుస్తూ చెప్పాలంటే - దేవుడు పెద్ద వృత్తము, ప్రపంచం ఆ వృత్తంలో ఒక చిన్న వృత్తం; * pang, n. వేదన; నొప్పి; * panhandler, n. ముష్టివాడు; ముష్టిది; తిరిపెం: * panic, n. భయాందోళన; కంగారు; గాభరా; * panorama, n. విశాల దృశ్యం; విస్తృత దృశ్యం; దృగావరణం; * panoramic, adj. విశాల; విస్తృత; దిగ్దర్శక; పరితోదర్శక; * panoramic view, ph. దిగ్దర్శక దృశ్యం; విస్తృత దృశ్యం; * panpsychism, n. సర్వాత్మ సిద్ధాంతం; విశ్వమంతా ఆత్మల సముచ్ఛయం అనే సిద్ధాంతం; * pant, v. i. ఎగరొప్పు; రొప్పు; ఒగర్చు; * pantheism, n. సర్వేశ్వరవాదం; జగదభిన్న దైవభావం; భగవంతుడిలోనే అంతా ఉంది అనే భావన; దేవుడే ప్రపంచం, ప్రపంచమే దేవుడు అనే నమ్మకం; విశ్వస్వరూపమే విష్ణుస్వరూపం: 'అన్నిట్లో దేవుడు, దేవుడులో అన్నీ'. భగవత్గీతలోని వాక్యం ఈ వాదాన్ని తేటతెల్లం చేస్తుంది: "ఎవరైతే నన్ను అన్నిట్లో(అన్నీ చోట్ల) చూస్తాడో, ఎవరైతే నా లో అన్నీ చూస్తాడో, అటువంటి వాడికి నేను ఎప్పుడూ దూరం కాను, వాడు నాకెప్పుడూ దూరం కాడు." దేవుడు ఈ సృష్టి మొత్తంలో అంతర్వ్యాప్తమై ఉంటాడు. తూర్పులో ఆది శంకరాచార్యులు వంటి తత్వవేత్తలు, పశ్చిమాన బరూక్ స్పినోజ(Baruch Spinoza) వంటి వారు సర్వేశ్వరవాదులే; * pantheon, n. దేవుళ్ళు; దేవగణాలు; సకల దేవ సమూహం; అఖిల దేవతా గణం; * panther, n. కిరుబా; ** black panther, ph. కరి కిరుబా; ** Himalayan panther, ph. హిమ కిరుబా; snow leopard; * pantomime, n. అభినయం; మూకాభినయం; నటీనటులు మాట్లాడకుండా హావభావాలతో ప్రదర్శించే నాటకం; * pantry, n. ఉగ్రాణం; వంట వార్పులకి అవసరమైన దినిసులని దాచుకునే గది; * pants, n. pl. పంట్లాం; షరాయి; * pantomime, n. తమాషా; వేడుక; * pantry, n. ఉగ్రాణం; కొట్టుగది; వంట ఇంటికి ఆనుకుని ఉన్న కొట్టుగది; * pap, n. ఓదనం; దుఃఖంలో గాని భయంలో గాని ఉన్న ఒకరిని ఓదార్చడానికి వీఁపు నిమిరుట లేదా వెన్నుదట్టుట; * papa, n. అయ్య; అప్ప; నాన్న; తండ్రి; * papal, adj. పోపుకి సంబంధించిన; రోమన్ కేథలిక్ మతాధికారి అయున పోపుకి సంబంధించిన; * papaya, n. బొప్పాయి; పరంగి కాయ; పరింది; మదనానప కాయ; * paper, n. కాగితం; పత్రిక; పత్రం; కాకలం; పేపరు; ** newspaper, n. వార్తాపత్రిక; పేపరు; ** blank paper, ph. తెల్ల కాగితం; అలేఖం; ** onionskin paper, ph. ఉల్లిపొర కాగితం; ** question paper, ph. ప్రశ్న పత్రం; ** tracing paper, ph.ఉల్లిపొర కాగితం; ** tissue paper, ph. మృదువైన పల్చటి కాగితం; ** white paper, ph. తెల్ల కాగితం; అలేఖం; శ్వేత పత్రం; * papilla, n. సూక్ష్మాంకురం; * paprika, n. ఒక రకం, కారం లేని, తియ్య ఎండు మిరపకాయల పొడి;[bot.] ''Capsicum annuum;'' see also chilli and capsicum; * par, n. సమం; బరాబరు; * para, adj. pref. (1) పక్క; పార్శ్వ; (2) మరొక; అతీత; * parable, n. దృష్టాంతం; ఉదాహరణ; నీతిబోధ; దృష్టాంత కథ; నీతి కథ; ఈ కథలలో సాధారణంగా మానవ్ పాత్రలే ఉంటాయి; see also fable; * parabola, n. అనువృత్తం; పరవలయం; * parachute, n. గాలిగొడుగు; మరోగుమ్మటం; పేరాషూట్; * parade, n. ఊరేగింపు; ఖురళి; ఖళూరిక; * paradigm, n. విశ్వవీక్షణం; ప్రతిమానం; రూపావళి; లక్షణసముదాయం; అందరూ ఒప్పుకున్న సమష్టిస్వీకరణలు (shared assumptions) “పేరడైమ్‌” అని థామస్‌ కూన్‌ (Thomas Kuhn)అంటాడు. ** paradigm shift, ph. విశ్వవీక్షణ విస్థాపనం; ఒక రూపావళికున్న విశ్వాసం, ఆధీనతల నుంచి మరొక రూపావళి విశ్వాసానికి బదిలీ కావటం మతపరివర్తనానుభవం (religious conversion experience) లాంటిది. అయితే, ఇది బలవంతంగా జరిగేది మాత్రం కాదు. * paradise, n. పరంధామం; స్వర్గధామం; స్వర్గం; స్వర్గలోకం; నాకం; నాకలోకం; దివి; భోగభూమి; * paradox, n. సత్యాభాసం; విరుద్ధోక్తి; విపర్యోక్తి; విరోధాభాసం; విరుద్ధమైన అభిప్రాయాలని ఒకే సందర్భంలో ఇరికించి చెప్పే ఉక్తి; ఉ. నీటిలో రాసిన మాటలు ఎన్నటికీ చెరిగిపోవు; * paraffin wax, n. రాతిమైనం; తెల్లమైనం; (ety.) [Lat. para + oleffin = paraffin = another type of fat]; [Gr. parum + affin = paraffin = one with little affection]; (note). bee's wax is slightly yellow in color; * paragraph, n. అనువాకం; పేరా; పేరాగ్రాఫు; (rel.) విభాగం; పరిచ్ఛేదం; * paragon, n. ఆదర్శప్రాయమైనది; ఆదర్శం; [[File:Paraldehyde.svg|thumb|right|Paraldehyde=పరాలంతం]] * paraldehyde, n. పరాలంతం; ఎసిటాల్డిహైడ్ కి "త్రిమూర్తి" రూపం; C₆H₁₂O₃; (lit.) మరొక రకం అలంతం; * parallax, n. దృక్ఛాయ; కోణభ్రంశం; దృష్టిభేదం; లంబనం; దూరములో ఉన్న వస్తువుని చూసినప్పుడు మన కదలిక వల్ల కోణములో కనిపించే మార్పు; * parallel, adj. (1) సమాంతర; సమానాంతర; (2) సాటి; తుల్య; సరిపోలే; పోటీ; (3) ఏకకాలిక; సమకాలిక; ** parallel lines, ph. సమాంతర రేఖలు; ** parallel government, ph. పోటీ ప్రభుత్వం; సమాంతర ప్రభుత్వం; ** parallel operation, ph. సమాంతర క్రియ; ఏకకాల క్రియ; ** parallel planes, ph. సమాంతర తలములు; ** parallel processing, ph. ఏకకాల కలనం; * parallelism, n. సమాంతరత్వం; * parallelogram, n. సమాంతర చతుర్భుజం; రెండు ఎదురెదురు భుజాలు సЮాంతరంగా ఉన్న చతుర్భుజం; * paralysis, n. పక్షపాతం; కుణి జబ్బు; * paralyze, v. t. (1) స్తంభింపజేయు; అశక్తం చేయు; (2) పక్షవాతం కలుగజేయు; * parameter, n. (1) హద్దు; అవధి; (2) [math.] పరాంకం; పరరాసి; పరామితి; పరామాత్ర; మరొక కొలత; పరామీటరు; గణితంలో వచ్చే చలన రాసి కాక మరొక రాసి; (ety.) para = another; by the side of; metron = measurement; (rel.) స్థిరాంకం; * paramilitary, n. మరొక రకం సైన్యం; * paramount, adj. పరమ; సర్వోత్కృష్టమైన; * paramour, n. ఉపపతి; a second (secret) husband; * paranoia, n. ఇతరులు తనకి హాని చేద్దామని అనుకుంటున్నారనే ఆధారం లేని నమ్మకం; * paranormal, adj. అసాధారణమైన; * parapet wall, n. పిట్టగోడ; * paraphernalia, n. సరంజామా; సాధన సంపత్తి; హంగులు; హంగూ, ఆర్భాటం; * paraphrase, n. దండాన్వయం; భావానువాదం; మరొకరకం మాటలతో రాసిన అన్వయం; * parasitic, adj. పరాన్న; ** parasitic plant, ph. బదనిక; పరాన్నభుక్కుగా జీవించు ఉద్భిజ్జం; * parasite, n. ఉపజీవి; పరభాగ్యోపజీవి; పరాన్నభుక్కి; పరభుక్కి; పరాన్నజీవి; see also predator; * parasol, n. అరిగె; ఛత్రం; చిన్న గొడుగు; ఎండ గొడుగు; ఆతపత్రం; రాజుల సింహాసనాల మీద, దేవుడి విగ్రహాల దగ్గర అలంకారానికి వాడే గొడుగు; * parapsychology, n. అతీత మనస్తత్వ శాస్త్రం; మరొక రకం మనస్తత్వ శాస్త్రం; అసహజ/ అసాధారణ ఇంద్రియ సామర్థ్యాల వలన జరిగిన సంఘటనలను, అటువంటి దృగ్విషయాలను - వాటి ఉనికిని - సామర్ధ్యాల స్వభావాన్ని పరిశోధించడం, అధ్యయనం చేయటమే పారాసైకాలజీ ఉద్దేశం; * paratyphoid, n. అతీత టైఫాయిడ్; మరొక రకం టైఫాయిడ్; * parboiled, adj. కొద్దిగా ఉడికించిన; సగం ఉడికిన; ** parboiled rice, ph. ఉప్పుడు బియ్యం; Rice kernels from summer crop paddy tend to break during hulling; to prevent this, paddy is sometimes boiled partially before de-husking; * parcel, n. బంగీ; కట్ట; మూట; పార్సెలు; * parcener, n. దాయాది; a legal term for a person who takes an equal share with another or others; coheir. Also called: coparcener; * parched, adj. ఎండిపోయిన; * parchment, n. చర్మపత్రం; ఉల్లిపొర చర్మం; * pardon, n. క్షమాభిక్ష; క్షమాపణ; మాఫీ; మన్నింపు; * pardon, v. t. క్షమించు; మన్నించు; * pardon me, ph. క్షమించండి; క్షమించాలి; మాఫ్ చెయ్యండి; మన్నించండి; * pare, v. t. తొక్కతీయు; చివ్వు; * parent, n. తల్లి; తండ్రి; * parents, n. pl. తల్లిదండ్రులు; పితరులు; ** adoptive parents, ph. పాలక పితరులు; ** birth parents, ph. జనక పితరులు; * parenthesis, n. s. కుండలీకరణం; వృత్తార్ధం; చిప్పగుర్తు; చిప్ప; * parentheses, n. pl. కుండలికరణాలు; వృత్తార్ధాలు; చిప్పగుర్తులు; చిప్పలు; * parents, n. pl. తల్లిదండ్రులు; మాతాపితలు; జననీజనకులు; * pariah, n. (పరయ్యా) వెలివేయబడ్డ వ్యక్తి; బహిష్కృతుడు; చండాలుడు; * parietal bone, n. సీమంతాస్థి; * parity, n. తుల్యత; సమత్వం; ** parity bit, [comp.] ph. తుల్యతా ద్వింకం; * park, n. వనం; ఉపవనం; ఉద్యానవనం; ఎలదోట; * parliament, n. శాసన సభ; అంటే లోక్‌సభ, రాజ్యసభ, రాష్టప్రతుల సముదాయం; ** lower house of the Indian parliament, ph. లోక్‌సభ; ** upper house of the Indian parliament, ph. రాజ్యసభ; * parochial, adj. సంకుచిత; ప్రాంతీయ; ** parochial school, ph. సంకుచిత దృక్పథం ఉన్న పాఠశాల; ప్రాంతీయ దృక్పథంతో నడిపే పాఠశాల; ఉ. కేథలిక్‌ చర్చి నడిపే పాఠశాల; * parody, n. హాస్యానుకృతి; వ్యంగ్యానుకరణ; ఎగతాళి; మూలంలోని అపహాస్యం చేయదగ్గ ఒక గుణాన్ని వెతికి పట్టుకుని, దాన్ని ఉత్ప్రేక్షించి, పాఠకుడికి మూలం గుర్తు వచ్చేలా రాసిన రాత; a literary cartoon; an imitation of the style of a particular writer, artist, or genre with deliberate exaggeration for comic effect; * parrot, n. చిలుక; రామచిలుక; శుకం; కీరం; * parse, v. t. అన్వయించు; అన్వయం చెప్పు; వాక్యంలోని కర్త, కర్మ, క్రియలని విశ్లేషించు; వ్యాకరించు; (rel.) ప్రస్తరించు అంటే గురు లఘువులని గుర్తించి పద్యపాదాన్ని గణ విభజన చేసి విశ్లేషించడం; * parsec, n. 3.26 కాంతి సంవత్సరాల దూరం; 3.086 × 10^13 కిలోమీటర్లు; parallax of one arc second; a unit of distance used in astronomy, equal to about 3.26 light-years (3.086 × 1013 kilometers). One parsec corresponds to the distance at which the mean radius of the Earth's orbit subtends an angle of one second of arc. Or, a parsec is the distance from the Sun to an astronomical object that has a parallax angle of one arcsecond; * parsimonious, adj. మితవ్యయ; ఎక్కువ ఖర్చుకాని; క్లుప్త; * parsimony, n. లోభత్వం; పిసినిగొట్టుతనం; క్లుప్తత్వం; * parsley, n. అజామోద; పాశ్చాత్య దేశాలలో, ముఖ్యంగా వండిన వంటకాలని అలంకరించడానికి వాడే కొత్తిమిర లాంటి ఆకు పత్రి; [bot.] ''Petroselinum crispum'' of the Apiaceae family; Cilantro and parsley are distinct leafy herbs; cilantro offers a strong, citrusy flavor, with rounded leaves used in Mexican/Asian dishes, while parsley has a milder, grassy taste, pointed leaves, and holds up better to heat, making it a staple in European cooking. * part, n. (1) భాగం; వంతు; వాటా; పాలు; అంశం; అంశ; కోరు; (2) పాపిడి; కేశవీధి; ** internal part, ph. అంతర్భాగం; * partake, v. t. పుచ్చుకొను; * partaking, n. ఆస్వాదన; భోగం; * part-time, adj. అంశకాలిక; * parthenogenesis, n. [bio.] అనిషిక్తజననం; పురుష సంపర్కం లేకుండా జరిగే పుట్టుక; * partial, adj. అర్ధాంతర; పార్శ్వ; పాక్షిక; ఆంశిక; ** partial distillation, ph. ఆంశిక శ్వేదనం; ** partial fractions, ph. ఆంశిక భిన్నములు; పాక్షిక భిన్నములు; * partiality, n. పక్షపాతం; పక్షపాత బుద్ధి; వలపక్షం; * partially, adv. పాక్షికంగా; ఆంశికంగా; అర్ధాంతరంగా; * participate, v. t. పాల్గొను; పాలుపంచుకొను; పూనుకొను; * participle, n. క్రియావాచకాన్ని, విశేషణాన్ని పోలిన క్రియాజన్యమైన పదం; ఇంగ్లీషు లో క్రియ చేసేపనినీ, విశేషణం చేసేపనినీ చేసే మాట; దీనిని verbal adjective అని కూడా అంటారు; ** conjunctive particle, ph. [Gram.] సముచ్చయ ప్రత్యయం; * particle, n. (1) నలుసు; రేణువు; సూక్ష్మకణం; శకలం; పీలు; (2) ప్రత్యయం; ** particle accelerator, ph. రేణుత్వరణి; ** particle of matter, ph. పదార్థ శకలం; * particular, adj. ప్రాతిస్విక; * particulars, n. తబ్సీలు; వివరములు; * partisan, n. పక్షవాది; రెండు పక్షాలలో ఒక వైపు మొగ్గు చూపే వ్యక్తి; * partition, n. మందడి; భిత్తి; విభాగం; అంతరావేది; ** partition function, ph. [math.] మందడి ప్రమేయం; ** partition number, ph. మందడి సంఖ్య; ** partition wall, ph. మందడి గోడ; భిత్తిక; * partner, n. భాగస్వామి; భాగస్థుడు; పాలి; పాలేరు; ** life's partner, ph. జీవిత భాగస్వామి; సహధర్మచారి; సహధర్మచారిణి; * partnership, n. భాగస్వామ్యం; పాలివ్యాపారం; పొత్తు; * partridge, n. కౌజు; కోడిని పోలిన ఒక పక్షి; చందమామ పులుగు; * parturition, n. కాన్పు; ప్రసవం; పురుడు; * party, n. (1) పక్షం; కక్షి; దళం; వైపు; తరఫు; జట్టు; పెళ్లివారు; మేళం; బృందం; (2) వేడుక; విందు; ** birthday party, ph. పుట్టినరోజు వేడుక; ** bride's party, ph. ఆడపెళ్లివారు; ** defending party, ph. కక్షిదారులు; ** opposition party, ph. ప్రతిపక్షం; విపక్షం; ** prior party, ph. ముందటి జట్టు; మొదటి ఆసామీ; ** tea party, ph. అల్పాహార విందు; ** third party, ph. అన్యుడు; ఇతరుడు; ఇరు పక్షాలకీ చెందని పైవాడు; * pass, n. (1) కనుమ; మార్గం; సందు; (2) పత్రం; ** entrance pass, ph. ప్రవేశ ద్వారం; ** Khyber pass, ph. ఖైబరు కనుమ; * pass, v. i. (1) ఒదులు; (2) కృతార్థుడగు; ఉత్తీర్ణుడగు; * pass, v. t. పంపు; పంపించు; దాటు; * passage, n. (1) ప్రయాణం; (2) దారి; మార్గం; నడవ; (3) ప్రయాణానికయే ఖర్చు; (4) ప్రయాణానికి కావలసిన టికెట్టు; ** passage way, ph. నడవ; మార్గం; నడిచే దారి; * passe, n. (పస్సే) [idiom] పాతచింతకాయ పచ్చడి; పాడిన పాటే పాడడం; * passenger, n. ప్రయాణీకుడు; యాత్రి; రధి; ముసాఫిర్; బండిలో ప్రయాణం చేసే వ్యక్తి; * passer-by, n. దారి వెంబడీ పోయేవాడు; దారిన పోయే దానయ్య; * passion, n. రాగం; ఎక్కువ ఇష్టం; మోజు; * passion fruit, n. హనుమాఫలం; (రామాఫలం; సీతాఫలం లా); [bot.] ''Passiflora edulis''; ''Passiflora flavicarpa''; * passive, adj. కలుగజేసుకోకుండా ఊరక ఉండు; రికాం; ** passive voice, ph. [gram.] కర్మార్ధకం; కర్మణి ప్రయోగం; * passport, n. గుర్తుపొత్తం; ఒక మనిషి ఎవ్వరో నిర్ద్వంద్వంగా గుర్తించడానికి, ఆ వ్యక్తి ఫొటో, పుట్టిన తేదీ, పౌరసత్వం వగైరాలతో ప్రభుత్వం ఇచ్చే చిరుపొత్తం; ఈ పుస్తకం లేకుండా దేశం వదలి ప్రయాణం చెయ్యడం కుదరదు; * passphrase, n. సంకేత సమాసం; గమన సమాసం; (గమనాన్ని- pass కొనసాగించటానికి సహకరించే సమాసం) * password, n. సంకేతపు మాట; సంకేతపదం; గమనపదం (గమనాన్ని- pass కొనసాగించటానికి సహకరించే పదం) * past, adj. జరిగిపోయిన; గతించిన; గడచిపోయిన; ఆగత; భూత; * past tense, ph. భూతకాలం; ఆగతకాలం; * past, n. జరిగిపోయినది; గతం; గతించినది; ** in the past, ph. లోగడ; ** past perfect, ph. [gram.] గతంలో జరిగిన రెండు సంఘ్టనల గురించి చెప్పేటప్పుడు, రెండింటిలో ముందు జరిగిన సంఘటనని చెప్పే కాలం; ఉదాహరణకి, "మూర్తి వచ్చేసరికి నేను భోజనం చేసేసేను" అన్న దానిని ఇంగ్లీషులో "I had finished my meal before Murthy came” అన్నప్పుడు "had finished” అన్న పదబంధం past perfect tense లో ఉందన్నమాట; ఈ భావానికి సరితూగే భావం తెలుగు వ్యాకరణంలో లేదు; * pasta, n. సేమ్యాని పోలిన పిండితో చేసిన ఇటలీ దేశపు తినుబండారం; మనకి అన్నం ఎలాగో ఇటలీ వారికి పాస్టా అలాంటిది; * paste, n.ముద్ద; ఖమీరం; లేపనం; కల్కం; అంజనం; జిగురు; ** tooth paste, ph. దంతధావన ఖమీరం; దంతశుభ్ర కల్కం; పన్నులుతోము ముద్ద; * pastel, n. రంగుల బొమ్మలు గియ్యడానికి రంజన ద్రవ్యాన్ని నీళ్లల్లో కలిపి చేసిన ముద్ద; ** pastel colors, ph. లేతరంగులు; లేత నీలం కాని, లేత గులాబీ కాని; * pastime, n. కాలక్షేపం; విరామ క్రీడ; క్రీడలు; ఆట; వినోద కాలక్షేపం; * pastor, n. క్రైస్తవ పురోహితుఁడు; ప్రొటెస్టెంట్ తెగకి చెందిన పురోహితుడిని పేస్టర్ అంటారు; ఇతను వివాహం చేసుకుని, సంసారం చెయ్యవచ్చు; * pastry, n. ఆపూప్యం; పిండి, పాలు, వెన్న మొదలైన ఘటక పదార్ధాలతో చేసిన రొట్టెలు, పూర్ణానికి చుట్టే తావి, మొదలైన వంటకాలు, తియ్యటి కేకు, వగైరా; * pasteurization, n. సూక్ష్మజీవులని చంపడానికి పాల వంటి పదార్థాలని వేడి చేసి చల్లార్చే పద్ధతి; * pasture, n. పచ్చిక పొలం; పచ్చిక బయలు; అజ్రం; * pat, v. t. తట్టు; * patch, n. (1) అతుకు; మాసిక; టాకా; (2) ముక్క; చిన్న ప్రదేశం; ** patch of grass, ph. పచ్చిక చెక్క; ** patch of paper, ph. కాగితపు ముక్క; * patchwork, n. అతుకుల బొంత; తాటాదూటం; * patella, n. మోకాటిచిప్ప; మోకాలిచిప్ప; * patent, adj. వ్యక్తమైన; * patent, n. ఏకస్వం; విశిష్టాధికారం; సన్నదు; * paternal, adj. పైతృక; తండ్రివైపు; ** paternal aunt, ph. మేనత్త; తండ్రికి అక్క లేదా చెల్లెలు; ** paternal aunt's daughter, ph. మేన వదిన; మేన మఱదలు; ** paternal aunt's son, ph. మేనబావ; మేనమఱఁది; బావ; ** paternal grandmother, ph. మామ్మ; నాయనమ్మ; బామ్మ; * path, n. బాట; పథం; మార్గం; దారి; తెరువు; తెన్ను; తోవ; అయనం; పుంత; డొంక; సరవి; చనుప; నడవ; చొప్పు; జాడ; * pathetic, adj. దయనీయ; కనికరపు; విషాదకరమైన; జాలి పుట్టించే; మనస్సుని కరిగించే; * pathetic, adj. దయనీయ; కనికరపు; మనస్సుని కరగించెడు; * pathogenic, adj. రోగాన్ని కలిగించే; రోగకారక; ** pathogenic bacteria, ph. రోగాన్ని కలిగించే సూక్ష్మజీవులు; రోగకారక సూక్ష్మజీవులు; * pathology, n. రోగనిదాన తంత్రము; రోగ నిర్ణయ శాస్త్రం; * pathos, n. (1) జాలి; అనుభూతి; (2) కరుణ రసం; (3) రోగం; * pathological liar, ph. రోగ లక్షణం అనిపించే విధంగా అబద్ధాలు చెప్పే వ్యక్తి; * patience, n. ఓరిమి; ఓర్మి; ఓర్పు; సహనం; సహన శక్తి; క్షమ; తాలిమి; సైరణ; క్షాంతి; * patient, adj. సహనంతోకూడిన; ** patient person, ph. సహనవంతుడు; సహనవతి; * patient, n. రోగి; అస్వస్థుడు; వ్యాధిగ్రస్తుడు; రుజాగ్రస్తి; అభ్యమితి; నోవరి; నొప్పిగుంటి; ఉపతాపి; పరితాపి; ఆమయాని; ఆతురుడు; పీడితుడు; * patriarch, n. m. మూలపురుషుడు; మూలవిరాట్టు; * patriarchal, adj. పితృస్వామ్య; పితృతంత్ర; పితృయజమాన; * patriarchy, n. m. పితృస్వామ్యం; పితృతంత్రం; పితృ అధికారం; * patricide, n. పితృహత్య; పితృమేధం; * patrimony, n. పిత్రార్జితం; * patriotism, n. దేశభక్తి; * patrol, n. కావలి; గస్తు; పహరా; ** foot patrol, ph. కాలి కావలి; ** highway patrol, ph. రహదారి కావలి; దారి కావలి దండు; * patrol, v. t. గస్తీతిరుగు; ప్రహరించు; ప్రహరితిరుగు; కాపలా కాయు; * patron, n. m. ఘటకుడు; ప్రాపకుడు; ప్రాపు; పోషకుడు; f. ప్రాపకురాలు; * patronage, n. ప్రాపకం; ప్రాపు; అండ; * patronize, v. i. (1) జాలిపడ్డట్టు నటించడం; ఎదటివాడు అంతటి ముఖ్యుడు కానట్టూ, అంత తెలివైనవాడు కానట్టూ అనిపించేలా ప్రవర్తించడం; అభిమానం ఒలికిపోతున్నట్లు అభినయించడం; (2) రివాజుగా ఒకే వ్యాపార సంస్థకి బేరాలు ఇవ్వడం; * pattern, n. బాణీ; నమూనా; మచ్చు; మాదిరి; ప్రకారం; కైవడి; ** plaid pattern, ph. గళ్ళు; ** polka dot pattern, ph. చుక్కలు; ** striped pattern, ph. చారలు; * paucity, n. సంక్షోభం; ఎద్దడి; దొరకక పోవుట; కొరత; స్వల్పత; * pauper, n. అర్థహీనుడు; బీదవాడు; బికారి; దరిద్రుడు; నిరాధారి; అకించనుడు; * pause, n. విరామం; * pause, v. t. నిలుపు; ఆపు; తాత్కాలికంగా ఆపు చేయు; * pave, v. t. గచ్చు చేయు; చదును చేయు; * pavement, n. చపటా; గచ్చు చేసిన భాగం; * paw, n. పంజా; పాదం; జంతువుల పాదం; * pawn, n. (1) బంటు; కీలుబొమ్మ; (2) పావు; పిక్క; నప్పు; (3) కుదువ; తాకట్టు; * pawn, v. t. కుదువబెట్టు; తాకట్టుబెట్టు; * pay, n. జీతం; కూలి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: pay, salary, wage * ---''Pay'' is the general word for money that someone gets for doing work. ''Income'' is the money you receive from any source: an investment income. A ''salary'' is what professional people get, for their services, every year: What is the yearly salary for a professor? A ''wage'' is the pay that someone earns every hour or every week.''' |} * * pay, v. t. చెల్లించు; కట్టు; ఇచ్చు; తీర్చు; * payee, n. గ్రహీత; సొమ్ము పుచ్చుకొనేవాడు; * payer, n. దాయకుడు; దాత; సొమ్ము ఇచ్చేవాడు; * payment, n. చెల్లింపు; * pea, n. బటానీ గింజ; ** cooked peas, ph. పప్పు; ముద్దపప్పు; సూపం; ** field pea, ph. పొలాల్లో పండే బటానీ, [bot.] ''Pisum sativum;'' ** garden pea, ph. తోట బటానీ, [bot.] ''Pisum hartense;'' ** pigeon peas, ph. కందులు; ** snow peas, ph. ?? ** split peas, ph. బటానీ పప్పు; ** split pigeon peas, ph. కందిపప్పు; * peace, n. శాంతి; శాంతం; * peaceful, n. ప్రశాంతము; * peacefully, adv. శాంతియుతంగా; * peacock, n. m. నెమలి; నెమలిపుంజు; మయూరం; శిఖి; కేకి; నీలకంఠం; ** peacock flower, ph. రత్నగంధి పూవు; [bot.] ''Caesalpinia pulcherrima''; * peahen, n. f. నెమలి; నెమలిపెట్ట; మయూరి; నెమ్మి; * peak, n. శిఖరం; శృంగం; కొన; అగ్రభాగం; * peanuts, n. pl. వేరుశెనగలు; పల్లీలు; బుడ్డలు; * pear, n. (పేర్) బేరి; బేరిపండు; [bot.] ''Pyrus'' of the Rosaceae family; * pearl, n. ముత్యం; మంచి ముత్యం; నవ రత్నములలో నొకటి ** mother of pearl, ph. ముత్యపు చిప్ప; ** pearl fishery, ph. ముత్యాల సలాపం; ** pearl oyster, ముత్యపు చిప్ప; శుక్తి; * peasant, n. m. పల్లెటూరివాడు; కృషీవలుడు; * peasantry, n. రైతాంగం; * pebble, n. గులకఱాయి; ఱప్ప; * pectoral, adj. గుండెవైపు; ఛాతీకి సంబంధించిన; కడుపువైపు; ఉదర; * peculiar, adj. విచిత్రమైన; అసమాన్యమైన; అనుకౢప్తమైన; * peculiarity, n. విచిత్రం; అసామాన్యం; అనుకౢప్తి; * pecuniary, adj. ఆర్థిక; ధనసంబంధ; * pedagogue, n. ఉపాధ్యాయుడు; శిక్షణ ఇచ్చే వ్యక్తి; ఒక నిర్ణీత పద్ధతిలో బోధన చెయ్యాలని చాదస్తపడే వ్యక్తి; * pedal, n. పాదుక; సైకిలు, కుట్టుమిషను, పియానో వగైరాలలో పాదంతో తొక్కే తులాదండం; * pedantic, adj. గ్రాంథిక; పాఠ్య; * peddler, n. వీధుల వెంబడి తిరుగుతూ సరుకులు అమ్ముకునే వ్యక్తి; * pedestal, n. పాదపీఠం: * pedestrian, n. పాదచారి; పదస్తలి; పాంథుడు; పథికుడు; * pedicel, n. పుష్పవృంతం; తొడిమె; పువ్వుకి ఉండే కాడ; * pedigree, n. వంశవృక్షం; వంశావళి; ప్రవర; వంగడం; * pedophile, n. లైంగిక దృష్టితో చిన్న పిల్లలని ప్రేమించే తత్వం ఉన్న వ్యక్తి; * peek, v. t. తొంగి చూచు; నక్కి చూడు; peep; * peel, n. తోలు; పట్ట; తొక్క; * peel, v. i. ఊడు; చర్మం ఊడు; * peel, v. t. ఒలుచు; తొక్క ఒలుచు; * peelings, n. తొక్కు; ఒలచగా వచ్చిన తొక్కు; తొక్కలు; * peep, v. t. తొంగి చూచు; నక్కి చూడు; * peeping Tom, n. తలుపు కన్నాలనుండీ, కిటికి సందులనుండీ ఇళ్ళల్లోకి చూసే వ్యక్తి; busybody; rubberneck; * peer, n. సాటి; సహపాఠి; సహాధ్యాయి; తుల్యుడు; ** he is his own peer, ph. వాడికి వాడే సాటి; * peers, n. pl. సాటివారు; సహాధ్యాయులు; తుల్యులు; * peerless, adj. సాటిలేని; * peerless, n. అసదృశం; * peeve, n. గోడు; * peevishness, n. చిరాకు; చిరుకోపం; * peg, n. (1) సీల; చీల; గుంజ; కర్ర మేకు; దబ్బ; (2) వీణ వంటి వాయిద్యాలలోని తీగలని బిగించడానికి చేత్తో పట్టుకుని తిప్పే చీల; (3) అంచనా వేసేటప్పుడు మెట్లవారీగా పైకో కిందికో మారే పరిమాణం; (4) మాదక ద్రవ్యాలని సేవించేటప్పుడు వాడే కొలమానం; * Pegasus, n. (1) ఉత్తరాభాధ్ర; (2) పేధ్వఘాశ్వం; అహిహననం; * pejorative, adj. పాడైన; అపకర్ష; ఒక మాట యొక్క అసలు అర్థం కంటె చెడ్డ అర్థాన్ని ఆపాదించే; * pelican, n. గూడకొంగ; పెద్దేటి కొంగ; * pellet, n. గుళిక; మాత్ర; * pell-mell, adv. ఓహరిసాహరిగా; * pelt, n. చర్మం; బొచ్చు ఉన్న జంతువుల చర్మం; సాన పట్టడానికి అనుకూలంగా తయారుచేయబడ్డ చర్మం; * pelt, v. t. విసరు; బాదు; మొత్తు; * pellate, adj. [bot.] ఛత్రాకార; * pelvic, adj. కూపక; వస్తిక; కటి; * pelvic cavity, ph. కూపక కుహరం; వస్తిక కుహరం; * pelvic girdle, ph. వస్తిక వేష్టం; కటి వలయం; * pelvis, n. కూపకం; వస్తికం; కటి; * pen, n. (1) కలం; పేనా; లేఖిని; పెన్ను; ఊటకలం; [Lat.] penna; [Sans. parna = feather]; (2) పశువుల కొట్టం; దొడ్డి; ** fountain pen, ph. ఊట కలం; ** pig pen, ph. పందుల దొడ్డి; ** pen name, ph. కలం పేరు; * penal, adj. శిక్షా; శిక్షకి సంబంధించిన; * penal code, n. శిక్షాస్మృతి; * penalize, v. t. శిక్షించు; * penalty, n. శిక్ష; జరిమానా; * penance, n. (1) తపస్సు; (2) ప్రాయశ్చిత్తం; * pencil, n. (1) కుంచిని; పెన్సిలు; కూఁచి; (2) శలాకం; * pencil of rays, ph. కిరణ శలాకం; * pendant, n. పతకం; తరళం; లంబనం; బావిలీ; కుండలం; వేలాడే వస్తువు; * pendulum, n. లోలకం; * penetrate, v. i. దూరు; ప్రవేశించు; * penetrate, v. t. దూర్చు; ప్రవేశపెట్టు; * pen-holder, n. కలందాను; * penicillin, n. బేక్టీరియా జాతి సూక్ష్మజీవులని హతమార్చడానికి వాడే ఒక మందు; ఇది వైరసు జాతి సూక్ష్మజీవుల మీద పని చెయ్యదు; * penis, n. పురుషాంగం; శిశ్నం; శిశ్ఞం; లింగం; మేఢ్రం; పురుషుని జననాంగం; * peninsula, n. ద్వీపకల్పం; మూడు పక్కల నీటితో సమావృతమైన భూభాగం; * penitence, n. పశ్చాత్తాపం; అనుతాపం; తాను చేసిన తప్పు గురించి పడే చింత; * penitentiary, n. జైలు; ఖైదు; కారాగారం; శిక్షాగృహం; పశ్చాత్తాపగృహం; * penknife, n. అసిపుత్రి; చురకత్తి; చిన్న కత్తి; * penmanship, n. దస్తూరీ; * pennant, n. జెండా; పతాకం; ధ్వజం; * pension, n. ఉపకార వేతనం; పింఛను; * pensively, adv. సాలోచనగా; విచారగ్రస్తంగా; చింతగా; * pent, adj. కప్పబడ్డ; మూయబడ్డ; * pentagon, n. పంచభుజి; పంచాస్రం; ** regular -, ph. సమపంచభుజి; * pentode, n. పంచోడు; ఐదు అంశాలు ఉన్న శూన్య నాళిక; * pentose, n. [chem.] పాంచక్కెర; పంచభుజి ఆకారంలో నిర్మాణశిల్పం ఉన్న ఒక రసాయనం; * penultimate, adj. ఉపాంత్య; ఉపధా; ఊనాంత, UnAMta; ఒకటి మినహాయించి ఆఖరుది; పెనాది; చివరిదాని ముందున్నది; ** penultimate Saturday, ph. ఉపాంత్య శనివారం; సాధారణంగా ఇది నెలలో మూడవ శనివారం అవుతుంది; * penumbra, n. ఖండఛాయ; ఉపచ్ఛాయ; * penury, n. బీదరికం; పేదరికం; లేమి; బీదతనం; దరిద్రం; * peon, (పియాన్, ప్యూన్) n. బంట్రోత్తు; * people, n. జనం; జనాలు; ప్రజలు; ప్రజ; ప్రజానీకం; మనుషులు; జనత; లోకులు; ** displaced people, ph. నిరాశ్రయులు; ** movement of people, ph. జనసంచారం; ** selfish people, ph. స్వార్థపరులు; * peoples, n. ప్రజానీకాలు; * pep, n. ఉత్సాహం; * pepper, n. (1) మిరియం; పిప్పలి; (2) మిరపకాయ; ** black pepper, ph. మిరియాలు; ** green pepper, ph. పచ్చి మిరపకాయలు; పచ్చ మిరపకాయలు; ** long pepper, ph. పిప్పలి; ** red pepper, ph. మిరపకాయలు; ఎర్ర మిరప కాయలు; * pepsin, n. జఠర రసం; జఠరం; కాలకం; * peptic, adj. ఆంత్ర; ** peptic ulcer, ph. ఆంత్రశూల; * peptide link, ph. జీర్ణ బంధం; ఒక రకమైన రసాయన కట్టడం; * peptide chain, ph. జీర్ణ మాల; ఒక రకమైన రసాయన కట్టడం; * per, adv. చెరి; చొప్పున; ఒక్కంటికి; * perambulate, v. i. చుట్టు తిరుగు; ప్రదక్షిణం చేయు; * perambulator, n. తోపుడు బండి; * per capita, adj. ph. తల ఒక్కంటికి; తలసరి; ** per capita income, ph. తలసరి ఆదాయం; * per head, ph. చెరి ఒక; తలా ఒక; తలసరి; * perceive, v. t. చూడు; గ్రహించు; అభిదర్శించు; * perceive, v. i. అభిదర్శించు; తాజూచు; * perceiver, n. అభిదర్శకుడు; తాజూపరి; * percent, n. శాతం; శతాంశం; నూటికి; నూర్పాలు; ప్రతిశతం; డోకడా; శేకడా; * percentage, n. శతాంశం; ప్రతిశతం; * percept, n. పసిదం; తన్మాత్ర; శబ్ద, స్పర్శ, రస్, రూప, గంధాలని తన్మాత్రలు అంటారు; తత్‌ + మాత్ర. -- తత్‌ = Truth, Reality. మాత్ర = measure. The measures to perceive reality, namely sound, touch, vision, taste, and smell; * perceptible, n. అభిదర్శనీయత; * perception, n. పశ్యత; గోచరత్వం; గోచరింపు; గ్రాహ్యత; నిర్వికల్పం; అవగతి; అభిదర్శన; ** perception of senses, ph. ఇంద్రియ గోచరత్వం; * perch, v. i. వాలు; * perch, n. వాలుకొయ్య; పక్షులు వాలడానికి అనువైన కొయ్య; * percolate, v. i. స్రవించు; * percussion, n. సంఘట్టనం; వేళ్ళతో మీటడం; వేళ్ళతో కొట్టడం; ** percussion instruments, ph. pl. వేళ్ళతో మీటడం వల్ల శబ్దం పుట్టించే వాద్యాలు; వీణ, మద్దెల మొ.; * peregrine, adj. తిరుగాడే; వలస పోయే; యాత్రలు చేసే; ** peregrine falcon, ph. దేగని పోలిన ఒక వలస పక్షి; * peremptory, adj. ప్రశ్నించడానికి వీలులేని; ఖండితమైన; ** peremptory command, ph. వశిష్ట వాక్యం; ఖండితాజ్ఞ; * perennial, adj. సంవత్సరాల తరబడి; ** perennial plants, ph. మూడు-నాలుగు ఏళ్లు బతికే మొక్కలు; Perennials are plants that can live for three or more growing seasons; see also annual plants; ** perennial rivers, ph. జీవనదులు; సంవత్సరం పొడుగునా ప్రవహించే నదులు; * perfect, adj. పూర్ణ; పరిపూర్ణ; బ్రహ్మాండ; సమగ్ర; ** perfect number, ph. [math.] పరిపూర్ణ సంఖ్య; according to number theory, the number 6 is a perfect number because it can be expressed as the sum of its factors, namely 1, 2 and 3. Similarly, the number 28 is also a perfect number, because 28 = 1+2+4+7+14; * perfection, n. పూర్ణత్వం; సమగ్రత; * perforate, v. t. చిల్లు పెట్టు; * perforated, adj. చిల్లుల; చిల్లులు ఉన్న; చిల్లు చేయబడ్డ; జల్లి; సచ్ఛిద్ర; ** perforated cathode, ph. సచ్ఛిద్ర రుణధ్రువం; బెజ్జాలు ఉన్న రుణధ్రువం; జల్లి రుణధ్రువం; ** perforated plate, ph. జల్లెడ; ** perforated pot, ph. జల్లి మూకుడు; ** perforated spoon, ph. జల్లి గరిటె; జల్లి చెంచా; * perforation, n. చిల్లు; జల్లు; రంధ్రము; బెజ్జం; ఛిధ్రం; * perforator, n. చిల్లు కారి; చిల్లులు పొడిచే పనిముట్టు; చిల్లులు పొడిచేవాడు; * perform, v. t. నిర్వర్తించు; నిర్వహించు; నెరవేర్చు; చేయు; * performance, n. (1) నిర్వర్తన; (2) ఆట; ప్రదర్శన; ** dance performance, ph. నృత్య ప్రదర్శన; నాట్య ప్రదర్శన; ** musical performance, ph. గాన కచేరీ; పాట కచేరీ; * performer, n. (1) యాజి; కర్మచారి; (2) నటి; నటకుడు; ** performing arts, ph. ప్రదర్శక కళలు; ప్రేక్షకుల ఎదుట ప్రదర్శించడానికి అనువైన సంగీతం, నాట్యం, నాటకం, మొదలైన కళలు; * perfume, n. సుగంధ ద్రవ్యం; పరిమళ ద్రవ్యం; Perfumes can be defined as substances that emit and diffuse a pleasant and fragrant odor. They consist of artificial mixtures of aromatic chemicals and essential oils. * perfumer, n. బుక్కా వాడు; * perfunctory, adj. మొక్కుబడికి చేసినట్లు; శ్రద్ధలేని; * perhaps, adv. బహుశ; కాబోలు; ఒకవేళ; * periastron, n. నక్షత్రసమీప బిందువు; నక్షత్రం చుట్టూ ప్రదక్షిణాలు చేసే గ్రహాల దీర్ఘవృత్తపు కక్ష్యలో నాభికి (అనగా, నక్షత్రానికి) అత్యంత సమీపంలో ఉన్న బిందువు; the point nearest to a star in the path of a body orbiting that star; * perigee, n. పరిజ్యము; భూసమీప బిందువు; భూమి చుట్టూ ప్రదక్షిణాలు చేసే ఉపగ్రహాల దీర్ఘవృత్తపు కక్ష్యలో నాభికి (అనగా, భూమికి) అత్యంత సమీపంలో ఉన్న బిందువు; సూర్యుడి చుట్టూ తిరిగే శాల్తీల విషయంలో ఈ మాట కి బదులు perihelion అన్న మాట వాడతారు; (ant.) apogee; * perihelion, n. పరిహేళి; రవిసమీప బిందువు; * peril, n. ప్రమాదం; విపత్తు; ఆపద; బారి; ఉపద్రవం; గండం; సంకటం; ** mortal peril, ph. ప్రాణ సంకటం; * Perilla, n. భంగ్ జీరా; [bot.] ''Perilla Frutescens;'' Perilla seeds are rich in dietary fiber and dietary minerals such as calcium, iron, niacin, protein, and thiamine. Perilla leaves are also rich in vitamins A, C, and riboflavin. * perilous, adj. విపత్కర; * perimeter, n. చుట్టు ఉండే అవధి; కైవారం; చుట్టుకొలత; * period, n. (1) బిందువు; వాక్యం చివర వచ్చే బిందువు; (2) ఆవర్తన కాలం; ఆవర్తి; గచ్ఛాంకం; (3) కాలం; వ్యవధి; గడువు; సేపు; (4) సమయం; దశ; కాలాంశ; (5) బహిష్టు అయే వేళ; ** period of oscillation, ph. ఆవర్తన కాలం; * periodic, adj. నియత్‌కాలిక; ఆవర్తన; ఆవర్తిక; గచ్ఛిక; ముహుర్ముహు; ** periodic classification, ph. ఆవర్తిక వర్గీకరణ; ** periodic function, ph. ఆవర్తన ప్రమేయం; ఉదా. సైను ప్రమేయం; ** periodic law, ph. ఆవర్తన సూత్రం; ** periodic table, ph. ఆవర్తన పట్టిక; నియత్‌కాలిక పట్టీ; * periodical, adj. అనుకాలిక; * periodical, n. (1) పత్రిక; వార్తాపత్రిక; వారంవారీగా కానీ, నెలవారీగా కాని వచ్చే పత్రిక; (2) ఆవర్తకం; * periodically, adv. కాలే కాలే; * periodicity, n. ఆవర్తన కాలం; ఆవర్తత; అవర్తిత్వం; గచ్ఛత్వం; * peripheral, adj. పరిధీయ; ** peripheral vision, ph. పరిధీయ దృష్టి; * perish, v. i చచ్చు; నశించు; * perishable, adj. కుళ్ళిపోయే; పాడయిపోయే; పాడయే; క్షర; నశించే; నశ్వర; * perjury, n. అబద్ధపు సాక్ష్యం; దొంగ సాక్ష్యం; అప్రమాణం; అబద్ధం; కూటసాక్ష్యం; * permanent, adj. శాశ్వత; శాశ్వతమైన; నియతం; అతైంతిక; పక్కా; ** permanent color, ph. పక్కా రంగు; * permeability, n. (1) ప్రవేశ్య శీలత; ప్రవేశ్యత; పారగమ్యత; వ్యాప్తి; భేద్యత; చొరనిచ్చెడు గుణము; ద్రవాలని కాని, వాయువులని గాని ఒక పదార్థం తన గుండా చొరనిచ్చెడి గుణం; (2) అయస్కాంత ప్రవాహాన్ని తనగుండా పారనిచ్చే లక్షణం; దీనిని గ్రీకు అక్షరం 'మ్యు" తో సూచిస్తారు; (see also) permittivity; * permeable, adj. పారగమ్య; ** permeable rock, ph. పారగమ్య శిల; * permission, n. అనుమతి; ఆనతి; అంగీకారం; అనుమోదం; సెలవు; * permit, n. అనుమతి పత్రం; అంగీకార పత్రం; ఫర్మానా చీటీ; ఒప్పునామా; సరాటిక; పెర్మిట్; * permit, v. t. అనుమతించు; ఉత్తరువు ఇచ్చు; అనుజ్ఞ ఇచ్చు; * permittivity, n. ఒక మాధ్యమం తనలో విద్యుత్ తలీకరణాన్ని ప్రోత్సహించే లక్షణం; దీనిని గ్రీకు అక్షరం 'ఎప్సిలాన్" తో సూచిస్తారు; (see also) permeability); Permittivity (\(\varepsilon \) measures a material's ability to store electrical energy and resist electric field formation (polarization), while permeability (\(\mu \)) measures a material's ability to support the formation of magnetic field lines within itself (magnetization). * permutation, n. క్రమవర్తనం; క్రమచయనం; ప్రస్తారము; ప్రస్తారణ; వినిమయం; ఫిరాయింపు; తారుమారు; ఒక వస్తు సముదాయపు వరుస క్రమాన్ని తారుమారు చెయ్యడం; ఒక సంఖ్య యొక్క ఫాక్టోరియల్ (n!) అనేది n వస్తువులను ఎన్ని విధాలుగా వరుస క్రమంలో అమర్చవచ్చు (arrange) అనే దానిని సూచిస్తుంది. దీనిని ప్రస్తారణ (Permutation) అంటారు. ఉదాహరణ: (A, B, C) అనే 3 వస్తువులను 6 విధాలుగా అమర్చవచ్చు (ABC, ACB, BAC, BCA, CAB, CBA). కనుక 3! = 6; ** permutation and combination, ph. క్రమవర్తనం, క్రమసంచయం; క్రమవర్తన క్రమసంచయాలు; * permute, v. t. ప్రస్తారించు; తారుమారు చేయు; * pernicious, adj. ప్రమాదకరమైన; అతి హానికరమైన; ప్రాణాంతకమైన; ** pernicious anemia, ph. ప్రమాదకరమైన రక్తలేమి; ప్రాణాంతకమైన రక్తలేమి; * perpendicular, adj. లంబమాన; * perpendicular, n. లంబం; * perpetual, adj. సదా; నిరంతర; అనుశృత; శాశ్వత; అనవరత; సతత; ఎల్లప్పుడూ; ** perpetual motion, ph. సదా గతి; సతత చలనం; నిరంతర చలనం; ** perpetual motion machine, ph. సదా గతి యంత్రం; అనుశృత చలన యంత్రం; నిరంతర చలన యంత్రం; సతత చలన యంత్రం; * perplexity, n. వ్యగ్రత; కలవరపాటు; * perquisite, n. పరిలబ్ది; కులుకులబ్ది; same as perk; * per se, prep. [Lat.] తనంత తానుగా, మరొక ఊత లేకుండా; * Perseus, n. యయాతి; నక్షత్రములో ఒకటి; * perseverance, n. నిష్ట; పట్టుదల; తితీక్ష; అధ్యవసాయం; ఓర్పు; అభినివేశం; * Persia, n. తురక దేశం; తురక నాడు; ప్రస్తుత ఇరాను; * Persian lilac, n. తురక వేప; * person, n. (1) వ్యక్తి; ఆసామీ; శీలి; ఘటం; (2) పురుష; పురుషం; (3) పురుషుడు; స్త్రీ; ** first person, ph. [gram.] ఉత్తమ పురుష; ** in person, ph. స్వయంగా; ** mean person, ph. తులువ; ** third person, ph. [gram.] ప్రథమ పురుష; * person, suff. అళువు; శాలి; శీలి; కోరు; వంతుడు; పరుడు; అయ్య; అమ్మ; వతి; ఘటం; ** affable person, ph. సౌమ్యుడు; సౌమ్యురాలు; ** ambitious person, ph. చికీర్షకుడు; ** angry person, ph. కోపి; ** attentive person, ph. శ్రద్ధాళువు; ** blessed person, ph. ధన్యుడు; ధన్యురాలు; ** block-headed person, ph. మొద్దు; ** capable person, ph. ధురంధరుడు; ** childless person, ph. నిస్సంతు; ** clever person, ph. వివేకి; ప్రోడ; ** competent person, ph. సమర్ధుడు; సమర్ధురాలు; ** contentious person, ph. పరిస్పర్ధాళువు; ** corrupt person, ph. లంచగొండి; ఉత్కోచకుడు; ** courageous person, ph. ధైర్యశాలి; ధైర్యవంతుడు; ధైర్యవతి; ** curious person, ph. అభిరతుడు; అభిరతి; ** daring person, ph. సాహసి; ** deceitful person, ph. దగాకోరు; ** disabled person, ph. అంగహీనుడు; ** dull-witted person, ph. మొద్దు; ** duty-bound person, ph. వ్రతశీలి; ** eccentric person, ph. తిక్కశంకరయ్య; ** emotional person, ph. ఉద్రేకి; ** enthusiastic person, ph. ఉత్సాహి; ** experienced person, ph. అనుభవశాలి; అనుభవజ్ఞఉడు ** famous person, ph. యశశ్వి; ** far-sighted person, ph. దీర్ఘదర్శి; ** first person, ph. [gram.] ఉత్తమ పురుష; ** friendly person, ph. స్నేహశీలి; ** good-natured person, ph. మనస్వి; సౌమ్యుడు; సౌమ్యురాలు; సౌశీల్యుడు; సౌశీలి; ** good person, ph. మంచి మనిషి; సత్పురుషుడు; సాధ్వి;;్ ** happy person, ph. సంతోషి; ** honest person, ph. నిజాయతీపరుడు; ** humble person, ph. దీనుడు; దీనురాలు; ** ignorant person, ph. బొప్పడు; ** ill-fated person, ph. దైవోపహతుడు; ** incapable person, ph. చవట; క్రియాశూన్యుడు; అసమర్ధుడు; ** jealous person, ph. ఈర్ష్యాళువు; ** just person, ph. న్యాయవర్తనుడు; ** kind person, ph. దయాళువు; ** lean person, ph. అలిపిరి; అలిపిరిది; ** lonely person, ph. ఏకాంగి; ఏకాకి; ** loving person, ph. నెర్లు మనిషి; ** merciful person, ph. కృపాళువు; ** mild person, ph. మేదకుడు; మేదకురాలు; ** naive person, ph. వెర్రినాగమ్మ; అమాయకుడు; అమాయకురాలు; ** obstinate person, ph. మొండి ఘటం; మొండి పీనుగు; శఠుడు; ** parasitic person, ph. పరభాగ్యోపజీవి; ** pig-headed person, ph. ఉలిపి; ఉలిపి కట్టె; ** practical person, ph. క్రియాశీలి; క్రియావంతుడు; ** progressive-minded person, ph. పురోగామి; ** pugnacious person, ph. పేచీకోరు; ** resourceful person, ph. ఉపమరి; ** rude person, ph. ధూర్తుడు; ధూర్తురాలు; ** senile old person, ph. ముదివెర్రి; పిచ్చి పట్టిన ముదుసలి; ** shocked person, ph. నిర్విణ్ణుడు; ** smart person, ph. వివేకి; ప్రోడ; ** stubborn person, ph. మొండి ఘటం; మొండి పీనుగు; ** stupefied person, ph. నిర్విణ్ణుడు; ** stupid person, చవట; తెలివి తక్కువ వాడు; బుద్ధిహీనుడు; ** slovenly person, ph. ఎబ్రాసి; ** strong person, ph. బలి; బలిష్ఠి; ** talkative person, ph. వాచాలుడు; వాచాలి; ** timid person, ph. భయస్థుడు; భయస్థురాలు; భీరువు; పిరికి; బెదురుగొడ్డు; ** ugly person, ph. అనాకారి; కురూపి; ** third person, ph. [gram.] ప్రథమ పురుష; ** uncultured person, ph. సంస్కారహీనుడు; ** unhappy person, ph. నిస్సంతోషి; ** unwise person, ph. అవివేకి; ** wise person, ph. వివేకి; ** person with initiative, ph. ప్రయత్నశీలి; * personal, adj. వ్యక్తిగత; వ్యక్తిగతమైన; స్వకీయమైన; స్వంత; సొంత; ఏదర; పురుషవాచక; * personal, n. వ్యక్తిగతం; స్వకీయం; స్వంతం; ఏదర; * personality, n. వ్యక్తిత్వం; మూర్తిత్వం; * personally, adv. స్వయంగా; వ్యక్తిగతంగా; * personification, n. (1) మూర్తి; (2)మూర్తిమత్వారోపణ; జీవం లేని వస్తువుకి చైతన్యం ఆపాదిస్తూ చెప్పే అలంకారం; * personify, v. i. మూర్తీభవించు; * personnel, n. సిబ్బంది; పనివారు; పని చేసేవారు; ఉద్యోగస్తులు; * perspective, n. దృక్కోణం; దృక్పధం; కనురోక; * perspiration, n. చెమట; స్వేదం; స్వేదజలం; స్వేదోదకం; ఘర్మజలం; * persuade, v. t. ఒప్పించు; నచ్చజెప్పు; * pertinent, adj. సందర్భోచితమైన; * perturbation, n. జూక; వైకల్యం; కొందలం; ఉత్తలపాటు; పల్లటం; [music] సంగతి; * pertussis, n. కోరింత దగ్గు; whooping cough; a disease caused by the bacterium ''Bordetella pertussis'' (Haemophilus p.) which triggers the accumulation of thick, sticky mucus in the windpipe; this bacterium makes at least nine different proteins, thus making it difficult to develop a vaccine; * pervasive, adj. అభివ్యాపకమైన; వ్యాప్తి చెందే; * pervert, n. విపరీత బుద్ధులు కల వ్యక్తి; * periwinkle, n. బిళ్లగన్నేరు పూవు; [bot.] ''Catharanthus roseus;'' * pessimism, n. నిరాశావాదం; నైరాశ్యం; శల్య సారధ్యం; * pessimist, n. నిరాశావాది; * pest, n. (1) తెగులు; చీడపురుగు; తెవులు; చీడ; మరి; (2) కలుపు; కలుపు మొక్క; అలం; సస్యంలోని గాదం; * pester, v. t. వేధించు; పీడించు; పీకుకొని తిను; నసపెట్టు; సతాయించు; షంటు; * pesticide, n. అరిష్టారి; క్రిమి సంహారిణి; * pestilence, n. కాటకం; అరిష్టం; ఈతిబాధ; (see also) famine; * pestle, n. పొత్రం; రోకలి; బండ; గూటం; పేషణి; * pet, adj. పెంపుడు; ప్రీతిపాత్రమైన; అనుంగు; * pet, n. పెంపుడు జంతువు; సాధారణంగా ఇంట్లో ఉంచుకొనే కుక్కలు, పిల్లులు, చిలుకలు, మొదలైన వాటిని ఉద్దేశించి వాడతారు; (rel.) domesticated; (ant.) wild; * pet, v. t. దువ్వు; నిమురు; ముద్దు చేయు; * petal, n. దళం; రేకు; పత్రం; పుష్పదళం; ఆకర్షణపత్రం; * petite, adj. సన్నంగా; కురచగానే ఉన్నప్పటికీ అందంగా ఉన్న ఆడదాన్ని ఉద్దేశించి వాడే విశేషణం; * petit mal, n. బాలపాపచిన్నె; చిన్న పిల్లలకి వచ్చే మూర్చ రోగం; * petition, n. దరఖాస్తు; విన్నపం; మనవి; అర్జీ; ** citizens' petition, ph. మహజర్నామా; ** petition document, ph. అర్జీదాస్తు; మహజర్నామా; * petitioner, n. అర్జీదారు; దరఖాస్తుదారు; విన్నపస్థుడు; * petrified, adj. (1) శిలీభవించిన; శిలగా మారిన; రాయి అయిన; ప్రస్తరీభూత; (2) కోపంతో కాని ఆశ్చర్యంతో కాని స్థాణువుగా మారిన; (3) భయకంపితమగు; భయంతో అవాక్కగు; * petro, adj. శిలా; రాతి; పత్తర; * petrol, n. పత్తరాయిల్; పెట్రోలు; [[పెట్రోల్]]; * petroleum, n. శిలతైలం; రాతిచమురు; రాతి నూనె; మట్టినూనె; ముడి చమురు; ** petroleum jelly, ph. శిలతైల ఖమీరం; దీనినే వెసలీను అనే వ్యాపారనామంతో అమ్ముతారు; * petticoat, n. లంగా; పావడా; శాటం; అంగదట్టం; తాబందు; లోపల వేసుకొనే పరికిణీ; * pettifogger, n. చిల్లర మోసగాడు; చిల్లర మోసకత్తె; * petting, n. (1) దువ్వడం; పెంపుడు జంతువుల శరీరం మీద చెయ్యివేసి దువ్వడం; (2) ప్రేమికులు ఒకరి శరీరం మీద మరొకరు చెయ్యివేసి దువ్వడం; * petty, adj. (1) చిన్న; చిల్లర; ముఖ్యమైనది కాని; (2) చవకబారు; స్వల్ప బుద్ధితో; ** petty cash, ph. చిల్లర నగదు; దిన వెచ్చం; ** petty larceny, ph. చిన్న దొంగతనం; * pewter, n. సత్తు; [[తగరం]] (85% - 99%) తో [[సీసం|సీసాన్ని]] కాని, [[రాగి]]ని కాని కలపగా వచ్చిన మిశ్రమలోహం; అప్పుడప్పుడు నీలాంజనం ([[ఏంటిమొనీ]]), [[బిస్మత్]] లు కూడా కలుపుతారు; మిశ్రమంలో ఉన్న మూలకాల పాళ్ళని బట్టి ఇది తక్కువ తాపోగ్రత {{convert|170|-|230|C|F}} వద్ద కరిగిపోతుంది; పూర్వం సత్తు గిన్నెలని చారు కాచడానికి విరివిగా వాడేవారు; ఇటీవలి కాలంలో వంట పాత్రల తయారీలో సీసాన్ని వాడడం నిషేధించేరు; * phagocytes, n. కణభక్షకులు; భక్షక కణములు; రక్తంలోని తెల్ల కణములు ఈ భక్షక కణముల జాతివి; * phallus, n. లింగం; లింగానికి ప్రతిరూపమైన విగ్రహం; శివలింగం వంటి ఆకారం; * phallus of mercury, ph. రసలింగం; * pharmaceutical, adj. ఔషధీయ; ఔషధ; ** pharmaceutical chemistry, ph. ఔషధ రసాయనం; * pharmacist, n. అగదంకారుడు; మందులు కలిపే వ్యక్తి; * pharmacology, n. ఔషధ శాస్త్రం; * pharmacopeia, n. ఔషధ సంగ్రహం; ఔషధ కోశం; భేషజకల్పసూత్ర సంహితం; మందులు, మందుల తయారీలలో వాడే పదార్థాలూ, వీటికి సంబంధిత లక్షణాలూ, గుణాలు, నికార్సైన పేర్లూ, పరీక్షలు, పరీక్షా పద్ధతులు నిర్వచించి వెలువడే గ్రంథం; an official publication, containing a list of medicinal drugs with their effects and directions for their use. * pharmacy, n. దవాఖానా; ఔషధశాల; మందులని అమ్మే స్థలం; మందుల కొట్టు; * pharynx, n. సప్తపథ; గొంతుకలోని కండరాల కట్టడం; [[File:Oscillating_sine_wave.gif|thumb|right|సైను ప్రమేయంలో దశలు]] * phase, n. దశ; కళ; దఫా; ఘట్టం; ఒక ఆవర్తన ప్రమేయంలో ఒక మూల బిందువు నుండి ప్రస్తుతం ఉన్న బిందువు దగ్గరకి ఉన్న దూరం; ** phase velocity, ph. [phys.] దశ వేగం; ఉదా: సైను ప్రమేయంలో ఈదో ఒక నిర్దిష్టమైన బిందువు, మచ్చుకి శిఖ, ఎంత జోరుగా కదులుతున్నాదో చెప్పే వేగం; * phases, n.pl. కళలు; దశలు; ** meta phases, ph. మధ్యదశ; కణ విభజనలో మధ్య దశ; ** pro phases, ph. తొలిదశ; కణ విభజనలో తొలి దశ; ** telo phases, ph. అంత్యదశ; కణ విభజనలో అంత్య దశ; ** phases of the moon, ph. చంద్ర కళలు; * Phenolphthalein, n. C₂₀ H₁₄O₄; ఒక పదార్థము యొక్క గుణము క్షారమా, ఆమ్లమా అని నిర్ధారించడానికి వాడే రసాయనం; * phenomenon, n. దృగ్విషయం; దృగంశం; ఆదిభౌతికం; జ్ఞానేంద్రియాలతో గ్రహించి మాటలతో వర్ణించగలిగే ప్రకృతి సంభవమైన విషయం; ఉ. సూర్యగ్రహణం; ఇంద్రధనుస్సు మొ. * phenomenal, adj. (1) దృగ్విషయాత్మక; ఆధిభౌతిక; (2) అసాధారణ; మెచ్చదగ్గ; హర్షణాత్మక; * phenomenological, adj. దృగ్విషయాత్మక; ఆధిభౌతిక; * phenotype, n. the set of genetic instructions carried by a gene that were translated into the actual physical manifestations; see also genotype; * phil, pref. [Grk.] ప్రేమ; ఆసక్తి; అభిరుచి; * philanderer, n. అనేక స్త్రీలతో లైంగిక సంబంధాలు ఏర్పరచుకున్న వ్యక్తి; స్త్రీలోలుడు; * philatelist, n. తపాలా బిళ్లలని సేకరించే వ్యక్తి; తపాలా బిళ్లల మీద ప్రేమ; * philanthropist, n. దాత; లోకోపకారి; (ety.) philein అంటే ప్రేమించడం; anthropos అంటే మనిషి; సాటి మనిషిని ప్రేమించే వ్యక్తి అని అర్థం; * philanthropy, n. దాతృత్వం; దానశీలత; * philology, n. భాషాశాస్త్రం; శబ్దశాస్త్రం; లక్షణశాస్త్రం; భాష మీద ప్రేమ; * philosopher, n. తత్త్వవేత్త; తాత్త్వికుడు; దార్శనికుడు; వేదాంతి; ** idealist philosopher, ph. భావవాద తాత్వికుడు; * philosopher's stone, n. స్పర్శవేది; పరసువేది; నీచ లోహాలని ఉత్తమ లోహాలుగా మార్చగలిగే మహత్తర శక్తి ఉన్న రాయి; ఇటువంటి రాయి ఇంతవరకు ఎవ్వరికీ తారసపడలేదు; * philosophy, n. తత్త్వశాస్త్రం; తత్త్వం; జ్ఞానతృష్ణ; the study of the fundamental nature of knowledge, reality, and existence, especially when considered as an academic discipline; (see also) metaphysics; ** analytic philosophy, ph. తర్క మీమాంశ; ** natural philosophy, ph. భౌతిక శాస్త్రం; ** Vedantic philosophy, ph. వేదాంత తత్త్వం; * philosophical, adj. తత్త్వ; దార్శనిక; * phlebitis, n. ధమనుల వాపు; ధమని శోఫ; * phlegm, n. (ఫ్లెమ్) శ్లేష్మం; కఫం; తెమడ; కళ్ల; ** thick phlegm, ph. కళ్ల; * phobia, n. భయం; జడుపు; అర్థంలేని భయం; మానసిక బలహీనత; ** acrophobia, n. ఎత్తు ప్రదేశాలంటే భయం; ** ophidiophobia, n. అహిభయం; సర్ప భయం; పాము అంటే భయం; ** anthropophobia, n. మనుషులంటే భయం; ** aquaphobia, n. నీళ్లంటే భయం; జలజడుపు; ** arachnophobia, n. సాలెపురుగులంటే భయం; ** arithmophobia, n. లెక్కలంటే భయం: ** claustrophobia, n.మూసేసిన స్థలాలంటే భయం; ** cynophobia, n. కుక్కలంటే భయం; కుక్కజడుపు; ** gephyrophobia, n. వంతెనలంటే భయం; ** kleptophobia, n. దొంగలంటే భయం; ** musophobia, n. ఎలకలంటే భయం; ** nyctophobia, n. చీకటి అంటే భయం; ** ochlophobia, n. జనాల గుంపులు అంటే భయం; ** ombrophobia, n.వానపిరికి; వర్షం అంటే భయం; ** ophidiophobia, n. పాము అంటే భయం; ** pathophobia, n. రోగాలంటే భయం; ** phasmophobia, n. దయ్యాలంటే భయం; ** pyrophobia, n. మంటలు అంటే భయం; ** thanatophobia, n. చావు అంటే భయం; ** triskaidekaphobia, n. పదమూడు అంటే భయం; ** xenophobia, n. కొత్తవాళ్లు అంటే భయం; * phone, n. (1) శబ్దం; స్వరం; (2) ఫోను; టెలిఫోను; * phoneme, n. వర్ణం; వాక్‌శబ్దం; ప్రాథమిక శబ్దం; ధ్వని; హలంతాక్షరం; * phonetician, n. శబ్దశాసనుడు; * phonetic, adj. శబ్దమును అనుసరించెడి; ** phonetic script, ph. ధ్వన్య లిపి; శబ్ద లిపి; ** phonetic symbol, ph. ధ్వని సంకేతం; * phonetics, n. శిక్షాశాస్త్రం; శబ్దశాస్త్రం; * phonon, n. కంపాణువు; a quasi-particle, analogous to photon, this is a packet of the vibrational energy of a crystal lattice; a "hole" is another example of a quasi-particle that can be used to study the "movement" of the absence of an electron; * phony, adj. నకిలీ; అవాస్తవిక; నిజం కాని; * phonology, n. శబ్ద శాస్త్రం; ఉచ్చారణ శాస్త్రం; ఉచ్చారణ నియమాలని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; * phosphorescent, adj. స్పురదీప్త; Unlike fluorescence, phosphorescent material does not immediately re-emit the radiation it absorbs. The slower time scales of the re-emission are associated with "forbidden" energy state transitions in quantum mechanics. As these transitions occur very slowly in certain materials, absorbed radiation is re-emitted at a lower intensity for up to several hours after the original excitation. (see also) fluorescent; * Phosphorous, n. భాస్వరం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణు సంఖ్య 15, సంక్షిప్త నామం, Ph); [Gr. phosphoros = giving light]; * photo, n. ఫోటో; ఛ్హాయాచిత్రం; * photo, pref. ఫోటో; తేజో; ఛాయా; కాంతి; * photochemical, adj. తేజోరసాయన; * photocopy, n. ఛాయాముద్ర; ఛాయానకలు; ** photoelectric effect, ph. తేజోవిద్యుత్ ప్రభావం; * photoelectricity, n. తేజోవిద్యుత్తు; * photograph, n. ఛాయాచిత్రం; ప్రతిచ్ఛాయ; ఫోటో; * photographer, n. ఛాయాచిత్రకారుడు; * photographic, adj. ఛాయాచిత్ర; ప్రతిచ్ఛాయ; ** photographic plate, ph. ఛాయాచిత్ర ఫలకం; * photography, n. [cinema] ఛాయాగ్రహణం; * photomultipliers, n. pl. దృశ్యగుణకారులు; * photon, n. ఫోటాను; కాంతికణం; తేజాణువు; * photosphere, n. తేజోవరణం; * photosynthesis, n. రవిసంధానం; కిరణజన్య సంయోగక్రియ; కిరణ సంధానం; * phrase, n. పదబంధం; విస్తృతపదబంధం; క్రియలేని మాటల సముదాయం; పదబంధాలు నాలుగు రకాలు, సమాసం, నుడికారం, శబ్దపల్లవం, నుడికారం; * phylloplane, n. పత్రతలం; * phyllosphere, n. పత్రావరణం; భూతలానికి పైన ఉన్న వృక్షసంబంధమైన, సూక్ష్మజీవుల భుక్తికి అనువిన పదార్థం; * phylum, n. వర్గం; విభాగం; శాస్త్రవేత్తలు జీవకోటిని ఏడు వర్గాలుగా విడగొట్టినప్పుడు రెండవ వర్గానికి పెట్టిన పేరు; [see also] kingdom, phylum; class, order, family, genus, and species; ** Chordata phylum, ph. సకేరుకాలు; సకేరుక వర్గం; జంతు సామ్రాజ్యంలో వెన్ను వంటి అవయవం ఉన్న జంతువుల వర్గం; * physical, adj. (1) భౌతిక; ప్రకృతి సంబంధమైన; (2) ఐహిక; శారీరక; కాయ; ** physical body, ph. భౌతిక దేహం; భౌతిక కాయం; ** physical character, ph. భౌతిక లక్షణం; ** physical chemistry, ph. భౌతిక రసాయనం; ** physical labor, ph. కాయకష్టం; ** physical law, ph. భౌతిక ధర్మం; * physician, n. వైద్యుడు; భిషక్కు; * physics, n. భౌతికశాస్త్రం; ప్రకృతి లక్షణాలని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; ** classical physics, ph. సంప్రదాయక భౌతిక శాస్త్రం; ** high-energy physics, ph. జవాతిశయ భౌతికశాస్త్రం; ** modern physics, ph. అధునాతన భౌతికశాస్త్రం; ** quantum physics, ph. గుళిక భౌతికశాస్త్రం; * physiology, n. శరీర శాస్త్రం; ఇంద్రియ శాస్త్రం; Physiology concentrates on the mechanisms by which the structures and parts of living organisms interact to enable their functions; they concern themselves with how things work; ** Plant physiology, ph. వనస్పతింద్రియ శాస్త్రం; * pi, n. పై; The mathematical symbol π that comes from the Greek alphabet, representing the first letter of the Greek word perimetros (περιφέρεια), which means "perimeter" or "circumference". * pial, n. అరుగు; తిన్నె; జగిలె; ఇంటి ముందు కూర్చునే తీనె వంటి వసారా; * piazza, n. రచ్చబండ; * pick, v. t. (1) ఏరు; ఎంచు; ఎన్నిక చేయు; కోయు; (2) పొడుచు; గొలుకు; * pick axe, n. గడ్డపలుగు; గడ్డపార; పికాసి; గుద్దలి; * picketing, n. ధర్నా; పికెటింగు; * pickle, n. ఊరుగాయ; అవదంశం; ఉపదంశం; * pickled, adj. ఊరబెట్టిన; భావన; ** pickled cumin, ph. భావన జీలకర్ర; ** pickled ginger, ph. భావన అల్లం; * pickling, n. ఊరబెట్టడం; భావన చెయ్యడం; * pickpocket, n. జేబుదొంగ; కత్తెరదొంగ; ఎత్తుబరిగాడు; * picnic, n. వనభోజనం; వినోదయాత్ర; పిక్‌నిక్; * pictograph, n. (1) చిత్రలిపి; a pictorial symbol for a word or phrase. Pictographs were used as the earliest known form of writing, examples having been discovered in Egypt and Mesopotamia from before 3000 BC; (2) a pictorial representation of statistics on a chart, graph, or computer screen; ** pictographic symbol, ph. చిత్ర సంకేతం; * picture, n. బొమ్మ; చిత్రం; చిత్తరువు; * pie, n. పై; A pie is a baked dish. It is usually made of a pastry dough casing that contains a filling of various sweet or savoury ingredients. (ety) The word "pie" is likely derived from the magpie, a black-and-white bird known in Middle English as a "pie". Medieval pies were filled with a chaotic mix of ingredients — meats, spices, fruits, and leftovers — which was likened to the magpie’s habit of collecting a "medley" of odds and ends in its nest. * piece, n. (1) ముక్క; ఖండం; తునక; తుత్తునియ; శకలం; నుగ్గు; (2) కాయ; పిక్క; పావు; ఆటలలో వాడే పిక్క; (3) ఉరువు; * piecemeal, adv. ముక్కలు ముక్కలుగా; ఇదో పిసరు, అదోపిసరు మాదిరి; ఏకాండీగా కాకుండా; * piecemeal, n. ముక్కలు ముక్కలుగా; విడివిడిగా; ఏకాండీగా కాకుండా; * pier, n. (1) రేవు; ఓడలు నిలిచే స్థలం; (2) వంతెన కట్టడానికి వాడే స్తంభం; * pierce, v. t. పొడుచు; గుచ్చు; కుమ్ము; * piety, n. భక్తి; భగవంతుని యెడల, తల్లిదండ్రుల యెడల, సంప్రదాయాల పట్ల భక్తి విశ్వాసాలు; * piety, n. దయ; కరుణ; జాలి; * piezo, adj. పీడన; దాబ; * piezoelectricity, n. పీడన విద్యుత్తు; దాబ విద్యుత్ ప్రభావం; కొన్ని పదార్థాల మీద పీడనం ప్రయోగించినప్పుడు పుట్టే విద్యుత్తు; * pig, n. పంది; ఊరపంది; సూకరం; వరాహం; పోత్రి; విట్చరం; * pigeon, n. పావురం; కపోతం; గువ్వ; see also dove; In general, the terms "dove" and "pigeon" are used somewhat interchangeably. Pigeon is a French word that derives from the Latin pipio, for a "peeping" chick, while dove is a Germanic word that refers to the bird's diving flight. In ornithological practice, "dove" tends to be used for smaller species and "pigeon" for larger ones, but this is in no way consistently applied, and historically, the common names for these birds involve a great deal of variation between the terms; ** Baby pigeon, ph. కపోతకం; పిల్లపావురం; ** carrier pigeon, ph. టపా పావురం; [bio.] ''Columba livia domestica''; వీటినే homing pigeons అనిన్నీ messenger pigeons అనిన్నీ కూడ అంటారు; ** passenger pigeon, ph. పాంథ పావురం; [bio.] ''Ectopistes migratorius''; ఈ పావురం జాతి 1 సెప్టెంబరు 1914 తేదీన అమెరికాలోని సిన్‌సినాటీ జంతు ప్రదర్శన శాలలో విలుప్తం అయిపోయింది; ** Rock pigeon, ph. జంగ్లీ పావురం; [bio.] ''Columba livia intermedia;'' * piggybank, n. డిబ్బీ; డబ్బుల డిబ్బీ; * pigheaded, adj. మొండి; ఉలిపి; దూరాలోచనలేని; మూర్ఖపు; * piglet, n. పందిపిల్ల; సలుగు; * pigment, n. (1) రంజనం; see also dye; (2) ఛాయ; వర్ణదం; వర్ణిక; వన్నెక; రంగునిచ్చే పదార్థం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: pigment, dye''' * ---In a nutshell, the difference between pigments and dyes boils down to mud vs. sugar water. Pigments, like mud, are finely ground particles of color that are suspended in a medium (such as water) to create a paint or coloring agent. Dyes are chemicals, like sugar, that are dissolved in a medium (such as water) to create a paint or coloring agent. In a pigment, the coloring agent is suspended; in a dye it is dissolved. |} * ** bile pigment, ph. పిత్త రంజనం; ** inorganic pigment, ph. వికర్బన వర్ణదం; మూలక వర్ణదం; ** luminous pigment, ph. కాంతిమంత వర్ణదం; ** metal pigment, ph. లోహ వర్ణదం; ** natural pigment, ph. సహజ వర్ణదం; ** organic pigment, ph. కర్బన వర్ణదం; ** synthetic pigment, ph. సంశ్లేషిత వర్ణదం; * pika, n. కులింగం; శీతలప్రాంతాలలో నివసించే కుందేలు జాతికి చెందిన ఒక తోకలేని చిన్న ఎలుకవంటి జంతువు; పోకిమాన్ టీ.వీ. షోలోని పికాట్చూ అనే కార్టూన్ జంతువు దీని ఆధారంగానే చిత్రీకరించబడినది; * pile, v. i. పోగవు; * pile, v. t. పోగుచేయు; పేర్చు; బొత్తిపెట్టు; * pile, n. పోగు; కుప్ప; తిప్ప; రాశి; బొత్తి; దొంతర; దొంతి; ఒలికి; కట్ట; వామి; మేటు; ** pile of bricks, ph. ఇటికల వామి; ** pile of hay, ph. గడ్డివామి; * piles, n. మూలశంక; మొలలు; hemorrhoids; దానిమ్మ తొక్కల పొడి (Powdered pomegranate peel). ఆయుర్వేద మందుల దుకాణాల్లోనూ, ఆన్లైన్ లోనూ దొరుకుతుంది. ఉదయం సాయంత్రం ఒకో చెంచాడు చూర్ణం నీటితో కలిపి తాగితే విరేచనం అయేటప్పుడు రక్తం పోకుండా ఆపుతుంది. * pilferer, n. లూటీకోరు; పశ్యతోహరుడు; * pilgrim, n. యాత్రికుడు; ప్రయాణీకుడు; తీర్థ యాత్రలు చేస్తూన్న వ్యక్తి; (note) the adjective of this is peregrine; * pilgrimage, n. (1) తీర్థ యాత్ర; (2) జీవిత యాత్ర; * pill, n. మాత్ర; గుళిక; వటుకం; * pillage, n. దోపిడీ; అలజడి సమయాలలో జరిగే దోపిడీ; * pillar, n. స్తంభం; కంబం; * pill box, n. భరిణె; కరండం; * pillow, n. దిండు; తలగడ; మెత్త; ** pillow case, ph. గలేబు; గౌసేన; * pilot, n. (1) కర్ణధారి; వైమానికుడు; చోదకుడు; మాలిమి; పీలిగాడు; పడవని కాని విమానాన్ని కాని తోలే వ్యక్తి; (2) మార్గదర్శి; అగ్రగామి; సరంగు; పడవలకి దారి చూపే వ్యక్తి; ** pilot wave, ph. అగ్రగామి తరంగం; మార్గదర్శి తరంగం; * pimento, n. ఒక రకం తియ్య మిరపకాయలు; "పెప్పర్" అంటే మిరియాలా, మిరపకాయలా అని స్పష్టత పోయేసరికి బుడతగీచులు పిమెంటో అనే మాటని తయారు చేసి మిరపకాయలని ఆ పేరుతో పిలవమన్నారు కాని ఆ పేరు ఒక రకం తియ్య మిరపకి స్థిరపడి పోయింది; * pimp, n. తాపిగాడు; తార్పుడుకాడు; వేశ్యలకు విటులని సంపాదించి పెట్టేవాడు; * pimples, n. pl. మొటిమలు; యవగండాలు; అవగండాలు; చెమరకాయలు; సూరీడుకాయలు; Pimples are caused by inflamed or infected hair follicles; Warts are caused by a virus; * pin, n. సూది; గుండుసూది; పిన్ను; పిన్నీసు; ** headed pin , ph. గుండుసూది; అల్పీ; అల్పనాతు సూది; ** safety pin, ph. పిన్నీసు; సూదిబొత్తం; * pin, v. t. గుచ్చు; * pincers, n. శ్రావణము; పటకారు; * pinch, n. చిటికెడు; * pinch, v. t. గిల్లు; చిదుము; నొక్కు; పిండు; గిచ్చు; * pine, v. i. బెంగపెట్టుకొను; తపించు; * pine, n. (1) దేవదారు చెట్టు; (2) తపన; * pineal gland, n. త్రికోణ కుండలి; మెదడులో వెన్ను పాము బయలుదేరే సంగమ స్థానంలో ఉండే వినాళ గ్రంథి; ఇక్కడ తయారయే "మెలటోనిన్," "సెరటోనిన్" అనే హార్మోనులు నిద్రా చక్రాన్ని నియంత్రిస్తాయి; * pineapple, n. అనాస; అనాస పండు; మొగలిపనస; అనాసపనాస; * ping, n. పింగు; కంప్యూటర్‍ రంగంలో, అంతర్జాలంలో సమాచార రవాణా సాధనాలలో ఎక్కడ లోపాలు ఉన్నాయో కనుక్కుందుకి వాడే ఒక ఉపయుక్తి; ఒక స్థలం నుండి మరొక స్థలానికి చిన్న సమాచారపు పొట్లం పంపుతారు. అది అద్దరి చేరుకుని సురక్షితంగా తిరిగి వస్తే "పింగ్‍" అని శబ్దం చేస్తుంది. అప్పుడు సమాచారం ప్రయాణం చేసే దారి సుగమంగా ఉందని నిర్ధారణ అయినట్లు లెక్క; * pinhole, n. సూదిబెజ్జం; * pink, n. లేత ఎరుపు రంగు; * pinnacle, n. శిఖరం; మొన; శృంగం; పరాకాష్ట; * pinnate, adj. ఈక ఆకారంలో ఉన్న; * pint, n. (పైంట్) పన్నెండు అవున్సుల ద్రవ్యమానం; * pinworm, n. నులిపురుగు; * pipe, n. గొట్టం; * pipette, n. (పైపెట్) బుల్లిగొట్టం; చిరుగొట్టం; * pipit, n. జిట్టంగి; * Pisces, n. మీనం; మీనరాశి; చేపరాసి; ** zeta of Pisces, ph. రేవతి; రేవతి నక్షత్రం; * piscivorous, adj. మత్స్యభక్షక; మీనఖాద్య; చేపలని తినేటి; * piss, v. t. see urinate; * pistachio nut, n. పిస్తా పిక్క; * pistil, n. గర్భకేసరం; పువ్వులలో ఒక భాగం; * pistol, n. పిస్తోలు; చేతి తుపాకీ; * piston, n. ముషలకం; ముసలకం; పిస్టను; ** piston rod, ph. ముషలక దండం; * pit, n. (1) గొయ్యి; దాలిగుంట; కూపం; ఖాతం; గాతం; బొంద; గర్తం; కేవటం; (2) పిక్క; గింజ; విత్తు; టెంక; * pitch, v. t. బంతిని విసురు; (rel.) bowl; * pitch, n. (1) గంజిత్తు; కీలు; తారు; a thick black & sticky substance obtained by distillation of tar; (2) స్వరం; కీచుతనం; స్థాయి; ఒక సెకండు కాల వ్యవధిలో ఇమిడే ధ్వని తరంగాల సంఖ్య; తరచుదనం; పౌనఃపున్యం; స్వరములో తారమంద్రాతి భేదము; the relative height or acuteness of sound; the perceived highness or lowness of a tone; (3) శృతి; (4) అమ్మకానికి వేసే పథకం; (5) బంతిని విసరే పద్ధతి; ** high pitch, ph. కీచుతనం; కీచు; ** low pitch, ph. బొంగురుతనం; బొంగురు; * pitch-in, v. t. (1) సాయం చేయు; ఒక చెయ్యి వేయు; (2) బిఛాణా వేయు; (3) బంతిని రువ్వు; (4) అమ్మకానికి పథకం వేయు; * pith, n. (1) దవ్వ; దంటు; (2) జీలుగు; * pitiful, adj. దయనీయ; * pit-oven, n. గాడిపొయ్యి; * pitted, adj. (1) పిక్క తీసిన; (2) గోతులు పడ్డ: ** pitted dates, ph. పిక్క తీసిన ఖర్జూరం; ** pitted tamarind, ph. పిక్క తీసిన చింతపండు; * pituitary gland, n. పీనస గ్రంథి; * pity, n. దయ; కనికరం; సానుభూతి; కారుణ్యం; అక్కటికం; ** self-pity, ph. ఆత్మకారుణ్యం; ఆత్మానుకంపం; % move to S * pivot, n. కీల; కీలకం; భ్రమక కీలకం; ఉతక; (rel.) ఇరుసు; * pivotal, adj. కీలకమైన; అతి ముఖ్యమైన; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: Pj-Pz== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> * placate, v. t. శాంతింపజేయు; ఊరడించు; ఉపశమింపజేయు; అనునయించు; * place, n. స్థలం; స్థానం; చోటు; తావు; జాగా; ఎడ; వంక; చక్కి; ప్రదేశం; ప్రోలు; ఇరవు; ఇక్కువ; నెలవు; ** take place, ph. జరుగు; సంభవించు; * place, suff. ధి; ** place of water, ph. ఉదధి; జలధి; * placebo, n. తథాస్తు; తథాస్తు మాత్ర; తథాస్తు మందు; ** placebo effect, తథాస్తు ప్రభావం; * placemat, n. ఆస్తరణం; చిత్రచాప; * placenta, n. మావి; మాయ; జరాయువు; ఉల్భకోశం; ** placental water, ph. ఉమ్మనీరు; ప్రసవ జలం; * placid, adj. ప్రశాంతమైన; * plagiarism, n. గ్రంథచౌర్యం; భావచౌర్యం; * plague, n. మారిక; ప్లేగు; * plaid, adj. గడి ఉన్న; గడి ఉన్న బట్త; * plain, adj. సాదా; సాదాసీదా; * plain, n. మైదానం; * plaint, n. దావా; మొర; ఫిర్యాదు; * plaintiff, n. వాది; ఫిర్యాది; దావాదారు; దాయి; అర్ధి; అభియోక్త; అభియోగి; అభియోగం తీసుకొచ్చిన వ్యక్తి; దావా వేసిన వ్యక్తి; నేరం మోపినవాడు; అభిశంసి; అభిశంశకుడు; క్రిమినల్ కేసుల్లో నిందితుడు నేరం చేశాడని నిరూపించవలసిన బాధ్యత (న్యాయ పరిభాషలో బర్డెన్ ఆఫ్ ప్రూఫ్) ప్రాసిక్యూషన్‌/ప్రభుత్వానిదే. ఈ కేసుల్లో అనుమానానికి తావు లేకుండా నిందితుడు నేరం చేశాడని నిరూపించవలసి ఉంటుంది. (Beyond reasonable doubt); క్రిమినల్ కేసుల్లో వాది (plaintiff) ప్రభుత్వమే (State). ప్రభుత్వం తరఫు వాదించే లాయర్నే పబ్లిక్ ప్రాసిక్యూటర్ (కొన్ని దేశాలలో డిస్ట్రిక్ట్ అటార్నీ) అంటారు; * plait, n. పురి; * plait, v. t. అల్లు; పురి ఎక్కించు; * plan, n. పథకం; ప్రణాళిక; పన్నిక; పన్నుగడ; యోజనం; యుక్తి; ** five-year plan, ph. పంచ వర్ష పథకం; పంచ వర్ష ప్రణాళిక; పంచ వర్ష యోజనం; * plan, v. i పన్ను; * planar, adj. సమతల; తలానికి పరిమితమైన; * plane, n. (1) తలం; సమతలం; (2) విమానం; (3) చిత్రిక; దువ్వోడ; ** inclined plane, వాలు తలం; వాలు బల్ల; ** plane mirror, ph. సమతల దర్పణం; ** plane of vibration, ph. కంపన తలం; * planer, n. చిత్రిక; దువ్వోడ; వడ్రంగి వాడే పరికరం; * planet, n. (1) గ్రహం; సూర్య ప్రదక్షిణాలు చేసే భారీ ఖగోళ పిండం; (2) దిమ్మరి; తిరుగుబోతు; ** planetary motion, ph. గ్రహచారం; ** planetary orbit, ph. గ్రహ గతి; * planetoid, n. గ్రహశకలం; "ఏస్టరోయిడ్" కి మరొక పేరు; * planets, n. గ్రహాలు; ** inner planets, ph. అంతర్ గ్రహాలు; సూర్యుడికీ, గురుడుకీ మధ్యనున్న గ్రహాలు; ** mother planets, ph. మాతృ గ్రహాలు; చంద్రుడికి భూమి మాతృ గ్రహం; ** primary planets, ph. ప్రథాన గ్రహాలు; సూర్యుని చుట్టూ తిరిగే గ్రహాలు; ** inferior planets, ph. భూమి కక్ష్య లోపల ఉన్న గ్రహాలు; ఉదా. శుక్రుడు, బుధుడు; ** superior planets, ph. భూమి కక్ష్య బయట ఉన్న గ్రహాలు; ఉదా. ాంగారకుడు, గురుడు, శని, మొ. * plank, n. (1) బల్లచెక్క; (2) ఎన్నికలలో ఒక పార్టీ మద్దతునిచ్చే ముఖ్యాంశం; * plankton, n. ప్లవకం; పాచి; సముద్రాలలోను, సరస్సులలోను, నదులలోను తేలియాడుతూ ఉండే ఒక రకం సూక్ష్మజీవులు; Plankton is the collection of organisms that drift with tides and currents. Two important groups are phytoplankton (plant-like) and zooplankton (animal-life), but plankton include species from all the kingdoms of life, plus viruses. ** phytoplankton, ph. వృక్ష ప్లవకం; ** zooplankton, ph. జంతు ప్లవకం; * plant, n. (1) మొక్క; ఉలూపం; కంకోలం; కంకు; (2) కర్మాగారం; కట్టడం; * plant, v. t. పాతు; నాటు; * plantain, n. బొంత అరటి; కూర జాతి అరటి; కదళీఫలం; * plaque, n. (1) పతకం; బహుమాన పతకం; (2) పంటిగార; పిప్పిక; పంటి మీద చేరే కల్మషం; ** silver plaque, ph. రజత ఫలకం; రజత పతకం; * plasma, n. (1) రసి; జీవద్రవ్యం; ప్లాస్మా; (2) భౌతిక పదార్థాల తురీయ స్థితి; ఘన, ద్రవ, వాయు స్థితులకు అతీతమైన తురీయ స్థితి; * plaster, n. (1) గిలాబి; గోడలకి పూసే సున్నం; గార; (2) పాలాస్త్రి; దెబ్బలకి వేసే కట్టు; ** fine plaster, ph. సన్న గార; ** plaster of Paris, ph. బొమ్మ సున్నం; పేరిస్ పలా; * plastic, adj. ప్రహత; మైశీల; స్నిగ్థ; స్థితిస్థాపక గుణం లేని; అనుభూతులు లేని; ప్లేస్టిక్; * plastic, n. మైశీలి; మైశీలం; మైనం వంటి స్వభావం కలది; కుమ్మట్టి; కుమ్మరి మట్టి వంటి గుణం కలది; స్నిగ్ధం; జారుగా ఉండేది; అంకవంకి; * plasticity, n. మైశీలత్వం; అంకవంకం; కుమ్మట్టితనం; స్నిగ్ధత; (ant.) brittleness; * plate, n. పళ్లెం; ఫలకం; పలక; కంచం; పళ్లెరం; తాంబాళం; తలియ; తలె; తటి; రేకు; తగడు; తళిగ; థాళీ; సిబ్బి; ** dinner plate, ph. కంచం; తలియ; తాలీ; తళిగ; థాళీ; ** plate glass, ph. గాజు పలక; * plateau, n. పీఠభూమి; * plated, adj. ఛురిత; కప్పబడిన; మలామా చేయబడ్డ; * platelet, n. (1) చిరు పళ్ళెం; (2) పళ్లెరం; బింబాణువు; రక్తం గడ్డ కట్టడానికి సహాయపడే కణం; a small colorless disk-shaped cell fragment without a nucleus, found in large numbers in blood and involved in clotting; ** plate tectonics, ph. పలక విరూపణ; భూమి అశ్మావరణం బీటలు పడి పళ్ళేల మాదిరి ఉంటుందనే వాదం; * platform, n. (1) వేదిక; (2) చప్టా; చపటా; రైలు ఆగే స్థలం; (3) భావవేదిక; (4) మంచె; ఇలారం; పొలాలలో కాపు కాయడానికి వాడే బడ్డీ; * plating, n. మలామా; లేపనం; లేపరం; జలపోత; ఒక వస్తువుమీద లోహపు పూత పుయ్యడం; ** electroplating, ph. విద్యుత్ లేపనం; విద్యుయిత్ ఛురితం; ** gold plating, ph. బంగారు మలామా; సునర్ణ ఛురితం; * Platinum, n. ప్లేటినం; మహారజతం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణు సంఖ్య 78, సంక్షిప్త నామం, Pt.); [Sp. platina = silver]; * Plato, n. గ్రీసు దేశపు తత్త్వవేత్త; * Platonic solids, ph. ప్లేటో ఘన స్వరూపాలు; ఉదా: చతుర్ముఖి, ఘన చతురం, అష్టముఖి, ద్వాదశముఖి; * platoon, n. పౌజు; దండు; దళం; మూక; * platter, n. భాజనం; పెద్ద పళ్లెం; వడ్డన సమయంలో వాడే పెద్ద పళ్లెం; * plaudit, n. సన్నుతి; స్తుతి; ప్రశంస; స్తోత్రం; స్తవము; * plausible, adj. సమంజసమైన; సహేతుకమైన; * play, n. (1) ఆట; క్రీడ; కేళి; విలాసం; చెలగాటం; (2) నాటకం; రూపకం; ** comedy play, ph. ప్రహసనం; ** one act play, ph. నాటిక; ఏకాంకిక; * play, v. t. (1) ఆడు; (2) ఊదు; వాయించు; కొట్టు; (3) వ్యవహారంలో పాల్గొను; * player, n. (1) ఆటగాడు; క్రీడాకారుడు; (2) పాత్రధారి; * playfully, adv. అలవోకగా; * playfulness, n. ఆటకాయతనం; అలవోక; * playground, n. ఆటస్థలం; బంతులబీడు; క్రీడా మైదానం; కేళీరంగం; ఆయాట; ఆడేవనం; ఆడేటి వనం; * playingcards, n. చీట్లపేక; పేక; పేకముక్కలు; ** game of cards, ph. చీట్లాట; పేకాట; * playwright, n. నాటకకర్త; * plea, n. మొర; ఈళ; ఆక్రోశన; * plead, v. t. (1) వాదించు; (2) బతిమాలు; * pleader, n. వకీలు; న్యాయవాది; * pleasant, adj. ఆహ్లాదకరమైన; మనోహరమైన; హాయిగల; నిరుపహతి; బాధలేని; * please, adv. దయచేసి; ** Please come in, ph. దయ చెయ్యండి; దయచేసి లోపలకి రాండి; ** Please leave, ph. దయచెయ్యండి; (note) a sarcastic way of asking some one to leave; a subtle change in the tone of the voice makes the distinction between "come in" and "leave"; ** Please sit down, ph. దయచేసి కూర్చోండి; * please, v. t. మెప్పించు; * pleasing, adj. హితవైన; కమనీయ; కమ్మని; మనోజ్ఞ; ** pleasing to the ear, ph. శృతిహితం; శ్రావ్యమైనది; ** pleasing voice, ph. కమ్మని కంఠం; శ్రావ్యమైన కంఠం; * pleasure, n. ఆహ్లాదం; హాయి; ** pleasure bargain, ph. ఈళ బేరం; * pleat, n. s. మడత; రెంట; * pleats, n. pl. కుచ్చెళ్లు; మడతలు; * plebiscite, n. సర్వజన తీర్మానం; జనవాక్యం; ప్రజాభిప్రాయం; ప్రజావాణి; * pledge, n. (1) వాగ్దానం; ఉపనిధి; ప్రతిజ్ఞ; (2) కుదువ; తాకట్టు; * Pleiades, n. (ప్లయేడ్స్, ప్లయెడీస్‍) కృత్తిక; కృత్తికలు; వృషభరాశిలో కంటికి కనిపించే ఆరు చుక్కల గుంపు; 430 జ్యోతిర్ వర్షాల దూరంలో ఉన్న ఒక నక్షత్ర సమూహం; దూరదర్శనిలో చూస్తే ఈ గుంపులో వేల కొద్దీ తారలు కనిపిస్తాయి; * plenary, adj. సమగ్ర; సంపూర్ణ; సర్వజన; అవధులు లేని; ** plenary session, ph. సర్వజన సమావేశం; * plenipotentiary, n. సర్వాధికారాలు ఉన్న రాజ ప్రతినిధి; సర్వాధికారాలు ఉన్న రాయబారి; * plentiful, n. అక్షయం; కొల్లలు; పుష్కలం; ఎక్కీతొక్కి; * plentifully, adv. మస్తుగా; పుష్కలంగా; బాహుళంగా; సమృద్ధిగా; మెండుగా; విస్తారంగా; అవారిగా; దండిగా; మెండుగా; అగ్గవగా; * plenty, adj. సమృద్ధిగా; కొల్లలుగా; విశేషంగా; ఎక్కువగా; పుష్కలంగా; విస్తారంగా; లావుగా; అక్షయంగా; భూరి; మెండు; * plethora, n. (1) అతి వృద్ధి; అతి బాహుళ్యము; (2) రక్తనాళములు నిండుగా ఉండుట; రక్తములో ఎర్ర కణములు అధికముగా ఉండుట; ** plethoric constitution, ph. స్రావాలు (liquid discharges) ఎక్కువగా అయే శరీర తత్త్వం; * pleura, n. పునవేష్ట్రం; ఊపిరితిత్తులని పరివేష్టించి ఉండే పల్చని పొర; * pleurisy, n. పునవేష్టప్రు వాపు; పార్శ్వ శూల; ఊపిరి తిత్తులని పరివేష్టించి ఉండే పొర వాపు; * pliable, adj. నమ్య; * pliers, n. పట్టుకారు; * plight, n. గోడు; రోదన; దీన స్థితి; దురవస్థ; * plosive, n. స్పర్శవర్ణం; * plot, n. (1) కథాకథనం; ఇతివృత్తం; వృత్తాంతం; భూమిక; కథ యొక్క బందుకట్టు; (2) బొమ్మ; చిత్రం; (3) కుట్ర; పన్నాగం; కుయుక్తి; దురాలోచన; (4) స్థలం; నేల; ** main plot, ph. అధికారిక వృత్తాంతం; సంస్కృత నాటకాలలో అసలు కథాకథనం; ** sub plot, ph. ప్రాసంగిక వృత్తాంతం; సంస్కృత నాటకాలలో కథలో పిట్టకథ; * plow, [Br.] plough, n. (1) నాగలి; మడక; నడుకసిరి; అరక; హలం; గొర్రు; (2) సప్తర్షి మండలం; పెద్ద ఎలుగుబంటి; Ursa Major; ** handle of a plow, ph. మేడి; * plowing, ploughing, v.t. దున్నుట; * plug, n. (1) బిరడా; (2) పక్కు; గసిక; (3) ఉతక; see also socket; * plug, v. t. బిరడా పెట్టు; బిగించు; మూయు; * plum, n. [bot.] Prunus domestica; అల్బుకారీ పండు; శీతల దేశాలలో దొరికే ఒక పండు; ఎండబెట్టిన ద్రాక్షని కిస్‌మిస్ అన్నట్లే ఎండబెట్టిన ప్లమ్‌ని ప్రూన్ అంటారు; * plumage, n. పింఛం; ఈకెలు, రెక్కలు; * plumb level, n. మూలమట్టం; * plumb line, n. తూగుపలక; వడంబం; * plume, n. పురి; పొగపురి; * plump, adj. పొతకలాంటి; దుబ్బుగా ఉన్న; బొద్దుగా ఉన్న; కండ పట్టిన; * plunder, v. t. దోచు; కొల్లగొట్టు; * plunge, v. i ములుగు; మునుగు; * plunge, v. t. (1) ముంచు; (2) దూకు; * plunger, n. ములక; * plunk, v. i. గుమ్మరించు; డబ్బు పోయు; * plural, n. బహువచనం; నామవాచకాలైన మాటలకే బహువచనాలు ఉంటాయి; ** double plural, ph. ద్విరుక్త బహువచనం; for example, candelabras (singular, candelabrum; plural, candelabra) or sixpences (singular, penny; plural, pence). * plurality, n. చాలామంది; చెప్పుకోదగ్గంత మంది; * pluralistic, adj. సమిష్టివాద; * Pluto, n. ప్లూటో గ్రహం; ప్లూటో; * plutocracy, n. ధనికవర్గాధిపత్యం; ధనికస్వామ్యం; ధనస్వామ్యం; ధనికులచే పరిపాలన; * PM, n. అపరాహ్ణము; మధ్యాహ్నము; మద్దినాల; * pneumatic, adj. వాత; సంపీడన; వాయుపూరిత; గాలికి సంబంధించిన; ఎక్కువ పీడనముతో నింపిన గాలితో చేయబడ్డ; * pneumonia, n. నెమ్ము; నుమోనియా; ఊపిరితిత్తుల ఇన్ఫెక్షన్; కారణాలు బేక్తీరియా, విషాణువులు, ఫంగస్, వగైరాలు; పుఫూజ్వరం; రక్తష్ఠీవి సన్నిపాతం; * pocket, n. (1) జేబు; కోశిక; కీస;(2) మూల; ** pocket money, ph. జేబుఖర్చు; దినవెచ్ * pod, n. కాయ; చిక్కుడు; బటానీ కంది మె. దినుసు మొక్కల కాయ; * podiatrist, n. పాదాలకి వచ్చే జబ్బుల మీద ప్రావీణ్యత ఉన్న వ్యక్తి; ఈ వ్యక్తి అసలయిన వైద్యుడు కానక్కర లేదు; * podium, n. వేదిక; పీఠం; * poem, n. (పోమ్) పద్యం; పద్యమాల; పద్య కావ్యం; see also verse; ** witty poem, ph. చాటువు; చాటుపద్యం; ఆభాణకం; * poet, n. m. కవి; f. కవయిత్రి; కవికి ఉండాల్సిన లక్షణాలు: క్రాంత‌ దర్శనత్వం, వర్ణనా నిపుణత్వం, రసభావ ప్రతిపాదక విశ్లేషణాశక్తి, మనీషా సంపన్నత, మొదలైన లక్షణాలుండాలని ఆలంకారికుల అభిమతం. ** poet laureate, ph. ప్రతిభావంతమైన కవిగా పురస్కారం అందుకున్న వ్యక్తి; ఆస్థాన కవి; ** poetic license, ph. ఆర్ష ప్రయోగం; * poetry, n. కవనం; కవిత్వం; ** modern poetry, ph. నవ కవనం; ఆధునిక కవిత్వం; * poignant, adj. (పయోన్యంట్) హృదయాన్ని అంటెడు; హృదయానికి హత్తుకునే; హృదయవిదారక; ఆర్ర్ద; evoking a keen sense of sadness or regret; * point, n. (1) బిందువు; మొన; (2) ఓకు; (3) అసలు విషయం; అంశం; ** fine point, ph. సూక్ష్మాంశం; ** turning point, ph. క్రాంతి బిందువు; ** point of incidence, ph. పతన బిందువు; * pointer, n. చూపుడుపుల్ల; సూచి; సూచిక; తర్జని; * poise, n. చందం; * poison, n. విషం; హాలాహలం; * poisonous, adj. విష; విషాక్త; ** poisonous snake, ph. విషసర్పం; * poke, n. పొడుచు; కుమ్ము; * Polaris, n. ధ్రువనక్షత్రం; * polar, adj. ధ్రువ; ధ్రువీయ; చుక్క; ** polar axis, ph. ధ్రువ యష్టి; ** polar bodies, ph. ధ్రువ కాయములు; ** polar bond, ph. [chem.] ధ్రువ బంధం; ** polar circle, ph. ధ్రువ వృత్తం; ** polar molecule, ph. [chem.] ధ్రువ బణువు; ** polar opposite, ph. చుక్కెదురు; * Polaris, n. ధ్రువనక్షత్రం; ధ్రువతార; ఉత్తర ధ్రువ నక్షత్రం; ప్రస్తుతం ఔత్తానపాది లేదా Polaris అనే నక్షత్రం ఉత్తర ధ్రువతారగా చెలామణీ అవుతోంది; దక్షిణ ధ్రువ తారగా చెలామణీ అవడానికి ప్రకాశవంతమైన తార ఏదీ లేదు; * polarization, polarisation (Br.) n. తలీకరణ; విద్యుదయస్కాంత తరంగాలని ఒకే తలంలో ప్రకంపించేలా చెయ్యడం; (exp.) In English, polarization is a misnomer; it has nothing to do with poles; * polarize, v. t. తలీకరించు; * pole, n. (1) ధ్రువం; (2) రాట; నిట్రాట; స్తంభం; ** Flag pole, ధ్వజ స్తంభం; ** North pole, ఉత్తర ధ్రువం; ** South pole, దక్షిణ ధ్రువం; ** pole of celestial equator, ph. కదంబం; రవిమార్గ అక్షాన్ని అనంతంగా పొడిగిస్తే ఖగోళానికి తగిలే బిందువు; ** pole of Ecliptic, ph. ధ్రువం; భూ అక్షాన్ని అనంతంగా పొడిగిస్తే ఖగోళానికి తగిలే బిందువు; * polemics, n. తర్కవితర్కాలు; వాదవివాదాలు; వాదప్రతివాదాలు; * Polestar, n. ధ్రువనక్షత్రం; ధ్రువతార; * police, n. pl. రక్షకభటులు; పోలీసు; * police, v. t. కట్టడిలో ఉంచు; * police station, n. ఠాణా; పోలీసు స్టేషను; * policy, n. (1) పట్టా; పట్టా పత్రం; పాలసీ; (2) అమలులోనున్న పద్దతి; * polish, n. మెరుగు ; నునుపు; * polish, v. t. మెరుగు పెట్టు; సాన పట్టు; నున్నపరచు; * Polish, (పోలిష్) adj. పోలండ్ దేశానికి సంబంధించిన; * political chicanery, n. రాజకీయ కుతంత్రం; * politicization, n. రాజకీయీకరణం; * politics, n. రాజకీయాలు; ** palace politics, ph. రాచకోట రాజకీయాలు; రాచనగరి రాజకీయాలు; కోటలో కుతంత్రాలు; కోటలో కౌటిల్యాలు; * polity, n. రాజ్యతంత్రం; * poll, n. (1) ఎన్నికలలో ఓటు వెయ్యడం; (2) తలకాయ; బుర్రకాయ; * poll, v. t. (1) అభిప్రాయం సేకరించు; అభిప్రాయం నమోదు చేయు; (2) వార్తాప్రచార సాంకేతికంలో ఒక పనిముట్టు ఇంకా "బ్రతికి ఉందో లేదో" (నిద్రపోతున్నాదో మెలుకువగా ఉందో) తెలుసుకోడానికి చేసే ప్రయత్నం; * pollen, n. పరాగం; పుప్పొడి; రజం; రజను; మధూళిక; * pollen grain, ph. పుప్పొడి రేణువు; సుమనోరజం; * pollen sac, ph. పుప్పొడి తిత్తి; * pollination, n. పరాగసంపర్కం; సంపర్కం; ** self pollination, స్వజాతి సంపర్కం; స్వపరాగ సంపర్కం; ** cross pollination, మిశ్రమ సంపర్కం; పరపరాగ సంపర్కం; * pollute, v. t. కలుషితం చేయు; * polluted, adj. కలుషితమైన; * polluted, n. కలుషితం; * polluter, n. పాంసాళువు; పాంసవుడు; కలుషితం చేసే వ్యక్తి; * pollution, n. కల్మషం; కాలుష్యం; కశ్మలం; పంకిలం; పాంశువు; * Pollux, n. పునర్వసు చుక్కలలో ఒకటి; మిథునరాశిలో ఒక నక్షత్రం; * poltergeist, n. పెంకి దయ్యం; ఈ రకం దయ్యం; చప్పుడు చేయడం, రాళ్ళు విసరడం, సామానులు విరగ్గొట్టడం వంటి పెంకి చేష్టలు చేస్తుంది; * poly, adj. బహు; అతి; * polyandry, n. బహుభర్తుత్వం; * polybasic, adj. బహులవణత్వం; బహులవణధారత్వం; * polyculture, n. బహుసాయం; ఒక పొలంలో పంటలని మార్చి వేసే ఆచారం; * polydipsia, n. అతిదాహం; * polyethylene, n. [chem.] బహువిదీను; ---(note) polyethene; polythane; a plastic widely used in making transparent sheets and bags; * polygamy, n. బహుభార్యాత్వం; * polyglot, n. బహుభాషాభాసి; * polygon, n. బహుభుజి; బహుకోణి; బహుస్రం; ** irregular polygon, ph. అక్రమభుజి; ** regular polygon, ph. క్రమభుజి; * polyglycine, n. బహుగ్లయిసీను; * polyglycine backbone, ph. బహుగ్లయిసీను కాండం; బహుగ్లయిసీను వెన్ను; * polyhedron, n.బహుఫలకం; బహుముఖి; బహుపీఠి; ఎన్నో ముఖాలు ఉన్న ఘనస్రం; * polymath, n. బహుముఖ ప్రజ్ఞఆశాలి; * polymer, n. బహుభాగి; గొలుసులా ఎన్నో భాగాలు ఉన్న ఒక ఆంగిక రసాయనం; * polymerize, v. t. [chem.] దండించు; దండలా చేయు; బణువులని దండలా గుచ్చు; బహుభాగి వలె మార్చు; * polymerism, n. బహుభాగత్వం; * polymorphism, n. (1) (chem.) [[బహురూపత]]; see also [[భిన్నరూపత]]; ఒకే పదార్థం రెండు (లేదా, రెండు కంటె ఎక్కువ) స్పటికాకారాలని ప్రదర్శించగలిగితే దానిని బహురూపత (polymorphism) అంటారు. ఉదాహరణకి, ఉష్ణోగ్రత కాని, పీడనం కాని మారినప్పుడు కొన్ని పదార్థాల స్పటికాకారాలలో మార్పు వస్తుంది (ఉ. మెర్క్యురిక్ అయొడైడ్, HgI); (2) [comp.] In object-oriented programming, polymorphism refers to a programming language's ability to process objects differently depending on their data type or class; * polymorphous, adj. బహురూప; * polynomial, adj. బహుపద; బహునామ; రెండు కాని అంతకంటె ఎక్కువ పదాలు ఉన్న గణిత సమాసానికి సంబంధించిన; ** polynomial equation, ph. బహుపద సమీకరణం; బహునామ సమీకరణం; * polynomial, n. [[బహుపాది]]; బహునామి; రెండు కాని అంతకంటె ఎక్కువ పదాలు ఉన్న గణిత సమాసం; * polyolefin, n. బహుతైలం; రెండు, మూడు రకాల చమురుల సముదాయం; * polypeptide chain, n. [biochem.] బహుజీర్ణమాల; * polypetalous, adj. బహుదళ; బహుదళాయుత; ఎన్నో రేకులు గల; * polyphenol, n. బహుఫీనాలు; * polyphonic, adj. భిన్నస్వర; Polyphonic music is a style of music that combines two or more melodic lines or tones at the same time; That is, tones can be combined without losing their individuality; In contrast, when colors are combined, they lose their individuality; * polypleagra, n. అత్యాకలి; * polyploids, n. బహుస్థితికాలు; జీవకణాలో ఉండే వారసవాహిక లలో ఒక రకం; * polysaccharide, n. [biochem.] బహుచక్కెర; రెండు, మూడు రకాల చక్కెరల మిశ్రమం; * polytechnic college, n. బహుకళాశాల; రకరకాల వృత్తి విద్యలు నేర్పే కళాశాల; * polytheism, n. బహుదేవత్వం; బహుదేవతారాధన; బహుదేవతావాదం; ఒకటి కంటే ఎక్కువ దేవతలను ఆరాధించడం; * polyunsaturated, adj. బహుఅసంతృప్త; * polyuria, n. అతిమూత్రం; * polyvinyl, n. బహువినైల్; ఎన్నో వినైల్ బణువులని దండించగా ఏర్పడ్డ రసాయన పదార్థం; * pomegranate, n. దానిమ్మ; * pomelo, n. పంపరపనస; [bot.] Citrus maxima; * pometo, n. potato + tomato; పిండి తక్కాలి; * pomiculture, n. ఫలసాయం; పండ్లని పండించడం; * pomology, n. ఫలశాస్త్రం; ఫలవిజ్ఞానం; * pomp, n. ఆడంబరం; అంగరంగవైభవం; పటాటోపం; పటారం; అట్టహాసం; ** verbal pomp, ph. వాగాడంబరం; ** pomp and circumstance, ph. అంగరంగవైభవం; * pompelmos, n. పంపరపనస; పెద్ద దబ్బపండంత ఉండే నారింజ జాతి పండు; * pompous, adj. జంభమైన; డంభమైన; ఆడంబరమైన; * pompous, adj. జంభమైన; డంబమైన; ఆడంబరమైన; * pond, n. చెరువు; చెలమ; వాద; కొలను; కాసారం; * ponder, v. i. ఆలోచించు; పర్యాలోచించు; మననం చేయు; వితర్కించు; * pony, n. తట్టు; పొట్టి గుర్రం; * pool, n. (1) కొలను; మడుగు; పల్వలం; (2) వర్గం; ** business pool, ph. వ్యాపార వర్గం; ** swimming pool, ph. ఈత కొలను; * pool, v. i. చందావేసుకొని; కలుపుకొని; * poor, adj. బీద; పేద; * poor, n. pl. బీదవారు; పేదవారు; దరిద్రులు; ** poorest of the poor, ph. దరిద్రనారాయణులు; * popcorn, n. లాజలు; లాజజొన్నలు; పేలాలు; * poplar, n. బూరుగువంటి అడవి చెట్టు; cottonwood; * populace, n. ప్రజానీకం; జనానీకం; లోకం; ప్రజ; జనబాహుళ్యం; * popular, adj. జనరంజక; జనతా; లోక; జనవ్యవహార; ** popular custom, ph. లోక మర్యాద; ** popular opinion, ph. ప్రజాభిప్రాయం; జనాభిప్రాయం; లోక ప్రవాదం; ** popular usage, ph. జనవ్యవహారం; * popularization, n. జనీకరణ; * population, n. జనాభా; జనసంఖ్య; జనులు; జనాలు; ప్రజలు; ** over population, ph. జనభారం: * populous, adj. జనసమ్మర్దమైన; జనసంకీర్ణమైన; జనాకీర్ణమైన; * porcelain, n. పింగాణీ; నున్నటి మెరుగున్న ఒక రకం మట్టి; see also china; ** porcelain boat, ph. పింగాణీ చిప్ప; * porch, n. మొగిసాల; తలవాకిటి వసారా; వరండా; సరంబీ; పయాలు; మండపం; ** front porch, ph. ముఖ మండపం; మొగిసాల; * porcine, adj. సూకర; వరాహ; పోత్ర; పందికి సంబంధించిన; * porcupine, n. ఏదుపంది; ముండ్లపంది; ముళ్ళపంది; శల్యసూకరం; * pore, n. బెజ్జం; రంధ్రం; సుషి; తూటు; * pork, n. పంది మాంసం; (rel.) ham; bacon; * pornography, n. అశ్లీల రచనలు; లైంగికలేఖనం; బూతులు; బూతుబొమ్మలు; * porosity, n. సారంధ్రత; సచ్ఛిద్రత; * porous, adj. సారంధ్ర; సచ్ఛిద్ర; * porpoise, n. శింశుమారం; * porridge, n. జావ; కరంభం; * port, n. (1) రేవు; ఓడరేవు; బందరు; (2) ఓడకిగాని విమానానికిగాని ఎడమవైపు భాగం; (3) చిక్కని ఎరుపు రంగు వున్న తియ్యని ద్రాక్ష సారా; (4) కంప్యూటరు లోపలికి వెళ్ళే ద్వారం, బయటకు వచ్చే ద్వారం; * portal, n. దేవిడి; ద్వారం; గుమ్మం; చిన్న ద్వారం; ద్వారకి; * portal to portal, ph. గుమ్మం నుండి గుమ్మం దాకా; * portent, n. దుశ్శకునం; వ్యతీపాతం; గండం; * porter, n. (1) ద్వారపాలకుడు; గేటు కాపరి; (2) సామానులు మోసే కూలివాడు; * portfolio, n. దస్త్రం; * portico, n. మండపం; * portion, n. వాటా; పాలు; అంశం; భాగం; * portrait, n. రూపచిత్రం; పటం; బొమ్మ; చిత్తరువు; చిత్రం; * portrayal, v. t. చిత్రీకరణ; * port side, n. దావుబోడిద; దాపల; left side of a boat or ship as one faces forward; * Portuguese, adj. బుడతకీచు; * pose, n. భంగిమ; పోజు; * posit, v. t. పెట్టు; ఉంచు; అనుకో; * position, n. (1) పదవి; స్థితి; (2) స్థలం; స్థానం; ఇరవు; * positional value, n. స్థానబలం; * positive, adj. (1) ధన; ధనాత్మక; ఆస్థి; (2) నమ్మకమైన; నమ్మదగ్గ; (3) సవ్యమైన; సానుకూల; ఆశాజనకమైన; ఉత్తేజకరమైన; ** positive charge, ph. ధనావేశం; ** positive electrical charge, ph. ధన విద్యుదావేశం; ** positive electricity, ph. ధన విద్యుత్తు; ** positive force, ph. ఆస్థి బలం; ** positive plate, ph. ధన ఫలకం; ** positive quantity, ph. ధన రాశి; ** positive sign, ph. ధన సన్న; ఆశాజనక అభిజ్ఞానం; సానుకూల అంశం; ** positive thoughts, ph. సవ్యమైన ఆలోచనలు; ఉత్తేజకరమైన ఆలోచనలు; ఆశాజనకమైన ఆలోచనలు; ** positively charged particle, ph. ధనావేశ శకలం; * possession, n. స్వాధీనం; * possibility, n. వల్ల; వీలు; పొసగు; అలవి; * post, n. (1) రాట; స్తంభం; (2) స్థానం; ఉద్యోగం; (3) టపా; తపాలు; * post, pref. ఉత్తర; తర్వాత; ** post natal, ph. పుట్టుక తర్వాత; జన్మానంతర; ** post precipitation, ph. ఉత్తర అవక్షేపణ; మడ్డి కిందకి దిగిన తర్వాత; ** post prandial, ph. భోజనానంతర; ** post and telegraph, ph. తంతి, తపాలా; * posterior, adj. (1) పరాంత; అనంతరపు; తదుపరి; తరువాతి; (2) వెనక; చివరి; ఆఖరి; (ant.) anterior; ** posterior distribution, ph. తదుపరి వితరణ; తరువాతి వితరణ; * posterity, n. భావితరం; సంతతి; * postfix, adj. తర్వాత వచ్చే; చివరన వచ్చే; * postfix, n. ప్రత్యయం; ఉత్తరపదం; వెనక అంటించేది; * postgraduate, adj. స్నాతకోత్తర; * posthaste, adv. హుటాహుటిగా; అతిత్వరగా; వెంటనే; * posthumous, adj. మరణానంతర; ** posthumous child, ph. తదనంతర సంతానం; తండ్రి మరణించిన తర్వాత పుట్టిన బిడ్డ; m. గోలకుడు; పౌనర్భవుడు; f. గోలకి; పౌనర్భవి; * posting, n. నియామకం; * postman, n. పోస్టుమేను; * postmodern, adj, ఆధునికాంతర; * postmortem, n. (1) అన్వీక్షణ; చూసిన తరువాత, విన్న తరువాత; (2) శవపరీక్ష; (3) పరామర్శ; * postnatal, adj. బాలెంత; * post office, n. టపా ఠానా; తపాలా ఆఫీసు; పోస్టాఫీసు; * postpartum, adj. బాలెంత; * postpartum blues, ph. బాలెంతరాళ్ళు అనుభవించే నిస్పృహ, వెలితితనం; * postpone, v. t. వాయిదావేయు; అసరించు; * postponement, n. వాయిదా; కాలవిక్షేపం; విలంబనం; అసర; * postulate, n. స్వీకృతం; స్వీకృత సిద్ధాంతం; * posture, n. భంగిమ; * post velar stop, n. కంఠ పశ్చిమ స్పర్శం; * pot, n. పాత్ర; వంట గిన్నె; ముంత; కుండ; కడవ; కుంభం; స్థాలి; గూన; బాన; డేగిసా; కాగు; ఘటం; పరవ; గరగ; కలశం; ** earthenware pot, ph. కుండ; మట్టికుండ; మండ; మృత్పాత్ర; మృణ్మయపాత్ర; * potable, adj. పేయ; తాగదగిన; ** potable water, ph. పేయ జలం; తాగదగిన నీరు; మంచినీళ్ళు; * potash, n. సర్జిక; కుంభస్మము; పొటాసియం నైట్రేటు; పొటాష్; (ety.) pot + ash; * Potassium, n. పొటాసియం; పటాసు; (అణుసంఖ్య 19, సంక్షిప్త నామం, K); ** Potassium permanganate, ph. సినాల రంగు; KMnO₄; * potato, n. బంగాళాదుంప; ఉర్లగడ్డ; ఆలుగడ్డ; ** couch potato, ph. శయ్యాళువు; ** Sweet potato, ph. చిరగడదుంప; చిలగడ దుంప; గెనుసు గడ్డ; (note) Sweet potato is different from yam; in fact, in the US, the word "yam" is used very carelessly to refer to a variety of tubers; * potbelly, n. బొజ్జ; గుండ్రటి బొజ్జ; బీరుబొజ్జ; * potent, n. శక్తిమంతమైన; * potency, n. శక్తి; బలం; * potentate, n. శక్తిమంతుడు; రాజు; * potential, n. (1) విభవం; పీడనం; శక్మం; (2) అంతర్గతంగా దాగి ఉన్న సామర్థ్యం; ** positive potential, ధనవిభవం; ** potential difference, ph. విపీడనం; పీడన తారతమ్యం; విభవ వ్యత్యాసం; శక్మాంతరం; ** potential drop, ph. శక్మపాతం; ** potential energy, ph. స్థితిజశక్తి; బీజరూప శక్తి; బీజశక్తి; * potentiality, n. సాధ్యత; * potentiometer, n. శక్మమాపకం; variable resistor; * potholes, n. గతుకులు; గుంతలు; వీధులలో గోతులు; * potluck, n. సమేతం; ఎవరి మేత వారు తెచ్చుకుని, నలుగురూ కలసి భోజనం చేసే వేడుక; * potpourri, n. (పో పురి) కలగూరగంప; కలగాపులగం;; కలగలుపు; కరంబము; కదంబము; * pots and pans, n. pl. గిన్నె; ముంతా; ముంతా, తప్పేలా; * potshot, n. (1) గుడ్డి గురప్రు తాపు; (2) పరోక్ష విమర్శ; * potter, n. కుమ్మరి; కుంభకారి; * pouch, n. (1) సంచి; తిత్తి; పొంకణం; (2) శిశుకోశం; మర్సూపియం; * poultice, n. పిండి కట్టు; కురుపుల మీద వేసి కట్టే పిండి కట్టు; * poultry, n. కోళ్ల పెంపకం; * pounce, v. t. లంఘించు; గెంతు; మీదకి ఎగురు; * pound, v. t. దంచు; గూటించు; బాదు; * pound, n. (1) పౌను; బరువును తూచే కొలమానం; (2) పౌను; ఇంగ్లండులో డబ్బుని కొలిచే ద్రవ్యమానం; * pour, v. t. పోయు; ఒంపు; * pour out, ph. పారబోయు; * poverty, n. (1) బీదరికం; బీదతనం; పేదరికం; లేమి; ఎద్దడి; దరిద్రం; నిప్పచరం; అనగా ఒక వ్యక్తి మనుగడకి కావలసిన కనీస అవసరాలు, అనగా తినడానికి తిండి, కట్టడానికి బట్త, ఉండడానికి వసతి సౌకర్యం లేకపోవడం; కటిక దరిద్రం అంటే ఆరోగ్యానికి భంగం వాటిల్లకుండా సరిపోయే అంత తిండి (కేలరీలు, పోషకాలు) కూడ దొరకకపోవడం; సాపేక్ష దరిద్రం అంటే అదే సంఘంలో ఉన్న మిగిలిన వారితో పోల్చినప్పుడు సరిపోయే వసతులు, వనరులు లేకపోవడం; (2) గ్రాసవాసోదైన్యం; తినడానికి తిండి, ఉండడానికి ఇల్లు లేని దీన స్థితి; * powder, n. (1) గుండ; పిండి; పొడి; చూర్ణం; నుగ్గు; నలి; తుమురు; (2) బుక్కా; పౌడరు; ** bleaching powder, ph. నిరంజన చూర్ణం; ** coarse powder, ph. మొరుం; ** colored powder, ph. బుక్కా; ** scented powder, ph. బుక్కా; ** talcum powder, ph. సుద్ద పొడి; ** tooth powder, ph. దంతధావన చూర్ణం; పండ్ల పొడి; * powder puff, n. కనప పూవు; [bot.] ''Calliandra haematocephala''; * power, n. (1) పాటవం; పటిమ; సామర్థ్యం; బలీయత; లావు; అలవు; త్రాణ; సత్తువ; సత్వం; In physics, power tells how many times a given force is exerted over a period of time; (2) [math.] ఘాతం; సూచిక; (3) అధికారం; (4) విద్యుత్తు; ** electrical power, ph. విద్యుత్ పాటవం; విద్యుత్ సత్వం; ** horse power, ph. అశ్వ పాటవం; అశ్వ సామర్థ్యం; అశ్వ సత్వం; Horse Power is a measure of the rate of force; ** power factor, ph. [engr.] పాటవ గుణకం; విద్యుత్తులో ఉన్న శక్తిని లెక్కకట్టేటప్పుడు ఈ గుణకాన్ని వాడతారు; Power Factor expresses the ratio of true power used (measured in Watts) in a circuit to the apparent power (measured in VA) delivered to the circuit. A 96% power factor demonstrates more efficiency than a 75% power factor. ** power house, ph. పాటవ గృహం; విద్యుత్తుని తయారుచేసే భవనం; ** power series, ph. [math.] ఘాత శ్రేణి; ఘాతీయ శ్రేణి; ఉదా: : <math>\frac{1}{1 - x} = \sum_{n=0}^\infty x^n = 1 + x + x^2 + x^3 + \cdots,</math> * powerful, adj. బలీయ; * powerless, adj. శక్తిమాలిన; * practical, adj. ప్రయోగాత్మక; ఆచరణాత్మక; ఆచరణీయ; ప్రాయోగిక; కార్యశీల; కార్యవాద; ఔపయోగిక; వ్యవహారిక; ** practicals workbook, ph. సామాంకం; ** practical difficulties, ph. సాధకబాధకాలు; ** practical person, ph. కార్యవాది; కార్యశీలి; * practicals, n. ప్రయోగాలు; అభ్యాసాలు; పరీక్షలలో ప్రయోగాల భాగం; * practice, n. (1) సాధకం; సాధన; సాము; అభ్యాసం; ఆచరణ; వ్యాసంగం; (2) వాడుక; సంప్రదాయం; (3) పద్ధతి; విధానం; * practice, v. i. అభ్యసించు; ఆచరించు; సామించు; కాసల్పు; * practitioner, n. సాధకుడు; అభ్యాసి; సామరి; సాముకాదు; * pragmatics, n. వాడుక; వాడుక శాస్త్రం; భావాన్ని వెల్లడి చెయ్యడానికి భాషని ఎలా వాడాలో తెలిపే శాస్త్రం; * pragmatism, n. కార్యవాదం; * pragmatist, n. కార్యవాది; * prairie, n. ప్రయరీ; అమెరికాలోని విశాలమైన గడ్డి మైదానాలు; * praise, v. t. మెచ్చుకొను; కొనియాడు; పొగడు; కొండాడు; కీర్తించు; శ్లాఘించు; ప్రశంసించు; స్తోత్రం చేయు; స్తుతించు; వినుతించు; కైవారం చేయు; భూషించు; అభినుతించు; * praise, n. మెచ్చుకోలు; పొగడ్త; ప్రశంస; మన్నన; స్తుతి; స్తవం; స్తోత్రం; శ్లాఘన; భూషణ; కైవారం; వినుతి; అభినుతి: * praiseworthy, adj., ప్రశంసాత్మకమైన; కొనియాడతగిన; వినుతికెక్కిన; * praiseworthy, n. ప్రశంసాత్మకం; శ్లాఘనీయం; కొనియాడదగ్గది; వినుతి; స్తవనీయం; * prank, n. జిత్తు; టక్కరి పని; ఠవళి; * prankster, n. జిత్తులమారి; * prawn, n. పెద్ద రొయ్య; prawns are usually found in freshwater bodies in Asia; Shrimp are saltwater creatures; * prayer, n. ప్రార్థన; ఉక్తం; * preach, v. t. ప్రబోధించు; * preacher, n. ఉపదేశకుడు; ప్రబోధకుడు; ప్రబోక్త; * preamble, n. ప్రస్తావన; ఉపోద్ఘాతం; అవతారిక; పీఠిక; ఉద్దేశ వివరణం; * precaution, n. ముందుజాగ్రత్త; అప్రమత్తత; చేకాపు; * precedent, n. పూర్వప్రమాణం; * preceding, adj. గత; పూర్వగత; ఇందాకటి; * preceptor, n. ఆచార్యుడు; కుల గురువు; ఉపదేశికుడు; విద్యాదాత; * precession, n. విషువత్ చలనం; అయనాంశ; ** precession of the equinoxes, ph. విషువత్ చలనం; అయన చలనం; భూ అక్షం నక్షత్రగోళం మీద స్థిరంగా నిలవక, బహు నెమ్మదిగా, రాశి చక్రానికి వ్యతిరేక దిశలో, (అంటే మేషం, మీనం, కుంభం, ...అనే విలోమ క్రమంలో), తిరుగుతూ, ప్రతి 25,800 సంవత్సరాలకి ఒక వృత్తం పూర్తి చేస్తుంది; ఈ కదలిక వలన విషువత్ సంక్రమణ స్థానాలు కూడ కదులుతాయు; ** [note] అయనాంశ is a correction term to account for the difference between the tropical and sidereal zodiacs and this difference is due to the precession of the equinoxes. Thus the computed positions of the planets and houses may differ depending on whether ayanAMSa is used or not and also, if it is used, on the specific algorithm employed to compute it! * precinct, n. ఆవరణ; ప్రాంతీయ పరిధి; * precious, adj. విలువైన; ** precious stone, ph. పొడి; రత్నం; వజ్రం; పచ్చ, నీలం, కెంపు, మొ.; * precipice, n. అతటం; ఆరణం; [see also] abyss * precipitate, n. (1) మడ్డి; అవక్షేపం; రసాయన ప్రక్రియలలో ద్రవములో కరగకుండా కిందకి దిగిన మడ్డి; (2) కారణభూతం కావడం; * precipitation, v. i. మడ్డిలా కిందకి దిగడం; అవక్షేపణ; * precipitation, v. t. మడ్డిలా కిందకి దిగేటట్టు చేయడం; అవక్షేపణ అనగా ఒక ద్రవములో కరగని పదార్థము దాని మీద గల అనేక శక్తుల వల్ల ఆ పదార్థపు కణాలు ఆ ద్రవము నుంచి వేరు కావడము. ఆ శక్తులు వివిధ రకాలుగా ఉండొచ్చును. ఉదా: గురుత్వాకర్శణ శక్తి, అపకేంద్ర శక్తి, విద్యుతయస్కాంత శక్తి; * precipitation, n. అవపాతనం; ఆకాశం నుండి కిందకి పడే నీరు; వాన, మంచు, వగైరా; * precision, adj. సున్నితపు; కచ్చితపు; ** precision balance, ph. సున్నితపు త్రాసు; ** precision calculation, ph. సున్నితపు లెక్క; * precocious, adj. వయస్సుకి మించిన తెలివి, నైపుణ్యం కల; * precursor, n. పూర్వగామి; * predation, n. దొంగిలించి బతకడం; ఒకరిది తస్కరించి బతకడం; మరొక జీవిని చంపి తినడం; పొంచార్పు; * predator, n. పిండారి; తస్కరి; దొంగ; పొంచార్చి; మరొక జంతువుని పొంచుండి వేటాడేది; see also parasite; ** apex predator, ph. చిటారు పొంచార్చి; * predatory, adj. పిండారీ; దోపిడీ; * predicament, n. దురవస్థ; అవస్థ; క్లిష్టపరిస్థితి; * predicate, n. అఖ్యానం; అఖ్యాతం; వాక్యంలో కర్తను గురించి చెప్పేది; ** predicate logic, ph. అఖ్యాత తర్కం; * prediction, n. జోస్యం; కాబల్కం; * predictable, adj. జోస్యాస్పదం; * predictor, n. కాబల్కరి; * pre-existing, adj. పూర్వస్థిత; * preface, n. పీఠిక; భూమిక; ఒక రచయిత కాని, ప్రచురణకర్త కాని ఒక రచనలోని విషయాన్ని విశదీకరిస్తూ రాసే చిన్న వ్యాసం; ఉపోద్ఘాతం; Most often found in nonfiction books or academic writing, a preface is a short introductory essay written from the point of view of the author. The author might use the preface to explain why they are qualified to write about the book’s subject matter. The author’s preface may also be used for other specific functions, such as describing how they became interested in the subject of the book and why they chose to write about it; (rel.) foreword, introduction; * preference, n. ఇష్టత; అధిగణ్యత; * prefix, n. ఉపసర్గ; పూర్వప్రత్యయం; ఉపపదం; ప్రాదు; పూర్వలగ్నం; తల; దాపలతోక; సంస్కృతంలో 22 ఉపసర్గలు ఉన్నాయి. అవి: ప్ర, పరా, అప, సం, అను, అవ, నిస్, నిర్, దుస్, దుర్, వి, ఆఙ్, ని, అధి, అపి, అతి, సు, ఉద్, అభి, ప్రతి, పరి, ఉప. వీటిని క్రియాపదాల ముందు ఉపయోగిస్తారు. * pregnancy, n. గర్భం; కడుపు; చూలు; గర్భధారణ; కడుపుతో ఉండడం; ** first pregnancy, ph. తొలి చూలు; * pregnancy, n. గర్భం; కడుపు; * pregnant, n. గర్భం; కడుపు; ** pregnant with meaning, ph. భావగర్భితం; ** pregnant woman, ph. గర్భిణి; గర్భవతి; కడుపుతోవున్న మనిషి; చూలింతరాలు; చూలాలు; గర్భశ్రాంత; * prejudice, n. ఇతరుల యెడల నిరాధారమైన నీచభావం; a preconceived opinion that is not based on reason or actual experience; ** racial prejudice, ph. జాత్యహంకారం; * preliminary, adj. ఆరంభ; ప్రథమ; ఆదిమ; ప్రారంభ; ఉపక్రమణిక; ** preliminary investigation, ph. ఉపక్రమణిక పరిశోధన; ప్రథమ పరిశోధన; * prelude, n. ప్రవేశిక; నాంది; అవతారిక; * premature, adj. పరిపక్వము కాని; పూర్తిగా ఎదగని; నెలలు నిండని; * premeditated, n. పూర్వసంకల్పితం; ప్రయత్నపూర్వకం; * premise, n. s. ఆధార వాక్యం; పూర్వ సిద్ధాంతం; * premises, n. pl. ప్రాంగణం; దివాణం; * premium, n. (1) అడితి; బీమా కిస్తు; ప్రీమియం; (2) నిజమైన విలువ కంటె ఎక్కువ చెల్లింపు; ** level premium, ph. మట్టపు అడితి; మట్టపు ప్రీమియం; * prescient, adj. భవిష్యత్ జ్ఞానము గల; * pre-occupation, n. అన్యమనస్కత; పూర్వగ్రహణం; * preparation, n. (1) సన్నాహం; (2) తయారైనది; తయారీ; వంటకం; * prepare, v.i. తయారగు; సిద్ధమగు; * prepared, adj. సమాయత్త; * prepare, v. t. తయారు చేయు; సిద్ధము చేయు; * preparedness, n. సంసిద్ధత; సన్నద్ధత; * preponderance, n. అత్యధికంగా ఉన్నటువంటి; ** preponderance of evidence, ph. [law] అత్యధికంగా ఉన్నటువంటి సాక్ష్యాధారాలు; * preposition, n. విభక్తి ప్రత్యయం; (note) ఇంగ్లీషులో preposition అంటే విశేష్యానికి ముందు వచ్చేది అని అర్థం, కాని తెలుగులో విభక్తి ప్రత్యయం నామవాచకానికి తర్వాత వస్తుంది; ఒక విధంగా చూస్తే విభక్తి ప్రత్యయానిది post position; ఇదే ఇంగ్లీషులో వాక్య నిర్మాణానికీ, తెలుగులో వాక్య నిర్మాణానికీ మధ్యనున్న ఒక పెద్ద తేడా; * prerequisite, n. పూర్వాపేక్షితం; * prerogative, n. విశిష్టాధికారం; * presbyopia, n. దీర్ఘదృష్టి; దూరపు వస్తువులు కనిపించడం, దగ్గరవి బాగా కనిపించకపోవడం; * prescient, adj. (ప్రెషెంట్) భవిష్యత్ జ్ఞానము గల; కాలజ్ఞానము తో; * prescribed, adj. నిర్దేశిత; విధించబడ్డ; నియోగింపబడ్డ; విహిత; ** prescribed duty, ph. విధ్యుక్త ధర్మం; విహిత కర్మ; విహిత ధర్మం; ** prescribed standard, ph. నిర్దేశిత ప్రమాణం; విహిత ప్రమాణం; * prescription, n. నిర్దేశం; అనుశాసనం; విహితం; మందుచీటీ; * prescriptive, adj. నిర్దేశాత్మక; శాసనాత్మక; అనుశాసన; విహితాత్మక; * prescriptive, n. నిర్దేశాత్మకం; శాసనాత్మకం; విహితాత్మకం; ** Suri's grammar is prescriptive, ph. సూరి వ్యాకరణం శాసనాత్మకం; * presence, n. (1) స్పూర్తి; ఉనికీ; హాజరు; సమక్షం; సముఖం; (2) ప్రత్యక్ష ఉపస్థితి; ** presence of mind, ph. సమయస్పూర్తి; * present, n. (1) ప్రస్తుతం; వర్తమానం; ఇప్పుడు; (2) బహుమానం; ఈనాం; * present, v. i. హాజరు; ఉండు; * present, v. t. (1) బహుమతి ఇచ్చు; (2) పొందుపరచు; * presentation, n. అభివాహ్యం; ప్రస్తుతీకరణ; ** present continuous tense, ph. [gram.] వర్తమానార్థకం; * presently, adv. ఇంతలో; ** present perfect tense, ph. [gram.] తద్ధర్మార్థకం; ** present tense, ph. [gram.] వర్తమాన కాలం; * preservative, n. పరిరక్షకం; ** food preservative, ph. ఆహార పరిరక్షకం; * preserve, v. t. (1) కాపాడు; రక్షించు; సంరక్షించు; పరిరక్షించు; (2) నిల్వ చేయు; * preserve, n. బచావు; నిల్వ ఉంచినది; ఊరుగాయ; * preserver, n. స్థితికారకుడు; రక్షకుడు; సంరక్షకుడు; * president, n. (1) అధ్యక్షుడు; అధ్యక్షురాలు; సభాపతి; (2) రాష్టప్రతి; * press, n. (1) గానుగ; (2) అచ్చు యంత్రం; ముద్రకి; (3) విలేకరులు; పాత్రికేయులు; పత్రికలవారు; * press, v. t. (1) నొక్కు; ఒత్తు; (2) పట్టుబట్టు; (3) ఇస్త్రీచేయు; * pressman, n. విలేఖరి; పాత్రికేయుడు; ** press reporter, ph. పత్రికా విలేఖరి; పాత్రికేయుడు; ** press representative, ph. పత్రికా ప్రతినిధి; * pressure, v. t. పీడించు; ఈండ్రించు; ఒత్తిడి చేయు; తొందర పెట్టు; ఈండ్రము చేయు; * pressure, n. పీడనం; పోటు; భారం; ఒత్తిడి; ఈండ్రము; ఆమర్దం; నొక్కుడు; తొందర; ** blood pressure, ph. రక్తపు పోటు; ** partial pressure, ph. అంశిక పీడనం; వాయుమిశ్రమంలోని ప్రత్యేకంగా ప్రతివాయువూ ఇచ్చేటి పీడనం; ** air or wind pressure, ph. ఈరనం; ** pressure gauge, ph. భారమితి; పీడన మాపకం; ప్రేషమాపకం; ** pressure energy, ph. ప్రేషక శక్తి; ప్రేష శక్తి; * prestigious, adj. ప్రతిష్టాత్మక; * presumption, n. (1) అహంకారం; (2) పురాభావన; బహుశా అవునని నమ్ముట; * pretender, n. కపటి; వేషధారి; నటుడు; * pretense, n. (1) మిష; నెపం; (2) నటన; భేషజం; * pretext, n. మిష; సాకు; నెపం; వంక; * prevalent, adj. చలామణీలో ఉన్న; అమలులో ఉన్న; వచ్చేటటువంటి; * prevailing, adj. అక్కడ వుండే; ప్రస్తుతపు; అమలులలోవున్న; ** prevailing market price, ph. ప్రస్తుతపు బజారు ధర; అమలులోనున్న బజారు ధర; * prevailing winds, ph. అక్కడ వీచే గాలి; * prevalence, n. ప్రాబల్యం; ప్రబలత; * prevaricator, n. అబద్ధాలు చెప్పే వ్యక్తి; నిజాన్ని కప్పిపుచ్చే వ్యక్తి; * prevent, v. t. నివారించు; వారించు; ఆపు; అడ్డు; అడ్డగించు; నిరోధించు; అటకాయించు; * prevention, n. నివారణ; నిరోధం; అటకాయింపు; * preventive, adj. నివారక; నిరోధక; ** preventive maintenance, ph. నివారక పరిపోషణ; నిరోధక సంరక్షణ; * previous, adj. ఇందాకటి; ఇదివరకటి; * previously, adv. ఇదివరకు; * prey, n. ఎర; ఆహారము కొరకు బలాత్కారముగా పట్టుకొనబడినది; * price, n. ధర; మూల్యం; కిమ్మత్తు; వెల; అర్జు; ** fair price, ph. గిట్టుబాటు ధర; ** fixed price, ph. నిరకు; ** market price, ph. బజారు ధర; అర్జుబాజారీ; ** retail price, ph. చిల్లర ధర; ** wholesale price, ph. టోకు ధర; * priceless, n. అమూల్యం; * prickle, n. ముల్లు; దూగర ముల్లు; * prickly chaff, n. ఉత్తరేణి; * prickly heat, n. పేత; * prickly pear, n. (1) నాగజెముడు; (2) నాగఫణి; నాగజెముడు పండు; * pride, n. (1) అతిశయం; స్వాతిశయం; గర్వం; పొగరు; అహంకారం; డాంబికం; (2) అభిమానం; స్వాభిమానం; (3) సింహాల గుంపు; సటాఝూటం; * priest, n. m. పురోహితుడు; కేథలిక్ తెగకి చెందిన పురోహితుడిని ప్రీస్ట్ అంటారు. ఇతను వివాహం చేసుకోకూడదు, జీవితాంతం బ్రహ్మచర్యమే పాటించాలి; చర్చిలో హోదా పెరిగే కొద్దీ బిషప్, కార్డినల్ వగైరా బిరుదులు కనిపిస్తాయి. వీటిలో అత్యున్నతమైన స్థానం పోప్; * prig, n. పొగరుబోతు; అహంకారి; గర్విష్థి; * prima facie, adj. మొదట ఏర్పడిన అభిప్రాయం ప్రకారం; తొలి చూపులో ఏర్పడిన అభిప్రాయం ప్రకారం; * prima para, n. (1) తొలిౘూలు; మొదటి కాన్పు; (2) తొలిౘూలు స్త్రీ; * primary, adj. ప్రాథమిక; ముఖ్యమైన; ప్రాక్, ** primary form, ph. ప్రాగ్రూపం; ** primary school, ph. ప్రాథమిక పాఠశాల; ** upper primary school, ph. ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల; * primate, n. (1) ప్రాగ్వానరం; నరవానరం; మనిషి, కోతి జాతులకి చెందిన జంతువులని సూచించడానికి కలగలుపుగా వాడే మాట; (2) ప్రధాన శాల్తీ; ప్రధాన గురువు; * prime, adj. ప్రధాన; ముఖ్యమైన; ** prime factor, ph. ప్రధాన కారణాంకం; ప్రధాన భాజకం; * prime, n. ప్రధానాంకం; ప్రధాన సంఖ్య; అభేద్య సంఖ్య; * prime number, ph. ప్రధానాంకం; ప్రధాన సంఖ్య; అభేద్య సంఖ్య; ** absolute prime number, ph. నిరపేక్ష ప్రధాన సంఖ్య; ** permutable prime, ph. ప్రస్తార ప్రధాన సంఖ్య; A permutable prime, also known as anagrammatic prime, is a prime number which, in a given base, can have its digits' positions switched through any permutation and still be a prime number. In base 10, all the permutable primes with fewer than 49,081 digits are known: 2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 31, 37, 71, 73, 79, 97, 113, 131, 199, 311, 337, 373, 733, 919, 991, R19 (1111111111111111111), R23, R317, R1031, ... where the "repunit" R19 stands for a sequence of 19 ones. ** regular prime, ph. క్రమ ప్రధాన సంఖ్య; In number theory, a regular prime is a special kind of prime number, defined by Ernst Kummer in 1850 to prove certain cases of Fermat's Last Theorem. Regular primes may be defined via the divisibility of either class numbers or Bernoulli numbers. The number p is regular if (and only if) it does not divide the numerator of any of the Bernoulli numbers Bk for k=2, 4, 6, ..., p-3. For example, 691 divides the numerator of B12, so 691 is not regular (we say it is irregular). * primer, n. (1) (ప్రిమర్) శిశుబోధ; బాలబోధ; ప్రాథమిక వాచకం; (2) గోడలకి, ఇనప సరంజామాకి రంగులు అద్దే ముందు, వేసిన రంగు బాగా హత్తుకోడానికి, వేసే మొదటి పూత; (3) జీవకణాలలో వారసవాహికల తయారీకి ఓం ప్రధమంగా వాడే కణికామ్లాల దండ (పాలని పెరుగు చెయ్యడానికి తోడు వాడమూ! అలాగ అన్న మాట!); * primeval, adj. మునుముందటి; ఆది; ఆద్యం; ** primeval atom, ph. బ్రహ్మాణువు; ** primeval egg, ph. బ్రహ్మాండం; విశ్వకోశం; ** primeval fireball, ph. ఆదిజ్వాల; ** primeval ocean, ph. నారము; * primogeniture, n. ప్రథమ సంతానం; * primordial, adj. ప్రప్రథమ; ఆదికి ముందే ఉన్న; ప్రాంకుర; ** primordial awareness, ph. ప్రాంకుర స్పృహ; * prince, n. యువరాజు; రాకుమారుఁడు; రాజకుమారుఁడు; రాజతనయుఁడు; రాజసుతుఁడు; రాజజుఁడు; రాజతనూభవుఁడు; రాజపుత్రుఁడు; భూవరసుతుఁడు; భూపాలతనయుఁడు; రాచకొమరుఁడు; రాచకొడుకు; రాజుకొడుకు; రాచబిడ్డఁడు; ఱేఁటిౘూలు; ఱేఁటికొడుకు; * princess, n. యువరాణి; రాకుమార్తె; రాజకుమారి; రాజతనయ; రాజసుత; రాజజ; రాజతనూభవ; రాజపుత్రి; రాజపుత్రిక; భూవరసుత; భూవరపుత్రి; భూపాలతనయ; రాచకొమరి; రాచకూతురు; రాచకూఁతు; రాచబిడ్డ; ఱేఁటిౘూలు; ఱేఁటికూఁతు; * principal, adj. ప్రథానమైన; ముఖ్యమైన; కూకటి; అసలైన; * principal, n. (1) ప్రథాన అధ్యాపకుడు; ప్రధాన ఆచార్యుడు; ప్రాంశుపాలుడు; (2) అగ్రణి; అగ్రిముడు; అగ్రిమము; (3) అసలు; అసలు సొమ్ము; మూలధనం; పరిపణం; * principle, n. (1) సూత్రం; నియమం; తత్వం; (2) నైతికమైన విలువ; ** in principle, ph. సూత్రప్రాయంగా; సూత్రానుగుణంగా; పద్ధతి ప్రకారం; ** uncertainty principle, ph. అనిశ్చితత్వ నియమం; * print, n. ముద్ర; ముద్రణ; ** fingerprint, n. వేలిముద్ర; ** footprint, n. పాదముద్ర; * print, v. t. (1) అచ్చువేయు; ముద్రించు; అచ్చొత్తు; అచ్చుకొట్టు; (2) చెక్కు; గొలుసుకట్టుగా కాకుండా అచ్చువేసినట్లు రాయు; ** print shop, ph. ముద్రాక్షర శాల; * printed, adj. ముద్రించబడిన; * printer, n. (1) ముద్రాపకుడు; (2) ముద్రాపకి; ముద్రణ యంత్రం; ముద్దరి; ** dot matrix printer, బిందు మాత్రిక ముద్దరి; ** laser printer, లేసర్ ముద్దరి; * printer's devil, n. ముద్రారాక్షసం; అచ్చు తప్పు; * printing press, n. (1) ముద్రణ యంత్రం; (2) ముద్రణశాల; * prior, adj. మొదటి; ముందటి; పూర్వ; పురోగామ్య; ** prior distribution, పురోగామ్య వితరణ; పూర్వపు వితరణ; ** prior right, ph. మొదటి హక్కు; ** prior mortgage, ph. పూర్వపు తనఖా; ** prior party, ph. ముందటి ఆసామీ; * priority, n. ప్రాథమ్యం; ** order of priority, ph. ప్రాథమ్య క్రమం; * prism, n. పట్టకం; * prison, n. ఖైదు; కారాగారం; కారాగృహం; బందిఖానా; బందె; చెరసాల; బుయ్యారం; జైలు; * prisoner, n. ఖైదీ; బందీ; * pristine, adj. నిష్కల్మష; పాడు కాని; ప్రత్యగ్ర; * private, adj. (1) స్వంత; సొంత; వ్యక్తిగత; స్వకీయ; వ్యష్టి; ఏకాంత; ఛన్న; గుట్టు; (2) ఖానిగీ; ఖాసా; తారియోక; తరోక; తారు (తాము) అనే ప్రాచీన తెలుఁగు సర్వనామపు ఔపవిభక్తిక రూపమైన [తర] కు [యొక్క] చేర్చి తరోక (తమ యొక్క/తమ స్వంతమైన = private); (ant.) ప్రభుత్వానికి చెందిన; రట్టు; ** private land, ph. ఖానిగీ భూమి; తరోక భూమి; ** private firm, ph. తరోక మైతి; ప్రైవేట్ సంస్థ ** private school, ph. తరోక బడి; తరోక పాఠశాల; * privacy, n. మరుగు; * privation, n. లేమి; జీవితంలో నిత్యావసరాల లేమి; శూన్యత; హీనత; * privilege, n. ప్రత్యేకార్హత; * pro, pref. తొలి; ప్రథమ; ప్రథాన; ముఖ్య; ప్రాణ్య; * pro. adv. అనుకూలంగా; (ant.) con; * probability, n. సంభావ్యత; ** Bayesian probability, ph. బేస్ సంభావ్యత; బేస్ (Bayes) అనే వ్యక్తి గౌరవార్థం పెట్టిన పేరు; ** joint probability, ph. సంయుక్త సంభావ్యత; ** probability distribution, ph. సంభావ్యతా వితరణ; * probably, adv. బహుశ; * probe, n. శలాకం; పుడక; పుల్ల; ఏషణి; * probe, v. t. తరచి చూడు; తరచి తరచి పరీక్షించు; * probity, n. నిజాయితీ; * problem, n. సమస్య; ప్రశ్న; ఉపపాద్యం; కైపదం; * problematical, adj. సమస్యాత్మక; * prokaryotic, adj. కణిక లేనివి; కణిక రహిత; ** prokaryotic cell, ph. కణికలేని కణములు; కణిక రహితములు; కణిక రహిత కణములు; * procedural, adj. విధానపరమైన; * procedure, n. (1) విధానం; పద్ధతి; వ్యవహార పద్ధతి; విధివిధానం; తెన్నిడి; ఒక పనిని చేసే పద్ధతి లేదా వెళ్ళే దారి; తంతు; రీతి; ప్రక్రియ; (2) శస్త్ర చికిత్సా విధానం; * proceed, v. i. కానిచ్చు; కొనసాగించు; * proceeds, n. వసూళ్లు; వసూలైన డబ్బు; * process, n. ప్రక్రియ; గతి; పద్ధతి; సంవిధానం; పరికర్మ; క్రమం; గత్వం; వ్యాపారం; ఔనోజ; ** life process, ph. జీవన ప్రక్రియ; ** mental process, ph. మనో వ్యాపారం; ** peace process, ph. శాంతి గత్వం; ** physical process, ph. భౌతిక వ్యాపారం; ** thought process, ph. ఆలోచనా విధం; ఆలోచనా ప్రక్రియ; తలపుల బాట; * processing, n. ప్రక్రియాపన; సంవిధానం; ** processing center, ph. ప్రక్రియాపన కేంద్రం; ** processor, n. ప్రక్రియాపకి; ప్రక్రియాపకుడు; * procession, n. ఊరేగింపు; * proclaim, v. t. ప్రకటించు; చాటించు; * proclamation, n. ప్రకటన; చాటింపు; నివాకం; ఇస్తిహారు; * proclivity, n. చిత్తాభిముఖం; మొగ్గు; * procrastinate, v. t. నాన్చు; తాత్సారం చేయు; చెయ్యవలసిన పనిని వెంటనే చెయ్యకుండా బకాయి వేయు; * procrastination, n. తాత్సారం; ఠలాయింపు; వ్యాక్షేపం; * procrastinator, n. చిరకారి; వ్యాక్షేపరి; చెయ్యవలసిన పనిని వెంటనే చెయ్యకుండా బకాయి పెట్టే వ్యక్తి; * procreation, n. ప్రజననం; * procure, v.i. చేకూర్చు; సంతరించు; * procurement, n. చేకూర్పు; సంతరింపు; * Procyon, n. (ప్రోసియాన్) లఘు లుబ్దకం రాసిలో ప్రకాసించే ఒక తార; (lit.) before the dog, because it rises before Sirius, the Dog Star; * prod, n. ములుకు; ముల్లు; సూది; ముల్లు కర్ర; అంకుశం; * prod, v. t. ముందుకి తోయు; పొడుచు; * prodigy, n. ఉత్పాతపిండం; విశిష్ట వ్యక్తి; బాల మేధావి; * produce, n. (ప్రోడ్యూస్) పంట; సస్యం; కాయగూరలు; పండ్లు వగైరా; * produce, v. t. (ప్రొడ్యూస్) (1) హాజరుపరచు; (2) నిర్మించు; తయారు చేయు; (3) ఉత్పన్నం చేయు; ఉత్పత్తి చేయు; ఉత్పాదించు; * produced, adj. సంజనిత; తయారు కాబడ్ద; * producer, n. నిర్మాత; ఉత్పత్తిదారుడు; ఉత్పాదకుడు; ఉత్పాదాళువు; * product, n. (1) పంట; ఉత్పాదితం; ఉత్పన్నం; ఉత్పత్తి ; ఉత్పత్తి చేయబడినది; (2) లబ్దము; లభించినది; ఫలితం; ** food product, ph. ఆహార ఉత్పత్తి; * production, n. ఉత్పత్తి; ఉత్పాదన; నిర్మాణం; ** production capacity, ph. ఉత్పాదన శక్తి; ** production cost, ph. ఉత్పత్తి ధర; ఉత్పత్తికేు ఖర్చు; ** production rule, ph. ఉత్పాదన నియమం; * productive, adj. ఉత్పాదక; ఉత్పాదకమైన; ఫలప్రదమైన; ** productive capacity, ph. ఉత్పాదక శక్తి; * productive power, ph. ఉత్పాదక శక్తి; * productivity, n. ఉత్పాదకత; * profane, adj. అసభ్యమైన; అశ్లీలమైన[ బూతు; అపవిత్రమైన; సాధారణంగా ఈ విశేషణాలు భాషని గురించి మాట్లాడేటప్పుడు వాడతారు; * profanity, n. అసభ్యం; అశ్లీలం; బూతు; అసభ్యపు మాట; బూతు మాట; బజారు భాష; మోటు భాష; * profession, n. వృత్తి; ఉద్యోగం; జీవిక; జీవనోపాయం; కాయకం; పని; * professional, adj. వృత్తి; వృత్తిపరమైన; ఉద్యోగపరమైన; వృత్తిగత; వృత్తిసంబంధిత; వ్యావసాయిక; ** professional studies, ph. వృత్తి విద్యలు; * professional, n. నిఖార్సయిన వ్యక్తి; * professionally, adv. వృత్తిగతంగా; వృత్తిపరంగా; వ్యావసాయికంగా; * professor, n. ఆచార్య; ఆచార్యుడు; * proficiency, n. ప్రావీణ్యత; * profile, n. (1) వైఖరి; సరళి; (2) పార్శ్వవైఖరి; కపోలము; పక్కనుండి చూస్తే కనిపించే వైఖరి; ** statistical profile, ph. సాంఖ్య వైఖరి; * profit, n. లాభం; లబ్ది; ఫాయిదా; ఆదా; ఫలం; ఫలోదయం; కిట్టుబాటు; గిట్టుబడి; కూడుదల; ** profit and loss, ph. లాభనష్టాలు; ** gross profit, ph. మొత్తం లాభం; ** net profit, ph. నికరపు లాభం; * profitable, adj. లాభదాయక; * profitability, n. కిట్టుబాటు; * proforma, n. నమూనాపత్రం; * profound, adj. గంభీర; లోతైన; * profuse, adj. విస్తారమైన; * progenitors, n. pl. పూర్వులు; పితరులు; పితృదేవతలు; నేటి సంతతికి నాటి కారణభూతులు; * progeny, n. సంతానం; సంతతి; పిల్లలు; పరంపర; * prognosis, n. ముందుగా చెప్పగల జ్ఞానం; * program, n. (1) కార్యక్రమం; ప్రోగ్రాం; (2) క్రమణిక; ** computer program, ph. క్రమణిక; విధి; సంవిధి; * programmer, n. క్రమకర్త; విధికర్త; సంవిధానకర్త; క్రమణికలు రాసే వ్యక్తి; * progress, n. (1) ప్రగతి; అభ్యుదయం; మెరుగుదల; అభివృద్ధి; పురోభివృద్ధి; పురోగతి; పురోగమనం; వికాసం; ఉత్కర్ష; (2) గమనం; ** technological progress, ph. సాంకేతిక వికాసం; * progression, n. (1) ప్రగతి పథం; (2) పరంపర; అనుపాతం; ముందుకి నడుచుకుంటూ వెళ్ళేది; ఒక శ్రేఢిలో ఒకదాని వెంబడి మరొక అంశం వస్తూన్న సందర్భంలో ఆ అంశాల మధ్య నిర్ధిష్టమైన గణిత సంబంధం ఉంటే ఆ శ్రేఢిని పరంపర అంటారు; ** arithmetic progression, ph. అంకలితోత్తర పరంపర; సంకలితం; ఒక క్రమంలో అంకెలని కలుపుకుంటూ వెళ్ళడం; ** geometric progression, ph. గుణోత్తర పరంపర; ఉత్కలితం; ఒక క్రమంలో వర్గీకరించిన అంకెలని కలుపుకుంటూ వెళ్ళడం; * progressive, adj. అభ్యుదయ; పురోగమన; పురోగామి; ప్రగతిశీల; ఊర్ధ్వగమన; ** progressive assimilation, ph. పురోగామ్య సమీకరణం; * progressivism, n. అభ్యుదయవాదం; * prohibited, n. నిషిద్ధం; * prohibition, n. నిషేధం; నిషిద్ధం; * project, v. i. (ప్రొజెక్ట్) ముందుకు పొడుచుకుని వచ్చు; * project, v. t. (ప్రొజెక్ట్) ప్రక్షేపించు; ముందుకు దూసుకుని పోయేలా చేయు; * project, n. (పోజెక్ట్) పథకం; సాధించవలసిన పని; చేపట్టు; * projectile, n. ప్రక్షేపకం; ముందుకు దూసుకుని వచ్చే వస్తువు; విసరిన వస్తువు; ఎగరవేసిన వస్తువు; * projection, n. విక్షేపం; ముందరకి తొయ్యడం; ** orthographic projection, ph. a method of showing a three-dimensional object on a two-dimensional surface; The top view of an orthographic projection is called a Plan, and the front view, the Elevation. * projector, n. విక్షేపణి; ముందరకి తోసేది; * prolapse, n. భ్రంశం; చ్యుతి; దిగజారుట; జాకారుట; పతనం; ** prolapse of anus, ph. గుద భ్రంశం; ** prolapse of gut, ph. ఆంత్ర భ్రంశం; పేగు జారుట; * proliferation, n. బహుదాకరణం; తామరతంపర వలె వృద్ధి చెందడం; * proletariat, n. శ్రామిక వర్గం; పాటకజనం; శ్రామికులు; కార్మికులు; * prolific, adj. విరివిగా సృష్టించగలిగే సామర్థ్యం గల; ** prolific writer, ph. విరివిగా రచనలు చేసిన వ్యక్తి; * prologue, n. ప్రస్తావన; పీఠిక; అవతారిక; తొలిపలుకు; నాంది; ముందుమాట; పూర్వరంగం; Typically found in works of fiction, a prologue is usually written from a character’s point of view (either the main character or a character who brings a different perspective to the story). This introductory passage gives the reader additional information that will help their comprehension of the rest of the book. This can include background information on characters, events that took place before the story begins, or information that establishes the setting of the story; కథ నేపథ్యం సమగ్రంగా అర్థం అవడానికి ఈ చిన్న వ్యాసం ఉపయోగపడుతుంది. ఉదాహరణకి ఇంగ్లీషులోకి అనువదించిన కన్యాశుల్కం నాటకం ఇంగ్లీషు పాఠకులకి అర్థం అవటానికి ఆ కాలపు బాల్యవివాహాల ఆచారం గురించి నాలుగు మాటలు చెబితే అది Prologue కోవకి చెందుతుంది; see also introduction; preface; * prolong, v. i. పొడిగించు; సాగదీయు; * prominent, adj. పేరున్న; స్పుటమైన; బాగా కనిపించే; * promise, n. (1) బాస; మాట; వాగ్దానం; (2) బాగుపడే అవకాశం; వృద్ధిలోకి వచ్చే అవకాశం; * promise, v. i. బాసచేయు; మాటయిచ్చు; * promising, adj. బాగుపడే అవకాశం ఉన్న; వృద్ధిలోకి వచ్చే అవకాశం ఉన్న; ** promissory note, ph. వాగ్దాన పత్రం; ప్రోనోటు; * promote, v. t. వృద్ధిచేయు; అధికం చేయు; * promotion, n. (1) పదోన్నతి; ఉద్యోగపు హోదా పెరగడం; (2) వ్యాపారంలో వస్తువుల అమ్మకం వృద్ధి పొందడానికి చేసే హడావిడి; * prompt, v. t. ప్రేరేపించు; * promptly, adv. అవ్యవధానంగా: అవిలంబంగా; వెనువెంటనే; వెంటనే; ఆలశ్యం చెయ్యకుండా; * promulgate, v. t. ప్రకటించు; * prone, adj. బోర్లా; * pronoun, n. సర్వనామం; ** demonstrative pronoun, ph. సూచక సర్వనామం; ఏతత్తదర్ధక సర్వనామం; నిర్దేశక సర్వనామం; ** indefinite pronoun, ph. అనిర్దిష్ట సర్వనామం; ** interrogative pronoun, ph. ప్రశ్నవాచక సర్వనామం; యత్కిమర్ధక సర్వనామం; ** nominal pronoun, ph. ఆఖ్యాత సర్వనామం; ** numerical pronoun, ph. సంఖ్యావాచక సర్వనామం; ** personal pronoun, ph. పురుషవాచక సర్వనామం; పురుష బోధక సర్వనామం; యుష్మదస్మదర్థక సర్వనామం; పురుష బోధక సర్వనామాలలో లింగభేదాలకు ప్రత్యేక పదాలు ఉండవు. ఉదా. నేను, మేము, మనం, నువ్వు, మీరు మొ.వారిని ఏ లింగానికి చెందినవారో చెప్పనవసరం లేదు. సంభాషణ లో పాల్గొన్న మాట్లాడే వ్యక్తీ, వినే వ్యక్తీ ఒకరికొకరు తెలిసినవారే అవుతారు. ** reflexive pronoun, ph. ఆత్మార్థక సర్వనామం; ** relative pronoun, ph. సంబంధవాచక సర్వనామం; * pronounce, v. i. ఉగ్గడించు; ఉచ్చరించు; * pronunciation, n. ఉచ్చారణ; * proof, n. ఋజువు; దాఖలా; నిదర్శనం; ప్రమాణం; తార్కాణం; నిరూపణం; ఉపపత్తి; దృష్టాంతం; మూదల; మూదలిక; ** deductive proof, ph. నిగమిత నిరూపణ; ** empirical proof, ph. ప్రత్యక్ష నిరూపణ; ** proof by contradiction, ph. ఖండన ఉపపత్తి; ** with proof, ph. సోపపత్తికంగా; * proofs, n. అచ్చు చిత్తులు; చిత్తు ప్రతులు; * prop, n. ఊత; ఊతం; చేయూత; ఊతకోల; కైదండ; అండ; దండ; దన్ను; ఆనురాట; ఆనుడు; ఆలంబం; ఆలంబన; ప్రాపు; ఆధారం; పట్టుగొమ్మ; అవష్టంభం; * propaganda, n. ప్రచారం; * propagate, v. t. ప్రచారం చేయు; వ్యాపింప చేయు; * propagation, n. ప్రసరణ; వ్యాప్తి; * propane, n. తదేను; త్రేును; మూడు కర్బనపు అణువులు ఉన్న ఒక రసాయన వాయువు; C₃H₈; ఈ వాయువుని వంట వాయువుగా ఉపయోగించవచ్చు; * propanol, n. త్రయోల్; ప్రొపనోల్; propyl alcohol; * propellant, n. క్షేపణ పదార్థం; చోదక ద్రవ్యం; * propeller, n. క్షేపణి; చోదక యంత్రం; * propene, n. తదీను; మూడు కర్బనపు అణువులు, జంట బంధం ఉన్న ఒక రసాయన వాయువు; propylene; C₃H₆; * propensity, n. ఉన్ముఖత; * proper, adj. తగిన; క్రమమైన; క్రమ; స్వకీయ; నిజ; యుక్తమైన; వెరవైన; ** proper divisor, ph. క్రమ విభాజకం; ** proper fraction, ph. క్రమభిన్నం; ** proper motion of a star, ph. తార యొక్క స్వకీయ గమనం; నిజ గతి; నక్షత్రాలు ఏవీ స్థిరంగా లేవు; అవి వేరు వేరు దిశలలో వేరు వేరు వేగాలతో - సెకండుకి అనేక కిలోమీటర్ల వేగంతో - కదులుతున్నాయి; * proper, n. భావ్యం; సరైనది; యుక్తం; వెరవు; * property, n. (1) లక్షణం; గుణం; ధర్మం; (2) ఆస్తి; సొత్తు; సంపద; సంపత్తి; కించన్యం; ** characteristic property, ph. అభిలాక్షణిక ధర్మం; ** chemical property, ph. రసాయన ధర్మం; రసాయన లక్షణం; ** emergent property, ph. హఠాదుత్పన్న లక్షణం; హఠాత్తుగా పుట్టుకొచ్చే లక్షణం; తాపోగ్రత (temperature) అనే భావం ఉంది. ఒకే ఒక బణువు (molecule)ని తీసుకుని దాని “తాపోగ్రత” గురించి మాట్లాడడం అర్థ రహితం. ఒక్క బణువుకి తాపోగ్రత ఉండదు. ఒక చోట కోట్ల కొద్దీ బణువులు, ఒక దానిని మరొకటి గుద్దుకుంటూ ఉంటేనే వేడి (heat) పుడుతుంది, దాని ఉగ్రతని మనం తాపోగ్రత అంటున్నాం. కనుక తాపోగ్రత అన్నది హఠాదుత్పన్న లక్షణం; ** collective property, ph. (1) సాముదాయిక లక్షణం; (2) ఉమ్మడి ఆస్తి; ** fixed property, ph. స్థిరాస్తి; ** inherent property, ph. స్వభావం; ** intellectual property, ph. మేథో సంపత్తి; మేథో సంపద; ** movable property, ph. చరాస్తి; ** paternal property, ph. పిత్రార్జితం; ** personal property, ph. ఏదర; ** physical property, ph. భౌతిక ధర్మం; భౌతిక లక్షణం; ** private property, ph. ఖానిగీ ఆస్తి; సొంత ఆస్తి; ** public property, ph. ప్రజా ధనం; ** rudimentary property, ph. తన్మాత్ర; ** self-acquired property, ph. స్వార్జితం; * prophase, n. తొలిదశ; కణ విభజన జరిగే సమయంలో తొలి దశ; * prophecy, n. అనాగతం; భవిష్యద్వాక్యం; సోదె; * prophet, n. అనాగతవేది; భవిష్యత్తును చెప్పు వ్యక్తి; సోదె చెప్పు వ్యక్తి; * prophylactic, adj. రోగనిరోధక; నిరోధక; * propitiate, v. t. సంతోషపెట్టు; శాంతింప చేయు; పొగుడు; కీర్తించు; పొంగించు; * proportion, n. అనురూప్యం; అనుపాతం; వాటా; పాలు; వంతు; నిష్పత్తి; దామాషా; ** direct proportion, ph. క్రమ అనుపాతం; సరళ అనుపాతం; అనులోమ అనుపాతం; ** indirect proportion, ph. విలోమ అనుపాతం; ** inverse proportion, ph. విలోమ అనుపాతం; * proportional, adj. అనురూప్య; అనుపాత; దామాషా; ** proportional representation, ph. దామాషా ఎన్నికలు; * proportionately, adj. అనురూప్యంగా; అనురూప్యేణా; వాటాలవారీగా; వంతుల ప్రకారం; నైష్పత్తికంగా; పరస్పరానుగుణంగా; * proposal, n. ప్రతిపాదన; ఉపపాద్యం; వాదం; ** seconding a proposal, ph. అనువాదం; * propose, v. t. (1) ప్రతిపాదించు; ఉపపాదించు; (2) పెండ్లాడమని అడుగు; * proposer, n. ప్రతిపాదకుడు; ప్రస్థావకుడు; * proposition, n. ప్రాతిపదిక; ఉపపాద్యం; ప్రవచనం; * proprietary, adj. relating to an owner or ownership; ** proprietary ownership, ph. స్వామిత్వం; * proprietor, n. యజమాని; సొంతదారు; స్వామి; ఏలిక; see also manager; * proprietorship, n. స్వామిత్వం; * propriety, n. ఔచిత్యం; యుక్తత; మర్యాద; * proprioceptor, n. స్వంతగ్రాహకి, one's own receptor; * props, n. pl. రంగాలంకరణ సామగ్రి; * propyne, n. తదైను; మూడు కర్బనపు అణువులు ఒక త్రిపుట బంధం ఉన్న ఒక రసాయన వాయువు; C₃H₄; ** pros and cons, ph. అనుకూల ప్రతికూలతలు; ముందువెనుకలు; లాభనష్టాలు; మంచి చెడ్డలు; * prosaic, adj. పస లేని; నీరసమైన; చప్పగా ఉన్న; సాదాసీదాగా; కవిత్వం లేకుండా; వచనధోరణిలో; * proscribe, v. t. నిషేదించు; కూడదని చెప్పు; * prose, n. వచనం; గద్యం; యజుస్సు; ** literary prose, ph. గద్యం; యజుస్సు; ** conventional prose, ph. వచనం; * prosecution, n. (1) జరిపించడం; పని జరిపించడం; కృషి; (2) ఒక వ్యక్తి నేరస్తుడని రుజువు చెయ్యడానికి ప్రభుత్వం తరఫున జరిగే కృషి; * prosecutor, n. కృషీవలి; ఒక వ్యక్తి నేరస్తుడని రుజువు చెయ్యడానికి ప్రభుత్వం తరఫున కృషి చేసే వ్యక్తి; * prosody, n. ఛందస్సు; పద్యరచనకి నియమావళి; * prospect, n. ఉత్తరాపేక్ష; ఆశ; * prospective, adj. భవిష్యత్తుకు సంబంధించిన; కాబోయే; * prospectus, n. పరిచయ పత్రం; పరిచయ పొత్తం; వివరణ పత్రం; * prosper, v. i. ప్రబలు; * prosperity, n. ఐశ్వర్యం; సౌభాగ్యం; క్షేమం; శ్రేయస్సు; అభివృద్ధి; * prostate gland, n. వస్తి గ్రంధి; వీర్య గ్రంథి; పౌరుష గ్రంథి; The prostate's most important function is the production of a fluid that, together with sperm cells from the testicles and fluids from other glands, makes up semen; * prostitute, n. వ్యభిచారిణి; జారిణి; ముండ; రండ; లంజ; తొత్తు; రంకులాడి; వాడవదిన; గణిక; ** son of a prostitute, ph. లంజకొడుకు; తొత్తుకొడుకు; * prostitution, n. వ్యభిచారం; పడుపు వృత్తి; జారత్వం; లంజతనం; రంకుతనం; * prostrate, v. t. సాష్టాంగపడు; * protect, v. t. రక్షించు; పోషించు; కాపాడు; ఏలు; గుప్తించు; ఓము; * protected, adj. రక్షిత; * protecting, adj. రక్షణ; * protection, n. రక్ష; రక్షణ; సంరక్షణ; పరిరక్షణ; కాపు; కాపుగడ; ప్రోపు; పోషణ; గుప్తి; పాకన; అనుపాలన; ఓమిక; ** complete protection, ph. అభిరక్షణ; * protective, adj. రక్షక; ** protective coating, ph. రక్షక లేపనం; * proteins, n. ప్రాణ్యములు; మాంసՠуత్తులు; * protest, n. ఆక్షేపణ; ఫిర్యాదు; * proto, pref. ప్రథమ; ముఖ్య; ఆది; మూల; ** proto-Dravidian, ph. మూల ద్రావిడ భాష; * protocol, n. పద్ధతి; ప్రవర్తనా నియమావళి; మర్యాద; అంతస్తుకి తగిన మర్యాద; ఇచ్చి పుచ్చుకొనే పద్ధతి; * protagonist, n. నాయకుడు; నాయకురాఉ; ప్రథాన పాత్రధారి; * protandry, n. [bot.] పుంభాగ ప్రథమోత్పత్తి; The condition of flowers whose male parts mature before the female ones; [bio.] The condition in which an organism begins life as a male and then changes into a female; * protonema, n. ప్రథమతంతువు; * protoplasm, n. ఆదిపదార్థం; జీవపదార్థం; see also cytoplasm; * protozoa, n. ఆదిజీవులు; ఆదిజంతువులు; తొలేలులు (తొలి + ఏలులు); ఇవి బేక్టీరియా కంటె పెద్దవి; ఎమీబా వల్ల కలిగే గ్రహణి, మలేరియా మొదలైన వ్యాధులు ఈ రకం సూక్ష్మజీవుల వల్లనే కలుగుతాయి; * prototype, n. ఆద; మచ్చు; * protractor, n. కోణమాని; కోణమితి; కోణవిపరికరం; * protracted, adj. నానుడు; ఆలశ్యం చేసిన; విలంబిత; * proud, adj. (1) అభిమానం గల; ఆత్మాభిమానం గల; (2) గర్వం గల; * prove, v. t. రుజువు చేయు; నిరూపించు; మూదలించు; * proven, v. t. నిరూపితం; మూదలిదం; * proverb, n. సామెత; సామెం; లోకోక్తి; ఆభాణకం; సుభాషితం; సూక్తి; నుడికారం; నానుడి; జాతీయం; చాటువు; పలుకుబడి; సుద్దిన్యాయం; జనశ్రుతి; * provide, v. t. సిద్ధం చేయు; ఇచ్చు; * providential, n. దైవికం; * providentially, adv. దైవికంగా; అవశాత్తుగా; అనుకోకుండా; * province, n. పరగణా; దేశంలో ఒక విభాగం; * provision, n. ఏర్పాటు; సదుపాయం; నియమం; నిబంధన; * provisions, n. కిరానా; చిల్లర దినుసులు; రస్తు; * provisionally, adv. అందాకా; ప్రస్తుతానికి; * proviso, n. షరతు; మినహాయింపు; షరా; * provoke, v. t. రేకెత్తించు; రెచ్చగొట్టు; ప్రకోపింపచేయు; ఉత్తేజపరచు; * prowess, n. షరతు; పరాక్రమం; * prowl, v. i. నక్కు; పొంచి ఉండు; * prowler, n. పొంచి సంచరించే జంతువు లేదా వ్యక్తి; * proximate, adj. ఉప; సమీపపు; సన్నిహితమైన; ఔపశ్లేషిక; సన్నికృష్ట; ** proximate cause, ph. సన్నికృష్ట కారణం; ** proximate instruction, ph. ఉపనిషత్; ** proximate theorem, ph. ఉప సిద్ధాంతం; ఔపశ్లేషిక సిద్ధాంతం; * proximity, n. చెంత; చేరువ; చెంగలి; పొడ; తరి; దరి; దాపు; సరస; సమీపం; సామీప్యం; సన్నిధి; సాన్నిధ్యం; సన్నిధానం; దరిదాపు; దండ; అంతికం; నేదిష్టం; అందిక; నైకట్యం; * proxy, n. ఒకరి తరఫున వ్యవహరించడానికి మరొకరికి ఇచ్చే అధికారం; ప్రాతినిధ్యం; వకీల్తా: అటువంటి అధికారం పొందిన వ్యక్తి; వకీలు; * prude, n. అతివినయం ప్రదర్శించే వ్యక్తి; * prudence, n. ప్రాజ్ఞత; * prunes, n. ఎండిన ఆలూబుఖారా పండు; ఎండిన ప్లమ్; [bot.] Prunus domesticus; జ్వరము తగ్గిన తరువాత నోటికి రుచిగా ఉండడానికి వాడతారు; * prune, v. t. కత్తిరించు; త్రుంచు; పత్రించు; మొక్కల కొమ్మలను కత్తిరించు; తగ్గించు; * pruner, n. కత్తెర; పత్రిక; * pruning, n. పత్రింపు; ఎదిగేదానిని కత్తిరించడం; పొదవ్యాధి; పొలుసురోగం; * psalm, n. ప్రార్ధనా గీతం; బైబిలులో ఒక భాగం; * pseudo, adj. కుహనా; మిథ్యా; అబద్ధపు; మారు; * pseudomorphism, n. అభాసరూపత్వం; Pseudomorphism occurs when a mineral is altered in such a way that its internal structure and chemical composition are changed, but its external form is preserved; * pseudonym, n. (సూడోనిం) గోప్యనామం; కుహనా నామం; మారుపేరు; కలం పేరు; * pseudopod, n. కూటపాదం; జీవకణాలు కదలికకు [[కణసారం]] కోలగా సాగి పాదం మాదిరి ఉపయోగపడే సాధనం; * pseudoscience, n. జ్ఞానాభాస: నిజమైన జ్ఞానంలా కనిపించే అజ్ఞానం; * psoriasis, n. విచర్చిక; * psyche, n. మనస్సు; భావజాలం; * psychiatrist, n. మానసిక వైద్యశాస్త్రం ప్రకారం మానసిక రోగాలకి మందులిచ్చి కుదిర్చే వైద్యుడు; * psychic, adj. అతీంద్రియ; * psychic, n. అతీంద్రియాళువు; అతీంద్రియ శక్తులు ఉన్న వ్యక్తి; * psychoanalysis, n. మానసిక విశ్లేషణ; మనస్తత్త్వ విశ్లేషణ; * psychological, adj. మానసిక; మనస్తత్త్వ; * psychologist, n. మనస్తత్వ శాస్త్రం ప్రకారం మానసిక దౌర్బల్యాలని విశ్లేషించే వ్యక్తి; ఈ వ్యక్తి మందులు ఇవ్వడానికి వీలు లేదు; * psychology, n. (1) మనస్తత్వ శాస్త్రం; (2) మనస్తత్వం; మనుస్స్వభావం; * psychopath, n. వికలోద్వేగి; ఈ వ్యక్తి స్వయంమోహితుడే కాకుండా సిగ్గు,లజ్జ, తప్పు చేసేననే శంక లేని వ్యక్తి; a psychopath is a narcissist with no sense of guilt or shame; a psychopath is born with these traits whereas a sociopath is made by the environment; * psychosomatic, adj. మానసిక రుగ్మతకి భౌతికమైన లక్షణాలు పొడచూపే; * psychotherapy, n. మానసిక చికిత్స; * psychosis, n. గజిబిజగా, ఆందోళనకరంగా ఉండే ఆలోచనలు, లేనివి ఉన్నట్లు అనిపించే భ్రాంతి, మొదలైన లక్షణాలు ఉన్న మనో స్థితి; * psyllium, n. [bot.] ''Plantago ovata;'' Psyllium is a soluble fiber used primarily as a gentle bulk-forming laxative in products such as Metamucil. It comes from a shrub-like herb called Plantago ovata that grows worldwide but is most common in India. Each plant can produce up to 15,000 tiny, gel-coated seeds, from which psyllium husk is derived; [Tel.] ఇసపగోలచెట్టు; [Hin.] ఇస్పగోల్‌ (ఇసాబ్ గోల్); భారతదేశం అంతటా వివిధ కంపెనీల వారు దీనిని అమ్ముతున్నారు (డాబర్, వైద్యనాధ్, పతంజలి, హందర్డ్, … ఇంకా మరెందరో); విరేచనకారిగా ఈ ఇసాబ్ గోల్ ఎంతగా ప్రసిద్ధమంటే, దానితో అమూల్ కంపనీ వారు ఇస్ క్రీం కూడ తయారు చేసి అమ్ముతున్నారు; * pub, n. short for “public house”; the name for a small bar cum restaurant in the U. K.; * puberty, n. తారుణ్య దశ; ఈడు; యవ్వనం; శరీరం మీద వెంట్రుకలు కనబడే వయస్సు; * pubescent, adj. [bot.] నూగుతో ఉన్న; ** pubescent hair, ph. తరుణ వయస్సులో శరీరం మీద కనబడే వెంట్రుకలు; * public, adj. (1) బాహాటపు; బాహాటమైన; బహిరంగ; బహిరంగమైన; రట్టయిన; రట్టు; రచ్చ; పబ్లిక్‌గా; (2) ప్రజా; పౌర; జనహితైక; సర్వజనిక; పరియోక; పరి; (3) ప్రభుత్వ; రాజ్యస; దివాణపు; సర్కారు; ** public decency, ph. నలుగురిలో మర్యాద; ఔచిత్యం; పరి మర్యాద; ** public domain, ph. పరి బైలు; పరి పరిధి; ప్రజా పరిధి; ** public good, ph. ప్రజాశ్రేయస్సు; ** public health, ph. ప్రజారోగ్యం; ** public interest, ph. ప్రజాహితం; ** public officer, ph. ప్రభుత్వోద్యోగి; ప్రజాధికారి; రట్టడి; రెడ్డి; ** public opinion, ph. ప్రజాభిప్రాయం; ** public performance, ph. బహిరంగ ప్రదర్శనం; ** public relations, ph. పౌర సంబంధాలు; ** public road, ph. రహదారి; రచ్చబాట; ** public safety, ph. ప్రజాక్షేమం; ** public school, ph. సార్వజనిక పాఠశాల; ** public sector, ph. ప్రభుత్వ రంగం; ** public secret, ph. బహిరంగ రహశ్యం; ** public servant, ph. ప్రజా సేవకుడు; ప్రభుత్వోద్యోగి; ** public spirit, ph. లోకోపకార బుద్ధి; ** public worship, ph. సర్వజనక పూజ; * public, n. జనసామాన్యం; ప్రజలు; పౌరులు; పురజనులు; * publication, n. (1) ప్రచురణ; వెలయింపు; ప్రచురించబడినది; (2) గ్రంథం; వార్తాపత్రిక; ఇస్తిహారు; * publicity, n. ప్రచారం; ప్రాచుర్యం; బాహాటం; వెల్లాటకం; * publicly, adv. బాహాటంగా; * publish, v. t. ప్రచురించు; వెలయించు; * publishers, n.pl. ప్రచురణకర్తలు; ప్రకాశకులు; * pucker, v. t. అప్పళించు; * puddle, n. నీటి గుంట; కూపిక; వర్షపు నీరు చేరిన గుంట; * pudding, n. పిండి, పాలు, ధాన్యాలు, పండ్లు, గుడ్లు మొ. పదార్థాలతో చేసే తియ్యని మెత్తని వంటకం; ** rice pudding, ph. పరమాన్నం; క్షీరాన్నం; * puerile, adj. కౌమార; చిన్నపిల్లలవలె; కైశోరక; వయస్సుకి తగని; (rel.) adolescent; juvenile; immature; childish; * puerperal, adj. పురిటికి సంబంధించిన; పురిటి; ప్రసూతి; సూతికా; ** puerperal ailment, ph. సూతికా రోగం; * puff, v. t. ఊదు; * puff, v. i. గుల్లబారు; గుల్లవిచ్చు; ఉబ్బు; పొంగు; ** puffed cheeks, ph. బూరె బుగ్గలు; * pug mark, n. జంతువుల పాదముద్ర; * pugilistic, adj. జట్టి పెట్టుకునే తత్త్వం కల; పేచీకోరు; జట్టీకోరు; ** pugnacious person, ph. పేచీకోరు; * pull, v. t. పీకు; లాగు; పెరుకు; * pulley, n. కప్పీ; నేమి; త్రికాసి; గిరక, giraka; గిలక, gilaka * pulley attached to a well, ph. గిలక; * pull-ups, n. pl. దండీలు; ఒక రకం వ్యాయామం; ఎత్తుగా, క్షితిజ సమాంతరంగా వేల్లాడదీసిన చిన్న కర్రని పట్టుకుని వేల్లాడుతూ, గడ్డం కర్రకి తగిలే వరకూ శరీరాన్ని లేవనిత్తడం; * pulmonary, adj. పుఫుస; ఊపిరితిత్తులకి సంబంధించిన; ** pulmonary artery, ph. పుపుస ధమని; ** pulmonary circulation, ph. పుపుస ప్రసరణం; ** pulmonary vein, ph. పుపుస సిర; * pulp, adj. చవకబారు; * pulp fiction, ph. చవకబారు కాల్పనిక సాహిత్యం; * pulp, n. గుజ్జు; తాండ్ర; ** mango pulp, మామిడి తాండ్ర; ** paper pulp, కాగితపు గుజ్జు; * pulse, n. నాడి; ధాతునాడి; ఆరోగ్యమైన మగవాడి నాడి నిముషానికి డెబ్భయ్‍ సార్లు కొట్టుకుంటుంది; * pulsar, n. నాడీమూర్తి; నాడీతార; a celestial object, thought to be a rapidly rotating neutron star, that emits regular pulses of radio waves and other electromagnetic radiation at rates of up to one thousand pulses per second; * pulses, n. pl. కాయ ధాన్యములు; అపరాలు; * pulverization, n. పేషణము; * pulverize, v. i. గుండగు; పిండగు; నుగ్గగు; చూర్ణమగు; * pulverize, v. t. గుండచేయు; నూరు; పిండిచేయు; నుగ్గుచేయు; చూర్ణముచేయు; పేషించు; * pulverizer, పేషకి; పేషకం; పేషణ యంత్రం; పిండి మర; * pump, n. పంపు; బొంబాయి; తోడిక; చాలకం; ** hand pump, ph. బొంబాయి; ** sump pump, ph. కూప తోడిక; మురికి నీళ్లు ఒక గోతి (కూపం) లోకి చేరుకున్నప్పుడు ఆ నీటిని బయటకు తోడే సాధనం; ** water pump, ph. జల చాలకం; * pump, v. t. కుంభించు; తోడు; * pumpkin, n. గుమ్మడి; తియ్య గుమ్మడి; భద్రపర్ణి; కూశ్మాండం; * pun, n. అక్షరక్రీడ; శ్లేష; ఒకే మాటని రెండర్ధాలు వచ్చేలా ప్రయోగించటం; * punch, n. (1) పిడిగుద్దు; (2) పంచి; అయిదు రుచులతో కూడిన పానీయం; (3) పడి అచ్చు; లోహపు రేకులమీద అచ్చువేసే పనిముట్టు; ** punch line, ph. పతాక వాక్యం; * punctilious, adj. సూక్ష్మాచార; సూక్ష్మాచారపరాయణ; * punctuality, n. సమయపాలన; తరితనం; * punctually, adv. ఠంచనుగా; * punctuation mark, n. విరామ చిహ్నం; * puncture, n. తూటు; బెజ్జం; చిల్లు; పంక్చరు; పంచేరు; * puncture, v. i. తూటు పడు; బెజ్జం పడు; చిల్లు పడు; * puncture, v. t. తూటు పెట్టు; చిల్లు పెట్టు; * puncture vine, n. గోచూర పూవు; [bot.] ''Tribulus Terrestris;'' * pungent, adj; ఘాటైన; కటువైన; * punish, v. t. దండించు; శిక్షించు; * punishment, n. దండన; శిక్ష; శాస్తి, adj. శిక్షాత్మక; ** capital punishment, ph. ఉరిశిక్ష; * punk, n. పనికిమాలినది; పనికిమాలినవాడు; * punish, v. t. దండించు; శిక్షించు; * puny, adj. బుల్లి; అల్పరూపి అయిన; * pup, n. కుక్కపిల్ల; కుక్కజాతి జంతువుల పిల్ల; * pupa, n. కోశస్థం; * pupil, n. (1) కంటిపాప; కంటిగుడ్డు; కన్నుయొక్క నల్లగుడ్డు; అక్షకూటం; తారక; కనీనిక; (2) అంతేవాసి; విద్యార్థి; m. శిష్యుడు; f. శిష్యురాలు; * puppet, n. కీలుబొమ్మ; తోలుబొమ్మ; సాలభంజిక; * purchase, n. క్రయం; కొనుగోలు; * purchase, v.t. కొను; ** purchasing power, ph. కొనుగోలు శక్తి; * pure, adj. (1) పవిత్రమైన; నిష్కళంకమైన; పావన; (2) శుద్ధ; పరిశుద్ధ; స్వచ్ఛ; స్వచ్ఛంద; అమల; మృష్ట; జాను; పాళా; ప్రత్యగ్ర; అప్పటము; కల్తీకాని; నిష్కల్మషమైన; ఔపపత్తిక; చొక్కం; ** pure gold, ph. పాళా బంగారం; ** pure mathematics, ph. ఔపపత్తిక గణితం; జాను గణితం; ** pure science, ph. ఔపపత్తిక శాస్త్రం; జాను శాస్త్రం; ** pure Telugu, ph. జాను తెలుగు; * puree, n. కట్టు; ఎక్కువ నీళ్ళతో ఉడికించి, బాగా జారుగా అయేవరకూ ఎనిపిన వంటకం; ** puree of toor dal, ph. కంది కట్టు; * purgative, n. విరేచనకారి; * purgatory, n. నరకం; క్రైస్తవ మతంలో నరకం; * purge, v. t. పరిహరించు; కత్తిరించు; శుద్ధిచేయు; ప్రక్షాళించు; * purity, n. శుద్ధత; శౌచం; * purple, n. ఊదా; ఎరుపు, నీలం కలసిన రంగు; ధూమ్రవర్ణం; * purport, n. తాత్పర్యం; సారాంశం; ఫలితార్థం; * purpose, n. ప్రయోజనం; ఉద్దేశం; ఉపయోగం; ** general purpose, ph. విశాల ప్రయోజనం; ** special purpose, ph. పరిమిత ప్రయోజనం; * purposelessness, n. నిష్ప్రయోజనం; వ్యర్థం; * purposive, adj. ప్రయోజనార్ధక; * purslane, n. గంగవల్లికూర; కుల్ఫా; లూనీ భాజీ; నూనియా సాగ్; ఒక ఓషధి; బచ్చలిని పోలిన ఒక ఆకు కూర; [bot.] ''Portulaca oleracea'' of the Portulacaceae family; * purse, n. ముల్లె; డబ్బు సంచి; కీసా; పొంకణం; * push, adj. తోపుడు; * pushcart, ph. తోపుడు బండి; * push, n. చొరవ; * push-ups, n. pl. బస్కీలు; ఒక రకం వ్యాయామం; కాళ్లతోటీ, చేతుల తోటీ నేలని దన్ను చేసుకొని, బోర్లా ఉన్న భంగిమలో, నేలకి మోకళ్లు తగలకుండా, శరీరాన్ని పైకి లేపడం; * purslane, n. పావిలాకు; * pursue, v. t. (1) వెంబడించు; వెంటతరుము; అనుసరించు; (2) అనుకున్న పనిని సాధించడానికి ప్రయత్నం చేయు; * purulent, adj. చీము కలిగినట్టి; చీము పట్టిన; * purview, n. పరిధి; దృక్ పరిధి; చూపుమేర; ఎరికె; * pus, n. చీము; see also రసి; * push, v. t. తోయు; నెట్టు; * pushy, adj. చొరవ; * pussyfoot, v. i. నాన్చు; వివాదాస్పదమైన విషయంలో ఎటూ మొగ్గకుండ నాన్చు; * pustules, n. pl. చీముపొక్కులు; చీముతో నిండిన, చిన్న, గుండ్రని పొక్కులు; * putch, n. (పుచ్) విప్లవోద్యమం; * putrid, adj. కుళ్లు; కుళ్లిన; పూతి; కోథ; ** putrid odor, ph. కుళ్లు కంపు; పూతి గంధం; * putrefaction, n. కుళ్లింపు; కోథీకరణ; * puzzle, n. అరోచకం; ప్రహేళిక; పజిలు; పజిల్; ** crossword puzzle, ph. గళ్లనుడికట్టు; పదకేళి; * pyol, n. అరుగు; చీడీ; ఇంటిని ఆనుకుని ఉండే ఎత్తయిన తీనె; * pyol, n. అరుగు; ఇంటి ముందు, ఇంటికి ఆనుకుని ఉన్న ఎత్తయిన తిన్నె; * pyre, n. చితి; ఒలికి; * pyro, adj. మంటకి సంబంధించిన; * pyroelectricity, n. తాప విద్యుత్తు; అగ్నివిద్యుత్తు; ఉష్ణవిద్యుత్తు; * pyrometer, n. బాగా ఎక్కువ వేడిని కొలిచే తాపమాపకం; ఉడుకుతున్న వస్తువుల వేడిని కాని, మండుతున్న వస్తువుల వేడిని కాని కొలిచే తాపమాపకం; * pyrotechnics, n. pl. బాణసంచా; * python, n. (1) కొండచిలువ; పెనుబాము; మచ్చల కొండచిలువ (reticulated python) అన్నిటికంటె పొడవైన పాము; (2) కంప్యూటర్ రంగంలో క్రమణికలు రాయడానికి వాడే ఒక భాష పేరు; * pyorrhea, pyorrhoea (Br.) n. పూతిదంతం; దంతవేష్టి; చీము పట్టిన పన్ను;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] 894f8ypzb9talchbfjaggq6hi1rlsva 0 3007 39050 39035 2026-05-06T21:57:30Z Vemurione 1689 /* Part 3: sm-ss */ 39050 wikitext text/x-wiki <br /> =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * This dictionary uses American spelling as the primary entry word. British spelling is also shown, whenever possible. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 25 Aug 2015. ==Part 1: sa-sc== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * * '''sac, n. సంచి; తిత్తి; బస్తా; గోతం; * sacramental offering, ph. నైవేద్యం; ప్రసాదం; * sacred, adj. మంగళప్రదమైన; ** sacred necklace, ph. మంగళసూత్రం; తాళిబొట్టు; శతమానం; ** sacred thread, ph. యజ్ఞోపవీతం; జందెము; * sacrifice, n. (1) బలి; (2) త్యాగం; ఆహుతి; ** human sacrifice, ph. నర బలి; * sacrilege, n. దేవదూషణ; చెయ్యరాని పని; అపవిత్రం; ధర్మోల్లంఘన; * sacrum, n. త్రికాస్థి; * saddle, n. జీను; * sadism, n. హనన క్రౌర్యం; ఒకరిని హింసించి చూసి ఆనందించడం; రతి క్రీడలో ఎదుటి వారి శరీరానికి బాధ కలిగే పనులు చేసి ఆనందం పొందడం; see also masochism; * sadist, n. హింసాళువు; ఎదుటి వారి శరీరానికి బాధ కలిగే పనులు చేసి ఆనందం పొందే వ్యక్తి; (ety.) Marquis de Sade అనే వ్యక్తి పేరు మీదుగా వచ్చిన మాట; * safe, adj. సురక్షితమైన; నిరపాయమైన; * safe, n. (1) ఇనప్పెట్టి; మందసం; ఖాయిదా; (2) నిరపాయం; * safeguard, n. చేకాపు; * safeguard, v. t. కాపాడు; రక్షించు; బ్రోచు; సాకు; * safely, adv. క్షేమంగా; భద్రంగా; పదిలంగా; * safety, n. క్షేమం; యోగక్షేమం; భద్రత; [[File:Illustration Carthamus tinctorius0.jpg|thumb|right|250px|''Carthamus tinctorius'']] * safflower, n. కుసుంభం; కుసుంభ పువ్వు; కుసుంభా పుష్పం [bot.] Carthamus tinctorius; ** safflower oil, ph. కుసుంభ తైలం; కుసుంభ నూనె; * saffron, n. కుంకుమ పువ్వు; కేసరి; అగ్నిశిఖ; * sag, v. i. కుంగు; * sagacity, n. జాణతనం; సూక్ష్మగ్రాహత్వం; గడుసుతనం; * sage, n. (1) ముని; రుషి; (2) వంటలలో వాడే ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] Salvia officinalis; Salvia splendens; * saggy, adj. కుక్కి; * sagittal suture, n. బ్రహ్మరంధ్రం.; the soft spot on the top of an infant's head; * Sagittarius, n. (1) ధనూరాశి; (2) ఉత్తరాషాడా నక్షత్రం; ధనూరాశిలో ఉన్న ఒక చిన్న నక్షత్ర సమూహం; ** Delta, Epsilon of Sagittarius, ph. పూర్వాషాఢ నక్షత్రం; * sagittate, adj. బాణపు మొన ఆకారం కల; * sago, n. సగ్గుబియ్యం; కొన్ని తాళ జాతుల మొక్కల కాండములలో లభించే పిండి పదార్థముతో చేయబడ్డ కృత్రిమ ధాన్య విశేషం; starch from sago palm ([bot.] ''Metroxylon sagu''); see also tapioca, which is derived from cassava; * sail, n. తెరచాప; * sailor, n. ఓఁడంగి, కళాసి; ఆరకాటి; * saint, n. m. పుణ్యాత్ముడు; దైవసమానుడు; f. పుణ్యాత్మురాలు; దైవసమానురాలు; * sal, n. ఏపి చెట్టు; * salable, adj. విక్రేయం; see also sale; seller; * salary, n. జీతం; సాధారణంగా నెల నెలా ఇచ్చేది; ఒక యజమాని లేదా సంస్థ వద్ద పనిచేయడానికి వచ్చిన ఉద్యగి, పనిలో చేరడానికి ముందు, వ్రాతపూర్వకంగా, వారు చేసిన ఉద్యోగానికి "ఎంత చెల్లిస్తారో, ఒప్పందం చేసుకోబడిన" పరిహారం లేదా ప్రతిఫలం అని చెప్పవచ్చు; దీనికి ఇతర భత్యాలు కలిపే అవకాశం కూడా ఉంటుంది; ఇది సంవత్సరానికి లేదా నెలకి ఒకసారి చెల్లిస్తారు; (rel.) pay; emoluments; stipend; wages; * sale, n. (1) అమ్మకం; విపణం; వ్యాపారం; విక్రయం; (2) తెగుబడి; ప్రత్యేకంగా తగ్గింపు ధరకి అమ్మకం; * salient, adj. విశిష్టమైన; ప్రముఖమైన; * saline, adj. ఊసర; చవిటి; ఉప్పని; ** saline land, ph. ఊసర క్షేత్రం; ఊసర నేల; చౌడు నేల; ** saline soil, ph. ఊసరం; ఊసర నేల; ** saline solution, ph. చవిటి నీరు; ఊసర జలం; * saline, n. (1) చవిటి నీరు; ఊసర జలం; (2) [med.] లవణోదకము; సేలీను; * salinity, n. ఉప్పదనం; * saliva, n. లాలాజలం; ఉమ్మినీరు; నోటూట; చొంగ; ** salivary ducts, ph. లాలాజల నాళములు; ** salivary glands, ph. లాలాజల గ్రంథులు; * salivation, n. నోటి ఊట; లాలాస్రావం; చొంగ కారడం; * salt, n. లవణం; ఉప్పు; చవి; ** chemical salt, ph. లవణం; రసాయనపు ఉప్పు; a compound formed when the hydrogen of an acid is replaced by a metal or other cation. Salts are typically crystalline solids and are often formed through neutralization reactions between acids and bases. Common table salt, sodium chloride (NaCl), is a specific example of a salt. ** grain of salt, ph. ఉప్పు కల్లు; ఉప్పు రాయి; ఉప్పు బెడ్డ; ** Roman salt, ph. రోమక లవణం; రాతి ఉప్పు; ** rock salt, ph. రాతి ఉప్పు; సైంధవ లవణం; గని ఉప్పు; రవుమకం; రోమక లవణం; (note) రాతి ఉప్పుని సైంధవ లవణం అంటారు. సింధువు అంటే సముద్రం కనుక సైంధవ లవణం అంటే సముద్రపు ఉప్పే. కాని గనిలోకి మాత్రం ఉప్పు ఎక్కడనుండి వచ్చింది? అక్కడ ఒకానొకప్పుడు సముద్రం ఉండడం వల్లనే కదా. ** sea salt, ph. సముద్రపు ఉప్పు; సైంధవ లవణం; ** salt crypt, ph. ఉప్పు పాతర; ** salt marsh, ph. కరవాక; ఉప్పళం; ఉప్పు పర్ర; ** salt warehouse, ph. ఉప్పు కొఠారు; ** salt bed, ph. ఉప్పు మడి; ** Himalayan salt, ph. Salt mined in Pakistan some 300 km from the Himalayas; this salt is pink due to traces of iron oxide (rust) and contains several minerals but is essentially the same as 99%.NaCl; ** kosher salt, ph. పెద్ద స్పటికముల రూపంలో ఉన్న ఉప్పు; Usually large, flaky crystals of pure Sodium chloride; The word "kosher" here has no religious connotation, as in "kosher meat;" ** table salt, ph. ఉప్పు; ఉప్పుబెడ్డ; చవి; బిడము; usually, small, dense crystals of sodium chloride + impurities + additives such as iodine; * saltpeter, n. పెట్లుప్పు; సురేకారం; యవక్షారం; Potassium nitrate; KNO<sub>3<sub>; * saltworks, n. ఉప్పురేవు; * saltiness, n. లావణ్యం; ఉప్పతనం; * saltless, adj. ఉప్పిడి; చప్పిడి; * saltpeter, n. యవక్షారం; సురేకారం; పెట్లుప్పు; * salty, adj. చవిటి; ఉప్పని; * salty soil, n. ఊసరం; * salutation, n. అభివందనం; వందనం; నమోవాకము; జోత; నమస్కారం; కయిమోడ్పు; ప్రణతి; ప్రణామం; ** salutation at dawn or dusk, ph. సంధ్యావందనం; * salvation, n. నివృత్తి; నిర్వృతి; నిష్కృతి; మోక్షం; కైవల్యం; * salve, n. లేపనం; గాయాలకి పూయు మందు; [[File:Sambar_%28Cervus_unicolor_unicolor%29_male.jpg|right|thumb|మగ కణుజు]] * sambur, n. సాంబా; కణితి; కణుజు; భారతదేశపు అడవులలో ఉండే పెద్ద లేడి వంటి మృగం; sambar; [bio.] ''Rusa unicolor''; * sample, n. మచ్చు; మాదిరి; మచ్చుతునక; ప్రతిరూపం; ** sample lessons, ph. మాదిరి పాఠాలు; * sampling, n. మచ్చు చూడడం; స్థాలీపులక న్యాయం; ** sampling theory, ph. స్థాలీపులాక సిద్ధాంతం; స్థాలీపులాక వాదం; * sanction, v. t. (1) మంజూరు చేయు; ఆమోదించు; అనుమతించు; (2) సరఫరాని నిలిపివేయు; ఆంక్షలు విధించు; (note) ఒకే మాటకి వచ్చిన వ్యతిరేకార్థాలు గమనించునది; * sanctity, n. పవిత్రత; * sanctuary, n. (1) శరణ్యం; శరణాలయం; ఆశ్రయం; అభయాలయం; (2) పుణ్యస్థలి; గర్భగుడి; ** bird sanctuary, ph. విహంగ శరణాలయం; ** forest sanctuary, ph. అభయారణ్యం; ** wildlife sanctuary, ph. వన్యమృగ శరణాలయం; వన్యమృగ శరణారణ్యం; * sanctum, n. గుడి; ** inner sanctum, ph. గర్భగుడి; ** outer sanctum, ph. ముఖమండపం; ** sanctum sanctorum, ph. గర్భగుడి; పరమ పవిత్రమైన; * sand, n. సైకతం; సికత; వాలుక; ఇసుక; కూర్పం; ** sand clock, ph. వాలుకాయంత్రం; ఇసక గడియారం; ఇసుక గడియారము; ** sand dune, ph. ఇసక దిబ్బ; ఇసక తిన్నె; సైకతం; ఇసుక దిబ్బ; ఇసుక తిన్నె; * sandbank, n. ఎక్కిలి; ఇసక మేట; ఇసుక మేట; * sandals, n. pl. ఆకుచెప్పులు; ఆకుజోళ్లు; ** sandalwood paste, ph. చందనం; గంధం; మంచిగంధం; గంధపు ముద్ద; చందన ఖమీరం; ** sandalwood tree, ph. చందనపు చెట్టు; గంధపు చెట్టు; పటీరవిటపి; భద్రశ్రీ; * sandbar, n. ఇసక మేట; ఇసుక మేట; * sandpaper, n. ఉప్పుకాగితం; గరుకుకాగితం; హంస కాగితం; * sandpiper, n. ఉల్లంకి; ఒక రకం పక్షి; ** common sandpiper, ph. సాదా ఉల్లంకి; సాధారణ ఉల్లంకి; ** spotted sandpiper, ph. చుక్కల ఉల్లంకి; ** solitary sandpiper, ph. ఒంటరి ఉల్లంకి; ** spotted redshank sandpiper, ph. కెంపుకాలి ఉల్లంకి; ** green sandpiper, ph. ఏరుల్లంకి పిట్ట; పచ్చ ఉల్లంకి; ** greater yellowlegs sandpiper, ph. పసుపుకాళ్ల పెద్ద ఉల్లంకి; ** lesser yellowlegs sandpiper, ph. పసుపుకాళ్ల చిన్న ఉల్లంకి; ** common redshank sandpiper, ph. పగడపుకాళ్ల ఉల్లంకి; ** marsh sandpiper, ph. చిత్తడినేల ఉల్లంకి; ** wood sandpiper, ph. కలప ఉల్లంకి; * sandy, adj. ఇసక; సికతల; ఇసుక సంబంధమైన; ** sandy soil, ph. ఇసక మట్టి; ఇసుక మట్టి; * sanitation, n. శౌచం; పారిశుధ్యం; * sanity, n. స్థిరచిత్తత; చిత్త స్థిరత; * sans, prep. వినా; లేకుండా; కాకుండా; ** sans devotion, ph. భక్తి వినా; భక్తి లేకుండా; * sap, n. రసం; కర్రు; సారం; పస; * sapphire, n. నీలం; ఇంద్రనీలం; నీలమణి; నవరత్నాలలో ఒకటి; (ety.) Sans. శనిప్రియా; [[File:Gardenology-IMG 4861 hunt10mar.jpg|thumb|right|saraca=అశోక]] * saraca, n. అశోకవృక్షం; * sarsaparilla, n. సుగంధిపాల; అనంతమూల్; [bot.] ''Smilax officinalis;'' ''Smilax regelii;'' ''Hemidesmus indica;'' ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; * sarcasm, n. ఎత్తిపొడుపు; ఉపాలంభం; వ్యంగ్యం; వక్రోక్తి; సంతక్షణ; ** sarcastic speech, ph. వ్యంగ్యోక్తి; * sari, n. చీర; కోక; శాటి; సాడి; * Satan, n. సైతాను; క్రైస్తవ మతంలో మంచికి చుక్కెదురు; మానవుని శత్రువు; ఇస్లాం మతంలో సైతాను అంటే మానవుని శత్రువు; ఈ సైతానునే Devil అని కూడా అంటారు; * satellite, n. (1) ఉపగ్రహం; (2) అనుచరుడు; ఆశ్రితుడు; ** communication channel, ph. సమాచార పథం; వార్తా పథం; ** communication gap, ph. అవగాహన లోపం; ** communication satellite, ph. సమాచార ఉపగ్రహం; * satire, n. వక్రోక్తి; ఆక్షేపం; అధిక్షేపం; వ్యంగ్యం; వ్యంగ్యకావ్యం; * satisfaction, n. సంతృప్తి; సంతృష్టి; తృప్తి; తనివి; తుష్టి; ఆపోక; * satisfactory, adj. సంతృప్తికరమైన; * saturated, adj. సంతృప్త; ** saturated hydrocarbons, ph. సంతృప్త ఉదకర్బనాలు; ** saturated fatty acid, ph. సంతృప్త ఘృతికామ్లం; * Saturday, n. శనివారం; స్థిరవారం; మందవారం; * Saturn, n. (1) శని; శనిగ్రహం; (2) శనైశ్చరుడు; శనైః అంటే నెమ్మదిగా, చరః అంటే నడచే వాడు అని వాచ్యార్థం; వేదాంగ జ్యోతిష్య పరంగా శని గ్రహం తక్కిన గ్రహాలకంటే మిక్కిలి దూరంగా ఉన్నది. అందువల్ల, ఆయన ఒక పూర్తి పరిభ్రమణం చేయడానికి అన్ని గ్రహాలకంటే ఎక్కువ సమయం తీసుకుంటాడు. రాశి చక్రం ఒక సారి చుట్టి రావడానికి, ఆయనకు 30 సంవత్సరాలు పడుతుంది; * satyr, n. (సేటర్) (1) కామాతురుడు, రిరంసువు; (2) గ్రీకు పురాణ గాథలలో కనిపించే ఒక శాల్తీ; (3) కిన్నరుడు; హిందూ పురాణాలలో కనపడే మనిషి శరీరం, గుర్రపు చెవులు, గుర్రపు తోక ఉండి, కామాతురతతో ఉండే ఒక శాల్తీ; see also centaur; * saunter, v. i. నెమ్మదిగా, తొందర లేకుండా, నడుచు; పెళ్లి నడకలు నడచు; * saute, v. t. వేయించు; దోరగా వేయించు; వేపు; * saucer, n. తాంబాళం; తలియ; తటి; ** flying saucer, ph. ఉడ్డీన తాంబాళం; * savage, adj. కిరాతక; * save, adv. వినా; తప్ప; * save, v. i. ఆదాచేయు; దాచు; * savings, n. ఆదా; నిల్వలు; పొదుపు మొత్తాలు; * savory, n. రుచ్యం; రుచి అయిన పదార్థం: * saw, v. i. చూసెను; చూసితిని; చూసేడు; చూసింది; * saw, n. రంపం; క్రకచం; కదరం; * sawtooth, n. రంపపుపన్ను; క్రకచదంతం; ** sawtooth wave, ph. [elec.] క్రకచదంత కెరటం; * say, v. t. చెప్పు; అను; ఉటంకించు; ఆడు; వచించు; వ్రాక్కుచ్చు; నుడువు; * saying, n. నానుడి; సామెత; లోకోక్తి; కింవదంతి; * scab, n. పక్కు; పుండు మీద గడ్డకట్టిన రసి; * scabies, n. గజ్జి; ఒక రకం చర్మ రోగం; Scabies is an itchy skin condition caused by tiny parasites. It’s passed through skin-to-skin contact, usually during sex. Scabies isn’t dangerous and can be cured; * scaffolding, n. (1) గోవ; సారువ; పరంజా; (2) మంచె; అరప; * scalariform, n. నిచ్చెన ఆకారం; * scalding, adj. మరుగుతూన్న; సలసల మరుగుతూన్న; కాగుతూన్న; దాహక; [[File:PianoKeyboard.svg|right|thumb|పియానో మీద 12 స్వరముల స్వరదండం]] * scale, n. (1) పొలుసు; పొర; (2) కొలమానం; కొలబద్ద; గీట్లబద్ద; మానదండం; కాటా; కాకిణి; స్కేలు; (3) ఎత్తు; (4) స్వరమాలిక; స్వరాల శ్రేణి; మేళకర్త; రాగం; a musical scale may contain all the seven ''swaras'' or only a subset of ''swaras''; (5) భారీతనాన్ని సూచించే మాట; ** chromatic scale, ph. పాశ్చాత్య సంగీతంలో 12 స్వరములు కల స్వరదండం; The chromatic scale is a set of twelve pitches ;(more completely, pitch classes), with notes separated by the interval of a semitone; The word chromatic comes from the Greek chroma, color; and the traditional function of the chromatic scale is to color or embellish the tones of the major and minor scales; ** large scale, ph. పెద్ద ఎత్తు; భారీ; ** small scale, ph. చిన్న ఎత్తు; లఘు; * scale, v. t. (1) ఎక్కు; అధిరోహించు; (2) చేప పొలుసులని ఒలుచు; * scales, n. (1) తక్కెడ; త్రాసు; తుల; కాటా; కాకిణి; తూనిక; (2) తక్కెడలో ఇటూ అటూ ఉండే సిబ్బిలు; (3) పొలుసులు; చేపల వంటి జీవుల శరీరంమీద ఉండే పొలుసులు; * scalp, n. మాడు; కపాలం; జుత్తు గీకేసిన తర్వాత కనిపించే శిరోభాగం; * scam, n. మోసం; * scan, v. t. ఆలోకించు; * scandal, n. కళంకం; లజ్జాకర విషయం; * scanner, n. ఆలోకిని; * scapegoat, n. బలిపశువు; * scapula, n. అంసఫలకం; రెక్క ఎముక; భుజంలో ఉన్న పలక వంటి ఎముక; * scar, n. మచ్చ; కిణం; గాయం మానగా మిగిలే చర్మపు ముడత; [[File:Scarabaeus.pius.-.calwer.20.12.jpg|thumb|right|Scarabaeus.pius=పేడపురుగు]] * scarabaeus, n. పేడపురుగు; * scarce, adj. అరుదైన; అపురూపమైన; దొరకకపోవడం; * scarce, adv. అరుదుగా; అపురూపంగా; కదాచిత్తుగా; * scarcely, adv. అరుదుగా; సకృత్తుగా; * scarcity, n. ఎద్దడి; కొరత; చాలమి; లేమిడి; సంక్షోభం; దొరకకపోవుట; ** scarcity of electricity, ph. విద్యుత్ సంక్షోభం; ** scarcity of water, ph. నీటి ఎద్దడి; * scare, v. t. భయపెట్టు; హడలగొట్టు; బెదిరించు; * scarecrow, v. t. బెదురుబొమ్మ; దిష్టిబొమ్మ; * scatter, v. i. చెదురు; విరజిమ్ము; * scatter, v. t. జల్లు; విరజిమ్ము; పరిక్షేపించు; ** scatterbrain, n. అపసంతి; a person who is forgetful, disorganized, or unable to concentrate or think clearly; ** scatter diagram, ph. వ్యాకీర్ణ పటం; పరిక్షేప పటం; వ్యాపక పటం; * scattered, adj. చెదురు మదురుగా; ప్రకీర్ణ; వ్యాకీర్ణ; పరిక్షిప్త; అవకీర్ణ; ప్రకిరణ: ఉద్ధూత; * scattering, n. జల్లు; చెదరడం; విరజిమ్ముట; పరిక్షేపణం; జల్లడం; ** back scattering, ph. అప పరిక్షేపణం; వెనకకి జల్లడం; పతన వికిరణం పరావర్తనం చెందినప్పుడు, పరావర్తన కోణం పతన కిరణం దిశ నుండి 90 డిగ్రీలకి మించి ఉంటే దానిని అప పరిక్షేపణం అంటారు; ** elastic scattering, ph. స్థితిస్థాపక పరిక్షేపణం; ఈ రకం పరిక్షేపణలో పతన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తి క్షీణించకుండా పరావర్తన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An elastic collision is a collision in which there is no net loss in kinetic energy in the system as a result of the collision. Both momentum and kinetic energy are conserved quantities in elastic collisions. Suppose two similar trolleys are traveling toward each other with equal speed. They collide, bouncing off each other with no loss in speed. This collision is perfectly elastic because no energy has been lost. ** inelastic scattering, ph. ఘన పరిక్షేపణం; కేరం బల్ల మీద పిక్కలు గుద్దుకున్నప్పుడు ఈ రకం పరిక్షేపణ జరుగుతుంది; ఈ రకం పరిక్షేపణలో పతన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తిలో సింహ భాగం క్షీణించి, మిగిలినది పరావర్తన రేణువుల గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An inelastic collision is a collision in which there is a loss of kinetic energy. While the momentum of the system is conserved in an inelastic collision, kinetic energy is not. This is because some kinetic energy had been transferred to something else. Thermal energy, sound energy, and material deformation are likely culprits. Suppose two similar trolleys are traveling towards each other. They collide, but because the trolleys are equipped with magnetic couplers they join together in the collision and become one connected mass. This type of collision is perfectly inelastic because the maximum possible kinetic energy has been lost. This doesn't mean that the final kinetic energy is necessarily zero; momentum must still be conserved. * scavenger, adj. పాకీ; * scavenger, n. బలిభుక్కు; బలిభుజం; చచ్చిపోయిన జీవులని తినే జంతువు; * scene, n. (1) దృశ్యం; ఈక్షితం; సన్నివేశం; (2) ఘట్టం; (3) రాద్ధాంతం; * scenery, n. దృశ్యం; ఈక్షితం; * scent, n. (1) వాసన; సుగంధం; (2) తావినూనె; అత్తరు; సెంటు; * scepter, n. రాజదండం; * schadenfreude, n. ఎదుటివాడికి తగిన శాస్తి జరిగిందని సంతోషించడం; * schedule, n. కాలసూచి; కాలపట్టిక; అనుసూచి; సమయాపన; సేపరము; షెడ్యూలు; (2) అధికరణం; రాజ్యామ్గంలో ఒక భాగం; * scheduling, n. సేపరణ; ఒక సమయం ఎన్నుకుని ఏర్పరచు; * schema, n. బొమ్మ; వ్యూహం; * schematic, n. ఒక పథకాన్ని నఖచిత్రంలా చూపించే బొమ్మ; * scheme, n. ఎత్తు; పద్ధతి; ఉపాయం; పథకం; తంత్రం; వ్యూహం; వ్యూహరచన; యుక్తి; పన్నాగం; కుట్ర; * schizophrenia, n. మనోవిదళనం; ఒక రకమైన మానసిక వ్యాధి; వాస్తవమేదో, భ్రమ ఏదో తెలియకుండా, ఏవేవో అపోహలతో, సాంఘికమైన లంకెలు లేకుండా ఉండే ఒక తత్త్వం; * schmooze, n. బాతాకానీ; * scholar, n. m. పండితుడు; ప్రాజ్ఞుడు; పారంగతుడు; విబుధుడు; భట్టారకుడు; మనీషి; ధీమతి; దీర్ఘదర్శి; f. పండితురాలు; ప్రాజ్ఞి; విదుషి; విదుషీమణి; * scholarship, n. (1) పాండిత్యం; వైదుష్యం; ప్రజ్ఞ; విద్వత్తు; వేత్తృత్వం; (2) విదార్థి వేతనం; * school, n. బడి; పాఠశాల; విద్యాలయం; పడగసాల; ** school of thought, ph. వాదం; సిద్ధాంతం; అభిప్రాయం; మతం; * sciatic, adj. కటి; తుంటి; ఆసన; * science, n. శాస్త్రం; విజ్ఞానం; విన్నాణం; నీతి; ** applied science, ph. ఉపయుక్త శాస్త్రం; ** mathematical science, ph. గణిత శాస్త్రం; ** penal science, ph. దండనీతి; penal code; ** political science, ph. రాజనీతి; ** pure science, ph. ఔపపత్తిక శాస్రం; * scientific, adj. శాస్త్రీయ; వైజ్ఞానిక; ** scientific attitude, ph. శాస్త్రీయ వైఖరి; ** scientific method, ph. శాస్త్రీయ విధానం; శాస్త్రీయ పద్ధతి; ** scientific perspective, ph. శాస్త్రీయ దృక్పధం; * scintillation, n. ప్రస్పురణం; తళుకులు; * scion, (సియన్) , n. వారసుడు; వంశోద్ధారకుడు; * scissors, n. కత్తెర; కృపాణి; కర్తరి; కడిదెన; (ety.) కడియు (నరుకు) అనే తెలుఁగు ధాతువుకు ఎన = వెనుజేర్పు అనే ప్రత్యయాన్ని కలిపి రూపొందించినట్టిది. * sclerosis, n. శరీరంలోని కణజాలం మెత్తదనం కోల్పోయి గట్టిపడడం; ** otosclerosis, n. మధ్యచెవిలోని మూడు బుల్లి ఎముకలు విశృంఖలంగా ఎదిగి చలనం కోల్పోవడం; * scold, v. t. తిట్టు; నిందించు; మాటలు అను; ఆడిపోసికొను; * scoot, v. i. డేకు; దేకు; slide in a sitting position; * scope, n. అవకాశం; ఆస్కారం; * scorch, v. i. మాడు; మలమల మాడు; * scorch, v. t. మాడ్చు; మలమల మాడ్చు; * score, n. (1) అంకాలు; ఆటలలో వచ్చే “గెలుపులు ”; స్కోరు; ఆటల పోటీలలో జట్లకి వచ్చే మార్కులు; (2) స్వరకల్పన; సంగీత దర్శకుడు కుదిర్చే వాద్య సంగీతం; (3) ఇరవై; కోడిగ; * scorn, v. t. తిరస్కరించు; * scorn, n. తిట్టు; ఆరడి; * Scorpio, n. [[వృశ్చికరాశి]]; ఆకాశంలో కనిపించే ద్వాదశ రాశులలో ఒక రాశి; ** Alpha, Sigma, Tao of Scorpio, ph. జ్యేష్ఠ నక్షత్రం; ** Beta, Delta, Pi of Scorpio, ph. అనూరాధ నక్షత్రం; * scorpion, n. [[తేలు]]; వృశ్చికం; ** black scorpion, ph. నల్ల తేలు; ఎనుప తేలు; ** large black scorpion, ph. మండ్రగప్ప; పుట్టతేలు; ** red scorpion, ph. ఎఱ్ఱ తేలు; * scoundrel, n. తులువ; కుత్సితుడు; దగుల్భాజి; * scour, v. t. రుద్దు; పాము; * scouring rushes, n. అశ్వవాలం; ఒకరకం గడ్డి; * scout, v.t. పరిశీలన చేయు; * scrap, adj. చిత్తు; బీడు; రద్దు; ** scrap iron, ph. చిత్తు ఇనుము; బీడు ఇనుము; ** scrap paper, ph. చిత్తు కాగితం; * scrape, v. t. గీకు; గోకు; * scratch, n. గీర; గీరిక; * scratch, v. t. గోకు; గీరు; రక్కు; బక్కురు; ** gently scratch, ph. గోకు; గీరు; ** harshly scratch, ph. రక్కు; బక్కురు; * scream, n. గావు కేక; అరుపు; * screen, n. (1) తెర; తెరచీర; యవనిక; ప్రతిసీర; కనాతి; (2) అడ్డు; వ్యవధానం; ముసుగు; (3) గాజుతెర; * screen, v. t. (1) తెరమీద బొమ్మ వేసి చూపించు; (2) అడ్డు పెట్టు; (3) వైద్య పరీక్ష చేసి ఫలానా జబ్బు ఉందో లేదో నిశ్చయించు; వడకట్టు; ఎంపిక చేయు; * screenplay, n. చిత్రానువాదం; చిత్రానుకరణ; చిత్రానుసరణ; ఒక కథని సినిమా తియ్యడానికి వీలుగా మలచి రాసిన రాత; * screenshot, n. తెరపట్టు; కంప్యూటర్ తెర మీద కనిపించే అంశాన్ని బొమ్మ రూపంలో పట్టుకునే ప్రక్రియ ద్వారా సేకరించిన బొమ్మ; * screw, n. నీల; కీలం; మర; మరమేకు; చీల; మరచీల; మరచుట్టు; * screwdriver, n. మరచుట్టు ని తిప్పే కొరముట్టు; * screwpine, n. మొగలి; గేదంగి; గొజ్జంగి; * screw, v. t. (1) సీలతో బిగించు; (2) పాడు చేయు; * scribble, v. t. బరుకు; గిలుకు; * scribe, v. i. రాయు; లిఖించు; * scribe, n. లేఖరి; లేఖకుడు; రాయసకాడు; రాతకాడు; వ్రాయసకాడు; నోటితో చెబితే కాగితం మీద రాసే ఆసామీ; * scrip, n. చీటీ; చందా చీటీ; * script, n. (1) లిపి; వ్రాత; లేఖనము; అక్షర విన్యాసము; see also font; (2) రాతప్రతి; సంభాషణలు రాసిన పుస్తకం; * scriptures, n. pl. పవిత్ర గ్రంథాలు; * scroll, n. (1) కాగితపు చుట్ట; చుట్ట చుట్టిన పొడవైన కాగితం; (2) చుట్టచుట్టిన పొడవైన కాగితం మీద రాసిన రాత; (3) జాబితా; * scroll, v. i. జరుపు; పొడవైన జాబితాని చిన్న తెర మీద చదవడానికి వీలుగా పైకి, కిందకి జరపడం; ** scroll bar, ph. జరుపుడు పట్టా; చిన్న కంప్యూటర్ తెర మీద పొడుగ్గా ఉన్న రాతని పైకి, కిందకి జరపడానికి వాడే ఉపకరణం; * scrotum, n. బీజకోశం; సాటెం; * scrub, v. t. తోము; రుద్దు; ** scrub jungle, ph. చిట్టడవి; a plant community characterized by vegetation dominated by shrubs, often also including grasses, herbs, and geophytes; * scruples, n. ధర్మాధర్మ శంక; పాపభీతి; * scrupulous, adj.ధర్మాధర్మ శంక గల; పాపభీతిగల; * scrupulously, adv. నిష్టతో; నమ్మకంగా; * scrutiny, n. సూక్ష్మపరీక్ష; * sculptor, n. శిల్పి; కారువు; * sculpture, n. శిల్పం; * scum, n. (1) తెట్టు; జల పదార్థాలమీద తేలే మరొక పదార్థం; సాధారణంగా మలిన పదార్థం; (2) మడ్డి; జల పదార్థాలని నిలబెడితే దిగువకి దిగే మరొక పదార్థం; సాధారణంగా మలిన పదార్థం; (3) పాచి; నిల్వ ఉన్న మురికి నీటిలో కనబడే ఆకుపచ్చని పదార్థం; * scurvy, n. శీతాదం; [[విటమిన్ సి]] లోపం వల్ల కలిగే ఒక జబ్బు; * Scuttlebutt, n. వ్యర్థప్రసంగం, జల్పనం. సుద్దులు; వదంతి; వినికిడి; జనప్రవాదము; లోకవార్త; (కిం)వదంతి; పుకారు; rumor; gossip; * scythe, n. కొడవలి; వంకర కత్తి;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: sd-sl== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''sea, n. సముద్రం; సింధువు; మున్నీరు; సాగరం; జలనిధి; జలధి; జలరాశి; అర్ణవం; కడలి; కంధి; అబ్ధి; అంబుధి; ఉదధి; నీరాకరము; రత్నాకరము; పారావారము; వారాశి; ** inland sea, ph. తట్టు కడలి; ** sea breeze, ph. సముద్ర మారుతం; కడలి తెమ్మెర; ** sea gull, ph. సముద్రపు పావురం; సముద్రపు గువ్వ; ** sea level, ph. సముద్ర మట్టం; కడలి మట్టం; ** sea shore, ph. సముద్రపుటొడ్డు; పారావారం; చెలియలికట్ట; కడలిటొడ్డు; * seafarer, n. నావికుఁడు; * seafood, n. మీనాద్యాహారాలు; కడలి తిండి; * seal, n. (1) అతుకు; (2) ముద్ర; ముద్రిక; మొహరు; సీలు; (3) నీటి సింహం -- Sea Lion; * seal, v. t. (1) అతుకు; అంటించు; (2) ముద్రవేయ; సికా వేయు; ** sealing wax, ph. లక్క; సికా లక్క; యావం; * seam, n. కుట్టు; అతుకు; * seamstress, n.f. కుట్టు పనిచేసే స్త్రీ; * sear, v. t. మాడ్చు; * search, v. t. వెతుకు; అన్వేషించు; శోధించు; గవేషించు; గాలించు; దేవు; తనిఖీ చేయు; నెమకు; ** search in water by dragging, ph. దేవు; * search, n. అన్వేషణ; శోధన; సోదా; గవేషణ; వెతుకుడు; ** search engine, ph. అన్వేషణ యంత్రం; శోధన యంత్రం; గవేషణ యంత్రం; ప్రపంచ వ్యాప్తంగా కంప్యూటర్ల వాడకం పెరిగిన తర్వాత ఎవరెవరి కంప్యూటర్లలో ఏ విషయాలు లభ్యమవుతాయో వెతికే యంత్రం; ** search for truth, ph. సత్యశోధన; * searchlight, n. కంచు కాగడా; శోధన జ్యోతి; * seashell, n. గుల్ల; శంఖం; * season, n. కాలం; ఋతువు; సమయం; అత్తడి; ** Fall season, ph. శిశిరర్తువు; ఆకురాలు కాలం; ** rainy season, ph. వర్షాకాలం; వర్షర్తువు; వానత్తడి; ** autumn season, ph. శిశిరర్తువు; ఆకురాలు కాలం; ** summer season, ph. ఎండాకాలం; వేసవి; గ్రీష్మర్తువు; ఎండత్తడి; ** winter season, ph. శీతాకాలం; చలికాలం; * season, v. t. తాలించు; * seasonal, adj. కాలోచిత; * seasonable, adv. కాలానుగుణ్యంగా; అత్తడికి అనువుగా; * seasoning, n. (1) మసాలా; సాంబారం; (2) రుచి కొరకు వేసే ఉప్పు; (3) పోపులు, మసాలాలు వేసి రుచిని ఇనుమడించడం; (4) పదునుపట్టడం; ఇనుముతో చేసిన వంట పాత్రలు, పెనాలు తుప్పు పట్టి పాడవకుండా అప్పుడప్పుడు శుబ్రం చేసి, నూనె రాసి ఉంచడం; * seat, n. (1) ఆసనం; పీఠం; పీట; ఠేవిణి; వితర్థిక; ఉపవిష్టిక; అదివాసం; కూర్చునే చోటు; ఇరువు; సీటు; (2) ఇరువు; స్థానం; సీటు; కళాశాలలో ప్రవేశార్హత; ** seat of the pants guess, ph. [idiom], ఊహాగానం; ఊహ; * seaweed, n. సముద్ర శైవాలం; సముద్రపు నాచు; సముద్రపు కలుపు; శైవాలం; కడలి కలుపు; కడలి పాచి; కంబుని; Kelps are large seaweeds (algae) belonging to the brown algae (Phaeophyceae) in the order Laminariales; (see also) kelp; ** sebaceous glands, ph. చమురు గ్రంథులు; తైల గ్రంథులు; నూనె కంతులు; చర్మం కింద ఉండే ఈ గ్రంథులలో ఊరే చమురు వల్లనే మన శరీరాలు ఎండి పోకుండా ఉంటున్నాయి; * secant, n. (1) ఖండన రేఖ; కోత గెర; ఒక వక్రరేఖని రెండు చోట్ల ఖండించే గీత; (2) ఒక లంబకోణ త్రిభుజంలో కర్ణం పొడుగుకీ, లఘు కోణానికి ఆసన్నంగా ఉన్న చిన్న భుజం పొడుగుకీ ఉన్న నిష్పత్తి; కోసైను యొక్క వ్యుత్క్రమము; * seclusion, n. ఏకాంతం; * second, n. (1) లిప్త; క్షణం; సెకను; నిమిషంలో అఱవైయవ వంతు; (2) రెండవది; ద్వితీయం; * second, adj. ద్వితీయ; రెండవ; మలి; ** second printing, ph. మలి ముద్రణ; ** second to none, ph. అద్వితీయం; ** second hand, ph. గడియారంలో సెకండ్లు చూపించే ముల్లు; * secondhand, adj. ఒకసారి వాడిన; పాతబడిన; * secondary, adj. ఉప; పిల్ల; అప్రధాన; గౌణ; ద్వితీయ; రెండవ; ** secondary meaning, ph. గౌణార్థం; ** secondary school, ph. ఉన్నత పాఠశాల; రెండవ పాఠశాల; ** secondary stem, ph. ఉపకాండం; ఉపశాఖ; పిల్ల కొమ్మ; * secondary, n. అప్రధానం; గౌణం; ద్వితీయం; రెండవది; * secrecy, n. గుప్తత; గోప్యత; గుట్టుతనం; గోపనీయత; విషయాన్ని దాచి పెట్టడం; * secret, adj. రహస్య; మర్మ; గుప్త; గోప్య; * secret organs, ph. మర్మేంద్రియాలు; మర్మావయవాలు; * secret, n. రహస్యం; గుట్టు; మర్మం; గుప్తం; గోప్యం; గాయకం; గుహ్యం; ** open secret, ph. బహిరంగ రహస్యం; రట్టైన గుట్టు; ** top secret, ph. గుహ్యాతి గుహ్యం; గుహ్యతమం; ** unfathomable secret, ph. చిదంబర రహస్యం; ** chamber of secret, ph. గుట్టుల గది; * secretly, adv. రహశ్యంగా; చాటుగా; దొంగచాటుగా; గుంభనంగా; గోప్యంగా; గుప్తంగా; గుట్టుగా; * secretariat, n. సచివాలయం; కార్యదర్శుల కార్యాలయం; ఏలుబడి నెలవు; * secretary, n. కార్యదర్శి; సచివుడు; ఏలుదోఁడు; * secretion, n. ఊట; స్రావం; కిట్టు; ఉట్రం; * secretiveness, n. దాపరికం; * sect, n. తెగ; శాఖ; కొమ్మ; కోవ; * sectarian, n. శాఖాభిమాని; * section, n. (1) సర్గం; పరిచ్ఛేదం; భాగం; గణం; ప్రకరణం; స్కంధం; పాదం; ఖండం; సంపాతం; (2) కోత; ** cross section, ph. అడ్డకోత; ** longitudinal section, ph. నిలుకోత; * sector, n. (1) రంగం; పేట; (2) వృత్తంలో ఒక భాగం; ** public sector, ph. ప్రభుత్వరంగం; * secular, adj. (1) లౌకిక; ప్రాపంచిక; (2) మతాతీత; మత సంబంధం కాని; * security, n. (1) భద్రత; బందోబస్తు; (2) జామీను; తాకట్టు; హామీ; ధరావతు; జమానతు; ** security forces, ph. pl. భద్రతా దళాలు; ** security system, ph. భద్రతా వ్యవస్థ; * Security Council, n. భద్రతా సంఘం; * sedative, n. శమనకారి; ఉపశమనికం; ఉపశమనాన్ని ఇచ్చే ఔషధం; * sedentary, adj. నిలగ్న; ఒకే స్థానమందు ఉండేది; ** sedentary lifestyle, ph. నిలగ్న జీవన సరళి; నిలగ్న బతుకు బాణీ; * sedge, n. తుంగ; ఒక రకం గడ్డి; * sedition, n. రాజద్రోహం; దేశద్రోహం; అధికారధిక్కారం; * sediment, n. మడ్డి; గసి; మష్టు; కల్కం; అవసాదం; * sedimentary, adj. కల్కిక; అవక్షేప; మస్టు; ** sedimentary rock, ph. కల్కిక శిల; అవక్షేప శిల; మస్టు శిల; ** sedimentary rock formation, ph. కల్కిక ఛిలా విన్యాసం; అవక్షేప శిలా విన్యాసం; మస్టు శిలా విన్యాసం; * sedimentation, n. కల్కనం; మట్టి దిగజారడం; గసికట్టడం; అవసాదనం; * seduce, v. t. చెరచు; భ్రష్టం చేయు; మరులుగొల్పు; * seductively, adv. ఒయ్యారంగా; వయ్యారంగా; విమోహకంగా; కామోద్రేకకరంగా; * see, v. t. చూడు; కను; కాంచు; అవలోకించు; వీక్షించు; దర్శించు; తిలకించు; * see, v. t. (1) చూడు; కను; కాంచు; అవలోకించు; వీక్షించు; దర్శించు; తిలకించు; ఆలోకించు; (2) అమర్చు; చక్కబెట్టు; * seed, n. గింజ; విత్తనం; విత్తు; బీజం; రేతస్సు; పిక్క; టెంక; ** orthodox seed, ph. చెట్టునివీడి, ఎండిపోయిన తరువాత కూడ ఎన్నో సంవత్సరాలు మొలకెత్తే శక్తిని కలిగి ఉండే విత్తనం; ఖర్జూరం ఈ రకం విత్తనాలని ఇస్తుంది; ** recalcitrant seed, ph. కొత్తగా, చెమ్మగా ఉన్నప్పుడే మొలకెత్తగల విత్తనాలు; అవకాడో ఈ జాతిది; * seed, v. t. నాటు; విత్తనం వేయు; * seedbed, n. నారుమడి; * seeded, adj. (1) గింజలతో కూడిన; (2) గింజలు తీయబడ్డ; (3) విత్తులు నాటబడ్డ; ( note) వ్యతిరేకార్థములతో ఉన్న మాట; ** seeded bed, ph. నారు మడి; ** seeded bread, ph. గింజలతో కూడిన రొట్టె; ** seeded tamarind, ph. పిక్కతీసిన చింతపండు; * seeding, n. నాట్లు; విత్తులు నాటడం; * seedling, n. మొలక; నారు; ఈరిక, Irika * seeing, adj. దృష్ట; చూసే వ్యక్తికి సంబంధించిన; * seek, v. i. వెతుకు; కోరు; ఆపేక్షించు; * seem, v. i. అనిపించు; కనబడు; * seen, adj. దృశ్య; చూస్తున్న వస్తువుకి సంబంధించిన; * seep, v. i. ఇంకు; కారు; * seer, n. ద్రష్ట; ప్రవక్త; అన్నీ తెలిసిన వ్యక్తి; * see-saw, n. ఏతాం; * seethe, v. i. ధుమధుమలాడు; కుతకుతలాడు; మండు; * seldom, adv. సకృత్తుగా; అప్పుడప్పుడు; ఎప్పుడైనా; ఎప్పుడోకప్పుడు; * self-destructive, adj. ఆత్మవినాశక; * self-realization, n. ఆత్మానుభవం; fulfillment of one's own potential; * self-reliance, n. స్వావలంబన; * segment, n. తొన; భాగం; ముక్క; ఖండం; పరిచ్ఛేదం; * segregate, v. t. వేరుచేయు; విడదీయు; దూరంగా ఉంచు; * segregation, n. వేఱ్పాటు; * seismic, adj. భూకంప సంబంధిత; గ్రహకంప సంబంధిత; ** seismic data, ph. భూధర్మ దత్తాంశాలు; ** seismic waves, ph. భూకంప తరంగాలు; * seismology, n. గ్రహకంప శాస్త్రం; భూకంప శాస్త్రం; * seize, v. t. (1) పట్టుకొను; ఆక్రమించు; (2) జప్తుచేయు; * seldom, adv. అరుదుగా; కదాచిత్తుగా; క్వాచిత్కంగా; సకృత్తుగా; * select, v. t. ఎంచు; ఏరు; ఎంపిక చేయు; * selection, n. ఎంపిక; స్వీకరణ; ఎన్నిక; వరణం; వివేచనం; (rel.) election; ** artificial selection, ph. కృత్రిమ వరణం; ** Natural Selection , ph. నైసర్గిక నిర్ణయం; నైసర్గిక వరణం; ** Theory of Natural Selection , ph. నైసర్గిక వరణ వాదం; * selective, adj. వరణాత్మక; ** selective breeding, ph. వరణాత్మక ప్రజననం; * Selenium, n. సోమం; ఇందియం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 34, సంక్షిప్త నామం, Se); [Gr. selene = moon]; * self, pref. ఆత్మ; స్వ; స్వయం; స్వార్థ; సొంత; స్వంత; తాఁ; * self-aggrandizement, n. ఆత్మస్తుతి; ఆత్మప్రశంస; సొంతడబ్బా; * self-acquisition, n. స్వార్జితం; * self-adjoint, adj. స్వానుబంధ; * self-assertion, n. ఆత్మనిశ్చయం; * self-centered, n. ఆత్మాభిమాని; తాఁౘుట్టు; * self-caused, n. స్వయంకృతం; * self-cleansing, adj. ఆత్మప్రక్షాళిక; * self-compliment, n. ఆత్మశ్లాఘనం; * self-conceited, n. గర్వి; గర్వపోతు; అహంవాది; అహంకారి; * self-condemnation, n. ఆత్మనింద; * self-confidence, n. ఆత్మవిశ్వాసం; * self-conscious, n.ఆత్మచేతనం; * self-control, n. ఆత్మనిగ్రహం; ఆత్మసంయమనం; * self-defense, n. ఆత్మరక్షణ; తాఁకాపు; * self-delusion, n. ఆత్మవంచన; * self-denial, n. వైరాగ్యం; * self-discipline, n. స్వయంశిక్షణ; * self-esteem, n. ఆత్మగౌరవం; అభిజాత్యం; అతిశయం; ప్రకర్ష; * self-evident, n. స్వయం విదితం; తాఁదెలివి; * self-explanatory, adj. స్వయంవివరణాత్మక; * self-fertilization, n. స్వసంపర్కం; స్వసంయోగం; * self-government, n. స్వపరిపాలనం; తానేల్పు; * self-help, n. స్వయంకృషి; తాయూత; స్వయం సహాయం; * self-inflicted, adj. స్వయంకృత; * self-interest, n. స్వప్రయోజనం; * self-less, adj. స్వార్థరహితమైన; నిస్వార్థమైన; * self-luminous, adj. స్వయంప్రకాశక; దివ్య; * self-pity, ph. ఆత్మకారుణ్యం; ఆత్మానుకంపం; * self-pollination, n. స్వపరాగ సంపర్కం; స్వజాతి సంపర్కం; ఆత్మపరాగ సంపర్కం; * self-reliance, n. స్వావలంబన; * self-respect, n. ఆత్మాభిమానం; ఆత్మగౌరవం; తన్నదటు (తన + అదటు); * self-rule, n. స్వరాజ్యం; * self-seeker, m. స్వార్థపరుడు; * self-sufficiency, adj. స్వావలంబన; * self-sufficient, adj. స్వయంసమృద్ధ; * self-supporting, adj. స్వయంపోషకమైన; నిరాలంబ; * selfish person, n. ఆత్మంభరి; m. స్వార్థపరుడు; స్వార్థకాముడు; * selfishness, n. స్వార్థం; స్వార్థపరత్వం; ఆత్మంభరత్వం; ప్రలోభం; ఒంటెత్తుతనం; ఒంటెత్తు బుద్ధులు; * selfless, adj. నిస్వార్థమైన; * selflessly, adv. నిస్వార్థంగా; * selflessness, n. స్వార్థరాహిత్యం; నిస్వార్థం; * sell, v. t. అమ్ము; విక్రయించు; * seller, n. అమ్మేవాడు; విక్రేత; దాయకుడు; vendor; * semantic, adj. అర్థ; ** semantic analysis, ph. అర్థ విశ్లేషణ; ** semantic divergence, ph. అర్థ విపరిణామం; * semanticist, n. మాటల యొక్క అర్థం గురించి కాని, ఆ అర్థం యొక్క మార్పుకి సంబంధించిన విషయాలలో ప్రావీణ్యం ఉన్న వ్యక్తి; * semantics, n. అర్థం; పదార్థశాస్త్రం; మాటలయొక్క అర్థానికి సంబంధించిన శాస్త్రం; [[File:Rail-semaphore-signal-Dave-F.jpg|thumb|right|semaphore=రెక్క]] * semaphore, n. రెక్క; రెక్కమాను; రెక్కపేడు; లలామం; సంబావుటా; టెక్కెం; వాకేతం; * semen, n. రేతస్సు; వీర్యం; సాఁడు; పురుష జననాంగాలలో తయారయే తెల్లటి ద్రవం; * semester, n. అర్ధ సంవత్సరం; * semi, pref. అర్ధ; అసంపూర్ణ; పూర్తికాని; పదార్థం; ఈ ద్రవంలో వీర్య కణాలు ఉంటాయు; see also sperm; * semicircle, n. అర్ధవృత్తం; * semiconductor, n. అర్ధవాహకి; అర్ధవాహకం; * semicolon, n. అర్ధ బిందువు; వాక్యంలో విరామ చిహ్నం; * semiconscious, adj. పూర్తిగా స్మారకం లేని; * seminal, adj. (1) ప్రబలమైన; వ్యాపకత్వము గల; (2) వీర్య సంబంధమైన; ** seminal fluid, ph. రేతస్సు; వీర్యం; సాఁటి నీరు; * seminar, n. సదస్సు; గోష్ఠి; చర్చాసభ; * semi-permeable, adj. అర్ధప్రవేశ్య; * semivowels, n. అంతస్థములు; లఘువులు; అలఘువులు; ** harsh semivowels, ph. అలఘువులు; ** light semivowels, ph. లఘువులు; * semolina, n. రవ్వ; గోధుమ రవ్వ; సూజీ; the coarse, purified wheat middlings of durum wheat; * semal tree, n. బూరుగ చెట్టు; శాల్మలీ వృక్షం; [bot.] ''Bombax ceiba''; * senate, n. శిష్టసభ; పరిషత్తు; భారతదేశంలోని రాజ్యసభ అమెరికాలోని సెనేటుకి సమానం; * senator, n. శాసనసభలో సభ్యుడు లేదా సభ్యురాలు; * send, v. t. పంపు; పంపించు; * sender, n. పంపువాడు; ప్రేషకుడు; ప్రేషకం; * sendoff, n. వీడ్కోలు; ఉద్యాపన; see also expulsion; * sendoff, v. t. సాగనంపు; వీడుకొలుపు; పంపించు; * senescence, n. The aging process; a cell's loss of the ability to divide; * senility, n. వార్ధక్యంతో వచ్చే మనోదౌర్బల్యం; వార్ధక్యం; వృద్ధాప్యం; ముసలితనం; * senior, n. (1) పెద్ద; జ్యేష్ఠుడు; గరిష్ఠుడు; (2) నాలుగేళ్లపాటు కొనసాగే విద్యార్థి దశలో నాలుగవ ఏటి విద్యార్థి; (3) పై తరగతి విద్యార్థి; (4) పెద్ద వకీలు; * senna, n. నేల తంగేడు; సునాముఖి; * sensation, n. సంవేదనం; సంచలనం; * sensational, adj. సంచలనాత్మక; ఉద్రేకపూరిత; * sense, n. (1) ఇంద్రియం; తన్మాత్ర; ఆద (2) తెలివి; జ్ఞానం; (3) భావం; ఉద్దేశం; ** sense of hearing, ph. శ్రవణేంద్రియం; ** sense of sight, ph. చక్షురేంద్రియం; ** sense of smell, ph. ఘ్రాణేంద్రియం; ** sense of taste, ph. రసేంద్రియం; జిహ్వేంద్రియం; ** sense of touch, ph. త్వగింద్రియం; ** sense organs, ph. జ్ఞానేంద్రియాలు; * senses, n. pl. తన్మాత్రలు; ** five senses, ph. పంచ తన్మాత్రలు; * sensitiveness, n. సున్నిత తత్వం; * sensor, n. గోచరి; సంవేదకి; గ్రాహకం; ** glucose sensor, ph. మధు సంవేదకి; మధు గోచరి; ** sensor array, ph. సంవేదక శ్రేణి; గ్రాహక శ్రేణి; గోచర శ్రేణి; * sensory, adj. సంవేదక; ** sensory information, సంవేదక సమాచారం; ** sensory nerves, ph. సంవేదక నాడులు; * sensual, adj. శృంగార; విషయాసక్తి గల; ఇంద్రియ సుఖ సంబంధమైన; కామాతురమైన; * sensuality, n. శృంగారం; కాయువం; * sensuous, adj. ఇంద్రియాలని ఆకర్షించేటటువంటి శృంగార; * sentence, n. (1) వాక్యం; మాట (2) శిక్ష; ** complex sentence, ph. సంశ్లిష్ట వాక్యం; చిక్కు మాట; ** compound sentence, ph. ద్వంద్వ వాక్యం; కలగలుపు వాక్యం; ** simple sentence, ph. సరళ వాక్యం; చిన్న మాట; * sentient, adj. స్పర్శజ్ఞానము కల; చక్షు, శ్రవణ, ఘ్రాణ స్పర్శలతో చుట్టూ ఉన్న ప్రపంచాన్ని అనుభవించగల; able to perceive or feel things; * sentiment, n. (1) మనోభావం, భావవృత్తి, చిత్తవృత్తి, భావానుబంధం, సంవేదన; ప్రబల విశ్వాసం; (2) రసం; ఆర్ద్రత; రాగం; ** sentiment analysis, ph. మనోభావ విశ్లేషణ; వినియోగదారులు ఏమనుకుంటున్నారో తెలుసుకోవడం; * sentimental, adj. రసస్పూరిత; మనోభావాలని ప్రదర్శించే విధంగా; లోపలలేని భావాలని పైపైన ప్రదర్శించే విధంగా; * sentinel, n. కాపు; కావలివాడు; పహరాదారు; రక్షకుడు; సిపాయి; * sentry, n. కావలి బంటు; హెగ్గాడి; * separate, adj. ప్రత్యేకం; * separate, v. i. ప్రత్యేకం; విడిపోవు; * separate, v. t. వేరు చేయు; విడగొట్టు; విడదీయు; వింగడించు; అన్యథాకరించు; * separately, adv. (1) విడిగా; అనామత్తుగా; (2) ప్రత్యేకంగా; ** treat separately, ph. అన్యథాకరించు; * separation, n. వియోగం; వేఱ్పాటు; ఎడబాటు; ** separatist attitude, ph. వేఱ్పాటు భావం; * sepsis, n. కుళ్లు; విషపూరితం; పూతిదోషం; * septic, adj. కుళ్లిన; విషపూరిత; కలుషమైన; పూతిదోష; పూతికర; (ant.) anti-septic = పూత్యారి; ** septic tank, ph. కుళ్లుకోనేరు; * septillion, n. సెప్టిలియను; అమెరికాలో ఒకటి తర్వాత 24 సున్నలు; 10²⁴; బ్రిటన్లో, పాత కాలంలో, 10⁴²; * septuagenarian, n. డెబ్బది, ఎనబది ఏండ్ల మధ్య వయస్సులో ఉన్న వ్యక్తి; * septum, n. పటి; రెండు కుహరములు మధ్యనున్న గోడ; * sequel, n. తరువాయి; తరువాయి కథ; తరువాయి గ్రంథం; పరిణామం; ఫలం; * sequence, n. క్రమం; వరుస; వరుసక్రమం; శ్రేఢి; పరంపర; ఒగి; ఓలి; ఓజ; సొరిది; హాళి; (rel.) series; (note) In mathematics the word sequence (శ్రేఢి) is used to indicate a succession of comma-separated entities whereas the word series (శ్రేణి) is used to indicate partial sums of the same entities; (see also) progression; ** genetic sequence, ph. జన్యు శ్రేఢి; * sequential, adj. అనుపూర్విత; * serenade, n. ప్రేమగీతిక; * serenade, v. t. పాటలతో ప్రేమను వ్యక్తపరచుట; * serene, adj. ప్రశాంతమైన; * serendipity, n. కాకతాళీయంగా కలిసొచ్చిన అదృష్టం; * serf, n. బానిస; కమతగాడు; * serfdom, n. దాస్యం; * serial, adj. శ్రేణిక; పరంపరగా; వరుసగా; * serial, n. శ్రేణిక; ఖండకథ; స్రవంతి; సానుక్రమికం; * sericulture, n. పట్టుపరిశ్రమ; పట్టుపురుగుల పెంపకం; * series, n. శ్రేణి; మాల; క్రమం; ** arithmetic series, ph. అంక శ్రేణి; అంకగణిత శ్రేణి; అంకెయొగి; ఉ: 3 + 7 + 11 + 15 + ... ** ascending series, ph. ఆరోహణ శ్రేణి; ఉచ్ఛ శ్రేణి; ఎక్కుయొగి; ఉ: 3 + 5 + 11 + 15 + 16 + ... ** convergent series, ph. పరిచ్ఛిన్న శ్రేణి; ** descending series, ph. అవరోహణ శ్రేణి; దిగుయొగి; ఉ: 16 + 15 + 11 + 10 + ... ** exponential series, ఘాత శ్రేణి; ఘాతీయ శ్రేణి; ఉ: e^−x =1 − x¹/1! + x²/2! + x³/3! + ...... ** divergent series, ph. అపసృత శ్రేణి; వెడయొగి; ** geometric series, ph. గుణ శ్రేణి; గుణాత్మక శ్రేణి; ** harmonic series, ph. హర శ్రేణి; హరాత్మక శ్రేణి; **. hypergeometric series, ph. అతిగుణ శ్రేణి; అతిగుణాత్మక శ్రేణి; ** infinite series, ph. అనంత శ్రేణి; * serious, adj. (1) ప్రమాదకరమైన; ఘోరమైన; (2) నిజమైన; హాస్యంకాని; గంభీరమైన; * seriously, adv. నిజంగా; * sermon, n. ధర్మోపదేశం; ధర్మప్రవచనం; * serpent, n. సర్పం; పాము; పన్నగం; వ్యాళం; హవ్వరం; ఉరగం; ** serpent stone, ph. మణి; నాగమణి; గోరోచనం ని అరగదీసి నున్నగా చేసిన రాయి; గ్రీకు పురాణగాథ "ఇలియాడ్" లో ఫిలోక్టిటీస్ అనే యోధుడిని పాము కరిస్తే ఆ విషం దిగడానికి మెకేయాన్ అనే వైద్యుడు ఈ రకం నాగమణిని ఉపయోగించేడుట; * serpentine, adj. మెలికలు తిరిగిన; ఔరగ; * serrated, adj. దంతురిత; ఱంపపు పళ్ళ వంటి పళ్ళు కల; * serum, n. లసి; రక్తపు రసిలో కరిగిన ఫిబ్రినోజస్‌ని తీసివేయగా మిగిలినది; * servant, n. f. సేవకి; సేవకురాలు; పనిమనిషి; కింకరి; భృత్యురాలు; దాసి; పారిక; తొత్తు; చేటకుఁడు; చేటకి; ** son of a servant, ph. తొత్తు కొడుకు; * servant, n. m. సేవకుడు; పనిమనిషి; భృత్యుడు; దాసుడు; లెంకఁడు; బంటు; కింకరుడు; డింగరి; గులాం; పారికాపు; * serve, v. t. వడ్డించు; సేవ చేయు; కైంకర్యం చేయు; శుశ్రూష చేయు; ఉపచారం చేయు; * server, n. (1) ఉపచారి; కింకరి; చేటి; చేటిక; పరిచారిక; సేవిక; (2) ఉపచారం చేసే వ్యక్తి; కైంకర్యం చేసే వ్యక్తి; వడ్డన చేసే వ్యక్తి; * service, n. (1) సేవ; సపర్య; పరిచర్య; సహాయం; (2) కైంకర్యం; ఉపాసన; పూజ; (3) నౌకరీ; ఊడిగం; దాస్యం; ఒంటరికం; (4) శుశ్రూశ; చాకిరీ; పని; (5) అనువృత్తి; ఉపచర్య; ఉపచారం; (6) క్రియ; ** civil service, ph. ప్రభుత్వానువృత్తి; ప్రభుత్వోపచారం; ** sixteen-fold service, ph. షోడశోపచార పూజ; ** service motto, ph. సేవా ప్రవృత్తి; సేవాభావం; ** service organization, ph. ఉపచార సంస్థ; ** service representative, ph. సపర్య ప్రతినిధి; ఉపచార చారి; ** service to God, ph. కైంకర్యం; ** service to teacher, ph. గురు శుశ్రూష; * services, n. క్రియలు; ఉపచర్యలు; ** funeral services, అంత్యక్రియలు; * servitude, n. బానిసత్వం; దాస్యం; ఊడిగం; * sesame cake, n. తెలకపిండి; తిలపిష్టం; * sesame seed, n. నువ్వులు; తిలలు; నువ్వు పప్పు; నూపప్పు; తెలికలు; * sesame oil, n. నువ్వుల నూనె; తైలం; నూనూనె; * sesquipedalian, adj. బహుపాద సమీకరణ సహిత; * set, n. (1) సమితి; వర్గం; గణం; సమూహం; కట్టు; తతి; సంపుటం; పటలి; చయము; (2) దృశ్య బంధం; రంగాలంకరణ విశేషం; ** non-empty set, ph. అక్షయ సమితి; ** ordered set, ph. క్రమ సమితి; క్రమ చయము; ** set of hundred (poems), ph. శతకం; ** set of eight (poems), ph. అష్టకం; ** set of five (poems), ph. పంచకం; ** set of two (*), ph. ద్వికం; * set, v. i. అస్తమించు; క్రుంగు; మునుఁగు; క్రిందకు దిగు; * set-square, n. మూలమట్టం; * setting, n. నేపథ్యం; * settle, v. i. స్థిరపడు; ఇరవుపడు; నెలకొను; అధివసించు; * settle, v. t. స్థిరపరచు; పరిష్కరించు; తీర్పు చెప్పు; తేల్చు; ** settle down, ph. కుదుటపడు; * settlement, n. (1) స్థిరనివాసం; స్థావరం; (2) పరిష్కారం; ఫైసలా; * seven, n. ఏడు; ఆరున్కొక్కటి; సప్తకం; * seventeen, n. పదిహేడు; పదునేడు; * seventh, adj. ఏడవ; ఏడో; సప్తమ; * seventh, n. ఏడవది; సప్తమం; * sever, v. i. తెగు; తెగిపోవు; * sever, v. t. త్రెంపు; నరుకు; తెగగొట్టు; తెగటార్చు; * several, adj. చాలా; పెక్కు; పలు; వేఱ్వేఱు; తమతమ; ఆయా; కొన్ని; కొందఱు; ** several people, ph. చాలామంది; పలువురు; అనేకులు; పెక్కండ్రు; వేవురు; ** several varieties, ph. పలురకాలు; * severally, adv. ఎవరిమట్టుకు వారు; ఎవరితోవన వారు; * severance, n. వేఱు చెయ్యడం; విడిపోవడం; * severe, adj. ఘోర; ప్రచండ; కఠిన; క్రూర; * severity, n. కఠినత; క్రూరత; * Seville orange, n. ఇటలీలోని సెవిల్ ప్రాంతంలో దొరికే నారింజ; నారదబ్బ; * sew, v. t. (సో) కుట్టు; * sewing, n. కుట్టుపని; * sewage, n. మురుగు; మురుగునీరు; మురికి నీరు; * sewer, n. మురుగు గొట్టం; మురుగు కాలవ; మురుగునీటి గొట్టం; * sewerage, n. మురుగు నీటిని మోసుకుపోయే, శుభ్రపరచే అవస్థాపన వ్యవస్థ; * sex, adj. లింగ; లైంగిక; శృంగార; కాయువ; ** sex appeal, ph. శృంగారాకర్షణ; కాముకత్వము; ** sex cell, ph. లింగ కణం; ** sex discrimination, ph. లింగ వివక్షత; ** sex education, ph. జననాంగ విద్య; జననాంగ విద్యాశాస్త్రం; కాయువ చదువు; ** sex hormone, ph. లైంగిక ఉత్తేజితం; ** sex organs, ph. జననాంగాలు; జననేంద్రియాలు; * sex, n. (1) రతి; రతిక్రియ; స్త్రీ పురుష సంయోగం; (2) [gram.] లింగము; ఆడో, మగో తెలిపే పదం; the anatomic and physiological aspects of male versus female bodies; see also "gender;" ** teen sex, ph. కౌమార రతి; * sexagecimal, adj. షష్టాదశాంశ; షష్ట్యంక; అరవై అంశలు ఉన్న; ** sexagecimal system, ph. షష్టదశాంశ పద్ధతి; షష్ట్యంక పద్ధతి; అరవై అంశలు ఉపయోగించి లెక్కపెట్టు పద్ధతి; * sextant, n. షడ్భాగి; వృత్తంలో ఆరో భాగం ఆకారంలో ఉన్న ఒక ఖగోళ పనిముట్టు; * sextillion, n. సెక్స్‌టిలియను; ఒకటి తర్వాత 21 సున్నలు ఉన్న సంఖ్య; 10²¹ * sextuplets, n. pl. షష్ఠకం; షష్ఠకులు; ఒకే కాన్పులో పుట్టిన ఆరుగురు పిల్లలు; * sexual, adj. లింగ; లైంగిక; దైహిక ప్రేమ; * sexy, adj. కాముక; కామోద్దీపిక; కామప్రేరిక; * shackles, n.pl. సంకెళ్ళు; * shade, adj. లేశం; లవలేశం; పిసరు; * shade, n. (1) నీడ; ఛాయ;(2) దృగక్షకం; * shadow, n. నీడ; ఛాయ; క్రీనీడ; * shaft, n. (1) కాడి: (2) ఏడికోల; బాణం; * shag, n. ఒత్తుగా, చిందరవందరగా ఉన్న ఉన్ని; ఒత్తుగా చిందరవందరగా పెరిగిన జుత్తు; * shake, v. i. (1) ఊగు; వీగు; (2) వణుకు; * shake, v. t. (1) రంగరించు; గిలకరించు; చిలకరించు; (2) ఊపు; ఝళిపించు; కుదుపు; ఆడించు; కంపించు; (3) అసమ్మతిని తెలియజేయడానికి బురన్రి అడ్డుగా ఆడించడం; * shakeup, v. t. దుళ్లగొట్టు; * shallow, adj. కాకపేయ; కాకి స్నానం చెయ్యడానికి సరిపడే లోతు గల; లోతు తక్కువైన; సారహీనమైన; * sham, n. మోసం; నకిలీ; బూటకం; సాకు; * shambles, n. s. (1) కసాయి గూడెం; (2) చిందరవందరగా, చేపల బజారులా ఉన్న స్థలం; * shame, n. (1) తలవంపు; అవమానం; అపత్రప; (2) లజ్జ; సిగ్గు; * shamelessly, adv. సిగ్గు లేకుండా; నిస్సిగ్గుగా; * shampoo, n. కేశకాంతి; జుత్తుని శుభ్రపరచడానికి వాడే కుంకుడురసం లాంటి పదార్థం; * shape, n. ఆకారం; ఆకృతి; మూర్తం; రూపం; రూపధేయం; * shaped, adj. సాకార; ఆకారంతో కూడిన; రూపధేయ; * shapeful, n. సాకారం; ఆకారం ఉండడం; * shapeless, n. నిరాకారం; నిరాకృతి; అమూర్తం; (ant.) సాకారం; * shards, n. పెంకులు; విరిగిన ముక్కలు; ** shards of glass, ph. గాజు పెంకులు; ** shards of pottery, ph. చిల్ల పెంకులు; విరిగిన కుండ ముక్కలు; * share, n. వాటా; భాగం; వంతు; పాలు; భాగధేయం; దాయం; అంశ; దామాషా; దాయం; హిస్సా; షేరు; * share, v. i. పంచుకొను; * sharecropper, n. పాలేరు; కౌలుకి తీసికొన్న రైతు; కామందు దగ్గర పొలాన్ని "అద్దెకి" తీసుకుని, పంటలో ఒక భాగం శిస్తు చెల్లించే వ్యక్తి; * shareholder, n. వాటాదారుఁడు; భాగస్వామి; భాగస్థుఁడు; భాగధేయుఁడు; పాలివాఁడు; అంశకుఁడు; * shark, n. ఏలాం; ఏలాంచేప; సొఱచేఁప; * sharp, adj. వాడిగా; వాడియైన; పదునుగా; పదునైన; చురుగ్గా; చురుకైన; తీక్షణంగా; తీక్షణమైన; తీవ్రంగా; తీవ్రమైన; నిశితమైన; ఉదాత్తమైన; లఘు; ** sharp pain, ph. లఘు శూల; ఉదాత్తమైన నొప్పి; * sharpen, adj. పదునుపెట్టు; * sharpness, n. పదును; వాడితనం; నైశిత్యం; * shave, v. t. గీసు; గొరుగు; కోరు; * shaved, adj. ముండన; * shaving, n. ముండనం; * shavings, n. కోరు; ఛాతనములు; చిత్రిక పట్టడం వల్ల వచ్చే బీడు; * shawl, n. శాలువా; ** ornamental shawl, ph. దుశ్శాలువా; * she, pron. (1) remote. అది; ఆమె; (2) respectful. remote. ఆవిడ; (3) proximate. ఇది, ఈమె; (4) respectful proximate, ఈవిడ; (5) sneering. proximate. ఈవిడగారు; (6) sneering. remote. ఆవిడ గారు; * sheaf, n. కట్ట; * shear, n. కత్తిరించు; * shears, n. పెద్ద కత్తెర; మొక్కలని కత్తిరించడానికి వాడే పెద్ద కత్తెర; * sheath, n. ఒఱ; కోశం; ** intellectual sheath, ph. విజ్ఞానమయ కోశం; తెలివొఱ; ** mental sheath, ph. మనోన్మయ కోశం; మనసొఱ; * shed, n. పాక; పంచ; శాల; సాల; కొట్టం; గుడిసె: * shed, v. t. రాల్చు; కార్చు; జల్లు; వదలిపెట్టు; * sheen, n. జిలుగు; * sheep, n. గొర్రె; గొర్రెలు; పొట్టేలు; తగరు; ఏడిక; మేషం; * sheer, adj. కేవలం; * sheet, n. (1) పత్రం; కాగితం; (2) దుప్పటి; (3) రేకు; తగడు; * shelf, n. (1) అలమారు; అరమారు; బీరువా; గూడు; (2) స్తరిక; అలమారులో ఒక సొరుగులాంటి అంతస్తు; (2) మేట; ఇసక మేట; * shell, n. (1) గుల్ల; చిల్లగవ్వ; గవ్వ; చిప్ప; డొల్ల; కంబు; కర్పరం; కోశం; కర్క; (2) కవచం; స్పోటం; తొబక; (3) ఫిరంగిలో గుండు; ** electron shell, ph. ఎలక్ట్రాను కవచం; విద్యుత్కణ కవచం; ** inner shell, ph. అంతర్ కవచం; లోగవ్వ; లోగుల్ల; ** outer shell, ph. బాహ్య కవచం; బాహ్య కోశం; పైగవ్వ; పైగుల్ల; ** pearl shell, ph. ముక్తాస్పోటం; ముత్యపు చిప్ప; ** sea shell, ph. సముద్రపు గుల్ల; సింధుస్పోటం; కడలి గవ్వ; కడలి చిప్ప; ** valence shell, ph. బాలపు కోశం; కడగవ్వ; కడగుల్ల; * shell lime, ph. గుల్ల సున్నం; * shellfish, n. గుల్ల చేప; * shellac, n. పెల్లక్క; అటుకుల లక్క; శుద్ధమైన లక్క; ముడి లక్కని కరగించి, వడపోసి, పెల్లల వలె పోయబడ్డ లక్క; * shells, n. pl. గుల్లలు; * shelter, n. ఆశ్రయం; వాసం; మరుగు; రక్షణ; ** food and shelter, ph. ఆశ్రయం; వాసమూ, గ్రాసమూ; * shelterless, n. ఆశ్రయ హీనులు; ఇల్లులేని; * shenanigans, n. (1) మోసాలు; (2) లీలలు; అల్లరి చేష్టలు; * shenanigans, n. pl. (1) కుయుక్తులు;; (2) అల్లరి పనులు; * shepherd, n. m. గొర్రెల కాపరి; గొఱ్ఱెలవాడు; కురుమువాడు; * sherry, n. సారాయి; స్పెయిన్‍ దేశంలో తయారయే తెల్ల సారాని, బ్రాందీని కలపగా వచ్చే ఒక మాదక పానీయం; * shield, n. డాలు; కవచం; * shift, n. విస్థాపనం; స్థలం మార్చడం; ** Doppler shift, ph. డాప్లర్ విస్థాపనం; ** paradigm shift, ph. విశ్వవీక్షణ విస్థాపనం; ** red shift, ph. ఎర్ర విస్థాపనం; * shilly-shally, n. చాదస్తం; * shin, n. క్రీగాలి ముందు భాగం; మోకాలికీ మడమకీ మధ్యనున్న కాలి ముంభాగం; * shine, n. ప్రకాశం; రుచి; తేజం; వెలుగు; * shine, v. i. ప్రకాశించు; రాణించు; భాసిల్లు; అలరు; తేజరిల్లు; వెలుగు; ఉద్యోతించు; హవణిల్లు; పరిఢవిల్లు; * shingles, n. ఇంటికప్పుకి వాడే పెంకుల వంటి ఉపకరణాలు; * shining, adj. తేజస్సుతో కూడిన; విద్యోతమాన; ఉజ్వల; * ship, n. ఓఁడ; నావ; నౌక; తరణి; తరండం; తరి; కలం; కప్పలి; ** cargo ship, ph. కప్పలి; * ship, v. t. పంపు; బంగీచేసి పంపు; * shipment, n. ఎగుమతి; ఎగుమతి చేయబడ్డ వస్తువు; * shipworm, n. సముద్రంలో మునిగిపోయిన కొయ్య పడవలని తినే ఒక రకం సూక్ష్మజీవి; [bio.] ''Teredo navalis''; * shipwreck, n. నౌకాభంగం; ఓడ పగిలిపోవడం; ఓడ కెడవు; * shirk, v. t. తప్పించుకొను; కర్తవ్యం త్యజించు; * shirt, n. చొక్కా; లాల్చీ; కమీజు; జుబ్బా; కంచుకం; అంగీ; ఆంగరకం; ** shirt with a collar and front pocket, ph. చొక్కా; కమీజు; ** shirt without a collar, ph. జుబ్బా; ** short-sleeved inner shirt, ph. జుబ్బా; కంచుకం; బనీను; ** long-sleeved, collar-less, cuff-less (with side pockets) shirt, ph. లాల్చీ; అంగీ; అంగరకా; * shiver, v. i. వణుకు; కంపించు; కంపరమెత్తు; * shmear, n. పిసరు; * shoal, n. మెరక; మేట; ఎక్కిలి; గాధం; లోతు తక్కువగా ఉన్న జలభాగం; * shock, n. (1) ఘాతం; ఆఘాతం; దెబ్బ; అదురు; గుభిల్లు; (2) నిర్ఘాతం; అకస్మాత్తుగా రక్తపు పోటు పడిపోవడం వల్ల స్మారకం పోయిన పరిస్థితి; (3) మనోఘాతం; విభ్రాంతి; దిగ్భ్రాంతి; కలత; భయోత్పాతం; ** electrical shock, ph. విద్యుత్ ఘాతం; విద్యుదాఘాతం; విద్యుత్ ప్రకోపం; విద్యుత్ గుభిల్లు; షాకు; ** shock absorber, ph. ఘాత శోషణి; చక్రాలున్న బండి కుదుపు లేకుండా నడవడానికి ప్రతి చక్రానికీ తగిలించబడే ఉపకరణం; * shoddy, adj. చవకబారు; నాణ్యత లేని; * shoe, n. చెప్పు; పాదుక; పాదరక్ష; * shoebill, n. తాడిముక్కు కొంగ; తాడితల కొంగ; [zoo.] Balaeniceps rex * shoemaker, n. గొడారి; * shoes, n. pl. చెప్పులు; జోళ్లు; పాదుకలు; పాదరక్షలు; పాంకోళ్లు; మెట్లు; ** pair of shoes, ph. చెప్పుల జత; ** wooden shoes, ph. పాంకోళ్లు; * shoot, n. మొలక; అంకురం; నారు; నవోద్భిజం; అభినవోద్భిజం; ఈరిక; కందళికం; sprout; * shoot, v. i. మొలకెత్తు; అంకురించు; ఈరికలు ఎత్తు; ముందుకు వచ్చు; * shoot, v. t. బాణంతో కొట్టు; తుపాకితో కొట్టు; ** shooting stars, ph. ఉల్కలు; తోకచుక్కలు; * shop, n. కొట్టు; దుకాణం; అంగడి; విక్రయశాల; విపణి; జన్యం; ఆదణం; ఆపణం; * shop, v. i. కొను; కొనుగోలు చేయు; * shopkeeper, n. కొట్టువాఁడు; దుకాణదారుఁడు; ఆపణికుఁడు; వైపణికుఁడు; * shoplifting, n. దుకాణాలలో వస్తువులని దొంగిలించడం; * shore, n. తీరం; ఒడ్డు; గట్టు; తటి; తటం; దరి; ఈ మాటని పెద్ద పెద్ద జలాశయాల తీరాలని సూచించడానికి వాడతారు; (rel.) beach; bank; coast; ** sea shore, ph. సముద్రతీరం; సముద్రపుటొడ్డు; చెలియలికట్ట; * short, adj. (1) పొట్టి; కురుచ; గిడస; బుడుగు; నన్న; కుదిమట్టం; లఘు; వామన; హ్రస్వ; (2) తక్కువ; కొరత; ** short story, ph. కథానిక; పిట్ట కథ; ** short syllable, ph. లఘువు; హ్రస్వము; ** short wall, ph. పిట్టగోడ; ** short-sightedness, ph. హ్రస్వదృష్టి; * shortage, n. కొరత; కొదవ; వెలితి; సంక్షోభం; ఎద్దడి; అభావం; తక్కువ; ** shortage of ideas, ph. భావనాభావం; ** shortage of space, ph. స్థలాభావం; * short-circuit, n. (1) అడ్డుదారి; దగ్గరదారి; ఉన్మార్గగమనం; (2) లఘు వలయం; ధన, రుణ ధ్రువాల మధ్య అవరోధం లేకుండా విద్యుత్తు ప్రవహించడానికి సులభమైన మార్గం ఏర్పడ్డ పరిస్థితి; * shortcoming, n. లోటు; లోపం; కొరత; * short-cut, n. అడ్డుదారి; దగ్గరదారి; * shorten, v. t. తగ్గించు; కురచ చేయు; * shortening, n. వనస్పతి; శాక తైలాలతో చేసిన, నెయ్యిని పోలిన ఒక కొవ్వు పదార్థం; While technically shortening is any fat that is solid at room temperature, “shortening” typically refers specifically to hydrogenated vegetable oils. Shortening gets its name from the effect it has on gluten production; the fats shorten gluten strands, making baked goods tender and flaky; * shortest, n. హ్రస్వతమం; * shorthand, n. సంక్షిప్తలిపి; * short-lived, n. ఆకాలికం; పుట్టిన వెంటనే నశించేది; * short-range, adj. లఘు; ** short-range interaction, ph. లఘు సంకర్షణ; * shortfall, n. కొరత; * shortly, adv. కొద్దిసేపట్లో; త్వరలో; స్వల్పకాలంలో; * shorts, n. లాగు; చల్లడం; అర్ధోరుకము; నిక్కరు; * short-sighted, adj. దూరాలోచన లేని; దూరదృష్టిలేని; * short story, n. కథానిక; ఆఖ్యానిక; * short-tempered, adj. ముక్కోపి అయిన; ముక్కుమీద కోపం ఉన్న; * short-term, adj. స్వల్పకాలిక; * shot, n. (1) ; సీసపుగుండు; పడిగల్లు; (2) [cinema] సన్నివేశం లో భాగం; * should, v. pt. of shall; * shoulder, n. అంసము; భుజం; భుజశిరం; బాహుశిరం; భుజస్కందం; మూఁపు; అఱక; ** shoulder bag, ph. భుజసేవకం; అఱకడ సంచి; ** shoulder blade, ph. అంసఫలకం; అఱక పలక; ** shoulder joint, ph. భుజసంధి; అఱకంటు; ** shoulder of a bull, ph. మూపురం; * shoulder, v. t. కొమ్ముకాయు; బాధ్యత తీసుకొను; సహాయ పడు; * shove, v. t. నెట్టు; గెంటు; తోయు; * shovel, n. గడ్డపాఱ; * show, n. (1) ఆట; (2) వేషం; * show, n. ఆడంబరం; * show, v.t. చూపించు; చూపు; రుజువు చేయు; * shower, n. (1) వానజల్లు; (2) స్నానపు జల్లు; * showy, adj. ఆడంబరంగా ఉన్న; * shrapnel, n. తూటాతునకలు; తూటాబీడు; * shred, v. t. ముక్కలు ముక్కలుగా చేయు; * shredder, n. కాగితాలని చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసే యంత్రం; * shrew, n. (1) గయ్యాళి; (2) చుంచు; * shrewdness, n. గడుసుతనం; యుక్తి; సూక్ష్మబుద్ధి; చాణక్యం; వైదగ్ధ్యం; వ్యవహారిక ఎత్తుగడ; * shrike, n. కసాయి పిట్ట; కళింగ పక్షి; ** babbler shrike, ph. సైదా పిట్ట; * shrill, adj. కీచు; కీచుమనే; * shrimp, n. చిన్న రొయ్య; shrimp are typically placed in the Order Decapoda, which includes other crustaceans like crabs and lobsters. * shrine, n. చిన్న దేవాలయం; పుణ్యక్షేత్రం; * shrink, v. t. కుంచించుకొను; తీసిపోవు; ముడుచుకొనిపోవు; * shrubs, n. pl. తుప్పలు; పొదలు; * shrug the shoulders, ph. భుజాలు ఎగురవేయు; సందిగ్ధతని తెలియజెయ్యడానికి చేసే చేష్ట; * shubbalith, n. పడికట్టు మాట; పడికట్టు పదం: * shut, v. t. మూయు; మూసు; * shutters, n. తలుపులు; కిటికీ తలుపులు; * shyness, n. సిగ్గు; బిడియం; మొగపిరికితనం; మొహం చూపించడానికి పిరికితనం; * shyster, n. నిజాయతీ లేని వ్యక్తి; నిజాయతీ లేని వకీలు; * siblings, n. pl. తోఁబుట్టువులు; తోడఁబుట్టువులు; అనుజులు; ఏకోదరులు; ఒకే తల్లికి పుట్టిన బిడ్డలు; సైఁదోఁడులు; * sic, adv. ఇలా; ఉన్నది ఉన్నట్లు; యథాతథంగా; (ety.) [Lat.] అసలులో ఉన్న తప్పుని యథాతథంగా నకలు తీసినప్పుడు కుండలీకరణంలో sic అని రాస్తారు. * sick, adj. జబ్బు; జబ్బు పడ్డ; రోగగ్రస్త; * sickle, n. కొడవలి; * sickness, n. అస్వస్థత; అనారోగ్యం; జబ్బు; వ్యాధి; రోగం; రుగ్మత; సుస్తీ; తెగులు; కాయిలా; * side, n. పక్క; సరస; వంక; ఓర; పార్శ్వం; పక్షం; తట్టు; చెంప; గరువు; వాక; ** leeward side, ph. వాలువాక; గాలి వీచే దిశలో; ** on that side, ph. అటు పక్క; అటు తట్టు; ** on this side, ph. ఇటు పక్క; ఇటు తట్టు; ** one side, ph. ఒక పక్క; ఒక తట్టు; ** shore side, ph. కరవాక; ** that side, ph. ఆ పక్క; ఆ తట్టు; ఆ వంక; ** windward side, ph. గాలివాక; గాలి వీచే వైపు; * side-dish, n. ఉపదంశం; ఓగిరం; * side-effect, n. అవాంఛనీయ ఫలితం; ఒక రోగాన్ని కుదర్చటానికి మందు ఇచ్చినప్పుడు ఆశించని మరొక ఫలితం; * side-looking, adj. ఓరచూపుల; * sideburns, n. pl. చెంపలు; చెంపలమీద జుత్తు; * sidekick, n. సత్రకాయ; వంతగాఁడు; * sidereal, adj. (సైడీరియల్) నాక్షత్ర; astral; ** sidereal day, ph. నాక్షత్ర దినం; నడినెత్తి మీద ఉన్న నక్షత్రం మళ్ళా నడినెత్తి మీదకి రావడానికి పట్టు కాలం; నక్షత్రాల నేపథ్యంలో భూమి తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి పట్టే కాలం; 23 గంటల 56 నిమిషాలు; భూమి ప్రదక్షణం కారణంగా ఇది 24 గంటల కంటె తక్కువగా ఉంది; ** sidereal month, ph. నాక్షత్ర మాసం; ** sidereal year, ph. నాక్షత్ర సంవత్సరం; * siege, n. ముట్టడి; * sieve, n. జల్లెడ; చాలిని; * sieve, v. t. జల్లించు; జల్లెడపట్టు; see also sift; * seize, n. ముట్టడి; (rel.) blockade; * sift, v. t. జల్లించు; వేరు చేయు; * sigh, n. నిట్టూర్పు; * sigh, v. i. నిట్టూర్చు; * sight, n. దృష్టి; లోచనం; దృశ్యం; వీక్షణం; ఈక్షణం; చూఁపు; చూఁడ్కి; ** line of sight, ph. లోచనపథం; అక్ష మార్గం; చూఁగీత; ** long sight, ph. దీర్ఘ దృష్టి; దూరపు వస్తువులే కనిపించడం; చత్వారం; దౌఁజూఁపు; ** short sight, ph. హ్రస్వ దృష్టి; దగ్గర వస్తువులే కనిపించడం; * sigmoid, adj. ఆంగ్లాక్షరం 'S' ఆకారంలో ఉన్న; * sign, n. (1) గుర్తు; సన్న; సంజ్ఞ; చిహ్నం; జాడ; సంకేతం; అభిజ్ఞ; (2) రాశి; ** birth sign, ph. జన్మ రాశి; ఆమతి గుర్తు; ** negative sign, ph. ఋణ సన్న; ** positive sign, ph. ధన సన్న; ** sign language, ph. సన్నభాష; కుమ్ముసుద్ధి; సంకేత వృత్తాంతం; * sign, v. t. సంతకం పెట్టు; * signal, n. సంకేతం; సంజ్ఞ; సూచకి; వాకేతం = వార్త + సంకేతం; ** analog signal, ph. సారూప్య వాకేతం; ** digital signal, ph. అంక వాకేతం; ** signal processing, ph. వాకేత సంవిధానం; వాకేత సంవిధీకరణ; * signal, v. t. వాకేతించు; సంకేతించు; * signatory, n. సంతకం చేసిన వ్యక్తి; * signature, n. సంతకం; చేవ్రాలు; హస్తాక్షరం; దస్కతు; * signet, n. ముద్ర; రాజముద్ర; అభిజ్ఞానం; * significance, n. ప్రాముఖ్యం; మహత్వం; ముఖ్యత; సార్థకత; * significant, adj. ముఖ్యమైన; విశేష; సార్ధక; గణనీయమైన; అన్వర్థక; ** significant digit, ph. అన్వర్థక అంకం; ** significant half, ph. అర్ధాంగి; సార్థక భాగస్వామి; * silence, n. (1) నిశ్శబ్దం; (2) మౌనం; మూకీభావం; * silent, adj. నిశ్శబ్దమైన; మూకీ; మూఁగ; మౌన; ** silent majority, ph. మౌనభూషణులు; ** silent, n. ph. అనుచ్చరితం; తూష్ణీకం; ** silent R, ph. అనుచ్చరిత రకారం; ** silent state, ph. తూష్ణీక స్థితి; * Silica, n. సిలికాన్ డై ఆక్సైడ్ కి పొట్టి పేరు; ఇసక లో ఎక్కువ భాగం ఇదే; Silica is found naturally in some foods, and it is added to many food products and supplements. It is commonly used in the form of silicon dioxide as an anti-caking agent in foods and supplements to keep ingredients from clumping up or sticking together, and it’s sometimes added to liquids and beverages to control foaming and thickness. ** Silica gel, ph. Silica gel is an amorphous and porous form of silicon dioxide, consisting of an irregular tridimensional framework of alternating silicon and oxygen atoms with nanometer-scale voids and pores. The voids may contain water or some other liquids, or may be filled by gas or vacuum; * Silicon, n. సైకతము; సిలికాను; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 14, సంక్షిప్త నామం; Si) [Lat] silex; * Silicon Valley, n. సిరి కోన; (లరయో నబేధః) * Silicone, n. సిలికోన్; a synthetic polymer built on the backbone of Silicon and Oxygen atoms, whereas a plastic is built on the backbone of Silicon, Oxygen, and Carbon atoms; Extremely versatile material; * silhouette, n. (సిలూయెట్) ఛాయారూపం; పొడ; నీడబొమ్మ; * silk, n. పట్టు; చీనాంబరం; ** Chinese silk, ph. చీనీ చీనాంబరం; చీనా పట్టు; * silkworm, n. పట్టుపురుగు; * silly, adj. చిలిపి; తెలివితక్కువ; బుద్ధిలేని; * silo, n. గాదె; ధాన్యాగారం; ధాన్యపు గిడ్డంగి; కోష్ఠాగారం; కొటారం; లిబ్బి; పాతర; అంబారం; అంబర్‌ఖానా; * silt, n. ఒండుమట్టి; ఒండు; వండలి; పూడిక; * silt, v. i. పూడు; పూడిక; ఒండలి; ప్రవాహంలోని బురద, మట్టి, వగైరా; * silting, n. పూడిక; ఒండుమట్టితో పూడిపోవడం; * Silver, n. వెండి; రజతం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 47, సంక్షిప్తనామం, Ag); [Lat.] Argentum; ** silver nitrate, ph. రజత నత్రితం; AgNO₃; ** German silver, ph. రాగి, జింక్ మరియు నికెల్ ల మిశ్రమం; కొన్నిసార్లు సీసం మరియు టిన్ కూడా కలిగి ఉంటుంది. మూడు మూలకాల శాతం దాదాపుగా రాగి (50%), జింక్ (19%) మరియు నికెల్ (30%) వరకు ఉంటుంది. దీనికి మొదట దాని వెండి-తెలుపు రంగు కారణంగా జెర్మన్ సిల్వర్ అని పేరు పెట్టారు, కానీ 'వెండి' అనే పదం ఇప్పుడు ఆ లోహాన్ని కలిగి లేని మిశ్రమాలకు నిషేధించబడింది; * simian, adj. వానర; * simian, n. వానరుఁడు; * similar, adj. సరూప; సారూప్య; పోలినటువంటి; ** similar triangles, ph. సారూప్య త్రిభుజాలు; ** similar units, ph. సారూప్య శాల్తీలు; * similarity, n. సారూప్యం; సాపత్యం; సాదృశ్యం; పోలిక; ఉపమితి; * similitude, n. సాజాత్యం; తౌల్యం; సామ్యం; * simile, n. (సిమిలీ) ఉపమాలంకారం; ఉపమానం; * simmer, v. i. ఉడుకు; మరగు; నెమ్మదిగా సన్నటి సెగ మీద మరుగు; * simple, adj. వ్యస్త; సాదా; సాధారణమైన; బారు; అవ్యాజ; అలతి; ** simple interest, ph. బారువడ్డీ; సరళ వడ్డీ; ** simple word, ph. వ్యస్తపదం; అలతి పదం; * simple, n. వ్యస్తం; సాదా; సాధారణం; బారు; అవ్యాజం; * simpleton, n. దద్దమ్మ; వెర్రిబాగులవాడు; వెర్రిబాగులది; * simplification, n. సూక్ష్మీకరణ; * simplify, v. t. సూక్ష్మీకరించు; * simultaneous, adj. యుగపత్తు; ఏకకాల; జమిలి; సమాంతర; ** simultaneous elections, ph. జమిలి ఎన్నికలు; ** simultaneous equations, ph. జమిలి సమీకరణములు; * simultaneously, adv. యుగపత్తుగా; ఏకకాలంలో; * simulated, adj. పెట్టుకోలు; అభికరణ; అసలు దానివలె; ** simulated pearls, ph. పెట్టుకోలు ముత్యాలు; ** simulated praise, ph. పెట్టుకోలు ప్రశంస; * simulation, n. పెట్టుకోలు; అభికరణ; విడంబన; అసలు దానివలె ప్రవర్తించడం; * simultaneity, n. యౌగపద్యం; సమకాలికత్వం; * sin, n. పాపం; పాతకం; భవం; కసటు; కావలం; ** heinous sin, ph. మహాపాపం; మహా పాతకం; పెంగసటు; పెంగావలం; ** ocean of sin, ph. భవసాగరం; కావలాల కడలి; కసటుల కడలి; ** remover of sin, ph. భవహరుఁడు; * sincere, adj. నిష్కపటమైన; కపటములేని; హృదయపూర్వక; చిత్తశుద్దిగల; విశ్వాసపాత్ర; * sincerely, adv. చిత్తశుద్ధిగా; హృదయపూర్వకంగా; * sincerity, n. చిత్తశుద్ధి; నిష్కాపట్యం; ఆర్జవం; * sine, n. శంకువు; జ్యా; త్రిజీవా; త్రిజ్యా; కోణం యొక్క ఉన్నతి; లంబకోణ త్రిభుజంలో కోణము ఎదురుగా ఉన్న భుజం; కర్ణము పొడుగుల నిష్పత్తి; * sine qua non, n. అవసరమైన షరతు; ఆవశ్యకమైనది; అత్యావస్యకమైనది; తప్పనిసరి; * sinew, n. (1) స్నాయువు; నరం; (2) బలం; శక్తి; త్రాణ; సామర్ధ్యం; * singer, n. పాటరి; m. గాయకుడు; పాటగాడు; గాణ; గాణుడు; f. గాయని; పాటకత్తె; గాణ; గాణీ; * single, adj. ఏక; ఒక; ఒంటరి; * single-file, adj. ఒక వరుసలో; ఒకరి వెనకాతల ఒకరు; * single-minded, adj. ఏకదీక్షగా; అసహాయంగా; * singular, adj. ఏకైక; అరుదైన; అసమాన్య; విశిష్ట; * singularity, n. ఏకైకత్వం; ఏకత్వం; వైపరీత్యం; విశిష్టస్థితి; చోద్యం; * sink, v. i. మునుగు; ఇంకు; * sink, v. t. ముంచు; * sink, n. మునుఁగుతొట్టి; శోషకం; నిమజ్జకం; నిర్గమస్థానం; గ్రాహకం; గమ్యం; సింకు; * sinistral, adj. ఎడమవైపు; వామావర్త; * sinner, n. m. పాపాత్ముఁడు; f. పాపాత్మురాలు; కాసటుఁడు; కావలుఁడు; * sinuous, adj. వంపులు తిరిగిన; * sinusoidal, adj. తరంగిత; కెరటాకారంలో ఉన్న; * sir, inter. అయ్యా; స్వామీ; (ety.) short for sire; * sire, n. తండ్రి; అయ్య; అబ్బ; * sire, v. i. కను; (exp.) a man sires and a woman bears and delivers; * Sirius, n. మృగవ్యాధ రుద్రుఁడు; కుక్కచుక్క; శ్వాన నక్షత్రం; (ety.) ఋగ్వేదంలో వచ్చే “శునాశీరా” అనే కుక్క ఉంది (IV-57-5). That became శేర్య that became Sirius, according to Max Muller; ఆకాశంలో అత్యంత ప్రకాశవంతమైన ఈ నక్షత్రం కుక్క ఆకారంలో ఉన్న నక్షత్ర రాశి ముట్టె మీద ఉన్నట్లు అనిపిస్తుంది; మృగవ్యాధుడు (ఒరాయన్ నక్షత్ర రాశి లేదా మృగశీర్ష రాశి) ఉదయించిన కొద్ది సేపట్లో ఈ చుక్క దక్షిణాన కనిపిస్తుంది; మృగవ్యాధుడి పటకాలో ఉన్న మూడు నక్షత్రాలని కలిపే సరళరేఖని దక్షిణానికి పొడిగిస్తే అక్కడ కుక్కచుక్క కనిపిస్తుంది; * sister, n. అక్క; చెల్లి; ** elder sister, ph. అక్క; ** younger sister, ph. చెల్లెలు; చెల్లి; చెల్లాయి; * sit, v. i. కూర్చొను; కూర్చుండు; * site, n. స్థలం; * sit-in, n. బైఠాయింపు; * sitomania, n. ఆకలిగొట్టుతనం; తిండిపోతుతనం; తిండిమీద ధ్యాస; * sitomaniac, n. తిండిపోతు; * situation, n. (1) పరిస్థితి; అవస్థ; స్థితిస్థానం; (2) స్థానం; ఉద్యోగం; * sit-ups, n. గుంజీలు; * six, n. ఆఱు; ఇరుమూఁడు; ఇత్తిగ; షట్కము; షష్ఠి; ** group of six, ph. ఆరుగురు; ** six-pack, ph. (1) ఆరు బీరు సీసాల బంగీ; (2) నిత్యం వ్యాయామం చేస్తూ, మంచి దేహసౌష్టవం ఉన్న వారి పొట్ట మీద స్పుటంగా అందంగా కనిపించే ఆరు కండరాల సముదాయం; ** Six Sigma, ph. సిక్స్ సిగ్మా నియమాలు (Six Sigma Principles) అనేది ఉత్పత్తి, అమ్మకం రంగంలో సవ్యమైన నిర్వహణకు అవలంబించే ఒక పద్ధతి. ఈ పద్ధతి వలన ఒక వాణిజ్య సంస్థ తన కొనుగోలుదారులు, వినియోగదారులకు ఖచ్చితమైన వస్తువులు , ఉత్పత్తులు లేదా సేవలను ఉత్తమ ప్రమాణాలతో ఎటువంటి లోపాలు లేకుండా అందివ్వగలదు. ఈ పద్ధతిలో DMAIC (Define, Measure, Analyze, Improve and Control) అని , DMADV (Define, Measure, Analyze, Design and Verify) అని రెండు శాఖలు ఉంటాయి. * sixteen, n. పదహారు; షోడశం; * sixteenth, n. పదహారవది; షోడశం; * sixth, adj. ఆరవ; షష్ఠము; షష్ఠి; ** sixth sense, ph. దివ్యదృష్టి; షష్ఠేంద్రియం; * sixty, n. అఱవై; షష్టి; ఇరుముప్ఫై; ** sixty four, ph. అరవై నాలుగు; చతుష్షష్టి; * size, n. కైవారం; కొలత; పరిమాణం; మట్టు; సైజు; * skein, n. ఉండ; దారపుండ; బంతి; నూలుకండె; బుడఁత; ** skein of string, ph. దారపు ఉండ; * skeleton, n. అస్థిపంజరం; కంకాళం; ఎమ్మూట; ఎముకల మూట; ** exo skeleton, ph. బాహ్య కంకాళం; పైయెమ్మూట; ** skeleton in the closet, ph. ఇంటిగుట్టు; * skeptic, sceptic, n. సంశయవాది; సంశయాళువు; నిత్యశంకితుఁడు; సందేహశీలుఁడు; ప్రతిదానిని శంకించే వ్యక్తి; * skeptical, adj. అనుమానాస్పద; సంశయాత్మక; * skepticism, n. సంశయవాదం; సంశయాత్మకం; * sketch, n. (1) రేఖాకృతి; రేఖాపటం; నఖ చిత్రం; గెఱపటం (2) గల్పిక; చిత్రణ; ** thumbnail sketch, ph. నఖచిత్రం; గోటిగెర; * skill, n. నైపుణ్యత; కౌశలం; నేర్పు; చతురిమ; చాతుర్యం; పాటవం; ప్రావీణ్యం; చాకచక్యం; దక్షత; విన్ననువు; ** business skill, ph. వ్యాపార దక్షత; * skim, v. t. (1) మీగడతీయు; (2) పైపైన తాకు, స్థూలదృష్టితో చూచు; ** skimmed milk, ph. వెన్న తీసేసిన పాలు; * skin, n. చర్మం; తొక్క; తోఁప; తోలు; చమడా; ప్రభాసిని; త్వక్కు; అజినం; ** skin of milk, ph. మీఁగడ; * skin, v. t. ఒలుచు; చమడాలు ఒలుచు; చర్మం తీయు; * skink, n, బిందిపాము; నలికళ్ళ పాము; రక్తపుచ్చం; ఇది చిన్న పాములా కనిపించే బల్లి; రక్తపుచ్చం అంటే ఎర్రని తోక గలది అని అర్థం; బిందిపాము గాఢమైన ఆకుపచ్చ, నలుపు రంగులలో మధ్య నిలువు లేత రంగు చారలతో మెరుస్తూ ఎరుపు తోకను కలిగివుంటుంది. కొన్ని మొత్తం ఒకే రంగులో కూడా వుంటాయి. దీనికి రెండు జతల కాళ్లు తల వెనుక, తోక ముందు భాగంలో వుంటాయి. చిన్న చిన్న కీటకాలు వీటి ఆహారం; * skinny, adj. సన్నని; బక్కపలచని; * skip, v. t. దాటు; గెంతు; లంఘించు; ** skip a meal, ph. లంఘనం చేయు; లంకణం చేయు; * skirmish, n. కన్నెకయ్యం; కలఁత; వివాదం; చిన్న యుద్ధం; * skirt, n. పావడా; చేలాంచలం; లంగా; ** long skirt, ph. పరికిణీ; ** skirt, v. t. తప్పించు; చుట్టుతిరుగు; దాటు; * skit, n. నాటిక; తక్కువ నిడివిలో నాటకం; ప్రహసనం; హాస్యనాటిక; వ్యంగ్యకావ్యం; * skittish, adj. బెదిరిపోయే; బెదురు; ** skittish animal, ph. బెదురుగొడ్డు; * skull, n. పుర్రె; కరోటి; కరంకం; కపాలం; పునుక; (చర్మ, మాంసాదులని తీసివేయగా మిగిలిన శిరోభాగం) ** skull bone, n. పుర్రె ఎముక; * sky, n. ఆకాశం; అంబరం; గగనం; నింగి; నభం; విను; మిన్ను; అంతరిక్షం; వ్యోమం; ఖ; దివి; * Sky fruit, n. అడవి బాదం; చేదు బాదం; సుగర్ బాదం; ఇది చాలా చేదుగా ఉంటుంది; ఆ చేదు వర్ణనాతీతం; పైన పొట్టు తీస్తే లోపల పప్పు తెల్లగా ఉంటుంది దీన్ని కొంచెం చితకొట్టి మాత్ర లాగా మింగేయాలి; [bot.] ''‎Swietenia ‎Mahogany;'' * skyrocket, n. తారాజువ్వ; * skyscraper, n. అంబరచుంబితం; అభ్రంకషం; ఆకాశాన్నంటే భవనం; నింగిని తాకే మిద్దెలు; * sky way, n. వినువీథి; గగనమార్గం; నింగిత్రోవ; దివిబాట; * sky wheel, n. అరఘట్టం; ఆకాశ చక్రం; వినోదవనాలలో తరచు కనిపించే పెద్ద చక్రం; * slab, n. కడీ; దిమ్మ; * slackness, n. అలసత్వం; * slag, n. తెట్టు; చిట్టెం; మండూరం; లోహమలినం; ధాతుమలం; ** iron slag, ph. ఇనుప చిట్టెం; * slake, v. t. తడుపు; చల్లార్చు; * slaked, adj. తడిపిన; చల్లార్చిన; ** slaked lime, ph. తడిసున్నం; * slander, n. అపవాదు; దూషణ; * slander, n. పరువు తీసే మాట; పరువు నష్టపు మాట; అపనింద; అపవాదు; ఆడిక; (note) a slander is a spoken word injurious to the reputation of another person; (rel.) libel; ok * slang, n. ఏస; గ్రామ్య భాష; * slant, n. వాలు; వాలుదల; వాటం; అధోక; * slant, v. i. వాలు; దోరగిల్లు; * slant, v. t. వాల్చు; దోరగించు; * slantingly, adv. వాలుగా; ఆధోకగా; వాలుదలగా; * slap, n. చెంపదెబ్బ; * slat, n. బద్ద; సన్నని కర్ర; చీరిక; * slate, n. (1) పలక; (2) నాపరాయి; (3) అభ్యర్థుల జాబితా; ** slate pencil, ph. బలపం; పలకపుల్ల; * slather, v. i. పులుముకొను; * slather, v. t. పులుము; ఒంటి మీద లేపనం పుష్కలంగా పులుము; * slaughterhouse, n. కబేళా; * slave, n. బానిస; గులాం; m. దాసుడు, భృత్యుడు; f. దాసి; ** slave mentality, ph. బానిసత్వపు బుద్ధి; మనోదాస్యం; * slavery, n. బానిసత్వం; * slay, v. t. చంపు; సంహరించు; హతమార్చు; * slayer, n. సంహర్త; చంపువాడు; నిహంత; హంతకుడు; హంతకి; * slaying, n. హననం; వధ; * sledgehammer, n. సమ్మెట; * sleep, n. నిద్ర; సుప్తం; సుప్తి; కునుకు; ** deep sleep, ph. సుషుప్తి; ** disturbed sleep, ph. కలఁత నిద్ర; ** dreamless sleep, ph. సుషుప్తావస్థ; * sleepiness, n. నిద్రమత్తు; * sleeping, adj. సుప్త; నిద్రిత; కునుకిన; ** sleeping beauty, ph. సుప్త సౌందర్యవతి; కునుకు వన్నెలాడి; * sleepy, adj. నిద్రాణమైన; * sleet, n. మంచువాన; తుషారవృష్టి; హిమవర్షం; * sleeves, n. pl. చేతులు; దుస్తులలో చేతిమీదకి వచ్చే భాగం; ** puffed sleeves, ph. బుట్ట చేతులు; * sleuth, n. అపరాధ పరిశోధకుడు; గూఢచారి; * slice, n. ముక్క; తొన; * slide, n. (1) పలక; (2) జారుడు బల్ల; జారుడు పలక; * slide, v. i. జారు; కైజారు; * slide, v. t. జార్చు; దూర్చు; * slightly, adv. కొద్దిగా; చూచాయగా; * slip, adj. జారు; ** slip knot, ph. జారు ముడి; * slip, n. చీటీ; * slip, v. i. జారు; దిగజారు; v. t. జార్చు; * slippery, adj. జారుడుగానున్న; * slime, adj. తుచ్ఛమైన; నిలకడ లేని; ** slime ball, ph. తుచ్ఛుడు; * slime, n. పాకుడు; బంకబురద; బెందడి; ఱొంపి; విజ్జలి; * sling, n. (1) ఉండేలు; వడిసెల; ఒడిసెల; క్షేపణి; పిట్టలబారు; కేటిల్‌బారు; చిన్న చిన్న ఱాళ్ళు ఱువ్వడానికి వాడే ఉపకరణం; (2) భుజంమీద నుండి వస్తువులని వేలాడదీయడానికి వాడే ఉపకరణం; * slingshot, n. same as sling; * slip, n. (1) అమ్మాయిలు లోఁపల వేసుకొనే మెత్తటి దుస్తులు; (2) తప్పు దొర్లడం; (3) కాగితం ముక్క; ** slip of the tongue, ph. మాట తడబడి నోరు జారడం; * slip, v. i. జారు; స్ఖలించు; జారవేయు; జారవిడుచు; * slip, v. t. జార్చు; * slip-knot, n. జారుముడి; * slippers, n. pl. చెప్పులు; పాదరక్షలు; * slippery, adj. జారుగా ఉన్న; జారెడు; * slipshod, adj. బిగుతులేని; ఒదులుగా ఉన్న జోళ్ల వలె; పనితనం లేని; * slit, n. కంత; సన్నంగా, కోలగా ఉన్న రంధ్రం; బీట; చీలిక; * sliver, n. చిన్న ముక్క; పిసరు; ఏకు; * slogan, n. నినాదం; ఘోష; * slope, n. నతి; వాలు; వాలుతనం; వాలుదల; ఏటవాలు; గండీ; ప్రవణత; నతిక్రమం; * slouch, v. i. నడుం వంచి కూర్చొను; నిటారుగా కాకుండా భుజాలు వేలాడేసిన భంగిమ; * slough, n. (1) (స్లఫ్) కుబుసం; జీవం లేని కణజాలం; అవసరంలేని పైపొర కాని వస్తువు కాని, ఏదైనా సరే; (2) (స్లవ్) రొంపి; బురద భూమి; * slough, v. i. (స్లఫ్) రాలు; రాలిపోవు; మాను, మానిపోవు; * slough, v. t. (స్లఫ్) పారవేయు; రాల్చు; పేకాటలో పట్టు మనదే అయినప్పుడు అక్కరలేని ముక్కని పారవెయ్యడం; see also rough; * slow, adj. నెమ్మది; మంద; మెల్లని; జడ; ** slow flow, ph. మందాకిని; మంద + అకిని; ** slow motion, ph. మందగతి; ** slow mover, ph. మందగామి; ** slow moving person, ph. మందయానుఁడు; మెల్లగఁబోవువాఁడు; * slowly, adv. నెమ్మదిగా; నింపాదిగా; మెల్లగా; మందముగా; (rel.) నిదానంగా; * slug, n. (1) మెట్ట జలగ; నత్తలలాగే ఇవి కూడా అతి మెల్లగా ప్రయాణిస్తాయి. అయితే నత్తలకి ఉన్నట్లు వీటికి గుల్లలు (Shells) ఉండవు. నత్తలలాగే మెట్ట జలగలు కూడా గాస్ట్రోపోడా (Gastropoda) తరగతిలోని సిగ్మురెత్రా (Sigmurethra) కుటుంబానికి చెందుతాయి. నీటి జలగల (Leeches) లాగా వీటికి రక్తం పీల్చే స్వభావం లేదు; (2) బద్ధకిష్టి; same as land slug; (3) పురాతన బ్రిటిష్ కొలమానం; The slug is a derived unit of mass in a weight-based system of measures, most notably within the British Imperial measurement system and the United States customary measures system; * sluggish, adj. బద్ధకపు; * sluggishness, n. అలసత్వం; బద్ధకత్వం; * sluice, n. అలుగు; మదుం; తూము; వరద గేటు; నీటిగండి; పరివాహం; తూపరాణ; దేవరాతం; * slum, n. మురికివాడ; * slumber, n. నిద్ర; కునుకు; * slump, n. ధరలు పడిపోయిన పరిస్థితి; * slur, n. (1) సరిగా ఉచ్చరించకుండా మాటలని నమిలేయడం; (2) సంగీతంలో ఒక రాగంలోంచి మరొక రాగంలోకి జారి స్వరసంకరం చెయ్యడం; (3) దూషణ; ** racial slur, ph. జాత్యహంకారంతో పలికే దూషణ వాక్యం; దూషణ భాషణం; * slurp, v. i. జుర్రు; * slut, n. లంజ; నీతి లేని ఆడుది; పలువురు మగవారితో కులికే ఆఁడది; * sly, adj. టక్కరి; ** sly fox, ph. టక్కరి నక్క; వంచన శృగాలం;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 3: sm-ss== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * small, adj. చిన్న; చిరు; చిట్టి; చంటి; పిట్ట; లఘు; లవ; లేశ; సన్నకారు; ** small farmer, ph. సన్నకారు రైతు; ** small quantity, ph. కొద్దిగా; రవంత; లవం; లేశం; లవలేశం; * small caltrop, n. పల్లేరు; * small-scale, adj. లఘు; కుటీర; సన్నకారు; ** small-scale industry, ph. లఘు పరిశ్రమ; * smaller, adj. లఘీయ; అల్పీయ; * smallest, adj. లఘిష్ఠ; అల్పిష్ఠ; కన్య; కనిష్థ; * smallpox, n. స్పోటకం; మసూచికం; పెద్దమ్మవారు; * smartness, n. తెలివితేటలు; గడుసుతనం; వైదగ్ధ్యం; ప్రోడతనం; * smattering of knowledge, ph. మిడిమిడి జ్ఞానం; * smear, v. t. పూయు; పులుము; అలుకు; అలదు; చరుము; * smell, n. వాసన; * smell, v. t. వాసన చూడు; మూర్కొను; * smell, n. (1) వాసన; (2) కంపు; ** bad smell, ph. దుర్వాసన; కంపు; ** good smell, ph. సువాసన; వాసన; ** musty smell, ph. ముక్క వాసన; గబ్బు కంపు; గబ్బిలాయి కంపు; * smelt, v. t. కరగించు; ద్రవీకరించు; * smelter, n. లోహాలని కరిగించే చోటు; కొలిమికొట్టు; కొలిమి; * smidgen, n. పిసరు; * smidgen, n. పిసరు; చిన్న పిసరు; * smile, n. చిరునవ్వు; మందహాసం; దరహాసం; స్మితం; హసితం; విహసితం; * smiles, n. (1) తొనలు; (2) చిరునవ్వులు; ** orange smiles, ph. నారింజ తొనలు; * smirk, n. వెకిలినవ్వు; * smith, n. కంసాలి; కమ్మరి; బత్తుఁడు; శిల్పి; కార్మారుఁడు ** black smith ph. కమ్మరి; ** gold smith ph. కంసాలి; ** wordsmith, n. పదశిల్పి; మాటలని తూచి తూచి వాడడంలో నేర్పరి; % move to W * smithereens, n. pl. తునాతునకలు; చిన్న చిన్న ముక్కలు; * smog, n. స్మాగు; పొంచు; పొగ + మంచు = పొంచు; smoke + fog = smog; * smoke, n. (1) పొగ; పావ; ధూమం; ధూపం; (2) దమ్ము; ** smoke point, ph. ధూమ స్థానం; The smoke point is the temperature at which a cooking oil or fat starts to break down, burn, and produce visible smoke, releasing acrid flavors and potentially harmful compounds like free radicals, which degrade the oil's quality and taste and can damage food. * smoke, v. i. పొగ తాగడం; దమ్ము కొట్టడం; * smoke, v. t. పొగ పట్టడం; * smoked, adj. పొగ పట్టిన; ధూపిత; ధూపాయిత; ** smoked fish, ph. పొగ పట్టిన చేపలు; * smooth, adj. నునుపైన; నున్ననైన; * smoothness, n. నునుపు; నున్నదనం; నయగారం; * smudge, n. మరక; * smugglers, n. pl. దొంగచాటు రవాణాదారులు; * smuggling, n. దొంగవ్యాపారం; దొంగరవాణా; * smut, n.(1) లైంగిక విషయాల గురించి అశ్లీలంగా చెప్పే పుస్తకాలు, సినిమాలు; వగైరా; (2) [bot.] కాటుక; కాటుక తెగులు; * snack, n. చిరుతిండి; ఉపాహారం; పలహారం (ఫలహారం కాదు); అల్పాహారం; ఓగిరం; తాయిలం; తినుబండారం; నలితిండి; నాస్తా; * snag, n. చిక్కు; ఇబ్బంది; * snail, n. నత్త; కురుమింద; శంఖనఖం; * snake, n. పాము; చిలువ; చిల్వ; సర్పం; చక్షుశ్రవం; భుజంగం; ఉరగం; దందశూకం; ** asp, n. నైలు నదీ ప్రాంతాలలో కనబడే ఒక పాము; ** cobra, n. నాగుపాము; త్రాచుపాము; కృష్ణసర్పము; నల్లనాగు; ఫణకరము; ఫణి; ** green snake, ph. పసిరిక పాము; ** mountain snake, ph. కొండ చిలువ; ** rattlesnake, ph. గిలక పాము; ** Russell's viper = కట్లపాము; A venomous snake with black stripes; ** types of snakes, కూకవేటు; సముద్రపు పాము; రక్తపెంజర; జెర్రిగొడ్డు; గడ్డపాము; గుఱ్ఱపుబెరజు; తుట్టెపురుగు; దాసరిపాము; దుంపనాగులు; పలుగుడుబాము; పుల్లురుకుపాము; పుష్కరము; పెరజు; పొడపాము; బొక్కబెరడు; ముడినాగు; మొగలిత్రాచు(మిన్నాగు); ** snake gourd, ph. పొట్లకాయ; ** snake stone, ph. నాగమణి; మణి; ఇది నున్నగా అరగదీసిన రాయి కాని ఎముక కాని అయి ఉంటుందని కొందరి అభిప్రాయం; దీని ప్రభావం వల్ల పాము విషం దిగిపోతుందనే నమ్మకం కేవలం గుడ్డి నమ్మకమే; * snap, n. చిటికె; అంగుళిస్పోటనం; * snap, v. t. తెంచు; తెంపు; ఛేదించు; తునియు; * snappiness, n. చిరాకు; * snare, n. ఉచ్చు; వితంసము; గుబ్బిక; పక్షులని జంతువులని పట్టే సాధనం; ** snare for birds, ph. గుబ్బిక; * sneeze, n. తుమ్ము; * sniff, v. i. ఎగపీల్చు; * snip, v. t. కత్తిరించు; చిదుము; తుంచు; తునియు; ** snip with fingers, ph. చిదుము; తుంచు; * snippet, n. తునక; తునియ; * snob, n. గర్విష్ఠి; ఎదుటివారిని చులకన చేసే వ్యక్తి; * snore, v. i. గుర్రుపెట్టు; గురక పెట్టు; * snore, n. గుర్రు; గురక; * snot, n. చీమిడి; ముక్కులోని అమత్వక్కు నుండి స్రవించే ద్రవం; * snout, n. ముట్టె; మోర; కుక్క, పంది, మొ. జంతువుల మూతి భాగం; * snow, n. హిమం; పొడిమంచు; పిండిమంచు; మంచు; మిహిక; నీహారం; ప్రాలేయం; ధూమిక; తుషారం; ** snowflake, ph. మంచు రేకు; ** snow leopard, n. మంచు కిరుబా; హిమ కిరుబా; * snowcap, n. హిమశృంగం; * snowfall, n. హిమపాతం; * snuff, n. ముక్కుపొడుం; ముక్కుపొడి; నస్యం; * snuffbox, n. పొడుంకాయ; పొడుండబ్బా; * so, prep. కాబట్టి; * soak, v. i. నాను; తడుసు; * soak, v. t. నానబెట్టు; తడుపు; తడిపిపెట్టు; * soaked, adj. నానిన; నానబెట్టిన; తడిసిన; సిక్తం; ** blood soaked, ph. రక్తసిక్తం; * soaking, adj. ఉరుపు; ** soaking pits, ph. ఉరుపు గుంటలు; ఉక్కు కర్మాగారాల్లో ఇవి ఉంటాయి; * soap, n. (1) సబ్బు; జిడ్డుని పోగొట్టే రసాయనం; Soap is a cleaning agent produced with an alkali metal hydroxide by the chemical reaction of a fatty acid; (2) టెలివిషన్ లో ఒకే నటీనట వర్గంతో ధారావాహికగా వచ్చే సాంఘిక కార్యక్రమం; ** washing soap, ph. బట్టల సబ్బు; ** soap suds, n. సబ్బు నురుగ; * soapnut, n. (1) కుంకుడుకాయ; (2) సీకాయ; (3) ఇషిరాసి; * sobriquet, [sō-bri-ˌkā], n. nickname; ex. Big Apple for New York City, Yankee for American, Jack for JFK; * Sochal salt, n. అక్షము; సౌవర్ఛలము; Hydrated Sodium Carbonate; Natron; * social, adj. సాంఘిక; సామాజిక; ** social consciousness, ph. సామాజిక స్పృహ; ** social media, ph. సామాజిక మాధ్యమాలు; ** social unrest, ph. సామాజ కల్లోలం; * socialism, n. సామాజిక వాదం; సమాజవాదం; సామ్యవాదం; * society, n. సంఘం; సమాజం; సభ; కూటం; మండలి; ** member of a society, ph. సభ్యుడు; ** membership in a society, ph. సభ్యత్వం; ** one present at a society, ph. సభాసదుడు; ** president of a society, ph. సభాపతి; * socialist, n. సామ్యవాది; * socialistic, adj. సమాజవాద; సామ్యవాద; * sociology, n. సాంఘిక శాస్త్రం; సామాజిక శాస్త్రం; * sociopath, n. (def.) a sociopath is made, whereas a psychopath is born; * sock, n. కాల్తిత్తి; మేజోడు; * socket, n. ఉతక; ఉత్తరాసి; * sod, n. గరికచెక్క; గడ్డ్డి విత్తులు మొలిచిన మట్టి చెక్క; * soda, n. (1) చవుడు; సోడా ఉప్పు; (2) తాగే సోడా నీళ్లు; కొద్దిగా కార్బన్‍ డై ఆక్సైడ్‍ కరిగించిన నీళ్లు; ** baking soda, ph. తినే సోడా; వంట సోడా; NaHCO₃; ** caustic soda, ph. దాహక సోడా; NaOH; ** washing soda, ph. చాకలి సోడా; Na₂CO₃; * Sodium, n. సోడియం; సోడా; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 11, సంక్షిప్త నామం, Na); [Lat.] Natrium; ** Sodium bicarbonate, ph. వంటసోడా; తినే సోడా; NaHCO₃; ** Sodium carbonate, ph. చాకలి సోడా; Na₂CO₃; ** Sodium chloride, ph. ఉప్పులో ముఖ్యమైన అంశం; ఉప్పు; NaCl; ** Sodium hydroxide, ph. దాహక సోడా; ** Sodium nitrate, ph. సురేకారం; పెట్లుప్పు; ఛిలీ సాల్ట్‍ పీటర్‍; NaNO₃; * sodomy, n. పుమ్మైధునం; అసహజమైన రతి క్రీడ; ఆడువారి మధ్యకాని, మగవారి మధ్యకాని, మనుష్యులకీ, జంతువులకీ మధ్యకాని జరిగే మైధునం; * soft, adj. మృదువైన; మెత్తనైన; కోమలమైన; కఠినంకాని; వంగెడు; సుకుమారమైన; దయగల; సుతారమైన; మృదుల; * soft c, ph. సకారం; * soft g, ph. జకారం; ** soft drink, ph. ఆల్కహాలు లేని పానీయం; ఉదా. సోడా, కోకాకోలా, మొదలైనవి; ** soft palate, ph. మెత్తని అంగులి; నోటి కప్పు వెనక భాగం; ** soft water, ph సాధు జలం; నిజమైన శసాధు జలంలో ఒక్క సోడియం అయానులు తప్ప మరే ఇతర లవణాలు ఉండవు; ఈ నీటికి కాసింత ఉప్పదనం ఉంటుంది; * softly, adv. సాఫీగా; మెత్తగా; సున్నితంగా; నెమ్మదిగా; బిగ్గరగా కాకుండా; * softness, n. మార్దవం; మృదుత్వం; నయగారం; * software, n. తంత్రాంశం; సూక్ష్మకాయం; మృదులాంగం; కోమలాంగం; మెత్తసరుకు; తోయం; దేహి; కంప్యూటర్ల చేత పనులు చేయించుకోడానికి రాసే క్రమణికలు; * soil, n. మట్టి; మన్ను; మురికి; నేల; ** alluvial soil, ph. ఒండుమట్టి; ఒండునేల; ** barren soil, ph. ఇరిణం; ** black cotton soil, ph. నల్లరేగడి నేల; కృష్ణమృత్తిక; ** cotton soil, ph. రేగడి నేల; బంకమట్టి; మృత్తిక; ** loamy soil, ph. గరుపనేల; గరుపకొడి నేల; ** loamy clay soil, ph. గరుప బంకనేల; గరుపకొడి బంకనేల; ** loamy sandy soil, ph. గరుప ఇసకనేల; గరుపకొడి ఇసకనేల; ** marshy soil, ph. ఉబ్బ నేల; ** on American soil, ph. అమెరికా గడ్డ మీద; ** rocky soil, ph. మొరప నేల; ** saline soil, ph. ఇరిణం; ** topsoil, ph. మంచిమట్టి; * soil, v. t. మురికిచేయు; మాపు; ఖరాబుచేయు; * sojourn, n. మజిలీ; ప్రయాణంలో ఆగడం; కొద్ది కాలం పాటు ఇంటి దగ్గర కాకుండామరొక చోట బస చేయడం; * sol, adj. అర్ధద్రవ; a colloid in which the suspended particles assume a random pattern; see also gel; * sol, n. అంగారక గ్రహం మీద ఒక రోజు, అనగా తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి పట్టే కాలం; 24 గంటల 39 నిమిషాల 35 సెకన్లు; * solar, adj. సౌర; సూర్య; సౌరమాన; ఖద్యోత; మార్తాండ; ** solar calendar, ph. సౌర పంచాంగం; సౌరమానం; ** solar cells, ph. సౌర కణాలు; సౌర విద్యుత్‍ ఘటాలు; ** solar day, ph. సౌర దినం; ఒక సూర్యోదయం నుండి తరువాత సూర్యోదయం వరకు ఉన్న మధ్య కాలం; ఇది దినంవారీగా మారుతూ ఉంటుంది; ** solar eclipse, ph. సూర్య గ్రహణం; ** solar flare, ph. సౌర జ్వాల; సూర్య జ్వాల; ** solar mean day, ph. సగటు సౌర దినం; 24 గంటలు; ** solar system, ph. సౌర కుటుంబం; సూర్యగ్రహ మండలి; ఖద్యోత మండలం; మార్తాండ మండలం; * solder, n. టంకం; మాటు; * solder, v. t. మాటు వేయు; మాటు పెట్టు; టంకం వేయు; ** soldering iron, ph. టంకపునాటు; మాటునాటు; * soldier, n. సిపాయి; బంటు; ** foot soldier, ph. కాలిబంటు; * sole, adj. ఏక; ఏకైక; * sole, n. అరకాలు; పాదము అడుగు భాగం; ** sole to crown, ph. నఖశిఖ పర్యంతం; * solemn, adj. పవిత్ర; గంభీర; * solemnity, n. హుందాతనం; గంభీరత; పవిత్రత; * solenoid, n. తీగచుట్ట; చుట్ట ఆకారంలో చుట్టిన తీగ; తూణం; ఇటువంటి చుట్ట గుండా విద్యుత్తుని పంపితే ఆ చుట్ట అయస్కాంతం వలె పనిచేస్తుంది; * solicit, v. t. (1) వేడుకొను; ప్రార్థించు; విన్నవించు; అర్థించు; (2) న్యాయ సలహాదారుగా పని చేయు; * solid, n. ఘనం; ఘనపదార్థం; * solid, adj. ఘన; దిట్టమైన; నమ్మకమైన; * solidification, n. ఘనీభవనం; * solidify, v. i. గడ్డకట్టు; పేరుకొను; ఘనీభవించు; ముద్దకట్టు; * soliloquy, n. స్వగతం; ఏకాంత సల్లాపం; * solitaire, n. ఒంటాట; ఏకాంతపు ఆట; ఒక్కరూ కూర్చుని ఆడుకునే ఒక రకం పేకాట; * solitary, adj. ఏకాంత; ఎకక; ఐకాంతిక; ఉపాంశు; వివిక్త; ఒకే ఒక్క; ఒంటరి; * solitude, n. ఏకాంతం; ఏకతం; * solo, adj. ఎకక; * solstice, n. అయనాంతం; రవితిష్ట; (ety.) solstice = sun standing still; ** summer solstice, ph. ఉత్తరాయనాంతం; గ్రీష్మ సంక్రమణం; జూన్ 22; ఉత్తరార్థ గోళంలో ఈ రోజున పగలు పొడుగు అత్యధికం; రాత్రి పొడుగు అత్యల్పం; ఈ రోజున సూర్యుడు కర్కాటక రేఖకి నడినెత్తి మీద ఉంటాడు; గ్రీష్మ సంక్రమణం ఏటేటా ఒకే తారీఖున రావాలని నిబంధన లేదు; కొంచెం ఇటూఅటూగా జూన్ 21-23 మధ్య తారట్లాడుతూ ఉంటుంది; ** winter solstice, ph. దక్షిణాయనాంతం; హిమ సంక్రమణం; డిసెంబరు 22; ఉత్తరార్థ గోళంలో ఈ రోజున పగలు పొడుగు అత్యల్పం, రాత్రి పొడుగు అత్యధికం; ఈ రోజున సూర్యుడు మకర రేఖకి నడినెత్తి మీద ఉంటాడు; ఈ రోజున ఉత్త ధృవం దగ్గర సూర్యుడు నామమాత్రం ఉదయించి, ఆకాశంలో పైకి లేవకుండానే అస్తమించెస్తాడు; హిమ సంక్రమణం; ఏటేటా ఒకే తారీఖున రావాలని నిబంధన లేదు; కొంచెం ఇటూఅటూగా డిసెంబరు 21-23 మధ్య తారట్లాడుతూ ఉంటుంది; * solubility, n. ద్రావణశక్తి; కరగు గుణం; * solute, n. ద్రావితం; In chemistry, a solution is a homogeneous mixture composed of two or more substances. In such a mixture, a solute is a substance dissolved in another substance, known as a solvent. * solution, n. (1) పానకం; ద్రావణం; (2) పరిష్కారం; తెన్ను; సమాధానం; జవాబు; పూరణం; ** liquid crystalline solution, ph. ద్రవస్పాటిక ద్రావణం; * solve, v. t. సాధించు; పరిష్కరించు; * solvent, n. ద్రావణి; పంచదారని నీళ్లల్లో కరిగించినప్పుడు నీరు ద్రావణి, పంచదార ద్రావితం, పానకం ద్రావణం; * soma, n. తనువు; శరీరం; కాయం; * somatic, adj. తనువు; శారీరకం; కాయ; శరీరానికి సంబంధించిన; ** somatic cell, ph. తనుకణం; శోమకణం; పునరోత్పత్తి చేయలేని కణం; ** somatic pain, ph. శారీరకమైన నొప్పి కండర వ్యవస్థ (muscular system)లో కాని కంకాళ వ్యవస్థ (skeletal system)లో కాని పుట్టి, చర్మం ఉపరితలం మీద ద్యోతకమవుతుంది; * some, adj. (1) కొంత; కొంచెం; కాస్త; ఇంచుక; (2) కొన్ని; (3) కొందరు; ** some extent, ph. కొంత; కొంతవరకు; ** some money, ph. కొంత డబ్బు; ** some monkeys, ph. కొన్ని కోతులు; ** some people, ph. కొందరు మనుషులు; కొందరు; ** some things, ph. కొన్ని; * some, adv. దాదాపుగా; * somebody, pron. ఒకరు; ఒక వ్యక్తి; * somehow, adv. ఏదో ఒక విధంగా; ఎలాగో ఒకలాగ; * somersault, n. పిల్లిమొగ్గ; * sometime, adv. ఎప్పుడో ఒకప్పుడు; కదాచిత్తుగా; * somewhere, adv. ఎక్కడో ఒక చోట; * somnalent, adj. నిద్ర మత్తుగా ఉండడం; * somnambulism, n. నిద్రలో నడవటం; * somniloquence, n. నిద్రలో మాట్లాడటం; * son, n. కొడుకు; కుమారుడు; అబ్బాయి; పుత్రుడు; బిడ్డడు; సుతుడు; తనయుడు; ఆత్మజుడు; బొట్టె; పట్టి; * son-in-law, n. s. అల్లుడు; జామాత; ** co son-in-law, ph. తోడల్లుడు; షడ్డకుడు; * son-of-a-bitch, n. లంజకొడుకు; * sons-in-law, n. pl. అల్లుళ్లు; * song, n. పాట; గానం; గీతం; * sonic, adj. శబ్దానికి సంబంధించిన; శబ్ద తరంగాలు కదిలే విధానానికి సంబంధించిన; ** hypersonic, adj. శబ్ద తరంగాల వేగానికి 5 రెట్లు మించిన వేగంతో; ** supersonic, adj. శబ్ద తరంగాల వేగానికి మించిన వేగంతో; శబ్ద తరంగాల వేగానికి మించి, శబ్ద తరంగాల వేగానికి 5 రెట్లు తక్కువగా ఉన్న వేగాలు; * soon, adj. త్వరగా; వేగిరం; శీఘ్రం; సత్వరం; * soot, n. మసి; * soothsayer, n. f. ఎరుకలసాని; ఎరుకత; సోది చెప్పే మనిషి; m. ఎరుకల వాడు; * soothsaying, n. సోది; * soothingly, adv. అనునయంగా; * sops, n. pl. ప్రోత్సాహకాలు; తాయిలాలు; * sophism, n. వంచితర్కం; వంచన తలపుతో చేసే కుతర్కం; * sophisticated, adj. ఆడంబర; అధునాతన; పరిష్కృత; * sophomore, n. నాలుగేళ్లపాటు కొనసాగే విద్యార్థి దశలో రెండవ సంవత్సరపు విద్యార్థి; * sorcerer, n. మంత్రగాడు; మాంత్రికుడు; * sordid, adj. క్షుద్ర; అసహ్య; నీతిబాహ్య; * sore, adj. బాధ కలిగించే; నొప్పి పుట్టించే; నొప్పి పెట్టే; * sores, n. pl. కురుపులు; పుండ్లు; ** mouth sores, ph. నోటిలో పుండ్లు; నోటి పూత; జిహ్వాపాకం; * sorghum, n. జొన్నలు; [bot.] Sorghum bicolor; * sorrow, n. విచారం; వ్యాకులం; చింత; వగపు; * sorry, inter. మన్నించండి; క్షమించండి; * sort, n. రకం; * sort, v. t. (1) రకాలవారీగా విడగొట్టు; (2) పేర్చు; క్రమర్చు; క్రమంలో అమర్చు; * sortie, n. దాడి; వైమానిక దాడి; * sorting, v. t. విడగొట్టడం; పేర్చడం; క్రమపర్చడం; ** sorting and merging, ph. పేర్చడం; కూర్చడం; * so so, adj. ఓ మోస్తరుగా; మిడి మిడి; * sotto voce, ph. (సాటో వోచే) తగ్గు స్వరంలో; మనలో మనమాట; * soul, n. ఆత్మ; అంతర్యామి; దేహి; క్షేత్రజ్ఞడు; ** manifested soul, ph. జీవాత్మ; ** subtle soul, ph. ఆత్మ; జీవాత్మ; ** Supreme soul, ph. పరమాత్మ; * soul-searching, n. ఆత్మప్రక్షాళనం; * sound, adj. మంచి; దృఢమైన; ఆరోగ్యకరమైన; * sound, n. (1) ధ్వని; శబ్దం; సడి; చప్పుడు; క్వాణం; సద్దు; అలికిడి; సవ్వడి; నాదం; మోత; రొద; రవము; రవళి; నినాదం; మొరపం; (rel.) resound, (2) ఇరుకు మూతి గల సముద్ర శాఖ; (rel.) fjord; ** dependent on sound, ph. శబ్దాశ్రయ; ** non-physical sound, ph. అనాహత్ నాదం; భౌతిక ప్రక్రియల ప్రమేయం లేకుండా జనించిన నాదం; unstruck sound; ** physical sound, ph. అహత్ నాదం; భౌతిక ప్రక్రియల వల్ల పుట్టిన నాదం; struck sound; ** ultrasound, ph. అతిధ్వని; అత్యధికంగా ప్రకంపించే శబ్ద తరంగం; ** sound wave, ph. శబ్దతరంగం; ధ్వనితరంగం; * sound, v. i. ధ్వనించు; అనిపించు; * sound, v. t. కదిపి చూడు; కనుక్కుని చూడు; * soup, n. సూపం; పులుసు; కట్టు; పలచగా చేసిన పప్పు; * sour, adj. పుల్ల; పుల్లన; పులి; ** sour belch, ph. పులి తేనుపు; పుల్లత్రేన్పు; ** sour cream, ph. పులిమస్తు; కాదంబరం; a dairy product obtained by fermenting regular cream with certain kinds of lactic acid; * source, n. మాతృక; కాణాచి; ఆధారం; ఆకరం; మూలం; జనకం; జనకస్థానం; ఉత్పత్తి స్థానం; ఉద్గమం; ప్రభవం; ** source code, ph. [comp.] జనక క్రమణిక; మూల భాషలో రాసిన క్రమణిక; * south, adj. దక్షిణ; తెన్; * South, n. దక్షిణం; వలపల; వలకడ; తెన్ను; కుడిమట; కుడిపల; అవాచి; * southeast, n. ఆగ్నేయ; * southernwood, n. దవనం; సువాసన గల ఒక మొక్క; [bot.] ''Artemisia abrotanum; southern wormwood''; * southern, adj. దక్షిణ; దాక్షిణాత్య; అవాచీన; తెంకణ; సరాజిత; ** southern planet, ph. సరాజిత గ్రహం; * Southern Cross, n. త్రిశంకు నక్షత్రం; దక్షిణార్థ గోళంలో ఉన్న వాళ్లకి శిలువ ఆకారంలో కనిపించే నాలుగు నక్షత్రాల సమూహం; * southpaw, n. కవ్వడి; ఎడంచేతి వాటం మనిషి; according to Reader's Digest, this misnomer was apparently coined by Chicago's sportswriters in the late nineteenth century; they used this word to refer to left-handed baseball pitchers who had to pitch facing the evening sun; in that position, their left arms were toward the south; other words for left-handers are lefties, south paws, sinistrals, and port-siders; * southwest, n. నైరృతి దిక్కు; నైరృతి; నైఋతి; సోకుమూల; * souvenir, n. స్మారక సంచిక; స్మృతి చిహ్నం; జ్ఞాపిక; * sovereign, adj. సర్వసత్తాక; ** sovereign republic, ph. సర్వసత్తాక గణతంత్ర రాజ్యం; * sovereign, n. (1) సార్వభౌముడు; రాజరాజు; చక్రవర్తి; ప్రభువు; అధిపతి; (2) నవరసు; కాసు; * sovereignty, n. సార్వభౌమత్వం; సార్వభౌమాధికారం; ఆధిపత్యం; పాలనాధికారం; సర్వసత్తాధికారం; రాజ్యాధిపత్యం; * sow, n. ఆడ పంది; ఈడొచ్చిన ఆడ పంది; * sow, v. t. విత్తులు నాటు; ** sowing device, ph. జత్తిగె; జడ్డిగం; * sox, n. pl. మేజోళ్లు; కాల్తిత్తులు; --also see socks * soybean, n. సోయాచిక్కుడు; హరేణుచిక్కుడు * spark, n. నిప్పుకణం; విస్పులింగం; చురక; అగ్నికణం; * space, adj. స్థల; అంతరిక్ష; వ్యోమ; నభో; దిక్‍; * space, n. (1) స్థలం; జాగా; ఎడం; చోటు; దిక్కు; అంతరం; (2) బయలు; ఆవరణ; (3) ఖ; రోదసి; నభం; వ్యోమం; అంతరిక్షం; విష్ణుపదం; అంతరాళం; ఆకాశమండలం; ** Euclidean space, ph. యూక్లిడీయ ఆవరణం; అంతరాళం; ** expanse of deep space, ph. గగనాంగణం; ** intervening space, ph. మధ్యంతర ఆవరణం; అంతరాళం; ** lack of space, ph. స్థలాభావం; ** three-dimensional space, ph. త్రిమితీయ అంతరాళం; త్రిమితీయ ఆవరణం; ** space travel, ph. నభోయానం; అంతరిక్ష యానం; * spacecraft, n. నభశ్చరం; ఖేచరం; * spaceship, n. వ్యోమనౌక; నభోతరంగిణి; నభోతరణి; అంతరిక్ష నౌక; * space-time, n. స్థలకాలం; దిక్కాలం; కాలస్థలం; అంతరాళ కాలం; ** space-time continuum, ph. స్థలకాల అఖండత్వం; స్థలకాల సమవాయం; * spacious, adj. విశాలమైన; * spade, n. (1) తౌగోల (తవ్వు + కోల); (2) చీట్లపేకలో నలుపు రంగులో ఉండే ఆకారం; * span, n. (1) జానెడు పొడుగు; జాన; (2) వంతెనలో రెండు స్తంభాల మధ్య దూరం; * spanner, n, పానా; * spark, n. నెరుసు; నిప్పురవ్వ; విస్పులింగం; ఆచిరాంశువు; ** spark plug, ph. నెరసు బిరడా; పెట్రోలు కారు ఇంజనులో ఒక భాగం; * sparkler, n. కాకరపువ్వొత్తి; * spasm, n. ఈడ్పు; దుస్సంకోచం; అదుపుతప్పి కండరం సంకోచ వ్యాకోచాలు చెందడం; ** Laryngeal spasm, ph. స్వరపేటిక ఈడ్పు; స్వరపేటిక బిగిసిపోవడం; ** vascular spasm, ph. రక్తనాళ దుస్సంకోచం; రక్తనాళాల ఈడ్పు; * spasmodic, adj. అప్పుడప్పుడు; * spate, n. వరద; వెల్లువ; * spathe, n. మొవ్వు; * spatial, adj. దేశగత; ** spatial extension, ph. దేశగత వ్యాప్తి; * spatula, n. అట్లకాడ; సలగ; * speak, n. మాట్లాడు; * speaker, n. వాగ్మి; వాచకుడు; వాచకి; అభిభాషి; * spear, n. ఈటె; బల్లెం; బరిసె; see also javelin; * special, adj. విశిష్ట; విశేష; ప్రత్యేక; పరిమిత; ** special case, ph. విశిష్ట వ్యవహారం; విశిష్ట సంఘటన; ** special dualism, ph. విశిష్ట అద్వైతం; రామానుజాచార్యుల మత సిద్ధాంతం; ** special purpose, ph. పరిమిత ప్రయోజనం; ** special rule, ph. విశిష్ట నియమం; ** special terminology, ph. విశేష పదజాలం; ** special theory of relativity, ph. విశిష్ట సాపేక్ష సిద్ధాంతం; * specialty, n. విశిష్టత; ప్రత్యేకత; * species, n. (1) తెగ; జాతి; ఉపజాతి; వర్గం; (2) జాతి; శాస్త్రవేత్తలు జీవకోటిని ఏడు వర్గాలుగా విడగొట్టినప్పుడు ఏడవ వర్గానికి పెట్టిన పేరు; [see also] genus, family, order, class, phylum and kingdom; two organisms belong to the same species if they tend to mate with each other giving birth to fertile offspring; Horses and donkeys mate if induced, but their offspring - mules - are not fertile; * specific, adj. నిర్ణీతమైన; నిర్ధిష్టమైన; అవశ్యమైన; ** specific gravity, ph. విశిష్ట గురుత్వం; విశిష్ట గరిమ; అవశ్య గరిమ; తారతమ్య గరిమ; ** specific heat, ph. విశిష్ట ఉష్ణం; విశిష్టోష్ణత; * specification, n. తబ్సీల జాబితా; చెయ్యవలసిన పనుల పట్టిక; * specified, adj. వ్యక్తం; * specificity, n. ప్రత్యేకత; విశిష్టత; * specify, v. t. వివరించు; నిర్దేశించు; కరతలించు; * specimen, n. నమూనా; మచ్చు; మాదిరి; * speck, n. నలక; నలుసు; నెరుసు; * spectacle, n. దృశ్యం; * spectacles, n. pl. కండ్లజోడు; ముక్కద్దాలు; సులోచనాలు; ఉపనేత్రాలు; * spectacular, adj. కళ్లు జిగేలుమనిపించే; * spectators, n. pl. ప్రేక్షకులు; చూపరులు; ఈక్షకులు; * spectrograph, n. వర్ణపటలేఖిని; వర్ణమాలాచిత్రం; వర్ణలేఖిని; * spectrometer, n. వర్ణపటమాపకం; * spectroscope, n. వర్ణపటదర్శని; వర్ణమాలాదర్శని; * spectroscopy, n. వర్ణమాలాదర్శనం; వర్ణమాలని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; ** Raman spectroscopy, ph. రామన్ వర్ణమాలాదర్శనం; * spectrum, n. వర్ణపటం; వర్ణమాల; కాంతిని గాజు పట్టిక ద్వారా పంపితే కనిపించే సకలవర్ణ పటం; * speculation, n. సట్టా; ** speculation business, ph. సట్టా వ్యాపారం; * speech, n. (1) ప్రసంగం; ఉపన్యాసం; (2) వాక్కు; ఉక్తి; ** gracefulness of speech, ph. వాగ్విలాసం; ** keynote speech, ph. కీలకోపన్యాసం; ** telegraphic speech, ph. తంత్యోక్తి; * speed, n. వేగం; వడి; జోరు; ధృతి; త్వరితం; జవం; see also haste; ** high speed, ph. శరవేగం; జవాతిశయం; * spell, n. మంత్రశక్తి; మంత్రం; * spell, v. i. వర్ణక్రమం చెప్పగలుగు; * spelling, n. వర్ణక్రమం; పదగుణితం; వ్రాకట్టు; స్పెల్లింగు; * spend, v. i. ఖర్చుపెట్టు; వ్యయపరచు; * sperm, n. శుక్రం; రేతస్సు; * sperm cell, n. శుక్ర కణం; * spermatorrhea, n. శుక్ర నష్టం; శుక్ర స్రావం; * spermatozoa, n. శుక్ర కణం; పురుష బీజకణం; * spend, v. i. (1) ఖర్చు పెట్టు; వెచ్చించు; వ్యయపరచు; (2) గడుపు; ** spend some time, ph. కొంత కాలం గడుపు; * sperm, n. వీర్యం; పురుష జననాంగాలలో తయారయే వీర్య కణాలు; rel. semen; * spew, v. t. వెళ్లగక్కు; * sphenoid bone, n. కీలాస్థి; జతూకాస్థి; a compound bone that forms the base of the cranium, behind the eye and below the front part of the brain; * sphere, n. (1) గోళం; ఉండ; (2) మండలం; ప్రదేశం; ఆవరణం; ** sphere of action, ph. వ్యవహార మండలం; * spherical, adj. గోళాకార; గోళీయ; * spheroid, n. గోళాభం; * spheroidal, adj. గోళాభీయ; * Spica, n. చిత్ర; చిత్రా నక్షత్రం; కన్యారాశిలో నక్షత్రం; * spice, n. కటువు; కారము; * spick and span, ph. [idiom] నిగనిగలాడేటట్లు; * spicy, adj. కారం; కటు; ** spicy substance, ph. కారపు వస్తువు; కటు ద్రవ్యం; * spider, n. సాలీడు; సాలెపురుగు; నేతపురుగు; అష్టపాది; తంతునాభం; ఈగపులి; లూతపురుగు; అల్లికపురుగు; * spies, n. pl. చారులు; గూఢచారులు; * spike, n. శంకువు; * spill, v. i. ఒలుకు; పొర్లు; * spill, v. t. ఒంపు; తొళికించు; ఒలికించు; * spillway, n. పొర్లుకట్ట; పొర్లుమదుం; తొళకరి తోము; ఒలుకుదారి; ప్రవాహ మార్గం; మరిగొమ్ము; అలుగు; పరీవాహం; * spin, v. t. వడుకు; * spin, n. (1) ఆత్మభ్రమణం; భ్రమణం; (2) [idiom] ఉన్న విషయాన్ని తనకి అనుకూలంగా మలిచి చెప్పడం; (3) [phy.] అణుప్రమాణంలో ఉండే రేణువులకి సహజసిద్ధంగా ఉండే ఒక లక్షణం; ఒక ఎలక్ట్రానుకి "స్పిన్" ఉందంటే అది బొంగరంలా తిరుగుతోందని వ్యాఖ్యానించకూడదు; బొంగరం లాగనే కొన్ని పరమాణు రేణువులు కూడ సహజసిద్దమైన కోణీయ భారవేగం (intrinsic angular momentum) అనే గణిత లక్షణాన్ని ప్రదర్శిస్తాయి కనుక వాటికి "స్పిన్" ఉందని చమత్కరిస్తాము; ** spin angular momentum, ph. భ్రమణ కోణీయ భారవేగం; * spinach, n. గోళికూర; పాలక్; దుంపబచ్చలి వంటి ఆకు కూర; చుక్కాకు; [bot.] ''Spinacia oleracea''; * spinal, adj. మైరవ; మజ్జా; సుమామ్న; ** spinal canal, ph. మజ్జా నాళిక; సుమామ్న నాళిక; ** spinal cord, ph. వెన్నుపాము; మజ్జా రజ్జువు; సుమామ్న నాడి; కశేరుక నాడి; మేరువు; కుండలి; ** spinal vertebra, ph. వెన్నుపూసలు; * spindle, n. కదురు; తుర్కం; నూలు వడికే కదురు; తంతుకాష్ఠం; * spine, n. వెన్ను; వెన్నెముక; * spinster, n. (1) అవివాహిత; బ్రహ్మచారిణి; ప్రస్తుతం పురుష సంపర్కం లేని ఆడది; భర్త లేని స్త్రీ; విధవ కాదు, కన్య కాదు; (2) నూలు వడికే స్త్రీ; * spiral, n. సర్పిలం; మురి; శంఖావర్తం; ** right-handed spiral, ph. ఎల మురి; * spiral, adj. సర్పిల; శంఖాకార; శంఖావర్త; ** spiral-shaped, ph. సర్పిలాకృతి; * spirit, n. (1) ఆత్మ; జీవాత్మ; అంతరాత్మ; మూలశక్తి; (2) ప్రేతాత్మ; పిశాచం; దయ్యం; (3) మూలార్థం; అంతరార్థం; పరమార్థం; (4) సారా; మద్యం; ద్రావకం; (5) స్పూర్తి; ఉత్సాహం; ** finite spirit, ph. ప్రత్యగాత్మ; ** infinite spirit, ph. అనంతాత్మ; ** spirit lamp, ph. సారా దీపం; మద్యార్కదీపం; స్పిరిట్ దీపం; ** spirit of cooperation, ph. సహకార స్పూర్తి; * spiritual, adj. ఆధ్యాత్మిక; పారమార్థిక; ఆధిదైవిక; ఆత్మజ్ణాన; ఆత్మిక; * spiritualism, n. ఆధ్యాత్మిక వాదం; * spirulina, n. స్పిర్యులీనా; an organism that grows in both fresh and saltwater; It is a type of cyanobacteria, which is a family of single-celled microbes that are often referred to as blue-green algae. * spit, n. ఉమ్మి; లాలాజలం; * spit, v. i. ఉమ్ము; * spite, n. కార్పణ్యం; జుగుప్స; * spittoon, n. కాళంజి; తమ్మ పడిగె; ఉమ్మి వేసే గిన్నె; * spittle, n. ఉమ్మి; లాలాజలం; * splash, v. t. చిందించు; * splash, v. i. చిందు; * splatter, v. i. చిందు; * spleen, n. ప్లీహం; గోళాకారపు ఎరన్రి గ్రంధి; * splendid, adj. ఉజ్వల; జేగీయమాన; * splendor, n. వైభవం; * splice, n. అతుకు; * splint, n. బద్ద; కొయ్య బద్ద; దెబ్బలు తగిలినప్పుడు కట్టు కట్టడానికి అప్పుడప్పుడు వాడే సాధనం; * splinter, n. పేడు; పుల్ల; పుడక; చీలిక; యష్టి; * splinter, v. t. చీలిపోవు; విడిపోవు; * split, n. చీలిక; చీరిక; * split, adj. చీలబడ్డ; చీల్చిన; * split, v. t. చీరు; చీల్చు; చించు; వ్రచ్చు; వ్రక్కలించు; ఛేదించు; ** split chickpeas, n. శనగపప్పు; ** split peas, n. బటానీ పప్పు; * splitting, n. పరిస్పోటనం; * spoke, n. శలాకం; ఊస; చువ్వ; ఆకు; లాక; probe; pin; peg; ** spoked wheel, ph. ఆకుల చక్రం; * spoke, v. t. past tense of "speak;" * spoil, v. i. చెడు; పాడగు; బెడియు; ఆరుమూడగు; బుసిపోవు; కర్యావైకల్యమగు; * spondee, n. [prosody] ఛందస్సులో రెండు గురువులు వచ్చే గణం; గగ; * spondylosis, n. వెన్నుముకలో అరుగుదల (degeneration) వలన వచ్చే జబ్బుని డిజెనెరేటివ్ డిస్క్ డిసీజ్ (degenerative disc disease) లేదా స్పాండెలోసిస్ (spondylosis) అంటారు; ** cervical spondylosis, ph. మెడలో వస్తే సెర్వికల్ స్పాండెలోసిస్ అంటారు; స్పాండెలోసిస్ వలన మెడలో వెన్నుపాము నలిగితే దాన్ని మైలోపతి (myelopathy) అంటారు. ** lumbar spondylosis, ph. నడుములో వస్తే లంబార్ స్పాండెలోసిస్ అంటారు. * sponge, n. (1) స్పంజి; నీటిని పీల్చే పదార్థం; (2) ఒక రకం సముద్రపు జంతువు; * sponsored, adj. ప్రాయోజిత; మనకు ఉచితం, వారికి భవిష్యత్తులో ప్రత్యక్షం గా కానీ పరోక్షంగా కానీ ఆర్జనం; * sponsors, n. ప్రాయోజితులు; * spontaneous, adj. అయత్నకృత; ఆకస్మిక; ఐచ్ఛిక; సద్యస్పూర్తితో; ** spontaneous process, ph. ఆకస్మిక ప్రక్రియ; ఐచ్ఛిక ప్రక్రియ; In thermodynamics, a spontaneous process is a process which occurs without any external input to the system; ** spontaneous reaction, ph. ఆకస్మిక ప్రక్రియ; ఐచ్ఛిక ప్రక్రియ; A spontaneous reaction is a chemical reaction which is a spontaneous process under the conditions of interest; * spontaneity, n. సద్యస్పూర్తి; * spoon, n. చెంచా; ఉద్దరిణి; గరిటె; పాణికి; స్పూను; దర్వి; ** deflagrating spoon, ph. ఒంపు గరిటె; మంట గరిటె; పోపు గరిటె; ఉద్దహన చెంచా; ** perforated spoon, ph. జల్లి గరిటె; ** table spoon, ph. చెంచా; 15 ml ప్రమాణం; ** tea spoon, ph. మెల్లి గరిటె; 5 ml ప్రమాణం; * spoonerism, n. అస్తవ్యస్త పదప్రయోగం; స్పూనరీయం; a linguistic somersault that turns a "well-oiled bicycle" into a "well-boiled icicle" and "tinglish errors" into "English terrors"; (ety.) named after Rev. William Archibald Spooner (born 1844); Examples in Telugu include, "చొక్కరు, నిక్కా", పుహం, సింలి"; * sporadically, adv. అప్పుడప్పుడు; చిలకేటుగా; * spore, n. సిద్ధబీజం; * sport, n. సయ్యాట; అలవోక; క్రీడ; కేళి; హేల; లీల; చీటకం; ఆట; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: sport, game, recreation, hobby * ---A ''sport'' is an activity that requires physical effort and skill, has rules and is done in competition. Use ''recreation'' to talk about all activities that people do in order to relax. Use ''game'' to talk about a particular competition in a sport. You can also use ''game'' to talk about a competition requiring mental skill, knowledge and luck: a game of cards. A ''hobby'' is an activity that you do in your spare time.''' |} * * sportsman, n. ఆటగాడు; చీటకుడు; * spot, n. (1) మచ్చ; డాగు; (2) స్థానం; ప్రదేశం; * spotless, adj. నిరంజన; * spouse, n. జీవిత భాగస్వామి; * spout, n. జలదారి; * spp., suff. జాతిది; ద్వినామ పద్ధతిలో జంతువుల పేర్ల చివరకాని, మొక్కల పేర్ల చివర ఈ అక్షరాలు వస్తే ఆ ప్రాణి జాతి ఇదమిత్థంగా తేలలేదని అర్థం; * sprain, n. ఇరుకు; బెణుకు; * spray, v. t. చిమ్ము; జల్లు; ఎగజల్లు; చిలకరించు; * spray, n. శీకరము; జల్లు; * sprayer, n. చిమ్మనగ్రోవి; చిమ్ముకారి; * spread, v. i. వ్యాపించు; విస్తరించు; అత్తమిల్లు; ఉ. "అంగళ్ల ముంగిళ్ల నత్తమిల్లిన ముత్తియంపు రంగవల్లుల మీద" - జైమిని భారతం * spread, v. t. పరుచు; నెరుపు; వెదజల్లు; జల్లు; పంచారించు; పంచు; * spread, n. (1) పరుచుకొనేది; నెరుపుకొనేది; పులుముకొనేది; (2) విస్తృతి; ** bed spread, ph. పరుపుమీద పరుచుకొనేది; దుప్పటి; ** bread spread, ph. రొట్టె మీద రాసుకొనేది; * sprig, n. (1) రెమ్మ; రెబ్బ; (2) మొలక; పిలక; (3) పిల్లకాయ; వంశాకురం; ** sprig of curry plant, ph. కరివేపాకు రెబ్బ; ** sprig of banana plant, ph. అరటి పిలక; * spring, n. (1) వసంతం; వసంత కాలం; వసంత రుతువు; (2) నీటిబుగ్గ; జల; జెల; ఊట; ఎగదట్టిక; ఉద్గమం; (3) తీగచుట్ట; స్ప్రింగు; ** hot water spring, ph. వేడినీటి జల; వేడినీటి బుగ్గ; ** spring equinox, ph. వసంత విషువత్; ** spring tide, ph. నిండు పోటు; పౌర్ణమికి, అమావాస్యకీ బాగా ఉదృతంగా వచ్చే పోటు; * sprinkle, v. t. జల్లు; ఎగజల్లు; చిలుకు; చిలికించు; చిమ్ము; ప్రోక్షించు; * sprinkle, n. తూర; జల్లు; వాన జల్లు; * sprinkler, n. ప్రోక్షకి; ప్రోక్షకుడు; * sprint, n. పరిగెత్తు; దౌడుతీయు; * sprout, v. i. మొలుచు; అంకురించు; పొటమరించు; కందళించు; * sprouts, n. మొలకలు; నారు; నవోద్భిజాలు; అభినవోద్భిజాలు; అంకురాలు; ఈరికలు; కందళికాలు; shoots; * spun, adj. వడకిన; ** spun yarn, ph. వడకిన నూలు; దారం; * spur, n. కయ్య; చీలిక; పక్క దారి; * spurious, adj. ప్రక్షిప్త; * sputum, n. ఉమ్మి; * spy, n. చారుడు; చారిణి; గూఢచారి; * spycraft, n. గూఢచర్య; అపసర్పణం; * sphygmomanometer, n. రక్తపు పోటు లేదా BP కొలిచే పరికరము * squabble, n. తగాదా; తోకపీకుడు; కలహం; జగడం; * squall, n. జడిజల్లు; జడివాన; కొద్దికాలంపాటు ఉధృతంగా పడే వాన; * squander, v. t. దుర్వినియోగం చేయు; దుర్‌వ్యయం చేయు; వృధా చేయు; నిర్లక్ష్యంగా ఖర్చు పెట్టు; * square, adj. చతురస్ర; వర్గ; ** square foot, ph. చతురపుటడుగు; ** square root, ph. వర్గమూలం; ** square wave, ph. చతురస్ర తరంగం; * square, n. (1) చతురస్రం; సమచతురస్రం; చదరం; నలుచదరం; చవుకం; చచ్చవుకం; ఎదురెదురు భుజాలు సమంగానూ, సమాంతరంగానూ ఉండి నాలుగు సమకోణాలు ఉన్న చతుర్భుజం; (2) వర్గం; (3) కూడలి; శృంగాటకం; రచ్చబండ; ** carpenter's square, ph. మూలమట్టము; ** inverse square, ph. విలోమ వర్గం; ** perfect square, ph. (1) చచ్చవుకం; నలుచదరం; సంపూర్ణ చతురస్రం; (2) సాంగమైన వర్గు; * squash, n.ఒక రకం గుమ్మడి కాయ; దోసకాయ; ** chayote squash, ph. బెంగుళూరు వంకాయ; ** squash gourd, ph. గుమ్మడి కాయ; * squat, v. i. గొంతుక్కూర్చొను; గొంతుకలా కూర్చొను; * squeak, v. i. కిర్రుమను; కీచుమను; * squeeze, v. t. (1) నొక్కు; పిండు; పిసుకు; (2) ఇరికించు; * squint, n. మెల్ల; * squire, n. కామందు; భూస్వామి; a large land owner; * squirrel, n. ఉడుత; * squishy, adj. పిసపిసలాడు; పిసకడానికి వీలుగా ఉండు; మెత్తగాను, తడిగాను ఉండు; * syrup, n. పాకం; ** corn syrup, ph. జొన్న పాకం; ** high-fructose corn syrup, ph. అతి-ఫలోజు జొన్న పాకం; * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 4: st-sz== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * stab, v. t. కత్తితో పొడుచు; * stability, n. నిశ్చలత; స్థిరత్వం; సుస్థిరత్వం; నిలకడ; స్థయిర్యం; స్థాయిత్వం; ప్రతిష్ఠ; * stabilization, n. స్థిరీకరణ; * stable, n. (1) నిశ్చలం; స్థిరం; సుస్థిరం; (2) గుర్రాలసాల; అశ్వశాల; కొట్టం; మందడి; లాయం; * stack, n. దొంతర; దొంతి; బొత్తు; వాము; * stack, v. t. దొంతి పెట్టు; పేర్చు; * staff, n. (1) దండము; కర్ర; గడ; (2) సిబ్బంది; అధికారవర్గం; నౌకర్లు; * stag, n. మగ లేడి; జింక; * stage, n. (1) దశ; మజిలీ; అంచె; (2) వేదిక; (3) రంగం; రంగస్థలం; నాటకరంగం; ** backstage, ph. నేపథ్యం; నైపథ్యం; ** stage fright, ph. సభాకంపం; సభలో మాట్లాడడానికి భయపడడం; ** stage lighting, ph. రంగోద్దీపనం; ** stage manager, ph. సూత్రధారుడు; * stage, v. t. నాటకమాడు; మభ్యపరచు; * stagnation, n. స్తబ్దత; ఎదుగు బొదుగు లేకుండా ఉండిపోవడం; * stain, n. మరక; డాగు; కళంకం; చార; ** blood stain, ph. రక్తపు మరక; రక్తపు డాగు; ** water stain, ph. నీటి చార; * staining, n. వర్ణసంధానం; అభిరంజనం; * stainless, adj. నిష్కళంకం; మచ్చలేని; అకళంకము; * staircase, n. మేడ మెట్లు; సోపానశ్రేణి; మెటికలు; తాపలు; * stairs, n. మేడ మెట్లు; సోపానశ్రేణి; మెటికలు; తాపలు; * stake, n. (1) శంకువు; (2) పణం; పణితం; ఒడ్డిమి; ఒడ్డిదం; పన్నిదం; జూదంలో ఒడ్డే పందెం; * stakeholder, n. ఒడ్డిమిదారు; * stale, adj. అడవ; పాచిపోయిన; తాజాతనం కోల్పోయిన; పాతబడిన; ** stale food, ph. పాచిపోయిన ఆహారం; ** stale smell, ph. ముక్క వాసన; అడవ వాసన; ** stale stuff, ph. అడవ సరుకు; * stalemate, n. ప్రతిష్టంభం; తట్టు; * stalk, n. (1) కాండం; గడ; (2) తొడిమె; * stalk, v. t. వేటాడు; పొంచియుండు; * stall, n. (1) బడ్డీ; వ్రజం; దుకాణం; అంగడి; కొట్టు; ఖద; (2) సాల; పశువుల సాల; (3) పని చెయ్యడం మాని ఆగిపోవడం; విమానం ఎగురుతూన్నపుడు రెక్కలని పైకి ఎత్తే బలం విమానం బరువుని అధిగమించలేని పరిస్థితి; * stallion, n. మగ గుర్రం; గుండు; * stalwart, n. దిట్ట; * stamen, n. కేసరములు; కింజిల్కములు; పురుషపత్రములు; మగ పువ్వు లోని పుప్పొడి రేణువులు; * stamina, n. ఓపిక; సత్తా; సహనశక్తి; సామర్థ్యం; * staminode, n. వంధ్యకేసరం; పుప్పొడితిత్తిలేని పుంకేసరం; * stammer, n. నత్తి; * stammer, v. t. నత్తితో మాట్లాడు; * stamp, n. (1) తపాలాబిళ్ల; సికా; స్టేంపు; (2) ముద్ర; మొహరు; ** postage stamp, ph. తపాలా బిళ్ల; తపాలా ముద్ర; ** stamp of approval, ph. ఆమోద ముద్ర; * stamp, v. t. ముద్రకొట్టు; ముద్రవేయు; టపటపా బాదు; * stamped, n. ముద్రాంకితము; * stampede, n. దొమ్మీ; తొక్కిసలాట; * stamping, n. ముద్రకొట్టుట; ముద్రవేయుట; * stance, n. స్థిరచిత్తము; నిశ్చితాభిప్రాయము; ఉద్దేశము; భంగిమ; * stand, n. (1) నిలిపే స్థలం; స్థావరం; (2) బడ్డీ; మంచె; (3) దిమ్మ; ** bus stand, ph. బస్సులు నిలిచే స్థలం; ** concession stand, ph. రాయితీ బడ్డీ; ** cycle stand, ph. సైకిళ్లు నిలిపే స్థలం; ** lamp stand, ph. దీపపు దిమ్మ; * stand, v. i. (1) నిలబడు; (2) భరించు; సహించు; తట్టుకొను; ** I cannot stand this heat, ph. ఈ వేడి నేను భరించలేను; * stand down, ph. తగ్గు; దిగు; * standard, adj. ప్రామాణిక; * standard, n. (1) స్థాయి; అంతస్తు; తరగతి; (2) ప్రమాణం; ప్రామాణికం; ఆదర్శం; ** aesthetic standard, ph. అలంకారిక ప్రమాణం; ** aristocratic standard, ph. కులీన ప్రమాణం; ** colloquial standard, ph. వ్యావహారిక ప్రమాణం; ** global standard, ph. భౌగోళిక ప్రమాణం; ** prescribed standard, ph. నిర్దేశిత ప్రమాణం; ** Indian Standard Time, ph. భారతీయ ప్రామాణిక సమయం; ** regional standard, ph. ప్రాంతీయ ప్రమాణం; ** standard time, ph. ప్రమాణ కాలం; ప్రామాణిక సమయం; ** sub-standard, ph. న్యూన ప్రామాణికం; * standardization, n. స్థాయీకరణం; స్థిరీకరణం; ప్రామాణీకరణం; * standardize, v. t. స్థాయీకరించు; ప్రమాణీకరించు; స్థిరీకరించు; * standing, adj. నిలబడి ఉన్న; ప్రస్తుతం అమలులో ఉన్న; ** standing orders, ph. స్థిరాజ్ఞలు; ** standing waves, ph. స్థిర తరంగాలు; నిలకడ తరంగాలు; * stanza, n. చరణం; పద్యం; * stapes, n. కర్ణాంతరాస్థి; అంకెవన్నె ఎముక; రికాబు; మధ్య చెవిలో ఒక ఎముక; ఇదే మానవ శరీరంలో అతి చిన్నదైన ఎముక; * staple, adj. ముఖ్యమైన; ప్రధానమైన; ** staple food, ph. ముఖ్యమైన ఆహారం; * staple, n. (1) నాగవాసం; మడతపిన్ను; కాగితాలని కట్టడానికి వాడే పిన్నులాంటి ఉపకరణం; (2) పింజ; పత్తి గింజల పరిమాణాన్ని తెలిపే ఒక కొలత; ** long staple, ph. పొడుగు పింజ; పొడుగు గింజ; ** long staple cotton, ph. పొడుగు పింజ పత్తి; * stapler, n. నాగవాసిని; * star, n. నక్షత్రం; తార; తారక; చుక్క; ** cinema star, ph. సినిమాతార; తెర తార; ** collapsed star, ph. కూలిన తార; నల్ల నక్షత్రం; ** evening star, ph. పగటిచుక్క; ** morning star, ph. పగటిచుక్క; ** star cluster, ph. నక్షత్రరాశి; ** starboard side, ph. వెలపల; బోడిద; బండికి కుడి వైపు; right side of a boat, ship, aircraft or any vehicle; In ancient times the rudder was located on the right side (the 'Styri' = rudder side) and loading/unloading done from the other side) * starch, n. పిండి; పిండి పదార్థం; గంజి; మండము; * starch, v. t. గంజిపెట్టుట; * star gooseberry, n. రాచ ఉసిరిక; రాచ ఉసిరి; [bot.] ''Averrhoa acida'' of the Oxalidaceae family; * star fruit, n. కరంబోలా; కమారంగా; [bot.] ''Averrhoa carambola'' of the Oxalidaceae family; * start, v. i. (1) ఉలిక్కిపడు; తుళ్లిపడు; భయపడు; (2) బయలుదేరు; * start, v. t. (1) మొదలుపెట్టు; ఆరంభించు; ఉపక్రమించు; ప్రారంభించు; కానివ్వు; (2) నడపడం మొదలు పెట్టు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: start, begin * ---Usually, these words mean the same thing. However, ''start'' has some special meanings. Use ''start'' to talk about making a machine work: start your car! You could also use ''start'' to talk about making something begin to exist: He started a new business.''' |} * * startle, v. i. ఉలికిపడు; తుళ్లిపడు; అదరిపడు; భయపడు; * startle, v. t. భయపెట్టు; * startup, n. అంకుర సంస్థ; అంకుర వ్యాపారం; అభినవోద్భిజ సంస్థ; మొలక పొత్తు; మొలక కూటమి; * starve, v. i. పస్తు ఉండు; తిండి లేకుండా ఉండు; * starve, v. t. పస్తు పెట్టు; తిండి లేకుండా మాడబెట్టు; * starveling, n. అక్కుపక్షి; ఆకలికి బక్కచిక్కిన జీవి; * state, n. (1) స్థితి; సంస్థితి; పరిస్థితి; దశ; స్థాయి; అవస్థ; (2) రాజ్యం; రాష్ట్రం; ** drunken state, ph. మందుపట్టు మీద ఉన్న స్థితి; ** equilibrium state, ph. సమతా స్థితి; ** excited state, ph. ఉద్రిక్త స్థాయి; ఉద్రిక్త స్థితి; ** ground state, ph. భూ స్థాయి; భూస్థితి; ** welfare state, ph. శ్రేయోరాజ్యం; * state, v. t. చెప్పు; నుడువు; వక్కాణించు; * statement, n. (1) ప్రవచనం; సూక్తం; కంఠోక్తి; (2) వాంగ్మూలం; (3) యాదాస్తు; హిస్సాబు; memorandum; ** deathbed statement, ph. మరణ వాంగ్మూలం; ** oral statement, ph. వాంగ్మూలం; ** written statement, ph. కైఫీయతు; * statesman, n. రాజ్యతంత్రి; రాజ్యాంగవేత్త; * statesmanship, n. రాజ్యతంత్ర చతురత; రాజనీతిజ్ఞత; రాజకీయ కుశలత; * static, adj. స్థిర; నిశ్చల; ** static electricity, ph. స్థిర విద్యుత్తు; a stationary electric charge, typically produced by friction, which causes sparks or crackling or the attraction of dust or hair; * static, n. (1) స్థిర విద్యుత్తు; (2) రొద; * statics, n. స్థితి శాస్త్రం; సమతౌల్యం యొక్క లక్షణాల అధ్యయనం; వస్తువులపై బలములు ప్రసరించినప్పుడు అవి సమతౌల్యం మీద చూపే ప్రభావాన్ని గురించి విచారించే శాస్త్రం; ** hydrostatics, ph. జలస్థితి శాస్త్రం; * station, n. తావు; నిలయం; ఆగాణం; స్థలం; ప్రదేశం; స్థావరం; ఇరవు; చావడి; వ్రజం; కొట్టం; కళ్ళం; శాల; ఠాణా; స్టేషను; ** ground station, ph. భూస్థావరం; ** police station, ph. కొత్వాలు చావడి; పొలీసు ఠాణా: ప్రోపోరు ఆగాణం; ** railway station, ph. రైలు కొట్టం; రైలు శాల; రైలు స్టేషను; * stationary, adj. స్థావర; స్థిర; స్థాన్ను; స్తంభ; స్తబ్ధ; ప్రతిష్ఠిత; అచల; నిష్పంద; నియత; నిలకడ అయిన; చలనం లేని; ప్రచలిత; * stationary, n. అచలనం; స్థావరం; స్థిరం; నియతం; స్తబ్ధం; ప్రచలితం; * stationery, adj. రాతకి సంబంధించిన; ** stationery store, ph. కాగితాలు; కలాలు; మొదలైన రాత పనిముట్లు దొరికే కొట్టు; * statistic, n. విస్తృతమైన దత్తాంశనిది యొక్క లక్షణాలని క్లుప్తంగా సూచించే సంఖ్య; a fact or piece of data from a study of a large quantity of numerical data; * statistical, adj. సాంఖ్య; గణాంక; ** statistical profile, ph. గణాంక వైఖరి; * Statistics, n. (1) సంఖ్యాశాస్త్రం; గణాంక శాస్త్రం; మచ్చుకి ఆధారంగా చేసుకుని అసలు నిజస్వరూపం నిర్ధారించే శాస్త్రం; Statistics is the science of gathering, describing, and analyzing data; (2) గణాంకాలు; సంఖ్యాక్రమాలు; Statistics are the actual numerical descriptions of sampled data such as mean, variance, median, etc.; ** Bayesian statistics, ph. బేస్ గణాంకశాస్త్రం; ** official statistics, ph. అధికార గణాంకాలు; * statue, n. ప్రతిమ; విగ్రహం; మూర్తి; * status, n. అంతస్తు; హోదా; పరపతి; స్థితి; పదవి; ప్రతిపత్తి; ** independent status, ph. స్వతంత్ర ప్రతిపత్తి; ** special status, ph. ప్రత్యేక ప్రతిపత్తి; ప్రత్యేక హోదా: ** status quo ante, ph. యథాతథస్థితి; * statute, n. చట్టం; * statutory, adj. విధ్యుక్త; చట్టబద్ధ; చట్టసమ్మత; శాసనాత్మక; శాసనప్రోక్త; శాసన విహిత; * stay, v. i. ఉండు; ఉండండి; ** stay on the line, ph. టెలిఫోను మీద ఉండండి; * steadfastness, n. స్థైర్యం; తితీక్ష; * steady, adj. నిదానమైన; స్థిమితమైన; అచ్యుతమైన; * steadily, adv. నిలకడగా; నిదానంగా; స్థిమితంగా; నెమ్మదిగా; * steadiness n. నిలకడ; కుదిరిక; స్థైర్యం; * steady state, adj. కూటస్థ; సర్వకాలములలో ఒకేలా ఉండునది; * Steady State Theory, ph. కూటస్థ వాదం; యథాస్థితి వాదం; అచ్యుత వాదం; * steal, v. t. దొంగిలించు; ఎత్తుకెళ్ళు; తస్కరించు; అపహరించు; * stealing, n. దొంగిలించడం; తస్కరించడం; అపహరణం; హరణం; * stealthy, adv. దొంగచాటుగా; గుప్తంగా; గూఢంగా; నక్కినట్లు; అదృశ్యమానంగా; మరొకరి కంట పడకుండా; * steam, n. ఆవిరి; నీటి ఆవిరి; ఊష్మం; ** steam engine, ph. ఆవిరి యంత్రం; * steamer, n. (1) ఆవిరిని పుట్టించే పాత్ర; (2) పొగ ఓడ; ఆవిరి యంత్రంతో నడిచే ఓడ; * stereotype, n. మూసధోరణి; * stearic acid, n. ఘృతికామ్లం; * steel, n. ఉక్కు; ** mild steel, ph. మేదక ఉక్కు; * steep, adj. ఎక్కువ వాలుగా ఉన్న; * steep, v. t. నానబెట్టు; తడుపు; * steeped, adj. భావన; నానబెట్టిన; తడిప్పేట్టిన; ** steeped ginger, ph. భావన అల్లం; * steerability, n. చోదనార్హత; చోదకశక్తి; చోదకత్వం; [[File:CopanNSouthCatherwood.jpg|thumb|right|stele=శిల్పాక్షరాలు ఉన్న పొడుగాటి శిల]] * stele, n. ప్రసరణ స్తంబం; పొడుగాటి రాయి * stellar, adj. నాక్షత్ర; నక్షత్రాలకి సంబంధించిన; * stellate, adj. నక్షత్రాకార; తారాకార; * stem, n. (1) కాడ; కాండం; బోదె; (2) వంశమూలం; అంకురం; ** stem cells, ph. అంకుర కణాలు; మూల కణాలు; * stem, v. t. (1) అదుపులో పెట్టు; ఆపు; నిరోధించు; (2) పుట్టు; ఉద్భవించు; (note) విరుద్ధార్థములతో ఉన్న మాట; * stench, n. కుళ్లుకంపు; దుర్వాసన; కంపు; * stenosis, n. రక్తనాళపు ద్వారం సన్నబడుట; నాళపు ద్వారం సన్నబడుట; * step, n. (1) మెట్టు; పర్వం; (2) అడుగు; ** step forward, ph. ముందంజ వేయు; ముందుకి వచ్చు; ముందడుగు వేయు; * stepfather, n. సవితి తండ్రి; మారటి తండ్రి; * stepmother, n. సవితి తల్లి; మారటి తల్లి; * steps, n. (1) మెట్లు; సోపానాలు; పావంచాలు; (2) అడుగులు; ** hasty and rash steps, ph. దుందుడుకు అడుగులు; * stereotype, n. గతానుగతికం; మార్పులేనిది; * stereotypically, adv. గతానుగతికంగా; * sterile, adj. బంజరు; గొడ్డుపోయిన; వంధ్య; * sterility, n. వంధ్యత్వం; * sterilization, n. బంజరు చెయ్యడం; వంధ్యీంచడం; సంతాన నిరోధక చికిత్స; * stern, n. పడవ వెనుకభాగం; * sternum, n. ఉరస్థి; రొమ్ము ఎముక; బోర ఎముక; * sternutation, n. తుమ్ము; * steroid, n. ఘృతార్ధం; నెయ్యివంటి పదార్థం; ** steroid hydrocarbon, ph. ఘృతార్థ ఉదకర్బనం; * sterol, n. [chem.] ఘృతాల్; * stethoscope, n. పరిశ్రావకము; ఛాతీ శోధిని; గుండె, ఊపిరితిత్తులు, పొట్ట, మొదలైన అంతర్గత అంగధ్వనులని వినడానికి వైద్యులు ఉపయోగించు శ్రవణ పరికరము; from the Greek "stéthos" = chest, and "skopéin" = explore, observe; * steward, n. m. సారథి; కార్యదక్షుడు; * stewardess, n. . సారథి; ఆకాశకన్య; * stewardship, n. సారథ్యం; * stick, n. (1) పుల్ల; దండం; కర్ర; (2) వత్తి; * incense stick, ph. అగరువత్తి; * stick, v. i. అంటుకొను; * stick, v. t. అంటించు; * sticklac, n. ముడి లక్క; * stiff, adv. బింకంగా; బటువుగా; * stiffness, n. ధార్‌ష్ట్యము; బింకం; ధారుడ్యం; బటుత్వం; * stigma, n. (1)[bot.] కీలాగ్రం; పుషె్పూని; ఆడ పువ్వు లో పుప్పొడిని అందుకునే భాగం; (2) మచ్చ; నింద; కళంకం; * still, adj. నిలకడ; * still, n. బట్టీ; దిగమరిగించే సాధనం; బీరు ని బట్టీ పట్టగా విస్కీ వస్తుంది; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE: still and yet * Use ''still'' to talk about a situation that continues to exist at the present time. ''Still'' is usually used before the verb: I still see Karthik from time to time. If the verb is “be”, ''still'' comes after it: I hope this food is still good. Usually, ''yet'' is used at the end of a sentence: Is Radha back from school yet?''' |} * * still, adv. ఇంకా; * still more, ph. ఇంకొంచెం; మరికొంచెం; * stills, n. [cinema] నిశ్చల చిత్రాలు; నిశ్చలన చిత్రాలు; * stimulants, n. ఉత్తేజకాలు; ప్రచోదనాలు; ఉద్దీపకాలు; many of the caffeine-containing foods such as coffee, cocoa, and chocolate contain mild doses of the stimulant at relatively harmless levels; the stimulant arecoline found in betel nuts is also relatively mild; examples of more potent and dangerous stimulant drugs are nicotine and cocaine; * stimulus, n. ఉద్దీపకం; * sting, n. కుట్టు; కాటు; ** bee sting, ph. తేనెటీగ కుట్టు; తేనెటీగ కాటు; ** mosquito sting, ph. దోమ కుట్టు; దోమకాటు; * stingy person, n. లోభి; అల్పంపచుడు; * stink, n. కంపు; * stinking, adj. కంపూయమైన; కంపుగొట్టేటి; * stink, v. i. కంపుకొట్టు; * stipend, n. వేతనం; భరణం; వరుమానం; * stipulated, adj. విహిత; నిర్ణీత; నిర్దేశించిన; విధించబడ్డ; శాస్త్రోక్తంగా చెప్పబడ్డ; ** stipulated functions, ph. విహిత కర్మలు; విధించబడ్డ పనులు; * stipulated, n. విహితము; * stir, v. i. కదులు; కదలాడు; * stir, v. t. కదుపు; కదుల్చు; తిప్పు; * stirrer, n. తిప్పుడు పుడక; గరిటె; కలువరి; కల్వరి; కలివెన; * stirrup, n. రికాబు; అంకెము; అంకవన్నె; * stitches, n. pl. కుట్లు; టాకీలు; * stochastic, adj. యాదృచ్ఛిక; same as random; ** stochastic process, ph. యాదృచ్ఛిక ప్రక్రియ; * stock, n. (1) నిల్వ; నిలువ; సరకు; (2) కంపెనీలో వాటా; * stockings, n. pl. మేజోళ్లు; కాల్తిత్తులు; sox; * stoic, n. విరాగి; స్థితప్రజ్ఞ; * stoicism, n. వైరాగ్యం; విరాగం; స్థితప్రజ్ఞతావాదం; * stolen, adj. దొంగ; * stomach, n. (1) కడుపు; పొట్ట; డొక్క; కుక్షి; ఉదరం; గర్భం; (2) జీర్ణాశయం; జీర్ణకోశం; జఠరం; ఆమాశయం; ** stomach juices, ph. జఠర రసాలు; * stomata, n. పత్రరంధ్రములు; ఆకుబెజ్జములు; * stomatitis, n. నోటిపూత; అస్యపాకం; * stone, n. (1) రాయి; శిల; అశ్మము; పాషాణం; ప్రస్తరం; పత్తర్; కాంతం; (2) రత్నం; ** etched in stone, ph. శిలాక్షరములు; ** lodestone, ph. అయస్కాంతం; ** moonstone, ph. చంద్రకాంతం; ** precious stone, ph. రత్నం; ** semi-precious stone, ph. ఉప రత్నం; ** sunstone, ph. సూర్యకాంతం; ఒక రకం పొడి; ** stone age, ph. రాతియుగం; శిలాయుగం; అశ్మయుగం; (3) టెంక; ** stone mortar, ph. రుబ్బుఱోలు; ** stone smith, ph. వడ్డెరవాడు; ఱాతి కార్మారుఁడు; * stones, n. pl. రాళ్లు; * stool, n. (1) మలము; పురీషము (2) కుర్చీపీట; * stop, inter. ఆగు; * stop, n. (1) ఆగే చోటు; ఆగాణం; మజిలీ; విరామం; (2) [ling.] స్పర్శము; కంఠనాళంలో నుండి బయటకు వచ్చే గాలిని రెండు ఉచ్చారణాంగాల సహాయంతో ఆపడం; ** bilabial stop, ph. [phoen.] ఉభయోష్ట్య స్పర్శము; In phonetics and phonology, a bilabial stop is a type of consonantal sound, made with both lips (hence bilabial), held tightly enough to block the passage of air (hence a stop consonant). The most common sounds are the stops [p] and [b], as in English pit and bit; ** bus stop, ph. బస్సులు ఆగేచోటు; బస్సాగాణం; ** full stop, ph. పూర్ణ విరామం; రాతలో వాక్యాన్ని పూర్తి చేసినప్పుడు వాడే గుర్తు; ** velar stop, ph. [phoen.] హనుమూలీయ స్పర్శము; In phonetics and phonology, a velar stop is a type of consonantal sound, made with the back of the tongue in contact with the soft palate (also known as the velum, hence velar), held tightly enough to block the passage of air (hence a stop consonant). The most common sounds are the stops [k] and [ɡ], as in English cut and gut; * stop, v. i. ఆగు; మజిలీ చేయు; * stop, v. t. ఆపు; అరికట్టు; కట్టిపెట్టు; మాను; చాలించు; నిలుపు; నిలువరించు; అడ్డగించు; * stop and go, adj. నివర్తన; ఉండీ ఉడిగి; * stopcock, n. నిరోధిని; బిరడా; * stopover, n. మజిలీ; మకాం; ప్రయాణంలో ఆగేచోటు; * stopper, n. బిరడా; మూత; వారిణి; ఆపేది; * storage, adj. సంచాయక; * store, n. (1) కొట్టు; కొట్టుగది; లిబ్బి; కోఠీ; కోష్ఠాగారం; ఖానా; భాండాగారం; గరిస; (2) ఉగ్రాణం; అంగడి; సినం; ** data store, ph. దత్తాలయం; దత్తాఖానా; దత్తాకోఠీ; గరిస; ** drug store, ph. దవాఖానా; మందులకొట్టు; ** provisional store, ph. సినకొట్టు; సినాంగడి; * store, v. t. దాచు; భద్రపరచు; నిల్వ చేయు; * stork, n. గూడకొంగ; పెనుకొంగ; పెద్దకొంగ; ** open-bill stork, ph. నల్లకాళ్ళ కొంగ; ** painted stork, ph. ఎర్రకాళ్ళ కొంగ; * storm, n. తుపాను; గాలివాన; ** dust storm, ph. దుమారం; ** stormy wind, n. ఈదర గాలి; * story, storey, n. అంతస్తు; * story, n. (1) కథ; కత; వృత్తాంతం; ఉపాఖ్యానం; ఆఖ్యాయిక; ఆఖ్యానం; గాధ; ఇతిహాసం; నారాశంశ; తిత్తివ; (see also) tale; legend; epic; myth; fable; fiction; parable; allegory; narrative;(2) అంతస్తు; భవనంలో ఒక మట్టం; ** ancient story, ph. ఇతిహాసం; ** epic story, ph. పురాణగాధ; పెద్ద కథ; ** fabricated story, ph. కట్టుకథ; ** mini story, ph. పరికథ; ** prose story, ph. ఆఖ్యాయిక; ** real story, ph. నిజంగా జరిగిన కథ; ఆఖ్యాయిక; ** serialized story, ph. ఖండకథ; స్రవంతి; ** short story, ph. కథానిక; ఆఖ్యానకం; ** topic of story, ph. కథావస్తువు; ** true story, ph. ఆఖ్యాయిక; ** story within a story, ph. పిట్ట కథ; ఉపాఖ్యానం; * stout, adj. లావైన; బొద్దు; స్థూల; ** stout rope, ph. మోకు; * stoutness, n. లావుతనం; స్థౌల్యం; స్థాలిత్యం; * stove, n. కుంపటి; see also range; oven; * strabilis, n. వాతం; * straight, adj. తిన్ననైన; సరళ; రుజు; నేరు; నిటారైన; సీదా; సూటి; ** straight carbon chain, ph. సరళ కర్బన శృంఖలం; ** straight line, ph. సరళ రేఖ; ఋజు రేఖ; ఋజు పంక్తి; * straightforward, adj. సూటి; తిన్న; నికార్సు; * strain, n. (1) ప్రయాస; శ్రమ; (2) [biol.] జాతి; వంగసం; వంగడం; ** strain of bacteria, ph. సూక్ష్మజీవుల జాతి; * strainer, n. (1) చిల్లుల సిబ్బి; సిబ్బితట్ట; జల్లిమూకుడు; కర్కరి; చాలని; (2) వడపోత గుడ్డ; వడపోత కాగితం; * straits, n. s. జలసంధి; దూసేరు; రెండు పెద్ద జలాశయాలని (సముద్రాలని) కలిపే సన్నటి జలమార్గం; * strand, n. (1) కోవ; పేట; పాయ; పోచ; సరము; తంతువు; యష్టి; (2) ఇసక మేట; ** multiple strand, ph. బహుళ యష్టి; ** single strand, ph. ఏక యష్టి; ఏకావళి; * strand, v. i. దిగబడు; చిక్కుపడు; నట్టడు; * strange, adj. విచిత్రపు; వింత; పరిచయము లేని; అపరిచిత; ** strange particle, ph. వింత రేణువు; * strangeness, n. విచిత్రం; వైచిత్రి; వింత; ఎల్లిదం; * stranger, n. అపరిచితుడు; * stratagem, n. s. తంత్రం; పన్నాగం; పన్నుగడ; ఎత్తుగడ; దూరదృష్టితో చేసే తంత్రం; see also tactic; * strategically, adv. వ్యూహాత్మకంగా; * strategy, n. pl. పన్నాగాలు; ఎత్తుగడలు; వ్యూహాలు; స్ట్రాటజీ అనేది అంతిమ లక్ష్యాన్ని ఛేదించటానికి ఉండాల్సిన కార్యాచరణ ప్రణాళిక; స్ట్రాటజీ ప్లానింగ్ కి సంబంధించినది. అంటే స్ట్రాటజీ అనేది "ఎందుకు" అనే ప్రశ్న మీద ఆధారపడి "ఎందుకు" చేస్తున్నాం అనేది బయటకు కనిపించదు, నాయకుడికి తప్ప మరొకరికి తెలిసే అవకాశం ఉండదు. see also tactics; * stratification, n. పొరపొచ్చం; స్థలీకరణం; * stratified, adj. స్తరిత; * stratosphere, n. ఆస్తరావరణం; చైతన్యావరణము పైన 51 కిమీ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. ఎత్తు పెరిగే కొద్ది ఉష్ణోగ్రత పెరుగుతూ ఉంటుంది, అందుకనే ఇక్కడ కల్లోల స్థితి తక్కువ. ఇక్కడే వాణిజ్య విమానాలు తిరిగేది. ఓజోన్ పొర కూడా ఇక్కడే ఉంటుంది; * stratum, n. పొర; ఆస్తరం; స్తరం; * straw, n. (1) గడ్డి; ఎండుగడ్డి; (2) పోచ; ** paddy straw, ph. వరి గడ్డి; * streak, n. చార; చారిక; * stream, n. వాహిని; నది; అర్ణం; ఏఱు; ధుని; జంబాలిని; ప్రవాహిక; * streamers, n. pl. తలాటాలు; అలంకారానికి వాడే సన్నటి రంగురంగుల నగిషీ కాగితాలు; గుర్రాల తలలపై ఎగెరే అలంకారాలు; * street, n. వీథి; వాటిక; వాడ; రోడ్డు; ** main street, ph. రాజవీధి; మెయిన్ రోడ్డు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | ---USAGE NOTE: street, boulevard, and road * ---Usually, a street is within a town or city. A boulevard is a wide road, often with a median separator between opposing lanes of traffic. A road is usually in the country. However, the word road is used in the names of streets, especially wide ones, as in “Mount Road.” |} * * strength, n. బలం; బలీయత; సత్వం; సత్తువ; పటిమ; పటుత్వం; పటిష్టత; ఓపిక; త్రాణ; శక్తి; (rel.) energy, power, stamina; ** financial strength, ph. అర్థబలం; ** physical strength, ph. శారీరక బలం; అంగబలం; కండ బలం; * strengthen, v. t. శక్తివంతం చేయు; పటిష్టపరచు; దిట్టం చేయు; బలపరచు; నిబిడీకరించు; * stress, n. (1) ఒత్తిడి; రాపాటు; (2) మానసిక ఒత్తిడి; (3) ఊనిక; ఊత; * stress, v. t. నొక్కి వక్కాణించు; మరీ మరీ చెప్పు; ఒత్తిడి చేయు; * stretch, v. i. సాగు; జాపు; చాపు; * stretch, v. t. సాగదీయు; పొడిగించు; * striate, adj. చారికలు గల; * striation, n. గాడి; చార; * strict, adj. నిక్కచ్చి; కరాకట్టు; * strictly, adv. నిక్కచ్చిగా; కరాకట్టుగా; * stride, n. అంగ; * strife, n. కలహం; తగవు; * strike, n. సమ్మె; హర్తాళ్; * strike, v. i. తట్టు; అనిపించు; స్పురించు; * strike, v. t. బాదు; కొట్టు; మోదు; * strike out, ph. కొట్టివేయు; అడ్డుగా గీత గీయు; * string, n. (1) దారం; తాడు; (2) తంతి; తీగె; సారె; కమ్మ; * string, v. t. దారముతో దండగా గుచ్చు; మాల కట్టు; * stringed instrument, n. తంతి వాద్యం; * strip, n. బద్ద; పేలిక; పట్టీ; * strip, v. t. ఒలచివేయు; * striped, adj. చారల; * strive, v. i. ప్రయత్నించు; కడంగు; * stroke, n (1) దెబ్బ; గాతం; ఆఘాతం; ఆహతి; ఉపహతి; కిల్ల; (2) మస్తిగాతం; మెదడులో రక్తనాళం పూడుకుపోవడం వల్ల కలిగే పరిస్థితి; (3) రుద్రవాతం; మస్తకఘాతం; మెదడులో రక్తస్రావం జరగడం వల్ల కలిగే పరిస్థితి; ** heat stroke, ph. వడ దెబ్బ; ఉష్ణ ఘాతం; ఆతప ఆహతి; * stroke, v. t. నిమురు; దువ్వు; * strong, adj. బలమైన; బలిష్టమైన; పటిష్టమైన; దృఢ; శక్తివంతమైన; త్రాణ కలిగిన; త్రాణిక; తీక్షణమైన; ప్రబలమైన; ప్రగాఢ; నిబిడమైన; ** strong acid, ph. త్రాణికామ్లం; * Strontium, n. రేడియో ధార్మికశక్తి ఉన్న ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 38, సంక్షిప్త నామం, Sr); * structure, n. కట్టడం; కట్టడి; నిర్మాణం; రచన; ఆకారం; ఆకృతి; ** atomic structure, ph. అణువుల నిర్మాణం; అణురచన; ** crystal structure, ph. స్ఫటిక నిర్మాణం; స్ఫటిక రచన; ** molecular structure, ph. బణువుల నిర్మాణం; బణురచన; ** subatomic structure, ph. పరమాణువుల నిర్మాణం; పరమాణు రచన; ** structural formula, ph. నిర్మాణ క్రమం; ఒక బణువులో అణువులు ఎలా అమర్చబడి ఉన్నాయో చూపే బొమ్మ; ** structural universals, ph. నిర్మాణాత్మక సార్వత్రికలు; * structuralism, n. నిర్మాణక్రమవాదం; ఒక రకం సాహిత్య విమర్శ; * struggle, v. i. గింజుకొను; * struggle, n. (1) పెనుగులాట; ఘర్షణ; (2) పోరాటం; ** struggle for existence, ph. జీవన పోరాటం; జీవన సమరం; ** struggle for independence, ph. స్వతంత్ర పోరాటం; * strychnine, n. ముషిణి; ఒక విషపదార్థం; నక్స్ వామికా గింజలలో ఉండే విషం; * stubble, n. (1) దుబ్బు; కొయ్యగా మిగిలినది; (2) కొద్దిగా పెరిగిన గెడ్డం; * stubborn, adj. మొండి; * stubbornness, n. మొండితనం; పంతం; పెంకితనం; * stud, n. మగ గుర్రం; గుండు; * student, n. అధ్యేత; అభ్యాసి; అంతేవాసి; m. విద్యార్థి; f. విద్యార్థిని; ** student's student, ph. ప్రశిష్యుడు; (note) similar to ప్రాచార్యుడు, ప్రపితామహుడు; * studies, n. విద్య; చదువు సంధ్యలు; ** higher studies, ph. ఉన్నత విద్య; పై చదువులు; * studio, n. చిత్రశాల; * study, n. (1) చదువుకొనే గది; (2) పఠన; చదువు; అధ్యయనం; * study, v. i. చదువు; పఠించు; నేర్చుకొను; అభ్యసించు; అధ్యయనం చేయు; అవగాహించు; గరచు; గ్రహించు; ప్రాపించు; * stuff, n. సరుకు; * stuff, v. i. మెక్కు; * stuff, v. t. కుక్కు; దట్టించు; * stuffing, n. కూరు; తోపు; పూర్ణం; * stump, n. శంకువు; * stun, v. i. నివ్వెరపడు; మ్రాన్పడు; రిచ్చపడు; స్తంభించు; నిర్ఘాంత పోవు; * stunted, adj. . గిడసబారిన; ఎదగని; * stunted, adj. గిడస; గిడసబారిన; ఎదగని; * stupefaction, n. నిర్విణ్ణత; స్తబ్ధత; * stupefy, v. t. నిర్విణ్ణుని చేయు; స్తబ్ధుని చేయు; * stupid, adj. మొద్దు; జడ్డు; తెర్ర; * stupid, n. శుంఠ; మొద్దు; జడ్డి; మూఢమతి; m. మూర్ఖుడు; బుద్ధిహీనుడు; వివేకహీనుడు; ** extremely stupid, ph. వజ్రశుంఠుడు; శుద్ధ మొద్దావతారం; * stupidity, n. అవివేకం; బుద్ధిహీనత; తెలివితక్కువతనం; మూర్ఖత్వం; జడ్డితనం; ఎడ్డమి; * stupor, n. మూర్చ; మత్తు; మైకం; జడత్వం; స్తబ్దత; * stupor, n. మూర్చ; మత్తు; మైకం; జడత్వం; స్థబ్దత; లాహిరి; ఇంచుమించు స్పృహ లేని స్థితి; * stutter, n. నత్తి; * style, n. (1) వాటం; వైఖరి; తీరు; పద్ధతి; రీతి; పగిది; చందం; బాణీ; ఫక్కి; పంథా; హావభావాలు; ధోరణి; తరహా; లక్షణం; ఫణితి; శైలి; (2) కీలం; పువ్వుల అండాశయంలో ఉన్న కాడ; ** speaking style, ph. ఫణితి; ** writing style, ph. శైలి; ** style manual, n. లక్షణ గ్రంథం; ** style sheet, n. శైలీ పత్రం; * stylist, n. లాక్షణికుడు; * stylus, n. గంటం; కలం ఆకారంలో ఉండే ఒక లోహపు పనిముట్టు; * suave, adj. సారస్యము; సరసత; లోలోపల ఎలా ఉన్నా పైకి మాత్రం తేలిపోకుండా మాట మంచితో ఉండే ప్రవర్తనతో కూడిన; * sub, pref. ఉప; క్రీ; కింది; * subaltern, adj. అధీన; పరాధీన; వలస రాజ్యాలలో బ్రిటిష్‍ మిలటరీ వారు తరచుగా వాడిన పదం; ** subaltern perspective, ph. అధీన దృక్కోణం; పరాధీన దృక్కోణం; * subatomic, adj. పరమాణు; పరమాణీయ; * subcommittee, n. ఉపసంఘం; * subconscious, adj. వ్యక్తావ్యక్తమైన; సుప్తచేతనమైన; ఉపచేతన; ** subconscious mind, ph. ఉపచేతనం; * subconsciousness, n. సుప్తచేతనం; * subcontinent, n. ఉపఖండం; ఖండంలోని మిగిలిన ప్రాంతం నుంచి ఏదోక భౌగోళిక అడ్డంకుల కారణంగా (గొప్ప పర్వత శ్రేణులో, మహా నదులో, ఎడారులో) విడిపోయినట్టుగా ఉండే భారీ ద్వీపకల్పాలను ఉపఖండాలు అంటారు. ఇలా భౌగోళికంగా మిగిలిన ఖండం నుంచి విడిగా ఉంటూ, ఆ ప్రాంతం అంతా కలిసి ఉండడమే ఆ ప్రాంతానికి ప్రత్యేక సంస్కృతినీ, ఉమ్మడి చరిత్రనీ ఇస్తుంది; * subdue, v. t. అణచు; లోబరచుకొను; వశపరచుకొను; జయించు; * subject, n. (1) కర్త; వాక్యమందలి కర్త; (2) విషయం; కథావిషయము; (3) విశేష్యం; వ్యాప్యము; (4) అంశం; పాఠ్యాంశం; (5) వ్యవహర్త; పాలితుడు; * subjective, adj. ఆత్మగత; ఆత్మాశ్రయ; స్వీయాత్మక; వ్యక్తినిష్ట; వ్యక్తిగత; ఆధ్యాత్మిక; ప్రాతీతిక; ** subjective idealism, ph. స్వీయాత్మక భావవాదం; ఆత్మాశ్రయ భావవాదం; ** subjective knowledge, ph. ఆత్మగత జ్ఞానం; ** subjective viewpoint, ph. ఆత్మగత దృక్పథం; * subjectivism, n. ఆత్మాశ్రయవాదం; * subjectivity, n. స్వీయాత్మకం; ఆత్మాశ్రయత్వం; వ్యక్తినిష్టత; * subjugation, n. దమనం; దమననీతి; * sublimation, n. ఋష్వం; ఉత్పాదం; ఉత్పతనం; ఘనరూపం నుండి నేరుగా వాయురూపంలోకి మారే భౌతిక ప్రక్రియ; * sublingual, adj. నాలుక కింద; జిహ్వధర; * submarine, n. నిమజ్జిత నావ; దొంగోడ; జలాంతర్గామి; * submarine fire, n. బడబాగ్ని; బడబానలం; ఔర్వాగ్ని; అవ్వాగ్గి; * submerged, adj. నిమజ్జిత; * submission, n. దాఖలు; ఒప్పగం; * submit, v. t. దాఖలు చేయు; దఖలు పరచు; ఒప్పగించు; * subordinate, n. తాబేదారుడు; * subpoena, n. (సపీనా) సాక్షి సమను; శిక్షా నిర్ణయముతో సాక్షిని రమ్మని పంపు ఉత్తరువు; (rel.) summons; * subroutine, n. ఉపక్రమణిక; * subscribe, v. i. చందాకట్టు; ఒప్పుకొను; అంగీకరించు; ఏకీభావం తెలుపు; * subscriber, n. చందాదారుడు; * subscript, n. పాదాక్షరం; పాదిక; పాదాంకం; అంత్య ప్రత్యయం; * subscription, n. చందా; ఉపహారం; ** annual subscription, ph. సాలు చందా; * subsequently, adv. తదుపరి; పిదప; అనంతరం; తర్వాత; కడపట; దరిమిలాను; * subservience, n. అణకువ; విధేయత; * subside, v. i. తగ్గు; మాటు పడు; సమసిపోవు; * subsidy, n. ప్రభుత్వం ప్రసాదించే సహాయం; * subsidiary, adj. గౌణ; * subsistence, n. ఉపాధి; కనిష్ఠ జీవనాధారం; జీవక; భృతి; * subsoil, n. ఉపమృత్తిక; * subspecies, n. ఉపజాతి; ఉపగణం; * substance, n. పదార్థం; ద్రవ్యం; ** gaseous substance, ph. వాయు పదార్థం; ** liquid substance, ph. ద్రవ పదార్థం; ** solid substance, ph. ఘన పదార్థం; * substandard, n. న్యూన ప్రామాణికం; * substantial, adj. మోతుబరు; * substitute, n. బదులు; * substitute, v. t. ప్రతిక్షేపించు; బదలాయించు; ఆదేశించు; * substitution, n. ప్రతిక్షేపణ; ఆదేశం; అనుకల్పం; బదిలీ చర్య; మార్పిడి; * substratum, n. అధస్తరం; దిగువనున్న పొర; * subsystem, n. ఉపవ్యవస్థ; * subtext, n. అంతరార్థం; గూఢార్థం; అన్యాపదేశం; ** metaphorical subtext, ph. ఉపమాత్మక అంతరార్థం; * subtle, adj. (సటుల్) సూక్ష్మ; పట్టుకు దొరకనిది; ** subtle body, ph. సూక్ష్మ శరీరం; ** subtle differences, ph. సూక్ష్మ భేదాలు; ** subtle relationship, ph. సూక్ష్మ సంబంధం; * subtle, n. సూక్ష్మం; వైదగ్ధ్యం; * subtlety, n. సూక్ష్మం; ** subtlety of law, ph. ధర్మసూక్ష్మం; * subtract, v. t. తీసివేయు; కొట్టివేయు; వ్యవకలించు; * subtraction, n. తీసివేత; కొట్టివేత; వ్యవకలనం; * subtrahend, n. వ్యవకలితం; శోధకము; తీసివేయబడే సంఖ్య; see also minuend; * suburb, n. శాఖాగ్రామం; మదురువాడ; శాఖానగరం; pl. శివార్లు; * succeed, n. జయించు; గెలుచు; నెగ్గు; * success, n. జయం; విజయం; ఉత్తీర్ణం; సఫలం; కృతార్ధత; * successful, n. సఫలం; జయప్రదం; * successfully, adj. సఫలీకృతంగా; జయప్రదంగా; * succession, n. (1) వంశపారంపర్యం; దాయాధికారం; వారసత్వం; ఉత్తరాధికారం; (2) పరంపరాక్రమం; * successive, adj. ఉత్తరోత్తర్యా; పరంపరానుగత; అనుక్రమ; * succinct, (సక్సింట్‍) adv. ముక్తసరిగా; సంగ్రహంగా; టూకీగా; * succubus, n. కామినీ; మగవాడితో రతిని కాంక్షించే ఆడ దయ్యం; (ant.) incubus; * succulent, adj. రసభరిత; రుచికర; * such, adj. అటువంటి; ** such and such, adj. ఫలానా; * suck, v. i. (1) చీకు; చప్పరించు; (2) పీల్చు; ** suck the breast, ph. పాలు తాగు; * sucrose, n. ఇక్షోజు; పంచదారలో ఉండే చక్కెర; * suction, n. చూషణం; * sudden, adj. అకస్మిక; ఆకస్మిక; * suddenly, adv. అకస్మాత్తుగా; ఆకస్మికంగా; అమాంతంగా; అనుకోకుండా; హఠాత్తుగా; ఉన్నపాటున; ఉన్నట్టుండి; గభీమని; గభాలున; పుసుక్కున; చివాలున; చటుక్కున; చట్టున; తటాలున; తటుక్కున; చటాలున; ఠక్కున; దిగ్గున; గ్రక్కున; చివ్వున; జివ్వున; కాదాచిత్కంగా; గుప్పున; గుబుక్కున; గబుక్కున; * sudorific, n. ఘర్మకారి; చెమటని పుట్టించే పదార్థం; * suds, n. నురుగ; నురగ; సబ్బు నురగ; * sue, v. t. దావా వేయు; నష్టపరిహారం కోసం కోర్టులో దావా వేయు; * suffer, v. i. బాధపడు; తల్లడిల్లు; * suffering, n. బాధ; వ్యధ; వెత; వేదన; దుఃఖం; వగపాటు; * sufficient, adj. చాలినన్ని; సరిపడినన్ని; సరిపడా; పర్యాప్తమైన; * sufficient, n. చాలు; సరిపోయింది; పర్యాప్తం; ** barely sufficient, ph. బొటాబొటీ; ** sufficient conditions, ph. పర్యాప్త నిబంధనలు; పర్యాప్త నియమాలు; * suffix, n. ఉపప్రత్యయం; పరప్రత్యయం; ఉత్తరపదం; అపదం; అంతాంగమమం; తోకమాట; వాలం; వెలపలి తోక; ** causative suffix, ph. ప్రేరణ ప్రత్యయం; * suffocate, v. i. ఉక్కిరిబిక్కిరి అవు; * suffocate, v. t. ఉక్కిరిబిక్కిరి చేయు; * suffocation, n. శ్వాసావరోధన; * suffrage, n. ఓటు హక్కు; ఎన్నిక హక్కు; * sugar, n. పంచదార; చక్కెర; శర్కర; పౌండ్రక; తీరవ్వ; ** blood sugar, ph. రక్త శర్కర; రక్తంలో గ్లూకోజ్ మట్టం; ** brown sugar, ph. శుద్ధి చేసిన తెల్ల చక్కెరకి కపిల వర్ణపు రంగు, షాడబం కొరకు మొలేసస్‍ కలపగా వచ్చినది; ** hexose sugar, ph. షడ్ చక్కెర; షడోజు; ** invert sugar, ph. త్రిశంకు చక్కెర; Invert sugar is a liquid sweetener made by breaking down table sugar (sucrose) into its component parts: 50% glucose and 50% fructose using heat and acid. Sucrose rotates polarized light to the right ($+$66.5°). Once hydrolyzed, the resulting mixture of glucose and fructose rotates light to the left, which is a physical "inversion". ** raw sugar, ph. బూరా చక్కెర; బూరా పంచదార; ముడి చక్కెర; ** synthetic sugar, ph. సంధాన చక్కెర; ** sugar candy, ph. పటికబెల్లం; పటికపంచదార; కలకండ; * sugarcane, n. చెరుకు; చెరుకు గడ; ఇక్షువు; ** sugarcane juice, ph. చెరుకు రసం; ఇక్షు రసం; * sugar cubes, n. కండ చక్కెర; * sugar-phosphate, n. భాస్వరదార; * suggestion, n. సలహా; సూచన; * suicidal, adj. ఆత్మఘాతుక; * suicide, n. ఆత్మహత్య; ప్రాణత్యాగం; * suit, n. అభియోగం; దావా; వాజ్యం; * suit, v. i. కుదురు; వీలగు; నప్పు; * suitability, n. అనువు; ఉరవు; అవుచిత్యం; ఔచిత్యం; ఉచితం; ఒనరిక; * suitable, n. అనువు; ఉరవు; * suitable, adj. తగిన; ఉచితమైన; యుక్తియుక్త; * suite, (స్వీట్) n. (1) హొటేళ్లలో కాని, కచేరీ భవనాలలో కాని రెండు మూడు గదులతో కూడిన వాటా; (2) సంగీతంలో రెండు, మూడు రాగాలతో కూడిన పాట; (3) కంప్యూటర్లలలో రెండు, మూడు అనువర్తన క్రమణికలని గంపగుత్తంగా అందించడం; మైక్రోసాఫ్ట్ ఆఫీస్‍ లో వర్డ్, పవర్ పోయింట్, ఎక్సెల్‍ అనే అనువర్తన క్రమణికలు గంపగుత్తంగా ఉంటాయి. * suitor, n. (1) వ్యాజ్యగాడు; కక్షదారు; దావాదారు; (2) ఉపసర్పింౘువాఁడు; ఉపసర్పికుడు; తన్నుపెండ్లాడుమని ఒక స్త్రీనికోరువాడు; * sulfate, sulphate (Br.) n. గంధకితం; బహు జాతిఅణువులతో కూడిన అయాను; ఈ అయాను బాహుబలం 2, సాంఖ్యక్రమం SO₄; * sulfide, sulphide (Br.) n. గంధకిదం; ఏక జాతి అణువులతో కూడిన అయాను; ఈ అయాను బాహుబలం 1, సాంఖ్యక్రమం S₂; * Sulfur, sulphur (Br.) n. గంధకం; మణిశిల; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 16, సంక్షిప్త నామం, S); [Sans.] sulvere * sulfuric acid, sulphuric acid (Br.) n. గంధకామ్లం; గంధక ధృతి; H₂SO₄; * sulk, v. i. గునుసు; చిటపటలాడు; అలుగు; ముఖము మాడ్చుకొను; కోపముగానుండు; * sultana, n. బంగారు లేదా ఆకుపచ్చ రంగు ఎండిన ద్రాక్ష. అమెరికాలో సుల్తానాలను ‘గోల్డెన్ రైసిన్స్’ లేదా ‘Sun-maid’ అంటారు; * sultriness, n. ఉక్క; గుబులు; ఉబ్బ; * sum, v. t. కూడు; కలుపు; * sum, n. మొత్తం; కలయిక; కూడిక; ** partial sum, ph. అర్ధాంతర మొత్తం; * summarize, v. t. క్రోడీకరించు; సంగ్రహించు; టూకించు; ముక్తాయించు; ఉటంకించు; * summary, n. సారాంశం; సంగ్రహం; క్రోడిక; సంక్షిప్తం; ఉటంకం; టూకీ; ముక్తసరు; ముక్తాయింపు; ** executive summary, ph. నిర్వహణ సంగ్రహం; నిరవాక సంగ్రహం; * summation, n. సంకలనం; కూడిక; * summer, n. (1) వేసంగి; వేసవి కాలం; ఎండాకాలం; యాసంగి; ఊష్మకం; (2) సంకలని; కూడేది; ** summer crop, ph. యాసంగి పంట; పునాస పంట; ఖరీఫ్; రబీ; ** summer solstice, ph. ఉత్తరాయనాంతం; * summing, n. సమసనం; కలపడం; * summit, n. శిఖరాగ్రం; నగాగ్రం; శృంగం; * summon, v. t. పిలుచు; పిలిపించు; రమ్మని కబురు పెట్టు; కేకేయు; ఆకరితం; * summons, n. పిలుపు; తాకీదు; ఫర్మానా; సమను; కోర్టులో హాజరు కమ్మని పంపిన అధికార పత్రం; ఒక వ్యక్తి కోర్టులో కేసు వేసిన తర్వాత, ఆ కేసును విచారణకు స్వీకరించి, కోర్టు అవతలి వ్యక్తికి అధికారిక ఆదేశం పంపిస్తుంది. దీనినే 'కోర్టు నోటీసూ/'సమన్స్' (Court Notice/Summons) అని అంటారు. దీనిని అస్సలు నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. కోర్టు నోటీసు వచ్చినా హాజరు కాకపోతే, కోర్టు మీపై కఠిన చర్యలు తీసుకోవచ్చు. లేదా, మీరు లేకపోయినా కేసును ఏకపక్షంగా (Ex-parte) అవతలి వ్యక్తికి అనుకూలంగా తీర్పు ఇచ్చే ప్రమాదం ఉంది. (rel.) subpoena; * sump, n. కూపం; గొయ్యి; ** sump pump, ph. కూప తోడిక; ఒక గోతి (కూపం) లోకి చేరుకున్న మురికి నీటిని బయటకు తోడే సాధనం; * sun, n. (1) సూర్యుడు; పొద్దు; మిత్ర; రవి; భాను; భగ; పుష; హిరణ్యగర్భ; నరీచి; ఆదిత్య; సవిత్ర; అర్క; భాస్కర; తరణి; ఖద్యోతుడు; మార్తాండుడు; గ్రహపతి; ప్రభాకరుడు; ద్యుమణి; దినకరుడు; పగటివేల్పు (పగలు + వేల్పు = Day God); ఇరులగొంగ (ఇరులు + గొంగ = Enemy of Darkness); కాకవెలుగు (Light of Heat); మింటితెరువరి (మిన్ను + తెరువరి = Sky Traveller); (2) ఎండ; ** the sun rose, ph. పొద్దు పొడిచింది; ** the sun sank, ph. పొద్దు వాలింది; పొద్దు వాటారింది; పొద్దు గ్రుంకింది; * sunbath, n. ఆతపస్నానము; * sunbird, n. తేనెపిట్ట; * Sunday, n. ఆదివారం; రవివారం; భానువారం; భట్టారక వారం; సూర్యవారం; * sun-dried, adj. ఎండబెట్టిన; ఎండిన; * sundry, n. అమాంబాపతులు; * sunflower, n. సూర్యకాంతం; ప్రొద్దుతిరుగుడు పూవు; * sunlight, n. ఎండ; సూర్యరశ్మి; రవిరశ్మి; ఆతపం; ** beam of sunlight, ph. తరణి కిరణ వారం; * sunset, n. సూర్యాస్తమయం; * sunshade, n. ఆతపత్రం; నీడ; * sunshine, n. ఎండ; ఆతపము; సూర్యరశ్మి; * mild sunshine, ph. నీరెండ; * sunstroke, n. ఎండదెబ్బ; వడదెబ్బ; వడతాకు; వేడిదెబ్బ; * sunstroke, n. ఎండదెబ్బ; వడదెబ్బ; వడతాకు; * suo moto, n. [legal] తనంత తానుగా; [ety.) A Latin legal term which means “on its own motion” and implies that an action was taken by a group or person on their own; * super, pref. గువ; పై; పెద్ద; ఉత్తమ; అతీత; ఉపరి; అత్యంత; * superconductivity, n. అతీతవాహకత్వం; * superconductor, n. అతీతవాహకి; * superficial, adj. (1) బాహ్య; పైపైని; ఉపరితలానికి సంబంధించిన; (2)సారం లేని; * superfluous, adj. అపేక్షాధిక; అవసరానికి మించిన; * super-food, n. భృహదాహారం; భృహదాన్నం; ఎక్కువ పోషకశక్తి గల ఆహార పదార్థం; * superhuman, adj. మానవాతీత; అతిమానుష; * superimposition, n. అధ్యాసం; అధ్యారోపం; * superintendent, n. అవేక్షకుడు; * superior, adj. ఊర్ధ్వ; ఉన్నత; ఉత్తమ; పరమ; మిన్న; * superiority, n. అధికత; * superlative, adj. సర్వోత్తమ; అత్యుత్తమ; * supernatural, adj. సహజాతీతమైన; ఆధిదైవిక; * supernova, n. బృహన్నవ్యతార; * supernumerary, adj. అధికమాసం; అధిక; లెక్కకు మించి; అనుకున్నదానుకంటె ఎక్కువ; ** supernumerary month, ph. అధికమాసం; * superposition, n. అధ్యారోపితం; ఆచ్ఛాదనం; ఉపరిస్థాపకం; అధిస్థాపనం; ఒకే స్థానంలో, ఒకటి కంటె ఎక్కువ స్థితులు ఆక్రమించి ఉండడం; ** principle of superposition, ph. ఆచ్ఛాదన సూత్రం; ఉపరిస్థాపక సూత్రం; అధ్యారోపనం; అధ్యాస; * superscript, n. శీర్షిక; * supersonic, adj. అతిధ్వానిక; * superstition, n. పిచ్చి నమ్మకం; మూఢ నమ్మకం; గుడ్డి గురి; అంధ విశ్వాసం; * supervisor, n. పర్యవేక్షకుడు; ఉపద్రష్ట; * supervision, n. పర్యవేక్షణ; అజ్మాయిషీ; * supine, adj. వెల్లకిలా; * supplicate, v. t. బ్రతిమాలుకొను; అర్థించు; * supplies, n. pl. రస్తు; సంబారాలు; * support, n. ఆదరువు; ఊత; సమర్ధన; ఆనురాట; * support, v. t. సమర్ధించు; ఊతనిచ్చు; * supplicate, v. i. బతిమాలుకొను; * supplier, n. సరఫరాదారు; * supplies, n. pl. సరుకులు; దినుసులు; సరంజామా: * supply, n. సరఫరా; opp of demand; ** excessive supply, ph. ఉల్బణం; ** excessive supply of money, ph. ద్రవ్యోల్బణం; inflation; ** water supply, ph. నీటి సరఫరా; * supply, v. t. సరఫరా చేయు; సమకూర్చు; అందించు; పోషించు; ** supply chain, ph. సరఫరా చయనిక; * supply side, ph. సరఫరా వైపు; * support, n. అండ; దన్ను; ఊత; ఊతం; ఊనిక; ఆసరా; ఆనిక; ఊనిక; ఊత; ఆకరం: ప్రాపకం; ప్రాపు; ఆధారం; ఆస్కారం; దిక్కు; ఆలంబనం; బాసట; ఉద్ధరణ; కాపు; తోడు; మద్దత్తు; జీవగర్ర; ** manual support, ph. చేఁదోడు; ** verbal support, ph. వాఁదోడు; * supporter, n. దన్నుదారు; మద్దతుదారు; * supporters, n. pl. బలగం; మద్దతుదార్లు; * supposition, n. కల్పన; అంచనా; ఊహ; * suppress, v. t. రేకుమడచు; అణగదొక్కు; అణచు; * suppressed, adj. (1) అణగఁద్రొక్కబడిన; అణచబడిన; దళిత; వినతములైన; (2) అణగారియున్న; * suppression, n. అణచివేత; దమనం; * suppressor, n. దమనకారి; దమనకి; * suppuration, n. చీము పట్టడం; * supra, pref. అధి; * supramental, adj. అపౌరుషేయ; మేధాతీతమైన; * supreme, adj. ఉన్నతమైన; ** supreme knowledge, ph. బ్రహ్మవిద్య; * surd, n. కరణి; ఒక సంఖ్య లోని వర్గ మూలాన్ని కాని, ఘన మూలాన్నికాని నిర్మూలించలేకపోతే ఆ సంఖ్యని కరణి అంటారు; (ety.) short for absurd; తెలుగులో కరణి అన్న మాట ఎలా వచ్చిందో తెలియదు; if any number can be written as a+√b, where a, b are integers then that number is called a surd; * surety, n. జామీను; * surf, n. ఫేనం; నురుగు; * surface, adj. ఉపరితల; తల; భూతల; ** surface area, ph. ఉపరితల వైశాల్యం; ** surface water, ph. భూతల జలం; ఉపరితల జలం; ** surface of the Earth, ph. భూతలం; ధరాతలం; ** surface tension, ph. తలతన్యత; * surface, n. ఉపరితలం; ఉపరిభాగం; తలం; ** curved surface, ph. వట్రుతలం; * surfboard, n. ఫేనపు చెక్క; సముద్రపు కెరటాల మీద సవారీ చెయ్యడానికి వాడే బల్ల; * surge, n. తరగ; ** surge tank, ph. తరగ కుండీ; జలవిద్యుత్ కేంద్రాలలో నీటిని ఉత్పాదక యంత్రాల మీదకి మళ్ళించే దారిలో ఉండే ఒక కుండీ; * surgery, n. శచికిత్స; శల్యక్రియ; శల్యశాస్త్రం; ** surgical operation, ph. శస్త్ర క్రియ; శల్యక్రియ; * surmount, v. t. అధిగమించు; గట్టెక్కు; * surname, n. ఇంటిపేరు; * surpass, v. t. తలదన్ను; * surplus, n. మిగులు; అధికాదాయం; అతి; * surprise, n. ఆశ్చర్యం; అచ్చెరువు; నివ్వెర; విస్మయం; అక్కజము; * surreal, adj. అధివాస్తవిక; కాలాతీత; నమ్మశక్యం కాని; కలో నిజమో తెలియరాని; * surrealism, n. అధివాస్తవికత; అచేతనమైన మనస్సు ఎలా పని చేస్తున్నాదో వ్యాఖ్యానించడం; కథా వస్తువుని కలలో మాదిరి అసంబద్ధ ధోరణిలో వర్ణించడం; * surrender, adj. విడత; * surrender value, ph. విడత కిమ్మత్తు; విడత విలువ; * surrender, v. t. లొంగిపోవు; * surrogate, n. ఒకరి స్థానంలో మరొకరు నిలవడం; ** surrogate mother, n. ప్రతినిధి మాత; ఒక స్త్రీ పిల్లని కనలేని పరిస్థితిలో ఆమె తరఫున ఆ బిడ్డని మోసిన కన్నతల్లి; * surround, v. i. మూగుకొను; ముసురుకొను; ఆవరించుకొను; * surround, v. t. (1) మూగు; ముసురు; గుమిగూడు; ఆవరించు; పరివేష్ఠించు; పరిక్షేపించు; (2) ముట్టడించు; చుట్టుముట్టు; * surrounded, n. నివృతం; సమావృతం; పరివేష్ఠితం; * surroundings, n. పరిసరములు; * surveillance, n. నిఘా; కాపలా; కాపు; కావలి; * survey, n. అవలోకన; అవలోడన; పైమాయిషీ; సర్వేక్షణం; ** land survey, ph. పైమాయిషీ; భూమికొలత; * surveyor, n. కొలగాడు; * survival, n. బతుకు; మనుగడ; జీవిక; ** means of survival, ph. బతుకు తెరువు; * survive, v. i. బతికి ఉండు; * survivors, n. pl. హతశేషులు; * susceptibility, n. గ్రహణశీలత; మార్పుకి వీలు కల్పించడం; వివశత; ** magnetic susceptibility, ph. అయస్కాంత గ్రహణశీలత; * suspect, v. t. శంకించు; అనుమానించు; భావించు; * suspend, v. t. లంబించు; ప్రలంబించు; వేలాడదీయు; * suspended, n. లంబితం; లంబించబడినది; ప్రలంబితం; వేలాడదీయబడినది; విలంబితం; * suspense, n. ఉత్కంఠ; తహతహ; ఔత్కంఠ్యము; * suspenseful, adj. ఉత్కంఠితమైన; ఉత్కంఠభరితమైన; * suspension, n. ఆపుదల; నిలుపుదల; వ్యాక్షేపం; ** suspension spring, ph. కమానుకట్ట; * suspicion, n. అనుమానం; శంక; అరగలి; ** mutual suspicion, ph. అరమరిక; * sustain, v. i. భరించు; మోయు; ఆదుకొను; * sustainable, adj. పాలనీయ, భరణీయ, నిర్వహణీయ, ధారణీయ, సహనీయ, రక్షణీయ; ** sustainable agriculture, ph. సహనీయ సేద్యం; నిర్వహణియ వ్యవసాయం; ధారణీయ వ్యవసాయం; ** sustainable development, ph. ధారణీయ అభివృద్ధి; * sustenance, n. జీవనోపాధి; * suture, n. సీమంతిక; సీవని; సంధి; కుట్టు; స్యూతము; ** continuous suture, ph. అఖండ సీవని; ** cranial suture, ph. మస్తక సీవని; ** dorsal suture, ph. పశ్చాత్ సీవని; ** the sagittal suture, ph. బ్రహ్మరంధ్రం; పసికందుల నడినెత్తిమీద ఉండే మెత్తటి ప్రదేశం; ** ventral suture, ph. పురః సీవని; * sutures, n. స్యూతులు; కుట్లు; సీమంతికలు; * suzerainty, n. సర్వసహాధీశత్వం; విదేశాంగ వ్యవహార్రాలలో ఒక రాజ్యం పై అదికారం; * swaggering swordsman, ph. అడిబీరపు యోధుడు; * swallow, n. వానకోయిల; ఒక రకం పక్షి; * swallow, v. t. మింగు; కబళించు; గుటుక్కుమనిపించు; గుటకాయిస్వాహా చేయు; * swamp, n. చిత్తడినేల; రొంపి; * swamp, v. i. రొంపిలో దిగబడు; తలమునకగు; ఊపిరాడనంత పనిలో పడు; * swan, n. హంస; మరాళం; అంచ; * swap, v. t. మార్చు; తారుమారు చేయు; ఇచ్చిపుచ్చుకొను; * swarm, n. దండు; మూక; ** swarm of locusts, ph. మిడతల దండు; ** swarm of monkeys, ph. కోతిమూక; * swarthy, adj. చామనచాయ; ఎండకి నల్లబడ్డ శరీర చాయ; ** swarthy complexion, ph. చామనచాయ; * sway, v. i. ఊగు; ఆడు; ఊగిసలాడు; * sweat, n. చెమట; ఘర్మజలం; శ్వేదనజలం; శ్వేదం; ** sweat duct, ph. స్వేదనాళిక; స్వేదనాళం; ** sweat glands, ph. స్వేదగ్రంథులు; చెమటబొడిపెలు; చెమటకంతులు; * sweat, v. i. చెమట పట్టు; చెమరు; చెమర్చు; చెమరించు; * sweater, n. ఉన్నిలం; శాముల్యం; * sweep, v. t. తుడుచు; ఊడ్చు; * sweeper, n. m. ఊడ్పుకాడు; f. ఊడ్పుగత్తె; ఝాడమాలిని; (ety. ఝాడూ = చీపురు) * sweeping, adj. విస్తృత; వ్యాపక; * sweepings, n. ఊడ్చిన పెంట; చెత్త; చెదారం; * sweet, adj. తీయనైన; తియ్యనైన; తియ్యని; మధురమైన; మధురం; ** sweet basil seeds, ph. సబ్జాగింజలు; ** sweet flag, ph. వస; ** sweet marjoram, ph. మరువం; ప్రస్థపుష్పకం; ** sweet negro coffee, ph. కమ్మకసింద; ** sweet potato, ph. తియ్యదుంప; చిలగడదుంప; గెనుసుగడ్డ; రత్నపురిగడ్డ; తన జన్మ స్థానమైన దక్షిణ అమెరికా నుండి ఇది ప్రపంచం అంతా వ్యాపించింది;[bot.] ''Ipomoea batatas;'' a sweet potato and a yam are not the same thing; Sweet potatoes are in the morning glory family, while yams belong to the lily family; In the US red sweet potato is called yam; * sweetmeat, n. తీపితిండి; తీపి తినుబండారం; మిఠాయి; * sweetness, n. తియ్యదనం; తీపి; మధురిమ; * sweets, n. మిఠాయిలు; మోదకాలు; తీపి సరుకులు; బిళ్లలు; * swell, n. పొంగు; బూరటి కెరటం; ఉల్భణం; * swell, v. i. వాచు; పొంగు; ఉప్పొంగు; ఉబుకు; ఉబ్బు; ఉబ్బరించు; ఉబ్బరిల్లు; బూరటిల్లు; * swelling, n. వాపు; పొంగు; కదుము; ఉబ్బకం; ఉబ్బరింత; * swiftness, n. జోరు; వడితనం; ఉరవడి; * swig, n. గుక్కెడు; * swim, v. i. ఈదు; ఈఁతకొట్టు; * swimming pool, n. ఈఁతకొలను; కేళాకూళి; * swindler, n. మోసగాఁడు; వంచకుఁడు; * swine, n. పంది; ** swine flu, ph. ఒక రకం ఇన్‍ప్లుయెంజా పేరు; ఇది H1N1/09 అనే పేరుగల విషాణువు వల్ల వచ్చే జబ్బు; ఇది 2009 లో మొదటిసారి ప్రజలలో కనిపించింది; * swing, n. ఊయల; జోల; ఉయ్యాల; తూగుటుయ్యాల; * swing, v. i. ఊగు; తూగు; * swing, v. t. ఊపు; * switch, n. మీట; లాతం; పరీరంభకం; ** electrical switch, ph. విద్యుత్ మీట; విద్యుత్ పరీరంభకం; * switch, v. t. మార్చు; మారుగుళ్లు చేయు; తారుమారు చేయు; v. i. మారు; * switches, n. మీఁటలు; ** bank of switches, ph. మీఁటలమాల; see also keyboard ** switching yard, n. మారుగుళ్ల దొడ్డి; రైలు బండిలో పెట్టెల స్థానాలని మారుగుళ్లు చేసే స్థలం; * swoon, n. మూర్చ; * swoon, v. i. మూర్చిల్లు; సొమ్మసిల్లు; * sword, n. కత్తి; ఖడ్గము; బాకు; అడిదం; ** long sword, ph. అఘాయువు; అసితాంగము; అసిధేనుక; అసిపుత్రి; కఠారము; ** medium sword, ph. కరవాలము; కర్కశము; * sycophant, n. (సైకఫేంట్) భట్రాజు; భజనదాసు; చెంచారాయుడు; ముఖస్తుతిచేసి లాభం పొందేవాడు; * syllable, n. శబ్దగణం; మాత్ర; మాత్రకం; కారం; అక్షరం; ** accented syllable, ph. ఉదాత్త మాత్రకం; ఉదాత్త అక్షరం; ** Aum syllable, ph. ఓం కారం; ** long syllable, ph. గురువు; ** short syllable, ph. లఘువు; * syllabus, n. ప్రణాళిక; పాఠ్య ప్రణాళిక; సంగ్రహం; సంక్షేపం; * syllogism, n. త్రియాంశతర్కం; పంచావయవం; ఉదా. మానవులకి మృతి ఉంది. భారతీయులు మానవులు. కనుక భారతోయులకి మృతి ఉంది, అని తర్కించడం. * sylvan. adj. మొక్కలతో నిండిన; వన సంబంధమైన; * symbiont, n. సహజీవి; * symbiosis, n. సహజీవనం; పరస్పరసేవ; అంధపంగున్యాయం; * symbol, n. గుర్తు; ప్రతీక; చిహ్నం; సంకేతం; ** graphic symbol, ph. రేఖాత్మక చిహ్నం; రేఖాత్మక సంకేతం; రేఖాత్మక ప్రతీక; * symbolic, adj. సాంకేతిక; లాక్షణిక; ప్రతీక; ప్రతీకాత్మక; ** symbolic logic, ph. లాక్షణిక తర్కం; ప్రతీక తర్కం; ప్రతీకాత్మక తర్కం; Symbolic logic is the study of symbolic abstractions that capture the formal features of logical inference, often divided into two main branches: propositional logic and predicate logic. Example: A = all mammals feed their babies milk from the mother. B = all cats feed their baby's mother's milk. C = All cats are mammals(C). Then A and B imply C, or in symbols, A ^ B ==> C. * symbolical, n. సాంకేతికం; ప్రతీకాత్మకం; * symbolism, n. ప్రతీకాత్మకత; ప్రతీకాత్మకం; ప్రతీక వాదం; భావ ప్రకటన గాక భావ సూచనేు ప్రధానమైన పద్ధతి; * symmetric, adj. అనురూప; సౌష్ఠవ; * symmetrical, adj. అనురూప; * symmetry, n. సౌష్ఠత; సౌష్ఠవం; సొంపు; ** axial symmetry, ph. అక్ష సౌష్ఠత; అక్ష సౌష్ఠవము; ** cyclic symmetry, ph. చక్రీయ సౌష్ఠత; చక్రీయ సౌష్ఠవము; ** lateral symmetry, ph. పార్శ్వ సౌష్ఠత; పార్శ్వ సౌష్ఠవము; **. mirror symmetry, ph. దర్పణ సౌష్ఠవము; **. rotation symmetry, ph. భ్రమణ సౌష్ఠవము; **. translational symmetry, ph. స్థా�నాంతర సౌష్ఠవము; * sympathetic, adj. సహవేదన; సహానుభూత; ** sympathetic nerves, ph. సహవేదన నాడులు; ** sympathetic nervous system, ph. సహవేదన నాడీ మండలం;( ** sympathetic vibrations, ph. సహవేదన ప్రకంపనలు; ** parasympathetic, ph. పార్స్వసహవేదన; పార్స్వసహానుభూత; * sympathy, n. సానుభూతి; అనుతాపం; పరితాపం; కనికరం; దయ; * symphony, n. స్వరసమ్మేళనం; * symptom, n. లక్షణం; సూచకం; గురుతు; గుర్తు; * symptom of a disease, ph. రోగ లక్షణం; * synandry, n. సంయుక్త కేసరావళి; * synchronization, n. సమకాలీకరణం; * synchronous, adj. ఏకకాలిక; సమకాలిక; ఒకే సమయంలో జరిగే; ** synchronous motion, ph. ఏకకాలిక చలనం; సమకాలిక చలనం; * syncope, n. స్పృహ పోవుట; శోషిల్లుట; సొమ్మసిల్లుట; కండరములలో శక్తి పోవడం వల్ల స్పృహ పోవుట; ** heat syncope, వడ సొమ్ము; * syndrome, n. లక్షణగుచ్ఛం; కొన్ని రోగ లక్షణాల సముదాయం; * synecdoche, n. అజగర్లక్షణం వంటి అలంకారం; అంతా చెప్పడానికి బదులు కొంచెమే చెప్పడం కాని, కొంచెం చెప్పడానికి బదులు అంతా చెప్పడం కాని ఈ అలంకారం లక్షణం; ఉ. నలుగురితోటీ చెప్పి చూడు అన్నప్పుడు, నలుగురు మనుష్యులతోటే చెప్పమని కాదు, పలువురితో సంప్రదించమని. ఇది అజహర్లలక్షణం. ఉ. రంజి ట్రోఫీ ఆంధ్రా గెలిచిందంటే, ఆంధ్రులంతా అని కాదు, ఆంధ్రా జట్టు అని మాత్రమే అర్థం; ఈ రెండింటినీ ఇంగ్లీషులో సినక్‌డకీ అనే అంటారు. తెలుగులో మాత్రం మొదటిదానినే అజహర్లక్షణం అంటారు; * synonym, n. పర్యాయపదం; సమానార్థకం; ప్రతిపదం; రూపాంతరం; * synopsis, n. సారసంగ్రహం; * syntactic, adj. క్రమబద్ధ; వాక్యనిర్మాణ; భాషానిర్మాణ; ** syntactic analysis, ph. క్రమబద్ధ విశ్లేషణ; వాక్య విశ్లేషణ; * syntax, n. వాక్యనిర్మాణం; భాషానిర్మాణ సిద్ధాంతం; * synthesis, n. సంధానం; సంశ్లేషణ; సంయోగం; సమన్వయం; (ant.)విశ్లేషణ; * synthesizer, n. యోక్త; సంయోక్త; ** music synthesizer, ph. సంగీత సంయోక్త; * synthetic, adj. పౌరుష; సంధాన; సంశ్లేష; సంయోజిత; ** synthetic chemistry, ph. పౌరుష రసాయనం; సంధాన రసాయనం; సంశ్లేష రసాయనం; ** synthetic drug, ph. సంయోజిత ఔషధం; ** synthetic fibers, ph. పౌరుష తంతులు; సంధాన తంతులు; సంశ్లేష తంతులు; * synonym, n. పర్యాయపదం; ప్రతిపదం; నానాఅర్థం; * synonymous, adj. సమానార్థక; * syphilis, n. కొరుకు సవాయి; ఉపదంశ రోగం; ఫిరంగి రోగం; సవాయి; * syphilitic ulcers, n. సవాయి పుండ్లు; ఉపదంశం; * syringe, n. పిచికారి; వస్తి; * syrup, n. షర్బత్; * system, n. వ్యవస్థ; పద్ధతి; క్రమం; విధం; సరణి; తంత్రం; మండలం; శరీరం; ** nervous system, ph. నాడీ వ్యవస్థ; నాడీ మండలం; ** planetary system, ph. గ్రహ మండలం; ** political system, ph. రాజకీయ వ్యవస్థ; ** social system, ph. సాంఘిక వ్యవస్థ; ** societal system, ph. సామాజిక వ్యవస్థ; * systematically, adv. లాంఛనంగా; క్రమపద్ధతిలో; పద్దతి ప్రకారం; * systematized, n. వ్యవస్థితం; * systemic, adj. దైహిక; దేహం అంతటికి సంబంధించిన; * systole, n. ముకుళింత; హృత్సంకోచం; గుండె ముకుళించుకోవడం; * systolic, adj. ముకుళిత; స్పందన; * syzygy, n. (సిజిజీ) పర్వస్థానం; సూర్యచంద్రులు ఎదురెదురుగా కాని, ఒకే వైపు కాని ఉన్నప్పటి స్థానాలు; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలాలు== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] fuh9v51txfjl1pewceisj7xqd3voy06 39061 39050 2026-05-06T22:37:28Z Vemurione 1689 /* Part 2: sd-sl */ 39061 wikitext text/x-wiki <br /> =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * This dictionary uses American spelling as the primary entry word. British spelling is also shown, whenever possible. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 25 Aug 2015. ==Part 1: sa-sc== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * * '''sac, n. సంచి; తిత్తి; బస్తా; గోతం; * sacramental offering, ph. నైవేద్యం; ప్రసాదం; * sacred, adj. మంగళప్రదమైన; ** sacred necklace, ph. మంగళసూత్రం; తాళిబొట్టు; శతమానం; ** sacred thread, ph. యజ్ఞోపవీతం; జందెము; * sacrifice, n. (1) బలి; (2) త్యాగం; ఆహుతి; ** human sacrifice, ph. నర బలి; * sacrilege, n. దేవదూషణ; చెయ్యరాని పని; అపవిత్రం; ధర్మోల్లంఘన; * sacrum, n. త్రికాస్థి; * saddle, n. జీను; * sadism, n. హనన క్రౌర్యం; ఒకరిని హింసించి చూసి ఆనందించడం; రతి క్రీడలో ఎదుటి వారి శరీరానికి బాధ కలిగే పనులు చేసి ఆనందం పొందడం; see also masochism; * sadist, n. హింసాళువు; ఎదుటి వారి శరీరానికి బాధ కలిగే పనులు చేసి ఆనందం పొందే వ్యక్తి; (ety.) Marquis de Sade అనే వ్యక్తి పేరు మీదుగా వచ్చిన మాట; * safe, adj. సురక్షితమైన; నిరపాయమైన; * safe, n. (1) ఇనప్పెట్టి; మందసం; ఖాయిదా; (2) నిరపాయం; * safeguard, n. చేకాపు; * safeguard, v. t. కాపాడు; రక్షించు; బ్రోచు; సాకు; * safely, adv. క్షేమంగా; భద్రంగా; పదిలంగా; * safety, n. క్షేమం; యోగక్షేమం; భద్రత; [[File:Illustration Carthamus tinctorius0.jpg|thumb|right|250px|''Carthamus tinctorius'']] * safflower, n. కుసుంభం; కుసుంభ పువ్వు; కుసుంభా పుష్పం [bot.] Carthamus tinctorius; ** safflower oil, ph. కుసుంభ తైలం; కుసుంభ నూనె; * saffron, n. కుంకుమ పువ్వు; కేసరి; అగ్నిశిఖ; * sag, v. i. కుంగు; * sagacity, n. జాణతనం; సూక్ష్మగ్రాహత్వం; గడుసుతనం; * sage, n. (1) ముని; రుషి; (2) వంటలలో వాడే ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] Salvia officinalis; Salvia splendens; * saggy, adj. కుక్కి; * sagittal suture, n. బ్రహ్మరంధ్రం.; the soft spot on the top of an infant's head; * Sagittarius, n. (1) ధనూరాశి; (2) ఉత్తరాషాడా నక్షత్రం; ధనూరాశిలో ఉన్న ఒక చిన్న నక్షత్ర సమూహం; ** Delta, Epsilon of Sagittarius, ph. పూర్వాషాఢ నక్షత్రం; * sagittate, adj. బాణపు మొన ఆకారం కల; * sago, n. సగ్గుబియ్యం; కొన్ని తాళ జాతుల మొక్కల కాండములలో లభించే పిండి పదార్థముతో చేయబడ్డ కృత్రిమ ధాన్య విశేషం; starch from sago palm ([bot.] ''Metroxylon sagu''); see also tapioca, which is derived from cassava; * sail, n. తెరచాప; * sailor, n. ఓఁడంగి, కళాసి; ఆరకాటి; * saint, n. m. పుణ్యాత్ముడు; దైవసమానుడు; f. పుణ్యాత్మురాలు; దైవసమానురాలు; * sal, n. ఏపి చెట్టు; * salable, adj. విక్రేయం; see also sale; seller; * salary, n. జీతం; సాధారణంగా నెల నెలా ఇచ్చేది; ఒక యజమాని లేదా సంస్థ వద్ద పనిచేయడానికి వచ్చిన ఉద్యగి, పనిలో చేరడానికి ముందు, వ్రాతపూర్వకంగా, వారు చేసిన ఉద్యోగానికి "ఎంత చెల్లిస్తారో, ఒప్పందం చేసుకోబడిన" పరిహారం లేదా ప్రతిఫలం అని చెప్పవచ్చు; దీనికి ఇతర భత్యాలు కలిపే అవకాశం కూడా ఉంటుంది; ఇది సంవత్సరానికి లేదా నెలకి ఒకసారి చెల్లిస్తారు; (rel.) pay; emoluments; stipend; wages; * sale, n. (1) అమ్మకం; విపణం; వ్యాపారం; విక్రయం; (2) తెగుబడి; ప్రత్యేకంగా తగ్గింపు ధరకి అమ్మకం; * salient, adj. విశిష్టమైన; ప్రముఖమైన; * saline, adj. ఊసర; చవిటి; ఉప్పని; ** saline land, ph. ఊసర క్షేత్రం; ఊసర నేల; చౌడు నేల; ** saline soil, ph. ఊసరం; ఊసర నేల; ** saline solution, ph. చవిటి నీరు; ఊసర జలం; * saline, n. (1) చవిటి నీరు; ఊసర జలం; (2) [med.] లవణోదకము; సేలీను; * salinity, n. ఉప్పదనం; * saliva, n. లాలాజలం; ఉమ్మినీరు; నోటూట; చొంగ; ** salivary ducts, ph. లాలాజల నాళములు; ** salivary glands, ph. లాలాజల గ్రంథులు; * salivation, n. నోటి ఊట; లాలాస్రావం; చొంగ కారడం; * salt, n. లవణం; ఉప్పు; చవి; ** chemical salt, ph. లవణం; రసాయనపు ఉప్పు; a compound formed when the hydrogen of an acid is replaced by a metal or other cation. Salts are typically crystalline solids and are often formed through neutralization reactions between acids and bases. Common table salt, sodium chloride (NaCl), is a specific example of a salt. ** grain of salt, ph. ఉప్పు కల్లు; ఉప్పు రాయి; ఉప్పు బెడ్డ; ** Roman salt, ph. రోమక లవణం; రాతి ఉప్పు; ** rock salt, ph. రాతి ఉప్పు; సైంధవ లవణం; గని ఉప్పు; రవుమకం; రోమక లవణం; (note) రాతి ఉప్పుని సైంధవ లవణం అంటారు. సింధువు అంటే సముద్రం కనుక సైంధవ లవణం అంటే సముద్రపు ఉప్పే. కాని గనిలోకి మాత్రం ఉప్పు ఎక్కడనుండి వచ్చింది? అక్కడ ఒకానొకప్పుడు సముద్రం ఉండడం వల్లనే కదా. ** sea salt, ph. సముద్రపు ఉప్పు; సైంధవ లవణం; ** salt crypt, ph. ఉప్పు పాతర; ** salt marsh, ph. కరవాక; ఉప్పళం; ఉప్పు పర్ర; ** salt warehouse, ph. ఉప్పు కొఠారు; ** salt bed, ph. ఉప్పు మడి; ** Himalayan salt, ph. Salt mined in Pakistan some 300 km from the Himalayas; this salt is pink due to traces of iron oxide (rust) and contains several minerals but is essentially the same as 99%.NaCl; ** kosher salt, ph. పెద్ద స్పటికముల రూపంలో ఉన్న ఉప్పు; Usually large, flaky crystals of pure Sodium chloride; The word "kosher" here has no religious connotation, as in "kosher meat;" ** table salt, ph. ఉప్పు; ఉప్పుబెడ్డ; చవి; బిడము; usually, small, dense crystals of sodium chloride + impurities + additives such as iodine; * saltpeter, n. పెట్లుప్పు; సురేకారం; యవక్షారం; Potassium nitrate; KNO<sub>3<sub>; * saltworks, n. ఉప్పురేవు; * saltiness, n. లావణ్యం; ఉప్పతనం; * saltless, adj. ఉప్పిడి; చప్పిడి; * saltpeter, n. యవక్షారం; సురేకారం; పెట్లుప్పు; * salty, adj. చవిటి; ఉప్పని; * salty soil, n. ఊసరం; * salutation, n. అభివందనం; వందనం; నమోవాకము; జోత; నమస్కారం; కయిమోడ్పు; ప్రణతి; ప్రణామం; ** salutation at dawn or dusk, ph. సంధ్యావందనం; * salvation, n. నివృత్తి; నిర్వృతి; నిష్కృతి; మోక్షం; కైవల్యం; * salve, n. లేపనం; గాయాలకి పూయు మందు; [[File:Sambar_%28Cervus_unicolor_unicolor%29_male.jpg|right|thumb|మగ కణుజు]] * sambur, n. సాంబా; కణితి; కణుజు; భారతదేశపు అడవులలో ఉండే పెద్ద లేడి వంటి మృగం; sambar; [bio.] ''Rusa unicolor''; * sample, n. మచ్చు; మాదిరి; మచ్చుతునక; ప్రతిరూపం; ** sample lessons, ph. మాదిరి పాఠాలు; * sampling, n. మచ్చు చూడడం; స్థాలీపులక న్యాయం; ** sampling theory, ph. స్థాలీపులాక సిద్ధాంతం; స్థాలీపులాక వాదం; * sanction, v. t. (1) మంజూరు చేయు; ఆమోదించు; అనుమతించు; (2) సరఫరాని నిలిపివేయు; ఆంక్షలు విధించు; (note) ఒకే మాటకి వచ్చిన వ్యతిరేకార్థాలు గమనించునది; * sanctity, n. పవిత్రత; * sanctuary, n. (1) శరణ్యం; శరణాలయం; ఆశ్రయం; అభయాలయం; (2) పుణ్యస్థలి; గర్భగుడి; ** bird sanctuary, ph. విహంగ శరణాలయం; ** forest sanctuary, ph. అభయారణ్యం; ** wildlife sanctuary, ph. వన్యమృగ శరణాలయం; వన్యమృగ శరణారణ్యం; * sanctum, n. గుడి; ** inner sanctum, ph. గర్భగుడి; ** outer sanctum, ph. ముఖమండపం; ** sanctum sanctorum, ph. గర్భగుడి; పరమ పవిత్రమైన; * sand, n. సైకతం; సికత; వాలుక; ఇసుక; కూర్పం; ** sand clock, ph. వాలుకాయంత్రం; ఇసక గడియారం; ఇసుక గడియారము; ** sand dune, ph. ఇసక దిబ్బ; ఇసక తిన్నె; సైకతం; ఇసుక దిబ్బ; ఇసుక తిన్నె; * sandbank, n. ఎక్కిలి; ఇసక మేట; ఇసుక మేట; * sandals, n. pl. ఆకుచెప్పులు; ఆకుజోళ్లు; ** sandalwood paste, ph. చందనం; గంధం; మంచిగంధం; గంధపు ముద్ద; చందన ఖమీరం; ** sandalwood tree, ph. చందనపు చెట్టు; గంధపు చెట్టు; పటీరవిటపి; భద్రశ్రీ; * sandbar, n. ఇసక మేట; ఇసుక మేట; * sandpaper, n. ఉప్పుకాగితం; గరుకుకాగితం; హంస కాగితం; * sandpiper, n. ఉల్లంకి; ఒక రకం పక్షి; ** common sandpiper, ph. సాదా ఉల్లంకి; సాధారణ ఉల్లంకి; ** spotted sandpiper, ph. చుక్కల ఉల్లంకి; ** solitary sandpiper, ph. ఒంటరి ఉల్లంకి; ** spotted redshank sandpiper, ph. కెంపుకాలి ఉల్లంకి; ** green sandpiper, ph. ఏరుల్లంకి పిట్ట; పచ్చ ఉల్లంకి; ** greater yellowlegs sandpiper, ph. పసుపుకాళ్ల పెద్ద ఉల్లంకి; ** lesser yellowlegs sandpiper, ph. పసుపుకాళ్ల చిన్న ఉల్లంకి; ** common redshank sandpiper, ph. పగడపుకాళ్ల ఉల్లంకి; ** marsh sandpiper, ph. చిత్తడినేల ఉల్లంకి; ** wood sandpiper, ph. కలప ఉల్లంకి; * sandy, adj. ఇసక; సికతల; ఇసుక సంబంధమైన; ** sandy soil, ph. ఇసక మట్టి; ఇసుక మట్టి; * sanitation, n. శౌచం; పారిశుధ్యం; * sanity, n. స్థిరచిత్తత; చిత్త స్థిరత; * sans, prep. వినా; లేకుండా; కాకుండా; ** sans devotion, ph. భక్తి వినా; భక్తి లేకుండా; * sap, n. రసం; కర్రు; సారం; పస; * sapphire, n. నీలం; ఇంద్రనీలం; నీలమణి; నవరత్నాలలో ఒకటి; (ety.) Sans. శనిప్రియా; [[File:Gardenology-IMG 4861 hunt10mar.jpg|thumb|right|saraca=అశోక]] * saraca, n. అశోకవృక్షం; * sarsaparilla, n. సుగంధిపాల; అనంతమూల్; [bot.] ''Smilax officinalis;'' ''Smilax regelii;'' ''Hemidesmus indica;'' ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; * sarcasm, n. ఎత్తిపొడుపు; ఉపాలంభం; వ్యంగ్యం; వక్రోక్తి; సంతక్షణ; ** sarcastic speech, ph. వ్యంగ్యోక్తి; * sari, n. చీర; కోక; శాటి; సాడి; * Satan, n. సైతాను; క్రైస్తవ మతంలో మంచికి చుక్కెదురు; మానవుని శత్రువు; ఇస్లాం మతంలో సైతాను అంటే మానవుని శత్రువు; ఈ సైతానునే Devil అని కూడా అంటారు; * satellite, n. (1) ఉపగ్రహం; (2) అనుచరుడు; ఆశ్రితుడు; ** communication channel, ph. సమాచార పథం; వార్తా పథం; ** communication gap, ph. అవగాహన లోపం; ** communication satellite, ph. సమాచార ఉపగ్రహం; * satire, n. వక్రోక్తి; ఆక్షేపం; అధిక్షేపం; వ్యంగ్యం; వ్యంగ్యకావ్యం; * satisfaction, n. సంతృప్తి; సంతృష్టి; తృప్తి; తనివి; తుష్టి; ఆపోక; * satisfactory, adj. సంతృప్తికరమైన; * saturated, adj. సంతృప్త; ** saturated hydrocarbons, ph. సంతృప్త ఉదకర్బనాలు; ** saturated fatty acid, ph. సంతృప్త ఘృతికామ్లం; * Saturday, n. శనివారం; స్థిరవారం; మందవారం; * Saturn, n. (1) శని; శనిగ్రహం; (2) శనైశ్చరుడు; శనైః అంటే నెమ్మదిగా, చరః అంటే నడచే వాడు అని వాచ్యార్థం; వేదాంగ జ్యోతిష్య పరంగా శని గ్రహం తక్కిన గ్రహాలకంటే మిక్కిలి దూరంగా ఉన్నది. అందువల్ల, ఆయన ఒక పూర్తి పరిభ్రమణం చేయడానికి అన్ని గ్రహాలకంటే ఎక్కువ సమయం తీసుకుంటాడు. రాశి చక్రం ఒక సారి చుట్టి రావడానికి, ఆయనకు 30 సంవత్సరాలు పడుతుంది; * satyr, n. (సేటర్) (1) కామాతురుడు, రిరంసువు; (2) గ్రీకు పురాణ గాథలలో కనిపించే ఒక శాల్తీ; (3) కిన్నరుడు; హిందూ పురాణాలలో కనపడే మనిషి శరీరం, గుర్రపు చెవులు, గుర్రపు తోక ఉండి, కామాతురతతో ఉండే ఒక శాల్తీ; see also centaur; * saunter, v. i. నెమ్మదిగా, తొందర లేకుండా, నడుచు; పెళ్లి నడకలు నడచు; * saute, v. t. వేయించు; దోరగా వేయించు; వేపు; * saucer, n. తాంబాళం; తలియ; తటి; ** flying saucer, ph. ఉడ్డీన తాంబాళం; * savage, adj. కిరాతక; * save, adv. వినా; తప్ప; * save, v. i. ఆదాచేయు; దాచు; * savings, n. ఆదా; నిల్వలు; పొదుపు మొత్తాలు; * savory, n. రుచ్యం; రుచి అయిన పదార్థం: * saw, v. i. చూసెను; చూసితిని; చూసేడు; చూసింది; * saw, n. రంపం; క్రకచం; కదరం; * sawtooth, n. రంపపుపన్ను; క్రకచదంతం; ** sawtooth wave, ph. [elec.] క్రకచదంత కెరటం; * say, v. t. చెప్పు; అను; ఉటంకించు; ఆడు; వచించు; వ్రాక్కుచ్చు; నుడువు; * saying, n. నానుడి; సామెత; లోకోక్తి; కింవదంతి; * scab, n. పక్కు; పుండు మీద గడ్డకట్టిన రసి; * scabies, n. గజ్జి; ఒక రకం చర్మ రోగం; Scabies is an itchy skin condition caused by tiny parasites. It’s passed through skin-to-skin contact, usually during sex. Scabies isn’t dangerous and can be cured; * scaffolding, n. (1) గోవ; సారువ; పరంజా; (2) మంచె; అరప; * scalariform, n. నిచ్చెన ఆకారం; * scalding, adj. మరుగుతూన్న; సలసల మరుగుతూన్న; కాగుతూన్న; దాహక; [[File:PianoKeyboard.svg|right|thumb|పియానో మీద 12 స్వరముల స్వరదండం]] * scale, n. (1) పొలుసు; పొర; (2) కొలమానం; కొలబద్ద; గీట్లబద్ద; మానదండం; కాటా; కాకిణి; స్కేలు; (3) ఎత్తు; (4) స్వరమాలిక; స్వరాల శ్రేణి; మేళకర్త; రాగం; a musical scale may contain all the seven ''swaras'' or only a subset of ''swaras''; (5) భారీతనాన్ని సూచించే మాట; ** chromatic scale, ph. పాశ్చాత్య సంగీతంలో 12 స్వరములు కల స్వరదండం; The chromatic scale is a set of twelve pitches ;(more completely, pitch classes), with notes separated by the interval of a semitone; The word chromatic comes from the Greek chroma, color; and the traditional function of the chromatic scale is to color or embellish the tones of the major and minor scales; ** large scale, ph. పెద్ద ఎత్తు; భారీ; ** small scale, ph. చిన్న ఎత్తు; లఘు; * scale, v. t. (1) ఎక్కు; అధిరోహించు; (2) చేప పొలుసులని ఒలుచు; * scales, n. (1) తక్కెడ; త్రాసు; తుల; కాటా; కాకిణి; తూనిక; (2) తక్కెడలో ఇటూ అటూ ఉండే సిబ్బిలు; (3) పొలుసులు; చేపల వంటి జీవుల శరీరంమీద ఉండే పొలుసులు; * scalp, n. మాడు; కపాలం; జుత్తు గీకేసిన తర్వాత కనిపించే శిరోభాగం; * scam, n. మోసం; * scan, v. t. ఆలోకించు; * scandal, n. కళంకం; లజ్జాకర విషయం; * scanner, n. ఆలోకిని; * scapegoat, n. బలిపశువు; * scapula, n. అంసఫలకం; రెక్క ఎముక; భుజంలో ఉన్న పలక వంటి ఎముక; * scar, n. మచ్చ; కిణం; గాయం మానగా మిగిలే చర్మపు ముడత; [[File:Scarabaeus.pius.-.calwer.20.12.jpg|thumb|right|Scarabaeus.pius=పేడపురుగు]] * scarabaeus, n. పేడపురుగు; * scarce, adj. అరుదైన; అపురూపమైన; దొరకకపోవడం; * scarce, adv. అరుదుగా; అపురూపంగా; కదాచిత్తుగా; * scarcely, adv. అరుదుగా; సకృత్తుగా; * scarcity, n. ఎద్దడి; కొరత; చాలమి; లేమిడి; సంక్షోభం; దొరకకపోవుట; ** scarcity of electricity, ph. విద్యుత్ సంక్షోభం; ** scarcity of water, ph. నీటి ఎద్దడి; * scare, v. t. భయపెట్టు; హడలగొట్టు; బెదిరించు; * scarecrow, v. t. బెదురుబొమ్మ; దిష్టిబొమ్మ; * scatter, v. i. చెదురు; విరజిమ్ము; * scatter, v. t. జల్లు; విరజిమ్ము; పరిక్షేపించు; ** scatterbrain, n. అపసంతి; a person who is forgetful, disorganized, or unable to concentrate or think clearly; ** scatter diagram, ph. వ్యాకీర్ణ పటం; పరిక్షేప పటం; వ్యాపక పటం; * scattered, adj. చెదురు మదురుగా; ప్రకీర్ణ; వ్యాకీర్ణ; పరిక్షిప్త; అవకీర్ణ; ప్రకిరణ: ఉద్ధూత; * scattering, n. జల్లు; చెదరడం; విరజిమ్ముట; పరిక్షేపణం; జల్లడం; ** back scattering, ph. అప పరిక్షేపణం; వెనకకి జల్లడం; పతన వికిరణం పరావర్తనం చెందినప్పుడు, పరావర్తన కోణం పతన కిరణం దిశ నుండి 90 డిగ్రీలకి మించి ఉంటే దానిని అప పరిక్షేపణం అంటారు; ** elastic scattering, ph. స్థితిస్థాపక పరిక్షేపణం; ఈ రకం పరిక్షేపణలో పతన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తి క్షీణించకుండా పరావర్తన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An elastic collision is a collision in which there is no net loss in kinetic energy in the system as a result of the collision. Both momentum and kinetic energy are conserved quantities in elastic collisions. Suppose two similar trolleys are traveling toward each other with equal speed. They collide, bouncing off each other with no loss in speed. This collision is perfectly elastic because no energy has been lost. ** inelastic scattering, ph. ఘన పరిక్షేపణం; కేరం బల్ల మీద పిక్కలు గుద్దుకున్నప్పుడు ఈ రకం పరిక్షేపణ జరుగుతుంది; ఈ రకం పరిక్షేపణలో పతన రేణువుల మొత్తం గతిజ శక్తిలో సింహ భాగం క్షీణించి, మిగిలినది పరావర్తన రేణువుల గతిజ శక్తికి ఆపాదించబడుతుంది; An inelastic collision is a collision in which there is a loss of kinetic energy. While the momentum of the system is conserved in an inelastic collision, kinetic energy is not. This is because some kinetic energy had been transferred to something else. Thermal energy, sound energy, and material deformation are likely culprits. Suppose two similar trolleys are traveling towards each other. They collide, but because the trolleys are equipped with magnetic couplers they join together in the collision and become one connected mass. This type of collision is perfectly inelastic because the maximum possible kinetic energy has been lost. This doesn't mean that the final kinetic energy is necessarily zero; momentum must still be conserved. * scavenger, adj. పాకీ; * scavenger, n. బలిభుక్కు; బలిభుజం; చచ్చిపోయిన జీవులని తినే జంతువు; * scene, n. (1) దృశ్యం; ఈక్షితం; సన్నివేశం; (2) ఘట్టం; (3) రాద్ధాంతం; * scenery, n. దృశ్యం; ఈక్షితం; * scent, n. (1) వాసన; సుగంధం; (2) తావినూనె; అత్తరు; సెంటు; * scepter, n. రాజదండం; * schadenfreude, n. ఎదుటివాడికి తగిన శాస్తి జరిగిందని సంతోషించడం; * schedule, n. కాలసూచి; కాలపట్టిక; అనుసూచి; సమయాపన; సేపరము; షెడ్యూలు; (2) అధికరణం; రాజ్యామ్గంలో ఒక భాగం; * scheduling, n. సేపరణ; ఒక సమయం ఎన్నుకుని ఏర్పరచు; * schema, n. బొమ్మ; వ్యూహం; * schematic, n. ఒక పథకాన్ని నఖచిత్రంలా చూపించే బొమ్మ; * scheme, n. ఎత్తు; పద్ధతి; ఉపాయం; పథకం; తంత్రం; వ్యూహం; వ్యూహరచన; యుక్తి; పన్నాగం; కుట్ర; * schizophrenia, n. మనోవిదళనం; ఒక రకమైన మానసిక వ్యాధి; వాస్తవమేదో, భ్రమ ఏదో తెలియకుండా, ఏవేవో అపోహలతో, సాంఘికమైన లంకెలు లేకుండా ఉండే ఒక తత్త్వం; * schmooze, n. బాతాకానీ; * scholar, n. m. పండితుడు; ప్రాజ్ఞుడు; పారంగతుడు; విబుధుడు; భట్టారకుడు; మనీషి; ధీమతి; దీర్ఘదర్శి; f. పండితురాలు; ప్రాజ్ఞి; విదుషి; విదుషీమణి; * scholarship, n. (1) పాండిత్యం; వైదుష్యం; ప్రజ్ఞ; విద్వత్తు; వేత్తృత్వం; (2) విదార్థి వేతనం; * school, n. బడి; పాఠశాల; విద్యాలయం; పడగసాల; ** school of thought, ph. వాదం; సిద్ధాంతం; అభిప్రాయం; మతం; * sciatic, adj. కటి; తుంటి; ఆసన; * science, n. శాస్త్రం; విజ్ఞానం; విన్నాణం; నీతి; ** applied science, ph. ఉపయుక్త శాస్త్రం; ** mathematical science, ph. గణిత శాస్త్రం; ** penal science, ph. దండనీతి; penal code; ** political science, ph. రాజనీతి; ** pure science, ph. ఔపపత్తిక శాస్రం; * scientific, adj. శాస్త్రీయ; వైజ్ఞానిక; ** scientific attitude, ph. శాస్త్రీయ వైఖరి; ** scientific method, ph. శాస్త్రీయ విధానం; శాస్త్రీయ పద్ధతి; ** scientific perspective, ph. శాస్త్రీయ దృక్పధం; * scintillation, n. ప్రస్పురణం; తళుకులు; * scion, (సియన్) , n. వారసుడు; వంశోద్ధారకుడు; * scissors, n. కత్తెర; కృపాణి; కర్తరి; కడిదెన; (ety.) కడియు (నరుకు) అనే తెలుఁగు ధాతువుకు ఎన = వెనుజేర్పు అనే ప్రత్యయాన్ని కలిపి రూపొందించినట్టిది. * sclerosis, n. శరీరంలోని కణజాలం మెత్తదనం కోల్పోయి గట్టిపడడం; ** otosclerosis, n. మధ్యచెవిలోని మూడు బుల్లి ఎముకలు విశృంఖలంగా ఎదిగి చలనం కోల్పోవడం; * scold, v. t. తిట్టు; నిందించు; మాటలు అను; ఆడిపోసికొను; * scoot, v. i. డేకు; దేకు; slide in a sitting position; * scope, n. అవకాశం; ఆస్కారం; * scorch, v. i. మాడు; మలమల మాడు; * scorch, v. t. మాడ్చు; మలమల మాడ్చు; * score, n. (1) అంకాలు; ఆటలలో వచ్చే “గెలుపులు ”; స్కోరు; ఆటల పోటీలలో జట్లకి వచ్చే మార్కులు; (2) స్వరకల్పన; సంగీత దర్శకుడు కుదిర్చే వాద్య సంగీతం; (3) ఇరవై; కోడిగ; * scorn, v. t. తిరస్కరించు; * scorn, n. తిట్టు; ఆరడి; * Scorpio, n. [[వృశ్చికరాశి]]; ఆకాశంలో కనిపించే ద్వాదశ రాశులలో ఒక రాశి; ** Alpha, Sigma, Tao of Scorpio, ph. జ్యేష్ఠ నక్షత్రం; ** Beta, Delta, Pi of Scorpio, ph. అనూరాధ నక్షత్రం; * scorpion, n. [[తేలు]]; వృశ్చికం; ** black scorpion, ph. నల్ల తేలు; ఎనుప తేలు; ** large black scorpion, ph. మండ్రగప్ప; పుట్టతేలు; ** red scorpion, ph. ఎఱ్ఱ తేలు; * scoundrel, n. తులువ; కుత్సితుడు; దగుల్భాజి; * scour, v. t. రుద్దు; పాము; * scouring rushes, n. అశ్వవాలం; ఒకరకం గడ్డి; * scout, v.t. పరిశీలన చేయు; * scrap, adj. చిత్తు; బీడు; రద్దు; ** scrap iron, ph. చిత్తు ఇనుము; బీడు ఇనుము; ** scrap paper, ph. చిత్తు కాగితం; * scrape, v. t. గీకు; గోకు; * scratch, n. గీర; గీరిక; * scratch, v. t. గోకు; గీరు; రక్కు; బక్కురు; ** gently scratch, ph. గోకు; గీరు; ** harshly scratch, ph. రక్కు; బక్కురు; * scream, n. గావు కేక; అరుపు; * screen, n. (1) తెర; తెరచీర; యవనిక; ప్రతిసీర; కనాతి; (2) అడ్డు; వ్యవధానం; ముసుగు; (3) గాజుతెర; * screen, v. t. (1) తెరమీద బొమ్మ వేసి చూపించు; (2) అడ్డు పెట్టు; (3) వైద్య పరీక్ష చేసి ఫలానా జబ్బు ఉందో లేదో నిశ్చయించు; వడకట్టు; ఎంపిక చేయు; * screenplay, n. చిత్రానువాదం; చిత్రానుకరణ; చిత్రానుసరణ; ఒక కథని సినిమా తియ్యడానికి వీలుగా మలచి రాసిన రాత; * screenshot, n. తెరపట్టు; కంప్యూటర్ తెర మీద కనిపించే అంశాన్ని బొమ్మ రూపంలో పట్టుకునే ప్రక్రియ ద్వారా సేకరించిన బొమ్మ; * screw, n. నీల; కీలం; మర; మరమేకు; చీల; మరచీల; మరచుట్టు; * screwdriver, n. మరచుట్టు ని తిప్పే కొరముట్టు; * screwpine, n. మొగలి; గేదంగి; గొజ్జంగి; * screw, v. t. (1) సీలతో బిగించు; (2) పాడు చేయు; * scribble, v. t. బరుకు; గిలుకు; * scribe, v. i. రాయు; లిఖించు; * scribe, n. లేఖరి; లేఖకుడు; రాయసకాడు; రాతకాడు; వ్రాయసకాడు; నోటితో చెబితే కాగితం మీద రాసే ఆసామీ; * scrip, n. చీటీ; చందా చీటీ; * script, n. (1) లిపి; వ్రాత; లేఖనము; అక్షర విన్యాసము; see also font; (2) రాతప్రతి; సంభాషణలు రాసిన పుస్తకం; * scriptures, n. pl. పవిత్ర గ్రంథాలు; * scroll, n. (1) కాగితపు చుట్ట; చుట్ట చుట్టిన పొడవైన కాగితం; (2) చుట్టచుట్టిన పొడవైన కాగితం మీద రాసిన రాత; (3) జాబితా; * scroll, v. i. జరుపు; పొడవైన జాబితాని చిన్న తెర మీద చదవడానికి వీలుగా పైకి, కిందకి జరపడం; ** scroll bar, ph. జరుపుడు పట్టా; చిన్న కంప్యూటర్ తెర మీద పొడుగ్గా ఉన్న రాతని పైకి, కిందకి జరపడానికి వాడే ఉపకరణం; * scrotum, n. బీజకోశం; సాటెం; * scrub, v. t. తోము; రుద్దు; ** scrub jungle, ph. చిట్టడవి; a plant community characterized by vegetation dominated by shrubs, often also including grasses, herbs, and geophytes; * scruples, n. ధర్మాధర్మ శంక; పాపభీతి; * scrupulous, adj.ధర్మాధర్మ శంక గల; పాపభీతిగల; * scrupulously, adv. నిష్టతో; నమ్మకంగా; * scrutiny, n. సూక్ష్మపరీక్ష; * sculptor, n. శిల్పి; కారువు; * sculpture, n. శిల్పం; * scum, n. (1) తెట్టు; జల పదార్థాలమీద తేలే మరొక పదార్థం; సాధారణంగా మలిన పదార్థం; (2) మడ్డి; జల పదార్థాలని నిలబెడితే దిగువకి దిగే మరొక పదార్థం; సాధారణంగా మలిన పదార్థం; (3) పాచి; నిల్వ ఉన్న మురికి నీటిలో కనబడే ఆకుపచ్చని పదార్థం; * scurvy, n. శీతాదం; [[విటమిన్ సి]] లోపం వల్ల కలిగే ఒక జబ్బు; * Scuttlebutt, n. వ్యర్థప్రసంగం, జల్పనం. సుద్దులు; వదంతి; వినికిడి; జనప్రవాదము; లోకవార్త; (కిం)వదంతి; పుకారు; rumor; gossip; * scythe, n. కొడవలి; వంకర కత్తి;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: sd-sl== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * '''sea, n. సముద్రం; సింధువు; మున్నీరు; సాగరం; జలనిధి; జలధి; జలరాశి; అర్ణవం; కడలి; కంధి; అబ్ధి; అంబుధి; ఉదధి; నీరాకరము; రత్నాకరము; పారావారము; వారాశి; ** inland sea, ph. తట్టు కడలి; ** sea breeze, ph. సముద్ర మారుతం; కడలి తెమ్మెర; ** sea gull, ph. సముద్రపు పావురం; సముద్రపు గువ్వ; ** sea level, ph. సముద్ర మట్టం; కడలి మట్టం; ** sea shore, ph. సముద్రపుటొడ్డు; పారావారం; చెలియలికట్ట; కడలిటొడ్డు; * seafarer, n. నావికుఁడు; * seafood, n. మీనాద్యాహారాలు; కడలి తిండి; * seal, n. (1) అతుకు; (2) ముద్ర; ముద్రిక; మొహరు; సీలు; (3) నీటి సింహం -- Sea Lion; * seal, v. t. (1) అతుకు; అంటించు; (2) ముద్రవేయ; సికా వేయు; ** sealing wax, ph. లక్క; సికా లక్క; యావం; * seam, n. కుట్టు; అతుకు; * seamstress, n.f. కుట్టు పనిచేసే స్త్రీ; * sear, v. t. మాడ్చు; * search, v. t. వెతుకు; అన్వేషించు; శోధించు; గవేషించు; గాలించు; దేవు; తనిఖీ చేయు; నెమకు; ** search in water by dragging, ph. దేవు; * search, n. అన్వేషణ; శోధన; సోదా; గవేషణ; వెతుకుడు; ** search engine, ph. అన్వేషణ యంత్రం; శోధన యంత్రం; గవేషణ యంత్రం; ప్రపంచ వ్యాప్తంగా కంప్యూటర్ల వాడకం పెరిగిన తర్వాత ఎవరెవరి కంప్యూటర్లలో ఏ విషయాలు లభ్యమవుతాయో వెతికే యంత్రం; ** search for truth, ph. సత్యశోధన; * searchlight, n. కంచు కాగడా; శోధన జ్యోతి; * seashell, n. గుల్ల; శంఖం; * season, n. కాలం; ఋతువు; సమయం; అత్తడి; ** Fall season, ph. శిశిరర్తువు; ఆకురాలు కాలం; ** rainy season, ph. వర్షాకాలం; వర్షర్తువు; వానత్తడి; ** autumn season, ph. శిశిరర్తువు; ఆకురాలు కాలం; ** summer season, ph. ఎండాకాలం; వేసవి; గ్రీష్మర్తువు; ఎండత్తడి; ** winter season, ph. శీతాకాలం; చలికాలం; * season, v. t. తాలించు; * seasonal, adj. కాలోచిత; * seasonable, adv. కాలానుగుణ్యంగా; అత్తడికి అనువుగా; * seasoning, n. (1) మసాలా; సాంబారం; (2) రుచి కొరకు వేసే ఉప్పు; (3) పోపులు, మసాలాలు వేసి రుచిని ఇనుమడించడం; (4) పదునుపట్టడం; ఇనుముతో చేసిన వంట పాత్రలు, పెనాలు తుప్పు పట్టి పాడవకుండా అప్పుడప్పుడు శుబ్రం చేసి, నూనె రాసి ఉంచడం; * seat, n. (1) ఆసనం; పీఠం; పీట; ఠేవిణి; వితర్థిక; ఉపవిష్టిక; అదివాసం; కూర్చునే చోటు; ఇరువు; సీటు; (2) ఇరువు; స్థానం; సీటు; కళాశాలలో ప్రవేశార్హత; ** seat of the pants guess, ph. [idiom], ఊహాగానం; ఊహ; * seaweed, n. సముద్ర శైవాలం; సముద్రపు నాచు; సముద్రపు కలుపు; శైవాలం; కడలి కలుపు; కడలి పాచి; కంబుని; Kelps are large seaweeds (algae) belonging to the brown algae (Phaeophyceae) in the order Laminariales; (see also) kelp; ** sebaceous glands, ph. చమురు గ్రంథులు; తైల గ్రంథులు; నూనె కంతులు; చర్మం కింద ఉండే ఈ గ్రంథులలో ఊరే చమురు వల్లనే మన శరీరాలు ఎండి పోకుండా ఉంటున్నాయి; * secant, n. (1) ఖండన రేఖ; కోత గెర; ఒక వక్రరేఖని రెండు చోట్ల ఖండించే గీత; (2) ఒక లంబకోణ త్రిభుజంలో కర్ణం పొడుగుకీ, లఘు కోణానికి ఆసన్నంగా ఉన్న చిన్న భుజం పొడుగుకీ ఉన్న నిష్పత్తి; కోసైను యొక్క వ్యుత్క్రమము; * seclusion, n. ఏకాంతం; * second, n. (1) లిప్త; క్షణం; సెకను; నిమిషంలో అఱవైయవ వంతు; (2) రెండవది; ద్వితీయం; * second, adj. ద్వితీయ; రెండవ; మలి; ** second printing, ph. మలి ముద్రణ; ** second to none, ph. అద్వితీయం; ** second hand, ph. గడియారంలో సెకండ్లు చూపించే ముల్లు; * secondhand, adj. ఒకసారి వాడిన; పాతబడిన; * secondary, adj. ఉప; పిల్ల; అప్రధాన; గౌణ; ద్వితీయ; రెండవ; ** secondary meaning, ph. గౌణార్థం; ** secondary school, ph. ఉన్నత పాఠశాల; రెండవ పాఠశాల; ** secondary stem, ph. ఉపకాండం; ఉపశాఖ; పిల్ల కొమ్మ; * secondary, n. అప్రధానం; గౌణం; ద్వితీయం; రెండవది; * secrecy, n. గుప్తత; గోప్యత; గుట్టుతనం; గోపనీయత; విషయాన్ని దాచి పెట్టడం; * secret, adj. రహస్య; మర్మ; గుప్త; గోప్య; * secret organs, ph. మర్మేంద్రియాలు; మర్మావయవాలు; * secret, n. రహస్యం; గుట్టు; మర్మం; గుప్తం; గోప్యం; గాయకం; గుహ్యం; ** open secret, ph. బహిరంగ రహస్యం; రట్టైన గుట్టు; ** top secret, ph. గుహ్యాతి గుహ్యం; గుహ్యతమం; ** unfathomable secret, ph. చిదంబర రహస్యం; ** chamber of secret, ph. గుట్టుల గది; * secretly, adv. రహశ్యంగా; చాటుగా; దొంగచాటుగా; గుంభనంగా; గోప్యంగా; గుప్తంగా; గుట్టుగా; * secretariat, n. సచివాలయం; కార్యదర్శుల కార్యాలయం; ఏలుబడి నెలవు; * secretary, n. కార్యదర్శి; సచివుడు; ఏలుదోఁడు; * secretion, n. ఊట; స్రావం; కిట్టు; ఉట్రం; * secretiveness, n. దాపరికం; * sect, n. తెగ; శాఖ; కొమ్మ; కోవ; * sectarian, n. శాఖాభిమాని; * section, n. (1) సర్గం; పరిచ్ఛేదం; భాగం; గణం; ప్రకరణం; స్కంధం; పాదం; ఖండం; సంపాతం; (2) కోత; ** cross section, ph. అడ్డకోత; ** longitudinal section, ph. నిలుకోత; * sector, n. (1) రంగం; పేట; (2) వృత్తంలో ఒక భాగం; ** public sector, ph. ప్రభుత్వరంగం; * secular, adj. (1) లౌకిక; ప్రాపంచిక; (2) మతాతీత; మత సంబంధం కాని; * security, n. (1) భద్రత; బందోబస్తు; (2) జామీను; తాకట్టు; హామీ; ధరావతు; జమానతు; ** security forces, ph. pl. భద్రతా దళాలు; ** security system, ph. భద్రతా వ్యవస్థ; * Security Council, n. భద్రతా సంఘం; * sedative, n. శమనకారి; ఉపశమనికం; ఉపశమనాన్ని ఇచ్చే ఔషధం; * sedentary, adj. నిలగ్న; ఒకే స్థానమందు ఉండేది; ** sedentary lifestyle, ph. నిలగ్న జీవన సరళి; నిలగ్న బతుకు బాణీ; * sedge, n. తుంగ; ఒక రకం గడ్డి; * sedition, n. రాజద్రోహం; దేశద్రోహం; అధికారధిక్కారం; * sediment, n. మడ్డి; గసి; మష్టు; కల్కం; అవసాదం; * sedimentary, adj. కల్కిక; అవక్షేప; మస్టు; ** sedimentary rock, ph. కల్కిక శిల; అవక్షేప శిల; మస్టు శిల; ** sedimentary rock formation, ph. కల్కిక ఛిలా విన్యాసం; అవక్షేప శిలా విన్యాసం; మస్టు శిలా విన్యాసం; * sedimentation, n. కల్కనం; మట్టి దిగజారడం; గసికట్టడం; అవసాదనం; * seduce, v. t. చెరచు; భ్రష్టం చేయు; మరులుగొల్పు; * seductively, adv. ఒయ్యారంగా; వయ్యారంగా; విమోహకంగా; కామోద్రేకకరంగా; * see, v. t. చూడు; కను; కాంచు; అవలోకించు; వీక్షించు; దర్శించు; తిలకించు; * see, v. t. (1) చూడు; కను; కాంచు; అవలోకించు; వీక్షించు; దర్శించు; తిలకించు; ఆలోకించు; (2) అమర్చు; చక్కబెట్టు; * seed, n. గింజ; విత్తనం; విత్తు; బీజం; రేతస్సు; పిక్క; టెంక; ** orthodox seed, ph. చెట్టునివీడి, ఎండిపోయిన తరువాత కూడ ఎన్నో సంవత్సరాలు మొలకెత్తే శక్తిని కలిగి ఉండే విత్తనం; ఖర్జూరం ఈ రకం విత్తనాలని ఇస్తుంది; ** recalcitrant seed, ph. కొత్తగా, చెమ్మగా ఉన్నప్పుడే మొలకెత్తగల విత్తనాలు; అవకాడో ఈ జాతిది; * seed, v. t. నాటు; విత్తనం వేయు; * seedbed, n. నారుమడి; * seeded, adj. (1) గింజలతో కూడిన; (2) గింజలు తీయబడ్డ; (3) విత్తులు నాటబడ్డ; ( note) వ్యతిరేకార్థములతో ఉన్న మాట; ** seeded bed, ph. నారు మడి; ** seeded bread, ph. గింజలతో కూడిన రొట్టె; ** seeded tamarind, ph. పిక్కతీసిన చింతపండు; * seeding, n. నాట్లు; విత్తులు నాటడం; * seedling, n. మొలక; నారు; ఈరిక, Irika * seeing, adj. దృష్ట; చూసే వ్యక్తికి సంబంధించిన; * seek, v. i. వెతుకు; కోరు; ఆపేక్షించు; * seem, v. i. అనిపించు; కనబడు; * seen, adj. దృశ్య; చూస్తున్న వస్తువుకి సంబంధించిన; * seep, v. i. ఇంకు; కారు; * seer, n. ద్రష్ట; ప్రవక్త; అన్నీ తెలిసిన వ్యక్తి; * see-saw, n. ఏతాం; * seethe, v. i. ధుమధుమలాడు; కుతకుతలాడు; మండు; * seldom, adv. సకృత్తుగా; అప్పుడప్పుడు; ఎప్పుడైనా; ఎప్పుడోకప్పుడు; * self-destructive, adj. ఆత్మవినాశక; * self-realization, n. ఆత్మానుభవం; fulfillment of one's own potential; * self-reliance, n. స్వావలంబన; * segment, n. తొన; భాగం; ముక్క; ఖండం; పరిచ్ఛేదం; * segregate, v. t. వేరుచేయు; విడదీయు; దూరంగా ఉంచు; * segregation, n. వేఱ్పాటు; * seismic, adj. భూకంప సంబంధిత; గ్రహకంప సంబంధిత; ** seismic data, ph. భూధర్మ దత్తాంశాలు; ** seismic waves, ph. భూకంప తరంగాలు; * seismology, n. గ్రహకంప శాస్త్రం; భూకంప శాస్త్రం; * seize, v. t. (1) పట్టుకొను; ఆక్రమించు; (2) జప్తుచేయు; * seldom, adv. అరుదుగా; కదాచిత్తుగా; క్వాచిత్కంగా; సకృత్తుగా; * select, v. t. ఎంచు; ఏరు; ఎంపిక చేయు; * selection, n. ఎంపిక; స్వీకరణ; ఎన్నిక; వరణం; వివేచనం; (rel.) election; ** artificial selection, ph. కృత్రిమ వరణం; ** Natural Selection , ph. నైసర్గిక నిర్ణయం; నైసర్గిక వరణం; ** Theory of Natural Selection , ph. నైసర్గిక వరణ వాదం; * selective, adj. వరణాత్మక; ** selective breeding, ph. వరణాత్మక ప్రజననం; * Selenium, n. సోమం; ఇందియం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 34, సంక్షిప్త నామం, Se); [Gr. selene = moon]; * self, pref. ఆత్మ; స్వ; స్వయం; స్వార్థ; సొంత; స్వంత; తాఁ; * self-aggrandizement, n. ఆత్మస్తుతి; ఆత్మప్రశంస; సొంతడబ్బా; * self-acquisition, n. స్వార్జితం; * self-adjoint, adj. స్వానుబంధ; * self-assertion, n. ఆత్మనిశ్చయం; * self-centered, n. ఆత్మాభిమాని; తాఁౘుట్టు; * self-caused, n. స్వయంకృతం; * self-cleansing, adj. ఆత్మప్రక్షాళిక; * self-compliment, n. ఆత్మశ్లాఘనం; * self-conceited, n. గర్వి; గర్వపోతు; అహంవాది; అహంకారి; * self-condemnation, n. ఆత్మనింద; * self-confidence, n. ఆత్మవిశ్వాసం; * self-conscious, n.ఆత్మచేతనం; * self-control, n. ఆత్మనిగ్రహం; ఆత్మసంయమనం; * self-defense, n. ఆత్మరక్షణ; తాఁకాపు; * self-delusion, n. ఆత్మవంచన; * self-denial, n. వైరాగ్యం; * self-discipline, n. స్వయంశిక్షణ; * self-esteem, n. ఆత్మగౌరవం; అభిజాత్యం; అతిశయం; ప్రకర్ష; * self-evident, n. స్వయం విదితం; తాఁదెలివి; * self-explanatory, adj. స్వయంవివరణాత్మక; * self-fertilization, n. స్వసంపర్కం; స్వసంయోగం; * self-government, n. స్వపరిపాలనం; తానేల్పు; * self-help, n. స్వయంకృషి; తాయూత; స్వయం సహాయం; * self-inflicted, adj. స్వయంకృత; * self-interest, n. స్వప్రయోజనం; * self-less, adj. స్వార్థరహితమైన; నిస్వార్థమైన; * self-luminous, adj. స్వయంప్రకాశక; దివ్య; * self-pity, ph. ఆత్మకారుణ్యం; ఆత్మానుకంపం; * self-pollination, n. స్వపరాగ సంపర్కం; స్వజాతి సంపర్కం; ఆత్మపరాగ సంపర్కం; * self-reliance, n. స్వావలంబన; * self-respect, n. ఆత్మాభిమానం; ఆత్మగౌరవం; తన్నదటు (తన + అదటు); * self-rule, n. స్వరాజ్యం; * self-seeker, m. స్వార్థపరుడు; * self-sufficiency, adj. స్వావలంబన; * self-sufficient, adj. స్వయంసమృద్ధ; * self-supporting, adj. స్వయంపోషకమైన; నిరాలంబ; * selfish person, n. ఆత్మంభరి; m. స్వార్థపరుడు; స్వార్థకాముడు; * selfishness, n. స్వార్థం; స్వార్థపరత్వం; ఆత్మంభరత్వం; ప్రలోభం; ఒంటెత్తుతనం; ఒంటెత్తు బుద్ధులు; * selfless, adj. నిస్వార్థమైన; * selflessly, adv. నిస్వార్థంగా; * selflessness, n. స్వార్థరాహిత్యం; నిస్వార్థం; * sell, v. t. అమ్ము; విక్రయించు; * seller, n. అమ్మేవాడు; విక్రేత; దాయకుడు; vendor; * semantic, adj. అర్థ; ** semantic analysis, ph. అర్థ విశ్లేషణ; ** semantic divergence, ph. అర్థ విపరిణామం; * semanticist, n. మాటల యొక్క అర్థం గురించి కాని, ఆ అర్థం యొక్క మార్పుకి సంబంధించిన విషయాలలో ప్రావీణ్యం ఉన్న వ్యక్తి; * semantics, n. అర్థం; పదార్థశాస్త్రం; మాటలయొక్క అర్థానికి సంబంధించిన శాస్త్రం; [[File:Rail-semaphore-signal-Dave-F.jpg|thumb|right|semaphore=రెక్క]] * semaphore, n. రెక్క; రెక్కమాను; రెక్కపేడు; లలామం; సంబావుటా; టెక్కెం; వాకేతం; * semen, n. రేతస్సు; వీర్యం; సాఁడు; పురుష జననాంగాలలో తయారయే తెల్లటి ద్రవం; * semester, n. అర్ధ సంవత్సరం; * semi, pref. అర్ధ; అసంపూర్ణ; పూర్తికాని; పదార్థం; ఈ ద్రవంలో వీర్య కణాలు ఉంటాయు; see also sperm; * semicircle, n. అర్ధవృత్తం; * semiconductor, n. అర్ధవాహకి; అర్ధవాహకం; * semicolon, n. అర్ధ బిందువు; వాక్యంలో విరామ చిహ్నం; * semiconscious, adj. పూర్తిగా స్మారకం లేని; * seminal, adj. (1) ప్రబలమైన; వ్యాపకత్వము గల; (2) వీర్య సంబంధమైన; ** seminal fluid, ph. రేతస్సు; వీర్యం; సాఁటి నీరు; * seminar, n. సదస్సు; గోష్ఠి; చర్చాసభ; * semi-permeable, adj. అర్ధప్రవేశ్య; * semivowels, n. అంతస్థములు; లఘువులు; అలఘువులు; ** harsh semivowels, ph. అలఘువులు; ** light semivowels, ph. లఘువులు; * semolina, n. రవ్వ; గోధుమ రవ్వ; సూజీ; the coarse, purified wheat middlings of durum wheat; * semal tree, n. బూరుగ చెట్టు; శాల్మలీ వృక్షం; [bot.] ''Bombax ceiba''; * senate, n. శిష్టసభ; పరిషత్తు; భారతదేశంలోని రాజ్యసభ అమెరికాలోని సెనేటుకి సమానం; * senator, n. శాసనసభలో సభ్యుడు లేదా సభ్యురాలు; * send, v. t. పంపు; పంపించు; * sender, n. పంపువాడు; ప్రేషకుడు; ప్రేషకం; * sendoff, n. వీడ్కోలు; ఉద్యాపన; see also expulsion; * sendoff, v. t. సాగనంపు; వీడుకొలుపు; పంపించు; * senescence, n. The aging process; a cell's loss of the ability to divide; * senility, n. వార్ధక్యంతో వచ్చే మనోదౌర్బల్యం; వార్ధక్యం; వృద్ధాప్యం; ముసలితనం; * senior, n. (1) పెద్ద; జ్యేష్ఠుడు; గరిష్ఠుడు; (2) నాలుగేళ్లపాటు కొనసాగే విద్యార్థి దశలో నాలుగవ ఏటి విద్యార్థి; (3) పై తరగతి విద్యార్థి; (4) పెద్ద వకీలు; * senna, n. నేల తంగేడు; సునాముఖి; * sensation, n. సంవేదనం; సంచలనం; * sensational, adj. సంచలనాత్మక; ఉద్రేకపూరిత; * sense, n. (1) ఇంద్రియం; తన్మాత్ర; ఆద (2) తెలివి; జ్ఞానం; (3) భావం; ఉద్దేశం; ** sense of hearing, ph. శ్రవణేంద్రియం; ** sense of sight, ph. చక్షురేంద్రియం; ** sense of smell, ph. ఘ్రాణేంద్రియం; ** sense of taste, ph. రసేంద్రియం; జిహ్వేంద్రియం; ** sense of touch, ph. త్వగింద్రియం; ** sense organs, ph. జ్ఞానేంద్రియాలు; * senses, n. pl. తన్మాత్రలు; ** five senses, ph. పంచ తన్మాత్రలు; * sensitiveness, n. సున్నిత తత్వం; * sensor, n. గోచరి; సంవేదకి; గ్రాహకం; ** glucose sensor, ph. మధు సంవేదకి; మధు గోచరి; ** sensor array, ph. సంవేదక శ్రేణి; గ్రాహక శ్రేణి; గోచర శ్రేణి; * sensory, adj. సంవేదక; ** sensory information, సంవేదక సమాచారం; ** sensory nerves, ph. సంవేదక నాడులు; * sensual, adj. శృంగార; విషయాసక్తి గల; ఇంద్రియ సుఖ సంబంధమైన; కామాతురమైన; * sensuality, n. శృంగారం; కాయువం; * sensuous, adj. ఇంద్రియాలని ఆకర్షించేటటువంటి శృంగార; * sentence, n. (1) వాక్యం; మాట (2) శిక్ష; ** complex sentence, ph. సంశ్లిష్ట వాక్యం; చిక్కు మాట; ** compound sentence, ph. ద్వంద్వ వాక్యం; కలగలుపు వాక్యం; ** simple sentence, ph. సరళ వాక్యం; చిన్న మాట; * sentient, adj. స్పర్శజ్ఞానము కల; చక్షు, శ్రవణ, ఘ్రాణ స్పర్శలతో చుట్టూ ఉన్న ప్రపంచాన్ని అనుభవించగల; able to perceive or feel things; * sentiment, n. (1) మనోభావం, భావవృత్తి, చిత్తవృత్తి, భావానుబంధం, సంవేదన; ప్రబల విశ్వాసం; (2) రసం; ఆర్ద్రత; రాగం; ** sentiment analysis, ph. మనోభావ విశ్లేషణ; వినియోగదారులు ఏమనుకుంటున్నారో తెలుసుకోవడం; * sentimental, adj. రసస్పూరిత; మనోభావాలని ప్రదర్శించే విధంగా; లోపలలేని భావాలని పైపైన ప్రదర్శించే విధంగా; * sentinel, n. కాపు; కావలివాడు; పహరాదారు; రక్షకుడు; సిపాయి; * sentry, n. కావలి బంటు; హెగ్గాడి; * separate, adj. ప్రత్యేకం; * separate, v. i. ప్రత్యేకం; విడిపోవు; * separate, v. t. వేరు చేయు; విడగొట్టు; విడదీయు; వింగడించు; అన్యథాకరించు; * separately, adv. (1) విడిగా; అనామత్తుగా; (2) ప్రత్యేకంగా; ** treat separately, ph. అన్యథాకరించు; * separation, n. వియోగం; వేఱ్పాటు; ఎడబాటు; ** separatist attitude, ph. వేఱ్పాటు భావం; * sepsis, n. కుళ్లు; విషపూరితం; పూతిదోషం; * septic, adj. కుళ్లిన; విషపూరిత; కలుషమైన; పూతిదోష; పూతికర; (ant.) anti-septic = పూత్యారి; ** septic tank, ph. కుళ్లుకోనేరు; * septillion, n. సెప్టిలియను; అమెరికాలో ఒకటి తర్వాత 24 సున్నలు; 10²⁴; బ్రిటన్లో, పాత కాలంలో, 10⁴²; * septuagenarian, n. డెబ్బది, ఎనబది ఏండ్ల మధ్య వయస్సులో ఉన్న వ్యక్తి; * septum, n. పటి; రెండు కుహరములు మధ్యనున్న గోడ; * sequel, n. తరువాయి; తరువాయి కథ; తరువాయి గ్రంథం; పరిణామం; ఫలం; * sequence, n. క్రమం; వరుస; వరుసక్రమం; శ్రేఢి; పరంపర; ఒగి; ఓలి; ఓజ; సొరిది; హాళి; (rel.) series; (note) In mathematics the word sequence (శ్రేఢి) is used to indicate a succession of comma-separated entities whereas the word series (శ్రేణి) is used to indicate partial sums of the same entities; (see also) progression; ** genetic sequence, ph. జన్యు శ్రేఢి; * sequential, adj. అనుపూర్విత; * serenade, n. ప్రేమగీతిక; * serenade, v. t. పాటలతో ప్రేమను వ్యక్తపరచుట; * serene, adj. ప్రశాంతమైన; * serendipity, n. కాకతాళీయంగా కలిసొచ్చిన అదృష్టం; * serf, n. బానిస; కమతగాడు; * serfdom, n. దాస్యం; * serial, adj. శ్రేణిక; పరంపరగా; వరుసగా; * serial, n. శ్రేణిక; ఖండకథ; స్రవంతి; సానుక్రమికం; * sericulture, n. పట్టుపరిశ్రమ; పట్టుపురుగుల పెంపకం; * series, n. శ్రేణి; మాల; క్రమం; ** arithmetic series, ph. అంక శ్రేణి; అంకగణిత శ్రేణి; అంకెయొగి; ఉ: 3 + 7 + 11 + 15 + ... ** ascending series, ph. ఆరోహణ శ్రేణి; ఉచ్ఛ శ్రేణి; ఎక్కుయొగి; ఉ: 3 + 5 + 11 + 15 + 16 + ... ** convergent series, ph. పరిచ్ఛిన్న శ్రేణి; ** descending series, ph. అవరోహణ శ్రేణి; దిగుయొగి; ఉ: 16 + 15 + 11 + 10 + ... ** exponential series, ఘాత శ్రేణి; ఘాతీయ శ్రేణి; ఉ: e^−x =1 − x¹/1! + x²/2! + x³/3! + ...... ** divergent series, ph. అపసృత శ్రేణి; వెడయొగి; ** geometric series, ph. గుణ శ్రేణి; గుణాత్మక శ్రేణి; ** harmonic series, ph. హర శ్రేణి; హరాత్మక శ్రేణి; **. hypergeometric series, ph. అతిగుణ శ్రేణి; అతిగుణాత్మక శ్రేణి; ** infinite series, ph. అనంత శ్రేణి; * serious, adj. (1) ప్రమాదకరమైన; ఘోరమైన; (2) నిజమైన; హాస్యంకాని; గంభీరమైన; * seriously, adv. నిజంగా; * sermon, n. ధర్మోపదేశం; ధర్మప్రవచనం; * serpent, n. సర్పం; పాము; పన్నగం; వ్యాళం; హవ్వరం; ఉరగం; ** serpent stone, ph. మణి; నాగమణి; గోరోచనం ని అరగదీసి నున్నగా చేసిన రాయి; గ్రీకు పురాణగాథ "ఇలియాడ్" లో ఫిలోక్టిటీస్ అనే యోధుడిని పాము కరిస్తే ఆ విషం దిగడానికి మెకేయాన్ అనే వైద్యుడు ఈ రకం నాగమణిని ఉపయోగించేడుట; * serpentine, adj. మెలికలు తిరిగిన; ఔరగ; * serrated, adj. దంతురిత; ఱంపపు పళ్ళ వంటి పళ్ళు కల; * serum, n. లసి; రక్తపు రసిలో కరిగిన ఫిబ్రినోజస్‌ని తీసివేయగా మిగిలినది; * servant, n. f. సేవకి; సేవకురాలు; పనిమనిషి; కింకరి; భృత్యురాలు; దాసి; పారిక; తొత్తు; చేటకుఁడు; చేటకి; ** son of a servant, ph. తొత్తు కొడుకు; * servant, n. m. సేవకుడు; పనిమనిషి; భృత్యుడు; దాసుడు; లెంకఁడు; బంటు; కింకరుడు; డింగరి; గులాం; పారికాపు; * serve, v. t. వడ్డించు; సేవ చేయు; కైంకర్యం చేయు; శుశ్రూష చేయు; ఉపచారం చేయు; * server, n. (1) ఉపచారి; కింకరి; చేటి; చేటిక; పరిచారిక; సేవిక; (2) ఉపచారం చేసే వ్యక్తి; కైంకర్యం చేసే వ్యక్తి; వడ్డన చేసే వ్యక్తి; * service, n. (1) సేవ; సపర్య; పరిచర్య; సహాయం; (2) కైంకర్యం; ఉపాసన; పూజ; (3) నౌకరీ; ఊడిగం; దాస్యం; ఒంటరికం; (4) శుశ్రూశ; చాకిరీ; పని; (5) అనువృత్తి; ఉపచర్య; ఉపచారం; (6) క్రియ; ** civil service, ph. ప్రభుత్వానువృత్తి; ప్రభుత్వోపచారం; ** sixteen-fold service, ph. షోడశోపచార పూజ; ** service motto, ph. సేవా ప్రవృత్తి; సేవాభావం; ** service organization, ph. ఉపచార సంస్థ; ** service representative, ph. సపర్య ప్రతినిధి; ఉపచార చారి; ** service to God, ph. కైంకర్యం; ** service to teacher, ph. గురు శుశ్రూష; * services, n. క్రియలు; ఉపచర్యలు; ** funeral services, అంత్యక్రియలు; * servitude, n. బానిసత్వం; దాస్యం; ఊడిగం; * sesame cake, n. తెలకపిండి; తిలపిష్టం; * sesame seed, n. నువ్వులు; తిలలు; నువ్వు పప్పు; నూపప్పు; తెలికలు; * sesame oil, n. నువ్వుల నూనె; తైలం; నూనూనె; * sesquipedalian, adj. బహుపాద సమీకరణ సహిత; * set, n. (1) సమితి; వర్గం; గణం; సమూహం; కట్టు; తతి; సంపుటం; పటలి; చయము; (2) దృశ్య బంధం; రంగాలంకరణ విశేషం; ** non-empty set, ph. అక్షయ సమితి; ** ordered set, ph. క్రమ సమితి; క్రమ చయము; ** set of hundred (poems), ph. శతకం; ** set of eight (poems), ph. అష్టకం; ** set of five (poems), ph. పంచకం; ** set of two (*), ph. ద్వికం; * set, v. i. అస్తమించు; క్రుంగు; మునుఁగు; క్రిందకు దిగు; * set-square, n. మూలమట్టం; * setting, n. నేపథ్యం; * settle, v. i. స్థిరపడు; ఇరవుపడు; నెలకొను; అధివసించు; * settle, v. t. స్థిరపరచు; పరిష్కరించు; తీర్పు చెప్పు; తేల్చు; ** settle down, ph. కుదుటపడు; * settlement, n. (1) స్థిరనివాసం; స్థావరం; (2) పరిష్కారం; ఫైసలా; * seven, n. ఏడు; ఆరున్కొక్కటి; సప్తకం; * seventeen, n. పదిహేడు; పదునేడు; * seventh, adj. ఏడవ; ఏడో; సప్తమ; * seventh, n. ఏడవది; సప్తమం; * sever, v. i. తెగు; తెగిపోవు; * sever, v. t. త్రెంపు; నరుకు; తెగగొట్టు; తెగటార్చు; * several, adj. చాలా; పెక్కు; పలు; వేఱ్వేఱు; తమతమ; ఆయా; కొన్ని; కొందఱు; ** several people, ph. చాలామంది; పలువురు; అనేకులు; పెక్కండ్రు; వేవురు; ** several varieties, ph. పలురకాలు; * severally, adv. ఎవరిమట్టుకు వారు; ఎవరితోవన వారు; * severance, n. వేఱు చెయ్యడం; విడిపోవడం; * severe, adj. ఘోర; ప్రచండ; కఠిన; క్రూర; * severity, n. కఠినత; క్రూరత; * Seville orange, n. ఇటలీలోని సెవిల్ ప్రాంతంలో దొరికే నారింజ; నారదబ్బ; * sew, v. t. (సో) కుట్టు; * sewing, n. కుట్టుపని; * sewage, n. మురుగు; మురుగునీరు; మురికి నీరు; * sewer, n. మురుగు గొట్టం; మురుగు కాలవ; మురుగునీటి గొట్టం; * sewerage, n. మురుగు నీటిని మోసుకుపోయే, శుభ్రపరచే అవస్థాపన వ్యవస్థ; * sex, adj. లింగ; లైంగిక; శృంగార; కాయువ; ** sex appeal, ph. శృంగారాకర్షణ; కాముకత్వము; ** sex cell, ph. లింగ కణం; ** sex discrimination, ph. లింగ వివక్షత; ** sex education, ph. జననాంగ విద్య; జననాంగ విద్యాశాస్త్రం; కాయువ చదువు; ** sex hormone, ph. లైంగిక ఉత్తేజితం; ** sex organs, ph. జననాంగాలు; జననేంద్రియాలు; * sex, n. (1) రతి; రతిక్రియ; స్త్రీ పురుష సంయోగం; (2) [gram.] లింగము; ఆడో, మగో తెలిపే పదం; the anatomic and physiological aspects of male versus female bodies; see also "gender;" ** teen sex, ph. కౌమార రతి; * sexagecimal, adj. షష్టాదశాంశ; షష్ట్యంక; అరవై అంశలు ఉన్న; ** sexagecimal system, ph. షష్టదశాంశ పద్ధతి; షష్ట్యంక పద్ధతి; అరవై అంశలు ఉపయోగించి లెక్కపెట్టు పద్ధతి; * sextant, n. షడ్భాగి; వృత్తంలో ఆరో భాగం ఆకారంలో ఉన్న ఒక ఖగోళ పనిముట్టు; * sextillion, n. సెక్స్‌టిలియను; ఒకటి తర్వాత 21 సున్నలు ఉన్న సంఖ్య; 10²¹ * sextuplets, n. pl. షష్ఠకం; షష్ఠకులు; ఒకే కాన్పులో పుట్టిన ఆరుగురు పిల్లలు; * sexual, adj. లింగ; లైంగిక; దైహిక ప్రేమ; * sexy, adj. కాముక; కామోద్దీపిక; కామప్రేరిక; * shackles, n.pl. సంకెళ్ళు; * shade, adj. లేశం; లవలేశం; పిసరు; * shade, n. (1) నీడ; ఛాయ;(2) దృగక్షకం; * shadow, n. నీడ; ఛాయ; క్రీనీడ; * shaft, n. (1) కాడి: (2) ఏడికోల; బాణం; * shag, n. ఒత్తుగా, చిందరవందరగా ఉన్న ఉన్ని; ఒత్తుగా చిందరవందరగా పెరిగిన జుత్తు; * shake, v. i. (1) ఊగు; వీగు; (2) వణుకు; * shake, v. t. (1) రంగరించు; గిలకరించు; చిలకరించు; (2) ఊపు; ఝళిపించు; కుదుపు; ఆడించు; కంపించు; (3) అసమ్మతిని తెలియజేయడానికి బురన్రి అడ్డుగా ఆడించడం; * shakeup, v. t. దుళ్లగొట్టు; * shallow, adj. కాకపేయ; కాకి స్నానం చెయ్యడానికి సరిపడే లోతు గల; లోతు తక్కువైన; సారహీనమైన; * sham, n. మోసం; నకిలీ; బూటకం; సాకు; * shambles, n. s. (1) కసాయి గూడెం; (2) చిందరవందరగా, చేపల బజారులా ఉన్న స్థలం; * shame, n. (1) తలవంపు; అవమానం; అపత్రప; (2) లజ్జ; సిగ్గు; * shamelessly, adv. సిగ్గు లేకుండా; నిస్సిగ్గుగా; * shampoo, n. కేశకాంతి; జుత్తుని శుభ్రపరచడానికి వాడే కుంకుడురసం లాంటి పదార్థం; * shape, n. ఆకారం; ఆకృతి; మూర్తం; రూపం; రూపధేయం; * shaped, adj. సాకార; ఆకారంతో కూడిన; రూపధేయ; * shapeful, n. సాకారం; ఆకారం ఉండడం; * shapeless, n. నిరాకారం; నిరాకృతి; అమూర్తం; (ant.) సాకారం; * shards, n. పెంకులు; విరిగిన ముక్కలు; ** shards of glass, ph. గాజు పెంకులు; ** shards of pottery, ph. చిల్ల పెంకులు; విరిగిన కుండ ముక్కలు; * share, n. వాటా; భాగం; వంతు; పాలు; భాగధేయం; దాయం; అంశం; దామాషా; దాయం; హిస్సా; షేరు; * share, v. i. పంచుకొను; * sharecropper, n. పాలేరు; కౌలుకి తీసికొన్న రైతు; కామందు దగ్గర పొలాన్ని "అద్దెకి" తీసుకుని, పంటలో ఒక భాగం శిస్తు చెల్లించే వ్యక్తి; * shareholder, n. వాటాదారుఁడు; భాగస్వామి; భాగస్థుఁడు; భాగధేయుఁడు; పాలివాఁడు; అంశకుఁడు; * shark, n. ఏలాం; ఏలాంచేప; సొఱచేఁప; * sharp, adj. వాడిగా; వాడియైన; పదునుగా; పదునైన; చురుగ్గా; చురుకైన; తీక్షణంగా; తీక్షణమైన; తీవ్రంగా; తీవ్రమైన; నిశితమైన; ఉదాత్తమైన; లఘు; ** sharp pain, ph. లఘు శూల; ఉదాత్తమైన నొప్పి; * sharpen, adj. పదునుపెట్టు; * sharpness, n. పదును; వాడితనం; నైశిత్యం; * shave, v. t. గీసు; గొరుగు; కోరు; * shaved, adj. ముండన; * shaving, n. ముండనం; * shavings, n. కోరు; ఛాతనములు; చిత్రిక పట్టడం వల్ల వచ్చే బీడు; * shawl, n. శాలువా; ** ornamental shawl, ph. దుశ్శాలువా; * she, pron. (1) remote. అది; ఆమె; (2) respectful. remote. ఆవిడ; (3) proximate. ఇది, ఈమె; (4) respectful proximate, ఈవిడ; (5) sneering. proximate. ఈవిడగారు; (6) sneering. remote. ఆవిడ గారు; * sheaf, n. కట్ట; * shear, n. కత్తిరించు; * shears, n. పెద్ద కత్తెర; మొక్కలని కత్తిరించడానికి వాడే పెద్ద కత్తెర; * sheath, n. ఒఱ; కోశం; ** intellectual sheath, ph. విజ్ఞానమయ కోశం; తెలివొఱ; ** mental sheath, ph. మనోన్మయ కోశం; మనసొఱ; * shed, n. పాక; పంచ; శాల; సాల; కొట్టం; గుడిసె: * shed, v. t. రాల్చు; కార్చు; జల్లు; వదలిపెట్టు; * sheen, n. జిలుగు; * sheep, n. గొర్రె; గొర్రెలు; పొట్టేలు; తగరు; ఏడిక; మేషం; * sheer, adj. కేవలం; * sheet, n. (1) పత్రం; కాగితం; (2) దుప్పటి; (3) రేకు; తగడు; * shelf, n. (1) అలమారు; అరమారు; బీరువా; గూడు; (2) స్తరిక; అలమారులో ఒక సొరుగులాంటి అంతస్తు; (2) మేట; ఇసక మేట; * shell, n. (1) గుల్ల; చిల్లగవ్వ; గవ్వ; చిప్ప; డొల్ల; కంబు; కర్పరం; కోశం; కర్క; (2) కవచం; స్పోటం; తొబక; (3) ఫిరంగిలో గుండు; ** electron shell, ph. ఎలక్ట్రాను కవచం; విద్యుత్కణ కవచం; ** inner shell, ph. అంతర్ కవచం; లోగవ్వ; లోగుల్ల; ** outer shell, ph. బాహ్య కవచం; బాహ్య కోశం; పైగవ్వ; పైగుల్ల; ** pearl shell, ph. ముక్తాస్పోటం; ముత్యపు చిప్ప; ** sea shell, ph. సముద్రపు గుల్ల; సింధుస్పోటం; కడలి గవ్వ; కడలి చిప్ప; ** valence shell, ph. బాలపు కోశం; కడగవ్వ; కడగుల్ల; * shell lime, ph. గుల్ల సున్నం; * shellfish, n. గుల్ల చేప; * shellac, n. పెల్లక్క; అటుకుల లక్క; శుద్ధమైన లక్క; ముడి లక్కని కరగించి, వడపోసి, పెల్లల వలె పోయబడ్డ లక్క; * shells, n. pl. గుల్లలు; * shelter, n. ఆశ్రయం; వాసం; మరుగు; రక్షణ; ** food and shelter, ph. ఆశ్రయం; వాసమూ, గ్రాసమూ; * shelterless, n. ఆశ్రయ హీనులు; ఇల్లులేని; * shenanigans, n. (1) మోసాలు; (2) లీలలు; అల్లరి చేష్టలు; * shenanigans, n. pl. (1) కుయుక్తులు;; (2) అల్లరి పనులు; * shepherd, n. m. గొర్రెల కాపరి; గొఱ్ఱెలవాడు; కురుమువాడు; * sherry, n. సారాయి; స్పెయిన్‍ దేశంలో తయారయే తెల్ల సారాని, బ్రాందీని కలపగా వచ్చే ఒక మాదక పానీయం; * shield, n. డాలు; కవచం; * shift, n. విస్థాపనం; స్థలం మార్చడం; ** Doppler shift, ph. డాప్లర్ విస్థాపనం; ** paradigm shift, ph. విశ్వవీక్షణ విస్థాపనం; ** red shift, ph. ఎర్ర విస్థాపనం; * shilly-shally, n. చాదస్తం; * shin, n. క్రీగాలి ముందు భాగం; మోకాలికీ మడమకీ మధ్యనున్న కాలి ముంభాగం; * shine, n. ప్రకాశం; రుచి; తేజం; వెలుగు; * shine, v. i. ప్రకాశించు; రాణించు; భాసిల్లు; అలరు; తేజరిల్లు; వెలుగు; ఉద్యోతించు; హవణిల్లు; పరిఢవిల్లు; * shingles, n. ఇంటికప్పుకి వాడే పెంకుల వంటి ఉపకరణాలు; * shining, adj. తేజస్సుతో కూడిన; విద్యోతమాన; ఉజ్వల; * ship, n. ఓఁడ; నావ; నౌక; తరణి; తరండం; తరి; కలం; కప్పలి; ** cargo ship, ph. కప్పలి; * ship, v. t. పంపు; బంగీచేసి పంపు; * shipment, n. ఎగుమతి; ఎగుమతి చేయబడ్డ వస్తువు; * shipworm, n. సముద్రంలో మునిగిపోయిన కొయ్య పడవలని తినే ఒక రకం సూక్ష్మజీవి; [bio.] ''Teredo navalis''; * shipwreck, n. నౌకాభంగం; ఓడ పగిలిపోవడం; ఓడ కెడవు; * shirk, v. t. తప్పించుకొను; కర్తవ్యం త్యజించు; * shirt, n. చొక్కా; లాల్చీ; కమీజు; జుబ్బా; కంచుకం; అంగీ; ఆంగరకం; ** shirt with a collar and front pocket, ph. చొక్కా; కమీజు; ** shirt without a collar, ph. జుబ్బా; ** short-sleeved inner shirt, ph. జుబ్బా; కంచుకం; బనీను; ** long-sleeved, collar-less, cuff-less (with side pockets) shirt, ph. లాల్చీ; అంగీ; అంగరకా; * shiver, v. i. వణుకు; కంపించు; కంపరమెత్తు; * shmear, n. పిసరు; * shoal, n. మెరక; మేట; ఎక్కిలి; గాధం; లోతు తక్కువగా ఉన్న జలభాగం; * shock, n. (1) ఘాతం; ఆఘాతం; దెబ్బ; అదురు; గుభిల్లు; (2) నిర్ఘాతం; అకస్మాత్తుగా రక్తపు పోటు పడిపోవడం వల్ల స్మారకం పోయిన పరిస్థితి; (3) మనోఘాతం; విభ్రాంతి; దిగ్భ్రాంతి; కలత; భయోత్పాతం; ** electrical shock, ph. విద్యుత్ ఘాతం; విద్యుదాఘాతం; విద్యుత్ ప్రకోపం; విద్యుత్ గుభిల్లు; షాకు; ** shock absorber, ph. ఘాత శోషణి; చక్రాలున్న బండి కుదుపు లేకుండా నడవడానికి ప్రతి చక్రానికీ తగిలించబడే ఉపకరణం; * shoddy, adj. చవకబారు; నాణ్యత లేని; * shoe, n. చెప్పు; పాదుక; పాదరక్ష; * shoebill, n. తాడిముక్కు కొంగ; తాడితల కొంగ; [zoo.] Balaeniceps rex * shoemaker, n. గొడారి; * shoes, n. pl. చెప్పులు; జోళ్లు; పాదుకలు; పాదరక్షలు; పాంకోళ్లు; మెట్లు; ** pair of shoes, ph. చెప్పుల జత; ** wooden shoes, ph. పాంకోళ్లు; * shoot, n. మొలక; అంకురం; నారు; నవోద్భిజం; అభినవోద్భిజం; ఈరిక; కందళికం; sprout; * shoot, v. i. మొలకెత్తు; అంకురించు; ఈరికలు ఎత్తు; ముందుకు వచ్చు; * shoot, v. t. బాణంతో కొట్టు; తుపాకితో కొట్టు; ** shooting stars, ph. ఉల్కలు; తోకచుక్కలు; * shop, n. కొట్టు; దుకాణం; అంగడి; విక్రయశాల; విపణి; జన్యం; ఆదణం; ఆపణం; * shop, v. i. కొను; కొనుగోలు చేయు; * shopkeeper, n. కొట్టువాఁడు; దుకాణదారుఁడు; ఆపణికుఁడు; వైపణికుఁడు; * shoplifting, n. దుకాణాలలో వస్తువులని దొంగిలించడం; * shore, n. తీరం; ఒడ్డు; గట్టు; తటి; తటం; దరి; ఈ మాటని పెద్ద పెద్ద జలాశయాల తీరాలని సూచించడానికి వాడతారు; (rel.) beach; bank; coast; ** sea shore, ph. సముద్రతీరం; సముద్రపుటొడ్డు; చెలియలికట్ట; * short, adj. (1) పొట్టి; కురుచ; గిడస; బుడుగు; నన్న; కుదిమట్టం; లఘు; వామన; హ్రస్వ; (2) తక్కువ; కొరత; ** short story, ph. కథానిక; పిట్ట కథ; ** short syllable, ph. లఘువు; హ్రస్వము; ** short wall, ph. పిట్టగోడ; ** short-sightedness, ph. హ్రస్వదృష్టి; * shortage, n. కొరత; కొదవ; వెలితి; సంక్షోభం; ఎద్దడి; అభావం; తక్కువ; ** shortage of ideas, ph. భావనాభావం; ** shortage of space, ph. స్థలాభావం; * short-circuit, n. (1) అడ్డుదారి; దగ్గరదారి; ఉన్మార్గగమనం; (2) లఘు వలయం; ధన, రుణ ధ్రువాల మధ్య అవరోధం లేకుండా విద్యుత్తు ప్రవహించడానికి సులభమైన మార్గం ఏర్పడ్డ పరిస్థితి; * shortcoming, n. లోటు; లోపం; కొరత; * short-cut, n. అడ్డుదారి; దగ్గరదారి; * shorten, v. t. తగ్గించు; కురచ చేయు; * shortening, n. వనస్పతి; శాక తైలాలతో చేసిన, నెయ్యిని పోలిన ఒక కొవ్వు పదార్థం; While technically shortening is any fat that is solid at room temperature, “shortening” typically refers specifically to hydrogenated vegetable oils. Shortening gets its name from the effect it has on gluten production; the fats shorten gluten strands, making baked goods tender and flaky; * shortest, n. హ్రస్వతమం; * shorthand, n. సంక్షిప్తలిపి; * short-lived, n. ఆకాలికం; పుట్టిన వెంటనే నశించేది; * short-range, adj. లఘు; ** short-range interaction, ph. లఘు సంకర్షణ; * shortfall, n. కొరత; * shortly, adv. కొద్దిసేపట్లో; త్వరలో; స్వల్పకాలంలో; * shorts, n. లాగు; చల్లడం; అర్ధోరుకము; నిక్కరు; * short-sighted, adj. దూరాలోచన లేని; దూరదృష్టిలేని; * short story, n. కథానిక; ఆఖ్యానిక; * short-tempered, adj. ముక్కోపి అయిన; ముక్కుమీద కోపం ఉన్న; * short-term, adj. స్వల్పకాలిక; * shot, n. (1) ; సీసపుగుండు; పడిగల్లు; (2) [cinema] సన్నివేశం లో భాగం; * should, v. pt. of shall; * shoulder, n. అంసము; భుజం; భుజశిరం; బాహుశిరం; భుజస్కందం; మూఁపు; అఱక; ** shoulder bag, ph. భుజసేవకం; అఱకడ సంచి; ** shoulder blade, ph. అంసఫలకం; అఱక పలక; ** shoulder joint, ph. భుజసంధి; అఱకంటు; ** shoulder of a bull, ph. మూపురం; * shoulder, v. t. కొమ్ముకాయు; బాధ్యత తీసుకొను; సహాయ పడు; * shove, v. t. నెట్టు; గెంటు; తోయు; * shovel, n. గడ్డపాఱ; * show, n. (1) ఆట; (2) వేషం; * show, n. ఆడంబరం; * show, v.t. చూపించు; చూపు; రుజువు చేయు; * shower, n. (1) వానజల్లు; (2) స్నానపు జల్లు; * showy, adj. ఆడంబరంగా ఉన్న; * shrapnel, n. తూటాతునకలు; తూటాబీడు; * shred, v. t. ముక్కలు ముక్కలుగా చేయు; * shredder, n. కాగితాలని చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసే యంత్రం; * shrew, n. (1) గయ్యాళి; (2) చుంచు; * shrewdness, n. గడుసుతనం; యుక్తి; సూక్ష్మబుద్ధి; చాణక్యం; వైదగ్ధ్యం; వ్యవహారిక ఎత్తుగడ; * shrike, n. కసాయి పిట్ట; కళింగ పక్షి; ** babbler shrike, ph. సైదా పిట్ట; * shrill, adj. కీచు; కీచుమనే; * shrimp, n. చిన్న రొయ్య; shrimp are typically placed in the Order Decapoda, which includes other crustaceans like crabs and lobsters. * shrine, n. చిన్న దేవాలయం; పుణ్యక్షేత్రం; * shrink, v. t. కుంచించుకొను; తీసిపోవు; ముడుచుకొనిపోవు; * shrubs, n. pl. తుప్పలు; పొదలు; * shrug the shoulders, ph. భుజాలు ఎగురవేయు; సందిగ్ధతని తెలియజెయ్యడానికి చేసే చేష్ట; * shubbalith, n. పడికట్టు మాట; పడికట్టు పదం: * shut, v. t. మూయు; మూసు; * shutters, n. తలుపులు; కిటికీ తలుపులు; * shyness, n. సిగ్గు; బిడియం; మొగపిరికితనం; మొహం చూపించడానికి పిరికితనం; * shyster, n. నిజాయతీ లేని వ్యక్తి; నిజాయతీ లేని వకీలు; * siblings, n. pl. తోఁబుట్టువులు; తోడఁబుట్టువులు; అనుజులు; ఏకోదరులు; ఒకే తల్లికి పుట్టిన బిడ్డలు; సైఁదోఁడులు; * sic, adv. ఇలా; ఉన్నది ఉన్నట్లు; యథాతథంగా; (ety.) [Lat.] అసలులో ఉన్న తప్పుని యథాతథంగా నకలు తీసినప్పుడు కుండలీకరణంలో sic అని రాస్తారు. * sick, adj. జబ్బు; జబ్బు పడ్డ; రోగగ్రస్త; * sickle, n. కొడవలి; * sickness, n. అస్వస్థత; అనారోగ్యం; జబ్బు; వ్యాధి; రోగం; రుగ్మత; సుస్తీ; తెగులు; కాయిలా; * side, n. పక్క; సరస; వంక; ఓర; పార్శ్వం; పక్షం; తట్టు; చెంప; గరువు; వాక; ** leeward side, ph. వాలువాక; గాలి వీచే దిశలో; ** on that side, ph. అటు పక్క; అటు తట్టు; ** on this side, ph. ఇటు పక్క; ఇటు తట్టు; ** one side, ph. ఒక పక్క; ఒక తట్టు; ** shore side, ph. కరవాక; ** that side, ph. ఆ పక్క; ఆ తట్టు; ఆ వంక; ** windward side, ph. గాలివాక; గాలి వీచే వైపు; * side-dish, n. ఉపదంశం; ఓగిరం; * side-effect, n. అవాంఛనీయ ఫలితం; ఒక రోగాన్ని కుదర్చటానికి మందు ఇచ్చినప్పుడు ఆశించని మరొక ఫలితం; * side-looking, adj. ఓరచూపుల; * sideburns, n. pl. చెంపలు; చెంపలమీద జుత్తు; * sidekick, n. సత్రకాయ; వంతగాఁడు; * sidereal, adj. (సైడీరియల్) నాక్షత్ర; astral; ** sidereal day, ph. నాక్షత్ర దినం; నడినెత్తి మీద ఉన్న నక్షత్రం మళ్ళా నడినెత్తి మీదకి రావడానికి పట్టు కాలం; నక్షత్రాల నేపథ్యంలో భూమి తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి పట్టే కాలం; 23 గంటల 56 నిమిషాలు; భూమి ప్రదక్షణం కారణంగా ఇది 24 గంటల కంటె తక్కువగా ఉంది; ** sidereal month, ph. నాక్షత్ర మాసం; ** sidereal year, ph. నాక్షత్ర సంవత్సరం; * siege, n. ముట్టడి; * sieve, n. జల్లెడ; చాలిని; * sieve, v. t. జల్లించు; జల్లెడపట్టు; see also sift; * seize, n. ముట్టడి; (rel.) blockade; * sift, v. t. జల్లించు; వేరు చేయు; * sigh, n. నిట్టూర్పు; * sigh, v. i. నిట్టూర్చు; * sight, n. దృష్టి; లోచనం; దృశ్యం; వీక్షణం; ఈక్షణం; చూఁపు; చూఁడ్కి; ** line of sight, ph. లోచనపథం; అక్ష మార్గం; చూఁగీత; ** long sight, ph. దీర్ఘ దృష్టి; దూరపు వస్తువులే కనిపించడం; చత్వారం; దౌఁజూఁపు; ** short sight, ph. హ్రస్వ దృష్టి; దగ్గర వస్తువులే కనిపించడం; * sigmoid, adj. ఆంగ్లాక్షరం 'S' ఆకారంలో ఉన్న; * sign, n. (1) గుర్తు; సన్న; సంజ్ఞ; చిహ్నం; జాడ; సంకేతం; అభిజ్ఞ; (2) రాశి; ** birth sign, ph. జన్మ రాశి; ఆమతి గుర్తు; ** negative sign, ph. ఋణ సన్న; ** positive sign, ph. ధన సన్న; ** sign language, ph. సన్నభాష; కుమ్ముసుద్ధి; సంకేత వృత్తాంతం; * sign, v. t. సంతకం పెట్టు; * signal, n. సంకేతం; సంజ్ఞ; సూచకి; వాకేతం = వార్త + సంకేతం; ** analog signal, ph. సారూప్య వాకేతం; ** digital signal, ph. అంక వాకేతం; ** signal processing, ph. వాకేత సంవిధానం; వాకేత సంవిధీకరణ; * signal, v. t. వాకేతించు; సంకేతించు; * signatory, n. సంతకం చేసిన వ్యక్తి; * signature, n. సంతకం; చేవ్రాలు; హస్తాక్షరం; దస్కతు; * signet, n. ముద్ర; రాజముద్ర; అభిజ్ఞానం; * significance, n. ప్రాముఖ్యం; మహత్వం; ముఖ్యత; సార్థకత; * significant, adj. ముఖ్యమైన; విశేష; సార్ధక; గణనీయమైన; అన్వర్థక; ** significant digit, ph. అన్వర్థక అంకం; ** significant half, ph. అర్ధాంగి; సార్థక భాగస్వామి; * silence, n. (1) నిశ్శబ్దం; (2) మౌనం; మూకీభావం; * silent, adj. నిశ్శబ్దమైన; మూకీ; మూఁగ; మౌన; ** silent majority, ph. మౌనభూషణులు; ** silent, n. ph. అనుచ్చరితం; తూష్ణీకం; ** silent R, ph. అనుచ్చరిత రకారం; ** silent state, ph. తూష్ణీక స్థితి; * Silica, n. సిలికాన్ డై ఆక్సైడ్ కి పొట్టి పేరు; ఇసక లో ఎక్కువ భాగం ఇదే; Silica is found naturally in some foods, and it is added to many food products and supplements. It is commonly used in the form of silicon dioxide as an anti-caking agent in foods and supplements to keep ingredients from clumping up or sticking together, and it’s sometimes added to liquids and beverages to control foaming and thickness. ** Silica gel, ph. Silica gel is an amorphous and porous form of silicon dioxide, consisting of an irregular tridimensional framework of alternating silicon and oxygen atoms with nanometer-scale voids and pores. The voids may contain water or some other liquids, or may be filled by gas or vacuum; * Silicon, n. సైకతము; సిలికాను; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 14, సంక్షిప్త నామం; Si) [Lat] silex; * Silicon Valley, n. సిరి కోన; (లరయో నబేధః) * Silicone, n. సిలికోన్; a synthetic polymer built on the backbone of Silicon and Oxygen atoms, whereas a plastic is built on the backbone of Silicon, Oxygen, and Carbon atoms; Extremely versatile material; * silhouette, n. (సిలూయెట్) ఛాయారూపం; పొడ; నీడబొమ్మ; * silk, n. పట్టు; చీనాంబరం; ** Chinese silk, ph. చీనీ చీనాంబరం; చీనా పట్టు; * silkworm, n. పట్టుపురుగు; * silly, adj. చిలిపి; తెలివితక్కువ; బుద్ధిలేని; * silo, n. గాదె; ధాన్యాగారం; ధాన్యపు గిడ్డంగి; కోష్ఠాగారం; కొటారం; లిబ్బి; పాతర; అంబారం; అంబర్‌ఖానా; * silt, n. ఒండుమట్టి; ఒండు; వండలి; పూడిక; * silt, v. i. పూడు; పూడిక; ఒండలి; ప్రవాహంలోని బురద, మట్టి, వగైరా; * silting, n. పూడిక; ఒండుమట్టితో పూడిపోవడం; * Silver, n. వెండి; రజతం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 47, సంక్షిప్తనామం, Ag); [Lat.] Argentum; ** silver nitrate, ph. రజత నత్రితం; AgNO₃; ** German silver, ph. రాగి, జింక్ మరియు నికెల్ ల మిశ్రమం; కొన్నిసార్లు సీసం మరియు టిన్ కూడా కలిగి ఉంటుంది. మూడు మూలకాల శాతం దాదాపుగా రాగి (50%), జింక్ (19%) మరియు నికెల్ (30%) వరకు ఉంటుంది. దీనికి మొదట దాని వెండి-తెలుపు రంగు కారణంగా జెర్మన్ సిల్వర్ అని పేరు పెట్టారు, కానీ 'వెండి' అనే పదం ఇప్పుడు ఆ లోహాన్ని కలిగి లేని మిశ్రమాలకు నిషేధించబడింది; * simian, adj. వానర; * simian, n. వానరుఁడు; * similar, adj. సరూప; సారూప్య; పోలినటువంటి; ** similar triangles, ph. సారూప్య త్రిభుజాలు; ** similar units, ph. సారూప్య శాల్తీలు; * similarity, n. సారూప్యం; సాపత్యం; సాదృశ్యం; పోలిక; ఉపమితి; * similitude, n. సాజాత్యం; తౌల్యం; సామ్యం; * simile, n. (సిమిలీ) ఉపమాలంకారం; ఉపమానం; * simmer, v. i. ఉడుకు; మరగు; నెమ్మదిగా సన్నటి సెగ మీద మరుగు; * simple, adj. వ్యస్త; సాదా; సాధారణమైన; బారు; అవ్యాజ; అలతి; ** simple interest, ph. బారువడ్డీ; సరళ వడ్డీ; ** simple word, ph. వ్యస్తపదం; అలతి పదం; * simple, n. వ్యస్తం; సాదా; సాధారణం; బారు; అవ్యాజం; * simpleton, n. దద్దమ్మ; వెర్రిబాగులవాడు; వెర్రిబాగులది; * simplification, n. సూక్ష్మీకరణ; * simplify, v. t. సూక్ష్మీకరించు; * simultaneous, adj. యుగపత్తు; ఏకకాల; జమిలి; సమాంతర; ** simultaneous elections, ph. జమిలి ఎన్నికలు; ** simultaneous equations, ph. జమిలి సమీకరణములు; * simultaneously, adv. యుగపత్తుగా; ఏకకాలంలో; * simulated, adj. పెట్టుకోలు; అభికరణ; అసలు దానివలె; ** simulated pearls, ph. పెట్టుకోలు ముత్యాలు; ** simulated praise, ph. పెట్టుకోలు ప్రశంస; * simulation, n. పెట్టుకోలు; అభికరణ; విడంబన; అసలు దానివలె ప్రవర్తించడం; * simultaneity, n. యౌగపద్యం; సమకాలికత్వం; * sin, n. పాపం; పాతకం; భవం; కసటు; కావలం; ** heinous sin, ph. మహాపాపం; మహా పాతకం; పెంగసటు; పెంగావలం; ** ocean of sin, ph. భవసాగరం; కావలాల కడలి; కసటుల కడలి; ** remover of sin, ph. భవహరుఁడు; * sincere, adj. నిష్కపటమైన; కపటములేని; హృదయపూర్వక; చిత్తశుద్దిగల; విశ్వాసపాత్ర; * sincerely, adv. చిత్తశుద్ధిగా; హృదయపూర్వకంగా; * sincerity, n. చిత్తశుద్ధి; నిష్కాపట్యం; ఆర్జవం; * sine, n. శంకువు; జ్యా; త్రిజీవా; త్రిజ్యా; కోణం యొక్క ఉన్నతి; లంబకోణ త్రిభుజంలో కోణము ఎదురుగా ఉన్న భుజం; కర్ణము పొడుగుల నిష్పత్తి; * sine qua non, n. అవసరమైన షరతు; ఆవశ్యకమైనది; అత్యావస్యకమైనది; తప్పనిసరి; * sinew, n. (1) స్నాయువు; నరం; (2) బలం; శక్తి; త్రాణ; సామర్ధ్యం; * singer, n. పాటరి; m. గాయకుడు; పాటగాడు; గాణ; గాణుడు; f. గాయని; పాటకత్తె; గాణ; గాణీ; * single, adj. ఏక; ఒక; ఒంటరి; * single-file, adj. ఒక వరుసలో; ఒకరి వెనకాతల ఒకరు; * single-minded, adj. ఏకదీక్షగా; అసహాయంగా; * singular, adj. ఏకైక; అరుదైన; అసమాన్య; విశిష్ట; * singularity, n. ఏకైకత్వం; ఏకత్వం; వైపరీత్యం; విశిష్టస్థితి; చోద్యం; * sink, v. i. మునుగు; ఇంకు; * sink, v. t. ముంచు; * sink, n. మునుఁగుతొట్టి; శోషకం; నిమజ్జకం; నిర్గమస్థానం; గ్రాహకం; గమ్యం; సింకు; * sinistral, adj. ఎడమవైపు; వామావర్త; * sinner, n. m. పాపాత్ముఁడు; f. పాపాత్మురాలు; కాసటుఁడు; కావలుఁడు; * sinuous, adj. వంపులు తిరిగిన; * sinusoidal, adj. తరంగిత; కెరటాకారంలో ఉన్న; * sir, inter. అయ్యా; స్వామీ; (ety.) short for sire; * sire, n. తండ్రి; అయ్య; అబ్బ; * sire, v. i. కను; (exp.) a man sires and a woman bears and delivers; * Sirius, n. మృగవ్యాధ రుద్రుఁడు; కుక్కచుక్క; శ్వాన నక్షత్రం; (ety.) ఋగ్వేదంలో వచ్చే “శునాశీరా” అనే కుక్క ఉంది (IV-57-5). That became శేర్య that became Sirius, according to Max Muller; ఆకాశంలో అత్యంత ప్రకాశవంతమైన ఈ నక్షత్రం కుక్క ఆకారంలో ఉన్న నక్షత్ర రాశి ముట్టె మీద ఉన్నట్లు అనిపిస్తుంది; మృగవ్యాధుడు (ఒరాయన్ నక్షత్ర రాశి లేదా మృగశీర్ష రాశి) ఉదయించిన కొద్ది సేపట్లో ఈ చుక్క దక్షిణాన కనిపిస్తుంది; మృగవ్యాధుడి పటకాలో ఉన్న మూడు నక్షత్రాలని కలిపే సరళరేఖని దక్షిణానికి పొడిగిస్తే అక్కడ కుక్కచుక్క కనిపిస్తుంది; * sister, n. అక్క; చెల్లి; ** elder sister, ph. అక్క; ** younger sister, ph. చెల్లెలు; చెల్లి; చెల్లాయి; * sit, v. i. కూర్చొను; కూర్చుండు; * site, n. స్థలం; * sit-in, n. బైఠాయింపు; * sitomania, n. ఆకలిగొట్టుతనం; తిండిపోతుతనం; తిండిమీద ధ్యాస; * sitomaniac, n. తిండిపోతు; * situation, n. (1) పరిస్థితి; అవస్థ; స్థితిస్థానం; (2) స్థానం; ఉద్యోగం; * sit-ups, n. గుంజీలు; * six, n. ఆఱు; ఇరుమూఁడు; ఇత్తిగ; షట్కము; షష్ఠి; ** group of six, ph. ఆరుగురు; ** six-pack, ph. (1) ఆరు బీరు సీసాల బంగీ; (2) నిత్యం వ్యాయామం చేస్తూ, మంచి దేహసౌష్టవం ఉన్న వారి పొట్ట మీద స్పుటంగా అందంగా కనిపించే ఆరు కండరాల సముదాయం; ** Six Sigma, ph. సిక్స్ సిగ్మా నియమాలు (Six Sigma Principles) అనేది ఉత్పత్తి, అమ్మకం రంగంలో సవ్యమైన నిర్వహణకు అవలంబించే ఒక పద్ధతి. ఈ పద్ధతి వలన ఒక వాణిజ్య సంస్థ తన కొనుగోలుదారులు, వినియోగదారులకు ఖచ్చితమైన వస్తువులు , ఉత్పత్తులు లేదా సేవలను ఉత్తమ ప్రమాణాలతో ఎటువంటి లోపాలు లేకుండా అందివ్వగలదు. ఈ పద్ధతిలో DMAIC (Define, Measure, Analyze, Improve and Control) అని , DMADV (Define, Measure, Analyze, Design and Verify) అని రెండు శాఖలు ఉంటాయి. * sixteen, n. పదహారు; షోడశం; * sixteenth, n. పదహారవది; షోడశం; * sixth, adj. ఆరవ; షష్ఠము; షష్ఠి; ** sixth sense, ph. దివ్యదృష్టి; షష్ఠేంద్రియం; * sixty, n. అఱవై; షష్టి; ఇరుముప్ఫై; ** sixty four, ph. అరవై నాలుగు; చతుష్షష్టి; * size, n. కైవారం; కొలత; పరిమాణం; మట్టు; సైజు; * skein, n. ఉండ; దారపుండ; బంతి; నూలుకండె; బుడఁత; ** skein of string, ph. దారపు ఉండ; * skeleton, n. అస్థిపంజరం; కంకాళం; ఎమ్మూట; ఎముకల మూట; ** exo skeleton, ph. బాహ్య కంకాళం; పైయెమ్మూట; ** skeleton in the closet, ph. ఇంటిగుట్టు; * skeptic, sceptic, n. సంశయవాది; సంశయాళువు; నిత్యశంకితుఁడు; సందేహశీలుఁడు; ప్రతిదానిని శంకించే వ్యక్తి; * skeptical, adj. అనుమానాస్పద; సంశయాత్మక; * skepticism, n. సంశయవాదం; సంశయాత్మకం; * sketch, n. (1) రేఖాకృతి; రేఖాపటం; నఖ చిత్రం; గెఱపటం (2) గల్పిక; చిత్రణ; ** thumbnail sketch, ph. నఖచిత్రం; గోటిగెర; * skill, n. నైపుణ్యత; కౌశలం; నేర్పు; చతురిమ; చాతుర్యం; పాటవం; ప్రావీణ్యం; చాకచక్యం; దక్షత; విన్ననువు; ** business skill, ph. వ్యాపార దక్షత; * skim, v. t. (1) మీగడతీయు; (2) పైపైన తాకు, స్థూలదృష్టితో చూచు; ** skimmed milk, ph. వెన్న తీసేసిన పాలు; * skin, n. చర్మం; తొక్క; తోఁప; తోలు; చమడా; ప్రభాసిని; త్వక్కు; అజినం; ** skin of milk, ph. మీఁగడ; * skin, v. t. ఒలుచు; చమడాలు ఒలుచు; చర్మం తీయు; * skink, n, బిందిపాము; నలికళ్ళ పాము; రక్తపుచ్చం; ఇది చిన్న పాములా కనిపించే బల్లి; రక్తపుచ్చం అంటే ఎర్రని తోక గలది అని అర్థం; బిందిపాము గాఢమైన ఆకుపచ్చ, నలుపు రంగులలో మధ్య నిలువు లేత రంగు చారలతో మెరుస్తూ ఎరుపు తోకను కలిగివుంటుంది. కొన్ని మొత్తం ఒకే రంగులో కూడా వుంటాయి. దీనికి రెండు జతల కాళ్లు తల వెనుక, తోక ముందు భాగంలో వుంటాయి. చిన్న చిన్న కీటకాలు వీటి ఆహారం; * skinny, adj. సన్నని; బక్కపలచని; * skip, v. t. దాటు; గెంతు; లంఘించు; ** skip a meal, ph. లంఘనం చేయు; లంకణం చేయు; * skirmish, n. కన్నెకయ్యం; కలఁత; వివాదం; చిన్న యుద్ధం; * skirt, n. పావడా; చేలాంచలం; లంగా; ** long skirt, ph. పరికిణీ; ** skirt, v. t. తప్పించు; చుట్టుతిరుగు; దాటు; * skit, n. నాటిక; తక్కువ నిడివిలో నాటకం; ప్రహసనం; హాస్యనాటిక; వ్యంగ్యకావ్యం; * skittish, adj. బెదిరిపోయే; బెదురు; ** skittish animal, ph. బెదురుగొడ్డు; * skull, n. పుర్రె; కరోటి; కరంకం; కపాలం; పునుక; (చర్మ, మాంసాదులని తీసివేయగా మిగిలిన శిరోభాగం) ** skull bone, n. పుర్రె ఎముక; * sky, n. ఆకాశం; అంబరం; గగనం; నింగి; నభం; విను; మిన్ను; అంతరిక్షం; వ్యోమం; ఖ; దివి; * Sky fruit, n. అడవి బాదం; చేదు బాదం; సుగర్ బాదం; ఇది చాలా చేదుగా ఉంటుంది; ఆ చేదు వర్ణనాతీతం; పైన పొట్టు తీస్తే లోపల పప్పు తెల్లగా ఉంటుంది దీన్ని కొంచెం చితకొట్టి మాత్ర లాగా మింగేయాలి; [bot.] ''‎Swietenia ‎Mahogany;'' * skyrocket, n. తారాజువ్వ; * skyscraper, n. అంబరచుంబితం; అభ్రంకషం; ఆకాశాన్నంటే భవనం; నింగిని తాకే మిద్దెలు; * sky way, n. వినువీథి; గగనమార్గం; నింగిత్రోవ; దివిబాట; * sky wheel, n. అరఘట్టం; ఆకాశ చక్రం; వినోదవనాలలో తరచు కనిపించే పెద్ద చక్రం; * slab, n. కడీ; దిమ్మ; * slackness, n. అలసత్వం; * slag, n. తెట్టు; చిట్టెం; మండూరం; లోహమలినం; ధాతుమలం; ** iron slag, ph. ఇనుప చిట్టెం; * slake, v. t. తడుపు; చల్లార్చు; * slaked, adj. తడిపిన; చల్లార్చిన; ** slaked lime, ph. తడిసున్నం; * slander, n. అపవాదు; దూషణ; * slander, n. పరువు తీసే మాట; పరువు నష్టపు మాట; అపనింద; అపవాదు; ఆడిక; (note) a slander is a spoken word injurious to the reputation of another person; (rel.) libel; ok * slang, n. ఏస; గ్రామ్య భాష; * slant, n. వాలు; వాలుదల; వాటం; అధోక; * slant, v. i. వాలు; దోరగిల్లు; * slant, v. t. వాల్చు; దోరగించు; * slantingly, adv. వాలుగా; ఆధోకగా; వాలుదలగా; * slap, n. చెంపదెబ్బ; * slat, n. బద్ద; సన్నని కర్ర; చీరిక; * slate, n. (1) పలక; (2) నాపరాయి; (3) అభ్యర్థుల జాబితా; ** slate pencil, ph. బలపం; పలకపుల్ల; * slather, v. i. పులుముకొను; * slather, v. t. పులుము; ఒంటి మీద లేపనం పుష్కలంగా పులుము; * slaughterhouse, n. కబేళా; * slave, n. బానిస; గులాం; m. దాసుడు, భృత్యుడు; f. దాసి; ** slave mentality, ph. బానిసత్వపు బుద్ధి; మనోదాస్యం; * slavery, n. బానిసత్వం; * slay, v. t. చంపు; సంహరించు; హతమార్చు; * slayer, n. సంహర్త; చంపువాడు; నిహంత; హంతకుడు; హంతకి; * slaying, n. హననం; వధ; * sledgehammer, n. సమ్మెట; * sleep, n. నిద్ర; సుప్తం; సుప్తి; కునుకు; ** deep sleep, ph. సుషుప్తి; ** disturbed sleep, ph. కలఁత నిద్ర; ** dreamless sleep, ph. సుషుప్తావస్థ; * sleepiness, n. నిద్రమత్తు; * sleeping, adj. సుప్త; నిద్రిత; కునుకిన; ** sleeping beauty, ph. సుప్త సౌందర్యవతి; కునుకు వన్నెలాడి; * sleepy, adj. నిద్రాణమైన; * sleet, n. మంచువాన; తుషారవృష్టి; హిమవర్షం; * sleeves, n. pl. చేతులు; దుస్తులలో చేతిమీదకి వచ్చే భాగం; ** puffed sleeves, ph. బుట్ట చేతులు; * sleuth, n. అపరాధ పరిశోధకుడు; గూఢచారి; * slice, n. ముక్క; తొన; * slide, n. (1) పలక; (2) జారుడు బల్ల; జారుడు పలక; * slide, v. i. జారు; కైజారు; * slide, v. t. జార్చు; దూర్చు; * slightly, adv. కొద్దిగా; చూచాయగా; * slip, adj. జారు; ** slip knot, ph. జారు ముడి; * slip, n. చీటీ; * slip, v. i. జారు; దిగజారు; v. t. జార్చు; * slippery, adj. జారుడుగానున్న; * slime, adj. తుచ్ఛమైన; నిలకడ లేని; ** slime ball, ph. తుచ్ఛుడు; * slime, n. పాకుడు; బంకబురద; బెందడి; ఱొంపి; విజ్జలి; * sling, n. (1) ఉండేలు; వడిసెల; ఒడిసెల; క్షేపణి; పిట్టలబారు; కేటిల్‌బారు; చిన్న చిన్న ఱాళ్ళు ఱువ్వడానికి వాడే ఉపకరణం; (2) భుజంమీద నుండి వస్తువులని వేలాడదీయడానికి వాడే ఉపకరణం; * slingshot, n. same as sling; * slip, n. (1) అమ్మాయిలు లోఁపల వేసుకొనే మెత్తటి దుస్తులు; (2) తప్పు దొర్లడం; (3) కాగితం ముక్క; ** slip of the tongue, ph. మాట తడబడి నోరు జారడం; * slip, v. i. జారు; స్ఖలించు; జారవేయు; జారవిడుచు; * slip, v. t. జార్చు; * slip-knot, n. జారుముడి; * slippers, n. pl. చెప్పులు; పాదరక్షలు; * slippery, adj. జారుగా ఉన్న; జారెడు; * slipshod, adj. బిగుతులేని; ఒదులుగా ఉన్న జోళ్ల వలె; పనితనం లేని; * slit, n. కంత; సన్నంగా, కోలగా ఉన్న రంధ్రం; బీట; చీలిక; * sliver, n. చిన్న ముక్క; పిసరు; ఏకు; * slogan, n. నినాదం; ఘోష; * slope, n. నతి; వాలు; వాలుతనం; వాలుదల; ఏటవాలు; గండీ; ప్రవణత; నతిక్రమం; * slouch, v. i. నడుం వంచి కూర్చొను; నిటారుగా కాకుండా భుజాలు వేలాడేసిన భంగిమ; * slough, n. (1) (స్లఫ్) కుబుసం; జీవం లేని కణజాలం; అవసరంలేని పైపొర కాని వస్తువు కాని, ఏదైనా సరే; (2) (స్లవ్) రొంపి; బురద భూమి; * slough, v. i. (స్లఫ్) రాలు; రాలిపోవు; మాను, మానిపోవు; * slough, v. t. (స్లఫ్) పారవేయు; రాల్చు; పేకాటలో పట్టు మనదే అయినప్పుడు అక్కరలేని ముక్కని పారవెయ్యడం; see also rough; * slow, adj. నెమ్మది; మంద; మెల్లని; జడ; ** slow flow, ph. మందాకిని; మంద + అకిని; ** slow motion, ph. మందగతి; ** slow mover, ph. మందగామి; ** slow moving person, ph. మందయానుఁడు; మెల్లగఁబోవువాఁడు; * slowly, adv. నెమ్మదిగా; నింపాదిగా; మెల్లగా; మందముగా; (rel.) నిదానంగా; * slug, n. (1) మెట్ట జలగ; నత్తలలాగే ఇవి కూడా అతి మెల్లగా ప్రయాణిస్తాయి. అయితే నత్తలకి ఉన్నట్లు వీటికి గుల్లలు (Shells) ఉండవు. నత్తలలాగే మెట్ట జలగలు కూడా గాస్ట్రోపోడా (Gastropoda) తరగతిలోని సిగ్మురెత్రా (Sigmurethra) కుటుంబానికి చెందుతాయి. నీటి జలగల (Leeches) లాగా వీటికి రక్తం పీల్చే స్వభావం లేదు; (2) బద్ధకిష్టి; same as land slug; (3) పురాతన బ్రిటిష్ కొలమానం; The slug is a derived unit of mass in a weight-based system of measures, most notably within the British Imperial measurement system and the United States customary measures system; * sluggish, adj. బద్ధకపు; * sluggishness, n. అలసత్వం; బద్ధకత్వం; * sluice, n. అలుగు; మదుం; తూము; వరద గేటు; నీటిగండి; పరివాహం; తూపరాణ; దేవరాతం; * slum, n. మురికివాడ; * slumber, n. నిద్ర; కునుకు; * slump, n. ధరలు పడిపోయిన పరిస్థితి; * slur, n. (1) సరిగా ఉచ్చరించకుండా మాటలని నమిలేయడం; (2) సంగీతంలో ఒక రాగంలోంచి మరొక రాగంలోకి జారి స్వరసంకరం చెయ్యడం; (3) దూషణ; ** racial slur, ph. జాత్యహంకారంతో పలికే దూషణ వాక్యం; దూషణ భాషణం; * slurp, v. i. జుర్రు; * slut, n. లంజ; నీతి లేని ఆడుది; పలువురు మగవారితో కులికే ఆఁడది; * sly, adj. టక్కరి; ** sly fox, ph. టక్కరి నక్క; వంచన శృగాలం;''' |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 3: sm-ss== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * small, adj. చిన్న; చిరు; చిట్టి; చంటి; పిట్ట; లఘు; లవ; లేశ; సన్నకారు; ** small farmer, ph. సన్నకారు రైతు; ** small quantity, ph. కొద్దిగా; రవంత; లవం; లేశం; లవలేశం; * small caltrop, n. పల్లేరు; * small-scale, adj. లఘు; కుటీర; సన్నకారు; ** small-scale industry, ph. లఘు పరిశ్రమ; * smaller, adj. లఘీయ; అల్పీయ; * smallest, adj. లఘిష్ఠ; అల్పిష్ఠ; కన్య; కనిష్థ; * smallpox, n. స్పోటకం; మసూచికం; పెద్దమ్మవారు; * smartness, n. తెలివితేటలు; గడుసుతనం; వైదగ్ధ్యం; ప్రోడతనం; * smattering of knowledge, ph. మిడిమిడి జ్ఞానం; * smear, v. t. పూయు; పులుము; అలుకు; అలదు; చరుము; * smell, n. వాసన; * smell, v. t. వాసన చూడు; మూర్కొను; * smell, n. (1) వాసన; (2) కంపు; ** bad smell, ph. దుర్వాసన; కంపు; ** good smell, ph. సువాసన; వాసన; ** musty smell, ph. ముక్క వాసన; గబ్బు కంపు; గబ్బిలాయి కంపు; * smelt, v. t. కరగించు; ద్రవీకరించు; * smelter, n. లోహాలని కరిగించే చోటు; కొలిమికొట్టు; కొలిమి; * smidgen, n. పిసరు; * smidgen, n. పిసరు; చిన్న పిసరు; * smile, n. చిరునవ్వు; మందహాసం; దరహాసం; స్మితం; హసితం; విహసితం; * smiles, n. (1) తొనలు; (2) చిరునవ్వులు; ** orange smiles, ph. నారింజ తొనలు; * smirk, n. వెకిలినవ్వు; * smith, n. కంసాలి; కమ్మరి; బత్తుఁడు; శిల్పి; కార్మారుఁడు ** black smith ph. కమ్మరి; ** gold smith ph. కంసాలి; ** wordsmith, n. పదశిల్పి; మాటలని తూచి తూచి వాడడంలో నేర్పరి; % move to W * smithereens, n. pl. తునాతునకలు; చిన్న చిన్న ముక్కలు; * smog, n. స్మాగు; పొంచు; పొగ + మంచు = పొంచు; smoke + fog = smog; * smoke, n. (1) పొగ; పావ; ధూమం; ధూపం; (2) దమ్ము; ** smoke point, ph. ధూమ స్థానం; The smoke point is the temperature at which a cooking oil or fat starts to break down, burn, and produce visible smoke, releasing acrid flavors and potentially harmful compounds like free radicals, which degrade the oil's quality and taste and can damage food. * smoke, v. i. పొగ తాగడం; దమ్ము కొట్టడం; * smoke, v. t. పొగ పట్టడం; * smoked, adj. పొగ పట్టిన; ధూపిత; ధూపాయిత; ** smoked fish, ph. పొగ పట్టిన చేపలు; * smooth, adj. నునుపైన; నున్ననైన; * smoothness, n. నునుపు; నున్నదనం; నయగారం; * smudge, n. మరక; * smugglers, n. pl. దొంగచాటు రవాణాదారులు; * smuggling, n. దొంగవ్యాపారం; దొంగరవాణా; * smut, n.(1) లైంగిక విషయాల గురించి అశ్లీలంగా చెప్పే పుస్తకాలు, సినిమాలు; వగైరా; (2) [bot.] కాటుక; కాటుక తెగులు; * snack, n. చిరుతిండి; ఉపాహారం; పలహారం (ఫలహారం కాదు); అల్పాహారం; ఓగిరం; తాయిలం; తినుబండారం; నలితిండి; నాస్తా; * snag, n. చిక్కు; ఇబ్బంది; * snail, n. నత్త; కురుమింద; శంఖనఖం; * snake, n. పాము; చిలువ; చిల్వ; సర్పం; చక్షుశ్రవం; భుజంగం; ఉరగం; దందశూకం; ** asp, n. నైలు నదీ ప్రాంతాలలో కనబడే ఒక పాము; ** cobra, n. నాగుపాము; త్రాచుపాము; కృష్ణసర్పము; నల్లనాగు; ఫణకరము; ఫణి; ** green snake, ph. పసిరిక పాము; ** mountain snake, ph. కొండ చిలువ; ** rattlesnake, ph. గిలక పాము; ** Russell's viper = కట్లపాము; A venomous snake with black stripes; ** types of snakes, కూకవేటు; సముద్రపు పాము; రక్తపెంజర; జెర్రిగొడ్డు; గడ్డపాము; గుఱ్ఱపుబెరజు; తుట్టెపురుగు; దాసరిపాము; దుంపనాగులు; పలుగుడుబాము; పుల్లురుకుపాము; పుష్కరము; పెరజు; పొడపాము; బొక్కబెరడు; ముడినాగు; మొగలిత్రాచు(మిన్నాగు); ** snake gourd, ph. పొట్లకాయ; ** snake stone, ph. నాగమణి; మణి; ఇది నున్నగా అరగదీసిన రాయి కాని ఎముక కాని అయి ఉంటుందని కొందరి అభిప్రాయం; దీని ప్రభావం వల్ల పాము విషం దిగిపోతుందనే నమ్మకం కేవలం గుడ్డి నమ్మకమే; * snap, n. చిటికె; అంగుళిస్పోటనం; * snap, v. t. తెంచు; తెంపు; ఛేదించు; తునియు; * snappiness, n. చిరాకు; * snare, n. ఉచ్చు; వితంసము; గుబ్బిక; పక్షులని జంతువులని పట్టే సాధనం; ** snare for birds, ph. గుబ్బిక; * sneeze, n. తుమ్ము; * sniff, v. i. ఎగపీల్చు; * snip, v. t. కత్తిరించు; చిదుము; తుంచు; తునియు; ** snip with fingers, ph. చిదుము; తుంచు; * snippet, n. తునక; తునియ; * snob, n. గర్విష్ఠి; ఎదుటివారిని చులకన చేసే వ్యక్తి; * snore, v. i. గుర్రుపెట్టు; గురక పెట్టు; * snore, n. గుర్రు; గురక; * snot, n. చీమిడి; ముక్కులోని అమత్వక్కు నుండి స్రవించే ద్రవం; * snout, n. ముట్టె; మోర; కుక్క, పంది, మొ. జంతువుల మూతి భాగం; * snow, n. హిమం; పొడిమంచు; పిండిమంచు; మంచు; మిహిక; నీహారం; ప్రాలేయం; ధూమిక; తుషారం; ** snowflake, ph. మంచు రేకు; ** snow leopard, n. మంచు కిరుబా; హిమ కిరుబా; * snowcap, n. హిమశృంగం; * snowfall, n. హిమపాతం; * snuff, n. ముక్కుపొడుం; ముక్కుపొడి; నస్యం; * snuffbox, n. పొడుంకాయ; పొడుండబ్బా; * so, prep. కాబట్టి; * soak, v. i. నాను; తడుసు; * soak, v. t. నానబెట్టు; తడుపు; తడిపిపెట్టు; * soaked, adj. నానిన; నానబెట్టిన; తడిసిన; సిక్తం; ** blood soaked, ph. రక్తసిక్తం; * soaking, adj. ఉరుపు; ** soaking pits, ph. ఉరుపు గుంటలు; ఉక్కు కర్మాగారాల్లో ఇవి ఉంటాయి; * soap, n. (1) సబ్బు; జిడ్డుని పోగొట్టే రసాయనం; Soap is a cleaning agent produced with an alkali metal hydroxide by the chemical reaction of a fatty acid; (2) టెలివిషన్ లో ఒకే నటీనట వర్గంతో ధారావాహికగా వచ్చే సాంఘిక కార్యక్రమం; ** washing soap, ph. బట్టల సబ్బు; ** soap suds, n. సబ్బు నురుగ; * soapnut, n. (1) కుంకుడుకాయ; (2) సీకాయ; (3) ఇషిరాసి; * sobriquet, [sō-bri-ˌkā], n. nickname; ex. Big Apple for New York City, Yankee for American, Jack for JFK; * Sochal salt, n. అక్షము; సౌవర్ఛలము; Hydrated Sodium Carbonate; Natron; * social, adj. సాంఘిక; సామాజిక; ** social consciousness, ph. సామాజిక స్పృహ; ** social media, ph. సామాజిక మాధ్యమాలు; ** social unrest, ph. సామాజ కల్లోలం; * socialism, n. సామాజిక వాదం; సమాజవాదం; సామ్యవాదం; * society, n. సంఘం; సమాజం; సభ; కూటం; మండలి; ** member of a society, ph. సభ్యుడు; ** membership in a society, ph. సభ్యత్వం; ** one present at a society, ph. సభాసదుడు; ** president of a society, ph. సభాపతి; * socialist, n. సామ్యవాది; * socialistic, adj. సమాజవాద; సామ్యవాద; * sociology, n. సాంఘిక శాస్త్రం; సామాజిక శాస్త్రం; * sociopath, n. (def.) a sociopath is made, whereas a psychopath is born; * sock, n. కాల్తిత్తి; మేజోడు; * socket, n. ఉతక; ఉత్తరాసి; * sod, n. గరికచెక్క; గడ్డ్డి విత్తులు మొలిచిన మట్టి చెక్క; * soda, n. (1) చవుడు; సోడా ఉప్పు; (2) తాగే సోడా నీళ్లు; కొద్దిగా కార్బన్‍ డై ఆక్సైడ్‍ కరిగించిన నీళ్లు; ** baking soda, ph. తినే సోడా; వంట సోడా; NaHCO₃; ** caustic soda, ph. దాహక సోడా; NaOH; ** washing soda, ph. చాకలి సోడా; Na₂CO₃; * Sodium, n. సోడియం; సోడా; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 11, సంక్షిప్త నామం, Na); [Lat.] Natrium; ** Sodium bicarbonate, ph. వంటసోడా; తినే సోడా; NaHCO₃; ** Sodium carbonate, ph. చాకలి సోడా; Na₂CO₃; ** Sodium chloride, ph. ఉప్పులో ముఖ్యమైన అంశం; ఉప్పు; NaCl; ** Sodium hydroxide, ph. దాహక సోడా; ** Sodium nitrate, ph. సురేకారం; పెట్లుప్పు; ఛిలీ సాల్ట్‍ పీటర్‍; NaNO₃; * sodomy, n. పుమ్మైధునం; అసహజమైన రతి క్రీడ; ఆడువారి మధ్యకాని, మగవారి మధ్యకాని, మనుష్యులకీ, జంతువులకీ మధ్యకాని జరిగే మైధునం; * soft, adj. మృదువైన; మెత్తనైన; కోమలమైన; కఠినంకాని; వంగెడు; సుకుమారమైన; దయగల; సుతారమైన; మృదుల; * soft c, ph. సకారం; * soft g, ph. జకారం; ** soft drink, ph. ఆల్కహాలు లేని పానీయం; ఉదా. సోడా, కోకాకోలా, మొదలైనవి; ** soft palate, ph. మెత్తని అంగులి; నోటి కప్పు వెనక భాగం; ** soft water, ph సాధు జలం; నిజమైన శసాధు జలంలో ఒక్క సోడియం అయానులు తప్ప మరే ఇతర లవణాలు ఉండవు; ఈ నీటికి కాసింత ఉప్పదనం ఉంటుంది; * softly, adv. సాఫీగా; మెత్తగా; సున్నితంగా; నెమ్మదిగా; బిగ్గరగా కాకుండా; * softness, n. మార్దవం; మృదుత్వం; నయగారం; * software, n. తంత్రాంశం; సూక్ష్మకాయం; మృదులాంగం; కోమలాంగం; మెత్తసరుకు; తోయం; దేహి; కంప్యూటర్ల చేత పనులు చేయించుకోడానికి రాసే క్రమణికలు; * soil, n. మట్టి; మన్ను; మురికి; నేల; ** alluvial soil, ph. ఒండుమట్టి; ఒండునేల; ** barren soil, ph. ఇరిణం; ** black cotton soil, ph. నల్లరేగడి నేల; కృష్ణమృత్తిక; ** cotton soil, ph. రేగడి నేల; బంకమట్టి; మృత్తిక; ** loamy soil, ph. గరుపనేల; గరుపకొడి నేల; ** loamy clay soil, ph. గరుప బంకనేల; గరుపకొడి బంకనేల; ** loamy sandy soil, ph. గరుప ఇసకనేల; గరుపకొడి ఇసకనేల; ** marshy soil, ph. ఉబ్బ నేల; ** on American soil, ph. అమెరికా గడ్డ మీద; ** rocky soil, ph. మొరప నేల; ** saline soil, ph. ఇరిణం; ** topsoil, ph. మంచిమట్టి; * soil, v. t. మురికిచేయు; మాపు; ఖరాబుచేయు; * sojourn, n. మజిలీ; ప్రయాణంలో ఆగడం; కొద్ది కాలం పాటు ఇంటి దగ్గర కాకుండామరొక చోట బస చేయడం; * sol, adj. అర్ధద్రవ; a colloid in which the suspended particles assume a random pattern; see also gel; * sol, n. అంగారక గ్రహం మీద ఒక రోజు, అనగా తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి పట్టే కాలం; 24 గంటల 39 నిమిషాల 35 సెకన్లు; * solar, adj. సౌర; సూర్య; సౌరమాన; ఖద్యోత; మార్తాండ; ** solar calendar, ph. సౌర పంచాంగం; సౌరమానం; ** solar cells, ph. సౌర కణాలు; సౌర విద్యుత్‍ ఘటాలు; ** solar day, ph. సౌర దినం; ఒక సూర్యోదయం నుండి తరువాత సూర్యోదయం వరకు ఉన్న మధ్య కాలం; ఇది దినంవారీగా మారుతూ ఉంటుంది; ** solar eclipse, ph. సూర్య గ్రహణం; ** solar flare, ph. సౌర జ్వాల; సూర్య జ్వాల; ** solar mean day, ph. సగటు సౌర దినం; 24 గంటలు; ** solar system, ph. సౌర కుటుంబం; సూర్యగ్రహ మండలి; ఖద్యోత మండలం; మార్తాండ మండలం; * solder, n. టంకం; మాటు; * solder, v. t. మాటు వేయు; మాటు పెట్టు; టంకం వేయు; ** soldering iron, ph. టంకపునాటు; మాటునాటు; * soldier, n. సిపాయి; బంటు; ** foot soldier, ph. కాలిబంటు; * sole, adj. ఏక; ఏకైక; * sole, n. అరకాలు; పాదము అడుగు భాగం; ** sole to crown, ph. నఖశిఖ పర్యంతం; * solemn, adj. పవిత్ర; గంభీర; * solemnity, n. హుందాతనం; గంభీరత; పవిత్రత; * solenoid, n. తీగచుట్ట; చుట్ట ఆకారంలో చుట్టిన తీగ; తూణం; ఇటువంటి చుట్ట గుండా విద్యుత్తుని పంపితే ఆ చుట్ట అయస్కాంతం వలె పనిచేస్తుంది; * solicit, v. t. (1) వేడుకొను; ప్రార్థించు; విన్నవించు; అర్థించు; (2) న్యాయ సలహాదారుగా పని చేయు; * solid, n. ఘనం; ఘనపదార్థం; * solid, adj. ఘన; దిట్టమైన; నమ్మకమైన; * solidification, n. ఘనీభవనం; * solidify, v. i. గడ్డకట్టు; పేరుకొను; ఘనీభవించు; ముద్దకట్టు; * soliloquy, n. స్వగతం; ఏకాంత సల్లాపం; * solitaire, n. ఒంటాట; ఏకాంతపు ఆట; ఒక్కరూ కూర్చుని ఆడుకునే ఒక రకం పేకాట; * solitary, adj. ఏకాంత; ఎకక; ఐకాంతిక; ఉపాంశు; వివిక్త; ఒకే ఒక్క; ఒంటరి; * solitude, n. ఏకాంతం; ఏకతం; * solo, adj. ఎకక; * solstice, n. అయనాంతం; రవితిష్ట; (ety.) solstice = sun standing still; ** summer solstice, ph. ఉత్తరాయనాంతం; గ్రీష్మ సంక్రమణం; జూన్ 22; ఉత్తరార్థ గోళంలో ఈ రోజున పగలు పొడుగు అత్యధికం; రాత్రి పొడుగు అత్యల్పం; ఈ రోజున సూర్యుడు కర్కాటక రేఖకి నడినెత్తి మీద ఉంటాడు; గ్రీష్మ సంక్రమణం ఏటేటా ఒకే తారీఖున రావాలని నిబంధన లేదు; కొంచెం ఇటూఅటూగా జూన్ 21-23 మధ్య తారట్లాడుతూ ఉంటుంది; ** winter solstice, ph. దక్షిణాయనాంతం; హిమ సంక్రమణం; డిసెంబరు 22; ఉత్తరార్థ గోళంలో ఈ రోజున పగలు పొడుగు అత్యల్పం, రాత్రి పొడుగు అత్యధికం; ఈ రోజున సూర్యుడు మకర రేఖకి నడినెత్తి మీద ఉంటాడు; ఈ రోజున ఉత్త ధృవం దగ్గర సూర్యుడు నామమాత్రం ఉదయించి, ఆకాశంలో పైకి లేవకుండానే అస్తమించెస్తాడు; హిమ సంక్రమణం; ఏటేటా ఒకే తారీఖున రావాలని నిబంధన లేదు; కొంచెం ఇటూఅటూగా డిసెంబరు 21-23 మధ్య తారట్లాడుతూ ఉంటుంది; * solubility, n. ద్రావణశక్తి; కరగు గుణం; * solute, n. ద్రావితం; In chemistry, a solution is a homogeneous mixture composed of two or more substances. In such a mixture, a solute is a substance dissolved in another substance, known as a solvent. * solution, n. (1) పానకం; ద్రావణం; (2) పరిష్కారం; తెన్ను; సమాధానం; జవాబు; పూరణం; ** liquid crystalline solution, ph. ద్రవస్పాటిక ద్రావణం; * solve, v. t. సాధించు; పరిష్కరించు; * solvent, n. ద్రావణి; పంచదారని నీళ్లల్లో కరిగించినప్పుడు నీరు ద్రావణి, పంచదార ద్రావితం, పానకం ద్రావణం; * soma, n. తనువు; శరీరం; కాయం; * somatic, adj. తనువు; శారీరకం; కాయ; శరీరానికి సంబంధించిన; ** somatic cell, ph. తనుకణం; శోమకణం; పునరోత్పత్తి చేయలేని కణం; ** somatic pain, ph. శారీరకమైన నొప్పి కండర వ్యవస్థ (muscular system)లో కాని కంకాళ వ్యవస్థ (skeletal system)లో కాని పుట్టి, చర్మం ఉపరితలం మీద ద్యోతకమవుతుంది; * some, adj. (1) కొంత; కొంచెం; కాస్త; ఇంచుక; (2) కొన్ని; (3) కొందరు; ** some extent, ph. కొంత; కొంతవరకు; ** some money, ph. కొంత డబ్బు; ** some monkeys, ph. కొన్ని కోతులు; ** some people, ph. కొందరు మనుషులు; కొందరు; ** some things, ph. కొన్ని; * some, adv. దాదాపుగా; * somebody, pron. ఒకరు; ఒక వ్యక్తి; * somehow, adv. ఏదో ఒక విధంగా; ఎలాగో ఒకలాగ; * somersault, n. పిల్లిమొగ్గ; * sometime, adv. ఎప్పుడో ఒకప్పుడు; కదాచిత్తుగా; * somewhere, adv. ఎక్కడో ఒక చోట; * somnalent, adj. నిద్ర మత్తుగా ఉండడం; * somnambulism, n. నిద్రలో నడవటం; * somniloquence, n. నిద్రలో మాట్లాడటం; * son, n. కొడుకు; కుమారుడు; అబ్బాయి; పుత్రుడు; బిడ్డడు; సుతుడు; తనయుడు; ఆత్మజుడు; బొట్టె; పట్టి; * son-in-law, n. s. అల్లుడు; జామాత; ** co son-in-law, ph. తోడల్లుడు; షడ్డకుడు; * son-of-a-bitch, n. లంజకొడుకు; * sons-in-law, n. pl. అల్లుళ్లు; * song, n. పాట; గానం; గీతం; * sonic, adj. శబ్దానికి సంబంధించిన; శబ్ద తరంగాలు కదిలే విధానానికి సంబంధించిన; ** hypersonic, adj. శబ్ద తరంగాల వేగానికి 5 రెట్లు మించిన వేగంతో; ** supersonic, adj. శబ్ద తరంగాల వేగానికి మించిన వేగంతో; శబ్ద తరంగాల వేగానికి మించి, శబ్ద తరంగాల వేగానికి 5 రెట్లు తక్కువగా ఉన్న వేగాలు; * soon, adj. త్వరగా; వేగిరం; శీఘ్రం; సత్వరం; * soot, n. మసి; * soothsayer, n. f. ఎరుకలసాని; ఎరుకత; సోది చెప్పే మనిషి; m. ఎరుకల వాడు; * soothsaying, n. సోది; * soothingly, adv. అనునయంగా; * sops, n. pl. ప్రోత్సాహకాలు; తాయిలాలు; * sophism, n. వంచితర్కం; వంచన తలపుతో చేసే కుతర్కం; * sophisticated, adj. ఆడంబర; అధునాతన; పరిష్కృత; * sophomore, n. నాలుగేళ్లపాటు కొనసాగే విద్యార్థి దశలో రెండవ సంవత్సరపు విద్యార్థి; * sorcerer, n. మంత్రగాడు; మాంత్రికుడు; * sordid, adj. క్షుద్ర; అసహ్య; నీతిబాహ్య; * sore, adj. బాధ కలిగించే; నొప్పి పుట్టించే; నొప్పి పెట్టే; * sores, n. pl. కురుపులు; పుండ్లు; ** mouth sores, ph. నోటిలో పుండ్లు; నోటి పూత; జిహ్వాపాకం; * sorghum, n. జొన్నలు; [bot.] Sorghum bicolor; * sorrow, n. విచారం; వ్యాకులం; చింత; వగపు; * sorry, inter. మన్నించండి; క్షమించండి; * sort, n. రకం; * sort, v. t. (1) రకాలవారీగా విడగొట్టు; (2) పేర్చు; క్రమర్చు; క్రమంలో అమర్చు; * sortie, n. దాడి; వైమానిక దాడి; * sorting, v. t. విడగొట్టడం; పేర్చడం; క్రమపర్చడం; ** sorting and merging, ph. పేర్చడం; కూర్చడం; * so so, adj. ఓ మోస్తరుగా; మిడి మిడి; * sotto voce, ph. (సాటో వోచే) తగ్గు స్వరంలో; మనలో మనమాట; * soul, n. ఆత్మ; అంతర్యామి; దేహి; క్షేత్రజ్ఞడు; ** manifested soul, ph. జీవాత్మ; ** subtle soul, ph. ఆత్మ; జీవాత్మ; ** Supreme soul, ph. పరమాత్మ; * soul-searching, n. ఆత్మప్రక్షాళనం; * sound, adj. మంచి; దృఢమైన; ఆరోగ్యకరమైన; * sound, n. (1) ధ్వని; శబ్దం; సడి; చప్పుడు; క్వాణం; సద్దు; అలికిడి; సవ్వడి; నాదం; మోత; రొద; రవము; రవళి; నినాదం; మొరపం; (rel.) resound, (2) ఇరుకు మూతి గల సముద్ర శాఖ; (rel.) fjord; ** dependent on sound, ph. శబ్దాశ్రయ; ** non-physical sound, ph. అనాహత్ నాదం; భౌతిక ప్రక్రియల ప్రమేయం లేకుండా జనించిన నాదం; unstruck sound; ** physical sound, ph. అహత్ నాదం; భౌతిక ప్రక్రియల వల్ల పుట్టిన నాదం; struck sound; ** ultrasound, ph. అతిధ్వని; అత్యధికంగా ప్రకంపించే శబ్ద తరంగం; ** sound wave, ph. శబ్దతరంగం; ధ్వనితరంగం; * sound, v. i. ధ్వనించు; అనిపించు; * sound, v. t. కదిపి చూడు; కనుక్కుని చూడు; * soup, n. సూపం; పులుసు; కట్టు; పలచగా చేసిన పప్పు; * sour, adj. పుల్ల; పుల్లన; పులి; ** sour belch, ph. పులి తేనుపు; పుల్లత్రేన్పు; ** sour cream, ph. పులిమస్తు; కాదంబరం; a dairy product obtained by fermenting regular cream with certain kinds of lactic acid; * source, n. మాతృక; కాణాచి; ఆధారం; ఆకరం; మూలం; జనకం; జనకస్థానం; ఉత్పత్తి స్థానం; ఉద్గమం; ప్రభవం; ** source code, ph. [comp.] జనక క్రమణిక; మూల భాషలో రాసిన క్రమణిక; * south, adj. దక్షిణ; తెన్; * South, n. దక్షిణం; వలపల; వలకడ; తెన్ను; కుడిమట; కుడిపల; అవాచి; * southeast, n. ఆగ్నేయ; * southernwood, n. దవనం; సువాసన గల ఒక మొక్క; [bot.] ''Artemisia abrotanum; southern wormwood''; * southern, adj. దక్షిణ; దాక్షిణాత్య; అవాచీన; తెంకణ; సరాజిత; ** southern planet, ph. సరాజిత గ్రహం; * Southern Cross, n. త్రిశంకు నక్షత్రం; దక్షిణార్థ గోళంలో ఉన్న వాళ్లకి శిలువ ఆకారంలో కనిపించే నాలుగు నక్షత్రాల సమూహం; * southpaw, n. కవ్వడి; ఎడంచేతి వాటం మనిషి; according to Reader's Digest, this misnomer was apparently coined by Chicago's sportswriters in the late nineteenth century; they used this word to refer to left-handed baseball pitchers who had to pitch facing the evening sun; in that position, their left arms were toward the south; other words for left-handers are lefties, south paws, sinistrals, and port-siders; * southwest, n. నైరృతి దిక్కు; నైరృతి; నైఋతి; సోకుమూల; * souvenir, n. స్మారక సంచిక; స్మృతి చిహ్నం; జ్ఞాపిక; * sovereign, adj. సర్వసత్తాక; ** sovereign republic, ph. సర్వసత్తాక గణతంత్ర రాజ్యం; * sovereign, n. (1) సార్వభౌముడు; రాజరాజు; చక్రవర్తి; ప్రభువు; అధిపతి; (2) నవరసు; కాసు; * sovereignty, n. సార్వభౌమత్వం; సార్వభౌమాధికారం; ఆధిపత్యం; పాలనాధికారం; సర్వసత్తాధికారం; రాజ్యాధిపత్యం; * sow, n. ఆడ పంది; ఈడొచ్చిన ఆడ పంది; * sow, v. t. విత్తులు నాటు; ** sowing device, ph. జత్తిగె; జడ్డిగం; * sox, n. pl. మేజోళ్లు; కాల్తిత్తులు; --also see socks * soybean, n. సోయాచిక్కుడు; హరేణుచిక్కుడు * spark, n. నిప్పుకణం; విస్పులింగం; చురక; అగ్నికణం; * space, adj. స్థల; అంతరిక్ష; వ్యోమ; నభో; దిక్‍; * space, n. (1) స్థలం; జాగా; ఎడం; చోటు; దిక్కు; అంతరం; (2) బయలు; ఆవరణ; (3) ఖ; రోదసి; నభం; వ్యోమం; అంతరిక్షం; విష్ణుపదం; అంతరాళం; ఆకాశమండలం; ** Euclidean space, ph. యూక్లిడీయ ఆవరణం; అంతరాళం; ** expanse of deep space, ph. గగనాంగణం; ** intervening space, ph. మధ్యంతర ఆవరణం; అంతరాళం; ** lack of space, ph. స్థలాభావం; ** three-dimensional space, ph. త్రిమితీయ అంతరాళం; త్రిమితీయ ఆవరణం; ** space travel, ph. నభోయానం; అంతరిక్ష యానం; * spacecraft, n. నభశ్చరం; ఖేచరం; * spaceship, n. వ్యోమనౌక; నభోతరంగిణి; నభోతరణి; అంతరిక్ష నౌక; * space-time, n. స్థలకాలం; దిక్కాలం; కాలస్థలం; అంతరాళ కాలం; ** space-time continuum, ph. స్థలకాల అఖండత్వం; స్థలకాల సమవాయం; * spacious, adj. విశాలమైన; * spade, n. (1) తౌగోల (తవ్వు + కోల); (2) చీట్లపేకలో నలుపు రంగులో ఉండే ఆకారం; * span, n. (1) జానెడు పొడుగు; జాన; (2) వంతెనలో రెండు స్తంభాల మధ్య దూరం; * spanner, n, పానా; * spark, n. నెరుసు; నిప్పురవ్వ; విస్పులింగం; ఆచిరాంశువు; ** spark plug, ph. నెరసు బిరడా; పెట్రోలు కారు ఇంజనులో ఒక భాగం; * sparkler, n. కాకరపువ్వొత్తి; * spasm, n. ఈడ్పు; దుస్సంకోచం; అదుపుతప్పి కండరం సంకోచ వ్యాకోచాలు చెందడం; ** Laryngeal spasm, ph. స్వరపేటిక ఈడ్పు; స్వరపేటిక బిగిసిపోవడం; ** vascular spasm, ph. రక్తనాళ దుస్సంకోచం; రక్తనాళాల ఈడ్పు; * spasmodic, adj. అప్పుడప్పుడు; * spate, n. వరద; వెల్లువ; * spathe, n. మొవ్వు; * spatial, adj. దేశగత; ** spatial extension, ph. దేశగత వ్యాప్తి; * spatula, n. అట్లకాడ; సలగ; * speak, n. మాట్లాడు; * speaker, n. వాగ్మి; వాచకుడు; వాచకి; అభిభాషి; * spear, n. ఈటె; బల్లెం; బరిసె; see also javelin; * special, adj. విశిష్ట; విశేష; ప్రత్యేక; పరిమిత; ** special case, ph. విశిష్ట వ్యవహారం; విశిష్ట సంఘటన; ** special dualism, ph. విశిష్ట అద్వైతం; రామానుజాచార్యుల మత సిద్ధాంతం; ** special purpose, ph. పరిమిత ప్రయోజనం; ** special rule, ph. విశిష్ట నియమం; ** special terminology, ph. విశేష పదజాలం; ** special theory of relativity, ph. విశిష్ట సాపేక్ష సిద్ధాంతం; * specialty, n. విశిష్టత; ప్రత్యేకత; * species, n. (1) తెగ; జాతి; ఉపజాతి; వర్గం; (2) జాతి; శాస్త్రవేత్తలు జీవకోటిని ఏడు వర్గాలుగా విడగొట్టినప్పుడు ఏడవ వర్గానికి పెట్టిన పేరు; [see also] genus, family, order, class, phylum and kingdom; two organisms belong to the same species if they tend to mate with each other giving birth to fertile offspring; Horses and donkeys mate if induced, but their offspring - mules - are not fertile; * specific, adj. నిర్ణీతమైన; నిర్ధిష్టమైన; అవశ్యమైన; ** specific gravity, ph. విశిష్ట గురుత్వం; విశిష్ట గరిమ; అవశ్య గరిమ; తారతమ్య గరిమ; ** specific heat, ph. విశిష్ట ఉష్ణం; విశిష్టోష్ణత; * specification, n. తబ్సీల జాబితా; చెయ్యవలసిన పనుల పట్టిక; * specified, adj. వ్యక్తం; * specificity, n. ప్రత్యేకత; విశిష్టత; * specify, v. t. వివరించు; నిర్దేశించు; కరతలించు; * specimen, n. నమూనా; మచ్చు; మాదిరి; * speck, n. నలక; నలుసు; నెరుసు; * spectacle, n. దృశ్యం; * spectacles, n. pl. కండ్లజోడు; ముక్కద్దాలు; సులోచనాలు; ఉపనేత్రాలు; * spectacular, adj. కళ్లు జిగేలుమనిపించే; * spectators, n. pl. ప్రేక్షకులు; చూపరులు; ఈక్షకులు; * spectrograph, n. వర్ణపటలేఖిని; వర్ణమాలాచిత్రం; వర్ణలేఖిని; * spectrometer, n. వర్ణపటమాపకం; * spectroscope, n. వర్ణపటదర్శని; వర్ణమాలాదర్శని; * spectroscopy, n. వర్ణమాలాదర్శనం; వర్ణమాలని అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం; ** Raman spectroscopy, ph. రామన్ వర్ణమాలాదర్శనం; * spectrum, n. వర్ణపటం; వర్ణమాల; కాంతిని గాజు పట్టిక ద్వారా పంపితే కనిపించే సకలవర్ణ పటం; * speculation, n. సట్టా; ** speculation business, ph. సట్టా వ్యాపారం; * speech, n. (1) ప్రసంగం; ఉపన్యాసం; (2) వాక్కు; ఉక్తి; ** gracefulness of speech, ph. వాగ్విలాసం; ** keynote speech, ph. కీలకోపన్యాసం; ** telegraphic speech, ph. తంత్యోక్తి; * speed, n. వేగం; వడి; జోరు; ధృతి; త్వరితం; జవం; see also haste; ** high speed, ph. శరవేగం; జవాతిశయం; * spell, n. మంత్రశక్తి; మంత్రం; * spell, v. i. వర్ణక్రమం చెప్పగలుగు; * spelling, n. వర్ణక్రమం; పదగుణితం; వ్రాకట్టు; స్పెల్లింగు; * spend, v. i. ఖర్చుపెట్టు; వ్యయపరచు; * sperm, n. శుక్రం; రేతస్సు; * sperm cell, n. శుక్ర కణం; * spermatorrhea, n. శుక్ర నష్టం; శుక్ర స్రావం; * spermatozoa, n. శుక్ర కణం; పురుష బీజకణం; * spend, v. i. (1) ఖర్చు పెట్టు; వెచ్చించు; వ్యయపరచు; (2) గడుపు; ** spend some time, ph. కొంత కాలం గడుపు; * sperm, n. వీర్యం; పురుష జననాంగాలలో తయారయే వీర్య కణాలు; rel. semen; * spew, v. t. వెళ్లగక్కు; * sphenoid bone, n. కీలాస్థి; జతూకాస్థి; a compound bone that forms the base of the cranium, behind the eye and below the front part of the brain; * sphere, n. (1) గోళం; ఉండ; (2) మండలం; ప్రదేశం; ఆవరణం; ** sphere of action, ph. వ్యవహార మండలం; * spherical, adj. గోళాకార; గోళీయ; * spheroid, n. గోళాభం; * spheroidal, adj. గోళాభీయ; * Spica, n. చిత్ర; చిత్రా నక్షత్రం; కన్యారాశిలో నక్షత్రం; * spice, n. కటువు; కారము; * spick and span, ph. [idiom] నిగనిగలాడేటట్లు; * spicy, adj. కారం; కటు; ** spicy substance, ph. కారపు వస్తువు; కటు ద్రవ్యం; * spider, n. సాలీడు; సాలెపురుగు; నేతపురుగు; అష్టపాది; తంతునాభం; ఈగపులి; లూతపురుగు; అల్లికపురుగు; * spies, n. pl. చారులు; గూఢచారులు; * spike, n. శంకువు; * spill, v. i. ఒలుకు; పొర్లు; * spill, v. t. ఒంపు; తొళికించు; ఒలికించు; * spillway, n. పొర్లుకట్ట; పొర్లుమదుం; తొళకరి తోము; ఒలుకుదారి; ప్రవాహ మార్గం; మరిగొమ్ము; అలుగు; పరీవాహం; * spin, v. t. వడుకు; * spin, n. (1) ఆత్మభ్రమణం; భ్రమణం; (2) [idiom] ఉన్న విషయాన్ని తనకి అనుకూలంగా మలిచి చెప్పడం; (3) [phy.] అణుప్రమాణంలో ఉండే రేణువులకి సహజసిద్ధంగా ఉండే ఒక లక్షణం; ఒక ఎలక్ట్రానుకి "స్పిన్" ఉందంటే అది బొంగరంలా తిరుగుతోందని వ్యాఖ్యానించకూడదు; బొంగరం లాగనే కొన్ని పరమాణు రేణువులు కూడ సహజసిద్దమైన కోణీయ భారవేగం (intrinsic angular momentum) అనే గణిత లక్షణాన్ని ప్రదర్శిస్తాయి కనుక వాటికి "స్పిన్" ఉందని చమత్కరిస్తాము; ** spin angular momentum, ph. భ్రమణ కోణీయ భారవేగం; * spinach, n. గోళికూర; పాలక్; దుంపబచ్చలి వంటి ఆకు కూర; చుక్కాకు; [bot.] ''Spinacia oleracea''; * spinal, adj. మైరవ; మజ్జా; సుమామ్న; ** spinal canal, ph. మజ్జా నాళిక; సుమామ్న నాళిక; ** spinal cord, ph. వెన్నుపాము; మజ్జా రజ్జువు; సుమామ్న నాడి; కశేరుక నాడి; మేరువు; కుండలి; ** spinal vertebra, ph. వెన్నుపూసలు; * spindle, n. కదురు; తుర్కం; నూలు వడికే కదురు; తంతుకాష్ఠం; * spine, n. వెన్ను; వెన్నెముక; * spinster, n. (1) అవివాహిత; బ్రహ్మచారిణి; ప్రస్తుతం పురుష సంపర్కం లేని ఆడది; భర్త లేని స్త్రీ; విధవ కాదు, కన్య కాదు; (2) నూలు వడికే స్త్రీ; * spiral, n. సర్పిలం; మురి; శంఖావర్తం; ** right-handed spiral, ph. ఎల మురి; * spiral, adj. సర్పిల; శంఖాకార; శంఖావర్త; ** spiral-shaped, ph. సర్పిలాకృతి; * spirit, n. (1) ఆత్మ; జీవాత్మ; అంతరాత్మ; మూలశక్తి; (2) ప్రేతాత్మ; పిశాచం; దయ్యం; (3) మూలార్థం; అంతరార్థం; పరమార్థం; (4) సారా; మద్యం; ద్రావకం; (5) స్పూర్తి; ఉత్సాహం; ** finite spirit, ph. ప్రత్యగాత్మ; ** infinite spirit, ph. అనంతాత్మ; ** spirit lamp, ph. సారా దీపం; మద్యార్కదీపం; స్పిరిట్ దీపం; ** spirit of cooperation, ph. సహకార స్పూర్తి; * spiritual, adj. ఆధ్యాత్మిక; పారమార్థిక; ఆధిదైవిక; ఆత్మజ్ణాన; ఆత్మిక; * spiritualism, n. ఆధ్యాత్మిక వాదం; * spirulina, n. స్పిర్యులీనా; an organism that grows in both fresh and saltwater; It is a type of cyanobacteria, which is a family of single-celled microbes that are often referred to as blue-green algae. * spit, n. ఉమ్మి; లాలాజలం; * spit, v. i. ఉమ్ము; * spite, n. కార్పణ్యం; జుగుప్స; * spittoon, n. కాళంజి; తమ్మ పడిగె; ఉమ్మి వేసే గిన్నె; * spittle, n. ఉమ్మి; లాలాజలం; * splash, v. t. చిందించు; * splash, v. i. చిందు; * splatter, v. i. చిందు; * spleen, n. ప్లీహం; గోళాకారపు ఎరన్రి గ్రంధి; * splendid, adj. ఉజ్వల; జేగీయమాన; * splendor, n. వైభవం; * splice, n. అతుకు; * splint, n. బద్ద; కొయ్య బద్ద; దెబ్బలు తగిలినప్పుడు కట్టు కట్టడానికి అప్పుడప్పుడు వాడే సాధనం; * splinter, n. పేడు; పుల్ల; పుడక; చీలిక; యష్టి; * splinter, v. t. చీలిపోవు; విడిపోవు; * split, n. చీలిక; చీరిక; * split, adj. చీలబడ్డ; చీల్చిన; * split, v. t. చీరు; చీల్చు; చించు; వ్రచ్చు; వ్రక్కలించు; ఛేదించు; ** split chickpeas, n. శనగపప్పు; ** split peas, n. బటానీ పప్పు; * splitting, n. పరిస్పోటనం; * spoke, n. శలాకం; ఊస; చువ్వ; ఆకు; లాక; probe; pin; peg; ** spoked wheel, ph. ఆకుల చక్రం; * spoke, v. t. past tense of "speak;" * spoil, v. i. చెడు; పాడగు; బెడియు; ఆరుమూడగు; బుసిపోవు; కర్యావైకల్యమగు; * spondee, n. [prosody] ఛందస్సులో రెండు గురువులు వచ్చే గణం; గగ; * spondylosis, n. వెన్నుముకలో అరుగుదల (degeneration) వలన వచ్చే జబ్బుని డిజెనెరేటివ్ డిస్క్ డిసీజ్ (degenerative disc disease) లేదా స్పాండెలోసిస్ (spondylosis) అంటారు; ** cervical spondylosis, ph. మెడలో వస్తే సెర్వికల్ స్పాండెలోసిస్ అంటారు; స్పాండెలోసిస్ వలన మెడలో వెన్నుపాము నలిగితే దాన్ని మైలోపతి (myelopathy) అంటారు. ** lumbar spondylosis, ph. నడుములో వస్తే లంబార్ స్పాండెలోసిస్ అంటారు. * sponge, n. (1) స్పంజి; నీటిని పీల్చే పదార్థం; (2) ఒక రకం సముద్రపు జంతువు; * sponsored, adj. ప్రాయోజిత; మనకు ఉచితం, వారికి భవిష్యత్తులో ప్రత్యక్షం గా కానీ పరోక్షంగా కానీ ఆర్జనం; * sponsors, n. ప్రాయోజితులు; * spontaneous, adj. అయత్నకృత; ఆకస్మిక; ఐచ్ఛిక; సద్యస్పూర్తితో; ** spontaneous process, ph. ఆకస్మిక ప్రక్రియ; ఐచ్ఛిక ప్రక్రియ; In thermodynamics, a spontaneous process is a process which occurs without any external input to the system; ** spontaneous reaction, ph. ఆకస్మిక ప్రక్రియ; ఐచ్ఛిక ప్రక్రియ; A spontaneous reaction is a chemical reaction which is a spontaneous process under the conditions of interest; * spontaneity, n. సద్యస్పూర్తి; * spoon, n. చెంచా; ఉద్దరిణి; గరిటె; పాణికి; స్పూను; దర్వి; ** deflagrating spoon, ph. ఒంపు గరిటె; మంట గరిటె; పోపు గరిటె; ఉద్దహన చెంచా; ** perforated spoon, ph. జల్లి గరిటె; ** table spoon, ph. చెంచా; 15 ml ప్రమాణం; ** tea spoon, ph. మెల్లి గరిటె; 5 ml ప్రమాణం; * spoonerism, n. అస్తవ్యస్త పదప్రయోగం; స్పూనరీయం; a linguistic somersault that turns a "well-oiled bicycle" into a "well-boiled icicle" and "tinglish errors" into "English terrors"; (ety.) named after Rev. William Archibald Spooner (born 1844); Examples in Telugu include, "చొక్కరు, నిక్కా", పుహం, సింలి"; * sporadically, adv. అప్పుడప్పుడు; చిలకేటుగా; * spore, n. సిద్ధబీజం; * sport, n. సయ్యాట; అలవోక; క్రీడ; కేళి; హేల; లీల; చీటకం; ఆట; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: sport, game, recreation, hobby * ---A ''sport'' is an activity that requires physical effort and skill, has rules and is done in competition. Use ''recreation'' to talk about all activities that people do in order to relax. Use ''game'' to talk about a particular competition in a sport. You can also use ''game'' to talk about a competition requiring mental skill, knowledge and luck: a game of cards. A ''hobby'' is an activity that you do in your spare time.''' |} * * sportsman, n. ఆటగాడు; చీటకుడు; * spot, n. (1) మచ్చ; డాగు; (2) స్థానం; ప్రదేశం; * spotless, adj. నిరంజన; * spouse, n. జీవిత భాగస్వామి; * spout, n. జలదారి; * spp., suff. జాతిది; ద్వినామ పద్ధతిలో జంతువుల పేర్ల చివరకాని, మొక్కల పేర్ల చివర ఈ అక్షరాలు వస్తే ఆ ప్రాణి జాతి ఇదమిత్థంగా తేలలేదని అర్థం; * sprain, n. ఇరుకు; బెణుకు; * spray, v. t. చిమ్ము; జల్లు; ఎగజల్లు; చిలకరించు; * spray, n. శీకరము; జల్లు; * sprayer, n. చిమ్మనగ్రోవి; చిమ్ముకారి; * spread, v. i. వ్యాపించు; విస్తరించు; అత్తమిల్లు; ఉ. "అంగళ్ల ముంగిళ్ల నత్తమిల్లిన ముత్తియంపు రంగవల్లుల మీద" - జైమిని భారతం * spread, v. t. పరుచు; నెరుపు; వెదజల్లు; జల్లు; పంచారించు; పంచు; * spread, n. (1) పరుచుకొనేది; నెరుపుకొనేది; పులుముకొనేది; (2) విస్తృతి; ** bed spread, ph. పరుపుమీద పరుచుకొనేది; దుప్పటి; ** bread spread, ph. రొట్టె మీద రాసుకొనేది; * sprig, n. (1) రెమ్మ; రెబ్బ; (2) మొలక; పిలక; (3) పిల్లకాయ; వంశాకురం; ** sprig of curry plant, ph. కరివేపాకు రెబ్బ; ** sprig of banana plant, ph. అరటి పిలక; * spring, n. (1) వసంతం; వసంత కాలం; వసంత రుతువు; (2) నీటిబుగ్గ; జల; జెల; ఊట; ఎగదట్టిక; ఉద్గమం; (3) తీగచుట్ట; స్ప్రింగు; ** hot water spring, ph. వేడినీటి జల; వేడినీటి బుగ్గ; ** spring equinox, ph. వసంత విషువత్; ** spring tide, ph. నిండు పోటు; పౌర్ణమికి, అమావాస్యకీ బాగా ఉదృతంగా వచ్చే పోటు; * sprinkle, v. t. జల్లు; ఎగజల్లు; చిలుకు; చిలికించు; చిమ్ము; ప్రోక్షించు; * sprinkle, n. తూర; జల్లు; వాన జల్లు; * sprinkler, n. ప్రోక్షకి; ప్రోక్షకుడు; * sprint, n. పరిగెత్తు; దౌడుతీయు; * sprout, v. i. మొలుచు; అంకురించు; పొటమరించు; కందళించు; * sprouts, n. మొలకలు; నారు; నవోద్భిజాలు; అభినవోద్భిజాలు; అంకురాలు; ఈరికలు; కందళికాలు; shoots; * spun, adj. వడకిన; ** spun yarn, ph. వడకిన నూలు; దారం; * spur, n. కయ్య; చీలిక; పక్క దారి; * spurious, adj. ప్రక్షిప్త; * sputum, n. ఉమ్మి; * spy, n. చారుడు; చారిణి; గూఢచారి; * spycraft, n. గూఢచర్య; అపసర్పణం; * sphygmomanometer, n. రక్తపు పోటు లేదా BP కొలిచే పరికరము * squabble, n. తగాదా; తోకపీకుడు; కలహం; జగడం; * squall, n. జడిజల్లు; జడివాన; కొద్దికాలంపాటు ఉధృతంగా పడే వాన; * squander, v. t. దుర్వినియోగం చేయు; దుర్‌వ్యయం చేయు; వృధా చేయు; నిర్లక్ష్యంగా ఖర్చు పెట్టు; * square, adj. చతురస్ర; వర్గ; ** square foot, ph. చతురపుటడుగు; ** square root, ph. వర్గమూలం; ** square wave, ph. చతురస్ర తరంగం; * square, n. (1) చతురస్రం; సమచతురస్రం; చదరం; నలుచదరం; చవుకం; చచ్చవుకం; ఎదురెదురు భుజాలు సమంగానూ, సమాంతరంగానూ ఉండి నాలుగు సమకోణాలు ఉన్న చతుర్భుజం; (2) వర్గం; (3) కూడలి; శృంగాటకం; రచ్చబండ; ** carpenter's square, ph. మూలమట్టము; ** inverse square, ph. విలోమ వర్గం; ** perfect square, ph. (1) చచ్చవుకం; నలుచదరం; సంపూర్ణ చతురస్రం; (2) సాంగమైన వర్గు; * squash, n.ఒక రకం గుమ్మడి కాయ; దోసకాయ; ** chayote squash, ph. బెంగుళూరు వంకాయ; ** squash gourd, ph. గుమ్మడి కాయ; * squat, v. i. గొంతుక్కూర్చొను; గొంతుకలా కూర్చొను; * squeak, v. i. కిర్రుమను; కీచుమను; * squeeze, v. t. (1) నొక్కు; పిండు; పిసుకు; (2) ఇరికించు; * squint, n. మెల్ల; * squire, n. కామందు; భూస్వామి; a large land owner; * squirrel, n. ఉడుత; * squishy, adj. పిసపిసలాడు; పిసకడానికి వీలుగా ఉండు; మెత్తగాను, తడిగాను ఉండు; * syrup, n. పాకం; ** corn syrup, ph. జొన్న పాకం; ** high-fructose corn syrup, ph. అతి-ఫలోజు జొన్న పాకం; * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 4: st-sz== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * stab, v. t. కత్తితో పొడుచు; * stability, n. నిశ్చలత; స్థిరత్వం; సుస్థిరత్వం; నిలకడ; స్థయిర్యం; స్థాయిత్వం; ప్రతిష్ఠ; * stabilization, n. స్థిరీకరణ; * stable, n. (1) నిశ్చలం; స్థిరం; సుస్థిరం; (2) గుర్రాలసాల; అశ్వశాల; కొట్టం; మందడి; లాయం; * stack, n. దొంతర; దొంతి; బొత్తు; వాము; * stack, v. t. దొంతి పెట్టు; పేర్చు; * staff, n. (1) దండము; కర్ర; గడ; (2) సిబ్బంది; అధికారవర్గం; నౌకర్లు; * stag, n. మగ లేడి; జింక; * stage, n. (1) దశ; మజిలీ; అంచె; (2) వేదిక; (3) రంగం; రంగస్థలం; నాటకరంగం; ** backstage, ph. నేపథ్యం; నైపథ్యం; ** stage fright, ph. సభాకంపం; సభలో మాట్లాడడానికి భయపడడం; ** stage lighting, ph. రంగోద్దీపనం; ** stage manager, ph. సూత్రధారుడు; * stage, v. t. నాటకమాడు; మభ్యపరచు; * stagnation, n. స్తబ్దత; ఎదుగు బొదుగు లేకుండా ఉండిపోవడం; * stain, n. మరక; డాగు; కళంకం; చార; ** blood stain, ph. రక్తపు మరక; రక్తపు డాగు; ** water stain, ph. నీటి చార; * staining, n. వర్ణసంధానం; అభిరంజనం; * stainless, adj. నిష్కళంకం; మచ్చలేని; అకళంకము; * staircase, n. మేడ మెట్లు; సోపానశ్రేణి; మెటికలు; తాపలు; * stairs, n. మేడ మెట్లు; సోపానశ్రేణి; మెటికలు; తాపలు; * stake, n. (1) శంకువు; (2) పణం; పణితం; ఒడ్డిమి; ఒడ్డిదం; పన్నిదం; జూదంలో ఒడ్డే పందెం; * stakeholder, n. ఒడ్డిమిదారు; * stale, adj. అడవ; పాచిపోయిన; తాజాతనం కోల్పోయిన; పాతబడిన; ** stale food, ph. పాచిపోయిన ఆహారం; ** stale smell, ph. ముక్క వాసన; అడవ వాసన; ** stale stuff, ph. అడవ సరుకు; * stalemate, n. ప్రతిష్టంభం; తట్టు; * stalk, n. (1) కాండం; గడ; (2) తొడిమె; * stalk, v. t. వేటాడు; పొంచియుండు; * stall, n. (1) బడ్డీ; వ్రజం; దుకాణం; అంగడి; కొట్టు; ఖద; (2) సాల; పశువుల సాల; (3) పని చెయ్యడం మాని ఆగిపోవడం; విమానం ఎగురుతూన్నపుడు రెక్కలని పైకి ఎత్తే బలం విమానం బరువుని అధిగమించలేని పరిస్థితి; * stallion, n. మగ గుర్రం; గుండు; * stalwart, n. దిట్ట; * stamen, n. కేసరములు; కింజిల్కములు; పురుషపత్రములు; మగ పువ్వు లోని పుప్పొడి రేణువులు; * stamina, n. ఓపిక; సత్తా; సహనశక్తి; సామర్థ్యం; * staminode, n. వంధ్యకేసరం; పుప్పొడితిత్తిలేని పుంకేసరం; * stammer, n. నత్తి; * stammer, v. t. నత్తితో మాట్లాడు; * stamp, n. (1) తపాలాబిళ్ల; సికా; స్టేంపు; (2) ముద్ర; మొహరు; ** postage stamp, ph. తపాలా బిళ్ల; తపాలా ముద్ర; ** stamp of approval, ph. ఆమోద ముద్ర; * stamp, v. t. ముద్రకొట్టు; ముద్రవేయు; టపటపా బాదు; * stamped, n. ముద్రాంకితము; * stampede, n. దొమ్మీ; తొక్కిసలాట; * stamping, n. ముద్రకొట్టుట; ముద్రవేయుట; * stance, n. స్థిరచిత్తము; నిశ్చితాభిప్రాయము; ఉద్దేశము; భంగిమ; * stand, n. (1) నిలిపే స్థలం; స్థావరం; (2) బడ్డీ; మంచె; (3) దిమ్మ; ** bus stand, ph. బస్సులు నిలిచే స్థలం; ** concession stand, ph. రాయితీ బడ్డీ; ** cycle stand, ph. సైకిళ్లు నిలిపే స్థలం; ** lamp stand, ph. దీపపు దిమ్మ; * stand, v. i. (1) నిలబడు; (2) భరించు; సహించు; తట్టుకొను; ** I cannot stand this heat, ph. ఈ వేడి నేను భరించలేను; * stand down, ph. తగ్గు; దిగు; * standard, adj. ప్రామాణిక; * standard, n. (1) స్థాయి; అంతస్తు; తరగతి; (2) ప్రమాణం; ప్రామాణికం; ఆదర్శం; ** aesthetic standard, ph. అలంకారిక ప్రమాణం; ** aristocratic standard, ph. కులీన ప్రమాణం; ** colloquial standard, ph. వ్యావహారిక ప్రమాణం; ** global standard, ph. భౌగోళిక ప్రమాణం; ** prescribed standard, ph. నిర్దేశిత ప్రమాణం; ** Indian Standard Time, ph. భారతీయ ప్రామాణిక సమయం; ** regional standard, ph. ప్రాంతీయ ప్రమాణం; ** standard time, ph. ప్రమాణ కాలం; ప్రామాణిక సమయం; ** sub-standard, ph. న్యూన ప్రామాణికం; * standardization, n. స్థాయీకరణం; స్థిరీకరణం; ప్రామాణీకరణం; * standardize, v. t. స్థాయీకరించు; ప్రమాణీకరించు; స్థిరీకరించు; * standing, adj. నిలబడి ఉన్న; ప్రస్తుతం అమలులో ఉన్న; ** standing orders, ph. స్థిరాజ్ఞలు; ** standing waves, ph. స్థిర తరంగాలు; నిలకడ తరంగాలు; * stanza, n. చరణం; పద్యం; * stapes, n. కర్ణాంతరాస్థి; అంకెవన్నె ఎముక; రికాబు; మధ్య చెవిలో ఒక ఎముక; ఇదే మానవ శరీరంలో అతి చిన్నదైన ఎముక; * staple, adj. ముఖ్యమైన; ప్రధానమైన; ** staple food, ph. ముఖ్యమైన ఆహారం; * staple, n. (1) నాగవాసం; మడతపిన్ను; కాగితాలని కట్టడానికి వాడే పిన్నులాంటి ఉపకరణం; (2) పింజ; పత్తి గింజల పరిమాణాన్ని తెలిపే ఒక కొలత; ** long staple, ph. పొడుగు పింజ; పొడుగు గింజ; ** long staple cotton, ph. పొడుగు పింజ పత్తి; * stapler, n. నాగవాసిని; * star, n. నక్షత్రం; తార; తారక; చుక్క; ** cinema star, ph. సినిమాతార; తెర తార; ** collapsed star, ph. కూలిన తార; నల్ల నక్షత్రం; ** evening star, ph. పగటిచుక్క; ** morning star, ph. పగటిచుక్క; ** star cluster, ph. నక్షత్రరాశి; ** starboard side, ph. వెలపల; బోడిద; బండికి కుడి వైపు; right side of a boat, ship, aircraft or any vehicle; In ancient times the rudder was located on the right side (the 'Styri' = rudder side) and loading/unloading done from the other side) * starch, n. పిండి; పిండి పదార్థం; గంజి; మండము; * starch, v. t. గంజిపెట్టుట; * star gooseberry, n. రాచ ఉసిరిక; రాచ ఉసిరి; [bot.] ''Averrhoa acida'' of the Oxalidaceae family; * star fruit, n. కరంబోలా; కమారంగా; [bot.] ''Averrhoa carambola'' of the Oxalidaceae family; * start, v. i. (1) ఉలిక్కిపడు; తుళ్లిపడు; భయపడు; (2) బయలుదేరు; * start, v. t. (1) మొదలుపెట్టు; ఆరంభించు; ఉపక్రమించు; ప్రారంభించు; కానివ్వు; (2) నడపడం మొదలు పెట్టు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''---Usage Note: start, begin * ---Usually, these words mean the same thing. However, ''start'' has some special meanings. Use ''start'' to talk about making a machine work: start your car! You could also use ''start'' to talk about making something begin to exist: He started a new business.''' |} * * startle, v. i. ఉలికిపడు; తుళ్లిపడు; అదరిపడు; భయపడు; * startle, v. t. భయపెట్టు; * startup, n. అంకుర సంస్థ; అంకుర వ్యాపారం; అభినవోద్భిజ సంస్థ; మొలక పొత్తు; మొలక కూటమి; * starve, v. i. పస్తు ఉండు; తిండి లేకుండా ఉండు; * starve, v. t. పస్తు పెట్టు; తిండి లేకుండా మాడబెట్టు; * starveling, n. అక్కుపక్షి; ఆకలికి బక్కచిక్కిన జీవి; * state, n. (1) స్థితి; సంస్థితి; పరిస్థితి; దశ; స్థాయి; అవస్థ; (2) రాజ్యం; రాష్ట్రం; ** drunken state, ph. మందుపట్టు మీద ఉన్న స్థితి; ** equilibrium state, ph. సమతా స్థితి; ** excited state, ph. ఉద్రిక్త స్థాయి; ఉద్రిక్త స్థితి; ** ground state, ph. భూ స్థాయి; భూస్థితి; ** welfare state, ph. శ్రేయోరాజ్యం; * state, v. t. చెప్పు; నుడువు; వక్కాణించు; * statement, n. (1) ప్రవచనం; సూక్తం; కంఠోక్తి; (2) వాంగ్మూలం; (3) యాదాస్తు; హిస్సాబు; memorandum; ** deathbed statement, ph. మరణ వాంగ్మూలం; ** oral statement, ph. వాంగ్మూలం; ** written statement, ph. కైఫీయతు; * statesman, n. రాజ్యతంత్రి; రాజ్యాంగవేత్త; * statesmanship, n. రాజ్యతంత్ర చతురత; రాజనీతిజ్ఞత; రాజకీయ కుశలత; * static, adj. స్థిర; నిశ్చల; ** static electricity, ph. స్థిర విద్యుత్తు; a stationary electric charge, typically produced by friction, which causes sparks or crackling or the attraction of dust or hair; * static, n. (1) స్థిర విద్యుత్తు; (2) రొద; * statics, n. స్థితి శాస్త్రం; సమతౌల్యం యొక్క లక్షణాల అధ్యయనం; వస్తువులపై బలములు ప్రసరించినప్పుడు అవి సమతౌల్యం మీద చూపే ప్రభావాన్ని గురించి విచారించే శాస్త్రం; ** hydrostatics, ph. జలస్థితి శాస్త్రం; * station, n. తావు; నిలయం; ఆగాణం; స్థలం; ప్రదేశం; స్థావరం; ఇరవు; చావడి; వ్రజం; కొట్టం; కళ్ళం; శాల; ఠాణా; స్టేషను; ** ground station, ph. భూస్థావరం; ** police station, ph. కొత్వాలు చావడి; పొలీసు ఠాణా: ప్రోపోరు ఆగాణం; ** railway station, ph. రైలు కొట్టం; రైలు శాల; రైలు స్టేషను; * stationary, adj. స్థావర; స్థిర; స్థాన్ను; స్తంభ; స్తబ్ధ; ప్రతిష్ఠిత; అచల; నిష్పంద; నియత; నిలకడ అయిన; చలనం లేని; ప్రచలిత; * stationary, n. అచలనం; స్థావరం; స్థిరం; నియతం; స్తబ్ధం; ప్రచలితం; * stationery, adj. రాతకి సంబంధించిన; ** stationery store, ph. కాగితాలు; కలాలు; మొదలైన రాత పనిముట్లు దొరికే కొట్టు; * statistic, n. విస్తృతమైన దత్తాంశనిది యొక్క లక్షణాలని క్లుప్తంగా సూచించే సంఖ్య; a fact or piece of data from a study of a large quantity of numerical data; * statistical, adj. సాంఖ్య; గణాంక; ** statistical profile, ph. గణాంక వైఖరి; * Statistics, n. (1) సంఖ్యాశాస్త్రం; గణాంక శాస్త్రం; మచ్చుకి ఆధారంగా చేసుకుని అసలు నిజస్వరూపం నిర్ధారించే శాస్త్రం; Statistics is the science of gathering, describing, and analyzing data; (2) గణాంకాలు; సంఖ్యాక్రమాలు; Statistics are the actual numerical descriptions of sampled data such as mean, variance, median, etc.; ** Bayesian statistics, ph. బేస్ గణాంకశాస్త్రం; ** official statistics, ph. అధికార గణాంకాలు; * statue, n. ప్రతిమ; విగ్రహం; మూర్తి; * status, n. అంతస్తు; హోదా; పరపతి; స్థితి; పదవి; ప్రతిపత్తి; ** independent status, ph. స్వతంత్ర ప్రతిపత్తి; ** special status, ph. ప్రత్యేక ప్రతిపత్తి; ప్రత్యేక హోదా: ** status quo ante, ph. యథాతథస్థితి; * statute, n. చట్టం; * statutory, adj. విధ్యుక్త; చట్టబద్ధ; చట్టసమ్మత; శాసనాత్మక; శాసనప్రోక్త; శాసన విహిత; * stay, v. i. ఉండు; ఉండండి; ** stay on the line, ph. టెలిఫోను మీద ఉండండి; * steadfastness, n. స్థైర్యం; తితీక్ష; * steady, adj. నిదానమైన; స్థిమితమైన; అచ్యుతమైన; * steadily, adv. నిలకడగా; నిదానంగా; స్థిమితంగా; నెమ్మదిగా; * steadiness n. నిలకడ; కుదిరిక; స్థైర్యం; * steady state, adj. కూటస్థ; సర్వకాలములలో ఒకేలా ఉండునది; * Steady State Theory, ph. కూటస్థ వాదం; యథాస్థితి వాదం; అచ్యుత వాదం; * steal, v. t. దొంగిలించు; ఎత్తుకెళ్ళు; తస్కరించు; అపహరించు; * stealing, n. దొంగిలించడం; తస్కరించడం; అపహరణం; హరణం; * stealthy, adv. దొంగచాటుగా; గుప్తంగా; గూఢంగా; నక్కినట్లు; అదృశ్యమానంగా; మరొకరి కంట పడకుండా; * steam, n. ఆవిరి; నీటి ఆవిరి; ఊష్మం; ** steam engine, ph. ఆవిరి యంత్రం; * steamer, n. (1) ఆవిరిని పుట్టించే పాత్ర; (2) పొగ ఓడ; ఆవిరి యంత్రంతో నడిచే ఓడ; * stereotype, n. మూసధోరణి; * stearic acid, n. ఘృతికామ్లం; * steel, n. ఉక్కు; ** mild steel, ph. మేదక ఉక్కు; * steep, adj. ఎక్కువ వాలుగా ఉన్న; * steep, v. t. నానబెట్టు; తడుపు; * steeped, adj. భావన; నానబెట్టిన; తడిప్పేట్టిన; ** steeped ginger, ph. భావన అల్లం; * steerability, n. చోదనార్హత; చోదకశక్తి; చోదకత్వం; [[File:CopanNSouthCatherwood.jpg|thumb|right|stele=శిల్పాక్షరాలు ఉన్న పొడుగాటి శిల]] * stele, n. ప్రసరణ స్తంబం; పొడుగాటి రాయి * stellar, adj. నాక్షత్ర; నక్షత్రాలకి సంబంధించిన; * stellate, adj. నక్షత్రాకార; తారాకార; * stem, n. (1) కాడ; కాండం; బోదె; (2) వంశమూలం; అంకురం; ** stem cells, ph. అంకుర కణాలు; మూల కణాలు; * stem, v. t. (1) అదుపులో పెట్టు; ఆపు; నిరోధించు; (2) పుట్టు; ఉద్భవించు; (note) విరుద్ధార్థములతో ఉన్న మాట; * stench, n. కుళ్లుకంపు; దుర్వాసన; కంపు; * stenosis, n. రక్తనాళపు ద్వారం సన్నబడుట; నాళపు ద్వారం సన్నబడుట; * step, n. (1) మెట్టు; పర్వం; (2) అడుగు; ** step forward, ph. ముందంజ వేయు; ముందుకి వచ్చు; ముందడుగు వేయు; * stepfather, n. సవితి తండ్రి; మారటి తండ్రి; * stepmother, n. సవితి తల్లి; మారటి తల్లి; * steps, n. (1) మెట్లు; సోపానాలు; పావంచాలు; (2) అడుగులు; ** hasty and rash steps, ph. దుందుడుకు అడుగులు; * stereotype, n. గతానుగతికం; మార్పులేనిది; * stereotypically, adv. గతానుగతికంగా; * sterile, adj. బంజరు; గొడ్డుపోయిన; వంధ్య; * sterility, n. వంధ్యత్వం; * sterilization, n. బంజరు చెయ్యడం; వంధ్యీంచడం; సంతాన నిరోధక చికిత్స; * stern, n. పడవ వెనుకభాగం; * sternum, n. ఉరస్థి; రొమ్ము ఎముక; బోర ఎముక; * sternutation, n. తుమ్ము; * steroid, n. ఘృతార్ధం; నెయ్యివంటి పదార్థం; ** steroid hydrocarbon, ph. ఘృతార్థ ఉదకర్బనం; * sterol, n. [chem.] ఘృతాల్; * stethoscope, n. పరిశ్రావకము; ఛాతీ శోధిని; గుండె, ఊపిరితిత్తులు, పొట్ట, మొదలైన అంతర్గత అంగధ్వనులని వినడానికి వైద్యులు ఉపయోగించు శ్రవణ పరికరము; from the Greek "stéthos" = chest, and "skopéin" = explore, observe; * steward, n. m. సారథి; కార్యదక్షుడు; * stewardess, n. . సారథి; ఆకాశకన్య; * stewardship, n. సారథ్యం; * stick, n. (1) పుల్ల; దండం; కర్ర; (2) వత్తి; * incense stick, ph. అగరువత్తి; * stick, v. i. అంటుకొను; * stick, v. t. అంటించు; * sticklac, n. ముడి లక్క; * stiff, adv. బింకంగా; బటువుగా; * stiffness, n. ధార్‌ష్ట్యము; బింకం; ధారుడ్యం; బటుత్వం; * stigma, n. (1)[bot.] కీలాగ్రం; పుషె్పూని; ఆడ పువ్వు లో పుప్పొడిని అందుకునే భాగం; (2) మచ్చ; నింద; కళంకం; * still, adj. నిలకడ; * still, n. బట్టీ; దిగమరిగించే సాధనం; బీరు ని బట్టీ పట్టగా విస్కీ వస్తుంది; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE: still and yet * Use ''still'' to talk about a situation that continues to exist at the present time. ''Still'' is usually used before the verb: I still see Karthik from time to time. If the verb is “be”, ''still'' comes after it: I hope this food is still good. Usually, ''yet'' is used at the end of a sentence: Is Radha back from school yet?''' |} * * still, adv. ఇంకా; * still more, ph. ఇంకొంచెం; మరికొంచెం; * stills, n. [cinema] నిశ్చల చిత్రాలు; నిశ్చలన చిత్రాలు; * stimulants, n. ఉత్తేజకాలు; ప్రచోదనాలు; ఉద్దీపకాలు; many of the caffeine-containing foods such as coffee, cocoa, and chocolate contain mild doses of the stimulant at relatively harmless levels; the stimulant arecoline found in betel nuts is also relatively mild; examples of more potent and dangerous stimulant drugs are nicotine and cocaine; * stimulus, n. ఉద్దీపకం; * sting, n. కుట్టు; కాటు; ** bee sting, ph. తేనెటీగ కుట్టు; తేనెటీగ కాటు; ** mosquito sting, ph. దోమ కుట్టు; దోమకాటు; * stingy person, n. లోభి; అల్పంపచుడు; * stink, n. కంపు; * stinking, adj. కంపూయమైన; కంపుగొట్టేటి; * stink, v. i. కంపుకొట్టు; * stipend, n. వేతనం; భరణం; వరుమానం; * stipulated, adj. విహిత; నిర్ణీత; నిర్దేశించిన; విధించబడ్డ; శాస్త్రోక్తంగా చెప్పబడ్డ; ** stipulated functions, ph. విహిత కర్మలు; విధించబడ్డ పనులు; * stipulated, n. విహితము; * stir, v. i. కదులు; కదలాడు; * stir, v. t. కదుపు; కదుల్చు; తిప్పు; * stirrer, n. తిప్పుడు పుడక; గరిటె; కలువరి; కల్వరి; కలివెన; * stirrup, n. రికాబు; అంకెము; అంకవన్నె; * stitches, n. pl. కుట్లు; టాకీలు; * stochastic, adj. యాదృచ్ఛిక; same as random; ** stochastic process, ph. యాదృచ్ఛిక ప్రక్రియ; * stock, n. (1) నిల్వ; నిలువ; సరకు; (2) కంపెనీలో వాటా; * stockings, n. pl. మేజోళ్లు; కాల్తిత్తులు; sox; * stoic, n. విరాగి; స్థితప్రజ్ఞ; * stoicism, n. వైరాగ్యం; విరాగం; స్థితప్రజ్ఞతావాదం; * stolen, adj. దొంగ; * stomach, n. (1) కడుపు; పొట్ట; డొక్క; కుక్షి; ఉదరం; గర్భం; (2) జీర్ణాశయం; జీర్ణకోశం; జఠరం; ఆమాశయం; ** stomach juices, ph. జఠర రసాలు; * stomata, n. పత్రరంధ్రములు; ఆకుబెజ్జములు; * stomatitis, n. నోటిపూత; అస్యపాకం; * stone, n. (1) రాయి; శిల; అశ్మము; పాషాణం; ప్రస్తరం; పత్తర్; కాంతం; (2) రత్నం; ** etched in stone, ph. శిలాక్షరములు; ** lodestone, ph. అయస్కాంతం; ** moonstone, ph. చంద్రకాంతం; ** precious stone, ph. రత్నం; ** semi-precious stone, ph. ఉప రత్నం; ** sunstone, ph. సూర్యకాంతం; ఒక రకం పొడి; ** stone age, ph. రాతియుగం; శిలాయుగం; అశ్మయుగం; (3) టెంక; ** stone mortar, ph. రుబ్బుఱోలు; ** stone smith, ph. వడ్డెరవాడు; ఱాతి కార్మారుఁడు; * stones, n. pl. రాళ్లు; * stool, n. (1) మలము; పురీషము (2) కుర్చీపీట; * stop, inter. ఆగు; * stop, n. (1) ఆగే చోటు; ఆగాణం; మజిలీ; విరామం; (2) [ling.] స్పర్శము; కంఠనాళంలో నుండి బయటకు వచ్చే గాలిని రెండు ఉచ్చారణాంగాల సహాయంతో ఆపడం; ** bilabial stop, ph. [phoen.] ఉభయోష్ట్య స్పర్శము; In phonetics and phonology, a bilabial stop is a type of consonantal sound, made with both lips (hence bilabial), held tightly enough to block the passage of air (hence a stop consonant). The most common sounds are the stops [p] and [b], as in English pit and bit; ** bus stop, ph. బస్సులు ఆగేచోటు; బస్సాగాణం; ** full stop, ph. పూర్ణ విరామం; రాతలో వాక్యాన్ని పూర్తి చేసినప్పుడు వాడే గుర్తు; ** velar stop, ph. [phoen.] హనుమూలీయ స్పర్శము; In phonetics and phonology, a velar stop is a type of consonantal sound, made with the back of the tongue in contact with the soft palate (also known as the velum, hence velar), held tightly enough to block the passage of air (hence a stop consonant). The most common sounds are the stops [k] and [ɡ], as in English cut and gut; * stop, v. i. ఆగు; మజిలీ చేయు; * stop, v. t. ఆపు; అరికట్టు; కట్టిపెట్టు; మాను; చాలించు; నిలుపు; నిలువరించు; అడ్డగించు; * stop and go, adj. నివర్తన; ఉండీ ఉడిగి; * stopcock, n. నిరోధిని; బిరడా; * stopover, n. మజిలీ; మకాం; ప్రయాణంలో ఆగేచోటు; * stopper, n. బిరడా; మూత; వారిణి; ఆపేది; * storage, adj. సంచాయక; * store, n. (1) కొట్టు; కొట్టుగది; లిబ్బి; కోఠీ; కోష్ఠాగారం; ఖానా; భాండాగారం; గరిస; (2) ఉగ్రాణం; అంగడి; సినం; ** data store, ph. దత్తాలయం; దత్తాఖానా; దత్తాకోఠీ; గరిస; ** drug store, ph. దవాఖానా; మందులకొట్టు; ** provisional store, ph. సినకొట్టు; సినాంగడి; * store, v. t. దాచు; భద్రపరచు; నిల్వ చేయు; * stork, n. గూడకొంగ; పెనుకొంగ; పెద్దకొంగ; ** open-bill stork, ph. నల్లకాళ్ళ కొంగ; ** painted stork, ph. ఎర్రకాళ్ళ కొంగ; * storm, n. తుపాను; గాలివాన; ** dust storm, ph. దుమారం; ** stormy wind, n. ఈదర గాలి; * story, storey, n. అంతస్తు; * story, n. (1) కథ; కత; వృత్తాంతం; ఉపాఖ్యానం; ఆఖ్యాయిక; ఆఖ్యానం; గాధ; ఇతిహాసం; నారాశంశ; తిత్తివ; (see also) tale; legend; epic; myth; fable; fiction; parable; allegory; narrative;(2) అంతస్తు; భవనంలో ఒక మట్టం; ** ancient story, ph. ఇతిహాసం; ** epic story, ph. పురాణగాధ; పెద్ద కథ; ** fabricated story, ph. కట్టుకథ; ** mini story, ph. పరికథ; ** prose story, ph. ఆఖ్యాయిక; ** real story, ph. నిజంగా జరిగిన కథ; ఆఖ్యాయిక; ** serialized story, ph. ఖండకథ; స్రవంతి; ** short story, ph. కథానిక; ఆఖ్యానకం; ** topic of story, ph. కథావస్తువు; ** true story, ph. ఆఖ్యాయిక; ** story within a story, ph. పిట్ట కథ; ఉపాఖ్యానం; * stout, adj. లావైన; బొద్దు; స్థూల; ** stout rope, ph. మోకు; * stoutness, n. లావుతనం; స్థౌల్యం; స్థాలిత్యం; * stove, n. కుంపటి; see also range; oven; * strabilis, n. వాతం; * straight, adj. తిన్ననైన; సరళ; రుజు; నేరు; నిటారైన; సీదా; సూటి; ** straight carbon chain, ph. సరళ కర్బన శృంఖలం; ** straight line, ph. సరళ రేఖ; ఋజు రేఖ; ఋజు పంక్తి; * straightforward, adj. సూటి; తిన్న; నికార్సు; * strain, n. (1) ప్రయాస; శ్రమ; (2) [biol.] జాతి; వంగసం; వంగడం; ** strain of bacteria, ph. సూక్ష్మజీవుల జాతి; * strainer, n. (1) చిల్లుల సిబ్బి; సిబ్బితట్ట; జల్లిమూకుడు; కర్కరి; చాలని; (2) వడపోత గుడ్డ; వడపోత కాగితం; * straits, n. s. జలసంధి; దూసేరు; రెండు పెద్ద జలాశయాలని (సముద్రాలని) కలిపే సన్నటి జలమార్గం; * strand, n. (1) కోవ; పేట; పాయ; పోచ; సరము; తంతువు; యష్టి; (2) ఇసక మేట; ** multiple strand, ph. బహుళ యష్టి; ** single strand, ph. ఏక యష్టి; ఏకావళి; * strand, v. i. దిగబడు; చిక్కుపడు; నట్టడు; * strange, adj. విచిత్రపు; వింత; పరిచయము లేని; అపరిచిత; ** strange particle, ph. వింత రేణువు; * strangeness, n. విచిత్రం; వైచిత్రి; వింత; ఎల్లిదం; * stranger, n. అపరిచితుడు; * stratagem, n. s. తంత్రం; పన్నాగం; పన్నుగడ; ఎత్తుగడ; దూరదృష్టితో చేసే తంత్రం; see also tactic; * strategically, adv. వ్యూహాత్మకంగా; * strategy, n. pl. పన్నాగాలు; ఎత్తుగడలు; వ్యూహాలు; స్ట్రాటజీ అనేది అంతిమ లక్ష్యాన్ని ఛేదించటానికి ఉండాల్సిన కార్యాచరణ ప్రణాళిక; స్ట్రాటజీ ప్లానింగ్ కి సంబంధించినది. అంటే స్ట్రాటజీ అనేది "ఎందుకు" అనే ప్రశ్న మీద ఆధారపడి "ఎందుకు" చేస్తున్నాం అనేది బయటకు కనిపించదు, నాయకుడికి తప్ప మరొకరికి తెలిసే అవకాశం ఉండదు. see also tactics; * stratification, n. పొరపొచ్చం; స్థలీకరణం; * stratified, adj. స్తరిత; * stratosphere, n. ఆస్తరావరణం; చైతన్యావరణము పైన 51 కిమీ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. ఎత్తు పెరిగే కొద్ది ఉష్ణోగ్రత పెరుగుతూ ఉంటుంది, అందుకనే ఇక్కడ కల్లోల స్థితి తక్కువ. ఇక్కడే వాణిజ్య విమానాలు తిరిగేది. ఓజోన్ పొర కూడా ఇక్కడే ఉంటుంది; * stratum, n. పొర; ఆస్తరం; స్తరం; * straw, n. (1) గడ్డి; ఎండుగడ్డి; (2) పోచ; ** paddy straw, ph. వరి గడ్డి; * streak, n. చార; చారిక; * stream, n. వాహిని; నది; అర్ణం; ఏఱు; ధుని; జంబాలిని; ప్రవాహిక; * streamers, n. pl. తలాటాలు; అలంకారానికి వాడే సన్నటి రంగురంగుల నగిషీ కాగితాలు; గుర్రాల తలలపై ఎగెరే అలంకారాలు; * street, n. వీథి; వాటిక; వాడ; రోడ్డు; ** main street, ph. రాజవీధి; మెయిన్ రోడ్డు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | ---USAGE NOTE: street, boulevard, and road * ---Usually, a street is within a town or city. A boulevard is a wide road, often with a median separator between opposing lanes of traffic. A road is usually in the country. However, the word road is used in the names of streets, especially wide ones, as in “Mount Road.” |} * * strength, n. బలం; బలీయత; సత్వం; సత్తువ; పటిమ; పటుత్వం; పటిష్టత; ఓపిక; త్రాణ; శక్తి; (rel.) energy, power, stamina; ** financial strength, ph. అర్థబలం; ** physical strength, ph. శారీరక బలం; అంగబలం; కండ బలం; * strengthen, v. t. శక్తివంతం చేయు; పటిష్టపరచు; దిట్టం చేయు; బలపరచు; నిబిడీకరించు; * stress, n. (1) ఒత్తిడి; రాపాటు; (2) మానసిక ఒత్తిడి; (3) ఊనిక; ఊత; * stress, v. t. నొక్కి వక్కాణించు; మరీ మరీ చెప్పు; ఒత్తిడి చేయు; * stretch, v. i. సాగు; జాపు; చాపు; * stretch, v. t. సాగదీయు; పొడిగించు; * striate, adj. చారికలు గల; * striation, n. గాడి; చార; * strict, adj. నిక్కచ్చి; కరాకట్టు; * strictly, adv. నిక్కచ్చిగా; కరాకట్టుగా; * stride, n. అంగ; * strife, n. కలహం; తగవు; * strike, n. సమ్మె; హర్తాళ్; * strike, v. i. తట్టు; అనిపించు; స్పురించు; * strike, v. t. బాదు; కొట్టు; మోదు; * strike out, ph. కొట్టివేయు; అడ్డుగా గీత గీయు; * string, n. (1) దారం; తాడు; (2) తంతి; తీగె; సారె; కమ్మ; * string, v. t. దారముతో దండగా గుచ్చు; మాల కట్టు; * stringed instrument, n. తంతి వాద్యం; * strip, n. బద్ద; పేలిక; పట్టీ; * strip, v. t. ఒలచివేయు; * striped, adj. చారల; * strive, v. i. ప్రయత్నించు; కడంగు; * stroke, n (1) దెబ్బ; గాతం; ఆఘాతం; ఆహతి; ఉపహతి; కిల్ల; (2) మస్తిగాతం; మెదడులో రక్తనాళం పూడుకుపోవడం వల్ల కలిగే పరిస్థితి; (3) రుద్రవాతం; మస్తకఘాతం; మెదడులో రక్తస్రావం జరగడం వల్ల కలిగే పరిస్థితి; ** heat stroke, ph. వడ దెబ్బ; ఉష్ణ ఘాతం; ఆతప ఆహతి; * stroke, v. t. నిమురు; దువ్వు; * strong, adj. బలమైన; బలిష్టమైన; పటిష్టమైన; దృఢ; శక్తివంతమైన; త్రాణ కలిగిన; త్రాణిక; తీక్షణమైన; ప్రబలమైన; ప్రగాఢ; నిబిడమైన; ** strong acid, ph. త్రాణికామ్లం; * Strontium, n. రేడియో ధార్మికశక్తి ఉన్న ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 38, సంక్షిప్త నామం, Sr); * structure, n. కట్టడం; కట్టడి; నిర్మాణం; రచన; ఆకారం; ఆకృతి; ** atomic structure, ph. అణువుల నిర్మాణం; అణురచన; ** crystal structure, ph. స్ఫటిక నిర్మాణం; స్ఫటిక రచన; ** molecular structure, ph. బణువుల నిర్మాణం; బణురచన; ** subatomic structure, ph. పరమాణువుల నిర్మాణం; పరమాణు రచన; ** structural formula, ph. నిర్మాణ క్రమం; ఒక బణువులో అణువులు ఎలా అమర్చబడి ఉన్నాయో చూపే బొమ్మ; ** structural universals, ph. నిర్మాణాత్మక సార్వత్రికలు; * structuralism, n. నిర్మాణక్రమవాదం; ఒక రకం సాహిత్య విమర్శ; * struggle, v. i. గింజుకొను; * struggle, n. (1) పెనుగులాట; ఘర్షణ; (2) పోరాటం; ** struggle for existence, ph. జీవన పోరాటం; జీవన సమరం; ** struggle for independence, ph. స్వతంత్ర పోరాటం; * strychnine, n. ముషిణి; ఒక విషపదార్థం; నక్స్ వామికా గింజలలో ఉండే విషం; * stubble, n. (1) దుబ్బు; కొయ్యగా మిగిలినది; (2) కొద్దిగా పెరిగిన గెడ్డం; * stubborn, adj. మొండి; * stubbornness, n. మొండితనం; పంతం; పెంకితనం; * stud, n. మగ గుర్రం; గుండు; * student, n. అధ్యేత; అభ్యాసి; అంతేవాసి; m. విద్యార్థి; f. విద్యార్థిని; ** student's student, ph. ప్రశిష్యుడు; (note) similar to ప్రాచార్యుడు, ప్రపితామహుడు; * studies, n. విద్య; చదువు సంధ్యలు; ** higher studies, ph. ఉన్నత విద్య; పై చదువులు; * studio, n. చిత్రశాల; * study, n. (1) చదువుకొనే గది; (2) పఠన; చదువు; అధ్యయనం; * study, v. i. చదువు; పఠించు; నేర్చుకొను; అభ్యసించు; అధ్యయనం చేయు; అవగాహించు; గరచు; గ్రహించు; ప్రాపించు; * stuff, n. సరుకు; * stuff, v. i. మెక్కు; * stuff, v. t. కుక్కు; దట్టించు; * stuffing, n. కూరు; తోపు; పూర్ణం; * stump, n. శంకువు; * stun, v. i. నివ్వెరపడు; మ్రాన్పడు; రిచ్చపడు; స్తంభించు; నిర్ఘాంత పోవు; * stunted, adj. . గిడసబారిన; ఎదగని; * stunted, adj. గిడస; గిడసబారిన; ఎదగని; * stupefaction, n. నిర్విణ్ణత; స్తబ్ధత; * stupefy, v. t. నిర్విణ్ణుని చేయు; స్తబ్ధుని చేయు; * stupid, adj. మొద్దు; జడ్డు; తెర్ర; * stupid, n. శుంఠ; మొద్దు; జడ్డి; మూఢమతి; m. మూర్ఖుడు; బుద్ధిహీనుడు; వివేకహీనుడు; ** extremely stupid, ph. వజ్రశుంఠుడు; శుద్ధ మొద్దావతారం; * stupidity, n. అవివేకం; బుద్ధిహీనత; తెలివితక్కువతనం; మూర్ఖత్వం; జడ్డితనం; ఎడ్డమి; * stupor, n. మూర్చ; మత్తు; మైకం; జడత్వం; స్తబ్దత; * stupor, n. మూర్చ; మత్తు; మైకం; జడత్వం; స్థబ్దత; లాహిరి; ఇంచుమించు స్పృహ లేని స్థితి; * stutter, n. నత్తి; * style, n. (1) వాటం; వైఖరి; తీరు; పద్ధతి; రీతి; పగిది; చందం; బాణీ; ఫక్కి; పంథా; హావభావాలు; ధోరణి; తరహా; లక్షణం; ఫణితి; శైలి; (2) కీలం; పువ్వుల అండాశయంలో ఉన్న కాడ; ** speaking style, ph. ఫణితి; ** writing style, ph. శైలి; ** style manual, n. లక్షణ గ్రంథం; ** style sheet, n. శైలీ పత్రం; * stylist, n. లాక్షణికుడు; * stylus, n. గంటం; కలం ఆకారంలో ఉండే ఒక లోహపు పనిముట్టు; * suave, adj. సారస్యము; సరసత; లోలోపల ఎలా ఉన్నా పైకి మాత్రం తేలిపోకుండా మాట మంచితో ఉండే ప్రవర్తనతో కూడిన; * sub, pref. ఉప; క్రీ; కింది; * subaltern, adj. అధీన; పరాధీన; వలస రాజ్యాలలో బ్రిటిష్‍ మిలటరీ వారు తరచుగా వాడిన పదం; ** subaltern perspective, ph. అధీన దృక్కోణం; పరాధీన దృక్కోణం; * subatomic, adj. పరమాణు; పరమాణీయ; * subcommittee, n. ఉపసంఘం; * subconscious, adj. వ్యక్తావ్యక్తమైన; సుప్తచేతనమైన; ఉపచేతన; ** subconscious mind, ph. ఉపచేతనం; * subconsciousness, n. సుప్తచేతనం; * subcontinent, n. ఉపఖండం; ఖండంలోని మిగిలిన ప్రాంతం నుంచి ఏదోక భౌగోళిక అడ్డంకుల కారణంగా (గొప్ప పర్వత శ్రేణులో, మహా నదులో, ఎడారులో) విడిపోయినట్టుగా ఉండే భారీ ద్వీపకల్పాలను ఉపఖండాలు అంటారు. ఇలా భౌగోళికంగా మిగిలిన ఖండం నుంచి విడిగా ఉంటూ, ఆ ప్రాంతం అంతా కలిసి ఉండడమే ఆ ప్రాంతానికి ప్రత్యేక సంస్కృతినీ, ఉమ్మడి చరిత్రనీ ఇస్తుంది; * subdue, v. t. అణచు; లోబరచుకొను; వశపరచుకొను; జయించు; * subject, n. (1) కర్త; వాక్యమందలి కర్త; (2) విషయం; కథావిషయము; (3) విశేష్యం; వ్యాప్యము; (4) అంశం; పాఠ్యాంశం; (5) వ్యవహర్త; పాలితుడు; * subjective, adj. ఆత్మగత; ఆత్మాశ్రయ; స్వీయాత్మక; వ్యక్తినిష్ట; వ్యక్తిగత; ఆధ్యాత్మిక; ప్రాతీతిక; ** subjective idealism, ph. స్వీయాత్మక భావవాదం; ఆత్మాశ్రయ భావవాదం; ** subjective knowledge, ph. ఆత్మగత జ్ఞానం; ** subjective viewpoint, ph. ఆత్మగత దృక్పథం; * subjectivism, n. ఆత్మాశ్రయవాదం; * subjectivity, n. స్వీయాత్మకం; ఆత్మాశ్రయత్వం; వ్యక్తినిష్టత; * subjugation, n. దమనం; దమననీతి; * sublimation, n. ఋష్వం; ఉత్పాదం; ఉత్పతనం; ఘనరూపం నుండి నేరుగా వాయురూపంలోకి మారే భౌతిక ప్రక్రియ; * sublingual, adj. నాలుక కింద; జిహ్వధర; * submarine, n. నిమజ్జిత నావ; దొంగోడ; జలాంతర్గామి; * submarine fire, n. బడబాగ్ని; బడబానలం; ఔర్వాగ్ని; అవ్వాగ్గి; * submerged, adj. నిమజ్జిత; * submission, n. దాఖలు; ఒప్పగం; * submit, v. t. దాఖలు చేయు; దఖలు పరచు; ఒప్పగించు; * subordinate, n. తాబేదారుడు; * subpoena, n. (సపీనా) సాక్షి సమను; శిక్షా నిర్ణయముతో సాక్షిని రమ్మని పంపు ఉత్తరువు; (rel.) summons; * subroutine, n. ఉపక్రమణిక; * subscribe, v. i. చందాకట్టు; ఒప్పుకొను; అంగీకరించు; ఏకీభావం తెలుపు; * subscriber, n. చందాదారుడు; * subscript, n. పాదాక్షరం; పాదిక; పాదాంకం; అంత్య ప్రత్యయం; * subscription, n. చందా; ఉపహారం; ** annual subscription, ph. సాలు చందా; * subsequently, adv. తదుపరి; పిదప; అనంతరం; తర్వాత; కడపట; దరిమిలాను; * subservience, n. అణకువ; విధేయత; * subside, v. i. తగ్గు; మాటు పడు; సమసిపోవు; * subsidy, n. ప్రభుత్వం ప్రసాదించే సహాయం; * subsidiary, adj. గౌణ; * subsistence, n. ఉపాధి; కనిష్ఠ జీవనాధారం; జీవక; భృతి; * subsoil, n. ఉపమృత్తిక; * subspecies, n. ఉపజాతి; ఉపగణం; * substance, n. పదార్థం; ద్రవ్యం; ** gaseous substance, ph. వాయు పదార్థం; ** liquid substance, ph. ద్రవ పదార్థం; ** solid substance, ph. ఘన పదార్థం; * substandard, n. న్యూన ప్రామాణికం; * substantial, adj. మోతుబరు; * substitute, n. బదులు; * substitute, v. t. ప్రతిక్షేపించు; బదలాయించు; ఆదేశించు; * substitution, n. ప్రతిక్షేపణ; ఆదేశం; అనుకల్పం; బదిలీ చర్య; మార్పిడి; * substratum, n. అధస్తరం; దిగువనున్న పొర; * subsystem, n. ఉపవ్యవస్థ; * subtext, n. అంతరార్థం; గూఢార్థం; అన్యాపదేశం; ** metaphorical subtext, ph. ఉపమాత్మక అంతరార్థం; * subtle, adj. (సటుల్) సూక్ష్మ; పట్టుకు దొరకనిది; ** subtle body, ph. సూక్ష్మ శరీరం; ** subtle differences, ph. సూక్ష్మ భేదాలు; ** subtle relationship, ph. సూక్ష్మ సంబంధం; * subtle, n. సూక్ష్మం; వైదగ్ధ్యం; * subtlety, n. సూక్ష్మం; ** subtlety of law, ph. ధర్మసూక్ష్మం; * subtract, v. t. తీసివేయు; కొట్టివేయు; వ్యవకలించు; * subtraction, n. తీసివేత; కొట్టివేత; వ్యవకలనం; * subtrahend, n. వ్యవకలితం; శోధకము; తీసివేయబడే సంఖ్య; see also minuend; * suburb, n. శాఖాగ్రామం; మదురువాడ; శాఖానగరం; pl. శివార్లు; * succeed, n. జయించు; గెలుచు; నెగ్గు; * success, n. జయం; విజయం; ఉత్తీర్ణం; సఫలం; కృతార్ధత; * successful, n. సఫలం; జయప్రదం; * successfully, adj. సఫలీకృతంగా; జయప్రదంగా; * succession, n. (1) వంశపారంపర్యం; దాయాధికారం; వారసత్వం; ఉత్తరాధికారం; (2) పరంపరాక్రమం; * successive, adj. ఉత్తరోత్తర్యా; పరంపరానుగత; అనుక్రమ; * succinct, (సక్సింట్‍) adv. ముక్తసరిగా; సంగ్రహంగా; టూకీగా; * succubus, n. కామినీ; మగవాడితో రతిని కాంక్షించే ఆడ దయ్యం; (ant.) incubus; * succulent, adj. రసభరిత; రుచికర; * such, adj. అటువంటి; ** such and such, adj. ఫలానా; * suck, v. i. (1) చీకు; చప్పరించు; (2) పీల్చు; ** suck the breast, ph. పాలు తాగు; * sucrose, n. ఇక్షోజు; పంచదారలో ఉండే చక్కెర; * suction, n. చూషణం; * sudden, adj. అకస్మిక; ఆకస్మిక; * suddenly, adv. అకస్మాత్తుగా; ఆకస్మికంగా; అమాంతంగా; అనుకోకుండా; హఠాత్తుగా; ఉన్నపాటున; ఉన్నట్టుండి; గభీమని; గభాలున; పుసుక్కున; చివాలున; చటుక్కున; చట్టున; తటాలున; తటుక్కున; చటాలున; ఠక్కున; దిగ్గున; గ్రక్కున; చివ్వున; జివ్వున; కాదాచిత్కంగా; గుప్పున; గుబుక్కున; గబుక్కున; * sudorific, n. ఘర్మకారి; చెమటని పుట్టించే పదార్థం; * suds, n. నురుగ; నురగ; సబ్బు నురగ; * sue, v. t. దావా వేయు; నష్టపరిహారం కోసం కోర్టులో దావా వేయు; * suffer, v. i. బాధపడు; తల్లడిల్లు; * suffering, n. బాధ; వ్యధ; వెత; వేదన; దుఃఖం; వగపాటు; * sufficient, adj. చాలినన్ని; సరిపడినన్ని; సరిపడా; పర్యాప్తమైన; * sufficient, n. చాలు; సరిపోయింది; పర్యాప్తం; ** barely sufficient, ph. బొటాబొటీ; ** sufficient conditions, ph. పర్యాప్త నిబంధనలు; పర్యాప్త నియమాలు; * suffix, n. ఉపప్రత్యయం; పరప్రత్యయం; ఉత్తరపదం; అపదం; అంతాంగమమం; తోకమాట; వాలం; వెలపలి తోక; ** causative suffix, ph. ప్రేరణ ప్రత్యయం; * suffocate, v. i. ఉక్కిరిబిక్కిరి అవు; * suffocate, v. t. ఉక్కిరిబిక్కిరి చేయు; * suffocation, n. శ్వాసావరోధన; * suffrage, n. ఓటు హక్కు; ఎన్నిక హక్కు; * sugar, n. పంచదార; చక్కెర; శర్కర; పౌండ్రక; తీరవ్వ; ** blood sugar, ph. రక్త శర్కర; రక్తంలో గ్లూకోజ్ మట్టం; ** brown sugar, ph. శుద్ధి చేసిన తెల్ల చక్కెరకి కపిల వర్ణపు రంగు, షాడబం కొరకు మొలేసస్‍ కలపగా వచ్చినది; ** hexose sugar, ph. షడ్ చక్కెర; షడోజు; ** invert sugar, ph. త్రిశంకు చక్కెర; Invert sugar is a liquid sweetener made by breaking down table sugar (sucrose) into its component parts: 50% glucose and 50% fructose using heat and acid. Sucrose rotates polarized light to the right ($+$66.5°). Once hydrolyzed, the resulting mixture of glucose and fructose rotates light to the left, which is a physical "inversion". ** raw sugar, ph. బూరా చక్కెర; బూరా పంచదార; ముడి చక్కెర; ** synthetic sugar, ph. సంధాన చక్కెర; ** sugar candy, ph. పటికబెల్లం; పటికపంచదార; కలకండ; * sugarcane, n. చెరుకు; చెరుకు గడ; ఇక్షువు; ** sugarcane juice, ph. చెరుకు రసం; ఇక్షు రసం; * sugar cubes, n. కండ చక్కెర; * sugar-phosphate, n. భాస్వరదార; * suggestion, n. సలహా; సూచన; * suicidal, adj. ఆత్మఘాతుక; * suicide, n. ఆత్మహత్య; ప్రాణత్యాగం; * suit, n. అభియోగం; దావా; వాజ్యం; * suit, v. i. కుదురు; వీలగు; నప్పు; * suitability, n. అనువు; ఉరవు; అవుచిత్యం; ఔచిత్యం; ఉచితం; ఒనరిక; * suitable, n. అనువు; ఉరవు; * suitable, adj. తగిన; ఉచితమైన; యుక్తియుక్త; * suite, (స్వీట్) n. (1) హొటేళ్లలో కాని, కచేరీ భవనాలలో కాని రెండు మూడు గదులతో కూడిన వాటా; (2) సంగీతంలో రెండు, మూడు రాగాలతో కూడిన పాట; (3) కంప్యూటర్లలలో రెండు, మూడు అనువర్తన క్రమణికలని గంపగుత్తంగా అందించడం; మైక్రోసాఫ్ట్ ఆఫీస్‍ లో వర్డ్, పవర్ పోయింట్, ఎక్సెల్‍ అనే అనువర్తన క్రమణికలు గంపగుత్తంగా ఉంటాయి. * suitor, n. (1) వ్యాజ్యగాడు; కక్షదారు; దావాదారు; (2) ఉపసర్పింౘువాఁడు; ఉపసర్పికుడు; తన్నుపెండ్లాడుమని ఒక స్త్రీనికోరువాడు; * sulfate, sulphate (Br.) n. గంధకితం; బహు జాతిఅణువులతో కూడిన అయాను; ఈ అయాను బాహుబలం 2, సాంఖ్యక్రమం SO₄; * sulfide, sulphide (Br.) n. గంధకిదం; ఏక జాతి అణువులతో కూడిన అయాను; ఈ అయాను బాహుబలం 1, సాంఖ్యక్రమం S₂; * Sulfur, sulphur (Br.) n. గంధకం; మణిశిల; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 16, సంక్షిప్త నామం, S); [Sans.] sulvere * sulfuric acid, sulphuric acid (Br.) n. గంధకామ్లం; గంధక ధృతి; H₂SO₄; * sulk, v. i. గునుసు; చిటపటలాడు; అలుగు; ముఖము మాడ్చుకొను; కోపముగానుండు; * sultana, n. బంగారు లేదా ఆకుపచ్చ రంగు ఎండిన ద్రాక్ష. అమెరికాలో సుల్తానాలను ‘గోల్డెన్ రైసిన్స్’ లేదా ‘Sun-maid’ అంటారు; * sultriness, n. ఉక్క; గుబులు; ఉబ్బ; * sum, v. t. కూడు; కలుపు; * sum, n. మొత్తం; కలయిక; కూడిక; ** partial sum, ph. అర్ధాంతర మొత్తం; * summarize, v. t. క్రోడీకరించు; సంగ్రహించు; టూకించు; ముక్తాయించు; ఉటంకించు; * summary, n. సారాంశం; సంగ్రహం; క్రోడిక; సంక్షిప్తం; ఉటంకం; టూకీ; ముక్తసరు; ముక్తాయింపు; ** executive summary, ph. నిర్వహణ సంగ్రహం; నిరవాక సంగ్రహం; * summation, n. సంకలనం; కూడిక; * summer, n. (1) వేసంగి; వేసవి కాలం; ఎండాకాలం; యాసంగి; ఊష్మకం; (2) సంకలని; కూడేది; ** summer crop, ph. యాసంగి పంట; పునాస పంట; ఖరీఫ్; రబీ; ** summer solstice, ph. ఉత్తరాయనాంతం; * summing, n. సమసనం; కలపడం; * summit, n. శిఖరాగ్రం; నగాగ్రం; శృంగం; * summon, v. t. పిలుచు; పిలిపించు; రమ్మని కబురు పెట్టు; కేకేయు; ఆకరితం; * summons, n. పిలుపు; తాకీదు; ఫర్మానా; సమను; కోర్టులో హాజరు కమ్మని పంపిన అధికార పత్రం; ఒక వ్యక్తి కోర్టులో కేసు వేసిన తర్వాత, ఆ కేసును విచారణకు స్వీకరించి, కోర్టు అవతలి వ్యక్తికి అధికారిక ఆదేశం పంపిస్తుంది. దీనినే 'కోర్టు నోటీసూ/'సమన్స్' (Court Notice/Summons) అని అంటారు. దీనిని అస్సలు నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. కోర్టు నోటీసు వచ్చినా హాజరు కాకపోతే, కోర్టు మీపై కఠిన చర్యలు తీసుకోవచ్చు. లేదా, మీరు లేకపోయినా కేసును ఏకపక్షంగా (Ex-parte) అవతలి వ్యక్తికి అనుకూలంగా తీర్పు ఇచ్చే ప్రమాదం ఉంది. (rel.) subpoena; * sump, n. కూపం; గొయ్యి; ** sump pump, ph. కూప తోడిక; ఒక గోతి (కూపం) లోకి చేరుకున్న మురికి నీటిని బయటకు తోడే సాధనం; * sun, n. (1) సూర్యుడు; పొద్దు; మిత్ర; రవి; భాను; భగ; పుష; హిరణ్యగర్భ; నరీచి; ఆదిత్య; సవిత్ర; అర్క; భాస్కర; తరణి; ఖద్యోతుడు; మార్తాండుడు; గ్రహపతి; ప్రభాకరుడు; ద్యుమణి; దినకరుడు; పగటివేల్పు (పగలు + వేల్పు = Day God); ఇరులగొంగ (ఇరులు + గొంగ = Enemy of Darkness); కాకవెలుగు (Light of Heat); మింటితెరువరి (మిన్ను + తెరువరి = Sky Traveller); (2) ఎండ; ** the sun rose, ph. పొద్దు పొడిచింది; ** the sun sank, ph. పొద్దు వాలింది; పొద్దు వాటారింది; పొద్దు గ్రుంకింది; * sunbath, n. ఆతపస్నానము; * sunbird, n. తేనెపిట్ట; * Sunday, n. ఆదివారం; రవివారం; భానువారం; భట్టారక వారం; సూర్యవారం; * sun-dried, adj. ఎండబెట్టిన; ఎండిన; * sundry, n. అమాంబాపతులు; * sunflower, n. సూర్యకాంతం; ప్రొద్దుతిరుగుడు పూవు; * sunlight, n. ఎండ; సూర్యరశ్మి; రవిరశ్మి; ఆతపం; ** beam of sunlight, ph. తరణి కిరణ వారం; * sunset, n. సూర్యాస్తమయం; * sunshade, n. ఆతపత్రం; నీడ; * sunshine, n. ఎండ; ఆతపము; సూర్యరశ్మి; * mild sunshine, ph. నీరెండ; * sunstroke, n. ఎండదెబ్బ; వడదెబ్బ; వడతాకు; వేడిదెబ్బ; * sunstroke, n. ఎండదెబ్బ; వడదెబ్బ; వడతాకు; * suo moto, n. [legal] తనంత తానుగా; [ety.) A Latin legal term which means “on its own motion” and implies that an action was taken by a group or person on their own; * super, pref. గువ; పై; పెద్ద; ఉత్తమ; అతీత; ఉపరి; అత్యంత; * superconductivity, n. అతీతవాహకత్వం; * superconductor, n. అతీతవాహకి; * superficial, adj. (1) బాహ్య; పైపైని; ఉపరితలానికి సంబంధించిన; (2)సారం లేని; * superfluous, adj. అపేక్షాధిక; అవసరానికి మించిన; * super-food, n. భృహదాహారం; భృహదాన్నం; ఎక్కువ పోషకశక్తి గల ఆహార పదార్థం; * superhuman, adj. మానవాతీత; అతిమానుష; * superimposition, n. అధ్యాసం; అధ్యారోపం; * superintendent, n. అవేక్షకుడు; * superior, adj. ఊర్ధ్వ; ఉన్నత; ఉత్తమ; పరమ; మిన్న; * superiority, n. అధికత; * superlative, adj. సర్వోత్తమ; అత్యుత్తమ; * supernatural, adj. సహజాతీతమైన; ఆధిదైవిక; * supernova, n. బృహన్నవ్యతార; * supernumerary, adj. అధికమాసం; అధిక; లెక్కకు మించి; అనుకున్నదానుకంటె ఎక్కువ; ** supernumerary month, ph. అధికమాసం; * superposition, n. అధ్యారోపితం; ఆచ్ఛాదనం; ఉపరిస్థాపకం; అధిస్థాపనం; ఒకే స్థానంలో, ఒకటి కంటె ఎక్కువ స్థితులు ఆక్రమించి ఉండడం; ** principle of superposition, ph. ఆచ్ఛాదన సూత్రం; ఉపరిస్థాపక సూత్రం; అధ్యారోపనం; అధ్యాస; * superscript, n. శీర్షిక; * supersonic, adj. అతిధ్వానిక; * superstition, n. పిచ్చి నమ్మకం; మూఢ నమ్మకం; గుడ్డి గురి; అంధ విశ్వాసం; * supervisor, n. పర్యవేక్షకుడు; ఉపద్రష్ట; * supervision, n. పర్యవేక్షణ; అజ్మాయిషీ; * supine, adj. వెల్లకిలా; * supplicate, v. t. బ్రతిమాలుకొను; అర్థించు; * supplies, n. pl. రస్తు; సంబారాలు; * support, n. ఆదరువు; ఊత; సమర్ధన; ఆనురాట; * support, v. t. సమర్ధించు; ఊతనిచ్చు; * supplicate, v. i. బతిమాలుకొను; * supplier, n. సరఫరాదారు; * supplies, n. pl. సరుకులు; దినుసులు; సరంజామా: * supply, n. సరఫరా; opp of demand; ** excessive supply, ph. ఉల్బణం; ** excessive supply of money, ph. ద్రవ్యోల్బణం; inflation; ** water supply, ph. నీటి సరఫరా; * supply, v. t. సరఫరా చేయు; సమకూర్చు; అందించు; పోషించు; ** supply chain, ph. సరఫరా చయనిక; * supply side, ph. సరఫరా వైపు; * support, n. అండ; దన్ను; ఊత; ఊతం; ఊనిక; ఆసరా; ఆనిక; ఊనిక; ఊత; ఆకరం: ప్రాపకం; ప్రాపు; ఆధారం; ఆస్కారం; దిక్కు; ఆలంబనం; బాసట; ఉద్ధరణ; కాపు; తోడు; మద్దత్తు; జీవగర్ర; ** manual support, ph. చేఁదోడు; ** verbal support, ph. వాఁదోడు; * supporter, n. దన్నుదారు; మద్దతుదారు; * supporters, n. pl. బలగం; మద్దతుదార్లు; * supposition, n. కల్పన; అంచనా; ఊహ; * suppress, v. t. రేకుమడచు; అణగదొక్కు; అణచు; * suppressed, adj. (1) అణగఁద్రొక్కబడిన; అణచబడిన; దళిత; వినతములైన; (2) అణగారియున్న; * suppression, n. అణచివేత; దమనం; * suppressor, n. దమనకారి; దమనకి; * suppuration, n. చీము పట్టడం; * supra, pref. అధి; * supramental, adj. అపౌరుషేయ; మేధాతీతమైన; * supreme, adj. ఉన్నతమైన; ** supreme knowledge, ph. బ్రహ్మవిద్య; * surd, n. కరణి; ఒక సంఖ్య లోని వర్గ మూలాన్ని కాని, ఘన మూలాన్నికాని నిర్మూలించలేకపోతే ఆ సంఖ్యని కరణి అంటారు; (ety.) short for absurd; తెలుగులో కరణి అన్న మాట ఎలా వచ్చిందో తెలియదు; if any number can be written as a+√b, where a, b are integers then that number is called a surd; * surety, n. జామీను; * surf, n. ఫేనం; నురుగు; * surface, adj. ఉపరితల; తల; భూతల; ** surface area, ph. ఉపరితల వైశాల్యం; ** surface water, ph. భూతల జలం; ఉపరితల జలం; ** surface of the Earth, ph. భూతలం; ధరాతలం; ** surface tension, ph. తలతన్యత; * surface, n. ఉపరితలం; ఉపరిభాగం; తలం; ** curved surface, ph. వట్రుతలం; * surfboard, n. ఫేనపు చెక్క; సముద్రపు కెరటాల మీద సవారీ చెయ్యడానికి వాడే బల్ల; * surge, n. తరగ; ** surge tank, ph. తరగ కుండీ; జలవిద్యుత్ కేంద్రాలలో నీటిని ఉత్పాదక యంత్రాల మీదకి మళ్ళించే దారిలో ఉండే ఒక కుండీ; * surgery, n. శచికిత్స; శల్యక్రియ; శల్యశాస్త్రం; ** surgical operation, ph. శస్త్ర క్రియ; శల్యక్రియ; * surmount, v. t. అధిగమించు; గట్టెక్కు; * surname, n. ఇంటిపేరు; * surpass, v. t. తలదన్ను; * surplus, n. మిగులు; అధికాదాయం; అతి; * surprise, n. ఆశ్చర్యం; అచ్చెరువు; నివ్వెర; విస్మయం; అక్కజము; * surreal, adj. అధివాస్తవిక; కాలాతీత; నమ్మశక్యం కాని; కలో నిజమో తెలియరాని; * surrealism, n. అధివాస్తవికత; అచేతనమైన మనస్సు ఎలా పని చేస్తున్నాదో వ్యాఖ్యానించడం; కథా వస్తువుని కలలో మాదిరి అసంబద్ధ ధోరణిలో వర్ణించడం; * surrender, adj. విడత; * surrender value, ph. విడత కిమ్మత్తు; విడత విలువ; * surrender, v. t. లొంగిపోవు; * surrogate, n. ఒకరి స్థానంలో మరొకరు నిలవడం; ** surrogate mother, n. ప్రతినిధి మాత; ఒక స్త్రీ పిల్లని కనలేని పరిస్థితిలో ఆమె తరఫున ఆ బిడ్డని మోసిన కన్నతల్లి; * surround, v. i. మూగుకొను; ముసురుకొను; ఆవరించుకొను; * surround, v. t. (1) మూగు; ముసురు; గుమిగూడు; ఆవరించు; పరివేష్ఠించు; పరిక్షేపించు; (2) ముట్టడించు; చుట్టుముట్టు; * surrounded, n. నివృతం; సమావృతం; పరివేష్ఠితం; * surroundings, n. పరిసరములు; * surveillance, n. నిఘా; కాపలా; కాపు; కావలి; * survey, n. అవలోకన; అవలోడన; పైమాయిషీ; సర్వేక్షణం; ** land survey, ph. పైమాయిషీ; భూమికొలత; * surveyor, n. కొలగాడు; * survival, n. బతుకు; మనుగడ; జీవిక; ** means of survival, ph. బతుకు తెరువు; * survive, v. i. బతికి ఉండు; * survivors, n. pl. హతశేషులు; * susceptibility, n. గ్రహణశీలత; మార్పుకి వీలు కల్పించడం; వివశత; ** magnetic susceptibility, ph. అయస్కాంత గ్రహణశీలత; * suspect, v. t. శంకించు; అనుమానించు; భావించు; * suspend, v. t. లంబించు; ప్రలంబించు; వేలాడదీయు; * suspended, n. లంబితం; లంబించబడినది; ప్రలంబితం; వేలాడదీయబడినది; విలంబితం; * suspense, n. ఉత్కంఠ; తహతహ; ఔత్కంఠ్యము; * suspenseful, adj. ఉత్కంఠితమైన; ఉత్కంఠభరితమైన; * suspension, n. ఆపుదల; నిలుపుదల; వ్యాక్షేపం; ** suspension spring, ph. కమానుకట్ట; * suspicion, n. అనుమానం; శంక; అరగలి; ** mutual suspicion, ph. అరమరిక; * sustain, v. i. భరించు; మోయు; ఆదుకొను; * sustainable, adj. పాలనీయ, భరణీయ, నిర్వహణీయ, ధారణీయ, సహనీయ, రక్షణీయ; ** sustainable agriculture, ph. సహనీయ సేద్యం; నిర్వహణియ వ్యవసాయం; ధారణీయ వ్యవసాయం; ** sustainable development, ph. ధారణీయ అభివృద్ధి; * sustenance, n. జీవనోపాధి; * suture, n. సీమంతిక; సీవని; సంధి; కుట్టు; స్యూతము; ** continuous suture, ph. అఖండ సీవని; ** cranial suture, ph. మస్తక సీవని; ** dorsal suture, ph. పశ్చాత్ సీవని; ** the sagittal suture, ph. బ్రహ్మరంధ్రం; పసికందుల నడినెత్తిమీద ఉండే మెత్తటి ప్రదేశం; ** ventral suture, ph. పురః సీవని; * sutures, n. స్యూతులు; కుట్లు; సీమంతికలు; * suzerainty, n. సర్వసహాధీశత్వం; విదేశాంగ వ్యవహార్రాలలో ఒక రాజ్యం పై అదికారం; * swaggering swordsman, ph. అడిబీరపు యోధుడు; * swallow, n. వానకోయిల; ఒక రకం పక్షి; * swallow, v. t. మింగు; కబళించు; గుటుక్కుమనిపించు; గుటకాయిస్వాహా చేయు; * swamp, n. చిత్తడినేల; రొంపి; * swamp, v. i. రొంపిలో దిగబడు; తలమునకగు; ఊపిరాడనంత పనిలో పడు; * swan, n. హంస; మరాళం; అంచ; * swap, v. t. మార్చు; తారుమారు చేయు; ఇచ్చిపుచ్చుకొను; * swarm, n. దండు; మూక; ** swarm of locusts, ph. మిడతల దండు; ** swarm of monkeys, ph. కోతిమూక; * swarthy, adj. చామనచాయ; ఎండకి నల్లబడ్డ శరీర చాయ; ** swarthy complexion, ph. చామనచాయ; * sway, v. i. ఊగు; ఆడు; ఊగిసలాడు; * sweat, n. చెమట; ఘర్మజలం; శ్వేదనజలం; శ్వేదం; ** sweat duct, ph. స్వేదనాళిక; స్వేదనాళం; ** sweat glands, ph. స్వేదగ్రంథులు; చెమటబొడిపెలు; చెమటకంతులు; * sweat, v. i. చెమట పట్టు; చెమరు; చెమర్చు; చెమరించు; * sweater, n. ఉన్నిలం; శాముల్యం; * sweep, v. t. తుడుచు; ఊడ్చు; * sweeper, n. m. ఊడ్పుకాడు; f. ఊడ్పుగత్తె; ఝాడమాలిని; (ety. ఝాడూ = చీపురు) * sweeping, adj. విస్తృత; వ్యాపక; * sweepings, n. ఊడ్చిన పెంట; చెత్త; చెదారం; * sweet, adj. తీయనైన; తియ్యనైన; తియ్యని; మధురమైన; మధురం; ** sweet basil seeds, ph. సబ్జాగింజలు; ** sweet flag, ph. వస; ** sweet marjoram, ph. మరువం; ప్రస్థపుష్పకం; ** sweet negro coffee, ph. కమ్మకసింద; ** sweet potato, ph. తియ్యదుంప; చిలగడదుంప; గెనుసుగడ్డ; రత్నపురిగడ్డ; తన జన్మ స్థానమైన దక్షిణ అమెరికా నుండి ఇది ప్రపంచం అంతా వ్యాపించింది;[bot.] ''Ipomoea batatas;'' a sweet potato and a yam are not the same thing; Sweet potatoes are in the morning glory family, while yams belong to the lily family; In the US red sweet potato is called yam; * sweetmeat, n. తీపితిండి; తీపి తినుబండారం; మిఠాయి; * sweetness, n. తియ్యదనం; తీపి; మధురిమ; * sweets, n. మిఠాయిలు; మోదకాలు; తీపి సరుకులు; బిళ్లలు; * swell, n. పొంగు; బూరటి కెరటం; ఉల్భణం; * swell, v. i. వాచు; పొంగు; ఉప్పొంగు; ఉబుకు; ఉబ్బు; ఉబ్బరించు; ఉబ్బరిల్లు; బూరటిల్లు; * swelling, n. వాపు; పొంగు; కదుము; ఉబ్బకం; ఉబ్బరింత; * swiftness, n. జోరు; వడితనం; ఉరవడి; * swig, n. గుక్కెడు; * swim, v. i. ఈదు; ఈఁతకొట్టు; * swimming pool, n. ఈఁతకొలను; కేళాకూళి; * swindler, n. మోసగాఁడు; వంచకుఁడు; * swine, n. పంది; ** swine flu, ph. ఒక రకం ఇన్‍ప్లుయెంజా పేరు; ఇది H1N1/09 అనే పేరుగల విషాణువు వల్ల వచ్చే జబ్బు; ఇది 2009 లో మొదటిసారి ప్రజలలో కనిపించింది; * swing, n. ఊయల; జోల; ఉయ్యాల; తూగుటుయ్యాల; * swing, v. i. ఊగు; తూగు; * swing, v. t. ఊపు; * switch, n. మీట; లాతం; పరీరంభకం; ** electrical switch, ph. విద్యుత్ మీట; విద్యుత్ పరీరంభకం; * switch, v. t. మార్చు; మారుగుళ్లు చేయు; తారుమారు చేయు; v. i. మారు; * switches, n. మీఁటలు; ** bank of switches, ph. మీఁటలమాల; see also keyboard ** switching yard, n. మారుగుళ్ల దొడ్డి; రైలు బండిలో పెట్టెల స్థానాలని మారుగుళ్లు చేసే స్థలం; * swoon, n. మూర్చ; * swoon, v. i. మూర్చిల్లు; సొమ్మసిల్లు; * sword, n. కత్తి; ఖడ్గము; బాకు; అడిదం; ** long sword, ph. అఘాయువు; అసితాంగము; అసిధేనుక; అసిపుత్రి; కఠారము; ** medium sword, ph. కరవాలము; కర్కశము; * sycophant, n. (సైకఫేంట్) భట్రాజు; భజనదాసు; చెంచారాయుడు; ముఖస్తుతిచేసి లాభం పొందేవాడు; * syllable, n. శబ్దగణం; మాత్ర; మాత్రకం; కారం; అక్షరం; ** accented syllable, ph. ఉదాత్త మాత్రకం; ఉదాత్త అక్షరం; ** Aum syllable, ph. ఓం కారం; ** long syllable, ph. గురువు; ** short syllable, ph. లఘువు; * syllabus, n. ప్రణాళిక; పాఠ్య ప్రణాళిక; సంగ్రహం; సంక్షేపం; * syllogism, n. త్రియాంశతర్కం; పంచావయవం; ఉదా. మానవులకి మృతి ఉంది. భారతీయులు మానవులు. కనుక భారతోయులకి మృతి ఉంది, అని తర్కించడం. * sylvan. adj. మొక్కలతో నిండిన; వన సంబంధమైన; * symbiont, n. సహజీవి; * symbiosis, n. సహజీవనం; పరస్పరసేవ; అంధపంగున్యాయం; * symbol, n. గుర్తు; ప్రతీక; చిహ్నం; సంకేతం; ** graphic symbol, ph. రేఖాత్మక చిహ్నం; రేఖాత్మక సంకేతం; రేఖాత్మక ప్రతీక; * symbolic, adj. సాంకేతిక; లాక్షణిక; ప్రతీక; ప్రతీకాత్మక; ** symbolic logic, ph. లాక్షణిక తర్కం; ప్రతీక తర్కం; ప్రతీకాత్మక తర్కం; Symbolic logic is the study of symbolic abstractions that capture the formal features of logical inference, often divided into two main branches: propositional logic and predicate logic. Example: A = all mammals feed their babies milk from the mother. B = all cats feed their baby's mother's milk. C = All cats are mammals(C). Then A and B imply C, or in symbols, A ^ B ==> C. * symbolical, n. సాంకేతికం; ప్రతీకాత్మకం; * symbolism, n. ప్రతీకాత్మకత; ప్రతీకాత్మకం; ప్రతీక వాదం; భావ ప్రకటన గాక భావ సూచనేు ప్రధానమైన పద్ధతి; * symmetric, adj. అనురూప; సౌష్ఠవ; * symmetrical, adj. అనురూప; * symmetry, n. సౌష్ఠత; సౌష్ఠవం; సొంపు; ** axial symmetry, ph. అక్ష సౌష్ఠత; అక్ష సౌష్ఠవము; ** cyclic symmetry, ph. చక్రీయ సౌష్ఠత; చక్రీయ సౌష్ఠవము; ** lateral symmetry, ph. పార్శ్వ సౌష్ఠత; పార్శ్వ సౌష్ఠవము; **. mirror symmetry, ph. దర్పణ సౌష్ఠవము; **. rotation symmetry, ph. భ్రమణ సౌష్ఠవము; **. translational symmetry, ph. స్థా�నాంతర సౌష్ఠవము; * sympathetic, adj. సహవేదన; సహానుభూత; ** sympathetic nerves, ph. సహవేదన నాడులు; ** sympathetic nervous system, ph. సహవేదన నాడీ మండలం;( ** sympathetic vibrations, ph. సహవేదన ప్రకంపనలు; ** parasympathetic, ph. పార్స్వసహవేదన; పార్స్వసహానుభూత; * sympathy, n. సానుభూతి; అనుతాపం; పరితాపం; కనికరం; దయ; * symphony, n. స్వరసమ్మేళనం; * symptom, n. లక్షణం; సూచకం; గురుతు; గుర్తు; * symptom of a disease, ph. రోగ లక్షణం; * synandry, n. సంయుక్త కేసరావళి; * synchronization, n. సమకాలీకరణం; * synchronous, adj. ఏకకాలిక; సమకాలిక; ఒకే సమయంలో జరిగే; ** synchronous motion, ph. ఏకకాలిక చలనం; సమకాలిక చలనం; * syncope, n. స్పృహ పోవుట; శోషిల్లుట; సొమ్మసిల్లుట; కండరములలో శక్తి పోవడం వల్ల స్పృహ పోవుట; ** heat syncope, వడ సొమ్ము; * syndrome, n. లక్షణగుచ్ఛం; కొన్ని రోగ లక్షణాల సముదాయం; * synecdoche, n. అజగర్లక్షణం వంటి అలంకారం; అంతా చెప్పడానికి బదులు కొంచెమే చెప్పడం కాని, కొంచెం చెప్పడానికి బదులు అంతా చెప్పడం కాని ఈ అలంకారం లక్షణం; ఉ. నలుగురితోటీ చెప్పి చూడు అన్నప్పుడు, నలుగురు మనుష్యులతోటే చెప్పమని కాదు, పలువురితో సంప్రదించమని. ఇది అజహర్లలక్షణం. ఉ. రంజి ట్రోఫీ ఆంధ్రా గెలిచిందంటే, ఆంధ్రులంతా అని కాదు, ఆంధ్రా జట్టు అని మాత్రమే అర్థం; ఈ రెండింటినీ ఇంగ్లీషులో సినక్‌డకీ అనే అంటారు. తెలుగులో మాత్రం మొదటిదానినే అజహర్లక్షణం అంటారు; * synonym, n. పర్యాయపదం; సమానార్థకం; ప్రతిపదం; రూపాంతరం; * synopsis, n. సారసంగ్రహం; * syntactic, adj. క్రమబద్ధ; వాక్యనిర్మాణ; భాషానిర్మాణ; ** syntactic analysis, ph. క్రమబద్ధ విశ్లేషణ; వాక్య విశ్లేషణ; * syntax, n. వాక్యనిర్మాణం; భాషానిర్మాణ సిద్ధాంతం; * synthesis, n. సంధానం; సంశ్లేషణ; సంయోగం; సమన్వయం; (ant.)విశ్లేషణ; * synthesizer, n. యోక్త; సంయోక్త; ** music synthesizer, ph. సంగీత సంయోక్త; * synthetic, adj. పౌరుష; సంధాన; సంశ్లేష; సంయోజిత; ** synthetic chemistry, ph. పౌరుష రసాయనం; సంధాన రసాయనం; సంశ్లేష రసాయనం; ** synthetic drug, ph. సంయోజిత ఔషధం; ** synthetic fibers, ph. పౌరుష తంతులు; సంధాన తంతులు; సంశ్లేష తంతులు; * synonym, n. పర్యాయపదం; ప్రతిపదం; నానాఅర్థం; * synonymous, adj. సమానార్థక; * syphilis, n. కొరుకు సవాయి; ఉపదంశ రోగం; ఫిరంగి రోగం; సవాయి; * syphilitic ulcers, n. సవాయి పుండ్లు; ఉపదంశం; * syringe, n. పిచికారి; వస్తి; * syrup, n. షర్బత్; * system, n. వ్యవస్థ; పద్ధతి; క్రమం; విధం; సరణి; తంత్రం; మండలం; శరీరం; ** nervous system, ph. నాడీ వ్యవస్థ; నాడీ మండలం; ** planetary system, ph. గ్రహ మండలం; ** political system, ph. రాజకీయ వ్యవస్థ; ** social system, ph. సాంఘిక వ్యవస్థ; ** societal system, ph. సామాజిక వ్యవస్థ; * systematically, adv. లాంఛనంగా; క్రమపద్ధతిలో; పద్దతి ప్రకారం; * systematized, n. వ్యవస్థితం; * systemic, adj. దైహిక; దేహం అంతటికి సంబంధించిన; * systole, n. ముకుళింత; హృత్సంకోచం; గుండె ముకుళించుకోవడం; * systolic, adj. ముకుళిత; స్పందన; * syzygy, n. (సిజిజీ) పర్వస్థానం; సూర్యచంద్రులు ఎదురెదురుగా కాని, ఒకే వైపు కాని ఉన్నప్పటి స్థానాలు; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలాలు== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] ttccpitiyc7x43n9l6ha8fv23823ufs 0 3008 39054 38971 2026-05-06T22:09:27Z Vemurione 1689 /* Part 2: అ - a */ 39054 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: అం - aM== <poem> * '''అంకం, aMkaM''' -n. --(1) digit; number; --(2) act in a play; --(3) sign; symbol; --(4) lap; --(5) eye; ---కారణాంకం = factor. ---చరమాంకం = final act. ---పూర్ణాంకం = whole number. ---భిన్నాంకం = fractional number. ---ప్రథమాంకం = act 1 (in a play). * '''అంకగణితం, aMkagaNitaM''' -n. --arithmetic; ---ద్వియాంశ అంకగణితం = binary arithmetic. * '''అంకణం, aMkaNaM''' -n. -- (1) apartment; flat; నలుచదరపుచోటు; తొట్టికట్టు; (2) 8 square yards of land; పన్నెండడుగుల పొడవు, ఆరడుగుల వెడల్పు గలిగి 72 చదరపు అడుగుల వైశాల్యం ఉంటే ఇంటి కట్టుబడి స్థలమని నెల్లూరు జిల్లా వ్యవహారం; తిరుపతి ప్రాంతాల వారు 6 అడుగులు x 6 అడుగుల - అంటే 36 చదరపు అడుగుల వైశాల్యాన్ని - ఒక అంకణం గా తీసుకుంటారు. (3) The space between any two beams, or pillars. రెండు దూలముల, లేక స్తంభముల, నడిమి ప్రదేశము. * '''అంకనం, aMkanaM''' -n. --same as అంకణం; * '''అంకవంక, aMkavaMka''' -n. --plasticity; pliability; softness; * '''అంకాలు, aMkAlu''' -n. --marks; score in a test; statistics; (lit.) numbers; * '''అంకించుకొను, aMkiMcukonu''' -v. t. --appropriate; annex. * '''అంకితం, aMkitaM''' -n. --dedication (of a book or work of art); * '''అంకిలి, aMkili''' -n. --obstacle; impediment; * '''అంకుడు, aMkuDu''' -n. -- (1) [bot.] ''Nerium antidysenterica; Holarrhena antidysenterica''; This plant, that grows on hills, contains several alkaloids such as conessine, kurchine, and kurchicine; This plant was mentioned in Potana's Bhagavatam; -- (Syn.) కొండజెముడు, గిరిమల్లిక; కొండ మల్లె; కూటజం; పాలచెట్టు; -- (2) [bot.] ''Wrightia tinctoria''; ఈ వృక్షం పాలలో, ఆకులలో, పూలలో ఉండే ‘పాల ఇండిగో’ (Pala Indigo) అనే ఒక విధమైన నీలి అద్దకపు రంగు (Blue Dye) కారణంగా దీనికి టింక్టోరియా అనే పేరు ఏర్పడింది. టింక్టోరియస్ అంటే లాటిన్ భాషలో ‘నీలిరంగు కలిగిన‘ అని అర్థం. దీని కర్ర తేలికగా, మెత్తగా ఉండే కారణంగా బొమ్మల తయారీకి, తరిణె పట్టే పనుల (Turnery) కూ ఇది చాలా అనువుగా ఉంటుంది. ఈ కర్రతో అగ్గి పెట్టెలు, అగ్గి పుల్లలు కూడా తయారు చేస్తారు; ఏటి కొప్పాక లోని లక్క బొమ్మలు ఈ కర్రతోనే చేస్తారు; * '''అంకురం, aMkuraM''' -n. --(1) seed; sprout; bud; embryo; --(2) blood; -- మొలక; ఈరిక; మొటిక; ---అంకురం లేకుండా (సమూలంగా) నాశనం అయిపోయింది = destroyed without a trace. * '''అంకురార్పణ, aMkurArpaNa''' -n. --(1) inauguration; inaugural ceremony; the offering of sprouts to god; --(2) seeding; -- నాటువేత; నారుపోత; * '''అంకురోత్పత్తి, aMkurOtpatti''' -n. --germination; * '''అంకె, aMke''' -n. --(1) digit; a single-digit number; --(2) the written symbol used to denote a number such as 0, 1, 2, 3 or I, II, III; (note) a number with more than one digit is often called సంఖ్య; (syn.) అంకం; * '''అంకెవన్నియ, aMkevanniya''' - n. --stirrup hanging on either side of a horse saddle; -- అంకవన్నె; * '''అంకెసం, aMkesaM''' -n. --generation; * '''అంకోలం, aMkOlaM''' -n. -- [bot.] ''Alangium decapetalam;'' ''Alangium salvifolium;'' -- a medicinal plant; root decoction used for fevers and leaf extract for skin diseases; --ఊడుగు చెట్టు; * '''అంగం, aMgaM''' -n. --(1) organ; limb; element; member; --(2) division; part; --(3) style; method; ---అష్టాంగ యోగం = "eight-limbed'' yoga; eight-staged yoga; the eight stages are Yama, Niyama, Asana, Pranaayaama, Pratyaahaara, Dhaarana, Dhyaana, and Samaadhi; Raja yoga. ---సాష్టాంగ = స + అష్టాంగ = with all the eight limbs, namely the chest, forehead, hands, knees and feet. ---చతురంగం = chess; (lit.) the four divisions, namely chariots (bishops), elephants (rooks), horses (knights), and foot soldiers (pawns). * '''అంగ, aMga''' -n. --stride; long step; * '''అంగచ్ఛేదం, aMgachEdaM''' -n. --amputation; cutting of a limb; * '''అంగజ, aMgajaM''' -n. f. --daughter; * '''అంగజుడు, aMgajuDu''' -n. m. --son; * '''అంగబలం, aMgabalaM''' -n. --(1) material support; people support; --(2) physical strength; * '''అంగడి, aMgaDi''' -n. --store; shop; market; bazaar; * '''అంగడివాడ, aMgaDivADa''' -n. --market street; bazaar; * '''అంగడిల్లు, aMgaDillu''' -n. --mall; shopping center; building in which many stores are located; * '''అంగణము, aMgaNamu''' -n. --courtyard; * '''అంగద, aMgada''' -n. --danger; * '''అంగదట్టం, aMgadaTTaM''' -n. --petticoat; a lower, long undergarment of women; * '''అంగదేశం, aMgadESaM''' -n. --ancient name for the region now called Assam; * '''అంగనం, aMganaM''' -n. --ambulation; walking; * '''అంగనంబండి, aMganaMbaMDi''' -n. --ambulance; --a vehicle that carries patients to an emergency medical treatment center; * '''అంగన, aMgana''' -n. --woman; (lit.) one with pretty body parts; * '''అంగరంగవైభవం, aMgaraMgavaibhavaM''' -n. --luxury; enjoyment of riches; * '''అంగరకా, aMgarakA''' -n. --topcoat; overcoat; long coat * '''అంగరక్ష, aMgaraksha''' -n. --vest; bullet-proof vest; (lit.) body protector; * '''అంగరక్షకుడు, aMgarakshakuDu''' - n. m. -- bodyguard; * '''అంగలార్చు, aMgalArcu''' -v.i. --weep; cry due to fear; to grieve; lament; to cry out from fear; grief or pain; * '''అంగలేపం, aMgalEpaM''' -n. --body lotion; any paste-like substance for smearing on the body; * '''అంగవస్త్రం, aMgavastraM''' -n. --man's loincloth; lower garment; -- (rel.) ఉత్తరీయం; * '''అంగహీనుడు, aMgahInuDu''' -n. m. --disabled person; (rel.) వికలాంగుడు, * '''అంగారం, aMgAraM''' -n. --(1) charcoal; --(2) live coal; --(3) the red one; * '''అంగారకుడు, aMgArakuDu''' -n. --Mars; (note) కుజుడు, although used as a synonym, is a misnomer; it means son of the Earth and according to modern science, this is not justified; * '''అంగారిణి, aMgAriNi''' -n. --charcoal grill; * '''అంగారు, aMgAru''' -n. --a black gooey substance made from the charcoals of burned rice; used as tilak (the dot on the forehead) of Hindu boys and girls. ---అంగారుబుడ్డి = container of aMgAru. * '''అంగారుబొట్టు, aMgaruboTTu''' -n. --black dot on the forehead worn by traditional Hindu boys and girls; * '''అంగిలి, aMgili''' -n. --back part of the tongue; part of the throat towards the mouth; లోకుత్తుక; * '''అంగీకరించు, aMgIkAriMcu''' -v. i. --agree; consent; approve; admit; -- ఒప్పుకొను; ఇయ్యకొను; * '''అంగీకారం, aMgIkAraM''' -n. --agreement; approval; acceptance; consent; -- ఒప్పుకోలు; ఇయ్యకోలు; అంగుష్టము. aMgushThamu - n. -- thumb; * '''అంగుళం, aMguLaM''' -n. --(1) inch; one-twelfth of a foot; 2.54 సెంటీమీటర్లు; --(2) a finger's breadth; --(3) thumb; --(4) big toe; * '''అంగుళ్యాకారం, aMguLyAkAraM''' -n. --annular shape; ring shape; * '''అంగుళిత్రాణం, aMguLitrANaM''' - n. -- finger-guard used while playing a musical string instrument; * '''అంగుళీయకం, AMguLIyakaM''' -n. --ring; * '''అంగుష్ఠం, aMgushThaM''' - n. -- thumb; -- బొటనవేలు; * '''అంఘ్రిపర్ణి, aMghriparNi''' -n. -- [bot.] ''Cassia fistula;'' -- కోలపొన్న చెట్టు; రేల చెట్టు; * '''అంచనా, aMcanA''' -n. --estimate; guess; approximation; * '''అంచనాదారుడు, aMcanAdAruDu''' -n. m. --estimator, appraiser; * '''అంచు, aMcu''' -n. --(1) edge; edge of a vessel; lip of a glass; --(2) border; border of a sari; ---జరీ అంచు పట్టు చీర = a silk sari with a gold-laced border. * '''అంచుకుట్టు, aMcukuTTu''' -n. --hem; hemstitch; a type of stitching used in hemming; * '''అంచెలు, aMcelu''' -n. pl. --steps; rows; stages; relays; * '''అంచెలవారీగా, aMcelavArIgA''' -adv. --in stages; in steps; methodically; systematically; * '''అంజనం, aMjanaM''' -n. --(1) ointment; unction; --(2) mascara; --(3) seeing into the future by applying an ointment to the eyes; divining; -- మలయాళ మంత్రం సాధన చేసిన వాళ్ళు అంజనం వేసి ఏదైనా వస్తువు లేదా మనిషి తప్పిపోతే ఎక్కడ ఉందో తెలుసుకోడానికి ఈ ప్రక్రియను వాడుతారు. చిన్న అబ్బాయిని అరచేతి లోనో, తమలపాకు మీదనో తన దగ్గర ఉన్న మంత్రించిన కాటుక పూసి — అందులో ఆ అబ్బాయికి కనబడుతున్నది చూచి చెప్పమంటారు. వాడి మాటలనుబట్టి ఆ పోయిన సొమ్ము ఏ దిక్కుకు పోయి ఉందో, ఆ దొంగ ఆకారాదులు చెప్పేవాడు. --(4) ink; * '''అంజలి, aMjali''' - n. -- a pair of hands held together in the shape of a cup; -- దోసిలి; దోయిలి; --- పుష్పాంజలి = పువ్వులతో నిండియున్న దోసిలి; * '''అంజు, aMju''' - v. i. -- (1) fear; be afraid of; -- (2) hesitate; doubt; * '''అంజూరు, అంజీరు పళ్లు, aMjUru, aMjIru paLlu''' -n. -- common fig; [bot.] ''Ficus carica'' L. Moraceae; -- ఇది ప్రధానంగా పండించే రకం. డ్రైఫ్రూట్‌గా (ఎండు ఫలం) విరివిగా లభించేది ఇదే; | -- మేడిపండు (Ficus racemosa); Cluster fig; Indian fig; ఇది మన దేశంలో అడవుల్లో లేదా సాధారణంగా పెరిగే స్థానిక రకం. దీనినే వేమన పద్యంలో ప్రస్తావించారు. ముఖ్యమైన తేడా: ఈ రెండూ ఫైకస్ (Ficus) అనే ఒకే జాతికి (Genus) చెందినవి అయినప్పటికీ, వాటి వర్గం (Species) వేరు. అంజీరను వాణిజ్యపరంగా పండిస్తారు, మేడిపండు స్థానికంగా పెరుగుతుంది; * '''అంజిక, aMjika''' - n. -- fear; * '''అంట్లగిన్నెలు, aMTlaginnelu''' -n. --unwashed dishes; dirty dishes; * '''అంట్లమైనం, aMTlamainaM''' -n. --grafting wax; Grafting wax is a composition of rosin, beeswax, tallow, and similar materials, used in gluing and sealing the wounds of newly grafted trees or shrubs * '''అంట్లవెధవ !, aMTlavedhava''' -n. --dirty fellow!; * '''అంటించు, aMTiMcu''' -v. t. --(1) lit, set fire to; ignite; --(2) affix; paste; cement; patch; join; attach; * '''అంటించుకొను, aMTiMcukonu''' -v. t. refl. --(1) set fire to oneself; ignite; --(2) attach, stick or glue to one's self; * '''అంట్రింత, aMTriMta''' - n. -- (1) a common, small, much-branched herb found in coastal Andhra; [bot.] ''Hedysarum triflorum;'' Linn. -- (2) bur grass; [bot.] ''Triumfetta rhomboidea''; * '''అంటు, aMTu''' -n. -- (1) [bot.] graft; (2) contact with a defiled or unclean object; ---మామిడి అంటు = mango graft. ---అంటురోగం = contagious disease ---నన్నంటుకోకు = do not touch me. ---అంటు చేత్తో అన్నీ ముట్టుకోకు = do not touch everything with the hand that is defiled by the touch of food. -v. i. --touch; hold; contact; * '''అంటుకొను, aMTukonu''' -v. i. --(1) touch; contact; --(2) adhere; stick; --(3) ignite; catch fire; burn; * '''అంటుగట్టు, aMTugaTTu''' -v. t. --[bot.] graft; ---కొమ్మంటు = branch graft; getting a hybrid variety of plant by tieing a sliced branch of one with another; * '''అంటుతొక్కు, aMTutokku''' -v. t. --[bot.] graft; ---నేలంటు= ground graft; getting a new plant by bending a branch of the original plant and burying it under mud until the branch takes root; * '''అంటుపేను, aMTupEnu''' -n. --head louse; --- తలలోన్న పేల గుడ్లని ఈరు లేక ఈపి అంటారు. ఈళ్లు అనేది దానికి బహువచనం. జుట్టు నుండి ఈళ్లని తొలగించడానికి ఈరుపెన లేక ఈర్పెన అనే ప్రత్యేకమైన దువ్వెన వాడతారు. గుడ్ల నుండి పుట్టిన పేలు తొలి దశలో చర్మానికి అంటుకుని ఉంటాయి కనుక వీటిని అంటు పేలు అంటారు.. * '''అంటువ్యాధి, aMTuvyAdhi''' -n. --contagious disease; communicable disease; a disease transmitted by contact; (exp.) pneumonia can be an infectious disease, but it is not contagious, it does not spread from person to person; influenza is contagious; (rel.) సోకుడు రోగం; తిష్ట; * '''అంట్లు, aMTlu''' -n. pl. --(1) dirty dishes; unwashed pots and pans; --(2) grafts; grafted plants; * '''అండం, aMDaM''' -n. --(1) ovum; egg; unfertilized egg; --(2) the universe; బ్రహ్మాండం; -- గుడ్డు; (rel.) పిండం; ---యుగాండం = యుగ్మము + అండం = zygote. ---బీజాండం = testicle. * '''అండ, aMDa''' -n. --support; patronage; prop; * '''అండకణం, aMDakaNaM''' -n. --[bio.] egg cell; * '''అండకోశం, aMDakOSaM''' -n. --ovary; [bot.] gynoecium; the female part of a flower; pistil; * '''అండజం, aMDajaM''' -n. --oviparous; born of an egg; reptile; fish; bird; -- see also వ్యాళములు; * '''అండజననం, aMDajananaM''' -n. --[bio.] oogenesis; the production or development of an ovum; * '''అండదండలు, aMDadaMDalu''' - n. -- support and prop; backing; material and moral support; * '''అండపీతం, aMDapItaM''' -n. --yolk; yellow of an egg; * '''అండయోనిజములు, aMDayOnijaMulu''' -n. pl. --ovoviviparous; born of an egg inside the body; some reptiles lay their eggs but the eggs are hatched inside their bodies and baby reptiles come out; -- also called వ్యాళములు; Boa constrictor and Green Anaconda are examples; * '''అండశ్వేతం, aMDaSvEtaM''' -n. --white of an egg; * '''అండా, అండీ, aMDA, aMDI''' -n. --a big vessel; a vessel used to boil water; boiler; a metal vessel; * '''అండాకార, aMDAkAra''' -adj. --ovate; ovoid; oviform; egg-shaped; * '''అండాలు, aMDAlu''' -n. pl. --(1) ovules; --(2) large cooking vessels; * '''అండాశయం, aMDASayaM''' -n. --ovary; the egg-producing organ of a female; * '''అండి, aMDi ''' -suff. --indicates respectful address in both genders; సంబోధనార్థక ప్రత్యయం; ---అంతేనండి = that is all, sir; that is all, madam. ---అవునండి = that is it, sir; yes, sir; that is it, madam; yes, madam; ---ఎంతండి? = How much, sir?; How much, madam? ---ఏమండి = hello; hi; (lit.) what sir; what madam. ---కాదండి = that is not so, sir; that is not so, madam. ---మరేనండి = as you said, sir; as you said, madam. * '''అండోత్పత్తి, aMDOtpatti,''' -n. --ovulation; oogenesis; the production or development of an ovum; -- see also అండోత్సర్గం; అండజననం; * '''అండోత్సర్గం, aMDOtsargaM ''' -n. --ovulation; * '''అంతం, aMtaM ''' -n. --(1) end; termination; --(2) death; destruction; -- చివర; కొస; కొన; కడ; ---విషాదాంతం = tragedy; a play or cinema that ends in sorrow or death of a leading character. ---అనంతం = that without an end; infinite; infinity. * '''అంతంతమాత్రం, aMtaMtamAtraM ''' -adj. --just enough to manage with; * '''అంత, aMta ''' -adj. suff. --so much; so many; ---బుట్టెడంత = as much as a basketful. * '''అంతట, aMtaTa ''' -adv. --then; afterwards; subsequently; * '''అంతటిలో, aMtaTilO''' -adv. --in the meantime; presently; * '''అంతటిదాకా, aMtaTidAkA''' -adv. --until then; * '''అంతమంది, aMtamaMdi''' -n. pl. --so many people; * '''అంతమాత్రానికి, aMtamAtrAniki''' -adv. --just for that reason; only for that; * '''అంతర్, aMtar''' -adj. pref. --internal; intermediate; between; ---అంతర్‌జాతీయ = international; between nations. ---అంతర్‌జాలం = Internet. ---అంతర్‌దహనం = internal combustion. * '''అంతర్ కలనం, aMtarkalanaM''' -n. --[math.] differentiation; a standard operation in calculus; * '''అంతర్ గ్రహాలు, aMtargrahAlu''' -n. pl. --inner planets; the planets between the Sun and Jupiter, namely Mercury, Venus, Earth and Mars; * '''అంతర్ జంఘాస్థి, aMtarjaMghAsthi ''' -n. --[anat.] tibia; shin bone; the larger and stronger of the two bones in the leg below the knee; * '''అంతర్‌జాలం, aMtarjAlaM''' -n. --[comp.] Internet; the worldwide network of computers that relies on the so-called Internet protocol TCP/IP as a communication standard; * '''అంతరం, aMtaraM''' -n. --(1) interval; intermediate space; --(2) difference; --(3) rank; social status; --(4) another one; ---కాలాంతరం = another time. ---గత్యంతరం = another way; alternative. ---గ్రామాంతరం = another village. ---జన్మాంతరం = another life; another incarnation such as past or future birth. ---దేశాంతరం = another country. ---మతాంతరం = another religion. ---ప్రత్యంతరం = another copy. ---పాఠాంతరం = another text. ---యుగాంతరం = another era. ---స్థలాంతరం = another place. * '''అంతరంగికం, aMtaraMgikaM''' -n. --confidential; private; internal matter; (ant.) బహిరంగం; * '''అంతరంగికుడు, aMtaraMgikuDu''' -n. --confidant; close friend; * '''అంతర, aMtara''' -adj. --(1) internal; --(2) medulla; (ant.) బాహ్య. * '''అంతరతామర, aMtaratAmara''' -n. --[bot.] ''Pistia stratiotes''; water cabbage; water lettuce; Being a floating plant, water lettuce obtains all its nutrients directly from the water. This makes it a great plant to use to combat algae; * '''అంతర్గత, aMtargata''' -adj. --(1) inner; internal; --(2) hidden; --(3) intermediate; (ant.) బహిర్గత; * '''అంతర్గత జన్యువు, aMtargata janyuvu''' -n. --[bio.] recessive gene; (ant.) బహిర్గత జన్యువు; * '''అంతర్దశ, aMtardaSa''' -n. --[bio.] interphase; intermediate phase; * '''అంతరాత్మ, aMtarAtma''' -n. --inner soul; soul; the God within; Indweller; * '''అంతరాయం, aMtarAyaM''' -n. --interruption; impediment; break; * '''అంతరార్థం, aMtarArthaM''' -n. --hidden meaning; * '''అంతరాళం, aMtarALaM''' -n. --amidst; in the depths; ---విశ్వాంతరాళంలో = in the depths of space. * '''అంతర్జాతీయం, aMtarjAtIyaM''' -n. --internationalism; * '''అంతర్జాతీయ, aMtarjAtIya''' -adj. --international; * '''అంతర్ధానం, aMtardhAnaM''' -n. --disappearance; * '''అంతర్యామి, aMtaryAmi''' -n. --(1) soul; the in-dweller; --(2) [comp.] software; (ant.) బహిర్యామి; * '''అంతర్లాపి, aMtarlApi''' -n. --a puzzle with its answer hidden in the puzzle itself; * '''అంతర్వాణి, aMtarvANi''' -n. --(1) inner voice; conscience; --(2) scientist; * '''అంతర్వాహిని, aMtarvAhini''' -n. --under-ground river; subterranean river; groundwater; * '''అంతరించు, aMtariMcu''' -v. i. --come to an end; die; * '''అంతరిక్షం, aMtarikshaM''' -n. --firmament; sky; space; outer space; * '''అంతరిక్ష నౌక, aMtariksha nauka''' -n. --space ship; spacecraft; * '''అంతరిక్ష యానం, aMtariksha yAnaM''' -n. --space travel; * '''అంతర్హితం, aMtarhitaM''' -n. --input; * '''అంతరీపము, aMtarIpamu''' - n. --promontory; an elevated landmass that has penetrated into the ocean * '''అంతర్యుద్ధం, aMtaryuddhaM''' -n. --civil war; internal conflict; inner conflict; * '''అంతర్భూత, aMtarbhUta''' -adj. --internal; * '''అంతస్థములు, aMtasthamulu''' - n. pl. -- the group of Telugu alphabetical characters: య, ర, ల, వ; * '''అంతలపొంతలవాడు, aMtalapoMtalavADu''' -n. --distant relative; * '''అంతస్థములు, aMtasthamulu''' -n. pl. --[gram.] semi-vowels; intermediate consonants; the consonants య, ర, ల,వ; * '''అంతస్తు, aMtastu''' -n. --(1) status; position; rank; --(2) story or floor of a multilevel building; * '''అంతశయ్య, aMtaSayya''' - n. -- (1) the wooden frame built to carry a dead person to the cremation grounds; -- (2) cremation grounds; * '''అంత్యక్రియలు, aMtyakriyalu''' -n. --final rites; funeral services; * '''అంత్రక, aMtraka''' -adj. --enteric; related to intestine; * '''అంత్రములు, aMtramulu''' -n. --entrails, gut; * '''అంత్రవృద్ధి, aMtravRddhi''' -n. --[med.] inguinal hernia; * '''అంతు, aMtu''' -n. --end; termination; * '''అంతులేని, aMtulEni''' adj. --endless; limitless * '''అంతేవాసి, aMtEvAsi''' -n. --pupil; student; disciple; * '''అందం, aMdaM''' -adj. --beautiful; pretty; cute; handsome; (note.) the terms beautiful and pretty are used for females and handsome for males; * '''అందనివి, aMdanivi''' -n. --things that are out of reach; * '''అందని పళ్లు, aMdani paLlu''' -ph. ---[idiom] sour grapes; * '''అందగత్తె, aMdagatte''' -n. f. --beautiful woman; * '''అందగాడు, aMdagADu''' -n. m. --handsome man; -- (note.) the adjective beautiful is not used while referring to a man; * '''అందచందాలు, aMdacaMdAlu''' - n. -- beauty and poise; good looks; * '''అందనిది, aMdanidi''' -adj. --unreachable, inaccessible; out of reach; * '''అందమైన, aMdamaina''' -adj. --beautiful; attractive; fair; pretty; cute; handsome; * '''అందలము, aMdalamu''' - n. -- palanquin; * '''అందరు, aMdaru''' -pron. --all; * '''అందాకా, aMdAkA''' -adv. --meanwhile; temporarily; tentatively; for the time being; until then; * '''అందించు, aMdiMcu''' -v. t. --give; hand over; * '''అందిక, aMdika''' -n. --(1) support; --(2) proximity; * '''అందు, aMdu''' -pron. --there; therein; * '''అందుకని, aMdukani''' -adv. --therefore; for that reason; * '''అందుకొను, aMdukonu''' -v. i. --receive; reach; attain; * '''అందుకో, aMdukO''' -interj. --(1) catch it; grab it; --(2) take over; * '''అందుగు, aMdugu''' -n. --[bot.] Boswellia serrata; * '''అందుచేత, aMducEta''' -adv. --therefore; * '''అందుబాటు, aMdubATu''' -adv. --proximity; convenience; * '''అందులో, aMdulO''' -adv. --in that; * '''అందె, aMde''' - n. -- anklet; armlet; a decorative ornament; * '''అందె వేసిన చెయ్యి, aMde vEsina ceyyi''' - ph. -- a competent person; an expert; * '''అంధకారం, aMdhakAraM''' -n. --darkness; * '''అంధత్వం, aMdhatvaM''' -n. --blindness; * '''అంధవిశ్వాసం, aMdhaviSvAsaM''' -n. --superstition, blind belief; * '''అంధపంగు న్యాయం, aMdhapaMgu nyAyaM''' -n. --symbiosis; (lit.) the way a lame man and a blind person can help each other; * '''అంపకోల, aMpakOla''' -n. --arrow; the stud of an arrow; *'''అంపాచారం, aMpAcAraM''' -n. --stream of water; ---సంపాదిత శంపావలి, బెంపారిన్ మేఘ చయము పృథివియు నభముం, గంపింపగ బెట్టురుముచు, నంపాచారంపు వానలప్పుడు కురిసెన్" - విష్ణు పురాణం; వెన్నెలకంటి సూరన్న. * అంపియలు, aMpiyalu - n. pl. -- rags; tattered clothing; --- "అంపెలుగట్టి చేత యష్టి ధరించి..." విక్రమార్క చరిత్ర: కొండమీది గోపురాజు * '''అంపుదోడు, aMpudODu''' - n. -- escort; someone accompanied as a helper; అంపు + తోడు; * '''అంబ, aMba''' - n. -- Divine Mother; Goddess Parvati; * '''అంబటిజోరిగాడు, aMpaTijOrigADu''' -n. -- a bird called Rufous-tailed finch lark; same as జోరిగాడు; [bio.] ''Ammomanes phoenicura;'' [[File:Rufous-tailed_Lark_%28Ammomanes_phoenicurus%29_in_Kawal_WS%2C_AP_W_IMG_2004.jpg|thumb|right|జోరిగాడు]] * '''అంబరం, aMbaraM''' -n. --(1) fabric; --(2) sky; ---పీతాంబరం = yellow fabric. ---దిగంబరుడు = (దిక్+అంబరుడు) naked person; (ety.) one with space as his clothing. * '''అంబరచుంబితాలు, aMbaracuMbitAlu''' -n. --sky scrappers; tall buildings; tall structures; * '''అంబరు, aMbaru''' -n. --ambergris; fossilized tree resin, considered valuable because of its color, natural beauty and rarity; --- (note) ambergris is different from amber. Ambergris is a dense, foul-smelling, secretion found in the guts of sperm whale. Hardened secretions are often found floating on ocean waters as flakes. When heated these gray flakes melt and give off a fragrance that is highly prized by perfumers. Amber (తృణస్పటికం, తృణమణి), on the other hand, is a transparent fossilized resin, highly valued as a precious stone. * '''అంబరీషం, aMbarIshaM''' -n. --frying pan; (rel.) పెనం; మంగలం; మూకుడు; --- అంబరీషం నుండి అగ్నిగుండం లోకి = from the frying pan to fire. * '''అంబలి, aMbali''' - n. -- gruel; "conjee" water; a poor man's soup made from water drained off after cooking rice; * '''అంబష్ఠుడు, aMbashThuDu''' - n. -- barber; a person who cuts or styles hair; * '''అంబారావం, aMbArAvaM''' -n. --the ‘moo’ sound made by cows; * '''అంబుచరం, aMbucaraM''' -n. --aquatic creature; marine creature; * '''అంబుజం, aMbujaM''' -n. --one born out of water, such as a lotus; * '''అంబుదం, aMbudaM''' -n. --one that gives rise (birth) to water, such as a cloud; * '''అంబుధి, aMbudhi''' -n. --one that stores water, such as a sea; అంబువాసిని, aMbuvAsini -n. --trumpet flower; [bot.] Bigonia suave-olens; * '''అంబువాహిని, aMbuvAhini''' -n. --one that carries water, such as a bucket; * '''అంబుస్ఫోటం, aMbusphOTaM''' -n. --fountain; artesian well; water spilling out of a confined aquifer; (lit.) one that spills out water; * '''అంశం, aMSaM''' -n. --(1) portion; --(2) share; --(3) component; --(4) fraction; * '''అంశ, aMSa''' -n. --(1) part; --(2) numerator of a fraction; --(3) degrees in angular measure; --(4) [comp.] radix; base; root; ---అష్టాంశ = octal; to the base 8; ---దశాంశ = decimal; to the base 10; ---ద్వియాంశ = binary; to the base 2; ---షష్టాదశాంశ = hexadecimal; to the base 16; * '''అంశుమతి, aMSumati''' - n. -- [bot.] ''Pseudarthria viscida''; the roots of this plant have been used in Ayurvedic medicine; -- ముయ్యాకు పొన్న; * '''అంశువు, aMSuvu''' - n. -- light; ray of light; * '''అంసం, aMsaM''' -n. --[anat.] tip of the shoulder; * '''అంసచక్రం, aMsacakraM''' -n. --[anat.] pectoral girdle; The shoulder girdle or pectoral girdle is the set of bones in the appendicular skeleton which connects to the arm on each side; In humans it consists of the clavicle and scapula; * '''అంసఫలకం, aMsaphalakaM''' -n. --[anat.] scapula; shoulder blade; </poem> ==Part 2: అ - a== <poem> *'''అ, a.''' first letter, first vowel as well as the first syllable of the Telugu alphabet. This is a short vowel, that is, it takes one short unit of time to utter this syllable. While pronouncing this you have to open your mouth (వివృతం), and the sound comes from the throat (that is, this is an open guttural (కంఠ్యం) ). When used as a prefix with some Sanskrit words, it gives a negative meaning ---అనిత్యం = not permanent; fleeting. ---అనింద్యం = one that cannot be blamed. ---అచరం = immobile; immovable; stationary. ---అవిభక్తం = undivided. ---అసంతృప్తం = unsatisfied, unsaturated. ---అసంబద్ధం = incoherent. ---అస్థిరం = unstable. *'''అకటా, akaTA''' -excla. --Alas!; O!; What a pity! *'''అకము, akamu''' -n. --(1) pain; ache; affliction; (2) sorrow; sin; ---న + అకము = నాకము = heaven = painless place; *'''అకర్మక క్రియ, akarmaka kriya''' -n. --intransitive verb; An intransitive verb is one that does not take a direct object. In other words, it is not done to someone or something. It only involves the subject. *'''అకశేరుకం, akaSErukaM''' -n. --invertebrate; one that does not have a spinal column; *'''అకస్మాత్తుగా, akasmAttugA''' -adv. --suddenly; *'''అక్క, akka''' -n. --elder sister; * '''అక్కచెల్లెళ్లు, akkacelleLlu''' - n. -- sisters; * '''అక్కజము, akkajamu''' - n. -- surprise; unexpected event; *'''అక్కడ, akkaDa''' -adv. --there; *'''అక్కడక్కడ, akkaDakkaDa''' -adv. --here and there; *'''అక్కడికక్కడే, akkaDikakkadE''' -adv. --on the spot; then and there; * '''అక్కన్న మాదన్నలు, akkanna mAdannalu''' - ph. - an inseparable pair; *'''అక్కర, akkara''' -n. --necessity; need; * '''అక్కలకర్ర, akkalakarra''' -n. --Pellitory root; a medicinal root suitable for reducing fever; this root has been used to treat sexually transmitted diseases; [Bot.] ''Anthemis pyrethrum''; ''Anacyclus pyrethrum''; * '''అక్కలి, akkali''' -n. -- wavelet; a small wave; * '''అక్కళించు, akkaLiMcu''' -v. i. -- pull the stomach inside and backward such as we do to accommodate tight-fitting pants; * '''అక్కసం, akkasaM''' -n. --grief; sorrow; suffering; --anger; --- "...నీ వెక్కడనుండి వచ్చితిది యేటికి నుస్సురుమంటి మంటి నీకునీ యక్కస మేల వచ్చెను’ ...” - పింగళి సూ. కళాపూర్ణోదయం; * '''అక్కసి, akkasi''' -n. -- angry person; * '''అక్కసు, akkasu''' -n. --jealousy; spite; malice; --anger; * '''అక్కి, akki''' - n. -- a skin disease similar to scabies; * '''అక్కు, akku''' - n. -- chest; * '''అక్రమ, akrama''' -adj. --improper; disorderly; unjust; unfair; ---అక్రమ భిన్నం = improper fraction; also అపక్రమ భిన్నం;. * '''అక్షం, akshaM''' -n. -- (1) axis; (rel.) ఇరుసు; -- (2) die used in gambling; -- (3) vitriol; -- (4) [Bot.] Terminalia bellirica; Each seed of this tree weighs about one "tola" a traditional Indian measure for weighing small quantities like gold;; తాని లేక తాడ్ర చెట్టు; విభీతక వృక్షం; -- (5) Hydrated Sodium Carbonate; Natron; Sochal Salt; * '''అక్షతలు, akshatalu''' -n. --consecrated rice; rice sanctified by mixing with turmeric paste and used in ceremonial blessings; (lit..) unbroken grains; -- సేసబ్రాలు; * '''అక్షమాల, akShamAla''' -n. --rosary; a chain of beads made of the dried fruits of ''Elaeocarpus ganitrus;'' -- రుద్రాక్షమాల; * '''అక్షయం, akshayaM''' -n. --non-empty; (lit.) one that does not get depleted; * '''అక్షయ, akshaya''' -adj. --inexhaustible; non empty; *'''అక్షయ తూణీరం, akshaya tUNIraM''' -n. --an inexhaustible quiver; a divine quiver that keeps getting full with arrows as they are used; * '''అక్షయ పాత్ర, akshaya pAtra''' -n. --(1) an inexhaustible pot; a divine dish that keeps getting full with food as it is consumed; --(2) cornucopia; *'''అక్షయ సమితి, akshaya samit''' -n. --[math.] non empty set; * '''అక్షయం, akshayaM''' -n. -- non-empty; (lit.) one that does not get depleted; * '''అక్షరం, aksharaM''' -n. --(1) A letter, a single syllable, a character of the alphabet; (lit.) అ నుండి క్ష వరకు ఉన్న అక్షర సముదాయం; 'సున్న లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ హల్లులు + ఒక అచ్చు' కలసి అక్షరాలు ఏర్పడతాయి. (ఒక అక్షరంలో ఒకటికన్న ఎక్కువ అచ్చుకు ఉండడానికి అవకాశం లేదు!) దీనిని ఆంగ్లంలో syllable అంటారు. (A syllable can have one and only one vowel-sound and zero or more consonants); గుణింతాలు (గుణితాక్షరాలు అనాలి!), సంయుక్తాక్షరాలు, అన్నీ ఈ కోవలోకే వస్తాయి; --(2) one that is beyond space and time; one that cannot be destroyed; (lit.) అ + క్షరం = నాశనము లేనిది; ---ద్విత్వాక్షరం = a twice repeated consonant as in క్క and ప్ప. ---సంయుక్తాక్షరం = two or more letters united into one syllable as in క్య, ర్ప, , and ర్మ్య, and so on. * '''అక్షరచణుడు, aksharacaNuDu''' - n. -- scribe; penman; calligrapher; *'''అక్షరమాల, akshara mAla''' -n. --a string of letters; a word; character string; *'''అక్షరాలా, aksharAlA''' -adv. --literally; in words; * '''అక్షరాస్యత, aksharAsyata''' -n. --literacy; (ant.) నిరక్షరాస్యత; -- ఆస్యమునందు అక్షరము కలిగి యుండుట. అంటే అక్షరం పలికే శక్తి ఉండుట; ఆస్యము అంటే నోరు; -- స + అక్షరత = సాక్షరత అన్నా అక్షరాస్యత అన్నా ఒకటే. * '''అక్షరాస్యుడు, aksharAsyuDu''' -n. m. --literate person; -- అక్షరాస్యుడు అక్షరము ఆస్యమునందు కలవాడు. (బహువ్రీహి సమాసం); * '''అక్షవాటము, akshavATamu''' - n. -- gym; gymnasium; a place where wrestlers practice; తాలింఖానా; జింఖానా; * '''అకారాదిక్రమం, akArAdikramaM''' -n. --alphabetical order; *'''అకాల జననం, akAla jananaM''' -n. --premature birth; *'''అకాల ప్రసవం, akAla prasavaM''' -n. --miscarriage; untimely delivery; *'''అక్షాంశం, akshaMSaM''' -n. --latitude; parallels of latitude; the imaginary lines parallel to the equator; (rel.) రేఖాంశం. * '''అక్షి, akshi''' -n. --eye; * '''అక్షికూటం, akshikUTaM''' -n. --pupil; iris of the eye; * '''అక్షిగోళం, akshigOLaM''' -n. --eye-ball; * '''అక్షిపటలం, akshipaTalaM''' -n. --cornea; eye-membrane; * '''అక్షీబము, akshIbamu''' - n. -- (1) drumstick tree; [bot.] ''Moringa oleifera, Moringa pterygosperma, Hyperanthera moringa, Guilandina moringa''; మునగ; -- (2) a type of sea salt; * '''అకుంఠితం, akuMThitaM''' -n. --(1) unobstructed; --(2) sharp; *'''అక్కు, akku''' -n. --chest wall; *'''అక్కుపక్షి, akkupakshi''' -n. -- (1) lean person; starveling; a person with an undernourished, emaciated look; pauper; దుర్భలుడు; బలహీనుడు; బక్కచిక్కిన; -- (2) idler; useless fellow; తెలివిలేనివాడు; చవట; కొరకురానివాడు; దిక్కుమాలినవాడు; చాతకానిది/చాతకానివాడు; మూర్ఖుడు; -- (3) [bio.] Jacobin Cuckoo; చాతక పక్షి; ఈ 'చాతక' పక్షి నేల మీద నీటిని తాగక కేవలం వర్షపు నీటితోనే దాహం తీర్చుకుంటూ వర్షం కోసమే ఎదురు చూస్తూ, ఎదురు గా నీరు ఉన్నా తాగక బక్కచిక్కి రొమ్ము/ఛాతీ భాగం కొట్టొచ్చినట్లు కనపడుతుంది. * '''అక్షౌహిణి, akshauhiNi''' - n. -- a military division comprised of 21,870 chariots, 21,870 elephants, 65,610 horses, and 1, 09, 350 foot-soldiers; In the great Mahabharata War 18 such divisions are said to have participated; * '''అక్రమ, akrama''' -adj. --improper; disorderly; unjust; unfair; ---అక్రమ భిన్నం = improper fraction; also అపక్రమ భిన్నం;. *'''అక్రోటు, akrOTu''' -n. --Indian walnut; candle nut; [bot.] ''Alcurites moluccana; Juglans regia;'' * '''అఖండం, akhaMDaM''' -n. --complete; full; unbroken; undivided; * '''అఖండ, akhaMDa''' -adj. --complete; full; unbroken; undivided; * '''అఖండుకం, akhanDukaM''' - n. -- dwarf coconut; చెన్నంగి; * '''అఖాతం, akhAtaM''' -n. --bay; sea; naturally formed body of deep water; (lit.) one that was not dug; * '''అఖాదీ, akhAdI''' -adj. --inedible; ---అఖాదీ తైలం = inedible oil. *'''అఖ్యాతం, akhyAtaM''' -n. --predicate; *'''అఖిల, akhila''' -adj. --one that is not broken; one that is not dilapidated; all; full; comprehensive; whole; *'''అగండ్రపాకు, agaMDrapAku''' -n. --a medicinal plant widely found as a weed in cultivated rice paddies; the leaves are used to relieve pain, fever and for relief of skin diseases; [Bot.] ''Ammania vesicatoria; Ammania bacifera''; అగ్నివేండ్రపు ఆకు; *'''అగచాట్లు, agacATlu''' -n. --difficulties; troubles; *'''అగడ్త, agaDta''' -n. --barrier; moat; ditch; trench; * '''అగణ్య''', agaNya - adj. -- inestimable; incalculable; * '''అగదంకారుడు, agadaMkAruDu''' - n. -- (1) medicine man; doctor; physician; -- (2) pharmacist; compounder; * '''అగదము, agadamu''' - n. -- medicine; *'''అగప, agapa''' -n. --ladle; large spoon; * '''అగపడు, agapaDu''' -v. i. --appear; * '''అగపాటు, agapATu''' -n. --appearance; *'''అగమ్య, agamya''' -adj. --unreachable; unapproachable; *'''అగమ్యగోచరం, agamyagOcaraM''' -n. --a state in which no solution is discernible; no light at the end of the tunnel; confused state; *'''అగరు చెట్టు, agaru ceTTu''' -n. -- eaglewood tree; aloe-wood tree; a superior kind of sandalwood; *'''అగరువత్తి, agaruvatti''' -n. --incense stick; joss stick; a wick made of fragrant incense; (note) no relation to agar; * '''అగరుశొంఠి, agaruSoMThi''' -n. --[Bot.] ''Cissampelos hexandra''; * '''అగస్త్య, agastya''' -n. --(1) Canopus; the star Canopus in the constellation Carina, the keel; Canopus is the second brightest star in our sky, next only to Sirius; --(2) [Bot.] ''Agati grandiflora''; * '''అగస్త్యభ్రాత, agastyabhrAta''' -n. --come-upper; a newcomer who tries to be a big shot; a fool; -- పేరూ ఊరూ లేనివాణ్ణి అంటే అప్రసిద్ధుణ్ణి అగస్త్య భ్రాత అంటారు. "ఎవరో ఒకరు — అప్పటి వరకూ అప్రసిద్ధుడు" అనే అర్థంలో అగస్త్య భ్రాత అనడం ఈ నాటికీ ఉంది. * '''అగసాలె, agasAle''' - n. -- goldsmith; * అగ్గవ, aggava - adj. -- cheap; inexpensive; in good supply; * '''అగ్రం, agraM''' -n. --(1) tip; apex; terminal; peak; summit; --(2) cape; the tip of a landmass; --(3) beginning; end; *'''అగ్రగణ్యుడు, agragaNyuDu''' -n. m. --foremost person; leading authority; topper; * '''అగ్రగామి, agragAmi''' -n. --front runner; leader; topper; * '''అగ్రజుడు, agrajuDu''' -n. m. --firstborn; elder brother; * '''అగ్రతాంబూలం, agratAMbUlaM''' -n. --highest honor; this honor is rendered by making the first offer of a betel leaf and betel nut to an individual in a group; * '''అగ్రహారం, agrahAraM''' -n. --a village with a string of agricultural fields; (Lat. agros = field); typically, a village whose residents are predominantly Brahmins who received lands as gifts or grants from the ruling king; -- రాజు బ్రాహ్మణులకిచ్చు యీనాము, బ్రాహ్మణులు మాత్రము నివసించు గ్రామమును అగ్రహారం అంటారు. ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే, బ్రాహ్మణుల ఇండ్లవరుస (వీథి)ని అగ్రహారము అని పిలుస్తున్నారు. సర్వసాధారణంగా ఈ ఇండ్లు ఒకదానిని ఒకటి ఆనుకొని వుంటాయి. మధ్యలో ఖాళీ స్థలమేదీ వుండదు. (Row Houses); -- అగ్రహారములలో కొన్ని రకములు: · సర్వాగ్రహారము = a village free from all tax. · శ్రోత్రియాగ్రహారము = a village granted at a certain fixed assessment. · జోడి అగ్రహారము / బిల్మకా అగ్రగారము / కట్టుబడి అగ్రహారము = a village granted at a rent which fluctuates with the produce అగ్రహారములకు కొన్ని ప్రముఖ ఉదాహరణలు: కూచిపూడి అగ్రహారం, తాళ్ళపాక అగ్రహారం, ముంగండ అగ్రహారం; * '''అగాధం, agAdhaM''' -n. --(1) abyss; extremely deep hole; --(2) black hole; * '''అగార్, agaar''' - n. -- Agar; -- అగార్ అనే పదార్ధము గ్రసిలరియా అనే సముద్రపు నాచు నుండి వస్తుంది. ఇది ఒక జిగురు పదార్ధం లాటిది. ఎక్కువగా మైక్రోబయాలజీ ప్రయోగశాలలో ఉపయోగిస్తారు. దీని ప్రత్యేకత ఏమిటంటే ఇది నీటిలో మరిగించి నప్పుడు కరిగి నీటి లాగే ఉంటుంది. తిరిగి చల్లార్చే సరికి జెల్లీ లాగా గడ్డకడుతుంది. అందుచేత దీన్ని జెల్లీ గా, ఐస్ క్రీమ్, లలో వాడతారు. ఇప్పుడు జెలటిన్ కి బదులుగా విజిటబల్ జెలటిన్ గా మనం తరచు చూస్తూ ఉంటాం తింటూ ఉంటాం కూడా. దంత వైద్యులు కూడా వాడే వారు అచ్చు పోయటానికి; * '''అగ్గి, aggi''' -n. --fire; (syn.) అగ్ని; * '''అగ్గిపుల్ల, aggipulla''' -n. --match stick; * '''అగ్గిపెట్టె; aggipeTTe''' -n. -- matchbox; * '''అగ్ని, agni''' -n. --(1) fire; --(2) the Fire God; *'''అగ్నిక, agnika''' -adj. --igneous; (Lat. ignis = fire); *'''అగ్నికణం, agnikaNaM''' -n. --spark; *'''అగ్నిచూర్ణం, agnicUrNaM''' -n. --gunpowder, * '''అగ్నిజ్వాల, agnijvAla''' -n. --flame; * '''అగ్నిపర్వతం, agniparvataM''' -n. --volcano; * '''అగ్నిపరీక్ష, agniparIksha''' -n. --ordeal-by-fire; severe test; confirmatory test; * '''అగ్నిమంత, agnimaMta''' -n. --a herb that is used to induce sterility in females; [bot.] Clerodendrum phlomidis; * '''అగ్నిమాంద్యం, agnimAMdyaM''' -n. --dyspepsia; loss of appetite; *'''అగ్నిమాత, agnimAta''' -n. --Ceylon leadwort; [bot.] ''Plumbago zeylanicum''; *'''అగ్నిమాపకపు దళం, agnimApakapu daLaM''' -n. --firefighters; fire brigade; the civil service crew whose responsibility is to put out fires and rescue people; (note.) The term అగ్నిమాపక దళం is a mis-translation; అగ్నిమాపక దళం literally means "fire-measuring squad." *'''అగ్నిమాపక యంత్రం, agnimApaka yaMtraM''' -n. --fire-engine; '''* అగ్నిముఖి, agnimukhi''' - n. -- [bot.] ''Semecarpus anacardium''; -- జీడిమామిడి; ముంతమామిడి; మొక్క మామిడి; * '''అగ్నివేండ్రపాకు , agnivEMDrapAku''' -n. --a common weed found in many cultivated areas; [bot.] '''Ammannia baccifera Linn'''.; -- అగండ్రపాకు; *'''అగ్నిశిఖ, agniSikha''' -n. --(1) flame; --(2) saffron; --(3) [bot.] ''Gloriosa superba''; *'''అగ్నిశిల, agniSila''' -n. --igneous rock; *'''అగ్నిసంస్కారం, agnisaMskAraM''' -n. --cremation; *'''అగురు, aguru''' -n. -- (1) khus khus grass; [bot.] ''Andropogon muricatus''; అవురు గడ్డి; అగరుకర్ర నుంచి తీసిన పరిమళ ద్రవ్యం; -- (2) [bot.] ''Dalbergia latifolia''; ఇరుగుడు చెట్టు; చిట్రేగి; *'''అగోచర, agOcara''' -adj. --imperceptible; *'''అఘోరించు, agOriMcu''' -v. i. --lament loudly; cry; * '''అజ్ఞేయం, aj~nEyaM''' - n. - unknowable; one that cannot be known; (this is not the same as "unknown"); *'''అచక్రీయ, acakrIya''' -adj. --acyclic; *'''అచంచల, acaMcala''' -adj. --steady; firm; (lit.) immobile; * '''అచట, acaTa''' -adv. --there; *'''అచ్చంగా, accaMgA''' -adv. --with all the rights; *'''అచల, acala''' -adj. --immovable; stationary; *'''అచింత్యం, aciMtyaM''' -n. --(1) unthinkable; beyond grasp; --(2) one followed by 31 zeros in the traditional Indian method of counting; 10³¹; *'''అచిరాంశువు, acirAMSuvu''' -n. --(1) spark; lightning; --(2) bubble; (lit.) a short-lived entity; *'''అచ్చివచ్చు, accivaccu''' -v. i. --one bearing good luck; *'''అచ్చు, accu''' -adj. --(1) exact; copy; --(2) printed; *'''అచ్చు, accu''' -n. --(1) vowel; --(2) print, as opposed to handwritten; --(3) stamp; brand; --(4) die; machine pattern; --(5) slab; chunk; *'''అచ్యుతం, acyutaM''' -n. --steady; permanent; one without change; one that does not have a destructive end; *'''అచేతన, acEtana''' -adj. --lifeless; *'''అజంతం, ajaMtaM''' -n. --[gram.] vowel-ending language; (ety.) అచ్ + అంతం; *'''అజగరం, ajagaraM''' -n. --python; a large snake; mountain snake; *'''అజప, ajapa''' -adj. --un-repeated; (ant.) జప; *'''అజము, ajamu''' -n. --enzyme; (ety.) in Sanskrit అజహర్లక్షణం is a figure of speech. Here a word conveys a lot more than what it literally means, without losing its original meaning. An enzyme or a catalyst also performs an analogous function in chemical reactions. *'''అజమోద, ajamOda''' -n. --Bishop's weed; [bot.] ''Apium graveolens; Apium involucratum;'' *'''అజరం, ajaraM''' -n. --one without old age; * '''అజరామరం, ajarAmaraM''' -n. --eternal; one that does not age or die; * '''అజశృంగి, ajaSRMgi''' -n. --a shrub used as a remedy for sore eyes; [Bot.] ''Odina wodier''; జుష్టపు చెట్టు; * '''అజస్రం, ajasraM''' -n. --direct; uninterrupted; innumerable; * '''అజస్ర ప్రవాహం, ajasra pravAhaM''' -n. --[phy.] direct current; a type of electrical current, such as the one produced by a battery; the other one being alternating current, the type of current commonly found in homes;; * '''అజహర్లక్షణం, ajaharlakshaNaM''' -n. --[gram.] usage of a word to imply a far broader meaning than the literal meaning, as in నాలుగు రుచులు తినాలి which means one should try foods of all tastes, rather than one should try four tastes; * '''అజ్ఞాతం, aj~nAtaM''' -n. --incognito; unknown; * '''అజ్ఞాతవాసం, aj~nAtavAsaM''' -n. --living incognito; * '''అజ్ఞానం, aj~nAnaM''' -n. --ignorance; * '''అజినోమోటో, ajinOMOTO''' - n. -- Monosodium glutamate; MSG; a salt of glutamic acid; -- గ్లుటామిక్ ఏసిడ్ మన శరీరం లో తయారు అవుతుంది. ఎన్నో సంవత్సరాలుగా MSG చైనీస్ వంటలలో వాడకంలో ఉంది. FDA ఈ పదార్థాన్ని "GRAS (Generally Recognized As Safe) జాబితాలో ఉంచింది. గత కొన్ని సంవత్సరాలుగా MSG తొ తల నొప్పి, చెమటలు పట్టడం, ఛాతీ నొప్పి వగైరా ఇబ్బందులు రావటం వల్ల దీని వాడకం ఆరోగ్యానికి మంచిది కాదేమో అని సందేహాలు వస్తున్నాయి. * '''అజిమత్, ajimat''' -n. --azimuth; the position of an object in the sky; above the horizon in degrees; దిగంశం; * '''అజీర్ణం, ajIrNaM''' -n. --indigestion; * '''అజీర్తి, ajIrti''' -n. --indigestion; * '''అటక, aTaka''' -n. --attic; loft; * '''అటకలి, aTakali''' -n. --degreaser; any substance that helps in removing grease; * '''అటకాయించు, aTakAyiMcu''' -v. t. --obstruct; prevent; stop; * '''అటరూషం, aTarUshaM''' -n. --a tree; [Bot.] ''Justicia adhatoda''; * '''అటవి, aTavi''' -n. --forest; * '''అటవీసంపద, aTavIsaMpada''' -n. --forest resources; forest wealth; * '''అట్ట, aTTa''' -n. --(1) cardboard; --(2) cover for a book; -- (3) any support to hold a writing paper; --(4) a piece of leather or carboard cut for shoes; * '''అట్టచెట్టు, aTTaceTTu''' - n. --cardboard plant; [bot.] ''Zamia furfuracea''; * '''అట్టహాసం, aTTahAsaM''' -n. --(1) pomp; ostentation; much ado; --(2) loud and noisy laughter; * '''అట్లకాడ, aTlakADa''' -n. -- spatula; a kitchen instrument to lift crepes or pancakes from a pan; -- సలాకి; * '''అటుకమామిడి, aTukamAmiDi''' -n. -- Spreading hogweed; [bot.] ''Boerhaavia diffusa'' of the Nyctaginaceae family; -- ఈ మొక్క మన ప్రాంతం అంతటా రహదారుల పక్కన, పెరటి దొడ్లలో, తోటలలో, పొలాల్లో కలుపుమొక్కగా పెరుగుతుంది. ఈ మొక్క నేలను అంటుకుని చుట్టూ వ్యాపిస్తుంది. వేళ్ళు నేలలో బాగా లోతుకు వ్యాపిస్తాయి. -- an important medicinal plant; ఈ మొక్క మొత్తం పచ్చిది కానీ, ఎండుది కానీ మూత్రకారిగా పేరొందిన ' పునర్నవా' అనే ఔషధానికి ప్రధానమైన వనరు. కాండం కంటే ఆకులు, పూలు, వేళ్ళు ఔషధపరంగా ప్రయోజనకరమైనవి. 'పునర్నవా' పాండురోగాన్నీ, రక్త పిత్తాన్నీ,వాపులనూ, వ్రణాలనూ, శ్లేష్మాన్నీ పోగొట్టి మూత్రం జారీచేస్తుంది. -- అటిక మామిడి; గుడ్ల మల్లి; [Sans.] పునర్నవా; శ్వేత పునర్నవా; రక్త పునర్నవా; -- గలిజేరు మొక్క (Trianthema portulacastrum) resembles this, but it is different; * '''అట్టు, aTTu''' -n. s. --crepe; thin pancake; ---పెసరట్టు = crepe made out of green gram and topped, usually with diced onions. * '''అట్లు, aTlu''' -n. pl. --crepes; thin pancakes; ---అట్లు = crepes; pancakes; -adv. --that way ---అట్లే చేద్దాం = we shall do it that way. * '''అడంగు, aDaMgu''' - n. -- destination; a place of residence; a terminal; * '''అడ, aDa''' -n. --clot; clump; limp; mass; matted mass; * '''అడకట్టు, aDakaTTu''' -v. i. --clot; become clotted; * '''అడకత్తెర, aDakattera''' -n. --nut cracker; * '''అడపము, aDapamu''' - n. -- fanny pack; a small sac, used in bygone days, to carry betel leaves and nuts; * '''అడపాదడపా, aDapAdaDapA</br>''' -adv. --now and then; once in a while; * '''అడవి, aDavi''' -adj. --forest; wild; -n. --forest; wilderness; jungle; ---కారడవి = dark forest. ---చిట్టడవి = dense forest. * '''అడవి అత్తి, aDavi atti''' -n. --[Bot.] ''Ficus hispidia''; * '''అడవి అరటి, aDavi araTi''' - n. -- wild plantain; [ Bot.] ''Musa acuminATa''; * '''అడవి అరళి, aDavi araLi''' - n. -- Suicide tree; grey milkweed; jungle mango; pong-pong; [bot.] ''Cerbera odollam'' of the Oleander family; -- It yields a potent poison, often used for suicide or murder. Cerbera odollam bears a close resemblance to the Oleander bush, another highly toxic plant from the same family. * '''అడవి అవిసె, aDavi avise''' -n. --wild variety of a linseed; [bot.] ''Bauhimia parviflora;'' * '''అడవి ఆముదపుచెట్టు aDavi AmudapuceTTu''' -n. -- wild castor plant; [bot.] ''Jatropha gossypifolia'' of the Euphorbiaceae family; ''Baliospermum montanum;'' -- ''Jatropha curcas'' is నేపాళం మొక్క; -- [Sans.] వన ఏరండ; * '''అడవి ఉల్లి, aDavi ulli''' -n. --wild variety of an onion; Indian squill; [bot.] ''Urginea indica''; * '''అడవి కంద, aDavi kaMda''' -n. --a wild variety of a bulbous esculent root [bot.] ''Amorphophallus campanulatus''; * '''అడవి కాకర, aDavi kAkara''' -n. --wild bitter gourd; [bot.] ''Momordica cochinchinensis''; ''Momordica dioica''; కంచె కాకర; * '''అడవి గన్నేరు, aDavi gannEru''' -n. --[bot.] ''Plumeria alba''; * '''అడవి గాడిద, aDavi gADida''' -n. --wild ass; [bio.] ''Equs hemionus;'' * '''అడవి గోగు, aDavi gOgu''' -n. -- yellow silk-cotton tree; [bot.] ''Cochlospermum religiosum'' of the Bixaceae family; -- same as అడవి బూరుగ; కొండగోగు; కొండ బూరుగ; * '''అడవి గోరంట, aDavi gOraMTa''' -n. --[bot.] ''Erythroxylum indicum'' Linn. of Linaceae family; పగడం చెట్టు; * '''అడవి చింత, aDavi ciMta''' -n. --(1) [bot.] ''Desmodium heterocarpon'' Linn.; --(2) [bot.] ''Solanum anguivi'' Lamk.; root extract is used by tribals for asthma, fever and worm complaints; the juice of the leaves, mixed with ginger juice is used to stop vomiting; * '''అడవి చిక్కుడు, aDavi cikkuDu''' -n. --a wild variety of a creeper resembling beans; [bot.] ''Dolichos tetraspermus''; ''Clitoria ternatea''; --గిరికర్ణి; గంటెన; కోనచిక్కుడు; * '''అడవి జంతువు, aDavi jaMtuvu''' -n. --wild animal; * '''అడవి జీలకర్ర, aDavi jIlakarra''' -n. --a wild variety of cumin seed; [bot.] ''Vernonia anthelmintica''; -- [Sans.] వనజీరక; * '''అడవి తీగ ద్రాక్ష, aDavi tIga drASkha''' -n. --a large, weak-stemmed climbing shrub; [bot.] ''Ampelocissus latifolia''; * '''అడవి తీగ మల్లి, aDavi tIga malli''' -n. --a shrub; [bot.] ''Jasminum auriculatum'' Vahl. * '''అడవి తుమ్మ, aDavi tumma''' -n. --Silver thorned babul tree; [bot.] ''Acacia arabica''; * '''అడవి తెల్లగోరింట, aDavi tellagOriMTa''' -n. --wild white indigo; [bot.] ''Baptisia lactea;'' * '''అడవి దున్న, aDavi dunna''' -n. --wild buffalo; * '''అడవి నాభి, aDavi nAbhi''' -n. --[bot.] ''Gloriosa superba''; an elegant climber with beautiful flowers; tubers are poisonous and are used to induce abortion; * '''అడవి నిమ్మ, aDavi nimma''' -n. --wild lime; [bot.] ''Limonia monophylla; Atlantia monophylla''; * '''అడవి నెల్లి, aDavi nelli''' -n. --a bush; [bot.] ''Croton repandum''; * '''అడవి పంది, aDavi paMdi''' -n. --wild boar; [bio.] ''Sus scrofa''; * '''అడవి పసుపు, aDavi pasupu''' -n. --wild variety of a turmeric root; [bot.] ''Curcuma aromatica''; * '''అడవి పిల్లి, ADavi pilli''' -n. --jungle cat; [bio.] ''Felis chaus''; * '''అడవి పొట్ల, aDavi poTla''' -n. --[bot.] ''Trichosanthes cucumerina''; [Sans.] పటోల; * '''అడవి బాదం, aDavi bAdaM''' - n. -- [bot.] ''Sterculia foetida;'' ‎''Swietenia ‎mahogany;'' As a timber, both Swietenia macrophylla and Swietenia mahogoni are both grown in plantations in several Asian countries such as Fiji, Indonesia, India, and Bangladesh and this plantation mahogany timber is the main source of the world's current supply of "genuine mahogany;" -- ఈ చెట్ల కాయలు అడవుల్లో కనిపిస్తాయి. ఇవి జిల్లేడకాయను తలపించే ఆకారంలో వుండే నలుపు, తెలుపు గింజలు కలిగిన కాయలు. ఒక్కొక్క కాయ అరచేతిలో ఇమిడిపోయే పరిమాణంలో వుంటాయి. ఈ కాయలు రెండు చిప్పల్లా చాలా వరకు చెట్లపైనే సహజంగా విడిపోతాయి. లోపల డొల్లగావుండే ఈ కాయ పన్నెండు నుండి ఇరవై వరకు గింజలు కలిగి వుంటుంది. సుమారు రెండు/మూడు సెంటీమీటర్ల పొడవు వుండే వీటి గింజలు మెత్తగా,కొంచెం తియ్యగా కొబ్బరి రుచిని కలిగివుంటాయి. గింజలపై నల్లని లేదా తెల్లని పొరను తీసి వీటిని తింటారు. -- ఏనుగు బాదం; గుర్రపు బాదం; చేదు బాదం; * '''అడవి బీర, aDavi bIra''' -n. --a creeper; [bot.] ''Luffa accutangula''; * '''అడవి బూరుగ, aDavi bUruga''' -n. --a small tree; the tree yields a valuable gum used in local medicines; the floss from the seeds is used for stuffing cushions; [bot.] ''Bombax religiosum'' Linn.; ''Cochlospermum gossypium'' DC; ''Bombax ceiba''; * '''అడవి బేరి, aDavi bEri''' -n. --achras; * '''అడవి మందార, aDavi maMdAra''' -n. --[bot.] ''Bauhinia purpuera''; a tree with light purple flowers found in Indian forests; also called దేవకాంచనం; * '''అడవి మల్లె, aDavi malle''' -n. --a wild variety of a climbing shrub resembling jasmine; --(1) [bot.] ''Jasminum angustifolium''; శ్రీమల్లి; గండుమల్లి; లింగమల్లి; కాకిమల్లి; --(2) [bot.] Jasminum arborescens'' Roxb.; నాగమల్లి; --(౩) [bot.] ''Jasminum auriculatum''; అడవి తీగమల్లి; --(4) [bot.] ''Jasminum pubescens''; అడవి మల్లి; --(5) [bot.] ''Jasminum multiflorum, Jasminum gracillimum, Jasminum bifarium, Jasminum elongatum'' -- [Sans.] ఆస్పోట; * '''అడవి మామిడి, aDavi mAmiDi''' -n. -- Hog plum; Wild mango; a wild variety of a mango tree; [bot.] ''Spondias magnifera''; A small, deciduous tree commonly found in tropical areas that belongs to the Anacardiaceae family. -- అంబాళము; కొండ మామిడి; [Sans.] అమాత్రకం; * '''అడవి మునగ, aDavi munaga''' -n. --a wild variety of a drumstick tree; [bot.] ''Hedysarum sennoides''; * '''అడవి మొల్ల, aDavi molla''' -n. --[bot.] ''Jasminum ariculatum''; * '''అడవి వెల్లుల్లి, aDavi vellulli''' -n. --[bot.] ''Allium canadense''; * '''అడసాల, aDasAla''' -n. --kitchen; * '''అడ్డంకి, aDDaMki''' -n. --hindrance; obstacle; * '''అడ్డ, aDDa''' -n. --a volumetric measure of the pre-Independence era; --2 మానికలు (శేర్లు) = 1 అడ్డ; 2 అడ్డలు = 1 కుంచం; * '''అడ్డకట్టు, aDDakaTTu''' -n. --weir; dam; anicut; * '''అడ్డగాడిద, aDDagADida''' -n. --(1) mule; (lit.) crossed donkey; --(2) useless fellow; * '''అడ్డగోలుగా, aDDagOlugA''' - adv. -- irregularly; illogically; without rhyme or reason; not straightforwardly; crookedly; * '''అడ్డదిడ్డం, aDDadiDDaM''' - n. -- irregular; not straightforward; crooked; * '''అడ్డమైనవాళ్లు, aDDamainavALLu''' -n. --every Tom, Dick, and Harry; (lit.) everyone that one encounters; * '''అడ్డసరం, aDDasaraM''' -n. --Malabar nut; [bot.] ''Adhatoda vasica; Adhatoda zeylanica; Justicia adhatoda;'' ---(note) Adhatoda in Tamil means a plant shunned by herbivores. Propagated easily by cuttings, this plant grows from 8 to 14 feet and has attractive white flowers. It needs very little water and can be useful as a hedging plant. This is useful for curing coughs, colds, and asthma; --[Sans.] అటరూష; * '''అడ్డా, aDDA ''' -n. --residence; abode; locality; suitable place; framework; -- స్థావరము; నివాసస్థానం; ఠావు; ఉనికిపట్టు; అనువైన గది; * '''అడ్డాకు, aDDAku ''' -n. --Maloo Creeper; a leaf widely used in India to prepare biodegradable leaf-plates for serving food; [bot.] ''Bauhinia vahlii''; ''Panera vahlii''; -- సాధారణంగా ఆకులన్నీ నిలువుగా వుంటాయి. కొద్ది రకాలు మాత్రం అడ్డంగా వుంటాయి. అందులో Bauhinia vahlii అనే తెగకు చెందిన ఒక భారీ తీగ తాలూకు ఆకులు దృఢమైన కాడ కలిగి, పెద్దవిగా వుంటాయి. ఈ తీగ నార కూడా పటిష్ఠంగా వుండి బలమైన తాళ్లలా ఉపయోగపడతాయి. వీటి ఆకు వెడల్పుగా వుండి రెండు భాగాలుగా విడిపోయి, రెండాకులులా కనిపిస్తాయి. అందుకే వీటిని "అడ్డాకులు" అంటారు. చెట్టు నుండి విడదీసిన తర్వాత కూడా పటిష్ఠంగా వుండే ఈ ఆకులు ఎండినా కూడా చిరగకుండా వుంటాయి. అందుకే వీటితో భోజనానికి ఉపయోగించే విస్తరాకులను తయారుచేస్తారు. * '''అడ్డాట, aDDATa''' -n. --a card game with a mild resemblance to Bridge in which the jack and nine are the high cards; * '''అడ్డాలు, aDDAlu''' -n. --arms held crosswise to hold a baby; motherly support to anything in its infancy; * అడితి, aDiti - n. -- commission; premium; a percentage of the value of a transaction a trader (middleman) charges; -- తరుగు; * '''అడిదం, aDidaM''' -n. --sword; * '''అడియాలము, aDiyAlamu''' -n. --token; sign; symbol; * '''అడియాస, aDiyAsa''' -n. --disappointment; unfulfilled desire; empty fancy; hope against hope; -- అడి + ఆశ = excessive desire * '''అడియెత్తు, aDiyettu''' - n. - wooden shoe; clog; -- అడుగు + ఒత్తు = foot + support * '''అడుగడుగునా, aDugaDugunA''' -adv. --at every step; every step of the way; * '''అడుగు, aDugu''' -n. --(1) bottom; base; --(2) foot; step; pace; --(3) foot; twelve inches; -v. t. --ask; request; * '''అడుజు, aDuju''' - n. - Mountain hawk-eagle; a type of hawk (డేగ); [biol.] ''Spizaetus nipalensis'' of the యాక్సిపిట్రినే (Accipitrinae) family commonly found in mountain regions of India and Sri Lanks; * '''అడువ, aDuva''' - adj. -- old; out-dated; ruined; dilapidated; -- అడుగు పట్టినది --> అడుగు వట్టింది --> అడువ --> అడవ -- అడవ సరుకు = date-expired merchandise; -- అడవ బాకీ = కాలదోషం పట్టిన బాకీ; * '''అడుసు, aDusu''' -n. --mud; clay; ---aడుసు తొక్కనేల? కాలు కడుగనేల? = why step in the mud and why wash the feet? why err and why retract? * '''అడ్డ, aDDa''' - n. -- a volumetric measure of a bygone era before the metric system; -- 4 గిద్దలు = 1 సోల; 2 సోలలు = 1 తవ్వ; 2 తవ్వలు = 1 మానిక; 2 మానికలు = 1 అడ్డ; 2 అడ్డలు = 1 కుంచం; * '''అడ్డు, aDDu''' -n. --(1) obstacle; barrier; hindrance; --(2) a challenge bid in the card game అడ్డాట that is analogous to the "double'' in Bridge; * '''అడ్డుకోత, aDDukOta''' -n. --(1) cross-section; </br> --(2) cross rough in a game of cards; * '''అడ్డుగడియ, aDDugaDiya''' -n. --bolt; dead-bolt; a wooden slat or an iron bar used to block a door from inside; * '''అడ్డుగోలుగా, aDDugOlugA''' -adv. --out of context; out of order; illogically; * '''అణగదొక్కు, aNagadokku ''' -v. t. --crush; suppress; * '''అణ్వస్త్రం, aNvastraM''' -n. --atomic weapon; atomic bomb; fission bomb; (rel.) కణ్వస్త్రం; * '''అణా, aNA''' -n. --(1) one-sixteenth part; --(2) a coin of the British era which is one-sixteenth part of a rupee; ---అణా వంతు = one-sixteenth part of the capital or equity. ---అణా ఎత్తు = one-sixteenth part of a తులం, a weight measure. * '''అణువు, aNuvu''' -n. --atom; (note) There is some disagreement about the correct translations for atom and molecule. The translations suggested here, with the coining of a new word for molecule, are far superior. (rel.) పరమాణువు; బణువు; రేణువు; నలుసు; కణం; * '''అణుభారం, aNubhAraM''' -n. --[chem.] atomic weight or mass; This quantity is not really the weight of an atom. It gives only a comparative measure of the relative masses of atoms. Although it is easier to assign a mass = 1 to Hydrogen, it was decided that the relative weights be given with respect to Oxygen. * '''అణుసిద్ధాంతం, aNusiddhAMtaM''' -n. --atomic theory; the theory that says that matter is comprised of indivisible units called atoms; * '''అణుశకలం, aNuSakalaM''' -n. --ion; (lit.) fragment of an atom; an atom that has either gained an electron or lost an electron; * '''అణుశకలావరణం, aNuSakalAvaraNaM''' -n. --[phy.] ionosphere; * '''అణుశక్తి, aNuSakti''' -n. --atomic energy; * '''అతంత్ర, ataMtra''' -adj. --unrestrained; unstable; non-standard; (rel.) స్వతంత్ర; పరతంత్ర; * '''అత్తం, attaM''' -n. --bunch; a comb-shaped bunch of bananas, plantains, etc.; * '''అత్త, atta''' -n. --(1) aunt; father's sister; --(2) mother-in-law; * '''అత్తమామలు, attamAmalu''' -n. pl. --mother-in-law and father-in-law; * '''అత్తరు, attaru''' -n. --attar; scent; a concentrated fragrant liquid; distilled extract of పన్నీరు; * '''అత్తవారు, attavAru''' -n. --the in-laws; (lit.) mother-in-law's side; * '''అత్తు, attu''' -n. --[gram.] the short vowel అ; * '''అత్యధికం, atyadhikaM''' -n. --maximum; * '''అత్యయిక పరిస్థితి, atyayika paristiti''' - n. -- emergency situation; * '''అత్యల్పం, atyalpaM''' -n. --minimum; * '''అత్వం, atvaM''' -suff. ---ivity ---వాహకత్వం = conductivity. ---అవరోధకత్వం = resistivity. * '''అత్యాశ, atyASa''' - n. -- greed; avarice; rapacity; graspingness; cupidity; avidity; materialism; pleonexia; money-grubbing; intemperance; esurience; * '''అతి, ati''' -pref. --excessive; exceed; ---అతిమధురం, = (1) extremely sweet; (2) licorice. * '''అతిక్రమణ, atikramaNa''' -n. --transgression; exceeding the limit; violation; * '''అతిక్రమించు, atikramiMcu''' -v. i. --transgress; exceed imposed limits; * '''అతిగమించు, atigamiMcu''' -v. t. --(1) overtake; --(2) exceed; * '''అతిథి, atithi''' -n. --guest; * '''అతిబల, atibala''' - n. -- Indian Mallow; (bot.) ''Abutilon indicum'' of the Malvaceae family; a common roadside weed found in India; Widely used in Ayurvedic medicines; -- దువ్వెన బెండ; తుత్తురు బెండ; * '''అతిమధురం, atimadhuraM''' -n. --(1) extremely sweet; --(2) licorice; the root of this plant has medicinal properties and is widely used in Ayurveda; [bot.] ''Abrus precatorus; Glycyrrhiza glabra;'' (Br.) liquorice; --(౩) the reddish seeds resembling corals are popular in necklaces, even though they are believed to contain "abrin," one of the most toxic substances known; the roots, however, have medicinal properties; [bot.] ''Glycine abrus'' Linn.; గురిగింజ; * '''అతిముక్తం, atimuktaM''' -n. -- (1) [bot.] ''Gaerthera racemosa; Hiptage madablota;'' -- (2) [bot.] ''Ougeinia dalbergioides'' Benth.; * '''అతిమృదువైన, atimRduvaina''' -adj. -- diaphanous; * '''అతివస, ativasa''' -n. --[bot.] ''Aconitum heterophyllum;'' [Hin.] Atis; అతివిష; * '''అతివృష్టి, ativRshTi''' -n. --excessive rains; (ant.) అనావృష్టి; * '''అతిశయోక్తి, atiSayOkti''' -n. --hyperbole; exaggeration; * '''అతిసారం, atisAraM''' -n. --diarrhea; * '''అత్తి, atti''' -n. --country fig; [bot.] ''Ficus glomerate;'' * '''అత్తిపత్తి, attipatti''' -n. -- touch-me-not; shy plant; [bot.] ''Mimosa pudica;''of the fabacea family; ''Biophytum sensitivum;'' -- పుడికా అంటే లేటిన్ భాషలో సిగ్గు అని అర్ధం; -- ఈ మొక్క ఆకులు తాకిన వెంటనే లోనికి ముడుచుకుంటాయి. ఎందుకంటే అవి వాటిని తినే జంతువులుకు అందకుండా, ఆకు ముడుచు కోడం వల్ల ఎండింది అని భ్రమ కలిపించడం ఒక కారణం. ఇంకా కీటకాలు చేరకుండా ఉండటం ఇంకో కారణం. ఇది భక్షక జంతువుల నుంచి రక్షక చర్య (predator avoidance mechanism). ఇలా ఆకులు /లేదా శరీర భాగాలు బాహ్య ప్రేరణకి ప్రతిస్పందించ దాన్ని అదిశ ప్రేరణ గతి (nastic movement) అంటారు. ఇక్కడ ఈ మొక్కలో ఉన్నట్టు స్పర్శకి, లేదా గాలికి స్పందిస్తే దాన్ని seismo nastic movement అనీ, వేడికి స్పందిస్తే thermo nastic అనీ, రాత్రి వేళ ముడుచుకుంటే nictonastic అనీ అంటారు. ఇక్కడ ఈ మొక్కలో స్పర్శ, నిశా ప్రేరిత చలనం ఉంటుంది (seismo & nictonastic movement). -- అలంబుస; ముడుగుదామర; సోకుముడుగు; సిగ్గాకు; నిద్ర గన్నిక; నీ సిగ్గు చితక; [Hindi] లాజవంతి; * '''అతీతం, atItaM''' - adj. -- gone; elapsed; exceeded; -- మానవాతీత శక్తులు = మనుషుల శక్తికి మించిన శక్తులు (దేవుళ్ళు, దెయ్యాలు, మాజిక్కులు, మహిమలు లాంటివి) -- కాలాతీత వ్యక్తులు = exiraordinary people; -- కాలాతీతమైనది = the time is gone by; -- లోకాతీతమైన = extraordinary, wonderful; * '''అతుకు, atuku''' -n. --patch; joint; attachment; -v. t. --patch; join; attach; cement; affix; paste; * '''అతుకులు, atukulu''' -n. pl. --patchwork; joints; ---అతుకుల బొంత = quilt of patchwork; not artistic. * '''అత్తెసరు, attesaru''' -n. --a style of cooking rice with just the right amount of water so that there is no water left to be drained by the time the rice is done; (ety.) అత్తు + ఎసరు; పెట్టిన యెసరుకీ, పోసిన బియ్యానికీ సరిగ్గా అత్తిపోయేటట్లు పోసిన నీరు; * '''అదనం, adanaM''' -n. --excess; * '''అదను, adanu''' -n. --opportunity; appropriate moment; suitable moment; * '''అదర్జవాన్, adarjavAn''' -n. --Bishop's weed; ajwain; a small erect annual shrub with many medicinal uses; [bot.] ''Trachyspermum ammi'' of the Apiaceae family; --ఓమం; అజ్వైన్; * '''అదళ, adaLa''' -adj. --[bot.] apetalous; without petals; * '''అద్దం, addaM''' -n. --(1) mirror; --(2) looking glass; ---భూతద్దం = magnifying glass. ---కంటద్దాలు = eye-glasses; spectacles. * '''అద్దకం, addakaM''' -n. --dyeing, usually with colors and designs on cloth; * '''అదుపు, adupu''' -n. --restraint; constraint; limit; * '''అదుపులో పెట్టు, adupulO peTTu''' -v. t. --restrain; constrain; check, rein in; control; discipline; అదురు, aduru - v. i. -- (1) vibrate; (2) startle with fear; (3) glow-worm; * '''అద్దుడు కాగితం, adduDu kAgitaM''' -n. --blotting paper; * '''అదృశ్య, adRSya''' -adj. --invisible; * '''అదృష్టం, adRshTaM''' -n. --luck; good fortune; (ety.) దృష్టము కానిది, అనగా కనిపించనిది; * '''అదృష్టవశాత్తూ, adRshTavaSAttU''' -adv. --luckily; fortunely; * '''అది, adi''' -pron. --(1) it; --(2) that; --(3) she; * '''అద్వితీయం, advitIyaM''' -n. --second to none; incomparable; first; * '''అద్దె, adde''' -n. --rent; lease; * '''అదేప్రకారంగా, adEprakAraMgA''' -adv. --in the same manner; * '''అద్వైతం, advaitaM''' - n. -- Non-dualistic philosophy expounded by Adi Sankara; -- అనగా జీవాత్మ, పరమాత్మ ఒక్కటే; వీరు ఒకటే దండాన్ని పట్టుకుంటారు కనుక వీరిని ఏకదండి అంటారు; * '''అధమం, adhamaM''' -adj. --inferior; * '''అధమపక్షం, adhamapakshaM''' -adv. --at the very least; at worst; * '''అధమాధముడు, adhamAdhamuDu''' -n. --meanest of the mean; rogue; * '''అధముడు, adhamuDu''' -n. --worst fellow; rogue; * '''అధరం, adharaM''' -n. --lower lip; * '''అధర్మం, adharmaM''' -n. --injustice; * '''అధవా, adhavA''' -adv. --else; in case it is not so; otherwise; * '''అధస్, adhas''' -pref. --low; lower ---అధోలోకం = nether world. ---అధరం = lower lip; (lit.) one that is below. * '''అధ్యయనం, adhyayanaM''' -n. --study; reading; learning; putting dedicated effort; * '''అధ్యక్షించు, adhyakshiMcu''' -v. t. --preside; chair; * '''అధ్యక్షుడు, adhyakshuDu''' -n. --president; chairman; * '''అధ్యాపకుడు, adhyApakuDu''' - n. -- a teacher who gives information; -- ఉపాధ్యాయ = a teacher imparts knowledge with information -- ఆచార్య= a teacher who imparts skills -- పండిత = a teacher who can give deep insight into a subject -- ద్రష్ట = a teacher who is a visionary * '''అధ్యాపనం, adhyApanaM''' -n. -- (1) teaching; instruction; (2) బ్రహ్మజ్ఞానులైన బ్రాహ్మణులకు చెప్పిన ఆరు విధులలో అధ్యాపనం ఒకటి. ఇక్కడ అధ్యాపనం అంటే వేదాన్ని బోధించడం. మిగతా ఐదు విధులు : 1. అధ్యయనం (వేదం చదవడం), 2. యజనం (యజ్ఞం చేయడం), 3. యాజనం (యజ్ఞం చేయించడం), 4. దానం (దానం ఇవ్వడం), 5. ప్రతిగ్రహం (దానం తీసుకోవడం); * '''అధ్యాయం, adhyAyaM''' -n. --chapter; * '''అధ్యారోపం, adhyArOpaM''' -n. --superimposition; * '''అధ్వాన్నం, adhvAnnaM''' -n. --a state of ruin; utterly spoiled condition; (lit.) అధవ + అన్నం = food cooked by a widow; శ్రీనాథుడు తన అవసానదశలో విశ్వస్త (విధవ) వడ్డించిన అన్నం తినాల్సిన అధ్వాన్న స్థితి ఏర్పడిందని వాపోయిన చాటు పద్యం ప్రసిద్ధమే కదా?; * '''అధి, adhi''' -pref. --hyper ---అధిలంకె = hyper link. * '''అధిక, adhika''' -adj. --extra; excess; intercalary; (ant.) అల్ప; * '''అధిక మాసం, adhika mAsaM''' -ph. --intercalary month; supernumerary month; this artifice is occasionally required to tally the solar year with the lunar year; it takes 365.25 days for the Earth to go around the Sun; It takes 29.5 days for the Moon to go around the Sun; In 12 months this amounts to 354 days. The difference of 11.25 days needs to be accounted for to synchronize the lunar calendar and the Solar calendar; This is done by adding two lunar months every 5 years; these added months are called intercalary months; Where are these months added? It is added to the month (in the lunar calendar) when the Sun did not move from one asterism to the next. The first of these is called అంహస్పతి and the second is called అధికమాసం; -- మలమాసం; సంసర్పం; see also క్షయమాసం; లుప్తమాసం; అంహస్పతి మాసం; -- వేదకాలం నాటికే అధిక మాసాల లెక్క ఉండేది. అప్పట్లో నెలల పేర్లు : మధు, మాధవ, శుక్ర, శుచి, నభ, నభస్య, ఇష, ఊర్జ, సహ, సహస్య, తప, తపస్య. అధిక క్షయ మాసాలను సంసర్పం, అంహస్పతి అనే వారు.(డా. సాగి కమలాకర శర్మ రచించిన ‘‘జ్యోతిర్మయం వాఙ్మయం’’ గ్రంథం ఆధారంగా.) * '''అధికసంఖ్యాక పక్షం, adhikasaMkhyAka pakshaM''' -ph. --majority party; * '''అధికారం, adhikAraM''' -n. --authority; power; charge; * '''అధికార, adhikAra,''' -adj. --official; * '''అధికార పక్షం, adhikAra pakshaM''' -n. --party in power; (lit.) the side that is in power; * '''అధికార పరిధి, AdhikAra paridhi''' -ph. --jurisdiction; * '''అధికార హోదా, adhikAra hOdA''' -ph. --official capacity; * '''అధికారి, adhikAri''' -n. --person with authority; boss; officer; ---విచారణాధికారి = investigative officer. * '''అధిగమించు, adhigamiMcu''' -n. --exceed; overtake; * '''అధిదేవత, adhidEvata''' -n. --presiding deity; * '''అధినివేశం, adhinivESaM''' -n. --dominion; * '''అధినేత, adhinEta''' -n. --manager; leader; head; * '''అధిపతి, adhipati''' -n. --head; head of a department; leader; * '''అధిరాజు, adhirAju''' -n. --overlord among kings and princes; * '''అధిరోహణ, adhirOhaNa''' -n. --climbing; entering; mounting; (ant.) అవరోహణ; * '''అధివసించు, adhivaciMcu''' -v.i. --dwell; reside; * '''అధివాస్తవికత, adhivAstavikata''' -n. --surrealism; the principles, ideals, or practice of producing fantastic or incongruous imagery or effects in art, literature, film, or theater by means of unnatural or irrational juxtapositions and combinations; * '''అధిష్టాత, adhishTAta''' -n. --boss; director, supervisor; * '''అధిష్టాన దేవత, adhishTAna dEvata''' -n. --presiding deity; * '''అధిష్టాన వర్గం, Adhishtana vargaM''' -n. --board of directors; governing body; high command; * '''అధీనం, adhInaM''' -n. --in someone’s control; * '''అధీనత, adhInata''' -n. --control; * '''అధీనుడు, adhInuDu''' -n. --one who is in someone’s control * '''అధునాతన, adhunAtana''' -adj. --modern; contemporary; (ant.) సనాతన; * '''అధోంగవస్త్రం, adhOMgavastraM''' -n. --diaper, a rectangular piece of absorbing cloth used to cover the genital portions of a baby primarily as protection from urination and defecation; * '''అధో, adhO''' -pref. --downward; * '''అధోగతి, adhOgati''' -n. --downward path; degeneration; * '''అధోజ్ఞాపిక, adhOj~nApika''' -n. --footnote; * '''అధోముఖ, adhOmukha''' -adj. --inverted; downward; * '''అధైర్యం, adhairyaM''' -n. --fear; absence of courage; * '''అధ్రువ, adhruva''' -adj. --unstable; unsteady; * '''అనంతం, anaMtaM''' -n. --(1) infinite; not finite; (ant.) సాంతం; --(2) one followed by 28 zeros in the traditional Indian method of counting; ---ఈ విశ్వం సాంతమా, అనంతమా? = Is the universe finite or infinite? * '''అనంతరం, anaMtaraM''' -adv. --afterward; * '''అనంతావర్తం, anaMtAvartaM''' -n. --migraine; migraine headache; * '''అనగా, anagA''' -particle. that is to say; when it is; ---అనగా అనగా = once upon a time. * అనర్గళంగా, anargaLaMgaa - adv. -- without an obstacle; -- అనర్గళంగా = అర్గళం లేకుండా; ( న + అర్గళ = అనర్గళ); అంటే ఏ అడ్డూ లేకుండా, ధారాళంగా, అని అర్థం; అర్గళము అంటే గడియ మాను = a wooden bolt to keep a door closed and secure; * '''అనర్థం, anarthaM''' -n. --(1) useless; meaningless; --(2) bad luck; evil; harm; * '''అనవరతం, anavarataM''' -adj. --perpetually; non-stop; * '''అనవసరం, anavasaraM''' -n. --not necessary; * '''అనవుడు, anavuDu''' - conj. -- Having been told that; -- "ఒకరు చెప్పిన తర్వాత" అని అనవుడు పదానికి అర్థం; * '''అనృత, anRta''' -adj. --false; not true; * '''అనృత ఫలం, anRta phalaM''' -n. --false fruit; the fruit associated with cashew nuts is a false fruit; * '''అన్నం, annaM''' -n. --(1) cooked grain; --(2) cooked rice; --(3) food; meal; ---వరి అన్నం = cooked rice. ---గోధుమ అన్నం = cooked wheat. * '''అన్న, anna''' -n. --elder brother; * '''అన్నట్టు, annaTTu''' -adv. sentence opener. --by the way; as you say; as I was saying; oh!; * '''అన్నదమ్ములు, annadammulu''' - n. -- brothers; * '''అన్నప్రాశన, annaprASana''' - n. -- the ritual at which a first meal of rice cooked in milk is offered to a 10-month-old baby; -- అన్నం = cooked rice; ప్రాశనం = meal; * '''అన్నభేది, annabhEdi''' -n. --green vitriol; sulfate of iron; ferrous sulfate; FeSO₄; -- కాసీసం; అన్నభేది means a substance that aids in the digestion of food; * '''అన్నమయకోశం, annamayakOShaM''' - n. -- (1) the digestive system; -- (2) one of the sheaths comprising the physical body, according to the Upanishads; * '''అన్నవాహిక, annavAhika''' -n. [anat.] --(1) esophagus; --(2) alimentary canal; * '''అన్యత్ర, anyatra''' -adv. --elsewhere; * '''అన్యధా, anyadhA''' -adv. --otherwise; in another way; alternatively; * '''అన్యధాకరించు, anyadhAkariMcu''' -v. t. --separate; * '''అన్వయం, anvayaM''' -n. --inter-relationship; relation; explanation of relationship; syntax; * '''అన్వయించు, anvayiMcu''' -v. i. --(1) apply; --(2) interpret; * '''అన్వర్ధం, anvardhaM''' -n. --description; expression of the properties; * '''అన్వర్ధక, anvardhaka''' -adj. --descriptive; expressing the properties; * '''అనాంగిక, anAMgika''' -adj. --inorganic; * '''అనాంగిక రసాయనం, anAMgika rasAyanaM''' -n. --inorganic chemistry; * '''అనా, anA''' -n. --one-sixteenth part; * '''అనాకారి, anAkAri''' -adj. --ugly person; (lit) one without proper shape; * '''అనాగతము, anAgatamu''' - n. -- the future; one that has not arrived; * '''అనాగతవిధాత, anAgatavidhAta''' - n. -- one who prudently provides for the future; * '''అనాథ, anAdha''' -adj. --helpless; poor; fatherless; husbandless; * '''అనాథాశ్రమం, anAdhASramaM''' -n. --orphanage; * '''అనాది, anAdi''' -adj. --ancient; old; one without a beginning; permanent; * '''అనామకుడు, anAmakuDu''' -n. --nameless fellow; anonymous fellow; * '''అనామయం, anAmayaM''' -n. --diseaseless state; absence of disease; * '''అనామయ, anAmaya''' -adj. --anonymous; * '''అనామిక, anAmika''' - n. -- (1) nameless woman; (2) ring finger; -- పురా కవీనాం గణనా ప్రసంగే/ కనిష్ఠికాధిష్ఠిత కాళిదాసః|అద్యాపి తత్తుల్యకవే రభావాత్/ అనామికా సార్థవతీ బభూవ|| -- పూర్వం కొందరు పండితులు కూర్చుని కవులను లెక్కిస్తూ "మొదటి స్థానం కాళిదాసుదే కదా" అని ‘ఒకటి’ అంటూ చిటికెన వ్రేలు మడిచారు. రెండవ స్థానం ఎవరిదీ అని చాలా పేర్లను ప్రస్తావించినా ఏకాభిప్రాయం కుదరలేదు. చివరికి రెండవవ్రేలికి ఎక్కే కవి ఎవరూ దొరకక ఆ వ్రేలు ‘అనామిక’గా మిగిలిపోయింది! * '''అనాయాసంగా, anAyAsaMgA''' -adv. --effortlessly; * '''అనారోగ్యం, anArOgyaM''' -n. --ill-health; sickness; not well; (ant.) ఆరోగ్యం; * '''అనావిల, anAvila''' - adj. - pure; clean; clear; * '''అనావృష్టి, anAvRshTi''' -n. --drought; lack of rain; * '''అనాస, AnAsa''' -n. --pineapple; [bot.] ''Ananas cosmosus'' of the Bromeliaceae family; * '''అన్యాపదేశం, anyApadESaM''' -n. --innuendo; indirect reference; * '''అన్యాయం, anyAyaM''' -n. --injustice; miscarriage of justice; * '''అనితరసాధ్యం, anitarasAdhyaM''' -n. --unrivaled achievement; unparalleled achievement; not found possible by others; * '''అనిపించు, anipiMcu''' -v. i. --seem; appear; *'''అనిర్వచనీయమైన, anirvachanIyamaina''' - adj. -- ineffable; not amenable for a definition; (1) too big or extreme for words to express; (2) not to be spoken of due to its sacredness; * '''అనిత్య, anitya''' -adj. -- transient; fleeting; not permanent; (rel.) తాత్కాలిక; * '''అనిర్దిష్ట, anirdhishTa''' -adj. --random; indeterminate; ---అనిర్దిష్ట ప్రవేశం = [comp.] random access. * '''అనివార్య, anivArya''' -adj. --unavoidable; inevitable; * '''అనిష్టాపత్తి, anishTApatti''' -n. --[math.] reducto-ad-absurdum; * '''అనిష్పాంకం, anishpAMkaM''' -n. --[math.] irrational number; a number which cannot be expressed as the ratio of two integers; * '''అన్ని, anni''' -adj. --all; * '''అన్వీక్షణం, anvIkshaNaM''' - n. -- search; * '''అను, anu''' -v. i. --say; utter; * '''అనుకర్త, anukarta''' -n. --reporter; * '''అనుక్రమణిక, anukramaNika''' -n. --table of contents; * '''అనుక్షణం, anukshaNaM''' -adv. --every moment; all the time; * '''అనుకుందాం, anukuMdAM''' -inter. --let us assume; let us pretend; * '''అనుకూలం, anukUlaM''' -n. --favorable; [ant.] ప్రతికూలం; * '''అనుకో, anukO''' -inter. --assume; pretend; అనుకోలు, anukOlu - n. -- assumption; * '''అనుకోవడం, anukOvaDaM''' -v. i. --assuming; pretending; leaning; అనుగమనం, anugamanaM -n. --the practice of a wife jumping into her own funeral pyre upon hearing her husband's death; -- భర్త తోపాటు చితి ఎక్కడం సహగమనం; భర్త వేరే చోట మరణించాక వార్త తెలిసి అగ్ని ప్రవేశం చేస్తే అనుగమనం; * '''అనుగ్రహం, anugrahaM''' -n. --favor; grace; * '''అనుగామి, anugAmi''' - n. -- follower; disciple; * '''అనుచరుడు, anucaruDu''' -n. --follower; * '''అనుచితం, anucitaM''' -adj. --inappropriate; * '''అనుజ్ఞ, anuj~na''' -n. --permission; * '''అనుత్పాదక, anutpAdaka''' -adj. --nonproductive; ---అనుత్పాదక దగ్గు = nonproductive cough; a cough that is not producing a phlem; dry cough. ---అనుత్పాదక వ్యయం = nonproductive expenditure. * '''అనుదాత్త, anudAtta''' -adj. --grave; not sharp; not raised; low; base; * '''అనుదినం, anudinaM''' -adv. --daily; every day; * '''అనుద్రుతం, anudrutaM''' -n. --[music] one of the six elements used in reckoning musical time in classical Indian music; consists of beat, duration, and అక్షర; * '''అనునాసికములు, anunAsikamulu''' -n. pl. --[gram.] the group of Telugu alphabetical characters with a nasal pronunciation: ఙ, ఞ, ణ, న, మ; * '''అనుపల్లవి, anupallavi''' -n. --[music] --(1) sub-refrain; that part of the verse of a song that follows the refrain and may optionally be repeated toward the end; --(2) response in a chorus; * '''అనుపానం, anupAnaM''' -n. --(1) drink taken with a medicine; --(2) mix used in an alcoholic beverage such as water, soda, or juice; * '''అనుప్రాస, anuprAsa''' -n. --alliteration; repetition of similar sounding letters and words; * '''అనుపూర్విక, anupUrvika''' -adj. --chronological; * '''అనుబంధం, anubandhaM''' -n. --connection; attachment; supplement; appendix; appendage; adjunct; * '''అనుబంధ, anubaMdha''' -adj. --connected; attached; adjunct; affiliated; * '''అనుభవం, anubhavaM''' -n. --experience; suffering; knowledge obtained through experience; * '''అనుభవశాలి, anubhavaSAli''' -n. --experienced person; * '''అనుభవైకవేద్యం, anubhavaikavEdyaM''' - n. -- known only through direct experience; an experience that cannot be explained with words; * '''అనుభూతం, anubhUtaM''' - adj. -- which is experienced or enjoyed; -- 1. అనుభవింపఁబడినది; 2. తినఁబడినది; 3. వాడుకొనఁబడినది. * '''అనుభూత్యాత్మక, anubhUtyAtmaka''' - adj. - impressionistic * '''అనుభూతి, anubhUti''' -n. --feeling; emotional feeling; భయం, కోపం, జాలి are examples; * '''అనుభోగం, anubhOgaM''' -n. --enjoyment; pleasure; * '''అనుమందర స్థాయి, anumaMdara sthAyi''' -n. --[music] a full octave below the మందర స్థాయి; * '''అనుమతి, anumati''' -n. --permission; * '''అనుమానం, anumAnaM''' -n. --(1) doubt; suspicion; --(2) [logic] inference; * '''అనుమాన పడడం, anumAna paDaDaM''' -v. i. --doubting; suspecting; * '''అనుమాన ప్రమాణం, anumAna pramANaM''' -ph. --[logic.] proof by inference; a type of proof used in traditional Hindu logic; * '''అనుములు, anumulu''' -n. pl. --a type of legumes; [bot.] Dolichos catjang; * '''అనుమోదకుడు, anumOdakuDu''' - n. -- the supporter; * '''అనురాగం, anurAgaM''' -n. --love; affection; * '''అనురూప, anurUpa''' -adj. --(1) symmetrical; --(2) corresponding; * '''అనువక్త, anuvakta''' -n. --reporter; * '''అనువదించు, anuvadiMcu''' -v. t. --translate; * '''అనువాకము, anuvAkamu''' -n. --paragraph, esp. in the Vedas; * '''అనువాతం, anuvAtaM''' - n. -- downwind; * '''అనువాదం, anuvAdaM''' -n. -- (1) seconding a proposal; ఒకరి వాదం బలపరుస్తూ మరొకరు చేసే ప్రసంగం; (2) translation; * '''అనువు, anuvu''' -n. --convenience; * '''అనుశాసనం, anuSAsanaM''' -n. --command; order; * '''అనుషక్త, anushakta''' -adj. --concurrent; more than one thing happening at the same time; * '''అనుషక్త గణకగమనం, anushakta gaNakagamanaM''' -n. --[comp.] concurrent processing; more than one computation taking place at the same time; * '''అనుసరించు, anusariMcu''' -v. t. --follow; conform; * '''అనుస్వరం, anusvaraM''' -n. --[music] secondary note played along with a note of a melody for decorative effect; this technique is used in రాగ ఆలాపన. * '''అనూచానం, anUcAnaM''' -n. --traditional learning, esp. one that was handed down from generation to generation; used to the learning of the Vedas; * '''అనూచానంగా, anUcAnaMgA''' -adv. --traditionally; * '''అనూహ్యంగా, anUhyaMgA''' -adv. --inconceivably; unimaginably; * '''అనూరాధ, anUrAdha''' -n. --[astron.] Scorpio; the stars Beta, Delta, and Pi; the 17th of the 27 star groups of the Hindu calendar; the name of the 17th lunar mansion; చెలిమిచుక్క; * '''అనేకం, anEkaM''' -n. --many; several; (ant.) ఏకం; * '''అన్వేషణ, anvEshaNa''' -n. --search, research, inquiry; '''* అన్వేషితం, anvEshitaM''' - n. -- search result; * '''అన్యోన్య, anyOnya''' -adj. --mutual; * '''అన్యోన్యత, annyOnyata''' -n. --mutual affection; concord; * '''అప, apa''' -prep. -- a preposition prefixed to roots to get an opposing meaning, usually a meaning to imply something wrong, bad, off-course, untimely, extreme, etc.; ---అపకిరణం = dispersion; (lit.) ray that is off-course. ---అపకీర్తి = infamy; (lit.) reputation of the wrong kind. ---అపజయము = defeat; failure o win; ---అపనింద = unfair allegation. ---అపభ్రంశం = corrupt language; improper talk. ---అపరాధం = wrongdoing. ---అపమృత్యువు = untimely death. ---అపరాత్రి = the dead of night. ---అపశకునం = bad omen. ---అపస్వరం = bad musical note; out of tune. * '''అపక్రమ భిన్నం, apakrama bhinnaM''' -n. --improper fraction; a fraction whose numerator is larger than the denominator; * '''అపక్రమించు, apakramiMchu''' - v. i. -- retreat; turn back; go back; run away; * '''అపకారం, apakAraM''' -n. --harm; injury; * '''అపకీర్తి, apakIrti''' -n. --ignominy; disgrace; infamy; (lit.) reputation of the wrong kind; * '''అపకేంద్ర, apakEndra''' -n. --centrifugal; away from the center; * '''అపచారం, apacAraM''' -n. --affront; insult; * '''అపజయం, apajayaM''' -n. --defeat; failure; * '''అపథ్యం, apathyaM''' -n. --contrary to the prescribed diet; * '''అపదాది, apadAdi''' -adj. --[gram.] non-initial; not at the beginning of a word; * '''అపనమ్మకం, apanammakaM''' -n. --mistrust; disbelief; * '''అపప్రథ, apapratha''' -n. --bad reputation; * '''అపరంజి, aparaMji''' -n. --fine gold; * '''అపర, apara''' -adj. --(1) dorsal; the back side; lower; --(2) peerless; the very, as in అపర ప్రవరాఖ్యుడు; ---అపర ప్రకృతి = Lower Nature; According to Gita, Brahma uses a combination of both the Lower and Upper Natures in his creation process. * '''అపరాత్రి, aparaatri''' - n. -- late night; the latter or closing part of night; the last watch of the night; -- అపరరాత్రి = దానికంటే తరువాత లేని రాత్రి; * '''అపరాధం, aparAdhaM''' -n. --guilt; fault; misdeed; wrong; tort; crime; * '''అపరాధ పరిశోధకుడు, aparAdha pariSOdhakuDu''' -n. m. --criminal investigator; detective; * '''అపరాధ పరిశోధన, aparAdha pariSOdhana''' -n. --criminal investigation; * '''అపరాధి, aparAdhi''' -n. --wrongdoer; criminal; * '''అపరాలు, aparAlu''' -n. --miscellaneous grains, such as peas, beans, etc.; * '''అపరాహ్నం, aparAhnaM''' -n. --afternoon; the day is divided into three parts - పూర్వాహ్నము, మధ్యాహ్నము, అపరాహ్నము; * '''అపరిమితం, aparimitaM''' -n. --unbounded; immense; (ant.) పరిమితం; * '''అపరిష్కృత, aparishkRta''' -adj. --unresolved; unresolvable; * '''అపర్ణి, aparNi''' -adj. --[bot.] leafless; aphyllous; * '''అపవర్గం, apavargaM''' -n. --nirvana; final beatitude; detachment from matter; * '''అపవాదం, apavAdaM''' -n. --reproach; slander; * '''అపసవ్యం, apasavyaM''' -adj. --(1) in the wrong way; --(2) counter-clockwise; anti-clockwise; * '''అపస్వరం, apasvaraM''' -n. --discordant note; * '''అపస్మారం, apasmAraM''' -n. --epilepsy; * '''అపహరించు, apahariMcu''' -v. i. --steal; pillage; plunder; usurp; * '''అప్ప, appa''' -n. --(1) elder sister; --(2) father; papa; --(3) a term of endearment added as a suffix to a name; * '''అప్పగించు, appagiMcu''' -v. t. --entrust; deliver to the charge of another; * '''అప్పగింత, appagiMta''' -n. --handing over; delivery; consignment; * '''అప్పచ్చి, appacci''' -n. --a type of fried cake; any snack food or treat; * '''అప్పజెప్పు, appajeppu''' -v. t. --(1) entrust; consign; --(2) recite from memory; * '''అప్పడం, appaDaM''' -n. -- a ball of lightly spiced "urid dal" dough pressed into a thin disk shape by a rolling pin; this is later deep-fried and served as an appetizer; * '''అప్పడాల కర్ర, appaDAla karra''' -n. --rolling pin; a cylindrical gadget for rolling dough into a required shape; * '''అప్పనం, appanaM''' -n. --gift; offering; * '''అప్పనంగా, appanaMgA''' -adv. --free; for nothing;as a gift; * '''అప్పు, appu''' - n. -- loan; debt; * '''అప్పు-సొప్పు, appu-soppu''' - n. - loans and debts; * '''అప్రచలితం, apracalitaM''' -n. --obsolete; * '''అప్రచలనం, apracalanaం''' -n. --obsolescence; * '''అప్రతిష్ఠ, apratishTha''' -n. --(1) bad reputation; --(2) disgrace; dishonor; * '''అప్రతిహత, apratihata''' -adj. --unobstructed; unimpeded; --అమంగళం ప్రతిహతమగు గాక! = Let the inauspicious be obstructed! * '''అప్రధాన, apradhAna''' -adj. --unimportant; inferior; * '''అప్రమత్తత, apramattata''' -n. --vigilance; * '''అప్రమాణ, apramANa''' -adj. --nonstandard; * '''అప్రమేయం, apramEyaM''' -n. --incomprehensible; inconceivable; immeasurable; * '''అప్రమేయుడు, apramEyuDu''' -n. --God; (lit.) one who is incomprehensible; * '''అప్రయత్నంగా, aprayatnaMgA''' -adv. --without effort; involuntarily; unintentionally; * '''అప్రయోజకుడు, aprayOjakuDu''' -n. --useless fellow; incompetent fellow; * '''అపాటవము, apATavamu''' -n. --infirmity; weakness; --- అపాటవశాల = infirnary. * '''అపాత్ర, apAtra''' -adj. --unworthy; undeserving; ---అపాత్ర దానం చెయ్యవద్దు = do not give to an unworthy cause. * '''అపానం, apAnaM''' -n. --(1) anus; --(2) exhaust; outlet; exhalation; * '''అపాన వాయువు, apAnavAyuvu''' -n. --fart; gas of flatulence; * '''అపాయం, apAyaM''' -n. --danger; peril; * '''అపారం, apAraM''' -n. --vast; one without a shore; * '''అపార్థం, apArthaM''' -n. --misinterpreted meaning; * '''అప్రాచ్యపు, aprAcyapu''' -adj. --(1) low; mean; worthless; --(2) (lit.) of Western origin; * '''అపురూపం, apurUpaM''' -n. --rare; scarce; dear; invaluable; * '''అప్పు, appu''' -n. -- debt; * '''అప్పుడప్పుడు, appuDappuDu''' -adv. --now and then; occasionally; at times; once in a while; * '''అప్పుడు, appuDu''' -adv. --then; (rel.) ఎప్పుడు; ---అప్పటికి = [dative] at that time; by that time. ---అప్పట్లో = [locative] at that time. * '''అప్పుడే, appuDE''' -adv. --(1) just then; --(2) promptly; * '''అపూర్వం, apUrvaM''' -n. --(1) rare; unusual; uncommon; --(2) new; not ancient; * '''అపేక్ష, apEkahs''' - n. -- desire; expectation; hope; wish; --- (usage note) ఆపేక్ష తప్పు, అపేక్ష ఒప్పు; * '''అపోహ, apOha''' -n. --misconception, wrong idea; (ant.) పోహ; * '''అపౌరుషేయ, apaurushEya''' -adj. --supramental; artificial; non-manual; * '''అబంత్రం, abaMtraM''' -n. --entropy; a measure of disorder used in thermodynamics; quantity of heat flowing into or out of a body divided by the temperature of the body; * '''అబందరం, abaMdaraM''' -n. --disorder; * '''అబందరమాత్రం, abaMdaramAtraM''' -n. --entropy; a measure of disorder; * '''అబద్ధం, abaddhaM''' -n. --lie; falsity; untruth; mendacity; prevarication; equivocation; * '''అబల, abala''' -n. --woman; (lit.) the weak one; * '''అబ్దం, abdaM''' -suff. --era; eon; epoch; age; ---శతాబ్దం = century; hundred years. * '''అబాకా, abAkA''' - n. -- Manilla hemp; the fiber from a type of banana plant {bot.] Musa textilis; * అబ్కారీ, abkaaree - adj. -- related to alcohol; - n. -- (1) a place where alcohol is prepared or sold; a bar; (2) a tax on alcohol products; * '''అబ్బాయి, abbAyi''' -n. --boy; son; lad; kid; youngster; * '''అబ్బి, abbi''' -n. --fellow; could be used to refer to a male villager or vendor; * '''అబ్బు, abbu''' -v. i. --to come into one's possession; * '''అబ్బురం, abburaM''' -n. --wonder; surprise; * '''అబ్బురపాటు, abburapATu''' -n. --surprise; astonishment; amazement; wonderment; * '''అబ్బే, abbE''' -inter. --no; an expression of negation; * '''అబ్లోసు, ablOsu''' -n. --the wake of a ship; the mark left in water behind a ship; * '''అభము-శుభము, abhamu-Subhamu''' -ph. --auspicious and inauspicious; right and wrong; good and bad; -- "భాతి ఇతి భం" అని వ్యుత్పత్తి. ప్రకాశించునది గాబట్టి 'భం' అనబడుతుంది. న + భం = అభం అంటే తగని నక్షత్రం. సు + భం= మంచి నక్షత్రం. అదే వాడుకలో శుభం గా పరిణమించింది. శుభం ప్రసిద్ధ పదం కాబట్టి "సు" ను "శు" గా పొరబడి అదే జనాల నాలుకల మీద స్థిరపడింది; * '''అభయం, abhayaM''' -n. --(1) fearlessness; --(2) a guarantee of protection; * '''అభయ, abhaya''' -n. --a medicinal plant; (bot.) Terminalia chebula; * '''అభయపత్రం, abhayapatraM''' -n. --written guarantee; warranty; * '''అభయహస్తం, abhayahataM''' -n. --a hand gesture guaranteeing protection from enemies; * '''అభయారణ్యం, abhayAraNyaM''' -n. --forest reserve; protected forest; * '''అభ్యంగన, abhyaMgana''' -adj. --anointed; rubbed with oil; * '''అభ్యంగన స్నానం, abhayaMgana snAnaM''' -ph. --anointing ceremony; a ceremonial oil bath at the beginning of important rituals like coronations and weddings; * '''అభ్యంతరం, abhyaMtaraM''' -n. --(1) objection; --(2) obstacle; --(3) gap; interval; * '''అభ్యంతర మందిరం, abhyaMtara mandiraM''' -n. --private apartments in a palace, normally separated from the rest of the building; * '''అభ్యర్థి, abhyarthi''' -n. --candidate; applicant; * '''అభ్రంకషం, abhraMkashaM''' -n. --(1) sky scrapper; any tall thing like a tree, mountain or a structure; --(2) air; * '''అభ్రకం, abhrakaM''' -n. --mica; isinglass; * '''అభాండం, abhAMDaM''' -n. --blame; insinuation; unjust accusation; * అభావం, bhaavaM - n. -- Non-existence; nonentity; null; void; lack of evidence (also tells something); -- ఏదో ఒకటి లేకపోయినా మనం దాన్ని గుర్తించగలగడం; ఉదాహరణ: “ఇక్కడ వెలుగు లేదు” అంటే చీకటి ఉంది. * '''అభాసు, abhAsu''' -n. --mess; disagreeableness; ---రసాభాసు = fiasco; fouledup thing. * '''అభ్యాగతి, abhyAgati''' -n. --unannounced guest; * '''అభ్యాసం, abhyAsaM''' -n. --practice; exercise; ---అభ్యాసం కూసువిద్య = practice makes it easy. * '''అభ్యాసి, abhyAsi''' -n. --learner; student; * '''అభి, abhi''' -pref. --(1) on; above; onto; in front of; near; --(2) again and again; used as an intensifier to describe goodness, wellness, etc.; -- (3) symbol; icon; --- అభినందించు = rejoice; greet. --- అభ్యుదయం = progress; welfare. --- అభిషేకము = pouring lots of liquids on an idol; * '''అభిక్రియ, abhikriya''' -n. --chemical reaction; * '''అభికేంద్ర, abhikEMdra''' -n. --centripetal; * '''అభిఘాతం, abhighAtaM''' -n. --collision; impact; (lit.) face-to-face shock; * '''అభిచర్య, abhicarya''' -n. --treatment; * '''అభిజాత్యం, abhijAtyaM''' -n. --(1) lineage from a high caste; impeccable lineage; --(2) self-esteem; pride; * '''అభిజ్ఞ, abhij~na''' -adj. --intelligent; scholarly; reliable; well-informed; * '''అభిజ్ఞ వర్గాలు, abhij~na vargAlu''' -n. --well-informed sources; * '''అభిజ్ఞానం, abhij~nAnaM''' -n. --sign; mark; token; * '''అభిజిత్, abhijit''' -n. -- the star Vega; -- ఉత్తరాషాఢ నక్షత్రం చివరి పాదం, శ్రవణా నక్షత్రంలోని మొదటి పాదంలో 15వ వంతు భాగాన్ని అభిజిత్ నక్షత్రం అంటారు; * అభిజిత్ లగ్నం, abhijit lagnaM - n. -- [astrol.] the interval of time that is 16 minutes on either side of 12 noon; -- ప్రతీ రోజూ మధ్యాహ్నం 12 గం. కి 16 ని. ఇటు నుంచి అటు వరుకూ; వారం, వర్జ్యం, తిథి —- ఇవేవీ చూడకుండా ఏ రోజైనా ఈ సమయం చాలా మంచిది అని అంటారు. శ్రీరాముడి జననం, సీతారాముల కల్యాణం, భీష్మ పితామహుడు ధ్యాన స్థితుడై ప్రాణాలను విడిచిపెట్టిన సమయం, ఇవన్నీ ఈ ముహూర్తంలోనే జరిగాయి. * '''అభిదానం, abhidhAnaM''' -n. --designation; title; * '''అభిదాయక, abhidhAyaka''' -adj. --designated; * '''అభినందన, abhinaMdana''' -n. --praise; applause; congratulation; * '''అభినయం, abhinayaM''' -n. --gesture; pose; action; [drama] the art of communication through facial gestures; --(2) pantomime; a play in which actors express themselves without speaking; ---ఆంగికాభినయం = gestures using limbs. ---వాచికాభినయం = gestures using speech. ---ఆహార్యాభినయం = gestures using make-up. ---సాత్వికాభినయం = gestures using emotional reaction. * '''అభినవ, abhinava''' -n. --modern; present-day; * '''అభినవోద్భిజం, abhinavOdbhijaM''' -n. --sprout; very recently born; * '''అభిప్రాయం, abhiprAyaM''' -n. --(1) opinion; --(2) thought; intention; ---భేదాభిప్రాయం = difference of opinion; disagreement. * '''అభిమతం, abhimataM''' -n. --(1) desire; wish; --(2) inclination; trend; * '''అభిమానం, abhimAnaM''' -n. --(1) pride; self-respect; --(2) affection; love; devotion; --(3) pride; arrogance; egoism; * '''అభిముఖ, abhimukha''' -n. --opposite; face-to-face; one in front of the other; * '''అభిముఖ కోణం, abhimukha kONaM''' -n. --[geom.] opposite angle; * '''అభియోగం, abhiyOgaM''' -n. --complaint; accusation; charge; allegation; challenge; * '''అభియోగి, abhiyOgi''' -n. --plaintiff; complainant; the one who brings a suit in a court of law; * '''అభిరుచి, abhiruci''' -n. --(1) taste; interest; --(2) hobby; * '''అభిలషణీయం, abhilashaNIyaM''' -n. --desirable; * '''అభిలాష, abhilAsha''' -n. --desire; wish; inclination; * '''అభివందనం, abhivaMdanaM''' -n. --greeting; salutation; * '''అభివృద్ధి, abhivRddhi''' -n. --growth; improvement; advancement; augmentation; * '''అభివ్యక్తి, abhivyaktఇ''' -n. -- (1) expression; declaration; manifestation; (2) reflection; a reflected image; * '''అభిషవం, abhishavaM''' -n. --distillation; * '''అభిషవ శశవిషాణం, abhishava SaSavishANaM''' -n. --reducto-ed-absurdum; (lit.) distillation until a hare's horn is obtained which is an exercise in futility; * '''అభిషవోల్, abhishavOl''' -n. --distilled liquor; * '''అభిషేకం, abhiShEkaM''' - n. -- bath; giving a bath; making wet; * '''అభిసరణం, abhisaraNaM''' -n. --(1) osmosis, --(2) convergence; * అభిసారం, abhisAraM - n. -- appointment; -- 'అభిసారం' అంటే ప్రేమికులు సంగమార్థం కలుసుకుందాం అని చేసుకునే నిర్ణయం. అభిసారిక అంటే ప్రియుడి కోసం దొంగచాటుగా చీకట్లో రకరకాల అడ్డంకులన్నీ ఎదుర్కొంటూ వెళ్ళే స్త్రీ; కావ్యాలలో నాయకుడిని వెదుకుతూ (సంకేత స్థలానికి) వెళ్ళే నాయికను 'అభిసారిక' అనేవారు; * '''అభీష్టము, abhIshTamu''' - n. -- wish; desire; * '''అభ్యుదయం, abhyudayaM''' -n. --progress; welfare; * '''అభ్యుదయ, abhyudaya''' -adj. --progressive; liberal; * '''అభ్యున్నతి, abhyunnati''' -n. --progress; development; prosperity; * '''అభూత, abhUta''' -adj. --non-existent; hitherto unknown; not true; unreal; virtual; ---అభూత కల్పన = ఎపుడూ జరగని దాన్ని జరిగినదాని మాదిరిగా కల్పించడం = unprecedented happenings; trumpedup charges. * '''అమంగళం, amaMgaLaM''' -n. --inauspicious thing; bad omen; * '''అమడలు, amaDalu''' - n. pl. multiple babies in the same delivery; -- ఒకే కాన్పులో ఒకటి కంటే ఎక్కువ బిడ్డలు పుడితే వారిని "అమడలు" అంటారు; * '''అమరం, amaraM''' -n. --Amarasimha’s Sanskrit dictionary, also called amarakOSaM; * '''అమరి చెట్టు, amari cheTTu''' - n. -- Pink Morning Glory; [bot.] ''Ipomoea carnea;'' -- ఒడియా భాషలో అమరి (ఒమరి) అంటే మరణము లేనిది అని అర్థం. అందుకే ఇదే పేరుతో సరిహద్దు ప్రాంతమైన ఉత్తరాంధ్రలో ఈ మొక్కను పిలుస్తారు. అమరి చెట్లు, పుట్టలు, గట్లు అనే తేడా లేకుండా అన్ని చోట్లా కనబడుతుంది. ఈ మొక్కలో భాగాన్ని కొసేసి నీటిలో గాని, రాళ్లు రప్పల ప్రాంతంలో గాని, నిస్సారమైన భూమిపై గాని... ఇలా ఎక్కడ పడేసినా చిగిర్చి మళ్లీ జీవం పోసుకుంటుంది. అందుకే దీన్ని చావులేని మొక్క అంటారు. లేత మొక్కలు రబ్బరులా సాగుతాయి కాబట్టి రబ్బరు మొక్క అంటారు. ఈ మొక్క కు గులాబీ రంగులో పెద్ద పెద్ద పువ్వులు పూస్తాయి. ఉదయం పూట అవి పూర్తిగా వికసిస్తాయి కాబట్టి ఈ మొక్కను ఇంగ్లీషులో Pink Morning Glory అంటారు. -- పెద్ద తూటాకు చెట్టు; సలెంద్ర చెట్టు; రబ్బరుచెట్టు; * '''అమరిక, amarika''' -n. --arrangement; configuration; * '''అమరు, amaru''' -v. i. --fit into; * '''అమర్చు, amarcu''' -v. t. --fit; arrange; configure; make ready; supply; fix; furnish; * '''అమలు, amalu''' -n. --vogue; practice; in use; reign; ---అమలు పరచు = to put in practice. to enforce; * '''అమృతం, amRtaM''' -n. --ambrosia; the elixir of immortality; (ety.) అ = non, మృత = dead; * అమృతవల్లీ, amRtavallI - n. -- (see) తిప్పతీగ; * '''అమ్మ, amma''' -n. f. --mother; -suff. -- a term of endearment used to address females; * '''అమ్మకం, ammakaM''' -n. --sale; * '''అమ్మకందారు, ammakaMdAru''' -n. --sellar; vendor; * '''అమ్మకపు పన్ను, ammakapu pannu''' -n. --sales tax; * '''అమ్మడు, ammaDu''' -n. --young lady; a term of semi-endearment used to address young girls; * '''అమ్మలక్కలు, ammalakkalu''' - n. -- neighboring ladies; gossiping ladies; (lit.) mothers and sisters; * '''అమ్మవారు, ammavAru''' -n. --(1) goddess, esp. goddess of smallpox; --(2) consort of either Vishnu or Siva; ---పెద్ద అమ్మవారు = smallpox. ---చిన్న అమ్మావారు = chickenpox. * '''అమాంతంగా, amAMtaMgA''' -adv. --suddenly; unexpectedly; all at once; * '''అమాత్యుడు, amAtyuDu''' -n. m. --a king's minister; minister; * '''అమాందస్తా, amAMdastA''' -n. -- a heavy-duty, portable, cast-iron mortar and pestle used in grinding nuts and spices in the kitchen; * '''అమాంబాపతులు, amAmbApatulu''' -n. --(1) miscellaneous items; --(2) overhead; * '''అమానుషం, amAnushaM''' -n. --(1) inhuman; cruel; --(2) uninhabited; with no human habitation; * '''అమాయకుడు, amAyakuDu''' -n. --naive person; * '''అమావాస్య, amAvAsya''' -n. -- new moon day; -- అమావాస్య అనునది సినీవాలి, కుహు, దర్శ అని మూడు విధములు; అమావాస్య యొక్క 8 ఝాముల కాలంలో మొదటి ఝాము సినీవాలీ, 2, 3, 4, 5, 6 ఝాములు దర్శ, 7, 8 ఝాములు కుహు; * '''అమ్మాయి, ammAyi''' -n. --(1) girl; lass; kid; youngster; --(2) daughter; * '''అమితం, amitaM''' -adj. --unlimited; without limit; * '''అమ్మి, ammi''' -n. f. --female villager or vendor; * '''అమ్ము, ammu''' -v.t. --sell; -n. --arrow; ---అమ్మువేటు దూరం = as far as an arrow can be thrown. * '''అమ్ములపొది, ammulapodi''' -n. --quiver; arrow holder; (lit.) arrow pouch; arrow store; * '''అమూర్తం, amUrtaM''' -n. --formless; shapeless; ---మూర్తులన్నిటికి ఆధారభూతమైన అణువు మాత్రం అమూర్తం = the atom which is the basis of all matter is itself shapeless. * అమృతవల్లి, amRtavalli - n. -- Giloy; Guduchi; [bot.] ''Tinospora cordifolia;'' A potent Ayurvedic climbing shrub celebrated for boosting immunity and fighting infections; * '''అమేయం, amEyaM''' -n. --one followed by 32 zeros in the traditional Indian method of counting; 10³² * '''అమోఘం, amOghaM''' -adj. --fruitful; * '''అమ్మో, ammO''' - inter. -- an expression to show surprise or excitement; * '''అయనం, ayanaM''' -n. --(1) road; path; --(2) half-a-year; the sun's course for six months; * '''అయనచలనం, ayanacalanaM''' -n. --precession of the equinoxes; the sidereal year (time taken by the Earth to go from one celestial longitude and return back to the same position with reference to a fixed star) is just over 20 minutes longer, or 50.26 arc seconds of angular measure, than the tropical year (time taken by the Earth to go from one vernal equinox to the next vernal equinox); this continuous receding of the vernal equinox along the zodiac is called the precession of the equinoxes; * '''అయనాంశ, ayanAMSa''' -n. --the angular difference between the tropical and sidereal zodiacs; this difference is due to the precession of the equinoxes. Thus, the computed positions of the planets and houses may differ depending on whether ayanAMSa is used, and, if it is, on the specific algorithm employed to compute it! -- సాయన విధానం (Western): సూర్యుడు భూమధ్యరేఖను దాటే బిందువు (వసంత విషువత్తు - Vernal Equinox) ఆధారంగా గణించేది. ఇది ఋతువులను బట్టి మారుతూ ఉంటుంది. నిరయణ విధానం (Indian): ఆకాశంలో స్థిరంగా ఉండే నక్షత్రాల (అశ్విని, రేవతి వంటివి) ఆధారంగా గణించేది. ఈ రెండింటి మధ్య ప్రతి సంవత్సరం ఏర్పడే చిన్నపాటి తేడానే 'అయనాంశం' అంటారు. ప్రస్తుతం ఈ తేడా సుమారు 24 డిగ్రీలు ఉంది. -- మన దేశంలో మూడు పద్ధతుల అయనాంశలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. లాహిరి అయనాంశ = 24.13 డిగ్రీలు, రామన్ అయనాంశ = 22.46 డిగ్రీలు, KP అయనాంశ = 24.07 డిగ్రీలు. లాహిరి అయనాంశ చాలామంది పాటిస్తారు. * '''అయనోవరణం, ayanOvaraNaM''' -n. --ionosphere; region of space about 50 kilometers from the surface of the Earth; * '''అయస్, ayas''' -pref. --iron; ferro; ferrous; ferric; * '''అయస్కాంతం, ayaskAntaM''' -n. --magnet; * '''అయస్కాంత దండం, ayaskAnta daMDaM''' -n. --bar magnet; * '''అయస్కాంతపు కడ్డీ, ayaskAntapu kaDDI''' -n. --bar magnet; * '''అయస్కాంత క్షేత్రం, ayaskAnta kshEtraM''' -n. --magnetic field; * '''అయస్కాంతావరణం, ayaskAMtAvaraNaM''' -n. --magnetosphere; * '''అయ్య, ayya''' - n. -- father; dad; * '''అయ్యబాబోయ్, ayyabaabOy''' - inter. -- an expression to show surprise; * '''అయ్యయ్యో, ayyayyO''' - inter. -- an expression to show sorrow; * '''అయాచితం, ayAcitaM''' -adj. --unasked; * '''అయాను, ayAnu''' -n. -- ion; an electrically charged particle; an electron; an atom that has lost one or more electrons; * '''అయిక్, ayik''' -pref. --iron; ferro; ferric; * '''అయికమత్యం, ayikamatyaM''' -n. --unity; (ety.) ఏకమతేర్భావః = unity in thought; * '''అయిక్యరాజ్య సమితి, ayikyarAjya samiti''' -n. --United Nations; * '''అయితే, ayitE''' -adv. --particle. if; but; if so; * '''అయిదవ, ayidava''' -adj. --fifth; * '''అయిదు, ayidu''' -n. --five; * '''అయిదుగురు, ayiduguru''' -n. --five people; * '''అయిన, ayina''' -suff. ---ous; ---అంటుకునేదయిన = infectious; contagious. ---అసంగతమయిన = anomalous. ---నిరాకారమయిన = amorphous. * '''అయిన వాళ్లూ, కాని వాళ్లూ, ayina vALlU, kAni vALlU''' -ph. --(idiom.) every Tom, Dick, and Harry; everyone, related or not; * '''అయినా, ayinA''' -adv. --particle. nevertheless; * '''అయినాకాని, ayinAkAni''' -adv. --particle. nevertheless, but; * '''అయివేజు, ayivEju''' - n. -- income; income from a farm or cultivated land; -- ఐవజు; * '''అయిష్టత, ayishTata''' -n. --aversion; unwillingness; distaste; * '''అయిస్వర్యం, ayisvaryaM''' -n. --wealth; opulence; * '''అయిహికం, ayihikaM''' -n. --worldly; materialistic; (ant.) ఆముష్మికం; * '''అయోమయం, ayOmayaM''' -n. --(1) full of iron; made of iron; Ferro; --(2) confused state; hard; difficult; అస్తవ్యస్త పరిస్థితి; * '''అయోముఖి, ayOmukhi''' -n. --an iron-tipped one; a wooden pestle with an iron tip; same as రోకలి * '''అర, ara''' -adj. --half; ---అర టావు = half of full-scape sheet. -n. -- (1) compartment; closet; chamber; a part of a shelf; ---మీద అర = upper compartment. ---అర డజను = half a dozen. ---అరడుగు = half a foot. -- (2) the fraction 1/2. * '''అరకొర, arakora''' -n. --deficiency; defect; incomplete; * '''అరఖు, arakhu''' -n. --medicine in the form of liquid; extract; tincture; * '''అరగూడు, aragUDu''' -n. --niche; niche in a wall; * '''అరఘట్టం, araghaTTaM''' -n. --sky-wheel; a wheel, with bucket seats, that rotates on a horizontal axis and is commonly found in amusement parks; a water wheel with buckets, that rotates on a horizontal axis; * '''అరచెయ్యి, araceyyi''' -n. --palm of the hand; (lit.) half a hand, the other half being the back of the hand or మండ. * '''అరటి కర్రు, araTi karru''' - n. -- banana sap; this sap leaves an indelible mark on clothes and so is often used in making inks and markers; * అరటి దూట, araTi dUTa - n. -- the slender, rod-like part in the middle of the stem; although low in nutritional value, this is often cooked and eaten like any other vegetable; * '''అరటికాయ, araTikAya''' -n. --plantain; a type of banana used in cooking; raw banana used as a vegetable; ---బొంత అరటి = plantain; a cooking variety of banana. * '''అరటిపండు, araTipaMDu''' -n. --banana; the fruit version of a plantain; ---examples of fruit varieties of banana = అమృతపాణీ, కర్పూరపు చక్రకేళి; వామన చక్రకేళి; పచ్చ అరటి; కొమ్మ అరటి. ---In India, early Aryans considered banana as unsuitable for eating by branding it as "న పథ్యం కదళీ ఫలం;" * '''అరటిమొక్క, araTimokka''' -n. --banana plant; (bot.) Musa paradisiaca; నందనవనంలో ఉండదగ్గ మొక్క; Musa sapientum; విజ్ఞలు తినదగ్గ పండు; Musa acuminata; అడవి అరటి; -- నార అరటి = Musa textilis; -- [Sans.] కదళీ; మోచా; * '''అరణ్యం, araNyaM''' -n. --forest; jungle; ---కీకారణ్యం = dense forest. ---వర్షారణ్యం = rain forest. * '''అరణ్య అగ్నిజ్వాల, araNya agnijvAla''' -n. --the flame of the forest; [bot.] ''Delonix regia''; * '''అరణి, araNi''' -n. --(1)Trust; foundation; charitable organization; (2) fireboard; firedrill; A piece of dry wood to produce fire by friction; * '''అరదండాలు, aradaMDAlu''' -n. pl. --handcuffs; * '''అరపూస, arapUsa''' -n. --rosin; resin; this is the stuff applied to the bow of a violin to improve friction; * '''అరమర, aramara''' -n. --doubt; hesitation; * '''అరమరగింపు, aramaragiMpu''' -n. --fractional distillation; boiling in a chamber with compartments; * '''అరమరిక, aramarika''' -n. --mutual suspicion; difference of opinion; hesitation; doubt; * '''అరమారు, aramAru''' -n. --shelf or chamber with compartments; * '''అరయమి, arayami''' -n. --ignorance; ---అరయమియే ఆనందం = ignorance is bliss. * '''అరయిక, arayika''' -n. --research; * '''అరవం, aravaM''' -n. --Tamil; (lit.) అ + రవం = a language with no aspirates; * '''అరవచాకిరి, aravacAkirI''' -n. --hard work with no compensation; (ety.) అరువుచాకిరి; service first, payment later type of extracting work; (rel.) వెట్టిచాకిరి; గొడ్డుచాకిరి; * '''అరవై, aravai''' -n. --sixty * '''అర్కం, arkaM''' -n. --[chem.] extract; * '''అర్ఘ్యం, arghyaM''' -n. -- water offered as an ingredient in performing a pooja; -- అర్ఘ్యం అంటే దేవతలకు (ముఖ్యంగా సూర్యుడు, ఇతర గ్రహ దేవతలు లేదా దైవిక శక్తులకు) నీరు, పుష్పాలు, చందనం, గంధం లేదా ఇతర పదార్థాలతో సమర్పించే ఆచారం. ఇది భక్తి మరియు గౌరవ సూచకంగా చేస్తారు; * '''అర్చన, arcana''' -n. --worship; * '''అర్ణవం, arNavaM''' -n. --sea; * '''అర్థం, arthaM''' -n. --(1) meaning; significance; --(2) money; wealth; -- (3) వస్తువు; -- (4) ప్రయోజనం; ---వాచ్యార్థం = literal meaning. -suff. --for; ---గౌరవార్థం = to honor. * '''అర్థశాస్త్రం, arthaSAstraM''' -n. --economics; * '''అర్ధం, ardhaM''' -n. --half; ---పూర్వార్ధం = first half; former half. ---ఉత్తరార్ధం = second half; later half. * '''అర్ధ, ardha''' -adj. --half; hemi; semi; * '''అర్ధగోళం, ardhagOLaM''' -n. --hemisphere; ---పూర్వార్ధగోళం = the Eastern hemisphere. ---పశ్చిమార్ధగోళం = the Western hemisphere. * '''అర్ధఘనం, ardhaghanaM''' -n. --[chem.] gel; half-solid; * '''అర్ధచంద్రుడు, ardhacaMdruDu''' -n. m. --half-moon; * '''అర్ధణా, ardhaNA''' -n. --a coin of the British era with a value of one-half anna or one-thirty second of a rupee or six pies; * '''అర్ధద్రవం, ardhadravaM''' -n. --[chem.] sol; half-liquid; * '''అర్ధనారీశ్వరుడు, ardhanArISvaruDu''' -n. --Androgyny; అర్ధపరాన్నజీవి, ardhaparAnnajIvi - n. -- hemiparasite; a plant that obtains part of its food by parasitism, e.g. mistletoe, which also photosynthesizes; అర్ధపారదర్శక, ardhapAradarSaka - adj. -- translucent; D\diaphanous; * '''అర్ధరాత్రి, ardharAtri''' -n. --midnight; * '''అర్ధవృత్తం, ardhavRttaM''' -n. --[math.] semicircle; * '''అర్ధవాహిని, ardhavAhini''' -n. --[phy.] semiconductor; * '''అర్ధసంకలని, ardhasaMkalani''' -n. --[comp.] half-adder; a device that adds two numbers without taking into account the propagated carry; * '''అర్భకుడు, arbhakuDu''' -n. m. --weakling; child; * '''అర్హత, arhata''' -n. --qualification; eligibility; entitlement; (ety.) అర్ + హత = అరిషడ్వర్గాలని చంపినది, that is, one is said to be qualified after killing the six enemies, namely కామ, క్రోధ, లోభ, మోహ, మద, మాత్సర్యం. -suff. - ability ---గమనార్హత = noticeability. * '''అర్హతా పత్రము, arhatApatramu''' -n. --credential; diploma; certificate; * '''అర్హమయిన, arhamayina''' -suff. ---ble ---గమనార్హమయిన = noticeable. ---ప్రశంశార్హమయిన = commendable. * '''అర్ఝ్యం, arghyaM''' - n. -- water offered to a guest to wash hands; చేతులు కడుగుకొనేందుకు ఇచ్చే నీళ్ళు; * '''అరాజకం, arAjakaM''' -n. --anarchy; * '''అర్థాంతరం, arthAntaraM''' -n. --another meaning; * '''అర్ధాంతరంగా, ardhAntaraMgA''' -adv. --incompletely; partially; ---అర్ధాంతర మొత్తం = partial sum. * '''అర్థాపత్తి, arthApatti''' -n. --a figure of speech; inference; inference of a cause from its effect; -- "రాజు గారి చిన్న భార్య మంచిది" అన్నప్పుడు, పెద్ద భార్య మంచిది కాదు అనే అర్థం స్పురించిడం అర్థాపత్తికి ఒక ఉదాహరణ; * '''అర్ధాంతరం, ardhAntaraM''' -adj. --incomplete; partial; intermediate; ---అర్ధాంతరంగా = in the middle. ---అర్ధాంతర మొత్తం = partial sum. * '''అర్ధాంతరన్యాసం, ardhaMtaranyAsaM''' -n. --a figure of speech in which a simple example is given and a broad generalization is made; ఒక ఉదాహరణని చూపి, దాన్ని సర్వవ్యాప్తంగా వాడడం; అజహర్లక్షణం; * '''అర్ధాంగి, ardhAMgi''' -n. --better half; wife; * '''అర్ధాయువు, ardhAyuvu''' -n. --[phy.] half-life; * '''అర్ధాధికేనం, ardhAdhikEnaM''' -n. --[math.] rounding off to the nearest integer; * '''అర్వాచీనం, arvaacheenaM''' - adj. -- (1) modern; recent; not ancient; (2) reverse; contrary; -- ప్రాచీనం కానిది; కొత్తది. * '''అరి, ari''' -suff. --denotes possession; --- నేర్పరి = skillful person. --- జాలరి = జాలము పట్టినవాడు; fisherman = a person who handles the net --- కాపరి = కాపు కాసేవాడు; watchman = a person who watches; --- చదువరి = చదువుకున్నవాడు; -n. --enemy; foe; * '''అరికట్టు, arikaTTu''' -v.t. --block; impede; stop; * '''అరిగిపోవు, arigipOvu''' -n. --wear out; erode; * '''అరిగోలు, arigOlu''' -n. -- a raft made of wickerwork and animal skin; * '''అరిత్రం, aritraM''' -n. --rudder; the device that keeps a boat on course; * '''అరిషడ్వర్గాలు, arishaDvargAlu''' -n. pl. --the six categories of enemies to a human, namely, lust, anger, miserliness, infatuation, arrogance, and jealousy; * '''అరిష్టం, arishTaM''' -n. --(1) misfortune; calamity; danger; --(2) crow; ---బాలారిష్టాలు = (1) diseases of the childhood; (2) [idiom] teething troubles; any difficulties in the early stages of a project. * '''అరిష్ఠ, arishTha''' -adj. --fermented; * '''అర్జీ, arjI''' -n. --petition; application; * '''అరుంధతి, aruMdhati''' -n. --[astron.] Alcor; the companion star of Mizar in Ursa Major; * '''అరుగు, arugu''' -n. --pial; oriel; raised platform serving as a seat in front of a house as in వీధి అరుగు; -v.i. --digest; erode; abrade; - v. t. depart; leave; go away; * '''అరుణ, aruNa''' -adj. --red; * '''అరుణ మహాతార, aruNa mahAtAra''' -n. --[astron.] red giant; a type of huge star that is not on the Main Sequence of the H-R diagram; * '''అరుణోదయం, aruNOdayaM''' -n. --reddening of the sky before sunrise; (lit.) red morning; * '''అరుదు, arudu''' -adj. --rare, scarce; unusual; * '''అరువు, aruvu''' - n. -- loan; something that is borrowed; * '''అరువు తెచ్చుకొను, aruvu tecchukonu''' - v. t. -- borrow something; * '''అర్జున, arjuna''' -n. --(1) one of the Pandavas of Mahabharata; --(2) a medicinal plant; [bot.] ''Terminalia arjuna;'' -- ఆరా చెట్టు; అర్జున ఒక ప్రముఖ ఆయుర్వేద మూలిక; అర్జున చెట్టు యొక్క బెరడు (bark)ని ఆయుర్వేద వైద్య విధానాలలో ఉపయోగిస్తారు. ఈ మొక్క ముఖ్యంగా హృద్రోగ నిరోధానికి, రక్తపోటు నియంత్రణకు ఉపయోగపడతాయి. * '''అర్భుదం, arbhudaM''' -n. --one followed by ten zeros in the traditional Indian method of counting; ten billion; 10¹⁰ * '''అర్రు, arru''' -n. --neck; * '''అర్హుడు, arhuDu''' -n. m. --deserving candidate; * '''అరైకామ్లం, araikAmlaM''' -n. --[biochem.] DNA; deoxyribonucleic acid; * '''అలంకరణ, alaMkaraNa''' -n. --(1) decoration; --(2) make-up; * '''అలంకరించు, alaMkariMcu''' -v. t. --decorate; trim; ---క్రిస్‌మస్ చెట్టుని అలంకరించు = trim the Christmas tree. * '''అలంకారం, alaMkAraM''' -n. --(1) ornament; --(2) figure of speech; ---అతిశయోక్తి = hyperbole. ---అనుప్రాసం = alliteration. ---అర్ధాంతరన్యాసం = reinforcement by citing another instance. ---అర్ధాలంకారం = figure of speech created by exploiting the meaning of words. ---ఉపమాలంకారము = simile. ---ఉత్ప్రేక్ష = imagery. ---ఛేకానుప్రాస = occurrence of pairs of consonants repeatedly in close proximity with different meanings. ఉ. కాళింది మడుగున కాళియుని పడగల ఆబాల గోపాల మాబాల గోపాలుని అచ్చెరువున అచ్చెరువున విచ్చిన కన్నులజూడ తాండవమాడిన సరళి గుండెల మ్రోగిన మురళి ఇదేనా ఇదేనా ఆ మురళి ....(చిత్రం - సప్తపది, రచన - వేటూరి, సంగీతం - కెవి మహదేవన్, గానం - సుశీల, ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం); ---పర్యాయోక్తి = repetition. ---ముక్తపదగ్రస్తం = starting a new phrase (or a line in a poem) with the same word that was used to end the previous phrase (or line in a poem). ఉ. గోదారీ గట్టుందీ, గట్టుమీద చెట్టుందీ, చెట్టు కొమ్మన పిట్టుందీ, ఆ పిట్ట మనసులో ఏముందీ...(చిత్రం - మూగమనసులు, రచన - దాశరథి, సంగీతం - కెవి మహదేవన్, గానం - పి సుశీల) ---వృత్యానుప్రాస = occurrence of one or two consonants cyclically. ఉ. అవునే తానే నన్నేనే నిజమేనే అంతా కథలేనే అమ్మో ఎన్నెన్ని వగలోనే, అబ్బ ఏమని చెప్పేనే, నీకేమని చెప్పేనే .... (చిత్రం - ఒకే కుటుంబం, రచన - దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి, సంగీతం - కోదండపాణి, గానం - సుశీల); ---రూపకము = metaphor. ---లాటానుప్రాస = occurrence of words repeatedly in close proximity with the same meaning but with different import. ఉ. ఏమో ఏమో ఇది నాకేమో ఏమో అయినది ఈ వేళలో నా గుండెలో ఏదో గుబులవుతున్నది ... (చిత్రం: అగ్గి పిడుగు, సంగీతం: రాజన్-నాగేంద్ర, సాహిత్యం: సినారె, గానం: ఘంటసాల, జానకి); ---వక్రోక్తి = satire; sarcasm. ---విరుద్ధోక్తి = oxymoron. ---సంసృష్టి = oxymoron. ---శబ్దాలంకారం = figure of speech created by exploiting the sound of words; an example is onomatopoeia which is obtained by the formation of words by imitating the natural sound associated with the object or action; for example, the sound of a bell is indicated by గణ గణ. ---యమకం = occurrence of a word, or a vowel and a consonant, repeatedly with a difference in meaning. ఉ. నువ్వు వస్తావని బృందావని ఆశగ చూసేనయ్యా కృష్ణయ్యా, వేణువు విందామని, నీతో వుందామని నీ రాధ వేచేనయ్యా రావయ్యా....(చిత్రం: మల్లెపువ్వు, సంగీతం: చక్రవర్తి, రచన: ఆరుద్ర, నేపధ్య గానం: వాణీజయరాం. ---స్వభావోక్తి = realism. * '''అలంతం, alaMtaM''' -n. --[chem.] aldehyde, chemical substances whose names end with the sound al or అల్. see also ఒలంతం; ---పిపీలికాలంతం = formaldehyde. * '''అలంతషడోజు, alaMtashaDOju''' -n. --[chem.] aldohexose; a monosaccharide sugar with six carbon atoms and an aldehyde group; * '''అల, ala''' -n. --wave; wavelet; * '''అలక, alaka''' -n. --anger; displeasure; pout; * '''అలక్ష్యం, alakshyaM''' - n. -- carelessness; recklessness; * '''అలక్ష్యం చేయు, alakshyaM cEyu''' - v. i. -- ignore; * '''అలకా మేఘం, alakAmEghaM''' -n. --cirrus cloud; * '''అలగాజనం, alagAjanaM''' -n. --groundlings; common flok; * '''అలజడి, alajaDi''' -n. --commotion; disturbance; * '''అలజడిపడు, alajaDipaDu''' -v. i. --get disturbed; * '''అలజడిపాటు, alajaDipATu''' -n. --disturbance; * '''అలతి, alati''' - adj. -- simple; light; thin; small; few; narrow; * '''అలమట, alamaTa''' -n. --grief; sorrow; * '''అలమారు, alamAru''' -n. --almirah; cupboard; * '''అలములు, alamulu''' -n. pl. --weeds; * '''అలముకొను, alamukonu''' -v. i. --spread; extend; pervade; * '''అలరారు, alarAru''' -v. i. --shine; prosper; flourish; * '''అలరించు, alariMcu''' -v. t. --please; gratify; * '''అలరు, alaru''' -v. i. --shine; prosper; flourish; * '''అలవాటు, alavATu''' -n. --habit; custom; * '''అలవాటుపడు, alavATupaDu''' -v.t. --get accustomed; habituated to; addicted to; * '''అలవాటు ప్రకారం, alavATu prakAraM''' -adv. --habitually; * '''అలవి, alavi''' -n. --possibility; practicability; measure; extent; * '''అలవోకగా, alavOkagA''' -adv. --effortlessly; easily; sportively; -- అల సాగిపోయినట్టు; * '''అలసందలు, alasaMdalu''' -n. -- a type of cereal grain; [bot.] ''Dolicos catjang''; -- బొబ్బర్లు; * '''అలసట, alasaTa''' -n. --exhaustion; tiredness; fatigue; * '''అలసత్వం, alasatvaM''' -n. slackness; --laziness; procrastinating attitude; tendency to postpone; * '''అల్పం, alpaM''' -n. --mean; light; not dignified; insignificant; [ant.] అనల్పం; * '''అల్పసంఖ్యాక వర్గాలు, alpasaMkhyAka vargAlu''' -n. pl. --minorities; * '''అల్లం, allaM''' -n. --ginger; green ginger; a root belonging to the grass family; [bot.] ''Zanzibar Officinalis;'' of the Zingiberaceae family; ---పచ్చి అల్లం = green ginger; ---శొంఠి = dried ginger; ---బావన అల్లం = steeped ginger; pickled ginger. ---అల్లం మురబ్బా = ginger steeped in lime juice, mixed with salt and dried in the sunshine, and repeatedly steeped and dried. ---మామిడల్లం = mango ginger; a root resembling ginger, belonging to the turmeric family, but not related to either ginger or mango; [bot.] ''Curcuma amada;'' --[Sans.] శృంగవేరు; ఆర్ర్దక; కటుక; భద్రం; * '''అల్లకల్లోలం, allakallOlaM''' -n. --total disorder; total chaos; turmoil; hubub; * '''అల్ల నేరేడు, allanErEDu''' -n. --rose apple; kind of black plum; [bot.] '''Myrtus communis;''' [Sans.] జంబూ; * '''అల్లరి, allari''' -adj. --rambunctious; mischievous; noisy; troublesome; -n. --commotion; noise; confusion; * '''అల్లరిపడు, allaripaDu''' -v.i. --incur trouble; face trouble; get into trouble; * '''అల్లరిపెట్టు, allaripeTTu''' -v.t. --cause trouble; make trouble; * '''అలాగ, alAga''' -adv. --thus; that way; in that manner; as you say; OK; -- లాగు అంటే పద్ధతి. ఆ లాగునన్ అంటే ఆ పద్ధతిలో; * '''అలాగని, alAgani''' -adv. --having said thus; * '''అలాటి, alATi''' -adj. --that kind of; * '''అలారం, alAraM''' -n. --alarm; * '''అలారం గడియారం, alAraM gaDiyAraM''' -n. --alarm clock; * '''అల్కా, alkA''' -adj. --inferior; light-weight; * '''అల్మార, almAra''' -n. --almirah; cupboard; * '''అల్లారుముద్దుగా, allArumuddugA''' -adv. --dotingly; with extreme love and affection; * '''అలికిడి, alikiDi''' -n. --noise; sound; * '''అలిగేటర్, aligETar''' -n. --alligator; a crocodile-like reptile found in the Americas; * అలివేలు మంగ, alivElu manga - n. -- Goddess Lakshmi; the lady seated on a flower; -- (Tamil) అలర్ = పువ్వు; మేల్ = మీద; మంగ = స్త్రీ > పువ్వు మీద ఉన్న స్త్రీ; * '''అల్పిష్ఠము, alpishthamu''' -adj. --smallest; least; * అల్పీ, alpI - n. -- headed pin; -- గుండుసూది; * '''అల్లించు, alliMcu''' -v.t. --to get something woven, braided, plaited, composed or fabricated; * '''అల్లి, alli''' -n. --(1) lotus like water plant; [bot.] ''Nymphaea alba;'' --(2) a wild shrub; [bot.] ''Memecylon edule;'' The leaves of this shrub are sweet; people who chew the leaves and swallow the juice do not suffer from the pangs of hunger and is therefore very popular with yogis who meditate for weeks at a stretch; -- Ironwood; [bot.] ''Memecylon umbellatum'' of the Melastomataceae family; -- "అంజని" "కరంద" అన్నా ఇదే; ఇనుములా గట్టిగా ఉంటుందని ఆపేరు వచ్చింది. ఇవి వర్షాకాలంలో జూన్, జూలై, ఆగస్ట్ మాసాల్లో పండి లభిస్తాయి. పూలు కూడా ఊదా రంగులో అందంగా ఉంటాయి. చిన్న పిందెలు గులాబి రంగులో ఉంటాయి. అవి నెమ్మదిగా నీలం రంగులోకి మారి, చివరిగా నలుపుకి తిరిగినప్పుడు, పక్వానికి వచ్చినట్టు గుర్తు. తియ్యగా, కొంచెం పులుపుగా ఉండే ఈ పళ్ళు అటవీ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా లభించేవి. తిన్నాక నేరేడులాగా నోరంతా నీలంగా మారిపోతుంది. * '''అల్లిక, allika''' -n. --embroidery; woven work; knitting; * '''అల్లన, alIna''' -adj. --non-aligned; * '''అలీన, alIna''' -adj. --non-aligned; * '''అలీనోద్యమం, alInOdyamaM''' -ph. --non-aligned movement; * '''అల్కీ, alkI''' -adj. --thin; inferior; * '''అల్పీ, alpI''' -n. --headed pin; * '''అలుకు, aluku''' -v. t. --(1) mop; --(2) smear a mud floor with water, mud, and dung as a cleansing operation; * '''అలుగు, alugu''' -v. i. --pout; mildly upset; grumble; * '''అలుగ్గుడ్డ, alugguDDa''' -n. --mop; a cloth used for mopping; * '''అలుపు, alupu''' -n. --tiredness; * '''అల్లు, allu''' -v. t. --(1) weave; knit; braid; --(2) fabricate; compose; ---కథ బాగా అల్లు = weave the story well. ---జడ అల్లు = braid the hair. ---స్వెట్టరు అల్లు = knit the sweater. * '''అల్లుడు, alluDu''' -n. --(1) son-in-law; (lit.) CP Brown gives the interpretation as "one who weaves a relation between two families," but modern linguists do not accept this; --(2) plaiting; braiding; * '''అల్లు బచ్చలి, allu baccali''' -n. --Basella; Malabar nightshade; [bot.] ''Basella rubra;'' * '''అల్లూమినం, allUminum''' -n. --aluminum; (Br.) aluminium; a chemical element; * '''అల్లెతాడు, alletADu''' -n. --bowstring; * '''అలైంగిక, alaiMgika''' -adj. --asexual; * '''అలోహం, alOhaM''' -n. --non-metal; * '''అవ, ava''' -pref. --under; below; not normal; ---అవలక్షణం = bad characteristic. * '''అవకతవకలు, avakatavakalu''' -n. --irregularities; * '''అవకలనం, avakalanaM''' -n. --[math.] differentiation; (lit.) a computation involving a limiting process; * '''అవకాశం, avakASaM''' -n. --opportunity; chance; * '''అవకాశవాది, avakASavAdi''' -n. --opportunist; * '''అవగండము, avagaMDamu''' -n. --pimple; * '''అవగతి, avagati''' -n. --perception; * '''అవగ్రహం, avagrahaM''' -n. --a symbol resembling stylized 2 used in Sanskrit texts to indicate a pause; -- ఈ 'ఽ' గుర్తును 'అవగ్రహం' అంటారు. ఇది సంస్కృత పదాల మధ్య విసర్గ సంధి జరిగినప్పుడు వస్తుంది. సంధి జరిగి అకారం లోపమైనప్పుడు, 'అక్కడ నిజానికి ఒక 'అ' అన్న అక్షరం ఉండేది, సంధివలన అది పోయింది కానీ దానిని ఉన్నట్లుగా భావించి ఉచ్చారణలో కలుపుకోవాలి' అని చెప్పడానికి ఈ అవగ్రహ చిహ్నాన్ని ఉంచుతారు. -- ఉదాహరణ: "వాసుదేవః + అభిరక్షతు --> వాసుదేవో + అభిరక్షతు -->వాసుదేవోభిరక్షతు" అని వచ్చి విసర్గ 'ఓ' గా మారినప్పుడు దాని ప్రక్కన వచ్చిన అకారం పోయింది. కానీ పలికేటప్పుడు 'వాసుదేవోభిరక్షతు' అని కాక 'వాసుదేవోఅభిరక్షతు' అన్నట్లు అకారాన్ని పూర్తిగా కాక, సగం పలికినట్లు, లేక చివరి 'వో' ను కొంత దీర్ఘంగా పలకడంద్వారా సగం అకారం ధ్వనించేటట్లు ఉచ్చరించాలి. కనుక ఆ కనిపించకుండా పోయిన సగం 'అ' కు గుర్తుగా 'ఽ' ను ఉంచి "వాసుదేవోఽభిరక్షతు" అని వ్రాస్తారు. అక్కడ సంధి జరిగిందని తెలిసిన వారు ఆ గుర్తు లేకున్నా సరిగానే ఉచ్చరిస్తారు. కానీ ఉచ్చారణా దోషాలను పరిహరించడానికి అవగ్రహం ఉంచడం తప్పనిసరి; * '''అవగాహన, avagAhana''' -n. --comprehension; understanding; * '''అవచూషకం, avacUshakaM''' -n. --absorbent; * '''అవచూషణం, avacUshaNaM''' -n. --absorption; sucking in; * '''అవజ్ఞ, avaj~na''' -n. --contempt; disregard; * '''అవజ్ఞత, avaj~nata''' -n. --ignorance; stupidity; * '''అవటము, avaTamu''' -n. --cavity; hole; * '''అవతల, avatala''' -n. --outside; that side; the other side; * '''అవతారం, avatAraM''' -n. --(1) descent; incarnation; avatar; a manifestation of God as a life form; (ety.) ava = down; tAr = pass over; --(2) guise; appearance; dress; * '''అవతారిక, avatArika''' -n. --preface; * '''అవదంశము, avadaMSamu''' -n. -pickle; preserve; * '''అవద్యం, avadyaM''' -n. --fault; faulty; * '''అవద్య తాళుకం, avadya tALukaM''' -n. --fault-tolerant; * '''అవధానం, avadhAnaM''' -n. --concentration; attention; * '''అవధాని, avadhAni''' -n. -- a person who is capable of performing feats of memorization; * '''అవధారణార్థకం, avadhAraNArthakaM''' -n. --[gram.] emphatic particle; * '''అవధి, avadhi''' -n. --[math.] limit; boundary; * '''అవధి క్రియ, avadhi kriya''' -n. --[math.] limiting process; * '''అవధూత, avadhUta''' -n. -- nacked mendicant; one who renounced everything; (ety.) అ = అక్షరత్వం = the quality of being indestructible, వ = వరేణ్యత్వం = the epitome of completeness; ధ = a symbol for stands for our ties to this physical world; త = తత్త్వమసి; -- జన్మ సంబంధంగా వచ్చిన సంబంధాలను, బంధాలనూ పూర్తిగా విడిచిన వాడు. దేహాభిమానం పూర్తిగా వదిలించుకొని ఎప్పుడూ పరమాత్మ చింతనలో ఉండే వాడు అవధూత. కామ మోహాలు గూడా జయించిన వాడు గాబట్టి శరీర రక్షణకు గూడా ప్రయత్నించడు. వస్త్రాచ్ఛాదన గూడా కోరడు. భోజనాపేక్ష గూడా జయిస్తాడు; * '''అవని, avani''' -n. --the Earth; this world; * '''అవనిపాతం, avanipAtaM''' -n. --(1) a dip in the earth; sink hole; --(2) a hole in the ground used to catch elephants; * '''అవపాతం, avapAtaM''' -n. --[phy.] dip; property of a magnetic needle; * '''అవపాతనం, avapAtanaM''' -n. --precipitation; a collective term used to describe various forms of water falling on the ground; * '''అవమానం, avamAnaM''' -n. --insult; humiliation; affront; * '''అవయవం, avayavaM''' -n. --[bio.] limb; organ; component part; * '''అవర్తకం, avartakaM''' -n. --recurrent; periodical; * '''అవరుద్ధ, avaruddha''' -adj. --[phy.] damped; ---అవరుద్ధ స్పందనం = damped vibration. * '''అవరోధం, avarOdhaM''' -n. --[phy.] resistance; a property of resistor; * '''అవరోధకి, avarOdhaki''' -n. --[phy.] resistor; a component of electrical circuits; * '''అవరోహణం, avarOhaNaM''' -n. --descent; dismount; alight; * '''అవరోహణ, avarOhaNa''' -adj. --descending; * '''అవరోహణ క్రమం, avarOhaNa kramaM''' -n. --descending order; in Indian music, this order is ని, ద, ప, మ, గ, రి, స. * '''అవలంబించు, avalaMbIMcu''' -v.i. --adopt; * '''అవలీలగా, avalIlagA''' -adv. --effortlessly; easily; * '''అవలోకించు, avalOkiMcu''' -v.i. --look; see; * '''అవశ్యం, avaSyaM''' -n. --indispensable; necessary; urgent; * '''అవశిష్ట, avaSishTa''' -adj. --residual; left over; * '''అవశిష్టం, avaSishTaM''' -n. --residue; ---అవశిష్ట సిద్ధాంతం = Residue Theorem * '''అవశేషం, avaSEshaM''' -n. --remainder; residue; ---శిలాస్తులంటే శిలలలో బంధించబడ్డ పురాతన జీవుల అవశేషాలు = fossils are the remains of ancient creatures imprisoned in rocks. * '''అవసరం, avasaraM''' -n. --(1) need; necessity; --(2) necessary; (ant.) అనవసరం; * '''అవస్థ, avastha''' -n. --(1) condition; state; position; --(2) phase; stage; --(3) miserable condition; * '''అవసాధనము, avasAdanamu''' -n. --decline; loss; * '''అవసానము, avasAnamu''' -n. --end; termination; death; * '''అవస్థానము, avasthAnamu''' -n. --residence; dwelling; * '''అవహేళన, avahELana''' -n. --mockery; ridicule; * '''అవహేళన చేయు, avahELana cEyu''' -v.t. --ridicule; heckle; * '''అవక్షేపం, avakshEpaM''' -n. -- (1) residue; [chem.] precipitate; sediment; (2) discarded item; censured item; * '''అవక్షేపణ, avakshEpaNa''' -v.t. -- (1) [chem.] precipitation; the process of creating a precipitate; sedimentation; (2) discard; censure; blame; * '''అవ్యక్త, avyakta''' -adj. --unknown; implicit; impersonal; * '''అవ్యయం, avyayaM''' -n. --(1) indestructible; inexhaustible; non perishable; --(2) one followed by 30 zeros in the traditional Indian method of counting; * '''అవ్యయనిధి, avyayanidhi''' -n. --[comp.] non-destructive store; a storage device whose contents will not get destroyed when the power fails; * అవ్యవధానంగా, avyavadhAnaMgA -adv. -- without a pause; without a time gap; * '''అవ్వ, avva''' -n. --an old lady; grandmother; ---అవ్వా కావాలి,బువ్వా కావాలి = [idiom] wants to have the cake and eat it too. * '''అవాకులు చెవాకులు, avAkulu chevAkulu''' -n.. --inconsequential talk; irrelevant talk; inappropriate talk; * '''అవాచీనము, avAcInamu''' -adj. --southern; * '''అవాయి, avAyi''' -n. --rocket; see also జువ్వ; * '''అవి, avi''' -pron. --those (things); * '''అవిచ్ఛిన్న, aviccinna''' -adj. --continuous; ---అవిచ్ఛిన్న భిన్నం = continuous fraction. ---అవిచ్ఛిన్న వర్ణమాల = continuous spectrum. * '''అవిటి, aviTi''' -adj. --maimed; crippled; deformed; handicapped; * '''అవిద్య, avidya''' -adj. --ignorance; nescience; * '''అవినాభావము, avinAbhAvamu''' -n. --unity; lack of a feeling of disunity; -- వినాభావం లేకుండా ఉండడం అవినా భావం; "అది లేకుండా ఉండడం అనేది లేదు" అని అర్థం. ఉదా. చంద్రుడికీ వెన్నెలకూ అవినాభావ సంబంధం అంటే "చంద్రుడు వెన్నెలను విడిచి ఉండడం ఉండదు" అని అర్థం; * '''అవినీతి, avinIti''' -n. --immorality; corruption; * '''అవిభక్త, avibhakta''' -adj. --undivided; joint; --- అవిభక్త కుటుంబం = joint family. * '''అవిభాజ్య సంఖ్య, avibhAjya saMkhya''' -n. --prime number; * '''అవివేకము, avivEkamu''' -n. --stupidity; foolishness; folly; * '''అవిరి, aviri''' -n. --indigo plant; [bot.] indigofera tinctora; * '''అవిసె, avise''' -n. --linseed; flax; [bot.] Linum usitatissimum; Cassia alata; Sesbania grandiflora; [Sans.] అగస్త్య. --ముళ్ళ అవిసె = [bot.] ''Sesbania cannabina'', --నూనె అవిసె = [bot.] ''Sesbania grandiflora'', లేక ‘అవిసె’ లేక అతసి; --సోమింత = [bot.] ''Sesbania sesban'', --సీమ అవిసె = [bot.] Sesbania speciosa; * '''అవిసె నూనె, avise nUne''' -n. --linseed oil; * '''అవు, avu''' -v.i. --to be; become; * '''అవుకు, avuku''' -n. --weakness; fragility -v. i. --weak; yield to pressure; fragile; * '''అవుచిత్యం, avucityaM''' -adj. --relevance; appropriateness; also ఔచిత్యం; * '''అవున్నత్యం, avunnatyaM''' -adj. --eminence; greatness; also ఔన్నత్యం; * '''అవును, avunu''' -minor sentence. --yes; also ఔను; (ant.) కాదు; * '''అశక్యం, aSakyaM''' -adj. --unachievable; * '''అశని, aSani''' -n. --lightning; * '''అశనిపాతం, aSanipAtaM''' -n. --thunderbolt; catastrophe; (lit.) lightning-fall; * '''అశరీరవాణి, aSarIravANi''' -n. --a voice from an invisible source; a voice from a divine source; inner voice; * '''అశరీరసిరా, aSarIrasirA''' -n. --invisible ink; * '''అశ్మరి, aSmari''' -n. --[Sans.] stone; ---పిత్తాశ్మరి = gall stone. * '''అశ్మభేద, aSmabhEda''' -n. --[bot.] ''Bergenia lingulata''; [lit.] stone breaker; శిలాభేద; పాషాణ భేది; కొండపిండి మొక్క; ---పిత్తాశ్మరి = gall stone. * '''అశ్రద్ధ, aSraddhA''' -n. --negligence; dereliction; inattention; * '''అశ్వగంధ, aSvagaMdha''' -n. --Winter cherry; [bot.] ''Physalis flexuosa''; ''Withania somnifera'' of the Solanaceae family; the root of this tree, with its characteristic smell of horse urine, is believed to cure male sterility; --- పెన్నేరు చెట్టు; ఆయుర్వేదంలో ప్రముఖ ఔషధం; దీనిని శక్తి, శాంతి, మరియు ఆరోగ్యాన్ని పెంచడానికి ఉపయోగిస్తారు. వయో వృద్దులకు కీళ్ల మరియు మోకాళ్ళ నొప్పులను తగ్గించడానికి అశ్వగంధ సహాయపడుతుంది. * '''అశ్వత్థ వృక్షం, aSvattha vRkshaM''' -n. --The holy fig tree; [bot.] ''Ficus religiosa''; also రావి చెట్టు; పిప్పలం; * '''అశ్మభేద, aSmabhEda''' -n. -- [bot.] ''Bergenia ligulata'' of the Saxifragaceae family'; the tuber of this contains the chemical Cystone which is helpful in dissolving kidney stones; also known as శిలాభేద; -- [Sans.] అశ్మ = stone; భేద = breaker; శిల = stone; * '''అశ్మావరణం, asmAvaraNaM''' - n. --lithosphere; the outer crust of the Earth; * '''అశ్వవాలం, aSvavAlaM''' -n. --horsetails; scouring rushes; equisetum; a flowerless bush useful in preventing erosion; * '''అశ్విని, aSvini''' -n. --Alpha Arietis; the first of the 27 star groups or lunar mansions of the Hindu calendar; గురప్రురూపు రిక్క; * '''అశ్లీలం, aSlIlaM''' -n. --obscenity; * '''అశ్లీల, aSlIla''' -adj. --obscene; * '''అశ్రుగ్రంధి, aSrugraMdhi''' - n. pl. tear gland; lachrymal gland; * '''అశ్రుతర్పణం, aSrutarpaNaM''' - n. -- showing empathy by crying; ఒకరి కోసం కన్నీరు విడవడం; * '''అశ్రువులు. aSruvulu''' - n. pl. tears; * '''అశేషంగా, aSEshaMgA''' -adv. --without a remainder; completely; * '''అశోకం, aSOkaM''' -n. --[bot.] ''Polyalthia longifolia;'' * '''అశోక వృక్షం, aSOka vRkshaM''' -n. -- (1) saraca; [bot.] ''Saraca asoka''; ''Jonesia Asoka; Saraca indica''; కటురోహిణి; -- (2) [bot.] ''Polyalthia longifolia;'' నారమామిడి; * '''అష్ట, ashTa''' -adj. --pref. eight; అష్టకం, ashTakaM -n. --a group of eight; a collection of eight; an ode with eight lines; * అష్టకష్టాలు, ashTakashTaalu - n. the eight proverbial hardships, namely banishment, loss of wife, relatives visiting when you are in financial troubles, eating food leftover by others, living among enemies, depending on others' mercy for food, public humiliation, and poverty; * '''అష్టపది, ashTapadi''' -n. --(1) a Sanskrit verse with eight lines; triolet; --(2) (lit.) one with eight feet; * '''అష్టపాది, ashTapAdi''' -n. --an insect with eight legs; spider; * '''అష్టభుజి, ashTabhuji''' -n. --[geomet.] octagon; a flat geometrical figure with eight sides; * '''అష్టమి, ashTami''' -n. --the eighth day of the lunar half-month; * '''అష్టయిశ్వర్యములు, ashTayisvaryamulu''' -n. --the eight Wealths; in the Indian tradition, the eight Wealths are servants, slaves, children, friends, relatives, vehicles, money, and grains; * '''అష్టసిద్ధులు, ashTasiddhulu''' -n. --the eight Accomplishments; in the Indian tradition, the eight Accomplishments are 1. అణిమా, 2. మహిమ, 3. లఘిమ, 4. ప్రాప్తి, 5. ప్రాకామ్యము, 6. ఈశత్వం, 7. వశిత్వం, 8. సర్వ కామసిద్ధి; * '''అష్టాంగయోగం, ashTAMgayOhaM''' -n. --the eight-fold path of Raja Yoga; -- యమ, నియమ, ఆసన, ప్రాణాయామ, ప్రత్యాహార, ధ్యాన, ధారణ, సమాధి అనే ఎనిమిది అంగములు గల యోగం; * '''అష్టాదశం, ashTAdaSaM''' -n. --eighteen; * '''అష్టాదశ, ashTAdaSa''' -adj. --eighteenth; * '''అష్టాదశేను, ashTAdaSEnu''' -n. --[chem.] Octodecane; a hydrocarbon with eighteen carbon atoms; * '''అష్టోత్తరం, ashTOttaraM''' -n. --(lit.) "eight names after a hundred"; short for అష్టోత్తర శతనామం; * '''అసంకల్ప, asaMkalpa''' -adj. --involuntary; reflex; * '''అసంకల్ప ప్రతీకారం, asaMkalpa pratIkAraM''' -ph. --[phy.] involuntary reaction; reflex action; * '''అసంకల్పితం, asaMkalpitaM''' -adj. --involuntary; * '''అసంఖ్యాక, asaMkhyAka''' -adj. --uncountable; innumerable; many; * '''అసంగతం, asaMgataM''' -adj. --irrelevant; inconsistent; incongruous; not related; * '''అసంతత, asaMtata''' -adj. --discontinuous; * '''అసంతృప్త, asaMtRpta''' -adj. --unsaturated; * '''అసంతృప్తి, asaMtRpti''' -n. --dissatisfaction; * '''అసందర్భము, asaMdarbhamu''' -n. --out of place; out of context; unreasonable; * అసంప్రేక్ష్యకారిత్వము, asamprEkshyakaaritvaM - n. -- rash decision; making a decision without considering pros and cons; -- ముందు వెనక చూడకుండా అడుగువేయడం; * '''అసంబద్ధం, asaMbaddhaM''' -n. --incoherent; illogical; not cogent; * '''అసంబద్ధత, asaMbaddhata'''and -n. --incoherence; * '''అసంభవం, asaMbhavaM''' -n. --(1) impossible; --(2) unavailable; * '''అసంభావ్యత, asaMbhavyata''' -n. --improbability; * '''అసత్యం, asatyaM''' -n. --falsehood; * '''అసభ్యత, asabhyata''' -n. --discourteousness; rudeness; unbecoming behavior; vulgarity; behavior unfit for cultured society; * '''అసమంజసం, asamaMjasaM''' -n. --absurdity; * '''అసమర్ధత, asamardhata''' -n. --incompetence; inefficiency; * '''అసమర్ధుడు, asamardhuDu''' -n. m. --incompetent person; * '''అసమ్మతి, asammati''' -n. --disagreement; disapproval; refusal; dissent; dissidence; * '''అసలు, asalu''' -adj. --real; original; not copy; -n. --[econ.] principal; capital; -- mud; mire; * '''అసవ, asava''' -adj. --[chem.] fermented; * '''అసహనం, asahanaM''' -n. --jealousy; intolerance; * '''అసహాయ, asahAya''' -adj. --unaided; * '''అసహ్యం, asahyaM''' -n. --one that is not tolerated; disgust; despicable; repulsive; * '''అసహ్యపడు, ashyapaDu''' -v.i. --loath; detest; * అస్తంగతుడు, astaMgatuDu - n. -- one who went into the background; one who became less prominent; one who became impotent and powerless; one who has set, like the Sun; one who got destroyed; * '''అస్తమయం, astamayaM''' -n. --setting; death; ---సూర్యాస్తమయం = sunset. * '''అస్తమించు, astamiMcu''' -v.i. --(1) set; --(2) die; * '''అస్తరు, astaru''' -n. --lining; cloth lining in clothes; * '''అస్తవ్యస్తంగా, astavyastaMgA''' -adv. --in a haphazard way; in a chaotic way; * '''అస్మదాదులు, asmadAdulu''' -n. --we; myself and others; * '''అస్త్రం, astraM''' -n. -- weapon; a weapon that is activated by a sacred "mantra" or incantation; -- అస్త్రాలు మంత్రచోదితాలు; * '''అస్త్రసన్యాసం, astrasanyAsaM''' -n. --disarmament; * '''అస్పష్టం, aspashTaM''' -n. --unclear; vague; * '''అసాధ్యం, asAdhyaM''' -n. --impossible; * '''అసాధారణం, asAdhAraNaM''' -n. --unusual; irrgular; out of the ordinary; extraordinary; * '''అసామాన్యం, asAmAnyaM''' -n. --abnormal; unusual; rare; * '''అసాపేక్ష, asApEksha''' -adj. --[phy.] non-relativistic; * '''అసింటా, asiMTA''' -adj. --toward that way; (ant.) ఇసింటా; * '''అసి, asi''' -n. --razor; blade; knife; * '''అసితాంగము, asitAMgamu''' -n. --[phys.] black body; * '''అసితాంగ వికిరణము, asitAMga vikiraNaM''' -n. --[phys.] black body radiation; * '''అసితాంగులు, asitAMgulu''' -n. --black people; people with dark skin color; * '''అసిధార, asidhAra''' -n. --razor's edge; tip of a blade; knife's edge; * '''అసిధారా వ్రతం, asidhAra vrataM''' -n. --(lit.) the vow to walk on a razor's edge; any difficult balancing act such as running a family; * '''అసిపుత్రి, asiputri''' -n. --pocket knife; penknife; * '''అసిమి, asimi </br>''' -n. </br> -- back-pack; a bag that dangles on the sides; * '''అసియాడు, asiyADu''' -v. i. -- dangle; hang as a pendulum; * '''అసియాట, asiyATa''' -n. - oscillation; * అసివారు, asivAru - n. -- (1) traffic lane; a path along which a vehicle can drive; (2) a stroll; a gentle walk; -- సవారీ చేయు మార్గము; * '''అస్తిత్వం, astitvaM''' -n. --existence; entity; * '''అస్తినాస్తి, astinAsti''' -n. --doubtful existence; * '''అస్థి, asthi''' -n. --bone; * '''అస్థి అంగారం, asti aMgAraM''' -n. --bone black; * '''అస్థి కణజాలం, asti kaNajAlaM''' -n. --bone tissue; * '''అస్థికలు, astikalu''' -n. pl. --the remains after a body is cremated; * '''అస్థిపంజరం, astipaMjaraM''' -n. --skeleton; (lit.) a cage of bones; * '''అస్థిపంజరం పువ్వు, astipaMjaraM puvvu''' -n. --skeleton flower; [bot.] ''Diphylleia grayi'' of the Berberidaceae family; -- ఇది జపాన్ మరియు చైనా దేశాల కొండ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది; తెల్లగా , పల్చటి రేకులు కలిగిన ఈ పుష్పం వర్షం పడినప్పుడు లేదా నీరు తగిలినప్పుడు పారదర్శకంగా మారిపోతుంది. మళ్ళీ ఎండ వేడికి, తడి ఆరినప్పుడు మాములుగా అయిపోతుంది; పొడి వాతావరణంలో ఈ పూల రేకుల్లోని air-liquid interface వద్ద జరిగిన పరావ్ర్త ప్రక్రియ వల్ల ఈ పువ్వులు తెల్లగా కనిపిస్తాయి. నీరు తగలగానే అవి నీటి అంతర్ముఖం (water interface) వద్ద జరిగిన ప్రక్రియ వల్ల పారదర్శకంగా మారిపోతాయి; * '''అస్థిరం, astiraM''' -adj. </br> --unstable; transient; perishable; * '''అసుర సంధ్య, asura saMdhya''' - n. -- the time between sunset and 45 minutes after sunset; -- గోధూళివేళ; * '''అసురులు, asurulu''' -n. pl. -- demons; those who are not suras; the enemies of suras; -- మన ప్రాచీన తెలుఁగు కావ్యాల్లో అసురులు, దైత్యులు, దనుజులు, దానవులు, రాక్షసులు - ఈ మాటల్ని ఒకదాని కొకటి పర్యాయ పదాలుగా వాడారు. కాని సంస్కృత పురాణాలు ౘదివితే వీరంతా వేర్వేఱు జాతులకు చెందినవారని తెలుస్తుంది. మఱి వేఱైతే ఏ విధంగా వేఱు? అనేది ఎవఱూ ఎక్కడా విడఁబర్చలేదు; -- "చారిత్రికంగా పరిశీలించినప్పుడు - వీరిలో అసురులు క్రూరులు కారనీ, మనలాంటి మానవులేననీ ఆకళింపవుతుంది. అసురులంటే ఎవఱో కాదు, ప్రాచీన పర్షియా (ఇరాన్) దేశస్థులే. మన దేశపు బ్రాహ్మణ క్షత్రియుల పూర్వీకులు అక్కణ్ణుంచే ఇక్కడికి వలసొచ్చారు. ఆ కాలంలో పర్షియన్లు తమ మహాదేవుణ్ణి అసురా మహితా/ అహురా మజ్దా (గొప్ప అసురుఁడు) అని పిలిచేవారు. వాళ్ళ చిన్న దేవుళ్ళు కూడా చిన్న అసురులే. అవెస్తన్ లూ వైదికులూ ఒకే భాష మాట్లాడేవారు, ఆంధ్ర-తెలంగాణల మాదిరి. అందుకే వాళ్ళ పర్షియన్ మంత్రాలూ, మన సంస్కృత మంత్రాలూ దాదాఁపు ఒకటే. మనకు ఉన్నట్లే వాళ్ళక్కూడా వడుగూ, యజ్ఞోపవీతం ఉన్నాయి. వాళ్ళ అవెస్తన్ దేవతలూ, మన వైదిక దేవతలూ కూడా ఒకటే. ఉదాహరణకు - మన వరుణుఁడు వాళ్ళకు వరేణ అహురా. -- బహుశా 5,000 ఏళ్ళ క్రిందట ఆ దేశంలో ఏదో ౙరిగింది. ఏ కారణం చేతనో అవెస్తన్ లకూ, వైదికులకూ నడుమ హోరాహోరీ భీకర సంగ్రామాలు చోటు చేసుకున్నాయి. ఆ సంగ్రామంలో వైదికులు లక్షల్లో మారణహోమం అయ్యారు. చేతికి చిక్కిన వైదికుల్ని ఆనాటి అవెస్తన్లు చిత్రహింసలు పెట్టారు. వాళ్ళ చేతికి చిక్కకుండా చావకుండా తప్పించుకున్న కొద్ది లక్షల మంది వైదికులు ఆఫ్ఘనిస్తాన్ కి పాఱిపోయారు. అక్కడ కొంతకాలం నివసించాక ఈనాటి పాకిస్తాన్ కి వెళ్ళారు. మళ్ళా అక్కణ్ణుంచి ఈనాటి ఇండియాలోకి అడుగుపెట్టారు. అక్కణ్ణుంచి దేశమంతటా ప్రాఁకారు. ఎన్ని వందలేళ్ళు గడిచినా అవెస్తన్లు తమనూ తమ నేస్తులనూ పెట్టిన బాధలు వైదికులకు మఱపుకు రాలేదు. అందుకనే ఒకప్పుడు తమవాళ్ళే అయిన ఆ అసురుల్ని రాక్షసుల్ని చేసి పురాణ సాహిత్యం సృష్టించారు. చివరికి అసురుఁడంటే పరమ నీచుఁడు, క్రూరుఁడు, మాయావి, రాక్షసుడు అని తప్ప మఱో అర్థమే లేకుండా చేసారు. అదొక మానవ తెగ అనే విషయాన్నే మనకు తెలీకుండా చేసారు. మళ్ళా వాళ్ళకు ప్రతిగా - పర్షియన్లు ద్వేషించే దేవ శబ్దాన్ని పరమపూజ్యంగా నెత్తికెత్తుకున్నారు. ఒకప్పుడు పర్షియాలో తమకూ అవెస్తన్ లకూ నడుమ ౙరిగిన యుద్ధాలనే దేవాసుర యుద్ధాలుగా సంస్కృత పురాణాల్లో వర్ణించారు." - మఱ్ఱిపూడి సుబ్రహ్మణ్యం; -- వరాహ మిహిర్ ఇలా పారిపోయి వచ్చినవాళ్ల సంతతే అని కొందరు అంటారు!! * '''అసువు, asuvu''' -n. --life; life-force; breath; * '''అసూయ, asUya''' -n. --jealousy; envy; -- అసూయ అంటే తనకు కావలసినంత ఉన్నా ఒకరికున్నదే అని ఏడవడం. దీనివంటిదే ఇంకొకటి ఉంది. అది ఈర్ష్య. * '''అసూర్యంపశ్య, asUryaMpaSya''' - adj. -- one that has not been exposed to sunshine; doted; * '''అసృక్కు, asRukku''' -n. -- blood; * '''అస్తోక, astOka''' -adj. -- great; not trifling; * '''అసౌకర్యం, asaukaryaM''' -n. --discomfort; inconvenience; * '''అసౌష్ఠవ, asaushTava''' -adj. --asymmetrical; unsymmetrical; * '''అహం, ahaM''' -n. --(1) I; --(2) ego; pride; self-conceit; --(3) day; * '''అహంకారం, ahaMkAraM''' -n. -- (1) egotism; pride; -- (note) నేను చాలా గొప్పవాణ్ణి అనుకోవడం అహంకారం; నేను ఆత్మనే అని తెలుసుకొనడం అహంభావం; అన్నీ నావి అనుకోవడం మమకారం; * '''అహంభావం, ahaMbhAvaM''' -n. -- (1) the awareness of "I"; నేను అనే స్మృతి; -- (note) నేను ఆత్మనే అని తెలుసుకొనడం అహంభావం; * '''అహమహమిక, ahaMahamika''' -n. --conceit; bragging; egotistic feeling; coming forward with excessive zeal and initiative; * అహర్పతి, aharpati - n. - the sun; * '''అహరహం, aharahaM''' -adv. --daily; night and day; every day; * '''అహర్నిశలు, aharniSalu''' -n. --day and night; non-stop; * '''అహింస, ahiMsa''' -n. --non-violence; harmlessness; * '''అహి, ahi''' - n. -- snake; -- నకులిక = mangoose; అహి-నకులిక బంధం = పరస్పర విరోధంతో ఎపుడూ ప్రవర్తించే జాతి వైరం. ఒకరిని చూడగనే మరొకరికి అతణ్ణి చంపివేయాలనేటంత కోపం; * '''అహేతుకం, ahEtukaM''' - n. -- irrational; * '''అహోరాత్రం, ahOrAtraM''' -adj. --diurnal; * '''అహోరాత్రం, ahOrAtraM''' -n. --(1) day; day and night; --(2) incessant; --(3) traditional Indian name for a twenty-four hour duration; 1 అహోరాత్రం = 30 ముహూర్తాలు. * '''అహోరాత్ర చక్రం, ahOrAtra cakraM''' -n. --diurnal cycle; * '''అహోరాత్రులు, ahOrAtrulu''' -adv. --(1) night and day; (2) continually; non-stop; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 72c7clw3l09ie830lglb626qbj08zzq 39056 39054 2026-05-06T22:14:00Z Vemurione 1689 /* Part 2: అ - a */ 39056 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: అం - aM== <poem> * '''అంకం, aMkaM''' -n. --(1) digit; number; --(2) act in a play; --(3) sign; symbol; --(4) lap; --(5) eye; ---కారణాంకం = factor. ---చరమాంకం = final act. ---పూర్ణాంకం = whole number. ---భిన్నాంకం = fractional number. ---ప్రథమాంకం = act 1 (in a play). * '''అంకగణితం, aMkagaNitaM''' -n. --arithmetic; ---ద్వియాంశ అంకగణితం = binary arithmetic. * '''అంకణం, aMkaNaM''' -n. -- (1) apartment; flat; నలుచదరపుచోటు; తొట్టికట్టు; (2) 8 square yards of land; పన్నెండడుగుల పొడవు, ఆరడుగుల వెడల్పు గలిగి 72 చదరపు అడుగుల వైశాల్యం ఉంటే ఇంటి కట్టుబడి స్థలమని నెల్లూరు జిల్లా వ్యవహారం; తిరుపతి ప్రాంతాల వారు 6 అడుగులు x 6 అడుగుల - అంటే 36 చదరపు అడుగుల వైశాల్యాన్ని - ఒక అంకణం గా తీసుకుంటారు. (3) The space between any two beams, or pillars. రెండు దూలముల, లేక స్తంభముల, నడిమి ప్రదేశము. * '''అంకనం, aMkanaM''' -n. --same as అంకణం; * '''అంకవంక, aMkavaMka''' -n. --plasticity; pliability; softness; * '''అంకాలు, aMkAlu''' -n. --marks; score in a test; statistics; (lit.) numbers; * '''అంకించుకొను, aMkiMcukonu''' -v. t. --appropriate; annex. * '''అంకితం, aMkitaM''' -n. --dedication (of a book or work of art); * '''అంకిలి, aMkili''' -n. --obstacle; impediment; * '''అంకుడు, aMkuDu''' -n. -- (1) [bot.] ''Nerium antidysenterica; Holarrhena antidysenterica''; This plant, that grows on hills, contains several alkaloids such as conessine, kurchine, and kurchicine; This plant was mentioned in Potana's Bhagavatam; -- (Syn.) కొండజెముడు, గిరిమల్లిక; కొండ మల్లె; కూటజం; పాలచెట్టు; -- (2) [bot.] ''Wrightia tinctoria''; ఈ వృక్షం పాలలో, ఆకులలో, పూలలో ఉండే ‘పాల ఇండిగో’ (Pala Indigo) అనే ఒక విధమైన నీలి అద్దకపు రంగు (Blue Dye) కారణంగా దీనికి టింక్టోరియా అనే పేరు ఏర్పడింది. టింక్టోరియస్ అంటే లాటిన్ భాషలో ‘నీలిరంగు కలిగిన‘ అని అర్థం. దీని కర్ర తేలికగా, మెత్తగా ఉండే కారణంగా బొమ్మల తయారీకి, తరిణె పట్టే పనుల (Turnery) కూ ఇది చాలా అనువుగా ఉంటుంది. ఈ కర్రతో అగ్గి పెట్టెలు, అగ్గి పుల్లలు కూడా తయారు చేస్తారు; ఏటి కొప్పాక లోని లక్క బొమ్మలు ఈ కర్రతోనే చేస్తారు; * '''అంకురం, aMkuraM''' -n. --(1) seed; sprout; bud; embryo; --(2) blood; -- మొలక; ఈరిక; మొటిక; ---అంకురం లేకుండా (సమూలంగా) నాశనం అయిపోయింది = destroyed without a trace. * '''అంకురార్పణ, aMkurArpaNa''' -n. --(1) inauguration; inaugural ceremony; the offering of sprouts to god; --(2) seeding; -- నాటువేత; నారుపోత; * '''అంకురోత్పత్తి, aMkurOtpatti''' -n. --germination; * '''అంకె, aMke''' -n. --(1) digit; a single-digit number; --(2) the written symbol used to denote a number such as 0, 1, 2, 3 or I, II, III; (note) a number with more than one digit is often called సంఖ్య; (syn.) అంకం; * '''అంకెవన్నియ, aMkevanniya''' - n. --stirrup hanging on either side of a horse saddle; -- అంకవన్నె; * '''అంకెసం, aMkesaM''' -n. --generation; * '''అంకోలం, aMkOlaM''' -n. -- [bot.] ''Alangium decapetalam;'' ''Alangium salvifolium;'' -- a medicinal plant; root decoction used for fevers and leaf extract for skin diseases; --ఊడుగు చెట్టు; * '''అంగం, aMgaM''' -n. --(1) organ; limb; element; member; --(2) division; part; --(3) style; method; ---అష్టాంగ యోగం = "eight-limbed'' yoga; eight-staged yoga; the eight stages are Yama, Niyama, Asana, Pranaayaama, Pratyaahaara, Dhaarana, Dhyaana, and Samaadhi; Raja yoga. ---సాష్టాంగ = స + అష్టాంగ = with all the eight limbs, namely the chest, forehead, hands, knees and feet. ---చతురంగం = chess; (lit.) the four divisions, namely chariots (bishops), elephants (rooks), horses (knights), and foot soldiers (pawns). * '''అంగ, aMga''' -n. --stride; long step; * '''అంగచ్ఛేదం, aMgachEdaM''' -n. --amputation; cutting of a limb; * '''అంగజ, aMgajaM''' -n. f. --daughter; * '''అంగజుడు, aMgajuDu''' -n. m. --son; * '''అంగబలం, aMgabalaM''' -n. --(1) material support; people support; --(2) physical strength; * '''అంగడి, aMgaDi''' -n. --store; shop; market; bazaar; * '''అంగడివాడ, aMgaDivADa''' -n. --market street; bazaar; * '''అంగడిల్లు, aMgaDillu''' -n. --mall; shopping center; building in which many stores are located; * '''అంగణము, aMgaNamu''' -n. --courtyard; * '''అంగద, aMgada''' -n. --danger; * '''అంగదట్టం, aMgadaTTaM''' -n. --petticoat; a lower, long undergarment of women; * '''అంగదేశం, aMgadESaM''' -n. --ancient name for the region now called Assam; * '''అంగనం, aMganaM''' -n. --ambulation; walking; * '''అంగనంబండి, aMganaMbaMDi''' -n. --ambulance; --a vehicle that carries patients to an emergency medical treatment center; * '''అంగన, aMgana''' -n. --woman; (lit.) one with pretty body parts; * '''అంగరంగవైభవం, aMgaraMgavaibhavaM''' -n. --luxury; enjoyment of riches; * '''అంగరకా, aMgarakA''' -n. --topcoat; overcoat; long coat * '''అంగరక్ష, aMgaraksha''' -n. --vest; bullet-proof vest; (lit.) body protector; * '''అంగరక్షకుడు, aMgarakshakuDu''' - n. m. -- bodyguard; * '''అంగలార్చు, aMgalArcu''' -v.i. --weep; cry due to fear; to grieve; lament; to cry out from fear; grief or pain; * '''అంగలేపం, aMgalEpaM''' -n. --body lotion; any paste-like substance for smearing on the body; * '''అంగవస్త్రం, aMgavastraM''' -n. --man's loincloth; lower garment; -- (rel.) ఉత్తరీయం; * '''అంగహీనుడు, aMgahInuDu''' -n. m. --disabled person; (rel.) వికలాంగుడు, * '''అంగారం, aMgAraM''' -n. --(1) charcoal; --(2) live coal; --(3) the red one; * '''అంగారకుడు, aMgArakuDu''' -n. --Mars; (note) కుజుడు, although used as a synonym, is a misnomer; it means son of the Earth and according to modern science, this is not justified; * '''అంగారిణి, aMgAriNi''' -n. --charcoal grill; * '''అంగారు, aMgAru''' -n. --a black gooey substance made from the charcoals of burned rice; used as tilak (the dot on the forehead) of Hindu boys and girls. ---అంగారుబుడ్డి = container of aMgAru. * '''అంగారుబొట్టు, aMgaruboTTu''' -n. --black dot on the forehead worn by traditional Hindu boys and girls; * '''అంగిలి, aMgili''' -n. --back part of the tongue; part of the throat towards the mouth; లోకుత్తుక; * '''అంగీకరించు, aMgIkAriMcu''' -v. i. --agree; consent; approve; admit; -- ఒప్పుకొను; ఇయ్యకొను; * '''అంగీకారం, aMgIkAraM''' -n. --agreement; approval; acceptance; consent; -- ఒప్పుకోలు; ఇయ్యకోలు; అంగుష్టము. aMgushThamu - n. -- thumb; * '''అంగుళం, aMguLaM''' -n. --(1) inch; one-twelfth of a foot; 2.54 సెంటీమీటర్లు; --(2) a finger's breadth; --(3) thumb; --(4) big toe; * '''అంగుళ్యాకారం, aMguLyAkAraM''' -n. --annular shape; ring shape; * '''అంగుళిత్రాణం, aMguLitrANaM''' - n. -- finger-guard used while playing a musical string instrument; * '''అంగుళీయకం, AMguLIyakaM''' -n. --ring; * '''అంగుష్ఠం, aMgushThaM''' - n. -- thumb; -- బొటనవేలు; * '''అంఘ్రిపర్ణి, aMghriparNi''' -n. -- [bot.] ''Cassia fistula;'' -- కోలపొన్న చెట్టు; రేల చెట్టు; * '''అంచనా, aMcanA''' -n. --estimate; guess; approximation; * '''అంచనాదారుడు, aMcanAdAruDu''' -n. m. --estimator, appraiser; * '''అంచు, aMcu''' -n. --(1) edge; edge of a vessel; lip of a glass; --(2) border; border of a sari; ---జరీ అంచు పట్టు చీర = a silk sari with a gold-laced border. * '''అంచుకుట్టు, aMcukuTTu''' -n. --hem; hemstitch; a type of stitching used in hemming; * '''అంచెలు, aMcelu''' -n. pl. --steps; rows; stages; relays; * '''అంచెలవారీగా, aMcelavArIgA''' -adv. --in stages; in steps; methodically; systematically; * '''అంజనం, aMjanaM''' -n. --(1) ointment; unction; --(2) mascara; --(3) seeing into the future by applying an ointment to the eyes; divining; -- మలయాళ మంత్రం సాధన చేసిన వాళ్ళు అంజనం వేసి ఏదైనా వస్తువు లేదా మనిషి తప్పిపోతే ఎక్కడ ఉందో తెలుసుకోడానికి ఈ ప్రక్రియను వాడుతారు. చిన్న అబ్బాయిని అరచేతి లోనో, తమలపాకు మీదనో తన దగ్గర ఉన్న మంత్రించిన కాటుక పూసి — అందులో ఆ అబ్బాయికి కనబడుతున్నది చూచి చెప్పమంటారు. వాడి మాటలనుబట్టి ఆ పోయిన సొమ్ము ఏ దిక్కుకు పోయి ఉందో, ఆ దొంగ ఆకారాదులు చెప్పేవాడు. --(4) ink; * '''అంజలి, aMjali''' - n. -- a pair of hands held together in the shape of a cup; -- దోసిలి; దోయిలి; --- పుష్పాంజలి = పువ్వులతో నిండియున్న దోసిలి; * '''అంజు, aMju''' - v. i. -- (1) fear; be afraid of; -- (2) hesitate; doubt; * '''అంజూరు, అంజీరు పళ్లు, aMjUru, aMjIru paLlu''' -n. -- common fig; [bot.] ''Ficus carica'' L. Moraceae; -- ఇది ప్రధానంగా పండించే రకం. డ్రైఫ్రూట్‌గా (ఎండు ఫలం) విరివిగా లభించేది ఇదే; | -- మేడిపండు (Ficus racemosa); Cluster fig; Indian fig; ఇది మన దేశంలో అడవుల్లో లేదా సాధారణంగా పెరిగే స్థానిక రకం. దీనినే వేమన పద్యంలో ప్రస్తావించారు. ముఖ్యమైన తేడా: ఈ రెండూ ఫైకస్ (Ficus) అనే ఒకే జాతికి (Genus) చెందినవి అయినప్పటికీ, వాటి వర్గం (Species) వేరు. అంజీరను వాణిజ్యపరంగా పండిస్తారు, మేడిపండు స్థానికంగా పెరుగుతుంది; * '''అంజిక, aMjika''' - n. -- fear; * '''అంట్లగిన్నెలు, aMTlaginnelu''' -n. --unwashed dishes; dirty dishes; * '''అంట్లమైనం, aMTlamainaM''' -n. --grafting wax; Grafting wax is a composition of rosin, beeswax, tallow, and similar materials, used in gluing and sealing the wounds of newly grafted trees or shrubs * '''అంట్లవెధవ !, aMTlavedhava''' -n. --dirty fellow!; * '''అంటించు, aMTiMcu''' -v. t. --(1) lit, set fire to; ignite; --(2) affix; paste; cement; patch; join; attach; * '''అంటించుకొను, aMTiMcukonu''' -v. t. refl. --(1) set fire to oneself; ignite; --(2) attach, stick or glue to one's self; * '''అంట్రింత, aMTriMta''' - n. -- (1) a common, small, much-branched herb found in coastal Andhra; [bot.] ''Hedysarum triflorum;'' Linn. -- (2) bur grass; [bot.] ''Triumfetta rhomboidea''; * '''అంటు, aMTu''' -n. -- (1) [bot.] graft; (2) contact with a defiled or unclean object; ---మామిడి అంటు = mango graft. ---అంటురోగం = contagious disease ---నన్నంటుకోకు = do not touch me. ---అంటు చేత్తో అన్నీ ముట్టుకోకు = do not touch everything with the hand that is defiled by the touch of food. -v. i. --touch; hold; contact; * '''అంటుకొను, aMTukonu''' -v. i. --(1) touch; contact; --(2) adhere; stick; --(3) ignite; catch fire; burn; * '''అంటుగట్టు, aMTugaTTu''' -v. t. --[bot.] graft; ---కొమ్మంటు = branch graft; getting a hybrid variety of plant by tieing a sliced branch of one with another; * '''అంటుతొక్కు, aMTutokku''' -v. t. --[bot.] graft; ---నేలంటు= ground graft; getting a new plant by bending a branch of the original plant and burying it under mud until the branch takes root; * '''అంటుపేను, aMTupEnu''' -n. --head louse; --- తలలోన్న పేల గుడ్లని ఈరు లేక ఈపి అంటారు. ఈళ్లు అనేది దానికి బహువచనం. జుట్టు నుండి ఈళ్లని తొలగించడానికి ఈరుపెన లేక ఈర్పెన అనే ప్రత్యేకమైన దువ్వెన వాడతారు. గుడ్ల నుండి పుట్టిన పేలు తొలి దశలో చర్మానికి అంటుకుని ఉంటాయి కనుక వీటిని అంటు పేలు అంటారు.. * '''అంటువ్యాధి, aMTuvyAdhi''' -n. --contagious disease; communicable disease; a disease transmitted by contact; (exp.) pneumonia can be an infectious disease, but it is not contagious, it does not spread from person to person; influenza is contagious; (rel.) సోకుడు రోగం; తిష్ట; * '''అంట్లు, aMTlu''' -n. pl. --(1) dirty dishes; unwashed pots and pans; --(2) grafts; grafted plants; * '''అండం, aMDaM''' -n. --(1) ovum; egg; unfertilized egg; --(2) the universe; బ్రహ్మాండం; -- గుడ్డు; (rel.) పిండం; ---యుగాండం = యుగ్మము + అండం = zygote. ---బీజాండం = testicle. * '''అండ, aMDa''' -n. --support; patronage; prop; * '''అండకణం, aMDakaNaM''' -n. --[bio.] egg cell; * '''అండకోశం, aMDakOSaM''' -n. --ovary; [bot.] gynoecium; the female part of a flower; pistil; * '''అండజం, aMDajaM''' -n. --oviparous; born of an egg; reptile; fish; bird; -- see also వ్యాళములు; * '''అండజననం, aMDajananaM''' -n. --[bio.] oogenesis; the production or development of an ovum; * '''అండదండలు, aMDadaMDalu''' - n. -- support and prop; backing; material and moral support; * '''అండపీతం, aMDapItaM''' -n. --yolk; yellow of an egg; * '''అండయోనిజములు, aMDayOnijaMulu''' -n. pl. --ovoviviparous; born of an egg inside the body; some reptiles lay their eggs but the eggs are hatched inside their bodies and baby reptiles come out; -- also called వ్యాళములు; Boa constrictor and Green Anaconda are examples; * '''అండశ్వేతం, aMDaSvEtaM''' -n. --white of an egg; * '''అండా, అండీ, aMDA, aMDI''' -n. --a big vessel; a vessel used to boil water; boiler; a metal vessel; * '''అండాకార, aMDAkAra''' -adj. --ovate; ovoid; oviform; egg-shaped; * '''అండాలు, aMDAlu''' -n. pl. --(1) ovules; --(2) large cooking vessels; * '''అండాశయం, aMDASayaM''' -n. --ovary; the egg-producing organ of a female; * '''అండి, aMDi ''' -suff. --indicates respectful address in both genders; సంబోధనార్థక ప్రత్యయం; ---అంతేనండి = that is all, sir; that is all, madam. ---అవునండి = that is it, sir; yes, sir; that is it, madam; yes, madam; ---ఎంతండి? = How much, sir?; How much, madam? ---ఏమండి = hello; hi; (lit.) what sir; what madam. ---కాదండి = that is not so, sir; that is not so, madam. ---మరేనండి = as you said, sir; as you said, madam. * '''అండోత్పత్తి, aMDOtpatti,''' -n. --ovulation; oogenesis; the production or development of an ovum; -- see also అండోత్సర్గం; అండజననం; * '''అండోత్సర్గం, aMDOtsargaM ''' -n. --ovulation; * '''అంతం, aMtaM ''' -n. --(1) end; termination; --(2) death; destruction; -- చివర; కొస; కొన; కడ; ---విషాదాంతం = tragedy; a play or cinema that ends in sorrow or death of a leading character. ---అనంతం = that without an end; infinite; infinity. * '''అంతంతమాత్రం, aMtaMtamAtraM ''' -adj. --just enough to manage with; * '''అంత, aMta ''' -adj. suff. --so much; so many; ---బుట్టెడంత = as much as a basketful. * '''అంతట, aMtaTa ''' -adv. --then; afterwards; subsequently; * '''అంతటిలో, aMtaTilO''' -adv. --in the meantime; presently; * '''అంతటిదాకా, aMtaTidAkA''' -adv. --until then; * '''అంతమంది, aMtamaMdi''' -n. pl. --so many people; * '''అంతమాత్రానికి, aMtamAtrAniki''' -adv. --just for that reason; only for that; * '''అంతర్, aMtar''' -adj. pref. --internal; intermediate; between; ---అంతర్‌జాతీయ = international; between nations. ---అంతర్‌జాలం = Internet. ---అంతర్‌దహనం = internal combustion. * '''అంతర్ కలనం, aMtarkalanaM''' -n. --[math.] differentiation; a standard operation in calculus; * '''అంతర్ గ్రహాలు, aMtargrahAlu''' -n. pl. --inner planets; the planets between the Sun and Jupiter, namely Mercury, Venus, Earth and Mars; * '''అంతర్ జంఘాస్థి, aMtarjaMghAsthi ''' -n. --[anat.] tibia; shin bone; the larger and stronger of the two bones in the leg below the knee; * '''అంతర్‌జాలం, aMtarjAlaM''' -n. --[comp.] Internet; the worldwide network of computers that relies on the so-called Internet protocol TCP/IP as a communication standard; * '''అంతరం, aMtaraM''' -n. --(1) interval; intermediate space; --(2) difference; --(3) rank; social status; --(4) another one; ---కాలాంతరం = another time. ---గత్యంతరం = another way; alternative. ---గ్రామాంతరం = another village. ---జన్మాంతరం = another life; another incarnation such as past or future birth. ---దేశాంతరం = another country. ---మతాంతరం = another religion. ---ప్రత్యంతరం = another copy. ---పాఠాంతరం = another text. ---యుగాంతరం = another era. ---స్థలాంతరం = another place. * '''అంతరంగికం, aMtaraMgikaM''' -n. --confidential; private; internal matter; (ant.) బహిరంగం; * '''అంతరంగికుడు, aMtaraMgikuDu''' -n. --confidant; close friend; * '''అంతర, aMtara''' -adj. --(1) internal; --(2) medulla; (ant.) బాహ్య. * '''అంతరతామర, aMtaratAmara''' -n. --[bot.] ''Pistia stratiotes''; water cabbage; water lettuce; Being a floating plant, water lettuce obtains all its nutrients directly from the water. This makes it a great plant to use to combat algae; * '''అంతర్గత, aMtargata''' -adj. --(1) inner; internal; --(2) hidden; --(3) intermediate; (ant.) బహిర్గత; * '''అంతర్గత జన్యువు, aMtargata janyuvu''' -n. --[bio.] recessive gene; (ant.) బహిర్గత జన్యువు; * '''అంతర్దశ, aMtardaSa''' -n. --[bio.] interphase; intermediate phase; * '''అంతరాత్మ, aMtarAtma''' -n. --inner soul; soul; the God within; Indweller; * '''అంతరాయం, aMtarAyaM''' -n. --interruption; impediment; break; * '''అంతరార్థం, aMtarArthaM''' -n. --hidden meaning; * '''అంతరాళం, aMtarALaM''' -n. --amidst; in the depths; ---విశ్వాంతరాళంలో = in the depths of space. * '''అంతర్జాతీయం, aMtarjAtIyaM''' -n. --internationalism; * '''అంతర్జాతీయ, aMtarjAtIya''' -adj. --international; * '''అంతర్ధానం, aMtardhAnaM''' -n. --disappearance; * '''అంతర్యామి, aMtaryAmi''' -n. --(1) soul; the in-dweller; --(2) [comp.] software; (ant.) బహిర్యామి; * '''అంతర్లాపి, aMtarlApi''' -n. --a puzzle with its answer hidden in the puzzle itself; * '''అంతర్వాణి, aMtarvANi''' -n. --(1) inner voice; conscience; --(2) scientist; * '''అంతర్వాహిని, aMtarvAhini''' -n. --under-ground river; subterranean river; groundwater; * '''అంతరించు, aMtariMcu''' -v. i. --come to an end; die; * '''అంతరిక్షం, aMtarikshaM''' -n. --firmament; sky; space; outer space; * '''అంతరిక్ష నౌక, aMtariksha nauka''' -n. --space ship; spacecraft; * '''అంతరిక్ష యానం, aMtariksha yAnaM''' -n. --space travel; * '''అంతర్హితం, aMtarhitaM''' -n. --input; * '''అంతరీపము, aMtarIpamu''' - n. --promontory; an elevated landmass that has penetrated into the ocean * '''అంతర్యుద్ధం, aMtaryuddhaM''' -n. --civil war; internal conflict; inner conflict; * '''అంతర్భూత, aMtarbhUta''' -adj. --internal; * '''అంతస్థములు, aMtasthamulu''' - n. pl. -- the group of Telugu alphabetical characters: య, ర, ల, వ; * '''అంతలపొంతలవాడు, aMtalapoMtalavADu''' -n. --distant relative; * '''అంతస్థములు, aMtasthamulu''' -n. pl. --[gram.] semi-vowels; intermediate consonants; the consonants య, ర, ల,వ; * '''అంతస్తు, aMtastu''' -n. --(1) status; position; rank; --(2) story or floor of a multilevel building; * '''అంతశయ్య, aMtaSayya''' - n. -- (1) the wooden frame built to carry a dead person to the cremation grounds; -- (2) cremation grounds; * '''అంత్యక్రియలు, aMtyakriyalu''' -n. --final rites; funeral services; * '''అంత్రక, aMtraka''' -adj. --enteric; related to intestine; * '''అంత్రములు, aMtramulu''' -n. --entrails, gut; * '''అంత్రవృద్ధి, aMtravRddhi''' -n. --[med.] inguinal hernia; * '''అంతు, aMtu''' -n. --end; termination; * '''అంతులేని, aMtulEni''' adj. --endless; limitless * '''అంతేవాసి, aMtEvAsi''' -n. --pupil; student; disciple; * '''అందం, aMdaM''' -adj. --beautiful; pretty; cute; handsome; (note.) the terms beautiful and pretty are used for females and handsome for males; * '''అందనివి, aMdanivi''' -n. --things that are out of reach; * '''అందని పళ్లు, aMdani paLlu''' -ph. ---[idiom] sour grapes; * '''అందగత్తె, aMdagatte''' -n. f. --beautiful woman; * '''అందగాడు, aMdagADu''' -n. m. --handsome man; -- (note.) the adjective beautiful is not used while referring to a man; * '''అందచందాలు, aMdacaMdAlu''' - n. -- beauty and poise; good looks; * '''అందనిది, aMdanidi''' -adj. --unreachable, inaccessible; out of reach; * '''అందమైన, aMdamaina''' -adj. --beautiful; attractive; fair; pretty; cute; handsome; * '''అందలము, aMdalamu''' - n. -- palanquin; * '''అందరు, aMdaru''' -pron. --all; * '''అందాకా, aMdAkA''' -adv. --meanwhile; temporarily; tentatively; for the time being; until then; * '''అందించు, aMdiMcu''' -v. t. --give; hand over; * '''అందిక, aMdika''' -n. --(1) support; --(2) proximity; * '''అందు, aMdu''' -pron. --there; therein; * '''అందుకని, aMdukani''' -adv. --therefore; for that reason; * '''అందుకొను, aMdukonu''' -v. i. --receive; reach; attain; * '''అందుకో, aMdukO''' -interj. --(1) catch it; grab it; --(2) take over; * '''అందుగు, aMdugu''' -n. --[bot.] Boswellia serrata; * '''అందుచేత, aMducEta''' -adv. --therefore; * '''అందుబాటు, aMdubATu''' -adv. --proximity; convenience; * '''అందులో, aMdulO''' -adv. --in that; * '''అందె, aMde''' - n. -- anklet; armlet; a decorative ornament; * '''అందె వేసిన చెయ్యి, aMde vEsina ceyyi''' - ph. -- a competent person; an expert; * '''అంధకారం, aMdhakAraM''' -n. --darkness; * '''అంధత్వం, aMdhatvaM''' -n. --blindness; * '''అంధవిశ్వాసం, aMdhaviSvAsaM''' -n. --superstition, blind belief; * '''అంధపంగు న్యాయం, aMdhapaMgu nyAyaM''' -n. --symbiosis; (lit.) the way a lame man and a blind person can help each other; * '''అంపకోల, aMpakOla''' -n. --arrow; the stud of an arrow; *'''అంపాచారం, aMpAcAraM''' -n. --stream of water; ---సంపాదిత శంపావలి, బెంపారిన్ మేఘ చయము పృథివియు నభముం, గంపింపగ బెట్టురుముచు, నంపాచారంపు వానలప్పుడు కురిసెన్" - విష్ణు పురాణం; వెన్నెలకంటి సూరన్న. * అంపియలు, aMpiyalu - n. pl. -- rags; tattered clothing; --- "అంపెలుగట్టి చేత యష్టి ధరించి..." విక్రమార్క చరిత్ర: కొండమీది గోపురాజు * '''అంపుదోడు, aMpudODu''' - n. -- escort; someone accompanied as a helper; అంపు + తోడు; * '''అంబ, aMba''' - n. -- Divine Mother; Goddess Parvati; * '''అంబటిజోరిగాడు, aMpaTijOrigADu''' -n. -- a bird called Rufous-tailed finch lark; same as జోరిగాడు; [bio.] ''Ammomanes phoenicura;'' [[File:Rufous-tailed_Lark_%28Ammomanes_phoenicurus%29_in_Kawal_WS%2C_AP_W_IMG_2004.jpg|thumb|right|జోరిగాడు]] * '''అంబరం, aMbaraM''' -n. --(1) fabric; --(2) sky; ---పీతాంబరం = yellow fabric. ---దిగంబరుడు = (దిక్+అంబరుడు) naked person; (ety.) one with space as his clothing. * '''అంబరచుంబితాలు, aMbaracuMbitAlu''' -n. --sky scrappers; tall buildings; tall structures; * '''అంబరు, aMbaru''' -n. --ambergris; fossilized tree resin, considered valuable because of its color, natural beauty and rarity; --- (note) ambergris is different from amber. Ambergris is a dense, foul-smelling, secretion found in the guts of sperm whale. Hardened secretions are often found floating on ocean waters as flakes. When heated these gray flakes melt and give off a fragrance that is highly prized by perfumers. Amber (తృణస్పటికం, తృణమణి), on the other hand, is a transparent fossilized resin, highly valued as a precious stone. * '''అంబరీషం, aMbarIshaM''' -n. --frying pan; (rel.) పెనం; మంగలం; మూకుడు; --- అంబరీషం నుండి అగ్నిగుండం లోకి = from the frying pan to fire. * '''అంబలి, aMbali''' - n. -- gruel; "conjee" water; a poor man's soup made from water drained off after cooking rice; * '''అంబష్ఠుడు, aMbashThuDu''' - n. -- barber; a person who cuts or styles hair; * '''అంబారావం, aMbArAvaM''' -n. --the ‘moo’ sound made by cows; * '''అంబుచరం, aMbucaraM''' -n. --aquatic creature; marine creature; * '''అంబుజం, aMbujaM''' -n. --one born out of water, such as a lotus; * '''అంబుదం, aMbudaM''' -n. --one that gives rise (birth) to water, such as a cloud; * '''అంబుధి, aMbudhi''' -n. --one that stores water, such as a sea; అంబువాసిని, aMbuvAsini -n. --trumpet flower; [bot.] Bigonia suave-olens; * '''అంబువాహిని, aMbuvAhini''' -n. --one that carries water, such as a bucket; * '''అంబుస్ఫోటం, aMbusphOTaM''' -n. --fountain; artesian well; water spilling out of a confined aquifer; (lit.) one that spills out water; * '''అంశం, aMSaM''' -n. --(1) portion; --(2) share; --(3) component; --(4) fraction; * '''అంశ, aMSa''' -n. --(1) part; --(2) numerator of a fraction; --(3) degrees in angular measure; --(4) [comp.] radix; base; root; ---అష్టాంశ = octal; to the base 8; ---దశాంశ = decimal; to the base 10; ---ద్వియాంశ = binary; to the base 2; ---షష్టాదశాంశ = hexadecimal; to the base 16; * '''అంశుమతి, aMSumati''' - n. -- [bot.] ''Pseudarthria viscida''; the roots of this plant have been used in Ayurvedic medicine; -- ముయ్యాకు పొన్న; * '''అంశువు, aMSuvu''' - n. -- light; ray of light; * '''అంసం, aMsaM''' -n. --[anat.] tip of the shoulder; * '''అంసచక్రం, aMsacakraM''' -n. --[anat.] pectoral girdle; The shoulder girdle or pectoral girdle is the set of bones in the appendicular skeleton which connects to the arm on each side; In humans it consists of the clavicle and scapula; * '''అంసఫలకం, aMsaphalakaM''' -n. --[anat.] scapula; shoulder blade; </poem> ==Part 2: అ - a== <poem> *'''అ, a.''' first letter, first vowel as well as the first syllable of the Telugu alphabet. This is a short vowel, that is, it takes one short unit of time to utter this syllable. While pronouncing this you have to open your mouth (వివృతం), and the sound comes from the throat (that is, this is an open guttural (కంఠ్యం) ). When used as a prefix with some Sanskrit words, it gives a negative meaning ---అనిత్యం = not permanent; fleeting. ---అనింద్యం = one that cannot be blamed. ---అచరం = immobile; immovable; stationary. ---అవిభక్తం = undivided. ---అసంతృప్తం = unsatisfied, unsaturated. ---అసంబద్ధం = incoherent. ---అస్థిరం = unstable. *'''అకటా, akaTA''' -excla. --Alas!; O!; What a pity! *'''అకము, akamu''' -n. --(1) pain; ache; affliction; (2) sorrow; sin; ---న + అకము = నాకము = heaven = painless place; *'''అకర్మక క్రియ, akarmaka kriya''' -n. --intransitive verb; An intransitive verb is one that does not take a direct object. In other words, it is not done to someone or something. It only involves the subject. *'''అకశేరుకం, akaSErukaM''' -n. --invertebrate; one that does not have a spinal column; *'''అకస్మాత్తుగా, akasmAttugA''' -adv. --suddenly; *'''అక్క, akka''' -n. --elder sister; * '''అక్కచెల్లెళ్లు, akkacelleLlu''' - n. -- sisters; * '''అక్కజము, akkajamu''' - n. -- surprise; unexpected event; *'''అక్కడ, akkaDa''' -adv. --there; *'''అక్కడక్కడ, akkaDakkaDa''' -adv. --here and there; *'''అక్కడికక్కడే, akkaDikakkadE''' -adv. --on the spot; then and there; * '''అక్కన్న మాదన్నలు, akkanna mAdannalu''' - ph. - an inseparable pair; *'''అక్కర, akkara''' -n. --necessity; need; * '''అక్కలకర్ర, akkalakarra''' -n. --Pellitory root; a medicinal root suitable for reducing fever; this root has been used to treat sexually transmitted diseases; [Bot.] ''Anthemis pyrethrum''; ''Anacyclus pyrethrum''; * '''అక్కలి, akkali''' -n. -- wavelet; a small wave; * '''అక్కళించు, akkaLiMcu''' -v. i. -- pull the stomach inside and backward such as we do to accommodate tight-fitting pants; * '''అక్కసం, akkasaM''' -n. --grief; sorrow; suffering; --anger; --- "...నీ వెక్కడనుండి వచ్చితిది యేటికి నుస్సురుమంటి మంటి నీకునీ యక్కస మేల వచ్చెను’ ...” - పింగళి సూ. కళాపూర్ణోదయం; * '''అక్కసి, akkasi''' -n. -- angry person; * '''అక్కసు, akkasu''' -n. --jealousy; spite; malice; --anger; * '''అక్కి, akki''' - n. -- a skin disease similar to scabies; * '''అక్కు, akku''' - n. -- chest; * '''అక్రమ, akrama''' -adj. --improper; disorderly; unjust; unfair; ---అక్రమ భిన్నం = improper fraction; also అపక్రమ భిన్నం;. * '''అక్షం, akshaM''' -n. -- (1) axis; (rel.) ఇరుసు; -- (2) die used in gambling; -- (3) vitriol; -- (4) [Bot.] Terminalia bellirica; Each seed of this tree weighs about one "tola" a traditional Indian measure for weighing small quantities like gold;; తాని లేక తాడ్ర చెట్టు; విభీతక వృక్షం; -- (5) Hydrated Sodium Carbonate; Natron; Sochal Salt; * '''అక్షతలు, akshatalu''' -n. --consecrated rice; rice sanctified by mixing with turmeric paste and used in ceremonial blessings; (lit..) unbroken grains; -- సేసబ్రాలు; * '''అక్షమాల, akShamAla''' -n. --rosary; a chain of beads made of the dried fruits of ''Elaeocarpus ganitrus;'' -- రుద్రాక్షమాల; * '''అక్షయం, akshayaM''' -n. --non-empty; (lit.) one that does not get depleted; * '''అక్షయ, akshaya''' -adj. --inexhaustible; non empty; *'''అక్షయ తూణీరం, akshaya tUNIraM''' -n. --an inexhaustible quiver; a divine quiver that keeps getting full with arrows as they are used; * '''అక్షయ పాత్ర, akshaya pAtra''' -n. --(1) an inexhaustible pot; a divine dish that keeps getting full with food as it is consumed; --(2) cornucopia; *'''అక్షయ సమితి, akshaya samit''' -n. --[math.] non empty set; * '''అక్షయం, akshayaM''' -n. -- non-empty; (lit.) one that does not get depleted; * '''అక్షరం, aksharaM''' -n. --(1) A letter, a single syllable, a character of the alphabet; (lit.) అ నుండి క్ష వరకు ఉన్న అక్షర సముదాయం; 'సున్న లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ హల్లులు + ఒక అచ్చు' కలసి అక్షరాలు ఏర్పడతాయి. (ఒక అక్షరంలో ఒకటికన్న ఎక్కువ అచ్చుకు ఉండడానికి అవకాశం లేదు!) దీనిని ఆంగ్లంలో syllable అంటారు. (A syllable can have one and only one vowel-sound and zero or more consonants); గుణింతాలు (గుణితాక్షరాలు అనాలి!), సంయుక్తాక్షరాలు, అన్నీ ఈ కోవలోకే వస్తాయి; --(2) one that is beyond space and time; one that cannot be destroyed; (lit.) అ + క్షరం = నాశనము లేనిది; ---ద్విత్వాక్షరం = a twice repeated consonant as in క్క and ప్ప. ---సంయుక్తాక్షరం = two or more letters united into one syllable as in క్య, ర్ప, , and ర్మ్య, and so on. * '''అక్షరచణుడు, aksharacaNuDu''' - n. -- scribe; penman; calligrapher; *'''అక్షరమాల, akshara mAla''' -n. --a string of letters; a word; character string; *'''అక్షరాలా, aksharAlA''' -adv. --literally; in words; * '''అక్షరాస్యత, aksharAsyata''' -n. --literacy; (ant.) నిరక్షరాస్యత; -- ఆస్యమునందు అక్షరము కలిగి యుండుట. అంటే అక్షరం పలికే శక్తి ఉండుట; ఆస్యము అంటే నోరు; -- స + అక్షరత = సాక్షరత అన్నా అక్షరాస్యత అన్నా ఒకటే. * '''అక్షరాస్యుడు, aksharAsyuDu''' -n. m. --literate person; -- అక్షరాస్యుడు అక్షరము ఆస్యమునందు కలవాడు. (బహువ్రీహి సమాసం); * '''అక్షవాటము, akshavATamu''' - n. -- gym; gymnasium; a place where wrestlers practice; తాలింఖానా; జింఖానా; * '''అకారాదిక్రమం, akArAdikramaM''' -n. --alphabetical order; *'''అకాల జననం, akAla jananaM''' -n. --premature birth; *'''అకాల ప్రసవం, akAla prasavaM''' -n. --miscarriage; untimely delivery; *'''అక్షాంశం, akshaMSaM''' -n. --latitude; parallels of latitude; the imaginary lines parallel to the equator; (rel.) రేఖాంశం. * '''అక్షి, akshi''' -n. --eye; * '''అక్షికూటం, akshikUTaM''' -n. --pupil; iris of the eye; * '''అక్షిగోళం, akshigOLaM''' -n. --eye-ball; * '''అక్షిపటలం, akshipaTalaM''' -n. --cornea; eye-membrane; * '''అక్షీబము, akshIbamu''' - n. -- (1) drumstick tree; [bot.] ''Moringa oleifera, Moringa pterygosperma, Hyperanthera moringa, Guilandina moringa''; మునగ; -- (2) a type of sea salt; * '''అకుంఠితం, akuMThitaM''' -n. --(1) unobstructed; --(2) sharp; *'''అక్కు, akku''' -n. --chest wall; *'''అక్కుపక్షి, akkupakshi''' -n. -- (1) lean person; starveling; a person with an undernourished, emaciated look; pauper; దుర్భలుడు; బలహీనుడు; బక్కచిక్కిన; -- (2) idler; useless fellow; తెలివిలేనివాడు; చవట; కొరకురానివాడు; దిక్కుమాలినవాడు; చాతకానిది/చాతకానివాడు; మూర్ఖుడు; -- (3) [bio.] Jacobin Cuckoo; చాతక పక్షి; ఈ 'చాతక' పక్షి నేల మీద నీటిని తాగక కేవలం వర్షపు నీటితోనే దాహం తీర్చుకుంటూ వర్షం కోసమే ఎదురు చూస్తూ, ఎదురు గా నీరు ఉన్నా తాగక బక్కచిక్కి రొమ్ము/ఛాతీ భాగం కొట్టొచ్చినట్లు కనపడుతుంది. * '''అక్షౌహిణి, akshauhiNi''' - n. -- a military division comprised of 21,870 chariots, 21,870 elephants, 65,610 horses, and 1, 09, 350 foot-soldiers; In the great Mahabharata War 18 such divisions are said to have participated; * '''అక్రమ, akrama''' -adj. --improper; disorderly; unjust; unfair; ---అక్రమ భిన్నం = improper fraction; also అపక్రమ భిన్నం;. *'''అక్రోటు, akrOTu''' -n. --Indian walnut; candle nut; [bot.] ''Alcurites moluccana; Juglans regia;'' * '''అఖండం, akhaMDaM''' -n. --complete; full; unbroken; undivided; * '''అఖండ, akhaMDa''' -adj. --complete; full; unbroken; undivided; * '''అఖండుకం, akhanDukaM''' - n. -- dwarf coconut; చెన్నంగి; * '''అఖాతం, akhAtaM''' -n. --bay; sea; naturally formed body of deep water; (lit.) one that was not dug; * '''అఖాదీ, akhAdI''' -adj. --inedible; ---అఖాదీ తైలం = inedible oil. *'''అఖ్యాతం, akhyAtaM''' -n. --predicate; *'''అఖిల, akhila''' -adj. --one that is not broken; one that is not dilapidated; all; full; comprehensive; whole; *'''అగండ్రపాకు, agaMDrapAku''' -n. --a medicinal plant widely found as a weed in cultivated rice paddies; the leaves are used to relieve pain, fever and for relief of skin diseases; [Bot.] ''Ammania vesicatoria; Ammania bacifera''; అగ్నివేండ్రపు ఆకు; *'''అగచాట్లు, agacATlu''' -n. --difficulties; troubles; *'''అగడ్త, agaDta''' -n. --barrier; moat; ditch; trench; * '''అగణ్య''', agaNya - adj. -- inestimable; incalculable; * '''అగదంకారుడు, agadaMkAruDu''' - n. -- (1) medicine man; doctor; physician; -- (2) pharmacist; compounder; * '''అగదము, agadamu''' - n. -- medicine; *'''అగప, agapa''' -n. --ladle; large spoon; * '''అగపడు, agapaDu''' -v. i. --appear; * '''అగపాటు, agapATu''' -n. --appearance; *'''అగమ్య, agamya''' -adj. --unreachable; unapproachable; *'''అగమ్యగోచరం, agamyagOcaraM''' -n. --a state in which no solution is discernible; no light at the end of the tunnel; confused state; *'''అగరు చెట్టు, agaru ceTTu''' -n. -- eaglewood tree; aloe-wood tree; a superior kind of sandalwood; *'''అగరువత్తి, agaruvatti''' -n. --incense stick; joss stick; a wick made of fragrant incense; (note) no relation to agar; * '''అగరుశొంఠి, agaruSoMThi''' -n. --[Bot.] ''Cissampelos hexandra''; * '''అగస్త్య, agastya''' -n. --(1) Canopus; the star Canopus in the constellation Carina, the keel; Canopus is the second brightest star in our sky, next only to Sirius; --(2) [Bot.] ''Agati grandiflora''; * '''అగస్త్యభ్రాత, agastyabhrAta''' -n. --come-upper; a newcomer who tries to be a big shot; a fool; -- పేరూ ఊరూ లేనివాణ్ణి అంటే అప్రసిద్ధుణ్ణి అగస్త్య భ్రాత అంటారు. "ఎవరో ఒకరు — అప్పటి వరకూ అప్రసిద్ధుడు" అనే అర్థంలో అగస్త్య భ్రాత అనడం ఈ నాటికీ ఉంది. * '''అగసాలె, agasAle''' - n. -- goldsmith; * అగ్గవ, aggava - adj. -- cheap; inexpensive; in good supply; * '''అగ్రం, agraM''' -n. --(1) tip; apex; terminal; peak; summit; --(2) cape; the tip of a landmass; --(3) beginning; end; *'''అగ్రగణ్యుడు, agragaNyuDu''' -n. m. --foremost person; leading authority; topper; * '''అగ్రగామి, agragAmi''' -n. --front runner; leader; topper; * '''అగ్రజుడు, agrajuDu''' -n. m. --firstborn; elder brother; * '''అగ్రతాంబూలం, agratAMbUlaM''' -n. --highest honor; this honor is rendered by making the first offer of a betel leaf and betel nut to an individual in a group; * '''అగ్రహారం, agrahAraM''' -n. --a village with a string of agricultural fields; (Lat. agros = field); typically, a village whose residents are predominantly Brahmins who received lands as gifts or grants from the ruling king; -- రాజు బ్రాహ్మణులకిచ్చు యీనాము, బ్రాహ్మణులు మాత్రము నివసించు గ్రామమును అగ్రహారం అంటారు. ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే, బ్రాహ్మణుల ఇండ్లవరుస (వీథి)ని అగ్రహారము అని పిలుస్తున్నారు. సర్వసాధారణంగా ఈ ఇండ్లు ఒకదానిని ఒకటి ఆనుకొని వుంటాయి. మధ్యలో ఖాళీ స్థలమేదీ వుండదు. (Row Houses); -- అగ్రహారములలో కొన్ని రకములు: · సర్వాగ్రహారము = a village free from all tax. · శ్రోత్రియాగ్రహారము = a village granted at a certain fixed assessment. · జోడి అగ్రహారము / బిల్మకా అగ్రగారము / కట్టుబడి అగ్రహారము = a village granted at a rent which fluctuates with the produce అగ్రహారములకు కొన్ని ప్రముఖ ఉదాహరణలు: కూచిపూడి అగ్రహారం, తాళ్ళపాక అగ్రహారం, ముంగండ అగ్రహారం; * '''అగాధం, agAdhaM''' -n. --(1) abyss; extremely deep hole; --(2) black hole; * '''అగార్, agaar''' - n. -- Agar; -- అగార్ అనే పదార్ధము గ్రసిలరియా అనే సముద్రపు నాచు నుండి వస్తుంది. ఇది ఒక జిగురు పదార్ధం లాటిది. ఎక్కువగా మైక్రోబయాలజీ ప్రయోగశాలలో ఉపయోగిస్తారు. దీని ప్రత్యేకత ఏమిటంటే ఇది నీటిలో మరిగించి నప్పుడు కరిగి నీటి లాగే ఉంటుంది. తిరిగి చల్లార్చే సరికి జెల్లీ లాగా గడ్డకడుతుంది. అందుచేత దీన్ని జెల్లీ గా, ఐస్ క్రీమ్, లలో వాడతారు. ఇప్పుడు జెలటిన్ కి బదులుగా విజిటబల్ జెలటిన్ గా మనం తరచు చూస్తూ ఉంటాం తింటూ ఉంటాం కూడా. దంత వైద్యులు కూడా వాడే వారు అచ్చు పోయటానికి; * '''అగ్గి, aggi''' -n. --fire; (syn.) అగ్ని; * '''అగ్గిపుల్ల, aggipulla''' -n. --match stick; * '''అగ్గిపెట్టె; aggipeTTe''' -n. -- matchbox; * '''అగ్ని, agni''' -n. --(1) fire; --(2) the Fire God; *'''అగ్నిక, agnika''' -adj. --igneous; (Lat. ignis = fire); *'''అగ్నికణం, agnikaNaM''' -n. --spark; *'''అగ్నిచూర్ణం, agnicUrNaM''' -n. --gunpowder, * '''అగ్నిజ్వాల, agnijvAla''' -n. --flame; * '''అగ్నిపర్వతం, agniparvataM''' -n. --volcano; * '''అగ్నిపరీక్ష, agniparIksha''' -n. --ordeal-by-fire; severe test; confirmatory test; * '''అగ్నిమంత, agnimaMta''' -n. --a herb that is used to induce sterility in females; [bot.] Clerodendrum phlomidis; * '''అగ్నిమాంద్యం, agnimAMdyaM''' -n. --dyspepsia; loss of appetite; *'''అగ్నిమాత, agnimAta''' -n. --Ceylon leadwort; [bot.] ''Plumbago zeylanicum''; *'''అగ్నిమాపకపు దళం, agnimApakapu daLaM''' -n. --firefighters; fire brigade; the civil service crew whose responsibility is to put out fires and rescue people; (note.) The term అగ్నిమాపక దళం is a mis-translation; అగ్నిమాపక దళం literally means "fire-measuring squad." *'''అగ్నిమాపక యంత్రం, agnimApaka yaMtraM''' -n. --fire-engine; '''* అగ్నిముఖి, agnimukhi''' - n. -- [bot.] ''Semecarpus anacardium''; -- జీడిమామిడి; ముంతమామిడి; మొక్క మామిడి; * '''అగ్నివేండ్రపాకు , agnivEMDrapAku''' -n. --a common weed found in many cultivated areas; [bot.] '''Ammannia baccifera Linn'''.; -- అగండ్రపాకు; *'''అగ్నిశిఖ, agniSikha''' -n. --(1) flame; --(2) saffron; --(3) [bot.] ''Gloriosa superba''; *'''అగ్నిశిల, agniSila''' -n. --igneous rock; *'''అగ్నిసంస్కారం, agnisaMskAraM''' -n. --cremation; *'''అగురు, aguru''' -n. -- (1) khus khus grass; [bot.] ''Andropogon muricatus''; అవురు గడ్డి; అగరుకర్ర నుంచి తీసిన పరిమళ ద్రవ్యం; -- (2) [bot.] ''Dalbergia latifolia''; ఇరుగుడు చెట్టు; చిట్రేగి; *'''అగోచర, agOcara''' -adj. --imperceptible; *'''అఘోరించు, agOriMcu''' -v. i. --lament loudly; cry; * '''అజ్ఞేయం, aj~nEyaM''' - n. - unknowable; one that cannot be known; (this is not the same as "unknown"); *'''అచక్రీయ, acakrIya''' -adj. --acyclic; *'''అచంచల, acaMcala''' -adj. --steady; firm; (lit.) immobile; * '''అచట, acaTa''' -adv. --there; *'''అచ్చంగా, accaMgA''' -adv. --with all the rights; *'''అచల, acala''' -adj. --immovable; stationary; *'''అచింత్యం, aciMtyaM''' -n. --(1) unthinkable; beyond grasp; --(2) one followed by 31 zeros in the traditional Indian method of counting; 10³¹; *'''అచిరాంశువు, acirAMSuvu''' -n. --(1) spark; lightning; --(2) bubble; (lit.) a short-lived entity; *'''అచ్చివచ్చు, accivaccu''' -v. i. --one bearing good luck; *'''అచ్చు, accu''' -adj. --(1) exact; copy; --(2) printed; *'''అచ్చు, accu''' -n. --(1) vowel; --(2) print, as opposed to handwritten; --(3) stamp; brand; --(4) die; machine pattern; --(5) slab; chunk; *'''అచ్యుతం, acyutaM''' -n. --steady; permanent; one without change; one that does not have a destructive end; *'''అచేతన, acEtana''' -adj. --lifeless; *'''అజంతం, ajaMtaM''' -n. --[gram.] vowel-ending language; (ety.) అచ్ + అంతం; *'''అజగరం, ajagaraM''' -n. --python; a large snake; mountain snake; *'''అజప, ajapa''' -adj. --un-repeated; (ant.) జప; *'''అజము, ajamu''' -n. --enzyme; (ety.) in Sanskrit అజహర్లక్షణం is a figure of speech. Here a word conveys a lot more than what it literally means, without losing its original meaning. An enzyme or a catalyst also performs an analogous function in chemical reactions. *'''అజమోద, ajamOda''' -n. --Bishop's weed; [bot.] ''Apium graveolens; Apium involucratum;'' *'''అజరం, ajaraM''' -n. --one without old age; * '''అజరామరం, ajarAmaraM''' -n. --eternal; one that does not age or die; * '''అజశృంగి, ajaSRMgi''' -n. --a shrub used as a remedy for sore eyes; [Bot.] ''Odina wodier''; జుష్టపు చెట్టు; * '''అజస్రం, ajasraM''' -n. --direct; uninterrupted; innumerable; * '''అజస్ర ప్రవాహం, ajasra pravAhaM''' -n. --[phy.] direct current; a type of electrical current, such as the one produced by a battery; the other one being alternating current, the type of current commonly found in homes;; * '''అజహర్లక్షణం, ajaharlakshaNaM''' -n. --[gram.] usage of a word to imply a far broader meaning than the literal meaning, as in నాలుగు రుచులు తినాలి which means one should try foods of all tastes, rather than one should try four tastes; * '''అజ్ఞాతం, aj~nAtaM''' -n. --incognito; unknown; * '''అజ్ఞాతవాసం, aj~nAtavAsaM''' -n. --living incognito; * '''అజ్ఞానం, aj~nAnaM''' -n. --ignorance; * '''అజినోమోటో, ajinOMOTO''' - n. -- Monosodium glutamate; MSG; a salt of glutamic acid; -- గ్లుటామిక్ ఏసిడ్ మన శరీరం లో తయారు అవుతుంది. ఎన్నో సంవత్సరాలుగా MSG చైనీస్ వంటలలో వాడకంలో ఉంది. FDA ఈ పదార్థాన్ని "GRAS (Generally Recognized As Safe) జాబితాలో ఉంచింది. గత కొన్ని సంవత్సరాలుగా MSG తొ తల నొప్పి, చెమటలు పట్టడం, ఛాతీ నొప్పి వగైరా ఇబ్బందులు రావటం వల్ల దీని వాడకం ఆరోగ్యానికి మంచిది కాదేమో అని సందేహాలు వస్తున్నాయి. * '''అజిమత్, ajimat''' -n. --azimuth; the position of an object in the sky; above the horizon in degrees; దిగంశం; * '''అజీర్ణం, ajIrNaM''' -n. --indigestion; * '''అజీర్తి, ajIrti''' -n. --indigestion; * '''అటక, aTaka''' -n. --attic; loft; * '''అటకలి, aTakali''' -n. --degreaser; any substance that helps in removing grease; * '''అటకాయించు, aTakAyiMcu''' -v. t. --obstruct; prevent; stop; * '''అటరూషం, aTarUshaM''' -n. --a tree; [Bot.] ''Justicia adhatoda''; * '''అటవి, aTavi''' -n. --forest; * '''అటవీసంపద, aTavIsaMpada''' -n. --forest resources; forest wealth; * '''అట్ట, aTTa''' -n. --(1) cardboard; --(2) cover for a book; -- (3) any support to hold a writing paper; --(4) a piece of leather or carboard cut for shoes; * '''అట్టచెట్టు, aTTaceTTu''' - n. --cardboard plant; [bot.] ''Zamia furfuracea''; * '''అట్టహాసం, aTTahAsaM''' -n. --(1) pomp; ostentation; much ado; --(2) loud and noisy laughter; * '''అట్లకాడ, aTlakADa''' -n. -- spatula; a kitchen instrument to lift crepes or pancakes from a pan; -- సలాకి; * '''అటుకమామిడి, aTukamAmiDi''' -n. -- Spreading hogweed; [bot.] ''Boerhaavia diffusa'' of the Nyctaginaceae family; -- ఈ మొక్క మన ప్రాంతం అంతటా రహదారుల పక్కన, పెరటి దొడ్లలో, తోటలలో, పొలాల్లో కలుపుమొక్కగా పెరుగుతుంది. ఈ మొక్క నేలను అంటుకుని చుట్టూ వ్యాపిస్తుంది. వేళ్ళు నేలలో బాగా లోతుకు వ్యాపిస్తాయి. -- an important medicinal plant; ఈ మొక్క మొత్తం పచ్చిది కానీ, ఎండుది కానీ మూత్రకారిగా పేరొందిన ' పునర్నవా' అనే ఔషధానికి ప్రధానమైన వనరు. కాండం కంటే ఆకులు, పూలు, వేళ్ళు ఔషధపరంగా ప్రయోజనకరమైనవి. 'పునర్నవా' పాండురోగాన్నీ, రక్త పిత్తాన్నీ,వాపులనూ, వ్రణాలనూ, శ్లేష్మాన్నీ పోగొట్టి మూత్రం జారీచేస్తుంది. -- అటిక మామిడి; గుడ్ల మల్లి; [Sans.] పునర్నవా; శ్వేత పునర్నవా; రక్త పునర్నవా; -- గలిజేరు మొక్క (Trianthema portulacastrum) resembles this, but it is different; * '''అట్టు, aTTu''' -n. s. --crepe; thin pancake; ---పెసరట్టు = crepe made out of green gram and topped, usually with diced onions. * '''అట్లు, aTlu''' -n. pl. --crepes; thin pancakes; ---అట్లు = crepes; pancakes; -adv. --that way ---అట్లే చేద్దాం = we shall do it that way. * '''అడంగు, aDaMgu''' - n. -- destination; a place of residence; a terminal; * '''అడ, aDa''' -n. --clot; clump; limp; mass; matted mass; * '''అడకట్టు, aDakaTTu''' -v. i. --clot; become clotted; * '''అడకత్తెర, aDakattera''' -n. --nut cracker; * '''అడపము, aDapamu''' - n. -- fanny pack; a small sac, used in bygone days, to carry betel leaves and nuts; * '''అడపాదడపా, aDapAdaDapA</br>''' -adv. --now and then; once in a while; * '''అడవి, aDavi''' -adj. --forest; wild; -n. --forest; wilderness; jungle; ---కారడవి = dark forest. ---చిట్టడవి = dense forest. * '''అడవి అత్తి, aDavi atti''' -n. --[Bot.] ''Ficus hispidia''; * '''అడవి అరటి, aDavi araTi''' - n. -- wild plantain; [ Bot.] ''Musa acuminATa''; * '''అడవి అరళి, aDavi araLi''' - n. -- Suicide tree; grey milkweed; jungle mango; pong-pong; [bot.] ''Cerbera odollam'' of the Oleander family; -- It yields a potent poison, often used for suicide or murder. Cerbera odollam bears a close resemblance to the Oleander bush, another highly toxic plant from the same family. * '''అడవి అవిసె, aDavi avise''' -n. --wild variety of a linseed; [bot.] ''Bauhimia parviflora;'' * '''అడవి ఆముదపుచెట్టు aDavi AmudapuceTTu''' -n. -- wild castor plant; [bot.] ''Jatropha gossypifolia'' of the Euphorbiaceae family; ''Baliospermum montanum;'' -- ''Jatropha curcas'' is నేపాళం మొక్క; -- [Sans.] వన ఏరండ; * '''అడవి ఉల్లి, aDavi ulli''' -n. --wild variety of an onion; Indian squill; [bot.] ''Urginea indica''; * '''అడవి కంద, aDavi kaMda''' -n. --a wild variety of a bulbous esculent root [bot.] ''Amorphophallus campanulatus''; * '''అడవి కాకర, aDavi kAkara''' -n. --wild bitter gourd; [bot.] ''Momordica cochinchinensis''; ''Momordica dioica''; కంచె కాకర; * '''అడవి గన్నేరు, aDavi gannEru''' -n. --[bot.] ''Plumeria alba''; * '''అడవి గాడిద, aDavi gADida''' -n. --wild ass; [bio.] ''Equs hemionus;'' * '''అడవి గోగు, aDavi gOgu''' -n. -- yellow silk-cotton tree; [bot.] ''Cochlospermum religiosum'' of the Bixaceae family; -- same as అడవి బూరుగ; కొండగోగు; కొండ బూరుగ; * '''అడవి గోరంట, aDavi gOraMTa''' -n. --[bot.] ''Erythroxylum indicum'' Linn. of Linaceae family; పగడం చెట్టు; * '''అడవి చింత, aDavi ciMta''' -n. --(1) [bot.] ''Desmodium heterocarpon'' Linn.; --(2) [bot.] ''Solanum anguivi'' Lamk.; root extract is used by tribals for asthma, fever and worm complaints; the juice of the leaves, mixed with ginger juice is used to stop vomiting; * '''అడవి చిక్కుడు, aDavi cikkuDu''' -n. --a wild variety of a creeper resembling beans; [bot.] ''Dolichos tetraspermus''; ''Clitoria ternatea''; --గిరికర్ణి; గంటెన; కోనచిక్కుడు; * '''అడవి జంతువు, aDavi jaMtuvu''' -n. --wild animal; * '''అడవి జీలకర్ర, aDavi jIlakarra''' -n. --a wild variety of cumin seed; [bot.] ''Vernonia anthelmintica''; -- [Sans.] వనజీరక; * '''అడవి తీగ ద్రాక్ష, aDavi tIga drASkha''' -n. --a large, weak-stemmed climbing shrub; [bot.] ''Ampelocissus latifolia''; * '''అడవి తీగ మల్లి, aDavi tIga malli''' -n. --a shrub; [bot.] ''Jasminum auriculatum'' Vahl. * '''అడవి తుమ్మ, aDavi tumma''' -n. --Silver thorned babul tree; [bot.] ''Acacia arabica''; * '''అడవి తెల్లగోరింట, aDavi tellagOriMTa''' -n. --wild white indigo; [bot.] ''Baptisia lactea;'' * '''అడవి దున్న, aDavi dunna''' -n. --wild buffalo; * '''అడవి నాభి, aDavi nAbhi''' -n. --[bot.] ''Gloriosa superba''; an elegant climber with beautiful flowers; tubers are poisonous and are used to induce abortion; * '''అడవి నిమ్మ, aDavi nimma''' -n. --wild lime; [bot.] ''Limonia monophylla; Atlantia monophylla''; * '''అడవి నెల్లి, aDavi nelli''' -n. --a bush; [bot.] ''Croton repandum''; * '''అడవి పంది, aDavi paMdi''' -n. --wild boar; [bio.] ''Sus scrofa''; * '''అడవి పసుపు, aDavi pasupu''' -n. --wild variety of a turmeric root; [bot.] ''Curcuma aromatica''; * '''అడవి పిల్లి, ADavi pilli''' -n. --jungle cat; [bio.] ''Felis chaus''; * '''అడవి పొట్ల, aDavi poTla''' -n. --[bot.] ''Trichosanthes cucumerina''; [Sans.] పటోల; * '''అడవి బాదం, aDavi bAdaM''' - n. -- [bot.] ''Sterculia foetida;'' ‎''Swietenia ‎mahogany;'' As a timber, both Swietenia macrophylla and Swietenia mahogoni are both grown in plantations in several Asian countries such as Fiji, Indonesia, India, and Bangladesh and this plantation mahogany timber is the main source of the world's current supply of "genuine mahogany;" -- ఈ చెట్ల కాయలు అడవుల్లో కనిపిస్తాయి. ఇవి జిల్లేడకాయను తలపించే ఆకారంలో వుండే నలుపు, తెలుపు గింజలు కలిగిన కాయలు. ఒక్కొక్క కాయ అరచేతిలో ఇమిడిపోయే పరిమాణంలో వుంటాయి. ఈ కాయలు రెండు చిప్పల్లా చాలా వరకు చెట్లపైనే సహజంగా విడిపోతాయి. లోపల డొల్లగావుండే ఈ కాయ పన్నెండు నుండి ఇరవై వరకు గింజలు కలిగి వుంటుంది. సుమారు రెండు/మూడు సెంటీమీటర్ల పొడవు వుండే వీటి గింజలు మెత్తగా,కొంచెం తియ్యగా కొబ్బరి రుచిని కలిగివుంటాయి. గింజలపై నల్లని లేదా తెల్లని పొరను తీసి వీటిని తింటారు. -- ఏనుగు బాదం; గుర్రపు బాదం; చేదు బాదం; * '''అడవి బీర, aDavi bIra''' -n. --a creeper; [bot.] ''Luffa accutangula''; * '''అడవి బూరుగ, aDavi bUruga''' -n. --a small tree; the tree yields a valuable gum used in local medicines; the floss from the seeds is used for stuffing cushions; [bot.] ''Bombax religiosum'' Linn.; ''Cochlospermum gossypium'' DC; ''Bombax ceiba''; * '''అడవి బేరి, aDavi bEri''' -n. --achras; * '''అడవి మందార, aDavi maMdAra''' -n. --[bot.] ''Bauhinia purpuera''; a tree with light purple flowers found in Indian forests; also called దేవకాంచనం; * '''అడవి మల్లె, aDavi malle''' -n. --a wild variety of a climbing shrub resembling jasmine; --(1) [bot.] ''Jasminum angustifolium''; శ్రీమల్లి; గండుమల్లి; లింగమల్లి; కాకిమల్లి; --(2) [bot.] Jasminum arborescens'' Roxb.; నాగమల్లి; --(౩) [bot.] ''Jasminum auriculatum''; అడవి తీగమల్లి; --(4) [bot.] ''Jasminum pubescens''; అడవి మల్లి; --(5) [bot.] ''Jasminum multiflorum, Jasminum gracillimum, Jasminum bifarium, Jasminum elongatum'' -- [Sans.] ఆస్పోట; * '''అడవి మామిడి, aDavi mAmiDi''' -n. -- Hog plum; Wild mango; a wild variety of a mango tree; [bot.] ''Spondias magnifera''; A small, deciduous tree commonly found in tropical areas that belongs to the Anacardiaceae family. -- అంబాళము; కొండ మామిడి; [Sans.] అమాత్రకం; * '''అడవి మునగ, aDavi munaga''' -n. --a wild variety of a drumstick tree; [bot.] ''Hedysarum sennoides''; * '''అడవి మొల్ల, aDavi molla''' -n. --[bot.] ''Jasminum ariculatum''; * '''అడవి వెల్లుల్లి, aDavi vellulli''' -n. --[bot.] ''Allium canadense''; * '''అడసాల, aDasAla''' -n. --kitchen; * '''అడ్డంకి, aDDaMki''' -n. --hindrance; obstacle; * '''అడ్డ, aDDa''' -n. --a volumetric measure of the pre-Independence era; --2 మానికలు (శేర్లు) = 1 అడ్డ; 2 అడ్డలు = 1 కుంచం; * '''అడ్డకట్టు, aDDakaTTu''' -n. --weir; dam; anicut; * '''అడ్డగాడిద, aDDagADida''' -n. --(1) mule; (lit.) crossed donkey; --(2) useless fellow; * '''అడ్డగోలుగా, aDDagOlugA''' - adv. -- irregularly; illogically; without rhyme or reason; not straightforwardly; crookedly; * '''అడ్డదిడ్డం, aDDadiDDaM''' - n. -- irregular; not straightforward; crooked; * '''అడ్డమైనవాళ్లు, aDDamainavALLu''' -n. --every Tom, Dick, and Harry; (lit.) everyone that one encounters; * '''అడ్డసరం, aDDasaraM''' -n. --Malabar nut; [bot.] ''Adhatoda vasica; Adhatoda zeylanica; Justicia adhatoda;'' ---(note) Adhatoda in Tamil means a plant shunned by herbivores. Propagated easily by cuttings, this plant grows from 8 to 14 feet and has attractive white flowers. It needs very little water and can be useful as a hedging plant. This is useful for curing coughs, colds, and asthma; --[Sans.] అటరూష; * '''అడ్డా, aDDA ''' -n. --residence; abode; locality; suitable place; framework; -- స్థావరము; నివాసస్థానం; ఠావు; ఉనికిపట్టు; అనువైన గది; * '''అడ్డాకు, aDDAku ''' -n. --Maloo Creeper; a leaf widely used in India to prepare biodegradable leaf-plates for serving food; [bot.] ''Bauhinia vahlii''; ''Panera vahlii''; -- సాధారణంగా ఆకులన్నీ నిలువుగా వుంటాయి. కొద్ది రకాలు మాత్రం అడ్డంగా వుంటాయి. అందులో Bauhinia vahlii అనే తెగకు చెందిన ఒక భారీ తీగ తాలూకు ఆకులు దృఢమైన కాడ కలిగి, పెద్దవిగా వుంటాయి. ఈ తీగ నార కూడా పటిష్ఠంగా వుండి బలమైన తాళ్లలా ఉపయోగపడతాయి. వీటి ఆకు వెడల్పుగా వుండి రెండు భాగాలుగా విడిపోయి, రెండాకులులా కనిపిస్తాయి. అందుకే వీటిని "అడ్డాకులు" అంటారు. చెట్టు నుండి విడదీసిన తర్వాత కూడా పటిష్ఠంగా వుండే ఈ ఆకులు ఎండినా కూడా చిరగకుండా వుంటాయి. అందుకే వీటితో భోజనానికి ఉపయోగించే విస్తరాకులను తయారుచేస్తారు. * '''అడ్డాట, aDDATa''' -n. --a card game with a mild resemblance to Bridge in which the jack and nine are the high cards; * '''అడ్డాలు, aDDAlu''' -n. --arms held crosswise to hold a baby; motherly support to anything in its infancy; * అడితి, aDiti - n. -- commission; premium; a percentage of the value of a transaction a trader (middleman) charges; -- తరుగు; * '''అడిదం, aDidaM''' -n. --sword; * '''అడియాలము, aDiyAlamu''' -n. --token; sign; symbol; * '''అడియాస, aDiyAsa''' -n. --disappointment; unfulfilled desire; empty fancy; hope against hope; -- అడి + ఆశ = excessive desire * '''అడియెత్తు, aDiyettu''' - n. - wooden shoe; clog; -- అడుగు + ఒత్తు = foot + support * '''అడుగడుగునా, aDugaDugunA''' -adv. --at every step; every step of the way; * '''అడుగు, aDugu''' -n. --(1) bottom; base; --(2) foot; step; pace; --(3) foot; twelve inches; -v. t. --ask; request; * '''అడుజు, aDuju''' - n. - Mountain hawk-eagle; a type of hawk (డేగ); [biol.] ''Spizaetus nipalensis'' of the యాక్సిపిట్రినే (Accipitrinae) family commonly found in mountain regions of India and Sri Lanks; * '''అడువ, aDuva''' - adj. -- old; out-dated; ruined; dilapidated; -- అడుగు పట్టినది --> అడుగు వట్టింది --> అడువ --> అడవ -- అడవ సరుకు = date-expired merchandise; -- అడవ బాకీ = కాలదోషం పట్టిన బాకీ; * '''అడుసు, aDusu''' -n. --mud; clay; ---aడుసు తొక్కనేల? కాలు కడుగనేల? = why step in the mud and why wash the feet? why err and why retract? * '''అడ్డ, aDDa''' - n. -- a volumetric measure of a bygone era before the metric system; -- 4 గిద్దలు = 1 సోల; 2 సోలలు = 1 తవ్వ; 2 తవ్వలు = 1 మానిక; 2 మానికలు = 1 అడ్డ; 2 అడ్డలు = 1 కుంచం; * '''అడ్డు, aDDu''' -n. --(1) obstacle; barrier; hindrance; --(2) a challenge bid in the card game అడ్డాట that is analogous to the "double'' in Bridge; * '''అడ్డుకోత, aDDukOta''' -n. --(1) cross-section; </br> --(2) cross rough in a game of cards; * '''అడ్డుగడియ, aDDugaDiya''' -n. --bolt; dead-bolt; a wooden slat or an iron bar used to block a door from inside; * '''అడ్డుగోలుగా, aDDugOlugA''' -adv. --out of context; out of order; illogically; * '''అణగదొక్కు, aNagadokku ''' -v. t. --crush; suppress; * '''అణ్వస్త్రం, aNvastraM''' -n. --atomic weapon; atomic bomb; fission bomb; (rel.) కణ్వస్త్రం; * '''అణా, aNA''' -n. --(1) one-sixteenth part; --(2) a coin of the British era which is one-sixteenth part of a rupee; ---అణా వంతు = one-sixteenth part of the capital or equity. ---అణా ఎత్తు = one-sixteenth part of a తులం, a weight measure. * '''అణువు, aNuvu''' -n. --atom; (note) There is some disagreement about the correct translations for atom and molecule. The translations suggested here, with the coining of a new word for molecule, are far superior. (rel.) పరమాణువు; బణువు; రేణువు; నలుసు; కణం; * '''అణుభారం, aNubhAraM''' -n. --[chem.] atomic weight or mass; This quantity is not really the weight of an atom. It gives only a comparative measure of the relative masses of atoms. Although it is easier to assign a mass = 1 to Hydrogen, it was decided that the relative weights be given with respect to Oxygen. * '''అణుసిద్ధాంతం, aNusiddhAMtaM''' -n. --atomic theory; the theory that says that matter is comprised of indivisible units called atoms; * '''అణుశకలం, aNuSakalaM''' -n. --ion; (lit.) fragment of an atom; an atom that has either gained an electron or lost an electron; * '''అణుశకలావరణం, aNuSakalAvaraNaM''' -n. --[phy.] ionosphere; * '''అణుశక్తి, aNuSakti''' -n. --atomic energy; * '''అతంత్ర, ataMtra''' -adj. --unrestrained; unstable; non-standard; (rel.) స్వతంత్ర; పరతంత్ర; * '''అత్తం, attaM''' -n. --bunch; a comb-shaped bunch of bananas, plantains, etc.; * '''అత్త, atta''' -n. --(1) aunt; father's sister; --(2) mother-in-law; * '''అత్తమామలు, attamAmalu''' -n. pl. --mother-in-law and father-in-law; * '''అత్తరు, attaru''' -n. --attar; scent; a concentrated fragrant liquid; distilled extract of పన్నీరు; * '''అత్తవారు, attavAru''' -n. --the in-laws; (lit.) mother-in-law's side; * '''అత్తు, attu''' -n. --[gram.] the short vowel అ; * '''అత్యధికం, atyadhikaM''' -n. --maximum; * '''అత్యయిక పరిస్థితి, atyayika paristiti''' - n. -- emergency situation; * '''అత్యల్పం, atyalpaM''' -n. --minimum; * '''అత్వం, atvaM''' -suff. ---ivity ---వాహకత్వం = conductivity. ---అవరోధకత్వం = resistivity. * '''అత్యాశ, atyASa''' - n. -- greed; avarice; rapacity; graspingness; cupidity; avidity; materialism; pleonexia; money-grubbing; intemperance; esurience; * '''అతి, ati''' -pref. --excessive; exceed; ---అతిమధురం, = (1) extremely sweet; (2) licorice. * '''అతిక్రమణ, atikramaNa''' -n. --transgression; exceeding the limit; violation; * '''అతిక్రమించు, atikramiMcu''' -v. i. --transgress; exceed imposed limits; * '''అతిగమించు, atigamiMcu''' -v. t. --(1) overtake; --(2) exceed; * '''అతిథి, atithi''' -n. --guest; * '''అతిబల, atibala''' - n. -- Indian Mallow; (bot.) ''Abutilon indicum'' of the Malvaceae family; a common roadside weed found in India; Widely used in Ayurvedic medicines; -- దువ్వెన బెండ; తుత్తురు బెండ; * '''అతిమధురం, atimadhuraM''' -n. --(1) extremely sweet; --(2) licorice; the root of this plant has medicinal properties and is widely used in Ayurveda; [bot.] ''Abrus precatorus; Glycyrrhiza glabra;'' (Br.) liquorice; --(౩) the reddish seeds resembling corals are popular in necklaces, even though they are believed to contain "abrin," one of the most toxic substances known; the roots, however, have medicinal properties; [bot.] ''Glycine abrus'' Linn.; గురిగింజ; * '''అతిముక్తం, atimuktaM''' -n. -- (1) [bot.] ''Gaerthera racemosa; Hiptage madablota;'' -- (2) [bot.] ''Ougeinia dalbergioides'' Benth.; * '''అతిమృదువైన, atimRduvaina''' -adj. -- diaphanous; * '''అతివస, ativasa''' -n. --[bot.] ''Aconitum heterophyllum;'' [Hin.] Atis; అతివిష; * '''అతివృష్టి, ativRshTi''' -n. --excessive rains; (ant.) అనావృష్టి; * '''అతిశయోక్తి, atiSayOkti''' -n. --hyperbole; exaggeration; * '''అతిసారం, atisAraM''' -n. --diarrhea; * '''అత్తి, atti''' -n. --country fig; [bot.] ''Ficus glomerate;'' * '''అత్తిపత్తి, attipatti''' -n. -- touch-me-not; shy plant; [bot.] ''Mimosa pudica;''of the fabacea family; ''Biophytum sensitivum;'' -- పుడికా అంటే లేటిన్ భాషలో సిగ్గు అని అర్ధం; -- ఈ మొక్క ఆకులు తాకిన వెంటనే లోనికి ముడుచుకుంటాయి. ఎందుకంటే అవి వాటిని తినే జంతువులుకు అందకుండా, ఆకు ముడుచు కోడం వల్ల ఎండింది అని భ్రమ కలిపించడం ఒక కారణం. ఇంకా కీటకాలు చేరకుండా ఉండటం ఇంకో కారణం. ఇది భక్షక జంతువుల నుంచి రక్షక చర్య (predator avoidance mechanism). ఇలా ఆకులు /లేదా శరీర భాగాలు బాహ్య ప్రేరణకి ప్రతిస్పందించ దాన్ని అదిశ ప్రేరణ గతి (nastic movement) అంటారు. ఇక్కడ ఈ మొక్కలో ఉన్నట్టు స్పర్శకి, లేదా గాలికి స్పందిస్తే దాన్ని seismo nastic movement అనీ, వేడికి స్పందిస్తే thermo nastic అనీ, రాత్రి వేళ ముడుచుకుంటే nictonastic అనీ అంటారు. ఇక్కడ ఈ మొక్కలో స్పర్శ, నిశా ప్రేరిత చలనం ఉంటుంది (seismo & nictonastic movement). -- అలంబుస; ముడుగుదామర; సోకుముడుగు; సిగ్గాకు; నిద్ర గన్నిక; నీ సిగ్గు చితక; [Hindi] లాజవంతి; * '''అతీతం, atItaM''' - adj. -- gone; elapsed; exceeded; -- మానవాతీత శక్తులు = మనుషుల శక్తికి మించిన శక్తులు (దేవుళ్ళు, దెయ్యాలు, మాజిక్కులు, మహిమలు లాంటివి) -- కాలాతీత వ్యక్తులు = exiraordinary people; -- కాలాతీతమైనది = the time is gone by; -- లోకాతీతమైన = extraordinary, wonderful; * '''అతుకు, atuku''' -n. --patch; joint; attachment; -v. t. --patch; join; attach; cement; affix; paste; * '''అతుకులు, atukulu''' -n. pl. --patchwork; joints; ---అతుకుల బొంత = quilt of patchwork; not artistic. * '''అత్తెసరు, attesaru''' -n. --a style of cooking rice with just the right amount of water so that there is no water left to be drained by the time the rice is done; (ety.) అత్తు + ఎసరు; పెట్టిన యెసరుకీ, పోసిన బియ్యానికీ సరిగ్గా అత్తిపోయేటట్లు పోసిన నీరు; * '''అదనం, adanaM''' -n. --excess; * '''అదను, adanu''' -n. --opportunity; appropriate moment; suitable moment; * '''అదర్జవాన్, adarjavAn''' -n. --Bishop's weed; ajwain; a small erect annual shrub with many medicinal uses; [bot.] ''Trachyspermum ammi'' of the Apiaceae family; --ఓమం; అజ్వైన్; * '''అదళ, adaLa''' -adj. --[bot.] apetalous; without petals; * '''అద్దం, addaM''' -n. --(1) mirror; --(2) looking glass; ---భూతద్దం = magnifying glass. ---కంటద్దాలు = eye-glasses; spectacles. * '''అద్దకం, addakaM''' -n. --dyeing, usually with colors and designs on cloth; * '''అదుపు, adupu''' -n. --restraint; constraint; limit; * '''అదుపులో పెట్టు, adupulO peTTu''' -v. t. --restrain; constrain; check, rein in; control; discipline; అదురు, aduru - v. i. -- (1) vibrate; (2) startle with fear; (3) glow-worm; * '''అద్దుడు కాగితం, adduDu kAgitaM''' -n. --blotting paper; * '''అదృశ్య, adRSya''' -adj. --invisible; * '''అదృష్టం, adRshTaM''' -n. --luck; good fortune; (ety.) దృష్టము కానిది, అనగా కనిపించనిది; * '''అదృష్టవశాత్తూ, adRshTavaSAttU''' -adv. --luckily; fortunely; * '''అది, adi''' -pron. --(1) it; --(2) that; --(3) she; * '''అద్వితీయం, advitIyaM''' -n. --second to none; incomparable; first; * '''అద్దె, adde''' -n. --rent; lease; * '''అదేప్రకారంగా, adEprakAraMgA''' -adv. --in the same manner; * '''అద్వైతం, advaitaM''' - n. -- Non-dualistic philosophy expounded by Adi Sankara; -- అనగా జీవాత్మ, పరమాత్మ ఒక్కటే; వీరు ఒకటే దండాన్ని పట్టుకుంటారు కనుక వీరిని ఏకదండి అంటారు; * '''అధమం, adhamaM''' -adj. --inferior; * '''అధమపక్షం, adhamapakshaM''' -adv. --at the very least; at worst; * '''అధమాధముడు, adhamAdhamuDu''' -n. --meanest of the mean; rogue; * '''అధముడు, adhamuDu''' -n. --worst fellow; rogue; * '''అధరం, adharaM''' -n. --lower lip; * '''అధర్మం, adharmaM''' -n. --injustice; * '''అధవా, adhavA''' -adv. --else; in case it is not so; otherwise; * '''అధస్, adhas''' -pref. --low; lower ---అధోలోకం = nether world. ---అధరం = lower lip; (lit.) one that is below. * '''అధ్యయనం, adhyayanaM''' -n. --study; reading; learning; putting dedicated effort; * '''అధ్యక్షించు, adhyakshiMcu''' -v. t. --preside; chair; * '''అధ్యక్షుడు, adhyakshuDu''' -n. --president; chairman; * '''అధ్యాపకుడు, adhyApakuDu''' - n. -- a teacher who gives information; -- ఉపాధ్యాయ = a teacher imparts knowledge with information -- ఆచార్య= a teacher who imparts skills -- పండిత = a teacher who can give deep insight into a subject -- ద్రష్ట = a teacher who is a visionary * '''అధ్యాపనం, adhyApanaM''' -n. -- (1) teaching; instruction; (2) బ్రహ్మజ్ఞానులైన బ్రాహ్మణులకు చెప్పిన ఆరు విధులలో అధ్యాపనం ఒకటి. ఇక్కడ అధ్యాపనం అంటే వేదాన్ని బోధించడం. మిగతా ఐదు విధులు : 1. అధ్యయనం (వేదం చదవడం), 2. యజనం (యజ్ఞం చేయడం), 3. యాజనం (యజ్ఞం చేయించడం), 4. దానం (దానం ఇవ్వడం), 5. ప్రతిగ్రహం (దానం తీసుకోవడం); * '''అధ్యాయం, adhyAyaM''' -n. --chapter; * '''అధ్యారోపం, adhyArOpaM''' -n. --superimposition; * '''అధ్వాన్నం, adhvAnnaM''' -n. --a state of ruin; utterly spoiled condition; (lit.) అధవ + అన్నం = food cooked by a widow; శ్రీనాథుడు తన అవసానదశలో విశ్వస్త (విధవ) వడ్డించిన అన్నం తినాల్సిన అధ్వాన్న స్థితి ఏర్పడిందని వాపోయిన చాటు పద్యం ప్రసిద్ధమే కదా?; * '''అధి, adhi''' -pref. --hyper ---అధిలంకె = hyper link. * '''అధిక, adhika''' -adj. --extra; excess; intercalary; (ant.) అల్ప; * '''అధిక మాసం, adhika mAsaM''' -ph. --intercalary month; supernumerary month; this artifice is occasionally required to tally the solar year with the lunar year; it takes 365.25 days for the Earth to go around the Sun; It takes 29.5 days for the Moon to go around the Sun; In 12 months this amounts to 354 days. The difference of 11.25 days needs to be accounted for to synchronize the lunar calendar and the Solar calendar; This is done by adding two lunar months every 5 years; these added months are called intercalary months; Where are these months added? It is added to the month (in the lunar calendar) when the Sun did not move from one asterism to the next. The first of these is called అంహస్పతి and the second is called అధికమాసం; -- మలమాసం; సంసర్పం; see also క్షయమాసం; లుప్తమాసం; అంహస్పతి మాసం; -- వేదకాలం నాటికే అధిక మాసాల లెక్క ఉండేది. అప్పట్లో నెలల పేర్లు : మధు, మాధవ, శుక్ర, శుచి, నభ, నభస్య, ఇష, ఊర్జ, సహ, సహస్య, తప, తపస్య. అధిక క్షయ మాసాలను సంసర్పం, అంహస్పతి అనే వారు.(డా. సాగి కమలాకర శర్మ రచించిన ‘‘జ్యోతిర్మయం వాఙ్మయం’’ గ్రంథం ఆధారంగా.) * '''అధికసంఖ్యాక పక్షం, adhikasaMkhyAka pakshaM''' -ph. --majority party; * '''అధికారం, adhikAraM''' -n. --authority; power; charge; * '''అధికార, adhikAra,''' -adj. --official; * '''అధికార పక్షం, adhikAra pakshaM''' -n. --party in power; (lit.) the side that is in power; * '''అధికార పరిధి, AdhikAra paridhi''' -ph. --jurisdiction; * '''అధికార హోదా, adhikAra hOdA''' -ph. --official capacity; * '''అధికారి, adhikAri''' -n. --person with authority; boss; officer; ---విచారణాధికారి = investigative officer. * '''అధిగమించు, adhigamiMcu''' -n. --exceed; overtake; * '''అధిదేవత, adhidEvata''' -n. --presiding deity; * '''అధినివేశం, adhinivESaM''' -n. --dominion; * '''అధినేత, adhinEta''' -n. --manager; leader; head; * '''అధిపతి, adhipati''' -n. --head; head of a department; leader; * '''అధిరాజు, adhirAju''' -n. --overlord among kings and princes; * '''అధిరోహణ, adhirOhaNa''' -n. --climbing; entering; mounting; (ant.) అవరోహణ; * '''అధివసించు, adhivaciMcu''' -v.i. --dwell; reside; * '''అధివాస్తవికత, adhivAstavikata''' -n. --surrealism; the principles, ideals, or practice of producing fantastic or incongruous imagery or effects in art, literature, film, or theater by means of unnatural or irrational juxtapositions and combinations; * '''అధిష్టాత, adhishTAta''' -n. --boss; director, supervisor; * '''అధిష్టాన దేవత, adhishTAna dEvata''' -n. --presiding deity; * '''అధిష్టాన వర్గం, Adhishtana vargaM''' -n. --board of directors; governing body; high command; * '''అధీనం, adhInaM''' -n. --in someone’s control; * '''అధీనత, adhInata''' -n. --control; * '''అధీనుడు, adhInuDu''' -n. --one who is in someone’s control * '''అధునాతన, adhunAtana''' -adj. --modern; contemporary; (ant.) సనాతన; * '''అధోంగవస్త్రం, adhOMgavastraM''' -n. --diaper, a rectangular piece of absorbing cloth used to cover the genital portions of a baby primarily as protection from urination and defecation; * '''అధో, adhO''' -pref. --downward; * '''అధోగతి, adhOgati''' -n. --downward path; degeneration; * '''అధోజ్ఞాపిక, adhOj~nApika''' -n. --footnote; * '''అధోముఖ, adhOmukha''' -adj. --inverted; downward; * '''అధైర్యం, adhairyaM''' -n. --fear; absence of courage; * '''అధ్రువ, adhruva''' -adj. --unstable; unsteady; * '''అనంతం, anaMtaM''' -n. --(1) infinite; not finite; (ant.) సాంతం; --(2) one followed by 28 zeros in the traditional Indian method of counting; ---ఈ విశ్వం సాంతమా, అనంతమా? = Is the universe finite or infinite? * '''అనంతరం, anaMtaraM''' -adv. --afterward; * '''అనంతావర్తం, anaMtAvartaM''' -n. --migraine; migraine headache; * '''అనగా, anagA''' -particle. that is to say; when it is; ---అనగా అనగా = once upon a time. * అనర్గళంగా, anargaLaMgaa - adv. -- without an obstacle; -- అనర్గళంగా = అర్గళం లేకుండా; ( న + అర్గళ = అనర్గళ); అంటే ఏ అడ్డూ లేకుండా, ధారాళంగా, అని అర్థం; అర్గళము అంటే గడియ మాను = a wooden bolt to keep a door closed and secure; * '''అనర్థం, anarthaM''' -n. --(1) useless; meaningless; --(2) bad luck; evil; harm; * '''అనవరతం, anavarataM''' -adj. --perpetually; non-stop; * '''అనవసరం, anavasaraM''' -n. --not necessary; * '''అనవుడు, anavuDu''' - conj. -- Having been told that; -- "ఒకరు చెప్పిన తర్వాత" అని అనవుడు పదానికి అర్థం; * '''అనృత, anRta''' -adj. --false; not true; * '''అనృత ఫలం, anRta phalaM''' -n. --false fruit; the fruit associated with cashew nuts is a false fruit; * '''అన్నం, annaM''' -n. --(1) cooked grain; --(2) cooked rice; --(3) food; meal; ---వరి అన్నం = cooked rice. ---గోధుమ అన్నం = cooked wheat. * '''అన్న, anna''' -n. --elder brother; * '''అన్నట్టు, annaTTu''' -adv. sentence opener. --by the way; as you say; as I was saying; oh!; * '''అన్నదమ్ములు, annadammulu''' - n. -- brothers; * '''అన్నప్రాశన, annaprASana''' - n. -- the ritual at which a first meal of rice cooked in milk is offered to a 10-month-old baby; -- అన్నం = cooked rice; ప్రాశనం = meal; * '''అన్నభేది, annabhEdi''' -n. --green vitriol; sulfate of iron; ferrous sulfate; FeSO₄; -- కాసీసం; అన్నభేది means a substance that aids in the digestion of food; * '''అన్నమయకోశం, annamayakOShaM''' - n. -- (1) the digestive system; -- (2) one of the sheaths comprising the physical body, according to the Upanishads; * '''అన్నవాహిక, annavAhika''' -n. [anat.] --(1) esophagus; --(2) alimentary canal; * '''అన్యత్ర, anyatra''' -adv. --elsewhere; * '''అన్యధా, anyadhA''' -adv. --otherwise; in another way; alternatively; * '''అన్యధాకరించు, anyadhAkariMcu''' -v. t. --separate; * '''అన్వయం, anvayaM''' -n. --inter-relationship; relation; explanation of relationship; syntax; * '''అన్వయించు, anvayiMcu''' -v. i. --(1) apply; --(2) interpret; * '''అన్వర్ధం, anvardhaM''' -n. --description; expression of the properties; * '''అన్వర్ధక, anvardhaka''' -adj. --descriptive; expressing the properties; * '''అనాంగిక, anAMgika''' -adj. --inorganic; * '''అనాంగిక రసాయనం, anAMgika rasAyanaM''' -n. --inorganic chemistry; * '''అనా, anA''' -n. --one-sixteenth part; * '''అనాకారి, anAkAri''' -adj. --ugly person; (lit) one without proper shape; * '''అనాగతము, anAgatamu''' - n. -- the future; one that has not arrived; * '''అనాగతవిధాత, anAgatavidhAta''' - n. -- one who prudently provides for the future; * '''అనాథ, anAdha''' -adj. --helpless; poor; fatherless; husbandless; * '''అనాథాశ్రమం, anAdhASramaM''' -n. --orphanage; * '''అనాది, anAdi''' -adj. --ancient; old; one without a beginning; permanent; * '''అనామకుడు, anAmakuDu''' -n. --nameless fellow; anonymous fellow; * '''అనామయం, anAmayaM''' -n. --diseaseless state; absence of disease; * '''అనామయ, anAmaya''' -adj. --anonymous; * '''అనామిక, anAmika''' - n. -- (1) nameless woman; (2) ring finger; -- పురా కవీనాం గణనా ప్రసంగే/ కనిష్ఠికాధిష్ఠిత కాళిదాసః|అద్యాపి తత్తుల్యకవే రభావాత్/ అనామికా సార్థవతీ బభూవ|| -- పూర్వం కొందరు పండితులు కూర్చుని కవులను లెక్కిస్తూ "మొదటి స్థానం కాళిదాసుదే కదా" అని ‘ఒకటి’ అంటూ చిటికెన వ్రేలు మడిచారు. రెండవ స్థానం ఎవరిదీ అని చాలా పేర్లను ప్రస్తావించినా ఏకాభిప్రాయం కుదరలేదు. చివరికి రెండవవ్రేలికి ఎక్కే కవి ఎవరూ దొరకక ఆ వ్రేలు ‘అనామిక’గా మిగిలిపోయింది! * '''అనాయాసంగా, anAyAsaMgA''' -adv. --effortlessly; * '''అనారోగ్యం, anArOgyaM''' -n. --ill-health; sickness; not well; (ant.) ఆరోగ్యం; * '''అనావిల, anAvila''' - adj. - pure; clean; clear; * '''అనావృష్టి, anAvRshTi''' -n. --drought; lack of rain; * '''అనాస, AnAsa''' -n. --pineapple; [bot.] ''Ananas cosmosus'' of the Bromeliaceae family; * '''అన్యాపదేశం, anyApadESaM''' -n. --innuendo; indirect reference; * '''అన్యాయం, anyAyaM''' -n. --injustice; miscarriage of justice; * '''అనితరసాధ్యం, anitarasAdhyaM''' -n. --unrivaled achievement; unparalleled achievement; not found possible by others; * '''అనిపించు, anipiMcu''' -v. i. --seem; appear; *'''అనిర్వచనీయమైన, anirvachanIyamaina''' - adj. -- ineffable; not amenable for a definition; (1) too big or extreme for words to express; (2) not to be spoken of due to its sacredness; * '''అనిత్య, anitya''' -adj. -- transient; fleeting; not permanent; (rel.) తాత్కాలిక; * '''అనిర్దిష్ట, anirdhishTa''' -adj. --random; indeterminate; ---అనిర్దిష్ట ప్రవేశం = [comp.] random access. * '''అనివార్య, anivArya''' -adj. --unavoidable; inevitable; * '''అనిష్టాపత్తి, anishTApatti''' -n. --[math.] reducto-ad-absurdum; * '''అనిష్పాంకం, anishpAMkaM''' -n. --[math.] irrational number; a number which cannot be expressed as the ratio of two integers; * '''అన్ని, anni''' -adj. --all; * '''అన్వీక్షణం, anvIkshaNaM''' - n. -- search; * '''అను, anu''' -v. i. --say; utter; * '''అనుకర్త, anukarta''' -n. --reporter; * '''అనుక్రమణిక, anukramaNika''' -n. --table of contents; * '''అనుక్షణం, anukshaNaM''' -adv. --every moment; all the time; * '''అనుకుందాం, anukuMdAM''' -inter. --let us assume; let us pretend; * '''అనుకూలం, anukUlaM''' -n. --favorable; [ant.] ప్రతికూలం; * '''అనుకో, anukO''' -inter. --assume; pretend; అనుకోలు, anukOlu - n. -- assumption; * '''అనుకోవడం, anukOvaDaM''' -v. i. --assuming; pretending; leaning; అనుగమనం, anugamanaM -n. --the practice of a wife jumping into her own funeral pyre upon hearing her husband's death; -- భర్త తోపాటు చితి ఎక్కడం సహగమనం; భర్త వేరే చోట మరణించాక వార్త తెలిసి అగ్ని ప్రవేశం చేస్తే అనుగమనం; * '''అనుగ్రహం, anugrahaM''' -n. --favor; grace; * '''అనుగామి, anugAmi''' - n. -- follower; disciple; * '''అనుచరుడు, anucaruDu''' -n. --follower; * '''అనుచితం, anucitaM''' -adj. --inappropriate; * '''అనుజ్ఞ, anuj~na''' -n. --permission; * '''అనుత్పాదక, anutpAdaka''' -adj. --nonproductive; ---అనుత్పాదక దగ్గు = nonproductive cough; a cough that is not producing a phlem; dry cough. ---అనుత్పాదక వ్యయం = nonproductive expenditure. * '''అనుదాత్త, anudAtta''' -adj. --grave; not sharp; not raised; low; base; * '''అనుదినం, anudinaM''' -adv. --daily; every day; * '''అనుద్రుతం, anudrutaM''' -n. --[music] one of the six elements used in reckoning musical time in classical Indian music; consists of beat, duration, and అక్షర; * '''అనునాసికములు, anunAsikamulu''' -n. pl. --[gram.] the group of Telugu alphabetical characters with a nasal pronunciation: ఙ, ఞ, ణ, న, మ; * '''అనుపల్లవి, anupallavi''' -n. --[music] --(1) sub-refrain; that part of the verse of a song that follows the refrain and may optionally be repeated toward the end; --(2) response in a chorus; * '''అనుపానం, anupAnaM''' -n. --(1) drink taken with a medicine; --(2) mix used in an alcoholic beverage such as water, soda, or juice; * '''అనుప్రాస, anuprAsa''' -n. --alliteration; repetition of similar sounding letters and words; * '''అనుపూర్విక, anupUrvika''' -adj. --chronological; * '''అనుబంధం, anubandhaM''' -n. --connection; attachment; supplement; appendix; appendage; adjunct; * '''అనుబంధ, anubaMdha''' -adj. --connected; attached; adjunct; affiliated; * '''అనుభవం, anubhavaM''' -n. --experience; suffering; knowledge obtained through experience; * '''అనుభవశాలి, anubhavaSAli''' -n. --experienced person; * '''అనుభవైకవేద్యం, anubhavaikavEdyaM''' - n. -- known only through direct experience; an experience that cannot be explained with words; * '''అనుభూతం, anubhUtaM''' - adj. -- which is experienced or enjoyed; -- 1. అనుభవింపఁబడినది; 2. తినఁబడినది; 3. వాడుకొనఁబడినది. * '''అనుభూత్యాత్మక, anubhUtyAtmaka''' - adj. - impressionistic * '''అనుభూతి, anubhUti''' -n. --feeling; emotional feeling; భయం, కోపం, జాలి are examples; * '''అనుభోగం, anubhOgaM''' -n. --enjoyment; pleasure; * '''అనుమందర స్థాయి, anumaMdara sthAyi''' -n. --[music] a full octave below the మందర స్థాయి; * '''అనుమతి, anumati''' -n. --permission; * '''అనుమానం, anumAnaM''' -n. --(1) doubt; suspicion; --(2) [logic] inference; * '''అనుమాన పడడం, anumAna paDaDaM''' -v. i. --doubting; suspecting; * '''అనుమాన ప్రమాణం, anumAna pramANaM''' -ph. --[logic.] proof by inference; a type of proof used in traditional Hindu logic; * '''అనుములు, anumulu''' -n. pl. --a type of legumes; [bot.] Dolichos catjang; * '''అనుమోదకుడు, anumOdakuDu''' - n. -- the supporter; * '''అనురాగం, anurAgaM''' -n. --love; affection; * '''అనురూప, anurUpa''' -adj. --(1) symmetrical; --(2) corresponding; * '''అనువక్త, anuvakta''' -n. --reporter; * '''అనువదించు, anuvadiMcu''' -v. t. --translate; * '''అనువాకము, anuvAkamu''' -n. --paragraph, esp. in the Vedas; * '''అనువాతం, anuvAtaM''' - n. -- downwind; * '''అనువాదం, anuvAdaM''' -n. -- (1) seconding a proposal; ఒకరి వాదం బలపరుస్తూ మరొకరు చేసే ప్రసంగం; (2) translation; * '''అనువు, anuvu''' -n. --convenience; * '''అనుశాసనం, anuSAsanaM''' -n. --command; order; * '''అనుషక్త, anushakta''' -adj. --concurrent; more than one thing happening at the same time; * '''అనుషక్త గణకగమనం, anushakta gaNakagamanaM''' -n. --[comp.] concurrent processing; more than one computation taking place at the same time; * '''అనుసరించు, anusariMcu''' -v. t. --follow; conform; * '''అనుస్వరం, anusvaraM''' -n. --[music] secondary note played along with a note of a melody for decorative effect; this technique is used in రాగ ఆలాపన. * '''అనూచానం, anUcAnaM''' -n. --traditional learning, esp. one that was handed down from generation to generation; used to the learning of the Vedas; * '''అనూచానంగా, anUcAnaMgA''' -adv. --traditionally; * '''అనూహ్యంగా, anUhyaMgA''' -adv. --inconceivably; unimaginably; * '''అనూరాధ, anUrAdha''' -n. --[astron.] Scorpio; the stars Beta, Delta, and Pi; the 17th of the 27 star groups of the Hindu calendar; the name of the 17th lunar mansion; చెలిమిచుక్క; * '''అనేకం, anEkaM''' -n. --many; several; (ant.) ఏకం; * '''అన్వేషణ, anvEshaNa''' -n. --search, research, inquiry; '''* అన్వేషితం, anvEshitaM''' - n. -- search result; * '''అన్యోన్య, anyOnya''' -adj. --mutual; * '''అన్యోన్యత, annyOnyata''' -n. --mutual affection; concord; * '''అప, apa''' -prep. -- a preposition prefixed to roots to get an opposing meaning, usually a meaning to imply something wrong, bad, off-course, untimely, extreme, etc.; ---అపకిరణం = dispersion; (lit.) ray that is off-course. ---అపకీర్తి = infamy; (lit.) reputation of the wrong kind. ---అపజయము = defeat; failure o win; ---అపనింద = unfair allegation. ---అపభ్రంశం = corrupt language; improper talk. ---అపరాధం = wrongdoing. ---అపమృత్యువు = untimely death. ---అపరాత్రి = the dead of night. ---అపశకునం = bad omen. ---అపస్వరం = bad musical note; out of tune. * '''అపక్రమ భిన్నం, apakrama bhinnaM''' -n. --improper fraction; a fraction whose numerator is larger than the denominator; * '''అపక్రమించు, apakramiMchu''' - v. i. -- retreat; turn back; go back; run away; * '''అపకారం, apakAraM''' -n. --harm; injury; * '''అపకీర్తి, apakIrti''' -n. --ignominy; disgrace; infamy; (lit.) reputation of the wrong kind; * '''అపకేంద్ర, apakEndra''' -n. --centrifugal; away from the center; * '''అపచారం, apacAraM''' -n. --affront; insult; * '''అపజయం, apajayaM''' -n. --defeat; failure; * '''అపథ్యం, apathyaM''' -n. --contrary to the prescribed diet; * '''అపదాది, apadAdi''' -adj. --[gram.] non-initial; not at the beginning of a word; * '''అపనమ్మకం, apanammakaM''' -n. --mistrust; disbelief; * '''అపప్రథ, apapratha''' -n. --bad reputation; * '''అపరంజి, aparaMji''' -n. --fine gold; * '''అపర, apara''' -adj. --(1) dorsal; the back side; lower; --(2) peerless; the very, as in అపర ప్రవరాఖ్యుడు; ---అపర ప్రకృతి = Lower Nature; According to Gita, Brahma uses a combination of both the Lower and Upper Natures in his creation process. * '''అపరాత్రి, aparaatri''' - n. -- late night; the latter or closing part of night; the last watch of the night; -- అపరరాత్రి = దానికంటే తరువాత లేని రాత్రి; * '''అపరాధం, aparAdhaM''' -n. --guilt; fault; misdeed; wrong; tort; crime; * '''అపరాధ పరిశోధకుడు, aparAdha pariSOdhakuDu''' -n. m. --criminal investigator; detective; * '''అపరాధ పరిశోధన, aparAdha pariSOdhana''' -n. --criminal investigation; * '''అపరాధి, aparAdhi''' -n. --wrongdoer; criminal; * '''అపరాలు, aparAlu''' -n. --miscellaneous grains, such as peas, beans, etc.; * '''అపరాహ్నం, aparAhnaM''' -n. --afternoon; the day is divided into three parts - పూర్వాహ్నము, మధ్యాహ్నము, అపరాహ్నము; * '''అపరిమితం, aparimitaM''' -n. --unbounded; immense; (ant.) పరిమితం; * '''అపరిష్కృత, aparishkRta''' -adj. --unresolved; unresolvable; * '''అపర్ణి, aparNi''' -adj. --[bot.] leafless; aphyllous; * '''అపవర్గం, apavargaM''' -n. --nirvana; final beatitude; detachment from matter; * '''అపవాదం, apavAdaM''' -n. --reproach; slander; * '''అపసవ్యం, apasavyaM''' -adj. --(1) in the wrong way; --(2) counter-clockwise; anti-clockwise; * '''అపస్వరం, apasvaraM''' -n. --discordant note; * '''అపస్మారం, apasmAraM''' -n. --epilepsy; * '''అపహరించు, apahariMcu''' -v. i. --steal; pillage; plunder; usurp; * '''అప్ప, appa''' -n. --(1) elder sister; --(2) father; papa; --(3) a term of endearment added as a suffix to a name; * '''అప్పగించు, appagiMcu''' -v. t. --entrust; deliver to the charge of another; * '''అప్పగింత, appagiMta''' -n. --handing over; delivery; consignment; * '''అప్పచ్చి, appacci''' -n. --a type of fried cake; any snack food or treat; * '''అప్పజెప్పు, appajeppu''' -v. t. --(1) entrust; consign; --(2) recite from memory; * '''అప్పడం, appaDaM''' -n. -- a ball of lightly spiced "urid dal" dough pressed into a thin disk shape by a rolling pin; this is later deep-fried and served as an appetizer; * '''అప్పడాల కర్ర, appaDAla karra''' -n. --rolling pin; a cylindrical gadget for rolling dough into a required shape; * '''అప్పనం, appanaM''' -n. --gift; offering; * '''అప్పనంగా, appanaMgA''' -adv. --free; for nothing;as a gift; * '''అప్పు, appu''' - n. -- loan; debt; * '''అప్పు-సొప్పు, appu-soppu''' - n. - loans and debts; * '''అప్రచలితం, apracalitaM''' -n. --obsolete; * '''అప్రచలనం, apracalanaం''' -n. --obsolescence; * '''అప్రతిష్ఠ, apratishTha''' -n. --(1) bad reputation; --(2) disgrace; dishonor; * '''అప్రతిహత, apratihata''' -adj. --unobstructed; unimpeded; --అమంగళం ప్రతిహతమగు గాక! = Let the inauspicious be obstructed! * '''అప్రధాన, apradhAna''' -adj. --unimportant; inferior; * '''అప్రమత్తత, apramattata''' -n. --vigilance; * '''అప్రమాణ, apramANa''' -adj. --nonstandard; * '''అప్రమేయం, apramEyaM''' -n. --incomprehensible; inconceivable; immeasurable; * '''అప్రమేయుడు, apramEyuDu''' -n. --God; (lit.) one who is incomprehensible; * '''అప్రయత్నంగా, aprayatnaMgA''' -adv. --without effort; involuntarily; unintentionally; * '''అప్రయోజకుడు, aprayOjakuDu''' -n. --useless fellow; incompetent fellow; * '''అపాటవము, apATavamu''' -n. --infirmity; weakness; --- అపాటవశాల = infirnary. * '''అపాత్ర, apAtra''' -adj. --unworthy; undeserving; ---అపాత్ర దానం చెయ్యవద్దు = do not give to an unworthy cause. * '''అపానం, apAnaM''' -n. --(1) anus; --(2) exhaust; outlet; exhalation; * '''అపాన వాయువు, apAnavAyuvu''' -n. --fart; gas of flatulence; * '''అపాయం, apAyaM''' -n. --danger; peril; * '''అపారం, apAraM''' -n. --vast; one without a shore; * '''అపార్థం, apArthaM''' -n. --misinterpreted meaning; * '''అప్రాచ్యపు, aprAcyapu''' -adj. --(1) low; mean; worthless; --(2) (lit.) of Western origin; * '''అపురూపం, apurUpaM''' -n. --rare; scarce; dear; invaluable; * '''అప్పు, appu''' -n. -- debt; * '''అప్పుడప్పుడు, appuDappuDu''' -adv. --now and then; occasionally; at times; once in a while; * '''అప్పుడు, appuDu''' -adv. --then; (rel.) ఎప్పుడు; ---అప్పటికి = [dative] at that time; by that time. ---అప్పట్లో = [locative] at that time. * '''అప్పుడే, appuDE''' -adv. --(1) just then; --(2) promptly; * '''అపూర్వం, apUrvaM''' -n. --(1) rare; unusual; uncommon; --(2) new; not ancient; * '''అపేక్ష, apEkahs''' - n. -- desire; expectation; hope; wish; --- (usage note) ఆపేక్ష తప్పు, అపేక్ష ఒప్పు; * '''అపోహ, apOha''' -n. --misconception, wrong idea; (ant.) పోహ; * '''అపౌరుషేయ, apaurushEya''' -adj. --supramental; artificial; non-manual; * '''అబంత్రం, abaMtraM''' -n. --entropy; a measure of disorder used in thermodynamics; quantity of heat flowing into or out of a body divided by the temperature of the body; * '''అబందరం, abaMdaraM''' -n. --disorder; * '''అబందరమాత్రం, abaMdaramAtraM''' -n. --entropy; a measure of disorder; * '''అబద్ధం, abaddhaM''' -n. --lie; falsity; untruth; mendacity; prevarication; equivocation; * '''అబల, abala''' -n. --woman; (lit.) the weak one; * '''అబ్దం, abdaM''' -suff. --era; eon; epoch; age; ---శతాబ్దం = century; hundred years. * '''అబాకా, abAkA''' - n. -- Manilla hemp; the fiber from a type of banana plant {bot.] Musa textilis; * అబ్కారీ, abkaaree - adj. -- related to alcohol; - n. -- (1) a place where alcohol is prepared or sold; a bar; (2) a tax on alcohol products; * '''అబ్బాయి, abbAyi''' -n. --boy; son; lad; kid; youngster; * '''అబ్బి, abbi''' -n. --fellow; could be used to refer to a male villager or vendor; * '''అబ్బు, abbu''' -v. i. --to come into one's possession; * '''అబ్బురం, abburaM''' -n. --wonder; surprise; * '''అబ్బురపాటు, abburapATu''' -n. --surprise; astonishment; amazement; wonderment; * '''అబ్బే, abbE''' -inter. --no; an expression of negation; * '''అబ్లోసు, ablOsu''' -n. --the wake of a ship; the mark left in water behind a ship; * '''అభము-శుభము, abhamu-Subhamu''' -ph. --auspicious and inauspicious; right and wrong; good and bad; -- "భాతి ఇతి భం" అని వ్యుత్పత్తి. ప్రకాశించునది గాబట్టి 'భం' అనబడుతుంది. న + భం = అభం అంటే తగని నక్షత్రం. సు + భం= మంచి నక్షత్రం. అదే వాడుకలో శుభం గా పరిణమించింది. శుభం ప్రసిద్ధ పదం కాబట్టి "సు" ను "శు" గా పొరబడి అదే జనాల నాలుకల మీద స్థిరపడింది; * '''అభయం, abhayaM''' -n. --(1) fearlessness; --(2) a guarantee of protection; * '''అభయ, abhaya''' -n. --a medicinal plant; (bot.) Terminalia chebula; * '''అభయపత్రం, abhayapatraM''' -n. --written guarantee; warranty; * '''అభయహస్తం, abhayahataM''' -n. --a hand gesture guaranteeing protection from enemies; * '''అభయారణ్యం, abhayAraNyaM''' -n. --forest reserve; protected forest; * '''అభ్యంగన, abhyaMgana''' -adj. --anointed; rubbed with oil; * '''అభ్యంగన స్నానం, abhayaMgana snAnaM''' -ph. --anointing ceremony; a ceremonial oil bath at the beginning of important rituals like coronations and weddings; * '''అభ్యంతరం, abhyaMtaraM''' -n. --(1) objection; --(2) obstacle; --(3) gap; interval; * '''అభ్యంతర మందిరం, abhyaMtara mandiraM''' -n. --private apartments in a palace, normally separated from the rest of the building; * '''అభ్యర్థి, abhyarthi''' -n. --candidate; applicant; * '''అభ్రంకషం, abhraMkashaM''' -n. --(1) sky scrapper; any tall thing like a tree, mountain or a structure; --(2) air; * '''అభ్రకం, abhrakaM''' -n. --mica; isinglass; * '''అభాండం, abhAMDaM''' -n. --blame; insinuation; unjust accusation; * అభావం, bhaavaM - n. -- Non-existence; nonentity; null; void; lack of evidence (also tells something); -- ఏదో ఒకటి లేకపోయినా మనం దాన్ని గుర్తించగలగడం; ఉదాహరణ: “ఇక్కడ వెలుగు లేదు” అంటే చీకటి ఉంది. * '''అభాసు, abhAsu''' -n. --mess; disagreeableness; ---రసాభాసు = fiasco; fouledup thing. * '''అభ్యాగతి, abhyAgati''' -n. --unannounced guest; * '''అభ్యాసం, abhyAsaM''' -n. --practice; exercise; ---అభ్యాసం కూసువిద్య = practice makes it easy. * '''అభ్యాసి, abhyAsi''' -n. --learner; student; * '''అభి, abhi''' -pref. --(1) on; above; onto; in front of; near; --(2) again and again; used as an intensifier to describe goodness, wellness, etc.; -- (3) symbol; icon; --- అభినందించు = rejoice; greet. --- అభ్యుదయం = progress; welfare. --- అభిషేకము = pouring lots of liquids on an idol; * '''అభిక్రియ, abhikriya''' -n. --chemical reaction; * '''అభికేంద్ర, abhikEMdra''' -n. --centripetal; * '''అభిఘాతం, abhighAtaM''' -n. --collision; impact; (lit.) face-to-face shock; * '''అభిచర్య, abhicarya''' -n. --treatment; * '''అభిజాత్యం, abhijAtyaM''' -n. --(1) lineage from a high caste; impeccable lineage; --(2) self-esteem; pride; * '''అభిజ్ఞ, abhij~na''' -adj. --intelligent; scholarly; reliable; well-informed; * '''అభిజ్ఞ వర్గాలు, abhij~na vargAlu''' -n. --well-informed sources; * '''అభిజ్ఞానం, abhij~nAnaM''' -n. --sign; mark; token; * '''అభిజిత్, abhijit''' -n. -- the star Vega; -- ఉత్తరాషాఢ నక్షత్రం చివరి పాదం, శ్రవణా నక్షత్రంలోని మొదటి పాదంలో 15వ వంతు భాగాన్ని అభిజిత్ నక్షత్రం అంటారు; * అభిజిత్ లగ్నం, abhijit lagnaM - n. -- [astrol.] the interval of time that is 16 minutes on either side of 12 noon; -- ప్రతీ రోజూ మధ్యాహ్నం 12 గం. కి 16 ని. ఇటు నుంచి అటు వరుకూ; వారం, వర్జ్యం, తిథి —- ఇవేవీ చూడకుండా ఏ రోజైనా ఈ సమయం చాలా మంచిది అని అంటారు. శ్రీరాముడి జననం, సీతారాముల కల్యాణం, భీష్మ పితామహుడు ధ్యాన స్థితుడై ప్రాణాలను విడిచిపెట్టిన సమయం, ఇవన్నీ ఈ ముహూర్తంలోనే జరిగాయి. * '''అభిదానం, abhidhAnaM''' -n. --designation; title; * '''అభిదాయక, abhidhAyaka''' -adj. --designated; * '''అభినందన, abhinaMdana''' -n. --praise; applause; congratulation; * '''అభినయం, abhinayaM''' -n. --gesture; pose; action; [drama] the art of communication through facial gestures; --(2) pantomime; a play in which actors express themselves without speaking; ---ఆంగికాభినయం = gestures using limbs. ---వాచికాభినయం = gestures using speech. ---ఆహార్యాభినయం = gestures using make-up. ---సాత్వికాభినయం = gestures using emotional reaction. * '''అభినవ, abhinava''' -n. --modern; present-day; * '''అభినవోద్భిజం, abhinavOdbhijaM''' -n. --sprout; very recently born; * '''అభిప్రాయం, abhiprAyaM''' -n. --(1) opinion; --(2) thought; intention; ---భేదాభిప్రాయం = difference of opinion; disagreement. * '''అభిమతం, abhimataM''' -n. --(1) desire; wish; --(2) inclination; trend; * '''అభిమానం, abhimAnaM''' -n. --(1) pride; self-respect; --(2) affection; love; devotion; --(3) pride; arrogance; egoism; * '''అభిముఖ, abhimukha''' -n. --opposite; face-to-face; one in front of the other; * '''అభిముఖ కోణం, abhimukha kONaM''' -n. --[geom.] opposite angle; * '''అభియోగం, abhiyOgaM''' -n. --complaint; accusation; charge; allegation; challenge; * '''అభియోగి, abhiyOgi''' -n. --plaintiff; complainant; the one who brings a suit in a court of law; * '''అభిరుచి, abhiruci''' -n. --(1) taste; interest; --(2) hobby; * '''అభిలషణీయం, abhilashaNIyaM''' -n. --desirable; * '''అభిలాష, abhilAsha''' -n. --desire; wish; inclination; * '''అభివందనం, abhivaMdanaM''' -n. --greeting; salutation; * '''అభివృద్ధి, abhivRddhi''' -n. --growth; improvement; advancement; augmentation; * '''అభివ్యక్తి, abhivyaktఇ''' -n. -- (1) expression; declaration; manifestation; (2) reflection; a reflected image; * '''అభిషవం, abhishavaM''' -n. --distillation; * '''అభిషవ శశవిషాణం, abhishava SaSavishANaM''' -n. --reducto-ed-absurdum; (lit.) distillation until a hare's horn is obtained which is an exercise in futility; * '''అభిషవోల్, abhishavOl''' -n. --distilled liquor; * '''అభిషేకం, abhiShEkaM''' - n. -- bath; giving a bath; making wet; * '''అభిసరణం, abhisaraNaM''' -n. --(1) osmosis, --(2) convergence; * అభిసారం, abhisAraM - n. -- appointment; -- 'అభిసారం' అంటే ప్రేమికులు సంగమార్థం కలుసుకుందాం అని చేసుకునే నిర్ణయం. అభిసారిక అంటే ప్రియుడి కోసం దొంగచాటుగా చీకట్లో రకరకాల అడ్డంకులన్నీ ఎదుర్కొంటూ వెళ్ళే స్త్రీ; కావ్యాలలో నాయకుడిని వెదుకుతూ (సంకేత స్థలానికి) వెళ్ళే నాయికను 'అభిసారిక' అనేవారు; * '''అభీష్టము, abhIshTamu''' - n. -- wish; desire; * '''అభ్యుదయం, abhyudayaM''' -n. --progress; welfare; * '''అభ్యుదయ, abhyudaya''' -adj. --progressive; liberal; * '''అభ్యున్నతి, abhyunnati''' -n. --progress; development; prosperity; * '''అభూత, abhUta''' -adj. --non-existent; hitherto unknown; not true; unreal; virtual; ---అభూత కల్పన = ఎపుడూ జరగని దాన్ని జరిగినదాని మాదిరిగా కల్పించడం = unprecedented happenings; trumpedup charges. * '''అమంగళం, amaMgaLaM''' -n. --inauspicious thing; bad omen; * '''అమడలు, amaDalu''' - n. pl. multiple babies in the same delivery; -- ఒకే కాన్పులో ఒకటి కంటే ఎక్కువ బిడ్డలు పుడితే వారిని "అమడలు" అంటారు; * '''అమరం, amaraM''' -n. --Amarasimha’s Sanskrit dictionary, also called amarakOSaM; * '''అమరి చెట్టు, amari cheTTu''' - n. -- Pink Morning Glory; [bot.] ''Ipomoea carnea;'' -- ఒడియా భాషలో అమరి (ఒమరి) అంటే మరణము లేనిది అని అర్థం. అందుకే ఇదే పేరుతో సరిహద్దు ప్రాంతమైన ఉత్తరాంధ్రలో ఈ మొక్కను పిలుస్తారు. అమరి చెట్లు, పుట్టలు, గట్లు అనే తేడా లేకుండా అన్ని చోట్లా కనబడుతుంది. ఈ మొక్కలో భాగాన్ని కొసేసి నీటిలో గాని, రాళ్లు రప్పల ప్రాంతంలో గాని, నిస్సారమైన భూమిపై గాని... ఇలా ఎక్కడ పడేసినా చిగిర్చి మళ్లీ జీవం పోసుకుంటుంది. అందుకే దీన్ని చావులేని మొక్క అంటారు. లేత మొక్కలు రబ్బరులా సాగుతాయి కాబట్టి రబ్బరు మొక్క అంటారు. ఈ మొక్క కు గులాబీ రంగులో పెద్ద పెద్ద పువ్వులు పూస్తాయి. ఉదయం పూట అవి పూర్తిగా వికసిస్తాయి కాబట్టి ఈ మొక్కను ఇంగ్లీషులో Pink Morning Glory అంటారు. -- పెద్ద తూటాకు చెట్టు; సలెంద్ర చెట్టు; రబ్బరుచెట్టు; * '''అమరిక, amarika''' -n. --arrangement; configuration; * '''అమరు, amaru''' -v. i. --fit into; * '''అమర్చు, amarcu''' -v. t. --fit; arrange; configure; make ready; supply; fix; furnish; * '''అమలు, amalu''' -n. --vogue; practice; in use; reign; ---అమలు పరచు = to put in practice. to enforce; * '''అమృతం, amRtaM''' -n. --ambrosia; the elixir of immortality; (ety.) అ = non, మృత = dead; * అమృతవల్లీ, amRtavallI - n. -- (see) తిప్పతీగ; * '''అమ్మ, amma''' -n. f. --mother; -suff. -- a term of endearment used to address females; * '''అమ్మకం, ammakaM''' -n. --sale; * '''అమ్మకందారు, ammakaMdAru''' -n. --sellar; vendor; * '''అమ్మకపు పన్ను, ammakapu pannu''' -n. --sales tax; * '''అమ్మడు, ammaDu''' -n. --young lady; a term of semi-endearment used to address young girls; * '''అమ్మలక్కలు, ammalakkalu''' - n. -- neighboring ladies; gossiping ladies; (lit.) mothers and sisters; * '''అమ్మవారు, ammavAru''' -n. --(1) goddess, esp. goddess of smallpox; --(2) consort of either Vishnu or Siva; ---పెద్ద అమ్మవారు = smallpox. ---చిన్న అమ్మావారు = chickenpox. * '''అమాంతంగా, amAMtaMgA''' -adv. --suddenly; unexpectedly; all at once; * '''అమాత్యుడు, amAtyuDu''' -n. m. --a king's minister; minister; * '''అమాందస్తా, amAMdastA''' -n. -- a heavy-duty, portable, cast-iron mortar and pestle used in grinding nuts and spices in the kitchen; * '''అమాంబాపతులు, amAmbApatulu''' -n. --(1) miscellaneous items; --(2) overhead; * '''అమానుషం, amAnushaM''' -n. --(1) inhuman; cruel; --(2) uninhabited; with no human habitation; * '''అమాయకుడు, amAyakuDu''' -n. --naive person; * '''అమావాస్య, amAvAsya''' -n. -- new moon day; -- అమావాస్య అనునది సినీవాలి, కుహు, దర్శ అని మూడు విధములు; అమావాస్య యొక్క 8 ఝాముల కాలంలో మొదటి ఝాము సినీవాలీ, 2, 3, 4, 5, 6 ఝాములు దర్శ, 7, 8 ఝాములు కుహు; * '''అమ్మాయి, ammAyi''' -n. --(1) girl; lass; kid; youngster; --(2) daughter; * '''అమితం, amitaM''' -adj. --unlimited; without limit; * '''అమ్మి, ammi''' -n. f. --female villager or vendor; * '''అమ్ము, ammu''' -v.t. --sell; -n. --arrow; ---అమ్మువేటు దూరం = as far as an arrow can be thrown. * '''అమ్ములపొది, ammulapodi''' -n. --quiver; arrow holder; (lit.) arrow pouch; arrow store; * '''అమూర్తం, amUrtaM''' -n. --formless; shapeless; ---మూర్తులన్నిటికి ఆధారభూతమైన అణువు మాత్రం అమూర్తం = the atom which is the basis of all matter is itself shapeless. * అమృతవల్లి, amRtavalli - n. -- Giloy; Guduchi; [bot.] ''Tinospora cordifolia;'' A potent Ayurvedic climbing shrub celebrated for boosting immunity and fighting infections; * '''అమేయం, amEyaM''' -n. --one followed by 32 zeros in the traditional Indian method of counting; 10³² * '''అమోఘం, amOghaM''' -adj. --fruitful; * '''అమ్మో, ammO''' - inter. -- an expression to show surprise or excitement; * '''అయనం, ayanaM''' -n. --(1) road; path; --(2) half-a-year; the sun's course for six months; * '''అయనచలనం, ayanacalanaM''' -n. --precession of the equinoxes; the sidereal year (time taken by the Earth to go from one celestial longitude and return back to the same position with reference to a fixed star) is just over 20 minutes longer, or 50.26 arc seconds of angular measure, than the tropical year (time taken by the Earth to go from one vernal equinox to the next vernal equinox); this continuous receding of the vernal equinox along the zodiac is called the precession of the equinoxes; * '''అయనాంశ, ayanAMSa''' -n. --the angular difference between the tropical and sidereal zodiacs; this difference is due to the precession of the equinoxes. Thus, the computed positions of the planets and houses may differ depending on whether ayanAMSa is used, and, if it is, on the specific algorithm employed to compute it! -- సాయన విధానం (Western): సూర్యుడు భూమధ్యరేఖను దాటే బిందువు (వసంత విషువత్తు - Vernal Equinox) ఆధారంగా గణించేది. ఇది ఋతువులను బట్టి మారుతూ ఉంటుంది. నిరయణ విధానం (Indian): ఆకాశంలో స్థిరంగా ఉండే నక్షత్రాల (అశ్విని, రేవతి వంటివి) ఆధారంగా గణించేది. ఈ రెండింటి మధ్య ప్రతి సంవత్సరం ఏర్పడే చిన్నపాటి తేడానే 'అయనాంశం' అంటారు. ప్రస్తుతం ఈ తేడా సుమారు 24 డిగ్రీలు ఉంది. -- మన దేశంలో మూడు పద్ధతుల అయనాంశలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. లాహిరి అయనాంశ = 24.13 డిగ్రీలు, రామన్ అయనాంశ = 22.46 డిగ్రీలు, KP అయనాంశ = 24.07 డిగ్రీలు. లాహిరి అయనాంశ చాలామంది పాటిస్తారు. * '''అయనోవరణం, ayanOvaraNaM''' -n. --ionosphere; region of space about 50 kilometers from the surface of the Earth; * '''అయస్, ayas''' -pref. --iron; ferro; ferrous; ferric; * '''అయస్కాంతం, ayaskAntaM''' -n. --magnet; * '''అయస్కాంత దండం, ayaskAnta daMDaM''' -n. --bar magnet; * '''అయస్కాంతపు కడ్డీ, ayaskAntapu kaDDI''' -n. --bar magnet; * '''అయస్కాంత క్షేత్రం, ayaskAnta kshEtraM''' -n. --magnetic field; * '''అయస్కాంతావరణం, ayaskAMtAvaraNaM''' -n. --magnetosphere; * '''అయ్య, ayya''' - n. -- father; dad; * '''అయ్యబాబోయ్, ayyabaabOy''' - inter. -- an expression to show surprise; * '''అయ్యయ్యో, ayyayyO''' - inter. -- an expression to show sorrow; * '''అయాచితం, ayAcitaM''' -adj. --unasked; * '''అయాను, ayAnu''' -n. -- ion; an electrically charged particle; an electron; an atom that has lost one or more electrons; * '''అయిక్, ayik''' -pref. --iron; ferro; ferric; * '''అయికమత్యం, ayikamatyaM''' -n. --unity; (ety.) ఏకమతేర్భావః = unity in thought; * '''అయిక్యరాజ్య సమితి, ayikyarAjya samiti''' -n. --United Nations; * '''అయితే, ayitE''' -adv. --particle. if; but; if so; * '''అయిదవ, ayidava''' -adj. --fifth; * '''అయిదు, ayidu''' -n. --five; * '''అయిదుగురు, ayiduguru''' -n. --five people; * '''అయిన, ayina''' -suff. ---ous; ---అంటుకునేదయిన = infectious; contagious. ---అసంగతమయిన = anomalous. ---నిరాకారమయిన = amorphous. * '''అయిన వాళ్లూ, కాని వాళ్లూ, ayina vALlU, kAni vALlU''' -ph. --(idiom.) every Tom, Dick, and Harry; everyone, related or not; * '''అయినా, ayinA''' -adv. --particle. nevertheless; * '''అయినాకాని, ayinAkAni''' -adv. --particle. nevertheless, but; * '''అయివేజు, ayivEju''' - n. -- income; income from a farm or cultivated land; -- ఐవజు; * '''అయిష్టత, ayishTata''' -n. --aversion; unwillingness; distaste; * '''అయిస్వర్యం, ayisvaryaM''' -n. --wealth; opulence; * '''అయిహికం, ayihikaM''' -n. --worldly; materialistic; (ant.) ఆముష్మికం; * '''అయోమయం, ayOmayaM''' -n. --(1) full of iron; made of iron; Ferro; --(2) confused state; hard; difficult; అస్తవ్యస్త పరిస్థితి; * '''అయోముఖి, ayOmukhi''' -n. --an iron-tipped one; a wooden pestle with an iron tip; same as రోకలి * '''అర, ara''' -adj. --half; ---అర టావు = half of full-scape sheet. -n. -- (1) compartment; closet; chamber; a part of a shelf; ---మీద అర = upper compartment. ---అర డజను = half a dozen. ---అరడుగు = half a foot. -- (2) the fraction 1/2. * '''అరకొర, arakora''' -n. --deficiency; defect; incomplete; * '''అరఖు, arakhu''' -n. --medicine in the form of liquid; extract; tincture; * '''అరగూడు, aragUDu''' -n. --niche; niche in a wall; * '''అరఘట్టం, araghaTTaM''' -n. --sky-wheel; a wheel, with bucket seats, that rotates on a horizontal axis and is commonly found in amusement parks; a water wheel with buckets, that rotates on a horizontal axis; * '''అరచెయ్యి, araceyyi''' -n. --palm of the hand; (lit.) half a hand, the other half being the back of the hand or మండ. * '''అరటి కర్రు, araTi karru''' - n. -- banana sap; this sap leaves an indelible mark on clothes and so is often used in making inks and markers; * అరటి దూట, araTi dUTa - n. -- the slender, rod-like part in the middle of the stem; although low in nutritional value, this is often cooked and eaten like any other vegetable; * '''అరటికాయ, araTikAya''' -n. --plantain; a type of banana used in cooking; raw banana used as a vegetable; ---బొంత అరటి = plantain; a cooking variety of banana. * '''అరటిపండు, araTipaMDu''' -n. --banana; the fruit version of a plantain; ---examples of fruit varieties of banana = అమృతపాణీ, కర్పూరపు చక్రకేళి; వామన చక్రకేళి; పచ్చ అరటి; కొమ్మ అరటి. ---In India, early Aryans considered banana as unsuitable for eating by branding it as "న పథ్యం కదళీ ఫలం;" * '''అరటిమొక్క, araTimokka''' -n. --banana plant; (bot.) Musa paradisiaca; నందనవనంలో ఉండదగ్గ మొక్క; Musa sapientum; విజ్ఞలు తినదగ్గ పండు; Musa acuminata; అడవి అరటి; -- నార అరటి = Musa textilis; -- [Sans.] కదళీ; మోచా; * '''అరణ్యం, araNyaM''' -n. --forest; jungle; ---కీకారణ్యం = dense forest. ---వర్షారణ్యం = rain forest. * '''అరణ్య అగ్నిజ్వాల, araNya agnijvAla''' -n. --the flame of the forest; [bot.] ''Delonix regia''; * '''అరణి, araNi''' -n. --(1)Trust; foundation; charitable organization; (2) fireboard; firedrill; A piece of dry wood to produce fire by friction; * '''అరదండాలు, aradaMDAlu''' -n. pl. --handcuffs; * '''అరపూస, arapUsa''' -n. --rosin; resin; this is the stuff applied to the bow of a violin to improve friction; * '''అరమర, aramara''' -n. --doubt; hesitation; * '''అరమరగింపు, aramaragiMpu''' -n. --fractional distillation; boiling in a chamber with compartments; * '''అరమరిక, aramarika''' -n. --mutual suspicion; difference of opinion; hesitation; doubt; * '''అరమారు, aramAru''' -n. --shelf or chamber with compartments; * '''అరయమి, arayami''' -n. --ignorance; ---అరయమియే ఆనందం = ignorance is bliss. * '''అరయిక, arayika''' -n. --research; * '''అరవం, aravaM''' -n. --Tamil; (lit.) అ + రవం = a language with no aspirates; * '''అరవచాకిరి, aravacAkirI''' -n. --hard work with no compensation; (ety.) అరువుచాకిరి; service first, payment later type of extracting work; (rel.) వెట్టిచాకిరి; గొడ్డుచాకిరి; * '''అరవై, aravai''' -n. --sixty * '''అర్కం, arkaM''' -n. --[chem.] extract; * '''అర్ఘ్యం, arghyaM''' -n. -- water offered as an ingredient in performing a pooja; -- అర్ఘ్యం అంటే దేవతలకు (ముఖ్యంగా సూర్యుడు, ఇతర గ్రహ దేవతలు లేదా దైవిక శక్తులకు) నీరు, పుష్పాలు, చందనం, గంధం లేదా ఇతర పదార్థాలతో సమర్పించే ఆచారం. ఇది భక్తి మరియు గౌరవ సూచకంగా చేస్తారు; * '''అర్చన, arcana''' -n. --worship; * '''అర్ణవం, arNavaM''' -n. --sea; * '''అర్థం, arthaM''' -n. --(1) meaning; significance; --(2) money; wealth; -- (3) వస్తువు; -- (4) ప్రయోజనం; ---వాచ్యార్థం = literal meaning. -suff. --for; ---గౌరవార్థం = to honor. * '''అర్థశాస్త్రం, arthaSAstraM''' -n. --economics; * '''అర్ధం, ardhaM''' -n. --half; ---పూర్వార్ధం = first half; former half. ---ఉత్తరార్ధం = second half; later half. * '''అర్ధ, ardha''' -adj. --half; hemi; semi; * '''అర్ధగోళం, ardhagOLaM''' -n. --hemisphere; ---పూర్వార్ధగోళం = the Eastern hemisphere. ---పశ్చిమార్ధగోళం = the Western hemisphere. * '''అర్ధఘనం, ardhaghanaM''' -n. --[chem.] gel; half-solid; * '''అర్ధచంద్రుడు, ardhacaMdruDu''' -n. m. --half-moon; * '''అర్ధణా, ardhaNA''' -n. --a coin of the British era with a value of one-half anna or one-thirty second of a rupee or six pies; * '''అర్ధద్రవం, ardhadravaM''' -n. --[chem.] sol; half-liquid; * '''అర్ధనారీశ్వరుడు, ardhanArISvaruDu''' -n. --Androgyny; అర్ధపరాన్నజీవి, ardhaparAnnajIvi - n. -- hemiparasite; a plant that obtains part of its food by parasitism, e.g. mistletoe, which also photosynthesizes; అర్ధపారదర్శక, ardhapAradarSaka - adj. -- translucent; D\diaphanous; * '''అర్ధరాత్రి, ardharAtri''' -n. --midnight; * '''అర్ధవృత్తం, ardhavRttaM''' -n. --[math.] semicircle; * '''అర్ధవాహిని, ardhavAhini''' -n. --[phy.] semiconductor; * '''అర్ధసంకలని, ardhasaMkalani''' -n. --[comp.] half-adder; a device that adds two numbers without taking into account the propagated carry; * '''అర్భకుడు, arbhakuDu''' -n. m. --weakling; child; * '''అర్హత, arhata''' -n. --qualification; eligibility; entitlement; (ety.) అర్ + హత = అరిషడ్వర్గాలని చంపినది, that is, one is said to be qualified after killing the six enemies, namely కామ, క్రోధ, లోభ, మోహ, మద, మాత్సర్యం. -suff. - ability ---గమనార్హత = noticeability. * '''అర్హతా పత్రము, arhatApatramu''' -n. --credential; diploma; certificate; * '''అర్హమయిన, arhamayina''' -suff. ---ble ---గమనార్హమయిన = noticeable. ---ప్రశంశార్హమయిన = commendable. * '''అర్ఝ్యం, arghyaM''' - n. -- water offered to a guest to wash hands; చేతులు కడుగుకొనేందుకు ఇచ్చే నీళ్ళు; * '''అరాజకం, arAjakaM''' -n. --anarchy; * '''అర్థాంతరం, arthAntaraM''' -n. --another meaning; * '''అర్ధాంతరంగా, ardhAntaraMgA''' -adv. --incompletely; partially; ---అర్ధాంతర మొత్తం = partial sum. * '''అర్థాపత్తి, arthApatti''' -n. --a figure of speech; inference; inference of a cause from its effect; -- "రాజు గారి చిన్న భార్య మంచిది" అన్నప్పుడు, పెద్ద భార్య మంచిది కాదు అనే అర్థం స్పురించిడం అర్థాపత్తికి ఒక ఉదాహరణ; * '''అర్ధాంతరం, ardhAntaraM''' -adj. --incomplete; partial; intermediate; ---అర్ధాంతరంగా = in the middle. ---అర్ధాంతర మొత్తం = partial sum. * '''అర్ధాంతరన్యాసం, ardhaMtaranyAsaM''' -n. --a figure of speech in which a simple example is given and a broad generalization is made; ఒక ఉదాహరణని చూపి, దాన్ని సర్వవ్యాప్తంగా వాడడం; అజహర్లక్షణం; * '''అర్ధాంగి, ardhAMgi''' -n. --better half; wife; * '''అర్ధాయువు, ardhAyuvu''' -n. --[phy.] half-life; * '''అర్ధాధికేనం, ardhAdhikEnaM''' -n. --[math.] rounding off to the nearest integer; * '''అర్వాచీనం, arvaacheenaM''' - adj. -- (1) modern; recent; not ancient; (2) reverse; contrary; -- ప్రాచీనం కానిది; కొత్తది. * '''అరి, ari''' -suff. --denotes possession; --- నేర్పరి = skillful person. --- జాలరి = జాలము పట్టినవాడు; fisherman = a person who handles the net --- కాపరి = కాపు కాసేవాడు; watchman = a person who watches; --- చదువరి = చదువుకున్నవాడు; -n. --enemy; foe; * '''అరికట్టు, arikaTTu''' -v.t. --block; impede; stop; * '''అరిగిపోవు, arigipOvu''' -n. --wear out; erode; * '''అరిగోలు, arigOlu''' -n. -- a raft made of wickerwork and animal skin; * '''అరిత్రం, aritraM''' -n. --rudder; the device that keeps a boat on course; * '''అరిషడ్వర్గాలు, arishaDvargAlu''' -n. pl. --the six categories of enemies to a human, namely, lust, anger, miserliness, infatuation, arrogance, and jealousy; * '''అరిష్టం, arishTaM''' -n. --(1) misfortune; calamity; danger; --(2) crow; ---బాలారిష్టాలు = (1) diseases of the childhood; (2) [idiom] teething troubles; any difficulties in the early stages of a project. * '''అరిష్ఠ, arishTha''' -adj. --fermented; * '''అర్జీ, arjI''' -n. --petition; application; * '''అరుంధతి, aruMdhati''' -n. --[astron.] Alcor; the companion star of Mizar in Ursa Major; * '''అరుగు, arugu''' -n. --pial; oriel; raised platform serving as a seat in front of a house as in వీధి అరుగు; -v.i. --digest; erode; abrade; - v. t. depart; leave; go away; * '''అరుణ, aruNa''' -adj. --red; * '''అరుణ మహాతార, aruNa mahAtAra''' -n. --[astron.] red giant; a type of huge star that is not on the Main Sequence of the H-R diagram; * '''అరుణోదయం, aruNOdayaM''' -n. --reddening of the sky before sunrise; (lit.) red morning; * '''అరుదు, arudu''' -adj. --rare, scarce; unusual; * '''అరువు, aruvu''' - n. -- loan; something that is borrowed; * '''అరువు తెచ్చుకొను, aruvu tecchukonu''' - v. t. -- borrow something; * '''అర్జున, arjuna''' -n. --(1) one of the Pandavas of Mahabharata; --(2) a medicinal plant; [bot.] ''Terminalia arjuna;'' -- ఆరా చెట్టు; అర్జున ఒక ప్రముఖ ఆయుర్వేద మూలిక; అర్జున చెట్టు యొక్క బెరడు (bark)ని ఆయుర్వేద వైద్య విధానాలలో ఉపయోగిస్తారు. ఈ మొక్క ముఖ్యంగా హృద్రోగ నిరోధానికి, రక్తపోటు నియంత్రణకు ఉపయోగపడతాయి. * '''అర్భుదం, arbhudaM''' -n. --one followed by ten zeros in the traditional Indian method of counting; ten billion; 10¹⁰ * '''అర్రు, arru''' -n. --neck; * '''అర్హుడు, arhuDu''' -n. m. --deserving candidate; * '''అరైకామ్లం, araikAmlaM''' -n. --[biochem.] DNA; deoxyribonucleic acid; * '''అలంకరణ, alaMkaraNa''' -n. --(1) decoration; --(2) make-up; * '''అలంకరించు, alaMkariMcu''' -v. t. --decorate; trim; ---క్రిస్‌మస్ చెట్టుని అలంకరించు = trim the Christmas tree. * '''అలంకారం, alaMkAraM''' -n. --(1) ornament; --(2) figure of speech; ---అతిశయోక్తి = hyperbole. ---అనుప్రాసం = alliteration. ---అర్ధాంతరన్యాసం = reinforcement by citing another instance. ---అర్ధాలంకారం = figure of speech created by exploiting the meaning of words. ---ఉపమాలంకారము = simile. ---ఉత్ప్రేక్ష = imagery. ---ఛేకానుప్రాస = occurrence of pairs of consonants repeatedly in close proximity with different meanings. ఉ. కాళింది మడుగున కాళియుని పడగల ఆబాల గోపాల మాబాల గోపాలుని అచ్చెరువున అచ్చెరువున విచ్చిన కన్నులజూడ తాండవమాడిన సరళి గుండెల మ్రోగిన మురళి ఇదేనా ఇదేనా ఆ మురళి ....(చిత్రం - సప్తపది, రచన - వేటూరి, సంగీతం - కెవి మహదేవన్, గానం - సుశీల, ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం); ---పర్యాయోక్తి = repetition. ---ముక్తపదగ్రస్తం = starting a new phrase (or a line in a poem) with the same word that was used to end the previous phrase (or line in a poem). ఉ. గోదారీ గట్టుందీ, గట్టుమీద చెట్టుందీ, చెట్టు కొమ్మన పిట్టుందీ, ఆ పిట్ట మనసులో ఏముందీ...(చిత్రం - మూగమనసులు, రచన - దాశరథి, సంగీతం - కెవి మహదేవన్, గానం - పి సుశీల) ---వృత్యానుప్రాస = occurrence of one or two consonants cyclically. ఉ. అవునే తానే నన్నేనే నిజమేనే అంతా కథలేనే అమ్మో ఎన్నెన్ని వగలోనే, అబ్బ ఏమని చెప్పేనే, నీకేమని చెప్పేనే .... (చిత్రం - ఒకే కుటుంబం, రచన - దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి, సంగీతం - కోదండపాణి, గానం - సుశీల); ---రూపకము = metaphor. ---లాటానుప్రాస = occurrence of words repeatedly in close proximity with the same meaning but with different import. ఉ. ఏమో ఏమో ఇది నాకేమో ఏమో అయినది ఈ వేళలో నా గుండెలో ఏదో గుబులవుతున్నది ... (చిత్రం: అగ్గి పిడుగు, సంగీతం: రాజన్-నాగేంద్ర, సాహిత్యం: సినారె, గానం: ఘంటసాల, జానకి); ---వక్రోక్తి = satire; sarcasm. ---విరుద్ధోక్తి = oxymoron. ---సంసృష్టి = oxymoron. ---శబ్దాలంకారం = figure of speech created by exploiting the sound of words; an example is onomatopoeia which is obtained by the formation of words by imitating the natural sound associated with the object or action; for example, the sound of a bell is indicated by గణ గణ. ---యమకం = occurrence of a word, or a vowel and a consonant, repeatedly with a difference in meaning. ఉ. నువ్వు వస్తావని బృందావని ఆశగ చూసేనయ్యా కృష్ణయ్యా, వేణువు విందామని, నీతో వుందామని నీ రాధ వేచేనయ్యా రావయ్యా....(చిత్రం: మల్లెపువ్వు, సంగీతం: చక్రవర్తి, రచన: ఆరుద్ర, నేపధ్య గానం: వాణీజయరాం. ---స్వభావోక్తి = realism. * '''అలంతం, alaMtaM''' -n. --[chem.] aldehyde, chemical substances whose names end with the sound al or అల్. see also ఒలంతం; ---పిపీలికాలంతం = formaldehyde. * '''అలంతషడోజు, alaMtashaDOju''' -n. --[chem.] aldohexose; a monosaccharide sugar with six carbon atoms and an aldehyde group; * '''అల, ala''' -n. --wave; wavelet; * '''అలక, alaka''' -n. --anger; displeasure; pout; * '''అలక్ష్యం, alakshyaM''' - n. -- carelessness; recklessness; * '''అలక్ష్యం చేయు, alakshyaM cEyu''' - v. i. -- ignore; * '''అలకా మేఘం, alakAmEghaM''' -n. --cirrus cloud; * '''అలగాజనం, alagAjanaM''' -n. --groundlings; common flok; * '''అలజడి, alajaDi''' -n. --commotion; disturbance; * '''అలజడిపడు, alajaDipaDu''' -v. i. --get disturbed; * '''అలజడిపాటు, alajaDipATu''' -n. --disturbance; * '''అలతి, alati''' - adj. -- simple; light; thin; small; few; narrow; * '''అలమట, alamaTa''' -n. --grief; sorrow; * '''అలమారు, alamAru''' -n. --almirah; cupboard; * '''అలములు, alamulu''' -n. pl. --weeds; * '''అలముకొను, alamukonu''' -v. i. --spread; extend; pervade; * '''అలరారు, alarAru''' -v. i. --shine; prosper; flourish; * '''అలరించు, alariMcu''' -v. t. --please; gratify; * '''అలరు, alaru''' -v. i. --shine; prosper; flourish; * '''అలవాటు, alavATu''' -n. --habit; custom; * '''అలవాటుపడు, alavATupaDu''' -v.t. --get accustomed; habituated to; addicted to; * '''అలవాటు ప్రకారం, alavATu prakAraM''' -adv. --habitually; * '''అలవి, alavi''' -n. --possibility; practicability; measure; extent; * '''అలవోకగా, alavOkagA''' -adv. --effortlessly; easily; sportively; -- అల సాగిపోయినట్టు; * '''అలసందలు, alasaMdalu''' -n. -- a type of cereal grain; [bot.] ''Dolicos catjang''; -- బొబ్బర్లు; * '''అలసట, alasaTa''' -n. --exhaustion; tiredness; fatigue; * '''అలసత్వం, alasatvaM''' -n. slackness; --laziness; procrastinating attitude; tendency to postpone; * '''అల్పం, alpaM''' -n. --mean; light; not dignified; insignificant; [ant.] అనల్పం; * '''అల్పసంఖ్యాక వర్గాలు, alpasaMkhyAka vargAlu''' -n. pl. --minorities; * '''అల్లం, allaM''' -n. --ginger; green ginger; a root belonging to the grass family; [bot.] ''Zanzibar Officinalis;'' of the Zingiberaceae family; ---పచ్చి అల్లం = green ginger; ---శొంఠి = dried ginger; ---బావన అల్లం = steeped ginger; pickled ginger. ---అల్లం మురబ్బా = ginger steeped in lime juice, mixed with salt and dried in the sunshine, and repeatedly steeped and dried. ---మామిడల్లం = mango ginger; a root resembling ginger, belonging to the turmeric family, but not related to either ginger or mango; [bot.] ''Curcuma amada;'' --[Sans.] శృంగవేరు; ఆర్ర్దక; కటుక; భద్రం; * '''అల్లకల్లోలం, allakallOlaM''' -n. --total disorder; total chaos; turmoil; hubub; * '''అల్ల నేరేడు, allanErEDu''' -n. --rose apple; kind of black plum; [bot.] '''Myrtus communis;''' [Sans.] జంబూ; * '''అల్లరి, allari''' -adj. --rambunctious; mischievous; noisy; troublesome; -n. --commotion; noise; confusion; * '''అల్లరిపడు, allaripaDu''' -v.i. --incur trouble; face trouble; get into trouble; * '''అల్లరిపెట్టు, allaripeTTu''' -v.t. --cause trouble; make trouble; * '''అలాగ, alAga''' -adv. --thus; that way; in that manner; as you say; OK; -- లాగు అంటే పద్ధతి. ఆ లాగునన్ అంటే ఆ పద్ధతిలో; * '''అలాగని, alAgani''' -adv. --having said thus; * '''అలాటి, alATi''' -adj. --that kind of; * '''అలారం, alAraM''' -n. --alarm; * '''అలారం గడియారం, alAraM gaDiyAraM''' -n. --alarm clock; * '''అల్కా, alkA''' -adj. --inferior; light-weight; * '''అల్మార, almAra''' -n. --almirah; cupboard; * '''అల్లారుముద్దుగా, allArumuddugA''' -adv. --dotingly; with extreme love and affection; * '''అలికిడి, alikiDi''' -n. --noise; sound; * '''అలిగేటర్, aligETar''' -n. --alligator; a crocodile-like reptile found in the Americas; * అలివేలు మంగ, alivElu manga - n. -- Goddess Lakshmi; the lady seated on a flower; -- (Tamil) అలర్ = పువ్వు; మేల్ = మీద; మంగ = స్త్రీ > పువ్వు మీద ఉన్న స్త్రీ; * '''అల్పిష్ఠము, alpishthamu''' -adj. --smallest; least; * అల్పీ, alpI - n. -- headed pin; -- గుండుసూది; * '''అల్లించు, alliMcu''' -v.t. --to get something woven, braided, plaited, composed or fabricated; * '''అల్లి, alli''' -n. --(1) lotus like water plant; [bot.] ''Nymphaea alba;'' --(2) a wild shrub; [bot.] ''Memecylon edule;'' The leaves of this shrub are sweet; people who chew the leaves and swallow the juice do not suffer from the pangs of hunger and is therefore very popular with yogis who meditate for weeks at a stretch; -- Ironwood; [bot.] ''Memecylon umbellatum'' of the Melastomataceae family; -- "అంజని" "కరంద" అన్నా ఇదే; ఇనుములా గట్టిగా ఉంటుందని ఆపేరు వచ్చింది. ఇవి వర్షాకాలంలో జూన్, జూలై, ఆగస్ట్ మాసాల్లో పండి లభిస్తాయి. పూలు కూడా ఊదా రంగులో అందంగా ఉంటాయి. చిన్న పిందెలు గులాబి రంగులో ఉంటాయి. అవి నెమ్మదిగా నీలం రంగులోకి మారి, చివరిగా నలుపుకి తిరిగినప్పుడు, పక్వానికి వచ్చినట్టు గుర్తు. తియ్యగా, కొంచెం పులుపుగా ఉండే ఈ పళ్ళు అటవీ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా లభించేవి. తిన్నాక నేరేడులాగా నోరంతా నీలంగా మారిపోతుంది. * '''అల్లిక, allika''' -n. --embroidery; woven work; knitting; * '''అల్లన, alIna''' -adj. --non-aligned; * '''అలీన, alIna''' -adj. --non-aligned; * '''అలీనోద్యమం, alInOdyamaM''' -ph. --non-aligned movement; * '''అల్కీ, alkI''' -adj. --thin; inferior; * '''అల్పీ, alpI''' -n. --headed pin; * '''అలుకు, aluku''' -v. t. --(1) mop; --(2) smear a mud floor with water, mud, and dung as a cleansing operation; * '''అలుగు, alugu''' -v. i. --pout; mildly upset; grumble; * '''అలుగ్గుడ్డ, alugguDDa''' -n. --mop; a cloth used for mopping; * '''అలుపు, alupu''' -n. --tiredness; * '''అల్లు, allu''' -v. t. --(1) weave; knit; braid; --(2) fabricate; compose; ---కథ బాగా అల్లు = weave the story well. ---జడ అల్లు = braid the hair. ---స్వెట్టరు అల్లు = knit the sweater. * '''అల్లుడు, alluDu''' -n. --(1) son-in-law; (lit.) CP Brown gives the interpretation as "one who weaves a relation between two families," but modern linguists do not accept this; --(2) plaiting; braiding; * '''అల్లు బచ్చలి, allu baccali''' -n. --Basella; Malabar nightshade; [bot.] ''Basella rubra;'' * '''అల్లూమినం, allUminum''' -n. --aluminum; (Br.) aluminium; a chemical element; * '''అల్లెతాడు, alletADu''' -n. --bowstring; * '''అలైంగిక, alaiMgika''' -adj. --asexual; * '''అలోహం, alOhaM''' -n. --non-metal; * '''అవ, ava''' -pref. --under; below; not normal; ---అవలక్షణం = bad characteristic. * '''అవకతవకలు, avakatavakalu''' -n. --irregularities; * '''అవకలనం, avakalanaM''' -n. --[math.] differentiation; (lit.) a computation involving a limiting process; * '''అవకాశం, avakASaM''' -n. --opportunity; chance; * '''అవకాశవాది, avakASavAdi''' -n. --opportunist; * '''అవగండము, avagaMDamu''' -n. --pimple; * '''అవగతి, avagati''' -n. --perception; * '''అవగ్రహం, avagrahaM''' -n. --a symbol resembling stylized 2 used in Sanskrit texts to indicate a pause; -- ఈ 'ఽ' గుర్తును 'అవగ్రహం' అంటారు. ఇది సంస్కృత పదాల మధ్య విసర్గ సంధి జరిగినప్పుడు వస్తుంది. సంధి జరిగి అకారం లోపమైనప్పుడు, 'అక్కడ నిజానికి ఒక 'అ' అన్న అక్షరం ఉండేది, సంధివలన అది పోయింది కానీ దానిని ఉన్నట్లుగా భావించి ఉచ్చారణలో కలుపుకోవాలి' అని చెప్పడానికి ఈ అవగ్రహ చిహ్నాన్ని ఉంచుతారు. -- ఉదాహరణ: "వాసుదేవః + అభిరక్షతు --> వాసుదేవో + అభిరక్షతు -->వాసుదేవోభిరక్షతు" అని వచ్చి విసర్గ 'ఓ' గా మారినప్పుడు దాని ప్రక్కన వచ్చిన అకారం పోయింది. కానీ పలికేటప్పుడు 'వాసుదేవోభిరక్షతు' అని కాక 'వాసుదేవోఅభిరక్షతు' అన్నట్లు అకారాన్ని పూర్తిగా కాక, సగం పలికినట్లు, లేక చివరి 'వో' ను కొంత దీర్ఘంగా పలకడంద్వారా సగం అకారం ధ్వనించేటట్లు ఉచ్చరించాలి. కనుక ఆ కనిపించకుండా పోయిన సగం 'అ' కు గుర్తుగా 'ఽ' ను ఉంచి "వాసుదేవోఽభిరక్షతు" అని వ్రాస్తారు. అక్కడ సంధి జరిగిందని తెలిసిన వారు ఆ గుర్తు లేకున్నా సరిగానే ఉచ్చరిస్తారు. కానీ ఉచ్చారణా దోషాలను పరిహరించడానికి అవగ్రహం ఉంచడం తప్పనిసరి; * '''అవగాహన, avagAhana''' -n. --comprehension; understanding; * '''అవచూషకం, avacUshakaM''' -n. --absorbent; * '''అవచూషణం, avacUshaNaM''' -n. --absorption; sucking in; * '''అవజ్ఞ, avaj~na''' -n. --contempt; disregard; * '''అవజ్ఞత, avaj~nata''' -n. --ignorance; stupidity; * '''అవటము, avaTamu''' -n. --cavity; hole; * '''అవతల, avatala''' -n. --outside; that side; the other side; * '''అవతారం, avatAraM''' -n. --(1) descent; incarnation; avatar; a manifestation of God as a life form; (ety.) ava = down; tAr = pass over; --(2) guise; appearance; dress; * '''అవతారిక, avatArika''' -n. --preface; * '''అవదంశము, avadaMSamu''' -n. -pickle; preserve; * '''అవద్యం, avadyaM''' -n. --fault; faulty; * '''అవద్య తాళుకం, avadya tALukaM''' -n. --fault-tolerant; * '''అవధానం, avadhAnaM''' -n. --concentration; attention; * '''అవధాని, avadhAni''' -n. -- a person who is capable of performing feats of memorization; * '''అవధారణార్థకం, avadhAraNArthakaM''' -n. --[gram.] emphatic particle; * '''అవధి, avadhi''' -n. --[math.] limit; boundary; * '''అవధి క్రియ, avadhi kriya''' -n. --[math.] limiting process; * '''అవధూత, avadhUta''' -n. -- nacked mendicant; one who renounced everything; (ety.) అ = అక్షరత్వం = the quality of being indestructible, వ = వరేణ్యత్వం = the epitome of completeness; ధ = a symbol for stands for our ties to this physical world; త = తత్త్వమసి; -- జన్మ సంబంధంగా వచ్చిన సంబంధాలను, బంధాలనూ పూర్తిగా విడిచిన వాడు. దేహాభిమానం పూర్తిగా వదిలించుకొని ఎప్పుడూ పరమాత్మ చింతనలో ఉండే వాడు అవధూత. కామ మోహాలు గూడా జయించిన వాడు గాబట్టి శరీర రక్షణకు గూడా ప్రయత్నించడు. వస్త్రాచ్ఛాదన గూడా కోరడు. భోజనాపేక్ష గూడా జయిస్తాడు; * '''అవని, avani''' -n. --the Earth; this world; * '''అవనిపాతం, avanipAtaM''' -n. --(1) a dip in the earth; sink hole; --(2) a hole in the ground used to catch elephants; * '''అవపాతం, avapAtaM''' -n. --[phy.] dip; property of a magnetic needle; * '''అవపాతనం, avapAtanaM''' -n. --precipitation; a collective term used to describe various forms of water falling on the ground; * '''అవమానం, avamAnaM''' -n. --insult; humiliation; affront; * '''అవయవం, avayavaM''' -n. --[bio.] limb; organ; component part; * '''అవర్తకం, avartakaM''' -n. --recurrent; periodical; * '''అవరుద్ధ, avaruddha''' -adj. --[phy.] damped; ---అవరుద్ధ స్పందనం = damped vibration. * '''అవరోధం, avarOdhaM''' -n. --[phy.] resistance; a property of resistor; * '''అవరోధకి, avarOdhaki''' -n. --[phy.] resistor; a component of electrical circuits; * '''అవరోహణం, avarOhaNaM''' -n. --descent; dismount; alight; * '''అవరోహణ, avarOhaNa''' -adj. --descending; * '''అవరోహణ క్రమం, avarOhaNa kramaM''' -n. --descending order; in Indian music, this order is ని, ద, ప, మ, గ, రి, స. * '''అవలంబించు, avalaMbIMcu''' -v.i. --adopt; * '''అవలీలగా, avalIlagA''' -adv. --effortlessly; easily; * '''అవలోకించు, avalOkiMcu''' -v.i. --look; see; * '''అవశ్యం, avaSyaM''' -n. --indispensable; necessary; urgent; * '''అవశిష్ట, avaSishTa''' -adj. --residual; left over; * '''అవశిష్టం, avaSishTaM''' -n. --residue; ---అవశిష్ట సిద్ధాంతం = Residue Theorem * '''అవశేషం, avaSEshaM''' -n. --remainder; residue; ---శిలాస్తులంటే శిలలలో బంధించబడ్డ పురాతన జీవుల అవశేషాలు = fossils are the remains of ancient creatures imprisoned in rocks. * '''అవసరం, avasaraM''' -n. --(1) need; necessity; --(2) necessary; (ant.) అనవసరం; * '''అవస్థ, avastha''' -n. --(1) condition; state; position; --(2) phase; stage; --(3) miserable condition; * '''అవసాధనము, avasAdanamu''' -n. --decline; loss; * '''అవసానము, avasAnamu''' -n. --end; termination; death; * '''అవస్థానము, avasthAnamu''' -n. --residence; dwelling; * '''అవహేళన, avahELana''' -n. --mockery; ridicule; * '''అవహేళన చేయు, avahELana cEyu''' -v.t. --ridicule; heckle; * '''అవక్షేపం, avakshEpaM''' -n. -- (1) residue; [chem.] precipitate; sediment; (2) discarded item; censured item; * '''అవక్షేపణ, avakshEpaNa''' -v.t. -- (1) [chem.] precipitation; the process of creating a precipitate; sedimentation; (2) discard; censure; blame; * '''అవ్యక్త, avyakta''' -adj. --unknown; implicit; impersonal; * '''అవ్యయం, avyayaM''' -n. --(1) indestructible; inexhaustible; non perishable; --(2) one followed by 30 zeros in the traditional Indian method of counting; * '''అవ్యయనిధి, avyayanidhi''' -n. --[comp.] non-destructive store; a storage device whose contents will not get destroyed when the power fails; * అవ్యవధానంగా, avyavadhAnaMgA -adv. -- without a pause; without a time gap; * '''అవ్వ, avva''' -n. --an old lady; grandmother; ---అవ్వా కావాలి,బువ్వా కావాలి = [idiom] wants to have the cake and eat it too. * '''అవాకులు చెవాకులు, avAkulu chevAkulu''' -n.. --inconsequential talk; irrelevant talk; inappropriate talk; * '''అవాచీనము, avAcInamu''' -adj. --southern; * '''అవాయి, avAyi''' -n. --rocket; see also జువ్వ; * '''అవి, avi''' -pron. --those (things); * '''అవిచ్ఛిన్న, aviccinna''' -adj. --continuous; ---అవిచ్ఛిన్న భిన్నం = continuous fraction. ---అవిచ్ఛిన్న వర్ణమాల = continuous spectrum. * '''అవిటి, aviTi''' -adj. --maimed; crippled; deformed; handicapped; * '''అవిద్య, avidya''' -adj. --ignorance; nescience; * '''అవినాభావము, avinAbhAvamu''' -n. --unity; lack of a feeling of disunity; -- వినాభావం లేకుండా ఉండడం అవినా భావం; "అది లేకుండా ఉండడం అనేది లేదు" అని అర్థం. ఉదా. చంద్రుడికీ వెన్నెలకూ అవినాభావ సంబంధం అంటే "చంద్రుడు వెన్నెలను విడిచి ఉండడం ఉండదు" అని అర్థం; * '''అవినీతి, avinIti''' -n. --immorality; corruption; * '''అవిభక్త, avibhakta''' -adj. --undivided; joint; --- అవిభక్త కుటుంబం = joint family. * '''అవిభాజ్య సంఖ్య, avibhAjya saMkhya''' -n. --prime number; * '''అవివేకము, avivEkamu''' -n. --stupidity; foolishness; folly; * '''అవిరి, aviri''' -n. --indigo plant; [bot.] indigofera tinctora; * '''అవిసె, avise''' -n. --linseed; flax; [bot.] Linum usitatissimum; Cassia alata; Sesbania grandiflora; [Sans.] అగస్త్య. --ముళ్ళ అవిసె = [bot.] ''Sesbania cannabina'', --నూనె అవిసె = [bot.] ''Sesbania grandiflora'', లేక ‘అవిసె’ లేక అతసి; --సోమింత = [bot.] ''Sesbania sesban'', --సీమ అవిసె = [bot.] Sesbania speciosa; * '''అవిసె నూనె, avise nUne''' -n. --linseed oil; * '''అవు, avu''' -v.i. --to be; become; * '''అవుకు, avuku''' -n. --weakness; fragility -v. i. --weak; yield to pressure; fragile; * '''అవుచిత్యం, avucityaM''' -adj. --relevance; appropriateness; also ఔచిత్యం; * '''అవున్నత్యం, avunnatyaM''' -adj. --eminence; greatness; also ఔన్నత్యం; * '''అవును, avunu''' -minor sentence. --yes; also ఔను; (ant.) కాదు; * '''అశక్యం, aSakyaM''' -adj. --unachievable; * '''అశని, aSani''' -n. --lightning; * '''అశనిపాతం, aSanipAtaM''' -n. --thunderbolt; catastrophe; (lit.) lightning-fall; * '''అశరీరవాణి, aSarIravANi''' -n. --a voice from an invisible source; a voice from a divine source; inner voice; * '''అశరీరసిరా, aSarIrasirA''' -n. --invisible ink; * '''అశ్మరి, aSmari''' -n. --[Sans.] stone; ---పిత్తాశ్మరి = gall stone. * '''అశ్మభేద, aSmabhEda''' -n. --[bot.] ''Bergenia lingulata''; [lit.] stone breaker; శిలాభేద; పాషాణ భేది; కొండపిండి మొక్క; ---పిత్తాశ్మరి = gall stone. * '''అశ్రద్ధ, aSraddhA''' -n. --negligence; dereliction; inattention; * '''అశ్వగంధ, aSvagaMdha''' -n. --Winter cherry; [bot.] ''Physalis flexuosa''; ''Withania somnifera'' of the Solanaceae family; the root of this tree, with its characteristic smell of horse urine, is believed to cure male sterility; --- పెన్నేరు చెట్టు; ఆయుర్వేదంలో ప్రముఖ ఔషధం; దీనిని శక్తి, శాంతి, మరియు ఆరోగ్యాన్ని పెంచడానికి ఉపయోగిస్తారు. వయో వృద్దులకు కీళ్ల మరియు మోకాళ్ళ నొప్పులను తగ్గించడానికి అశ్వగంధ సహాయపడుతుంది. * '''అశ్వత్థ వృక్షం, aSvattha vRkshaM''' -n. --The holy fig tree; [bot.] ''Ficus religiosa''; also రావి చెట్టు; పిప్పలం; * '''అశ్మభేద, aSmabhEda''' -n. -- [bot.] ''Bergenia ligulata'' of the Saxifragaceae family'; the tuber of this contains the chemical Cystone which is helpful in dissolving kidney stones; also known as శిలాభేద; -- [Sans.] అశ్మ = stone; భేద = breaker; శిల = stone; * '''అశ్మావరణం, asmAvaraNaM''' - n. --lithosphere; the outer crust of the Earth; * '''అశ్వవాలం, aSvavAlaM''' -n. --horsetails; scouring rushes; equisetum; a flowerless bush useful in preventing erosion; * '''అశ్విని, aSvini''' -n. --Alpha Arietis; the first of the 27 star groups or lunar mansions of the Hindu calendar; గురప్రురూపు రిక్క; * '''అశ్లీలం, aSlIlaM''' -n. --obscenity; * '''అశ్లీల, aSlIla''' -adj. --obscene; * '''అశ్రుగ్రంధి, aSrugraMdhi''' - n. pl. tear gland; lachrymal gland; * '''అశ్రుతర్పణం, aSrutarpaNaM''' - n. -- showing empathy by crying; ఒకరి కోసం కన్నీరు విడవడం; * '''అశ్రువులు. aSruvulu''' - n. pl. tears; * '''అశేషంగా, aSEshaMgA''' -adv. --without a remainder; completely; * '''అశోకం, aSOkaM''' -n. --[bot.] ''Polyalthia longifolia;'' * '''అశోక వృక్షం, aSOka vRkshaM''' -n. -- (1) saraca; [bot.] ''Saraca asoka''; ''Jonesia Asoka; Saraca indica''; కటురోహిణి; -- (2) [bot.] ''Polyalthia longifolia;'' నారమామిడి; * '''అష్ట, ashTa''' -adj. --pref. eight; అష్టకం, ashTakaM -n. --a group of eight; a collection of eight; an ode with eight stanzas; * అష్టకష్టాలు, ashTakashTaalu - n. the eight proverbial hardships, namely banishment, loss of wife, relatives visiting when you are in financial troubles, eating food leftover by others, living among enemies, depending on others' mercy for food, public humiliation, and poverty; * '''అష్టపది, ashTapadi''' -n. --(1) a Sanskrit verse with eight lines; triolet; --(2) (lit.) one with eight feet; * '''అష్టపాది, ashTapAdi''' -n. --an insect with eight legs; spider; * '''అష్టభుజి, ashTabhuji''' -n. --[geomet.] octagon; a flat geometrical figure with eight sides; * '''అష్టమి, ashTami''' -n. --the eighth day of the lunar half-month; * '''అష్టయిశ్వర్యములు, ashTayisvaryamulu''' -n. --the eight Wealths; in the Indian tradition, the eight Wealths are servants, slaves, children, friends, relatives, vehicles, money, and grains; * '''అష్టసిద్ధులు, ashTasiddhulu''' -n. --the eight Accomplishments; in the Indian tradition, the eight Accomplishments are 1. అణిమా, 2. మహిమ, 3. లఘిమ, 4. ప్రాప్తి, 5. ప్రాకామ్యము, 6. ఈశత్వం, 7. వశిత్వం, 8. సర్వ కామసిద్ధి; * '''అష్టాంగయోగం, ashTAMgayOhaM''' -n. --the eight-fold path of Raja Yoga; -- యమ, నియమ, ఆసన, ప్రాణాయామ, ప్రత్యాహార, ధ్యాన, ధారణ, సమాధి అనే ఎనిమిది అంగములు గల యోగం; * '''అష్టాదశం, ashTAdaSaM''' -n. --eighteen; * '''అష్టాదశ, ashTAdaSa''' -adj. --eighteenth; * '''అష్టాదశేను, ashTAdaSEnu''' -n. --[chem.] Octodecane; a hydrocarbon with eighteen carbon atoms; * '''అష్టోత్తరం, ashTOttaraM''' -n. --(lit.) "eight names after a hundred"; short for అష్టోత్తర శతనామం; * '''అసంకల్ప, asaMkalpa''' -adj. --involuntary; reflex; * '''అసంకల్ప ప్రతీకారం, asaMkalpa pratIkAraM''' -ph. --[phy.] involuntary reaction; reflex action; * '''అసంకల్పితం, asaMkalpitaM''' -adj. --involuntary; * '''అసంఖ్యాక, asaMkhyAka''' -adj. --uncountable; innumerable; many; * '''అసంగతం, asaMgataM''' -adj. --irrelevant; inconsistent; incongruous; not related; * '''అసంతత, asaMtata''' -adj. --discontinuous; * '''అసంతృప్త, asaMtRpta''' -adj. --unsaturated; * '''అసంతృప్తి, asaMtRpti''' -n. --dissatisfaction; * '''అసందర్భము, asaMdarbhamu''' -n. --out of place; out of context; unreasonable; * అసంప్రేక్ష్యకారిత్వము, asamprEkshyakaaritvaM - n. -- rash decision; making a decision without considering pros and cons; -- ముందు వెనక చూడకుండా అడుగువేయడం; * '''అసంబద్ధం, asaMbaddhaM''' -n. --incoherent; illogical; not cogent; * '''అసంబద్ధత, asaMbaddhata'''and -n. --incoherence; * '''అసంభవం, asaMbhavaM''' -n. --(1) impossible; --(2) unavailable; * '''అసంభావ్యత, asaMbhavyata''' -n. --improbability; * '''అసత్యం, asatyaM''' -n. --falsehood; * '''అసభ్యత, asabhyata''' -n. --discourteousness; rudeness; unbecoming behavior; vulgarity; behavior unfit for cultured society; * '''అసమంజసం, asamaMjasaM''' -n. --absurdity; * '''అసమర్ధత, asamardhata''' -n. --incompetence; inefficiency; * '''అసమర్ధుడు, asamardhuDu''' -n. m. --incompetent person; * '''అసమ్మతి, asammati''' -n. --disagreement; disapproval; refusal; dissent; dissidence; * '''అసలు, asalu''' -adj. --real; original; not copy; -n. --[econ.] principal; capital; -- mud; mire; * '''అసవ, asava''' -adj. --[chem.] fermented; * '''అసహనం, asahanaM''' -n. --jealousy; intolerance; * '''అసహాయ, asahAya''' -adj. --unaided; * '''అసహ్యం, asahyaM''' -n. --one that is not tolerated; disgust; despicable; repulsive; * '''అసహ్యపడు, ashyapaDu''' -v.i. --loath; detest; * అస్తంగతుడు, astaMgatuDu - n. -- one who went into the background; one who became less prominent; one who became impotent and powerless; one who has set, like the Sun; one who got destroyed; * '''అస్తమయం, astamayaM''' -n. --setting; death; ---సూర్యాస్తమయం = sunset. * '''అస్తమించు, astamiMcu''' -v.i. --(1) set; --(2) die; * '''అస్తరు, astaru''' -n. --lining; cloth lining in clothes; * '''అస్తవ్యస్తంగా, astavyastaMgA''' -adv. --in a haphazard way; in a chaotic way; * '''అస్మదాదులు, asmadAdulu''' -n. --we; myself and others; * '''అస్త్రం, astraM''' -n. -- weapon; a weapon that is activated by a sacred "mantra" or incantation; -- అస్త్రాలు మంత్రచోదితాలు; * '''అస్త్రసన్యాసం, astrasanyAsaM''' -n. --disarmament; * '''అస్పష్టం, aspashTaM''' -n. --unclear; vague; * '''అసాధ్యం, asAdhyaM''' -n. --impossible; * '''అసాధారణం, asAdhAraNaM''' -n. --unusual; irrgular; out of the ordinary; extraordinary; * '''అసామాన్యం, asAmAnyaM''' -n. --abnormal; unusual; rare; * '''అసాపేక్ష, asApEksha''' -adj. --[phy.] non-relativistic; * '''అసింటా, asiMTA''' -adj. --toward that way; (ant.) ఇసింటా; * '''అసి, asi''' -n. --razor; blade; knife; * '''అసితాంగము, asitAMgamu''' -n. --[phys.] black body; * '''అసితాంగ వికిరణము, asitAMga vikiraNaM''' -n. --[phys.] black body radiation; * '''అసితాంగులు, asitAMgulu''' -n. --black people; people with dark skin color; * '''అసిధార, asidhAra''' -n. --razor's edge; tip of a blade; knife's edge; * '''అసిధారా వ్రతం, asidhAra vrataM''' -n. --(lit.) the vow to walk on a razor's edge; any difficult balancing act such as running a family; * '''అసిపుత్రి, asiputri''' -n. --pocket knife; penknife; * '''అసిమి, asimi </br>''' -n. </br> -- back-pack; a bag that dangles on the sides; * '''అసియాడు, asiyADu''' -v. i. -- dangle; hang as a pendulum; * '''అసియాట, asiyATa''' -n. - oscillation; * అసివారు, asivAru - n. -- (1) traffic lane; a path along which a vehicle can drive; (2) a stroll; a gentle walk; -- సవారీ చేయు మార్గము; * '''అస్తిత్వం, astitvaM''' -n. --existence; entity; * '''అస్తినాస్తి, astinAsti''' -n. --doubtful existence; * '''అస్థి, asthi''' -n. --bone; * '''అస్థి అంగారం, asti aMgAraM''' -n. --bone black; * '''అస్థి కణజాలం, asti kaNajAlaM''' -n. --bone tissue; * '''అస్థికలు, astikalu''' -n. pl. --the remains after a body is cremated; * '''అస్థిపంజరం, astipaMjaraM''' -n. --skeleton; (lit.) a cage of bones; * '''అస్థిపంజరం పువ్వు, astipaMjaraM puvvu''' -n. --skeleton flower; [bot.] ''Diphylleia grayi'' of the Berberidaceae family; -- ఇది జపాన్ మరియు చైనా దేశాల కొండ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది; తెల్లగా , పల్చటి రేకులు కలిగిన ఈ పుష్పం వర్షం పడినప్పుడు లేదా నీరు తగిలినప్పుడు పారదర్శకంగా మారిపోతుంది. మళ్ళీ ఎండ వేడికి, తడి ఆరినప్పుడు మాములుగా అయిపోతుంది; పొడి వాతావరణంలో ఈ పూల రేకుల్లోని air-liquid interface వద్ద జరిగిన పరావ్ర్త ప్రక్రియ వల్ల ఈ పువ్వులు తెల్లగా కనిపిస్తాయి. నీరు తగలగానే అవి నీటి అంతర్ముఖం (water interface) వద్ద జరిగిన ప్రక్రియ వల్ల పారదర్శకంగా మారిపోతాయి; * '''అస్థిరం, astiraM''' -adj. </br> --unstable; transient; perishable; * '''అసుర సంధ్య, asura saMdhya''' - n. -- the time between sunset and 45 minutes after sunset; -- గోధూళివేళ; * '''అసురులు, asurulu''' -n. pl. -- demons; those who are not suras; the enemies of suras; -- మన ప్రాచీన తెలుఁగు కావ్యాల్లో అసురులు, దైత్యులు, దనుజులు, దానవులు, రాక్షసులు - ఈ మాటల్ని ఒకదాని కొకటి పర్యాయ పదాలుగా వాడారు. కాని సంస్కృత పురాణాలు ౘదివితే వీరంతా వేర్వేఱు జాతులకు చెందినవారని తెలుస్తుంది. మఱి వేఱైతే ఏ విధంగా వేఱు? అనేది ఎవఱూ ఎక్కడా విడఁబర్చలేదు; -- "చారిత్రికంగా పరిశీలించినప్పుడు - వీరిలో అసురులు క్రూరులు కారనీ, మనలాంటి మానవులేననీ ఆకళింపవుతుంది. అసురులంటే ఎవఱో కాదు, ప్రాచీన పర్షియా (ఇరాన్) దేశస్థులే. మన దేశపు బ్రాహ్మణ క్షత్రియుల పూర్వీకులు అక్కణ్ణుంచే ఇక్కడికి వలసొచ్చారు. ఆ కాలంలో పర్షియన్లు తమ మహాదేవుణ్ణి అసురా మహితా/ అహురా మజ్దా (గొప్ప అసురుఁడు) అని పిలిచేవారు. వాళ్ళ చిన్న దేవుళ్ళు కూడా చిన్న అసురులే. అవెస్తన్ లూ వైదికులూ ఒకే భాష మాట్లాడేవారు, ఆంధ్ర-తెలంగాణల మాదిరి. అందుకే వాళ్ళ పర్షియన్ మంత్రాలూ, మన సంస్కృత మంత్రాలూ దాదాఁపు ఒకటే. మనకు ఉన్నట్లే వాళ్ళక్కూడా వడుగూ, యజ్ఞోపవీతం ఉన్నాయి. వాళ్ళ అవెస్తన్ దేవతలూ, మన వైదిక దేవతలూ కూడా ఒకటే. ఉదాహరణకు - మన వరుణుఁడు వాళ్ళకు వరేణ అహురా. -- బహుశా 5,000 ఏళ్ళ క్రిందట ఆ దేశంలో ఏదో ౙరిగింది. ఏ కారణం చేతనో అవెస్తన్ లకూ, వైదికులకూ నడుమ హోరాహోరీ భీకర సంగ్రామాలు చోటు చేసుకున్నాయి. ఆ సంగ్రామంలో వైదికులు లక్షల్లో మారణహోమం అయ్యారు. చేతికి చిక్కిన వైదికుల్ని ఆనాటి అవెస్తన్లు చిత్రహింసలు పెట్టారు. వాళ్ళ చేతికి చిక్కకుండా చావకుండా తప్పించుకున్న కొద్ది లక్షల మంది వైదికులు ఆఫ్ఘనిస్తాన్ కి పాఱిపోయారు. అక్కడ కొంతకాలం నివసించాక ఈనాటి పాకిస్తాన్ కి వెళ్ళారు. మళ్ళా అక్కణ్ణుంచి ఈనాటి ఇండియాలోకి అడుగుపెట్టారు. అక్కణ్ణుంచి దేశమంతటా ప్రాఁకారు. ఎన్ని వందలేళ్ళు గడిచినా అవెస్తన్లు తమనూ తమ నేస్తులనూ పెట్టిన బాధలు వైదికులకు మఱపుకు రాలేదు. అందుకనే ఒకప్పుడు తమవాళ్ళే అయిన ఆ అసురుల్ని రాక్షసుల్ని చేసి పురాణ సాహిత్యం సృష్టించారు. చివరికి అసురుఁడంటే పరమ నీచుఁడు, క్రూరుఁడు, మాయావి, రాక్షసుడు అని తప్ప మఱో అర్థమే లేకుండా చేసారు. అదొక మానవ తెగ అనే విషయాన్నే మనకు తెలీకుండా చేసారు. మళ్ళా వాళ్ళకు ప్రతిగా - పర్షియన్లు ద్వేషించే దేవ శబ్దాన్ని పరమపూజ్యంగా నెత్తికెత్తుకున్నారు. ఒకప్పుడు పర్షియాలో తమకూ అవెస్తన్ లకూ నడుమ ౙరిగిన యుద్ధాలనే దేవాసుర యుద్ధాలుగా సంస్కృత పురాణాల్లో వర్ణించారు." - మఱ్ఱిపూడి సుబ్రహ్మణ్యం; -- వరాహ మిహిర్ ఇలా పారిపోయి వచ్చినవాళ్ల సంతతే అని కొందరు అంటారు!! * '''అసువు, asuvu''' -n. --life; life-force; breath; * '''అసూయ, asUya''' -n. --jealousy; envy; -- అసూయ అంటే తనకు కావలసినంత ఉన్నా ఒకరికున్నదే అని ఏడవడం. దీనివంటిదే ఇంకొకటి ఉంది. అది ఈర్ష్య. * '''అసూర్యంపశ్య, asUryaMpaSya''' - adj. -- one that has not been exposed to sunshine; doted; * '''అసృక్కు, asRukku''' -n. -- blood; * '''అస్తోక, astOka''' -adj. -- great; not trifling; * '''అసౌకర్యం, asaukaryaM''' -n. --discomfort; inconvenience; * '''అసౌష్ఠవ, asaushTava''' -adj. --asymmetrical; unsymmetrical; * '''అహం, ahaM''' -n. --(1) I; --(2) ego; pride; self-conceit; --(3) day; * '''అహంకారం, ahaMkAraM''' -n. -- (1) egotism; pride; -- (note) నేను చాలా గొప్పవాణ్ణి అనుకోవడం అహంకారం; నేను ఆత్మనే అని తెలుసుకొనడం అహంభావం; అన్నీ నావి అనుకోవడం మమకారం; * '''అహంభావం, ahaMbhAvaM''' -n. -- (1) the awareness of "I"; నేను అనే స్మృతి; -- (note) నేను ఆత్మనే అని తెలుసుకొనడం అహంభావం; * '''అహమహమిక, ahaMahamika''' -n. --conceit; bragging; egotistic feeling; coming forward with excessive zeal and initiative; * అహర్పతి, aharpati - n. - the sun; * '''అహరహం, aharahaM''' -adv. --daily; night and day; every day; * '''అహర్నిశలు, aharniSalu''' -n. --day and night; non-stop; * '''అహింస, ahiMsa''' -n. --non-violence; harmlessness; * '''అహి, ahi''' - n. -- snake; -- నకులిక = mangoose; అహి-నకులిక బంధం = పరస్పర విరోధంతో ఎపుడూ ప్రవర్తించే జాతి వైరం. ఒకరిని చూడగనే మరొకరికి అతణ్ణి చంపివేయాలనేటంత కోపం; * '''అహేతుకం, ahEtukaM''' - n. -- irrational; * '''అహోరాత్రం, ahOrAtraM''' -adj. --diurnal; * '''అహోరాత్రం, ahOrAtraM''' -n. --(1) day; day and night; --(2) incessant; --(3) traditional Indian name for a twenty-four hour duration; 1 అహోరాత్రం = 30 ముహూర్తాలు. * '''అహోరాత్ర చక్రం, ahOrAtra cakraM''' -n. --diurnal cycle; * '''అహోరాత్రులు, ahOrAtrulu''' -adv. --(1) night and day; (2) continually; non-stop; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] alp03oba6quhrzekm7o527yz5t7fpy7 0 3009 39048 38997 2026-05-06T21:45:27Z Vemurione 1689 /* ఆం - AM, ఆ - A */ 39048 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be tool long for discussion here. 22 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==ఆం - AM, ఆ - A== <poem> * '''ఆ, A''' -interrog. suff. ---వాడు వచ్చేడా? = did he come? -pref. --from; including; up to; as far as; ---ఆచంద్ర తారార్కం = as long as the moon, stars, and the sun last; a phrase used to indicate for a long time. ---ఆసేతు హిమాచలం = from the cape to the Himalayas; a term used to indicate the whole of India. ---ఆజన్మాంతం = from birth to death; all life. ---ఆపాదమస్తకం = from foot to head; throughout the body. ---ఆబాలగోపాలం = from child to cowherd; everyone. -- ఆచంద్రార్కం, ఆచంద్రతారకం, ఆజన్మం, ఆమూలాగ్రం, ఆసాంతం, ఆకుమారకం, మొదలగునవి. -pron., adj. --that; those; * '''ఆంక్ష, AMkSha''' - n. -- restriction; restraint; constraint; * '''ఆందోళన, AMdOLana''' - n. -- (1) anxiety; కలవరం; -- (2) public unrest; అలజడి; * '''ఆందోళిక, AMdOLika''' - n. -- (1) oscillator; one that swings back and forth; (2) palanquin; * '''ఆంధసికుడు, AMdhasikuDu''' - n. -- cook; chef; '''* ఆంబోతు, AMbOtu''' - n. m. -- see ఆబోతు; '''ఆ, A''' -pref. -- up to; up until; -- ఆసేతుహిమాచలపర్యంతం = from the bridge (namely, the tip of India at Sri Lanka) to the Himalayas; -- ఆపాదమస్తకం = పాదం నుండి మస్తకం (తల) వరకు -- ఆచంద్రార్కం = చంద్రార్కులు ఉండే వరకు. అర్కుడు అంటే సూర్యుడు -- ఆజన్మం = lifelong; జన్మమంతా. జన్మమంటే జీవితం. * '''ఆక, Aka''' -n. --a screen providing obstruction or privacy; obstruction; * '''ఆకట్టు, AkaTTu''' -v. t. --(1) attract; (2) obstruct; block; * '''ఆకతాయి, AkatAyi''' -adj. --mischievous; -- ఆతతాయి సరియైన రూపం. వాడుకలో ఆకతాయి అయింది. ఈ ఆతతాయులను చంపి నాకేవిధమైన ప్రీతి కలుగుతుంది కృష్ణా అని విషాదంతో అడిగాడు అర్జునుడు. -- ఇండ్లు తగులబెట్టువాడు, విషము పెట్టువాడు, చేతిలో శస్త్రముంచుకొని చంపుటకు వచ్చువాడు, ధనము అపహరించువాడు, భూమిని హరించువాడు, భార్యను హరించువాడు - ఈ ఆరుగురు ఆతతాయిలనబడుదురు అని వశిష్ఠ స్మృతిలో చెప్పబడింది; * '''ఆకరం, AkaraM''' -n. --abode; a place where things are accumulated; mine; ---దత్తాకరం = database; a place where data are found. ---రత్నాకరం = ocean; a place where gems are found. * '''ఆకర్షక, Akarshaka''' -adj. --attractive; ---ఆకర్షక పత్రావళి = corolla = the outer petals of a flower; * '''ఆకర్షణ, AkarshaNa''' -n. --attraction; ---గురుత్వ ఆకర్షణ = gravitational attraction. * '''ఆకళింపు, AkaLiMpu''' -n. --comprehension; * '''ఆకలి, Akali''' -n. --(1) hunger; --(2) appetite; ---ఆకలి దప్పులు = hunger and thirst. * '''ఆక్రందన, AkraMdana''' -n. --lamentation; crying loud; * '''ఆక్రమణ, AkramaNa''' -n. --occupation; * '''ఆక్రమించు, AkramiMcu''' -v.i. --occupy; * '''ఆకాంక్షించు, AkAMkshiMcu''' -v. i. --aspire; desire; fervently hope for; * '''ఆకారం, AkAraM''' -n. --shape; form; outline; * '''ఆకాశం, AkASaM''' -n. --sky; * '''ఆకాశగరుడగడ్డ, AkASagaruDagaDDa''' -n. --a root; [bot.] ''Bryonia glabra''; * '''ఆకాశదీపం, AkASadIpaM''' -n. --skylight; lighthouse; any lamp located at an elevated place; * '''ఆకాశపురాణం, AkASapurANaM''' -n. --a lecture with unsubstantiated information; * '''ఆకాశమల్లి, AkASamalli''' -n. --the cork tree; [bot.] ''Millingtonia hortensis''; * '''ఆకాశరామన్న, AkASarAmanna''' -n. --anonymous person; one with no name; (ety.) ఆకాశ నామ్న; ఆకాశ నామకుడు; అనామకుడు; * '''ఆకాశవాణి, AkASavANi''' -n. --(1) divine voice; (lit.) voice from the sky; --(2) proper name for India's All India Radio Service; * '''ఆక్రాంతం, AkrAMtaM''' -suff. --occupied by; taken possession of; --- పాదాక్రాంతుడు = one who has taken possession of the feet; one who has submitted oneself; * '''ఆకీర్ణం, AkIrNaM''' -n. --widespread; splattered over; ---జనాకీర్ణం = crowded with people; full of people. * '''ఆకీర్ణ, AkIrNa''' -adj. --dense; full of; * '''ఆకు, Aku''' -n. s. --(1) leaf; petal; betel leaf; --(2) page; a slip of paper; palm leaf; --(3) the shutter of a window blind; --(4) promissory note; --(5) malt; sprouting seeds; --(6) leaf-plate; --(7) radial spoke of a wheel; --- పుల్లె + ఆకు = పుల్లాకు = a leaf-plate created by stitching together several smaller leaves with tiny flakes of a twig; --- లోల + ఆకు = లోలాకు = swinging pendants used as ear ornaments; * '''ఆకుకూరలు, AkukUralu''' -n. --greens; leafy vegetables; * '''ఆకుజెముడు, AkujemuDu''' -n. --[bot.] ''Euphorbia nivulia;'' * '''ఆకుటిల్లు, AkuTillu''' - n. -- arbor; * '''ఆకు తలుపులు, Aku talupulu''' - n. -- Venetian blinds; window or door coverings with slats that can be opened or closed by pulling a string; * '''ఆకుపచ్చ, Akupacca''' -n. --green color; leaf-green; * '''ఆకుపత్రి, Akupatri''' -n. --bay leaves; [bot.] ''Laurus nobilis'' Linn.; a sweet smelling condiment leaf used in Biriyani-like dishes; * '''ఆకుపాల, AkupAla''' -n. --[bot.] ''Holarrhena antidysentrica''; * '''ఆకుపెంట, AkupeMTa''' -n. --compost; a fertilizer made out of leaves, grass and other decomposable vegetation; * '''ఆకుమడి, AkumaDi''' -n. -- a bed of seedlings; the original sown field the sprouts from which are later transplanted; * '''ఆకురాయి, AkurAyi''' -n. --file; a tool to abrade an object; * '''ఆకురాలు కాలం, AkurAlu kAlaM''' -n. --autumn; fall; this normally falls from September through November in the northern hemisphere. * '''ఆకులపడు, AkulapaDu''' - adv. -- to be troubled; to be distressed; * '''ఆకులు, Akulu''' -n. pl. --leaves; * '''ఆకూతి, AkUti''' - n. -- idea; thought; * '''ఆకృతి, AkRuti''' -n. --shape; form; * '''ఆకృష్టి, AkRshTi''' -n. --attraction; * '''ఆక్టేను సంఖ్య, AkTEnu saMkhya''' -n. --octane number, the proportion of isooctane in a mixture of isooctane and normal heptane that gives the same knocking properties as the fuel under test. Used to describe the quality of gasoline (or petrol); * '''ఆక్షేపణ, AkshEpaNa''' -n. --objection; criticism; accusation; censure; reproach; * * '''ఆక్షేపణీయం, AkshEpaNeeyaM''' -n. -- objectionable; censurable; -- దోషయుక్తము; అభ్యంతరకరమైనది; అంగీకారయోగ్యం కానిది; * '''ఆక్షేపించు, AkshEpiMcu''' -v. t. --object; criticize, accuse; * '''ఆఖరి, Akhari''' -adj. -final; terminal; * '''ఆఖరు, Akharu''' -n. --end; termination; * '''ఆఖ్య, Akhya''' -suff. --to indicate a name; ---ప్రవరాఖ్య = a person whose name is Pravara. * '''ఆఖ్యాతం, AkhyAtaM''' -n. --narration; the story that was narrated; * '''ఆఖ్యాత, AkhyAta''' -n. --narrator; * '''ఆఖ్యానం, AkhyAnaM''' -n. story; --one that was narrated; * '''ఆగంతుకం, AgaMtukaM''' -adj. --(1) incidental; --(2) accidental; unexpected; random; * '''ఆగంతుకంగా, AgaMtukaMgA''' -adv. --(1) incidentally; --(2) accidentally; unexpectedly, randomly; * '''ఆగంతకుడు, AgaMtakuDu''' -n. --unexpected visitor, stranger; * '''ఆగడం, AgaDaM''' -n. --jest; sport; fun; * '''ఆగతం, AgataM''' -n. --(1) input; --(2) that which came; * '''ఆగమం, AgamaM''' -n. --[gram.] the act of insertion of a new syllable next to an existing syllable; * '''ఆగమనం, AgamanaM''' -n. --the act of coming; arrival; * '''ఆగర్భ, Agarbha''' -adj. --from the time of conception; congenital; ---ఆగర్భశ్రీమంతుడు = one born with a silver spoon in his mouth; very rich from birth. ---ఆగర్భ శత్రువు = enemy from conception. * '''ఆగ్రహం, AgrahaM''' -n. --(1) anger; ire; --(2) determination; forceful determination; ---సత్యాగ్రహం = Gandhi’s phrase for non-violent, non-cooperation by forceful determination. * '''ఆగాకర, AgAkara''' -n. --balsam pear; [bot.] Momordica diocia; this means the male and female species are distinctly separate plants; --- ఆగాకర = ఆకు + కాకర; * '''ఆగు, Agu''' -inter. --halt!; -v. i. --halt; stop; break a journey; * '''ఆగ్నేయం, AgnEyaM''' -n. --south-east; * '''ఆఘమేఘాల మీద, AghamEghAla mIda''' -adv. --very quickly; * '''ఆచంద్రతారార్కం, AcaMdratArArkaM''' -ph. --as long as the moon and the stars shine; for a very long time; forever; * '''ఆచరణ, AcaraNa''' -n. --practice; use; ---ఆచరణలో పెట్టు = put in practice. * '''ఆచరణీయం, AcharaNIyaM''' -adj. --practical; fit to be implemented; fit to be observed; * '''ఆచారం, AcAraM''' -n. --custom; tradition; practice; fashion; * '''ఆచార్య, AcArya''' -n. --(1) a teacher who imparts skills; a professor; a guru; శిష్యులకు ఉపదేశించుటకొరకు వివిధశాస్త్రవిషయములు సంగ్రహించువాడు; ఉదా. శంకరాచార్యులు; (2) a man of good principles; A caste title borne by the Vaishnavite Brahmins, the men of the blacksmith and goldsmith castes; కుల ఆచారాన్ని (profession) పాటించే ఆదర్శప్రాయుడు అనే అర్థంలో కంసాలి, కమ్మరి, వడ్రంగి, వంటవాడు, పూజారి, వేదగురువు, మాధ్వుడు, శ్రీవైష్ణవుడు, మొదలగు వారిని ఆచారి, ఆచార్య అనవచ్చు. (3) 'ఆచార్యా' అనే స్త్రీలింగ పదానికి అర్థం 'వేదవ్యాఖ్యానము చేసెడు ఆఁడుది.' వేదమంత్రాలకు అర్థాలు చెప్పే విదుషీమణి అని మూలార్థం. అది క్రమంగా ఈనాటికి ఏ విధంగా మారిందో చూడండి: -- అచరణ యోగ్యమైన నడవడి కలవాడు; -- అధ్యాపకుడు = a teacher who gives information; -- ఉపాధ్యాయ = a teacher imparts knowledge with information; -- పండిత = a teacher who can give deep insight into a subject; -- ద్రష్ట = a teacher who is a visionary; * '''ఆచ్ఛాదనం, AcchAdanaM''' -n. --covering; lid; cloak; * '''ఆచూకీ, AcUkI''' -n. --clue; detection; following up on clues; whereabouts; * '''ఆచూకీదార్, AcUkIdAr''' -n. --detective; * '''ఆజన్మ, Ajanma''' -adj. --from birth; * '''ఆజ్యం, AjyaM''' -n. --ghee; clarified butter; * '''ఆజ్ఞ, Aj~na''' -n. --order; command; * '''ఆట, ATa''' -n. --(1) game; --(2) show; play; --(3) victory in a card game; see also బేస్తు; కుందేలు; ---మొదటాట = first show. ---ఆటకట్టు = checkmate in chess. * '''ఆటగత్తె, ATagatte''' -n. f. --sportswoman; player; * '''ఆటగాడు, ATagADu''' -n. m. --sportsman; player; * '''ఆటబొమ్మ, ATabomma''' -n. --toy; play thing; * '''ఆటలమ్మ, ATalamma''' -n. --chicken pox; [med.] Varicella Zoster; see also వేపపువ్వు; * '''ఆటు, ATu''' -adj. --be sufficient; last long; fill the needs of many; -n. --ebb; "going down" of sea level; * '''ఆటుపోట్లు, ATupOTlu''' -n. --ebb and tide; ebb and flow; * '''ఆడంగులు, ADaMgulu''' -n. pl. --women folk; * '''ఆడంబరం, ADaMbaraM''' -n. --pomp; grandeur; abortive display; * '''ఆడ, ADa''' -adj. --female; woman's; * '''ఆడకూతురు, AdakUturu''' -n. --young girl; female child; woman; * '''ఆడారి, ADAri''' -adj. --womanish; girlish; a male behaving like a female; * '''ఆడించు, ADiMcu''' -v. t. --to cause something to move, play, dance etc. * '''ఆడు, ADu''' -adj. --female; woman; -v. i. --(1) play; --(2) do; --(3) perform; --(4) dance; -suff. --to indicate "say" or "tell" ---కొనియాడు = praise. ---తెగనాడు = criticize. --indicates movement; ---ఆట్లాడు = play a game. ---అల్లాడు = flutter. --indicates doing some work; ---నీళ్లాడు = deliver a child; (lit.) take a bath after a delivery. ---పెండ్లాడు = get married. ---పోరాడు = fight. ---వేటాడు = hunt. * '''ఆణి, ANi''' -adj. --spherical; round; smooth; globular; -n. --cotter pin; peg; linch-pin; * '''ఆణిగుచ్ఛం, ANigucchaM''' -n. --[astron.] globular cluster; one of small spherical galaxies outside the Milky Way; * '''ఆణిముత్యం, ANimutyaM''' -n. --round, smooth pearl; fault-less pearl; In reality, fault-less natural pearls are slightly oval in shape; artificial peals are smooth and round; -- స్వాతి నక్షత్రానికి మరో పేరు ఆణి .చంద్రుడు స్వాతి నక్షత్రంలో ఉన్న రోజున వర్షం వచ్చి ఆ వర్షపు చినుకు ముత్యపు చిప్ప లో పడితే అట్ల తయారయ్యేదాన్ని ఆణిముత్యము అంటారు. * '''ఆతతాయి, AtatAyi''' -n. --villain; killer; criminal; desperado; * '''ఆత్మ, Atma''' -adj., pref. --self; auto; -n. -- (1) soul; Inner Self; Indweller; embodied soul; (2) awareness; consciousness; (3) the spiritual life principle of the Universe; -- శరీరం కంటె భిన్నమై, శాశ్వతత్వం కలిగినదనే ఒక భావన; ‘నేను’ అనే భావన; సర్వావస్థల యందు అనుస్యూతంగా ఉండే తత్త్వం. -- ‘క్షేత్రజ్ఞ ఆత్మా పురుషః’ అని మూడు పర్యాయపదాలను అమరకోశం సూచిస్తున్నది. ఆత్మ, క్షేత్రజ్ఞుడు, పురుషుడు. ---జీవాత్మ = the soul of life forms; the indweller; the embodied soul; individual soul; జన్మ పరంపరలలో కొనసాగేది, నాశనం లేనిది అయినడి; ---పరమాత్మ = the other soul; Cosmic soul; God; ---మహాత్మ = the great soul. * '''ఆత్మక, Atmaka''' -suff. --consisting of; the nature of; ---చారిత్రాత్మక = historical. ---వివరణాత్మక = explanatory. ---సందేశాత్మక = having a message to convey. * '''ఆత్మకథ, Atmakatha''' -n. --autobiography; one’s own life story; * '''ఆత్మగమ, Atmagama''' %e2t -adj. --automatic; * '''ఆత్మగౌరవం, AtmagauravaM''' -n. --self-respect; * '''ఆత్మచల, Atmacala''' %e2t -adj. --automatic; * '''ఆత్మనాశక, AtmanASaka''' -adj. --self-destructive; * '''ఆత్మనేపదం, AtmanEpadaM''' -n. --a grammatical construct that ends with the suffix కొను; ---రాసుకొను = write for oneself. ---చదువుకొను = read for oneself; study. --- (ant.) పరస్మైపదము; * ఆత్మపరిశీలన, AtmapariSIlana - n. -- introspection; -- మన ఆలోచనలను మనం వడగట్టి చూసుకోవడం; * '''ఆత్మప్రదక్షిణ, AtmapradakshiNa''' -n. --rotation about oneself; circumambulation; * '''ఆత్మప్రక్షాళనం, AtmaprakshALanaM''' -n. --self-cleansing; soul searching; * '''ఆత్మబంధువు, AtmabaMdhuvu''' -n. --close relative; * '''ఆత్మభ్రమణం, AtmabhramaNaM''' -n. --rotation about oneself; spin; * '''ఆత్మన్యూనతాశంక, AtmanyUnatASaMka''' -ph. --inferiority complex; self-doubt; putting down oneself; -- మన శక్తియుక్తులను మనమే తక్కువగా అంచనా వేసుకుని క్రుంగిపోవడం; * '''ఆత్మసంతృప్తి, AtmasaMtrRpti''' -n. --self-satisfaction; * '''ఆత్మసంయమనం, AtmasaMyamanaM''' -n. --self-control; * '''ఆత్మసాక్షి, AtmasAkshi''' - n. --conscience; * '''ఆత్మస్తుతి, Atmastuti''' -n. --self-aggrandizement; egotism; ---ఆత్మస్తుతి పరనింద మంచివి కావు = self-aggrandizement and blaming others are not good. * '''ఆత్మ స్థైర్యం; Atma sthairyaM''' - n. -- panache; flamboyant confidence of style or manner; * '''ఆత్మహంత, AtmahaMta''' - n. m. -- suicide victim; * '''ఆత్మహత్య, Atmahatya''' - n. -- suicide; * '''ఆత్మాభిమానం, AtmAbhimAnaM''' -n. --self-respect; * ఆత్మార్థకం, AtmaarrthakaM - n. -- a verb form describing an action done for one-self; see also ప్రేరణార్థకం; -- తన కోసమే చేసేది; ఉదా: చదువుకొను; * '''ఆత్మాశ్రయత్వం, AtmASrayatvaM''' - n. -- subjectivity; * '''ఆతిథ్యం, AtithyaM''' -n. --hospitality; * '''ఆత్రుత, Atruta''' -n. --anxiety; anxiety to do something good; (rel.) ఆరాటం; ---మా అమ్మాయికి పెండ్లి చెయ్యాలని ఆత్రుతగా వుంది = we are anxious to get our daughter married. * '''ఆద, Ada''' -n. --grief; care; * '''ఆదమరచి, Adamaraci''' -adv. --without a care or grief; happily; soundly; * '''ఆదరణ, AdaraNa''' -n. --respect; regard; * '''ఆదరువు, Adaruvu''' -n. --(1) support; prop; help; assist; --(2) side dish to eat with main course; * '''ఆదర్శం, AdarSaM''' -n. --noble example; model; exemplar; * ఆద్యంతం, AdyaMtaM - n. -- all; total; * '''ఆద్యక్షర సామ్యం, Adyakshara sAmyaM''' -n. --alliteration; a figure of speech involving the repetition of the first letter in several words in a sentence; * '''ఆదా, AdA''' -n. --saving; economy; * '''ఆదాయం, AdAyaM''' -n. --income; (ant.) వ్యయం; * '''ఆది, Adi''' -adj. --beginning; first; earliest; [Gr.] protos; (ant.) అంతం; ---అనాది = ancient; (lit.) one without a beginning. -- 'ఆది' అనే సంస్కృత పదాన్ని నామవాచక పదానికి ముందు వాడినపుడు 'మొదటి' అనే అర్థాన్ని ఇస్తుంది. ఉదా: ఆదిదేవుడు, ఆదిగురువు, ఆదిలక్ష్మి; -- 'ఆది' అనే సంస్కృత పదాన్ని నామవాచక పదానికి తరువాత వాడినపుడు ఇతర అర్ధాలనిస్తుంది: (1) మొదలుగా (et caetera); ఉదా: దానధర్మాదికములు; (2) సహితము, సయితము, కూడ (so on); ఉదా: ఇంద్రాది దేవతలు ---ఉత్తరాది అంటే ఉత్తర దిశతో పాటు దానికి అటూ ఇటూ (అనగా ఈశాన్యం, వాయవ్య దిశలలో) వుండే ప్రాంతాలు కూడా కలిపి అని అనుకోవచ్చు. --- దక్షిణాది అంటే దక్షిణ దిశతో పాటు దానికి అటూ ఇటూ (అనగా ఆగ్నేయం, నైరుతి దిశలలో) వుండే ప్రాంతాలు కూడా కలిపి అని అనుకోవచ్చు. -n. --prototype; sample; measurements given at the beginning of the manufacture of goods that are meant to be worn such as clothes and jewels; * '''ఆదికిముందు, AdikimuMdu''' -ph. --at the very beginning; (lit.) before the earliest; * '''ఆదిజంతువులు, AdijaMtuvulu''' -n. --protozoa; (lit.) the first animals; * '''ఆదిజ్వాల, AdijvAla''' -n. --primeval fireball; the ball of radiation that is believed to be the beginning of the universe; * '''ఆదిజీవి, AdijIvi''' -n. --protozoa; (ety.) protos = ఆది, zoa = జీవి; * '''ఆదిత్యం, AdityaM''' -n. --the original radiation; (lit.) తేజస్సుతో ప్రకాశించు సత్యస్వరూపం; * '''ఆదిత్యుడు, AdityuDu''' -n. --the Sun; * '''ఆదిత్యులు, Adityulu''' -n. pl. --the 12 children of Aditi, the wife of Kashyapa; -- దేవతలు కాశ్యప ముని మరియు దక్షుని 2వ కుమార్తె అదితి (దితి కంటే చిన్నది) యొక్క సంతానం. -- దైత్యులు (daityulu) are the children of Diti, a wife of Kashyapa; దైత్యులు దెవతల యొక్క దాయాదులు. * '''ఆదిపదార్థం, AdipadArdhaM''' -n. --protoplasm; (lit.) the first matter; * '''ఆదివారం, AdivAraM''' -n. --Sunday; (lit.) first day of the week; * '''ఆద్యులు, Adyulu''' -n. pl. --founders; founding fathers; pioneers; * '''ఆదేశం, AdESaM''' -n. --(1) [comp.] instruction; command; --(2) [gram.] the act of substitution or replacement of a new syllable in the place of an existing syllable; a substitute; one inserted in the place of another; -- ఆదేశం అనగా ఒక వర్ణం లేదా అక్షరం పూర్తిగా తొలగిపోయి, దాని స్థానంలో మరో వర్ణం ప్రత్యామ్నాయంగా రావడం. ఈ ప్రక్రియలో పాత వర్ణానికి ఎలాంటి భాగస్వామ్యం ఉండదు; అది నశించి, కొత్త వర్ణం మాత్రమే నిలుస్తుంది. ఉదాహరణకు, ఇ + అ కలిసినప్పుడు య ఏర్పడితే, ఇ మరియు అ రెండూ కనిపించకుండా పోయి య మాత్రమే మిగులుతుంది. అందువల్ల దీనిని ఆదేశంగా పరిగణిస్తారు. ఉదాహరణ: (సరళాదేశ సంధి) పూచెన్ + కలువలు = పూచెన్ + గలువలు.ఇక్కడ 'క' అనే అక్షరం పోయి, దాని స్థానంలో 'గ' అనే కొత్త అక్షరం శత్రువులా వచ్చి చేరింది. -- ఏకాదేశం అనగా రెండు వర్ణాలు పరస్పరం కలసి, వాటి సమ్మేళన ఫలితంగా ఒకే వర్ణంగా మారడం. ఇందులో ఏ వర్ణమూ పూర్తిగా నశించదు; రెండింటి స్వరస్వభావం కలసి ఒక కొత్త రూపాన్ని తీసుకుంటుంది. దీర్ఘ స్వర సంధులలో ఇది స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. అ + అ కలిసినప్పుడు ఆ, ఇ + ఇ కలిసినప్పుడు ఈ, ఉ + ఉ కలిసినప్పుడు ఊ ఏర్పడతాయి. ఇక్కడ ఏర్పడే దీర్ఘ స్వరం రెండు సమాన స్వరాల కలయిక ఫలితమే కావడంతో, దీనిని ఆదేశంగా కాక ఏకాదేశంగా పిలుస్తారు. ఉదాహరణ: (సవర్ణదీర్ఘ సంధి) రామ + ఆలయము = రామ (మ్ + అ) + ఆలయము. ఇక్కడ 'అ' మరియు 'ఆ' అనే రెండు అచ్చులు కలిసిపోయి, వాటి స్థానంలో ఒక్క 'ఆ' (దీర్ఘం) మాత్రమే నిలుస్తుంది. ఫలితం: రామాలయము. * '''ఆదొండ, AdoMDa''' -n. --Ceylon caper, Indian caper; [bot.] ''Capparis zeylanica'' of the Capparaceae family; -- a climbing shrub common in the forests of the Indian subcontinent, Indo-China, China, and Malesia; -- ఆకు + దొండ; పాలకి; * '''ఆధారం, AdhAraM''' -n. --(1) support; prop; --(2) basis; evidence; --(3) base; * '''ఆధారపడు, AdhArapaDu''' -v.i. --depend; * '''ఆధ్యాత్మిక, AdhyAtmika''' -adj. --subjective; -- ఆత్మవలనఁ గలిగినది; మనస్సుకు, శరీరమునకు సంబంధించినది. మనస్సు శరీరముల వలన కలుగు సుఖదుఃఖాదులు; తన బుద్ధి, ఆత్మ, శరీరం ల వల్ల తనకే ఏర్పడే కష్టాలు; ఆధి ఆత్మిక బాధలు. -- అధి + ఆత్మిక = ఆధ్యాత్మిక; వృద్ధి వచ్చి అ ఆ గా మారింది; ఆత్మను అధికరించినది = అంటే ఆత్మకు సంబంధించినది; ఆత్మజ్ఞానం పొందించే విద్య ఆధ్యాత్మిక విద్య; * '''ఆధిభౌతిక, Adhibhautika''' -adj. --physical; phenomenal; materialistic; having to do with the physical world; -- వ్యాఘ్రసర్పాదుల ద్వారా కలుగు కష్టములు, దుఃఖములు; బయటి జీవుల వల్ల అంటే మృగాలు, పక్షులు, ఇతర మనుష్యుల వల్ల వచ్చే కష్టాలు; * '''ఆధిదైవిక, Adhidaivika''' -adj. --godly; spiritual; one having to do with the heavenly world; godsent; దైవము వలనఁ గలిగినది; --విపరీతమైన ఎండ, గాలి, అతి వృష్టి, అనావృష్టి, కలరా, మశూచి, కరోనా వంటి — మనతో సంబంధం లేకుండా వచ్చిన కష్టాలు; * '''ఆధునిక, Adhunika''' -adj. --modern; mod; trendy; * '''ఆధునికీకరణం, AdhunikIkaraNaM''' -n. --modernization; * '''ఆనందం, AnaMdaM''' -n. --happiness; elation; pleasure; * '''ఆన, Ana''' -n. --(1) oath; adjuration; --(2) intake; input; * '''ఆనక, Anaka''' -adv. --later; * '''ఆనకట్ట, AnakaTTa''' -n. --weir; a wall across a river to hold water up to a level; when water exceeds a specified level, it spills over the structure; A barrage is a weir with gates to regulate the height of the impounded water; a dam is a waterproof structure, usually built in a river valley to create a large reservoir and water is released through special structures called spillways; * '''ఆననం, AnanaM''' -n. --face; (rel.) ఆసనం; * '''ఆనప, Anapa''' -n. --bottle gourd; opo squash; [bot.] ''Lagenaria leucantha''; ''Lagenaria vulgaris''; ''L. siceraria''; ''Cucurbita lagenaria''; -- సొరకాయ; * '''ఆనవాయితీ, AnavAyitI''' -n. --tradition; custom; -- అను+ఆయత్త = అనుసరించినది, ఆధారపడినది, ఆధీనమైనది. అన్వాయాతి - ప్రథమపురుష ఏకవచనం. "దాని నుండి వచ్చినది" అన్న అర్థంలో వాడుతారు. సంప్రదాయం అన్నది మన పూర్వీకుల ఆచారాలను అనుసరించి వచ్చేది కాబట్టి, అన్వాయాతి అన్నది తెలుగులో ఆనవాయతీ అని రాయడం, దాన్ని పూర్వీకుల పద్ధతి అన్న అర్థంలో వాడటం మనకు ఒక ఆనవాయితీ అయిపోయింది. * '''ఆనవాలు, AnavAlu''' -n. --token; sign; mark; keepsake; memento; * '''ఆనికాయ, AnikAya''' -n. -- corn; a hardened growth in the sole; (rel.) a callous is hardened skin, in hand or foot, caused by constant friction such as the holding of a pen. * '''ఆను, Anu''' -adj. --lean; touch; -v. i. --touch; lean; * '''ఆనుకర్ర, Anukarra''' -n. --crutch; gadget used to support one's weight when the legs are injured; * '''ఆనురాట, AnurATa''' -n. --prop; the pole used to support a structure’s weight; * '''ఆనుషంగికంగా, AnushaMgikaMgA''' -adv. --incidentally; casually; * '''ఆపద్బాంధవుడు, ApadbAdhavuDu''' -n. m. --a friend in need; * '''ఆపద్ధర్మము, Apaddharmamu''' -n. --a procedure not usually allowable, but which can be adopted in times of pressing need or great danger; * '''ఆపాదమస్తకం, ApAdamastakaM''' -adv. --from head to toe; * '''ఆపు, Apu''' -v.t. --stop; cease; arrest; hold; restrain; check; * '''ఆపేక్ష, ApEksha''' -n. --affection; love; liking; * '''ఆపోక, ApOka''' -n. --satisfaction; fulfillment; * ఆపోసనం, ApOsanaM - n. -- ఆపః అంటే నీళ్ళు. అశనం అంటే ఆహారం. నీళ్ళు ఆహారం గా గ్రహించడం ఆపోశనం. భోజన సమయం లో విస్తరిలోని అన్నాన్ని గాయత్రీ మంత్రంతో నీళ్ళు చల్లి సంప్రోక్షణ (శుద్ధి) చేసి, పరిషేచనం చేసి (కొద్ది నీళ్ళు వలయంగా విస్తరి చుట్టూ పోసి), ఉద్ధరిణెడు నీళ్ళు అరచేతిలో వేసికొని నోటిలో పోసుకొంటారు. ఇది ఆపోశనం. దీని తర్వాత ప్రాణాహుతులు ఉదరంలోని వైశ్వానరాగ్నికి సమర్పిస్తారు. తదనంతరం భోజనం చేస్తారు. చివరలో ఉత్తరాపోశనం (ఉత్తర + ఆపోశనం) అమృతమస్తు అంటూ ఉద్ధరిణెడు నీళ్ళు గ్రహిస్తారు. * '''ఆఫీసు, AfIsu''' -n. --office; * '''ఆబ, Aba''' -n. --greed; greed for food; eating beyond capability; * '''ఆబోతు, AbOtu''' -n. -- male off-spring of a cow used exclusively as a stud bull; -- అచ్చోసిన ఆంబోతు = branded bull; ఒకప్పుడు గ్రామాల్లో గోసంపద బాగా ఉన్న కాలంలో ఎవరైనా మోతుబరి రైతు తన మంద లోని ఆరోగ్యకరమైన, బలిష్టమైన, యుక్తవయసులో ఉన్న కోడె గిత్తను ఒక దానిని గ్రామంలో జరిగే ఏదైనా ఉత్సవ సమయంలో మొక్కుబడి చెల్లింపుగా దేవుని పేరు మీద వదిలివేసేవారు. ఆ సందర్భంగా దాని ఒంటి మీద బాగా కాల్చిన ఇనుప అచ్చుతో శంఖ చక్రాల ముద్ర వేసేవారు, అది దేవుని పేరు మీద ఊరి మీద విడిచిపెట్టిన ఆంబోతు అని తెలియడానికి. అప్పటినుంచి ఇక ఆ ఆంబోతుతో దున్నించడం, బండి కట్టడం వంటి ఎటువంటి పని చేయించడం ఉండదు. ఆ ఆంబోతు ఆ ఊర్లో గానీ, ఆ చుట్టూ పరిసర పంటచేలల్లో గానీ తన ఇష్టానుసారం తిరగవచ్చు, మేయవచ్చు దానిని ఎవరూ ఏమీ అనరు. అలా ఆ ఆంబోతు ఆ ఊర్లో యథేచ్ఛగా బ్రతుకుతూంటుంది. ఈ సంప్రదాయం వెనుక గల అసలు ప్రయోజనం ఏంటంటే ఊరివారందరి చేతా ఉమ్మడిగా పోషింపబడే ఆ ఆంబోతు ఆ ఊర్లోని ఆవులన్నిటితోనూ జతకట్టి ఆ ఊర్లో తరువాత పుట్టబోయే ఒక మంచి ఆరోగ్యకరమైన మందకు కారణం అవుతుంది అన్నమాట. తెలుగునాట ఓ సామెత ఉంది. అదే ‘అచ్చోసిన ఆబోతులా తిరుగుతున్నాడని’ అంటూ ఉంటారు. పనీపాటా, భయమూ లేకుండా ఊరి మీద పడి ఆవారాగా తిరిగే వారిని అలా వ్యవహరిస్తుంటారు; * '''ఆభరణం, AbharaNaM''' -n. --ornament; jewel; * '''ఆభాణకం, aabhaaNakaM''' - n. -- a saying; -- సామెత; లోకోక్తి; జనప్రవాదం; * '''ఆభాసం, AbhAsaM''' -n. --fallacy; apparent; one that appears true though it is not true; -- సత్యాభాస = one that is not true, but makes you think it is true; -- రసాభాస = రసం కానిది రసంగా కనబడడం; -- విరోధాభాస అలంకారం = విరోధం లేకపోయినా విరోధం ఉన్నట్టు కనబడడం; * '''ఆభిజాత్యం, AbhijAtyaM''' -n. --lineage; the nobility of birth; * '''ఆభిదానికుడు, AbhidAnikuDu''' - n. -- lexicographer; compiler of a dictionary; * '''ఆభూతి, AbhUti''' - n. -- capacity; ability; * '''ఆమంద్రణము, AmaMdraNamu''' - n. -- the volume of a sound; the loudness of a sound; * '''ఆమడ, AmaDa''' - n. -- a measure of distance equal to 8 miles; -- 4 కోసులు; 1 యోజనం; * '''ఆమయావి, AmayAvi''' - n. -- patient; sick person; * '''ఆమలకం, amalakaM''' -n. -- a tree of the Emblica family; [bot.] ''Emblica officianalis;'' ''Phyllanthus emblica;'' ---పెద్దఉసిరి = ''Emblica officianalis''; ---రాచఉసిరి = ''Phyllanthus emblica;'' ---కరతలామలకం = as clear as a fruit in the hand; easy; obvious. * '''ఆమ్లం, AmlaM''' -n. --sour substance; acid; ---గాఢ ఆమ్లం = concentrated acid. ---త్రాణిక ఆమ్లం = strong acid. ---దుర్బల ఆమ్లం = weak acid. ---ప్రబల ఆమ్లం = strong acid. ---నిర్జల ఆమ్లం = concentrated acid. ---నిస్‌త్రాణిక ఆమ్లం = weak acid. ---సజల ఆమ్లం = diluted acid. * '''ఆమ్లజని, Amlajani''' -n. --Oxygen; (lit.) is the one that gave birth to an acid; this is a misnomer; not all acids contain oxygen; * '''ఆమ్లభాస్వరం, AmlabhAsvaraM''' -n. --phosphate; * '''ఆమ్లవేతసం, AmlavEtasaM''' -n. --Ruby dock; Bladder dock; [bot.] ''Rumex vesicarius'' of the Polygonaceae family; -- చుక్కకూర; పుల్లప్రభ; * '''ఆమ్లశీర్షం, AmlaSIrshaM''' -n. --[biochem.] acid end (of an amino acid); ఆమ్లఅంతం; * '''ఆమాత్రకం, AmAtrakaM''' -n. --[bot.] Spondias mangifera; * '''ఆమాశయము, AmASayamu''' - n. -- stomach; the place food is digested; * '''ఆమ్రాతకము, AmrAtakamu''' - n. -- wild mango; hog plum; [bot.] Spondias mongifera; * '''ఆముఖము, Amukhamu''' - n. -- prolog; preface; * '''ఆమిక, Amika''' -n. --egotism; boasting; * '''ఆముదం, AmudaM''' -n. --castor oil; oil extracted from the seeds of Palma christi; * '''ఆముదపు చెట్టు, Amudapu ceTTu''' -n. --castor tree; [bot.] ''Ricinus communis'' of the Euphorbiaceae family; ''Palma christi;'' * '''ఆమూలాగ్రం, AmUlAgraM''' -n. --comprehensive; (lit.) from the root to the tip; * '''ఆమె, Ame''' -pron. --she; that woman; * '''ఆమ్రేడితం, AmrEDitaM''' -n. --(1) [gram.] one that is repeated; the second word in a repeated sequence; -- ఒకే పదం అవ్యవధానంగా (టైం గ్యాప్ లేకుండా) పలికితే ఆ రెండవ దాన్ని ఆమ్రేడితము అంటారు. ఎక్కడెక్కడ, ఏమేమి, ఔరౌర, ఆహాహా మొదలైన వాటిలో ఒకే పదం రెండు సార్లు ప్రక్క ప్రక్కన వస్తూన్నది; --(2) train; * '''ఆమోదన, AmOdana''' -n. --agreement; expression of pleasure; * '''ఆమోదించు, AmOdiMcu''' - v. i. -- agree; concur; * '''ఆయకం, AyakaM''' - n. -- mortgage; pledge; * '''ఆయకట్టు, AyakaTTu''' -n. --irrigated area watered by a source such as a reservoir; -- ఒక గ్రామంలో గానీ, చెరువు కింద గానీ ఉన్న సాగు భూమి; (ety.) ఆదాయాన్ని తెచ్చిపెట్టే ఏర్పాటు; -- పారకం > పాకం > బాకం; * '''ఆయతనం, AyatanaM''' -n. -- (1) place; home; abode; temple; -- (2) volume; cubic content; -- (3) volume; loudness; * '''ఆయత్త, Ayatta''' -n. -- readiness; preparedness; * '''ఆయత్తపడు, AyattapaDu''' - v. i. -- to be ready; to be prepared;; * '''ఆయనం, AyanaM''' -n. --(1) path; position; --(2) six months; half-year; ---ఉత్తరాయనం = northward passage of the Sun after Dec. 22. ---దక్షిణాయనం = southward passage of the Sun after June 22. * '''ఆయన, Ayana''' -pron. --he; that man; (lit.) that brother; * '''ఆయమం, AyamaM''' -n. -- amplitude; length; extension; * '''ఆయాసం, AyAsaM''' -n. --fatigue; tiredness; * '''ఆయుధం, AyudhaM''' -n. --weapon; tool; instrument; * '''ఆయుర్దాయం, AyurdAyaM''' -n. --life span; * ఆయుర్వేదం, aayurvEdaM - n. -- ఆయుర్వేదం 3000 సంవత్సరాలకి ముందు భారతదేశంలో ఉద్భవించింది. ఆయుర్వేదం వాత, పిత్త, కఫ దోషాలను సమతుల్యం చేయడంపై దృష్టి పెడుతుంది. ఆయుర్వేదం ఔషధాలలో మూలికలు మరియు ఖనిజాలను ఉపయోగించడం ద్వారా శరీర సామర్థ్యాన్ని బలోపేతం చేయడంతో పాటు రోగనిరోధక శక్తిని మెరుగుపరచడంపై లక్ష్య పెడుతుంది. -- యునానీ గ్రీస్‌లో పుట్టింది. యునాని నాడి, మలం, మూత్రం, నాలుక, దృష్టి, స్పర్శ, రూపాలపై ఫలితాల కోసం ఎనిమిది రోగనిర్ధారణ పద్ధతులను ఉపయోగిస్తుంది. * '''ఆయువు, Ayuvu''' -n. --life span, * '''ఆయువుపట్టు, AyuvupaTTu''' -n. --a critical spot where a blow or bite can quickly kill; [idiom] jugular. '''ఆయుష్కర్మ, Ayushkarma''' - n. -- జుట్టు కత్తిరించుకోడాన్ని ఆయుష్కర్మ అంటారు. భారతీయ సంప్రదాయం ప్రకారం ఎప్పుడు పడితే అప్పుడు, ఎలా పడితే అలా పని చేయరాదు. ముందుగా గడ్డం, ఆపైన మీసం, ఆ తరువాత తలమీద ఉన్న జుట్టూ తీయించుకోవాలి. ఆపైన చేతి గోళ్లు, చివరగా కాలిగోళ్ళు తీయించుకోవాలి. ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ ఈ వరుసను అతిక్రమించరాదు. * '''ఆరంభించు, AraMbhiMcu''' -v. i. --start; commence; inaugurate (a task); * '''ఆరగాణి, AragANi''' -n. --catchment; basin; area; * '''ఆరడి, AraDi''' -v. t. --scorn; slight; afflict; disgrace; censure; blame; * '''ఆరబెట్టు, ArabeTTu''' -v. t. --air; let dry in the air; * '''ఆర్జవం, ArjavaM''' -n. --honesty; straightforwardness; * '''ఆర్మదా, ArmadA''' -n. --armada; a fleet of battleships; * '''ఆర్య, Arya''' -n. --nobleman; master; superior; * '''ఆర్య-దాస, Arya-dAsa''' -ph. --[Comp.] master * '''ఆర్యభట, AryabhaTa''' -n. -- (1) Aryabhata; the great Indian mathematician and astronomer who probably lived in 2742 BCE (not the 5th-6th centuries CE); -- షష్ట్యబ్దానాం షష్ఠిర్యదా వ్యతీతాస్త్రయశ్చ యుగపాదాః ।త్ర్యధికా వింశతిరబ్దాస్తదేహ మమ జన్మనోఽతీతాః।। కలియుగం 60 కి 6 రెట్ల ఏళ్లు గడిచిన సమయంలో నా వయస్సు 20 సంవత్సరాలు అని చెప్పుకున్నాడు. కలియుగం ప్రారంభం అయింది 3102BCE లో. కాబట్టి 2742BCE లో ఆర్య భటుని వయస్సు 20 ఏళ్లు. --ఈయన రచించిన ఆర్యభటీయం భారతదేశ ఉన్నతిని సూచిస్తుంది. ఆ రచన కనపడలేదు కానీ వరాహమిహార -భాస్కర-బ్రహ్మగుప్త గ్రంధాలలో ఆ సిద్ధాంతం గురించి రాసిపెట్టారు. -- (2) 1975 లో ప్రయోగించిన భారతదేశపు మొదటి ఉపగ్రహం ఆర్యభట; * '''ఆర్ర్ద, Ardra''' -n. --Betelgeuse and Alhena; One of the 27 groups of stars recognized by the Hindu calendar. Betelgeuse is about 650 light-years from the solar system; -- పగడపు రిక్క; కెంప చుక్క; * '''ఆర్ర్దత, Ardrata''' -n. --moisture; emotional sentiment; (lit.) wetness; * '''ఆరా, ArA''' -advl. suf. --fully; ---చెవులారా విన్నాను = I heard it fully with my ears; heard it clearly. ---చేతులారా చేసుకున్నాను = I did it fully with my hands. -voc. suf. pl. --Oh!; O!; ---అన్నలారా = O!, brothers! * '''ఆరాటం, ArATaM''' -n. --anxiety; anxiety for bad news; (rel.) ఆత్రుత; ---అబ్బాయి ఆరోగ్యం గురించి ఆరాటంగా వుంది = we are anxious about our boy's health. * '''ఆరాధన, ArAdhana''' -n. --worship; * '''ఆరామం, ArAmaM''' -n. --garden; park; grove; * '''ఆరిందా, AriMdA''' - n. -- a person who talks beyond his age and capability; * '''ఆర్జితం, ArjitaM''' -n. --acquired; earned; ---కష్టార్జితం = hard-earned. * '''ఆర్తి, Arti''' -n. --anxiety; dejection; * '''ఆర్థిక, Arthika''' -adj. --pref. financial; fiscal; economic; monetary; ---ఆర్థిక స్తోమత = financial capability; fiscal strength. * '''ఆర్థిక రంగం, Arthika raMgaM''' -n. --financial sector; * '''ఆరు, Aru''' -n. --six; -v. i. --dry; air; (lit.) open; (rel.) ఎండు = to dry in the sun; ---ఆరుబయట = in the open air. ---ఆరబెట్టు = let dry in the open air. * '''ఆరుచెట్టు, AruceTTu''' - n. -- Indian laburnum; [bot.] ''Cassia fistula'' L. of the Caesalpiniaceae family; * '''ఆరుద్ర పురుగు, Arudra purugu''' - n. -- Ladybirds; Ladybird beetles; Ladybugs; -- Spotless Ladybird; [bio.] ''Cycloneda sanguinea'' of the Coccinellidae family; this type is somewhat rare; -- Spotted Ladybird; [bio.] ''Coccinella septempunctata;'' this has seven black spots on a red shell; -- Striped Ladybirds; this rare variety has black stripes on a red shell; -- మే నెల చివరలో తొలకరి వానలకు ముందు ఇవి విపరీతంగా పుట్టుకొస్తాయి కనుక వీటిని May Bugs అని కూడా అంటారు. ఆరుద్ర కార్తె లో పుడతాయి కనుక వీటిని ఆరుద్ర పురుగులు అంటారు. -- [Sans.] ఇంద్రగోపములు; మఘవగోపములు; * '''ఆరున్నొక్కటి, ArunnokkaTi''' -n. --a euphemism for the number seven; this euphemism is used on auspicious occasions because the Telugu word for seven also means "cry"; * '''ఆర్యులు, Aryulu''' -n. pl. --Aryans; noblemen; *'''ఆరె చెట్టు, Are ceTTu''' - n. -- (1) Fire-flame bush; [bot.] ''Woodfordia fruticosa; Woodfordia floribunda; Lythrum fruticosum''of the Lythraceae family; -- ఆరె అనగొమ్మలు వేస్తూ పెరిగే అందమైన పొద మొక్క. దీని కొమ్మలు బాగా పక్కలకు విస్తరిస్తూ పెరుగుతాయి. సాధారణంగా ఆరె పొదలు మూడు నుంచి పది అడుగులకు మించి ఎత్తు పెరగవు. అయితే అక్కడక్కడా అనుకూల పరిస్థితులలో అరుదుగా ఇవి ఇరవై అడుగుల వరకూ కూడా ఎత్తు పెరుగుతాయి. ఉత్తర భారత దేశమంతటా సర్వసాధారణంగా, ప్రత్యేకించి హిమాలయాలలో విస్తారంగా కనిపించే ఆరె చెట్లు దక్షిణభారత దేశంలో మాత్రం చాలా అరుదుగా కనిపిస్తాయి. వేసవిలో నిండుగా పూసే అందమైన పుష్పాల కారణంగా ఆరె చెట్లను పూల తోటలలో పెంచుతున్నారు. -- (2) [bot.] ''Bauhinia racemosa'' of Caesalpiniaceae family; -- This resembles Butterfly Tree, [bot.] ''Bauhinia purpurea'', also known as కోవిదార; దేవ కాంచన; రక్త కాంచన; -- [Sans.] అశమాంతక; చాంద్రక; తాంర పత్రికా; వాలుకా పర్ణ; శ్వేత కాాంచన; * '''ఆరోగ్యం, ArOgyaM''' -n. --health; diseaseless state; --ఆరోగ్యమంటే “అరోగస్య భావః” అని అర్థం. “నాకేమీ లేదు” అనే అరోగభావనే “ఆరోగ్యం” అన్నమాట; న + రోగం = అరోగం = అరోగస్య భావం ఆరోగ్యం; Heal అయినప్పటి భావమే health. రోగం వచ్చి, ఆపై నయమైనప్పటి స్థితి హెల్త్ అవుతుంది; (ant.) అనారోగ్యం; * '''ఆరోగ్యదాయకం, ArOgyadAyakaM''' -n. --healthful; * '''ఆరోగ్యప్పాచ, ArOgyappaca''' -n. --Indian ginseng; [bot.] ''Trichopus zeylanicus;'' * '''ఆరోగ్యవంతం, ArOgyavaMtaM''' -n. --healthful; * '''ఆరోపణ, ArOpaNa''' -n. --(1) allegation; accusation; charge; --2) attribution; imputation; * '''ఆరోహకం, ArOhakaM''' -n. --vector; a carrier of a disease such as a mosquito; * '''ఆరోహణ, ArOhaNa''' -n. --ascent; (ant.) అవరోహణ; * '''ఆరోహణ క్రమం, ArohaNa kramaM''' -n. --ascending order; in Indian music this order is స, రి, గ, మ, ప, ద, ని; * '''ఆరోహించు, ArOhiMcu''' -v.t. --ascend; * '''ఆలకించు, AlakiMcu''' -v.i. --listen; * '''ఆలన, aalana''' - n. -- listening; paying attention to; -- ఆలన అంటే ఆలకించడం. పాలన అంటే సంరక్షించడం. * '''ఆలయం, AlayaM''' -n. --abode; ---హిమాలయం = abode of snow; the Himalayas. ---దేవాలయం = abode of God; temple. ---దత్తాలయం = (1) abode of data; computer store; computer memory; (2) database; * '''ఆలవాలము, aalavaalamu''' - n. -- (1) abode; place; (2) basin around the base of a plant to hold water; * '''ఆలస్యం, AlasyaM''' -n. --delay; late; procrastination; * '''ఆలాపన, AlApana''' -n. --[music] a preamble to a song, in Indian music; * '''ఆల్ఫాల్ఫా, AlphAlphA''' -n. --alfalfa plant; [bot.] Medicago sativa; * '''ఆలింగనం, AliMganaM''' -n. --embrace; * '''ఆలిచిప్ప, Alicippa''' -n. --(1) freshwater mussel; [biol.] Lamellidens marginalis; --(2) shell of a freshwater mussel; ---గంగాలిచిప్ప గుల్ల = back-water clam; Meretrix Deshayes; bay clam; Meretrix meretrix; * '''ఆలివ్, Aliv^''' -n. --olive; a small fruit that grows in the Mediterranian area; * '''ఆలు, Alu''' -n. --wife; woman; * '''ఆలుగడ్డ, AlugaDDa''' -n. --potato; see also బంగాళాదుంప; * '''ఆలుమగలు, Alumagalu''' -n. pl. --wife and husband; couple; * '''ఆలోకించు, AlOkiMcu''' -v. i. -- see; * '''ఆలోచన, AlOcana''' -n. -- thought; cogitation; * '''ఆళువు, ALuvu''' -suff. --a person having the said trait or property; ---ఈర్ష్యాళువు = jealous person. ---దయాళువు = kind person. ---ప్రేమాళువు = a person in love. ---శయ్యాళువు = a couch potato; an inactive person. * '''ఆళ్లు, ALlu''' -n. --a type of grain from a dry crop; [bot.] Paspalum scrobiculatum; * '''ఆవం, AvaM''' -n. --kiln; * '''ఆవ, Ava''' -n. --(1) mustard paste; --(2) mustard when used as an ingredient in cooking; * '''ఆవకాయ, AvakAya''' -n. -- (1) mango pickle; (2) any pickle when mustard is an ingredient; -- ఊరగాయ = pickle; any pickle whether or not mustard is an ingredient; -- పచ్చడి = chutney; a sauce that can stay fresh for a few days; * '''ఆవకూర, AvakUra''' - n. -- [bot.] ''Brassica campestris'' Linn.; the greens of Brassica c.; * '''ఆవపిండి, AvapiMDi''' -n. --pasty part of mango pickle; (lit.) mustard paste; * '''ఆవరణం, AvaraNaM''' -n. --enclosure; enclosed space; -suff. --sphere; used to define regions surrounding a celestial body such as a planet; ---జలావరణం = hydrosphere. ---తేజోవరణం = photosphere. ---దీప్త్యావరణం = photosphere. ---పర్యావరణం = environment. ---వర్ణావరణం = chromosphere. ---వాతావరణం = atmosphere. ---స్థిరావరణం = troposphere. * '''ఆవర్తం, AvartaM''' - n. - whirlpool; eddy; vortex; * '''ఆవర్తకం, AvartakaM''' -n. --(1) periodic; recurring; --(2) [music] complete తాళం or time measure; --- ఆవర్తక పట్టిక = the Periodic Table. * '''ఆవర్తత, Avartata''' - n. -- periodicity; * '''ఆవర్తనం, AvartanaM''' - n. -- (1) oscillation; -- (2) rotation; * '''ఆవర్తన కాలం, Avartana kAlaM''' -n. --[phy.] period; period of oscillation; * '''ఆవర్తన పట్టిక, Avartana paTTika''' -n. --[chem.] the periodic table; * '''ఆవర్తన సూత్రం, Avartana sUtraM''' -n. --[chem.] the periodic law; * '''ఆవర్ధనం, AvardhanaM''' - n. -- magnification; * '''ఆవర్జా, AvarjA''' - n. -- ledger; an account of individual transactions; (rel.) చిట్టా; * '''ఆవలింత, AvaliMta''' -n. --yawn; [med.] pandiculation; * '''ఆవశ్యకం, AvaSyakaM''' -n. --need; necessity; * '''ఆవశ్యకత, AvaSyakata''' -n. --necessity; * '''ఆవాలు, AvAlu''' -n. pl. --mustard seed; ---తెల్ల ఆవాలు = white mustard; [bot.] ''Brassica hirta''; ''Nuclea Cadamba'' of the Brssicaceae family; ---నల్ల ఆవాలు = black mustard; [bot.] ''Brassica nigra.'' ---పచ్చ ఆవాలు = oriental mustard; Indian mustard; [bot.] ''Brassica juncea''; ---సన్న ఆవాలు = same as black mustard; ---ఎర్ర ఆవాలు = same as Indian mustard; ---[Sans.] ఆసురీ; కృష్ణ సర్షప; తీక్షణ గంథా; సుముఖా; సుప్రశస్తా; శోఫహారీ; నిద్రాకరా; దాహకారీ; * '''ఆవిడ, AviDa''' -pron. --she; that lady; that woman; (lit.) that child; * '''ఆవిరి, Aviri''' -n. --(1) steam; --(2) vapor; * '''ఆవిష్కరణ, AvishkaraNa''' -n. --unveiling; inauguration; * '''ఆవిష్కరించు, AvishkariMcu''' -v. i. --display; announce; advertise; discover; * '''ఆవు, Avu''' -n. --cow; ---పాడి ఆవు = heifer; a cow that is giving milk. * '''ఆవృతం, AvRtaM''' -suff. --covered; ---మేఘావృతం = cloud-covered. * '''ఆవెత, Aveta''' -n. --feast; * '''ఆవేగం, AvEgaM''' -n. --[phy.] momentum; mass times velocity; * ఆవేశం, AvESaM -n. --(1) emotion; --(2) charge; electrical charge; * '''ఆశ, ASa''' -n. --desire; hope; (rel.) దురాశ; (ant.) నిరాశ; * '''ఆశపడు, AsapaDu''' -v. i. --to desire; to hope; * '''ఆశపెట్టు, AsapeTTu''' - v. t. -- tempt; * '''ఆశయం, ASayaM''' -n. --(1) goal; ambition; --(2) bag; bladder; ---గర్భాశయం = uterus. ---పిత్తాశయం = gall bladder. ---మూత్రాశయం = bladder, urinary bladder. * '''ఆశ్చర్యం, AScharyaM''' -n. --surprise; * '''ఆశ్చర్యార్థకం, AScharyArthakaM''' -n. --[gram.] exclamation; * '''ఆశ్యం, ASyaM''' - n. -- face; mouth; * '''ఆశ్రమం, ASramaM''' -n. --(1) ashram; spiritual retreat; --(2) a stage of life such as student, householder, hermit, or monk; * '''ఆశ్రయం, ASrayaM''' -n. --(1) home; --(2) support; prop; ---విమానాశ్రయం = airport. * '''ఆశ్రయించు, ASrayiMcu''' - v. i. -- To take refuge; to depend upon or have recourse to; to court; to follow; * '''ఆశాజనక, ASAjanaka''' -adj. --optimistic; sanguine; * '''ఆశాభంగం, ASAbhaMgaM''' -n. --dashed hopes; disappointment; ---ఆలసించిన ఆశాభంగం = delay means disappointment. * '''ఆశావహ, ASAvaha''' - adj. -- hopeful; * '''ఆశించు, AsiMcu''' -v. i. --expect; hope; * '''ఆశీర్వాదం, ASIrvAdaM''' -n. --blessing; benediction; * ఆశుకవిత్వం, AsukavitvaM - n. -- extempore poetry; -- ఆశువుగా అంటే అడగగానే అడిగిన విషయం మీద పద్యాలు చెప్పేవాడు ఆశుకవి; * '''ఆశ్రేష, ASrEsha''' -n. --the stars Delta, Epsilon, Eta, Rho, Zeta of the Hydra group; one of the 27 star groups (lunar mansions) of the Hindu calendar; also అసిలేరు రిక్క; ఆశ్లేష; * '''ఆషాఢభూతి, AshaaDhabhooti''' - n. -- అమాయకుడు లాగా కనిపిస్తూ ఉండే మోసగాణ్ణి ఆషాఢ భూతి అంటారు. -- ఆషాఢమే భూతిగా (= సంపదగా) కలవాడు; ఆషాఢం అంటే మోదుగ చెట్టు. వడుగు చేసినపుడు బ్రహ్మచారి కౌపీనం, ఆషాఢం (మోదుగ కర్ర) ధరించి, వేదాధ్యయనం చేయబోతాడు. సంధ్యావందనానికీ, తదనంతర అగ్ని కార్యం చేసేటప్పుడు అది తప్పక దగ్గర ఉండాలి; మోదుగ పుల్ల తప్ప మరేదీ అతడు కోరడు; ఎవరైనా నోట్లో వేలు పెడితే కొరకలేని వాడుగా నటిస్తూ ఉంటే వాణ్ణి "వీడు ఆషాఢ భూతి రా!" — అంటూ ఉంటారు. * '''ఆషామాషీగా, AshAmAshIgA''' - adv. -- casually; without deep thought; simple-mindedly; lightly; softly; -- పారశీకంలో హషాష్- hashāsh అంటే తేలికైన, హాస్యము, Joy, exultation, cheerfulness; lightness; soft అన్న అర్థాలున్నాయి. హషామ్+హష్+ఇ = హషామాషీ నుండే ఆషామాషీ వచ్చిందని ఊహించవచ్చు. (هشاش hashāsh); * '''ఆసవం, AsavaM''' -n. rum; alcoholic liquor made from sugarcane juice; --ద్రాక్షాసవం = wine; an alcoholic drink made from grape juice. * '''ఆసనం, AsanaM''' -n. --(1) seat; chair; --(2) yogic posture; --(3) rump; (rel.) పాయువు = anus; ---ఆసీనులు కండి = please sit down. ---శీర్షాసనం = a yogic posture involving standing on the head. * '''ఆసన్న, Asanna''' -adj. --adjacent; near; imminent; approximate; * '''ఆసన్న కోణం, Asanna kONaM''' -n. --adjacent angle; * '''ఆసరా, AsarA''' -n. -- support; prop; * '''ఆస్తరణము, aastaraNamu''' - n. -- a mat, rug, or pillow for sitting comfortably; * '''ఆస్తరావరణం, AstarAvaraNaM''' -n. --[meteor.] stratosphere; * '''ఆసామీ, AsAmI''' -n. --person; individual; character; * '''ఆసామీవారీ, AsAmIvArI''' -n. --roster; list ordered by name; * '''ఆస్థానం, AsthAnaM''' -n. -- royal court; assembly; court; - adj. -- belonging to the court; ---ఆస్థాన కవి = poet laureate. * '''ఆస్కారం, AskAraM''' -n. --scope; possibility; feasibility; * '''ఆస్వాదించు, AsvAdiMcu''' -v. i. --taste; drink; experience; * '''ఆసియా, AsiyA''' -n. --Asia; * '''ఆస్తి, Asti''' -n. --estate; assets; property; net worth; ---స్థిరాస్తి = real estate; immovable assets. ---చరాస్తి = liquid assets. * '''ఆస్తికత్వం, aastikatvaM''' - n. -- వేద ప్రామాణ్యం అంగీకరిస్తే ఆస్తికం, అంగీకరించక పొతే నాస్తికం. ఈ పదాలకు దేవుడు ఉన్నాడా-లేడా అన్న వాదంతో పని లేదు; -- లోకాయత, తంత్ర దర్శనాలు ఎప్పటికీ నాస్తికమే. మొదట్లో కపిల సాంఖ్య-యోగ, వైశేషిక దర్శనాలు కూడా నాస్తికమైనవే. కానీ కాలక్రమేణా వాటిని ఆస్తికంగా మార్పు చేసేరు. పూర్వ మీమాంస, అద్వైతాలు ఎప్పుడూ ఆస్తికమే. అయితే సాంఖ్య-యోగాలు, పూర్వ మీమాంస, అద్వైతం - ఈ మూడు పూర్తిగా భిన్న తత్త్వాలు; బౌద్ధ జైనాలు నాస్తికమైనవి. ఈ రెండూ రాజాదరణ పొంది బ్రాహ్మణుల కంటే క్షత్రియులకు పెద్ద పీట వేసేయి. అంతకు ముందుకూడా లోకాయత, తంత్రాలు నాస్తికమే అయినా రాజాదరణ పొందినవి కావు; * '''ఆస్తికుడు, AstikuDu''' - n. m. -- theist; A believer in a god, one who acknowledges the existence of God, in opposition to నాస్తికుడు an atheist; one who believes in the existence of God and another world: * '''ఆసీలపాక, AsIlapAka''' -n. --a roadside shed where license fees or taxes are collected; toll booth; * '''ఆసీలు, AsIlu''' -n. pl. --duty; toll; taxes; -- ప్రభుత్వ స్థలాలలో మౌలిక సదుపాయాలు ఏర్పాటు చేసి, ఆ సదుపాయాలను వాడుకొనే వారి నుండి కొంత సొమ్మును పన్ను రూపంలో వసూలు చేయడాన్ని ఆసీలు కట్టించుకోవడం అంటారు. ప్రభుత్వం వారు ఏర్పాటు చేసిన సదుపాయాలకు రోజువారీ వాడకం దారుల వద్ద నుండి పన్నును వసూలు చేసే బాధ్యతను వేలంపాట ద్వారా గుత్తేదారులకు (contractors) అప్పగిస్తారు. మార్కెట్లలో తాత్కాలికంగా దుకాణాలు పెట్టు కొనేవారి వద్ద ఈ గుత్తేదారుల వసూలు చేసే పన్ను ను ఆసీలు అంటారు. * '''ఆసు, Asu''' -n. --ace in a deck of cards; * '''ఆసుపత్రి, Asupatri''' -n. --hospital; clinic; nursing home; * '''ఆస్ట్రేలియా తుమ్మ, AsTrEliyA tumma''' -n. --Australian acacia; [bot.] ''Acacia auriculiformis;'' * '''ఆహారం, AhAraM''' -n. --food; nourishment; * '''ఆహారనాళం, AhAranALaM''' -n. --alimentary canal; * '''ఆహార్యం, AhAryaM''' -n. --costumes; makeup; * '''ఆహ్లాదం, AhlAdaM''' -n. --pleasure; delight; * '''ఆహ్వానం, AhvAnaM''' -n. --invitation; welcome; * '''ఆహ్వాన పత్రిక, AhvAna patrika''' - n. --invitation card for a wedding or a social function; * '''ఆహుతి, Ahuti''' -n. --sacrifice; a thing offered as food to fire; * '''ఆహూతులు, AhUtulu''' -n. --invited guests; (ant.) అనాహూతులు; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] b7dpf8m94akc2ytuyljuxmrrqca60p1 0 3018 39047 39013 2026-05-06T21:40:20Z Vemurione 1689 /* Part 2: ద - da */ 39047 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: దం- daM== <poem> దంచు, daMcu -v. t. --hull; pound; pestel; దంట, daMTa -n. --rival; competitor; దంటతనం, daMTatanaM -n. --rivalry; దంటు, daMTu -n. --stalk of a non-woody plant; దండం, daMDaM -n. --(1) stick; staff; beam; --(2) punishment; --(3) salutation; the act of joining two hands while praying, greeting, or offering respect; దండ, daMDa -n. --(1) garland; lei; --(2) wreath; --(3) chain; necklace; --(4) arm muscle; --(5) prop; support; దండకవిలె, daMDakavile %e2t -n. --archive, record book; register; దండయాత్ర, daMDayAtra -n. --(1) campaign; expedition; --(2) invasion; raid; (lit.) pilgrimage with sticks; this suggests that fighting a war was considered a sacred duty, a pilgrimage; దండించు, daMDiM -v. t. --(1) punish; (esp.) with a stick; --(2) [chem.] polymerize; the act of stringing together many monomers as a chain to create a polymer; (ety.) దండ conveys the concept of joining together; be they hands, flowers or monomers; దండిగా, daMDigA -adv. --plentifully; abundantly; దండీలు, daMDIlu -n. pl. --pushups; a type of physical exercise; దండు, daMDu -n. --swarm; group; gang; army; ---మిడతల దండు = swarm of locusts. ---కోతుల దండు = group of monkeys. -v. t. -- collect; beg; దండుగ, daMDuga -n. --waste; దండెం, daMDeM -n. --clothesline; rope or long rod usied as a clothesline; దండెత్తు, daMDettu -v. t. --invade; raid; attack; దండోరా, daMDOrA -n. --a public announcement; an announcement made by a person as he goes around the town beating a drum; దంతం, daMtaM -n. --(1) tooth; molar; --(2) tusk; --(3) ivory; దంతకాష్టం, daMtakAshTaM -n. --twig for cleaning teeth; toothbrush; దంతధావనం, daMtadhAvanaM -n. --cleaning one’s teeth; brushing of the teeth; దంతమార్జని, daMtamArjani -n. --toothbrush; దంతమూలీయ, daMtamUlIya -adj. --[phonetics] alveolar; Alveolar consonants are articulated with the tongue against or close to the superior alveolar ridge, which is called that because it contains the alveoli of the upper teeth; దంతవిశారద, daMtaviSArada -n. --dentist; దంతవైద్యుడు, daMtavaidyuDu -n. m. --dentist; దంతవిశారద is independent of the gender of the dentist; దంత ధావన చూర్ణం, daMta dhAvana cUrnaM -n. --toothpowder; దంత ధావన ఖమీరం, daMta dhAvana khamIraM -n. --toothpaste; దంత్య, daMtya -adj. --[phonetics] dental; దంత్యములు, daMtyamulu -n. pl. --[phonetics] dentals; sounds formed by placing the tip of the tongue against or near the upper front teeth; దంతాకార, daMtAkAra -adj. --[bot.] dentate; దంతి, daMti - n. --(1) elephant; --(2) a hill shrub; [bot.] ''Maytenus emarginata''; దంతెన, daMtena -n. --rake; a toothed implement to turn sod, grass, dirt, etc.; దంతోష్ఠ్యములు, daMtOshTyamulu -n. pl. --[phonetics] labio-dentals; the letter వ is an example; దంపసాగు, daMpasAgu -n. --wet cultivation; దంపు, daMpu -v. t. --pound; hull; pestel; దంపుడు, daMpuDu -adj. --pounded (as opposed to milled); hulled; ---దంపుడు బియ్యం = pounded (as opposed to milled) rice; hulled paddy. దంభ, daMbha -adj. --false; bogus; </poem> ==Part 2: ద - da== <poem> దక్కను, dakkanu -n. --the Deccan plateau; the highland comprising the southern triangular part of India; దక్కు, dakku -v. i. --be available; (2) accrue; దక్షత, dakshata -n. --skill; dexterity; ability; competency; acumen; efficiency; దక్షిణం, dakshiNaM -n. --(1) south; --(2) right-hand side; (note) The reason for this double meaning is that when you are facing East, the right side is south. దక్షిణ, dakshiNa -adj. --southern; right-hand side; dextro; dextral; right-handed; (ant.) వామ; ---దక్షిణ శిలువ = Southern Cross; a prominent constellation visible from the southern hemisphere. -n. --a fee offered to a priest after a religious rite; see also సంభావన; దక్షిణాయనాంతం, dakshiNAyanAMtam -n. --[astron.] winter solstice; the day on which the sun rises in the southernmost part of the sky before beginning the northward journey; December 22. This day has the shortest daylight in the northern hemisphere. దక్షిణావర్త, dakshiNAvarta -adj. --clockwise; (ant.) వామావర్త; దక్షిణోజు, dakshiNOju -n. --[chem.] dextrose; the right-handed sugar; this kind of naming is necessary if one wants to adhere to the Geneva convention in ending chemical names; according to this convention, the names of all sugars should end with the sound -ose; (ant.) వామోజు; దగ్గర, daggara -adj. --near; close; దగా, dagA -n. --deceit; fraud; దగాకోరు, dagAkOru -n. --deceitful person; (rel.) పేుకోరు; దగుల్భాజీ, dagulbhAjI - n. -- cheater; (ety.) [Farsi] దగల్ = cheat; బాజ్ = suffix for మంతుడు; దగ్గు, daggu -n. --cough; ---అనుత్పాదక దగ్గు = non-productive cough; a cough that does not produce phlem. ---పొడి దగ్గు = non-productive cough; a cough that does not produce phlem. దట్టంగా, daTTaMgA -adv. --densely; thickly; దట్టించు, daTTiMcu -v. t. --ram; cram; tamp; to load; దట్టి, daTTi -n. --cummerbund; a long piece of cloth used as a waistband; దడ, daDa -n. --fibrillation; tremor; agitation; shaking; దడదడ, daDadaDa -adj. --onomatopoeia for a fibrillating heart; దడి, daDi -n. --fence or screen made with twigs and leaves; దడిగోడ, daDigODa -n. --a wall constructed with twigs and sticks and then plastered with mud; దడ్డు, daDDu -adj. --naked; దత్తం, dattaM -n. --datum; given item; దత్తత, dattata -n. --adoption; దత్తాంశం, dattAMSaM -n. --datum; given item; measured item; (ety.) దత్త + అంశం; దత్తాంశలు, dattAMSalu -n. pl. --data; given or measured quantities; దత్తాంశనిధి, dattaMSanidhi -n. --database; దత్తాఖానా, dattAkhAnA -n. --data store; computer memory; దద్దమ్మ, daddamma -n. --incompetent person; fool; simpleton; useless fellow; దద్దళం, daddaLaM -n. -- (1) a small temple built in the shape of a canopy with four pillars or posts supporting it; (2) A flat-roofed house; దద్దురు, dadduru -n. --welt; spingles, a swelling of the skin as a result of insect bite or injury resulting from a beating; దనియాలు, daniyAlu -n. --coriander seed; దనుక, danuka -adv. --until; దన్ను, dannu -n. --support; prop; backing; దన్నుదారు, dannudAru -n. --supporter; backer; దప్పళం, dappaLaM -n. --a soup made of vegetables; దప్పిక, dappika -n. --thirst; దబదబ, dabadaba -adj. --onomatopoeia for the sound of banging on a door; దబ్బనం, dabbanaM -n. --bodkin; packing needle; fat, heavy-duty needle; -- దబ్బలం; కంఠాని కి పిడి ఉంటుంది కానీ "కన్ను" ఉండదు, కన్ను స్థానంలో చిన్న కొక్కెం ఉంటుంది; దబ్బపండు, dabbapaMDu -n. --citron; buff; [bot.] ''Citrus medica'' of the Rutaceae family; -- మాదీఫలం; వృక్ష ప్రపంచంలో డజన్ల కొద్దీ రకాల దబ్బ జాతి వృక్షాలున్నాయి. పలు సంకర జాతులూ రూపొందించబడ్డాయి. మాదీఫలం కూడా కొద్దిపాటి తేడాలతో ఇవే లక్షణాలు కలిగి ఉంటుంది. నోటి అరుచి (Anorexia), పైత్యం, ఆకలి లేమి, తల తిప్పట వంటి వాటికి అద్భుతంగా పనిచేసే 'మాదీఫల రసాయనం' అనే ఆయుర్వేద ఔషధం మాదీఫలాల రసంతోనే తయారు చేస్తారు. దబాయించు, dabAyiMcu -v. t. --(1) verbally browbeat, bully or domineer over; --(2) bluff; దఫా, daphA -n. --turn; instalment; time; occasion; దమననీతి, damananIti - n. - repression; divide and rule policy; దమ్మిడీ, dammiDI -n. --pie; a small copper coin of the British era with a value of 1/12th of an anna or 1/192nd of a rupee; దమ్ము, dammu -n. --(1) smoke; --(2) dare; --(3) holding the breath; --(4) puddling; wet plowing; plowing while there is water in the fields; --(5) mire; mud; slush; ---దమ్ముకొట్టి వస్తా = I’will come after a smoke. ---దమ్ములుంటే రా = I dare you to come. ---దమ్ము సాగు = wet cultivation. దయ, daya -n. --kindness; mercy; pity; piety; [ant.] నిర్దయ; దయచెయ్యండి, dayaceyyaMDi -inter. --please do; a sarcastic way of asking someone to leave; a subtle change in the tone of the voice makes the distinction between "come in" and "leave"; This is an example of what is called "శబ్దపల్లవం;" --- please come in = దయచేసి లోపలికి రాండి. ---please leave = దయచేసి వెళ్లండి. దయచేసి, dayacEsi -advbl particle. --please; if you may; దయ్యం, dayyaM -n. --ghost; poltergeist; fiend; దయ్యం పట్టింది, dayyaM paTTiMDi -ph. --possessed by a spirit; దయ, daya - n. -- kindness; the kindness one shows toward an acquaintance, a friend, or a relative; -- see also కరుణ = the kindness one shows toward a total stranger; దయాళువు, dayALuvu -n. --kind person; దరఖాస్తు, darakhAstu -n. --application; petition; memorandum; దర్పం, darpaM -n. --pride; arrogance; దర్పణం, darpaNaM -n. --mirror; దర్పణ బింబం, darpaNa biMbaM -n. --mirror image; దర్పణ సౌష్టవం, darpaNa saushTavaM -n. --mirror symmetry; దర్భ, darbha -n. --sacred grass used in rituals; [bot.] ''Poa cynosuroides;'' [Sans.] శర; -- హిందూ సాంప్రదాయాలలో చేసేటటువంటి ఎటువంటి కార్యక్రమానికైనా దర్భలు తప్పనిసరిగా వాడుతారు.అంతటి ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉన్న ఈ దర్భలను యాగాలు, హోమాలు, దేవతా ప్రతిష్టలకు, పిండ ప్రదానం చేసేటప్పుడు ఈ దర్భ లను వాడుతూ ఉంటారు; దర్శకత్వం, darSakatvaM -n. --direction (of a film, play, etc.); దర్శకుడు, darSakuDu -n. --director (of a film, play, etc.); one who shows the way; -- చూపించేవాడు; దర్శనాలు, darSanaalu - n. pl. -- formal theories; -- మన జ్ఞాన సంపద లో నిరూపించలేనిది శృతి. అది ప్రమాణం అని తీసుకుంటే మిగితావి తెలుస్తాయి తప్ప అది నిరూపించటం సాధ్యం కాదు. ఉదాహరణకు, ఆత్మ ఉన్నది అని తర్కం చెయ్యవచ్చు కానీ ఆత్మ అస్తిత్వాన్ని నిరూపించలేము. అది వేదాదుల నుండి ప్రమాణంగా తీసుకోవలసినదే. శృతి ప్రమాణంగా ఒప్పుకునేవి, ఒప్పోకోనివీ అనేక సంప్రదాయాలు ఉన్నవి. వీటన్నిటికీ అవి నమ్మిన సిద్ధాంతం ఒకటి ఉంటుంది. అనగా దర్శనం. ప్రతి దర్శనాన్నీ, ఆధునిక విజ్ఞాన దృష్టిలో "formal theory" అనవచ్చు. ఇవి "refutable" గా ఉంటాయి. అనగా, వీటిని తర్కించి, విభేదించి, ఖండించవచ్చును. ఉదాహరణకు, సృష్టికి మూలం ఏమిటి, జడ చైతన్యాల సంబంధం ఏమిటి, బంధ మోక్షాలు ఎలా కలుగుతాయి, వంటి విషయాలు అన్ని దర్శనాలు వాటి వాటి సిద్ధాంతం చేసి నిరూపించే ప్రయత్నం చేస్తాయి. ఇతర సంప్రదాయాల వారు వాటిని ఖండిస్తారు, వీరు నిరూపిస్తారు. ఆలా నిరూపించలేని దర్శనాలు కాలక్రమాన అనుయాయులు లేకుండా పోతాయి. ప్రస్తుతం ఎక్కువ ప్రచారంలో ఆరు దర్శనాలు ఉన్నాయి. వాటిని షడ్దర్శనాలు అంటారు. దర్శని, darSani -n. --the instrument that is showing; -- చూపించేది; చూపించే పనిముట్టు; -- telescope = దూర దర్శని; దర్శిని, darSini -n. --the item being seen; -- చూసేది; దర్జా, darjA -n. --status; good living; pompousness; display of status; దర్బారు, darbAru -n. --audience chamber of kings; దర్యాప్తు, daryAptu -n. --investigation; examination; దరి, dari -n. --shore; bound; limit; దరిద్రం, daridraM -n. --poverty; dire poverty; -- (rel.) బీదరికం; పేదరికం; [ant.] ఐశ్వర్యం; దరిదాపు, daridApu -n. --nearness; proximity; దరిమిలా, darimilA -adv. --later; afterwards; subsequently; consequently; -- (ety.) పారశీకంలో దర్- అన్నది సప్తమీ విభక్తిని తెలిపే పూర్వప్రత్యయము (preposition). దాని అర్థం -అందు, -లోన. మియాన్- అంటే మధ్య, middle. దర్-మియాన్ అంటే మధ్యలో; ఏ కారణం చేతనో దర్-మియాన్ అన్నపదం తెలుగులో దర్-మిలా(న్) గా మారిపోయింది. అంతే కాక, ఆమధ్య కాలంలో అన్న అర్థం నుండి తదుపరి, పర్యవసానంగా అన్న అర్థవిపరిణామం కూడా జరిగింది; దర్వి, darvi -n. --spoon; ladle; దర్జీ, darjI -n. --tailor; దల, dala -suff. --near; direction; in the state of; ---దిగుదల = downward; downstream. ---వాలుదల = slope. ---ఎగుదల = upward; upstream. ---మోపుదల = weight. ---కూడుదల = cooperation; help. దళం, daLaM -n. --(1) petal; leaf; cluster of leaves; --(2) army; contingent; దళవాయి, daLavAyi -n. --commander; దళసరి, daLasari -n. --thickness; దళిత, daLita -adj. -- downtrodden; depressed; దళితవర్గం, daLitavargaM -n. -- downtrodden caste; untouchable caste; scheduled caste; -- M. K. Gandhi used the term హరిజనులు to refer to this group; Some objected to this term claiming that it has a Hindu flavor and coined the new term; దవట, davaTa - n. -- campfire; -- చలిమంట; దవనం, davanaM -n. --souther wood; fragrant herb; [bot.] ''Artemesia vulgaris; Artemesia silversiana; Artemesia persica''; all of the Compositae (sunflower) family; దవ్వ, davva -n. --pith; medulla; the central soft part of plants such as banana; same as దూట; దవాఖానా, davAkhAnA -n. --drug store; pharmacy; (lit.) a store of medicine; దశ, daSa -adj. --ten; -n. --(1) stage; phase; --(2) state; condition; --(3) reign of a planet in astrology; దశమంతుడు, daSamaMtudu - n. -- lucky fellow; a person whose 'stars' are in proper places; --- దశమంతుడికి దిశ దోషాలు ఉండవు = [idiom] A lucky fellow doesn't have to worry about bad omens. దశమ, daSama -adj. --tenth; దశమగ్రహం, daSamagrahaM -n. --[idiom] a derogatory term for a son-in-law, as in జామాతా దశమగ్రహః; (lit.) the tenth planet; (exp.) just as the planets control our fate, so does a son-in-law; దశమి, daSami -n. --the tenth day of the lunar half-month; దశాంశ, daSAMSa -adj. --[math.] decimal; to the base ten; ---దశాంశ అంకగణితం = decimal arithmetic. ---దశాంశ పద్ధతి = the decimal system. ---దశాంశ బిందువు = decimal point. ---దశాంశ పూరకం = decimal complement; If the sum of two decimal digits is ten, then those two digits are the decimal complements of each other. The decimal numbers 3 and 7 are complements of each other. దశాబ్దం, daSAbdaM -n. --decade; దశేను, daSEnu -n. --[chem.] decane; an alkane hydrocarbon with ten carbon atoms; C₁₀H₂₂ or CH₃(CH₂)₈CH₃; this is usually an ingredient in petrol (gasoline); దష్టం, dashTaM -adj. --bitten; దస్కం, daskaM -n. --ten; ten rupees; collective word for ten; దస్తా, dastA -n. --(1) 24 foolscap papers; --(2) deck of cards as in పేకదస్తా; దస్తావేజు, dastAvEju -n. --deed; a document containing the details of property transactions; దస్త్రం, dastraM -n. --file; portfolio; దస్తుశాస్త్రం, dastuSAstraM -n. --graphology; the (pseudo) science of analyzing handwriting; దస్తూరి, dastUri -n. --handwriting; (esp.) the quality of handwriting; దహనం, dahanaM -n. --(1) cumbustion; --(2) cremation; ---అంతర్‌దహన యంత్రం = internal combustion engine. ---దహన సంస్కారాలు = cremation and other final rites. ద్రవం, dravaM -n. --liquid; fluid; ద్రవపదార్థం, dravapadArthaM -n. --liquid substance; ద్రవ్యం, dravyaM -n. --(1) [phy.] matter; substance; --(2) money; ద్రవ్యరాసి, dravyarAsi -n. --[phy.] mass; ద్రవ్యవేగం, dravyavEgaM -n. --[phy.] momentum; ద్రవ్యోల్బణం, dravyOlbaNaM -n. --[econ.] inflation; ద్రవిడప్రాణాయామం, draviDapraaNaayaamaM - n. -- a round-about method of doing something; -- ఇది మరాఠీ పదబంధం, దీని అర్థం ఏదైనా సాధించడానికి ఒక చుట్టుతిరుగుడు మార్గంలో వెళ్లడం. అనవసరమైన శ్రమతో పనిచేయడం అని కూడా అర్థం చేసుకోవచ్చు. ద్రవీభవన స్థానం dravIbhavana-sthAnaM -n. --[phy.] melting point; ద్రష్ట, drashTa -n. --(1) visionary; a teacher who can give deep insight into a subject; ఉపాధ్యాయుడు, upAdhyAyuDu -- ఉపాధ్యాయుడు = a teacher who imparts knowledge with information; -- అధ్యాపక = a teacher who gives information -- ఆచార్య= a teacher who imparts skills -- పండిత = a teacher who can give deep insight into a subject --(2) spectator; onlooker; ద్వంద్వం, dvaMdvaM -n. --couple; pair; two; ద్వంద్వయుద్ధం, dvaMdvayuddhaM -n. --duel; one-on-one combat; ద్వంద్వసమాసం, dvaMdvasamAsaM -n. --[gram.] copulative compound; '''దాం - dAM, దా - dA, ద్రా - drA, ద్వా - dvA''' దాంపత్యం, dAMpatyaM -n. --wedlock; wedded life; matrimony; దా, dA -inter. --come! -pref. --left side; see also దాపల; -- దా చెయ్యి, dA ceyyi -n. --left hand; దాక, dAka - n. -- a wide-mouthed vessel; - adv. -- up to; దాక, dAka -n. --wide-mouthed pot; a cooking vessel; -prep. --until; ---తెల్లారే దాక = until daybreak. ---వచ్చే దాక = until one comes. ---వెళ్ళే దాక = until one goes. దాక్షిణ్యం, dAkshiNyaM -n. --compassion; mercy; kindness; దాఖలా, dAkhalA -n. --proof; verification; దాఖలుచేయు, dAkhalucEyu, -v. t. --submit a document; present a document; same as దఖలు చేయు; దఖలు పరచు; దాగలి, dAgali -n. --anvil; దాచు, dAcu -v.t. --(1) hide; conceal; --(2) safekeep; preserve; దాచెయ్యి, dAceyyi -inter. --hide it; store it away! దాటించు, daaTinchu - v. t. -- cross; to promote sexual intercourse in animals; -- జంతువులను సంగమింపఁజేయు; దాటు, dATu -v. t. --skip; jump; cross; traverse; దాడుగ, dADuga - n. --a large forest tree; [bot.] ''Adina cordifolia''; దాణా, dANA -n. --animal feed; దాత, dAta -n. --donor; giver; దాతృత్వం, dAtRutvaM -n. --generosity; దాదాపు, dAdApu -adv. --nearly; approximately; close to; almost; దానం, dAnaM -n. --donation; gift; something you give; -- (ant.) దాయం; దానధర్మాలు, dAnadharmAlu -n. --charitable activities; దానవులు, dAnavulu -n. pl. --the children of Danuvu, a wife of Kashyapa; a sect of bad people (like Vaataapi and Ilvala) depicted in Indian legends; దానాదీనా, dAnAdInA -adv. --therefore; in conclusion; on the whole; దాని, dAni -pron. --genitive form of it or she or అది; దానిని, dAnini -pron. --accusative of అది; దానిమ్మ, dAnimma -n. --pomegranate; [bot.] ''Punica granatum'' of the Punicaceae family; దాపల, dApala -n. --the left side; a word used to refer to the left side of a bullock cart; the port side as opposed to the starboard (right) side; near side; inside; దాపలించు, dApaliMcu -v. t. --be in the proximity; pester; దాపరికం, dAparikaM -n. --concealment; secretiveness; covertness; దాపు, dApu -n. --proximity; neighborhood; nearness; vicinity; దామాషా, dAmAshA -n. --proportion; share; దాయం, dAyaM -n. --share; portion; the money that is to be divided; dividend; something you received; -- (ant.) దానం -- సంప్రదాయం is something good that was inherited such as a good tradition or custom; దాయ, dAya -n. --paternal cousin; దాయాదులు, dAyAdulu -n. pl. --(1) paternal cousins; heirs; inheritors of a property among whom it is to be divided; (2) used often to convey enmity between paternal cousins for property rights; దాయి, dAyi -n. --workbench; దాయిని, dAyini -suff. --giver; ---శక్తిదాయిని = giver of energy. దారం, dAraM -n. --string; (rel.) పోగు = fiber, తాడు = rope, మోకు = cable; (def.) పోగుకి పురి ఎక్కిస్తే దారం అవుతుంది; పురి ఎక్కించిన దారాలతో తాడు పేనుతారు; పురి ఎక్కించడానినే పేనడం అని కూడ అంటారు; దార్శనిక, dArSanika -adj. --philisophical; దార్శనికత, dArSanikata - n. -- ability to visualize events and plan accordingly; -- రాబోయే అవసరాలను ముందే ఊహించి తదనుగుణంగా ప్రణాళికలు సిద్ధం చేసుకోవడం దార్శనికత ఔతుంది; ముందు చూపు; భవిష్యత్తు ప్రణాళికా సామర్థ్యం; దార్శనికుడు, dArSanikuDu -n. --philisopher; visionary; దారి, dAri -n. --way; path; route; దారికి వచ్చు, dAriki vaccu -v. i. --come into line; learn to behave; దారు, dAru -stuff. --guard; protector; ---దుమ్‌దారు = rearguard; one who protects the rear end of a caravan. దారు-నాదారు, dAru-nAdAru -n. --rich and poor; prince and pauper; దారుణం, dAruNaM -adj. --horrible; terrible; atrocious; -n. --horror; terror; దారుణంగా, dAruNaMgA -adv. --cruelly; horribly; harshly; దారుతంతువులు, dArutaMtuvulu -adv. --wood fibers; దారుబక్షక, dArubakshaka -adv. --wood-eating; దారువు, dAruvu -n. --wood; దాలిగుంట, dAliguMTa -n. --a fire pit; an oven-like contraption made with cakes of dried dung as fuel; this device gives good heat at first and less and less heat as the dung-cakes are used up; this is ideal for slow cooking after an initial burst of heat; --పొయ్యి; కుంపటి; అధిశ్రయిణి; అంతిక; దాలియా, dhAliyA - n. -- పొద్దుతిరుగుడు,చేమంతి వంటి పూల మొక్క; [bot.] ''Dahlia pinnata'' of the Asteraceae family; దాల్చినచెక్క, dAlcinacekka -n. --cinnamon; cinnamon bark; [bot.] ''Cinnamomum zeylanicum''; దాళవా పంట, dALavA paMTa -n. --the second paddy crop; see also పునాస పంట; దావ, dAva -n. --justice; fairness; దావా, dAvA -n. --(1) lawsuit; --(2) lava; molten rock; దావాగ్ని, dAvAgni -n. --forest fire; దావానలం, dAvAnalaM -n. --(1) forest fire; --(2) holocaust; దాశరథి, daasarathi - n. -- Rama; (ety.) son of Dasaratha; దాస్యం, dAsyaM -n. --servitude; దాష్టీకం, dAshTIkaM - n. --authoritative behavior; దాహం, dAhaM -n. --(1) thirst; --(2) pining; --(3) combustion; దాహక, dAhaka -adj. --caustic; దాక్షిణ్యం, dAkshiNyaM; - n. -- civility courtesy; conciliatory conduct; complaisance; feeling delicate; a reluctance to refuse a request or to wound another's feelings by not complying; -- మొగమాటం; మొహమాటం; ద్వాదశాంశ, dvAdaSAMSa -adj. --duodecimal; related to the method of counting using twelve as a base, rather than ten; ద్వాదశి, dvAdaSi -n. --twelfth day of the lunar half-month; ద్వాదశేను, dvAdaSEnu -n. --dodecane; a hydro-carbon with twelve carbon atoms in its molecular structure; C₁₂H₂₆; ద్వాపరయుగం, dvAparayugaM -n. --the Age of Balance or Dvapar Yuga; according to Hindu belief, in Dvapara Yuga, perfection and imperfection are each balanced at 50%. Duration of Dvapara Yuga is 864,000 years; (ety.) Dvapara is related to duo of Latin and dva of Russian; ద్వారం, dvAraM -n. --(1) entrance; --(2) gate; an electronic circuit used in computers to perform logical operations; --(3) portal; door; ద్వారపాలకుడు, dvArapAlakuDu -n. --gate keeper; (lit.) ruler of the gate; ప్రతీహారి; ద్వారబంధం, dvArabaMdhaM -n. --(1) door frame; lintel post of a door; --(2) threshold; గుమ్మం; ద్వారేద్వారే, dvArEdvArE -n. --(1) portal-to-portal; --(2) door-to-door; ద్రాక్ష, drAksha -n. --grape; [bot.] ''Vitis vinifera''; ద్రాక్ష ఆకుల బెండ, drAksha Akula beMDa -n. --Grape-leaved Mallow; Tropical Fanleaf; Tropical Rosemallow; [bot.] ''Hibiscus vitifolius'', ''Fioria vitifolia, Kosteletzkya vitifolia'' of the Malvaceae family; -- దీని ఆకులు ద్రాక్ష తీగ (Vitis vinifera) ఆకుల్లా ఉండే కారణంగా దీనికి విటిఫోలియా అనే పేరు వచ్చింది; విశాఖ జిల్లా నక్కపల్లి సమీపంలోని అడ్డరోడ్డు జంక్షన్ నుంచి ఏటికొప్పాక వెళ్ళే మార్గంలో రోడ్డుకి ఇరువైపులా ఈ మొక్కలే విస్తారంగా కనిపిస్తాయి; -- ఈ మొక్కల కాండంపైని బెరడులోని నారతో దృఢంగా ఉండే తాళ్ళు పేనతారు. ఆ తాళ్ళు లేత రంగులో మెరుస్తూ ఆకర్షణీయంగా ఉంటాయి. ఈ మొక్క ఆకులను పశువులు ఇష్టంగా తింటాయి. ఈ ఆకుల పసరును పాలతో కలిపి తాగితే నీళ్ల విరేచనాలు కట్టుకుంటాయి. వేళ్ళ రసాన్ని తలకి రాసుకుంటే తలలోని పేలు నశిస్తాయి. వేళ్ళ కషాయాన్ని తాగితే స్త్రీల రక్త ప్రదర వ్యాధి (Menorrhagia- ఋతురక్తం అధికంగా స్రవించే ఎర్రబట్ట వ్యాధి) నశిస్తుంది. ఈ మొక్క వేళ్లపైని బెరడు రసం లోనికి ఇస్తే పచ్చ కామెర్లు, వాపులు, సుగర్ వ్యాధి వంటివి తగ్గుతాయి. ద్రాక్ష తీగ, drAksha tIga -n. --grape vine; ద్రాక్ష తోట, drAksha tOTa -n. --vineyard (విన్యర్‌డ్); ద్రాక్ష రసం, drAksha rasaM -n. --grape juice; ద్రాక్ష సారా, drAksha sArA -n. --grape wine; ద్రాక్షారిష్టం, drAkshArisTaM -n. --extract of grapes; grape juice and sugar cooked on low fire until it jells; ద్రావకం, drAvakaM -n. --caustic liquid; any concentrated and caustic substance like an acid or alkali; ద్రావణం, drAvaNaM -n. --solution; ద్రావణి, drAvaNi -n. --solvent; ద్రావిడప్రాణాయామం, draaviDapraaNaayaamaM - n. -- ద్రావిడ బ్రాహ్మణులు సంధ్యా వందనంలో ముక్కు పట్టుకొనే టపుడు చేయి వీపు వైపు నుంచి తిప్పి ముక్కు తాకుతారని, తెలుగు వారు సూటిగా చేతితో నాసికను తాకుతారని ఒక వాడుక. సూటిగా వెళ్ళవలసిచోట అలా కాక, డొంకతిరుగుడుగా వెళ్లడాన్ని ద్రావిడ ప్రాణాయామం అని అంటారు; ద్రావిడులు, drAviDulu -n. pl. --(1) Dravidians; (ety.) దు + గతౌ = people who were driven away (by Aryans. According to Mahabharata, it was Parasurama's drive to eliminate Kshatriyas from North India. There are other explanations and theories.); --(2) coincidentally, the DrAviDAs of Andhra Pradesh are also migrants from Palghat district of Tamil Nadu; ద్రావితం, drAvitaM -n. --solute; when sugar is dissolved in water, sugar is the solvent, water is the solute and the sugared water is the solution; '''దిం - diM, ది - di, దీ - dI''' దించు, diMcu -v. t. --put down; set down; unload; దిండు, diMDu -n. --(1) pillow; --(2) cushion; ---పిన్నుదిండు = pin cushion. దింపు, diMpu -v. t. -- (1) lower; bring down; help someone to get down from a vehicle; -- (2) unload; download; దిక్‌చక్రం, dikcakraM -n. --horizon; దిక్కు, dikku -n. --(1) direction; compass point; --(2) support; refuge; దిక్కుమాలిన, dikkumAlina -adj. --wretched; దిక్సూచి, diksUci -n. --compass; a suspended magnetic needle that shows North; దిక్సూచి దిశలు, diksUci diSalu -n. --compass directions; ---E = తూర్పు; W = పడమర; S = దక్షిణం; N = ఉత్తరం; NE = ఈశాన్యం; SE = ఆగ్నేయం; SW = నైరుతి; NW = వాయవ్యం; NNE = N కి NE కి మధ్య; ENE = E కి NE కి మధ్య; ESE = midway between east and southeast; SSE = midway between south and southeast; WSW = midway between west and southwest; SSW = midway between south and southwest, etc. [[File:Compass Rose English North.svg|thumb|16-point [[compass rose]]]] దిగంతం, digaMtaM -n. --(1) horizon; --(2) from here to the horizon; (lit.) the end of the directions; దిగంశం, digaMSaM -n. --[astron.] azimuth; the angle in degrees from the north-south line to the position of a star in the sky; దిగబెట్టు, digabeTTu -v. t. --escort; accompany; accompany someone until they "landed" at the destination; దిగాలుపడు, digAlupaDu -v. i. --downcast; depressed; దిగు, digu -v. i. --come down; get down; enter; దిగుబడి, digubaDi -n. --yield; దిగుమతి, digumati -n. --import; (ant.) ఎగుమతి = export; దిగులు, digulu -n. -- (1) anxiety; fear; worry; alarm; depressed feeling; (2) Palpitation of the heart; దిగువ, diguva -adj. --under; below; downstream; (ant.) ఎగువ = over; above; upstream; దిగువకెళ్లే బండి, diguvakeLlE baMDi -n. --down train; In Indian Railways, trains going in one direction are called "up" trains and in the other direction are called "down" trains; దిట్టం, diTTaM -adj. --strong; sturdy; well-grounded; knowledgeable; దిటవు, diTavu - n. -- (1) courage; bravery; (2) strength; దిట్ట, diTTa -n. --stalwart; expert; దిట్టమైనవాడు; దిద్దరి, diddari -n. --rectifier; reformer; teacher; దిద్దు, diddu -v. t. --(1) rectify; reform; correct; assign marks to the answers in an examination; --(2) over-write on an exemplar; దిద్దుబడి, diddubaDi -n. --rectification; reformation; దిద్దుబాటు; దినం, dinaM -n. --(1) 24 hours; day and night; --(2) day-time; దినచర్య, dinacarya -n. --(1) daily regimen; --(2) diary; దినవెచ్చం, dinaveccaM -n. --(1) petty cash; pocket money; --(2) daily wage; దినుసులు, dinusulu -n. --grain; groceries; దిబ్బ, dibba, -n. --knoll; a small round hillock; a slightly elevated place from its surroundings; దిబ్బడ, dibbaDa -n. --blockage; దిమ్మ, dimma -n. --block; mound; heap; దిమాకు, dimAku -n. --pride; arrogance; దిమ్మిస, dimmisa -n. --compactor; a hand-held construction tool used to compact and level building sites and foundations; a paviour’s beetle; దిమ్మిస రోలు, dimmisa rOlu -n. --rolling compactor; a motor driven roller used in compacting roadbeds; దిరిసెన, dirisena -n. --a tree with white flowers; [bot.] ''Albezia lebbeck; Acasia speciosa;'' -- దీని కాయలు చెట్టుపైనే ఎండినప్పుడు లేత గోధుమ రంగులోకి మారి అందులోని గింజలు విడిగా గలగల మంటూ ఉంటాయి. గట్టిగా గాలి వీచినప్పుడు ఈ కాయలు కదిలి ఘల్లుఘల్లుమని శబ్దం చేస్తుంటాయి. దివ్య, divya -adj. --devine; దివ్యజ్ఞాన సమాజం, divyaj~nAna samAjaM -n. --Theosophical Society; The Theosophical Society was officially formed in New York City, United States, on 17 November 1875 by Helena Petrovna Blavatsky, Colonel Henry Steel Olcott, William Quan Judge, and others. It was self-described as "... an unsectarian body of seekers after Truth, who endeavor to promote Brotherhood and strive to serve humanity." This philosophy is often dubbed as neo-Advaita. The original organization led by Olcott and Besant remains today based in India and is known as the Theosophical Society - Adayar. The purported purpose of establishing the Society was to prepare humanity for the reception of a World Teacher. In 1909 the society "discovered" Mr. Jiddu Krishnamurti, an adolescent Indian boy, who the society had proclaimed as the most suitable candidate for the "vehicle" of the World Teacher. దివ్యత్తు, divyattu -n. --divinity; దివ్యదృష్టి, divyadRshTi -n. --clairvoyance; sixth sense; extra sensory perception; ESP; దివ్యద్రాక్ష, divyadraaksha - n. -- Mangosteen; [bot.] ''Garcinia mangostana'' of the Clusiaceae family; is a tropical evergreen tree with edible fruit native to Southeast Asia; Its round, purple fruit is about the size of a tangerine, with smooth, firm skin that appears impenetrable; -- వంగమామిడి; దివాంధమ్, divAMdhaM - n. -- owl; one that is blind at daytime; దివాంధత్వం, divAMdhatvaM - n. -- hemeralopia; inability to see in daylight; దివాణం, divANaM -n. --(1) a royal audience hall; --(2) palace; దివాచర, divAcara - adj. -- diurnal; happening during the day; దివాను, divAnu -n. --Muslim imperial revenue collector; దివాలా, divAlA -n. --bankruptcy; insolvency; దివాలేషం, divAlEshaM -n. --devaluation; (lit.) దివాలా + ఏషం, the desire to go bankrupt. This translation was apparently suggested by the well known Telugu poet, Sri Sri; దివ్యానుభూతి, divyAnubhUti -n. --telepathy; communication between minds using other than normal sensory channels; దివి, divi -n. --heaven; the upper world; దివిటీ, diviTI -n. --torch; flaming torch; దివ్వె, divve -n. --torch; lighted stick; దిశ, diSa -n. --direction; దిశమాణి, NidiSamANi -n. --[math.] vector; phasor; a quantity with a magnitude and direction; % e2t దిష్టి, dishTi -n. --evil-eye; negative energy impinged on a person by jealousy; -- భారతీయ సంప్రదాయంలో 'దిష్టి' (నరఘోష లేదా నరదిష్టి) తీయడం అనేది మనిషిపై ఉన్న ప్రతికూల శక్తిని (Negative Energy) తొలగించడానికి పెద్దలు సూచించిన ఒక ప్రాచీన పద్ధతి. ఆయుర్వేదం, జ్యోతిష్య శాస్త్రం మరియు తరతరాలుగా వస్తున్న ఆచారాల ప్రకారం దిష్టి తీయడానికి కొన్ని ప్రామాణికమైన (Authenticated) పద్ధతులు ఉన్నాయి. దిష్టిబొమ్మ, dishTibomma -n. --scarecrow; a stuffed effigy used to drive off birds from eating crops; దిస, disa -adj. --bare; unadorned; uncovered; ద్వింకం, dviMkaM -n. --bit; binary digit; a shortening of the word ద్వియాంశ అంకం; ద్వింకీకృత, dviMkIkRuta -adj. --digitized; (lit.) converted into binary format; ద్వికం, dvikaM -n. --duo; doublet; couplet; pair; a group of two; ద్విగుసమాసం, dvigusamAsaM -n. --[gram.] numerative compound; ద్విచక్కెర, dvicakkera -n. --[chem.] disaccharide; ద్వితీయం, dviTIyaM -n. --(1) the second; --(2) the second marriage; second wife; ద్వితీయ, dvitIya -adj. --second; ద్విత్వాక్షరం, dvitvAksharaM -n. --geminate; the same consonant occurring twice, one below the other; ద్విదళ, dvidaLa -adj. --[bot.] bifoliolate; ద్విదళ హస్తాకార, dvidaLa hastAkAra -adj. --[bot.] bifoliolate; ద్విధ్రువం, dvidhruvaM -n. --[phy.] dipole; ద్వినామ పద్ధతి, dvinAma paddhati -adj. --[bio.] Binomial nomenclature; Also called binary nomenclature, is a formal system of naming species of living things by giving each a name composed of two parts, both of which use Latin grammatical forms, although they can be based on words from other languages. Such a name is called a binomial name, or a scientific name. The first part of the name identifies the genus to which the species belongs; the second part identifies the species within the genus. For example, humans belong to the genus Homo and within this genus to the species sapiens. The formal introduction of this system of naming species is credited to Swedish natural scientist Carl Linnaeus (author abbrv. L.); ద్విమాత్రకం, dvimAtrakaM -n. --two-dimensional; ద్వియాంశ, dviyAmSa -adj. --binary; ద్వియాంశ అంకం, dviyAmSa aMkaM -n. --[comp.] binary digit; ద్వియాంశ కోడీకరణ, dviyAmSa kODIkaraNa -n. --[comp.] binary coding; ద్వియాంశ అంకగణితం, dviyAmSa aMkagaNitaM -n. --[comp.] binary arithmetic; ద్వియాంశ కలనయంత్రం, dviyAmSa kalanayaMtraM -n. --binary computer; ద్వియాంశ పద్ధతి, dviyAmSa paddhati -n. --[comp.] binary number system; ద్వియాంశ సంకలనం, dviyAmSa saMkalanaM -n. --[comp.] binary addition; ద్వియాంశీకృతం, dviyAMSIkRutaM -n. -- digitized; converted into digital format; converted into binary format; ద్వియేను, dviyEnu -n. --[chem.] ethane; a hydrocarbon with two carbon atoms; C₂H₆ ద్వియోడు, dviyODu -n. --[phy] diode; a vacuum tube with two elements, namely an anode and a cathode; ద్విరుక్తం, dviruktaM -n. --gemination; repetition of a consonant; ద్విరుక్తులు, dviruktulu - n. pl. -- onomatopoeic double words such as గబగబ, చకచక; దీక్ష, dIksha -n. --perseverance; single-minded devotion; see also వ్రతం; దీనారం, dInAraM -n. --a gold coin of old times; దీపం, dIpaM -n. --(1) lamp; --(2) oil lamp used at places of worship; దీపనకారి, dIpanakAri - n. --lighting agent; ignition agent; burning agent; an agent that promotes appetite; appetizer; దీపస్తంభం, dIpastaMbhaM -n. --(1) lighthouse; a tall pillar with a light at the top to aid seafarers; --(2) lamp post; any pole with a light attached to it, such as those used for street lighting; దీపిక, dIpika - n. -- (1) lamp; torch; -- (2) [in a title of book] manual; దీప్తి, dIpti -n. --luminosity; brightness; దీప్తిమయ, dIptimaya -n. --luminous; luminescent; bright; దీర్ఘం, dIrghaM -n. --[gram.] --(1) long vowel; vowels that require two units of time to pronounce; --(2) diphthong; --(3) the intra-syllabic symbol used to indicate the presence of a long vowel; దీర్ఘకాలిక, dIrghakAlika - adj. -- long-term; దీర్ఘచతురస్రం, dIrghacaturasraM -n. --rectangle; (lit.) elongated square; దీర్ఘచతురస్ర తరంగం, dIrghacaturasra taraMgaM -n. --[phy.] rectangular wave; దీర్ఘత, dIrghata -n. --length (ant.) హ్రస్వత; దీర్ఘతమం, dIrghatamaM -n. --longest; -- (ant.) హ్రస్వతమం; దీర్ఘవర్తులం, dIrghavartulaM -n. --ellipse; (lit.) elongated circle; దీర్ఘవృత్తం, dIrghavRttaM -n. --ellipse; (lit.) elongated circle; దీర్ఘవృత్తాకార, dIrghavRttAkAra -adj. --elliptical; దీర్ఘవ్యవధిక, dIrghavyavadhika -adj. --long-term; దీర్ఘదృష్టి, dIrghadRshTi -n. --long-sightedness; presbyopia; the ability to see well only objects at a distance; దీవన, dIvana -n. --blessing; దీవించు, dIviMcu -v. t. --bless; దీవి, dIvi -n. --island; దీక్ష, dIksha - n. --commitment; concentration; concentrated commitment for absolving sins; wisdom; ద్వీపం, dvIpaM -n. --island; ద్వీపకల్పం, dvIpakalpaM -n. --peninsula; '''దుం - duM, దు - du, దూ - dU''' దుంగ, duMga -n. --log; block of wood; దుంగపొత్తం, duMgapottaM %e2t -n. --log book; a book in which regular activities are recorded; దుండగం, duMDagaM -n. --mischief; terrible deed; దుండగీడు, duMDagIDu -n. m. --mischief maker; brat; దుండిగం, duMDigaM -n. --[bot.] ''Jatropha glandulifera''; దుంత, duMta -n. m. --he buffalo; దుందిలం, duMdilaM -n. --[bot.] ''Calosanthes indica''; దుందుడుకు, duMduDuku - adj. -- hasty and rash; దుంప, duMpa -n. --bulbous root; tuber; ---చిలగడదుంప = sweet potato. ---చేమదుంప = taro root. ---తియ్యదుంప = yam. ---బంగాళాదుంప = potato. దుంపబచ్చలి, duMpabaccali -n. --spinach; [bot.] ''spinacia tetrandra''; దుంపరాష్ట్రం, duMparAshTraM -n. --(1) galingale; [bot.] ''Alpinia ehinensis''; a root; (2) a stout tall shrub; [bot.] ''Hedychium coronarium''; దుక్క, dukka -n. --log; block of wood; దుక్క ఇనుము, dukka inumu -n. --pig iron; crude iron cast in the shape of logs, called pigs; దుకాణం, dukANaM -n. --shop; దుక్కి, dukki -n. --(1) plowing; --(2) cultivation of land; --(3) plowed land; దుక్కిటెద్దు, dukkiTeddu -n. --plowing bull; దుకూలం, dukUlaM -n. --cloth; fabric; దుక్కు, dukku -n. --a traditional agronomic unit of measuring rainfall in India; approximately half-inch of rainfall; approximately the depth to which the iron tip of a manual plow would sink unassisted; దుఃఖం, du@mkhaM -n. --sorrow; grief; misery; దుగ్దం, dugdhaM -n. --milk; దుగ్దరసం, dugdharasaM -n. --latex; milky substance exuded from plants; దుడుకుతనం, duDukutanaM -n. --mischievousness; దుడ్డు, duDDu -n. --(1) cudgel; a heavy stick; --(2) money; దుత్త, dutta - n. -- cup; a small earthenware pot; -- పిడత; మట్టి పిడత; దుద్దులు, duddulu -n. pl. --ear studs; earrings that stay on the earlobes without hanging; దున్న, dunna -n. m. --male water buffalo; దున్నపోతు, dunnapOtu -n. m. --water buffalo; దున్ను, dunnu -v. t. --plow; till the ground; దుప్పటి, duppaTi -n. --sheet; bed sheet; blanket; దుప్పి, duppi -n. --the spotted deer; stag; [bio.] ''Cerris axis;'' దుబాయి చెట్టు, dubAyi ceTTu - n. -- green buttonwood; button mangrove; [bot.] ''Conocarpus erectus'' of the Combretaceae family; -- ఇది నాలుగు మీటర్ల నుంచి ఇరవయి మీటర్ల దాకా పెరుగుతుంది. దీని జన్మస్థలం, ఉత్తర, దక్షిణ అమెరికా, ఆఫ్రికా ప్రాంతాలు; ఇటీవల వీటిని రోడ్లకి ఇరుపక్కలా నాటుతున్నారు; ఇది నీటి ఎద్దడికి బాగా తట్టుకోగలదు. పైకి ఎంత పెద్దదిగా పెరుగుతుందో లోపల అంత వేరు బలంగా సాగుతాయి. అవి కూడా భూమికి సమాంతరంగా నీటికొరకు వెతుకుతూ పెరిగేస్తాయి. మధ్యలో ఉండే స్టీలు, ప్లాస్టిక్, సిమెంట్ ఇలాంటి వేవీ దీని వేర్లను ఆపలేవు. అందుకని వీటిని భవనాల దగ్గర, డ్రైనేజి, నీటి గొట్టాలు, ఎలెక్ట్రిక్, ఇతర సరఫరా గొట్టాల పక్కన వేయకూడదు. దుబారా, dubArA -adj. --extravagant; wasteful expenditure; [Hindi] second time; spending money for the same cause again; -- (ant.) పొదుపు; దుబాసి, dubAsi -n. --translator; one who knows two languages; [comp.] a program that translates from one language to another; దుబ్బు, dubbu -n. --a tuft of grass; దుమదుమలాడు, dumadumalADu -v. i. --fret with anger; దుమారం, dumAraM -n. --dust storm; (ety.) దుమ్ము + ఆరం; ఆరం అంటే అచ్చ తెలుగులో చక్రం; దుముకు, dumuku -v. i. --jump; leap; plunge; దుమ్ము, dummu -n. --(1) dust; dust settled on a surface; --(2) bone; --(3) antler; దుమ్ములగొండి, dummulagoMDi -n. --hyena; a dog-like animal with short hind legs and a powerful jaw capable of crushing bones; [bio.] ''Hyena hyena''; దుమ్ము, dummu - n. -- dust; దుమ్మెత్తిపోతలు, dummettipOtalu - n. -- abuses; scoldings; దుర్, dur -adj. --pref. bad; mal-; mis-; ---దుర్గుణం = bad property; bad character. ---దుర్నామం = misnomer. దురంతం, duraMtaM -n. --tragedy; (lit.) one that ended badly or inauspiciously; దురద, durada -n. --itch; దురదగొండి, duradagoMDi -n. --nettle; a type of poison ivy; [bot.] ''Mucuna pruriens''; ''Urtica dioica''; -- also దూలగొండి; దురదగోవెల, duradagOvela -n. --[bot.] ''Aristolochia indica''; -- also దూలగోవెల, దురపిల్లు, durapillu -v. i. --grieve; mourn; weep; suffer; దురలవాటు, duralavATu -n. --bad habit; దురవస్థ, duravastha -n. --bad situation; bad state; దుర్గం, durgaM -n. --fort; fortification; a structure that is hard to break into; ---గిరిదుర్గం = mountain fortification. ---జలదుర్గం = water fortification. ---స్థలదుర్గం = plain fortification. ---వనదుర్గం = forest fortification. దుర్గంధం, durgandhaM -n. --malodor; stench; bad smell, a stink; దుర్గమం, durgamaM -n. --inaccessible; దుర్భరం, durbharaM -n. --one that cannot be tolerated; దుర్మరణం, durmaraNaM -n. --accidental death; untimely death; (lit.) bad death; -- కాకిచావు; దుర్లభం, durlabhaM -n. --hard to achieve; hard to attain; దుర్వర్ణం, durvarNaM -n. --discoloration; bad color; tarnished color; దురాక్రమణ, durAkramaNa -n. --aggression; దురాగతం, durAgataM -n. -- outrage; cruel action; దురాచారం, durAcAraM -n. --bad tradition; bad practice; దురాశ, durASa -adj. -- greed; avarice; covetousness; rapacity; graspingness; cupidity; avidity; materialism; pleonexia; money-grubbing; intemperance; esurience; దుర్మాంసం, durmAMsaM -n. --granulation tissue; overgrown tissue; దుర్మార్గం, durmArgaM -n. --misconduct; దిరితం, duritaM -n. --sin; sinful deed; దుర్భిణి, durbhiNi -n. --telescope; దుర్బిక్షం, durbikshaM -n. --(1) famine; (lit.) a condition in which even alms are not available; (not drought) --(2) drought; (def.) a condition where the amount of moisture in the ground is less than the amount that is being lost by evaporation and transpiration; దుర్వినియోగించు, durviniyOgiMcu -v. i. --abuse; misuse; దుర్నీతి, durnIti -n. --vice; immorality; దురుసుతనం, durusutanaM -n. --impetuousness; rudeness; roughness; దుర్ముహూర్తం, durmuhUrtaM -n. --inauspicious time; a duration of time that occurs everyday and is prescribed in the Hindu calendar; (ant.) సుముహూర్తం; దులుపు, dulupu -v. t. --shake; shake off; దువ, duva -n. --deuce; two; twice; దువ్వు, duvvu -v. t. --(1) stroke; finger; --(2) comb; దువ్వెన, duvvena -n. --comb; దువ్వోడ, duvvODa -n. --plane; a carpenter's tool to make a plane surface; చిత్రిక; దుశ్శాలువ, duSSAluvA -n. --ornamental shawl; a two-layered shawl; --సన్మానంలో ఒకశాలువ కప్పడం సరే.మహా గౌరవాన్ని ప్రకటించాలనుకుంటే రెండు శాలువలు కప్పే సంప్రదాయం ఉత్తరాది ఆచారం. దుస్తరం, dustaraM -adj. --impassable; దుశ్శకునం, duSSakunaM -n. --bad omen; దుశ్శాలువా, dusshaaluvaa - n. -- a pair of "Saaluvaa" s; The Hindu traditional way of honoring a person is to cover the person's body with a pair of ornamental clothes; -- ద్విశాలువా is the correct word; దుశ్చేష్ట, duScEshTa -n. --misdemeanor; bad deed; దుష్టము, dushTamu - n. -- erroneous; faulty; buggy; -- దోషము కలది; "నిర్ దుష్టంగా" అంటే without errors; "నిర్ దిష్టంగా" అంటే clearly stated; దుస్సహం, dussahaM -n. --unbearable; దుస్వప్నం, dussvapnaM -n. --bad dream; nightmare; దుష్ర్పచారం, dushpracAraM -n. --negative publicity; దుష్ర్పవర్తన, dushpravartana -n. --misdemeanor; దుహిత, duhita - n. -- daughter; కూతురు అని అర్థం. దౌహిత్రి, dauhitri - n. -- daughter's daughter; కూతురి కూతురు. దౌహిత్రుడు, dauhitruDu - n. -- daughter's son; కూతురి కొడుకు. ద్రుతం, drutaM -n. --[gram.] the sound of న్; (ety.) the sound that disappears when not needed; ద్రుతప్రకృతికం, drutaprakRtikaM -n. --[gram.] syllable or word ending in న్; -- తెలుగు పదాలన్నీ (1) న్/ను చివర గలవీ, (2) అలా ఉండనివి అని రెండు రకాలు. న్/ను చివర గలవి ద్రుత ప్రకృతికములు. మిగిలినవి కళలు: వాడు, వచ్చి, రాడు, సీత, పురాణము, కావ్యాలు — ఇలాంటివి. దూకు, dUku -v. i. --(1) jump across; leap; --(2) jump down; plunge; దూగర, dUgara -n. --cobwebs; దూట, dUTa -n. --pith; medulla; the central part of a banana stem which is edible; దూడ, dUDa -n. --calf; దూతం, dUtaM -n. --message; దూత, dUta -n. --messenger; ambassador; దూది, dUdi -n. --ginned cotton; cleaned cotton; దూదిపాలతీగ, dUdipAlatIga - n. -- Rosy Milkweed Twiner; [bot.] ''Oxystelma esculentum'' of the Asclepiadaceae family; ''Asclepias rosea''; ''Oxystelma secamone''; -- గ్రీకు భాషలో ఆక్సీ స్టెల్మా అంటే పుల్లని పాలు కలిగినది అని అర్థం. అంటే దీని పాలు చేదుగా ఉండటంతో పాటు, కొంత పుల్లగా కూడా ఉంటాయని గ్రహించాలి. లాటిన్ భాషలో ఎస్కా అంటే ఆహారం అని అర్థం. ఎస్కులెంటమ్ అంటే తినదగినది. ఈ మొక్క ఆకులు, పూలు, కాయలను కూరగా వండుకుంటారు. ఈ మొక్కను వండుకు తింటే బాలింతలకు పాలు సమృద్ధిగా పడతాయి. -- నోటి పూత, నోటిలో పుళ్ళు, గొంతువాపు ఉన్నవారు ఈ మొక్క కషాయాన్ని పుక్కిట పడితే తగ్గిపోతాయి. ఈ మొక్క తాజా వేళ్ళ కషాయాన్ని తాగిస్తే పచ్చ కామెర్లు నయమౌతాయి. గాయాలు, పుండ్లను శుభ్రపరచేందుకు (Depurative) ఈ మొక్క కషాయాన్ని వాడతారు. ఈ మొక్క పాలు ఋతు రక్త స్రావాన్ని ఆపుతాయి. -- [Sans.] దుగ్ధికా (పాలు కలిగినది); తిక్తదుగ్ధా (చేదుపాలు కలిగినది); దూదేకడం, dUdEkaDaM -n. --ginning of cotton; దూదేకుల పిట్ట, dUdEkula piTTa -n. --batcher bird; దూబరా, dUbarA -n. --waste; దూయు, dUyu -v. i. --penetrate; go through; దూరం, dUraM -adj. --far; (ant.) దగ్గర; -n. --distance; distance in space and time; దూరదర్శని, dUradarSani -n. --(1) telescope; --(2) official name for India's nationwide television broadcasting service; (lit.) vision from a distance; దూరపు, dUrapu -adj. --distant; ---దూరపు బంధువులు = distant relatives. ---దూరపు చూపు = foresight. దూరబిందువు, dUrabiMduvu -n. --apogee; the point that is farthest from the focus in an ellipse; దూర్వాలు, dUrvAlu -n. --[bot.] ''Parricum dactylon; Cynodon dactylon''; a grass used in religious rites; also has medicinal properties; దూరు, dUru -v. i. --enter; penetrate; creep in; sneak in; దూర్చు, dUrcu -v. t. --insert; push in; దూలం, dUlaM -n. --beam; girder; -- see also వాసం; దూల, dUla -n. --itch; (esp.) sexual itch; hankering; దూలగొండి, dUlagoMDi -n. --itching vine; the juice from its root is believed to control blood pressure; [bot.] ''Carpopogan pruriens; Mucuna pruriens;'' see also దూలగోవెల; తీటకసివింద; -- [Sans.] ప్రావృషాయణి; అవ్యండ; --- గేదె దూలగొండి = [bot.] ''Mucuna atropurpurea'' DC --- ఏనుగు దూలగొండి = [bot.] ''Mucuna monosperma'' DC --- దురదగొండి = [bot.] ''Mucuna pruriens'' దూలగోవెల, dUlagOvela -n. --[bot.] ''Aristolochia indica;'' దూషణ, dUshaNa -n. --abuse; (ant.) భూషణ; దూస, dUsa -n. --thirst; దూసరం, dUsaraM -n. --dust; ---విశ్వ దూసరం = cosmic dust దూసరతీగ, dUsaratIga -n. --[bot.] ''Cocculus villosus; Menispermum glabrum''; '''దృ - dR, దె -de, దే - dE, దై - dai''' దృక్కోణం, dRkkONaM -n. --perspective; point of view; angle of view; దృక్ఛాయ, dRkChAya -n. -parallax; దృక్పథం, dRkpathaM -n. --viewpoint; దృగ్విషయం, dRgvishayaM -n. --phenomenon; దృగ్రేఖ, dRgrEkha -n. --line of sight; దృగ్గోచరం, dRggOcaraM -n. --visible; దృఢత్వం, dRDhatvaM -n. --firmness; strength; దృఢపరచు, dRDhaparacu -v. t. --confirm; దృఢమైన, dRDhamaina -adj. --hardy; దృఢీకరణ, dRDhIkaraNa -n. --confirmation; దృశ్యం, dRSyaM -n. --view; scenery; దృశ్య, dRuSya - adj. -- visible; --- దృశ్య విశ్వం = visible universe; దృశ్యత, dRSyata -n. --visibility; దృశ్యమాన, dRsyamAna -adj. --apparent; దృశ్యశ్రవణ, dRSyaSravaNa -adj. --audio-visual; దృశా, dRuSA - adj. -- optical; దృష్టాంతం, dRshTAMtaM -n. --(1) example; illustration; --(2) proof; evidence; దృష్ట్యా, dRshTyA -adv. --from the point of view of; దృష్టి, dRshTi -n. --vision; sight; ---దివ్యదృష్టి = clairvoyance; extrasensory perception; sixth sense; ---దూరదృష్టి, = (1) long-sightedness; ability to see objects at a distance; (2) foresight. దెప్పు, deppu -v. t. --taunt; gibe; ridicule; jeer; -- దెప్పుడు మాటలు అంటే తప్పుని ఎట్టి చూపిస్తూ వెటకారంగా మాట్లాడటం; దెబ్బ, debba -n. --injury; blow; stroke; దెబ్బలాట, debbalATa -n. --fight; possibly causing injury; దేకు, dEku -v. i. --slide on the posterior; slide while squatting; scoot; దేబె, dEbe -n. --wretched; miserable; దేవకాంచనం, dEvakAMcanaM -n. --[bot.] ''Bauhinia purpurea''; --గండకీ వృక్షం శాస్త్రీయ నామం ''Bauhinia variegata''. దేవకుసుమం, dEvakusumaM - n. -- Carnation; Rosy Pink; Rainbow Pink; [bot.] ''Dianthus chinensis'' of the Caryophyllaceae family; -- గ్రీకు భాషలో డైయాంథస్ అంటే 'దేవుని పువ్వు' అని అర్థం. గ్రీకుల దేవదేవుడు జూస్ (Zeus) కి ఇదెంతో ఇష్టమయినదనే నమ్మకం కారణంగా ఈ మొక్కను అందరూ ఎంతో పవిత్రమైనదిగా భావించేవారు. చినెన్సిస్ అంటే 'చైనాకు చెందినది' అని అర్థం. కారియోఫిల్లస్ అంటే 'లవంగమొక్క ఆకులవంటీ అని. దేవగన్నేరు, dEvagannEru -n. --a tree, native to tropical America; [bot.] ''Plumeria acuminata''; దేవత, dEvata -n. f. --goddess; deity; divinity; -- దేవతలు ' దివ్య' అనే పదం నుండి వచ్చింది. దివ్య' అంటే 'ప్రకాశవంతమయిన' అని అర్ధం; దేవతలు అనగా ప్రకాశవంతమయిన లేదా తెల్లని ఛాయ కలిగిన శరీరం కలవారు; 'నరకం' అంటే 'చీకటి,అంధకారం; 'నలుపు రంగు శరీరవర్ణం' కలవారు నివసించే ప్రాంతాలే 'నరకం'; దేవదారు, dEvadAru -n. --deodar; Himalayan cedar; pine; fir; [bot.] ''Pinus longifolia; Cedrus deodara''; (lit.) దేవ = heavenly; దరు = tree; thus named probably because it grows at higher altitudes and therefore closer to heaven; [Sans.] భద్రకం; భద్రదారువు; see also pine; fir; దేవమాతృకం, dEvamAtRkaM -n. --unirrigated land; agricultural land dependent on rainfall; దేవర, dEvara -n. m. --god; lord; boss; king; దేవరన్యాయం, dEvaranyAyaM -n. --(lit.) the law for the kings; this ancient law, prevalant in Mahabharata time, allowed the wife of a childless king to mate with another person approved by her husband in order to continue the lineage. దేవరాతం, dEvarAtaM -n. --sluice from a tank; drainage hole; దేవస్వం, dEvasvaM -n. --temple property; దేవస్థానం, dEvasthAnaM -n. --(1) temple; --(2) board of trustees appointed to administer a temple and its endowments; దేవాదాయం, dEvAdAyaM -n. --(1) endowment; endowment made to a temple; --(2) income from temple endowments; దేవాలయం, dEvAlayaM -n. --temple; దేవిడీ, dEviDI -n. --palace gate; దేవు, dEvu -v. t. --levigate; rinse; దేవుడు, dEvuDu -n. --god; deity; -- దేవుడు మనిషి రూపం లో ఉండడు, దివ్ అంటే ప్రకాశించేది అని అర్ధం. అది ఒక శక్తిస్వరూపం పామరులు అర్ధం చేసుకోవటానికి దానికి ఒక రూపాన్ని ఇచ్చారు. బ్రహ్మ దేవుడు అంటే ఈ సృష్టిని నిర్మించే శక్తి స్వరూపం. సృష్టిని నిర్మించాలంటే నిర్మించే జ్ఞానం ఉండాలి. జ్ఞానానికి ఆది దేవత సరస్వతి; --(Note) Hyper-correction అంటే దురతిసవరణ. సరిగా పలకాలన్న మిషతో లేని శబ్దపరిణామాన్ని తీసుకురావడం. ఉదా: మామిడి > మావిడి; మామయ్య > మావయ్య; అవుతుంది. కాని చెవుడు > (hyper-correction) చెముడు; దేవుడు > (hyper-correction) దేముడు గా పలకడం తప్పు; ఇక్కడ చెవుడు, దేవుడు అన్నవే సరైన ఉచ్చారణలు. కానీ, 'మావిడి' అన్నదానికి సరైన ఉచ్చారణ 'మామిడి' కాబట్టి, 'దేముడు' కూడా 'దేవుడు' అన్న పదానికి సరైన ఉచ్చారణ అన్న భ్రమతో 'దేముడు' అని పలకడం దురతిసవరణ. దేవేరి, dEvEri -n. f. --goddess; boss; wife of boss; wife; దేశం, dESaM -n. --country; a region in a country; ---స్వదేశం = native country. ---విదేశం = foreign country. దేశ, dESa -adj. pref. --space; దేశకాలం, dESakAlaM -n. --space-time; దేశకాలాలు, dESakAlAlu -n. pl. --time and place. దేశద్రోహం, dESadrOhaM -n. --treason; sedition; దేశద్రోహి, dESadrOhi -n. --traitor; (ant.) దేశభక్తుడు; దేశపటం, dESapaTaM -n. --map; దేశభక్తి, dESabhakti -n. --patriotism; దేశవాళీ, dESavALI -adj. --(1) indigenous; local; native; home-spun; --(2) grown without fertilizers or pesticides; organically grown; దేశీ, dESI -adj. --native; local; దేహం, dEhaM -n. --(1) body; --(2) hardware; దేహి, dEhi -n. --(1) soul; the one who owns the body; --(2) software; ద్వేషం, dvEshaM -n. --hatred; ద్రేక్కాణం, drEkkANaM - n. -- [astro.] one-third of a zodiacal sign; 10 degrees of a full circle; దైత్యులు, daityulu -n. pl. --the children of Diti, a wife of Kashyapa; Hiranyakasipa and Hiranyaksha are the first in this clan; a sect of cruel people depicted in Indian legends; (ety.) children of Diti; -- దైత్యులు దెవతల యొక్క దాయాదులు. దైత్యులు కాశ్యప ప్రజాపతి యొక్క, దక్షుని పెద్ద కుమార్తె దితి యొక్క సంతానం. అయితే దేవతలు కాశ్యప ముని మరియు దక్షుని 2వ కుమార్తె అదితి (దితి కంటే చిన్నది) సంతానం. -- దైత్యుడు మరియు రాక్షసుడు రెండు వేర్వేరు జాతులు. శుక్రాచార్యుడు దైత్యులతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు, రాక్షసులతో కాదు. అందుకే ఆయనను రాక్షస గురువు అని కాకుండా “దైత్య గురువు” అంటారు. దైవజ్ఞుడు, daivaj~nuDu -n. m. --astrologer; fortune teller; దైనిక, dainika -adj. --daily; దైర్ఘ్యం, dairghyaM -n. --length; ---తరంగ దైర్ఘ్యం = wavelength. దైవం, daivaM -n. --God; deity; దైవజ్ఞుఁడు, daivaj~nuDu - n. -- an astrologer; దైవికం, daivikaM -n. --an act of God; దైహిక, daihika -adj. --bodily; corporeal; * '''ద్వైతం, dvaitaM''' - n. -- Dualistic philosophy expounded by Madhva; -- అనగా జీవాత్మ, పరమాత్మ వేర్వేరు; వీరు రెండు దండాలు కలిపి పట్టుకుంటారు. కనుక వీరిని ద్విదండి అంటారు; '''దొం - doM, దొ - do, దో - dO, ద్రో - drO, దౌ - dau''' దొంగ, doMga -adj. --(1) false; imitation; --(2) stolen; ---దొంగరక్తం = imitation blood; blood-like substance used in plays. ---దొంగసరుకు = stolen goods. -n. --thief; robber; దొంగ అరటి, doMga araTi - n. -- False Bird of Paradise; [bot.] ''Heliconia rostrata'' of the Heliconiaceae family; -- దక్షిణ అమెరికా లోని పెరు, బోలీవియా, కొలంబియా మొదలైన దేశాలలో ఈ మొక్కలు ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి; దీనిని భారతదేశపు ఉద్యానవనాలలోనూ పెంచుతున్నారు; ఈ మొక్క పూల గెల కిందికి వేలాడే అరటి పువ్వు గెలను తలపింపజేస్తుంది; పూలు మాత్రం కిందికి వేలాడకుండా నిటారుగా పైకి తిరిగి ఉంటాయి; ఆ పూల దొప్పలలో నిలిచే వాన నీటిని పక్షులు, కీటకాలు తాగుతాయి; దొంగచాటుగా, doMgacATugA -adv. --underhandedly; furtively; in a clandestine manner; దొంగచూపులు, doMgacUpulu -n. pl. --furtive glances; దొంగతనం, doMgatanaM -n. --thievery; theft; pilferage; robbery; larceny; దొంగరవాణా, doMgaravAnA -n. --smuggling; దొంగేరు, doMgEru %e2t -n. --ephemeral stream; wadi; a river that flows only when there is a rain and dries up soon after; దొండ, doMDa -n. --ivy gourd; little gourd; baby watermelon; bryonia fruit; [bot.] ''Bryonia grandis;'' ''Coccinia indica; Coccinia grandis; Coccinia cardifolia;'' a vine belonging to the Cucurbitaceae family; కాక్సీనియస్ అంటే రక్తవర్ణపు; గ్రాండిస్ అంటే పెద్ద లేక ఆకర్షణీయమైన అని అర్థం; కార్డిఫోలియా అంటే హృదయాకారపు ఆకులు కలది అని అర్థం; --- ఆదొండ = ఆకు + దొండ = [bot.] ''Capparis zeylanicum'' of the Capparidaceae family; --- కాకిదొండ = అవ్వగూద = [bot.] ''Trichosanthes palmata'' of the Cucurbitaceae family; ---చేదు దొండ = పిచ్చి దొండ = [bot.] ''Bryonia ambelleta;'' -- దేశవాళీ లేదా చిన్న దొండ లేదా నైజాక దొండ; బొబ్బిలి దొండ; ఆర దొండ; పాము దొండ; జయపూరు దొండ; తియ్య దొండ లేదా కూర దొండ లేదా మంచి దొండ; -- [Sans.] దొంతర, doMtara -n. --stack; pile; (rel.) పోగు; దొగ్గలి, doggali -n. --chick weed; broad-leaved thorny dock; [bot.] ''Amaranthus polygamus'' Linn. -- also దొగ్గలి కూర; ముళ్ళతోటకూర; రక్తబాష్పము; దొడ్డ, doDDA -adj. --big; large; respectful; దొడ్డి, doDDi -n. --(1) yard; back-yard; --(2) cattle shed; pen; --(3) stool; feces; దొడ్డికాళ్లు, doDDikALLu -n. --bow legs; దొడ్డిదోవ, doDDidOva -n. --[idiom] back-door; informal; not through proper channels; దొన్నె, donne %e2t -n. --small cup; cup made of leaves by folding up the leaves and stitching them with thin splinters; ---చిళ్లదొన్నె = porcelain crucible. దొప్ప, doppa -n. --small cup; small leaf-cup; crucible; small boat; దొబ్బ, dobba -n. --clot of blood; puddle of blood; దొమ్మ, domma -n. --anthrax; దొమ్మతెగులు; దొమ్మడోలు, dommaDOlu -n. -- groundcherries; Ashvagandha; Indian ginseng; [bot.] ''Physalis flexuosa''; దొమ్మీ, dommI -n. --riot; pandemonium; దొరుకు, doruku -v. i. --be found; be available; దొర్లించు, dorliMcu -v. t. --roll; to cause to roll; to cause to pass; దొర్లు, dorlu -v. i. --roll; turn up; దోచు, dOcu -v. t. --loot; plunder; rob; exploit; దోనె, dOne -n. --raft; wooden raft; దోపిడీ, dOpiDi -n. --plunder; robbery; exploitation; దోపు, dOpu -v. t. --insert; push; tuck in; దోబూచులాట, dObUculATa -n. --the game of pee-ka-boo; a game played with babies and young children, in which you hide your face and say, again and again, “peek-a-boo”; దోమ, dOma -n. --mosquito; -- దాదాపు 3000 species దోమలు గుర్తింప బడ్డాయి. ఇందులో 3 రకాల దోమలు, ఏడిస్ (Aedis), కులెక్స్ (Culex) మరియు అనోఫిలుస్ (Anpohelus) తెగలు మాత్రము రోగ కారకులు. ఇన్ని రకాల దోమలలో కొన్ని నిశాచరులు (nocturnal). వీటికి దీపం పడదు. కానీ కొన్ని అన్ని వేళలా తిరుగుతాయి. ---సాదా దోమ = ordinary house mosquito; [bio.] ''Culex albopictus.'' ---మలేరియా దోమ = [bio.] ''Anopheles albopictus''. ---గండు దోమ = tiger mosquito; [bio.] ''Aedes albopictus.'' --- డెంగీ దోమ = "Aedes Aegypti" అనే అడ దోమ; దోమకాటు, dOmakATu -n. --mosquito bite; దోమతెర, dOmatera -n. --mosquito netting; a fabric made out of stiff cotton guage with about 6 meshes per centimeter; దోమలమందు, dOmalamaMdu -n. --mosquitocide; insecticide that kills mosquitoes; దోరంగి, dOraMgi -n. --two-colored; దోరగా, dOragA -adv. --moderately; ---దోరగా పండిన = moderately ripe. ---దోరగా వేగిన = moderately roasted. దోవ, dOva -n. --path; way; road; దోవతి, dOvati -n. --piece of cloth worn by men as the lower garment; దోషం, dOshaM -n. --error; fault; flaw; defect; deficiency; దోషి, dOshi -n. --person at fault; guilty person; దోసకాయ, dosakAya -n. --cucumber; [bot.] ''Cucumis sativus;'' -- దేశవాళీ దోస; నక్క దోస (చిన్న కాయలు); ములు దోస; పందిరి దోస; బుడెం దోస లేదా కీర దోసకాయ; దోశె, dOSe -n. --Indian pancake; a thin crepe; దోహదం, dOhadaM -n. --(1) contribution; causative factor; --(2) physical support; --(3) moral support; ద్యోతకం, dyOtakaM -adj. --illuminating; showing; conveying; ద్రోహం, drOhaM -n. --betrayal; treachery; ద్రోహి, drOhi -n. --cheater; traitor; ---దేశద్రోహి = traitor. దౌత్యం, dautyaM -n. --diplomacy; దౌత్యవర్గం, dautyavargaM -n. --diplomatic corps; దౌత్యాలయం, dautyAlayaM -n. --embassy; దౌర్భాగ్యం, daurbhAgyaM -n. --misfortune; bad luck; దౌహిత్రి, dauhitri -n. f. --grand daughter; daughter’s daughter; దౌహిత్రుడు, dauhitruDu -n. m. --grand son; daughter’s son; </poem> ==Part 3: ధ - dha== <poem> ధగధగ, dhagadhaga -adj. --onomatopoeia for iridescence or glitter; ధనం, dhanaM -n. --money; wealth; ధన, dhana -adj. --positive; plus; ---ధన విద్యుత్తు = positive electricity. ---ధనావేశం = positive charge. ధనధన, dhanadhana -adj. --onomatopoeia for banging with feet; ధనధ్రువం dhanadhruvaM -n. --positive pole; anode; ధనవంతుడు, dhanavaMtuDu -n. m. --rich person; -- (ant.) దరిద్రుడు; ధనవంతురాలు, dhanavaMturAlu -n. f. --rich person; -- (ant.) దరిద్రురాలు; ధనసంఖ్య, dhanasaMkhya -n. --positive number; ధనసంబంధ, dhanasaMbaMdha -adj. --pecuniary; related to money; ధనస్వామ్యం, dhanasvAmyaM -n. --plutocracy; government by the wealthy; ధనాభావం, dhanAbhAvaM -adj. --resource-short; impecuniary; ధన్యత, dhanyata -n. --good fortune; blessedness; ధన్యవాదం, dhanyavAdaM -n. --thanks; a word expressing thanks or gratitude; ధనికుడు, dhanikuDu -n. m. --rich person; -- (ant.) దరిద్రుడు; ధనియాలు, dhaniyAlu -n. --coriander seeds; [bot.] Coriandrum sativum; --కొత్తిమీర = coriander plant; -- [Sans.] ధాన్యకం; దానకం; ధాన్యం; ధానీ; ధానేయకం; కుస్తుంభరీ; ధనిష్ఠ, dhaniShTha -n. --(1) Delta Capricorni; Deneb Algeidi; Yoga tara of the 23rd lunar mansion; located in the constellation Capricorn; --(2) The 23rd of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; ధనుర్వాతం, dhanurvAtaM -n. --tetanus; ధనుస్సు, dhanussu -n. --(1) bow; --(2) Sagittarius; ధనూరాసి, dhanUrAsi -n. --Sagittarius; a sign of the Zodiac; ధమని, dhamani -n. --artery; any vessel that carries blood away from the heart; ధమనిక, dhamanika -n. --arteriole; an artery with a small diameter; ధర, dhara -n. --(1) price; cost; (rel.) విలువ; --(2) short for ధరణి; ధరణి, dharaNi -n. --Earth; ధరణిపతి, dharaNipati -n. --king; (lit.) lord of the land; ధరవరలు, dharavaralu - n -- upper limit to a price; Maximum retail prices; -- ధరల యొక్క పై హద్దులు; ధర్మం, dharmaM -n. --(1) property; --(2) justice; law; --(3) tradition; --(4) duty; -- (5) one's path in life, the fulfillment of which leads to a higher state of consciousness; -- ఉదయం కన్ను తెరిచింది మొదలు రాత్రి నిద్రపోయే వరకూ ఎలా ప్రవర్తించాలో, ఎలా మాట్లాడాలో, భుజించాలో, సంసారం చెయ్యాలో, నిద్రించాలో, వగైరా బోధించేది ధర్మం; ---వృత్తిధర్మం = professional duty. ---సామాన్యధర్మం = common law. ధర్మకర్త, dharmakarta -n. --trustee; ధర్మదానం, dharmadAnaM -n. --charity; ధర్మాదాయం, dharmAdAyaM -n. --income accruing to a charitable trust; endowment; ధర్మధార, dharmadhAra -n. --cease-fire; ధర్మనిధి, dharmanidhi -n. --charitable trust; ధర్మపత్ని, dharmapatni -n. --legally married wife; ధర్మపన్నాలు, dharmapannAlu -n. pl. --maxims of duty and morality; ధర్మవడ్డీ, dharmavaDDI - n. -- an annual interest rate of one percent; that is, a principal of Rs 100/ held for one year yields an interest of one rupee; this is practically a "no interest" rate transaction; -- పాత కాలంలో సామాన్య ప్రజలలో వాడుకలో ఉన్న న్యాయమైన వడ్డీ రేటు ఇది; ధర్మసంస్థ, dharmasaMstha -n. --charitable organization; ధర్మసందేహం, dharmasaMdEhaM -n. --[idiom] a minor doubt; ధరావతు, dharAvatu -n. --deposit; earnest money; ante; ధరించు, dhariMcu -v. t. --wear; put on; ధర్మి, dharmi -n. --type of acting; ---లోకధర్మి = realistic acting; natural acting. ---నాట్యధర్మి = conventional acting, that is, acting following prevailing stage conventions. ధర్మోపదేశం, dharmOpadESaM -n. --sermon; ధవళం, dhavaLaM -n. --white; ధ్వజం, dhvajaM - n. -- pole; flagpole; ధ్వజభంగం, dhvajabhaMgaM - n. -- impotence; inability of the penis to stay erect; ధ్వన్యనుకరణ, dhvanyanukaraNa -n. --[ling.] onomatopoeia; ధ్వనించు, dhvaniMcu -v. i. --imply; sound like; ధ్వని, dhvani -n. --sound; ---అతిధ్వని = ultrasound. ---ప్రతిధ్వని = resound; echo. ధాతుమలం, dhAtumalaM -n. --slag; the scum that floats on molten metal; ధాతువు, dhAtuvu -n. --(1) element; chemical element; మూలకం ; --(2) [gram.] etymon; root; source; verb stem; ధాతుసాధన, dhAtusAdhana -n. --metallurgy; ధాన్యం, dhAnyaM -n. --(1) grain; --(2) rice paddy; unhusked rice; -- నవధాన్యాలు = వడ్లు, యవలు, మినుములు, పెసలు, గోధుమలు, నువ్వులు, అనుములు, శనగలు, ఉలవలు; -- దశ గ్రామ్య ధాన్యాలు = వడ్లు, యవలు, మినుములు, మసూర్ పప్పు, గోధుమలు, నువ్వులు, సన్న ఆవాలు, ప్రియంవద, కందులు, ఉలవలు; ధార, dhAra -n. --stream; continuous flow of a liquid, as the flow from a faucet; ధారణ, dhAraNa -n. --concentration; memory; memorization; ability to recall; concentration of the mind on an item continuously for a period of 12 seconds (according to Yoga Sutra); ధారాదత్తం చేయు, dhArAdattaM cEyu -v. i. --give away with all rights and privileges; ధారావాహిక, dhArAvAhika -n. --a serial in media, primarily in print media; ధారాళం, dhArALaM -n. --unimpeded; free flowing; fluent; ధారి, dhAri -suff. --wearer; one who wears the object indicated by the root word; ---ఖడ్గధారి = sword-wearer. ---కిరీటధారి = crown-wearer. ధార్మిక, dhArmika -adj. --moral; righteous; -suff. --having the property of; ధార్మికుడు, dhArmikuDu -n. m. --good man; virtuous man; ధావనం, dhAvanaM -n. --washing; brushing; scrubbing; cleansing; ధావన చూర్ణం, dhAvana cUrnaM -n. --cleaning powder; ధావన ఖమీరం, dhAvana khamIraM -n. --cleaning paste; ధావని, dhAvani -n. --(1) brush; --(2) washer; scrubber; washing machine; ధాష్టీకం, dhAshTIkaM -n. --domineering attitude; browbeating; ధ్యానం, dhAnaM -n. --concentration of the mind on an item continuously for a period of 12 x 12 seconds = 2 minutes 24 seconds (according to Yoga Sutra); the focusing of attention on one particular spiritual idea in continuous meditation; ధిక్కరించు, dhikkariMcu -v. i. --flout; disregard; defy; ధిషణ, dhishaNa -n. --wisdom; confidence; ధిషణాహంకారం, dhishaNAhaMkAraM -n. --ego coming from confidence in one's own intellect or wisdom; ధీ, dhI -n. --intellect; ధీమతి, dhImati -n. --scholar; wise person; ధీమా, dhImA -n. --self-assurance; self-confidence; ధీర, dhIra -n. f. --heroine; brave woman; ధీరుడు, dhIruDu -n. m. --brave man; hero; ధీశాలి, dhISAli -n. --intellectual; ధుని, dhuni -n. --stream; river; ధుమధుమ, dhumadhuma -adj. --onomatopoeia for fuming with anger; ధురంధరుడు, dhuraMdharuDu -n. m. --one who bears a burden; responsible man; ధుర, dhura -n. --burden; ధృతి, dhRuti - n. -- essential oil; ధ్రువం, dhruvaM -n. --pole; ---దక్షిణ ధ్రువం = south pole. ---అయస్కాంత ధ్రువం = magnetic pole. ధ్రువ, dhruva -adj. --fixed; steady; immobile; ధ్రువతార, dhruvatAra -n. --Polestar; Polaris; Steering Star; Ship Star; Stella Maris; this is the Pole Star for the northern hemisphere only; There is no such star for the southern hemisphere; ధ్రువపరచు, dhruvaparacu -v. t. --assert; confirm; ratify; ధ్రువయష్టి, dhruvayashti -n. --polar axis; the axis pointing toward the Polestar; ధ్రువీకరణ, dhruvIkaraNa - n. - ratification; confirmation; ధూపం, dhUpaM - n. -- smoke from burning ''SaambraNi'' (a resin); smoke produced by incense stick; smoke for fumigation; ధూమం, dhUmaM -n. --smoke; fume; ధూమకేతువు, dhUmakEtuvu -n. --comet; (lit.) one with a smoky tail; ధూమపానం, dhUmapAnaM -n. --smoking; ధూమశకటం, dhUmaSakaTaM -n. --locomotive; train; ధూర్తదేశం, dhUrtadESaM - n. -- rogue nation; ధూర్తుడు, dhUrtuDu - n. -- rogue; ధూళి, dhULi -n. --dust; dust raised into the air; ధూళి, దూగర, dhULi, dUgara -n. --dust and cobwebs; ధూసరం, dhUsaraM -n. --(1) dust; --(2) gray; grey; dust color; ధృతి, dhRti -n. --(1) speed; --(2) courage; --(3) happiness; ధృతిగతి, dhRtigati -n. --velocity; velocity indicates speed and the direction of travel; ధైర్యం, dhairyaM - n. -- courage; bravery; --- మొండి ధైర్యం = chutzpa; supreme self-confidence; gall --- మనో స్థైర్యం = firmness = steadiness; steadfastness; ధోతీ, dhOtI -n. -- a piece of cloth worn by men as the lower garment; ధోరణి, dhOraNi -n. --manner; attitude; style; ధ్యేయం, dhyEyaM -n. --goal; aim; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] a8a2kqc9atqhnpkmzivf2ndr88nknw4 0 3021 39045 39036 2026-05-06T21:28:16Z Vemurione 1689 /* Part 5: మ - ma */ 39045 wikitext text/x-wiki * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: బం - baM== <poem> బంక, baMka -n. --glue; goo; gum; slime; బంకనక్కెర, baMkanakkera -n. --glue berry; Indian cherry; a tree whose berry-like fruits are sticky; [bot.] ''Cordia dichotoma; Cordia Mixa; Cordia latifolia;'' -- లసోడా పండ్లలో ఫైబర్ అధికంగా ఉంటుంది. ఇది జీర్ణక్రియను మెరుగు పరుస్తుంది. మలబద్దకం తగ్గేలా చేస్తుంది. -- చల్లచెట్టు; లసోరా; లసోడా; బంకబడ్డు, baMkabaDDu -n. --[bot.] ''Vitis linnaei;'' % ?? బంకమన్ను, baMkamannu -n. --clay; (lit.) gooey soil; (rel.) నల్లరేగడి మన్ను; బంకనెవలి, baMkanevali -n. -- [bot.] ''Adiantum bunulantum''; % ?? బంకు, baMku -n. --shop; small specialty shop; roadside stall; roadside gas station; పెట్రోలు బంకు; బంకోలా, bankOlaa - n. -- lighthouse; బంగనబయలు, baMganabayalu -n. --open plain; బంగారు, baMgAraM -n. --gold; ---నీ ఇల్లు బంగారంగానూ = [idiom] bless your innocent self! బంగారు వక్క తాడి, baMgAru vakka tADi - n. -- Areca palm; Golden cane palm; Yellow palm; Butterfly palm; [bot.] ''Dypsis lutescens'' of the Arecaceae family; ''Chrysalidocarpus lutescens''; --ఈ వృక్షం గాలిలోని జైలీన్ (Xylene), టాల్యూన్ (Toluene) వంటి ప్రమాదకర ఆవిరులను సమర్థవంతంగా శుద్ధిచేస్తుందని నిరూపించారు. జైలీన్ ఆవిరిని పీల్చడం కారణంగా కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ (Central Nervous System) పై దుష్ప్రభావం పడి, తలనొప్పి, కళ్ళు తిరగడం, వాంతులు, చిరాకు, బలహీనత, అలసట, నిద్రలేమి, మానసిక ఒత్తిడి, ఆందోళన, చేతులు వణకడం వంటివి వస్తాయి. టాలీన్ పీల్చడం కారణంగా కూడా దాదాపు ఇవే దుష్ఫలితాలు; ప్రాణవాయువును ఎక్కువగా వెలువరించే ఈ జాతి మొక్క ఇంటిలోపల కుండీలలో పెంచుకోదగిందనడంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు; బంగారుతీగ, baMgArutIga, - n. -- Chinese dodder; [bot.] ''Cuscuta Chinensis'' of Convolvulaceae family; ---a weedy creeper that grows wildly that seems to have some aphrodisiac properties; This is a pesky weed that the government is trying to eradicate; Spanish moss, found on trees in the Americas, is similar to this; బంగారు పిచ్చుక, baMgAru piccuka, - n. -- baya weaver bird; [bio.] ''Ploceus philippinus''; బంగారుపూలు, baMgArupUlu, - n. -- Canadian Goldenrod; [bot.] ''Solidago canadensis'' of Asteraceae family -- దీని తొట్టతొలి జన్మస్థలం ఉత్తర అమెరికా ఖండం. అయినా ఇది ప్రస్తుతం ఐరోపా, ఆసియా ఖండాలలోని పలు దేశాలకు విస్తరించింది. ఆ యా దేశాలలో ఇది మొండి బెడద మొక్క (Invasive Plant) గా పేరొందింది. దీని విస్తరణకు తట్టుకోలేక చైనాలోని షాంఘైలో 30 కి పైగా స్థానిక మొక్కల జాతులు నశించిపోయాయంటే పరిస్థితి తీవ్రత అర్థం చేసుకోవచ్చు. అటవీ ప్రాంతంలో ఈ మొక్కల్ని లేళ్ళు, దుప్పులు వంటివి ఇష్టంగా తింటాయి. పాడి పశువులు, గుర్రాలకు ఈ మొక్కలు మేతగా వేస్తారు. ఈ పూలలో తేనె ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఈ తేనెకోసం తేనెటీగలు (Honey Bees), తుమ్మెదలు (Bumble Bees) వంటివి ఈ మొక్క పూల చుట్టూ మూగుతాయి; బంగళా, baMgaLA -n. --bungalow; బంగాళా బంతి, baMgALA baMti -n. --Common Zinnia; Elegant Zinnia; [bot.] ''Zinnia elegans'' of the Asteraceae family; బంగాళా దుంప, baMgALA duMpa -n. --potato; [bot.] ''Solanum tuberosum'' of the Solanaceae family; --This has been in use in India well before CE 1615; Immature tubers and germinating tubers are not fit for eating because they contain "solanaine" a poisonous substance; --ఆలుగడ్డ; ఉర్లగడ్డ; బంగీ, baMgI -n. --parcel; బంజరు, baMjaru -adj. --waste; dry; non-cultivable; ---బంజరు భూములు = wastelands; heath. --- see also బాడవ; ఈడవ; బంటి, baMTi -suff. --a comparative measure to indicate the depth of water; ---కుత్తుకబంటి = neck-deep. ---పుక్కిటిబంటి = mouthful. ---మొలబంటి = waist-deep. ---మోకాలిబంటి = knee-deep. బంటు, baMTu -n. --(1) servant; attendant; foot soldier; --(2) [chess] pawn; బంట్రోత్తు, baMTrOttu -n. --peon; servant; a peon reporting to a government officer; -- బంటు+రౌతు = బంట్రౌతు > బంట్రోత్తు బండ, baMDA -n. --boulder; big stone; slab; pestle; బండారం, baMDAraM -n. --hidden wealth; treasure trove; బండి, baMDi -n. --(1) vehicle; carriage; cart; wagon; --(2) bobbin; reel; ---ఎడ్లబండి = ox cart; bullock cart. ---రైలుబండి = railway train. (lit.) a vehicle on rails. బండిసున్న, baMDisunna -n. --[coll.] a big cipher; a big fat zero, nothing at all; బంగారు పిచ్చుక, baMgAru piccuka -n. --baya weaver bird; [biol.] ''Ploceus philippinus''; బంగినపల్లి, baMginapa- -n. --a popular variety of low-fiber, flavorful mango fruits; బండెడు, baMDeDu -adj. --cartload of; బండారం, baMDAraM - n. --secret; true nature; -- లోగుట్టు; బండిగురివెంద, baMDiguriveMda -n. --Acacia Coral; Coral Wood; [bot.] ''Adenanthera pavonina;'' బంతి, baMti -n. --(1) marigold; [bot.] ''Calendula officinalis; Tagetes patula; Tagetes erecta;'' a native of Mexico, the seeds eventually came to India via Spanish and Portuguese traders in the 16th century; the plants adapted quickly and abundantly, eventually usurping the calendula; --(2) ball; (rel.) ఉండ; ---(3) row; ---దారపు బంతి = ball of string. ---పట్టుదారపు ఉండ = skein of silk string. ---బంతిలో బలపక్షం చెయ్యకూడదు = one should not show partiality toward people in a queue. బంతిగిన్నె కీలు, baMtiginne kIlu -n. --ball and socket joint; such as the one found in the knee; బంతులబీడు, baMtulabIDu -n. --playground; ballpark; బందరు, baMdaru -n. --(1) seaport; --(2) commonly used name for the city of Machilipatnam; బదలాయించు, badalAyiMcu -v. t. --transfer; బందారు, baMdAru -n. --the Karum timber tree; [bot.] ''Hymenodictyon excelsum; Adina cordifolia''; బందిపోటు దొంగ, baMdipOTu doMga -n. --robber; bandit; dacoit; బదిలీ చేయు, badilI cEyu -v. t. -transfer; బందీ, baMdI -n. --prisoner; inmate; బందీలదొడ్డి, baMDIladoDDi -n. --prison yard; బందు, baMdu -n. --(1) strap; band; --(2) strike; lock-out; work stoppage; బందెలదొడ్డి, baMdeladoDDi -n. --cattle pound; a place where stray cattle are kept until the owner can claim them; బందోబస్తు, baMdObastu -n. --discipline; security arrangement; (lit.) tying and binding; బంధం, baMdhaM -n. --bond; ---ఉదజని బంధం = Hydrogen bond. ---రుణానుబంధం = a familial bond created due to a debt, as Hindus believe, from a previous incarnation. ---జంట బంధం = double bond. ---త్రిపుట బంధం = triple bond. ---ద్విగంధక బంధం = disulfide bond. బంధుపక్షపాతం, baMdhupakshapAtaM -n. --nepotism; బంధుప్రీతి, baMdhuprIti -n. --fondness of one's relatives; బంధువు, baMdhuvu -n. --relative; relation; బంధుక, baMdhUka -n. --[bot.] ''Calosanthes indica''; ''Oroxylum indicum''; %?? </poem> ==Part 2: బ - ba== <poem> బకం, bakaM -n. --heron; బకపుష్పం, bakapushpaM -n. --vegetable hummingbird; [bot.] ''Agati grandiflora;'' ''Sesbania grandiflora;'' -- అవిసె; బక్కపలచని, bakkapalacani -adj. --ectomorphic; a slender body structure with long limbs, narrow feet, narrow hands, narrow chest, and narrow shoulders; బకాయ, bakAya -n. --arrears; old debt; బక్షకుడు, bakshakuDu -n. m. --eater; ---నరమాంస బక్షకుడు = cannibal. బక్షించు, bakshiMcu -v. t. --devour; eat; ingest; బక్షీస్, bakshIs -v. t. --tip; gratuity; a fee paid to appreciate good service; బగ్గీ, baggI -n. --horse-drawn carriage; -- జటకా; జెట్కా; టాంగా; గుర్రబ్బండి; బగ్గుండీ, bagguMDI -n. --aromatic, colorful powder thrown at each other at festive times like the Holi or weddings; బచ్చలి, baccali -n. --Indian spinach; Malabar spinach; [bot.] ''Basella alba'' of the Basellaceae family; ---తీగ బచ్చలి = creeping purslane; [bot.] ''Basella indica;'' ---ఎర్ర అల్లుబచ్చలి = [bot.] ''Basella rubra'' (Watts); ---సిలోన్ బచ్చలి = Surinam Purslane; Water Leaf; Ceylon Spinach; Potherb Fame Flower; [bot.] ''Talinum fruticosum'' of the Talinaceae family; బచ్చలిమంద, baccalimaMDa -n. --[bot.] ''Ceropegia tuberosa''; ''Ceropegia candelabrum''; -- The tuberous roots are edible and are eaten especially by the poorest raw or cooked. The plant is also used for various medicinal purposes, so for hemorrhoids, indigestion, headaches and against bites of poisonous animals; --Ceropegia candelabrum is now in the original area has become quite rare. There are already projects for artificial propagation; బచ్చు, baccu -n. -a person of the Vaisya caste; ---బచ్చుపేట = sector of a town where the Vaisya community lives. బచ్చెన, baccena -adj. --painted; ---బచ్చెన పెట్టె = painted box. బజంత్రీలు, bajaMtrIlu -n. pl. --musical instruments played at wedding functions; బజారు, bajAru -n. --bazaar; marketplace; a permanent market or street of shops; see also సంత; --market street; ---బజారు మనిషి = a street person; a prostitute; బజ్జీ, bajjI -n. --(1) a baked vegetable chutney; --(2) a savory snack made by deep frying sliced vegetables after dipping them in batter; బట్ట, baTTa -adj. --bald; -n. --cloth; బట్టతల, baTTatala -n. --bald head; [anat.] alopecia; బట్టమేక పిట్ట, baTTamEka piTTa - n. -- The great Indian bustard; [bio.] ''Ardetois nigriceps;'' A large bird of the bustard family (Otididae), one of the heaviest flying birds in the world. The great Indian bustard inhabits dry grasslands and scrublands on the Indian subcontinent; its largest population is found in the Indian state of Rajasthan. -- పేరుకు పిట్టేకానీ మగపక్షి నాలుగడుగులు, ఆడుపక్షి మూడున్నర అడుగుల పొడవు, 15-20 కిలోల బరువు ఉంటుంది. దీని ఆకారం వల్ల వేటగాళ్ళు మాంసంకోసం సులభంగా వేటాడి నిర్మూలించారు. బట్టమేకపిట్ట పూర్వం గుజరాత్, మహారాష్ట్ర, ఆంధ్రప్రదేశ్ మొదలయిన 12 రాష్ట్రాల్లో కనబడేదని తెలిసింది. ఈ పక్షిజాతి విస్తృతమైనది. ఎటువంటి ఆటంకాలు, ఇది మనుషుల పొలుపులేని ఏకాంత వ్యవసాయయోగ్యమైన పొలాల్లో, బీళ్ళల్లో నివాసం ఉంటుంది. దీని జీవితకాలం షుమారు 12 సంవత్సరాలు. గూడు కట్టకుండా మట్టిలో ఒకేగుడ్డు పెట్టి, 27 రోజులపాటు పొందుతుంది. మగపక్షి కూడా గుడ్డును సంరక్షించడం లో సహకరిస్తుంది .కుక్కలు వీటి శత్రువులు, ఇప్పడు కొత్తగా ఏర్పాటయిన గాలిమరలు, గాలి విద్యుత్ కేంద్రాలు, హై టెన్ షన్ తీగలు పక్షులు సంచరించే దారుల్లో అడ్డదిడ్డంగా వేయడంతో చాలా పక్షులు చనిపోయాయి. చాలా రాష్ట్రాలలో అంతరించిపోయాయి. దాదా సలీం అలీ ప్రమేయంతో కర్నూల్ జిల్లా రోళ్ళపాడు గ్రామం వద్ద బట్టమేక పక్షి సంరక్షణ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటుచేశారు. ఇవి రయితు నేస్తాలు, పంటలను పాడుచేసే క్రిమి కీటకాలను భక్షించి రైతుకు సాయపడతాయి. బటానీ, baTAnI -n. --pea; [bot.] ''Pisum sativum'' of Leguminosae (pea) family; sativum అంటే సాగు చెయ్యబడేది --పొలం బటానీ = field peas; arvensis అంటే పొలాల్లో పెరిగేది; --తోట బటానీ = garden peas; [bot.] ''Pisum sativum;'' hardensis అంటే తోటలలో పెరిగేది; --[Sans.] కళాయః; వర్తులః బటానీతీగ, baTAnItIga -n. --Mexican Creeper; Coral vine; Bee bush; [bot.] ''Antigonon leptopus'' of Polygonaceae family; --మనం తినే బటానీలకూ, ఈ పూలతీగకూ ఎలాంటి సంబంధమూ లేదు; దీని పూలు చూసేందుకు ఆకర్షణీయంగా ఉన్నా ఇది త్వరత్వరగా వ్యాపించి ఖాళీ స్థలాలను, ఇతర మొక్కలను ఆక్రమించివేస్తుంది కనుక దీనినొక బెడద మొక్క (Invasive Plant) గా భావిస్తారు; బట్వాడా, baTvADA -n. --distribution; బట్టీ, baTTI -n. --retort; kiln; బట్టీపట్టు, baTTIpaTTu -v. t. --(1) to distill; --(2) getting something by heart; to memorize; బటువు, baTuvu -adj. --(1) round; circular; spherical (2) firm; stiff; బడబ, baDaba -n. --mare; female horse; బడాయి, baDAyi -n. --(1) ego; vanity; --(2) boasting; bragging; ostentation; బడి, baDi -n. --(1) school; --(2) case as in upper case and lower case in English alphabet; బడితె, baDite -n. --a long smooth stick; perhaps a stick derived from బాడితచెట్టు; బడుద్ధాయి, baDuddhAyi -n. --fat and lazy person; idler; vagabond; బడ్డు, baDDu -adj. --fat; -n. --(1) fatso; --(2) the male genital organ; బడేమియా, baDEmiyA -adj. --ill-fitting; hand-me-down; (ety.) బడా + మియా; ---బడేమియా బట్టలు = ill-fitting clothes; hand-me-down clothes. బణుభారం, baNubhAraM -n. --molecular weight; బణువు, baNuvu -n. --molecule; -- (rel.) అణువు; పరమాణువు; పరమాణు రేణువు; బణుసంధానం, baNusaMdhAnaM -n. --condensation of (two) molecules; attaching together of molecules; బత్తా, battA -n. --daily allowance; బత్తాయి, battAyi -n. --Batavia; Batavian orange; [bot.] ''Limonia trifoliata;'' -- a type of sweet orange with a thin skin; (ety.) this fruit tree was imported into India from Batavia by the Dutch East India Company; this English translation is extant only in India; బతిమాలు, batimAlu -v. t. --plead; implore; beg; బతుకు, batuku -n. --(1) life; --(2) livelihood; survival; also బ్రతుకు; ---బతుకు తెరువు = a means of survival. ---బతుకు బాణీ = life style. బదరి, badari -n. --the jujube tree; [bot.] ''Zizyphus jujuba; Zizyphus mauritiana'' Lamk.; -- రేగు; గంగరేగు; బద్ద, badda -n. --(1) strip; slat; narrow wooden strip; --(2) broken half of a seed as in కంది బద్ద; ---అడుగు బద్ద = foot ruler; a foot-long strip with inches or centimeters marked. బద్ధ, baddha -adj. --(1) tied; bound; --(2) intense; ---బద్ధ వైరం = intense enmity. బద్ధకం, baddhakaM -n. --laziness; బద్ధకిష్టి, baddhakishti -n. --lazy fellow; బద్మాష్, badmaash - n. -- కుటిలమైన బ్రతుకు బతికే వాడు; కుటిలుడు; -- బద్ అంటే పర్షియన్ భాషలో చెడ్డ ,కుటిల అన్న అర్థం; మాష్ అంటే అరబిక్ లో జీవితం, బతుకు అని అర్థం. బదిలీ, badilI -n. --transfer; బద్దింపు, baddiMpu -n. --the arithmetic process of repetitive calculation to estimate a value; బదులు, badulu -adv. --instead; in place of; -n. --(1) exchange; substitution; --(2) loan; small loan; బద్దెపురుగు, baddepurugu -n. --tapeworm; a parasite that grows in the human intestines; an invertebrate of the Platihelmonth family; బనాయించు, banAyiMcu -v. t. --(1) attach; add; --(2) fabricate; make; బబ్బస, babbasa -n. --marsh pennywort; [bot.] ''Hydrocotyle rotundifolia''; ''Hydrocotyle sibthorpioides;'' -- It can grow in a wide variety of habitats and is considered a weed; This plant has been used for medicinal purposes in Asia; బబ్రు, babru -adj. --brown; బయట, bayaTa -adj. --outside; బయలుదేరు, bayaludEru -v. i. --start on a journey; set out; బయానా, bayAnA -n. --advance payment; earnest money; బరగడం, baragaDaM -n. --Asian indigo, three-leaved indigo; [bot.] ''Indigofera glandulosa''; -- The plant is grown as green manure; the seeds are edible and can be eaten in times of food scarcity; -- గోరంటి నీలి; బరక, baraka -adj. --rough; coarse; % to e2t బరణిక, baraNika -n. --[bot.] ''Trophis aspera'' of the Moraceae family; బరబర, barabara -adj. --onomatopoeia for the act of dragging; బరమ, barama -n. --drill; a tool to make a hole; gimlet; a hand-held, manually operated drill; బరమబావి, baramabAvi -n. --drilled well; బరవానా, baravAnA -n. --output; (ety.) short for బయటకి రవానా; బరాతం, barAtaM -n. --written order; bank check; bank draft; బర్తరఫ్, bartharaph - n. -- పదవిలోనుండి/ ఉద్యోగములోనుండి వెడలఁగొట్టుట (dismissal); -- 'బర్తరఫ్' అనునది ఫార్శీభాష నుండి ఉత్పన్నమైన ఉర్దూ మాట. ఇది 'బర్' అను ఉపసర్గ (prefix) తో కూర్చిన 'తరఫ్' అను నామవాచకము (noun). దీనికి గల నిౙమైన అర్థము - వేఱు చేయుట/ ప్రక్కకు తీసిపెట్టుట. -- దీనికి తెలుఁగులో మన పత్రికలవారు 'ఉద్వాసన' అను ఆధ్యాత్మిక శబ్దమును వాడుచున్నారు. ఉద్వాసన అనఁగా ఉద్యాపన. పండుగ నాడు ప్రతిష్ఠించిన దేవుని/ దేవిని పునఃపూజ చేసి, నైవేద్యము పెట్టి, హారతి పాడి, "పునరాగమనాయ చ" (మరల రండి) అని చెప్పి కదిలించుట. అనఁగా సాఁగనంపుట. ఇది 'ఆవాహన’ కు విపర్యయమన్నమాట; బరాబరు, barAbaru -n. --O.K.; proper; equal; --- బరాబరు చేయు = equate --- వందిమాగదులు బరాబరులు పలికేరు = so and so spoke words of praise; used to praise kings by saying that they are equal to Gods; బరివెంక, bariveMka - n. -- Siamese rough bush; khoi; toothbrush tree; [bot.] ''Streblus asper''; -- దీని ఆకులు బాగా గరుకుగా ఉండి బొమ్మలను నున్నగా పాలిష్ చేసేందుకు పనికివస్తాయనీ, అందుకని ఆ ఆకుల్ని Sandpaper Leaves అంటారు; ఏటికొప్పాక లో ఆ వృక్షాలను పెంచుకుంటే బాగుంటుంది; -- Various parts of this plant are used in Ayurveda and other folk medicines for the treatment of different ailments such as filariasis, leprosy, toothache, diarrhea, dysentery and cancer; బరితెగించు, baritegiMcu -v. t. --behave without decorum; to go beyond one’s limits of decency; బరిషింత, bariShiMta - n. -- Lilac Bauhinia; Malabar Bauhinia; [bot.] ''Bauhinia malabarica'' Roxb. of the Fabaceae family; బరుకు, baruku -v. t. --(1) scratch; --(2) tear; lacerate; బరువు, baruvu -n. --(1) weight; the force acting on a mass in a gravitational field. Two bodies with identical masses but in different gravitational fields will register different weights; --(2) load; --(3) tare; బలం, balaM -n. --force; --- gravitational force = [[గురుత్వాకర్షక బలం]]. --- electromagnetic force = [[విద్యుదయస్కాంత బలం]]. --- weak force = త్రాణిక బలం. --- strong force = నిస్త్రాణిక బలం. బలగం, balagaM -n. pl. --retinue; supporters; బలపం, balapaM -n. --slate pencil; బలపక్షం, balapakshaM -n. --partiality;partiality toward the stronger; బలవంతం, balavaMtaM -adj. --forceful; insisting; compelling; -n. --(1) compulsion; --(2) rape; బలవర్ధకం, balavardhakaM -adj. --nutritious; strength giving; బలసిన, balasina -adj. --fat; fatty; బలహీన, balahIna -adj. --(1) weak; --(2) backward; disadvantaged; ---బలహీన వర్గాలు = backward classes; disadvantaged communities. బల్ల, balla -n. --(1) table; --(2) bench; --(3) plank; --(4) enlarged spleen; బల్లపరుపు, ballaparupu -n. --flat; flat as a table; two-dimensional; బలి, bali -n. -- (1) a religious offering - typically in the form of food - made to gods; (lit.) బలి అంటే బలకరమైన ఆహారం. ఆలయాలలో రోజూ బలిపీఠాల దగ్గర బలి అన్నం సమర్పిస్తారు. ఆలయాలలో అన్ని దిక్కు లలోనూ బలిపీఠాలుంటాయి; బలి అనగానే జంతు బలి— అని పొరపాటు పడుతూ ఉంటాము; (2) a tribute paid to a king; -- [Sans.] 'బల్యతే దీయతే దేవతాదిభ్యః' = దేవతలకు ఇచ్చునది. 'బల్యతే దీయతే రాజ్యే రాజగ్రాహ్యా భాగః' రాజ్యమునందు ఇవ్వబడునది. రాజు తీసుకొను పన్ను. -- see also భూతబలి; బలిష్టం, balishTaM - adj. --strong; బలిష్టత, balishTata - n. --strength; బల్లి, balli -n. --gecko; wall lizard; బలీయం, balIyaM -n. --powerful; strong; బలీయత, balIyata -n. --power; strength; బలురక్కెస, balurakkesa -n. -- (1) [bot.] ''Arum macrorhizon'' (Reeve) -- గజకర్ణము, గణహాసకము, బ్రహ్మరాకాసిచెట్టు, బృహచ్ఛదము. -- (2) American aloe; [bot.] ''Fourcroya cantala''; బలుసు, balusu -n. -- The thorny Caray; [bot.] ''Canthium parviflorum;'' ''Plectronia parviflora;'' -- నల్లబలుసు = the black species, [bot.] ''Canthium umbellatum;'' -- బంజరునేలల్లో పొదగా పెరిగే ముళ్ళకంచె మొక్క; పసుప్పచ్చటి పూలు పూస్తుంది; దీని పళ్ళు తింటారు; ఆకును కూరగా వండుకొంటారు; కరువుకాలాల్లో బీదలు ఈ ఆకును తింటారు; -- "బ్రతికుంటే బలుసాకు తినవచ్చు" అనేది సామెత; -- [Sans.] బారదాజి; బలాక; బస, basa -n. --lodging; a place of stay during a travel; బస్తం, bastaM -n. --calomel; mercurous chloride; Hg₂Cl₂; బస్తా, bastA -n. --(1) bale; sack; bundle; --(2) a specific volumetric measure used for grains whether or not they come in bales or in boxes; బసివి, basivi -n. --temple girl; a female child in a family dedicated in infancy for life-long service at a Shiva temple; as temple endowments dwindled, in these days these woman usually end up as prostitutes; బస్కీలు, baskIlu -n. --pull-ups; బస్తీ, bastI -n. --city; బహిరంగం, bahiraMgaM -n. --public; open; బహిరంగ సభ, bahiraMga sabha -n. --public meeting; open meeting; బహిర్గత జన్యువు bahirgata janyuvu -n. --dominant gene; (ant.) అంతర్గత జన్యువు = recessive gene. బహిర్గత జీను, bahirgata jInu -n. --dominant gene; bright gene; (ant.) అంతర్గత జీను; బహిర్హితం, aMtbahirhitaM %e2t -n. --output; బహిష్టు, bahishTu -n. --menses; monthly period in fertile women; బహు, bahu -adj. pref. --poly-; multi-; many; బహుఅసంతృప్త, bahuasaMtRpta -adj. --[chem] polyunsaturated; బహువృత్తి కళాశాల, bahuvRtti kaLASAla -n. --polytechnic college; బహుగ్లయిసీను, bahuglaisInu -n. --[biochem.] polyglycine; బహుగ్లయిసీను కాండం, bahuglaisInu kAMDam -n. --[biochem.] polyglycine backbone; బహుగ్లయిసీను వెన్ను, bahuglaisInu vennu -n. --[biochem.] polyglycine backbone; బహుచక్కెర, bahucakkera -n. --[biochem.] polysaccharide; బహుజీర్ణమాల, bahujIrNamAla -n. --[biochem.] polypeptide chain; బహుదళ హస్తాకార, bahudaLa hastAkAra -adj. --[bot.] multifoliate; బహుదాకరణ, bahudAkaraNa -n. --proliferation; బహుఫలకం, bahuphalakaM -n. --[math.] polyhedron; a solid geometrical object with several sides; -- బహుముఖి; బహుఫీనాల్, bahuphInAl -n. --[chem.] polyphenol; బహుభర్తుత్వం, bahubhartutvaM -n. --polyandry; the practice of having several husbands at the same time; బహుభాగి, bahubhAgi -n. --[chem.] polymer; a chemical with many monomers connected together; బహుభార్యాత్వం, bahubhAryAtvaM -n. --Polygamy; the practice of having several wives at the same time; బహుభుజి, bahubhuji -n. --[math.] polygon; a flat geometrical figure with several straight sides; the word is often used to refer to figures with more than four sides; బహు దేవతారాధన, bahudEvatArAdhana -n. --Polytheism; the practice of worshipping several gods or deities; బహుప్రమాణ, bahupramANa %e2t -adj. --multi-dimensional; బహుమతి, bahumati -n. --award; gift; prize; బహుమానం, bahumAnaM -n. --award; gift; prize; present; బహుముఖ, bahumukha -adj. --multi-faceted; ---బహుముఖ ప్రజ్ఞ = multi-faceted talent. బహురూపత, bahurUpata -n. --allotropy; typically used to refer to the existence of a chemical element in more than one form; బహువచనం, bahuvacanaM -n. --(1) plural; the plural number; --(2) respectful; addressing of an elder or a person in high esteem; బహువిదీను, bahuvidInu -n. --[chem.] polyethylene; polyethene; polythane; a plastic widely used in making transparent sheets and bags; బహువ్రీహి, bahuvrIhi -n. -- (1) an exocentric compound word; a figure of speech in which a compound word suggests a meaning which is not a combination of the meanings of the individual component words; an example in English is “hotdog” which is neither hot nor dog but something that is entirely different; అన్యపదప్రధానమైన సమాసము. ఉదా. ముక్కంటి; -- (2) wealth; -- (lit.) lots of rice grains; బహు = many; వ్రీహి = grain of rice; బహుసాయం, bahusAyaM -n. --polyculture; rotating crops; బహుళం, bahuLaM -n. --(1) plentiful; abundant; frequent; --(2) one that can happen in a variety of ways; in grammar, this means the rule in question may not apply, may optionally apply, or may always apply; బహుళంగా, bahuLaMgA -adv. --abundantly; plentifully; బహుళార్ధసాధక, bahuLArdhasAdhaka -adj. --multi-purpose; బహుశ, bahuSa -adv. --perhaps; in general; బ్రహ్మ, brahma -adj. --(1) huge; large; heavy-duty; --(2) divine; -n. -- Lord Brahma, the creator of the Hindu trinity; -- see also బ్రహ్మము; బ్రహ్మకమలం, brahmakamalaM -- n. -- Queen of the night; [bot.] ''Epiphyllum oxypetalum''; ''Saussurea Obvallata;'' -- హిమాలయ పర్వత సానువుల్లో సముద్రమట్టానికి 4500 మీటర్ల పైన ఈ మొక్క కనిపిస్తుంది. దీనిలో ఎన్నో ఔషధ గుణాలున్నాయి, ముఖ్యంగా టిబెట్ లో ఇది ఒక ముఖ్యమైన మూలిక. ఇది యురోజెనిటల్ రుగ్మతలు, కాలేయ తిష్టలు, లైంగిక సంక్రమణ వ్యాధులు, ఎముక నొప్పులు, జలుబు, దగ్గుకు చికిత్స చేయడానికి ఉపయోగిస్తారు. ఇది చేదు రుచిని కలిగి ఉంటుంది. మొత్తం మొక్క ఔషధంగా ఉపయోగపడుతుంది. ఈ మొక్కలను ఎక్కువగా ఔషధాలలో వాడడం వల్ల, బ్రహ్మ కమలాలు అంతరించే ప్రమాదం లేకపోలేదు; దీనిని పారసీక భాషలో గుల్-ఎ-బకావళి అంటారుట! బ్రహ్మగుప్త, brahmagupta -n. -A great Indian mathematician who lived in the 7th century A.D. బ్రహ్మచర్యం, brahmacaryaM -n. --celibacy; continence; బ్రహ్మచారి, brahmacAri -n. m. --bachelor; novice; బ్రహ్మచారిణి, brahmacAriNi -n. f. --bachelorette; spinster; unmarried woman; బ్రహ్మచింత, brahmaciMta -n. -- Cream of Tartar tree; Monkey-bread tree; This tree, a native of Africa, was introduced into India by the British and can be seen along roadside in Andhra and Telangana; [bot.] ''Adansonia digitata'' of the Bombacaceae family; -- దీని ఆకులను కూరగా, పులుసుగా, పప్పుతో కలిపి వండుకుంటారు. పుల్లగా ఉండే ఈ ఆకుల కారణంగా ఈ చెట్టుకు ‘బ్రహ్మ ఆమ్లిక', ‘బ్రహ్మ చింత', ‘సీమ చింత' అనే పేర్లు వచ్చాయి. కొందరు దీనినే ‘బ్రహ్మమాలిక' అని కూడా అంటున్నారు. -- ఈ వృక్షం ఆకులను వెచ్చజేసి ఆ గాయాలమీద కడతారు. జ్వర నివారిణి (Febrifuge) గానూ, స్రావాలను నిరోధించేది (Astringent) గానూ, చెమట పట్టించేది (Sudorific) గానూ, బలవర్ధక ఔషధం (Tonic) గానూ ఈ ఆకుల రసానికి పేరుంది. చెవి పోటుకూ, కళ్ళు వాచి నొప్పి పెడుతున్నప్పుడు ఈ ఆకుల పసరు పిండి పోస్తే ప్రయోజనం ఉంటుంది. శ్వాస సంబంధమైన, జీర్ణకోశ సంబంధమైన అవ్యవస్థలకు ఈ వృక్షం ఆకులు, పూల కషాయం బాగా పనిచేస్తుంది. బ్రహ్మచెవుడు, brahmacevuDu -n. --deafness; excessive loss of hearing; బ్రహ్మజెముడు, brahmajemuDu -n. --cactus; Giant club cactus; Peruvian apple cactus; [bot.] ''Cereus Repandus;'' -- బ్రహ్మ దేవుడి ముఖాలు నాలుగువైపులకూ ఉన్నట్లే వీటి ముఖాలు కూడ అన్ని వైపులకూ ఉంటాయి. ఇవి సన్నగా, పొడుగ్గా ఉంటాయి. వీటి పుష్పాలు చాలా పెద్దవిగా వుంటాయి. పువ్వుకు క్రింద పొడవైన, బలమైన కాడ కనిపిస్తుంది. -- see also నాగజెముడు; బ్రహ్మజ్ఞానం, brahmajnaanaM - n. -- హిందూ బోధనల ప్రకారం, బ్రహ్మ జ్ఞానం అనేది ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానోదయం, విముక్తి (మోక్షం) మరియు జనన మరణ చక్రం (సంసారం) ముగింపుకు దారితీసే అత్యున్నత జ్ఞానంగా పరిగణించబడుతుంది. ఇది ఒక వ్యక్తి యొక్క అవగాహనలో లోతైన పరివర్తనను తీసుకువస్తుందని చెప్పబడింది. ద్వంద్వత్వం యొక్క భ్రాంతిని విచ్ఛిన్నం చేస్తుంది. అన్నిటి ఉనికిలో గల అంతర్లీన ఐక్యత మరియు దైవత్వాన్ని బహిర్గతం చేస్తుంది. బ్రహ్మదండి, brahmadaMDi - n. -- (1) Cultivated Liquorice; Sweetwood; [bot.] ''Argemone mexicana; Glycyrrhiza glabra;'' (2) Indian Globe Thistle; [bot.] ''Echinops echinatus;'' (3) Mexican poppy; yellow thistle; prickly poppy; [bot.] ''Argemone mexicana''; a prickly annual shrub; leaf juice is used for skin diseases; -- బలురక్కెస; [Hin.] Bharbhar; -- This is different from Milk thistle (పాలు ముల్లు) ([bot.] ''Silybum marianum''); It is important to distinguish this from Tippa Teega ([bot.] ''Tinospora cordifolia'') or Bodataram ([bot.] ''Sphaeranthus indicus''), which are common, different medicinal plants in Andhra Pradesh and Telangana. బ్రహ్మదారువు, brahmadAruvu -n. -- portia tree; Pacific rosewood; Indian tulip tree; [bot.] ''Hibiscus populneus''; -- గంగరావి చెట్టు; బ్రహ్మద్వారాలు, brahmadvArAlu -n. pl. --(lit.) the gates of the Brahman; according to Hindu belief, there are eleven gates of the Brahman: two eyes, two nostrils, one mouth, two evacuation organs, the navel, and the opening at the top of the head, called "Brahma randhra," the fontanelle; In fact, this accounting is only correct for men; in women, the genital opening is distinctly different from the urinal opening; బ్రహ్మ పదార్థం, brahma padArdhaM -n. --Supreme Reality; Universal Self; The Truth; Cosmic Self; the constant Universal Principle; Unchanging Reality; బ్రహ్మమండూకి, brahmamaMDUki -n. --Indian pennywort; [bot.] ''Centella asiatica''; -- This wild creeper is found throughout India and has many medicinal properties; బ్రహ్మము, brahmamu - n. -- Supreme Reality; The Truth; Universal Self; Cosmic Self; the constant Universal Principle; Unchanging Reality; What is to be known; Everything we perceive with our senses is made out of బ్రహ్మమ; -- ఈ జగత్తుకు బ్రహ్మము కంటే వేరుగా విలక్షణమైన ఉనికి లేదు; సత్, చిత్, ఆనందముల స్వరూపము; సర్వవ్యాపకత్వము కలది; సర్వోన్నత వాస్తవికత; బ్రహ్మమే ఈ విశ్వం యొక్క ఏకైక, అంతిమ వాస్తవం (Reality); ఇది సృష్టి, స్థితి, లయాలకు అతీతమైనది; బ్రహ్మ ముహూర్తం, brahma muhoortaM - n. -- ఒక ముహూర్తం అంటే రెండు ఘడియల సమయం. ఒక ఘడియ అంటే 24 నిమిషాలు. అంటే ముహూర్తం అంటే 48 నిమిషాలన్నమాట. సూర్యోదయానికి ముందు 30 నిమిషాల పాటు ఉండే కాలాన్ని సంధ్యాకాలం అంటారు. ఈ సంధ్యాకాలానికి ముందు 30 నిమిషాలను ఉషోదయం అంటారు. దానికి ముందు ఉండే 48 నిమిషాల సమయాన్నే బ్రహ్మముహూర్తం అంటారు. అంటే సూర్యోదయానికి దాదాపుగా 2-3 గంటల ముందు సమయాన్ని బ్రహ్మమూహూర్తంగా చెప్పుకోవచ్చు; బ్రహ్మమేఖలం, brahmamEkhalaM -n. --[bot.] ''Saccharum munjia;'' బ్రహ్మమేడి, brahmamEDi -n. --[bot.] ''Ficus glomerata; Ficus hispida;'' బ్రహ్మరంధ్రం. brahmaraMdhraM -n. --sagittal suture; the soft spot on the top of an infant's head; బ్రహ్మరాక్షసి, brahmarAkshasi -n. --(1) big fiend; --(2) a spirit formed after the death of a Brahmin scholar who did not teach his knowledge to others in his lifetime; -- ద్విజనిశాచరుడు; బ్రాహ్మణుడిని బ్రహ్మ అని కూడా వ్యవహరిస్తూ వుంటారు కాబట్టి ‘బ్రహ్మ రాక్షసుడు’ అనగా తన ధర్మానికి విరుద్ధంగా నడిచి రాక్షసునిగా మారిన బ్రాహ్మణుడు అని అర్థం; --(3) giant aloe; [bot.] ''Fourcroy cantala;'' బ్రహ్మజెముడు; బ్రహ్మరాకాసి చెట్టు; బ్రహ్మవిద్య, brahmavidya -n. --(1) Supreme Knowledge; divine knowledge; --(2) [idiom.] rocket science; any difficult task; బ్రహ్మాణువు, brahmANuvu -n. --primeval atom; (epithet for the earliest universe); బ్రహ్మాండం, brahmAMDaM - adj. great; super; very big; -n. --primeval egg; (epithet for the earliest universe); the universe; బ్రహ్మాండ విచ్ఛిన్న వాదం, brahmAMDa vicchinna vAdaM -n. --the Big Bang theory; బ్రహ్మీ, brahmI -n. --Indian pennywort; a medicinal plant; [bot.] ''Hydrocotyle asiatica; Bacopa monnieri;'' -- see బ్రహ్మమండూకి; %బా - bA బాంధవ్యం, bAMdhavyaM -n. --relationship; kinship; బాకా, bAkA -n. --trumpet; బాకా గులాబీ, bAkA gulAbi - n. -- Pink trumpet flower; Port St. John's Creeper; [bot.] ''Podranea ricasoliana'' of the Bignoniaceae family; బాకీ, bAkI -n. --(1) debt; arrears; balance of a loan; --(2) remainder; rest; balance; బాకు, bAku -n. --dagger; (rel.) చాకు - knife; pen-knife; బాగా, bAgA -adv. --(1) well; properly; --(2) much greatly; thoroughly; బాగు, bAgu -inter. --good; -n. --wellness; welfare; (ant.) ఓగు; బాగుపడు, bAgupaDu -v. i. --thrive; prosper; బాజాలు, bAjAlu -n. pl. --drums and trumpets; band; బాట, bATa -n. --path; way; road; track; బాటసారి, bATasAri -n. --wayfarer; traveler; one who is traveling along a road; బాడవ, bADava %e2t -n. --land suitable for cultivation every year; (2) low-lying land; swampy land; bog; --- బాడవ పొలం అంటే వాకపొలం, పల్లపు పొలం, ఏటి ఒడ్డున ఉండే కారణంగా ఎప్పుడూ తేమగా ఉండే భూమి (మాగాణి పొలం); --- (ant.) ఈడవ; బాడిజువ్వి, bADi juvvi -n. --[bot.] ''Ficus lacor''; బాడిస చెట్టు, bADisa ceTTu -n. --coral tree; [bot.] ''Erythrina indica''; -- [Sans.] బలభద్రిక; బాడిస, bADisa -n. --adze; a carpenter's tool; బాడుగ, bADuga -n. --fare; rent; బాణం, bANaM -n. --arrow; సాయకం; బాణలి, bANali -n. --pan for deep-frying; బాణామతి, bANAmati - n. -- a black magic targeting a whole community; -- బాణామతి ఒక క్షుద్ర విద్య; చేతబడి ఒక మనిషికి కీడు చెయ్యడానికి చేస్తే బాణామతి తో మొత్తం ఊరంతటికి కీడు చెయ్యడానికి చేస్తారు; ఇది ఒక రకమైన మూఢ నమ్మకము; -- see also చేతబడి; బాణీ, bANI -n. --pattern; style; trend; బాతాఖానీ, bAtAkhAnI -n. --banter; chit-chat; small talk to spend time; excessive talk; బాతు, bAtu -n. --duck; m. drake; a tribe is group of ducks; (rel.) a goose is a duck-like bird with a bigger body and longer neck; a goose can fly long distances; బాదం చెట్టు, bAdaM ceTTu -n. --Indian almond tree; [bot.] ''Terminalia catappa''; బాదరబందీ, bAdarabaMdI -n. --botheration; -- (ety.) ‘బారా బందీ’ పన్నెండు బొందె ముడులు వేసిన అంగీ; నవాబుల కాలంలో (బహుశా గోలకొండ నవాబుల కాలం కావచ్చు) ఒక ప్రత్యేకమైన శైలిలో ఉడుపులు ధరించి దర్బారుకో/కార్యాలయానికో వెళ్ళాల్సినపుడు లేక కార్యార్థమై ఏ ముఖ్యవ్యక్తినో కలవాల్సిన అవసరం కలిగినపుడు ఈ మాట తెలుగులో ప్రవేశించి ఉండచ్చు … మామూలు కుర్తా /లాల్చీ కాదు ఇది. దాదాపు మోకాలిని దాటి కిందకి వచ్చే గల్లాబందు పై ఉడుపు. ఇందులో పై నుండి కిందికి పన్నెండు వరసల కాజాలు… అందునా పన్నెండు వరసలతాళ్ళు; --it is a coincidence that this can also be interpreted as 'imprisoned by botheration' which also makes sense; బాదు, bAdu -v. t. --beat; bombard; blow; strike; బాధ, bAdha -n. --pain; బాధ్యత, bAdhyata -n. --responsibility; బాన, bAna -n. --large vessel; బానిస, bAnisa -n. --slave; servant; బానిసత్వం, bAnisatvaM -n. --slavery; servitude; బాపతు, bApatu -n. --kind; type; variety; sort; బాపన గద్ద, bApana gadda, - n. -- the Brahminy kite; [bio.] ''Haliastur indus''; -- A medium-sized raptor with a rounded tail unlike other kites; బాబు, bAbu - n. -- (1) father's younger brother; -- (2) respectful person; venerated person; -- (3) a male child; బాయి, bAyi -n. --breast milk; [[గంటుబారంగి|బారంగి]], bAraMgi -n. --[bot.] ''Clerodendron serratum''; బార, bAra -n. --a measure of length equal to the span from the tip of the shoulder joint to the tip of the middle finger of the arm; 1 బార = 2 మూరలు; బారకి, bAraki -n. --[bot.] ''Adiantum lunulatum''; బారకాసులు, bArakAsulu -n. --barracks; బారసాల, bArasAla - n. -- ceremony of giving gifts to a new baby and the mother, usually on the 12th day or thereabouts; -- (ety.) ఇది మరాఠీ బారసా (ద్వాదశ = 12వ రోజు) నుండి వచ్చింది; మనకూ మాహారాష్ట్రీయులకూ, శాతవాహనుల కాలంనుంచీ, గాథాసప్తసతి కూర్చిన కాలం నాటి నుంచీ సంబంధం ఉంది కదా! -- (ety 2) బారసాల ఒక అచ్చ తెలుఁగు మాట. దీనికి సంబంధించిన మరొక మాట - బాలింత. ఈ రెండు మాటలకు మూలమైన మాట 'పాలు'. బారసాల వాస్తవముగా 'పాలసారె'. చూలాలికి వివిధ దశలలో వివిధమైన వేఁడుకలున్నవి. సీమంతము మొ౹౹ వాటిలో పాలసారె ఒకటి. క్రొత్త తల్లికి పాలు వచ్చిన సందర్భముగా పాల సారె. ఈ వేడుకకు గల పాల ప్రస్తావన వలన కాలక్రమములో స్త్రీలకు సిగ్గు కలిగి దీనిని బాలసారెగా 'బాలునికి' సంబంధించినదిగా మార్పు చేయడమైనది. పాలసారె అంటే పాలు వచ్చిన సందర్భముగా ఇచ్చు కానుకలు; బార్లీ, bArlI -n. --barley; [bot.] ''Hordei semina''; యవలు; బారు, bAru -adj. --straight; in a line; తిన్ననైన; -n. --[math.] row; array; బారువ, bAruva -n. --a measure of weight in pre-independence India; 1 బారువ = 20 మణుగులు; 1 మణుగు = 8 వీసెలు; బారువడ్డీ, bAruvaDDI -n. --[econ.] simple interest; (lit.) straight interest; బార్లు, bArlu -n. pl. --lines; బార్లు తీరేరు, bArlu tIrEru -ph. --they lined up; ---సిపాయిలు బార్లుతీర్చి నిలబడ్డారు = the soldiers stood in a line. బాలం, bAlaM -n. --[chem.] valancy; short for బాహుబలం; ---కర్బనం యొక్క బాలం నాలుగు = carbon's valancy is four. బాల, bAla -adj. --child; baby; kid; బాలక, bAlaka - n.m. -- boy; బాలపాపచిన్నె, bAlapApacinne -n. --[med.] petit mal; a mild form of epilepsy; బాలబందితీగ, bAlabaMditIga -n. --bay hops; bay-hops; beach morning glory; goat's foot; [bot.] ''Ipomoea pescaprae'' of the Convolvulaceae family; బాలరిష్టాలు, bAlarishTAlu -n. --(1) dangerous periods in the life of a child; --(2) teething troubles; బాలవిహార్, bAlavihAr -n. --kindergarten; preschool; బాలింత, bAliMta -adj. --post-natal; బాలెంత; -- (ant.) చూలింత = prenatal; బాలింతరాలు, bAliMtarAlu -n. --the woman who just delivered a child; (ant.) చూలింతరాలు; = a woman carrying a child; బాలిక, bAlika - n. f. -- girl; (not బాలకి) బాలీసు, bAlIsu -n. --bolster; big, long, cylindrical shaped pillow; to recine against; బాల్చీ, bAlcI -n. --bucket; a metal bucket; బొక్కెన; చేద is a bucket made of a palm leaf; బావి, bAvi -n. --well; ---బొక్కెన బావిలో పడెను = the bucket fell in the well. ---దిగుడు బావి = a well with steps to go down to the water level. బావుటా, bAvuTA -n. --banner; flag; బాస, bAsa -n. --(1) vow; --(2) language; బాసు, bAsu -n. --boss; officer; superior; manager; supervisor; బాష్పం, bAshpaM -n. --(1) vapor; fume; --(2) tears; కన్నీరు; బాష్ప వాయువు, bAshpa vAyuvu -n. --tear gas; బాష్పశీలత్వం, bAshpaSIlatvaM -n. --volatility; బాష్పశీల వాయువు, bAshpaSIla vAyuvu -n. --volatile gas; (lit.) having the property of volatality; బాష్పిక, bAshpika -n. --asafetida tree; బాష్పీభవనం, bAshpIbhavanaM -n. --evaporation; బాహ్య, bAhya -adj. --outer; external; exterior; బాహ్యప్రకోష్ఠిక, bAhyaprakOshTika -n. --radius; name of one of the two bones in the forearm; బాహ్యావరణం, bAhyAvaraNaM -n. --[phy.] exosphere; బాహుబలం, bAhubalaM -n. --(1) strength of the arms; --(2) [chem.] valency; బాహుమూలం, bAhumUIaM -n. --arm-pit; చంక; బాహుశిరం, bAhuSiraM -n. --shoulder; (lit.) the head of the arm; బాహుళ్యం, bAhuLyaM - n. -- a majority; బ్రాహ్మణుడు, brAhmanuDu - n. -- (1) brahmin; a person belonging to the Brahmin "varNa" (caste) in the Hindu social system; -- (2) brahmin; a person who attained transcendental enlightenment, regardless of the "varNa" at birth; everyone is Sudra by birth; they become "dvija" (twice-born) by performing a religious ritual; by learning the Vedas they become a "Vipra"; by transcendental enlightenment they become a Brahmana. --శ్లో. జన్మనా జాయతే శూద్రః కర్మణా జాయతే ద్విజః వేదపాఠం తు విప్రాణాం బ్రహ్మజ్ఞానం తు బ్రాహ్మణః --see also విప్రుడు; -- బ్రాహ్మణుని స్థాయిని బట్టి ధర్మశాస్త్రాలు అతనిని 8 విధాలుగా వర్ణించాయి. 🌷 మాత్రుడు -- బ్రాహ్మణకులంలో జన్మించినా ఉపనయనము, అనుష్ఠానము లేనివాడు. 🌷 బ్రహ్మణుడు -- --వేదాలను కొంతమేరకే అధ్యయనం చేసినవాడు. అయితే ఆచారము, శాంతి, సత్యము, దయ కలవాడు, బుద్ధి కలిగినవాడు. 🌷 శ్రోత్రియుడు కనీసం ఒక వేదం శాఖను కల్ప సూత్రాలతో, షడంగములతో,అధ్యయనం చేసి, యజ్ఞాది షట్కర్మలను చేసేవాడు. 🌷అనుశాసనుడు వేదాలను, ఉపనిషత్తులను అధ్యయనం చేసి అర్థం చేసుకున్నవాడు, నిర్మలమైన చిత్తం కలిగి శ్రోత్రియ లక్షణాలు కలవాడు. 🌷 బ్రూణుడు యజ్ఞయాగాదులు, వేదాధ్యయనము, వ్రతాలు చేస్తూ, ఇంద్రియాలను జయించినవాడు. అనుశాసనుడి లక్షణాలు కలవాడు. 🌷 ఋషికల్పుడు వైదిక, లౌకిక వ్యవహారములు తెలిసి, గృహస్థుగా ఉన్నవాడు బ్రూణుడి లక్షణాలు కలవాడు. 🌷ఋషి తపస్వి, కామమును, ఆకలిని జయించినవాడు, సత్యసంధత కలిగినవాడు. వరములను, శాపములను ఇవ్వగలిగినవాడు. 🌷ముని అరిషడ్వర్గములను, ఇంద్రియములను, జయించినవాడు. వస్తుసంపదలపై మోహము లేనివాడు. మౌనియై సమాధి స్థితి పొందినవాడు. %బిం - biM, బి - bi, బీ - bI బింకం, biMkaM -n. --stiffness; pride; బింబము, biMbamu - n. -- (1) the round shape of heavenly bodies like the sun or moon; (2) the lower lip' బిందువు, biMduvu -n. --(1) [math.] point; --(2) dot; period; full stop; --(3) a small circle or cipher to represent the letters ణ, న, ము; పూర్ణానుస్వారం; --(4) a drop; drop of water; ---సమీప బిందువు = perigee. ---దూర బిందువు = apogee. బిందుసేద్యం, biMdusEdyaM -n. --drip irrigation; బిందె, biMde -n. --a metal pot, usually to hold water; బింబం, biMbaM -n. --disc; (esp.) full disc of the sun or moon; image; బింబి, biMbi -n. --[bot.] Coccina indica; బికారి, bikAri -n. --vagabond; vagrant; unemployed; బిక్కి, bikki -n. --[bot.] Gardenia gummifera; [Sans.] నాడీహింగు; బిక్కుబిక్కుమను, bikkubikkumanu -v. i. --feel scared; బిగపట్టు, bigapaTTu -v. t. --to hold; hold back; withhold; బిగ్గరగా, biggaragA -adv. --loudly; బిగించు, bigiMcu -v. t. --tighten; బిగువైన, biguvaina -adj. --tight; బిచ్చం, biccaM -n. --alms; బిచ్చగాడు, biccagADu -n. m. --beggar; బిడ్డ, biDDa -n. --child; kid; baby; infant; బిడాయించు, biDAyiMcu -v. t. --shut tight; cover; బిడారు, biDAru -n. --a group of camels with their riders; -- బిడారం; బితుకుబితుకుమను, bitukubitukumanu -v. i. --feel scary; feel apprehensive; anxious; బినామీ, binAmI - adj. -- the illegal practice of putting someone else's name on registration papers to bypass a law or to avoid taxes or payments; -- బే - నామీ (అసలు మనిషి పేరు కాకుండా, ఇంకొకరి పేరు పై) బియ్యం, biyyaM -n. --rice; ---అడవి బియ్యం = wild rice; [bot.] ''Zizania palustris;'' ---ఉప్పుడు బియ్యం = parboiled rice. --- సేసబ్రాలు = అక్షతలు = sactified rice = rice + turmeric paste; -- తలంబ్రాలు = rice sprinkled on each other by bride and groom; బిరడా, biraDA -n. --stopper; plug; cork; cork used to close a bottle; ---చెవులు బిరడాలు పడిపోతున్నాయి = ears are getting plugged. --- బిర్రు + అడ = బిరడా = బిగించే పనిముట్టు; బిరబిర, birabira -adj. --onomatopoeia for fast and rustling motion; బిరుదు, birudu -n. --title; a title given in recognition of some accomplishment; బిరుసు, birusu -adj. --rough; not soft and tender; hard; firm to bite; al dente; ---తలబిరుసుతనం = headstrongness. బిర్రు, birru -n. --uptight; tense; బిలం, bilaM -n. --tunnel; hole; cave; any opening with only one entrace; బిలింబి కాయలు, biliMbi kAyalu - n. -- పులుసు కాయలు; [bot.] ''Averrhoa bilimbi;'' -- రాచ ఉసిరి చెట్టుకి, స్టార్ ఫ్రూట్ చెట్టు (కరంబోలా- Carambola) కి దగ్గర బంధువు అనదగిన ఈ చెట్లు అందరి పెరటి దొడ్లలో పెంచేవారట. అప్పట్లో అందరూ ఈ పుల్లటి కాయల్ని కూరలలో వాడుకునేవారట. ప్రస్తుతం ఈ చెట్లు అరుదుగా మాత్రమే కనిపిస్తున్నాయి. బిల్లు, billu -n. --a timber tree; the Indian satinwood tree whose wood resembles the box wood; [bot.] ''Swietania chloroxylon''; బిళ్ల, biLla -adj. --flat; ---బిళ్లగోచీ = a style of wearing a dhoti or sari with a flat-pleated back. ---బిళ్లపెంకు = flat tile. ---బిళ్లబంట్రోత్తు = peon who wears a badge; a peon reporting to a government officer. -n. --(1) tablet; --(2) coin; --(3) hard candy drop; --(4) badge; బిళ్లగన్నేరు, biLlagannEru -n. --Jalap plant; Periwinkle; [bot.] ''Catharanthus roseus'' of the Apocynaceae family; ''Vinca rosea'' of the Catharanthus family; -- the drug Vincistrene, extracted from its roots, is being investigated for its medicinal values; -- ఈ మొక్కలలోని ఆకులు, పూలు, వేర్లు మొదలైన అన్ని భాగాలలో చాలా ఎక్కువగా ఉండే ఆల్కలాయిడ్స్ వైద్యపరంగా ఎంతో విలువైనవి. విన్ బ్లాస్టిన్ (Vinblastine), విన్ క్రిస్టిన్ (Vincristine), ల్యూరోసైడిన్ (Leurosidine), ల్యూరోసైన్ (Leurosine) వంటి ఆల్కలాయిడ్స్ కాన్సర్ నివారణకు అద్భుతంగా పనిచేస్తాయని పరిశోధనలలో తేలింది. ల్యుకేమియా (Leukaemia) కూ, హాడ్కిన్స్ డిసీజ్ (Hodgkin's disease), విల్మ్స్ ట్యూమర్ (Wilms' Tumour), న్యూరోబ్లాస్టోమా (Neuroblastoma) వంటి వాటికి ఈ ఆల్కలాయిడ్స్ దివ్యౌషధాలుగా పనిచేస్తాయని వైద్య పరిశోధనలలో తేలింది. బిళ్లజువ్వి, biLlajuvvi -n. --[bot.] ''Ficus nitida''; బిళ్లు, biLlu -n. --[bot.] ''Chloxylon swietenia''; బిళ్లుగడ్డి, biLlugaDDi -n. --[bot.] ''Saccharum spontaneum''; బీజం, bIjaM -n. --(1) seed;(2) semen; (3) root of an equation; (4) essential part; బీజగణితం, bIjagaNitaM -n. --algebra; బీజాశయం, bIASayaM -n. --gonad; బీజాక్షరం, bIjAkSharaM - n. -- the essential syllable in a sacred mantra, the absence of which would render the word into an antonym; --- నమశ్సివాయ = నమ + శివాయ means "I salute the auspicious energy". If the syllable మ is removed న + శివాయ means "not auspicious" బీట, bITa -n. --crack; fissure; chink; బీటుదుంప, bITuduMpa -n. --beet root; sugar beet; బీడీ, bIDI -n. --beedi; a small cigar-like smoking item in which tobacco is wrapped in a beedi leaf (leaf of coromandel ebony); బీడీ ఆకు, bIDI ఆకు -n. --beedi leaf; leaf of ebony or coromandel ebony; tobacco rolled in these leaves is a popular as native cigarettes among villagers; [bot.] ''Diospyros melanoxylon''; -- తుమికి; [[తునికి చెట్టు]]; బీడు, bIDu -n. --(1) ground; meadow; field; --(2) waste; inferior; low; second rate; --(3) zinc filings used in fireworks; --(4) any scrap metal; ---బంతుల బీడు = play ground. ---బీడుది నాకెందుకు = I do not want the inferior one. బీదరికం, bIdarikaM -n. --poverty. బీభత్స, bIbhatsa -adj. --disgusting; loathsome; estranged in mind; abhorrent; savage; మనస్సుకి రోత పుట్టించేది; బీమా, bImA -n. --insurance; బీర, bIra -adj. --big; large; బీరకాయ, bIrakAya -n. --ribbed gourd; ridged gourd; sharp edged cucumber; [bot.] ''Petula sinqua; Luffa acutangula''; --[note) In Arabic Luffa means plant fiber. so the name means acute-angled vegetable with fiber; --same as బీర; ఊరబీర; -- చేదు బీర = [bot.] ''Luffa acutangula'' var amara; -- not same as నేతిబీర = sponge gourd; [bot.] ''Luffa cylindrica; Luffa egyptiaca''; --[Sans.] స్వాదు కోశాతకీ; తిక్త కోశాతకీ; కటు కోశాతకీ; ఘృతకోశాతకీ; బీరువా, bIruvA -n. --bureau; shelf with doors; almirah; %బు - bu, బూ - bU బుంగ, buMga -n. --(1) balloon; --(2) a round pot; బుంగమూతి, buMgamUti -n. --sulky face; బుకాయించు, bukAyiMcu -v. i. --bluff; hoodwink; బుకాయింపు, bukAyiMpu -n. --bluffing; hoodwinking; బుక్కా, bukkA -n. --rouge (రూజ్ ); a fragrant powder (containing musk, civetone, etc.) often applied to the cheeks; sandalwood powder; బుక్కావాడు, bukkAvADu -n. --perfumer; a person who sells (or makes) perfumes; బుక్కెడు, bukkeDu -adj. --mouthful; బుగబుగ, bugabuga -n. --bubbling sound; బుగత, bugata -n. --big landlord; బుగ్గ, bugga -n. --(1) cheek; --(2) artesian spring; as in నీటి బుగ్గ; బుగ్గబావి, buggabAvi -n. --artesian well; బుగ్గమీసం, buggamIsaM -n. --whisker; బుగ్గి, buggi -n. --(1) ashes; --(2) dust; dirt; బుగ్గిపాలు, buggipAlu -ph. --[idiom] wasted effort; (lit.) fell into the ashes; బుచ్చిగాడు, buccigADu -n. --white-breasted kingfisher; [bio.] ''Halcyon smyrnensis''; also లకుమికి పిట్ట; ---నీళ్ల బుచ్చిగాడు = pied kingfisher; [bio.] ''Ceryle rudis''; బుజ్జగించు, bujjagiMcu -v. t. --lull; pacify; console; caress; బుట్ట, buTTa -n. --basket; typically made out of tightly woven palm leaf strips or flat bamboo strips; (rel.) సజ్జ = a basket with loosely woven wooden strips or twigs; ---వాడు బుట్టలో పడ్డాడు = [idiom] he got duped; he fell victim to a ploy. బుడగ, buDaga -n. --bubble; balloon; బుడమ, buDama -n. --(1) short round cucumber; [bot.] Cucumis pubescense; Bryonia callosa; (2) [bot.] Physalis minima Linn.; the juice of this is used as a remedy for ear-ache; బుడమకాయ, buDamakAya -n. --(1) [idiom] short fellow; బుడంకాయ; -- (2) [bot.] ''Bryonica callosa;'' ''Cucumis utilissinus'' of Cucurbitaceae family --- ఇది దొండ, ఆనప, గుమ్మడి జాతికి చెందిన ఒక రకం దోసకాయ; --- రకాలు: కూతురు బుడమ; కోడి బుడమ; వెర్రి పుచ్చకాయ; బుడ్డ, buDDa -adj. --short; dwarf; బుడమ; -n. --hydrocele; a collection of fluids in the scrotum; బుడ్డకాకర, buDDakAkara -n. -- a tendril climber; [bot.] ''Cardiospermum halicacabum'' Linn.; బుడ్డతుమ్మ, buDDatumma -n. --[bot.] ''Acacia roxburghii;'' బుడ్డబూసర, buDDabUsara -n. --[bot.] ''Physalis peruviana''; బుడితగుల్ల, buDitagulla -n. --arc shell; [bio.] ''Anadara granosa'' of the Arcidae family; బుడిపెలు, buDipelu - n. -- [bot.] tubercles; little projections on a fruit or stem of a plant; బుడ్డి, buDDi -n. --(1) bottle; vial; bottle with a narrow mouth; --(2) slang for a alcohol habit; ---సారాబుడ్డి = wine bottle. ---సిరాబుడ్డి = ink bottle. ---వాడు బుడ్డి వేస్తున్నాడు = he is drinking (alcoholic beverage). బుడ్డిదీపం, buDDidIpaM -n. --(1) alcohol lamp; spirit lamp; --(2) a small lamp; బుడ్డోడు, buDDoDu -n. --small boy; young fellow; బుద్బుదం, budbudaM -n. --water bubble; బుద్బుదప్రాయం, budbudaprAyaM -n. --transitory; fleeting; (lit.) like a water bubble; బుధగ్రహం, budhagrahaM -n. -- Mercury; a planet in the Solar System; బుద్ధ ఫలం, buddha phalaM -- Monk fruit; Lo Han Guo; [bot.] ''Siraitia grosvenorii;'' A zero-calorie, natural sweetener. Around 300 times sweeter than sugar. It is increasingly popular among diabetic patients in India as a healthy sugar alternative. -- ముని పండు; బుద్ధి, buddhi -n. --cleverness; intellect; the faculty of mind that gives assurance; see also చిత్తం; ---కుశాగ్ర బుద్ధి = razor-sharp intellect; (lit.) an intellect as sharp as the blade of కుశ grass. బుద్ధికుశలత, buddhikuSalata -n. --cleverness; smartness; బుద్ధిహీనుడు, buddhihInuDu -n. -imbecile; %to e2t బుబ్బస, bubbasa -n. --[bot.] ''Hydrocotyle rotundifolia''; బురద, burada -n. --mud; slime; బుర్ర, burra -n. --(1) head; --(2) the stone inside a palm fruit; usually there are three stones in each palmyrah palm fruit; బుర్రగుజ్జు, burragujju -n. --the pulp inside the stone of a palm fruit; -- తాటికాయలు కోయకుండా చెట్టుకే వదిలేస్తే పండిన తరువాత ముంజలు ముదిరి గట్టి టెంకలుగా మారుతాయి. వాటిని భూమిలో పాతితే కొన్నిరోజుల తరువాత వాటినుంచి వేరు (అదే తేగ అవుతుంది) వస్తుంది. అలాగే వదలి వేస్తే ఆ వేరు తాటి చెట్టు అవుతుంది. తేగలు కొంత పక్వానికి వచ్చిన తరువాత భూమిలో నంచి వాటిని తవ్వి, టెంకలు పగల గొట్టినప్పుడు టెంకల లోపల ఉన్న లేత కొబ్బరి లాంటి పదార్థమే బుర్రగుజ్జు. తేగ బలమయ్యే కొద్ది బుర్రగుంజు తగ్గుతుంది. తేగ మధ్యలో వివిధ పొరలతో కూడిన మెత్తని పుల్ల లాంటిది ఉంటుంది దాన్ని చందమామ అంటారు. దాని చివరన మెత్తగా ఉండి చాల తీయగా ఉంటుంది. తేగని భూమి నుంచి తీయకుండా ఉంచి ఉంటే ఈ చందమామే తాటి ఆకు చిగురు అవుతుంది బురుజు, buruju -n. --tower; lookout bastion; ---కోట బురుజు = tower of a fort; lookout of a fortification. ---నీటి బురుజు = water tower. ---విమానాశ్రయపు బురుజు = airport tower. బురోనీ, బురోణి, burOnI, burONi, -n. --1. [bot.] ''Ficus rubescens; Ficus heterophylla''; --2. పరాటాని పోలిన ఒక ఆఫ్ఘనిస్థాన్ వంటకం; బుల్ బుల్, bul^-bul^ -n. --(1) bulbul; --(2) పిగిలిపిట్ట లాంటి పక్షి; బుల్లి, bulli -adj. --small; tiny; బుల్లెమ్మ, bullemma -n. --girl; a small girl; lass; బుల్లోడు, bullOdu -n. --boy; a small boy; lad; బువ్వ, buvva -n. --baby language for food; cooked rice; బువ్వంబంతి, buvvaMbaMti -n. --feast at a wedding, often involving singing and poking fun at each other; బుస, busa -n. --hiss; hiss of a snake; బుసబుస, busabusa -n. --onomatopoeia for the sound of effervescence; బ్రుంగుడుపడు, bruMguDupaDu - v. i. -- fell out of use; went into the background; get destroyed; బూకరించు, bUkariMcu -v. t. --bluff; బూచాడు, bUcADu -n. --(1) same as బూచి; --(2) ghost; బూచి, bUci -n. --(1) bad man; a term used primarily to scare children as a means of disciplining them; -- (ety.) believed to be an adaptation of the French General Bussy who assisted the Vijayanagara king in a skirmish against the Bobbili king in which the former prevailed; --(2) ghost; బూజు, bUju -n. --(1) mold; bread mold; [bio.] ''Neurospora crassa''; --(2) cobweb; ---జిగురు బూజు = slime mold. బూటకం, bUTakaM -n. --trick; falsity; guile; బూడిద, bUDida -n. --ashes; బూడిదగుమ్మడి, bUDidagummaDi -n. --ash gourd; white gourd; white gourd melon; ash melon; wax gourd; [bot.] ''Benincasa cerifera; Benincasa hispida'' of the Cucurbitaceae family; (note) In Latin ''ceriferus'' means "with wax" and ''hispidus'' means "with rough hair; Benincasa is the name of a scientist who lived in Pisa, Italy; ---[Sans.] శ్వేత కూష్మాండః; కూష్మాండః; కకుభాండ; పుష్యఫలం; బూడిదతెగులు, bUDidategulu -n. --mold; mildew; బూతపిల్లి, bUtapilli -n. --civet cat; a cat-like fish-eating animal of Africa, India and Malaysia, బూతి, bUti adj. -- బూయి (యోని) కి సంబంధించినది; బూతి మాట, bUti mATa - n. -- స్త్రీగుహ్యమునకు సంబంధించిన శబ్దము; బూతు - n. -- స్తోత్రపాఠకుఁడు; భట్రాజు; మాగధుడు; వంది; వర్ణకుడు; స్తుతిపాఠకుడు; స్తుతివ్రతుడు; స్వస్తికారుడు; బూరగడ్డి, bUragaDDi -n. --[bot.] Ambrosinia unilocularis; బూరా, bUrA -n. --toot; horn; trumpet; bugle; బూరిచెట్టు, bUriceTTu -n. --[bot.] ''Ehretia buxifolia''; బూరిజ, bUrija -n. --[bot.] ''Hymenodictyon excelsum''; బూరుగు చెట్టు, bUrugu ceTTu -n. --silk cotton tree; kapok; [bot.] ''Bombax ceiba; Bombax malabaricum; Eriodendron anfractuosum; Ceiba pentandra; Cochlospermum gillivraei;'' బూరుగు దూది, bUrugu dUdi -n. --(1) silk cotton; an inferior variety of kapok; cotton-like material inside the fruits of Bombax ceiba; or Ciba pentandra; --(2) kapok; Cochlospermum gillivraei; బూర్జువా, bUrjuvA -n. --bourgeois; a person of middle class mentality; బూసరకాయ, bUsarakAya -n. --Brazil cherry; [bot.] ''Physalis peruviana''; బూసి, bUsi -n. --[bot.] Vitex abborea; బృందం, bRMdaM -n. --group; same as వృందం; బృంద, bRMda -n. --the sacred basil plant; -- తులసి; బృందగానం, bRMdagAnaM -n. --chorus; a song sung by several people; బృహత్, bRhat -adj. --big; jumbo; large; mega; బృహత్ తార, bRhat tAra -n. --(1) mega star; --(2) a cinema star commanding great popularity; --(3) large stellar object, much bigger than the Sun. బృహద్ధమని, bRhaddhamani -n. --[anat.] aorta; main vessel carrying blood out of the heart; బృహస్పతి, bRhaspati -n. --[astron.] the planet Jupiter; గురుడు; బెంగ, beMga -n. --worrying; pining; yearning; anxiety; [[File:Chayote_BNC.jpg|right|thumb|బెంగుళూరు వంకాయ]] బెంగుళూరు వంకాయ, beMguLUrU vaMkAya -n. --chayote squash; బెంగుళూరు మిరప, beMguLUrU mirapa -n. --capsicum; --బుట్ట మిరప; బొండు మిరప; బెండకాయ, beMDakAya -n. --okra; gumbo; lady's finger; [bot.] ''Hibiscus longifolius; Hibiscus esculentus; Abelmoschus esculentus'' of the Malvaceae family; --- [note]. In Greek "moschos" means fragrance and Abel refers to Dr. Clarke Abel (1780-1826), physician of Lord Amherst, Governor General of India. The phrase "esculentus" tells that this is edible. Thus the scientific name means Abel's fragrant edible. --- also known as ఎద్దునాలుక చెట్టు; ---కస్తూరి బెండ; --- [Sans.] భేండా, భేండీ; భిండక; భిణాదక; బెండు, beMDu -n. --cork; pith; [bot.] ''Aeschynomene indica; Aeschynomene aspera''; ---జీలుగుబెండు = cork made out of pith. బెండుచాప, beMDucApa -n. --[chem.] linoleum; a plastic sheet used to cover floors; బెందడి, beMdaDi -n. --soft mud; (esp.) mud used as a cement in building construction; బెకబెక, bekabeka -adj. --onomatopoeia for the croaking of frogs; బెగటికంద, begaTikaMda -n. --[bot.] ''Amberboa indica''; బెజ్జం, bejjaM -n. --hole; orifice; aperture; perforation; puncture; బెట్టిదం, beTTidaM -n. --harshness; cruelty; బెట్టు, beTTu -adj. --uppity; a shortened form of బెట్టిదం; బెడలిక, beDalika -n. --[bot.] ''Griffithia fragrans''; బెణుకు, beNuku -n. --sprain; muscle sprain; బెడద మొక్కలు, beDada mokkalu - n. ph. -- invasive plants; బెడిసికొట్టు, beDisikoTTu -v. i. --backfire; బెత్తం, bettaM -n. --rattan; [bot.] ''Calamus Rotang''; cane; stick; thin bamboo rod; -- (rel.) లాఠీ = a thick wooden rod with a metal tip; ---బెత్తాన్ని బొత్తిగా వాడకపోతే పిల్లాడు పూర్తిగా పాడయిపోతాడు = spare the rod and spoil the child. బెత్త, betta -n. --a measure of length equal to the width of 4 fingers; 3 అంగుళాలు; 7.62 సెంటీమీటర్లు; same as బెత్తెడు; -- see also జాన, మూర; బెబ్బులి, bebbuli -n. --tiger; బెరడు, beraDu -n. --bark; dry surface layer of a tree trunk; బెర్తు, bertu -n. --(1) berth; a full-length bench for sleeping in a railway compartment; --(2) mooring place for a ship in a harbor; బెల్లం, bellaM -n. --(1)jaggery; dark, crude, raw sugar; --(2) penis; membrum virile, as applied to children only; ---చెరకుబెల్లం = jaggery; made from the juice of sugar cane. ---తాటిబెల్లం = gur; made from the juice of East Indian palm tree fruits; గుడం. బెల్లమాకు, bellamAku -n. --a native of S. America and naturalized to India; fresh leaves are chewed to relieve toothache; crushed leaves stop bleeding; [bot.] ''Tridax procumbens'' Linn.; బెల్లించు, belliMcu -n. --coax; cajole; wheedle; బ్రెయిల్, breyil -n. --Braille; a script of raised dots on paper to help blind people read; named after Louis Braille, its inventor; బేక్టీరియాబక్షిణి, bEkTIriyAbakshiNi -n. --[biol.] bacteriophage; బేజరూరు, bEjarUru -adj. --not urgent; not essential; బేజారు, bEjAru -adj. --displeasure; annoyance; scary; బేడతీగ, bEDatIga -n. --[bot.] Ipomaea pescaprae; బేడలు, bEDalu -n. pl. --dal; split cereals such as split peas and other leguminous cerelas; బేడా, bEDA -n. --bedroll; bedding; బేడీలు, bEDIlu -n. --handcuffs; cuffs; shackles; బేమరమ్మత్తు, bEmarammattu -n. --disrepair; out of repair; damaged; బేరం, bEraM -n. --(1) bargain; deal; --(2) business; trade; బేరసారాలు, bErasArAlu -n. pl. --negotiations; dealings; transactions బేరిపండు, bEripaMDu -n. -- klip dagga; Christmas candlestick; lion's ear; [bot.] ''Phlomis nepetifolia; Leonotis nepetifolia''; బేరీజు, bErIju -n. --tally; ---లాభనష్టములు బేరీజు వేసికో = tally the profits and losses. బేవార్సు, bEvArsu -n. --unclaimed; in the absence of the owner; free; -- ఊరికినే, పనీపాటా లేకుండా తిరిగే; బాదరబందీ లేకుండా; --(ety.) బే అనేది పర్షియన్ లో "లేని, లేమి, కాని" వంటి అర్థాలలో వాడతారు. వారిస్ అనేది అరబిక్ లో వారసుడు. "బే- వారీస్" అంటే పిల్లలు లేని వాడు అని అర్థం. బేషరుతుగా, bEsharatugA -adv. --unconditionally; బేసబబు, bEsababu -adj. --unreasonable; improper; not right; బేసి, bEsi -n. --odd; (ant.) సరి; బేస్తు, bEstu -n. -- marginal victory in a card game; --కుందేలు = less than marginal victory in a card game; --ఆట = more than marginal victory in a card game; బైట, baiTa -n. --outside; బైతు, baiTu -n. --country bumpkin; బైరాగి, bairAgi -n. --hermit; religious mendicant; altered form of విరాగి; బైలు, bailu -n. --an open field; బైలుదేరు, -v. i. --start; begin a journey; బైలుపరచు, bailuparacu -v. t. --expose; %బొం - boM, బొ - bo, బో - bO, బౌ - bau బొంకు, boMku -n. --lie; fib; untrue; బొంగరం, boMgaraM -n. --top; a spinning toy; a gyrator; బొంగు, boMgu -adj. --hollow; - n. -- hollow bamboo; [bot.] Bambusa arundinaceae బొంగు బిర్యానీ, boMgu biryAnI -n. --Biryani cooked in the hollow of a bamboo; -- బొంగు వెదురు; ముళ్ళ వెదురు; పెంటి వెదురు; బొంగురు, boMguru -adj. --hoarse; (ant.) కీచు; బొండుమల్లె, boMDumalle -n. -- Arabian Jasmine; [bot.] ''Jasminum sambac''; -- బొడ్డుమల్లె; బొంత, boMta -n. --quilt; బొంతకాకి, boMtakAki - n. -- a large black forest crow; కాకోలం; బొంతచామలు, boMtacAmalu -n. --[bot.] ''Populismus frumentacea''; బొంతజెముడు, boMtajemuDu -n. -- antique spurge; a large, bushy shrub; [bot.] ''Euphorbia antiquorum''; బొంతటేకు, boMtEku -n. -- Kath Sagon; Desi Sagon; Karen Wood Tree; [bot.] ''Haplophragma adenophyllum'' of the Bignoniaceae family; ''Bignonia adenophylla''; బొంద, boMda -n. -- (1) hole; hole in the ground; pit; grave; -- (2) channel for water; -- (3) small palm or date tree; -- This word is often used as a rebuke, but it is not recommended because it refers to the act of burying the dead; బొంది, boMdi -n. --physical body; mortal coil; బొందు, boMdu - n. -- a thin strap or cord, usually made of folded cloth, used to tie and support a garment around the waist; a skein, a bundle of fibres or thread; బొంబాయి, boMbAyi -n. --(1) faucet; tap; water tube; --(2) hand pump to pull any liquid from a barrel, especially kerosine;; --(3) Telugu name for the city of Bombay; బొక్క, bokka -n. --(1) hole; --(2) jail; --(3) loss in a business transaction; బొక్కసం, bokkasaM -n. --treasury; బొక్కు, bokku -v. i. --gobble up; eat greedily with a mouthful; బొక్కుడు, bokkuDu -n. --brahmi; Indian pennywort; Asiatic pennywort; [bot.] ''Hydrocotyle asiatica''; బొక్కెన, bokkena -n. --(1) bucket; --(2) [bot.] ''Zapania nodiflora''; బొగడ, bogaDa -n. -- a flowering tree widely found in India; [bot.] ''Mimusops elengi;'' -- చిరు తీపి, ఎక్కువ వగరు వుండే బొగడ పండ్లు నోటి ఆరోగ్యానికి, ముఖ్యంగా చిగుళ్ళకు చాలా మంచివి. ఈ చెట్టు పుల్లలను వేప పుల్లలలాగే పళ్ళు తోముకోడానికి వాడవచ్చు - నోటి దుర్వాసన పోవడం, చిగుళ్ళ ఆరోగ్యం పెరగడం జరుగుతుంది; బొగడబంతి, bogaDabaMti -n. -- gomphrena; [bot.] ''Gomphernia globosa;'' -- బొగడబంతి మొక్కకు పువ్వులే వుంటాయి. ఇది అందానికి ఆహ్లాదానికి పెంచుకొనే మొక్క. చెట్టు కాదు. కాయలు కాయవు. Globe amaranth అని పిలువబడే ఈ మొక్క తోటకూర జాతికి చెందిన మొక్క. ఇది అమెరికా నుండి మన దేశం వచ్చిందట. దీనికి కూడా ఆరోగ్యపరమైన ఉపయోగాలున్నాయని అమెరికా వారే చెప్పారు. బొగ్గు, -n. --(1) charcoal; --(2) coal; (rel.) రాక్షసి బొగ్గు; బొగ్గుపులుసు గాలి, boggupulusu gAli -n. --carbon dioxide; బొచ్చు, boccu -n. --fur; wool; hair; బొచ్చె, bocce -n. --(1) Katla; Catla; a fish of the Cyprinidae family; [bio.] ''Catla catla''; --(2) a pot or cooking vessel; shards of a pot; -- బోలె, బొచ్చె పదాలు కుండ, కుండ పగులగా మిగిలిన ముక్కను సూచిస్తాయి. బొజ్జ, bojja -n. --(1) belly; tummy; --(2) potbelly; -- బొర్ర; బొటబొట, boTaboTa -adj. --onomatopoeia for trickling or dripping flow; ---రక్తం బొటబొట కారింది = the blood trickled. ---కన్నీరు బొటబొట కారింది = the tears trickled. బొటనవేలు, boTanavElu -n. --(1) thumb; --(2) big toe; బొట్టకడపచెట్టు, boTTakaDapaceTTu -n. --[bot.] ''Nauclea parvifolia''; ''Mitragyna parvifolia'' of the Rubiaceae family; -- Its leaves alleviate pain and swelling, and are used for better healing from wounds and ulcers. Its stem bark is used in treatment of biliousness and muscular pains; బొట్టు, boTTu -n. --(1) the dot on the forehead of Hindus; --(2) drop; బొటాబొటి, boTAboTI -adj. --marginal; barely sufficient; approximate; బొట్టె, boTTe -n. --child; బొడ్డ, boDDa -n. --[bot.] ''Ficus glomerata''; బొడ్డ చెట్టు, boDDa ceTTu -n. --[bot.] ''Ficus asperima''; -- కరక బొడ్డ; [Sans.] ఖరపత్ర;. బొడిపె, boDipe -n. --bud-like projection on the skin or tongue; బొడ్డు, boDDu -n. --navel; umbilicus; బొడ్డు తాడు, boDDu tADu -n. --umbilical cord; బొడ్డు నారింజ, boDDu nAriMja -n. --navel orange; a sweet, seedless orange with a structure resembling a navel; బొడ్డుమల్లె, boDDu malle -n. --double jasmine; Arabian jasmine; [bot.] ''Jasminum sambac''; same as బొంతమల్లె; బొడ్డూడనివాడు, boDDUDanivADu -n. --[idiom] infant; kid; child, any person who acts like a child; (lit.) a person whose umbilical cord has not yet dropped; బొత్తాం, bottAM -n. --button; బొత్తిగా, bottigA -adv. --entirely, absolutely; బొద్దింక, boddiMka -n. --roach; cockroach; [bio.] ''Blatta orientalis''; ''Blatta Americana''; -- an insect belonging to the order Orthoptera; తిన్నని రెక్కలు గల కీటకం; బొద్ది, boddi -n. --[bot.] ''Macaranga roxburghii''; ''Macaranga peltata'' of the Euphorbiaceae family; -- the major use of Macaranga peltata is for making wooden pencils and in the plywood industry బొద్దికూర, boddikUra -n. -- [bot.] ''Portulaca tuberosa'' Roxb.; -- a famine food; roots eaten raw; బొద్దు, boddu -adj. --(1) chubby; plump; fat; stout; --(2) sturdy; --(3) thick; --(4) block as in "block lettering" బొప్పాయి, బొబ్బాసి, boppAyi, bobbAsi -n. --papaya; [bot.] ''Carica papaya'' of the Caricaceae family; this S. American plant was brought to India in the seventeenth century; --కొండ బొప్పాయి = [bot.] ''Carica pubescens''; grows in the Nilgiris; బొప్పి, boppi -n. --bump; contusion; swelling; బొబ్బ, bobba -n. --(1) yell; scream; roar; loud cry; --(2) blister; bulla; --(3) child language for water; బొబ్బతెగులు, bobbategulu -n. --tobacco mosaic disease; బొబ్బర్లు, bobbarlu -n. pl. --(1) Catjang cowpeas; Hindu cowpeas; [bot.] ''Vigna unguiculata'' of the Fabaceae family; ''Vigna catjang''; --(2) black beans; [bot.] ''Dolichos sinensis''; ''Dolichos catiang'' Rox --(3) Yardlong Beans; Asparagus beans; [bot.] ''Vigna sinensis''; --అలసందలు; దంటుపెసలు; [Sans.] దీర్ఘబీజ; బొమ్మ, bomma -n. --(1) figure; diagram; image; --(2) doll; --(3) head of a coin; --(4) toy; బొమ్మకట్టుడు, bommakaTTuDu -n. --imagery; a style of writing in which images are created by the power of words; బొమ్మ మర్రి, bomma marri -n. --[bot.] Focus cunia; బొమ్మా బొరుసు, bomma borusu -ph. --head and tail of a coin; బొమ్మజెముడు, bommajemuDu -n. --prickly pear; cactus; బొమ్మపాపట, bommapApaTa -n. --[bot.] stylocorine webera; బొమ్మమేడి, bommamEDi -n. --[bot.] ''Ficus oppositifolia''; బొమ్మరిల్లు, bommarillu -n. --doll-house; బొమ్మసున్నం, bommasunnaM %e2t -n. --plaster of Paris; CaSO₄; బొమ్మిటిక, bommiTika -n. --toy-brick; బొర్ర, borra -n. --(1) belly; tummy; --(2) potbelly; -- బొజ్జ; బొరియ, boriya -n. --burrow; pit; a hole in the ground usually made by an animal; బొరిగె, borige -n. --a small hand-held tool to scrape grass; a small hoe; బొరుగులు, borugulu -n. pl. --(1) fried grain or pulses, often eaten as a snack; --(2) puffed rice; బొరుసు, borusu -n. --tail side of a coin; బొల్లి, bolli -n. --(1) vitiligo; leukodermia; a disease with white patches on the skin; --(2) lie; fib; ---కల్లబొల్లి కబుర్లు = lies and tall tales. బోగన్ విల్లీ, bOgan^villi -n. --[bot.] Bougainvillea spectabilis; బోగీ, bOgI -n. --bogie; a rail car; బోడంట, bODaMTa -n. --Mountain ebony; [bot.] Bauhinia variegata of the Fabaceae family; -- a flowering plant found in China and India; బోడతరం, bODataraM -n. --[bot.] ''Sphaeranthus hirtus''; బోడమామిడి, bODamAmiDi -n. -- cluster fig; udumbara tree; [bot.] ''Ficus glomerata''; -- According to the Shatapatha Brahmana, the Audumbara tree was created from the force of Indra; From his hair his thought flowed, and became millet; from his skin his honour flowed, and became the aśvattha tree (ficus religiosa); from his flesh his force flowed, and became the udumbara tree (ficus glomerata); from his bones his sweet drink flowed, and became the nyagrodha tree (ficus indica); from his marrow his drink, the Soma juice, flowed, and became rice: in this way his energies, or vital powers, went from him; బోడి, bODi -adj. --(1) barren; empty; --(2) hairless; esp. when the hair is shaven off rather than bald; ---బోడిగుండు = hairless scalp; clean-shaven head. ---బోడిపలక = slate without a frame. ---బోడిమెట్ట = treeless hillock. ---బోడికబురు = empty message. బోడిగ చెట్టు, bODiga ceTTu - n. -- Large-leaf beauty berry; [bot.] ''Callicarpa tomentosa;'' A medicinal, evergreen shrub used in Ayurveda for medicinal pastes in treating wounds. -- The leaves are velvety, and when dipped in oil, they burn like a wick, popular in South Indian traditions. -- పాండవ బత్తి; [Sans.] ప్రియంగు; బోణీ, bONI -n. --first transaction in a day's business; బోదకాలు, bOdakAlu -n. --filarial leg; filariasis; elephantiasis; a parasitic disease endemic to eastern part of India; బోదె, bode -n. --stem; particularly stem of a plant like banana plant; బోధ, bOdha -n. --teaching; indoctrination; బోధపడు, bOdhapaDu -n. --understand; comprehend; బోధించు, bOdhiMcu -v. t. --teach; indoctrinate; బోధిసత్వుడు, bOdhisatvuDu - n. -- బోధ సత్తు గా కలవాడు బోధిసత్వుడు. కష్టసుఖాలకి, జీవన్మరణాలకి గల కారణం బోధపడినవాడు. సృష్టి రహస్యం తెలిసినవాడు. జీవిత పరమార్థం గ్రహించిన వాడు. జీవాత్మ, పరమాత్మ ఒకటే అని అనుభవైకవేద్యంగా జీర్ణించుకున్న వాడు. తనలో ఇతరులని, ఇతరులలో తనని చూసుకోగలిగినవాడు. పరమపదం చేరిన వాడు బుద్ధుడు. పరమపదం ద్వారానికి చేరుకుని, తాళంచెవి చేతిలో ఉన్నా తాళం తీయటానికి సమయం కావాలి అని నిర్ణయించుకుని సహానుభూతితో తోటి ప్రయాణీకుల కోసం వేచి ఉన్న వ్యక్తి బోధిసత్వుడు. -- బోధిసత్వుని స్త్రీభాగం డాకిని. తార. డాకిని శక్తి స్వరూపిణి. ఆకాశ రూపిణి. ఊర్ధ్వ సంచారిణి. బోధిసత్వునికి బుద్ధత్వానికి గల అంతరం. బోధిసత్వుని బుద్ధుడికి చేర్చడానికి ఏకైక సాధనం. బోను, bOnu -n. --(1) cage; especially, animal cage; --(2) trap; snare; --(3) witness stand; బోయ్‍కాట్‍, bOykAT^ -n. --boycott; to collectively refrain from buying a product or using a service as an act of protest; named after Capt. Charles C. Boycott; బోయా, bOyA -n. --buoy; a floating ball or drum used as a marker in harbors and waterways; బోర, bOra -n. --chest; thorax; ---బోర విరుచుకుని నడుస్తున్నాడు = he is proud and arrogant; (lit.) he is walking with an uplifted chest. బోర్లా, bOrIA -adj. --prone; up-side down; topsy-turvey; face downward; బోర్లాపడు, bOrlApaDu -v. i. --fall face down; capsize; బోరు, bOru -n. --bore; tedium; బోరుకొట్టు, bOrukoTTu -v. i. --to be boring; బోల్తాపడు, bOltApaDu -v. i. --fall prey to; get cheated; బోర్లించు, bOrliMcu -v. t. --invert; put face down; put a vessel or a dish face down; బోలు, bOlu -adj. --hollow; బోసి, bOsi -adj. --(1)naked; blank; empty; --(2) toothless; ---బోసి మెడ = a neck without any ornament. ---బోసి మొహం = blank face. ---బోసి నోరు = mouth without teeth. బౌల్య సమీకరణం, baulya samIkaraNaM -n. --Boolean equation; </poem> ==Part 3: భం - bhaM, భ - bha, భ్ర - bhra== <poem> భంగం, bhaMgaM -n. --(1) breakage; disruption; --(2) interruption; ---అస్థి భంగం = breaking of the bones ---శృంగ భంగం = removing the horns; [idiom] to cut one down to size; భంగకర, bhaMgakara -adj. --disruptive; భంగపడు, bhaMgapaDu -v. i. --(1) to be broken; to be shattered; (2) to be disappointed; భంగపాటు, bhaMgapATu -n. --failure; defeat; disappointment; frustration; భంగిమ, bhaMgima -n. --pose; posture; manner; భంగురం, bhaMguraM -n. --transient; changeable; fleeting; భంజకం, bhaMjakaM -n. --breaker; destroyer; భంజనం, bhaMjanaM -n. --breaking; destroying; భండారం, bhaMDAraM -n. --(1) treasury; --(2) collection; --(3) store room; భక్తి, bhakti -n. --devotion; attachment; reverence; భక్తుడు, bhaktuDu -n. --devotee; fan; భక్షక కణాలు, bhakshaka kaNAlu -n. pl. --phagocytes; భక్షణ, bhakshaNa -n. --eating; భక్ష్యాలు, bhakshyAlu -n. --food prepared for events; భక్షించు, bhakshiMcu -v. t. --eat; భగం, bhagaM -n. --vagina; భగందరం, bhagaMdharaM -n. --fistula; భగ, bhaga -n. -- Fire; భగభగ, bhagabhaga -n. --onomatopoeia for the sound of flames, for a burning sensation, or for expressing blazing anger; can be used for a burning sensation as well as the burning of an object; భగవంతుడు, bhagavaMtuDu -n. m. --God; Almighty; one who is surrounded by fire; 'భగ' మును ఆవరించి / ఆవహించి ఉన్నవాడు/ఉన్నది; భగవతి, bhagavati -n.f. -goddess; భగ్నం, bhagnaM -adj. --broken; shattered; భగీరథ ప్రయత్నం, bhagiratha prayatnaM -ph. --Herculian task; monumental task; బాగోణి, bhagONi - n. -- a shallow, wide-mouthed vessel used in cooking; -- మూతి వెడల్పుగా, లోతు తక్కువగా ఉండు మట్టి పాత్ర. భజంత్రీలు, bhajaMtrIlu -n. pl. --musicians who play bands, esp. while referring to bands at wedding ceremonies and processions; -- భాజా భజంత్రీలు = musical instruments and players; భట్టారకుడు, bhaTTArakuDu -n. --scholar; a scholar who is also a poet; -- విద్వాంసుడు కవి కూడా అయితే అతడు ‘భట్ట’ లేక ‘భట్టు’ లేక ‘భట్టారకుడు’ అనబడతాడు. కేవలం పాండిత్యమే కాక చక్కగా కవిత్వం చెప్పగలిగే భావనా చాతుర్యం కలవాడు భట్టు. ఉదా: (1) నన్నయ భట్టు, (2) కుమారిల భట్టు జైమిని ‘మీమాంస సూత్రాల’కు భాష్యకారునిగా ప్రసిద్ధి పొందాడు, (3) ప్రత్యక్ష, ఆనుమాన, ఉపమాన, శబ్ద పరిచ్ఛేదాలతో జ్ఞాన సముపార్జనా మార్గాలైన ప్రమాణాలను (valid sources of knowledge) అందరికీ అర్ధమయ్యే సులభ శైలిలో వివరిస్తూ ‘తర్క సంగ్రహ’ పేరిట గౌతముని న్యాయ సూత్రాలను వ్యాఖ్యానించిన తర్క శాస్త్ర పండితుడు వారణాసి అన్నంభట్టు; భడవా, bhaDavA -inter. -- a term of endearment widely used in coastal Andhra while reprimanding young boys; -- [Hindi] "bhad" means a pimp, a broker for call girls; -- ఇతర భారతీయ భాషలలో ఇది బూతు పదం; సరి అయిన అర్థం తెలియక కోస్తా ఆంధ్రలో దీనిని ముద్దు పేరుగా వాడెస్తూ ఉంటారు; భత్యం, bhatyaM -n. --allowance; stipend; ---కరువు భత్యం = dearness allowance. భద్రంగా, bhadraMgA -adv. --safely; భద్రత, bhadrata -n. --security; safety; భద్రతా సంఘం, bhadratA saMghaM -n. --Security Council of the United Nations; భద్రతుంగ, bhadratuMga -n. --coco-grass; Java gras;, nut grass; purple nutsedge; red nutsedge; [bot.] ''Cyperus rotundus'' of the Cyperaceae family; -- The plant is mentioned in the ancient Charaka Samhita (circa 100 AD). Modern Ayurvedic medicine uses the plant, known as musta (in musta moola churna), for fevers, digestive disorders, dysmenorrhea, and other maladies; [File:Gul-Abas-4-O%27clock_plant.JPG|right|thumb|Mirabilis jalapa=భద్రాక్షి]] భద్రాక్షి, bhadrAkshi -n. --four o'clock flower; [bot.] ''Mirabilis jalapa'' of the Nyctaginaceae family; -- Mirabilis in Latin means wonderful and Jalapa (or Xalapa) is the state capital of Veracruz in México. భయంకరమైన, bhayaMkaramaina -adj. --scary; grisly; భయం, bhayaM -n. --fear; trepidation; terror; phobia; భయకంపితం, bhayakaMpitaM -n. --shudder; భయపడు, bhayapaDu -v. i. --dread; fear; be afraid; భయపెట్టు, bhayapeTTu -v. t. --scare; intimidate; భయస్తుడు, bhayastuDu -n. m. --timid person; భయాందోళన, bhayAMdOLana -n. --panic; % to e2t భయానక, bhayAnaka -adj. --frightening; horrible; భరణం, bharaNaM -n. --(1) compensation; --(2) alimony; భరణి, bharaNi -n. --(1) the star, 35 Arietis; Musca; Yoga tara of the second lunar mansion; --(2) The second of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; భరతవాక్యం, bharatavAkyaM -n. --epilog; epilogue; భరద్వాజపక్షి, bharadvAja pakshi -n. --King-crow; Drongo-shrike; a bird commonly seen on the backs of cattle; -- ఎట్రిత; పశులపోలిగాడు; నల్లంచి పిట్ట; భర్త, bharta -n. --husband. భరించు, bhariMcu -v. t. --tolerate; support; bear; endure; sustain; ---భరించువాడు భర్త = the one who supports is the husband. భరిణె, bhariNe -n. --a small box; pill-box; భరిత, bharita adjvl. -suff. --full of; filled with; భర్తీ చేయు, bhartI cEyu -v. t. --fill; fill up; భరోసా, bharOsA -n. --assurance; guarantee; trust; భల్లాటకం, bhallATakaM -n. --marking nut tree; [bot.] ''Semecarpus anacardium''; -- నల్లజీడి; భవం, bhavaM -n. -- birth; rebirth; -- పుట్టుక; జన్మ; పునర్జన్మ; కుమార సంభవం = the birth of Kumara; భవసాగరం, bhavasaagaraM - n. -- this cycle of life and death punctuated by pleasures and hardships; -- సంసారం అనే సముద్రం; కష్ట సుఖాలతో నిండింది జీవితం; ఈ చావు పుట్టుకల క్రమం అనంతం, సముద్రం అంత; భవనం, bhavanaM -n. --mansion; big building; manor; భవదీయుడు, bhavdIyuDu -n. m. --yours; used in closing a letter; భవము, bhavamu - n. -- birth; birth and death; భవసాగరము, bhavasaagaramu - n. -- the ocean of birth; the ocean of birth and death; the cycle of birth and death; భవిష్యత్ కాలం, bhavishyat kAlaM -n. --(1) [gram.] future tense; --(2) future; భవిష్యత్తు, bhavishyattu -n. --future; భస్మం. bhasmaM - n. -- Ashes; calx; -- బూడిద; బుగ్గి; బూతి; బూది; విబూది; --- తామ్రభస్మము = calx of copper; --- సువర్ణ భస్మం" (బంగారు బుగ్గి), "మౌక్తిక భస్మం" (ముత్యాల బుగ్గి), "హీరక భస్మం" (వజ్రాల బుగ్గి) ఆయుర్వేద, యునాని ఔషధాలలో కూడా వాడేవారు. భస్మీకరణం, bhasmIkaraNaM -n. --(1) incineration; --(2) calcination; భృంగామలక తైలం, bhRMgAmalaka tailaM - n. ph. -- An Ayurvedic hair oil made from boiling coconut oil with "bhRMga" (గుంటగలగరాకు) (''Eclipta alba'') and "amla" (ఉసిరి) (''Emblica myrobalan''); భ్రంశం, bhraMSaM -n. --movement; prolapse; sliding; ---స్థానభ్రంశం = displacement. ---గుదభ్రంశం = prolapse of the anus. భ్రమ, bhrama -n. --illusion; delusion; -- (ant.) ప్రమ = true knowledge; యథార్థజ్ఞానము; భ్రమకం, bhramakaM -n. -- palindrome; any word or phrase that reads the same both forward and backward. "Able was I ere I saw Elba" is a well-known palindromic sentence. "Malayalam" is English's longest known palindromic word (though a proper noun). There are palindromic poems in Telugu. -- same as కచికపదం; భ్రమణం, bhramaNaM -n. --whirling; turning; going around; revolution; భ్రమరం, bhramaraM -n. --bee; -- తుమ్మెద; సారంగము; చంచరీకము; కందిరీగ; -- భ్రమరకీటక న్యాయం. ఆకుపురుగు (కేటర్ పిల్లర్) శరీరంలో తన గుడ్లను పెట్టి తుమ్మెదో (కందిరీగో) మట్టితో దాన్ని మూసేస్తుంది. నాలుగు వారాల్లో ఆకుపురుగు దేహంలో కందిరీగ పెట్టిన గుడ్లు పిల్లలై ఆకుపురుగు దేహాన్నే ఆహారంగా భుజించి ప్యుపా దశకు చేరి అందమైన భ్రమరాలుగా, (కందిరీగలుగా) మట్టిని తొలుచుకొని వెలుపలికి వస్తాయి. ఆకుపురుగు తుమ్మెదగా మారుతోందని భ్రమపడ్డారు. ఇది కేవలం కవిసమయం; భ్రష్టం, bhrashTaM -n. --one that has fallen; భ్రష్టుడు, bhrashTuDu -n. m. --one who has fallen in stature or social values; ==Part 3: భాం - bhAM, భా - bhA== భాండం, bhAMDaM -n. --pot; vessel; భాండాగారం, bhAMDAgAraM -n. --a storehouse; repository; archive; depository; భాగం, bhAgaM -n. --share; part; portion; quarter; side; భాగస్వామి, bhAgasvAmi -n. --shareholder; partner; participant; భాగస్తుడు; భాగలబ్దం, bhAgalabdaM -n. --[math.] quotient; భాగ్యం, bhAgyaM -n. --fortune; (ant.) నిర్భాగ్యం; భాగ్యవంతుడు, bhAgyavaMtuDu -n. m. --wealthy person; భాగ్యవతి, bhAgyavati -n. f. --wealthy person; భాగారం, bhAgAraM -n. --[math.] division; భాగినేయి, bhAginEyi -n. -- sister's daughter; భాగినేయుడు, bhAginEyi -n. -- sister's son; భాగోతం, bhAgOtaM -n. --(1) a dance drama; --(2) farce; ---వీధి భాగోతం = a dance drama performed at the street corner; భాజకం, bhAjakaM -n. --[math.] divisor; భానువారం, bhAnuvAraM -n. --Sunday; భారం, bhAraM -n. --(1) [phy.] mass; --(2) weight; --(3) burden; responsibility; భారగతి, bhAragati -n. --[phy.] momentum; mass times the velocity of an object; % to e2t భారతీయ, bhAratIya -adj. --Indian; భారమితి, bhAramiti -n. --barometer; an instrument to measure the weight of air and therefore the pressure of the atmosphere; భార్య, bhArya -n. --wife; భార్యాభర్తలు, bhAryAbhartalu -n. pl. --wife and husband; couple; భారీ, bhArI -adj. --massive; heavy-duty; large-scale; ---భారీ పరిశ్రమలు = heavy industry. భారీతనం, bhArItanaM -n. --massiveness; భావం, bhAvaM -n. --meaning; concept; opinion; idea; [drama] emotion; ---స్థాయీభావం = dominant emotion. ---సాత్విక భావం = responsive emotion. ---సంచార భావం = transitory emotion. ---భావచౌర్యం = stealing of an idea. భావంజి, bhAvaMji -n. --Babchi; [bot.] ''Psoralea corylifolia'' of the Fabaceae family; --a plant used in Indian and Chinese traditional medicine for treatment of lichen-induced dermatitis by psoralen extract combined with sunlight exposure; భావకవిత్వం, bhAvakavitvaM -n. -- see భావగీతం; భావగీతం, bhAvagItaM -n. --lyrical poem; romantic poem; imaginative poem; --- భావకవిత్వ నిర్వచనము Lyrical Poetry; --- భావకవిత్వంలో శాఖలు - ప్రణయకవిత్వము (Love Poetry), ప్రకృతికవిత్వము (Nature Poetry), భక్తికవిత్వము (Mystic Poetry), దేశభక్తికవిత్వము (Patriotic Poetry), సంఘసంస్కరణ కవిత్వము (Reformative Poetry), స్మృతికావ్యములు (Elegies). --- భావకవిత్వంలో కవినక్షత్రములు - రాయప్రోలు, విశ్వనాథ, వెంకటపార్వతీశులు, కృష్ణశాస్త్రి, దువ్వూరి, బసవరాజు, నండూరి, వేదుల, నాయని, పింగళి, కాటూరి, జాషువా, తుమ్మల, తల్లావజ్ఝల, బాపిరాజు; --- భావకవులవలె ఎవరికి తెలియని ఏవో పాటలు పాడాలోయ్ -- ఎవరికీ తెలియని లేదా అర్థంకాని పాటలు రాసేవాళ్లే భావకవులు భావజాలం, bhAvajAlaM -n. --conceptual cluster; a stirring of a thought; భావమిశ్ర, bhAvamisra -n. --Bhava Misra; an eminent Ayurvedic physician of the 16th century; he described the circulation of blood and made many contributions to anatomy and physiology; భావన, bhAvana -adj. --treated; steeped; the steeping process involves immersing the subject substance in a mixture of rock salt and lime juice overnight, drying the subject substance in sunlight, and repeating the whole immersion, drying cycle. Lime juice is added every night to keep the subject substance immersed all through the night; -- భావన చేయడం అంటే ఆయుర్వేదం ప్రకారం ఏడుసార్లు నిమ్మరసం, సైంధవలవణం లో భావన చేయాలి. ఎండబెట్టడం మరలా రసంలో వేయడం మరలా పక్క రోజు ఎండబెట్టడం ఇలా ఏడు రోజులు చేసాక అల్లం జిలకర్ర ను బాగా ఎండబెట్టి నిలవచేసుకోవాలి. ---భావన అల్లం = ginger steeped in a special solution; శొంఠి. ---భావన కరక్కాయ = aloe steeped in a special solution. ---భావన జీలక్రర = steeped cumin seeds. -n. --concept; భావనాత్మక, bhAvanAtmaka -adj. --(1) conceptual; (2) romantic; భావసంకల్పన, bhAvasaMkalpana -n. --concept formation; భావసేకరణ, bhAvasEkaraNa -n. --abstraction; భావార్థకం, bhaavaarthakaM - n. -- [gram.] affirmative; infinitive mood; revealing inherent property; భావోద్రేకం, bhAvOdrEkaM - n. -- emotion; భావోద్వేగం, bhAvOdvEgaM - n. -- emotion; భావ్యం, bhAvyaM -n. --proper; appropriate; fair; భావి, bhAvi -n. --future; prospects; భాస్వరం, bhAsvaraM -n. --the element phosphorous; భాస్వర చక్కెర, bhasvara cakkera -n. --[biochem.] sugar-phosphate; భాష, bhASha - n. -- language; --- గ్రాంథిక భాష = literary language --- ప్రామాణిక భాష = standard language --- భాషులు = people speaking that language భాష్యం, bhAshyaM -n. --annotation; exposition; exegesis; commentary on a written text; భాషాంతరీకరణం, bhAshAMtarIkaraNaM -n. --translation; భాషాభాగం, bhAshAbhagaM -n. --[gram.] part of speech; భాసం, bhAsaM -n. --radiation; brightness; radiance; భాసబ్బదిలీ, bhAsabbadilI -n. --[phy] radiative transfer; % to e2t బాధ్యత, bhAdyata -n. --responsibility; భ్రాంతి, bhrAMti -n. --illusion; భ్రాత్రియం, bhrAtriyaM -n. --brotherhood; fraternity; భిత్తి, bhitti, -n. --wall; ---భిత్తి చిత్రం = wall painting. ---భిత్తి శిలాంచలాలు = strips of sculpture on walls telling a story, somewhat like the modern cartoon strips in newspapers. ---భిత్తి శిల్పాలు = wall scupture; relief sculpture on walls. భిన్నం, bhinnaM -n. --[math.] fraction; a rational number; (2) one that is broken; (3) distinct; separate; -- భిన్నము అంటే భేదింపబడినది. అంటే పగలగొట్ట బడినది. దుర్భిన్నము అంటే పగలగొట్ట డానికి వీలుకానిది; భిన్నత్వం, bhinnatvaM -n. --diversity; భిన్నాంకం, bhinnaMkaM -n. --[math.] fractional number; rational number; భిన్నాభిప్రాయం, bhinnAbhiprAyaM -n. --dissent; disagreement; different opinion; భీతి, bhIti -n. --fear; scare; phobia; భీరుడు, bhIruDu -n. m. --coward; (ant.) ధీరుడు; భుక్త, hukta - n. -- the eater; the person who enjoys the crops; భుక్తి, bhukti -n. --livelihood; భుగభుగ, bhugabhuga -adj. --onomatopoeia for effervescence; భుజం, bhujaM -n. --(1) shoulder; --(2) the side of a rectilinear geometrical figure; భుజంగనాడి, bhujaMganADi -n. --the name of a Tamil book in which many predictions about the future can be found; భుజగం, bhujagaM -n. --snake; serpent; భుజపత్రం, bhujapatraM -n. --Himalayan birch; [bot.] ''Betula bhojpatra;'' -- Bhojpatras have been used by priests for over 2100 years for writing mantras and Shlokas. It has been recorded that Raja Vikramaditya used the Bhojpatra for writing Mantras. It was only when the Mughals introduced paper, the use of Bhojpatra became obsolete; భుజాంతరం, bhujAMtaraM -n. --chest; (lit.) the space between the arms; భుజాస్థి, bhujAsti -n. --bone in the arm; భుజించు, bhujiMcu -v. t. --eat; భూకంపం, bhUkaMpaM -n. --earthquake; earth tremor; భూగర్భం, bhUgarbhaM -n. --the interior of the Earth; భూగర్భజలం, bhUgarbhajalaM -n. --groundwater; భూగోళం, bhUgOLaM -n. --(1) the globe; --(2) the planet Earth; the sphere of Earth; భూచక్కెరగడ్డ, bhUcakkeragaDDa - n. -- (1) Alligator Yam, Milky Yam; [bot.] ''Ipomea digitata;'' -- In India, Alligator Yam is used as a general tonic, to treat diseases of the spleen and liver and prevent fat accumulation in the body. -- (2) Ram Kandamool; రామకందమూలం; [bot.] ''Maerua oblongifolia;'' -- ఒక పెద్ద దుంగలాంటి చెట్టు కాండాన్ని రామ్ కంద అంటారు. దీన్ని చిరుతిండిగా చాలా ప్రాంతాలలో అమ్ముతారు. ఈ దుంగ మొత్తం కొబ్బరి మొవ్వలా మెత్తగా వుంటుంది. రుచిగా, తియ్యగా కూడా వుంటుంది. రామ్ కంద దుంగను పలుచని పొరలుగా, ముక్కలు కోసి అమ్ముతారు. దీన్ని కంద అని పిలుస్తారు గాని నిజానికి ఇది చెట్టు కాండమే. మన దేశపు అడవుల్లో ఇవి విరివిగా దొరుకుతాయి; భూతం, bhUtaM -n. --(1) demon; ghost; imp; hobgoblin; --(2) any one of the five elements of the ancient sciences of Hindus; -- భూతం (Sanskrit) = దయ్యం (Telugu) = ఆత్మ of a dead person; ప్రేతం అన్నా ఆత్మ అనే లెక్క. కానీ సంస్కరించనిది; -- భూత ప్రేతాలకు యజ్ఞ, యాగాదుల్లో బలి వేస్తారు. ఆ ధర్మ కార్యం లో ఇయ్యబడిన తిండి వాటికి కడుపు నింపుతుంది. ప్రపంచాన్ని పీడించకుండా ఉంటాయి. ఇదే కాక బ్రాహ్మణులు భోజనం తర్వాత వదిలిన ఉత్తర పరిషేచనం, వారు వదిలిన అన్నం కూడా తిని సంతృప్తి చెందుతాయి ట; -- పూజాది కార్యక్రమాలు చేసేటప్పుడు "ఉత్తిష్ఠ న్తు భూత పిశాచా:" అనే మంత్రం చదువుతాము. వాటిని, మేము పూజ చేసుకుంటాం దయచేసి ఈ జాగా ఖాళీ చేసి వెళ్ళమని విజ్ఞప్తి చేయడం; భూత, bhUta -adj. --(1) the one that comes into being; --(2) elemental; --(3) big; huge; demonic; --(4) past; --(5) life; living things; భూతకాలం, bhUtakAlaM -n. --[gram.] past tense; భూతద్దం, bhUtaddaM -n. --magnifying glass; భూతబలి, bhootabali - n. -- The sacrificial killing of an animal to please gods; -- see also బలి; భూతబ్బల్లులు, bhUtabballulu -n. --dinosaurs; (lit.) giant lizards; -- రాక్షసి బల్లులు; భూతదయ, bhUtadaya -n. --compassion for the living things; భూతల జలం, bhUtala jalaM -n. --[geol.] surface water; భూతవైద్యం, bhUtavaidyaM -n. --exorcism; భూతాంకుశం, bhUtAMkuSaM -n. --croton; [bot.] ''Croton oblongifolius''; భూతావాసం, bhUtAvAsaM -n. --[bot.] ''Terminalia belerica''; -- The seeds are called "bedda" nuts. In traditional Ayurvedic medicine, Beleric is known as "Bibhitaki." Its fruit is used in the popular Indian herbal Rasayana treatment Triphala. -- [Sans.] Bibhītaka భూతి, bhooti - n. -- wealth; -- విభూతి = the superior wealth = శివస్పర్శ పొందినది గాబట్టి అది విశేష శక్తి సమన్వితమై విభూతి ఔతున్నది; భూతులసి, bhUtulasi -n. -- Sweet basil; [bot.] ''Ocimum basilicum'' of the Lamiaceae (mints) family; భూనభోంతరాళాలు, bhUnabhOMtarALAlu -n. pl. --Earth, heaven, and the intervening space; భూనింబ, bhUniMba -n. --creat; chrietta; King of Bitters; [bot.] ''Andrographis paniculata'' of the Acanthaceae family; -- one of the most popular medicinal plants used traditionally for the treatment of an array of diseases such as cancer, diabetes, high blood pressure, ulcer, leprosy, bronchitis, skin diseases, flatulence, colic, influenza, dysentery, dyspepsia and malaria for centuries; -- నేలవేము; భూమధ్యరేఖ, bhUmadhyarEkha -n. --equator; భూమ్యాలకి, bhUmyAlaki -n. -- Gale of the wind; stonebreaker; seed-under-leaf; [bot.] ''Phyllanthus niruri'' of the Phyllanthaceae family; -- the juice of this herb plant is used for the treatment of jaundice, chronic dysentery, dyspepsia, cough, indigestion, diabetes, urinary tract diseases, skin diseases, ulcer, sores and swelling; -- నేల ఉసిరి; భూమి, bhUmi -n. --(1) ground; --(2) acreage; --(3) the planet Earth; భూమిక, bhUmika -n. --(1) role in a drama; --(2) preface; భూములు, bhUmulu -n. --lands; landed property; estate; భూయిష్టం, bhUyishTaM -suff. --full of; very widespread; -- బహుళం; విస్తృతం; ---కరుణ భూయిష్టం = full of mercy. ---దోషభూయిష్టం = full of errors. ---పాప భూయిష్టం = full of sins. భూర్జం, bhUrjaM -n. --birch tree; [bot.] ''Betula bhojpatra''; భూర్జ, bhUrja -adj. --related to birch tree; భూరి, bhUri -n. --(1) plenty; generous; --(2) one followed by 33 zeros in the traditional Indian method of counting; భూసంధి, bhUsaMdhi -n. --isthmus; a land bridge joining two land masses across a sea; భూస్వామి, bhUsvAmi -n. --landlord; (lit.) the lord of the land; భ్రూణం, bhRUNaM' - n. -- fetus; -- (note) మానవులలో యుగాండం (zygote) అన్న పేరు శిశుసంకల్పన (conception) సమయం నుండి ఐదో వారం వరకు వర్తిస్తుంది. ఐదవ వారం నుండి పదవ వారం వరకు దీనిని పిండం (embryo) అని పిలుస్తారు. పదకొండవ వారం నుండి ప్రసవం అయి బిడ్డ భూపతనం అయేవరకు భ్రూణం (ఇంగ్లీషులో ఫీటస్, fetus) అంటారు. ప్రసవం అయినప్పటినుండి మాటలు వచ్చేవరకు శిశువు (infant) అంటారు - ఇంగ్లీషులో ఇన్^ఫెంట్ అంటే మాటలు రాని పసిబిడ్డ అని అర్థం. మాటలు మాట్లాడడం మొదలు పెట్టిన తరువాత బిడ్డ (child) అంటారు. బిడ్డ అనే మాట ఆడ, మగ కి వర్తిస్తుంది. %భృ - bhR, భే - bhE, భొ - bho, భో - bhO, భౌ - bhau భృంగప్రియ, bhRMgapriya -n. --Jequirity bean; Rosary pea; [bot.] ''Abrus precatorius'' of the Fabaceae family; --A perennial climbing vine whose small seeds are astonishingly deadly; They contain a toxic protein called abrin that is so poisonous that a single seed can kill you within 36 hours; Abrin has some potential medicinal uses, such as in the treatment to kill cancer cells; భృంగరాజు, bhRMgarAju -n. --a medicinal plant; [bot.] ''Eclipta alba''; -- గంటగలగరాకు; బృంగరాజ్ ఆకుని కేస్ రాజు అని కూడా పిలుస్తారు. జుట్టుకు కావలసిన ప్రోటీన్లు విటమిన్లు మరియు యాంటీ ఆక్సిడెంట్లు పుష్కలంగా ఈ ఆకులో ఉంటాయి; భృతి, bhRti -n. --support; maintenance; salary; wages; భృత్యుడు, bhRtyuDu -n. --servant; slave; భృహన్నవ్య తార, bhRhannavya tAra -n. --[astron.] supernova; భేటీ, bhETI -n. --interview; భేదం, bhEdaM -n. --disparity; separation; division; dissention; భేదక, bhEdaka -adj. --dividing; భేదకరేఖ, bhEdakarEkha -n. --(1) dividing line; --(2) (ling.) isogloss; భేది ఉప్పు, bhEdi uppu -n. --Epsom salt; magnesium sulfate; Mg₂SO₄; భేషజం, bhEshajaM -n. -- (1) medicine; remedy; (2) pretense; humbug; భైరవాసం, bhairavAsaM %e2t -n. --benzene; భోక్తలు, bhOktalu -n. --consumers; (ant.) ఉత్పాదకులు; భోగట్టా, bhOgaTTA -n. --information; news; enquiry; భోగం, bhOgaM - n. -- comfort; wealth; meal; భోగంమేళం, bhOgaMmELaM - n. -- a group dance performed by a clan of prostitutes with indecent language and exposure; it was customary to have such performances at weddings in bygone days; -- నాచ్ పార్టీ; మేజువాణీ; భోగట్టా, bhOgaTTA - n. -- news about welfare; news; -- భోగవార్తలు; క్షేమసమాచారాలు; భోగపరాయణ, bhOgaparAyaNa - adj. -- epicurean; Devoted to refined pleasures and the deliberate avoidance of pain or suffering; Relating to enjoyment and gratification, especially through fine food and drink; భోగభాగ్యాలు, bhOgabhAgyAlu -n. pl. --luxuries; భోగలాలస, bhOgalAlasa - adj. -- epicurean; Devoted to refined pleasures and the deliberate avoidance of pain or suffering; Relating to enjoyment and gratification, especially through fine food and drink; భోజనం, bhOjanaM -n. --(1) food; --(2) meals; సేంద్రియముల ద్వారా గ్రహించునది; భోజనప్రియుడు, bhOjanapriyuDu -n. --gourmand; భోజ్యాలు, bhOjyAlu -n. --routine meals; భోరున, bhOruna -adv. --heavily; greatly; భౌతిక, bhautika -adj. --(1) physical; --(2) material; materialistic; భౌతిక దేహం, bhautika dEhaM -n. --physical body; physical remains; mortal coil; term used to refer to the dead body of a distinguished person; with ordinary people, it is simply a శవం; also పార్థివ దేహం; భౌతిక ధర్మం, bhautika dharmaM -n. --physical law; physical function; భౌతిక రసాయనం, bhautika rasAyanaM -n. --physical chemistry; భౌతిక వాది, bhautika vAdi -n. --materialist; భౌతిక శాస్త్రం, bhautika SAstraM -n. --physics; భ్రమ, bhrama -n. --illusion; delusion; భ్రష్టత, bhrashTata -n. --degeneration; ruin; భ్రష్టుడు, bhrashTuDu -n. m. --(1) degenerated person; fallen person; --(2) wretched fellow; భ్రాంతి, bhraNti -n. --illusion; delusion; భ్రూణం, bhrUNaM -n. --embryo; fetus; </poem> ==Part 4: మం - maM== <poem> మంకు, maMku -adj. --obstinate; stubborn; మంకుతనం, maMkutanaM -n. --obstinacy; stubbornness; మంకుపట్టు, maMkupaTTu -n. --obstinacy; stubbornness; మంకెన, maMkena -n. --Noon Flower; Midday Flower; Midday Mallow; Copper Cups; [bot.] ''Pentapetes phoenicea'' of the Malvaceae family; -- మధ్యాహ్న మందార; రిక్షమల్లి; [Sans.] అర్కవల్లభ; బంధూకమ్; [Hin.] దో పహరియా; -- ఐదు రేకుల పువ్వునుబట్టి పెంటాపెటెస్ అనీ, పువ్వుల రక్తవర్ణాన్నిబట్టి దీనికి ఫీనీషియా అనీ దీని లాటిన్ పేరు ఏర్పడింది. మంకెన ఆకులతో కొందరు టీ కాచుకుంటారు. మంకెన కాయలలోని గింజలను ఉదరసంబంధమైన వ్యాధులలో కషాయం కాచుకుని తాగుతారు. మంకెన వేరు కషాయం శరీరంలో స్రావాలను నిరోధిస్తుంది. జ్వరహారిణిగా పనిచేస్తుంది. వాతరోగాల నివారణకు కూడా పనిచేస్తుంది. అజీర్తి కారణంగా వచ్చే తీవ్రమైన కడుపునొప్పి, జ్వరాలను మంకెన వేర్ల కషాయం పోగొడుతుంది. [[file:Mamkena_Flower.jpg|thumb|right|మంకెన పూలు]] మంగ, maMga -n. -- mountain pomegranate; [bot.] ''Randia dumetorum'' of the Rubiaceae family; -- మంగముళ్ళ చెట్టు; [Sans.] పిండీతకము; మంగనం, maMganaM -n. --manganese; one of the chemical elements with the symbol Mn; మంగలం, maMgalaM -n. --frying pan; popper; a pan used to pop grain; (ety.) మన్ + కలం; మంగలి, maMgali -n. --barber; barber caste; మంగలి కొట్టు, maMgali koTTu -n. --barber shop; మంగు మచ్చలు, mangu macchalu - n. -- Melasma; hyperpigmentation of skin; Melasma is a condition in which areas of the skin become darker than the surrounding skin; మంచం, maMcaM -n. --cot; bed; bedstead; (rel.) పరుపు; ---మడత మంచం = folding cot. ---పందిరి మంచం = canopy bed. మంచి, maMci -adj. --(1) good; --(2) fresh; (ant.) చెడు; మంచి కంద, maMci kaMda - n. -- Elephant foot yam; [bot.] ''Amorphophallus companulatus'' Bl. మంచినీళ్లు, maMcinILlu -n. --fresh water; potable water; ---పచ్చిమంచినీళ్లు = raw fresh water; మంచు, maMcu -n. --(1) ice; solidified water; --(2) dew; --(3) snow; మంచుతుఫాను, maMcutuphAnu -n. --snow storm; blizzard; మంచుకాడ, maMcukADa -n. --icicle; a rod of ice hanging from a roof or tree; మంచు పొర, maMcu pora -n. --floe; sheet of ice; sheet of ice formed on the surface of water; మంచు ముక్క, maMcu mukka -n. --ice cube; piece of ice; మంచు రేకు, maMcu rEku -n. --snow flake; మంచె, maMce -n. --rack; stand; platform; మంజరి, maMjari - n. -- bouquet; a collection of flowers; often used as a suffix to book titles to indicate a collection of literary items; మంజిష్ట, maMjishTa -n. --Indian madder; common madder; a medicinal creeper; [bot.] ''Rubia cordifolia'' of the Rubiaceae family; --Manjishta is a famous herb for blood detoxifying. Its root is extensively used in many skin disease medicines of Ayurveda. --this plant also gives a bright red dye; మంజుల, maMjula -adj. --sweet; delicious; మంజూరు, maMjUru -n. --sanction; approval; మంట, maMTa -n. --flame; మండ, maMDa -n. --(1) the back part of the hand from the wrist to the fingertips; --(2) a twig with leaves that can be used as a whisk; --- వేపమండ = a twig of neem tree. --- కంపమండ = twig or branch of a thorny bush; మండపం, maMDapaM -n. --portico; gazebo; an elevated covered structure built on pillars; also మంటపం; మండలం, maMDalaM -n. --(1) orb of a celestial body; --(2) region; province; district; --(3) a group of people; --(4) cycle; circumference; circuit; --(5) forty days; వేదాలలో, “మండలం” అనేది సాధారణంగా 40 రోజుల కాలాన్ని సూచిస్తుంది. ఇది “తపస్సు” లేదా “దీక్ష” లేదా “ఉపాసన” యొక్క సంపూర్ణ చక్రంగా పరిగణించబడింది; ---వ్యవహార మండలం = jurisdiction. ---మందలాధిపతులు = regional officers; మండలి, maMDali -n. --society; committee; మండ్రగబ్బ, maMDragabba - n. -- Large Black Scorpion; Emperor Scorpion; [bio.] ''Pandinus imperator'' of the Scorpionidae family; -- పుట్టతేలు; మండ్రగబ్బలు నల్లగా వుంటాయి ఇవి తేలు కన్నా చాలా విషపూరితమైనవి. వీటిని చంపినపుడు రక్తం నల్లగా బురదలాగ వస్తుంది; ఇవి తేలు కంటె కొంచెం లావుగా వుంటాయి; మండించు, maMDiMcu -v. t. --burn; మండిపడు, maMDipaDu -v. t. --get angry and show it externally; మండీ, maMDI -n. --(1) wholesale market; --(2) warehouse; godown; మండు, maMDu -v. i. --burn; ---ఒళ్లు మండుతున్నాది = my blood is boiling. మండువా, maMDuvA -n. --(1) courtyard; an open space surrounded by a verandah in the central part of a house; --(2) verandah; --(3) booth; -- (4) A stable for horses, గుర్రాలపాక; గుర్రపుసాల; మండూకపర్ణి, maMDUkaparni -n. -- Gotu kola; Centella; Tiger grass; Indian pennywort; [bot.] ''Centella asiatica;'' Widely used in Ayurvedic and traditional Chinese medicine, this herb is also referred to as the "herb of longevity," -- [Sans.] Mandukaparni; [Hin.] Brahma Buti; మండూకబ్రహ్మి, maMDUkabrahmi -n. --Brahmi, Indian pennywort; Asiatic pennywort; [bot.] ''Hydrocotyle asiatica'' of the Apiaceae family; -- a herbaceous, perennial plant native to the wetlands in Asia; -- Apart from wound healing, the herb is recommended for the treatment of various skin conditions such as leprosy, lupus, varicose ulcers, eczema, psoriasis, diarrhea, fever, amenorrhea, diseases of the female genitourinary tract, and also for relieving anxiety and improving cognition; మంతనం, maMtanaM -n. --discussion; negotiation; మంత్రం, maMtraM -n. --(1) mantra; hymn; chant; a secret word or phrase with mystical power; (lit.) one that holds your thought process and gives you ideas; --(2) spell; charm; incantation; -- "మననాత్ త్రాయతే ఇతి మంత్రం" అంటే మననం చేయడం వల్ల మనల్ని రక్షించేది అని అర్ధం; గురుముఖంగా పొందేది మంత్రం. మంత్రం కొన్ని బీజాక్షరాల సంపుటీకరణం. దాని అర్ధం తెలియవలసిన అగత్యం లేదు; అది శ్లోక రూపంలోగూడా ఉండవచ్చు. విష్ణు సహస్రనామం 108 శ్లోకాలున్న మహా మంత్రం. మంత్ర దండం, maMtra daMDaM -n. --magic wand; మంత్రసాని, maMtrasAni -n. --midwife; a native nurse specializing in child delivery; (lit.) a woman who works secretly, i.e., behind the doors; మంత్రాంగ సభ, maMtrAMgasabha -n. --council; మంత్రి, maMtri -n. --(1) minister; --(2) queen in chess; మంతుడు, maMtuDu - suff. -- having the property of; -- -మంతం అనాలా?, -వంతం అనాలా? -వంతుడు, -వతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి, -మంతుడు,-మతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి అనే విచికిత్స తరచు కలుగుతుంది. -- అ-కారాంత, ఆ-కారాంత పదాలకు –వంతుడు, -వంతము, -వానుడు, -వతి ప్రత్యయాలుగా అమరుతాయి. -- ఉదా: సౌభాగ్య -> సౌభాగ్యవతి; గుణ -> గుణవంతుడు; బల -> బలవంతం; విద్యా -> విద్యావంతుడు; అమరా -> అమరావతి -- ఇ-కారాంత, ఈ-కారాంత, ఉ-కారాంత పదాలకు –మంతుడు, -మంతము, -మానుడు, -మతి ప్రత్యయాలుగా అమరుతాయి -- ఉదా: బుద్ధి -> బుద్ధిమంతుడు; కీర్తి -> కీర్తిమతి; శక్తి -> శక్తిమంతం; శ్రీ -> శ్రీమతి; ధీ -> ధీమంతుడు; హను -> హనుమంతుడు; అంశు -> అంశుమంతుడు; ఇందు -> ఇందుమతి; మందం, maMdaM -n. --(1) slow; lazy; dull; inert; --(2) thickness; మంద, maMda -adj. --dull; not sharp; -n. --herd; flock; colony; troop; mob; drove; crowd; ---ఆవుల మంద = herd of cows. మందగతి, maMdagati -n. --slow motion; మందగామి, maMdagAmi -n. --slow moving thing; మందగించు, maMdagiMcu -v. i. --(1) slow down; thing; decline; --(2) become dull; మందడి గోడ, maMdaDi gODa -n. --partition wall; మందడి ప్రమేయం, maMdadi pramEyaM -n. --[math.] In number theory, the partition function {\displaystyle p(n)}p(n) represents the number of possible partitions of a non-negative integer {\displaystyle n}n. For instance, {\displaystyle p(4)=5}{\displaystyle p(4)=5} because the integer {\displaystyle 4}4 has the five partitions {\displaystyle 1+1+1+1}{\displaystyle 1+1+1+1}, {\displaystyle 1+1+2}{\displaystyle 1+1+2}, {\displaystyle 1+3}1+3, {\displaystyle 2+2}2+2, and {\displaystyle 4}4. --[phys.] In physics, a partition function describes the statistical properties of a system in thermodynamic equilibrium; మందమతి, maMdamati -n. --dunce; dull-witted; తమందం; మందమరుపు, maMdamarupu -n. --absent-mindedness; forgetfulness; మందరస్థాయి, maMdarastAyi -n. --[music] half an octave below the main octave; మందల, maMdala -n. --limit; boundary; % in e2t మందలించు, maMdaliMcu -n. --rebuke; reprimand; మందవాయువు, maMdavAyuvu -n. --inert gas; also స్తబ్దవాయువు; మందసం, maMdasaM -n. --chest; box; safe; మందాకిని, maMdAkini -n. --the legendary river in Heaven which fell to the Earth to be known as the Ganges; in this context, the heavenly river is identified with the Milkyway; మందార, maMdAra -n. --Hibiscus; China rose; shoe flower; [bot.] ''Hibiscus rosa sinensis; Calotropis gigantea''; దాసాని; -- జూకా మందార = Japanese Lantern; [bot.] ''Hibiscus schizopetalus'' of the Malvaceae family; [[File:Hibiscus_schizopetalus_%28Botanischer_Garten_TU_Darmstadt%29.jpg|thumb|right|Hibiscus_schizopetalus, జూకా మందార]] మంది, maMdi -n. --crowd; people; ---మంది ఎక్కువైతే మజ్జిగ పల్చన = as the crowd grows, the buttermilk gets thinner. ---ఎంత మంది? = how many people? మందిరం, maMdiraM -n. --(1) house; --(2) temple; shrine; మందీమార్బలం, maMdImArbalaM -n. --retinue; main troops and reserve troops; మందు, maMdu -n. --(1) medicine; drug; -- మోతాదులో తినేది మందు; మూలికలతో (వృక్షజాతుల నుండి) తయారు చేసినది మందు; ఓషధి అంటే మూలిక; ఓషధులతో తయారయినది ఔషధం; మాను నుండి తయారు చేసినది మాకు; మందు మాఁకు అన్నప్పుడు "మాఁకు" పదానికి చెట్టు బెరడో, వేరో అనుకోవచ్చు. --(2) cure; remedy; --(3) as a slang, alcoholic beverage; ---వాడు మందు కొట్టేడు = he had a couple of drinks. మందుబాబులు, maMdubAbulu -n. --drug lords; powerful bosses who illegally deal in illicit and dangerous drugs; </poem> ==Part 5: మ - ma== <poem> మకరం, makaraM -n. --crocodile; alligator; మకరందం, makaraMdaM -n. --nectar; nectar of flowers; మకరరాశి, makararASi -n. --Capricorn, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac; (note.) literally Capricorn means antelope or goat, and the Telugu name Makara means a crocodile; apparently there has been an error in translation; మకర రేఖ, makara rEkha -n. --Tropic of Capricorn; మకర సంక్రమణం, makara saMkramaNaM -n. --entrance of the Sun into the Zodiacal sign Capricorn; మకాం, makAM -n. --temporary lodging; camp; halting place; మకిలి, makili -n. --dirt; grime; tarnish; మక్కీకి మక్కీగా, makhIki makhIgA - idiom -- verbatim; an exact copy; -- ఉన్నది ఉన్నట్లుగా; యధాతధంగా; మక్కువ, makkuva -n. --affection; మక్కె, makke -n. --bone; మక్షికం, makshikaM -n. --fly; house fly; మక్షిక డింభం, makshika DimbhaM -n. --maggot; మగ, maga -adj. --male; మగడు, magaDu -n. --(1) husband; --(2) male person; మగవాడు, magavADu -n. --man; male; guy; husband; see also మొగవాడు; మగవారు, magavAru -n. pl. --men; males; guys; husbands; మగత, magata -n. --doze; drowsiness; మగతనం, magatanaM -n. --(1) masculinity; manliness; --(2) bravery; మగసిరి, magasiri -n. --masculinity; మగపంతం, magapaMtaM -n. --male chauvinism; మగ్గం, maggaM -n. --loom; మగాడు, magADu -n. --male; brave person; husband; మగువ, maguva -n. --woman; మఘ, magha %updated -n. --(1) Alpha Leonis; Regulus; Yoga tara of the tenth lunar mansion; located in the constellation Leo; --(2) The tenth of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; మచ్చ, macca -n. --blemish; scar; mottle; a spot caused by a healed injury; ---పుట్టుమచ్చ = mole; birthmark. మచ్చిక, maccika -n. --tameness; attachment; మచ్చు, maccu -n. --sample; specimen; model; ---మచ్చు చూపించవోయ్‍ = show a sample. మజ్జ, majja -n. --marrow; మూలగ; మజాకా, majAkA -n. --joke; jest; మజిలి, majili -n. --sojourn; way-ward stop; brief stopover in a journey; మజ్జిగ, majjiga -n. --buttermilk; మజూరీ, majUrI -n. --day wages paid to a goldsmith; మట్టం, maTTaM -n. --(1) level; --(2) leveling instrument used by masons; ---నేల మట్టం = ground level. ---సముద్ర మట్టం = sea level. ---సగటు సముద్ర మట్టం = mean sea level; ససమట్టం. మట్ట, maTTa -n. --[bot.] frond; bough of a palm tree; leaf of a palm tree; -- a fern leaf; మట్టగిడస, maTTagiDasa -n. --mud minnow; mud skipper; a type of fish that lives in muddy water; మట్టి, maTTi -n. --(1) soil; dirt; --(2) ground; మట్టిచెట్టు, maTTi ceTTu -n. --[bot.] ''Terminalia arjuna''; -- తెల్ల మద్ది; మట్టినూనె, maTTinUne -n. --crude oil; petroleum; శిలతైలం; మట్టు, maTTu -n. --a place holder for round-bottomed pots or flasks; a support; -v. t. --to step on; మట్టుకు, maTTuku - adv. -- as far as; up to; -- అంత మట్టుకు = as far as; up to; -- ఇంత మట్టుకు = this far; -- ఎంత మట్టుకు? = how far?; మట్టుబచ్చలి, maTTubaccali -n. -- [bot.] ''Atriplex hortensis'' Linn.; see also దుంప బచ్చలి; ఉపోదకం; మట్టెలు, maTTelu -n. --a pair of toe rings, usually made of silver and worn by married women; మడచు, maDacu -v. t. --fold; crease; pleat; మడత, maData -n. --fold; crease; pleat; మడతపిన్ను, maDatapinnu -n. --(1) staple; --(2) folding clip; మడి, maDi -adj. --sacral; ---మడిబట్ట = sacral cloth; clothing that was ceremoniously cleaned for the purpose of maintaining a clean environment during acts like cooking, worshiping, etc. -n. --(1) paddy; rice paddy; --(2) plot of land prepared for seeding; --(3) soil around a plant prepared to hold water; --(4) kosher; the customary rules of maintaining cleanliness associated with the preparation of food, storage of food, etc. మడ్డి, maDDi -n. --sediment; precipitate; scum; dregs; a layer of substance that settles to the bottom of a liquid; మడ్డిపాలు, maDDipAlu -n. --(1) rich milk; --(2) latex; gummy juice secreted from plants; మడుగు, maDugu -n. --(1) pond; lake; puddle; pool; -- (2) Clothing that was washed and dried; a clean cloth; ---అడుగులకి మడుగులు ఒత్తడం = spreading a clean cloth on the ground as a person walks on it as a mark of respect; ---పండగపూట కూడ పాత మడుగేనా? = old clothing on a festive day? మణి, maNi -n. --(1) a gem, believed to be in the hood of a king cobra; --(2) snake-stone, a "stone" believed to have magical powers in neutralizing the ill effects of snake venom; there is no scientific evidence to back up either of these claims; --(3) any precious stone; --(4) as a suffix, this denotes unrivaled excellence, such as సుందరీమణి - the loveliest of women; --(5) wrist; మణికట్టు, maNikaTTu -n. --wrist; మనికట్టు; మణిశిల, maNiSila -n. --sulfur; మణుగు, maNugu -n. --a measure of weight in pre-independence India; 1 మణుగు = 8 వీశలు = 40 సేర్లు = 960 తులాలు; మణేలా, maNElA -n. --the nine piece in a deck of playing cards; మతం, mataM -n. --(1) opinion; --(2) religion; మతకం, matakaM -n. --deception; మతలబు, matalabu -n. --topic; content; purport; intent; news; మత్సరం, matsaraM -n. --envy; మతాబా, matAbA -n. --roman candle; a kind of fireworks; మతి, mati -n. --mind; మతుబర్థకం, matubarthakaM - n. - [gram.] a particle attached to the end of a word to indicate posession; -- కలవాడు, కలది, మంతుడు, వంతుడు, కాడు, కత్తె, మొదలగునవి; మత్తు, mattu -n. --intoxication; మత్తుమందు, mattumaMdu -n. --intoxicating drug; anesthetic drug; మథనము, mathanamu -n. --churning; మదం, madaM -n. --fat; arrogance; conceit; మదనగింజలు, madana giMjalu -n. --Linseed; [bot.] ''Linum usitatissimum;'' మదనము, madanamu - n. -- (1) wax; (2) thorn apple; Indian nightshade; Beladona; మద్దత్తు, maddattu -n. --backing; support; మద్యం, madyaM -n. --any intoxicating drink like wine or liquor; మద్యసారం; మదుపు, madupu -n. --(1) investment;. venture capital; --(2) support; మదాం, madAM -n. --(1) madam, --(2) the Queen in a deck of playing cards; మదాత్యం, madAtyaM -n. --alcoholism; % to e2t మద్ది, maddi -n. --[bot.] ''Terminalia glabra''; Mentaptera arjuna; there are many other varieties of this tree; మద్ది చెట్టు, maddi ceTTu -n. --(1) Indian mulberry; [bot.] ''Morinda citrifolia'', of the coffee bean family (the Rubiaceae); ---తెల్ల మద్ది = [bot.] ''Terminalia arjuna'' of the Combretaceae (బాదం) family; ---నాటు బాదం = [bot.] ''Terminalia Terminalia catapa''; -- (2) [bot.] ''Morinda citrifolia'' belonging to the coffee bean family (the Rubiaceae). This is called the Indian Mulberry. ---మొలఘ; మదుం, maduM -n. --(1) sluice; waterway; spillway; (2) waterway under a street; --same as మదుగు; అనుకదనము; అనుకు; తొళక; మద్దెల maddela -n. --small drum used in Indian classical music; మధ్యంతర, madhyaMtara -adj. --interstitial; intermediate; midterm; మధ్య, madhya -adj. --middle; median; మధ్యజీవ యుగం, madhyajIva yugaM -n. --Mesozoic era; మధ్యధరా సముద్రం, madhyadharA samudraM -n. --Mediterranean sea; మధ్యమం, madhyamaM -n. --(1) middle one; median; --(2) not so good; not so bad; --(3) fourth musical note in a seven-note scale; మధ్యమధ్య, madhyamadhya -adv. --now and then; from time to time; మధ్యరకం, madhyarakaM -adv. --medium type; మధ్యవర్తి, madhyavarti -n. --mediator; arbitrator; మధ్యస్థంగా, madhyastaMgA -adv. --halfway; మధ్యస్థ, madhyastha -adj. --intermediate; మధ్యస్థాయి, madhyasthAyi -n. --[music] main octave; మధ్యావరణం, madhyAvaraNaM -n. --mesosphere; మధ్యాహ్నం, madhyAhnaM -n. --afternoon; strictly, fron noon to 4.00 PM; మధ్యాహ్న రేఖ, madhyAhna rEkha -n. --celestial meridian; The Great Circle that goes through the zenith of the observer and the poles of the celestial sphere; మధుకరం, madhukaraM -n. --bee; (lit.) manufacturer of honey; మధుమూత్రం, madhumUtraM -n. --diabetes; (lit.) sweet urine; -- మధు అంటే తేనె కానీ అన్ని తియ్యటి పదార్థాలకూ మధు శబ్దం వర్తిస్తుంది. మేహము అంటే మూత్రము, మూత్ర వ్యాధి, మూత్ర విసర్జనము అని శబ్దార్థ చంద్రిక చెప్పింది. మధుపర్ణిక, madhuparNika -n. --indigo plant; also నీలిమొక్క; మధుమేహం, madhumEhaM -n. --diabetes mellitus; మధువు, madhuvu -n. --(1) wine; --(2) nectar of flowers; --(3) honey; మధూకం, madhUkaM -n. --Butter tree; Mahwa tree; [bot.] Bassia latifolia; the flowers are used to make a wine and seeds are used to make oil; also ఇప్ప; మధూకరం, madhUkaraM -n. --the tradition of students making a living by gathering food from households; మనం, manaM -pron. --incl. we; (includes the person or persons addressed); (rel.) మేము; మన, mana -pos. adj. --our; మనకు, manaku -pron. --for us; మననం, mananaM -n. --thinking reflection; మనలో మన మాట, manalO mana mATa -ph. --just between us; just among us; మనవి, manavi -n. --appeal; petition; -pos. pron. --ours; మనవి చేయు, manavi cEyu -v. i. --make an appeal; petition; మనస్తత్త్వ విశ్లేషణ, manastattva viSlEshaNa - ph. -- psychoanalysis; the process of analyzing dreams and hesitations using "free associations" promoted by Sigmund Freud; This is somewhat similar to Abhinava Gupta's "AbhijnAna theory;" మనసా, manasA -adv. --whole-heartedly; మనస్తాపం, manasthApaM -n. --distress; sorrow; grief; మనస్సాక్షి, manassAkshi -n. --conscience; మనస్వి, manasvi -n. --good-natured person; మనస్సు, manassu -n. --mind; lower mind that collects sensory perceptions; short term memory; మన్నన, mannana -n. --the social art of expressing respect by using plural to address a person or appending the suffix "gAru" to a name and so on; మన్వంతరం, manvaMtaraM -n. --the Manu-Interval; according to Hindu belief, a Manu-Interval is fourteenth part of a Kalpa; each Manu-Interval is comprised of 71 and a fraction of Maha Yugas; The present age is called the Interval of Vaivasvata Manu; మనికట్టు, manikaTTu -n. --wrist; carpus; see also మణికట్టు; మనిషి, manishi -n. --human being; person; మన్నించు, manniMcu -v. i. --show respect in addressing; use a respectful form of addressing; మన్నించు, manniMcu -v. t. --pardon; excuse; మన్నిక, mannika -n. --durability; endurance; మన్నిటోజు, manniTOju -n. --mannitose; a sugar with the formula, C₆H₁₂O₆; మన్నిటోల్, manniTol -n. --mannitol; an alcohol with the formula C₆H₈(OH)₆; మనీషి, manIshi -n. --intellectual person; wise man; Homo Sapiens; మను, manu -v. i. --survive; live; exist; మనుగడ, manugaDa -n. --survival; living; life; మనుగుడుపులు, manuguDupulu - n. -- the practice of a groom spending time at the in-law's place after wedding, presumably to eat well and get strong and virile; -- మనువు అంటే పెళ్లి. కుడుపు అంటే తినిపించటం. పూర్వకాలం పెళ్లి అయిన తరువాత అల్లుడు అత్తగారింట్లోనే ఆరునెలలు వుండేవాడట. ఈ సమయంలో అతనికి చిన్నమెత్తు పని చెప్పరు. వీర్యవృద్దికరమైన ఆహారపదార్థాలు చేసి బాగా తినబెడుతుంటారు. దీనితో నవదంపతులు యిద్దరూ బాగా పుష్టిగా ఆరోగ్యవంతంగా తయారవుతారు. పెళ్లి అయింతర్వాత జరిగే మర్యాదలు కాబట్టి మనువు కుడుపు (మనుగుడుపు) అన్నమాట ఇదంతా. దీన్ని కొన్ని ప్రాంతాల్లో అల్లెం అంటారు; -- మనువు + కుడుపు; మనుపాల, manupAla -n. --Linseed; [bot.] ''Wrightia antidysenterica''; మనుమడు, manumaDu -n. m. --grandson; మనుమరాలు, manumarAlu -n. f. --granddaughter; మనువాడు, manuvADu - v. t. -- to wed; to marry; మనువు, manuvu - n. -- wedding; మనుష్యుడు, manushyuDu -n. m. --man; మన్ను, mannu -n. -- (1) soil; dirt; earth; (2) The Gayal, commonly called the Bison, ఋశ్యము; (3) మనుబోతు; మన్నుబోతు; the male of a species of antelope, the painted or white-footed antelope, gayal, bison. -v. i. --last; endure; --- మన్ను తిన్న పాము = like a snake (python) that has swallowed an antelope; మనోగతం, manOgataM -n. --intention; మనోగతి, manOgati -n. --line of thought; మనోజ్ఞ, manOj~na -adj. --pleasing; appealing; delightful; మనోధర్మం, manOdharmaM -n. --(1) [music] improvisation; extempore addition of elements to a standard rendition of a song; --(2) mentality; మనోరంజితం, manOraMjitaM -n. --[bot.] Artabotrys odoratissima; మనోరథము, manOrathamu - n. -- కోరిక; మనసే రథముగా గలది … బహువ్రీహి సమాసం. మనోవర్తి, manOvarti -n. --(1) alimony; payments to a wife from a husband after a divorce; Maintenance; support; an allowance; stipend; --(2) palimony; payments to a husband from a wife after a divorce; మనోవాక్కాయకర్మలా, manOvAkkAyakarmalA -adv. --whole-heartedly; (lit.) by thought, word and deed; మప్పిదాలు, mappidAlu -n. --thanks; మబ్బు, mabbu -n. --cloud; మభ్యపరచు, mabhyaparacu -v. i. --conceal with a view to deceive; మమకారం, mamakAraM -n. --attachment; love; affection; fondness; మమత, mamata -n. --interest or affection toward people or objects; మమ్మల్ని, mammalni -pron. --us; మమేకం, mamEkaM - n. -- inseparable; -- కలిసిపోవటం; ఒకటైపోవటం; విడతీయలేని భాగం అవడం; -- మమ + ఏకం = మమైకం ఔతుంది (మేక కాదు) - వృద్ధి సంధి; -- మరొకరితో అవినాభావంగా -— అతడూ నేనూ ఒకటే, ఆ వస్తువు నేనూ ఒకటే అనన్న అర్థంలో వాడుతూ ఉంటాము. ఇది తెలుగువాళ్ల వాడుక. తప్పు కాదు; మయం, mayaM -suff. --full of; మయికం, mayikaM -n. --intoxication; మయిలుతుత్తం, mayilututtaM -n. --copper sulfate; blue vitriol; also మయూరకం; మయూరం, mayUraM -n. m. --peacock; మయూరశిఖి, mayUrasikhi -n. --[bot.] ''Adiantum melanocaulum''; ''Actiniopteris radiata''; మయూరి, mayUri -n. f. --peahen; మర, mara -n. --screw; machine; mill; ---పిండిమర = flour mill; machine to grind grain into flour. ---నూనెమర = oil mill; machine to grind oilseeds into oil; see also గానుగ. మరక, maraka -n. --stain (on a fabric); blot; smudge; spot; also blemish caused by dirt, grime, ink and so on; డాగు; ---రక్తపు మరక = blood stain. ---సిరా మరక = ink blot. మరకట్టు, marakaTTu -n. --brake; a device to stop a rotating wheel; మరకతం, marakataM -n. --emerald; (ety.) from Prakrit maragada; a bright green, transparent precious stone; green variety of beryl; -- పచ్చ; దట్టమైన ఆకుపచ్చని రంగు గల ఒకానొక రత్నము; -- మరకతశ్యామా - అంటే పచ్చ అనే రత్నపు ఛాయతో ఒప్పారుతున్న నలుపురంగు; మరగాలు, maragAlu -n. --artificial leg; mechanical leg; prosthetic leg; మరగించు, maragiMcu -v. t. --boil; మరగు, maragu -v. i. --(1) get accustomed; get addicted; --(2) boil; మరచు, maracu -v. i. --forget; మరణం, maraNaM -n. --death; మరణించు, maraNiMcu -v. i. --die; మరదలు, maradalu -n. --(1) wife's younger sister; --(2) younger brother's wife; మరమగ్గం, maramaggaM -n. --power loom; mechanical loom; మరమరాలు, maramarAlu -n. --puffed rice; మరమేకు, maramEku -n. --screw; మరమ్మత్తు, marammattu -n. --repairing; mending; fixing; మర్దనం, mardanaM -v. t. --rubbing; pounding; kneading; also మర్దనా; మర్దనాలు, mardanAlu -n. --rubbing alcohol; isopropyl alcohol; see also మర్దనోలు; మర్మం, marmaM -n. --(1) secret; --(2) duplicity; మర్మగర్భం, marmagarbhaM - adj. -- secretive; pregnant with a hidden message; -- "ఈ మాటల వెనక ఏదో ఉంది " అనిపించేట్టు మాట్లాడడం మర్మ గర్భ సంభాషణ. తాను చెప్పేది అందరూ కాక తాను ఉద్దేశించిన వాళ్ల కే అర్థం అయ్యేట్టు మాట్లాడడం అది. మర్మం అంటే రహస్యం. -- see also నర్మగర్భం; మర్మస్థానం, marmasthAnaM -n. --vital place; secret place; the groin where sex organs are located; మర్యాద, maryAda -n. --civility; courteousness; taking care of the needs of a guest; (ant.) అమర్యాద; -- తెలుగు రాష్ట్రాల్లో మర్యాద పదాన్ని గౌరవం ఇవ్వడం (courteous) అన్న భావనలో వాడుతాము. ఉత్తరభారతంలో మర్యాద పదాన్ని హద్దులు తెలియడం (boundaries/ limits తెలియడం) అన్న భావనలో వాడతారు. మర్యాద రామన్న అంటే తన హద్దులు దాటని రాముడు అని ఆర్ధం; మరి, mari -adv. --time; turn; season; ---ఒక్కమరి = one time; once. మరికొన్ని, marikonni -n. --few more; మరిడివ్యాధి, mariDivyAdhi -n. --(1) cholera; --(2) infectious disease; మరిది, maridi -n. --(1) husband's younger brother; --(2) a woman's younger sister's husband; మరియొక, mariyoka -adv. --another; మర్రిచెట్టు, marriceTTu -n. --banyan tree; [bot.] Ficus bengalensis; Ficus indica; మరీచి, marIci -n. --ray of light; మరీచిక, marIchika - n. -- mirage; an optical illusion caused by atmospheric conditions, especially the appearance of a sheet of water in a desert or on a hot road caused by the refraction of light from the sky by heated air; మరుగు, marugu -n. --privacy; cover; shelter; screen; ---మరుగుదొడ్డి = latrine; urinal; toilet; rest room; powder room. మరుగుజ్జు, marugujju -n. --dwarf; మరునాడు, marunADu -n. --the next day; మరులమాతంగి, marulamAtaMgi -n. -- [bot.] ''Xanthium strumarium'' Linn.; మరులుదీగ, maruludIga -n. --[bot.] ''Xanthium orientalis''; మరువం, maruvaM -n. --sweet marjoram; [bot.] ''Majorana hortensis;'' ''Origanum majorana'' of the Labiatae (Mint) family; -- [Sans.] ప్రస్థపుష్పకం; మరుసటి, marusaTi -adj. --next; subsequent; following; మర్సూపియం, marsUpiyaM -n. --pouch; bag; (as in a kangaroo's pouch); మర్మేంద్రియాలు, marmEMdriyAlu -n. pl. --genitals; the sex organs; మరాటితీగ, marATitIga -n. --[bot.] ''Spilanthes acmella''; మరిగ, mariga - n. -- a cup made of stone; మరుభూమి, marubhoomi - n. -- desert; waste land; rocky land; -- శూన్య ప్రదేశం; ఎడారి; నిర్జల ప్రదేశము; మరొక, maroka -adv. --another; మరొకసారి, marokasAri -adv. --(1) once more; --(2) some other time; మరొక్కసారి, marokkasAri -adv. --one more time; encore; మలం, malaM -n. --feces; excrement; stool; dung; మలచు, malacu -v. t -- mold; shape; give shape to; మలబద్ధం, malabaddhaM -n. --constipation; (rel.) అజీర్ణం; మలబార్ చింతపండు, Malabar tciMtapaMDu - n. -- Malabar tamarind; [bot.] ''Garcinia cambogia;'' -- 10 నుంచి 20 మీటర్ల ఎత్తు పెరిగే ఈ చెట్టు నుంచి పండిన కాయల్ని కోసి, తోలు వేరుగా చేసి, తోలును ఎండ బెట్టి సుగంధ ద్రవ్యంగా వాడతారు. ఎండ బెట్టగా వచ్చిన నల్లటి చింతపండు పోలిన పదార్థాన్ని మందుల తయారీ వాడతారు. వీటి కాయలు పండినపుడు పసుపురంగులో వుండి కాయల మీద గాడులు ఉంటాయి. 6 నుంచి 8 దాకా విత్తనాలుంటాయి. విత్తనాల చుట్టు అరిల్ అనే ఒక రకమైన కణజాలం వుంటుంది. దీని ప్రాముఖ్యాన్ని వెలుగులోకి తెచ్చాక మలబార్ చింతపండు విలువ అనేక రెట్లు పెరిగింది; మలమల, malamala -adv. --fiercely; violently; మలయమారుతం, malayamArutaM -n. --gentle fragrant breeze; the Malabar breeze; మలయా ఏపిల్, malayA apple - n. -- [bot.] ''Syzygium malaccense'' of the Myrtaceae family; -- మలయా యాపిల్ పళ్లను మన ప్రాంతంలో గులాబ్ జామూన్ పళ్లు అని కూడా అంటారు. వీటి పూలు పౌడర్ పఫ్ (Powder Puff) లాగా అనిపిస్తాయి. కొన్ని పూలు తెల్లగా ఉంటే ఇంకొన్ని ఎర్రగా గులాం (గులాల్) రంగులోనూ, కొన్ని రక్త వర్ణం లోనూ ఉంటాయి. పూల రంగును బట్టే కాయల రంగు ఉంటుంది. ఈ పండ్లనుంచి కొన్ని దేశాలలో వైన్ (Wine) తయారు చేస్తారు. మలేషియా, ఆస్ట్రేలియాలు ఈ పండ్ల మొక్క తొట్టతొలి జన్మస్థానాలు. ఇక సాధారణ నేరేడు వృక్షం శాస్త్రీయ నామం Syzygium cumini కాగా ఇదే కుటుంబానికి చెందిన లవంగ వృక్షం శాస్త్రీయనామం ''Syzygium aromaticum;'' మలవిసర్జన, malavisarjana -v. i. --emptying of the bowels; defecation; మల్లశాల, mallaSAla -n. --gymnasium; మలి, mali -adj. --next; second; మలినం, malinaM -n. --dirt; filth; pollution; మలామా, malAmA -n. --plating; plating of gold or silver; మలారం, malAraM -n. -- (1) rack; holder; a cord on which bangles are held for display; (2) rake; a rough broom used for sweeping streets or gathering leaves; ---గాజుల మలారం = a cylindrical tube or wire on which bangles are strung together for easy display and dispensation; మలు, malu -adj. --pref. second; (rel.) తొలి; మలి;; ---మలుచూలు = second pregnancy. మలుచు, malucu -v. t. --mold; create by molding stone, clay, etc. మల్లె, malle -n. --jasmine; [bot.] ''Jasminum officinalis''; -- సిరిమల్లె = Star Jasmine; [bot.] ''Trachelospermum jasminoides'' of the Apocynaceae family; దీని రేకలు బాగా విచ్చుకుని ఉంటాయి;, -- మరుమల్లె, బొండుమల్లె; సన్నజాజి; విరజాజి; కాగడా మల్లె; వగైరాలు మల్లెలలో రకాలు; రేకలు ఎంత ఒత్తుగా ఉన్నాయో, ఎంతలా విచ్చుకుంటాయో వగైరాలలో తేడాలు;Pass -- జూకా మల్లె = Pink Passion Flower); [bot.] ''Passiflora incarnata'' of the Passifloraceae family; మళ్లా, maLlA -adv. --(1) again; --(2) however; yet; మళుపు, maLupu -n. --turn; turning; మళ్లు, maLlu -v. i. --turn; మళ్లించు, maLliMcu -v. t. --turn; divert; మసక, masaka -adj. --dim; not clear visually; translucent; మస్తకం, mastakaM -n. --head; మసాలా, masAlA -n. --a special mixture of spices; మసాలా ఆకు, masAlA Aku -n. --[bot.] ''Pimenta dioica''; మస్కాకొట్టు, maskAkoTTu -v. i. --cheat; cheat by flattering; మసి, masi -n. --soot; (rel.) నుసి = ashes; ash covering on charcoal; మసిపాతలో మాణిక్యం, masipAtalIO mANikyaM - ph. - diamond in the rough; unrecognized and hidden talent; మస్తిష్కం, mastishkaM -n. --brain; ---మస్తిష్కం = cerebrum. ---అనుమస్తిష్కం = cerebellum. మసీదు, masIdu -n. --mosque; a place of worship for people of Islamic faith; మస్తుగా, mastugA -adv. --plentifully; abundantly; మసూచికం, masUcikaM -n. --smallpox; variola; -- స్పోటకం; (rel.) ఆటలమ్మ; మసోలీ, masOlI -n. --mausoleum; a magnificent tomb; named after the tomb of King Mausolus of fourth century B.C.; మహజరు, mahajaru -n. --petition; మహత్, mahat -adj. --pref. long; great; big; high; మహత్తర, mahattara -adj. --longer; greater; bigger; higher; taller; మహత్వం, mahatvaM -n. --greatness; superiority; మహా, mahA -adj. --pref. long; great; big; high; (ant.) లఘు = abridged; short; మహాసముద్రం, mahAsamudraM -n. --ocean; మహాక్షితి, mahAkshiti -n. --one followed by 21 zeros; మహాక్షోణి, mahAkshONi -n. --one followed by 16 zeros; మహాక్షోభం, mahAkshObhaM -n. --(1) the great suffering; --(2) one followed by 23 zeros; మహాఖర్వం, mahAkharvaM -n. --ten trillion; one followed by 13 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాగొనీ, mahAgonI -n. --mahogany; [bot.] Sweitenia mahogani; మహాత్మ్యము, mahAtmyaMu -n. --greatness; మహానింబ, mahAniMba -n. --Pusian lilac; a plant closely related to neem; [bot.] ''Melia azaderach''; మహానిధి, mahAnidhi -n. --(1) the great treasure; --(2) one followed by 25 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాపద్మం, mahApadmaM -n. --(1) the great lotus; --(2) one followed by 15 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాబీర, mahAbIra - n. -- [bot.] ''Hyptis suaveolens''; -- తులసి, చియా జాతి మొక్క; రాత్రి నానబెట్టి ఉదయాన్నే తింటే మోకాళ్ళ నొప్పులు తగ్గిపోతాయి అని అంటారు. సబ్జా గింజలు నానితే ఎలా ఉంటుందో అలాగే ఈ మహాబీర గింజలు కూడా ఉంటాయి; మహాప్రస్థానం, mahAprasthAnaM -n. --great journey; journey leading to enlightenment; మహాభూరి, mahAbhUri -n. --(1) the great big one; --(2) one followed by 34 zeros; మహాయుగం, mahAyugaM -n. --the Great Yuga; according to Hindu belief, the Great Yuga is comprised of Krita, Treta, Dvapar and Kali Yugas, Duration of a Maha Yuga is ten times that of Kali Yuga, namely, 4, 320, 000 years; మహావృత్తం, mahAvRttaM -n. --Great Circle; circle formed on the surface of a sphere, such as the Earth, by the intersection of a plane that passes through the center of the sphere; మహాశంఖం, mahASaMkhaM -n. --(1) the great conch shell; --(2) one followed by 19 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాశయుడు, mahASayuDu -n. --a person with highly regarded opinion; మహిమ, mahima - n. -- (1) greatness; (2) the power of working miracles; మహిళ, mahiLa -n. --woman; (lit.) one who charms by her wiles and graces; మహిషం, mahishaM -n. m. --he buffalo; మహిషాక్షి, mahishAkshi -n. --[bot.] ''Balsamodendron agallocha''; మహిషి, mahishi -n. f. --she buffalo; మహీంద్రుడు, mahIMdruDu - n. -- king; lord of the land; see also మహేంద్రుడు; -- మహీ + ఇంద్రుడు = మహీంద్రుడు = భూ పాలుడు = రాజు; (సవర్ణ దీర్ఘ సంధి) మహేంద్రుడు, mahEMdruDu - n. -- Indra; lord of the heavens; -- మహా + ఇంద్రుడు = మహేంద్రుడు = గొప్ప వాడైన ఇంద్రుడు (గుణ సంధి) మహోదరం, mahOdaraM -n. --ascites; (lit) means swelling of the abdominal area; refers to accumulation of fluid in the abdominal (peritoneal) cavity; The most common cause of ascites is cirrhosis of the liver; Treatment of ascites depends on its underlying cause; -- edema; dropsy; An old term for the swelling of soft tissues due to the accumulation of excess water; In years gone by, a person might have been said to have dropsy; -- (rel.) కడుపు ఉబ్బరం means flatulence; %మాం - mAM, మా - mA మాండలికం, mAMDalikaM -n. --dialect; the version of a language predominantly used in a geographical region; --- వర్గ మాండలికం = class dialect --- ప్రాంతీయ మాండలికం = regional dialect; ఉదా: ఉర్ల గడ్డలు — బంగాళా దుంపలు; --- వైయక్తిక వ్యవహార మాండలికం = idiolect మాంత్రికుడు, mAMtrikuDu -n. m. --(1) magician; --(2) conjurer; --(3) sorcerer; మాంద్యం, mAMdyaM -n. --laziness; dullness; weakness; inactivity; మాంసం, mAMsaM -n. --meat; flesh; ---ఆవుమాంసం = beef; the flesh of a cow. ---కుళ్లిన మాంసం = carrion. ---మేకమాంసం = mutton; the flesh of a goat. ---పందిమాంసం = pork, ham, bacon. ---లేడిమాంసం = venison. ---మనిషిమాంసం = flesh. మాంసకృత్తులు, mAMsakRttulu -n. pl. --proteins; ప్రాణ్యములు; మాంసరోహిణి, mAMsarOhiNi -n. --Indian redwood; (lit.) healer of flesh; [bot.] Soymida febrifuga; మాంసాహారి, mAMsAhAri -n. --(1) non vegetarian; --(2) carnivore; మా, mA -pos. pron. pl. --our; మాకా, mAA, - n. -- Macaw; a large parrot-like bird native to S. America; [bio.] ''Ara ararauna'' of the Psittacidae family; మాకు, mAku -pron. --for us; -n. --(1) tree; tree trunk; చెట్లు పెద్దవై గట్టి బోదెతో ఉంటే “మాను/మాకు” అంటారు. మానుకట్టడమనేది అన్ని చెట్లకూ వర్తించే లక్షణంకాదు. --(2) medicine; drug; (esp.) herbal medicine; వృక్షజాతుల నుండి తయారు చేసినది మందు; మాను నుండి తయారు చేసినది మాకు; మాగాణి, mAgANi -n. --(1) a fertile land with plenty of water resources; --(2) wet cultivation; నంజె; మాగు, mAgu -v. i. --ripen fully; మాఘం, mAghaM - n. -- (1) the name of the eleventh month of the Telugu calendar; (2) a classical Sanskrit literary work written my Maagha; the book deals with the story of Krishna killing Sisupala during the Rajasuya Yaga performd by Yudhisthara; The offiial title of the book is Sisupalavadha (శిశుపాలవధ). మల్లినాథసూరి దీనికి వ్యాఖ్యానము చేసి ఉన్నాఁడు. అది సర్వంకషము అనఁబడును. "దండినః పదలాలిత్యం భారవేరర్థ గౌరవమ్‌ ఉపమాకాళిదాసస్య మాఘస్యేతే త్రయోగుణాః" అని విద్వాంసులు మాఘమును మిక్కిలి శ్లాఘింతురు; మాచిపత్రి, mAcipatri -n. --sweet wormwood; [bot.] ''Artemisia indica''; 'Artemisia absinthum''; --the active ingredient of this plant, Artemisinin, is known to have a curative effect in treating malaria; This medicinal aromatic herb, while native to Europe, grows readily across various climates, including parts of Asia, Africa, South America, and the United States; మాజీ, mAjI -adj. --former; erstwhile; late; ex-; మాట, mATa -n. --word; pledge; మాటకారి, mATakAri -n. --clever speaker; మాటవరసకి, mATavarasaki -adv. --for instance; for example; just for the sake of discussion; మాట్లాడు, mATlADu -v. i. --speak; talk; converse; మాటిమాటికీ, mATimATikI -adv. --again and again; మాటు, mATu -n. --weld; welded patch; soldered patch; మాటున, mATuna -adv. --behind; hidden by; screened by; మాటుమణుగు, mATumaNugu -v. i. --quiet down; become quiet; మాడ, mADa -n. --fontanel; soft central part on the top of an infant's head; మాడు, mADu -v. i. --(1) scorch; sear; burn; --(2) suffer from hunger pangs; - n. -- anterior fontanelle; పసిపిల్లల నడినెత్తి మీద ఉండే మెత్తటి భాగం; మాణిక్యం, mANikyaM -n. --ruby; one of the nine gems or semi-precious stones; --కెంపు; -- మాణిక్యం అన్నది సంస్కృత పదం. అది కెంపుకు పర్యాయ పదమే. "మాణిక్య వీణాముపలాలయంతీం, మదాలసాం మంజుల వాగ్విలాసాం" అన్న కాలిదాస కృత దేవీ స్తోత్రం వినే ఉంటారు. కన్నడ భాషలో కెంపు అన్న మాట మాణిక్యానికే కాక 'ఎరుపు రంగు' అన్న అర్థంలో కూడా వాడుతారు. కెంపు యొక్క నాణ్యతను, రంగులోని స్వచ్ఛతను బట్టి 'పద్మ రాగం', 'కురువిందం', 'సౌగంధికం', 'నీలగంధి' అన్న పేర్లతో కూడా పిలుస్తారు; మాతగొరక, mAtagoraka -n. --Rice Fish; మాతృ, mAtR -adj. --mother; మాతృక, mAtRka -n. --source; original of a written work; మాతృగోళం, mAtRgOLaM -n. --mother planet; మాతృత్వం, mAtRtvaM -n. --motherhood; మాతృభాష, mAtRbhAsha -n. --mother tongue; మాతృభూమి, mAtRbhUmi -n. --mother land; మాతృస్వామ్యం, mAtRsvAmyaM -n. --matriarchy the system where the female heads the family; మాత్ర, mAtra -n. --(1) dimension; --(2) pill; dose; --(3) syllable; --(4) duration of time necessary to snap the fingers; duration of time necessary utter a short vowel; ---ఏకమాత్రకం = one-dimensional. ---మూడు మాత్రలు ఒక మోతాదు = three pills is one dose. మాత్రా ఛందం, mAtrA chaMdaM -n. --a prosody that stipulates a strict and specific sequence of short and long characters, మాత్రుక, mAtruka -n. --[math.] matrix; % to e2t మాదకం, mAdakaM -n. --liquor; alcoholic beverage; మాదక, mAdaka -adj. --intoxicating; stupefying; మాదీఫలం, mAdIphalaM -n. --a citrus fruit used in Ayurvedic medicine; [bot.] Citrus medica; దబ్బపండు; మాది, mAdi -pos. pron. pl. --ours; మాదిరి, mAdiri -n. --sample; model; మాధవి, mAdhavi -n. --a white flowering creeper; [bot.] ''Hiptage madablota; Gaertnera racemosa''; మాధ్యమిక, mAdhyamika -adj. --middle; మాధ్వీకం, mAdhvIkaM -n. --a wine made from the ippa flower; మాధుర్యం, mAdhuryaM -n. --sweetness; మానం, mAnaM -n. --(1) a table of weights and measures; --(2) measure; --(3) personal and private honor; dignity; మానచిత్రం, mAnacitraM -n. --map % to e2t మానదండం, mAnadaMDaM -n. --measuring rod; మాననీయ, mAnanIya -adj. --respectable; deserving honor; venerable; మానభంగం, mAnabhaMgaM -n. --(1) rape; --(2) dis-robing by force; loss of personal honor; మానవ వనరులు, mAnava vanarulu -n. --human resources; మానవత్వం, mAnavatvaM -n. --humanity; మానవాతీత, mAnavAtIta -adj. --superhuman; మానవాళి, mAnavALi -n. --humanity; mankind; the human race; మానవుడు, mAnavuDu -n. --human being; Homo Sapiens; man; (ety.) descendent of Manu; మానస, mAnasa -adj. --mental; మానసిక, mAnasika -adj. --psychological; mental; మాన్య, mAnya -adj. --honored; venerable; మాన్యం, mAnyaM -n. --(1) land; --(2) land given by a ruler on a quit-rent, for a favorable tenure, or as a gift for services rendered; మానిక, mAnika -n. --a volumetric measure used in pre-independence India; 1 మానిక = 1 సేరు = 2 తవ్వలు = 4 సోలలు; మాను, mAnu -n. --tree trunk; -v. i. --(1) heal; --(2) suspend; quit; -v. t. --stop doing; put a stop to; మానుగాయ, mAnugAya -n. --olive; a small fruit tha grows in the Mediterranian area; మానుప్పు, mAnuppu -n. --carbonate of potash; మానుపెండలం, mAnupeMDalaM -n. --[bot.] Manihot utilissima; మానుపసుపు, mAnupasupu -n. --[bot.] Cosinium fenestratum; మాన్యులు, mAnyulu -n. --honorable person; when used in front of a name, a title equivalent to "Honorable"; మాపకం, mApakaM -n. --(1) measuring instrument; meter; --(2) destruction; ఉష్ణమాపకం = thermometer. అగ్నిమాపక దళం = crew of firefighters. మాపు, mApu -v. t. --make dirty; soil; make something to look like it has been used; -n. --the tendency to get soiled or dirty; ఈ రకం రంగు బట్ట మాపు ఓర్చుతుంది = this type of colored cloth can withstand the tendency to get soiled or dirty. మాబీర, mAbIra -n. --[bot.] Ajuga disticha; మాభేరి, mAbhEri -n. --Malabar batmint; [bot.] Anisomeles malabarica; మామ, mAma -n. --(1) maternal uncle; --(2) father-in-law; మామ్మ, mAmma -n. --(1) grand mother; father's mother; --(2) any old lady; మామిడల్లం, mAmiDallaM -n. --mango ginger; a tuber that tastes like mango and looks like ginger; [bot.] Curcuma amada of the Zingiberaceae family; this is related more to turmeric than to either mango or ginger; మామిడి చెట్టు, mAmiDi ceTTu -n. --mango tree; [bot.] ''Mangifera indica;'' -- [Sans.] రసాలం; మామిడి పండు, mAmiDi paMDu -n. --mango fruit; [bot.] ''Mangifera indica;'' -- రత్నగిరి (Alphonso); కేసరి; దశేరి; హిమసాగర్; బాదామి; బంగినపల్లి; తోతపురి; మల్గోబా; ఇమామ్ పసంద్; అమరపాలి; మల్లిక; ముంత మామిడి; కొత్తపల్లి కొబ్బరి; పెద్ద రసాలు; చిన్న రసాలు; చెరుకు రసాలు; సువర్ణరేఖ; నీలాలు; మాయ, mAya -n. --(1) placenta; --(2) illusion; trick; artifice; deceit; sorcery; jugglery; the unreal stuff; that which is ephemeral; --(3) the power of God that creates, preserves and destroys the Universe; --(4) spiritual ignorance; (ety.) మా = not, య = this; మాయదారి, mAyadAri -adj. --deceitful; wretched; మాయావి, mAyAvi -n. --cheater; conjurer; మాయు, mAyu -v. i. --become dirty, soliled or stained; మారకం, mArakaM -n. --(1) fatal sign; impending danger of death, big financial loss, or loss of reputation, as predicted by a horoscope; --(2) fatality; --(3) exchange; exchange rate; ---విదేశ మారకపు ద్రవ్యం = foreign exchange money. మారటితల్లి, mAraTitalli -n. --step-mother; మార్కండేయుడు, maarkanDEyuDu - n. -- మృకండు మహర్షి కొడుకు, మహాభక్తుడు, షోడశవర్ష ప్రాయుడు. -- లోకానికి మృత్యుంజయ స్తోత్రం అనుగ్రహించాడు మృకండు మహర్షి. "చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః" అని వీడని ధైర్యంతో ఆత్మనిష్ఠుడయ్యాడు. ఈ నాటికీ ఎవరికైనా అకాలమరణబాధా నివృత్తికి ఆ చంద్ర శేఖర అష్టకమే దివ్యౌషధం అయింది. మార్గం, mArgaM -n. --(1) way; path; route; track; --(2) course of action; మార్గదర్శి, mArgadarSi -n. --guide; heralder; one who shows the way; మార్గసాహిత్యం, maargasaahityaM - n. -- Classical literature; మారాముచేయు, mArAmu cEyu -v .i. --behave obstinately; మార్జాలం, mArjAlaM - n. -- cat; -- పిల్లిని సంస్కృతంలో మార్జాలము అంటారు. 'మార్జనమ్' అంటే శుభ్రం చేసుకోవడము. కాబట్టి పిల్లి పేరులోనే ఉంది అది 'పరిశుభ్రమయినది ' అని. మారు, mAru -n. --time; turn; occasion; మారు, mAru -v. i. --change; మారుగుళ్లదొడ్డి, mAruguLLladoDDi -n. --marshaling yard; switching yard; the place the bogies of a train are assembled and re-assembled into the specified sequence; మారుపేరు, mArupEru -n. --alias; nickname; epithet; మార్కులు, mArkulu -n. pl. --marks; points scored in an examination; మార్చు, mArcu -v. t. --change; alter; మార్పు, mArpu -n. --change; conversion; alteration; మారేడు, mArEDu -n. --bael; hog plum; golden apple; [bot.] ''Aegle marmelos'' of the Rutaceae family; -- The tree is considered to be sacred by the Hindus; -- [Sans.] బిల్వ; సిరిఫలమ్; మాల, mAla -adj. --belonging to one of the untouchable castes of India; -n. --(1) garland; wreath; --(2) a stanza (in a poem) with four lines --(3) one of the untouchable castes of India; మాలకాకి, mAlakAki -n. --raven; a black crow; -- బొంతకాకి; కాకోలం; మాల గద్ద, mAla gadda, - n. -- the pariah kite; [bio.] ''Milvus migrans''; మాలతి, mAlati -n. --jasmine creeper; [bot.] ''Aganosma roxburghii; Aganosma caryophyllata; Jasmin grandiflorum;'' మాల్కంగుని, mAlkaMguni -n. --[bot.] ''Celastrus paniculeta;'' మాలాకారి, mAlAkAri -n. --(1) florist; --(2) a person who makes garlands; మాల్గాడీ, mAlgADI -n. --goods train; మాలి, mAli -n. --gardener; తోటమాలి; మాలిక, mAlika - n. -- a stanza in a poem with many lines; మాలిన, mAlina -suff. --sans; without; devoid of; not; -less; ---అలవిమాలిన = beyond the reach of accomplishment; ---పనికిమాలిన = useless. ---బుద్ధిమాలిన = thoughtless. ---వల్లమాలిన = unreal; ---దయమాలిన = merciless; ---దిక్కుమాలిన = aimless; orphan; ---నీతిమాలిన = amoral; ---గతిమాలిన = directionless; trackless; ---సిగ్గుమాలిన = shameless; ---తెలివిమాలిన = thoughtless; మాలిన్యం, mAlinyaM -n. --filth; foulness; pollutant; pollution; మాలిమి, mAlimi -n. --(1) familiarity; getting used to; --(2) navigator; pilot; మాలీసు, mAlIsu -n. --(1) grooming; rubbing; cleaning; (2) kneading; మాలు, mAlu -- adj. --- spoil; ruin; lose; మావి, mAvi -n. --placenta; amniotic sac; మాసం, mAsaM -n. --month; --అమంత మాసం = the duration from one new moon day to the next new moon day, in one type of reckoning a month, --పూర్ణిమాంత మాసం = the duration of time from one full moon day to the next full moon day, in one type of reckoning a month. మాస, mAsa -adj. --monthly; మాసిక, mAsika -n. --patch; patch on a garment; మాసిపోవు, mAsipOvu -v. i. --become soiled; become dirty; మాహిషం, mAhishaM - n. -- cow; -- మాహిషం అనేది మూడో ఈత ఆవు; "మాహిషంచ శరచ్చంద్ర చంద్రికా ధవళం దధి" కాళిదాసు ఆభాణకానికి ఈ అర్థమే! మింగు, miMgu -v. t. --swallow; devour; మించు, miMcu -v. t. --surpass; exceed; excel; transgress; మిక్కిలి, mikkili -adj. --much; మిగులు, migulu -n. --(1) remainder; balance; --(2) excess; --(3) [math.] carry; (ant.) తగులు = deficit; borrow; in the decimal number system, for example, when two digits are added and if the sum exceeds ten, we put one of the digits of the total as the sum and the other digit is "carried" into the next higher position. Similarly, during subtraction, a "borrow" arises. మిగుల్చు, migulcu -v. t. --save; preserve; retain; keep; మిట్ట, miTTa -n. --(1) high ground; --(2) hillock; (ant.) పల్లం; మిట్టమధ్యాహ్నం, miTTamadhyAhnaM -n. --high noon; మిటారి, miTAri - n. -- an attractive woman; a fashionable woman; an enticing woman; మిఠాయి, miThAyi -n. --sweet; confection; మిడత, miData -n. -- (1) common grasshopper; vegetable grasshopper; [biol.] ''Atractomorpha similis'' of the Pyrgomorphidae family; -- (2) tobacco grasshopper; [biol.] ''Atractomorpha crenulata'' --locust; cricket; mantis; -- (rel.) ఇలకోడి; కీచురాయి; మిడిమిడి, miDimiDi -adj. --slight; meagre; ---మిడిమిడి జ్ఞానం = half-baked knowledge. మిడిసిపాటు, miDisipATu -n. --haughtiness; insolence; మిణుగురు పురుగు, miNuguru purugu -n. --glowworm; glow fly; firefly; మితం, mitaM -n. --moderate; మిత, mita -adj. --moderate; మితవ్యయం, mitavyayaM -n. --economy; మితవాది, mitavAdi -n. --political moderate; మిత్ర, mitra -adj. --friendly; allied; మిత్రమండలి, mitramaMDali -n. --friendly group; allies; మితి, miti -n. --(1) limit; bound; --(2) a measure; a measuring device; ---మితిమీరి = exceeding the limit. ---భారమితి = a pressure gauge. ---ఉష్ణమితి = a temperature gauge. మితిమీరు, mitimIru -v. i. --exceed the limit; మిత్తి, mitti - n. - interest; -- అడ్డికి పావుశేరు మిత్తి = అడ్డ అంటే రెండు శేర్లు. "అడ్డకి పావుశేరు మిత్తి" అంటే ఎనిమిదో వంతు వడ్డీ. పన్నెండున్నర శాతం. మిత్రుడు, mitruDu -n. m. --friend; ally; pal; (ant.) శత్రువు; మిథ్య, mithya -n. --unreal; imaginary; illusion; something that cannot be definitively identified as such; మిథునం, mithunaM -n. --(1) the couple Shiva and Parvathi of Hindu mythology; --(2) wife and husband; couple; esp. old couple; --(2) Gemini; a zodiacal sign; మిథునరాశి, mithunarASi -n. --Gemini, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac; మిద్దె, midde -n. --the upper part of a flat-roofed house; terrace; మిద్దెటిల్లు, middeTillu -n. --a house with a terraced roof; మినప, minapa -adj. --pertaining to black gram dal; see also మినుగులు; మినప్పప్పు, minappappu -n. --black gram dal; split urid dal; మినహా, minahA -adv. --with the exception of; మినహాయించి, minahAyiMci -adv. --not counting; omitting; not including; మిన్న, minna -adj. --better; superior; మిన్నక, minnaka -adv. --quietly; coolly; without making any overt moves; మినుకు, minuku -n. --twinkle; మినుకు మినుకు, minuku minuku -adj. --twinkling; మినుగులు, minugulu -n. --whole black gram; "urid dal"; [bot.] ''Vigna mungo'' (old name: Phaseolus radiatus); Phaseolus minimum of Leguminosae (pea) family; మిన్ను, minnu -n. --sky; ---మిన్ను విరిగి మీద పడుతోంది = [idiom] the sky is falling. మిరప, mirapa -adj. --pertaining to cayenne pepper; -n. --cayenne; pepper; chili; chilli; this plant, a native to Brazil, came to India after the late fifteen hundreds; -- మిర్చి అన్నా మిరప అన్నా ఒక్కటే; గుంటూరు మిర్చి ఎర్ర తోలుతో ఉంటే గొల్లప్రోలు మిర్చి నారింజ రంగులో ఉంటుంది; --- కొండ మిరప = Bird eye chillies; --- ఎర్ర మిరప = red pepper; [bot.] ''Capsicum fastigiatum; Capsicum annuum''of the Solanaceae family; --- పచ్చ మిరప = green pepper; [bot.] ''Capsicum frutescens''; --- ఎండుమిరప, = dried chilli; --- బుంగ మిరప = bell peppers = sweet peppers = Simla peppers; --- పాప్రికా = paprika = కారం తక్కువ ఉన్న మిరప; --- పిమెంటో = red pimento = కారం లేని మిరప; మిరాసీ, mirAsI -n. --hereditary right; మిరియాలు, miriyAlu -n. --black pepper; [bot.] ''Piper nigrum'' of Piperaceae family; --చల్ల మిరియాలు = తోక మిరియాలు = [bot.] ''Piper cubeba'' of Piperaceae family; -- త్రికటువులు = శొంఠి, మిరియాలు, పిప్పళ్లు; --[Sans.] మరిచం; శ్యామం; వల్లీజం; మిలమిల, milamila -adj. --sparkling; onomatopoeia for sparkling looks; మిల్లిగరిటె, milligariTe -n. --very small spoon; మిల్లీ, millI -adj. --pref. one-thousandth; (ant.) కిలో = kilo; మిల్లీమీటరు, millImITaru -n. --millimeter; one-thousandth of meter; a measure of length in the metric system; మిల్లీలీటరు, millIlImITaru -n. --milliliter; one-thousandth of a liter; a measure of volume of liquids in the metric system; మిశ్రమం, miSramaM -n. --mixture; మిశ్రమ లోహం, miSrama lOhaM -n. --composite; (rel.) alloy; మిష, misha -n. --excuse; pretense; trick; మిషను, mishanu -n. --machine; ---కుట్టు మిషను = sewing machine. మిసిమి, misimi -n. --luster; polish; మీ, mI -pos. pron. --your; genitive of మీరు; మీగడ, mIgaDa -n. --the skin of milk; cream on the surface of heated milk; మీట, mITa -n. --switch; lever; మీటలమాల, mITalamAla -n. --a bank of switches; మీటరు, miTaru -n. --(1) meter; a measuring instrument such as the volt meter; --(2) meter; metre; a standard measurement of length in the metric system of units. One meter equals 100 centimeters (cm). 1000 meters is a kilometer (km); ---థర్మామీటరు = thermometer. మీటు, mITu -v. t. --pluck with fingers; pull; fling; మీది, mIdi -adj. --upper; ---మీది భాగం = upper portion -pos. pron. --yours; ---ఇది మీది = this is yours మీదుమిక్కిలి, mIdumikkili -adv. --in addition to; over and above; besides; మీమాంస, mImAmsa -n. --(1) investigative examination; discussion to find the truth; --(2) one of the six systems of Indian philosophy, called Darshanas; మీమాంసకుడు, mImAmsakuDu -n. --investigator; examiner; detective; మీనం, mInaM -n. --Pisces, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac; మీనరాశి; మీనమేషాలు లెక్కపెట్టడం, mInamEshAlu lekka peTTaDaM -ph. --[idiom] wasting too much time analyzing; procrastination; మీను, mInu -n. s. --fish; మీనురూపురిక్క, mInurUpurikka -n. --(lit.) the constellation in the shape of a fish; Piscum; రేవతీ నక్షత్రం; మీరు, mIru -pron. --you; -v. i. --exceed; మీలు, mIlu -n. pl. --fish; మీసం, mIsaM -n. --(1) man's moustache; --(2) animal's whiskers; vibrissae; these are not hairs and should not be trimmed; these are sensors of vibrations; --(3) insect's antenna; ముంగిలి, muMgili -n. --courtyard; frontyard; ముంగిస, muMgisa -n. --mongoose; [bio.] ''Herpestes sp''.; -- నకులిక; అహి-నకులిక బంధం = పరస్పర విరోధంతో ఎపుడూ ప్రవర్తించే జాతి వైరం. ఒకరిని చూడగనే మరొకరికి అతణ్ణి చంపివేయాలనేటంత కోపం; ముంగురులు, muMgurulu - n. pl. -- forelocks; ముంచు, muMcu -v. t. --dip; plunge; immerse; (ant.) తేల్చు; ముంజ, muMja -n. -- దర్భతో పేడిన ముప్పేట తాడును ముంజ అంటారు. ముంజ అనే గడ్డి(దర్భ)తో పేడినది — మౌంజి. దీన్ని మేఖల అని గూడా అంటారు. బ్రహ్మచారి ఎపుడూ ధరించవలసినవిగా చెప్పిన వాటిలో ఈ మౌంజి ఒకటి. ముంజె, muMje -n. --soft and tender kernel inside the stone of a palm fruit; ముండ, muMDa -n. --(1) widow; a woman whose head is shaven; --(2) prostitute; ముండ్లతోటకూర, ముళ్లతోటకూర, muMDlatOTakUra, muLlatOTakUra -n. --[bot.] ''Amarantus spinosus''; ముండ్లపంది, muMDlapaMdi -n. --porcupine; [bio.] ''Hystrix indica''; ముండ్లపొన్నగంటి కూర, ముళ్లపొన్నగంటి కూర, muMDlapaMdi, muLlaponnagaMTi kUra -n. -- [bio.] ''Alternanthera pungens'' HBK ముండ్లముస్తె, muMDlamuste -n. --three-lobed nightshade; [bot.] Solanum trilobatum; [Sans.] అలర్కము;తెల్లజిల్లేడు; ముండ్లు, ముళ్లు, muMDlu, muLlu -n. --thorns; setal; ముంత, muMta -n. --pot; vessel; ముంత, తప్పేలా, muMta tappElA -n. --pots and pans; ముంతగజ్జనం, muMtagajjanaM -n. --[bot.] ''Ichnocarpus frutescens''; ముంతమామిడి, muMtamAmiDi -n. --cashew; [bot.] ''Anacardium occidentale''; ''Semecarpus anacardium''; -- జీడిమామిడి; మొక్కమామిడి; ముందర, muMdara -p.p. --before; in front of; ముందుకు, muMduku -adv. --forwards; ముందుకు వచ్చు, muMduku vaccu -v. i. --come forward; emerge; ముక్క, mukka -n. --(1) piece; fragment; cube; --(2) word; message; ---మంచుముక్క = piece of ice. ---ముక్కలుగా కొయ్యి = dice into cubes. ---ఆ ముక్క చెప్పలేక పోయావా? = why didn't you tell me that word? ముక్కర, mukkara - n. -- a nose-stud, often made of gold, with a colorful precious or semi-precious stone; ముక్క వాసన, mukkavAsana -n. --stale smell; musty smell; ముక్త, mukta -adj. --(1) united; unified; --(2) leftover; previously used; ---ముక్త కంఠం = with one voice. ---ముక్తపదగ్రస్తం = a figure of speech in which the previous word or syllable is picked up in the next word. ముక్తసరి, muktasari -adj. -- (1) brief; succinct; abbreviated, abridged; contracted; summarized; (2) mean; trivial; small; a trifle. -- ముక్త అంటే 1."విడిచిన" అని, 2. "ముత్యము" అని రెండు అర్థాలు ఉన్నాయి; ముక్త సరి —అంటే ముత్యంతో సమానంగా, అనగా అతి సూక్ష్మంగా, చిన్నదిగా, అందంగా అని. ముక్త సరి సమాధానం = brief response. ముక్త కంఠంగా అంటే "నోరంతా తెరచి అని, అంటే నోరారా;" -- (ety.) ముఖ్తసర్ (مختصر) అన్నదానికి సంగ్రహించు, సంగ్రహం అన్న అర్థం అరబ్బీలో ఉంది; ముక్కాలిపీట, mukkAlipITa -n. --tripod; త్రిపాది; ముక్తానుషంగాలు, muktAnushaMgAlu - n. pl. --free associations; ముక్తాయింపు, muktAyiMpu -n. --summary; conclusion; ముక్కాలు, mukkAlu - n. -- the fraction 3/4; ముక్కిడి, mukkiDi -n. --[bot.] ''Schrebera swietenioides''; ముక్కు, mukku -n. --nose; నాసిక; ---బురమ్రుక్కు = stout nose. ముక్కుతుమ్ముడు తీగ, mukkutummuDu tIga -n. --[bot.] ''Leptadenia reticulata''; ముక్కుతో, mukkutO -adj. --nasal; twangy; ముక్కుదూలం, mukkudUlaM -n. --nose bridge; the hard, bony part of the nose; ముక్కుపచ్చలారలేదు, mukkupaccalAralEdu -ph. --[idiom] still wet behind the ears; ముక్కుముంగర, mukkumuMgara -n. --[bot.] Asystasia coromandeliana; ముఖం, mukhaM -n. --face; countenance; ముఖపరిచయం, mukhaparicayaM -n. --nodding acquaintance; ముఖమల్, mukhamal -n. --velvety cloth; ముఖరితం, mukharitaM - n. -- resonance; ముఖవచనం, mukhavacanaM -n. --oral communication; word of mouth; ముఖస్తుతి, mukhastuti -n. --flattery; sycophancy; ముఖ్యం, mukhyaM -n. --important; fundamental; basic; central; primary; key; ముఖాముఖీ, mukhAmukhI -n. --(1) interview; face to face; in front; --(2) rendezvous; tryst; ముగ్గు, muggu -n. -- an ornamental pattern, drawn on the ground or floor with rice flour or chalk, especially at the front of a Hindu household; ముగ్గురు, mugguru -pron. --three people; ముచ్చటించు, muccaTiMcu -v. t. --talk about; discuss about; ముచ్చిక, muccika -n. --calyx of a fruit or flower; structure near the stem of a fruit or flower; ముచ్చిలిగుంట, mucciliguMTa -n. --the small dent-like depression at the back of the head, just below the cranium; ముట్టడి, muTTaDi -n. --attack; ముట్టడించు, muTTaDiMcu -v. t. --attack; ముట్టించు, muTTiMcu -v. t. --kindle; light; touch with fire; ముట్టు, muTTu -n. --menses; period; menstruation; the period of monthly discharge in adult females; ముట్టుకొను, muTTukonu -v. t. --touch; ముట్టె, muTTe -n. -- (1) snout; the forward projecting part of an animal's head; (2) the hard "stone" inside mango and palm fruits; -- ముట్టె అనేది మామిడి టెంకకు వాడుక; అలాగే తాటి ముట్టె (తాటిచెట్టు నాటేదానికి గింజ); తలకూ పర్యాయపదం (సన్నివేశాన్ని బట్టి), వాడికి ముట్టె పొగురు (తల పొగరు అనే అర్థంలో); విడిగా ముట్టె అంటే తల అని కాదు. ముఠా, muThA -n. --gang; clique; ముడత, muData -n. --wrinkle; fold; pleat; ముడి, muDi -adj. --raw; ---ముడి పదార్థం = raw material. ---ముడి పట్టు = raw silk. -n. --knot; ముడిగాళ్లు, muDigALlu -n. --knock knees; the shape of legs that causes the knees to knock as a person walks; ముడ్డి, muDDi -n. --(1) rump; --(2) anus; ముడుగుదామర, muDugudAmara -n. --[bot.] Marsilia quadrifolia; ముడుచు, muDucu -v. t. --fold; ముడుచుకొను, muDucukonu -v. i. --fold up; curl up; ముతక, mutaka -adj. --coarse; rough; crude; unrefined; ముతక చమురు, mutaka camuru -n. --crude oil, when referring to petroleum; ముతకనూనె, mutakanUne -n. --unrefined oil, when referring to edible oils; ముత్త, mutta -adj. --elderly; old; ---ముత్తాత = great grandfather; (lit.) old grandfather; ---ముత్తైదువ = (1) an elderly woman whose husband is still alive; (ety.) ఆ + విధవ = అవిధువ --> ఐదువ; ముది + ఐదువ = పెద్ద వయస్సులో ఉన్న పెళ్ళి అయినా స్త్రీ; (2) ముత్తు అంటే ముద్దు; (తమిళంలో నేటికీ ఈ అర్థంలో ఉంది.) కాబట్టి అందమైన అనే అర్థంలో ముత్తు + ఐదువ = ముత్తైదువ కావచ్చు. ముత్యం, mutyaM -n. --pearl; the solidified excretion of a sea mussel; మౌక్తికం; ముత్యపుచిప్ప, mutyapucippa -n. --mother-of-pearl; pearl oyster; ముక్తాస్పోటం; శుక్తి; ముత్తాత, muttAta -n. --great grandfather; ముదం, mudaM -n. --happiness; ముదనష్టపు, mudanashTapu -adj. --ill-fated; unlucky; ముదర, mudara -adj. --(1) mature; not tender; --(2) dark; not light; --(3) thick; not thin; ---ముదర కాయ = a green vegetable that is reaching the stage of ripening. ---ముదర రంగు = dark color. ---ముదర పాకం = thick syrup. ---రోగం ముదిరిపోయింది = the disease has taken root, it is no longer acute. ముదరా, mudarA -n. --refund; rebate; compensation; reduction in price; ముద్ద, mudda -n. --(1) paste; --(2) morsel; bolus; dollop; see also కరడు; ---పప్పుముద్ద = a dollop of dal. ముద్ర, mudra -n. --(1) stamp; imprint; print; --(2) posture in dance; ---చెరగని ముద్ర = indelible imprint. ముద్రణ, mudraNa -n. --printing; ---ముద్రణ యంత్రం = printing press. ముదావహం, mudAvahaM -n. --commendable; ముద్దాయి, muddAyi -n. --defendant; ముద్రాపకులు, mudrApakulu -n. pl. --printers; ముద్రారాక్షసం, mudrArAkshasaM -n. --printing error; printer's devil; ముదిమి, mudimi -n. --old age; decrepitude; ముద్రించు, mudriMcu -v. i. --print; ముదురు, muduru -adj. --(1)mature; fully grown; not tender; --(2) dark ---ముదురు రంగు = dark color; ముద్దు, muddu -n. --(1) kiss; caress; --(2) love; fondness; affection; --(3) charmingness; ముద్దుచేయు, mudducEyu -v. i. --dote on; adore; love and affection expressed by adults toward children; ముద్దుపేరు, muddupEru -n. --pet name; nickname; sobriquet; ముద్దువచ్చు, mudduvaccu -v. i. --to be cute; to be adorable; kissable; మునగ కాడ, munaga KADa -n. --drumstick; Moringa; the long, rod-like fruit of drumstick tree; [bot.] ''Moringa oleifera'' of the Moringaceae family; -- [Sans.] శిగ్రుః; శోభాంజనః: ఆక్షీబః; మునగ చెట్టు, munaga ceTTu -n. --drumstick tree; [bot.] ''Moringa pterygosperma; Moringa oleifera;'' -- మునగ ఆకులలో క్లోరోజెనిక్ ఆమ్లం (chlorogenic acid), క్వెర్సెటిన్ (quercetin) వంటి ఏంటీఆక్సిడెంట్లు ఉంటాయి. ఇవి కర్బనోదకాల విచ్ఛిన్నాన్ని నెమ్మదిస్తూ, రక్తంలో గ్లూకోజ్ శోషణను నియంత్రిస్తాయి. మునగ పొడి పాన్క్రియాస్లోని బీటా కణాలను సురక్షితంగా పనిచేయడానికి సహాయపడుతుంది. ఇది ఇన్సులిన్ ఉత్పత్తిని మెరుగుపరుస్తుంది. మునసబు, munasabu - n. -- Munsiff: a village-level officer of justice, usually a rank below a magistrate and above the rank "karanam." ముని, muni -n. --hermit; seer; thinker; an ascetic observing silence; -- సంస్కృతంలో "మౌనం పాటించేవాడు" లేదా "తపస్వి" అనే అర్థం; మౌనంగా ఉంటూ ఆత్మ జ్ఞానాన్ని సాధించేవారు; "మౌనం చైవాస్మి గుహ్యానాం" అంటాడు భగవానుడు గీతలో. -- ఋషులు మునులు ఒకటే. అందరూ భగవద్ధ్యాన పరాయణులే. ఋషులు త్రికాల జ్ఞానం కలవారు. అలాంటి దర్శనం వాళ్లకు కలుగుతుంది. వాళ్లు వశ్య వాక్కులు; ఋషుల నోట మాట అసంకల్పితంగా వస్తుంది. అది అట్లే జరుగుతుంది; మునిమాపు, munimApu -n. --twilight; early evening; --మునిచీకటి; మునిశ్వేతం, munisvEtaM -n. --cloudy white; మున్నీరు, munneeru - n. -- sea; ocean; the first waters; మొదటినీరు (= సముద్రం) -- మున్- అన్న ధాతువుకు ముందు, తొలి అన్న అర్థాలున్నాయి. ఉదాహరణకు, ముంగురులు అంటే ముందున్న కురులు. మున్నుడి అంటే తొలిపలుకు, పుస్తకానికి ముందు ఉండే నుడి. ముత్తాత తాత కన్నా ముందున్న వాడు. అలాగే, ముచ్చెమటలు ముఖం మీద కనిపించే చెమటలు. కారు అంటే పంట అన్న అర్థం అయితే, ముంగారు అంటే తొలి పంట. అట్లాగే ముంజేయి, ముంగాలు మొదలైన పదాలు. ఈ పదాలన్నిటిలోనూ మున్- అన్న ఉపసర్గ ‘ముందు’ అన్న అర్థాన్ని సూచించేవే. -- ముల్లోకాలు, ముమ్మారు, ముజ్జగములు, ముమ్మూర్తుల - ఈ పదాలన్నింటిలో మూన్-/మున్- అన్న ధాతువుకు మూడు అన్న అర్థమే ఉన్నా, మున్- అంటే ముందు అన్న అర్థం ఉన్న ధాతువు వేరే ఉంది. మునుగు, munugu -n. --sink; go down; get inundated; (ant.) తేలు; ముప్పాతిక, muppAtika -n. --three-fourths; three-quarters; ముప్పావు, muppAvu -n. --three-quarters; ముప్పిరి, muppiri -adj. --triple; three-fold; ముప్పు, muppu -n. -- (1) calamity; danger; urgency; విపత్తు; (2) old age; వార్థకము; ముప్ఫయ్, mupphai -n. --thirty; ముబ్బడి, mubbaDi -adj. --triple; three times; three-fold; ముభావం, mubhAvaM -n. --aloofness; reserved; indifference; ముమ్మడించు, mummaDiMcu -v. i. --increase three-fold; ముమ్మాటికీ, mummATikI -adv. --on all (three) counts; ముయ్యాకుపొన్న, muyyAkuponna -n. --[bot.] ''Pseudarthria viscida;'' మురకుండాకు, murakuMDAku -n. --[bot.] ''Acalypha indica;'' మురబ్బా, murabbA -n. --candied preserve; fruit pieces preserved in honey or sugar syrup with no additional preservatives; this is different from jam or jelly or an electuary; ---అల్లం మురబ్బా = candied ginger. -- Clean ginger: peel skin, dice into pieces, and blend into a paste. Heat sugar until it melts and begins to caramelize (ఉండ పాకం వచ్చేదాకా). Add a dash of salt and a spoonful of Cardamom powder, and mix well. Transfer to a buttered plate. Cut into bite-size pieces; మురమురాలు, muramurAlu - n. pl. - puffed rice; -- [rel.] పేలాలు = popped rice or pop corn మర్త్యలోకం, martyalOkaM - n. -- the abode of humanity; the Earth; (lit.) the land of the mortals; మురికి, muriki -n. --dirt; sewage; మురికి చేయు, muriki cEyu -v. t. --soil; మురికి నీళ్లు, muriki nILlu -n. --sewage water; dirty water; మురికివాడ, murikivADa -n. --slum; మురిపిండ, muripiMDa - n. [bot.] Acalypha indica Linn. Euphorbiaceae -- Indian acalypha; మురుగు కాలువ, murugu kAluva -n. --sewer; మురుదొండ, murudoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia epigaea''; మురుపిండి, murupiMDi -n. --[bot.] ''Acalypha indica''; ముర్రుపాలు, murrupAlu -n. --beestings; colostrum; milk of domestic cattle (cow, buffalo, goat, etc.) that has recently calved; this substance is rich in nutrients and antibodies and are essential for the calf; In humans, such items are supplied to the growing infant via the umbilical cord; apparently, in cattle such supply is not done. so drinking these besstings is essential for the calf; --same as జన్నుపాలు; ములక, mulaka -n. --plunger; ములగ, mulaga - n. -- [bot.] ''Moringa oleifera''; ముల్లంగి, mullaMgi -n. --(1) carrot; --(2) radish; [bot.] Raphanus sativus; Brassica rapa Linn.; ములికినాట్లు, mulikinaaTlu - n. pl. -- a sub-sect among Brahmins; -- కేవలం వైదికవృత్తి వ్యవసాయం మాత్రమే చేసేవారు వైదికులు; వైదీకులలో వెలనాట్లు అనగా కోనసీమ ఇంకా పైకి వున్నవారు; ములికినాట్లు అనగా రాయలసీమ వైపు వారు; తెలగాణ్యులనగా తెలంగణా ప్రాంతం వారు. ఈవిధంగా వృత్తిపరంగా, ప్రాంతీయతాపరంగా వచ్చినవి ఈ భేదాలు. ముల్కీ, mulkI - n. -- native; a person belonging to a region; ములు, mulu -pref. --indicates thorn or rough celia on leaves; ములుకు, muluku -n. --sharp point; thorn; ములుకోల, mulukOla -n. --goad; a stick with a needle at its end; ములుగు చేప, mulugu chEpa - n. -- eel fish; Eels are ray-finned fish belonging to the order Anguilliformes, which consists of eight suborders, 20 families, 164 genera, and about 1000 species; ములుగొలిమిడి, mulugolimiDi -n. --[bot.] ''Leonotis toefolia;'' ములుగోగు, mulugOgu -n. --[bot.] ''Hibiscus suratensis''; ములుగోరంట, mulugOraMTa -n. --[bot.] ''Barleria prioatis;'' ములుదోస, muludOsa -n. --[bot.] ''Cucumis muricatus;'' ములుమోదుగు, mulumOdugu -n. --[bot.] ''Erythrima sublabota;'' ములువెంపలి, muluveMpali -n. --[bot.] ''Tephrosia spinosa;'' ముల్లు, mullu -n. --(1) thorn; prick; --(2) fishbone; ముళ్లతోటకూర, muLlatOTakUra -n. --[bot.] Amaranthus spinosus Linn. of the Amaranthaceae family; ముళ్లపంది, muLlapaMdi -n. --porcupine; same as ఏదుపంది; ముండ్లపంది; ముళ్లవంకాయ, మొలుగుకాయ, muLlavaMkAya, molugukAya - n. -- [bot.] ''Solanum hirsutum'' of Solanaceae Family (Potato family) --- ఇది వంగ, పొగాకు జాతికి చెందిన మొక్క; మువ్వీసం, muvvIsaM - n. -- the fraction 3/16; ముష్కరుడు, mushakruDu - n. --obstinate person; stubborn person; rude person; ముషిణి, mushiNi -n. --strychnine; Strychnos nux vomica; a poisonous substance from a plant; ముష్టి, mushTi -n. --(1) fist; --(2) alms; a fistful of alms; ముష్టికాయ, mushTikAya -n. --[bot.] Nux Vomica, Strychonys Nuxvomica; a natural drug useful in reducing fever; ముష్టిది, mushTidi -n. f. --beggar; panhandler; a person seeking a fistful of alms; ముష్టివాడు, mushTivADu -n. m. --beggar; panhandler; ముష్టి యుద్ధం, mushTi yuddhaM -n. --fist fight; boxing; ముసద్దీ, musaddI - n. -- (1) writer; (2) accountant; (3) clerk; ముసరపప్పు, musarapappu -n. --Masur dal; [bot.] ''Lens culinaris''; ముసలకం, musalakaM -n. --piston; ముసలి, musali -adj. --old; ముసాంబ్రం, musAMbraM -n. -- dried juice of aloeswood, or Indian aloe; [bot.] ''Aloe barbadensis;'' -- Agarwood, aloeswood, eaglewood or gharuwood is a fragrant dark resinous wood used in incense, perfume, and small carvings. It is formed in the heartwood of Aquilaria trees when they become infected with a type of mold (''Phialophora parasitica''); ముసిముసి, musimusi -adj. --onomatopoeia for smile; ముసుగు, musugu -n. --veil; mask; ముసురు, musuru -n. --nagging rain; slow, nagging low-grade rain and lasts for a couple of days; -- [see also] జడివాన; ముసురు, musuru -v. t. --hover about; ---ఈగలు ముసురుతున్నాయి = the flies are hovering around. ముస్తె, muste -n. --[bot.] ''Cyperus rotundus; Cyperus spectosus;'' ముహూర్తం, muhUrtaM -n. --(1) an auspicious time to perform an important thing; --(2) a duration of time equal to 48 minutes; 1 మూహూర్తం = 2 ఘడియలు = 48 నిమిషాలు; -- (3) ఒక పగలు, ఒక రాత్రినీ కలిపిన మొత్తాన్ని అహోరాత్రం అంటారు. ఒక అహోరాత్రంకు ఇలాంటివి 30 ముహూర్తాలు ఉంటాయి. అంటే… ఒక రోజులో 30 ముహూర్తాలు జరుగుతాయి. సూర్యోదయమునకు ముందు వచ్చే ముహూర్తాలలో మొదటిది. దీనినే ‘బ్రహ్మముహూర్తం’ అంటారు. అంటే రోజు మొత్తంలో 29వది బ్రహ్మ ముహూర్తం. ఈ ముహూర్తానికి అధిదేవత బ్రహ్మ. కాబట్టి దీనికి బ్రహ్మ ముహూర్తం అనే పేరు వచ్చింది. నిజానికి తెల్లవారుజామును 2 భాగాలుగా విభజించారు. సూర్యోదయమునకు 2 ఘడియల ముందు కాలాన్ని అనగా 48 నిమిషముల ముందు కాలాన్ని ఆసురీ ముహూర్తం అని ఆసురీ ముహుర్తానికి ముందు 48 నిమిషముల ముందు కాలాన్ని బ్రహ్మముహూర్తం అని అంటారు. -- (4) అమావాస్య నాడు సూర్యుడి తో కలిసి ఉదయించిన చంద్రుడు 30 రోజుల పాటు, తిథికి 48 నిముషాలు చొప్పున ముందర ఉదయించి 30 తిథుల అనంతరం మళ్లి సూర్యుడి తో ఉదయిస్తాడు. 48 నిమిషాల కాలం ఒక ముహూర్త కాలం; కాల గమనానికి ముహూర్తం ఒక ఏకకం (Unit); మూక, mUka -n. --crowd; మూకుడు, mUkuDu -n. --deep fryer; chip pan; a bowl-shaped pan for deep frying; -- బాండి; మూకుమ్మడిగా, mUkammaDigA - adv. -- lock, stock and barrel; మూగు, mUgu -v. i. --surround; gather and hover around; మూట, mUTa -n. --bundle; pack; bag; మూటా ముల్లె, mUTA mulle -ph. --bag and baggage; మూడు, mUDu -n. --three; మూడు ముడులు, mooDu muDulu - ph. the three knots; -- In a traditional Hindu wedding, the groom ties a sacred necklace, around the neck of the bride, with three knots. This three symbolizes the union of their three bodies: the gross, the subtle, and the Pure Consciousness; -- మానవుల యొక్క స్థూల సూక్ష్మ కారణ అనే మూడు శరీరాలు ఉంటాయి. ఈ సమయంలో వేసే ఒక్క ముడి ఒక్కో శరీరానికి సంబంధించినది… వధూవరులో కేవలం బాహ్య శరీరంతో మాత్రమే కాకుండా మొత్తం మూడు శరీరాలతో కలిసిమెలిసి ఉండాలని ఉద్దేశంతో మూడు ముళ్ళు కలుపుతారు… మూడొంతులు, mUDoMtulu -adv. --three out of four; in all probability; మూఢం, mUDhaM -n. --[astro.] obscuration of a planet by Sun's rays; Heliacal rising of a planet; [astrol.] a planet moving into the same house as the Sun; -- మూఢము అనగా ఒక గ్రహం సూర్యునికి దగ్గరగా రావడం. లేదా ఒకే రాశి యందు ఉండడం; శుభకార్యము చేయఁగూడని కాలము; మూఢత, mUDhata -n. --stupidity; foolishness; మూఢుడు, mUDhuDu -n. m. --stupid; మూఢమతి, mUDhamati -n. --stupid; మూత, mUta -n. --lid; cover; cap; top; మూత్రం, mUtraM -n. --urine; మూత్రపిండం, mUtrapiMDaM -n. --kidney; nephram; మూత్రాణి, mUtrANi -n. --purine; a type of molecule found in the DNA; మూతి, mUti -n. --mouth; మూపు, mUpu -n. --shoulder; bull's hump; మూపురం, mUpuraM -n. --shoulder of a bull; cow; or camel; మూయు, mUyu -v. t. --shut; close; మూర, mUra -n. --cubit; a measure of length equal to the span from the tip of the elbow joint to the tip of the middle finger of the open hand; ---పిడిమూర = a length measure equal to the span from the tip of the elbow joint to the tip of the closed first; -- 1 అంగుళం = 2.54 సెంటీమీటర్లు; 1 బెత్త = 3 అంగుళాలు; 1 జాన = 3 బెత్తలు; 1 అడుగు = 12 అంగుళాలు; 1 మూర = 2 జానలు; see also బార; మూర్ఛ, mUrCha -n. --epilepsy; petit mal; grand mal; fainting spell; swoon; మూర్ఛన, mUrChana -n. --derived musical scale; --సప్తస్వరముల యొక్క ఆరోహణావరోహణములను మూర్ఛనలందురు; మూర్ధన్యాక్షరాలు, mUrdhanyAksharAlu - n. -- The letters ట,ఠ, డ, ఢ, ణ, ళ, ఴ లు of the Telugu alphabet; --ద్రావిడ భాషలలో మూర్ధన్యాక్షరాలు (ట,ఠ, డ, ఢ, ణ, ళ, ఴ లు), ర-ఱ-లలు ప్రథమాక్షరంగా ఉండడానికి వీలులేదు. విశేషణంగా తెలుగులోనూ, ఇతర ద్రావిడ భాషలలోనూ హల్లుల ముందు ఇరు-, అచ్చులముందు ఈరు- అన్న రూపాలే కనిపిస్తాయి. ఇరువంకలు అంటే రెండు పక్కలు. ఇరువురు అంటే ఇద్దరు. మూర్తి, mUrti -n. --(1) character; --(2) statue; --(3) shape; ---అక్షరమూర్తి = alphabetic character. ---అక్షరాంకికమూర్తి = alphanumeric character. మూర్తిత్వం, mUrtitvaM -n. --embodiment; characterization; మూర్తీభవించు, mUrtIbhaviMcu -v. i. --embody; personify; మూరుకొండ, mUrukoMDa -n. --[bot.] ''Acalpha indica''; మూర్కొను, mUrkonu -v. t. --smell; put to the nose; మూలం, mUlaM -n. --beginning; root; basis; base; foundation; crux; మూల, mUla %updated -adj. --basic; proto; -n. --(1) Lambda Scorpii; Shaula; Yoga tara of the 19th lunar mansion; located in the constellation Scorpio; one of the brightest stars in the night sky; --(2) The 19th of the twenty seven star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) corner; nook; మూలకం, mUlakaM -n. --element; chemical element; మూలగ, mUlaga -n. --marrow; bone marrow; మూలధనం, mUladhanaM -n. --capital; original investment; principal; మూలపదార్థం, mUlapadArthaM -n. --elemental matter; element; మూలపురుషుడు, mUlapurushuDu -n. --patriarch; (ant.) మూలమగువ; మూలబిందువు, mUlabiMduvu -n. --base point; radix point; decimal point in a base-ten system and a binary point in a base-two number system; మూలమట్టం, mUlamaTTaM -n. --set-square; an instrument to set things at right angles; మూలవిరాట్టు, mUlavirATTu -n. --(1) main idol located in the inner sanctum of a temple; a stand-in idol (ఉత్సవ విగ్రహం) is often used in street parades while the real idol is left in the inner sanctum; --(2) patriarch or matriarch of a family; మూలశంక, mUlaSaMka -n. --piles; hemorrhoids; (lit.) doubt at the bottom; మూల్యం, mUlyaM -n. --price; మూలాధారం, mUlAdhAraM -n. --basis; source; మూలాధారచక్రం, mUlAdhAracakraM -n. --according to Kundalini Yoga, one of the centers of energy in the human body, believed to be located at the base of the spinal column; మూల్యాంకనం, mUlyAMkanaM, -n. --evaluation; assessment; estimation; -- ఒక విషయం/సమాధానం లోని సత్తా ఏమిటో అంచనా వేయడం; పరీక్షలో ఎన్ని మార్కులు ఇవ్వవచ్చునో చెప్పడం మూల్యాంకనమే. మూలిక, mUlika -n. --medicinal root; medicinal herb; మూలుగ, mUluga -n. --bone marrow; మూలుగు, mUlugu -n. --groan; groaning with pain; మూస, mUsa -n. --(1) crucible; --(2) mold; మూసివేయు, mUsivEyu -v. t. --close; shut; '''%మృ - mR, మె - me, మే - mE, మై - mai''' మృగం, mRgaM -n. -- (1) animal; beast; wild animal; (2) deer; మృగతృష్ణ, mRgatRshNa -n. --mirage; మృగయుడు, mRgayuDu -n. --hunter; మృగవ్యాధుడు, mRgavyAdhuDu -n. --Sirius; the brightest star as seen from the Earth in Canis Major; % to e2t మృగనాభి, mRganAbhi -n. --musk; the secretion from a gland of musk deer; -- మృగనాభి అంటే కస్తూరి. కస్తూరి మృగం నాభిలో స్రవించేది కస్తూరి. % to e2t మృగశిర, mRgaSira %updated -n. --(1) Beta Tauri; Elnath; Yoga tara of the fifth lunar mansion; --(2) Orion; the star cluster that looks like a hunter; The fifth of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; Represents the head of an animal in the Vrishabha rAsi of the Hindu calendar; మృణ్మయము, - n. -- made of clay; full of clay; -- మృత్ శబ్దానికి మయట్ ప్రత్యయం చేరి మృణ్మయమ్ అయింది. ఇది సంస్కృత పదం. "యరోఽనునాసికేఽనునాసికోవా" అన్న పాణినీయ సూత్రం ప్రకారం హకారం కాక మరేదైనా హల్లుకు పిదప అనునాసికాక్షరం వచ్చినప్పుడు ఆ హల్లుకు బదులు దాని వర్గం లోని అనునాసికాక్షరం ఆదేశం ఔతుంది. మృత్ + మయమ్ => మృణ్ + మయమ్ => మృణ్మయమ్; ఇక్కడ మ ముందు వచ్చిన తకారానికి బదులు అనునాసికమైన ణకారం వచ్చింది. --ఋ, ర, ష ల తరువాత వచ్చే న, ణగా మారుతుంది. 'రషాణాం నోణః సమానపదే' అని సూత్రం. అలా మృత్/మృద్ + మయ --> మృన్ + మయ --> మృణ్ + మయ --> మృణ్మయ అయింది. వాక్ + మయం => వాఙ్మయం, సత్ + మార్గం => సన్మార్గం , వంటివి ఈ సూత్రం ప్రకారం ఏర్పడిన పదాలే; మృత, mRta -adj. --dead; మృత్తిక, mRttika -n. --earth; clay; soil; మృత్యువు, mRtyuvu -n. --death; మృదంగం, mRdaMgaM -n. --a drum used in Indian musical performances; మృదులాస్థి, mRdulAsti -n. --cartilage; మృదువు, mRduvu -adj. --tender; gentle; soft; మృష్ట, mRshTa -adj. --wholesome; healthy; clean; మృష్టాన్నం, mRshtAnnaM -n. --wholesome food; మెంతులు, meMtulu -n. pl. --fenugreek; [bot.] ''Trigonella foenum graecum;'' Here, ''foenum graecum'' means Greek Hay; greens of this plant were used in Greece to feed horses; --these seeds, widely used in Indian cooking, have been reported to possess hypoglycemic and hypolipidemic properties in animal experiments, as well as in human and clinical cases; -- కసూరి మెంతి = [bot.] ''Trigonella corniculata;'' కసూర్ అనే ప్రదేశం నుండి మొదట లభ్యం అయినది అని కసూరి మెంతి కి ఆ పేరు వచ్చింది. దీనిని ఎండబెట్టి ఎండిన ఆకులని వాడతారు; --[Sans.] రుచిప్రదా; మిశ్రం; తాళపర్ణికా: మెంతికూర, meMtikUra -n. --fenugreek greens; fenugreek leaves; [bot.] ''Trigonella foenum-graecum'' Linn.; మెకం, mekaM - n. -- (1) animal; (2) tiger; మెగిడి, megiDi -n. --smoke; a word used by Chenchu tribes; మెగిడిపెట్టు, megiDipeTTu -v. t. --to smoke (a fish); మెగా, megA -adj. --pref. million; big; huge; (ant.) మైక్రో; మెట్ట, meTTa -n. --(1) upland; elevated land; land with no irrigation; (ant.) పల్లం; పుంజె; మాగాణి; --(2) hillock; మెట్ట జలగ, meTTa jalaga -n. -- slug, land slug; -- నత్తలలాగే ఇవి కూడా అతి మెల్లగా ప్రయాణిస్తాయి. అయితే నత్తలకి ఉన్నట్లు వీటికి గుల్లలు (Shells) ఉండవు. నత్తలలాగే మెట్ట జలగలు కూడా గాస్ట్రోపోడా (Gastropoda) తరగతిలోని సిగ్మురెత్రా (Sigmurethra) కుటుంబానికి చెందుతాయి. నీటి జలగల (Leeches) లాగా వీటికి రక్తం పీల్చే స్వభావం లేదు; మెట్ట తామర, meTTa tAmara -n. --ground lotus; Indian shot; [bot.] ''Canna indica'' of the Cannaceae family;; -- దీని ఆకుల పసరు తామర, గజ్జి, చిడుము వంటి మొండి చర్మవ్యాధులకు, సర్పి ( Herpes zoster) వంటివాటికి దివ్యౌషధంగా పనిచేస్తుంది; -- see also సీమ మెట్ట తామర = [bot.] ''Cassia alata''; మెట్ట సేద్యం, meTTa sEdyaM -n. --dry cultivation; మెటికలు, meTikalu -n. --knuckles; ---మెటికలు విరవకు = do not crack knuckles. మెట్రిక్ టన్ను, meTrik Tannu -n. --metric ton; one million grams; mega garm; 2205 pounds; మెట్రిక్ పద్ధతి, meTrik paddhati -n. --metric system; an internationally agreed system of measuring weights and measures using units like meters for length, kilograms for weight and seconds for time; the MKS system; మెట్టు, meTTu -n. --(1) step, as in step of a stair; --(2) rung, as in rung of a ladder; మెడ, meDa -n. --nape; neck; the back part of the neck; (ant.) పీక; మెడిదము, meDidamu -n. --noise; sound; మెతక, metaka -adj. --dank; ---మెతక వాసన = dank smell. మెతక, metaka -n. --dullard; softy; a person with no initiative; మెతనాలు, metanAlu -n. --methanal; formaldehyde; మెతనోలు, metanOlu -n. --methanol; methyl alcohol; మెతల్ గుంపు, metal guMpu -n. --methyl group; methyl radical; మెతల్ రాసి, metal rAsi -n. --methyl radical; methyl group; మెత్త, metta -n. --cushion; pad; padding; pillow; మెత్తన, mettana -n. --softness; మెదడు, medaDu -n. --(1) brain; మస్తిష్కం; --(2) cerebrum; మెదులు, medulu -v. i. --stir; move a little; మెరక, meraka -n. --upland; refers to a land with no or scarce water resources; (ant.) మాగాణి; పల్లం; మెరుగు, merugu -n. --(1) shine; polish; glitter; --(2) better; మెరుగులు దిద్దు, merugulu diddu -v. t. --to give finishing touches; మెరుపు, merupu -n. --(1) flash; --(2) lightning; మెలిక, melika -n. --twist; turn; మెల్ల, mella -n. --cross-eye; Strabismus; a condition where one of the eyes drifts from focusing; --- మెల్లకన్ను = కళ్ళు ఒకే దిశలో చూడలేని స్థితి; మెల్లగా, mellagA -adv. --slowly; steadily; (ant.) త్వరగా; శీఘ్రంగా; మెల్లనైన, mellanaina -adj. --slow; మెస్మరించు, mesmariMcu -v. t. --mesmerize; to hypnotize; to enchant; (named after German physician Franz Anton Mesmer); మెస్సయ్య, messiah - n. -- protector; -- రక్షకుడు; మేక, mEka -n. --goat; she-goat; మేకపోతు, mEkapOtu -n. m. --he goat; మేకపిల్ల, mEkapilla -n. --kid; baby goat; మేకపోతు గాంభీర్యం, mEkapOtu gAMbhIryaM - ph. -- showing external courage although scared inside; మేకమాంసం, mEkamAmsaM -n. --mutton; మేకమేయని ఆకు, mEkamEyani Aku -n. --[bot.] ''Tylophora indica;'' మేకీవిల్లీయం, mEkIvillIyaM -n. --Machiavellian; crafty; deceitful; artful; named after the Florentine writer Nicolo Machiavelli (1469-1527 A.D.); కౌటిల్యం; కుటిలత్వం; మేకు, mEku -n. --nail; మేఘం, mEghaM -n. --cloud; ---అలకామేఘం = cirrus cloud; "hairy" cloud. ---అలకాపుంజ మేఘం = cirrocumulus cloud. ---అలకాస్థార మేఘం = cirrostratus cloud. ---మధ్యస్థార మేఘం = altostratus cloud. ---పుంజమేఘం = cumulus cloud. ---సమాచిమేఘం = cumulous cloud; "heapy" cloud. ---స్థారమేఘం = stratus cloud. ---వృష్టికమేఘం = nimbus cloud; "rainy" cloud. ---వాడు మేఘాల్లో ఉన్నాడు = [idiom] he is in cloud nine. మేఘాచ్ఛాదితం, mEghAcchAditaM -n. --overcast; మేట, mETa -n. --sandbar; shoal; మేట్నీ, mETnI -n. --matinee; పగటాట; మేటు, mETu -n. --heap; pile; మేజా, mEjA -n. --desk; a table with drawers; మేజువాణీ, mEjuvANI - n. -- a group dance performed by a clan of prostitutes with indecent language and exposure; it was customary to have such performances at weddings in bygone days; (see also) నాచ్ పార్టీ; భోగంమేళం; మేజోళ్లు, mEjOllu -n. pl. --socks; stockings; మేడ, mEDa -n. --a building with at least one floor above the ground floor; palace; మేడమీద, mEDamIda -n. --upstairs; మేడమెట్లు, mEDameTlu -n. --stairs; మేడి, mEDi -n. -- cluster fig; a species of the fig tree; [bot.] ''Ficus glomerata; Ficus racemosa; Ficus palmata;'' --(note) It is a common belief that this fruit is pretty outside with worms inside; -- మేడిపండు అంటే మేడి చెట్టు కాయ. దీని హైబ్రిడ్ రకాలను అత్తిపండు, అంజీర అంటారు. మన దేశంలో చాలా చోట్ల ఈ చెట్లు కనిపిస్తాయి. మేడిపండు చూడడానికి గుండ్రంగా ఉంటుంది. పచ్చగా ఉన్నప్పుడు కాస్త పుల్లగా, చేదుగా ఉంటుంది. పండి పసుపు రంగులోకి మారిన తరువాత తీపిగా ఉంటుంది. మేడి పండు పండడం మొదలైనప్పుడు, మేడిపండులోని చిన్న చిన్న గుబ్బల వంటి కండ కోసం పురుగులు పండులోకి చేరి పండుని తింటాయి. నాటు పండయిన మేడిపండ్లలో పురుగులు ఉంటాయి. ఇది అత్తిపండ్లు పెంచబడిన మొక్కల నుంచి వస్తాయి. వీటి పెంపకంలో పురుగుమందుల కారణంగా పురుగులుండవు. -- ఉదుంబరం; మేదస్సు, mEdassu - n. - fat; body fat; lipid; మేదిని, mEdini - n. -- the Earth; -- మధుకైటభుల మేధస్సుచేత తడుపబడుటచేత మేదిని అయింది; మేన, mEna -- pref. -- related by the body; related by blood; --- మేనమామ = an uncle related by blood = mother's brother; --- మేనత్త = an aunt related by blood = father's sister; --- వేలువిడచిన మేనమామ = mother's cousin (brother); mother's sister's son; మేను, mEnu -- n. -- body; మ్లేచ్ఛులు, mlEcChulu -n. pl. -- (1) Barbarians; uncivilized; -- foreigners who do not speak our language (Sanskrit), who eat beef, and who do not follow our customs and traditions; --"గోమాంసం తినేవారు, సంస్కృతం కాక పలురకాల భాషలు మాట్లాడేవారు, మన ఆచారాలను వేటినీ పాటించని వారిని మ్లేచ్ఛులని అంటారు" అని బౌధాయనుడు మ్లేచ్ఛ శబ్దాన్ని నిర్వచించాడు; మైదా పిండి, maidA piMDi - n. -- all-purpose flour; the flour made from a mixture of hard and soft varieties of white wheat; -- గోధుమ పిండి = wheat flour made from red wheat, without removing the skin and germ; -- గోధుమలు పిండిమరలో పిండి పట్టించినప్పుడు అందులో గోధుమ పొట్టు, గోధుమ రవ్వ, బొంబాబు రవ్వ (సమొలిన), వగైరాలతోపాటు, చివరకు మెత్తగా మిగిలిన మైదాను కొన్ని రసాయనాలతో శుద్ధి చేసి తెల్లగా తీర్చిదిద్దుతారు. మిల్లులో బాగా పోలిష్ చేయబడిన గోధుమల నుండి వచ్చిన పిండికి Azodicarbonamide, Chlorine gas, మరియూ Benzoyl peroxide అనే రసాయనాలను ఉపయోగించి తెల్లగా చేస్తారు. అందువల్ల మైదా పిండి ముట్టుకోవడానికి మెత్తగాను, చూడటానికి తెల్లగానూ ఉంటుంది. మైదాతో ఆరోగ్య ప్రయోజనాలేవీ లేవు. మైదా వినియోగం ఆరోగ్యకరం కూడా కాదు; మైరేయం, mairEyaM - n. -- intoxicating liquor made of date-palms; మైలతుత్తం, mailatuttaM - n. -- copper sulfate; CuSO₄; -- చికీగ్రీవం; మొక్కుబడి, mokkubaDi - n. -- votive; vow; -- దేవతల కిచ్చెదనని చెప్పిన కానుక; మొగమాటం, mogamATaM - n. -- complaisance; civility courtesy; conciliatory conduct; feeling delicate; a desire or willingness to please others, or to be agreeable and willing; a reluctance to refuse a request or to wound another's feelings by not complying; -- దాక్షిణ్యం; మొహమాటం; మొగలి, mogali - n. -- Screw pine; [bot.] ''Pondonus tectorius''; -- ఇది ఆవృతబీజ జాతి (Angiosperms) సతత హరిత వృక్షం; ఇది 15-20 అడుగుల ఎత్తుకు పెరుగుతుంది. -- మొగలిపువ్వు వాసనకు పాములు వస్తాయని అంటారు కానీ దీనికి శాస్త్రీయమైన రుజువు లేదు; ఈ పూల వాసనకి ఆకర్షింపబడి వచ్చాయనేదానికి ఇదమిద్ధంగా ఋజువులేమీ లేవు. మొదలు, modalu - n. -- (1) beginning; starting point; (2) principal; initial investment -- మొదలు చెడ్డ బేరము = loss of principal; మొదటికే మోసం = the primary resources were not available to do a job మొర్రి పండు, morri panDu - n. -- Chironji fruit; [bot.] ''Buchanania latifolia; Buchanania lanzan;'' -- These small, sweet, and tangy wild berries, (seasonal summer fruits) are often foraged in forest areas and are highly regarded for their unique taste and medicinal properties; మొలలు, molalu - n. -- piles; hemorrhoids; -- దానిమ్మ తొక్కల పొడి (Powdered pomegranate peel). ఆయుర్వేద మందుల దుకాణాల్లోనూ, ఆన్లైన్ లోనూ దొరుకుతుంది. ఉదయం సాయంత్రం ఒకో చెంచాడు చూర్ణం నీటితో కలిపి తాగితే విరేచనం అయేటప్పుడు రక్తం పోకుండా ఆపుతుంది. మోకు, mOku - n. -- a stout rope; a heavy-duty rope; మోక్షం, mOkshM - n. -- liberation; cessation of suffering; attainment of Supreme Bliss; Liberation of the soul from the body; Deliverance from the bonds of sense; Beatitude; -- the Hindu equivalent of Buddhist నిర్వాణం; మోచెయ్యి, mOcheyyi - n. -- elbow; -- మోచేతి నీరు త్రాగడం = (1) ఒకరి ఆశ్రయంలో, లేదా పరుల పోషణలో, సహాయం వల్ల జీవించడాన్ని మోచేతికింద నీళ్ళు తాగడం అనే జాతీయంతో వ్యక్తపరుస్తారు; (2) తనకు గతిలేక ఒకరి పెట్టు పోతల మీద ఆధారపడి / ఒకరి సహాయంతోనే బతకడాన్ని * మోచేతి నీళ్ళు తాగడం* అంటారు. దుస్థితి సూచనకంగా వాడే జాతీయం ఇది; మోట, mOTa - n. A water pump, a water wheel, or a device for drawing water from wells to irrigate the fields. మోటబావి, mOTabAvi - n. -- a wide-mouthed well suitable for lifting water with a specially shaped bucket, called 'mota' used for watering irrigated fields; -- కపిలబావి, మోటనుయ్యి; నీళ్ళు తోడటానికి మోట అమర్చిన బావి; మోడు, mODu - n. -- a tree stump; మోత, mOta - n. -- (1) burden; load; (2) sound; loudness; మోతిబిందు, mOtibiMdu - n. -- cataract; an eye disease in which the lens gets clouded; మోపు, mOpu - n. -- bundle; మోయు, mOyu - v. i. -- carry; మోహం, mOhaM -n. -- attachment; సాంగత్యం వల్ల ఒక వస్తువు తనదే అనే భావన; మొహమాటం, mohamATaM - n. -- doing something with a sense of discomfort so as not to make a host uncomfortable; -- మొగము + ఓటమి = మొగమోటమి = ఉచ్చారణ లో గూడా మొహమాటం అయి పోయింది. అంటే మొగం చూడడానికి చెల్లకపోవడం; ఇప్పటి వాడుకలో — మారుమాట చెప్పలేక, ఒప్పుకోవడం అనే అర్థం లో వాడుతున్నాం; అయిష్టంగానే ఎదుటివాడి మాటను అంగీకరించడం మొహమాటమౌతుంది. దీనిమీద సంస్కృత ఉపసర్గ ^నిర్^ చేర్చి "నిర్మొహమాటం" గా అనేది గూడా వాడుకలోకి వచ్చింది. -- ఆహారే వ్యవహారే చ త్యక్త లజ్జః సుఖీ భవేత్ = ఆహారం విషయంలోను, వ్యవహారం విషయంలోనూ మొహమాట పడకూడదు; మౌళి, mouLi - n. -- (1) coiffured hair; ornamented hairdo; (2) crown; (3) leader; best of the tribe; -- సిగ; కొప్పు; చంద్రమౌళి = one who has the moon as a hair ornament = Lord Shiva; </poem> ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] pgyignf8auo8624c2a9fqnjpi6a7y55 39049 39045 2026-05-06T21:53:09Z Vemurione 1689 /* Part 5: మ - ma */ 39049 wikitext text/x-wiki * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: బం - baM== <poem> బంక, baMka -n. --glue; goo; gum; slime; బంకనక్కెర, baMkanakkera -n. --glue berry; Indian cherry; a tree whose berry-like fruits are sticky; [bot.] ''Cordia dichotoma; Cordia Mixa; Cordia latifolia;'' -- లసోడా పండ్లలో ఫైబర్ అధికంగా ఉంటుంది. ఇది జీర్ణక్రియను మెరుగు పరుస్తుంది. మలబద్దకం తగ్గేలా చేస్తుంది. -- చల్లచెట్టు; లసోరా; లసోడా; బంకబడ్డు, baMkabaDDu -n. --[bot.] ''Vitis linnaei;'' % ?? బంకమన్ను, baMkamannu -n. --clay; (lit.) gooey soil; (rel.) నల్లరేగడి మన్ను; బంకనెవలి, baMkanevali -n. -- [bot.] ''Adiantum bunulantum''; % ?? బంకు, baMku -n. --shop; small specialty shop; roadside stall; roadside gas station; పెట్రోలు బంకు; బంకోలా, bankOlaa - n. -- lighthouse; బంగనబయలు, baMganabayalu -n. --open plain; బంగారు, baMgAraM -n. --gold; ---నీ ఇల్లు బంగారంగానూ = [idiom] bless your innocent self! బంగారు వక్క తాడి, baMgAru vakka tADi - n. -- Areca palm; Golden cane palm; Yellow palm; Butterfly palm; [bot.] ''Dypsis lutescens'' of the Arecaceae family; ''Chrysalidocarpus lutescens''; --ఈ వృక్షం గాలిలోని జైలీన్ (Xylene), టాల్యూన్ (Toluene) వంటి ప్రమాదకర ఆవిరులను సమర్థవంతంగా శుద్ధిచేస్తుందని నిరూపించారు. జైలీన్ ఆవిరిని పీల్చడం కారణంగా కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ (Central Nervous System) పై దుష్ప్రభావం పడి, తలనొప్పి, కళ్ళు తిరగడం, వాంతులు, చిరాకు, బలహీనత, అలసట, నిద్రలేమి, మానసిక ఒత్తిడి, ఆందోళన, చేతులు వణకడం వంటివి వస్తాయి. టాలీన్ పీల్చడం కారణంగా కూడా దాదాపు ఇవే దుష్ఫలితాలు; ప్రాణవాయువును ఎక్కువగా వెలువరించే ఈ జాతి మొక్క ఇంటిలోపల కుండీలలో పెంచుకోదగిందనడంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు; బంగారుతీగ, baMgArutIga, - n. -- Chinese dodder; [bot.] ''Cuscuta Chinensis'' of Convolvulaceae family; ---a weedy creeper that grows wildly that seems to have some aphrodisiac properties; This is a pesky weed that the government is trying to eradicate; Spanish moss, found on trees in the Americas, is similar to this; బంగారు పిచ్చుక, baMgAru piccuka, - n. -- baya weaver bird; [bio.] ''Ploceus philippinus''; బంగారుపూలు, baMgArupUlu, - n. -- Canadian Goldenrod; [bot.] ''Solidago canadensis'' of Asteraceae family -- దీని తొట్టతొలి జన్మస్థలం ఉత్తర అమెరికా ఖండం. అయినా ఇది ప్రస్తుతం ఐరోపా, ఆసియా ఖండాలలోని పలు దేశాలకు విస్తరించింది. ఆ యా దేశాలలో ఇది మొండి బెడద మొక్క (Invasive Plant) గా పేరొందింది. దీని విస్తరణకు తట్టుకోలేక చైనాలోని షాంఘైలో 30 కి పైగా స్థానిక మొక్కల జాతులు నశించిపోయాయంటే పరిస్థితి తీవ్రత అర్థం చేసుకోవచ్చు. అటవీ ప్రాంతంలో ఈ మొక్కల్ని లేళ్ళు, దుప్పులు వంటివి ఇష్టంగా తింటాయి. పాడి పశువులు, గుర్రాలకు ఈ మొక్కలు మేతగా వేస్తారు. ఈ పూలలో తేనె ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఈ తేనెకోసం తేనెటీగలు (Honey Bees), తుమ్మెదలు (Bumble Bees) వంటివి ఈ మొక్క పూల చుట్టూ మూగుతాయి; బంగళా, baMgaLA -n. --bungalow; బంగాళా బంతి, baMgALA baMti -n. --Common Zinnia; Elegant Zinnia; [bot.] ''Zinnia elegans'' of the Asteraceae family; బంగాళా దుంప, baMgALA duMpa -n. --potato; [bot.] ''Solanum tuberosum'' of the Solanaceae family; --This has been in use in India well before CE 1615; Immature tubers and germinating tubers are not fit for eating because they contain "solanaine" a poisonous substance; --ఆలుగడ్డ; ఉర్లగడ్డ; బంగీ, baMgI -n. --parcel; బంజరు, baMjaru -adj. --waste; dry; non-cultivable; ---బంజరు భూములు = wastelands; heath. --- see also బాడవ; ఈడవ; బంటి, baMTi -suff. --a comparative measure to indicate the depth of water; ---కుత్తుకబంటి = neck-deep. ---పుక్కిటిబంటి = mouthful. ---మొలబంటి = waist-deep. ---మోకాలిబంటి = knee-deep. బంటు, baMTu -n. --(1) servant; attendant; foot soldier; --(2) [chess] pawn; బంట్రోత్తు, baMTrOttu -n. --peon; servant; a peon reporting to a government officer; -- బంటు+రౌతు = బంట్రౌతు > బంట్రోత్తు బండ, baMDA -n. --boulder; big stone; slab; pestle; బండారం, baMDAraM -n. --hidden wealth; treasure trove; బండి, baMDi -n. --(1) vehicle; carriage; cart; wagon; --(2) bobbin; reel; ---ఎడ్లబండి = ox cart; bullock cart. ---రైలుబండి = railway train. (lit.) a vehicle on rails. బండిసున్న, baMDisunna -n. --[coll.] a big cipher; a big fat zero, nothing at all; బంగారు పిచ్చుక, baMgAru piccuka -n. --baya weaver bird; [biol.] ''Ploceus philippinus''; బంగినపల్లి, baMginapa- -n. --a popular variety of low-fiber, flavorful mango fruits; బండెడు, baMDeDu -adj. --cartload of; బండారం, baMDAraM - n. --secret; true nature; -- లోగుట్టు; బండిగురివెంద, baMDiguriveMda -n. --Acacia Coral; Coral Wood; [bot.] ''Adenanthera pavonina;'' బంతి, baMti -n. --(1) marigold; [bot.] ''Calendula officinalis; Tagetes patula; Tagetes erecta;'' a native of Mexico, the seeds eventually came to India via Spanish and Portuguese traders in the 16th century; the plants adapted quickly and abundantly, eventually usurping the calendula; --(2) ball; (rel.) ఉండ; ---(3) row; ---దారపు బంతి = ball of string. ---పట్టుదారపు ఉండ = skein of silk string. ---బంతిలో బలపక్షం చెయ్యకూడదు = one should not show partiality toward people in a queue. బంతిగిన్నె కీలు, baMtiginne kIlu -n. --ball and socket joint; such as the one found in the knee; బంతులబీడు, baMtulabIDu -n. --playground; ballpark; బందరు, baMdaru -n. --(1) seaport; --(2) commonly used name for the city of Machilipatnam; బదలాయించు, badalAyiMcu -v. t. --transfer; బందారు, baMdAru -n. --the Karum timber tree; [bot.] ''Hymenodictyon excelsum; Adina cordifolia''; బందిపోటు దొంగ, baMdipOTu doMga -n. --robber; bandit; dacoit; బదిలీ చేయు, badilI cEyu -v. t. -transfer; బందీ, baMdI -n. --prisoner; inmate; బందీలదొడ్డి, baMDIladoDDi -n. --prison yard; బందు, baMdu -n. --(1) strap; band; --(2) strike; lock-out; work stoppage; బందెలదొడ్డి, baMdeladoDDi -n. --cattle pound; a place where stray cattle are kept until the owner can claim them; బందోబస్తు, baMdObastu -n. --discipline; security arrangement; (lit.) tying and binding; బంధం, baMdhaM -n. --bond; ---ఉదజని బంధం = Hydrogen bond. ---రుణానుబంధం = a familial bond created due to a debt, as Hindus believe, from a previous incarnation. ---జంట బంధం = double bond. ---త్రిపుట బంధం = triple bond. ---ద్విగంధక బంధం = disulfide bond. బంధుపక్షపాతం, baMdhupakshapAtaM -n. --nepotism; బంధుప్రీతి, baMdhuprIti -n. --fondness of one's relatives; బంధువు, baMdhuvu -n. --relative; relation; బంధుక, baMdhUka -n. --[bot.] ''Calosanthes indica''; ''Oroxylum indicum''; %?? </poem> ==Part 2: బ - ba== <poem> బకం, bakaM -n. --heron; బకపుష్పం, bakapushpaM -n. --vegetable hummingbird; [bot.] ''Agati grandiflora;'' ''Sesbania grandiflora;'' -- అవిసె; బక్కపలచని, bakkapalacani -adj. --ectomorphic; a slender body structure with long limbs, narrow feet, narrow hands, narrow chest, and narrow shoulders; బకాయ, bakAya -n. --arrears; old debt; బక్షకుడు, bakshakuDu -n. m. --eater; ---నరమాంస బక్షకుడు = cannibal. బక్షించు, bakshiMcu -v. t. --devour; eat; ingest; బక్షీస్, bakshIs -v. t. --tip; gratuity; a fee paid to appreciate good service; బగ్గీ, baggI -n. --horse-drawn carriage; -- జటకా; జెట్కా; టాంగా; గుర్రబ్బండి; బగ్గుండీ, bagguMDI -n. --aromatic, colorful powder thrown at each other at festive times like the Holi or weddings; బచ్చలి, baccali -n. --Indian spinach; Malabar spinach; [bot.] ''Basella alba'' of the Basellaceae family; ---తీగ బచ్చలి = creeping purslane; [bot.] ''Basella indica;'' ---ఎర్ర అల్లుబచ్చలి = [bot.] ''Basella rubra'' (Watts); ---సిలోన్ బచ్చలి = Surinam Purslane; Water Leaf; Ceylon Spinach; Potherb Fame Flower; [bot.] ''Talinum fruticosum'' of the Talinaceae family; బచ్చలిమంద, baccalimaMDa -n. --[bot.] ''Ceropegia tuberosa''; ''Ceropegia candelabrum''; -- The tuberous roots are edible and are eaten especially by the poorest raw or cooked. The plant is also used for various medicinal purposes, so for hemorrhoids, indigestion, headaches and against bites of poisonous animals; --Ceropegia candelabrum is now in the original area has become quite rare. There are already projects for artificial propagation; బచ్చు, baccu -n. -a person of the Vaisya caste; ---బచ్చుపేట = sector of a town where the Vaisya community lives. బచ్చెన, baccena -adj. --painted; ---బచ్చెన పెట్టె = painted box. బజంత్రీలు, bajaMtrIlu -n. pl. --musical instruments played at wedding functions; బజారు, bajAru -n. --bazaar; marketplace; a permanent market or street of shops; see also సంత; --market street; ---బజారు మనిషి = a street person; a prostitute; బజ్జీ, bajjI -n. --(1) a baked vegetable chutney; --(2) a savory snack made by deep frying sliced vegetables after dipping them in batter; బట్ట, baTTa -adj. --bald; -n. --cloth; బట్టతల, baTTatala -n. --bald head; [anat.] alopecia; బట్టమేక పిట్ట, baTTamEka piTTa - n. -- The great Indian bustard; [bio.] ''Ardetois nigriceps;'' A large bird of the bustard family (Otididae), one of the heaviest flying birds in the world. The great Indian bustard inhabits dry grasslands and scrublands on the Indian subcontinent; its largest population is found in the Indian state of Rajasthan. -- పేరుకు పిట్టేకానీ మగపక్షి నాలుగడుగులు, ఆడుపక్షి మూడున్నర అడుగుల పొడవు, 15-20 కిలోల బరువు ఉంటుంది. దీని ఆకారం వల్ల వేటగాళ్ళు మాంసంకోసం సులభంగా వేటాడి నిర్మూలించారు. బట్టమేకపిట్ట పూర్వం గుజరాత్, మహారాష్ట్ర, ఆంధ్రప్రదేశ్ మొదలయిన 12 రాష్ట్రాల్లో కనబడేదని తెలిసింది. ఈ పక్షిజాతి విస్తృతమైనది. ఎటువంటి ఆటంకాలు, ఇది మనుషుల పొలుపులేని ఏకాంత వ్యవసాయయోగ్యమైన పొలాల్లో, బీళ్ళల్లో నివాసం ఉంటుంది. దీని జీవితకాలం షుమారు 12 సంవత్సరాలు. గూడు కట్టకుండా మట్టిలో ఒకేగుడ్డు పెట్టి, 27 రోజులపాటు పొందుతుంది. మగపక్షి కూడా గుడ్డును సంరక్షించడం లో సహకరిస్తుంది .కుక్కలు వీటి శత్రువులు, ఇప్పడు కొత్తగా ఏర్పాటయిన గాలిమరలు, గాలి విద్యుత్ కేంద్రాలు, హై టెన్ షన్ తీగలు పక్షులు సంచరించే దారుల్లో అడ్డదిడ్డంగా వేయడంతో చాలా పక్షులు చనిపోయాయి. చాలా రాష్ట్రాలలో అంతరించిపోయాయి. దాదా సలీం అలీ ప్రమేయంతో కర్నూల్ జిల్లా రోళ్ళపాడు గ్రామం వద్ద బట్టమేక పక్షి సంరక్షణ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటుచేశారు. ఇవి రయితు నేస్తాలు, పంటలను పాడుచేసే క్రిమి కీటకాలను భక్షించి రైతుకు సాయపడతాయి. బటానీ, baTAnI -n. --pea; [bot.] ''Pisum sativum'' of Leguminosae (pea) family; sativum అంటే సాగు చెయ్యబడేది --పొలం బటానీ = field peas; arvensis అంటే పొలాల్లో పెరిగేది; --తోట బటానీ = garden peas; [bot.] ''Pisum sativum;'' hardensis అంటే తోటలలో పెరిగేది; --[Sans.] కళాయః; వర్తులః బటానీతీగ, baTAnItIga -n. --Mexican Creeper; Coral vine; Bee bush; [bot.] ''Antigonon leptopus'' of Polygonaceae family; --మనం తినే బటానీలకూ, ఈ పూలతీగకూ ఎలాంటి సంబంధమూ లేదు; దీని పూలు చూసేందుకు ఆకర్షణీయంగా ఉన్నా ఇది త్వరత్వరగా వ్యాపించి ఖాళీ స్థలాలను, ఇతర మొక్కలను ఆక్రమించివేస్తుంది కనుక దీనినొక బెడద మొక్క (Invasive Plant) గా భావిస్తారు; బట్వాడా, baTvADA -n. --distribution; బట్టీ, baTTI -n. --retort; kiln; బట్టీపట్టు, baTTIpaTTu -v. t. --(1) to distill; --(2) getting something by heart; to memorize; బటువు, baTuvu -adj. --(1) round; circular; spherical (2) firm; stiff; బడబ, baDaba -n. --mare; female horse; బడాయి, baDAyi -n. --(1) ego; vanity; --(2) boasting; bragging; ostentation; బడి, baDi -n. --(1) school; --(2) case as in upper case and lower case in English alphabet; బడితె, baDite -n. --a long smooth stick; perhaps a stick derived from బాడితచెట్టు; బడుద్ధాయి, baDuddhAyi -n. --fat and lazy person; idler; vagabond; బడ్డు, baDDu -adj. --fat; -n. --(1) fatso; --(2) the male genital organ; బడేమియా, baDEmiyA -adj. --ill-fitting; hand-me-down; (ety.) బడా + మియా; ---బడేమియా బట్టలు = ill-fitting clothes; hand-me-down clothes. బణుభారం, baNubhAraM -n. --molecular weight; బణువు, baNuvu -n. --molecule; -- (rel.) అణువు; పరమాణువు; పరమాణు రేణువు; బణుసంధానం, baNusaMdhAnaM -n. --condensation of (two) molecules; attaching together of molecules; బత్తా, battA -n. --daily allowance; బత్తాయి, battAyi -n. --Batavia; Batavian orange; [bot.] ''Limonia trifoliata;'' -- a type of sweet orange with a thin skin; (ety.) this fruit tree was imported into India from Batavia by the Dutch East India Company; this English translation is extant only in India; బతిమాలు, batimAlu -v. t. --plead; implore; beg; బతుకు, batuku -n. --(1) life; --(2) livelihood; survival; also బ్రతుకు; ---బతుకు తెరువు = a means of survival. ---బతుకు బాణీ = life style. బదరి, badari -n. --the jujube tree; [bot.] ''Zizyphus jujuba; Zizyphus mauritiana'' Lamk.; -- రేగు; గంగరేగు; బద్ద, badda -n. --(1) strip; slat; narrow wooden strip; --(2) broken half of a seed as in కంది బద్ద; ---అడుగు బద్ద = foot ruler; a foot-long strip with inches or centimeters marked. బద్ధ, baddha -adj. --(1) tied; bound; --(2) intense; ---బద్ధ వైరం = intense enmity. బద్ధకం, baddhakaM -n. --laziness; బద్ధకిష్టి, baddhakishti -n. --lazy fellow; బద్మాష్, badmaash - n. -- కుటిలమైన బ్రతుకు బతికే వాడు; కుటిలుడు; -- బద్ అంటే పర్షియన్ భాషలో చెడ్డ ,కుటిల అన్న అర్థం; మాష్ అంటే అరబిక్ లో జీవితం, బతుకు అని అర్థం. బదిలీ, badilI -n. --transfer; బద్దింపు, baddiMpu -n. --the arithmetic process of repetitive calculation to estimate a value; బదులు, badulu -adv. --instead; in place of; -n. --(1) exchange; substitution; --(2) loan; small loan; బద్దెపురుగు, baddepurugu -n. --tapeworm; a parasite that grows in the human intestines; an invertebrate of the Platihelmonth family; బనాయించు, banAyiMcu -v. t. --(1) attach; add; --(2) fabricate; make; బబ్బస, babbasa -n. --marsh pennywort; [bot.] ''Hydrocotyle rotundifolia''; ''Hydrocotyle sibthorpioides;'' -- It can grow in a wide variety of habitats and is considered a weed; This plant has been used for medicinal purposes in Asia; బబ్రు, babru -adj. --brown; బయట, bayaTa -adj. --outside; బయలుదేరు, bayaludEru -v. i. --start on a journey; set out; బయానా, bayAnA -n. --advance payment; earnest money; బరగడం, baragaDaM -n. --Asian indigo, three-leaved indigo; [bot.] ''Indigofera glandulosa''; -- The plant is grown as green manure; the seeds are edible and can be eaten in times of food scarcity; -- గోరంటి నీలి; బరక, baraka -adj. --rough; coarse; % to e2t బరణిక, baraNika -n. --[bot.] ''Trophis aspera'' of the Moraceae family; బరబర, barabara -adj. --onomatopoeia for the act of dragging; బరమ, barama -n. --drill; a tool to make a hole; gimlet; a hand-held, manually operated drill; బరమబావి, baramabAvi -n. --drilled well; బరవానా, baravAnA -n. --output; (ety.) short for బయటకి రవానా; బరాతం, barAtaM -n. --written order; bank check; bank draft; బర్తరఫ్, bartharaph - n. -- పదవిలోనుండి/ ఉద్యోగములోనుండి వెడలఁగొట్టుట (dismissal); -- 'బర్తరఫ్' అనునది ఫార్శీభాష నుండి ఉత్పన్నమైన ఉర్దూ మాట. ఇది 'బర్' అను ఉపసర్గ (prefix) తో కూర్చిన 'తరఫ్' అను నామవాచకము (noun). దీనికి గల నిౙమైన అర్థము - వేఱు చేయుట/ ప్రక్కకు తీసిపెట్టుట. -- దీనికి తెలుఁగులో మన పత్రికలవారు 'ఉద్వాసన' అను ఆధ్యాత్మిక శబ్దమును వాడుచున్నారు. ఉద్వాసన అనఁగా ఉద్యాపన. పండుగ నాడు ప్రతిష్ఠించిన దేవుని/ దేవిని పునఃపూజ చేసి, నైవేద్యము పెట్టి, హారతి పాడి, "పునరాగమనాయ చ" (మరల రండి) అని చెప్పి కదిలించుట. అనఁగా సాఁగనంపుట. ఇది 'ఆవాహన’ కు విపర్యయమన్నమాట; బరాబరు, barAbaru -n. --O.K.; proper; equal; --- బరాబరు చేయు = equate --- వందిమాగదులు బరాబరులు పలికేరు = so and so spoke words of praise; used to praise kings by saying that they are equal to Gods; బరివెంక, bariveMka - n. -- Siamese rough bush; khoi; toothbrush tree; [bot.] ''Streblus asper''; -- దీని ఆకులు బాగా గరుకుగా ఉండి బొమ్మలను నున్నగా పాలిష్ చేసేందుకు పనికివస్తాయనీ, అందుకని ఆ ఆకుల్ని Sandpaper Leaves అంటారు; ఏటికొప్పాక లో ఆ వృక్షాలను పెంచుకుంటే బాగుంటుంది; -- Various parts of this plant are used in Ayurveda and other folk medicines for the treatment of different ailments such as filariasis, leprosy, toothache, diarrhea, dysentery and cancer; బరితెగించు, baritegiMcu -v. t. --behave without decorum; to go beyond one’s limits of decency; బరిషింత, bariShiMta - n. -- Lilac Bauhinia; Malabar Bauhinia; [bot.] ''Bauhinia malabarica'' Roxb. of the Fabaceae family; బరుకు, baruku -v. t. --(1) scratch; --(2) tear; lacerate; బరువు, baruvu -n. --(1) weight; the force acting on a mass in a gravitational field. Two bodies with identical masses but in different gravitational fields will register different weights; --(2) load; --(3) tare; బలం, balaM -n. --force; --- gravitational force = [[గురుత్వాకర్షక బలం]]. --- electromagnetic force = [[విద్యుదయస్కాంత బలం]]. --- weak force = త్రాణిక బలం. --- strong force = నిస్త్రాణిక బలం. బలగం, balagaM -n. pl. --retinue; supporters; బలపం, balapaM -n. --slate pencil; బలపక్షం, balapakshaM -n. --partiality;partiality toward the stronger; బలవంతం, balavaMtaM -adj. --forceful; insisting; compelling; -n. --(1) compulsion; --(2) rape; బలవర్ధకం, balavardhakaM -adj. --nutritious; strength giving; బలసిన, balasina -adj. --fat; fatty; బలహీన, balahIna -adj. --(1) weak; --(2) backward; disadvantaged; ---బలహీన వర్గాలు = backward classes; disadvantaged communities. బల్ల, balla -n. --(1) table; --(2) bench; --(3) plank; --(4) enlarged spleen; బల్లపరుపు, ballaparupu -n. --flat; flat as a table; two-dimensional; బలి, bali -n. -- (1) a religious offering - typically in the form of food - made to gods; (lit.) బలి అంటే బలకరమైన ఆహారం. ఆలయాలలో రోజూ బలిపీఠాల దగ్గర బలి అన్నం సమర్పిస్తారు. ఆలయాలలో అన్ని దిక్కు లలోనూ బలిపీఠాలుంటాయి; బలి అనగానే జంతు బలి— అని పొరపాటు పడుతూ ఉంటాము; (2) a tribute paid to a king; -- [Sans.] 'బల్యతే దీయతే దేవతాదిభ్యః' = దేవతలకు ఇచ్చునది. 'బల్యతే దీయతే రాజ్యే రాజగ్రాహ్యా భాగః' రాజ్యమునందు ఇవ్వబడునది. రాజు తీసుకొను పన్ను. -- see also భూతబలి; బలిష్టం, balishTaM - adj. --strong; బలిష్టత, balishTata - n. --strength; బల్లి, balli -n. --gecko; wall lizard; బలీయం, balIyaM -n. --powerful; strong; బలీయత, balIyata -n. --power; strength; బలురక్కెస, balurakkesa -n. -- (1) [bot.] ''Arum macrorhizon'' (Reeve) -- గజకర్ణము, గణహాసకము, బ్రహ్మరాకాసిచెట్టు, బృహచ్ఛదము. -- (2) American aloe; [bot.] ''Fourcroya cantala''; బలుసు, balusu -n. -- The thorny Caray; [bot.] ''Canthium parviflorum;'' ''Plectronia parviflora;'' -- నల్లబలుసు = the black species, [bot.] ''Canthium umbellatum;'' -- బంజరునేలల్లో పొదగా పెరిగే ముళ్ళకంచె మొక్క; పసుప్పచ్చటి పూలు పూస్తుంది; దీని పళ్ళు తింటారు; ఆకును కూరగా వండుకొంటారు; కరువుకాలాల్లో బీదలు ఈ ఆకును తింటారు; -- "బ్రతికుంటే బలుసాకు తినవచ్చు" అనేది సామెత; -- [Sans.] బారదాజి; బలాక; బస, basa -n. --lodging; a place of stay during a travel; బస్తం, bastaM -n. --calomel; mercurous chloride; Hg₂Cl₂; బస్తా, bastA -n. --(1) bale; sack; bundle; --(2) a specific volumetric measure used for grains whether or not they come in bales or in boxes; బసివి, basivi -n. --temple girl; a female child in a family dedicated in infancy for life-long service at a Shiva temple; as temple endowments dwindled, in these days these woman usually end up as prostitutes; బస్కీలు, baskIlu -n. --pull-ups; బస్తీ, bastI -n. --city; బహిరంగం, bahiraMgaM -n. --public; open; బహిరంగ సభ, bahiraMga sabha -n. --public meeting; open meeting; బహిర్గత జన్యువు bahirgata janyuvu -n. --dominant gene; (ant.) అంతర్గత జన్యువు = recessive gene. బహిర్గత జీను, bahirgata jInu -n. --dominant gene; bright gene; (ant.) అంతర్గత జీను; బహిర్హితం, aMtbahirhitaM %e2t -n. --output; బహిష్టు, bahishTu -n. --menses; monthly period in fertile women; బహు, bahu -adj. pref. --poly-; multi-; many; బహుఅసంతృప్త, bahuasaMtRpta -adj. --[chem] polyunsaturated; బహువృత్తి కళాశాల, bahuvRtti kaLASAla -n. --polytechnic college; బహుగ్లయిసీను, bahuglaisInu -n. --[biochem.] polyglycine; బహుగ్లయిసీను కాండం, bahuglaisInu kAMDam -n. --[biochem.] polyglycine backbone; బహుగ్లయిసీను వెన్ను, bahuglaisInu vennu -n. --[biochem.] polyglycine backbone; బహుచక్కెర, bahucakkera -n. --[biochem.] polysaccharide; బహుజీర్ణమాల, bahujIrNamAla -n. --[biochem.] polypeptide chain; బహుదళ హస్తాకార, bahudaLa hastAkAra -adj. --[bot.] multifoliate; బహుదాకరణ, bahudAkaraNa -n. --proliferation; బహుఫలకం, bahuphalakaM -n. --[math.] polyhedron; a solid geometrical object with several sides; -- బహుముఖి; బహుఫీనాల్, bahuphInAl -n. --[chem.] polyphenol; బహుభర్తుత్వం, bahubhartutvaM -n. --polyandry; the practice of having several husbands at the same time; బహుభాగి, bahubhAgi -n. --[chem.] polymer; a chemical with many monomers connected together; బహుభార్యాత్వం, bahubhAryAtvaM -n. --Polygamy; the practice of having several wives at the same time; బహుభుజి, bahubhuji -n. --[math.] polygon; a flat geometrical figure with several straight sides; the word is often used to refer to figures with more than four sides; బహు దేవతారాధన, bahudEvatArAdhana -n. --Polytheism; the practice of worshipping several gods or deities; బహుప్రమాణ, bahupramANa %e2t -adj. --multi-dimensional; బహుమతి, bahumati -n. --award; gift; prize; బహుమానం, bahumAnaM -n. --award; gift; prize; present; బహుముఖ, bahumukha -adj. --multi-faceted; ---బహుముఖ ప్రజ్ఞ = multi-faceted talent. బహురూపత, bahurUpata -n. --allotropy; typically used to refer to the existence of a chemical element in more than one form; బహువచనం, bahuvacanaM -n. --(1) plural; the plural number; --(2) respectful; addressing of an elder or a person in high esteem; బహువిదీను, bahuvidInu -n. --[chem.] polyethylene; polyethene; polythane; a plastic widely used in making transparent sheets and bags; బహువ్రీహి, bahuvrIhi -n. -- (1) an exocentric compound word; a figure of speech in which a compound word suggests a meaning which is not a combination of the meanings of the individual component words; an example in English is “hotdog” which is neither hot nor dog but something that is entirely different; అన్యపదప్రధానమైన సమాసము. ఉదా. ముక్కంటి; -- (2) wealth; -- (lit.) lots of rice grains; బహు = many; వ్రీహి = grain of rice; బహుసాయం, bahusAyaM -n. --polyculture; rotating crops; బహుళం, bahuLaM -n. --(1) plentiful; abundant; frequent; --(2) one that can happen in a variety of ways; in grammar, this means the rule in question may not apply, may optionally apply, or may always apply; బహుళంగా, bahuLaMgA -adv. --abundantly; plentifully; బహుళార్ధసాధక, bahuLArdhasAdhaka -adj. --multi-purpose; బహుశ, bahuSa -adv. --perhaps; in general; బ్రహ్మ, brahma -adj. --(1) huge; large; heavy-duty; --(2) divine; -n. -- Lord Brahma, the creator of the Hindu trinity; -- see also బ్రహ్మము; బ్రహ్మకమలం, brahmakamalaM -- n. -- Queen of the night; [bot.] ''Epiphyllum oxypetalum''; ''Saussurea Obvallata;'' -- హిమాలయ పర్వత సానువుల్లో సముద్రమట్టానికి 4500 మీటర్ల పైన ఈ మొక్క కనిపిస్తుంది. దీనిలో ఎన్నో ఔషధ గుణాలున్నాయి, ముఖ్యంగా టిబెట్ లో ఇది ఒక ముఖ్యమైన మూలిక. ఇది యురోజెనిటల్ రుగ్మతలు, కాలేయ తిష్టలు, లైంగిక సంక్రమణ వ్యాధులు, ఎముక నొప్పులు, జలుబు, దగ్గుకు చికిత్స చేయడానికి ఉపయోగిస్తారు. ఇది చేదు రుచిని కలిగి ఉంటుంది. మొత్తం మొక్క ఔషధంగా ఉపయోగపడుతుంది. ఈ మొక్కలను ఎక్కువగా ఔషధాలలో వాడడం వల్ల, బ్రహ్మ కమలాలు అంతరించే ప్రమాదం లేకపోలేదు; దీనిని పారసీక భాషలో గుల్-ఎ-బకావళి అంటారుట! బ్రహ్మగుప్త, brahmagupta -n. -A great Indian mathematician who lived in the 7th century A.D. బ్రహ్మచర్యం, brahmacaryaM -n. --celibacy; continence; బ్రహ్మచారి, brahmacAri -n. m. --bachelor; novice; బ్రహ్మచారిణి, brahmacAriNi -n. f. --bachelorette; spinster; unmarried woman; బ్రహ్మచింత, brahmaciMta -n. -- Cream of Tartar tree; Monkey-bread tree; This tree, a native of Africa, was introduced into India by the British and can be seen along roadside in Andhra and Telangana; [bot.] ''Adansonia digitata'' of the Bombacaceae family; -- దీని ఆకులను కూరగా, పులుసుగా, పప్పుతో కలిపి వండుకుంటారు. పుల్లగా ఉండే ఈ ఆకుల కారణంగా ఈ చెట్టుకు ‘బ్రహ్మ ఆమ్లిక', ‘బ్రహ్మ చింత', ‘సీమ చింత' అనే పేర్లు వచ్చాయి. కొందరు దీనినే ‘బ్రహ్మమాలిక' అని కూడా అంటున్నారు. -- ఈ వృక్షం ఆకులను వెచ్చజేసి ఆ గాయాలమీద కడతారు. జ్వర నివారిణి (Febrifuge) గానూ, స్రావాలను నిరోధించేది (Astringent) గానూ, చెమట పట్టించేది (Sudorific) గానూ, బలవర్ధక ఔషధం (Tonic) గానూ ఈ ఆకుల రసానికి పేరుంది. చెవి పోటుకూ, కళ్ళు వాచి నొప్పి పెడుతున్నప్పుడు ఈ ఆకుల పసరు పిండి పోస్తే ప్రయోజనం ఉంటుంది. శ్వాస సంబంధమైన, జీర్ణకోశ సంబంధమైన అవ్యవస్థలకు ఈ వృక్షం ఆకులు, పూల కషాయం బాగా పనిచేస్తుంది. బ్రహ్మచెవుడు, brahmacevuDu -n. --deafness; excessive loss of hearing; బ్రహ్మజెముడు, brahmajemuDu -n. --cactus; Giant club cactus; Peruvian apple cactus; [bot.] ''Cereus Repandus;'' -- బ్రహ్మ దేవుడి ముఖాలు నాలుగువైపులకూ ఉన్నట్లే వీటి ముఖాలు కూడ అన్ని వైపులకూ ఉంటాయి. ఇవి సన్నగా, పొడుగ్గా ఉంటాయి. వీటి పుష్పాలు చాలా పెద్దవిగా వుంటాయి. పువ్వుకు క్రింద పొడవైన, బలమైన కాడ కనిపిస్తుంది. -- see also నాగజెముడు; బ్రహ్మజ్ఞానం, brahmajnaanaM - n. -- హిందూ బోధనల ప్రకారం, బ్రహ్మ జ్ఞానం అనేది ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానోదయం, విముక్తి (మోక్షం) మరియు జనన మరణ చక్రం (సంసారం) ముగింపుకు దారితీసే అత్యున్నత జ్ఞానంగా పరిగణించబడుతుంది. ఇది ఒక వ్యక్తి యొక్క అవగాహనలో లోతైన పరివర్తనను తీసుకువస్తుందని చెప్పబడింది. ద్వంద్వత్వం యొక్క భ్రాంతిని విచ్ఛిన్నం చేస్తుంది. అన్నిటి ఉనికిలో గల అంతర్లీన ఐక్యత మరియు దైవత్వాన్ని బహిర్గతం చేస్తుంది. బ్రహ్మదండి, brahmadaMDi - n. -- (1) Cultivated Liquorice; Sweetwood; [bot.] ''Argemone mexicana; Glycyrrhiza glabra;'' (2) Indian Globe Thistle; [bot.] ''Echinops echinatus;'' (3) Mexican poppy; yellow thistle; prickly poppy; [bot.] ''Argemone mexicana''; a prickly annual shrub; leaf juice is used for skin diseases; -- బలురక్కెస; [Hin.] Bharbhar; -- This is different from Milk thistle (పాలు ముల్లు) ([bot.] ''Silybum marianum''); It is important to distinguish this from Tippa Teega ([bot.] ''Tinospora cordifolia'') or Bodataram ([bot.] ''Sphaeranthus indicus''), which are common, different medicinal plants in Andhra Pradesh and Telangana. బ్రహ్మదారువు, brahmadAruvu -n. -- portia tree; Pacific rosewood; Indian tulip tree; [bot.] ''Hibiscus populneus''; -- గంగరావి చెట్టు; బ్రహ్మద్వారాలు, brahmadvArAlu -n. pl. --(lit.) the gates of the Brahman; according to Hindu belief, there are eleven gates of the Brahman: two eyes, two nostrils, one mouth, two evacuation organs, the navel, and the opening at the top of the head, called "Brahma randhra," the fontanelle; In fact, this accounting is only correct for men; in women, the genital opening is distinctly different from the urinal opening; బ్రహ్మ పదార్థం, brahma padArdhaM -n. --Supreme Reality; Universal Self; The Truth; Cosmic Self; the constant Universal Principle; Unchanging Reality; బ్రహ్మమండూకి, brahmamaMDUki -n. --Indian pennywort; [bot.] ''Centella asiatica''; -- This wild creeper is found throughout India and has many medicinal properties; బ్రహ్మము, brahmamu - n. -- Supreme Reality; The Truth; Universal Self; Cosmic Self; the constant Universal Principle; Unchanging Reality; What is to be known; Everything we perceive with our senses is made out of బ్రహ్మమ; -- ఈ జగత్తుకు బ్రహ్మము కంటే వేరుగా విలక్షణమైన ఉనికి లేదు; సత్, చిత్, ఆనందముల స్వరూపము; సర్వవ్యాపకత్వము కలది; సర్వోన్నత వాస్తవికత; బ్రహ్మమే ఈ విశ్వం యొక్క ఏకైక, అంతిమ వాస్తవం (Reality); ఇది సృష్టి, స్థితి, లయాలకు అతీతమైనది; బ్రహ్మ ముహూర్తం, brahma muhoortaM - n. -- ఒక ముహూర్తం అంటే రెండు ఘడియల సమయం. ఒక ఘడియ అంటే 24 నిమిషాలు. అంటే ముహూర్తం అంటే 48 నిమిషాలన్నమాట. సూర్యోదయానికి ముందు 30 నిమిషాల పాటు ఉండే కాలాన్ని సంధ్యాకాలం అంటారు. ఈ సంధ్యాకాలానికి ముందు 30 నిమిషాలను ఉషోదయం అంటారు. దానికి ముందు ఉండే 48 నిమిషాల సమయాన్నే బ్రహ్మముహూర్తం అంటారు. అంటే సూర్యోదయానికి దాదాపుగా 2-3 గంటల ముందు సమయాన్ని బ్రహ్మమూహూర్తంగా చెప్పుకోవచ్చు; బ్రహ్మమేఖలం, brahmamEkhalaM -n. --[bot.] ''Saccharum munjia;'' బ్రహ్మమేడి, brahmamEDi -n. --[bot.] ''Ficus glomerata; Ficus hispida;'' బ్రహ్మరంధ్రం. brahmaraMdhraM -n. --sagittal suture; the soft spot on the top of an infant's head; బ్రహ్మరాక్షసి, brahmarAkshasi -n. --(1) big fiend; --(2) a spirit formed after the death of a Brahmin scholar who did not teach his knowledge to others in his lifetime; -- ద్విజనిశాచరుడు; బ్రాహ్మణుడిని బ్రహ్మ అని కూడా వ్యవహరిస్తూ వుంటారు కాబట్టి ‘బ్రహ్మ రాక్షసుడు’ అనగా తన ధర్మానికి విరుద్ధంగా నడిచి రాక్షసునిగా మారిన బ్రాహ్మణుడు అని అర్థం; --(3) giant aloe; [bot.] ''Fourcroy cantala;'' బ్రహ్మజెముడు; బ్రహ్మరాకాసి చెట్టు; బ్రహ్మవిద్య, brahmavidya -n. --(1) Supreme Knowledge; divine knowledge; --(2) [idiom.] rocket science; any difficult task; బ్రహ్మాణువు, brahmANuvu -n. --primeval atom; (epithet for the earliest universe); బ్రహ్మాండం, brahmAMDaM - adj. great; super; very big; -n. --primeval egg; (epithet for the earliest universe); the universe; బ్రహ్మాండ విచ్ఛిన్న వాదం, brahmAMDa vicchinna vAdaM -n. --the Big Bang theory; బ్రహ్మీ, brahmI -n. --Indian pennywort; a medicinal plant; [bot.] ''Hydrocotyle asiatica; Bacopa monnieri;'' -- see బ్రహ్మమండూకి; %బా - bA బాంధవ్యం, bAMdhavyaM -n. --relationship; kinship; బాకా, bAkA -n. --trumpet; బాకా గులాబీ, bAkA gulAbi - n. -- Pink trumpet flower; Port St. John's Creeper; [bot.] ''Podranea ricasoliana'' of the Bignoniaceae family; బాకీ, bAkI -n. --(1) debt; arrears; balance of a loan; --(2) remainder; rest; balance; బాకు, bAku -n. --dagger; (rel.) చాకు - knife; pen-knife; బాగా, bAgA -adv. --(1) well; properly; --(2) much greatly; thoroughly; బాగు, bAgu -inter. --good; -n. --wellness; welfare; (ant.) ఓగు; బాగుపడు, bAgupaDu -v. i. --thrive; prosper; బాజాలు, bAjAlu -n. pl. --drums and trumpets; band; బాట, bATa -n. --path; way; road; track; బాటసారి, bATasAri -n. --wayfarer; traveler; one who is traveling along a road; బాడవ, bADava %e2t -n. --land suitable for cultivation every year; (2) low-lying land; swampy land; bog; --- బాడవ పొలం అంటే వాకపొలం, పల్లపు పొలం, ఏటి ఒడ్డున ఉండే కారణంగా ఎప్పుడూ తేమగా ఉండే భూమి (మాగాణి పొలం); --- (ant.) ఈడవ; బాడిజువ్వి, bADi juvvi -n. --[bot.] ''Ficus lacor''; బాడిస చెట్టు, bADisa ceTTu -n. --coral tree; [bot.] ''Erythrina indica''; -- [Sans.] బలభద్రిక; బాడిస, bADisa -n. --adze; a carpenter's tool; బాడుగ, bADuga -n. --fare; rent; బాణం, bANaM -n. --arrow; సాయకం; బాణలి, bANali -n. --pan for deep-frying; బాణామతి, bANAmati - n. -- a black magic targeting a whole community; -- బాణామతి ఒక క్షుద్ర విద్య; చేతబడి ఒక మనిషికి కీడు చెయ్యడానికి చేస్తే బాణామతి తో మొత్తం ఊరంతటికి కీడు చెయ్యడానికి చేస్తారు; ఇది ఒక రకమైన మూఢ నమ్మకము; -- see also చేతబడి; బాణీ, bANI -n. --pattern; style; trend; బాతాఖానీ, bAtAkhAnI -n. --banter; chit-chat; small talk to spend time; excessive talk; బాతు, bAtu -n. --duck; m. drake; a tribe is group of ducks; (rel.) a goose is a duck-like bird with a bigger body and longer neck; a goose can fly long distances; బాదం చెట్టు, bAdaM ceTTu -n. --Indian almond tree; [bot.] ''Terminalia catappa''; బాదరబందీ, bAdarabaMdI -n. --botheration; -- (ety.) ‘బారా బందీ’ పన్నెండు బొందె ముడులు వేసిన అంగీ; నవాబుల కాలంలో (బహుశా గోలకొండ నవాబుల కాలం కావచ్చు) ఒక ప్రత్యేకమైన శైలిలో ఉడుపులు ధరించి దర్బారుకో/కార్యాలయానికో వెళ్ళాల్సినపుడు లేక కార్యార్థమై ఏ ముఖ్యవ్యక్తినో కలవాల్సిన అవసరం కలిగినపుడు ఈ మాట తెలుగులో ప్రవేశించి ఉండచ్చు … మామూలు కుర్తా /లాల్చీ కాదు ఇది. దాదాపు మోకాలిని దాటి కిందకి వచ్చే గల్లాబందు పై ఉడుపు. ఇందులో పై నుండి కిందికి పన్నెండు వరసల కాజాలు… అందునా పన్నెండు వరసలతాళ్ళు; --it is a coincidence that this can also be interpreted as 'imprisoned by botheration' which also makes sense; బాదు, bAdu -v. t. --beat; bombard; blow; strike; బాధ, bAdha -n. --pain; బాధ్యత, bAdhyata -n. --responsibility; బాన, bAna -n. --large vessel; బానిస, bAnisa -n. --slave; servant; బానిసత్వం, bAnisatvaM -n. --slavery; servitude; బాపతు, bApatu -n. --kind; type; variety; sort; బాపన గద్ద, bApana gadda, - n. -- the Brahminy kite; [bio.] ''Haliastur indus''; -- A medium-sized raptor with a rounded tail unlike other kites; బాబు, bAbu - n. -- (1) father's younger brother; -- (2) respectful person; venerated person; -- (3) a male child; బాయి, bAyi -n. --breast milk; [[గంటుబారంగి|బారంగి]], bAraMgi -n. --[bot.] ''Clerodendron serratum''; బార, bAra -n. --a measure of length equal to the span from the tip of the shoulder joint to the tip of the middle finger of the arm; 1 బార = 2 మూరలు; బారకి, bAraki -n. --[bot.] ''Adiantum lunulatum''; బారకాసులు, bArakAsulu -n. --barracks; బారసాల, bArasAla - n. -- ceremony of giving gifts to a new baby and the mother, usually on the 12th day or thereabouts; -- (ety.) ఇది మరాఠీ బారసా (ద్వాదశ = 12వ రోజు) నుండి వచ్చింది; మనకూ మాహారాష్ట్రీయులకూ, శాతవాహనుల కాలంనుంచీ, గాథాసప్తసతి కూర్చిన కాలం నాటి నుంచీ సంబంధం ఉంది కదా! -- (ety 2) బారసాల ఒక అచ్చ తెలుఁగు మాట. దీనికి సంబంధించిన మరొక మాట - బాలింత. ఈ రెండు మాటలకు మూలమైన మాట 'పాలు'. బారసాల వాస్తవముగా 'పాలసారె'. చూలాలికి వివిధ దశలలో వివిధమైన వేఁడుకలున్నవి. సీమంతము మొ౹౹ వాటిలో పాలసారె ఒకటి. క్రొత్త తల్లికి పాలు వచ్చిన సందర్భముగా పాల సారె. ఈ వేడుకకు గల పాల ప్రస్తావన వలన కాలక్రమములో స్త్రీలకు సిగ్గు కలిగి దీనిని బాలసారెగా 'బాలునికి' సంబంధించినదిగా మార్పు చేయడమైనది. పాలసారె అంటే పాలు వచ్చిన సందర్భముగా ఇచ్చు కానుకలు; బార్లీ, bArlI -n. --barley; [bot.] ''Hordei semina''; యవలు; బారు, bAru -adj. --straight; in a line; తిన్ననైన; -n. --[math.] row; array; బారువ, bAruva -n. --a measure of weight in pre-independence India; 1 బారువ = 20 మణుగులు; 1 మణుగు = 8 వీసెలు; బారువడ్డీ, bAruvaDDI -n. --[econ.] simple interest; (lit.) straight interest; బార్లు, bArlu -n. pl. --lines; బార్లు తీరేరు, bArlu tIrEru -ph. --they lined up; ---సిపాయిలు బార్లుతీర్చి నిలబడ్డారు = the soldiers stood in a line. బాలం, bAlaM -n. --[chem.] valancy; short for బాహుబలం; ---కర్బనం యొక్క బాలం నాలుగు = carbon's valancy is four. బాల, bAla -adj. --child; baby; kid; బాలక, bAlaka - n.m. -- boy; బాలపాపచిన్నె, bAlapApacinne -n. --[med.] petit mal; a mild form of epilepsy; బాలబందితీగ, bAlabaMditIga -n. --bay hops; bay-hops; beach morning glory; goat's foot; [bot.] ''Ipomoea pescaprae'' of the Convolvulaceae family; బాలరిష్టాలు, bAlarishTAlu -n. --(1) dangerous periods in the life of a child; --(2) teething troubles; బాలవిహార్, bAlavihAr -n. --kindergarten; preschool; బాలింత, bAliMta -adj. --post-natal; బాలెంత; -- (ant.) చూలింత = prenatal; బాలింతరాలు, bAliMtarAlu -n. --the woman who just delivered a child; (ant.) చూలింతరాలు; = a woman carrying a child; బాలిక, bAlika - n. f. -- girl; (not బాలకి) బాలీసు, bAlIsu -n. --bolster; big, long, cylindrical shaped pillow; to recine against; బాల్చీ, bAlcI -n. --bucket; a metal bucket; బొక్కెన; చేద is a bucket made of a palm leaf; బావి, bAvi -n. --well; ---బొక్కెన బావిలో పడెను = the bucket fell in the well. ---దిగుడు బావి = a well with steps to go down to the water level. బావుటా, bAvuTA -n. --banner; flag; బాస, bAsa -n. --(1) vow; --(2) language; బాసు, bAsu -n. --boss; officer; superior; manager; supervisor; బాష్పం, bAshpaM -n. --(1) vapor; fume; --(2) tears; కన్నీరు; బాష్ప వాయువు, bAshpa vAyuvu -n. --tear gas; బాష్పశీలత్వం, bAshpaSIlatvaM -n. --volatility; బాష్పశీల వాయువు, bAshpaSIla vAyuvu -n. --volatile gas; (lit.) having the property of volatality; బాష్పిక, bAshpika -n. --asafetida tree; బాష్పీభవనం, bAshpIbhavanaM -n. --evaporation; బాహ్య, bAhya -adj. --outer; external; exterior; బాహ్యప్రకోష్ఠిక, bAhyaprakOshTika -n. --radius; name of one of the two bones in the forearm; బాహ్యావరణం, bAhyAvaraNaM -n. --[phy.] exosphere; బాహుబలం, bAhubalaM -n. --(1) strength of the arms; --(2) [chem.] valency; బాహుమూలం, bAhumUIaM -n. --arm-pit; చంక; బాహుశిరం, bAhuSiraM -n. --shoulder; (lit.) the head of the arm; బాహుళ్యం, bAhuLyaM - n. -- a majority; బ్రాహ్మణుడు, brAhmanuDu - n. -- (1) brahmin; a person belonging to the Brahmin "varNa" (caste) in the Hindu social system; -- (2) brahmin; a person who attained transcendental enlightenment, regardless of the "varNa" at birth; everyone is Sudra by birth; they become "dvija" (twice-born) by performing a religious ritual; by learning the Vedas they become a "Vipra"; by transcendental enlightenment they become a Brahmana. --శ్లో. జన్మనా జాయతే శూద్రః కర్మణా జాయతే ద్విజః వేదపాఠం తు విప్రాణాం బ్రహ్మజ్ఞానం తు బ్రాహ్మణః --see also విప్రుడు; -- బ్రాహ్మణుని స్థాయిని బట్టి ధర్మశాస్త్రాలు అతనిని 8 విధాలుగా వర్ణించాయి. 🌷 మాత్రుడు -- బ్రాహ్మణకులంలో జన్మించినా ఉపనయనము, అనుష్ఠానము లేనివాడు. 🌷 బ్రహ్మణుడు -- --వేదాలను కొంతమేరకే అధ్యయనం చేసినవాడు. అయితే ఆచారము, శాంతి, సత్యము, దయ కలవాడు, బుద్ధి కలిగినవాడు. 🌷 శ్రోత్రియుడు కనీసం ఒక వేదం శాఖను కల్ప సూత్రాలతో, షడంగములతో,అధ్యయనం చేసి, యజ్ఞాది షట్కర్మలను చేసేవాడు. 🌷అనుశాసనుడు వేదాలను, ఉపనిషత్తులను అధ్యయనం చేసి అర్థం చేసుకున్నవాడు, నిర్మలమైన చిత్తం కలిగి శ్రోత్రియ లక్షణాలు కలవాడు. 🌷 బ్రూణుడు యజ్ఞయాగాదులు, వేదాధ్యయనము, వ్రతాలు చేస్తూ, ఇంద్రియాలను జయించినవాడు. అనుశాసనుడి లక్షణాలు కలవాడు. 🌷 ఋషికల్పుడు వైదిక, లౌకిక వ్యవహారములు తెలిసి, గృహస్థుగా ఉన్నవాడు బ్రూణుడి లక్షణాలు కలవాడు. 🌷ఋషి తపస్వి, కామమును, ఆకలిని జయించినవాడు, సత్యసంధత కలిగినవాడు. వరములను, శాపములను ఇవ్వగలిగినవాడు. 🌷ముని అరిషడ్వర్గములను, ఇంద్రియములను, జయించినవాడు. వస్తుసంపదలపై మోహము లేనివాడు. మౌనియై సమాధి స్థితి పొందినవాడు. %బిం - biM, బి - bi, బీ - bI బింకం, biMkaM -n. --stiffness; pride; బింబము, biMbamu - n. -- (1) the round shape of heavenly bodies like the sun or moon; (2) the lower lip' బిందువు, biMduvu -n. --(1) [math.] point; --(2) dot; period; full stop; --(3) a small circle or cipher to represent the letters ణ, న, ము; పూర్ణానుస్వారం; --(4) a drop; drop of water; ---సమీప బిందువు = perigee. ---దూర బిందువు = apogee. బిందుసేద్యం, biMdusEdyaM -n. --drip irrigation; బిందె, biMde -n. --a metal pot, usually to hold water; బింబం, biMbaM -n. --disc; (esp.) full disc of the sun or moon; image; బింబి, biMbi -n. --[bot.] Coccina indica; బికారి, bikAri -n. --vagabond; vagrant; unemployed; బిక్కి, bikki -n. --[bot.] Gardenia gummifera; [Sans.] నాడీహింగు; బిక్కుబిక్కుమను, bikkubikkumanu -v. i. --feel scared; బిగపట్టు, bigapaTTu -v. t. --to hold; hold back; withhold; బిగ్గరగా, biggaragA -adv. --loudly; బిగించు, bigiMcu -v. t. --tighten; బిగువైన, biguvaina -adj. --tight; బిచ్చం, biccaM -n. --alms; బిచ్చగాడు, biccagADu -n. m. --beggar; బిడ్డ, biDDa -n. --child; kid; baby; infant; బిడాయించు, biDAyiMcu -v. t. --shut tight; cover; బిడారు, biDAru -n. --a group of camels with their riders; -- బిడారం; బితుకుబితుకుమను, bitukubitukumanu -v. i. --feel scary; feel apprehensive; anxious; బినామీ, binAmI - adj. -- the illegal practice of putting someone else's name on registration papers to bypass a law or to avoid taxes or payments; -- బే - నామీ (అసలు మనిషి పేరు కాకుండా, ఇంకొకరి పేరు పై) బియ్యం, biyyaM -n. --rice; ---అడవి బియ్యం = wild rice; [bot.] ''Zizania palustris;'' ---ఉప్పుడు బియ్యం = parboiled rice. --- సేసబ్రాలు = అక్షతలు = sactified rice = rice + turmeric paste; -- తలంబ్రాలు = rice sprinkled on each other by bride and groom; బిరడా, biraDA -n. --stopper; plug; cork; cork used to close a bottle; ---చెవులు బిరడాలు పడిపోతున్నాయి = ears are getting plugged. --- బిర్రు + అడ = బిరడా = బిగించే పనిముట్టు; బిరబిర, birabira -adj. --onomatopoeia for fast and rustling motion; బిరుదు, birudu -n. --title; a title given in recognition of some accomplishment; బిరుసు, birusu -adj. --rough; not soft and tender; hard; firm to bite; al dente; ---తలబిరుసుతనం = headstrongness. బిర్రు, birru -n. --uptight; tense; బిలం, bilaM -n. --tunnel; hole; cave; any opening with only one entrace; బిలింబి కాయలు, biliMbi kAyalu - n. -- పులుసు కాయలు; [bot.] ''Averrhoa bilimbi;'' -- రాచ ఉసిరి చెట్టుకి, స్టార్ ఫ్రూట్ చెట్టు (కరంబోలా- Carambola) కి దగ్గర బంధువు అనదగిన ఈ చెట్లు అందరి పెరటి దొడ్లలో పెంచేవారట. అప్పట్లో అందరూ ఈ పుల్లటి కాయల్ని కూరలలో వాడుకునేవారట. ప్రస్తుతం ఈ చెట్లు అరుదుగా మాత్రమే కనిపిస్తున్నాయి. బిల్లు, billu -n. --a timber tree; the Indian satinwood tree whose wood resembles the box wood; [bot.] ''Swietania chloroxylon''; బిళ్ల, biLla -adj. --flat; ---బిళ్లగోచీ = a style of wearing a dhoti or sari with a flat-pleated back. ---బిళ్లపెంకు = flat tile. ---బిళ్లబంట్రోత్తు = peon who wears a badge; a peon reporting to a government officer. -n. --(1) tablet; --(2) coin; --(3) hard candy drop; --(4) badge; బిళ్లగన్నేరు, biLlagannEru -n. --Jalap plant; Periwinkle; [bot.] ''Catharanthus roseus'' of the Apocynaceae family; ''Vinca rosea'' of the Catharanthus family; -- the drug Vincistrene, extracted from its roots, is being investigated for its medicinal values; -- ఈ మొక్కలలోని ఆకులు, పూలు, వేర్లు మొదలైన అన్ని భాగాలలో చాలా ఎక్కువగా ఉండే ఆల్కలాయిడ్స్ వైద్యపరంగా ఎంతో విలువైనవి. విన్ బ్లాస్టిన్ (Vinblastine), విన్ క్రిస్టిన్ (Vincristine), ల్యూరోసైడిన్ (Leurosidine), ల్యూరోసైన్ (Leurosine) వంటి ఆల్కలాయిడ్స్ కాన్సర్ నివారణకు అద్భుతంగా పనిచేస్తాయని పరిశోధనలలో తేలింది. ల్యుకేమియా (Leukaemia) కూ, హాడ్కిన్స్ డిసీజ్ (Hodgkin's disease), విల్మ్స్ ట్యూమర్ (Wilms' Tumour), న్యూరోబ్లాస్టోమా (Neuroblastoma) వంటి వాటికి ఈ ఆల్కలాయిడ్స్ దివ్యౌషధాలుగా పనిచేస్తాయని వైద్య పరిశోధనలలో తేలింది. బిళ్లజువ్వి, biLlajuvvi -n. --[bot.] ''Ficus nitida''; బిళ్లు, biLlu -n. --[bot.] ''Chloxylon swietenia''; బిళ్లుగడ్డి, biLlugaDDi -n. --[bot.] ''Saccharum spontaneum''; బీజం, bIjaM -n. --(1) seed;(2) semen; (3) root of an equation; (4) essential part; బీజగణితం, bIjagaNitaM -n. --algebra; బీజాశయం, bIASayaM -n. --gonad; బీజాక్షరం, bIjAkSharaM - n. -- the essential syllable in a sacred mantra, the absence of which would render the word into an antonym; --- నమశ్సివాయ = నమ + శివాయ means "I salute the auspicious energy". If the syllable మ is removed న + శివాయ means "not auspicious" బీట, bITa -n. --crack; fissure; chink; బీటుదుంప, bITuduMpa -n. --beet root; sugar beet; బీడీ, bIDI -n. --beedi; a small cigar-like smoking item in which tobacco is wrapped in a beedi leaf (leaf of coromandel ebony); బీడీ ఆకు, bIDI ఆకు -n. --beedi leaf; leaf of ebony or coromandel ebony; tobacco rolled in these leaves is a popular as native cigarettes among villagers; [bot.] ''Diospyros melanoxylon''; -- తుమికి; [[తునికి చెట్టు]]; బీడు, bIDu -n. --(1) ground; meadow; field; --(2) waste; inferior; low; second rate; --(3) zinc filings used in fireworks; --(4) any scrap metal; ---బంతుల బీడు = play ground. ---బీడుది నాకెందుకు = I do not want the inferior one. బీదరికం, bIdarikaM -n. --poverty. బీభత్స, bIbhatsa -adj. --disgusting; loathsome; estranged in mind; abhorrent; savage; మనస్సుకి రోత పుట్టించేది; బీమా, bImA -n. --insurance; బీర, bIra -adj. --big; large; బీరకాయ, bIrakAya -n. --ribbed gourd; ridged gourd; sharp edged cucumber; [bot.] ''Petula sinqua; Luffa acutangula''; --[note) In Arabic Luffa means plant fiber. so the name means acute-angled vegetable with fiber; --same as బీర; ఊరబీర; -- చేదు బీర = [bot.] ''Luffa acutangula'' var amara; -- not same as నేతిబీర = sponge gourd; [bot.] ''Luffa cylindrica; Luffa egyptiaca''; --[Sans.] స్వాదు కోశాతకీ; తిక్త కోశాతకీ; కటు కోశాతకీ; ఘృతకోశాతకీ; బీరువా, bIruvA -n. --bureau; shelf with doors; almirah; %బు - bu, బూ - bU బుంగ, buMga -n. --(1) balloon; --(2) a round pot; బుంగమూతి, buMgamUti -n. --sulky face; బుకాయించు, bukAyiMcu -v. i. --bluff; hoodwink; బుకాయింపు, bukAyiMpu -n. --bluffing; hoodwinking; బుక్కా, bukkA -n. --rouge (రూజ్ ); a fragrant powder (containing musk, civetone, etc.) often applied to the cheeks; sandalwood powder; బుక్కావాడు, bukkAvADu -n. --perfumer; a person who sells (or makes) perfumes; బుక్కెడు, bukkeDu -adj. --mouthful; బుగబుగ, bugabuga -n. --bubbling sound; బుగత, bugata -n. --big landlord; బుగ్గ, bugga -n. --(1) cheek; --(2) artesian spring; as in నీటి బుగ్గ; బుగ్గబావి, buggabAvi -n. --artesian well; బుగ్గమీసం, buggamIsaM -n. --whisker; బుగ్గి, buggi -n. --(1) ashes; --(2) dust; dirt; బుగ్గిపాలు, buggipAlu -ph. --[idiom] wasted effort; (lit.) fell into the ashes; బుచ్చిగాడు, buccigADu -n. --white-breasted kingfisher; [bio.] ''Halcyon smyrnensis''; also లకుమికి పిట్ట; ---నీళ్ల బుచ్చిగాడు = pied kingfisher; [bio.] ''Ceryle rudis''; బుజ్జగించు, bujjagiMcu -v. t. --lull; pacify; console; caress; బుట్ట, buTTa -n. --basket; typically made out of tightly woven palm leaf strips or flat bamboo strips; (rel.) సజ్జ = a basket with loosely woven wooden strips or twigs; ---వాడు బుట్టలో పడ్డాడు = [idiom] he got duped; he fell victim to a ploy. బుడగ, buDaga -n. --bubble; balloon; బుడమ, buDama -n. --(1) short round cucumber; [bot.] Cucumis pubescense; Bryonia callosa; (2) [bot.] Physalis minima Linn.; the juice of this is used as a remedy for ear-ache; బుడమకాయ, buDamakAya -n. --(1) [idiom] short fellow; బుడంకాయ; -- (2) [bot.] ''Bryonica callosa;'' ''Cucumis utilissinus'' of Cucurbitaceae family --- ఇది దొండ, ఆనప, గుమ్మడి జాతికి చెందిన ఒక రకం దోసకాయ; --- రకాలు: కూతురు బుడమ; కోడి బుడమ; వెర్రి పుచ్చకాయ; బుడ్డ, buDDa -adj. --short; dwarf; బుడమ; -n. --hydrocele; a collection of fluids in the scrotum; బుడ్డకాకర, buDDakAkara -n. -- a tendril climber; [bot.] ''Cardiospermum halicacabum'' Linn.; బుడ్డతుమ్మ, buDDatumma -n. --[bot.] ''Acacia roxburghii;'' బుడ్డబూసర, buDDabUsara -n. --[bot.] ''Physalis peruviana''; బుడితగుల్ల, buDitagulla -n. --arc shell; [bio.] ''Anadara granosa'' of the Arcidae family; బుడిపెలు, buDipelu - n. -- [bot.] tubercles; little projections on a fruit or stem of a plant; బుడ్డి, buDDi -n. --(1) bottle; vial; bottle with a narrow mouth; --(2) slang for a alcohol habit; ---సారాబుడ్డి = wine bottle. ---సిరాబుడ్డి = ink bottle. ---వాడు బుడ్డి వేస్తున్నాడు = he is drinking (alcoholic beverage). బుడ్డిదీపం, buDDidIpaM -n. --(1) alcohol lamp; spirit lamp; --(2) a small lamp; బుడ్డోడు, buDDoDu -n. --small boy; young fellow; బుద్బుదం, budbudaM -n. --water bubble; బుద్బుదప్రాయం, budbudaprAyaM -n. --transitory; fleeting; (lit.) like a water bubble; బుధగ్రహం, budhagrahaM -n. -- Mercury; a planet in the Solar System; బుద్ధ ఫలం, buddha phalaM -- Monk fruit; Lo Han Guo; [bot.] ''Siraitia grosvenorii;'' A zero-calorie, natural sweetener. Around 300 times sweeter than sugar. It is increasingly popular among diabetic patients in India as a healthy sugar alternative. -- ముని పండు; బుద్ధి, buddhi -n. --cleverness; intellect; the faculty of mind that gives assurance; see also చిత్తం; ---కుశాగ్ర బుద్ధి = razor-sharp intellect; (lit.) an intellect as sharp as the blade of కుశ grass. బుద్ధికుశలత, buddhikuSalata -n. --cleverness; smartness; బుద్ధిహీనుడు, buddhihInuDu -n. -imbecile; %to e2t బుబ్బస, bubbasa -n. --[bot.] ''Hydrocotyle rotundifolia''; బురద, burada -n. --mud; slime; బుర్ర, burra -n. --(1) head; --(2) the stone inside a palm fruit; usually there are three stones in each palmyrah palm fruit; బుర్రగుజ్జు, burragujju -n. --the pulp inside the stone of a palm fruit; -- తాటికాయలు కోయకుండా చెట్టుకే వదిలేస్తే పండిన తరువాత ముంజలు ముదిరి గట్టి టెంకలుగా మారుతాయి. వాటిని భూమిలో పాతితే కొన్నిరోజుల తరువాత వాటినుంచి వేరు (అదే తేగ అవుతుంది) వస్తుంది. అలాగే వదలి వేస్తే ఆ వేరు తాటి చెట్టు అవుతుంది. తేగలు కొంత పక్వానికి వచ్చిన తరువాత భూమిలో నంచి వాటిని తవ్వి, టెంకలు పగల గొట్టినప్పుడు టెంకల లోపల ఉన్న లేత కొబ్బరి లాంటి పదార్థమే బుర్రగుజ్జు. తేగ బలమయ్యే కొద్ది బుర్రగుంజు తగ్గుతుంది. తేగ మధ్యలో వివిధ పొరలతో కూడిన మెత్తని పుల్ల లాంటిది ఉంటుంది దాన్ని చందమామ అంటారు. దాని చివరన మెత్తగా ఉండి చాల తీయగా ఉంటుంది. తేగని భూమి నుంచి తీయకుండా ఉంచి ఉంటే ఈ చందమామే తాటి ఆకు చిగురు అవుతుంది బురుజు, buruju -n. --tower; lookout bastion; ---కోట బురుజు = tower of a fort; lookout of a fortification. ---నీటి బురుజు = water tower. ---విమానాశ్రయపు బురుజు = airport tower. బురోనీ, బురోణి, burOnI, burONi, -n. --1. [bot.] ''Ficus rubescens; Ficus heterophylla''; --2. పరాటాని పోలిన ఒక ఆఫ్ఘనిస్థాన్ వంటకం; బుల్ బుల్, bul^-bul^ -n. --(1) bulbul; --(2) పిగిలిపిట్ట లాంటి పక్షి; బుల్లి, bulli -adj. --small; tiny; బుల్లెమ్మ, bullemma -n. --girl; a small girl; lass; బుల్లోడు, bullOdu -n. --boy; a small boy; lad; బువ్వ, buvva -n. --baby language for food; cooked rice; బువ్వంబంతి, buvvaMbaMti -n. --feast at a wedding, often involving singing and poking fun at each other; బుస, busa -n. --hiss; hiss of a snake; బుసబుస, busabusa -n. --onomatopoeia for the sound of effervescence; బ్రుంగుడుపడు, bruMguDupaDu - v. i. -- fell out of use; went into the background; get destroyed; బూకరించు, bUkariMcu -v. t. --bluff; బూచాడు, bUcADu -n. --(1) same as బూచి; --(2) ghost; బూచి, bUci -n. --(1) bad man; a term used primarily to scare children as a means of disciplining them; -- (ety.) believed to be an adaptation of the French General Bussy who assisted the Vijayanagara king in a skirmish against the Bobbili king in which the former prevailed; --(2) ghost; బూజు, bUju -n. --(1) mold; bread mold; [bio.] ''Neurospora crassa''; --(2) cobweb; ---జిగురు బూజు = slime mold. బూటకం, bUTakaM -n. --trick; falsity; guile; బూడిద, bUDida -n. --ashes; బూడిదగుమ్మడి, bUDidagummaDi -n. --ash gourd; white gourd; white gourd melon; ash melon; wax gourd; [bot.] ''Benincasa cerifera; Benincasa hispida'' of the Cucurbitaceae family; (note) In Latin ''ceriferus'' means "with wax" and ''hispidus'' means "with rough hair; Benincasa is the name of a scientist who lived in Pisa, Italy; ---[Sans.] శ్వేత కూష్మాండః; కూష్మాండః; కకుభాండ; పుష్యఫలం; బూడిదతెగులు, bUDidategulu -n. --mold; mildew; బూతపిల్లి, bUtapilli -n. --civet cat; a cat-like fish-eating animal of Africa, India and Malaysia, బూతి, bUti adj. -- బూయి (యోని) కి సంబంధించినది; బూతి మాట, bUti mATa - n. -- స్త్రీగుహ్యమునకు సంబంధించిన శబ్దము; బూతు - n. -- స్తోత్రపాఠకుఁడు; భట్రాజు; మాగధుడు; వంది; వర్ణకుడు; స్తుతిపాఠకుడు; స్తుతివ్రతుడు; స్వస్తికారుడు; బూరగడ్డి, bUragaDDi -n. --[bot.] Ambrosinia unilocularis; బూరా, bUrA -n. --toot; horn; trumpet; bugle; బూరిచెట్టు, bUriceTTu -n. --[bot.] ''Ehretia buxifolia''; బూరిజ, bUrija -n. --[bot.] ''Hymenodictyon excelsum''; బూరుగు చెట్టు, bUrugu ceTTu -n. --silk cotton tree; kapok; [bot.] ''Bombax ceiba; Bombax malabaricum; Eriodendron anfractuosum; Ceiba pentandra; Cochlospermum gillivraei;'' బూరుగు దూది, bUrugu dUdi -n. --(1) silk cotton; an inferior variety of kapok; cotton-like material inside the fruits of Bombax ceiba; or Ciba pentandra; --(2) kapok; Cochlospermum gillivraei; బూర్జువా, bUrjuvA -n. --bourgeois; a person of middle class mentality; బూసరకాయ, bUsarakAya -n. --Brazil cherry; [bot.] ''Physalis peruviana''; బూసి, bUsi -n. --[bot.] Vitex abborea; బృందం, bRMdaM -n. --group; same as వృందం; బృంద, bRMda -n. --the sacred basil plant; -- తులసి; బృందగానం, bRMdagAnaM -n. --chorus; a song sung by several people; బృహత్, bRhat -adj. --big; jumbo; large; mega; బృహత్ తార, bRhat tAra -n. --(1) mega star; --(2) a cinema star commanding great popularity; --(3) large stellar object, much bigger than the Sun. బృహద్ధమని, bRhaddhamani -n. --[anat.] aorta; main vessel carrying blood out of the heart; బృహస్పతి, bRhaspati -n. --[astron.] the planet Jupiter; గురుడు; బెంగ, beMga -n. --worrying; pining; yearning; anxiety; [[File:Chayote_BNC.jpg|right|thumb|బెంగుళూరు వంకాయ]] బెంగుళూరు వంకాయ, beMguLUrU vaMkAya -n. --chayote squash; బెంగుళూరు మిరప, beMguLUrU mirapa -n. --capsicum; --బుట్ట మిరప; బొండు మిరప; బెండకాయ, beMDakAya -n. --okra; gumbo; lady's finger; [bot.] ''Hibiscus longifolius; Hibiscus esculentus; Abelmoschus esculentus'' of the Malvaceae family; --- [note]. In Greek "moschos" means fragrance and Abel refers to Dr. Clarke Abel (1780-1826), physician of Lord Amherst, Governor General of India. The phrase "esculentus" tells that this is edible. Thus the scientific name means Abel's fragrant edible. --- also known as ఎద్దునాలుక చెట్టు; ---కస్తూరి బెండ; --- [Sans.] భేండా, భేండీ; భిండక; భిణాదక; బెండు, beMDu -n. --cork; pith; [bot.] ''Aeschynomene indica; Aeschynomene aspera''; ---జీలుగుబెండు = cork made out of pith. బెండుచాప, beMDucApa -n. --[chem.] linoleum; a plastic sheet used to cover floors; బెందడి, beMdaDi -n. --soft mud; (esp.) mud used as a cement in building construction; బెకబెక, bekabeka -adj. --onomatopoeia for the croaking of frogs; బెగటికంద, begaTikaMda -n. --[bot.] ''Amberboa indica''; బెజ్జం, bejjaM -n. --hole; orifice; aperture; perforation; puncture; బెట్టిదం, beTTidaM -n. --harshness; cruelty; బెట్టు, beTTu -adj. --uppity; a shortened form of బెట్టిదం; బెడలిక, beDalika -n. --[bot.] ''Griffithia fragrans''; బెణుకు, beNuku -n. --sprain; muscle sprain; బెడద మొక్కలు, beDada mokkalu - n. ph. -- invasive plants; బెడిసికొట్టు, beDisikoTTu -v. i. --backfire; బెత్తం, bettaM -n. --rattan; [bot.] ''Calamus Rotang''; cane; stick; thin bamboo rod; -- (rel.) లాఠీ = a thick wooden rod with a metal tip; ---బెత్తాన్ని బొత్తిగా వాడకపోతే పిల్లాడు పూర్తిగా పాడయిపోతాడు = spare the rod and spoil the child. బెత్త, betta -n. --a measure of length equal to the width of 4 fingers; 3 అంగుళాలు; 7.62 సెంటీమీటర్లు; same as బెత్తెడు; -- see also జాన, మూర; బెబ్బులి, bebbuli -n. --tiger; బెరడు, beraDu -n. --bark; dry surface layer of a tree trunk; బెర్తు, bertu -n. --(1) berth; a full-length bench for sleeping in a railway compartment; --(2) mooring place for a ship in a harbor; బెల్లం, bellaM -n. --(1)jaggery; dark, crude, raw sugar; --(2) penis; membrum virile, as applied to children only; ---చెరకుబెల్లం = jaggery; made from the juice of sugar cane. ---తాటిబెల్లం = gur; made from the juice of East Indian palm tree fruits; గుడం. బెల్లమాకు, bellamAku -n. --a native of S. America and naturalized to India; fresh leaves are chewed to relieve toothache; crushed leaves stop bleeding; [bot.] ''Tridax procumbens'' Linn.; బెల్లించు, belliMcu -n. --coax; cajole; wheedle; బ్రెయిల్, breyil -n. --Braille; a script of raised dots on paper to help blind people read; named after Louis Braille, its inventor; బేక్టీరియాబక్షిణి, bEkTIriyAbakshiNi -n. --[biol.] bacteriophage; బేజరూరు, bEjarUru -adj. --not urgent; not essential; బేజారు, bEjAru -adj. --displeasure; annoyance; scary; బేడతీగ, bEDatIga -n. --[bot.] Ipomaea pescaprae; బేడలు, bEDalu -n. pl. --dal; split cereals such as split peas and other leguminous cerelas; బేడా, bEDA -n. --bedroll; bedding; బేడీలు, bEDIlu -n. --handcuffs; cuffs; shackles; బేమరమ్మత్తు, bEmarammattu -n. --disrepair; out of repair; damaged; బేరం, bEraM -n. --(1) bargain; deal; --(2) business; trade; బేరసారాలు, bErasArAlu -n. pl. --negotiations; dealings; transactions బేరిపండు, bEripaMDu -n. -- klip dagga; Christmas candlestick; lion's ear; [bot.] ''Phlomis nepetifolia; Leonotis nepetifolia''; బేరీజు, bErIju -n. --tally; ---లాభనష్టములు బేరీజు వేసికో = tally the profits and losses. బేవార్సు, bEvArsu -n. --unclaimed; in the absence of the owner; free; -- ఊరికినే, పనీపాటా లేకుండా తిరిగే; బాదరబందీ లేకుండా; --(ety.) బే అనేది పర్షియన్ లో "లేని, లేమి, కాని" వంటి అర్థాలలో వాడతారు. వారిస్ అనేది అరబిక్ లో వారసుడు. "బే- వారీస్" అంటే పిల్లలు లేని వాడు అని అర్థం. బేషరుతుగా, bEsharatugA -adv. --unconditionally; బేసబబు, bEsababu -adj. --unreasonable; improper; not right; బేసి, bEsi -n. --odd; (ant.) సరి; బేస్తు, bEstu -n. -- marginal victory in a card game; --కుందేలు = less than marginal victory in a card game; --ఆట = more than marginal victory in a card game; బైట, baiTa -n. --outside; బైతు, baiTu -n. --country bumpkin; బైరాగి, bairAgi -n. --hermit; religious mendicant; altered form of విరాగి; బైలు, bailu -n. --an open field; బైలుదేరు, -v. i. --start; begin a journey; బైలుపరచు, bailuparacu -v. t. --expose; %బొం - boM, బొ - bo, బో - bO, బౌ - bau బొంకు, boMku -n. --lie; fib; untrue; బొంగరం, boMgaraM -n. --top; a spinning toy; a gyrator; బొంగు, boMgu -adj. --hollow; - n. -- hollow bamboo; [bot.] Bambusa arundinaceae బొంగు బిర్యానీ, boMgu biryAnI -n. --Biryani cooked in the hollow of a bamboo; -- బొంగు వెదురు; ముళ్ళ వెదురు; పెంటి వెదురు; బొంగురు, boMguru -adj. --hoarse; (ant.) కీచు; బొండుమల్లె, boMDumalle -n. -- Arabian Jasmine; [bot.] ''Jasminum sambac''; -- బొడ్డుమల్లె; బొంత, boMta -n. --quilt; బొంతకాకి, boMtakAki - n. -- a large black forest crow; కాకోలం; బొంతచామలు, boMtacAmalu -n. --[bot.] ''Populismus frumentacea''; బొంతజెముడు, boMtajemuDu -n. -- antique spurge; a large, bushy shrub; [bot.] ''Euphorbia antiquorum''; బొంతటేకు, boMtEku -n. -- Kath Sagon; Desi Sagon; Karen Wood Tree; [bot.] ''Haplophragma adenophyllum'' of the Bignoniaceae family; ''Bignonia adenophylla''; బొంద, boMda -n. -- (1) hole; hole in the ground; pit; grave; -- (2) channel for water; -- (3) small palm or date tree; -- This word is often used as a rebuke, but it is not recommended because it refers to the act of burying the dead; బొంది, boMdi -n. --physical body; mortal coil; బొందు, boMdu - n. -- a thin strap or cord, usually made of folded cloth, used to tie and support a garment around the waist; a skein, a bundle of fibres or thread; బొంబాయి, boMbAyi -n. --(1) faucet; tap; water tube; --(2) hand pump to pull any liquid from a barrel, especially kerosine;; --(3) Telugu name for the city of Bombay; బొక్క, bokka -n. --(1) hole; --(2) jail; --(3) loss in a business transaction; బొక్కసం, bokkasaM -n. --treasury; బొక్కు, bokku -v. i. --gobble up; eat greedily with a mouthful; బొక్కుడు, bokkuDu -n. --brahmi; Indian pennywort; Asiatic pennywort; [bot.] ''Hydrocotyle asiatica''; బొక్కెన, bokkena -n. --(1) bucket; --(2) [bot.] ''Zapania nodiflora''; బొగడ, bogaDa -n. -- a flowering tree widely found in India; [bot.] ''Mimusops elengi;'' -- చిరు తీపి, ఎక్కువ వగరు వుండే బొగడ పండ్లు నోటి ఆరోగ్యానికి, ముఖ్యంగా చిగుళ్ళకు చాలా మంచివి. ఈ చెట్టు పుల్లలను వేప పుల్లలలాగే పళ్ళు తోముకోడానికి వాడవచ్చు - నోటి దుర్వాసన పోవడం, చిగుళ్ళ ఆరోగ్యం పెరగడం జరుగుతుంది; బొగడబంతి, bogaDabaMti -n. -- gomphrena; [bot.] ''Gomphernia globosa;'' -- బొగడబంతి మొక్కకు పువ్వులే వుంటాయి. ఇది అందానికి ఆహ్లాదానికి పెంచుకొనే మొక్క. చెట్టు కాదు. కాయలు కాయవు. Globe amaranth అని పిలువబడే ఈ మొక్క తోటకూర జాతికి చెందిన మొక్క. ఇది అమెరికా నుండి మన దేశం వచ్చిందట. దీనికి కూడా ఆరోగ్యపరమైన ఉపయోగాలున్నాయని అమెరికా వారే చెప్పారు. బొగ్గు, -n. --(1) charcoal; --(2) coal; (rel.) రాక్షసి బొగ్గు; బొగ్గుపులుసు గాలి, boggupulusu gAli -n. --carbon dioxide; బొచ్చు, boccu -n. --fur; wool; hair; బొచ్చె, bocce -n. --(1) Katla; Catla; a fish of the Cyprinidae family; [bio.] ''Catla catla''; --(2) a pot or cooking vessel; shards of a pot; -- బోలె, బొచ్చె పదాలు కుండ, కుండ పగులగా మిగిలిన ముక్కను సూచిస్తాయి. బొజ్జ, bojja -n. --(1) belly; tummy; --(2) potbelly; -- బొర్ర; బొటబొట, boTaboTa -adj. --onomatopoeia for trickling or dripping flow; ---రక్తం బొటబొట కారింది = the blood trickled. ---కన్నీరు బొటబొట కారింది = the tears trickled. బొటనవేలు, boTanavElu -n. --(1) thumb; --(2) big toe; బొట్టకడపచెట్టు, boTTakaDapaceTTu -n. --[bot.] ''Nauclea parvifolia''; ''Mitragyna parvifolia'' of the Rubiaceae family; -- Its leaves alleviate pain and swelling, and are used for better healing from wounds and ulcers. Its stem bark is used in treatment of biliousness and muscular pains; బొట్టు, boTTu -n. --(1) the dot on the forehead of Hindus; --(2) drop; బొటాబొటి, boTAboTI -adj. --marginal; barely sufficient; approximate; బొట్టె, boTTe -n. --child; బొడ్డ, boDDa -n. --[bot.] ''Ficus glomerata''; బొడ్డ చెట్టు, boDDa ceTTu -n. --[bot.] ''Ficus asperima''; -- కరక బొడ్డ; [Sans.] ఖరపత్ర;. బొడిపె, boDipe -n. --bud-like projection on the skin or tongue; బొడ్డు, boDDu -n. --navel; umbilicus; బొడ్డు తాడు, boDDu tADu -n. --umbilical cord; బొడ్డు నారింజ, boDDu nAriMja -n. --navel orange; a sweet, seedless orange with a structure resembling a navel; బొడ్డుమల్లె, boDDu malle -n. --double jasmine; Arabian jasmine; [bot.] ''Jasminum sambac''; same as బొంతమల్లె; బొడ్డూడనివాడు, boDDUDanivADu -n. --[idiom] infant; kid; child, any person who acts like a child; (lit.) a person whose umbilical cord has not yet dropped; బొత్తాం, bottAM -n. --button; బొత్తిగా, bottigA -adv. --entirely, absolutely; బొద్దింక, boddiMka -n. --roach; cockroach; [bio.] ''Blatta orientalis''; ''Blatta Americana''; -- an insect belonging to the order Orthoptera; తిన్నని రెక్కలు గల కీటకం; బొద్ది, boddi -n. --[bot.] ''Macaranga roxburghii''; ''Macaranga peltata'' of the Euphorbiaceae family; -- the major use of Macaranga peltata is for making wooden pencils and in the plywood industry బొద్దికూర, boddikUra -n. -- [bot.] ''Portulaca tuberosa'' Roxb.; -- a famine food; roots eaten raw; బొద్దు, boddu -adj. --(1) chubby; plump; fat; stout; --(2) sturdy; --(3) thick; --(4) block as in "block lettering" బొప్పాయి, బొబ్బాసి, boppAyi, bobbAsi -n. --papaya; [bot.] ''Carica papaya'' of the Caricaceae family; this S. American plant was brought to India in the seventeenth century; --కొండ బొప్పాయి = [bot.] ''Carica pubescens''; grows in the Nilgiris; బొప్పి, boppi -n. --bump; contusion; swelling; బొబ్బ, bobba -n. --(1) yell; scream; roar; loud cry; --(2) blister; bulla; --(3) child language for water; బొబ్బతెగులు, bobbategulu -n. --tobacco mosaic disease; బొబ్బర్లు, bobbarlu -n. pl. --(1) Catjang cowpeas; Hindu cowpeas; [bot.] ''Vigna unguiculata'' of the Fabaceae family; ''Vigna catjang''; --(2) black beans; [bot.] ''Dolichos sinensis''; ''Dolichos catiang'' Rox --(3) Yardlong Beans; Asparagus beans; [bot.] ''Vigna sinensis''; --అలసందలు; దంటుపెసలు; [Sans.] దీర్ఘబీజ; బొమ్మ, bomma -n. --(1) figure; diagram; image; --(2) doll; --(3) head of a coin; --(4) toy; బొమ్మకట్టుడు, bommakaTTuDu -n. --imagery; a style of writing in which images are created by the power of words; బొమ్మ మర్రి, bomma marri -n. --[bot.] Focus cunia; బొమ్మా బొరుసు, bomma borusu -ph. --head and tail of a coin; బొమ్మజెముడు, bommajemuDu -n. --prickly pear; cactus; బొమ్మపాపట, bommapApaTa -n. --[bot.] stylocorine webera; బొమ్మమేడి, bommamEDi -n. --[bot.] ''Ficus oppositifolia''; బొమ్మరిల్లు, bommarillu -n. --doll-house; బొమ్మసున్నం, bommasunnaM %e2t -n. --plaster of Paris; CaSO₄; బొమ్మిటిక, bommiTika -n. --toy-brick; బొర్ర, borra -n. --(1) belly; tummy; --(2) potbelly; -- బొజ్జ; బొరియ, boriya -n. --burrow; pit; a hole in the ground usually made by an animal; బొరిగె, borige -n. --a small hand-held tool to scrape grass; a small hoe; బొరుగులు, borugulu -n. pl. --(1) fried grain or pulses, often eaten as a snack; --(2) puffed rice; బొరుసు, borusu -n. --tail side of a coin; బొల్లి, bolli -n. --(1) vitiligo; leukodermia; a disease with white patches on the skin; --(2) lie; fib; ---కల్లబొల్లి కబుర్లు = lies and tall tales. బోగన్ విల్లీ, bOgan^villi -n. --[bot.] Bougainvillea spectabilis; బోగీ, bOgI -n. --bogie; a rail car; బోడంట, bODaMTa -n. --Mountain ebony; [bot.] Bauhinia variegata of the Fabaceae family; -- a flowering plant found in China and India; బోడతరం, bODataraM -n. --[bot.] ''Sphaeranthus hirtus''; బోడమామిడి, bODamAmiDi -n. -- cluster fig; udumbara tree; [bot.] ''Ficus glomerata''; -- According to the Shatapatha Brahmana, the Audumbara tree was created from the force of Indra; From his hair his thought flowed, and became millet; from his skin his honour flowed, and became the aśvattha tree (ficus religiosa); from his flesh his force flowed, and became the udumbara tree (ficus glomerata); from his bones his sweet drink flowed, and became the nyagrodha tree (ficus indica); from his marrow his drink, the Soma juice, flowed, and became rice: in this way his energies, or vital powers, went from him; బోడి, bODi -adj. --(1) barren; empty; --(2) hairless; esp. when the hair is shaven off rather than bald; ---బోడిగుండు = hairless scalp; clean-shaven head. ---బోడిపలక = slate without a frame. ---బోడిమెట్ట = treeless hillock. ---బోడికబురు = empty message. బోడిగ చెట్టు, bODiga ceTTu - n. -- Large-leaf beauty berry; [bot.] ''Callicarpa tomentosa;'' A medicinal, evergreen shrub used in Ayurveda for medicinal pastes in treating wounds. -- The leaves are velvety, and when dipped in oil, they burn like a wick, popular in South Indian traditions. -- పాండవ బత్తి; [Sans.] ప్రియంగు; బోణీ, bONI -n. --first transaction in a day's business; బోదకాలు, bOdakAlu -n. --filarial leg; filariasis; elephantiasis; a parasitic disease endemic to eastern part of India; బోదె, bode -n. --stem; particularly stem of a plant like banana plant; బోధ, bOdha -n. --teaching; indoctrination; బోధపడు, bOdhapaDu -n. --understand; comprehend; బోధించు, bOdhiMcu -v. t. --teach; indoctrinate; బోధిసత్వుడు, bOdhisatvuDu - n. -- బోధ సత్తు గా కలవాడు బోధిసత్వుడు. కష్టసుఖాలకి, జీవన్మరణాలకి గల కారణం బోధపడినవాడు. సృష్టి రహస్యం తెలిసినవాడు. జీవిత పరమార్థం గ్రహించిన వాడు. జీవాత్మ, పరమాత్మ ఒకటే అని అనుభవైకవేద్యంగా జీర్ణించుకున్న వాడు. తనలో ఇతరులని, ఇతరులలో తనని చూసుకోగలిగినవాడు. పరమపదం చేరిన వాడు బుద్ధుడు. పరమపదం ద్వారానికి చేరుకుని, తాళంచెవి చేతిలో ఉన్నా తాళం తీయటానికి సమయం కావాలి అని నిర్ణయించుకుని సహానుభూతితో తోటి ప్రయాణీకుల కోసం వేచి ఉన్న వ్యక్తి బోధిసత్వుడు. -- బోధిసత్వుని స్త్రీభాగం డాకిని. తార. డాకిని శక్తి స్వరూపిణి. ఆకాశ రూపిణి. ఊర్ధ్వ సంచారిణి. బోధిసత్వునికి బుద్ధత్వానికి గల అంతరం. బోధిసత్వుని బుద్ధుడికి చేర్చడానికి ఏకైక సాధనం. బోను, bOnu -n. --(1) cage; especially, animal cage; --(2) trap; snare; --(3) witness stand; బోయ్‍కాట్‍, bOykAT^ -n. --boycott; to collectively refrain from buying a product or using a service as an act of protest; named after Capt. Charles C. Boycott; బోయా, bOyA -n. --buoy; a floating ball or drum used as a marker in harbors and waterways; బోర, bOra -n. --chest; thorax; ---బోర విరుచుకుని నడుస్తున్నాడు = he is proud and arrogant; (lit.) he is walking with an uplifted chest. బోర్లా, bOrIA -adj. --prone; up-side down; topsy-turvey; face downward; బోర్లాపడు, bOrlApaDu -v. i. --fall face down; capsize; బోరు, bOru -n. --bore; tedium; బోరుకొట్టు, bOrukoTTu -v. i. --to be boring; బోల్తాపడు, bOltApaDu -v. i. --fall prey to; get cheated; బోర్లించు, bOrliMcu -v. t. --invert; put face down; put a vessel or a dish face down; బోలు, bOlu -adj. --hollow; బోసి, bOsi -adj. --(1)naked; blank; empty; --(2) toothless; ---బోసి మెడ = a neck without any ornament. ---బోసి మొహం = blank face. ---బోసి నోరు = mouth without teeth. బౌల్య సమీకరణం, baulya samIkaraNaM -n. --Boolean equation; </poem> ==Part 3: భం - bhaM, భ - bha, భ్ర - bhra== <poem> భంగం, bhaMgaM -n. --(1) breakage; disruption; --(2) interruption; ---అస్థి భంగం = breaking of the bones ---శృంగ భంగం = removing the horns; [idiom] to cut one down to size; భంగకర, bhaMgakara -adj. --disruptive; భంగపడు, bhaMgapaDu -v. i. --(1) to be broken; to be shattered; (2) to be disappointed; భంగపాటు, bhaMgapATu -n. --failure; defeat; disappointment; frustration; భంగిమ, bhaMgima -n. --pose; posture; manner; భంగురం, bhaMguraM -n. --transient; changeable; fleeting; భంజకం, bhaMjakaM -n. --breaker; destroyer; భంజనం, bhaMjanaM -n. --breaking; destroying; భండారం, bhaMDAraM -n. --(1) treasury; --(2) collection; --(3) store room; భక్తి, bhakti -n. --devotion; attachment; reverence; భక్తుడు, bhaktuDu -n. --devotee; fan; భక్షక కణాలు, bhakshaka kaNAlu -n. pl. --phagocytes; భక్షణ, bhakshaNa -n. --eating; భక్ష్యాలు, bhakshyAlu -n. --food prepared for events; భక్షించు, bhakshiMcu -v. t. --eat; భగం, bhagaM -n. --vagina; భగందరం, bhagaMdharaM -n. --fistula; భగ, bhaga -n. -- Fire; భగభగ, bhagabhaga -n. --onomatopoeia for the sound of flames, for a burning sensation, or for expressing blazing anger; can be used for a burning sensation as well as the burning of an object; భగవంతుడు, bhagavaMtuDu -n. m. --God; Almighty; one who is surrounded by fire; 'భగ' మును ఆవరించి / ఆవహించి ఉన్నవాడు/ఉన్నది; భగవతి, bhagavati -n.f. -goddess; భగ్నం, bhagnaM -adj. --broken; shattered; భగీరథ ప్రయత్నం, bhagiratha prayatnaM -ph. --Herculian task; monumental task; బాగోణి, bhagONi - n. -- a shallow, wide-mouthed vessel used in cooking; -- మూతి వెడల్పుగా, లోతు తక్కువగా ఉండు మట్టి పాత్ర. భజంత్రీలు, bhajaMtrIlu -n. pl. --musicians who play bands, esp. while referring to bands at wedding ceremonies and processions; -- భాజా భజంత్రీలు = musical instruments and players; భట్టారకుడు, bhaTTArakuDu -n. --scholar; a scholar who is also a poet; -- విద్వాంసుడు కవి కూడా అయితే అతడు ‘భట్ట’ లేక ‘భట్టు’ లేక ‘భట్టారకుడు’ అనబడతాడు. కేవలం పాండిత్యమే కాక చక్కగా కవిత్వం చెప్పగలిగే భావనా చాతుర్యం కలవాడు భట్టు. ఉదా: (1) నన్నయ భట్టు, (2) కుమారిల భట్టు జైమిని ‘మీమాంస సూత్రాల’కు భాష్యకారునిగా ప్రసిద్ధి పొందాడు, (3) ప్రత్యక్ష, ఆనుమాన, ఉపమాన, శబ్ద పరిచ్ఛేదాలతో జ్ఞాన సముపార్జనా మార్గాలైన ప్రమాణాలను (valid sources of knowledge) అందరికీ అర్ధమయ్యే సులభ శైలిలో వివరిస్తూ ‘తర్క సంగ్రహ’ పేరిట గౌతముని న్యాయ సూత్రాలను వ్యాఖ్యానించిన తర్క శాస్త్ర పండితుడు వారణాసి అన్నంభట్టు; భడవా, bhaDavA -inter. -- a term of endearment widely used in coastal Andhra while reprimanding young boys; -- [Hindi] "bhad" means a pimp, a broker for call girls; -- ఇతర భారతీయ భాషలలో ఇది బూతు పదం; సరి అయిన అర్థం తెలియక కోస్తా ఆంధ్రలో దీనిని ముద్దు పేరుగా వాడెస్తూ ఉంటారు; భత్యం, bhatyaM -n. --allowance; stipend; ---కరువు భత్యం = dearness allowance. భద్రంగా, bhadraMgA -adv. --safely; భద్రత, bhadrata -n. --security; safety; భద్రతా సంఘం, bhadratA saMghaM -n. --Security Council of the United Nations; భద్రతుంగ, bhadratuMga -n. --coco-grass; Java gras;, nut grass; purple nutsedge; red nutsedge; [bot.] ''Cyperus rotundus'' of the Cyperaceae family; -- The plant is mentioned in the ancient Charaka Samhita (circa 100 AD). Modern Ayurvedic medicine uses the plant, known as musta (in musta moola churna), for fevers, digestive disorders, dysmenorrhea, and other maladies; [File:Gul-Abas-4-O%27clock_plant.JPG|right|thumb|Mirabilis jalapa=భద్రాక్షి]] భద్రాక్షి, bhadrAkshi -n. --four o'clock flower; [bot.] ''Mirabilis jalapa'' of the Nyctaginaceae family; -- Mirabilis in Latin means wonderful and Jalapa (or Xalapa) is the state capital of Veracruz in México. భయంకరమైన, bhayaMkaramaina -adj. --scary; grisly; భయం, bhayaM -n. --fear; trepidation; terror; phobia; భయకంపితం, bhayakaMpitaM -n. --shudder; భయపడు, bhayapaDu -v. i. --dread; fear; be afraid; భయపెట్టు, bhayapeTTu -v. t. --scare; intimidate; భయస్తుడు, bhayastuDu -n. m. --timid person; భయాందోళన, bhayAMdOLana -n. --panic; % to e2t భయానక, bhayAnaka -adj. --frightening; horrible; భరణం, bharaNaM -n. --(1) compensation; --(2) alimony; భరణి, bharaNi -n. --(1) the star, 35 Arietis; Musca; Yoga tara of the second lunar mansion; --(2) The second of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; భరతవాక్యం, bharatavAkyaM -n. --epilog; epilogue; భరద్వాజపక్షి, bharadvAja pakshi -n. --King-crow; Drongo-shrike; a bird commonly seen on the backs of cattle; -- ఎట్రిత; పశులపోలిగాడు; నల్లంచి పిట్ట; భర్త, bharta -n. --husband. భరించు, bhariMcu -v. t. --tolerate; support; bear; endure; sustain; ---భరించువాడు భర్త = the one who supports is the husband. భరిణె, bhariNe -n. --a small box; pill-box; భరిత, bharita adjvl. -suff. --full of; filled with; భర్తీ చేయు, bhartI cEyu -v. t. --fill; fill up; భరోసా, bharOsA -n. --assurance; guarantee; trust; భల్లాటకం, bhallATakaM -n. --marking nut tree; [bot.] ''Semecarpus anacardium''; -- నల్లజీడి; భవం, bhavaM -n. -- birth; rebirth; -- పుట్టుక; జన్మ; పునర్జన్మ; కుమార సంభవం = the birth of Kumara; భవసాగరం, bhavasaagaraM - n. -- this cycle of life and death punctuated by pleasures and hardships; -- సంసారం అనే సముద్రం; కష్ట సుఖాలతో నిండింది జీవితం; ఈ చావు పుట్టుకల క్రమం అనంతం, సముద్రం అంత; భవనం, bhavanaM -n. --mansion; big building; manor; భవదీయుడు, bhavdIyuDu -n. m. --yours; used in closing a letter; భవము, bhavamu - n. -- birth; birth and death; భవసాగరము, bhavasaagaramu - n. -- the ocean of birth; the ocean of birth and death; the cycle of birth and death; భవిష్యత్ కాలం, bhavishyat kAlaM -n. --(1) [gram.] future tense; --(2) future; భవిష్యత్తు, bhavishyattu -n. --future; భస్మం. bhasmaM - n. -- Ashes; calx; -- బూడిద; బుగ్గి; బూతి; బూది; విబూది; --- తామ్రభస్మము = calx of copper; --- సువర్ణ భస్మం" (బంగారు బుగ్గి), "మౌక్తిక భస్మం" (ముత్యాల బుగ్గి), "హీరక భస్మం" (వజ్రాల బుగ్గి) ఆయుర్వేద, యునాని ఔషధాలలో కూడా వాడేవారు. భస్మీకరణం, bhasmIkaraNaM -n. --(1) incineration; --(2) calcination; భృంగామలక తైలం, bhRMgAmalaka tailaM - n. ph. -- An Ayurvedic hair oil made from boiling coconut oil with "bhRMga" (గుంటగలగరాకు) (''Eclipta alba'') and "amla" (ఉసిరి) (''Emblica myrobalan''); భ్రంశం, bhraMSaM -n. --movement; prolapse; sliding; ---స్థానభ్రంశం = displacement. ---గుదభ్రంశం = prolapse of the anus. భ్రమ, bhrama -n. --illusion; delusion; -- (ant.) ప్రమ = true knowledge; యథార్థజ్ఞానము; భ్రమకం, bhramakaM -n. -- palindrome; any word or phrase that reads the same both forward and backward. "Able was I ere I saw Elba" is a well-known palindromic sentence. "Malayalam" is English's longest known palindromic word (though a proper noun). There are palindromic poems in Telugu. -- same as కచికపదం; భ్రమణం, bhramaNaM -n. --whirling; turning; going around; revolution; భ్రమరం, bhramaraM -n. --bee; -- తుమ్మెద; సారంగము; చంచరీకము; కందిరీగ; -- భ్రమరకీటక న్యాయం. ఆకుపురుగు (కేటర్ పిల్లర్) శరీరంలో తన గుడ్లను పెట్టి తుమ్మెదో (కందిరీగో) మట్టితో దాన్ని మూసేస్తుంది. నాలుగు వారాల్లో ఆకుపురుగు దేహంలో కందిరీగ పెట్టిన గుడ్లు పిల్లలై ఆకుపురుగు దేహాన్నే ఆహారంగా భుజించి ప్యుపా దశకు చేరి అందమైన భ్రమరాలుగా, (కందిరీగలుగా) మట్టిని తొలుచుకొని వెలుపలికి వస్తాయి. ఆకుపురుగు తుమ్మెదగా మారుతోందని భ్రమపడ్డారు. ఇది కేవలం కవిసమయం; భ్రష్టం, bhrashTaM -n. --one that has fallen; భ్రష్టుడు, bhrashTuDu -n. m. --one who has fallen in stature or social values; ==Part 3: భాం - bhAM, భా - bhA== భాండం, bhAMDaM -n. --pot; vessel; భాండాగారం, bhAMDAgAraM -n. --a storehouse; repository; archive; depository; భాగం, bhAgaM -n. --share; part; portion; quarter; side; భాగస్వామి, bhAgasvAmi -n. --shareholder; partner; participant; భాగస్తుడు; భాగలబ్దం, bhAgalabdaM -n. --[math.] quotient; భాగ్యం, bhAgyaM -n. --fortune; (ant.) నిర్భాగ్యం; భాగ్యవంతుడు, bhAgyavaMtuDu -n. m. --wealthy person; భాగ్యవతి, bhAgyavati -n. f. --wealthy person; భాగారం, bhAgAraM -n. --[math.] division; భాగినేయి, bhAginEyi -n. -- sister's daughter; భాగినేయుడు, bhAginEyi -n. -- sister's son; భాగోతం, bhAgOtaM -n. --(1) a dance drama; --(2) farce; ---వీధి భాగోతం = a dance drama performed at the street corner; భాజకం, bhAjakaM -n. --[math.] divisor; భానువారం, bhAnuvAraM -n. --Sunday; భారం, bhAraM -n. --(1) [phy.] mass; --(2) weight; --(3) burden; responsibility; భారగతి, bhAragati -n. --[phy.] momentum; mass times the velocity of an object; % to e2t భారతీయ, bhAratIya -adj. --Indian; భారమితి, bhAramiti -n. --barometer; an instrument to measure the weight of air and therefore the pressure of the atmosphere; భార్య, bhArya -n. --wife; భార్యాభర్తలు, bhAryAbhartalu -n. pl. --wife and husband; couple; భారీ, bhArI -adj. --massive; heavy-duty; large-scale; ---భారీ పరిశ్రమలు = heavy industry. భారీతనం, bhArItanaM -n. --massiveness; భావం, bhAvaM -n. --meaning; concept; opinion; idea; [drama] emotion; ---స్థాయీభావం = dominant emotion. ---సాత్విక భావం = responsive emotion. ---సంచార భావం = transitory emotion. ---భావచౌర్యం = stealing of an idea. భావంజి, bhAvaMji -n. --Babchi; [bot.] ''Psoralea corylifolia'' of the Fabaceae family; --a plant used in Indian and Chinese traditional medicine for treatment of lichen-induced dermatitis by psoralen extract combined with sunlight exposure; భావకవిత్వం, bhAvakavitvaM -n. -- see భావగీతం; భావగీతం, bhAvagItaM -n. --lyrical poem; romantic poem; imaginative poem; --- భావకవిత్వ నిర్వచనము Lyrical Poetry; --- భావకవిత్వంలో శాఖలు - ప్రణయకవిత్వము (Love Poetry), ప్రకృతికవిత్వము (Nature Poetry), భక్తికవిత్వము (Mystic Poetry), దేశభక్తికవిత్వము (Patriotic Poetry), సంఘసంస్కరణ కవిత్వము (Reformative Poetry), స్మృతికావ్యములు (Elegies). --- భావకవిత్వంలో కవినక్షత్రములు - రాయప్రోలు, విశ్వనాథ, వెంకటపార్వతీశులు, కృష్ణశాస్త్రి, దువ్వూరి, బసవరాజు, నండూరి, వేదుల, నాయని, పింగళి, కాటూరి, జాషువా, తుమ్మల, తల్లావజ్ఝల, బాపిరాజు; --- భావకవులవలె ఎవరికి తెలియని ఏవో పాటలు పాడాలోయ్ -- ఎవరికీ తెలియని లేదా అర్థంకాని పాటలు రాసేవాళ్లే భావకవులు భావజాలం, bhAvajAlaM -n. --conceptual cluster; a stirring of a thought; భావమిశ్ర, bhAvamisra -n. --Bhava Misra; an eminent Ayurvedic physician of the 16th century; he described the circulation of blood and made many contributions to anatomy and physiology; భావన, bhAvana -adj. --treated; steeped; the steeping process involves immersing the subject substance in a mixture of rock salt and lime juice overnight, drying the subject substance in sunlight, and repeating the whole immersion, drying cycle. Lime juice is added every night to keep the subject substance immersed all through the night; -- భావన చేయడం అంటే ఆయుర్వేదం ప్రకారం ఏడుసార్లు నిమ్మరసం, సైంధవలవణం లో భావన చేయాలి. ఎండబెట్టడం మరలా రసంలో వేయడం మరలా పక్క రోజు ఎండబెట్టడం ఇలా ఏడు రోజులు చేసాక అల్లం జిలకర్ర ను బాగా ఎండబెట్టి నిలవచేసుకోవాలి. ---భావన అల్లం = ginger steeped in a special solution; శొంఠి. ---భావన కరక్కాయ = aloe steeped in a special solution. ---భావన జీలక్రర = steeped cumin seeds. -n. --concept; భావనాత్మక, bhAvanAtmaka -adj. --(1) conceptual; (2) romantic; భావసంకల్పన, bhAvasaMkalpana -n. --concept formation; భావసేకరణ, bhAvasEkaraNa -n. --abstraction; భావార్థకం, bhaavaarthakaM - n. -- [gram.] affirmative; infinitive mood; revealing inherent property; భావోద్రేకం, bhAvOdrEkaM - n. -- emotion; భావోద్వేగం, bhAvOdvEgaM - n. -- emotion; భావ్యం, bhAvyaM -n. --proper; appropriate; fair; భావి, bhAvi -n. --future; prospects; భాస్వరం, bhAsvaraM -n. --the element phosphorous; భాస్వర చక్కెర, bhasvara cakkera -n. --[biochem.] sugar-phosphate; భాష, bhASha - n. -- language; --- గ్రాంథిక భాష = literary language --- ప్రామాణిక భాష = standard language --- భాషులు = people speaking that language భాష్యం, bhAshyaM -n. --annotation; exposition; exegesis; commentary on a written text; భాషాంతరీకరణం, bhAshAMtarIkaraNaM -n. --translation; భాషాభాగం, bhAshAbhagaM -n. --[gram.] part of speech; భాసం, bhAsaM -n. --radiation; brightness; radiance; భాసబ్బదిలీ, bhAsabbadilI -n. --[phy] radiative transfer; % to e2t బాధ్యత, bhAdyata -n. --responsibility; భ్రాంతి, bhrAMti -n. --illusion; భ్రాత్రియం, bhrAtriyaM -n. --brotherhood; fraternity; భిత్తి, bhitti, -n. --wall; ---భిత్తి చిత్రం = wall painting. ---భిత్తి శిలాంచలాలు = strips of sculpture on walls telling a story, somewhat like the modern cartoon strips in newspapers. ---భిత్తి శిల్పాలు = wall scupture; relief sculpture on walls. భిన్నం, bhinnaM -n. --[math.] fraction; a rational number; (2) one that is broken; (3) distinct; separate; -- భిన్నము అంటే భేదింపబడినది. అంటే పగలగొట్ట బడినది. దుర్భిన్నము అంటే పగలగొట్ట డానికి వీలుకానిది; భిన్నత్వం, bhinnatvaM -n. --diversity; భిన్నాంకం, bhinnaMkaM -n. --[math.] fractional number; rational number; భిన్నాభిప్రాయం, bhinnAbhiprAyaM -n. --dissent; disagreement; different opinion; భీతి, bhIti -n. --fear; scare; phobia; భీరుడు, bhIruDu -n. m. --coward; (ant.) ధీరుడు; భుక్త, hukta - n. -- the eater; the person who enjoys the crops; భుక్తి, bhukti -n. --livelihood; భుగభుగ, bhugabhuga -adj. --onomatopoeia for effervescence; భుజం, bhujaM -n. --(1) shoulder; --(2) the side of a rectilinear geometrical figure; భుజంగనాడి, bhujaMganADi -n. --the name of a Tamil book in which many predictions about the future can be found; భుజగం, bhujagaM -n. --snake; serpent; భుజపత్రం, bhujapatraM -n. --Himalayan birch; [bot.] ''Betula bhojpatra;'' -- Bhojpatras have been used by priests for over 2100 years for writing mantras and Shlokas. It has been recorded that Raja Vikramaditya used the Bhojpatra for writing Mantras. It was only when the Mughals introduced paper, the use of Bhojpatra became obsolete; భుజాంతరం, bhujAMtaraM -n. --chest; (lit.) the space between the arms; భుజాస్థి, bhujAsti -n. --bone in the arm; భుజించు, bhujiMcu -v. t. --eat; భూకంపం, bhUkaMpaM -n. --earthquake; earth tremor; భూగర్భం, bhUgarbhaM -n. --the interior of the Earth; భూగర్భజలం, bhUgarbhajalaM -n. --groundwater; భూగోళం, bhUgOLaM -n. --(1) the globe; --(2) the planet Earth; the sphere of Earth; భూచక్కెరగడ్డ, bhUcakkeragaDDa - n. -- (1) Alligator Yam, Milky Yam; [bot.] ''Ipomea digitata;'' -- In India, Alligator Yam is used as a general tonic, to treat diseases of the spleen and liver and prevent fat accumulation in the body. -- (2) Ram Kandamool; రామకందమూలం; [bot.] ''Maerua oblongifolia;'' -- ఒక పెద్ద దుంగలాంటి చెట్టు కాండాన్ని రామ్ కంద అంటారు. దీన్ని చిరుతిండిగా చాలా ప్రాంతాలలో అమ్ముతారు. ఈ దుంగ మొత్తం కొబ్బరి మొవ్వలా మెత్తగా వుంటుంది. రుచిగా, తియ్యగా కూడా వుంటుంది. రామ్ కంద దుంగను పలుచని పొరలుగా, ముక్కలు కోసి అమ్ముతారు. దీన్ని కంద అని పిలుస్తారు గాని నిజానికి ఇది చెట్టు కాండమే. మన దేశపు అడవుల్లో ఇవి విరివిగా దొరుకుతాయి; భూతం, bhUtaM -n. --(1) demon; ghost; imp; hobgoblin; --(2) any one of the five elements of the ancient sciences of Hindus; -- భూతం (Sanskrit) = దయ్యం (Telugu) = ఆత్మ of a dead person; ప్రేతం అన్నా ఆత్మ అనే లెక్క. కానీ సంస్కరించనిది; -- భూత ప్రేతాలకు యజ్ఞ, యాగాదుల్లో బలి వేస్తారు. ఆ ధర్మ కార్యం లో ఇయ్యబడిన తిండి వాటికి కడుపు నింపుతుంది. ప్రపంచాన్ని పీడించకుండా ఉంటాయి. ఇదే కాక బ్రాహ్మణులు భోజనం తర్వాత వదిలిన ఉత్తర పరిషేచనం, వారు వదిలిన అన్నం కూడా తిని సంతృప్తి చెందుతాయి ట; -- పూజాది కార్యక్రమాలు చేసేటప్పుడు "ఉత్తిష్ఠ న్తు భూత పిశాచా:" అనే మంత్రం చదువుతాము. వాటిని, మేము పూజ చేసుకుంటాం దయచేసి ఈ జాగా ఖాళీ చేసి వెళ్ళమని విజ్ఞప్తి చేయడం; భూత, bhUta -adj. --(1) the one that comes into being; --(2) elemental; --(3) big; huge; demonic; --(4) past; --(5) life; living things; భూతకాలం, bhUtakAlaM -n. --[gram.] past tense; భూతద్దం, bhUtaddaM -n. --magnifying glass; భూతబలి, bhootabali - n. -- The sacrificial killing of an animal to please gods; -- see also బలి; భూతబ్బల్లులు, bhUtabballulu -n. --dinosaurs; (lit.) giant lizards; -- రాక్షసి బల్లులు; భూతదయ, bhUtadaya -n. --compassion for the living things; భూతల జలం, bhUtala jalaM -n. --[geol.] surface water; భూతవైద్యం, bhUtavaidyaM -n. --exorcism; భూతాంకుశం, bhUtAMkuSaM -n. --croton; [bot.] ''Croton oblongifolius''; భూతావాసం, bhUtAvAsaM -n. --[bot.] ''Terminalia belerica''; -- The seeds are called "bedda" nuts. In traditional Ayurvedic medicine, Beleric is known as "Bibhitaki." Its fruit is used in the popular Indian herbal Rasayana treatment Triphala. -- [Sans.] Bibhītaka భూతి, bhooti - n. -- wealth; -- విభూతి = the superior wealth = శివస్పర్శ పొందినది గాబట్టి అది విశేష శక్తి సమన్వితమై విభూతి ఔతున్నది; భూతులసి, bhUtulasi -n. -- Sweet basil; [bot.] ''Ocimum basilicum'' of the Lamiaceae (mints) family; భూనభోంతరాళాలు, bhUnabhOMtarALAlu -n. pl. --Earth, heaven, and the intervening space; భూనింబ, bhUniMba -n. --creat; chrietta; King of Bitters; [bot.] ''Andrographis paniculata'' of the Acanthaceae family; -- one of the most popular medicinal plants used traditionally for the treatment of an array of diseases such as cancer, diabetes, high blood pressure, ulcer, leprosy, bronchitis, skin diseases, flatulence, colic, influenza, dysentery, dyspepsia and malaria for centuries; -- నేలవేము; భూమధ్యరేఖ, bhUmadhyarEkha -n. --equator; భూమ్యాలకి, bhUmyAlaki -n. -- Gale of the wind; stonebreaker; seed-under-leaf; [bot.] ''Phyllanthus niruri'' of the Phyllanthaceae family; -- the juice of this herb plant is used for the treatment of jaundice, chronic dysentery, dyspepsia, cough, indigestion, diabetes, urinary tract diseases, skin diseases, ulcer, sores and swelling; -- నేల ఉసిరి; భూమి, bhUmi -n. --(1) ground; --(2) acreage; --(3) the planet Earth; భూమిక, bhUmika -n. --(1) role in a drama; --(2) preface; భూములు, bhUmulu -n. --lands; landed property; estate; భూయిష్టం, bhUyishTaM -suff. --full of; very widespread; -- బహుళం; విస్తృతం; ---కరుణ భూయిష్టం = full of mercy. ---దోషభూయిష్టం = full of errors. ---పాప భూయిష్టం = full of sins. భూర్జం, bhUrjaM -n. --birch tree; [bot.] ''Betula bhojpatra''; భూర్జ, bhUrja -adj. --related to birch tree; భూరి, bhUri -n. --(1) plenty; generous; --(2) one followed by 33 zeros in the traditional Indian method of counting; భూసంధి, bhUsaMdhi -n. --isthmus; a land bridge joining two land masses across a sea; భూస్వామి, bhUsvAmi -n. --landlord; (lit.) the lord of the land; భ్రూణం, bhRUNaM' - n. -- fetus; -- (note) మానవులలో యుగాండం (zygote) అన్న పేరు శిశుసంకల్పన (conception) సమయం నుండి ఐదో వారం వరకు వర్తిస్తుంది. ఐదవ వారం నుండి పదవ వారం వరకు దీనిని పిండం (embryo) అని పిలుస్తారు. పదకొండవ వారం నుండి ప్రసవం అయి బిడ్డ భూపతనం అయేవరకు భ్రూణం (ఇంగ్లీషులో ఫీటస్, fetus) అంటారు. ప్రసవం అయినప్పటినుండి మాటలు వచ్చేవరకు శిశువు (infant) అంటారు - ఇంగ్లీషులో ఇన్^ఫెంట్ అంటే మాటలు రాని పసిబిడ్డ అని అర్థం. మాటలు మాట్లాడడం మొదలు పెట్టిన తరువాత బిడ్డ (child) అంటారు. బిడ్డ అనే మాట ఆడ, మగ కి వర్తిస్తుంది. %భృ - bhR, భే - bhE, భొ - bho, భో - bhO, భౌ - bhau భృంగప్రియ, bhRMgapriya -n. --Jequirity bean; Rosary pea; [bot.] ''Abrus precatorius'' of the Fabaceae family; --A perennial climbing vine whose small seeds are astonishingly deadly; They contain a toxic protein called abrin that is so poisonous that a single seed can kill you within 36 hours; Abrin has some potential medicinal uses, such as in the treatment to kill cancer cells; భృంగరాజు, bhRMgarAju -n. --a medicinal plant; [bot.] ''Eclipta alba''; -- గంటగలగరాకు; బృంగరాజ్ ఆకుని కేస్ రాజు అని కూడా పిలుస్తారు. జుట్టుకు కావలసిన ప్రోటీన్లు విటమిన్లు మరియు యాంటీ ఆక్సిడెంట్లు పుష్కలంగా ఈ ఆకులో ఉంటాయి; భృతి, bhRti -n. --support; maintenance; salary; wages; భృత్యుడు, bhRtyuDu -n. --servant; slave; భృహన్నవ్య తార, bhRhannavya tAra -n. --[astron.] supernova; భేటీ, bhETI -n. --interview; భేదం, bhEdaM -n. --disparity; separation; division; dissention; భేదక, bhEdaka -adj. --dividing; భేదకరేఖ, bhEdakarEkha -n. --(1) dividing line; --(2) (ling.) isogloss; భేది ఉప్పు, bhEdi uppu -n. --Epsom salt; magnesium sulfate; Mg₂SO₄; భేషజం, bhEshajaM -n. -- (1) medicine; remedy; (2) pretense; humbug; భైరవాసం, bhairavAsaM %e2t -n. --benzene; భోక్తలు, bhOktalu -n. --consumers; (ant.) ఉత్పాదకులు; భోగట్టా, bhOgaTTA -n. --information; news; enquiry; భోగం, bhOgaM - n. -- comfort; wealth; meal; భోగంమేళం, bhOgaMmELaM - n. -- a group dance performed by a clan of prostitutes with indecent language and exposure; it was customary to have such performances at weddings in bygone days; -- నాచ్ పార్టీ; మేజువాణీ; భోగట్టా, bhOgaTTA - n. -- news about welfare; news; -- భోగవార్తలు; క్షేమసమాచారాలు; భోగపరాయణ, bhOgaparAyaNa - adj. -- epicurean; Devoted to refined pleasures and the deliberate avoidance of pain or suffering; Relating to enjoyment and gratification, especially through fine food and drink; భోగభాగ్యాలు, bhOgabhAgyAlu -n. pl. --luxuries; భోగలాలస, bhOgalAlasa - adj. -- epicurean; Devoted to refined pleasures and the deliberate avoidance of pain or suffering; Relating to enjoyment and gratification, especially through fine food and drink; భోజనం, bhOjanaM -n. --(1) food; --(2) meals; సేంద్రియముల ద్వారా గ్రహించునది; భోజనప్రియుడు, bhOjanapriyuDu -n. --gourmand; భోజ్యాలు, bhOjyAlu -n. --routine meals; భోరున, bhOruna -adv. --heavily; greatly; భౌతిక, bhautika -adj. --(1) physical; --(2) material; materialistic; భౌతిక దేహం, bhautika dEhaM -n. --physical body; physical remains; mortal coil; term used to refer to the dead body of a distinguished person; with ordinary people, it is simply a శవం; also పార్థివ దేహం; భౌతిక ధర్మం, bhautika dharmaM -n. --physical law; physical function; భౌతిక రసాయనం, bhautika rasAyanaM -n. --physical chemistry; భౌతిక వాది, bhautika vAdi -n. --materialist; భౌతిక శాస్త్రం, bhautika SAstraM -n. --physics; భ్రమ, bhrama -n. --illusion; delusion; భ్రష్టత, bhrashTata -n. --degeneration; ruin; భ్రష్టుడు, bhrashTuDu -n. m. --(1) degenerated person; fallen person; --(2) wretched fellow; భ్రాంతి, bhraNti -n. --illusion; delusion; భ్రూణం, bhrUNaM -n. --embryo; fetus; </poem> ==Part 4: మం - maM== <poem> మంకు, maMku -adj. --obstinate; stubborn; మంకుతనం, maMkutanaM -n. --obstinacy; stubbornness; మంకుపట్టు, maMkupaTTu -n. --obstinacy; stubbornness; మంకెన, maMkena -n. --Noon Flower; Midday Flower; Midday Mallow; Copper Cups; [bot.] ''Pentapetes phoenicea'' of the Malvaceae family; -- మధ్యాహ్న మందార; రిక్షమల్లి; [Sans.] అర్కవల్లభ; బంధూకమ్; [Hin.] దో పహరియా; -- ఐదు రేకుల పువ్వునుబట్టి పెంటాపెటెస్ అనీ, పువ్వుల రక్తవర్ణాన్నిబట్టి దీనికి ఫీనీషియా అనీ దీని లాటిన్ పేరు ఏర్పడింది. మంకెన ఆకులతో కొందరు టీ కాచుకుంటారు. మంకెన కాయలలోని గింజలను ఉదరసంబంధమైన వ్యాధులలో కషాయం కాచుకుని తాగుతారు. మంకెన వేరు కషాయం శరీరంలో స్రావాలను నిరోధిస్తుంది. జ్వరహారిణిగా పనిచేస్తుంది. వాతరోగాల నివారణకు కూడా పనిచేస్తుంది. అజీర్తి కారణంగా వచ్చే తీవ్రమైన కడుపునొప్పి, జ్వరాలను మంకెన వేర్ల కషాయం పోగొడుతుంది. [[file:Mamkena_Flower.jpg|thumb|right|మంకెన పూలు]] మంగ, maMga -n. -- mountain pomegranate; [bot.] ''Randia dumetorum'' of the Rubiaceae family; -- మంగముళ్ళ చెట్టు; [Sans.] పిండీతకము; మంగనం, maMganaM -n. --manganese; one of the chemical elements with the symbol Mn; మంగలం, maMgalaM -n. --frying pan; popper; a pan used to pop grain; (ety.) మన్ + కలం; మంగలి, maMgali -n. --barber; barber caste; మంగలి కొట్టు, maMgali koTTu -n. --barber shop; మంగు మచ్చలు, mangu macchalu - n. -- Melasma; hyperpigmentation of skin; Melasma is a condition in which areas of the skin become darker than the surrounding skin; మంచం, maMcaM -n. --cot; bed; bedstead; (rel.) పరుపు; ---మడత మంచం = folding cot. ---పందిరి మంచం = canopy bed. మంచి, maMci -adj. --(1) good; --(2) fresh; (ant.) చెడు; మంచి కంద, maMci kaMda - n. -- Elephant foot yam; [bot.] ''Amorphophallus companulatus'' Bl. మంచినీళ్లు, maMcinILlu -n. --fresh water; potable water; ---పచ్చిమంచినీళ్లు = raw fresh water; మంచు, maMcu -n. --(1) ice; solidified water; --(2) dew; --(3) snow; మంచుతుఫాను, maMcutuphAnu -n. --snow storm; blizzard; మంచుకాడ, maMcukADa -n. --icicle; a rod of ice hanging from a roof or tree; మంచు పొర, maMcu pora -n. --floe; sheet of ice; sheet of ice formed on the surface of water; మంచు ముక్క, maMcu mukka -n. --ice cube; piece of ice; మంచు రేకు, maMcu rEku -n. --snow flake; మంచె, maMce -n. --rack; stand; platform; మంజరి, maMjari - n. -- bouquet; a collection of flowers; often used as a suffix to book titles to indicate a collection of literary items; మంజిష్ట, maMjishTa -n. --Indian madder; common madder; a medicinal creeper; [bot.] ''Rubia cordifolia'' of the Rubiaceae family; --Manjishta is a famous herb for blood detoxifying. Its root is extensively used in many skin disease medicines of Ayurveda. --this plant also gives a bright red dye; మంజుల, maMjula -adj. --sweet; delicious; మంజూరు, maMjUru -n. --sanction; approval; మంట, maMTa -n. --flame; మండ, maMDa -n. --(1) the back part of the hand from the wrist to the fingertips; --(2) a twig with leaves that can be used as a whisk; --- వేపమండ = a twig of neem tree. --- కంపమండ = twig or branch of a thorny bush; మండపం, maMDapaM -n. --portico; gazebo; an elevated covered structure built on pillars; also మంటపం; మండలం, maMDalaM -n. --(1) orb of a celestial body; --(2) region; province; district; --(3) a group of people; --(4) cycle; circumference; circuit; --(5) forty days; వేదాలలో, “మండలం” అనేది సాధారణంగా 40 రోజుల కాలాన్ని సూచిస్తుంది. ఇది “తపస్సు” లేదా “దీక్ష” లేదా “ఉపాసన” యొక్క సంపూర్ణ చక్రంగా పరిగణించబడింది; ---వ్యవహార మండలం = jurisdiction. ---మందలాధిపతులు = regional officers; మండలి, maMDali -n. --society; committee; మండ్రగబ్బ, maMDragabba - n. -- Large Black Scorpion; Emperor Scorpion; [bio.] ''Pandinus imperator'' of the Scorpionidae family; -- పుట్టతేలు; మండ్రగబ్బలు నల్లగా వుంటాయి ఇవి తేలు కన్నా చాలా విషపూరితమైనవి. వీటిని చంపినపుడు రక్తం నల్లగా బురదలాగ వస్తుంది; ఇవి తేలు కంటె కొంచెం లావుగా వుంటాయి; మండించు, maMDiMcu -v. t. --burn; మండిపడు, maMDipaDu -v. t. --get angry and show it externally; మండీ, maMDI -n. --(1) wholesale market; --(2) warehouse; godown; మండు, maMDu -v. i. --burn; ---ఒళ్లు మండుతున్నాది = my blood is boiling. మండువా, maMDuvA -n. --(1) courtyard; an open space surrounded by a verandah in the central part of a house; --(2) verandah; --(3) booth; -- (4) A stable for horses, గుర్రాలపాక; గుర్రపుసాల; మండూకపర్ణి, maMDUkaparni -n. -- Gotu kola; Centella; Tiger grass; Indian pennywort; [bot.] ''Centella asiatica;'' Widely used in Ayurvedic and traditional Chinese medicine, this herb is also referred to as the "herb of longevity," -- [Sans.] Mandukaparni; [Hin.] Brahma Buti; మండూకబ్రహ్మి, maMDUkabrahmi -n. --Brahmi, Indian pennywort; Asiatic pennywort; [bot.] ''Hydrocotyle asiatica'' of the Apiaceae family; -- a herbaceous, perennial plant native to the wetlands in Asia; -- Apart from wound healing, the herb is recommended for the treatment of various skin conditions such as leprosy, lupus, varicose ulcers, eczema, psoriasis, diarrhea, fever, amenorrhea, diseases of the female genitourinary tract, and also for relieving anxiety and improving cognition; మంతనం, maMtanaM -n. --discussion; negotiation; మంత్రం, maMtraM -n. --(1) mantra; hymn; chant; a secret word or phrase with mystical power; (lit.) one that holds your thought process and gives you ideas; --(2) spell; charm; incantation; -- "మననాత్ త్రాయతే ఇతి మంత్రం" అంటే మననం చేయడం వల్ల మనల్ని రక్షించేది అని అర్ధం; గురుముఖంగా పొందేది మంత్రం. మంత్రం కొన్ని బీజాక్షరాల సంపుటీకరణం. దాని అర్ధం తెలియవలసిన అగత్యం లేదు; అది శ్లోక రూపంలోగూడా ఉండవచ్చు. విష్ణు సహస్రనామం 108 శ్లోకాలున్న మహా మంత్రం. మంత్ర దండం, maMtra daMDaM -n. --magic wand; మంత్రసాని, maMtrasAni -n. --midwife; a native nurse specializing in child delivery; (lit.) a woman who works secretly, i.e., behind the doors; మంత్రాంగ సభ, maMtrAMgasabha -n. --council; మంత్రి, maMtri -n. --(1) minister; --(2) queen in chess; మంతుడు, maMtuDu - suff. -- having the property of; -- -మంతం అనాలా?, -వంతం అనాలా? -వంతుడు, -వతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి, -మంతుడు,-మతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి అనే విచికిత్స తరచు కలుగుతుంది. -- అ-కారాంత, ఆ-కారాంత పదాలకు –వంతుడు, -వంతము, -వానుడు, -వతి ప్రత్యయాలుగా అమరుతాయి. -- ఉదా: సౌభాగ్య -> సౌభాగ్యవతి; గుణ -> గుణవంతుడు; బల -> బలవంతం; విద్యా -> విద్యావంతుడు; అమరా -> అమరావతి -- ఇ-కారాంత, ఈ-కారాంత, ఉ-కారాంత పదాలకు –మంతుడు, -మంతము, -మానుడు, -మతి ప్రత్యయాలుగా అమరుతాయి -- ఉదా: బుద్ధి -> బుద్ధిమంతుడు; కీర్తి -> కీర్తిమతి; శక్తి -> శక్తిమంతం; శ్రీ -> శ్రీమతి; ధీ -> ధీమంతుడు; హను -> హనుమంతుడు; అంశు -> అంశుమంతుడు; ఇందు -> ఇందుమతి; మందం, maMdaM -n. --(1) slow; lazy; dull; inert; --(2) thickness; మంద, maMda -adj. --dull; not sharp; -n. --herd; flock; colony; troop; mob; drove; crowd; ---ఆవుల మంద = herd of cows. మందగతి, maMdagati -n. --slow motion; మందగామి, maMdagAmi -n. --slow moving thing; మందగించు, maMdagiMcu -v. i. --(1) slow down; thing; decline; --(2) become dull; మందడి గోడ, maMdaDi gODa -n. --partition wall; మందడి ప్రమేయం, maMdadi pramEyaM -n. --[math.] In number theory, the partition function {\displaystyle p(n)}p(n) represents the number of possible partitions of a non-negative integer {\displaystyle n}n. For instance, {\displaystyle p(4)=5}{\displaystyle p(4)=5} because the integer {\displaystyle 4}4 has the five partitions {\displaystyle 1+1+1+1}{\displaystyle 1+1+1+1}, {\displaystyle 1+1+2}{\displaystyle 1+1+2}, {\displaystyle 1+3}1+3, {\displaystyle 2+2}2+2, and {\displaystyle 4}4. --[phys.] In physics, a partition function describes the statistical properties of a system in thermodynamic equilibrium; మందమతి, maMdamati -n. --dunce; dull-witted; తమందం; మందమరుపు, maMdamarupu -n. --absent-mindedness; forgetfulness; మందరస్థాయి, maMdarastAyi -n. --[music] half an octave below the main octave; మందల, maMdala -n. --limit; boundary; % in e2t మందలించు, maMdaliMcu -n. --rebuke; reprimand; మందవాయువు, maMdavAyuvu -n. --inert gas; also స్తబ్దవాయువు; మందసం, maMdasaM -n. --chest; box; safe; మందాకిని, maMdAkini -n. --the legendary river in Heaven which fell to the Earth to be known as the Ganges; in this context, the heavenly river is identified with the Milkyway; మందార, maMdAra -n. --Hibiscus; China rose; shoe flower; [bot.] ''Hibiscus rosa sinensis; Calotropis gigantea''; దాసాని; -- జూకా మందార = Japanese Lantern; [bot.] ''Hibiscus schizopetalus'' of the Malvaceae family; [[File:Hibiscus_schizopetalus_%28Botanischer_Garten_TU_Darmstadt%29.jpg|thumb|right|Hibiscus_schizopetalus, జూకా మందార]] మంది, maMdi -n. --crowd; people; ---మంది ఎక్కువైతే మజ్జిగ పల్చన = as the crowd grows, the buttermilk gets thinner. ---ఎంత మంది? = how many people? మందిరం, maMdiraM -n. --(1) house; --(2) temple; shrine; మందీమార్బలం, maMdImArbalaM -n. --retinue; main troops and reserve troops; మందు, maMdu -n. --(1) medicine; drug; -- మోతాదులో తినేది మందు; మూలికలతో (వృక్షజాతుల నుండి) తయారు చేసినది మందు; ఓషధి అంటే మూలిక; ఓషధులతో తయారయినది ఔషధం; మాను నుండి తయారు చేసినది మాకు; మందు మాఁకు అన్నప్పుడు "మాఁకు" పదానికి చెట్టు బెరడో, వేరో అనుకోవచ్చు. --(2) cure; remedy; --(3) as a slang, alcoholic beverage; ---వాడు మందు కొట్టేడు = he had a couple of drinks. మందుబాబులు, maMdubAbulu -n. --drug lords; powerful bosses who illegally deal in illicit and dangerous drugs; </poem> ==Part 5: మ - ma== <poem> మకరం, makaraM -n. --crocodile; alligator; మకరందం, makaraMdaM -n. --nectar; nectar of flowers; మకరరాశి, makararASi -n. --Capricorn, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac; (note.) literally Capricorn means antelope or goat, and the Telugu name Makara means a crocodile; apparently there has been an error in translation; మకర రేఖ, makara rEkha -n. --Tropic of Capricorn; మకర సంక్రమణం, makara saMkramaNaM -n. --entrance of the Sun into the Zodiacal sign Capricorn; మకాం, makAM -n. --temporary lodging; camp; halting place; మకిలి, makili -n. --dirt; grime; tarnish; మక్కీకి మక్కీగా, makhIki makhIgA - idiom -- verbatim; an exact copy; -- ఉన్నది ఉన్నట్లుగా; యధాతధంగా; మక్కువ, makkuva -n. --affection; మక్కె, makke -n. --bone; మక్షికం, makshikaM -n. --fly; house fly; మక్షిక డింభం, makshika DimbhaM -n. --maggot; మగ, maga -adj. --male; మగడు, magaDu -n. --(1) husband; --(2) male person; మగవాడు, magavADu -n. --man; male; guy; husband; see also మొగవాడు; మగవారు, magavAru -n. pl. --men; males; guys; husbands; మగత, magata -n. --doze; drowsiness; మగతనం, magatanaM -n. --(1) masculinity; manliness; --(2) bravery; మగసిరి, magasiri -n. --masculinity; మగపంతం, magapaMtaM -n. --male chauvinism; మగ్గం, maggaM -n. --loom; మగాడు, magADu -n. --male; brave person; husband; మగువ, maguva -n. --woman; మఘ, magha %updated -n. --(1) Alpha Leonis; Regulus; Yoga tara of the tenth lunar mansion; located in the constellation Leo; --(2) The tenth of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; మచ్చ, macca -n. --blemish; scar; mottle; a spot caused by a healed injury; ---పుట్టుమచ్చ = mole; birthmark. మచ్చిక, maccika -n. --tameness; attachment; మచ్చు, maccu -n. --sample; specimen; model; ---మచ్చు చూపించవోయ్‍ = show a sample. మజ్జ, majja -n. --marrow; మూలగ; మజాకా, majAkA -n. --joke; jest; మజిలి, majili -n. --sojourn; way-ward stop; brief stopover in a journey; మజ్జిగ, majjiga -n. --buttermilk; మజూరీ, majUrI -n. --day wages paid to a goldsmith; మట్టం, maTTaM -n. --(1) level; --(2) leveling instrument used by masons; ---నేల మట్టం = ground level. ---సముద్ర మట్టం = sea level. ---సగటు సముద్ర మట్టం = mean sea level; ససమట్టం. మట్ట, maTTa -n. --[bot.] frond; bough of a palm tree; leaf of a palm tree; -- a fern leaf; మట్టగిడస, maTTagiDasa -n. --mud minnow; mud skipper; a type of fish that lives in muddy water; మట్టి, maTTi -n. --(1) soil; dirt; --(2) ground; మట్టిచెట్టు, maTTi ceTTu -n. --[bot.] ''Terminalia arjuna''; -- తెల్ల మద్ది; మట్టినూనె, maTTinUne -n. --crude oil; petroleum; శిలతైలం; మట్టు, maTTu -n. --a place holder for round-bottomed pots or flasks; a support; -v. t. --to step on; మట్టుకు, maTTuku - adv. -- as far as; up to; -- అంత మట్టుకు = as far as; up to; -- ఇంత మట్టుకు = this far; -- ఎంత మట్టుకు? = how far?; మట్టుబచ్చలి, maTTubaccali -n. -- [bot.] ''Atriplex hortensis'' Linn.; see also దుంప బచ్చలి; ఉపోదకం; మట్టెలు, maTTelu -n. --a pair of toe rings, usually made of silver and worn by married women; మడచు, maDacu -v. t. --fold; crease; pleat; మడత, maData -n. --fold; crease; pleat; మడతపిన్ను, maDatapinnu -n. --(1) staple; --(2) folding clip; మడి, maDi -adj. --sacral; ---మడిబట్ట = sacral cloth; clothing that was ceremoniously cleaned for the purpose of maintaining a clean environment during acts like cooking, worshiping, etc. -n. --(1) paddy; rice paddy; --(2) plot of land prepared for seeding; --(3) soil around a plant prepared to hold water; --(4) kosher; the customary rules of maintaining cleanliness associated with the preparation of food, storage of food, etc. మడ్డి, maDDi -n. --sediment; precipitate; scum; dregs; a layer of substance that settles to the bottom of a liquid; మడ్డిపాలు, maDDipAlu -n. --(1) rich milk; --(2) latex; gummy juice secreted from plants; మడుగు, maDugu -n. --(1) pond; lake; puddle; pool; -- (2) Clothing that was washed and dried; a clean cloth; ---అడుగులకి మడుగులు ఒత్తడం = spreading a clean cloth on the ground as a person walks on it as a mark of respect; ---పండగపూట కూడ పాత మడుగేనా? = old clothing on a festive day? మణి, maNi -n. --(1) a gem, believed to be in the hood of a king cobra; --(2) snake-stone, a "stone" believed to have magical powers in neutralizing the ill effects of snake venom; there is no scientific evidence to back up either of these claims; --(3) any precious stone; --(4) as a suffix, this denotes unrivaled excellence, such as సుందరీమణి - the loveliest of women; --(5) wrist; మణికట్టు, maNikaTTu -n. --wrist; మనికట్టు; మణిశిల, maNiSila -n. --sulfur; మణుగు, maNugu -n. --a measure of weight in pre-independence India; 1 మణుగు = 8 వీశలు = 40 సేర్లు = 960 తులాలు; మణేలా, maNElA -n. --the nine piece in a deck of playing cards; మతం, mataM -n. --(1) opinion; --(2) religion; మతకం, matakaM -n. --deception; మతలబు, matalabu -n. --topic; content; purport; intent; news; మత్సరం, matsaraM -n. --envy; మతాబా, matAbA -n. --roman candle; a kind of fireworks; మతి, mati -n. --mind; మతుబర్థకం, matubarthakaM - n. - [gram.] a particle attached to the end of a word to indicate posession; -- కలవాడు, కలది, మంతుడు, వంతుడు, కాడు, కత్తె, మొదలగునవి; మత్తు, mattu -n. --intoxication; మత్తుమందు, mattumaMdu -n. --intoxicating drug; anesthetic drug; మథనము, mathanamu -n. --churning; మదం, madaM -n. --fat; arrogance; conceit; మదనగింజలు, madana giMjalu -n. --Linseed; [bot.] ''Linum usitatissimum;'' మదనము, madanamu - n. -- (1) wax; (2) thorn apple; Indian nightshade; Beladona; మద్దత్తు, maddattu -n. --backing; support; మద్యం, madyaM -n. --any intoxicating drink like wine or liquor; మద్యసారం; మదుపు, madupu -n. --(1) investment;. venture capital; --(2) support; మదాం, madAM -n. --(1) madam, --(2) the Queen in a deck of playing cards; మదాత్యం, madAtyaM -n. --alcoholism; % to e2t మద్ది, maddi -n. --[bot.] ''Terminalia glabra''; Mentaptera arjuna; there are many other varieties of this tree; మద్ది చెట్టు, maddi ceTTu -n. --(1) Indian mulberry; [bot.] ''Morinda citrifolia'', of the coffee bean family (the Rubiaceae); ---తెల్ల మద్ది = [bot.] ''Terminalia arjuna'' of the Combretaceae (బాదం) family; ---నాటు బాదం = [bot.] ''Terminalia Terminalia catapa''; -- (2) [bot.] ''Morinda citrifolia'' belonging to the coffee bean family (the Rubiaceae). This is called the Indian Mulberry. ---మొలఘ; మదుం, maduM -n. --(1) sluice; waterway; spillway; (2) waterway under a street; --same as మదుగు; అనుకదనము; అనుకు; తొళక; మద్దెల maddela -n. --small drum used in Indian classical music; మధ్యంతర, madhyaMtara -adj. --interstitial; intermediate; midterm; మధ్య, madhya -adj. --middle; median; మధ్యజీవ యుగం, madhyajIva yugaM -n. --Mesozoic era; మధ్యధరా సముద్రం, madhyadharA samudraM -n. --Mediterranean sea; మధ్యమం, madhyamaM -n. --(1) middle one; median; --(2) not so good; not so bad; --(3) fourth musical note in a seven-note scale; మధ్యమధ్య, madhyamadhya -adv. --now and then; from time to time; మధ్యరకం, madhyarakaM -adv. --medium type; మధ్యవర్తి, madhyavarti -n. --mediator; arbitrator; మధ్యస్థంగా, madhyastaMgA -adv. --halfway; మధ్యస్థ, madhyastha -adj. --intermediate; మధ్యస్థాయి, madhyasthAyi -n. --[music] main octave; మధ్యావరణం, madhyAvaraNaM -n. --mesosphere; మధ్యాహ్నం, madhyAhnaM -n. --afternoon; strictly, fron noon to 4.00 PM; మధ్యాహ్న రేఖ, madhyAhna rEkha -n. --celestial meridian; The Great Circle that goes through the zenith of the observer and the poles of the celestial sphere; మధుకరం, madhukaraM -n. --bee; (lit.) manufacturer of honey; మధుమూత్రం, madhumUtraM -n. --diabetes; (lit.) sweet urine; -- మధు అంటే తేనె కానీ అన్ని తియ్యటి పదార్థాలకూ మధు శబ్దం వర్తిస్తుంది. మేహము అంటే మూత్రము, మూత్ర వ్యాధి, మూత్ర విసర్జనము అని శబ్దార్థ చంద్రిక చెప్పింది. మధుపర్ణిక, madhuparNika -n. --indigo plant; also నీలిమొక్క; మధుమేహం, madhumEhaM -n. --diabetes mellitus; మధువు, madhuvu -n. --(1) wine; --(2) nectar of flowers; --(3) honey; మధూకం, madhUkaM -n. --Butter tree; Mahwa tree; [bot.] Bassia latifolia; the flowers are used to make a wine and seeds are used to make oil; also ఇప్ప; మధూకరం, madhUkaraM -n. --the tradition of students making a living by gathering food from households; మనం, manaM -pron. --incl. we; (includes the person or persons addressed); (rel.) మేము; మన, mana -pos. adj. --our; మనకు, manaku -pron. --for us; మననం, mananaM -n. --thinking reflection; మనలో మన మాట, manalO mana mATa -ph. --just between us; just among us; మనవి, manavi -n. --appeal; petition; -pos. pron. --ours; మనవి చేయు, manavi cEyu -v. i. --make an appeal; petition; మనస్తత్త్వ విశ్లేషణ, manastattva viSlEshaNa - ph. -- psychoanalysis; the process of analyzing dreams and hesitations using "free associations" promoted by Sigmund Freud; This is somewhat similar to Abhinava Gupta's "AbhijnAna theory;" మనసా, manasA -adv. --whole-heartedly; మనస్తాపం, manasthApaM -n. --distress; sorrow; grief; మనస్సాక్షి, manassAkshi -n. --conscience; మనస్వి, manasvi -n. --good-natured person; మనస్సు, manassu -n. --mind; lower mind that collects sensory perceptions; short term memory; మన్నన, mannana -n. --the social art of expressing respect by using plural to address a person or appending the suffix "gAru" to a name and so on; మన్వంతరం, manvaMtaraM -n. --the Manu-Interval; according to Hindu belief, a Manu-Interval is fourteenth part of a Kalpa; each Manu-Interval is comprised of 71 and a fraction of Maha Yugas; The present age is called the Interval of Vaivasvata Manu; మనికట్టు, manikaTTu -n. --wrist; carpus; see also మణికట్టు; మనిషి, manishi -n. --human being; person; మన్నించు, manniMcu -v. i. --show respect in addressing; use a respectful form of addressing; మన్నించు, manniMcu -v. t. --pardon; excuse; మన్నిక, mannika -n. --durability; endurance; మన్నిటోజు, manniTOju -n. --mannitose; a sugar with the formula, C₆H₁₂O₆; మన్నిటోల్, manniTol -n. --mannitol; an alcohol with the formula C₆H₈(OH)₆; మనీషి, manIshi -n. --intellectual person; wise man; Homo Sapiens; మను, manu -v. i. --survive; live; exist; మనుగడ, manugaDa -n. --survival; living; life; మనుగుడుపులు, manuguDupulu - n. -- the practice of a groom spending time at the in-law's place after wedding, presumably to eat well and get strong and virile; -- మనువు అంటే పెళ్లి. కుడుపు అంటే తినిపించటం. పూర్వకాలం పెళ్లి అయిన తరువాత అల్లుడు అత్తగారింట్లోనే ఆరునెలలు వుండేవాడట. ఈ సమయంలో అతనికి చిన్నమెత్తు పని చెప్పరు. వీర్యవృద్దికరమైన ఆహారపదార్థాలు చేసి బాగా తినబెడుతుంటారు. దీనితో నవదంపతులు యిద్దరూ బాగా పుష్టిగా ఆరోగ్యవంతంగా తయారవుతారు. పెళ్లి అయింతర్వాత జరిగే మర్యాదలు కాబట్టి మనువు కుడుపు (మనుగుడుపు) అన్నమాట ఇదంతా. దీన్ని కొన్ని ప్రాంతాల్లో అల్లెం అంటారు; -- మనువు + కుడుపు; మనుపాల, manupAla -n. --Linseed; [bot.] ''Wrightia antidysenterica''; మనుమడు, manumaDu -n. m. --grandson; మనుమరాలు, manumarAlu -n. f. --granddaughter; మనువాడు, manuvADu - v. t. -- to wed; to marry; మనువు, manuvu - n. -- wedding; మనుష్యుడు, manushyuDu -n. m. --man; మన్ను, mannu -n. -- (1) soil; dirt; earth; (2) The Gayal, commonly called the Bison, ఋశ్యము; (3) మనుబోతు; మన్నుబోతు; the male of a species of antelope, the painted or white-footed antelope, gayal, bison. -v. i. --last; endure; --- మన్ను తిన్న పాము = like a snake (python) that has swallowed an antelope; మనోగతం, manOgataM -n. --intention; మనోగతి, manOgati -n. --line of thought; మనోజ్ఞ, manOj~na -adj. --pleasing; appealing; delightful; మనోధర్మం, manOdharmaM -n. --(1) [music] improvisation; extempore addition of elements to a standard rendition of a song; --(2) mentality; మనోరంజితం, manOraMjitaM -n. --[bot.] Artabotrys odoratissima; మనోరథము, manOrathamu - n. -- కోరిక; మనసే రథముగా గలది … బహువ్రీహి సమాసం. మనోవర్తి, manOvarti -n. --(1) alimony; payments to a wife from a husband after a divorce; Maintenance; support; an allowance; stipend; --(2) palimony; payments to a husband from a wife after a divorce; మనోవాక్కాయకర్మలా, manOvAkkAyakarmalA -adv. --whole-heartedly; (lit.) by thought, word and deed; మప్పిదాలు, mappidAlu -n. --thanks; మబ్బు, mabbu -n. --cloud; మభ్యపరచు, mabhyaparacu -v. i. --conceal with a view to deceive; మమకారం, mamakAraM -n. --attachment; love; affection; fondness; మమత, mamata -n. --interest or affection toward people or objects; మమ్మల్ని, mammalni -pron. --us; మమేకం, mamEkaM - n. -- inseparable; -- కలిసిపోవటం; ఒకటైపోవటం; విడతీయలేని భాగం అవడం; -- మమ + ఏకం = మమైకం ఔతుంది (మేక కాదు) - వృద్ధి సంధి; -- మరొకరితో అవినాభావంగా -— అతడూ నేనూ ఒకటే, ఆ వస్తువు నేనూ ఒకటే అనన్న అర్థంలో వాడుతూ ఉంటాము. ఇది తెలుగువాళ్ల వాడుక. తప్పు కాదు; మయం, mayaM -suff. --full of; మయికం, mayikaM -n. --intoxication; మయిలుతుత్తం, mayilututtaM -n. --copper sulfate; blue vitriol; also మయూరకం; మయూరం, mayUraM -n. m. --peacock; మయూరశిఖి, mayUrasikhi -n. --[bot.] ''Adiantum melanocaulum''; ''Actiniopteris radiata''; మయూరి, mayUri -n. f. --peahen; మర, mara -n. --screw; machine; mill; ---పిండిమర = flour mill; machine to grind grain into flour. ---నూనెమర = oil mill; machine to grind oilseeds into oil; see also గానుగ. మరక, maraka -n. --stain (on a fabric); blot; smudge; spot; also blemish caused by dirt, grime, ink and so on; డాగు; ---రక్తపు మరక = blood stain. ---సిరా మరక = ink blot. మరకట్టు, marakaTTu -n. --brake; a device to stop a rotating wheel; మరకతం, marakataM -n. --emerald; (ety.) from Prakrit maragada; a bright green, transparent precious stone; green variety of beryl; -- పచ్చ; దట్టమైన ఆకుపచ్చని రంగు గల ఒకానొక రత్నము; -- మరకతశ్యామా - అంటే పచ్చ అనే రత్నపు ఛాయతో ఒప్పారుతున్న నలుపురంగు; మరగాలు, maragAlu -n. --artificial leg; mechanical leg; prosthetic leg; మరగించు, maragiMcu -v. t. --boil; మరగు, maragu -v. i. --(1) get accustomed; get addicted; --(2) boil; మరచు, maracu -v. i. --forget; మరణం, maraNaM -n. --death; మరణించు, maraNiMcu -v. i. --die; మరదలు, maradalu -n. --(1) wife's younger sister; --(2) younger brother's wife; మరమగ్గం, maramaggaM -n. --power loom; mechanical loom; మరమరాలు, maramarAlu -n. --puffed rice; మరమేకు, maramEku -n. --screw; మరమ్మత్తు, marammattu -n. --repairing; mending; fixing; మర్దనం, mardanaM -v. t. --rubbing; pounding; kneading; also మర్దనా; మర్దనాలు, mardanAlu -n. --rubbing alcohol; isopropyl alcohol; see also మర్దనోలు; మర్మం, marmaM -n. --(1) secret; --(2) duplicity; మర్మగర్భం, marmagarbhaM - adj. -- secretive; pregnant with a hidden message; -- "ఈ మాటల వెనక ఏదో ఉంది " అనిపించేట్టు మాట్లాడడం మర్మ గర్భ సంభాషణ. తాను చెప్పేది అందరూ కాక తాను ఉద్దేశించిన వాళ్ల కే అర్థం అయ్యేట్టు మాట్లాడడం అది. మర్మం అంటే రహస్యం. -- see also నర్మగర్భం; మర్మస్థానం, marmasthAnaM -n. --vital place; secret place; the groin where sex organs are located; మర్యాద, maryAda -n. --civility; courteousness; taking care of the needs of a guest; (ant.) అమర్యాద; -- తెలుగు రాష్ట్రాల్లో మర్యాద పదాన్ని గౌరవం ఇవ్వడం (courteous) అన్న భావనలో వాడుతాము. ఉత్తరభారతంలో మర్యాద పదాన్ని హద్దులు తెలియడం (boundaries/ limits తెలియడం) అన్న భావనలో వాడతారు. మర్యాద రామన్న అంటే తన హద్దులు దాటని రాముడు అని ఆర్ధం; మరి, mari -adv. --time; turn; season; ---ఒక్కమరి = one time; once. మరికొన్ని, marikonni -n. --few more; మరిడివ్యాధి, mariDivyAdhi -n. --(1) cholera; --(2) infectious disease; మరిది, maridi -n. --(1) husband's younger brother; --(2) a woman's younger sister's husband; మరియొక, mariyoka -adv. --another; మర్రిచెట్టు, marriceTTu -n. --banyan tree; [bot.] Ficus bengalensis; Ficus indica; మరీచి, marIci -n. --ray of light; మరీచిక, marIchika - n. -- mirage; an optical illusion caused by atmospheric conditions, especially the appearance of a sheet of water in a desert or on a hot road caused by the refraction of light from the sky by heated air; మరుగు, marugu -n. --privacy; cover; shelter; screen; ---మరుగుదొడ్డి = latrine; urinal; toilet; rest room; powder room. మరుగుజ్జు, marugujju -n. --dwarf; మరునాడు, marunADu -n. --the next day; మరులమాతంగి, marulamAtaMgi -n. -- [bot.] ''Xanthium strumarium'' Linn.; మరులుదీగ, maruludIga -n. --[bot.] ''Xanthium orientalis''; మరువం, maruvaM -n. --sweet marjoram; [bot.] ''Majorana hortensis;'' ''Origanum majorana'' of the Labiatae (Mint) family; -- [Sans.] ప్రస్థపుష్పకం; మరుసటి, marusaTi -adj. --next; subsequent; following; మర్సూపియం, marsUpiyaM -n. --pouch; bag; (as in a kangaroo's pouch); మర్మేంద్రియాలు, marmEMdriyAlu -n. pl. --genitals; the sex organs; మరాటితీగ, marATitIga -n. --[bot.] ''Spilanthes acmella''; మరిగ, mariga - n. -- a cup made of stone; మరుభూమి, marubhoomi - n. -- desert; waste land; rocky land; -- శూన్య ప్రదేశం; ఎడారి; నిర్జల ప్రదేశము; మరొక, maroka -adv. --another; మరొకసారి, marokasAri -adv. --(1) once more; --(2) some other time; మరొక్కసారి, marokkasAri -adv. --one more time; encore; మలం, malaM -n. --feces; excrement; stool; dung; మలచు, malacu -v. t -- mold; shape; give shape to; మలబద్ధం, malabaddhaM -n. --constipation; (rel.) అజీర్ణం; మలబార్ చింతపండు, Malabar tciMtapaMDu - n. -- Malabar tamarind; [bot.] ''Garcinia cambogia;'' -- 10 నుంచి 20 మీటర్ల ఎత్తు పెరిగే ఈ చెట్టు నుంచి పండిన కాయల్ని కోసి, తోలు వేరుగా చేసి, తోలును ఎండ బెట్టి సుగంధ ద్రవ్యంగా వాడతారు. ఎండ బెట్టగా వచ్చిన నల్లటి చింతపండు పోలిన పదార్థాన్ని మందుల తయారీ వాడతారు. వీటి కాయలు పండినపుడు పసుపురంగులో వుండి కాయల మీద గాడులు ఉంటాయి. 6 నుంచి 8 దాకా విత్తనాలుంటాయి. విత్తనాల చుట్టు అరిల్ అనే ఒక రకమైన కణజాలం వుంటుంది. దీని ప్రాముఖ్యాన్ని వెలుగులోకి తెచ్చాక మలబార్ చింతపండు విలువ అనేక రెట్లు పెరిగింది; మలమల, malamala -adv. --fiercely; violently; మలయమారుతం, malayamArutaM -n. --gentle fragrant breeze; the Malabar breeze; మలయా ఏపిల్, malayA apple - n. -- [bot.] ''Syzygium malaccense'' of the Myrtaceae family; -- మలయా యాపిల్ పళ్లను మన ప్రాంతంలో గులాబ్ జామూన్ పళ్లు అని కూడా అంటారు. వీటి పూలు పౌడర్ పఫ్ (Powder Puff) లాగా అనిపిస్తాయి. కొన్ని పూలు తెల్లగా ఉంటే ఇంకొన్ని ఎర్రగా గులాం (గులాల్) రంగులోనూ, కొన్ని రక్త వర్ణం లోనూ ఉంటాయి. పూల రంగును బట్టే కాయల రంగు ఉంటుంది. ఈ పండ్లనుంచి కొన్ని దేశాలలో వైన్ (Wine) తయారు చేస్తారు. మలేషియా, ఆస్ట్రేలియాలు ఈ పండ్ల మొక్క తొట్టతొలి జన్మస్థానాలు. ఇక సాధారణ నేరేడు వృక్షం శాస్త్రీయ నామం Syzygium cumini కాగా ఇదే కుటుంబానికి చెందిన లవంగ వృక్షం శాస్త్రీయనామం ''Syzygium aromaticum;'' మలవిసర్జన, malavisarjana -v. i. --emptying of the bowels; defecation; మల్లశాల, mallaSAla -n. --gymnasium; మలి, mali -adj. --next; second; మలినం, malinaM -n. --dirt; filth; pollution; మలామా, malAmA -n. --plating; plating of gold or silver; మలారం, malAraM -n. -- (1) rack; holder; a cord on which bangles are held for display; (2) rake; a rough broom used for sweeping streets or gathering leaves; ---గాజుల మలారం = a cylindrical tube or wire on which bangles are strung together for easy display and dispensation; మలు, malu -adj. --pref. second; (rel.) తొలి; మలి;; ---మలుచూలు = second pregnancy. మలుచు, malucu -v. t. --mold; create by molding stone, clay, etc. మల్లె, malle -n. --jasmine; [bot.] ''Jasminum officinalis''; -- సిరిమల్లె = Star Jasmine; [bot.] ''Trachelospermum jasminoides'' of the Apocynaceae family; దీని రేకలు బాగా విచ్చుకుని ఉంటాయి;, -- మరుమల్లె, బొండుమల్లె; సన్నజాజి; విరజాజి; కాగడా మల్లె; వగైరాలు మల్లెలలో రకాలు; రేకలు ఎంత ఒత్తుగా ఉన్నాయో, ఎంతలా విచ్చుకుంటాయో వగైరాలలో తేడాలు;Pass -- జూకా మల్లె = Pink Passion Flower); [bot.] ''Passiflora incarnata'' of the Passifloraceae family; మళ్లా, maLlA -adv. --(1) again; --(2) however; yet; మళుపు, maLupu -n. --turn; turning; మళ్లు, maLlu -v. i. --turn; మళ్లించు, maLliMcu -v. t. --turn; divert; మసక, masaka -adj. --dim; not clear visually; translucent; మస్తకం, mastakaM -n. --head; మసాలా, masAlA -n. --a special mixture of spices; మసాలా ఆకు, masAlA Aku -n. --[bot.] ''Pimenta dioica''; మస్కాకొట్టు, maskAkoTTu -v. i. --cheat; cheat by flattering; మసి, masi -n. --soot; (rel.) నుసి = ashes; ash covering on charcoal; మసిపాతలో మాణిక్యం, masipAtalIO mANikyaM - ph. - diamond in the rough; unrecognized and hidden talent; మస్తిష్కం, mastishkaM -n. --brain; ---మస్తిష్కం = cerebrum. ---అనుమస్తిష్కం = cerebellum. మసీదు, masIdu -n. --mosque; a place of worship for people of Islamic faith; మస్తుగా, mastugA -adv. --plentifully; abundantly; మసూచికం, masUcikaM -n. --smallpox; variola; -- స్పోటకం; (rel.) ఆటలమ్మ; మసోలీ, masOlI -n. --mausoleum; a magnificent tomb; named after the tomb of King Mausolus of fourth century B.C.; మహజరు, mahajaru -n. --petition; మహత్, mahat -adj. --pref. long; great; big; high; మహత్తర, mahattara -adj. --longer; greater; bigger; higher; taller; మహత్వం, mahatvaM -n. --greatness; superiority; మహా, mahA -adj. --pref. long; great; big; high; (ant.) లఘు = abridged; short; మహాసముద్రం, mahAsamudraM -n. --ocean; మహాక్షితి, mahAkshiti -n. --one followed by 21 zeros; మహాక్షోణి, mahAkshONi -n. --one followed by 16 zeros; మహాక్షోభం, mahAkshObhaM -n. --(1) the great suffering; --(2) one followed by 23 zeros; మహాఖర్వం, mahAkharvaM -n. --ten trillion; one followed by 13 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాగొనీ, mahAgonI -n. --mahogany; [bot.] Sweitenia mahogani; మహాత్మ్యము, mahAtmyaMu -n. --greatness; మహానింబ, mahAniMba -n. --Pusian lilac; a plant closely related to neem; [bot.] ''Melia azaderach''; మహానిధి, mahAnidhi -n. --(1) the great treasure; --(2) one followed by 25 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాపద్మం, mahApadmaM -n. --(1) the great lotus; --(2) one followed by 15 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాబీర, mahAbIra - n. -- [bot.] ''Hyptis suaveolens''; -- తులసి, చియా జాతి మొక్క; రాత్రి నానబెట్టి ఉదయాన్నే తింటే మోకాళ్ళ నొప్పులు తగ్గిపోతాయి అని అంటారు. సబ్జా గింజలు నానితే ఎలా ఉంటుందో అలాగే ఈ మహాబీర గింజలు కూడా ఉంటాయి; మహాప్రస్థానం, mahAprasthAnaM -n. --great journey; journey leading to enlightenment; మహాభూరి, mahAbhUri -n. --(1) the great big one; --(2) one followed by 34 zeros; మహాయుగం, mahAyugaM -n. --the Great Yuga; according to Hindu belief, the Great Yuga is comprised of Krita, Treta, Dvapar and Kali Yugas, Duration of a Maha Yuga is ten times that of Kali Yuga, namely, 4, 320, 000 years; మహావృత్తం, mahAvRttaM -n. --Great Circle; circle formed on the surface of a sphere, such as the Earth, by the intersection of a plane that passes through the center of the sphere; మహాశంఖం, mahASaMkhaM -n. --(1) the great conch shell; --(2) one followed by 19 zeros in the traditional Indian method of counting; మహాశయుడు, mahASayuDu -n. --a person with highly regarded opinion; మహిమ, mahima - n. -- (1) greatness; (2) the power of working miracles; మహిళ, mahiLa -n. --woman; (lit.) one who charms by her wiles and graces; మహిషం, mahishaM -n. m. --he buffalo; మహిషాక్షి, mahishAkshi -n. --[bot.] ''Balsamodendron agallocha''; మహిషి, mahishi -n. f. --she buffalo; మహీంద్రుడు, mahIMdruDu - n. -- king; lord of the land; see also మహేంద్రుడు; -- మహీ + ఇంద్రుడు = మహీంద్రుడు = భూ పాలుడు = రాజు; (సవర్ణ దీర్ఘ సంధి) మహేంద్రుడు, mahEMdruDu - n. -- Indra; lord of the heavens; -- మహా + ఇంద్రుడు = మహేంద్రుడు = గొప్ప వాడైన ఇంద్రుడు (గుణ సంధి) మహోదరం, mahOdaraM -n. --ascites; (lit) means swelling of the abdominal area; refers to accumulation of fluid in the abdominal (peritoneal) cavity; The most common cause of ascites is cirrhosis of the liver; Treatment of ascites depends on its underlying cause; -- edema; dropsy; An old term for the swelling of soft tissues due to the accumulation of excess water; In years gone by, a person might have been said to have dropsy; -- (rel.) కడుపు ఉబ్బరం means flatulence; %మాం - mAM, మా - mA మాండలికం, mAMDalikaM -n. --dialect; the version of a language predominantly used in a geographical region; --- వర్గ మాండలికం = class dialect --- ప్రాంతీయ మాండలికం = regional dialect; ఉదా: ఉర్ల గడ్డలు — బంగాళా దుంపలు; --- వైయక్తిక వ్యవహార మాండలికం = idiolect మాంత్రికుడు, mAMtrikuDu -n. m. --(1) magician; --(2) conjurer; --(3) sorcerer; మాంద్యం, mAMdyaM -n. --laziness; dullness; weakness; inactivity; మాంసం, mAMsaM -n. --meat; flesh; ---ఆవుమాంసం = beef; the flesh of a cow. ---కుళ్లిన మాంసం = carrion. ---మేకమాంసం = mutton; the flesh of a goat. ---పందిమాంసం = pork, ham, bacon. ---లేడిమాంసం = venison. ---మనిషిమాంసం = flesh. మాంసకృత్తులు, mAMsakRttulu -n. pl. --proteins; ప్రాణ్యములు; మాంసరోహిణి, mAMsarOhiNi -n. --Indian redwood; (lit.) healer of flesh; [bot.] Soymida febrifuga; మాంసాహారి, mAMsAhAri -n. --(1) non vegetarian; --(2) carnivore; మా, mA -pos. pron. pl. --our; మాకా, mAA, - n. -- Macaw; a large parrot-like bird native to S. America; [bio.] ''Ara ararauna'' of the Psittacidae family; మాకు, mAku -pron. --for us; -n. --(1) tree; tree trunk; చెట్లు పెద్దవై గట్టి బోదెతో ఉంటే “మాను/మాకు” అంటారు. మానుకట్టడమనేది అన్ని చెట్లకూ వర్తించే లక్షణంకాదు. --(2) medicine; drug; (esp.) herbal medicine; వృక్షజాతుల నుండి తయారు చేసినది మందు; మాను నుండి తయారు చేసినది మాకు; మాగాణి, mAgANi -n. --(1) a fertile land with plenty of water resources; --(2) wet cultivation; నంజె; మాగు, mAgu -v. i. --ripen fully; మాఘం, mAghaM - n. -- (1) the name of the eleventh month of the Telugu calendar; (2) a classical Sanskrit literary work written my Maagha; the book deals with the story of Krishna killing Sisupala during the Rajasuya Yaga performd by Yudhisthara; The offiial title of the book is Sisupalavadha (శిశుపాలవధ). మల్లినాథసూరి దీనికి వ్యాఖ్యానము చేసి ఉన్నాఁడు. అది సర్వంకషము అనఁబడును. "దండినః పదలాలిత్యం భారవేరర్థ గౌరవమ్‌ ఉపమాకాళిదాసస్య మాఘస్యేతే త్రయోగుణాః" అని విద్వాంసులు మాఘమును మిక్కిలి శ్లాఘింతురు; మాచిపత్రి, mAcipatri -n. --sweet wormwood; [bot.] ''Artemisia indica''; 'Artemisia absinthum''; --the active ingredient of this plant, Artemisinin, is known to have a curative effect in treating malaria; This medicinal aromatic herb, while native to Europe, grows readily across various climates, including parts of Asia, Africa, South America, and the United States; మాజీ, mAjI -adj. --former; erstwhile; late; ex-; మాట, mATa -n. --word; pledge; మాటకారి, mATakAri -n. --clever speaker; మాటవరసకి, mATavarasaki -adv. --for instance; for example; just for the sake of discussion; మాట్లాడు, mATlADu -v. i. --speak; talk; converse; మాటిమాటికీ, mATimATikI -adv. --again and again; మాటు, mATu -n. --weld; welded patch; soldered patch; మాటున, mATuna -adv. --behind; hidden by; screened by; మాటుమణుగు, mATumaNugu -v. i. --quiet down; become quiet; మాడ, mADa -n. --fontanel; soft central part on the top of an infant's head; మాడు, mADu -v. i. --(1) scorch; sear; burn; --(2) suffer from hunger pangs; - n. -- anterior fontanelle; పసిపిల్లల నడినెత్తి మీద ఉండే మెత్తటి భాగం; మాణిక్యం, mANikyaM -n. --ruby; one of the nine gems or semi-precious stones; --కెంపు; -- మాణిక్యం అన్నది సంస్కృత పదం. అది కెంపుకు పర్యాయ పదమే. "మాణిక్య వీణాముపలాలయంతీం, మదాలసాం మంజుల వాగ్విలాసాం" అన్న కాలిదాస కృత దేవీ స్తోత్రం వినే ఉంటారు. కన్నడ భాషలో కెంపు అన్న మాట మాణిక్యానికే కాక 'ఎరుపు రంగు' అన్న అర్థంలో కూడా వాడుతారు. కెంపు యొక్క నాణ్యతను, రంగులోని స్వచ్ఛతను బట్టి 'పద్మ రాగం', 'కురువిందం', 'సౌగంధికం', 'నీలగంధి' అన్న పేర్లతో కూడా పిలుస్తారు; మాతగొరక, mAtagoraka -n. --Rice Fish; మాతృ, mAtR -adj. --mother; మాతృక, mAtRka -n. --source; original of a written work; మాతృగోళం, mAtRgOLaM -n. --mother planet; మాతృత్వం, mAtRtvaM -n. --motherhood; మాతృభాష, mAtRbhAsha -n. --mother tongue; మాతృభూమి, mAtRbhUmi -n. --mother land; మాతృస్వామ్యం, mAtRsvAmyaM -n. --matriarchy the system where the female heads the family; మాత్ర, mAtra -n. --(1) dimension; --(2) pill; dose; --(3) syllable; --(4) duration of time necessary to snap the fingers; duration of time necessary utter a short vowel; ---ఏకమాత్రకం = one-dimensional. ---మూడు మాత్రలు ఒక మోతాదు = three pills is one dose. మాత్రా ఛందం, mAtrA chaMdaM -n. --a prosody that stipulates a strict and specific sequence of short and long characters, మాత్రుక, mAtruka -n. --[math.] matrix; % to e2t మాదకం, mAdakaM -n. --liquor; alcoholic beverage; మాదక, mAdaka -adj. --intoxicating; stupefying; మాదీఫలం, mAdIphalaM -n. --a citrus fruit used in Ayurvedic medicine; [bot.] Citrus medica; దబ్బపండు; మాది, mAdi -pos. pron. pl. --ours; మాదిరి, mAdiri -n. --sample; model; మాధవి, mAdhavi -n. --a white flowering creeper; [bot.] ''Hiptage madablota; Gaertnera racemosa''; మాధ్యమిక, mAdhyamika -adj. --middle; మాధ్వీకం, mAdhvIkaM -n. --a wine made from the ippa flower; మాధుర్యం, mAdhuryaM -n. --sweetness; మానం, mAnaM -n. --(1) a table of weights and measures; --(2) measure; --(3) personal and private honor; dignity; మానచిత్రం, mAnacitraM -n. --map % to e2t మానదండం, mAnadaMDaM -n. --measuring rod; మాననీయ, mAnanIya -adj. --respectable; deserving honor; venerable; మానభంగం, mAnabhaMgaM -n. --(1) rape; --(2) dis-robing by force; loss of personal honor; మానవ వనరులు, mAnava vanarulu -n. --human resources; మానవత్వం, mAnavatvaM -n. --humanity; మానవాతీత, mAnavAtIta -adj. --superhuman; మానవాళి, mAnavALi -n. --humanity; mankind; the human race; మానవుడు, mAnavuDu -n. --human being; Homo Sapiens; man; (ety.) descendent of Manu; మానస, mAnasa -adj. --mental; మానసిక, mAnasika -adj. --psychological; mental; మాన్య, mAnya -adj. --honored; venerable; మాన్యం, mAnyaM -n. --(1) land; --(2) land given by a ruler on a quit-rent, for a favorable tenure, or as a gift for services rendered; మానిక, mAnika -n. --a volumetric measure used in pre-independence India; 1 మానిక = 1 సేరు = 2 తవ్వలు = 4 సోలలు; మాను, mAnu -n. --tree trunk; -v. i. --(1) heal; --(2) suspend; quit; -v. t. --stop doing; put a stop to; మానుగాయ, mAnugAya -n. --olive; a small fruit tha grows in the Mediterranian area; మానుప్పు, mAnuppu -n. --carbonate of potash; మానుపెండలం, mAnupeMDalaM -n. --[bot.] Manihot utilissima; మానుపసుపు, mAnupasupu -n. --[bot.] Cosinium fenestratum; మాన్యులు, mAnyulu -n. --honorable person; when used in front of a name, a title equivalent to "Honorable"; మాపకం, mApakaM -n. --(1) measuring instrument; meter; --(2) destruction; ఉష్ణమాపకం = thermometer. అగ్నిమాపక దళం = crew of firefighters. మాపు, mApu -v. t. --make dirty; soil; make something to look like it has been used; -n. --the tendency to get soiled or dirty; ఈ రకం రంగు బట్ట మాపు ఓర్చుతుంది = this type of colored cloth can withstand the tendency to get soiled or dirty. మాబీర, mAbIra -n. --[bot.] ''Ajuga disticha;'' మాభేరి, mAbhEri -n. --Malabar batmint; [bot.] ''Anisomeles malabarica;'' మామ, mAma -n. --(1) maternal uncle; --(2) father-in-law; మామ్మ, mAmma -n. --(1) grand mother; father's mother; --(2) any old lady; మామిడల్లం, mAmiDallaM -n. --mango ginger; a tuber that tastes like mango and looks like ginger; [bot.] ''Curcuma amada'' of the Zingiberaceae family; this is related more to turmeric than to either mango or ginger; మామిడి చెట్టు, mAmiDi ceTTu -n. --mango tree; [bot.] ''Mangifera indica;'' -- [Sans.] రసాలం; మామిడి పండు, mAmiDi paMDu -n. --mango fruit; [bot.] ''Mangifera indica;'' -- రత్నగిరి (Alphonso); కేసరి; దశేరి; హిమసాగర్; బాదామి; బంగినపల్లి; తోతపురి; మల్గోబా; ఇమామ్ పసంద్; అమరపాలి; మల్లిక; ముంత మామిడి; కొత్తపల్లి కొబ్బరి; పెద్ద రసాలు; చిన్న రసాలు; చెరుకు రసాలు; సువర్ణరేఖ; నీలాలు; మాయ, mAya -n. --(1) placenta; --(2) illusion; trick; artifice; deceit; sorcery; jugglery; the unreal stuff; that which is ephemeral; --(3) the power of God that creates, preserves, and destroys the Universe; --(4) spiritual ignorance; (ety.) మా = not, య = this; మాయదారి, mAyadAri -adj. --deceitful; wretched; మాయావి, mAyAvi -n. --cheater; conjurer; మాయు, mAyu -v. i. --become dirty, soiled or stained; మారకం, mArakaM -n. --(1) fatal sign; impending danger of death, big financial loss, or loss of reputation, as predicted by a horoscope; --(2) fatality; --(3) exchange; exchange rate; ---విదేశ మారకపు ద్రవ్యం = foreign exchange money. మారటితల్లి, mAraTitalli -n. --step-mother; మార్కండేయుడు, maarkanDEyuDu - n. -- మృకండు మహర్షి కొడుకు, మహాభక్తుడు, షోడశవర్ష ప్రాయుడు. -- లోకానికి మృత్యుంజయ స్తోత్రం అనుగ్రహించాడు మృకండు మహర్షి. "చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః" అని వీడని ధైర్యంతో ఆత్మనిష్ఠుడయ్యాడు. ఈ నాటికీ ఎవరికైనా అకాలమరణబాధా నివృత్తికి ఆ చంద్ర శేఖర అష్టకమే దివ్యౌషధం అయింది. మార్గం, mArgaM -n. --(1) way; path; route; track; --(2) course of action; మార్గదర్శి, mArgadarSi -n. --guide; heralder; one who shows the way; మార్గసాహిత్యం, maargasaahityaM - n. -- Classical literature; మారాముచేయు, mArAmu cEyu -v .i. --behave obstinately; మార్జాలం, mArjAlaM - n. -- cat; -- పిల్లిని సంస్కృతంలో మార్జాలము అంటారు. 'మార్జనమ్' అంటే శుభ్రం చేసుకోవడము. కాబట్టి పిల్లి పేరులోనే ఉంది అది 'పరిశుభ్రమయినది ' అని. మారు, mAru -n. --time; turn; occasion; మారు, mAru -v. i. --change; మారుగుళ్లదొడ్డి, mAruguLLladoDDi -n. --marshaling yard; switching yard; the place the bogies of a train are assembled and re-assembled into the specified sequence; మారుపేరు, mArupEru -n. --alias; nickname; epithet; మార్కులు, mArkulu -n. pl. --marks; points scored in an examination; మార్చు, mArcu -v. t. --change; alter; మార్పు, mArpu -n. --change; conversion; alteration; మారేడు, mArEDu -n. --bael; hog plum; golden apple; [bot.] ''Aegle marmelos'' of the Rutaceae family; -- The tree is considered to be sacred by the Hindus; -- [Sans.] బిల్వ; సిరిఫలమ్; మాల, mAla -adj. --belonging to one of the untouchable castes of India; -n. --(1) garland; wreath; --(2) a stanza (in a poem) with four lines, such as చంపకమాల and ఉత్పలమాల; --(3) one of the untouchable castes of India; మాలకాకి, mAlakAki -n. --raven; a black crow; -- బొంతకాకి; కాకోలం; మాల గద్ద, mAla gadda, - n. -- the pariah kite; [bio.] ''Milvus migrans''; మాలతి, mAlati -n. --jasmine creeper; [bot.] ''Aganosma roxburghii; Aganosma caryophyllata; Jasmin grandiflorum;'' మాల్కంగుని, mAlkaMguni -n. --[bot.] ''Celastrus paniculeta;'' మాలాకారి, mAlAkAri -n. --(1) florist; --(2) a person who makes garlands; మాల్గాడీ, mAlgADI -n. --goods train; మాలి, mAli -n. --gardener; తోటమాలి; మాలిక, mAlika - n. -- (1) a stanza in a poem with many lines; (2) a garland; మాలిన, mAlina -suff. --sans; without; devoid of; not; -less; ---అలవిమాలిన = beyond the reach of accomplishment; ---పనికిమాలిన = useless. ---బుద్ధిమాలిన = thoughtless. ---వల్లమాలిన = unreal; ---దయమాలిన = merciless; ---దిక్కుమాలిన = aimless; orphan; ---నీతిమాలిన = amoral; ---గతిమాలిన = directionless; trackless; ---సిగ్గుమాలిన = shameless; ---తెలివిమాలిన = thoughtless; మాలిన్యం, mAlinyaM -n. --filth; foulness; pollutant; pollution; మాలిమి, mAlimi -n. --(1) familiarity; getting used to; --(2) navigator; pilot; మాలీసు, mAlIsu -n. --(1) grooming; rubbing; cleaning; (2) kneading; మాలు, mAlu -- adj. --- spoil; ruin; lose; మావి, mAvi -n. --placenta; amniotic sac; మాసం, mAsaM -n. --month; --అమంత మాసం = the duration from one new moon day to the next new moon day, in one type of reckoning a month, --పూర్ణిమాంత మాసం = the duration of time from one full moon day to the next full moon day, in one type of reckoning a month. మాస, mAsa -adj. --monthly; మాసిక, mAsika -n. --patch; patch on a garment; మాసిపోవు, mAsipOvu -v. i. --become soiled; become dirty; మాహిషం, mAhishaM - n. -- cow; -- మాహిషం అనేది మూడో ఈత ఆవు; "మాహిషంచ శరచ్చంద్ర చంద్రికా ధవళం దధి" కాళిదాసు ఆభాణకానికి ఈ అర్థమే! మింగు, miMgu -v. t. --swallow; devour; మించు, miMcu -v. t. --surpass; exceed; excel; transgress; మిక్కిలి, mikkili -adj. --much; మిగులు, migulu -n. --(1) remainder; balance; --(2) excess; --(3) [math.] carry; (ant.) తగులు = deficit; borrow; in the decimal number system, for example, when two digits are added and if the sum exceeds ten, we put one of the digits of the total as the sum and the other digit is "carried" into the next higher position. Similarly, during subtraction, a "borrow" arises. మిగుల్చు, migulcu -v. t. --save; preserve; retain; keep; మిట్ట, miTTa -n. --(1) high ground; --(2) hillock; (ant.) పల్లం; మిట్టమధ్యాహ్నం, miTTamadhyAhnaM -n. --high noon; మిటారి, miTAri - n. -- an attractive woman; a fashionable woman; an enticing woman; మిఠాయి, miThAyi -n. --sweet; confection; మిడత, miData -n. -- (1) common grasshopper; vegetable grasshopper; [biol.] ''Atractomorpha similis'' of the Pyrgomorphidae family; -- (2) tobacco grasshopper; [biol.] ''Atractomorpha crenulata'' --locust; cricket; mantis; -- (rel.) ఇలకోడి; కీచురాయి; మిడిమిడి, miDimiDi -adj. --slight; meagre; ---మిడిమిడి జ్ఞానం = half-baked knowledge. మిడిసిపాటు, miDisipATu -n. --haughtiness; insolence; మిణుగురు పురుగు, miNuguru purugu -n. --glowworm; glow fly; firefly; మితం, mitaM -n. --moderate; మిత, mita -adj. --moderate; మితవ్యయం, mitavyayaM -n. --economy; మితవాది, mitavAdi -n. --political moderate; మిత్ర, mitra -adj. --friendly; allied; మిత్రమండలి, mitramaMDali -n. --friendly group; allies; మితి, miti -n. --(1) limit; bound; --(2) a measure; a measuring device; ---మితిమీరి = exceeding the limit. ---భారమితి = a pressure gauge. ---ఉష్ణమితి = a temperature gauge. మితిమీరు, mitimIru -v. i. --exceed the limit; మిత్తి, mitti - n. - interest; -- అడ్డికి పావుశేరు మిత్తి = అడ్డ అంటే రెండు శేర్లు. "అడ్డకి పావుశేరు మిత్తి" అంటే ఎనిమిదో వంతు వడ్డీ. పన్నెండున్నర శాతం. మిత్రుడు, mitruDu -n. m. --friend; ally; pal; (ant.) శత్రువు; మిథ్య, mithya -n. --unreal; imaginary; illusion; something that cannot be definitively identified as such; మిథునం, mithunaM -n. --(1) the couple Shiva and Parvathi of Hindu mythology; --(2) wife and husband; couple; esp. old couple; --(2) Gemini; a zodiacal sign; మిథునరాశి, mithunarASi -n. --Gemini, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac; మిద్దె, midde -n. --the upper part of a flat-roofed house; terrace; మిద్దెటిల్లు, middeTillu -n. --a house with a terraced roof; మినప, minapa -adj. --pertaining to black gram dal; see also మినుగులు; మినప్పప్పు, minappappu -n. --black gram dal; split urid dal; మినహా, minahA -adv. --with the exception of; మినహాయించి, minahAyiMci -adv. --not counting; omitting; not including; మిన్న, minna -adj. --better; superior; మిన్నక, minnaka -adv. --quietly; coolly; without making any overt moves; మినుకు, minuku -n. --twinkle; మినుకు మినుకు, minuku minuku -adj. --twinkling; మినుగులు, minugulu -n. --whole black gram; "urid dal"; [bot.] ''Vigna mungo'' (old name: Phaseolus radiatus); Phaseolus minimum of Leguminosae (pea) family; మిన్ను, minnu -n. --sky; ---మిన్ను విరిగి మీద పడుతోంది = [idiom] the sky is falling. మిరప, mirapa -adj. --pertaining to cayenne pepper; -n. --cayenne; pepper; chili; chilli; this plant, a native to Brazil, came to India after the late fifteen hundreds; -- మిర్చి అన్నా మిరప అన్నా ఒక్కటే; గుంటూరు మిర్చి ఎర్ర తోలుతో ఉంటే గొల్లప్రోలు మిర్చి నారింజ రంగులో ఉంటుంది; --- కొండ మిరప = Bird eye chillies; --- ఎర్ర మిరప = red pepper; [bot.] ''Capsicum fastigiatum; Capsicum annuum''of the Solanaceae family; --- పచ్చ మిరప = green pepper; [bot.] ''Capsicum frutescens''; --- ఎండుమిరప, = dried chilli; --- బుంగ మిరప = bell peppers = sweet peppers = Simla peppers; --- పాప్రికా = paprika = కారం తక్కువ ఉన్న మిరప; --- పిమెంటో = red pimento = కారం లేని మిరప; మిరాసీ, mirAsI -n. --hereditary right; మిరియాలు, miriyAlu -n. --black pepper; [bot.] ''Piper nigrum'' of Piperaceae family; --చల్ల మిరియాలు = తోక మిరియాలు = [bot.] ''Piper cubeba'' of Piperaceae family; -- త్రికటువులు = శొంఠి, మిరియాలు, పిప్పళ్లు; --[Sans.] మరిచం; శ్యామం; వల్లీజం; మిలమిల, milamila -adj. --sparkling; onomatopoeia for sparkling looks; మిల్లిగరిటె, milligariTe -n. --very small spoon; మిల్లీ, millI -adj. --pref. one-thousandth; (ant.) కిలో = kilo; మిల్లీమీటరు, millImITaru -n. --millimeter; one-thousandth of meter; a measure of length in the metric system; మిల్లీలీటరు, millIlImITaru -n. --milliliter; one-thousandth of a liter; a measure of volume of liquids in the metric system; మిశ్రమం, miSramaM -n. --mixture; మిశ్రమ లోహం, miSrama lOhaM -n. --composite; (rel.) alloy; మిష, misha -n. --excuse; pretense; trick; మిషను, mishanu -n. --machine; ---కుట్టు మిషను = sewing machine. మిసిమి, misimi -n. --luster; polish; మీ, mI -pos. pron. --your; genitive of మీరు; మీగడ, mIgaDa -n. --the skin of milk; cream on the surface of heated milk; మీట, mITa -n. --switch; lever; మీటలమాల, mITalamAla -n. --a bank of switches; మీటరు, miTaru -n. --(1) meter; a measuring instrument such as the volt meter; --(2) meter; metre; a standard measurement of length in the metric system of units. One meter equals 100 centimeters (cm). 1000 meters is a kilometer (km); ---థర్మామీటరు = thermometer. మీటు, mITu -v. t. --pluck with fingers; pull; fling; మీది, mIdi -adj. --upper; ---మీది భాగం = upper portion -pos. pron. --yours; ---ఇది మీది = this is yours మీదుమిక్కిలి, mIdumikkili -adv. --in addition to; over and above; besides; మీమాంస, mImAmsa -n. --(1) investigative examination; discussion to find the truth; --(2) one of the six systems of Indian philosophy, called Darshanas; మీమాంసకుడు, mImAmsakuDu -n. --investigator; examiner; detective; మీనం, mInaM -n. --Pisces, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac; మీనరాశి; మీనమేషాలు లెక్కపెట్టడం, mInamEshAlu lekka peTTaDaM -ph. --[idiom] wasting too much time analyzing; procrastination; మీను, mInu -n. s. --fish; మీనురూపురిక్క, mInurUpurikka -n. --(lit.) the constellation in the shape of a fish; Piscum; రేవతీ నక్షత్రం; మీరు, mIru -pron. --you; -v. i. --exceed; మీలు, mIlu -n. pl. --fish; మీసం, mIsaM -n. --(1) man's moustache; --(2) animal's whiskers; vibrissae; these are not hairs and should not be trimmed; these are sensors of vibrations; --(3) insect's antenna; ముంగిలి, muMgili -n. --courtyard; frontyard; ముంగిస, muMgisa -n. --mongoose; [bio.] ''Herpestes sp''.; -- నకులిక; అహి-నకులిక బంధం = పరస్పర విరోధంతో ఎపుడూ ప్రవర్తించే జాతి వైరం. ఒకరిని చూడగనే మరొకరికి అతణ్ణి చంపివేయాలనేటంత కోపం; ముంగురులు, muMgurulu - n. pl. -- forelocks; ముంచు, muMcu -v. t. --dip; plunge; immerse; (ant.) తేల్చు; ముంజ, muMja -n. -- దర్భతో పేడిన ముప్పేట తాడును ముంజ అంటారు. ముంజ అనే గడ్డి(దర్భ)తో పేడినది — మౌంజి. దీన్ని మేఖల అని గూడా అంటారు. బ్రహ్మచారి ఎపుడూ ధరించవలసినవిగా చెప్పిన వాటిలో ఈ మౌంజి ఒకటి. ముంజె, muMje -n. --soft and tender kernel inside the stone of a palm fruit; ముండ, muMDa -n. --(1) widow; a woman whose head is shaven; --(2) prostitute; ముండ్లతోటకూర, ముళ్లతోటకూర, muMDlatOTakUra, muLlatOTakUra -n. --[bot.] ''Amarantus spinosus''; ముండ్లపంది, muMDlapaMdi -n. --porcupine; [bio.] ''Hystrix indica''; ముండ్లపొన్నగంటి కూర, ముళ్లపొన్నగంటి కూర, muMDlapaMdi, muLlaponnagaMTi kUra -n. -- [bio.] ''Alternanthera pungens'' HBK ముండ్లముస్తె, muMDlamuste -n. --three-lobed nightshade; [bot.] Solanum trilobatum; [Sans.] అలర్కము;తెల్లజిల్లేడు; ముండ్లు, ముళ్లు, muMDlu, muLlu -n. --thorns; setal; ముంత, muMta -n. --pot; vessel; ముంత, తప్పేలా, muMta tappElA -n. --pots and pans; ముంతగజ్జనం, muMtagajjanaM -n. --[bot.] ''Ichnocarpus frutescens''; ముంతమామిడి, muMtamAmiDi -n. --cashew; [bot.] ''Anacardium occidentale''; ''Semecarpus anacardium''; -- జీడిమామిడి; మొక్కమామిడి; ముందర, muMdara -p.p. --before; in front of; ముందుకు, muMduku -adv. --forwards; ముందుకు వచ్చు, muMduku vaccu -v. i. --come forward; emerge; ముక్క, mukka -n. --(1) piece; fragment; cube; --(2) word; message; ---మంచుముక్క = piece of ice. ---ముక్కలుగా కొయ్యి = dice into cubes. ---ఆ ముక్క చెప్పలేక పోయావా? = why didn't you tell me that word? ముక్కర, mukkara - n. -- a nose-stud, often made of gold, with a colorful precious or semi-precious stone; ముక్క వాసన, mukkavAsana -n. --stale smell; musty smell; ముక్త, mukta -adj. --(1) united; unified; --(2) leftover; previously used; ---ముక్త కంఠం = with one voice. ---ముక్తపదగ్రస్తం = a figure of speech in which the previous word or syllable is picked up in the next word. ముక్తసరి, muktasari -adj. -- (1) brief; succinct; abbreviated, abridged; contracted; summarized; (2) mean; trivial; small; a trifle. -- ముక్త అంటే 1."విడిచిన" అని, 2. "ముత్యము" అని రెండు అర్థాలు ఉన్నాయి; ముక్త సరి —అంటే ముత్యంతో సమానంగా, అనగా అతి సూక్ష్మంగా, చిన్నదిగా, అందంగా అని. ముక్త సరి సమాధానం = brief response. ముక్త కంఠంగా అంటే "నోరంతా తెరచి అని, అంటే నోరారా;" -- (ety.) ముఖ్తసర్ (مختصر) అన్నదానికి సంగ్రహించు, సంగ్రహం అన్న అర్థం అరబ్బీలో ఉంది; ముక్కాలిపీట, mukkAlipITa -n. --tripod; త్రిపాది; ముక్తానుషంగాలు, muktAnushaMgAlu - n. pl. --free associations; ముక్తాయింపు, muktAyiMpu -n. --summary; conclusion; ముక్కాలు, mukkAlu - n. -- the fraction 3/4; ముక్కిడి, mukkiDi -n. --[bot.] ''Schrebera swietenioides''; ముక్కు, mukku -n. --nose; నాసిక; ---బురమ్రుక్కు = stout nose. ముక్కుతుమ్ముడు తీగ, mukkutummuDu tIga -n. --[bot.] ''Leptadenia reticulata''; ముక్కుతో, mukkutO -adj. --nasal; twangy; ముక్కుదూలం, mukkudUlaM -n. --nose bridge; the hard, bony part of the nose; ముక్కుపచ్చలారలేదు, mukkupaccalAralEdu -ph. --[idiom] still wet behind the ears; ముక్కుముంగర, mukkumuMgara -n. --[bot.] Asystasia coromandeliana; ముఖం, mukhaM -n. --face; countenance; ముఖపరిచయం, mukhaparicayaM -n. --nodding acquaintance; ముఖమల్, mukhamal -n. --velvety cloth; ముఖరితం, mukharitaM - n. -- resonance; ముఖవచనం, mukhavacanaM -n. --oral communication; word of mouth; ముఖస్తుతి, mukhastuti -n. --flattery; sycophancy; ముఖ్యం, mukhyaM -n. --important; fundamental; basic; central; primary; key; ముఖాముఖీ, mukhAmukhI -n. --(1) interview; face to face; in front; --(2) rendezvous; tryst; ముగ్గు, muggu -n. -- an ornamental pattern, drawn on the ground or floor with rice flour or chalk, especially at the front of a Hindu household; ముగ్గురు, mugguru -pron. --three people; ముచ్చటించు, muccaTiMcu -v. t. --talk about; discuss about; ముచ్చిక, muccika -n. --calyx of a fruit or flower; structure near the stem of a fruit or flower; ముచ్చిలిగుంట, mucciliguMTa -n. --the small dent-like depression at the back of the head, just below the cranium; ముట్టడి, muTTaDi -n. --attack; ముట్టడించు, muTTaDiMcu -v. t. --attack; ముట్టించు, muTTiMcu -v. t. --kindle; light; touch with fire; ముట్టు, muTTu -n. --menses; period; menstruation; the period of monthly discharge in adult females; ముట్టుకొను, muTTukonu -v. t. --touch; ముట్టె, muTTe -n. -- (1) snout; the forward projecting part of an animal's head; (2) the hard "stone" inside mango and palm fruits; -- ముట్టె అనేది మామిడి టెంకకు వాడుక; అలాగే తాటి ముట్టె (తాటిచెట్టు నాటేదానికి గింజ); తలకూ పర్యాయపదం (సన్నివేశాన్ని బట్టి), వాడికి ముట్టె పొగురు (తల పొగరు అనే అర్థంలో); విడిగా ముట్టె అంటే తల అని కాదు. ముఠా, muThA -n. --gang; clique; ముడత, muData -n. --wrinkle; fold; pleat; ముడి, muDi -adj. --raw; ---ముడి పదార్థం = raw material. ---ముడి పట్టు = raw silk. -n. --knot; ముడిగాళ్లు, muDigALlu -n. --knock knees; the shape of legs that causes the knees to knock as a person walks; ముడ్డి, muDDi -n. --(1) rump; --(2) anus; ముడుగుదామర, muDugudAmara -n. --[bot.] Marsilia quadrifolia; ముడుచు, muDucu -v. t. --fold; ముడుచుకొను, muDucukonu -v. i. --fold up; curl up; ముతక, mutaka -adj. --coarse; rough; crude; unrefined; ముతక చమురు, mutaka camuru -n. --crude oil, when referring to petroleum; ముతకనూనె, mutakanUne -n. --unrefined oil, when referring to edible oils; ముత్త, mutta -adj. --elderly; old; ---ముత్తాత = great grandfather; (lit.) old grandfather; ---ముత్తైదువ = (1) an elderly woman whose husband is still alive; (ety.) ఆ + విధవ = అవిధువ --> ఐదువ; ముది + ఐదువ = పెద్ద వయస్సులో ఉన్న పెళ్ళి అయినా స్త్రీ; (2) ముత్తు అంటే ముద్దు; (తమిళంలో నేటికీ ఈ అర్థంలో ఉంది.) కాబట్టి అందమైన అనే అర్థంలో ముత్తు + ఐదువ = ముత్తైదువ కావచ్చు. ముత్యం, mutyaM -n. --pearl; the solidified excretion of a sea mussel; మౌక్తికం; ముత్యపుచిప్ప, mutyapucippa -n. --mother-of-pearl; pearl oyster; ముక్తాస్పోటం; శుక్తి; ముత్తాత, muttAta -n. --great grandfather; ముదం, mudaM -n. --happiness; ముదనష్టపు, mudanashTapu -adj. --ill-fated; unlucky; ముదర, mudara -adj. --(1) mature; not tender; --(2) dark; not light; --(3) thick; not thin; ---ముదర కాయ = a green vegetable that is reaching the stage of ripening. ---ముదర రంగు = dark color. ---ముదర పాకం = thick syrup. ---రోగం ముదిరిపోయింది = the disease has taken root, it is no longer acute. ముదరా, mudarA -n. --refund; rebate; compensation; reduction in price; ముద్ద, mudda -n. --(1) paste; --(2) morsel; bolus; dollop; see also కరడు; ---పప్పుముద్ద = a dollop of dal. ముద్ర, mudra -n. --(1) stamp; imprint; print; --(2) posture in dance; ---చెరగని ముద్ర = indelible imprint. ముద్రణ, mudraNa -n. --printing; ---ముద్రణ యంత్రం = printing press. ముదావహం, mudAvahaM -n. --commendable; ముద్దాయి, muddAyi -n. --defendant; ముద్రాపకులు, mudrApakulu -n. pl. --printers; ముద్రారాక్షసం, mudrArAkshasaM -n. --printing error; printer's devil; ముదిమి, mudimi -n. --old age; decrepitude; ముద్రించు, mudriMcu -v. i. --print; ముదురు, muduru -adj. --(1)mature; fully grown; not tender; --(2) dark ---ముదురు రంగు = dark color; ముద్దు, muddu -n. --(1) kiss; caress; --(2) love; fondness; affection; --(3) charmingness; ముద్దుచేయు, mudducEyu -v. i. --dote on; adore; love and affection expressed by adults toward children; ముద్దుపేరు, muddupEru -n. --pet name; nickname; sobriquet; ముద్దువచ్చు, mudduvaccu -v. i. --to be cute; to be adorable; kissable; మునగ కాడ, munaga KADa -n. --drumstick; Moringa; the long, rod-like fruit of drumstick tree; [bot.] ''Moringa oleifera'' of the Moringaceae family; -- [Sans.] శిగ్రుః; శోభాంజనః: ఆక్షీబః; మునగ చెట్టు, munaga ceTTu -n. --drumstick tree; [bot.] ''Moringa pterygosperma; Moringa oleifera;'' -- మునగ ఆకులలో క్లోరోజెనిక్ ఆమ్లం (chlorogenic acid), క్వెర్సెటిన్ (quercetin) వంటి ఏంటీఆక్సిడెంట్లు ఉంటాయి. ఇవి కర్బనోదకాల విచ్ఛిన్నాన్ని నెమ్మదిస్తూ, రక్తంలో గ్లూకోజ్ శోషణను నియంత్రిస్తాయి. మునగ పొడి పాన్క్రియాస్లోని బీటా కణాలను సురక్షితంగా పనిచేయడానికి సహాయపడుతుంది. ఇది ఇన్సులిన్ ఉత్పత్తిని మెరుగుపరుస్తుంది. మునసబు, munasabu - n. -- Munsiff: a village-level officer of justice, usually a rank below a magistrate and above the rank "karanam." ముని, muni -n. --hermit; seer; thinker; an ascetic observing silence; -- సంస్కృతంలో "మౌనం పాటించేవాడు" లేదా "తపస్వి" అనే అర్థం; మౌనంగా ఉంటూ ఆత్మ జ్ఞానాన్ని సాధించేవారు; "మౌనం చైవాస్మి గుహ్యానాం" అంటాడు భగవానుడు గీతలో. -- ఋషులు మునులు ఒకటే. అందరూ భగవద్ధ్యాన పరాయణులే. ఋషులు త్రికాల జ్ఞానం కలవారు. అలాంటి దర్శనం వాళ్లకు కలుగుతుంది. వాళ్లు వశ్య వాక్కులు; ఋషుల నోట మాట అసంకల్పితంగా వస్తుంది. అది అట్లే జరుగుతుంది; మునిమాపు, munimApu -n. --twilight; early evening; --మునిచీకటి; మునిశ్వేతం, munisvEtaM -n. --cloudy white; మున్నీరు, munneeru - n. -- sea; ocean; the first waters; మొదటినీరు (= సముద్రం) -- మున్- అన్న ధాతువుకు ముందు, తొలి అన్న అర్థాలున్నాయి. ఉదాహరణకు, ముంగురులు అంటే ముందున్న కురులు. మున్నుడి అంటే తొలిపలుకు, పుస్తకానికి ముందు ఉండే నుడి. ముత్తాత తాత కన్నా ముందున్న వాడు. అలాగే, ముచ్చెమటలు ముఖం మీద కనిపించే చెమటలు. కారు అంటే పంట అన్న అర్థం అయితే, ముంగారు అంటే తొలి పంట. అట్లాగే ముంజేయి, ముంగాలు మొదలైన పదాలు. ఈ పదాలన్నిటిలోనూ మున్- అన్న ఉపసర్గ ‘ముందు’ అన్న అర్థాన్ని సూచించేవే. -- ముల్లోకాలు, ముమ్మారు, ముజ్జగములు, ముమ్మూర్తుల - ఈ పదాలన్నింటిలో మూన్-/మున్- అన్న ధాతువుకు మూడు అన్న అర్థమే ఉన్నా, మున్- అంటే ముందు అన్న అర్థం ఉన్న ధాతువు వేరే ఉంది. మునుగు, munugu -n. --sink; go down; get inundated; (ant.) తేలు; ముప్పాతిక, muppAtika -n. --three-fourths; three-quarters; ముప్పావు, muppAvu -n. --three-quarters; ముప్పిరి, muppiri -adj. --triple; three-fold; ముప్పు, muppu -n. -- (1) calamity; danger; urgency; విపత్తు; (2) old age; వార్థకము; ముప్ఫయ్, mupphai -n. --thirty; ముబ్బడి, mubbaDi -adj. --triple; three times; three-fold; ముభావం, mubhAvaM -n. --aloofness; reserved; indifference; ముమ్మడించు, mummaDiMcu -v. i. --increase three-fold; ముమ్మాటికీ, mummATikI -adv. --on all (three) counts; ముయ్యాకుపొన్న, muyyAkuponna -n. --[bot.] ''Pseudarthria viscida;'' మురకుండాకు, murakuMDAku -n. --[bot.] ''Acalypha indica;'' మురబ్బా, murabbA -n. --candied preserve; fruit pieces preserved in honey or sugar syrup with no additional preservatives; this is different from jam or jelly or an electuary; ---అల్లం మురబ్బా = candied ginger. -- Clean ginger: peel skin, dice into pieces, and blend into a paste. Heat sugar until it melts and begins to caramelize (ఉండ పాకం వచ్చేదాకా). Add a dash of salt and a spoonful of Cardamom powder, and mix well. Transfer to a buttered plate. Cut into bite-size pieces; మురమురాలు, muramurAlu - n. pl. - puffed rice; -- [rel.] పేలాలు = popped rice or pop corn మర్త్యలోకం, martyalOkaM - n. -- the abode of humanity; the Earth; (lit.) the land of the mortals; మురికి, muriki -n. --dirt; sewage; మురికి చేయు, muriki cEyu -v. t. --soil; మురికి నీళ్లు, muriki nILlu -n. --sewage water; dirty water; మురికివాడ, murikivADa -n. --slum; మురిపిండ, muripiMDa - n. [bot.] Acalypha indica Linn. Euphorbiaceae -- Indian acalypha; మురుగు కాలువ, murugu kAluva -n. --sewer; మురుదొండ, murudoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia epigaea''; మురుపిండి, murupiMDi -n. --[bot.] ''Acalypha indica''; ముర్రుపాలు, murrupAlu -n. --beestings; colostrum; milk of domestic cattle (cow, buffalo, goat, etc.) that has recently calved; this substance is rich in nutrients and antibodies and are essential for the calf; In humans, such items are supplied to the growing infant via the umbilical cord; apparently, in cattle such supply is not done. so drinking these besstings is essential for the calf; --same as జన్నుపాలు; ములక, mulaka -n. --plunger; ములగ, mulaga - n. -- [bot.] ''Moringa oleifera''; ముల్లంగి, mullaMgi -n. --(1) carrot; --(2) radish; [bot.] Raphanus sativus; Brassica rapa Linn.; ములికినాట్లు, mulikinaaTlu - n. pl. -- a sub-sect among Brahmins; -- కేవలం వైదికవృత్తి వ్యవసాయం మాత్రమే చేసేవారు వైదికులు; వైదీకులలో వెలనాట్లు అనగా కోనసీమ ఇంకా పైకి వున్నవారు; ములికినాట్లు అనగా రాయలసీమ వైపు వారు; తెలగాణ్యులనగా తెలంగణా ప్రాంతం వారు. ఈవిధంగా వృత్తిపరంగా, ప్రాంతీయతాపరంగా వచ్చినవి ఈ భేదాలు. ముల్కీ, mulkI - n. -- native; a person belonging to a region; ములు, mulu -pref. --indicates thorn or rough celia on leaves; ములుకు, muluku -n. --sharp point; thorn; ములుకోల, mulukOla -n. --goad; a stick with a needle at its end; ములుగు చేప, mulugu chEpa - n. -- eel fish; Eels are ray-finned fish belonging to the order Anguilliformes, which consists of eight suborders, 20 families, 164 genera, and about 1000 species; ములుగొలిమిడి, mulugolimiDi -n. --[bot.] ''Leonotis toefolia;'' ములుగోగు, mulugOgu -n. --[bot.] ''Hibiscus suratensis''; ములుగోరంట, mulugOraMTa -n. --[bot.] ''Barleria prioatis;'' ములుదోస, muludOsa -n. --[bot.] ''Cucumis muricatus;'' ములుమోదుగు, mulumOdugu -n. --[bot.] ''Erythrima sublabota;'' ములువెంపలి, muluveMpali -n. --[bot.] ''Tephrosia spinosa;'' ముల్లు, mullu -n. --(1) thorn; prick; --(2) fishbone; ముళ్లతోటకూర, muLlatOTakUra -n. --[bot.] Amaranthus spinosus Linn. of the Amaranthaceae family; ముళ్లపంది, muLlapaMdi -n. --porcupine; same as ఏదుపంది; ముండ్లపంది; ముళ్లవంకాయ, మొలుగుకాయ, muLlavaMkAya, molugukAya - n. -- [bot.] ''Solanum hirsutum'' of Solanaceae Family (Potato family) --- ఇది వంగ, పొగాకు జాతికి చెందిన మొక్క; మువ్వీసం, muvvIsaM - n. -- the fraction 3/16; ముష్కరుడు, mushakruDu - n. --obstinate person; stubborn person; rude person; ముషిణి, mushiNi -n. --strychnine; Strychnos nux vomica; a poisonous substance from a plant; ముష్టి, mushTi -n. --(1) fist; --(2) alms; a fistful of alms; ముష్టికాయ, mushTikAya -n. --[bot.] Nux Vomica, Strychonys Nuxvomica; a natural drug useful in reducing fever; ముష్టిది, mushTidi -n. f. --beggar; panhandler; a person seeking a fistful of alms; ముష్టివాడు, mushTivADu -n. m. --beggar; panhandler; ముష్టి యుద్ధం, mushTi yuddhaM -n. --fist fight; boxing; ముసద్దీ, musaddI - n. -- (1) writer; (2) accountant; (3) clerk; ముసరపప్పు, musarapappu -n. --Masur dal; [bot.] ''Lens culinaris''; ముసలకం, musalakaM -n. --piston; ముసలి, musali -adj. --old; ముసాంబ్రం, musAMbraM -n. -- dried juice of aloeswood, or Indian aloe; [bot.] ''Aloe barbadensis;'' -- Agarwood, aloeswood, eaglewood or gharuwood is a fragrant dark resinous wood used in incense, perfume, and small carvings. It is formed in the heartwood of Aquilaria trees when they become infected with a type of mold (''Phialophora parasitica''); ముసిముసి, musimusi -adj. --onomatopoeia for smile; ముసుగు, musugu -n. --veil; mask; ముసురు, musuru -n. --nagging rain; slow, nagging low-grade rain and lasts for a couple of days; -- [see also] జడివాన; ముసురు, musuru -v. t. --hover about; ---ఈగలు ముసురుతున్నాయి = the flies are hovering around. ముస్తె, muste -n. --[bot.] ''Cyperus rotundus; Cyperus spectosus;'' ముహూర్తం, muhUrtaM -n. --(1) an auspicious time to perform an important thing; --(2) a duration of time equal to 48 minutes; 1 మూహూర్తం = 2 ఘడియలు = 48 నిమిషాలు; -- (3) ఒక పగలు, ఒక రాత్రినీ కలిపిన మొత్తాన్ని అహోరాత్రం అంటారు. ఒక అహోరాత్రంకు ఇలాంటివి 30 ముహూర్తాలు ఉంటాయి. అంటే… ఒక రోజులో 30 ముహూర్తాలు జరుగుతాయి. సూర్యోదయమునకు ముందు వచ్చే ముహూర్తాలలో మొదటిది. దీనినే ‘బ్రహ్మముహూర్తం’ అంటారు. అంటే రోజు మొత్తంలో 29వది బ్రహ్మ ముహూర్తం. ఈ ముహూర్తానికి అధిదేవత బ్రహ్మ. కాబట్టి దీనికి బ్రహ్మ ముహూర్తం అనే పేరు వచ్చింది. నిజానికి తెల్లవారుజామును 2 భాగాలుగా విభజించారు. సూర్యోదయమునకు 2 ఘడియల ముందు కాలాన్ని అనగా 48 నిమిషముల ముందు కాలాన్ని ఆసురీ ముహూర్తం అని ఆసురీ ముహుర్తానికి ముందు 48 నిమిషముల ముందు కాలాన్ని బ్రహ్మముహూర్తం అని అంటారు. -- (4) అమావాస్య నాడు సూర్యుడి తో కలిసి ఉదయించిన చంద్రుడు 30 రోజుల పాటు, తిథికి 48 నిముషాలు చొప్పున ముందర ఉదయించి 30 తిథుల అనంతరం మళ్లి సూర్యుడి తో ఉదయిస్తాడు. 48 నిమిషాల కాలం ఒక ముహూర్త కాలం; కాల గమనానికి ముహూర్తం ఒక ఏకకం (Unit); మూక, mUka -n. --crowd; మూకుడు, mUkuDu -n. --deep fryer; chip pan; a bowl-shaped pan for deep frying; -- బాండి; మూకుమ్మడిగా, mUkammaDigA - adv. -- lock, stock and barrel; మూగు, mUgu -v. i. --surround; gather and hover around; మూట, mUTa -n. --bundle; pack; bag; మూటా ముల్లె, mUTA mulle -ph. --bag and baggage; మూడు, mUDu -n. --three; మూడు ముడులు, mooDu muDulu - ph. the three knots; -- In a traditional Hindu wedding, the groom ties a sacred necklace, around the neck of the bride, with three knots. This three symbolizes the union of their three bodies: the gross, the subtle, and the Pure Consciousness; -- మానవుల యొక్క స్థూల సూక్ష్మ కారణ అనే మూడు శరీరాలు ఉంటాయి. ఈ సమయంలో వేసే ఒక్క ముడి ఒక్కో శరీరానికి సంబంధించినది… వధూవరులో కేవలం బాహ్య శరీరంతో మాత్రమే కాకుండా మొత్తం మూడు శరీరాలతో కలిసిమెలిసి ఉండాలని ఉద్దేశంతో మూడు ముళ్ళు కలుపుతారు… మూడొంతులు, mUDoMtulu -adv. --three out of four; in all probability; మూఢం, mUDhaM -n. --[astro.] obscuration of a planet by Sun's rays; Heliacal rising of a planet; [astrol.] a planet moving into the same house as the Sun; -- మూఢము అనగా ఒక గ్రహం సూర్యునికి దగ్గరగా రావడం. లేదా ఒకే రాశి యందు ఉండడం; శుభకార్యము చేయఁగూడని కాలము; మూఢత, mUDhata -n. --stupidity; foolishness; మూఢుడు, mUDhuDu -n. m. --stupid; మూఢమతి, mUDhamati -n. --stupid; మూత, mUta -n. --lid; cover; cap; top; మూత్రం, mUtraM -n. --urine; మూత్రపిండం, mUtrapiMDaM -n. --kidney; nephram; మూత్రాణి, mUtrANi -n. --purine; a type of molecule found in the DNA; మూతి, mUti -n. --mouth; మూపు, mUpu -n. --shoulder; bull's hump; మూపురం, mUpuraM -n. --shoulder of a bull; cow; or camel; మూయు, mUyu -v. t. --shut; close; మూర, mUra -n. --cubit; a measure of length equal to the span from the tip of the elbow joint to the tip of the middle finger of the open hand; ---పిడిమూర = a length measure equal to the span from the tip of the elbow joint to the tip of the closed first; -- 1 అంగుళం = 2.54 సెంటీమీటర్లు; 1 బెత్త = 3 అంగుళాలు; 1 జాన = 3 బెత్తలు; 1 అడుగు = 12 అంగుళాలు; 1 మూర = 2 జానలు; see also బార; మూర్ఛ, mUrCha -n. --epilepsy; petit mal; grand mal; fainting spell; swoon; మూర్ఛన, mUrChana -n. --derived musical scale; --సప్తస్వరముల యొక్క ఆరోహణావరోహణములను మూర్ఛనలందురు; మూర్ధన్యాక్షరాలు, mUrdhanyAksharAlu - n. -- The letters ట,ఠ, డ, ఢ, ణ, ళ, ఴ లు of the Telugu alphabet; --ద్రావిడ భాషలలో మూర్ధన్యాక్షరాలు (ట,ఠ, డ, ఢ, ణ, ళ, ఴ లు), ర-ఱ-లలు ప్రథమాక్షరంగా ఉండడానికి వీలులేదు. విశేషణంగా తెలుగులోనూ, ఇతర ద్రావిడ భాషలలోనూ హల్లుల ముందు ఇరు-, అచ్చులముందు ఈరు- అన్న రూపాలే కనిపిస్తాయి. ఇరువంకలు అంటే రెండు పక్కలు. ఇరువురు అంటే ఇద్దరు. మూర్తి, mUrti -n. --(1) character; --(2) statue; --(3) shape; ---అక్షరమూర్తి = alphabetic character. ---అక్షరాంకికమూర్తి = alphanumeric character. మూర్తిత్వం, mUrtitvaM -n. --embodiment; characterization; మూర్తీభవించు, mUrtIbhaviMcu -v. i. --embody; personify; మూరుకొండ, mUrukoMDa -n. --[bot.] ''Acalpha indica''; మూర్కొను, mUrkonu -v. t. --smell; put to the nose; మూలం, mUlaM -n. --beginning; root; basis; base; foundation; crux; మూల, mUla %updated -adj. --basic; proto; -n. --(1) Lambda Scorpii; Shaula; Yoga tara of the 19th lunar mansion; located in the constellation Scorpio; one of the brightest stars in the night sky; --(2) The 19th of the twenty seven star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) corner; nook; మూలకం, mUlakaM -n. --element; chemical element; మూలగ, mUlaga -n. --marrow; bone marrow; మూలధనం, mUladhanaM -n. --capital; original investment; principal; మూలపదార్థం, mUlapadArthaM -n. --elemental matter; element; మూలపురుషుడు, mUlapurushuDu -n. --patriarch; (ant.) మూలమగువ; మూలబిందువు, mUlabiMduvu -n. --base point; radix point; decimal point in a base-ten system and a binary point in a base-two number system; మూలమట్టం, mUlamaTTaM -n. --set-square; an instrument to set things at right angles; మూలవిరాట్టు, mUlavirATTu -n. --(1) main idol located in the inner sanctum of a temple; a stand-in idol (ఉత్సవ విగ్రహం) is often used in street parades while the real idol is left in the inner sanctum; --(2) patriarch or matriarch of a family; మూలశంక, mUlaSaMka -n. --piles; hemorrhoids; (lit.) doubt at the bottom; మూల్యం, mUlyaM -n. --price; మూలాధారం, mUlAdhAraM -n. --basis; source; మూలాధారచక్రం, mUlAdhAracakraM -n. --according to Kundalini Yoga, one of the centers of energy in the human body, believed to be located at the base of the spinal column; మూల్యాంకనం, mUlyAMkanaM, -n. --evaluation; assessment; estimation; -- ఒక విషయం/సమాధానం లోని సత్తా ఏమిటో అంచనా వేయడం; పరీక్షలో ఎన్ని మార్కులు ఇవ్వవచ్చునో చెప్పడం మూల్యాంకనమే. మూలిక, mUlika -n. --medicinal root; medicinal herb; మూలుగ, mUluga -n. --bone marrow; మూలుగు, mUlugu -n. --groan; groaning with pain; మూస, mUsa -n. --(1) crucible; --(2) mold; మూసివేయు, mUsivEyu -v. t. --close; shut; '''%మృ - mR, మె - me, మే - mE, మై - mai''' మృగం, mRgaM -n. -- (1) animal; beast; wild animal; (2) deer; మృగతృష్ణ, mRgatRshNa -n. --mirage; మృగయుడు, mRgayuDu -n. --hunter; మృగవ్యాధుడు, mRgavyAdhuDu -n. --Sirius; the brightest star as seen from the Earth in Canis Major; % to e2t మృగనాభి, mRganAbhi -n. --musk; the secretion from a gland of musk deer; -- మృగనాభి అంటే కస్తూరి. కస్తూరి మృగం నాభిలో స్రవించేది కస్తూరి. % to e2t మృగశిర, mRgaSira %updated -n. --(1) Beta Tauri; Elnath; Yoga tara of the fifth lunar mansion; --(2) Orion; the star cluster that looks like a hunter; The fifth of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; Represents the head of an animal in the Vrishabha rAsi of the Hindu calendar; మృణ్మయము, - n. -- made of clay; full of clay; -- మృత్ శబ్దానికి మయట్ ప్రత్యయం చేరి మృణ్మయమ్ అయింది. ఇది సంస్కృత పదం. "యరోఽనునాసికేఽనునాసికోవా" అన్న పాణినీయ సూత్రం ప్రకారం హకారం కాక మరేదైనా హల్లుకు పిదప అనునాసికాక్షరం వచ్చినప్పుడు ఆ హల్లుకు బదులు దాని వర్గం లోని అనునాసికాక్షరం ఆదేశం ఔతుంది. మృత్ + మయమ్ => మృణ్ + మయమ్ => మృణ్మయమ్; ఇక్కడ మ ముందు వచ్చిన తకారానికి బదులు అనునాసికమైన ణకారం వచ్చింది. --ఋ, ర, ష ల తరువాత వచ్చే న, ణగా మారుతుంది. 'రషాణాం నోణః సమానపదే' అని సూత్రం. అలా మృత్/మృద్ + మయ --> మృన్ + మయ --> మృణ్ + మయ --> మృణ్మయ అయింది. వాక్ + మయం => వాఙ్మయం, సత్ + మార్గం => సన్మార్గం , వంటివి ఈ సూత్రం ప్రకారం ఏర్పడిన పదాలే; మృత, mRta -adj. --dead; మృత్తిక, mRttika -n. --earth; clay; soil; మృత్యువు, mRtyuvu -n. --death; మృదంగం, mRdaMgaM -n. --a drum used in Indian musical performances; మృదులాస్థి, mRdulAsti -n. --cartilage; మృదువు, mRduvu -adj. --tender; gentle; soft; మృష్ట, mRshTa -adj. --wholesome; healthy; clean; మృష్టాన్నం, mRshtAnnaM -n. --wholesome food; మెంతులు, meMtulu -n. pl. --fenugreek; [bot.] ''Trigonella foenum graecum;'' Here, ''foenum graecum'' means Greek Hay; greens of this plant were used in Greece to feed horses; --these seeds, widely used in Indian cooking, have been reported to possess hypoglycemic and hypolipidemic properties in animal experiments, as well as in human and clinical cases; -- కసూరి మెంతి = [bot.] ''Trigonella corniculata;'' కసూర్ అనే ప్రదేశం నుండి మొదట లభ్యం అయినది అని కసూరి మెంతి కి ఆ పేరు వచ్చింది. దీనిని ఎండబెట్టి ఎండిన ఆకులని వాడతారు; --[Sans.] రుచిప్రదా; మిశ్రం; తాళపర్ణికా: మెంతికూర, meMtikUra -n. --fenugreek greens; fenugreek leaves; [bot.] ''Trigonella foenum-graecum'' Linn.; మెకం, mekaM - n. -- (1) animal; (2) tiger; మెగిడి, megiDi -n. --smoke; a word used by Chenchu tribes; మెగిడిపెట్టు, megiDipeTTu -v. t. --to smoke (a fish); మెగా, megA -adj. --pref. million; big; huge; (ant.) మైక్రో; మెట్ట, meTTa -n. --(1) upland; elevated land; land with no irrigation; (ant.) పల్లం; పుంజె; మాగాణి; --(2) hillock; మెట్ట జలగ, meTTa jalaga -n. -- slug, land slug; -- నత్తలలాగే ఇవి కూడా అతి మెల్లగా ప్రయాణిస్తాయి. అయితే నత్తలకి ఉన్నట్లు వీటికి గుల్లలు (Shells) ఉండవు. నత్తలలాగే మెట్ట జలగలు కూడా గాస్ట్రోపోడా (Gastropoda) తరగతిలోని సిగ్మురెత్రా (Sigmurethra) కుటుంబానికి చెందుతాయి. నీటి జలగల (Leeches) లాగా వీటికి రక్తం పీల్చే స్వభావం లేదు; మెట్ట తామర, meTTa tAmara -n. --ground lotus; Indian shot; [bot.] ''Canna indica'' of the Cannaceae family;; -- దీని ఆకుల పసరు తామర, గజ్జి, చిడుము వంటి మొండి చర్మవ్యాధులకు, సర్పి ( Herpes zoster) వంటివాటికి దివ్యౌషధంగా పనిచేస్తుంది; -- see also సీమ మెట్ట తామర = [bot.] ''Cassia alata''; మెట్ట సేద్యం, meTTa sEdyaM -n. --dry cultivation; మెటికలు, meTikalu -n. --knuckles; ---మెటికలు విరవకు = do not crack knuckles. మెట్రిక్ టన్ను, meTrik Tannu -n. --metric ton; one million grams; mega garm; 2205 pounds; మెట్రిక్ పద్ధతి, meTrik paddhati -n. --metric system; an internationally agreed system of measuring weights and measures using units like meters for length, kilograms for weight and seconds for time; the MKS system; మెట్టు, meTTu -n. --(1) step, as in step of a stair; --(2) rung, as in rung of a ladder; మెడ, meDa -n. --nape; neck; the back part of the neck; (ant.) పీక; మెడిదము, meDidamu -n. --noise; sound; మెతక, metaka -adj. --dank; ---మెతక వాసన = dank smell. మెతక, metaka -n. --dullard; softy; a person with no initiative; మెతనాలు, metanAlu -n. --methanal; formaldehyde; మెతనోలు, metanOlu -n. --methanol; methyl alcohol; మెతల్ గుంపు, metal guMpu -n. --methyl group; methyl radical; మెతల్ రాసి, metal rAsi -n. --methyl radical; methyl group; మెత్త, metta -n. --cushion; pad; padding; pillow; మెత్తన, mettana -n. --softness; మెదడు, medaDu -n. --(1) brain; మస్తిష్కం; --(2) cerebrum; మెదులు, medulu -v. i. --stir; move a little; మెరక, meraka -n. --upland; refers to a land with no or scarce water resources; (ant.) మాగాణి; పల్లం; మెరుగు, merugu -n. --(1) shine; polish; glitter; --(2) better; మెరుగులు దిద్దు, merugulu diddu -v. t. --to give finishing touches; మెరుపు, merupu -n. --(1) flash; --(2) lightning; మెలిక, melika -n. --twist; turn; మెల్ల, mella -n. --cross-eye; Strabismus; a condition where one of the eyes drifts from focusing; --- మెల్లకన్ను = కళ్ళు ఒకే దిశలో చూడలేని స్థితి; మెల్లగా, mellagA -adv. --slowly; steadily; (ant.) త్వరగా; శీఘ్రంగా; మెల్లనైన, mellanaina -adj. --slow; మెస్మరించు, mesmariMcu -v. t. --mesmerize; to hypnotize; to enchant; (named after German physician Franz Anton Mesmer); మెస్సయ్య, messiah - n. -- protector; -- రక్షకుడు; మేక, mEka -n. --goat; she-goat; మేకపోతు, mEkapOtu -n. m. --he goat; మేకపిల్ల, mEkapilla -n. --kid; baby goat; మేకపోతు గాంభీర్యం, mEkapOtu gAMbhIryaM - ph. -- showing external courage although scared inside; మేకమాంసం, mEkamAmsaM -n. --mutton; మేకమేయని ఆకు, mEkamEyani Aku -n. --[bot.] ''Tylophora indica;'' మేకీవిల్లీయం, mEkIvillIyaM -n. --Machiavellian; crafty; deceitful; artful; named after the Florentine writer Nicolo Machiavelli (1469-1527 A.D.); కౌటిల్యం; కుటిలత్వం; మేకు, mEku -n. --nail; మేఘం, mEghaM -n. --cloud; ---అలకామేఘం = cirrus cloud; "hairy" cloud. ---అలకాపుంజ మేఘం = cirrocumulus cloud. ---అలకాస్థార మేఘం = cirrostratus cloud. ---మధ్యస్థార మేఘం = altostratus cloud. ---పుంజమేఘం = cumulus cloud. ---సమాచిమేఘం = cumulous cloud; "heapy" cloud. ---స్థారమేఘం = stratus cloud. ---వృష్టికమేఘం = nimbus cloud; "rainy" cloud. ---వాడు మేఘాల్లో ఉన్నాడు = [idiom] he is in cloud nine. మేఘాచ్ఛాదితం, mEghAcchAditaM -n. --overcast; మేట, mETa -n. --sandbar; shoal; మేట్నీ, mETnI -n. --matinee; పగటాట; మేటు, mETu -n. --heap; pile; మేజా, mEjA -n. --desk; a table with drawers; మేజువాణీ, mEjuvANI - n. -- a group dance performed by a clan of prostitutes with indecent language and exposure; it was customary to have such performances at weddings in bygone days; (see also) నాచ్ పార్టీ; భోగంమేళం; మేజోళ్లు, mEjOllu -n. pl. --socks; stockings; మేడ, mEDa -n. --a building with at least one floor above the ground floor; palace; మేడమీద, mEDamIda -n. --upstairs; మేడమెట్లు, mEDameTlu -n. --stairs; మేడి, mEDi -n. -- cluster fig; a species of the fig tree; [bot.] ''Ficus glomerata; Ficus racemosa; Ficus palmata;'' --(note) It is a common belief that this fruit is pretty outside with worms inside; -- మేడిపండు అంటే మేడి చెట్టు కాయ. దీని హైబ్రిడ్ రకాలను అత్తిపండు, అంజీర అంటారు. మన దేశంలో చాలా చోట్ల ఈ చెట్లు కనిపిస్తాయి. మేడిపండు చూడడానికి గుండ్రంగా ఉంటుంది. పచ్చగా ఉన్నప్పుడు కాస్త పుల్లగా, చేదుగా ఉంటుంది. పండి పసుపు రంగులోకి మారిన తరువాత తీపిగా ఉంటుంది. మేడి పండు పండడం మొదలైనప్పుడు, మేడిపండులోని చిన్న చిన్న గుబ్బల వంటి కండ కోసం పురుగులు పండులోకి చేరి పండుని తింటాయి. నాటు పండయిన మేడిపండ్లలో పురుగులు ఉంటాయి. ఇది అత్తిపండ్లు పెంచబడిన మొక్కల నుంచి వస్తాయి. వీటి పెంపకంలో పురుగుమందుల కారణంగా పురుగులుండవు. -- ఉదుంబరం; మేదస్సు, mEdassu - n. - fat; body fat; lipid; మేదిని, mEdini - n. -- the Earth; -- మధుకైటభుల మేధస్సుచేత తడుపబడుటచేత మేదిని అయింది; మేన, mEna -- pref. -- related by the body; related by blood; --- మేనమామ = an uncle related by blood = mother's brother; --- మేనత్త = an aunt related by blood = father's sister; --- వేలువిడచిన మేనమామ = mother's cousin (brother); mother's sister's son; మేను, mEnu -- n. -- body; మ్లేచ్ఛులు, mlEcChulu -n. pl. -- (1) Barbarians; uncivilized; -- foreigners who do not speak our language (Sanskrit), who eat beef, and who do not follow our customs and traditions; --"గోమాంసం తినేవారు, సంస్కృతం కాక పలురకాల భాషలు మాట్లాడేవారు, మన ఆచారాలను వేటినీ పాటించని వారిని మ్లేచ్ఛులని అంటారు" అని బౌధాయనుడు మ్లేచ్ఛ శబ్దాన్ని నిర్వచించాడు; మైదా పిండి, maidA piMDi - n. -- all-purpose flour; the flour made from a mixture of hard and soft varieties of white wheat; -- గోధుమ పిండి = wheat flour made from red wheat, without removing the skin and germ; -- గోధుమలు పిండిమరలో పిండి పట్టించినప్పుడు అందులో గోధుమ పొట్టు, గోధుమ రవ్వ, బొంబాబు రవ్వ (సమొలిన), వగైరాలతోపాటు, చివరకు మెత్తగా మిగిలిన మైదాను కొన్ని రసాయనాలతో శుద్ధి చేసి తెల్లగా తీర్చిదిద్దుతారు. మిల్లులో బాగా పోలిష్ చేయబడిన గోధుమల నుండి వచ్చిన పిండికి Azodicarbonamide, Chlorine gas, మరియూ Benzoyl peroxide అనే రసాయనాలను ఉపయోగించి తెల్లగా చేస్తారు. అందువల్ల మైదా పిండి ముట్టుకోవడానికి మెత్తగాను, చూడటానికి తెల్లగానూ ఉంటుంది. మైదాతో ఆరోగ్య ప్రయోజనాలేవీ లేవు. మైదా వినియోగం ఆరోగ్యకరం కూడా కాదు; మైరేయం, mairEyaM - n. -- intoxicating liquor made of date-palms; మైలతుత్తం, mailatuttaM - n. -- copper sulfate; CuSO₄; -- చికీగ్రీవం; మొక్కుబడి, mokkubaDi - n. -- votive; vow; -- దేవతల కిచ్చెదనని చెప్పిన కానుక; మొగమాటం, mogamATaM - n. -- complaisance; civility courtesy; conciliatory conduct; feeling delicate; a desire or willingness to please others, or to be agreeable and willing; a reluctance to refuse a request or to wound another's feelings by not complying; -- దాక్షిణ్యం; మొహమాటం; మొగలి, mogali - n. -- Screw pine; [bot.] ''Pondonus tectorius''; -- ఇది ఆవృతబీజ జాతి (Angiosperms) సతత హరిత వృక్షం; ఇది 15-20 అడుగుల ఎత్తుకు పెరుగుతుంది. -- మొగలిపువ్వు వాసనకు పాములు వస్తాయని అంటారు కానీ దీనికి శాస్త్రీయమైన రుజువు లేదు; ఈ పూల వాసనకి ఆకర్షింపబడి వచ్చాయనేదానికి ఇదమిద్ధంగా ఋజువులేమీ లేవు. మొదలు, modalu - n. -- (1) beginning; starting point; (2) principal; initial investment -- మొదలు చెడ్డ బేరము = loss of principal; మొదటికే మోసం = the primary resources were not available to do a job మొర్రి పండు, morri panDu - n. -- Chironji fruit; [bot.] ''Buchanania latifolia; Buchanania lanzan;'' -- These small, sweet, and tangy wild berries, (seasonal summer fruits) are often foraged in forest areas and are highly regarded for their unique taste and medicinal properties; మొలలు, molalu - n. -- piles; hemorrhoids; -- దానిమ్మ తొక్కల పొడి (Powdered pomegranate peel). ఆయుర్వేద మందుల దుకాణాల్లోనూ, ఆన్లైన్ లోనూ దొరుకుతుంది. ఉదయం సాయంత్రం ఒకో చెంచాడు చూర్ణం నీటితో కలిపి తాగితే విరేచనం అయేటప్పుడు రక్తం పోకుండా ఆపుతుంది. మోకు, mOku - n. -- a stout rope; a heavy-duty rope; మోక్షం, mOkshM - n. -- liberation; cessation of suffering; attainment of Supreme Bliss; Liberation of the soul from the body; Deliverance from the bonds of sense; Beatitude; -- the Hindu equivalent of Buddhist నిర్వాణం; మోచెయ్యి, mOcheyyi - n. -- elbow; -- మోచేతి నీరు త్రాగడం = (1) ఒకరి ఆశ్రయంలో, లేదా పరుల పోషణలో, సహాయం వల్ల జీవించడాన్ని మోచేతికింద నీళ్ళు తాగడం అనే జాతీయంతో వ్యక్తపరుస్తారు; (2) తనకు గతిలేక ఒకరి పెట్టు పోతల మీద ఆధారపడి / ఒకరి సహాయంతోనే బతకడాన్ని * మోచేతి నీళ్ళు తాగడం* అంటారు. దుస్థితి సూచనకంగా వాడే జాతీయం ఇది; మోట, mOTa - n. A water pump, a water wheel, or a device for drawing water from wells to irrigate the fields. మోటబావి, mOTabAvi - n. -- a wide-mouthed well suitable for lifting water with a specially shaped bucket, called 'mota' used for watering irrigated fields; -- కపిలబావి, మోటనుయ్యి; నీళ్ళు తోడటానికి మోట అమర్చిన బావి; మోడు, mODu - n. -- a tree stump; మోత, mOta - n. -- (1) burden; load; (2) sound; loudness; మోతిబిందు, mOtibiMdu - n. -- cataract; an eye disease in which the lens gets clouded; మోపు, mOpu - n. -- bundle; మోయు, mOyu - v. i. -- carry; మోహం, mOhaM -n. -- attachment; సాంగత్యం వల్ల ఒక వస్తువు తనదే అనే భావన; మొహమాటం, mohamATaM - n. -- doing something with a sense of discomfort so as not to make a host uncomfortable; -- మొగము + ఓటమి = మొగమోటమి = ఉచ్చారణ లో గూడా మొహమాటం అయి పోయింది. అంటే మొగం చూడడానికి చెల్లకపోవడం; ఇప్పటి వాడుకలో — మారుమాట చెప్పలేక, ఒప్పుకోవడం అనే అర్థం లో వాడుతున్నాం; అయిష్టంగానే ఎదుటివాడి మాటను అంగీకరించడం మొహమాటమౌతుంది. దీనిమీద సంస్కృత ఉపసర్గ ^నిర్^ చేర్చి "నిర్మొహమాటం" గా అనేది గూడా వాడుకలోకి వచ్చింది. -- ఆహారే వ్యవహారే చ త్యక్త లజ్జః సుఖీ భవేత్ = ఆహారం విషయంలోను, వ్యవహారం విషయంలోనూ మొహమాట పడకూడదు; మౌళి, mouLi - n. -- (1) coiffured hair; ornamented hairdo; (2) crown; (3) leader; best of the tribe; -- సిగ; కొప్పు; చంద్రమౌళి = one who has the moon as a hair ornament = Lord Shiva; </poem> ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 3nryqrnc0dwl2uraojmaosnm0gl7saf 0 3022 39046 38987 2026-05-06T21:32:45Z Vemurione 1689 /* Part 1: యం - yaM, య - ya */ 39046 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: యం - yaM, య - ya == <poem> యంత, yaMta -n. --driver; controller; charioteer; యంతకుడు, yaMtakuDu -n. --mechanic; యంతరపి, yaMtarapi -n. --entropy; a measure of disorder; యంత్రం, yaMtraM -n. --machine; device; instrument; యంత్రసజ్జిత, yaMtrasajjita -adj. --mechanized; యంత్రసామగ్రి, yaMtrasAmagri -n. --mechanical equipment; యంత్రసూరి, yaMtrasUri -n. --mechanic; యంత్రలాభం, yaMtralAbhaM -n. --mechanical advantage; యంత్రాంగం, yaMtraMgaM -n. --machinery; mechanism; infrastructure; '''య, ya''' యకరం, yakaraM - n. -- acre; a measure of land area; -- 1 యకరం = 100 సెంట్లు = 40 గుంటలు = 1210 అంకణాలు; -- 1 యకరం = 4840 చదరపు గజాలు -- 1 యకరం = 0.404686 హెక్టర్లు = 4046.86 చదరపు మీటర్లు; -- 1 యకరం = 0.0015625 చదరపు మైళ్లు; యకాయెకీ, yakAyekI -adj. --immediately; quickly; without any further delay; యక్షులు, yakshulu - n. pl. -- legendary "creatures" fathered by Kashyapa and Surasa; -- పురాణాలు, ఇతిహాసాలు, మరియు ధర్మశాస్త్రాలలో యక్షులు, గంధర్వులు, కిన్నరులు, కింపురుషులు ప్రత్యేకమైన దేవతాత్మకమైన శాల్తీలు; ఇంద్ర సభలో వీరు నాట్యం చేస్తారు; వీళ్ళకి నాయకుడు కుబేరుడు, పట్టణం అలకాపురి; -- కశ్యపునికి సురస యందు జన్మించినవారు యక్షులు. వీరు పుట్టగానే ఆకలితో 'యక్షామ ' అన్నారని, అందువల్ల వారికి యక్షులని పేరు వచ్చిందనిన్నీ, 'రక్షామ' అన్న వాళ్ళు రాక్షసులు. -- see also గంధర్వులు; కిన్నెరలు; కింపురుషులు; యజమాన్యం, yajamAnyaM -n. --ownership; stewardship; management; supervision; యజమాని, yajamAni -n. --master; steward; supervisor; owner; proprietor; యజ్ఞం, యాగం, yaj~naM, yAgaM -n. -religious sacrificial worship; యజ్ఞ్నోపవీతం, yaj~nOpavItaM -n. -- sacred thread worn by Brahmans, Kshatriyas and Vaisyas; యణ్ణులు, yaNNulu -n. --[gram.] the letters య, వ and ర; యత్నం, yatnaM -n. --trial; effort; యతి, yati -n. --(1) caesura; in Telugu prosody, a place in the line of a verse where the syllable matches the first syllable of that line. At times this gives an opportunity to pause while reciting poetry; -- యతి అంటే విశ్రాంతి. పద్యాన్ని చదివేటప్పుడు ఎన్నవ అక్షరం తరువాత విరామం తీసుకోవాలి అనే దానిని యతి స్థానం అంటారు. ఇది సంస్కృతంలో లేనప్పటికీ, తెలుగు హిందీ భాషలలో వుంది. పెద్ద పాదాలు ఏకబిగిని చదవడం అసౌకర్యం కాబట్టి అక్కడక్కడ విశ్రాంతి అవసరమౌతుంది. ఆ విశ్రాంతి ప్రదేశం పద్యం నడకనుబట్టి మారుతూ ఉంటుంది. దాన్ని యతిమైత్రి స్థానము అంటారు. కంద పద్యంలో 1, 3 పాదాలు చిన్నవి. యతి స్థానం అక్కర్లేదు. 2, 4 పాదాలు పెద్దవి. యతిస్థానం అవసరం. --(2) ascetic; one who has curbed his emotions; యథా, yathA -adv.pref. --as; according to; --how? in what way? యథాక్రమంగా, yathAkramaMgA -adv. --according to the procedure; యథాతథంగా, yathAtathaMgA -adv. --(1) as is; as it is; --(2) verbatim; word for word; యథాపూర్వంగా, yathApUrvaMgA -adv. --as before; as usual; యథార్థం, yathArthaM -n. --fact; truth; -- నిజముగా జరిగినది (a happened fact); యథార్ధత, yathArdhata -n. -- truth; reality; యథాలాపంగా, yathAlApaMgA -adv. --casually; యథావిధిగా, yathAvidhigA -adv. --according to rule; duly; యథాశక్తిగా, yathASaktigA -adv. --according to one's means; యథాస్థానం, yathAstAnaM -n. --original place; యథాస్థితి, yathAsthiti -n. --original form or state; యథోచిత, yathOcita -adj. --appropriate; suitable; proper; యథేచ్ఛగా, yathEcCagA -adv. --as one pleases; at one's own will; యద్భావం తద్భవతి, yadbhaavaM tadbhavati - ph. -- a Sanskrit phrase indicating the power of positive thinking; -- 'యద్భావం తద్భవతి' అంటే మన ఆలోచనలు, చేతలు, ఉద్దేశాలు, అంచనాలు ఎలావుంటే అలాగే మనకు జరుగుతుంది, ఇది పాజిటివ్ దృక్ఫదానికి సంబంధించిన ఒక బోధ. మనము ఒకరి గురించి ఎప్పుడు అయితే తప్పుగా ఆలోచిస్తామో అప్పటి నుంచి తప్పుగా కలిపిస్తారు. యమ, yama -n. --The god of Ultimate Justice in Hindusim; god of death; -pref. --extreme; great; amazing; ---యమయాతన = extreme trouble. ---యమచాకిరీ = drudgery; lot of hard work. ---యమాగా ఉంది = it is amazingly wonderful. యవక్షారం, yavakshAraM -n. [chem.] --(1) Potassium nitrate, KNO₃; --(2) Chile saltpeter; Sodium nitrate; NaNO₃; యవ్వారం, yavvAraM -n. --coll. business; యవలు, yavalu -n. pl. --barley; యవ్వారం, yavvaaraM - n. -- dispute; quarrel; disagreement; -- రభస; దెబ్బలాట; పోట్లాట; గొడవ; జగడం; కయ్యం; లొల్లి; కొట్లాట; తగాదా; తగువు; గలాట; రచ్చ; యశదము, yaSadamu -n. --[chem.] zinc; one of the chemical elements with the symbol Zn and atomic number 30; -- It is an "essential trace element" because very small amounts of zinc are necessary for human health. Since the human body does not store excess zinc, it must be consumed regularly as part of the diet. Common dietary sources of zinc include red meat, poultry, and fish; Pumpkin seed, cashews, chickpeas are vegetable sources; యశదహరితం, yaSadaharitaM -n. --[chem.] zinc chloride; యష్టిమధుకం, yashTimadhukaM -n. --licorice (లికరిష్); sweetwood; [bot.] ''Glycyrrhizae radix''; ''Glycyrrhiza glabra''; ''Abrus pvccatorius''; (Br.) liquorice; --also known as అతిమధురం; -- this is used as an ingredient in a variety of Ayurvedic medicines such as to treat dysentery or elephantiasis; యాజి, yAji -n. --conductor; performer; person in charge; ---సోమయాజి = one who conducted a religious rite called the Soma Yajna. యాంత్రిక, yAMtrika -adj. --mechanical; యాంత్రికంగా, yAMtrikaMgA -adv. --mechanically; యాజమాన్యం, yAjaMAnyaM -n. --management; యాతన, yAtana -n. --trouble; trial; tribulation; inconvenience; యాత్ర, yAtra -n. --pilgrimage; tour; యాతావాతా, yAtAvAtA -adv. --by and large; in any event; in general; all said and done; యాత్రికుడు, yAtrikuDu -n. m. --pilgrim; tourist; యాదవులు, yaadavulu - n. pl. -- the tribe to which Lord Krishna belongs (ety.) descendants of Yadu; యాదాంసి, yAdAMsi -n. --aquatic creature; యాదాస్తు, yAdAstu -n. --memorandum; యాది, yAdi -n. --memory; recollection; యాదృచ్ఛికం, yAdRcChikaM -n. --coincidence; accidental; unexpected; spontaneous; random; stochastic; యాదృచ్ఛిక ప్రక్రియ, yAdRcChika prakriya -n. --stochastic process; random process; యాదృచ్ఛిక ప్రవేశం, yAdRcChika pravESaM -n. --[comp.] random access; యానం, yAnaM -n. --(1) boat; ferry; --(2) trip by boat; cruise. ---మహాయానం = the big ferry boat. ---హీనయానం = the little ferry boat. యారోరూట్, aarOrrooT - n. -- West Indian arrowroot; [bot.] ''Maranta arundinacea;'' A large, perennial herb found in rainforest habitats of the Americas, but cultivated in tropical regions worldwide. Arrowroot starch is used in food preparations and confectionery, and for industrial applications such as cosmetics and glue; used primarily as a superior thickening agent for sauces, soups, and gravies. -- Cassava (కర్రపెండలం) or Brazilian arrowroot [bot.] ''Manihot esculenta'' is not used to make arrowroot starch; -- పాలగుండ; యావం, yAvaM -n. --lac; shellac; sealing wax; యానకం, yAnakaM -n. --medium; a medium through which something travels; యాలచేప, yAlacEpa -n. --pointed sawfish; [bio.] ''Pristis cuspidatus'' Latham; యావత్తు, yAvattu -n. --the whole; యాస, yAsa - న. -- the regional difference in the pronunciation of the same word; -- ఒకే పదం ఊనికలో తేడా యాస; ఉదా: ఏమి, ఏమిటి, ఏంటి? యుక్తి, yukti -n. --tact; యుక్తియుక్తంగా, yuktiyuktaMgA -adv. --discriminatingly; appropriately; యుగం, yugaM -n. --era; age; eon; a long period of time; (esp.) in the life of the universe; ---కలియుగం = Kali Yuga; the age of Kali. ---యుగ సంధి = an era of transition. యుగంధర ప్రతిభ, yugaMdhara pratibha - ph. -- unparalleled intellect; యుగకర్త, yugakarta -n. --heralder; creater of an era; యుగళం, yugaLaM -n. --pair; couple; యుగళ గీతం, yugaLa gItaM -n. --duet; song sung by two; యుగ్మం, yugmaM -n. --pair; యుగాండం, yugAMDaM - n. --zygote; -- (Note) మానవులలో ఈ యుగాండం (zygote) అన్న పేరు శిశుసంకల్పన (conception) సమయం నుండి ఐదో వారం వరకు వర్తిస్తుంది; ఐదవ వారం నుండి పదవ వారం వరకు దీనిని పిండం (embryo) అని పిలుస్తారు. పదకొండవ వారం నుండి ప్రసవం అయి బిడ్డ భూపతనం అయేవరకు భ్రూణం (ఇంగ్లీషులో ఫీటస్, fetus) అంటారు. ప్రసవం అయినప్పటినుండి మాటలు వచ్చేవరకు శిశువు (infant) అంటారు - ఇంగ్లీషులో ఇన్^ఫెంట్ అంటే మాటలు రాని పసిబిడ్డ అని అర్థం. మాటలు మాట్లాడడం మొదలు పెట్టిన తరువాత బిడ్డ (child) అంటారు. బిడ్డ అనే మాట ఆడ, మగ కి వర్తిస్తుంది. యుతి, yuti - n. -- conjunction; -- (1) an uninflected linguistic form that joins together sentences, clauses, phrases, or words -- (2) the apparent meeting or passing of two or more celestial bodies in the same degree of the zodiac; యుద్ధం, yuddhaM -n. --war; battle; combat; skirmish; యుద్ధనౌక, yuddhanauka -n. --warship; యుద్ధోన్మాది, yuddhOnmAdi -n. --warmonger; యునానీ, unAnI - n. -- Unani medicine is a system of alternative medicine that originated in ancient Greece but is now practiced primarily in India. Involving the use of herbal remedies, dietary practices, and alternative therapies, Unani medicine addresses the prevention and treatment of disease. The Supreme Court of India and the Indian Medical Association regard unqualified practitioners of Unani, Ayurveda, and Siddha medicine as quackery; యువకుడు, yuvakuDu -n. m. --youth; young man in the prime of age; యువతి, yuvati -n. f. --youth; a young woman in the prime of age; యూకలిప్టస్, yUkalipTas -n. --Eucalyptus; [bot.] ''Eucalyptus globulus; Eucalyptus teriticornis;'' -- నీలగిరితైలము చెట్టు; యూథము, yUthamu - n. -- a group of animals of the same species; యోక్త, yOkta -n. --synthesizer; one who joins together; యోగం, yOgaM -n. --(1) union; joining; --(2) a process of meditation to unite mind with body ; --(3) luck; good fortune; --(4) the fourth out of the five components of a Hindu calendar; this is calculated by adding the “star number” in which the Sun resides to the star number in which the Moon resides. Then “yOgaM” is the amount by which this sum exceeds 27; యోగనిద్ర, yOganidra - n. -- deep transcendental sleep attained by yoga practice; యోగర్ట్, yOgarT -n. -- Yogurt; (rel.) curds; -- యోగర్ట్ ని తయారు చెయ్యడానికి వాడే "తోడు"లో లాక్టోబాసిలస్ అనే లాక్టిక్ యాసిడ్ బేక్టీరియాతో పాటు లాక్టోబాసిలస్ బల్గారిస్, స్ట్రెప్టోకాకస్ థెర్మోఫిలస్ అనే మరి రెండు బేక్టీరియాలని కలుపుతారు. ఈ రెండింటి వల్ల యోగర్ట్‌లో సరైన మోతాదులో సరైన బ్యాక్టిరియా ఉంటుందన్న మాట. ఈ బేక్టీరియాలని ప్రయోగశాలలో శాస్త్రవేత్తలు తయారు చేస్తారు. యోగక్షేమం, yOgakshEmaM -n. --welfare; safety; security; (lit.) acquiring what one doesn't have and maintaining what one has; యోగ్యత, yOgyata -n. --worthiness; fitness; యోగి, yOgi - n. -- yogi; : 1. a person who practices yoga, 2. capitalized: an adherent of Yoga philosophy, 3. a markedly reflective or mystical person; -- "యోగి" అనే పదం "యోగ" అనే పదం నుండి వచ్చింది. "యోగ" అనగా "ఒకత్వం" లేదా "యూనియన్," అంటే ఆత్మను పరమాత్మతో కలపడం. యోగులు శారీరక క్షమత (ఆసనాలు), శ్వాస నియంత్రణ (ప్రాణాయామం), మరియు మానసిక నియంత్రణ (ధ్యానం) వంటి యోగ పద్ధతులు పాటిస్తూ పరమాత్మతో మానసిక స్థాయి చేరే లక్ష్యంతో ప్రయత్నిస్తారు; మనసు తన వశం చేసుకొని ఆత్మ దర్శనం చేసుకొన్న వాళ్ళు యోగులు; యోచన, yOcana -n. --consideration; deliberation; reflection; యోజనం, yOjanaM -n. --(1) plan; compilation; --(2) a measure of distance widely used in India until recent times; believed to be approximately 7.5 miles; Astronomers used the word to represent 4.9 miles; ---పంచవర్షయోజనం = five-year plan. (note) ప్రణాళిక which is commonly used in this context is a misnomer. ప్రణాళిక literally means a tube carrying water. Perhaps this came into use during the early post-independence era to refer to the hydroelectric and irrigation projects; యోని, yOni -n. --external genetalia of the female; vulva; </poem> ==Part 2: రం - raM, ర - ra== <poem> రంకుతనం, raMkutanaM -n. --debauchery; adultery; రంకుమొగుడు, raMkumoguDu -n. --paramour; lover; రంకులాడి, raMkulADi -n. --slut; adulteress; రంకె, raMke -n. --bellow; bellow of an ox; roar; రంగం, raMgaM -n. --(1) [theater] stage; setting; --(2) [theater] scene; --(3) area; sector; field; sphere; --(4) the city Rangoon in Burma; ---క్రీడారంగం = playing field. ---ప్రభుత్వరంగం = public sector. ---యుద్ధరంగం = battlefield. రంగరంగ వైభవం, raMgaraMga vaibhavaM - ph. -- magnificient luxory; రంగరించు, raMgariMcu -v. t. --mix; stir; shake; esp. mixing a powder into a liquid base; రంగు, raMgu -n. --(1) color; a specific frequency of a light wave; --(2) hue; tint; dye; pigment; --(3) inherent nature; --(4) suit at playing cards; రంగుల రాట్నం, raMgula rATnaM -n. --merry-go-round; carousel; a children's entertainment device found in amusement parks; రంజకం, raMjakaM -n. --incendiary substance; inflammable substance; రంజక, raMjaka -adjvl. suff. --popular; ---జనరంజక = popular. రంజనం, raMjanaM -n. --pigment; రంజని, raMjani -n. --Indigo plant; %to e2t రంతు, raMtu -n. --sound; clamor; noise; రంధ్రం, raMdhraM -n. --hole; aperture; perforation; రంధ్రాన్వేషణ, raMdhrAnvEshaNa -n. --fault-finding; censoriousness; రంధి, raMdhi -n. --fight; quarrel; obsession; -- ఇంటి తలపు; ఇంటిమీద ధ్యాస; - ఫికరు; పరేశాన్‌; బెంగ; బెంగటిల్లు, రంపం, raMpaM -n. --saw; రంపపుపన్ను, raMpapupannu -n. --sawtooth; రంపు, raMpu -n. --friction; squabble; wrangle; '''ర - ra''' రకం, rakaM -adj. --kind; variety; style; sort; రక్తం, raktaM -n. --blood; రక్తం కారడం, raktaM kAraDaM -v. i. --bleeding; రక్తచందనం, raktacaMdanaM -n. --red sandalwood; [bot.] ''Pterocarpus santalinus''; --a small tree indigenous to Southern India and the Philippines; blood colored sandalwood. This kind of wood has a special and rust red colour and it is used to carve a number of products including panels, framework and traditional dolls. -- ఉసిరి గింజల పొడి, రక్తచందనం పొడి సమపాళ్ళల్లో కలిపి, తేనెతో తింటే వాంతులు, తలతిప్పు తగ్గిపోతాయి అని ఆయుర్వేదం చెబుతోంది; రక్తచందురం, raktacaMduraM -n. --hemoglobin; the red stuff of blood; same as రక్తగంధం; రక్తపాతం, raktapAtam -n. --bloodshed; రక్తపీడనం, రక్తపోటు, raktapIDanaM, raktapOTu -n. --(1) blood pressure; --(2) hypertension; a word indicative of high blood pressure; రక్తనిధి, raktanidhi -n. --blood bank; రక్తసంబంధం, raktasaMbaMdhaM -n. --blood relationship; typically a close relationship such as that between parents and children, siblings, cousins and so on; consanguinity is the genetic relationship stretched over many generations; see also సగోత్రీయత; రక్తహీనత, raktahInata %e2t -n. --anemia; రక్ష, raksha -n. --protection; preservation; రక్షరేకు, raksharEku -n. --(1) talisman; --(2) protective cover; --(3) immunity; రక్తి, rakti -n. --charming; aesthetic pleasure; (ant.) విరక్తి; రక్తిమ, raktima -n. --redness; bloodshot; రక్కు, rakku -v. t. --scratch with finger nails; రగడ, ragaDa -n. --(1) quarrel; altercation; row; dispute; --(2) a type of Telugu poem with its own rules of prosody; రగిలించు, ragiliMcu -v. t. --kindle; ignite; రచన, racana -n. --writing; composition; arrangement; రచ్చ, racca - n. -- open place; public place; రచ్చకి ఎక్కు, raccaki ekku - ph. -- to go to court to settle a dispute; to bring a dispute for public arbitration; రచ్చబండ, raccabaMDa - n. -- piazza; a public meeting place, often an elevated platform built around the trunk of a tree; రచించు, raciMcu -v. t. --compose; write; make; రజను, rajanu -n. --dust; pollen; (alt.) రజము; ఇనప రజను = iron dust or iron filings. రజతం, rajataM -n. --silver; రజస్వల, rajasvala - n. -- (1) a woman in menstruation; (2) a girl who came of age; రజస్సు, rajassu -n. --dust; రజాయి, rajAyi -n. --thick blanket; comforter; రజ్జువు, rajjuvu -n. --rope; cord; రట్టుచేయు, raTTucEyu -v. i. --make public; divulge; రణం, raNaM -n. --battle; రణపాల, raNapAla - n. -- air plant; cathedral bells; life plant; miracle leaf; Goethe plant; [bot.] ''Bryophyllum pinnatum;'' ''Kalanchoe pinnata;'' -- In traditional Indian medicine, the juice of the leaves is used to cure kidney stones, although there is no scientific evidence for this use, and, indeed, such usage could prove dangerous and even fatal in some cases. [[File:thumb|right|Starr_070308-5338_Kalanchoe_pinnata.jpg|రణపాల]] -- Ursodiol (ursodeoxycholic acid) is indicated for radiolucent non-calcified gallbladder stones smaller than 20 mm in diameter when conditions preclude cholecystectomy; -- ఈ మొక్క ఆకులు మందంగా వుండి అధిక నీటి శాతాన్ని కలిగివుంటాయి. అలంకరణ మొక్కగా చాలా మంది వీటిని పెంచుకొంటారు. ఈ మొక్క ఆకులు ఆయుర్వేదంలో కీలక పాత్రను పోషిస్తాయి. చాలా రుగ్మతలకు వీటి ఆకుల రసాన్ని ఔషధంగా వాడతారు. వంకీలు తిరిగిన ఈ ఆకు అంచులకు చిన్న చిన్న వేర్లు మొలుస్తుంటాయి. ఆ వేరు కలిగిన భాగాన్ని కత్తిరించి మరోచోట పాతితే కొత్త మొక్క పుట్టుకువస్తుంది. ఈ మొక్కను ఉత్తరాంధ్రలో "చంద్రపొడి" మొక్క అంటారు. రణస్థలం, raNastalaM -n. --battlefield; రత్నం, ratNaM -n. --gem; ---నాగరత్నం = a gem believed to be in the hood of a cobra; an ornament worn by women in their braided hair. రతి, rati -n. --coition; coitus;copulation; sexual intercourse; రథం, rathaM -n. --(1) chariot; --(2) Bishop in the game of Chess; రథి, rathi - n. -- a warrior that fights from a chariot; a military rank used in Mahabharata time; --- మహారథుడు = పదకొండువేలమంది విలుకాండ్రతో పోరాడెడి యోధుడు, తనను సారథిని గుర్రములను కాపాడుకొనుచు పోరాడెడి యోధుడు; --- అతిరథుడు = పెక్కువిలుకాండ్రతో పోరాడెడి యొధుడు; --- రథి = రథమునెక్కి యుద్ధము చేయు యోధుడు; --- సమరథుడు = ఒకవిలుకానితో సరిగనిలిచి పోరాడెడి యోధుడు; --- అర్థరథుడు = ఒక్కవిలుకానితో పోరాడెడి యోధుడు; రద్దుచేయు, -v.i. --repeal; rescind; strike out; రప్పించు, rappiMcu, -v. t. --summon; call; recall; make someone come with or without their will; రబ్బరు, rabbaru -n. --(1) rubber; --(2) eraser; --(3) condom; రబ్బరు చెట్టు, rabbaru ceTTu -n. --(1) India rubber tree (mulberry family); --(2) Ceara rubber tree (spurge family); Hevea rubber tree; --(3) a decorative house-plant; [bot.] ''Ficus elastica''; రబీ, rabI - n. -- Rabi is a Urdu/Frasi word for summer; this word is often used to refer to summer crops; -- రెండో పంటగా, నీటి పారుదల ఆధారంగా, పండే పంటలు దాళ్వా, రబీ, యాసంగి. వైశాఖ మాసంలో పంట చేతికి వచ్చేది. అదే యాసంగి అయ్యింది; రభస, rabhasa -n. --commotion; turmoil; రమ, rama -n. --woman; (lit.) one who delights in men by her coquettish gestures; రమారమి, ramArami -adv. --approximately; రమించు, ramiMcu -v. i. --(1) rejoice; --(2) play; --(3) have sex; have intercourse; (ant.) విరమించు; రయం, rayaM -n. --speed; velocity; quickness; రవం, ravaM -n. --sound; రవంత, ravaMta -adj.. --a small quantity; little bit; రవ, rava -n. --(1) particle; small quantity; --(2) a fine thing; --(3) a diamond; రవ్వ, ravva -n. --(1) diamond; --(2) finely ground grain; నూక; మొరుం; --(3) finely ground wheat grain = cream of wheat; semolina = గోధుమ రవ్వ = సూజీ; రవాణా, ravANA -n. --(1) transport; conveyance; --(2) via, when used in a postal address; రవి, ravi -n. --Sun; రవిక; ravika -n. --jacket; bodice; blouse; a tight fitting upper garment of women; ---ఆమె ఎరుపు రంగు రవిక వేసుకుంది = She wore a red colored jacket. ---స్తూపం చుట్టూ ఒక రవికని అమర్చి దాంట్లో నీరు ప్రవహించే ఏర్పాటు చేయవలెను = an arrangement shall be made to fit a jacket around the cylinder. రవిజని, ravijani -n. -- the element Helium; (lit.) the producer of the Sun. రవిమార్గం, ravimArgaM -n. --ecliptic; the apparent path of the Sun in the skies; క్రాంతిచక్రం; రవిరశ్మి, ravirasmi -n. --sunlight; రవిసంధానం, ravisaMdhAnaM -n. --photosynthesis; కిరణ జన్య సంయోగ క్రియ; రశ్మి, rasmi -n. --ray; brilliance; light; a beam of light; రసం, rasaM -n. --(1) juice; fluid; --(2) a soup-like preparation made out of tamarind or lemon juice; a popular dish in South Indian cooking; --(3) mercury; పాదరసం; ---(4) taste; flavor; in the Indian system, there are six tastes or షడ్రసములు, namely, ఉప్పు, పులుపు, కారం, తీపి, చేదు, వగరు; ---(5) sentiment; aesthetic taste; one of the nine sentiments (or moods) used to describe Indian literature and arts, namely శృంగారం, హాస్యం, కరుణ, రౌద్రం, వీరత్వం, భయం, భీభత్సం, అద్భుతం, శాంతం; రసకందాయం, n. rasakaMdAyaM - n. -- exciting or suspenseful part of a program or narration; --- (ety.) కందాయం = trimester; division; when a narration, a movie or a music program enters a suspenseful or climax part we say that it entered "రసకందాయం." రసకర్పూరం, rasakarpUraM -n. --corrosive sublimate; chloride of mercury; white sublimate of mercury; HgCl₂; (rel.) calomel; రసమిశ్రమం, rasamiSramaM -n. --amalgam; an alloy of mercury; రసవంత, rasavaMta -adj. --tasteful; artistic; రసవాది, rasavAdi -n. -- the person who believes in the transformation of mercury into gold; (note) this belief was held by the legendary poet Vemana; Gold occupies a square adjacent to mercury in the Periodic Table fo Elements and can be obtained if one proton and three neutrons are removed the nucleus of a mercury atom; an alchemist is one who believes in the transformation of any base element to any superior element; రససింధూరం, rasasiMdhUraM -n. --cinnabar; vermillion; mercuric sulphide, H₂S; రసహరితం, rasaharitaM -n. --[chem.] mercuric chloride; రసాంజనం, rasAMjanaM -n. --a vitriol of copper; copper sulfate; CuSO₄(H₂O)_x, where x can range from 0 to 5; రసాత్మక, rasAtmaka -adj. --artistic; tasteful; రసాభాసం, rasAbhAsaM -n. --fiasco; రసాభాసు, rasAbhAsu -n. --spoiled sentiment; upsetting a good situation; fiasco; రసభంగం; రసాయనం, rasAyanaM -n. --(1) an elixir; --(2) a chemical substance; --(3) a medicine; -- (4) aq mixture of sliced bananas sprinkled with sugar and honey distribted at Hindu temples as God's gift to devotees; రసాయనశాస్త్రం, rasAyanaSAstraM -n. --chemistry; రసాయన ప్రక్రియ, rasAyana prakriya -n. --chemical process; రసాయన సమీకరణం, rasAyana samIkaraNaM -n. --chemical equation; రస్తా, rastA -n. --road; highroad; రసి, rasi -n. --blood plasma; (rel.) చీము; రసికత, rasikata - n. -- an appreciation of whatever constitutes beauty or excellence, good taste, or critical judgment; రసికుడు, rasikuDu -n. --connoisseur; రసీదు, rasIdu -n. --receipt; (rel.) వసూళ్లు; రస్మేరీ, rasmErI %e2t -n. --rosemary; [bot.] ''Rosmarinus officinalis''; ''Salvia rosmarinus'' of the Lamiaceae (mint) family; -- evergreen shrub with strongly aromatic, needle-like leaves; used in Western cooking to add accent to foods; రహదారి, rahadAri -n. --highway; రహస్యం, rahasyaM -n. --secret; mystery; -- చిదంబర రహస్యం = a non-secret; ఏదైనా రహస్యం చెప్పకూడని చోట ఏమీ లేదు అని చెప్పడానికి ఇలా చిదంబర రహస్యం అంటారు; రహస్య నామం, rahasya nAmaM -n. --code name; రహితం, rahitaM -adj. --devoid of; deprived of; '''రా - rA''' రాండి, rAMDi -imperative. polite --come; come in!; రా, rA -imperative. familiar --come; come in; రాక, rAka -n. --(1) arrival; (ant.) పోక; --(2) the full-moon day; రాక్షసి, rAkshasi -n. --demon; (exp.) Believed to be a dead person's soul assuming the form of a human. -- Accordidng to one version, a person becomes a రాక్షసి if one refuses to transmit one's knowledge to a disciple; -- రక్షణ వ్యవస్థకు బాధ కలిగించే వాడు రాక్షసుడు. రాక్షసుడు మగ, రాక్షసి ఆడ అని ఒక వాడుక ఉంది కానీ ఈ రెండు మాటలని లింగ వివక్ష లేకుండా వాడతారు; రాక్షసిబొగ్గు, rAkshasiboggu -n. --coal; (lit.) demonic charcoal; నేలబొగ్గు; %e2t రాక్షసులు, raakshasulu - n. pl. -- (1) According to Hindu scriptures, Rakshasas are the beings accidentally created by Brahma at nighttime at the end of Satya Yuga. When they were created, they began feeding on Brahma. He cried “Rakshama!” (save me!), thus the name ‘Rakshasa.’ Vishnu came to help banish them from Earth. -- (2) Devas and Asuras are cousins. Danavas and Daityas are just two clans of Asuras; Danavas being the sons of Danu and Daityas being the sons of Diti. So Danavas and Daityas are Asuras. Asuras are celestial beings just like Suras or what we call Devas. According to many Hindu scholars, Deva and Asura symbolize order and chaos, not good and evil. -- (3) There are two branches among రాక్షసులు; the children of Diti are దైత్యులు; the children of Danuvu are దానవులు; -- (4) రక్షణ వ్యవస్థకు బాధ కలిగించే వాడు రాక్షసుడు; (5) తాను చదివిన చదువు నలుగురికీ చెప్పక, అహంకరించిన అతడు బ్రహ్మ రాక్షసుడు ఔతాడు అనే భావన గూడా ఉంది; రాకాచంద్రుడు, rAkAcaMdruDu -n. --full-moon; రాగం, rAgaM -n. --(1) musical scale; a series of five or more notes on which a musical melody is based; (note) a musical scale may contain all the seven "swaras" or only a subset of swaras; a raga is a melody type; According to orthodox theory the six basic ragas are bhairava, kauSika, hindOLa, dIpaka, SrirAga and mEgha; -- a group of notes; Typically, the group may contain 5, 6 or 7 notes; only those combinations that are pleasing to the ear constitute a రాగం; for example, the note 'sa' must appear in all ragas; the notes 'ma', and 'pa' both cannot be omitted at the same time; --(2) a part of a Carnatic music recital; this portion is an elaborate Alaapana or a study in the structure of the chosen raagam; --(3) color; red color; --(4) desire; --(5) affection; --(6) మేళకర్త రాగం = a raga in which all the seven svaras appear; there are 72 such ragas; జన్య రాగం = derived raagaM; రాగి, rAgi -n. --copper; the element copper with the symbol Cu; రాగులు, rAgulu -n. pl. --ragi; finger-millet; red colored grain largely cultivated in southern India; [bot.] ''Eleusine coracana gaertu''; -- చోళ్లు; రాగోల, rAgOla -n. --forked stick; a stick used to pick leaves, grass and hay on the farm; రాచ, rAca -adj. --(1) royal; --(2) king-size; large jumbo; రాచఉసిరి, rAcausiri -n. --star gooseberry; --(1) [bot.] ''Cicca disticha; Otaheile gooseberry''; --(2) [bot.] ''Phyllanthus acidus'' Skeels of the Euphorbiaceae family; -- (3) [bot.] ''Averrhoa acida'' of the Oxalidaceae family; రాచకార్యం, rAcakAryaM -n. --state business; on duty; రాచకురుపు, rAcakurupu -n. --carbuncle; a painful, localized pus-bearing inflammation of the tissue beneath the skin; this is more severe than a simple boil; -- see also పుట్టకురుపు; సెగ్గెడ్డ; రాచజిల్లేడు, rAcajillEDu -n. --[bot.] ''Calotropis gigantea''; రాచనేరేడు, rAcanErEDu -n. --[bot.] ''Eugenia Jambolana''; రాచపుండు, rAcapuMDu -n. --carbuncle; రాచ్చిప్ప, rAccippa -n. --stone vessel; stone crucible; రాజబెట్టు, rAjabeTTu -v. t --kindle; to assist a thing to catch fire; రాజసూయం, rAjasUyaM -n. --a long succession of ceremonies during the inauguration of a king; see also వాజపేయం; రాజ్యం, rAjyaM -n. --kingdom; sovereign power; రాజపూజ్యం, rAjapUjyaM -n. --honor; a term used in astrology to refer to good days; రాజాధిరాజు, rAjAdhirAju -n. --king of kings; రాజావర్తం, rAjAvartaM %e2t -n. --lapis lazuli; cat's eye; a precious stone; రాజ్యాంగం, rAjyAMgaM -n. --[polit.] constitution; రాజిల్లు, rAjillu -v. i. --shine brightly; రాజీ, rAjI -n. --reconciliation; compromise; రాజీనామా, rAjInAmA -n. --resignation; రాజీపడు, rAjIpaDu -v. i. --come to terms; రాజు, rAju -n. --king; ruler; monarch; --(2) a person belonging to the Kshatriya caste; రాజుకొను, rAjukonu -v. i. --ignite; process of catching fire; రాట, rATa -n. --pole; post; prop; రాట్నం, rATnaM -n. --a manual spinner to spin yarn; carousel; రాటుపోట్లు, rATupOTlu -n. --friction and strife; rough and tumble; wear and tear; hurly-burly; రాణించు, rANiMcu -v. i. --shine; succeed; thrive; do well; రాణి, rANi -n. --(1) queen; --(2) wife of a king; --(3) the queen in playing cards; రాత, rAta -n. --(1) writing; --(2) fate; destiny; --(3) output; ---తలరాత = (lit.) writing on the forehead; fate. రాతకోతలు, rAtakOtalu -n. --[idiom] legal documentation; రాతిఉప్పు, rAtiuppu -n. --rock salt; రాతిచమురు, rAticamuru -n. --petroleum; రాతినార, rAtinAra -n. --asbestos; రాతి పువ్వు, raati puvvu - n. -- [bot.] ''Parmelia perlata'' of the Parmeliaceae family. It is a perennial lichen found on dead wood or rocks in the temperate Himalayas. It is frequently used as a spice for flavoring food items, such as Biriyani; -- దీన్ని విడిగా తింటే చేదుగా ఉంటుంది. ఏ వాసనా ఉండదు. కానీ నూనెలో వేగించగానే దాని సుగంధం బయటకు వస్తుంది. ఇతర సుగంధ ద్రవ్యాలతో పాటు చిటికెడంత రాతిపువ్వు పొడిని కలిపి తాలింపు పెడితే పరిమళభరితంగా రుచిగా కూడా ఉంటుంది. రాతిమైనం, rAtimainaM -n. --paraffin wax; రాతియుగం, rAtiyugaM -n. --Stone Age; the period from about B.C. 4000 to B.C. 2000; During the later part of the Stone Age, copper tools began to appear, as the bronze age started around B.C. 2200. రాతియెలక, rAtiyelaka -n. --filefish; [bio.] ''Balistes spp''. రాత్రి, rAtri -n. --night; strictly, from 7 P.M. to midnight; రాద్ధాంతం, rAddhAMtaM --n. --brouhaha; hubbub; uproar; రాని, rAni -neg. verbl. adj. --of వచ్చు, (lit.) not coming; ---చెప్పరాని పని చేసేడు = he did an un-utterable deed. ---చదువురాని వాడు = illiterate man. రానూ పోనూ, rAnU pOnU -adv. --coming and going; to and fro; round trip; రానురాను, rAnurAnu -adv. --gradually; రాపాడు, rApADu -v. t. --cause friction by rubbing against; రాపిడి, rApiDi -n. --friction; రాపులుగు, rApulugu -n. --(1) heron; black ibis; curlew; a royal bird; (ety.) రాచ + పులుగు; రాపొడి, rApoDi -n. --filings; (ety.) రాపిడి వల్ల వచ్చే పొడి; రాబందు, rAbaMdu -n. --vulture; a scavenging bird; [bio.] ''Neophron ginginianus''; రాబట్టు, rAbaTTu -v. t. --elicit; రాబడి, rAbaDi -n. --income; yield; (ant.) పోబడి; ---రాబడి, పలుకుబడి = income and influence. రాబీ, rabI -n. --rabi; north-east monsoon agricultural season starting in September-October; రాబోవు, rAbOvu -adj. --forthcoming; approaching; రామకందమూలం, rAmakaMdamUlaM - n. -- [bot.] Maerua oblongifolia; ఆవాలు జాతికిచెందిన మొక్కలు ఈ కుటుంబమునకు చెందుతాయి; -- ఈ దుంగ మొత్తం కొబ్బరి మొవ్వలా మెత్తగా వుంటుంది. రుచిగా, తియ్యగా కూడా వుంటుంది. రామ్ కంద దుంగను పలుచని పొరలుగా, ముక్కలు కోసి అమ్ముతారు. ఇలా ఒక్కొక్క దుంగ నుండి కొన్ని వేల ముక్కలు కోస్తారు. ఈ పొరల పొరల ముక్కలకు కొంతమంది ఉప్పు కారం రాసుకొని తింటారు. దీన్ని కంద అని పిలుస్తారు గాని నిజానికి ఇది చెట్టు కాండమే. మన దేశపు అడవుల్లో ఇవి విరివిగా దొరుకుతాయి. తెలుగు ప్రాంతాల్లో వీటిని భూచక్ర గడ్డ, రామ కందమూలం అంటారు. -- see also భూచక్రగడ్డ; భూచక్కెరగడ్డ; రామచిలక, rAmacilaka -n. --a type of parrot; రామదాడీగా, rAmadADIgA -adv. --freely without question; ---ప్రజలు రామదాడీగా తిరుగుతున్నారు = people are milling around freely. రామాఫలం, rAmAphalaM -n. --red custard apple; sweet sop; bull's heart; [bot.] ''Annona reticulata'' of the Annonaceae family; -- సీతాఫలం (Annona Squamosa), లక్ష్మణ ఫలం (Annona muricata), హనుమాన్ ఫలం ( ) మొదలైనవన్నీ కూడా అనోనేసీ కుటుంబానికి చెందిన వృక్షాలే; all are natives of South America; -- [Sanskrit] కృష్ణబీజ (నల్లని గింజలు కలది); మృదుఫలమ్ (మృదువుగా ఉండేది); [[File:Red custard Apple.jpg|thumb|right|రామాఫలం]] రామాయణం; rAmAyaNaM -n. --Ramayanam, one of the two the great epics of India; (lit.) the wanderings of Rama; రాయబారం, rAyabAraM -n. --message; diplomatic message; రాయబారి, rAyabAri -n. --ambassador; diplomatic messenger; రాయలసీమ, n. rAyalasIma -n. --a part of the Telugu speaking part of Andhra Pradesh, India; (lit.) the land once ruled by Rayalu; this part is popularly known as ceded districts because these were ceded to the British by the then ruler Nizam; రాయసం, rAyasaM -n. --clerkship; secretaryship; రాయసకాడు, rAyasakADu -n. --writer; scribe; clerk; రాయి, rAyi -n. --rock; stone; ---కాకిరాయి = magnetite. %e2t ---గులకరాయి = river gravel. ---బొమ్మరాయి = river gravel. ---నాపరాయి = slate. రాయిడి, rAyiDi - n. -- difficulty; hardship; ---"....దూరాన నా రాజు కేరాయిడౌనో....” - నండూరి సుబ్బారావు: ఎంకి పాటలు రాయితీ, rAyitI -n. --concession; favor; discount; concession on tax due; రాయితీ బడ్డీ, rAyitI baDDI -n. --concession stand; typically a shop with captive customers at such places as railway stations and sports stadiums; రాయు, rAyu -v. t. --(1) apply; smear; rub; --(2) write; "smear with ink"; రాలుగాయ, rAlugAya -n. --(1) un-ripe fruit that fell from a tree (i.e., not picked); --(2) a mischievous fellow; రాలుబడి, rAlubaDi -n. --yield; esp. yield of a crop; % e2t రాళ, rALa -n. --resin; రాళ్లు, rALlu -n. pl. --stones; rocks; pebbles; రావి, rAvi - n. -- peepal tree; Bodhi tree; poplar leafed fig tree; [bot.] ''Ficus religiosa''; -- [Sanskrit] పిప్పల; అశ్వత్థం; [Hindi] పీపల్ రాశి, rASi -n. --(1) [chem.] radical; --(2) [astron.] constellation; asterism; a group of stars; the circular path of the sun among the stars is divided into 12 parts and each part is called a రాశి, rASi. the same circular path of the moon among the stars is divided into 27 parts and each part is called an asterism (నక్షత్రం); Within each asterism, one can find many stars and nebulae; --(3) a heap or pile; రాసి; --(4) ద్రేక్కాణం = (1/3) రాసి; --(5) నాడి = (1/150) రాసి = 12'; రాశిచక్రం, rASicakraM -n. --[astron.] Zodiac, the constellations that lie in the apparent path of the Sun in the sky; -- భూమధ్యరేఖను ఆకాశం మీదకి పొడిగించండి. గ్రహాలన్నీ ఈ రేఖకి కొంచం అటూ ఇటూలో తిరుగుతూ కనిపిస్తాయి. ఆ కొంచం ఒక 8 డిగ్రీలు పైకీ ఒక 8 కిందకీ ఉంటుంది. ఈ పదహారు డిగ్రీలు కలిపి ఈ రేఖని ఒక పటకా (బెల్టు) లాగా ఊహించుకోవాలి. అది సూర్య చంద్రాదులతో సహా, ఆకాశంలో గ్రహాలన్నీ తిరిగే మార్గం (బాట లాంటిది). అదే రాశి చక్రం; రాహుకాలం, rAhukaalam - n. -- an inauspicious period, according to the Hindu calendar, that depends on your current location on Earth and on the day of the week; -- To calculate this time interval, one divides the length of the day (from Sun rise to Sun set) into eight equal parts and one of these eight parts is deemed an inauspicious period for that day of the week; on Monday, it is the second part of the day, Saturday the 3rd part, Friday the 4th, Wednesday the 5th, Thursday the 6th, Tuesday the 7th, and on Sunday the 8th part of the day - always counting from sunrise; As the length of the day changes from place to place, "Rahukaalam" is location dependent. రాహుకేతువులు, rAhukEtuvulu -n. pl. --according to Hindu mythology, these are demonic celestial beings, one with a head only and the other with a torso only; the myth also believes that these demons gobble up the Sun and the Moon during an eclipse; --[astron.] ascending and descending nodes of the moon; సూర్యుడు-భూమి ఉన్న అక్షాన్ని చంద్రుడి కక్ష్య ఖండించుకొనే రెండు బిందువులు; చంద్రుడు రాహుకేతువుల స్థానంలోకి వచ్చినప్పుడు చంద్ర గ్రహణం కాని, సూర్య గ్రహణం కాని వస్తుంది; -- ascending node = రాహువు; descending node = కేతువు; అంటే రాహు కేతువులు intersecting points మాత్రమే. అందుకే వీటిని మిధ్యా గ్రహాలు అని కూడా అంటారు. ఈ intersecting points అపసవ్యంగా కదులుతాయి. అన్ని గ్రహాలూ సవ్య దిశలో కదిలితే రాహు కేతువులు మాత్రం అపసవ్య దిశలో కదులుతాయి. రింఖ, riMkha -n. --hoof; రి, ri -n. --the second note of Indian classical music; రికం, rikaM -suff. --used with verbs to create nouns; conveys a meaning of "state of being in such and such a situation; English equivalent is "ness" ---బీదరికం = poorness; poverty; the state of being poor. రిక్క, rikka -n. --constellation; asterism; group of stars; రికాబు, rikAbu -n. --stirrup; % to e2t రికామీగా, rikAmIgA - adv. -- with no work or responsibility; -- పనీ, పాటూ లేకుండా; రిక్త, rikta -adj. --empty; రిక్తహస్తం, riktahastaM -n. --empty hand; [chem.] empty bond; రిరంసువు, riraMsuvu %e2t -n. --nymphomaniac, a person with an excessive desire for sexual pleasures; -- విపరీతమైన కామేచ్ఛ గల వ్యక్తి; రిరక్షువు, rirakshuvu -n. --a person with an excessive desire for saving others; రివట, rivaTa -n. --(1) a straight twig; --(2) a lanky individual; రివాజు, rivAju -n. --custom; convention; usage; practice; quotidian; something that occurs regularly; రివ్వుమని, rivvumani -adv. -- swiftly; with a swooping motion; with a whooshing sound; --- పిట్ట రివ్వుమని ఎగిరి పోయింది = the bird flew away with a whooshing sound (fast). రిషిపక్షి, rishipakshi - n. -- bat; రీలు, rIlu -n. --reel; చుట్ట; రుక్కుపట్టు, rukkupaTTu -v. t. --cram; esp. cramming before an examination; రుగ్మత, rugmata -n. --illness; disease; రుచి, ruci -n. --taste; చవి; రసం; రుచిచూడు, rucicUDu -v. t. --taste; find out the taste; రుచి బొడిపెలు, ruci boDipelu -n. --taste buds; రుజువు, rujuvu -n. --proof; evidence; రుణం, ruNaM -n. --debt; రుణ, ruNa -pref. --negative; ---రుణ విద్యుదావేశం = negative electrical charge. ---రుణ సంఖ్య = negative number. రుణగ్రస్తత, ruNagrastata -n. --indebtedness; రుతుకాలం, rutukAlaM -n. --estrus; rut; heat; period of sexual readiness in mammals; రుతుపవనాలు, rutupavanAlu -n. --monsoon winds; seasonal winds; the monsoon; రుతుబద్ధం, rutubaddhaM -n. --laziness during menstruation; రుతువు, rutuvu -n. --(1) season; --(2) period; menstruation; రుతుశూల, rutuSUla -n. --menstrual pain; రుద్రజడ, rudrajaDa - n. -- the plant, Sweet Basil; [bot.] ''Ocimum basilicum;'' -- the seeds of this are called సబ్జా గింజలు; -- వనతులసి; సబ్జామొక్క; [Sans.] జటావల్లి; రుద్రభూమి, rudrabhUmi -n. --cremation grounds; cemetery; రుద్రాక్ష, rudrAksha -n. --bastard cedar; [bot.] ''Guazuma tomentosa; Elaeocarpus ganitrus''; -- గ్రీకు భాషలో elaia అంటే ఆలివ్ (Olive), కార్పోస్ (karpos) అంటే కాయ; ఆలివ్ కాయల్లా అనిపించే ఈ జాతి వృక్షాల కాయల్నిబట్టి వీటికి ఎలీయోకార్పస్ అనే పేరు వచ్చింది. --the seeds of this are used in rosaries; (lit.) eye of Lord Shiva; రుద్రాక్ష కంబ, rudrAksha kaMba -n. --[bot.] ''Nauclea cadamba''; రుద్రాక్ష పిల్లి, rudrAksha pilli -n. --hypocrite; (lit.) a cat with a rosary; % to e2t రుద్దు, ruddu -v. t. --rub; scour; clean; polish; రుద్రుడు, rudruDu -n. --the Lord who gives happiness to His devotees by dissolving their sins; often used as a synonym for Shiva; రుబ్బు, rubbu -v. t. --grind in a mortar; wet grind; రుబ్బురోలు, rubburOlu -n. -a stone mortar used for grinding in Indian kitchens; రుమాలు, rumAlu -n. --(1) hand-kerchief; --(2) scarf; --(3) any upper cloth such a turban; రువ్వ, ruvva -n. --slender stick; slender branch of a tree with leaves removed; ---చింత రువ్వతో వీపు చీరేస్తాను = I'll split your back open with a branch of a tamarind tree. రువ్వు, ruvvu -v. t. --throw with a force; sling; రుసుము, rusumu -n. --fee; రుశ, rusha -n --anger; --ఆగ్రహం,కోపం రూఢిగా, rUDhigA -adv. --definitely; certainly; positively; రూఢ్యర్థం, rUDhyarthaM -n. --usually understood meaning; common meaning; -- అసలు అర్థానికి భిన్నంగా వాడుకలో స్థిరపడిపోయిన అర్థాలను 'రూఢి' అర్థం అంటారు. ఈ విషయంలో మొట్టమొదటిగా గుర్తుకు వచ్చే పదం - పుట్టినరోజుకు వాడవలసిన 'వర్ధంతి' అనే పదాన్ని తెలుగులో పూర్తిగా వ్యతిరేక అర్థంలో వాడడం! శోభనం అంటే auspicious, propitious, shining, handsome అనే అర్థాలు కలిగిన ఈ సంస్కృత పదం 'గర్భాదానం' అనే అర్థాన్ని సూటిగా సూచించదు. వాడుకలో మాత్రమే ఆ అర్థంలో చలామణిలో వుంది. ఇలా వాడుకలో మాత్రమే చలామణిలో వున్న అర్థాలను 'రూఢి' అర్థం అంటారు; రూపం, rUpaM -n. --shape; appearance; రూపకం, rUpakaM -n. --(1) metaphor; --(2) drama; play; --(3) name of a musical తాళం; రూపకల్పన, rUpakalpana -n. --(1) design; giving shape; formulation; --(2) edit; రూపవంతుడు, rUpavaMtuDu -n. m. --a handsome person; రూపసి, rUpasi --handsome man; beautiful woman; రూప్యం, rUpyaM -n. --a minted coin; రూపాంతరం, rUpAMtaraM -n. --allotrope; రూపాయి, rUpAyi -n. --rupee; the unit of Indian currency రూపు, rUpu -n. --shape; looks; ---రూపు, రేఖ = grooming; demeanor; condition. రూపుమాపు, rupumApu -v. t. --destroy; obliterate; (lit.) erase the shape; రూళ్లు, rULlu -n. pl. --rules; parallel horizontal lines drawn on a page to facilitate writing along well-spaced straight lines; రూళ్లకర్ర, rULlakarra -n. --ruler; a cylindrical piece of wood or plastic once used to produce evcenly spaced lines on a white paper; రూక్ష, rUksha - n. -- (1) fever; (2) loveless; '''%రె - re, రే - rE, రై - rai''' రెంటికి చెడ్డ రేవడి, reMTiki ceDDa rEvaDi - ph. -- one who lost on both ends; one who couldn't decide between two alternatives and lost both opportunities; రెండవ, reMDava -adj. --the second; రెక్క, rekka -n. --(1) wing; --(2) arm; --(3) railway signal; semaphore; --(4) door panel; window panel; రెచ్చగొట్టు, reccagoTTu -v. t. --provoke; incite; రెట్ట, reTTa -n. --bird droppings; రెట్టించు, reTTiMcu -v. t. --(1) double; repeat; --(2) oppose by asking a counter question; రెడ్డి, reDDi - n. -- a suffix used with a given name to indicate "caste"; -- రెడ్డి అనే పదం రడ్డి, రట్టడి, రట్టగొడ్డు, రట్టకుడు, రాష్ట్రకూటుడు అనే పదాలనుంచి క్రమంగా తయారైనట్లు మన ప్రాచీన శాసనాల ద్వారా తెలుస్తోంది. అంతేకాదు, రాఠోడ్, రాఠోర్ మొ. గుజరాత్, రాజస్థాన్లో ఇంటిపేర్లు. ఇవి రాష్ట్రకూటుల సామ్రాజ్యంలో అధికారిక బిరుదు. రెడ్డివారి నానబాలు, reDDivAri nAnabAlu -n. --Asthma plant; Snake Weed; Hairy Spurge; [bot.] ''Euphorbia thymifolia; Euphorbia hirta'' Linn. of the Euphorbiaceae family; The plant is characterized by milky latex and small leaves. -- Traditionally used to treat asthma, bronchitis, diarrhea, and skin diseases due to its anti-inflammatory and antibacterial properties. రెపరెప, reparepa -adv. --onomatopoeia for flutter; flicker; [idiom] a thin hope of survival; రెపరెపలాడుతున్న, reparepalADutunna adj. -- fluttering; flagging; రెప్ప, reppa -n. --eyelid; రెప్పపాటు, reppapATu -n. --wink; duration of a wink; second; రెబ్బ, rebba -n. --twig; sprig; small branch of a main branch of a tree; రెమ్మ, remma -n. --twig; sprig; small branch of a main branch of a tree; రెల్లు, rellu -n. -- Kans grass; a type of grass; Wild sugarcane; [bot.] ''Saccharum spontaneum'' is a grass native throughout much of tropical and subtropical Asia, northern Australia, and eastern and northern Africa. It is a perennial grass, growing up to three meters in height, with spreading rhizomatous roots. The plant has hybridized with Saccharum officinarum, a domesticated sugarcane. The root is used in Ayurvedic medicines. --[Sans.] అశ్వవాలం; రేకు, rEku -n. --(1) a sheet of metal; foil; --(2) petal of a flower; రేఖ, rEkha -n. --line; streak; రేఖాంశం, rEkhAMsaM -n. --longitude; meridian; ---ప్రధాన రేఖాంశం = prime meridian. రేఖాకృతి, rEkhAkRti -n. --sketch; a line diagram; రేఖాగణితం, rEkhagaNitaM -n. --geometry; plane geometry; రేఖాపటం, rEkhApaTam -n. --line diagram; sketch; రేగడ, rEgaDa -n. --clay; రేగు, rEgu -n. --buckthorn; [bot.] ''Zizyphus jujuba; Zizyphus mauritiana''; [Sans.] బదరీ వృక్షం; రేగుత్తి, rEgutti -n. --Tree capper; [bot.] ''Capparis grandis''; -- found in Eastern and Western Ghats, flowering: All year. -- Fresh leaves are cooked and eaten as vegetable soup to treat skin eruptions. Fresh leaves are crushed and the pulp is applied to insect bites; రేచకం, rEcakaM -n. --(1) expiring breath as a part of yogic exercise; --(2) exhaust; exhaust smoke; రేచక, rEcaka -adj. --exhaust; one that leaves a system; రేచకధూమం, rEcakadhUmaM -n. --exhaust smoke; [[రేచీకటి]], rEcIkaTi -n. --night blindness; nyctalopia; caused sometimes by vitamin deficiency and inherited at other times; --[Gr.] Nyct (నిక్ట్) = రాత్రి; Alaos (ఎలావోస్) = అంధత్వం; [Sans.] నక్తాంధము; నక్తం = రాత్రి = nyct. రేచుకుక్క, rEcukukka -n. --a species of wild dog, capable of attacking even Big Cats; రేటు, rETu -n. --rate; --సగటు రేటు = average rate రేడియం; rEDiyaM -n. --the chemical element radium whose symbol is Ra; రేడియో, rEDiyO -adj. --(1) related to radio activity; --(2) related to wireless; -n. --radio receiver; wireless receiver; రేడియో ప్రసారం, rEDiyO prasAraM -n. --radio transmission; రేడియో ప్రసార కేంద్రం, rEDiyO prasAra kEMdraM -n. --radio transmission center; radio station; రేడియో ప్రసారిణి, rEDiyO prasAriNi -n. --radio transmitter; రేడియో ధార్మికత, rEDiyO dhArmikata -n. --radioactivity; having the properties of the element radium; రేణము, rENamu -n. --dung; dung of young cattle; రేణు త్వరణి, rENu tvaraNi -n. --particle accelerator రేణువు, rENuvu -n. --grain, particle; రేతస్సు, rEtassu -n. --seed; sperm; semen; see also శుక్రం; రేపు, rEpu -n. --tomorrow; -v. t. --disturb; especially, disturbing a healing wound; రేల చెట్టు, rEla ceTTu -n. --golden shower tree; Pudding pipe tree; Purging cassia; Indian laburnum tree; Amaltas; Bandar Laathi; [bot.] ''Cassia fistula'' of the Fabaceae family and Caesalpiniaceae sub-family; --leaves of this tree can be used as a laxative; దీని ఆకులు, పూలు, కాయల గుజ్జు విరేచనకారిగా పనిచేస్తాయి. అందుకే దీనిని Purging Cassia అనీ అంటారు. -- దీని కలప దృఢంగా, మన్నికగా ఉండే కారణంగా గృహనిర్మాణంలో గుంజలుగానూ, బీరువాలకీ ఈ కలపను వినియోగిస్తారు. ఈ వృక్షం కాండం బెరడులో ఉండే టానిన్లు (Tannins) కారణంగా దీనిని తోళ్ళు ఊనడానికి (Tanning of raw hides and skins) వినియోగిస్తారు. కాండం పై బెరడులో ఎన్నో ఔషధ విలువలున్నాయి. అది బలవర్ధకమైనది. చర్మరోగాలను నివారిస్తుంది. అతిసారము, గ్రహణిని పోగొడుతుంది. కాండం కషాయం కామెర్లు, కుష్ఠు, సిఫిలిస్, గుండెజబ్బులకు దివ్యౌషధంగా పనిచేస్తుంది. కడుపునొప్పి నివారణకు దీని కాండం పై బెరడును పచ్చిదే తింటారు. పశువులకు కూడా ఈ కాండం కషాయం విరేచనకారిగా వాడతారు. సుఖ విరేచనం కోసం రేల ఆకు, పళ్ల గుజ్జుతో పచ్చడి చేసుకుతింటారు. దీని గింజలు, ఆకులను దంచి దానితో షర్బత్ తయారు చేస్తారు. ఆ షర్బత్ జ్వరహారిణిగా, విరేచనకారిగా పేరొందింది. మలబద్ధకం పోగొడుతుంది. --{Sans.] అరేవతం; ఆరగ్వధం; రేరాజు, rErAju -n. --moon; (lit.) king of the night; రేరాణి, rErANi -n. --(lit.) queen of the night; రేవడి, rEvaDi -n. --washerman; రేవతి, rEvati %updated -n. --(1) Eta Piscium; Yoga tara of the 27th lunar mansion; located in the constellation Pisces; --(2) The 27th of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; రేవల చిన్ని, rEvala cinni -n. --rhubarb; Himalayan rhubarb; [bot.] ''Rheum emodi;'' % to e2t రేవు, rEvu -n. --pier; quay; harbor; wharf; port; jetty; రేవుపట్టణం, rEvupaTTaNaM -n. --port city; port; (note) In India, almost all cities ending with the word పట్టణం are located on the sea side; రైకామ్లం, raikAmlaM -n. --RNA; ribonucleic acid; రైతాంగం, raitAMgaM -n. --peasantry; cultivators; రైత్వారీ భూములు, raitvaaree bhoomulu - n. -- private lands; not government or temple lands; -- also జిరాయితీ భూములు; రైతు, raitu -n. --farmer; ryot; రైబోజు చక్కెర, raibOju cakkera -n. --ribose sugar; రైలింజను, railiMjanu -n. --locomotive; రైలు, railu -n. --railway train; ---రైలుకట్ట = railroad; railway bed. ---రైలుపట్టాలు = railway tracks. ---రైలుబండి = a railway train of carriages. ---రైలుమార్గం = railway line. ---రైలుస్టేషను = railway station. రొంప, roMpa -n. --cold; sinus condition; రొంపి, roMpi -n. --mire; mud; morass; quagmire;. రొక్కం, rokkaM -n. --cash; ready money; రొద, roda -n. --noise; రొచ్చు, roccu -n. --foul smelling mud contaminated with cattle urine; రొట్టె, roTTe -n. --bread; రొప్పు, roppu -v. i. --pant; gasp; breathe hard; రొమ్ము, rommu -n. --chest; రొయ్య, royya -n. --(1) prawn; --(2) shrimp; ---పాపు రొయ్య = tiger prawn; [bio.] ''Penaeus monodon'' Fabr. ---గాజు రొయ్య = jumbo prawn; [bio.] ''Penaeus monodon'' Fabr. ---తెల్ల రొయ్య = Indian prawn; [bio.] ''Penaeus indicus''. ---యల్లి రొయ్య = white prawn; [bio.] ''Penaeus indicus''. ---బుంగ రొయ్య = brown prawn; [bio.] ''Metapenaeus affinis''; M. monoceros. ---చింకి రొయ్య = brown prawn; [bio.] ''Metapenaeus dobsoni''. ---పసుపు రొయ్య = yellow prawn; [bio.] ''Metapenaeus brevicornis''. ---ఎర్ర రొయ్య = red prawn; [bio.] ''Solenocera indica'' Natraj. ---రొయ్య పొట్టు = shrimp; [bio.] ''Acetes indicus; Acetes erythraeus'' Nobili. ---మంచినీటి రొయ్య = fresh water prawn; [bio.] ''Macrobrachium spp''. ---చింగుడు రొయ్య = leander; [bio.] ''Leander tenuipes'' Henderson; ''L. styliferus''. ---మీసాల రొయ్య = spiny lobster; [bio.] ''Panulirus spp''. ---పెద్ద రొయ్య = spiny lobster; [bio.] ''Panulirus spp''. ---రాతి రొయ్య = spiny lobster; [bio.] ''Panulirus spp''. రొయ్యి, royyi -n. --ash cover on live charcoal; రొష్టు, roshTu -n. --worry; annoyance; రోకలి, rOkali -n. --a pestle; rice pounder; రోకలిబండ, rOkalibaMDa -n. --(1) a pestle; --(2) a centepede, with a brick red color, found in Andhra Pradesh; రోగం, rOgaM -n. --disease; illness; ailment; malady; రోగనిదాన శాస్త్రం, rOganidAna SAstraM -n. --pathology; the science of establishing the cause of a disease; రోగి, rOgi -n. --patient; రోచన, rOcana - adj. -- shining; bright; రోజ్ ఏపిల్, rOj^ Epil^ - n. -- Rose apple; [bot.] ''Syzygium jambos'' of the Myrtaceae family; This tree has white flowers and white fruits; -- మలయా యాపిల్ నీ రోజ్ ఏపిల్ నీ కూడా గులాబ్ జామూన్ పళ్లు అనే పిలుస్తారు. సాధారణ నేరేడు వృక్షం శాస్త్రీయ నామం Syzygium cumini కాగా ఇదే కుటుంబానికి చెందిన లవంగ వృక్షం శాస్త్రీయనామం Syzygium aromaticum. రోజు, rOju -n. --a day; period from midnight to midnight; రోజువారీ, rOjuvArI -adj. --on a daily basis; day-by-day; -n. --(1) dairy; journal; --(2) a book of daily accounts; రోత, rOta -n. --disgust; రోదసి, rOdasi -n. --the sky; the heavens; the space; రోదన, rOdana -n. --wail; lamentation; crying; రోమం, rOmaM -n. s. --body hair; -- గగుర్పాటు; రోమాంచము, rOmaanchamu - n. -- an electric thrill; exhilaration; Horripilation; రోలు, rOlu -n. --mortar; a stone or wooden device with a little depression in the middle, used for chaffing; ఉలూఖం; రోషం, rOshaM -n. --indignation; anger; wrath; రోహిణి, rOhiNi -n. --(1) Alpha Tauri; Aldebaran; brightest star in the constellation Taurus; Yoga tara of the fourth lunar mansion; --(2) the fourth of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) the period of indic history around 3247 BCE when the vernal equinox occured in this asterism; --(4) the healer; --(5) Indian redwood tree; [bot.] ''Soymida febrifuga''; రోహితం, rOhitaM %e2t -n. --(1) blood; --(2) blood red color; రౌతు, rautu -n. --rider; horseman; </poem> ==Part 3: లం - laM, ల - la== <poem> లంక, laMka -n. --(1) island; any island; --(2) Sri Lanka; లంకణం, laMkaNaM -n. --fasting; (lit.) a day skipped; (exp.) this word is used when the fasting is done in conjunction with a fever or some disease; (rel.) ఉపవాసం is a voluntary fast in conjunction with a religious observance; లంకించు, laMkiMcu -v. t. --link together; hook up; hook on to; లంకించుకొను, laMkiMcukonu -v. i. --seize; catch on to; లంకె, laMke -n. --connection; tie; link; లంకె ఊస, laMke Usa -n. --connecting rod; లంకె బిందెలు, laMke biMdelu -n. pl. --[idiom] buried treasure; (lit.) a pair of linked pots; లంగరు, laMgaru -n. --anchor; లంగరమ్మ, laMgaramma - n. f. -- anchor woman in a Television or media program; లంగరయ్య, laMgarayya - n. m. -- anchor man in a Television or media program; లంగా, laMgA -n. --petticoat; loose-fitting under garment for women; a skirt-like garment for girls; లంగోటీ, laMgOTI -n. --tight-fitting under garment for men; loincloth tied in a truss; లంచం, laMcaM -n. --bribe; లంచగొండి, laMcagoMDi -n. --habitual bribe-taker; లంచగొండితనం, laMcagoMditanaM -n. --bribery; graft; the quality (in a person or a society) of taking bribes habitually; లంజ, laMja -n. --slut; prostitute; harlot; whore; లంజకొడుకు, laMjakoDuku -n. --bastard; (lit.) son-of-a-whore; లంజముండాకు, laMjamuMDAku -n. -- [bot.] ''Pisonia grandis'' Linn.; లంపటం, laMpaTaM -n. --attachment to worldly pleasures; greediness; addiction; లంబం, laMbaM -n. --perpendicular line; plumbline; లంబకోణం, laMbakONaM -n. --perpendicular angle; right angle; లంబజీవితం, laMbajIvitaM -n. --longevity; long life; లంబనం, laMbanaM -n. --pendant; % to e2t లంబిత, laMbita -adj. --suspended; లక్క, lakka -n. --lacquer; lac; shellac; (1) a sticky resinous secretion of the tiny lac insect ''Laccifer lacca;'' (or ''Tachardia lacca'' or ''Kerrialacca'') deposited on the twigs and young branches of several varieties of trees in India, Burma, Thailand, and other Southeast Asian countries; when still attached to the twigs it is stick-lac; when strained and dried it is shell-lac; Lac is the only commercially useful resin of animal origin; (2) చైనీస్ లాకర్ చెట్టు (''Toxicodendron vernicifluum-rhus verniciflua'') అనే చెట్టు నుండి స్రవించిన జిగురు ని ఎండబెట్టి తయారు చేసే పదార్ధం; లక్క పిడతలు, lakka piDatalu -n. --lacquered wooden pots and pans used as toys; లక్క పురుగు, lakka purugu - n. -- [bio.] ''Kerria lacca''; లక్క బొమ్మలు, lakka bommalu -n. --lacquered wooden toys; లక్క సామాను, lakka sAmAnu -n. --lacquered goods; లక్ష, laksha -n. --hundred thousand; one followed by five a zeros; లక్షణం, lakshaNaM -n. --property; symptom; indication; ---రోగ లక్షణం = disease symptom. లక్షణంగా, lakshaNaMgA -adv. --properly; fittingly; లక్ష్మణఫలం, lakshmaNaphalaM - n. -- soursop; [bot.] ''Annona muricata;'' -- see also రామాఫలం (Annona Reticularis); సీతాఫలం (Annona Squamosa); హనుమాఫలం (star fruit?); లక్ష్యం, lakshyaM -n. --aim; objective; target; goal; లక్షాధికారి, lakshAdhikAri -n. -a person whose net worth is more than one hundred thousand rupees; లక్షిత, lakshita -adj. --designated; aimed; targeted; లకుమికిపిట్ట, lakumiki piTTa -n. --white-breasted kingfisher; [bio.] ''Halcyon smyrensis''; బుచ్చిగాడు; లకోటా, lakOTA -n. --envelope; లగం, lagaM -n. --[prosody] iambus; a short syllable followed by a long syllable; లగ్నం, lagnaM -n. --(1) [atsrol.] ascendant; the rising zodiacal sign; the most important part of your sidereal chart. As a result, it’s helpfully marked for you on your chart by a slash going through the corner of the sign’s box. Your ascendant is always the first house, and the other houses follow it clockwise. For example, if your ascendant is in Aquarius (indicated by a slash going through the Aquarius box), this is your first house. The rest of the houses will follow clockwise from this first house. (2) the time at which a zodiacal sign rises in the East. The ascendant is the exact degree in the zodiac that was on the eastern horizon, or rising on the horizon, at the birth of an individual; the ascendant changes every couple of hours. So the time of birth must be registered correctly; A rising sign speaks to a person's nature, how they look, what their personality is like, and what their overall appearance is; -- పుట్టిన సమయంలో పుట్టిన స్థలం నుండి తూర్పు వైపున ఉదయిస్తున్న రాశిని లగ్నం గా సూచిస్తారు. ఈ లగ్నం ఒక్కక రాశిలో 2 గంటలు ఉంటుంది. అంటే ప్రతి రాశిలో 2 గంటలు వంతున రోజుకి 24 గంటలులో 12 రాశుల్లో లగ్నం మారుతూ ఉంటుంది. అక్కడినుండి ఆకాశంలో పడమటివైపుకి వరసగా వెనక్కి లెక్క పెట్టుకుంటూ పోతే, లగ్నం పైన పన్నెండో ఇల్లు (లేక భావము), ఆపైన పదకొండు, ఆపైన పదవది నడినెత్తి మీదకి వచ్చేస్తాము. నడినెత్తిమీద ఉన్న భావాన్ని దశమము (లేక పదో ఇల్లు) అంటారు. అక్కడినుంచి పడమటికి దిగుతుంటే తొమ్మిది, ఎనిమిది ఇళ్ళు వస్తాయి. సరిగ్గా పడమటన అస్తమిస్తున్న బిందువు కలిగిన ఇల్లు ఏడవ ఇల్లు (లేక సప్తమ భావం). ఇంకా కిందకి దిగిపోతే ఆరో ఇల్లు, ఐదో ఇల్లు, నాలుగో ఇల్లు వస్తాయి. నాలుగో ఇల్లు అట్టడుగు స్థానం. దాని తరవాత మూడు, రెండు వచ్చి మళ్ళా తూర్పున లగ్నం (లేక ఒకటో ఇల్లు) లోకి వచ్చేస్తాయి; --(3) auspicious time selected to perform a function, especially a wedding; లగ్గం; ---(4) one that is connected; --(5) fixed; concentrated; -- జన్మరాసి = పుట్టిన సమయంలో చంద్రుడు ఉండే రాసి; లగ్నంచేయు, lagnaMcEyu -v. i. --concentrate one's mind; లగ్న సంధి, lagna saMdhi -n. --time taken by the Sun to cross a zodiacal sign; లఘిమ, laghima -n. --(1) volatility; buoyancy; absence of weight; --(2) the ability of a yogi to float, defying gravity; levitation; లఘు, laghu -pref. --small; acute; weak; ---లఘుకోణం = acute angle. ---లఘుసంకర్షణ = weak interaction. లఘువు, laghuvu -n. --[prosody] a short syllable; a syllable that takes a duration of one snap of fingers to pronounce it; లజ్జ, lajja -n. --modesty; shyness; లడాయి, laDAyi -n. --fight; quarrel; లత, lata -n. --climbing plant; లభ్యత, labhyata -n. --availability; లద్ది, laddi -n. --dung of elephants, camels, horses, donkeys, etc.; లద్దిపురుగు, laddipurugu -n. --dung beetle; లబ్దం, labdaM -n. --(1) gain; --(2) [math.] quotient; లయ, laya -n. --(1) destruction; annihilation; --(2) cadence; beat in music; rhythic sound; లలన, lalana -n. --woman; (lit.) attracts man even in domestic quarrels; లలాటం, lalATaM -n. --forehead; లలిత కళలు, lalitha kaLalu - n. pl. -- fine arts; the five fine arts are: (1) painting, (2) sculpture; (3) architecture, (4) music and (5) literature; the "performing arts like theater and dance are also often included; లవం, lavaM -n. --numerator; top half of a fraction; (ant.) హారం; లవంగం, lavaMgaM -n. --clove; [bot.] buds of ''Eugenia caryophyllus''; ''Syzygium aromaticum'' of Myrtaceae family --[[Sans.] వరాళ; లవంగ; దేవకుసుమ; పారిజాత; ఇంద్రపుష్ప; కరంబువు; లవండరు, lavaMDaru -n. --lavender; [bot.] ''Lavender Sp.'' of Labiatae family; లవజని, lavajani -n. --halogen; (exp.) one that produces salts; Florine, Chlorine, Bromine and Iodine are called the halogens; లవణం, lavaNaM -n. --salt; table salt; any salt; ---ఖనిజ లవణం = mineral salt. లవణవల్లి, lavaNavalli - n. -- [bot.] ''Asystasia hortensis'' Linn. లవలేశం, lavalESaM -n. --the least bit; in the least; ---లవలేశమైనా సందేహించకుండా = not hesitating the least. లహరి, lahari -n. --wave; లహిరి, lahiri -n. --intoxication; inebriation; the elevated feeling resulting from the consumption of alcohol; (Farsi) lah = grape wine; లాంగూలం, lAMgUlaM -n. --tail; లాంఛనం, lAMchanaM -n. --mark; sign; token; emblem; symbol; formality; లాంఛనంగా, lAMchanaMgA -adv. --formally; ceremoniously; లాంఛనాలు, lAMchanAlu -n. --formalities; లాంతరు, lAMtaru -n. --lantern; portable lamp; లా, lA -adv. --suff. like; as; -n. --law; rule; legality; లాక్షణికుడు, lAkshaNikuDu -n. m. --grammarian; literary stylist; లాగు, lAgu -n. --shorts; boxers; lower garment made of a pliable cloth as opposed to a stiff cloth; -v. i. --ache; pulling sensation; -v. t. --pull; drag; లాఘవం, lAghavaM -n. --quickness; lightness; dexterity; ---హస్తలాఘవం = finger dexterity; quickness of hand; sleight of hand. లాఠీ, lAThI -n. --baton; a short stick used by police to charge at people while controlling crowds; --- see also లోడీ లాభం, lAbhaM -n. --profit; gain; advantage; ---యంత్రలాభం = mechanical advantage. ---లాభం లేదురా = there is no gain. లాభదాయకం, lAbhadAyakaM -n. --profitable; లాడి, lADi -n. --pus from a boil; foul-smelling pus coming from an infected ear; లాతం, lAtaM % to e2t మీట -n. --switch; లాయరు, lAyaru -n. --lawyer; attorney; pleader; లాలాజలం, lAlAjalaM -n. --saliva; spittle; లాలి, lAli -n. --cradle; లాలిపాట, lAlipATa -n. --lullaby; లావణ్యం, lAvaNyaM -n. --beauty; loveliness; -- ముత్యములా మెరిసే చర్మ సౌందర్యం; సైంధవ లవణం అనేది ఉప్పగా ఉండే తెల్లని కొండరాయి. పెద్ద ఉప్పురాయిని పగలగొట్టినప్పుడు అది పగిలి, దాని స్నిగ్ధత్వం చేత సూర్యకాంతికి తళతళా మెరుస్తుంది. ఆ మెరుపుని ‘లావణ్యం’ అంటారు. లావాదేవీలు, lAvAdEvIlu -n. pl. --transactions; giving and tacking; [Hindi.] లానా దేనా; లాహిరి, lAhiri - n. -- Intoxication; stupor; --మత్తు; లింగం, liMgaM -n. --(1) gender; sex; --(2) male sex organ; penis; --(3) idol of Lord Shiva; ---పుంలింగం = masculine gender in Sanskrit; see also మహత్ వాచకం. ---స్త్రీలింగం = feminine gender in Sanskrit; see also మహతీ వాచకం. ---నపుంసక లింగం = neuter gender in Sanskrit; see also అమహత్ వాచకం. ---లింగభేదం = sexual discrimination. లింగకణం, liMgakaNaM -n. --sex cell; లింగదొండ, liMgadoMDa -n. --[bot.] ''Bryonia liciniosa''; Diplocyclos palmatus (L.) Jeffrey Cucurbitaceae; -- పిన్న చెట్టు; లింగపొట్ల, liMgapoTla -n. --[bot.] ''Trichosanthes anguina''; -- పిచ్చుక పొట్ల; లింగమల్లి, liMgamalli -n. -- a climbing shrub; [bot.] ''Jasminum angustifolinum''; లింగమిరియం, liMgamiriyaM -n. --[bot.] ''Crozophora plicata''; లిఖించు, likhiMcu -v. t. --write; లిఖితపూర్వకంగా, likhita-pUrvakaMgA -ph. --written; in writing; లిచ్చీ, liccI -n. --lychee; [bot.] ''Nephelium litchi'' sinensis; లిప్త, lipta -n. --moment; లిప్యంతరీకరణం, lipyaMtarIkaraNa -n. --transcription; లిపి, lipi -n. --script; లీటరు, lITaru -n. --liter; 1,000 cubic centimeters; a measure of volume of liquids in the metric system of units; లీనం, lInaM -n. --absorption; లీల, lIla -n. --play; sport; playful mischief; shenanigans; లీలగా, lIlagA -adv. --(1) easily; --(2) playfully; --(3) vaguely; లుంగ, luMga -n. --(1) a bale of clothes or fabric; --(2) a fabric with plaid print on it; లుంగ చుట్టుకొను, luMga cuTTukonu -v. i. --curl oneself up; coil up; లుంగపండు, luMgapaMDu -n. --citron; [bot.] ''Citrus medica''; లుంగీ, luMgI -n. --(1) a rectangular piece of cloth with plaid print on it; --(2) any rectangular piece of cloth about five meters long that is wrapped around the waist as men's lower garment in S. India; (Farsi) లుంగ = crease; fold in a cloth; లుచ్ఛా, lucChA -n. --mean fellow; -- నీచుడు; దుష్టుడు; కుత్సితుడు; కూళ; పోకిరి; పలుగాకి; తుంటరి; సిగ్గిడి; తుచ్ఛుడు; లుప్తము, luptamu -adj. -- obsolete; omitted; cut-off; rejected; లూటీ, lUTI -n. --loot; లెంక, leMka -n. --servant; లెంప, leMpa -n. --cheek; లెంపకాయ, leMpakAya -n. --slap on the cheek; లెక్క, lekka -n. --(1) account; reckoning; --(2) esteem; regard; లెక్కచేయు, lekkacEyu -n. --heed; pay attention to; లెక్కపెట్టు, lekkapeTTu -v. t. --count; లే, lE -v. imp. --get up; లేకి, lEki -adj. --cheap; unbecoming; ---లేకి బుద్ధులు = cheap attitude. లేఖ, lEkha -n. --letter; లేఖనం, lEkhanaM -n. --writing; drawing; ---వర్ణలేఖనం = chromatography; color writing. లేఖన పరికరం, lEkhana parikaraM -n. --writing instrument; లేఖరి, lEkhari -n. --scribe; amanuensis; one who takes dictation; లేఖిని, lEkhini -n. --pen; లేగ, lEga -adj. --suckling; ---లేగ దూడ = suckling calf. లేడి, lEDi -n. --deer; antelope; sambar deer; [bio.] ''Rusa unicolor''; chital deer; [bio.] ''Axis axis;'' --- ఆడలేడి = doe; hind; roe. --- కణుజు = sambar deer; [bio.] ''Rusa unicolor''. --- చుక్కల లేడి = chital deer; [bio.] ''Axis axis.'' --- చౌసింగా = four-hroned deer; [bio.] ''Tetracerus quadricornis;'' --- దుప్పి = spotted deer; chital deer; [bio.] ''Axis axis.'' --- మగలేడి = buck; hart; stag. --- లేడిపిల్ల = fawn. --- లేడిగుంపు = herd of deer. లేత, lEta -adj. --(1) tender; young; --(2) light; not dark; (ant.) ముదర; ---లేత పాకం = thin syrup. ---లేత వయస్సు = tender age. ---లేత రంగు = light color; pastel color; pastel. లేతతనం, lEtatanaM -n. --tenderness; youngish; లేదా, lEdA -advbl. particle. --or; otherwise; or; if not; if that is not the case; లేనివాళ్లు, lEnivALLu -n. --the have nots; the poor; లేపనం, lEpanaM -n. --(1) paste (for external use); ointment; salve; అంజనం; --(2) smearing; plastering; anointing; లేపు, lEpu -v. t. --awake; cause to rise; లేమి, lEmi -n. --poverty; లేవగొట్టు, lEvagoTTu -v. t. --drive out; evacuate; లేవనెత్తు, lEvanettu -v. t. --lift; hoist; elevate; లేబరువు, lEbaruvu -adj. --early stages of ripening; లేవు, lEvu -minor sentence. --they are not; they are not available; they do not exist; లేసరు, lEsaru -n. --laser; acronym for light amplification by stimulated emission of radiation; a device that produces coherent light; లేశం, lESaM -n. --minute; small; లేహ్యం, -n. -- electuary; a paste (for eating) in Ayurvedic medicine; లైంగిక, laiMgika -adj. --(1) sex; sexual; --(2) gender; లైంగిక ఉత్తేజితం, laiMgika uttEjitaM -n. --sex hormone; '''లొ - lo, లో - lO, లౌ - lau''' లొంగు, loMgu -v. t. --yield; submit; give up; లొగ్గడి, loggaDi -n. --confusion; disorder; లొట్ట, loTTa -n. -- (1) a smack with the tongue; (2) dent; లొట్టపీసు, loTTapeesu - n. -- Morning glory; [bot.] Ipomoea carnea of the Convolvulaceae family; -- ఈ మొక్కలు ఎక్కువగా చెరువులు, కాలువలు, కుంటలు, నీరు ఉండే ప్రాంతాల్లో పెరుగుతాయి. ఈ మొక్క కాండం తెల్లని పూతతో లొట్ట (కాండం లోపల ఖాళీగా బోలుగా ఉంటుంది) మాదిరి ఉండడం వల్ల దీనికి లొట్ట పీసు చెట్టు అనే పేరు వచ్చింది. వీటి కాండం విరిస్తే విరగకుండా రబ్బర్ మాదిరిగా సాగుతుంది. కాండాన్ని గిల్లితే పాలలాంటి ద్రవం వస్తుంది. కాబట్టి తెలుగు రాష్ట్రాల్లో ఈ మెుక్కను రబ్బరు మొక్క, లొట్ట పీసు మొక్క, పాల సముద్రపు మొక్క అంటూ రకరకాల పేర్లతో పిలుస్తారు. ఈ మెుక్కలో ఎన్నో ఔషద గుణాలు ఉంటాయి. లొట్ట పీసు మొక్కలో ఉండే పాలు తేలు విషానికి విరుగుడులా పనిచేస్తాయి. చర్మం మీద తామర వంటి చర్మ వ్యాధులు వచ్చినప్పుడు ఈ పాలు రాస్తే తగ్గిపోతుంది. మనుషులను కుట్టే దోమలను, పంటల దిగుబడిని దెబ్బతీసే దోమలను ఈ మొక్క ఆకుల నుంచి వచ్చే పొగతో నివారించొచ్చు. లొట్ట పీసు మొక్కలను కాగితం తయారీలోనూ వినియోగిస్తారు. లొటారం, loTAraM -n. --(1) hole; emptiness; --(2) mud house; see also పటారం; ---పైన పటారం, లోన లొటారం = showy on the outside, nothing inside. లొటిపిట, loTipiTa -n. --camel; (ety.) లొట్ట = dent; పిట = fat; the "fatty dent" is a reference to the hump; లొత్త, lotta -n. --dent; impression; లొద్దుగ, lodduga - n. -- (1) ఎర్ర లొద్దుగ = [bot.] ''Symplocos racemosa''; లోధ్ర; -- (2) తెల్ల లొద్దుగ = [bot.] ''Symplocos crataegoides''; ''Symplocos cochinchinensis''; శ్వేత లోధ్ర; గాలవం; లొల్లి, lolli - n. -- commotion; noise; -- గోల; లొసుగు, losugu -n. --fault; defect; లో, lO -prep. --in; into; -adj. --inner; లోకం, lOkaM -n. --world; (lit.) the plane of existence; (exp.) according to the ancient Hindu cosmology, this universe is comprised of fourteen worlds, seven of them are upper worlds and seven are nether worlds; the seven upper worlds are భూలోకం, భువర్లోకం, స్వర్గలోకం, మహర్లోకం, జనలోకం, తపోలోకం, సత్యలోకం; the seven nether worlds are అతలం, వితలం, సుతలం, తలాతలం, మహాతలం, పాతాళం; లోకజ్ఞత, lOkaj~nata -n. --worldly wisdom; లోకజ్ఞానం, lOkaj~nAnaM -n. --common sense; worldly knowledge; లోకప్రవాదం, lOkapravAdaM -n. --rumor; talk of the town; లోకప్రసిద్ధం, lOkaprasiddhaM -n. --world-famous; లోకప్పు, lOkappu -n. --ceiling; లోకమర్యాద, lOkamaryAda -n. --convention; established custom; లోకాభిరామాయణం, lOkAbhirAmAyanaM -n. --chit-chat; leisurely conversation; లోకానుభవం, lOkAnubhavaM -n. --worldly experience; లోకులు, Okulu -n. pl. --people; the community; the public; లోకువ, lOkuva -n. --subordinate treatment; making light of one's status or importance; లోకోక్తి, lokOkti -n. --proverbial saying; లోకోత్తరం, lokOttaraM %e2t -adj. --excellent; outstanding; transcendental; లోగటి, lOgaTi -adj. --former; previous; లోగడ, lOgaDa -adv. --in the past; formerly; లోగా, lOgA -adv. --within; లోగిలి, lOgili -n. --big house; manor; estate; లోటు, lOTu -n. --deficiency; defect; drawback; లోడీ, lODI -n. --baton; కర్రసాము చేసేవాడు తిప్పే కర్ర; లోతట్టు, lOtaTTu - n. -- (1) interior; far from the main road; -- (2) low-lying; low-lying as in a flood plain; లోతు, lOtu -n. --depth; profundity; లోధ్ర, lOdhra -n. --a tree; the bark of this tree is used in dying; the juice is also used in the treatment of red discharge in females; [bot.] ''Symplocos racemosa''; చిల్ల; లొద్ది చెట్టు; లోని, lOni -adj. --inner; internal; interior; లోపం, lOpaM -n. --deficiency; defect; wanting; dearth; లోపల, lOpala -prep. --inside; within; amongst; లోపాయకారీ, lOpAyakArI -adj. --clandestine; underhanded; లోపించు, lOpiMcu -v. i. --deficient; లోబడు, lObaDu -v. i. --yield; submit; లోభం, lObhaM -n. --stinginess; miserliness; లోభి, lObhi -n. --miser; penny-pincher; లోయ, lOya -n. --valley; glen; dell; ravine; లోరవాణా, lOravANA %e2t -n. --input; [comp.] data that goes in; లోలకం, lOlakaM -n. --pendulum; లోలక్కు, lOlakku -n. --hanging earring; లోలుగ, lOluga -n. --[bot.] ''Pterospermum heyneanum'' of the Sterculiaceae family; -- చివుకము; హరివల్లభము; తడ; లోలుడు, lOluDu -suff. --a man who is devoted to or enamored by someone or something; ---స్త్రీలోలుడు = womaniser. లోలోపల, lOlOpala -adv. --inwardly; లోహం, lOhaM -n. --metal; iron; లోహితం, lOhitaM -n. --red color; లౌక్యం, laukyaM -n. --tact, especially while talking; worldly wisdom; లౌకిక, laukika -adj. --worldly; secular; లౌకిక జ్ఞానం, laukika j~nAnaM -n. --worldly wisdom; లౌజు, lauju -n. --caramelized coconut gratings; లస్కోరా; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] aun9irgq19tm95caiqalafhb9rxxlfg 0 3023 39055 39031 2026-05-06T22:11:45Z Vemurione 1689 /* Part 2: శం - SaM, శ - Sa */ 39055 wikitext text/x-wiki * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: వం - vaM, వ - va== <poem> '''వం - vaM''' వంక, vaMka -n. --(1) side; direction; --(2) excuse; pretext; --(3) fault; --(4) curve; bend; ---నెలవంక = crescent moon. వంకర, vaMkara -adj. --curved; crooked; వంకరతనం, vaMkaratanaM -n. --curvature; curvedness; crookedness; -- వక్రత; వంకాయ, vaMkAya -n. --brinjal; eggplant; aubergine; a vegetable; [bot.] ''Solanum melongena'' of the Solanaceae family; -- ''Solanum serpentinum''; ''Solanum depresum''; ''Solanum incanum'' is reportedly poisionous; -- [Sans.] వార్తాకమ్; పీతఫలమ్; వంకీ, vaMkI -n. --(1) curvature; (2) a curvey ornament worn on the upper arm by women; వంగం, vaMgaM -n. --tin; the chemical element tin; వంగ, vaMga -adj. --(1) related to eggplant; see వంకాయ; (2) related to Bengal; వంగదేశం, aMgadESaM -n. --ancient name for the region now called Bengal; వంగమామిడి, vangamaamiDi - n. -- Mangosteen; [bot.] ''Garcinia mangostana'' of the Clusiaceae family; is a tropical evergreen tree with edible fruit native to Southeast Asia; Its round, purple fruit is about the size of a tangerine, with smooth, firm skin that appears impenetrable; -- దివ్యద్రాక్ష; వంగడం, vaMgaDaM - n. -- family; lineage; strain; a family of seeds; -- వంగసం; పశుజాతినుండిగాని వృక్షజాతినుండిగాని యెంచబడిన ప్రత్యేక లక్షణములుగల తరగతి (వంశము); ప్రత్యేక లక్షణములను కలిసియున్న ఉపజాతిలోని రకము. వంగరెడ్డికూర, vaMgareddikUra -n. --[bot.] ''Sesuvium repens;'' వంగు, vaMgu -v. i. --bend; stoop; వంచన, vaMcana -n. --fraud; deceit; వంచు, vaMcu -v. t. --bend; deform; వంజులం, vaMjulaM -n. --[bot.] ''Hibiscuc mutabilis''; వంట, vaMTa -n. -- the act of cooking; the art of cooking; వంటకం, vaMTakaM -n. --food; food dish; an item on the menu; the product of cooking; వంటకత్తె, vaMTakatte -n. f. --cook; chef; a female professional cook; వంటచూర్ణం, vaMTacUrnaM -n. --baking powder; a 1:2:1; mixture of sodium bicarbonate; tartaric acid and a leavening like starch; వంటచెరకు, vaMTaceraku -n. --firewood; వంటయిల్లు, vaMTayillu -n. --kitchen; వంటరి, vaMTari -n. --cook; chef; వంటరితనం, vaMTaritanaM -n. --cooking talent; వంటవాడు, vaMTavADu -n. m. --cook; chef; a professional cook; వంటసాల, vaMTasAla -n. --kitchen; వంటసోడా, vaMTasODA -n. --baking soda; sodium bicarbonate; see also చాకలి సోడా and వంటచూర్ణం; వండడం, vaMDaDaM -v. t. --cooking; వండలి, vaMDali -n. --river silt; alluvium; alluvial soil; వండు, vaMDu -v. t. --cook; వంతగాడు, vaMtagADu -n. --sidekick; వంతు, vaMtu -n. --share; part; portion; వంతుడు, vaMtuDu - suff. -- having the property of; -- -మంతం అనాలా?, -వంతం అనాలా? -వంతుడు, -వతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి, -మంతుడు,-మతి అని ఎక్కడ చేర్చాలి అనే విచికిత్స తరచు కలుగుతుంది. -- అ-కారాంత, ఆ-కారాంత పదాలకు – వంతుడు, వంతము, వానుడు, వతి - ప్రత్యయాలుగా అమరుతాయి. -- ఉదా: సౌభాగ్య -> సౌభాగ్యవతి; గుణ -> గుణవంతుడు; బల -> బలవంతం; విద్యా -> విద్యావంతుడు; అమరా -> అమరావతి వంతెన, vaMtena -n. --bridge; --అట్టెడ; పాలి; వారధి; సేతకము; సేతువు; వంద, vaMda -n. --hundred; -- [Sans.] బృంద > వృంద > వంద వందనం, vaMdanaM -n. --salutation; వంద్యము, vaMdyamu -n. --praiseworthy; laudable; వందిమాగధులు, vaMdimaagadhulu - n. pl. -- వంది and మాగధుడు are the titles of "praisers" in a king's court; their job is to constantly praise the king for all his good deeds; వందిమాగధులు ఎవరివద్ద కొలువు చేస్తున్నారో వారిని మాత్రమే స్తుతిస్తుంటారు. శృంగేరీ మఠంలో వారు గురువులను, దేవుళ్ళను స్తుతిస్తుంటారు; క్షత్త్రియ స్త్రీకిని వైశ్యునకును బుట్టినవాఁడు; వంశావళిఁ జదువువాఁడు; వంపు, vaMpu -n. --curvature; -v. t. --spill; empty; decant; వంశము, vaMSamu -n. --race; family; lineage; dynasty; వక్క, vakka -n. --betel nut; [bot.] ''Areca catechu''; (note) the phenolics in this nut cause desensitization of the oral issue, especially the tongue, and makes it difficult to pronounce words correctly; excessive use of this nut could cause leukoplakia; -- వక్కలో arecoline, arecaidine అనే alkaloid పదార్ధాలు ఉన్నాయి. -- same as పోకచెక్క; చెక్క; (rel.) కాచు; వక్కాణించు, vakkANiMcu -v. i. --state; utter; say; ---నొక్కి వక్కాణించు = emphasize వక్కాణము, vakkANamu -n. --information; news; వక్ర, vakra -adj. --curved; వక్రరేఖ, vakrarEkha -n. --curve; curved line; వక్తవ్యం, vaktavyaM, - n. -- what that is fit or proper to be said, spoken, or uttered; వకీలు, vakIlu -n. --lawyer; వక్రీభవనం, vakrIbhavanaM -n. --refraction (of light;) వక్రోక్తి, vakrOkti - n. -- irony; a figure of speech; Irony is a mode of speech in which the real meaning is exactly the opposite of that which is literally conveyed; In Julius Ceaser Mark Antony says several times "'Brutus is an honorable man" is an example of irony; -- మమ్మటుడు వక్రోక్తిని ఇలా నిర్వచించాడు: 'యదుక్తమన్యథా వాక్యమన్యథాన్యేన యోజ్యతే. శ్లేషేణ కాకా వా జ్ఞేయా సా వక్రోక్తిస్తథా ద్విధా' (కావ్య ప్రకాశ -9). --'అందరూ పెద్దమనుషులే! మరి గల్లా పెట్టెలో చిల్లర ఏమైంది?' వంటి ప్రయోగాలలోని 'వక్రోక్తి' ని గమనించండి. వగ, vaga -n. --grief; sorrow; వగచు, vagacu -v. i. --grieve; lament; feel sorry; వగరు, vagaru - n. --astringent taste; (Note: ఒగరు is not correct usage) వగర్చు, vagarcu -v. i. --gasp; pant; breathe hard; వగలాడి, vagalADi - n. -- an attractive woman; a fashionable woman; an enticing woman; వగైరా, vagairA -n. --et cetera; and other things; వచనం, vacanaM -n. --(1) word; speech; affirmation; promise; --(2) prose; వచస్సు, vacassu - n. -- (1) speech, word, utterance; (2) advice, counsel; (3) order, command; వచ్చీరాని, vaccIrAni vbl. -adj. --scarcely coming; scarcely understandable; ---వచ్చీరాని తెలుగు = scarcely understandable Telugu. ---వచ్చీరాని నవ్వు = scarcely discernable smile. వచ్చు, vaccu -v. i. -- (1) come; (2) know; --- వచ్చిన పనేమిటో చెప్పు = tell the reason for your coming; --- నీకొచ్చింది చెప్పు = tell what you learned; --- వచ్చీ రాని మాటలు = baby talk; incomplete words; వచ్చుబడి, vaccubaDi -v. i. --income; -- రాబడి; వజ్రం, vajraM -n. --diamond; వజ్ర, vajra -adj. --hard; harsh; fierce; steely; వజ్రకంద, vajrakaMda - n. -- a wild variety of corm tubers; [bot.] ''Amorphophallus sylvaticus''; [Sans.] వజ్రమూల; వనసూరణ; వజ్రగుణకారం, vajraguNakAraM -n. --[math.] cross-multiplication; వజ్రదంతి, vajradaMti -n. --[bot.] ''Barleria prionitis''; -- a decorative perennial with many medicinal uses with potential in cancer treatment; the bark has been traditionally used in preparing Ayurvedic tooth powder; వజ్రమల్లి, vajramalli -n. --Adamant creeper; [bot.] ''Cissus quadrangularis;'' -- Cissus quadrangularis is commonly used for bone health and weight loss. It is also used for conditions such as diabetes, high cholesterol, hemorrhoids, and many others, but there is no good scientific evidence to support these uses. వజ్రలేపనం, vajralEpanaM -n. --adamantine glue; a material used before cement was invented; వక్రశుంఠుడు, vakraSuMThuDu -n. --steely stupid; big blockhead; వజ్రసంకల్పం, vajrasaMkalpaM -n. --fierce determination; వట్ట, vaTTa -n. --(1) testicle; --(2) turnstile; a device typically consisting of 3 or 4 horizontal arms supported by and radially projecting from a vertical post, that is used for controlling passage from one public area to another and perhaps facilitating a count of the number of people passing through; వట్టి, vaTTi -adj. --empty; vacant; వట్టివేరు, vaTTivEru -n. -- cuss-cuss; [bot.] straw of ''Andropogon muriaticum''; -- కురువేరు; అవురుగంట వేరు; ఉసీరం; లఘులయము; అవదాహం; వట్టివేళ్ల తడకలు, vaTTivELla taDakalu -n. pl. --screens made out of the straw of ''Andropogon muriaticum''; వట్రుతలం, vaTrutalaM -n. --curved surface; వట్రువ, vaTruva -adj. --globular; వణిజుడు, vaNijuDu -n. --merchant; trader; వడ, vaDa -n. -- a toroidal-shaped (doughnut-shaped), palm-sized, deep-fried savory dish popular in South India; this item is typically made from black gram ("Urid dal") although variations exist; If it has a hole in the center, then it is called "గారె;" వడగట్టు, vaDagaTTu -v. t. --strain; filter through a cloth or paper; same as వడబోయు; వడగళ్ల వాన, vaDagaLla vAna -ph. --hailstorm; వడగళ్లు, vaDagaLlu -n. --hailstones; hail; (lit.) cool stones; వడగాడ్పు, vaDagADpu -n. --a blast of hot summer air; this is an anomalous use of వడ; వడగాలి, vaDagAli -n. --hot summer air; this is an anomalous use of వడ; వడగిన్నె, vaDaginne -n. --filter; a pot used in a filter; -- వడపోత గిన్నె; వడజ, vaDaja -n. --[bot.] ''Acorus calamus;'' వడపప్పు, vaDapappu -n. --split mung dal (a type of pulses) soaked in water, and lightly salted or sugared; (lit.) cool dal; వడపోత, vaDapOta -n. --filtration; వడబోయు, vaDabOyu -v. t. --filter; వడదెబ్బ, vaDadebba -n. --sunstroke; heatstroke; వడలు, vaDalu -n. pl. --spiced deep-fried cakes made of black gram; -v. i. --wilt; dry up; fade; వడ్డన, vaDDana -n. --serving of food; food service; వడ్రంగి, vaDraMgi -n. --carpenter; వడ్రంగి పిట్ట, vaDraMgi piTTa -n. --woodpecker; వడేలురాలు, vaDElurAlu -n. --[bot.] ''Hiptage madablota''; వడి, vaDi -n. --speed; quickness; వడియాలు, vaDiyAlu - n. pl. -- fryams; a dried vegetable (often mixed with batter before drying) used as a deep-fried dish; వడిశ చెట్టు, vaDiSa ceTTu -n. --[bot.] ''Christanthus colinus''; extract from the bark of this tree is used by Chenchu tribes to stun fish in spearfishing; వడ్డించు, vaDDiMcu -v. t. --serve; వడ్డీ, vaDDI -n. --interest; interest collected on a loan or a bank deposit; వడ్డీ వ్యాపారం, vaDDI vyApAraM -n. --money lending business; వడ్లు, vaDlu - n. pl. -- paddy; whole, unhusked grains of rice; -- వడ్ల చిలక = [bio.] Sitoroga cereallela; వరి, గోదుమ, ఇతర ధాన్యాలను ఆశ్రయిస్తూ బ్రతికే ఒకరకమైన చిన్న రెక్కల పురుగును 'వడ్లచిలుక' అంటారు. వడ్లు అంటే ధాన్యం కాబట్టి ఈ కీటకాలకు ఆ పేరు వచ్చింది.ఇవి బూడిద రంగులో, మాడు ఎరుపు, లేత నలుపు రంగుల్లో కనబడుతుంటాయి. వీటి లార్వాలు (క్రిమి దశ) కూడా ధాన్యాలలోనే సాగుతుంది. ఇవి ధాన్యాలలో సారాన్ని పూర్తిగా పీల్చేసి నిస్సారం చేస్తాయి; వడ్డెరవాడు, vaDDeravADu -n. --stonesmith; వత్సము, vatsamu -n. -- young child; calf; -- గోవత్సము = calf; వత్సలం, vatsalaM -n. --vaccine; (ety.) In Sanskrit, "vatsa" is cow; in Latin vacca is cow; the word vaccination is derived from vacca. % to e2t వత్తాసు, vattAsu -n. --support; backing; వత్సా, vatsA -inter. --you lad!; hello young man!; (lit.) you, young bull! ( a highly respectful way of addressing in classical times); వత్తి, vatti -n. --wick; వదనం, vadanaM -n. --face; వదలు, vadalu -n. --loose; slack; not tight; -v. t. --(1) omit; leave; --(2) depart; వదలిపెట్టు; వదలిపెట్టు; వదలుకొను, vadalipeTTu, vadalukonu -v. t. --give up; abandon; relinquish; వదాన్యత, vadAnyata - n. -- generosity; the quality of giving; వద్దు, vaddu --aux. verb. used as a suffix --do not; must not; no; ---వినవద్దు = do not listen. వధ, vadha -n. --slaughter; killing; వధించు, vadhiMcu -v. t. --kill; slay; వధువు, vadhuvu -n. --bride; వనచంద్ర, vanacaMdra -n. --[bot.] ''Flagellaria indica''; వనతులసి, vanatulasi - n. -- sweet basil; [bot.] ''Ocimum basilicum''; -- రుద్రజెడ; దీని గింజలనే సబ్జా గింజలు అంటారు; వనపాలి, vanapAli -n. --forest ranger; వనమల్లిక, vanamallika - n. -- Chinese box tree; [bot.] ''Murraya exotica''; used in making wooden grips and geometrical instruments like scales; -- పూల వెలగ; వనమాలి, vanamAli -n. --epithet for Krishna; వనరులు, vanarulu -n. --resources; వనశృంగాటం, vanaSRuMgATaM -n. --[bot.] ''Reuellia longifolia''; వనస్పతి, vanaspati -n. --(1) tree; plant; (2) hydrogenated vegetable oil with no admixture of animal-based fats like tallow; (3) margarine; వనస్పతీకరణం, vanaspatIkaranaM -n. --[chem.] hydrogenation; వనిత, vanita -n. --woman, (lit.) one who caters to the taste of men; వన్నెలాడి, vannelADi - n. -- an attractive woman; a fashionable woman; an enticing woman; వయలిన్, vayalin -n. --violin; a stringed instrument played with a bow, and characterized by four strings and frets. Although originating in the West, it has become an indispensable part of classical music concerts of south India; violin is different from a fiddle; also వాయులీనం; వయస్సు, vayassu -n. --age; వయ్యారిభామ, vayyaaribhaama - n. -- Congress grass; [bot.] ''Parthenium hysterophorus;'' a weed native to N. America; -- అమెరికా నుంచి దిగుమతైన పి.ఎల్.480 గోధుమలతో పాటు ఈ కలుపు మొక్క విత్తులు దిగుమతయ్యాయి. అక్కడ ఈ కలుపు మొక్కను తినే పురుగులు ఉన్నాయి. ఇక్కడ లేవు. ఏటికేడు విస్తరిస్తోంది. దీని పుప్పొడి ఉబ్బసం వ్యాధిని కలిగిస్తుంది. పూత సమయంలో దీన్ని పెరికి తగలబెట్టడమే పరిష్కారం. -- This is notorious for causing severe health issues, including dermatitis, asthma, and allergies, as well as ecological damage by inhibiting native plant growth. -- నక్షత్ర గడ్డి మొక్క, క్యారెట్ గడ్డి మొక్క, కాంగ్రెస్ గడ్డి మొక్క, ముక్కు పుల్ల మొక్క, మాచర్ల కలుపు మొక్క, గొల్లభామ మొక్క; వయినము, vayinamu -n. --details; method; system; వరం, varaM -n. --boon; gift from God; వరండా, varaMDA -n. --verandah; hallway; corridor; వరకట్నం, varakaTnaM -n. --dowry; award; the dowry paid by a girl's parents to a boy at the time of wedding; వరకు, varaku -adv. --till; until; up to; వరగ, varaga -n. --[bot.] ''Panicum miliaceum''; వరగోగు, varagOgu -n. -- (1) Pride of India; Giant Crape-myrtle; Queen's crepe-myrtle; this is a large tree; [bot.] ''Lagerstroemia speciosa'' of the Lithraceae family; ''Lagerstroemia reginae''; (2) Common Crepe-myrtle; this is a small bush; [bot.] ''Lagerstroemia indica''; (3) [bot.] ''Salvodora indica''; -- రోడ్లకిరువైపులా విరగబూసిన వరగోగు వృక్షాలు గువాహాటి నగరానికి ఎంతో శోభను తెచ్చాయి; ఆ వృక్షం గువాహాటిలో సర్వ సాధారణం; -- ఫిలిప్పీన్స్, వియత్నాం దేశాలలో స్థానికులు ఈ వృక్షం లేత ఆకుల్ని ఆకుకూరగా వండుకుంటారు. ఈ ఆకులు వైద్యపరంగా విరేచనకారిగా, మూత్రకారిగా పేరొందాయి. వీటి ముదురు ఆకులలో చేదుగా ఉండే ఇన్సులిన్ వంటి పదార్ధం ఎక్కువగా ఉంటుందని పరిశోధనలు రుజువుచేశాయి. పండుటాకుల్నీ, ముదురు కాయల్నీ అక్కడి స్థానికులు వైద్య చికిత్సలో ఉపయోగిస్తారు. వీటి ముదురు ఆకులు చక్కెర వ్యాధిగ్రస్థులలో రక్తంలో గ్లూకోజ్ పరిమాణాన్ని తగ్గించడానికి పనిచేస్తాయట. బౌద్ధంలో ఈ వృక్షాలకు పవిత్రమైన స్థానముంది. వరణం, varaNaM -n. --covering; ---వాతావరణం = atmosphere; (lit.) air-covering. వరద, varada -n. --flood; వరదగుడి, varadaguDi - n. -- an atmospheric phenomenon in which one sees a circular, cloud-like formation around the moon or sun; folk wisdom says that a larger ring indicates a high probability of rainfall in the near future and a smaller ring indicates probable rainfall in the far future; This is not a rainbow; -- సింగిడి; వరస, varasa -n. --(1) row; array; --(2) attitude; --(3) styling a relationship according to kinship structure; ---నీ వరస ఏమీ బాగులేదు = your attitude is no good at all. ---ఆమె నీకు అత్త వరస అవుతుంది = she will be an aunt for you, according to kinship rules. ---వరస కలుపడం = assuming a non-existent relationship and addressing people with that assumed relationship, such as addressing un-related people as uncles and aunts, a common practice in India. ---వరసా, వావి = order and coordination. వరహా, varahA -n. --gold coin; typically 33.7 grams of 22 karat gold coin; (ety.) a coin possibly with the imprint of a boar or pig; in 17th century Andhra, these coins carried the imprint of a temple; వర్గం, vargaM -n. --(1) square; a quantity raised to the power of two; a quantity multiplied by itself; --(2) group; class; వర్గత్రయం, vargatrayaM - n. -- three ancestors; father, grandfather, and great grandfather; వర్గపోరాటం, vargapOrATaM -n. --class struggle; class conflict; వర్గమూలం, vargamUlaM -n. --[math.] square root; వర్గసమీకరణం, vargasamIkaraNaM -n. --[math.] quadratic equation; వర్చస్సు, varcassu -n. --luster; glow; వర్జ్యం, varjyaM - న. -- an inauspicious time; a time to be avoided; -- వర్జ్యం అంటే వర్జించ(విడిచిపెట్టవలసిన) ఘడియలు. ఒక రోజుకు 60ఘడియలు. ఈ అరవై ఘడియల కొక నక్షత్రం అనుకొంటే, ఆ నక్షత్రానికి అమృత ఘడియలు, విషఘడియలూ కూడా ఉంటాయి. ఉదాహరణకు అశ్వనీ నక్షత్రానికి అది మొదలైన తర్వాత 50 ఘడియలకు ఈ విషఘటికలు మొదలై సుమారో మూడు, మూడున్నర ఘడియల వరకూ ఉండవచ్చు. ఈ విషఘటికల్నే "వర్జ్యం"అని పిలుస్తారు. ఇవి నక్షత్ర, నక్షత్రానికీ మారుతూ ఉంటాయి కనుక పంచాంగం చూసి తెలుసుకోవాలి; వర్ణం, varNaM -n. --(1) language character that can be uttered in one unit; అచ్చులు, అచ్చు కలవని హల్లులు 'వర్ణములు' అనబడతాయి. వర్ణముల సంఖ్య చాలా పరిమితంగా వుంటుంది.తెలుగులో 36. సంస్కృతం నుండి అప్పు తెచ్చుకున్నవాటితో కలిపి 56. --(2) color; --(3) characteristic; inherent property; [Note] caste and social class are not వర్ణం; the word also has no religious connotation; this word does not mean కులం; the words వర్ణం (characteristic), జాతి and కులం (group, caste) are not synonyms; -- (4) హిందూ సాంఘిక వ్యవస్థలో బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ, వైశ్య, శూద్ర అనే నాలుగు వర్ణాలు ఉన్నాయి. శూద్ర వర్ణంలో అనేక జాతులు (కులాలు) ఉన్నాయి. ఉదాహరణకి ఆంధ్రదేశంలో ఉన్న శూద్రులలో ఉన్న కొన్ని కులాల పేర్లు: కమ్మ, రెడ్డి, కాపు, వెలమ, తెలగ, గవర, సాలె, మొదలైనవి; బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ, వైశ్య వర్ణాలలో విడివిడిగా కులాలు ఉన్నాయో లేదో తెలియదు. వర్ణక్రమం, -n. --(1) alphabetical order; --(2) spelling; వర్ణపటం, varNapaTaM -n. --spectrum; ---శోషణ వర్ణపటం = absorption spectrum. వర్ణమాపకం, varNamApakaM -n. --[phy.] spectrometer; an instrument to study the properties of the various colors of light వర్ణమాల, varNamAla -n. --(1) alphabet; (lit.) a string of characters; --(2) spectrum; a band of colors; వర్ణన, varNana -n. --description; వర్ణనాత్మక, varNanAtmaka -adj. --descriptive; వర్ణపాతలేఖనం, varNapAtalEkhanaM -n. --chromatography; (lit.) color writing; వర్ణపాతలేఖిని, varNapAtalEkhini -n. --[chem.] chromatograph; an instrument to study the properties of chemical mixtures; వర్ణలేఖిని, varNalEkhini -n. --(1) spectrograph; --(2) chromatograph; (comment.) Perhaps we need distinct words for chromatograph and spectrograph; వర్ణసంధానం, varNasaMdhAnaM -n. --staining; a process used in microscopy to make parts of an object stand out against a background; వర్తకం, vartakaM -n. --trade; business; వర్తకుడు, vartakuDu -n. m. --trader; businessman; వర్తన, -n. --behavior; వర్తమానం, vartamAnaM -n. --(1) news; tidings; message; --(2) communication; --(3) present tense; contemporary time; వర్తమానకాలం, vartamAnakAlaM -n. --[gram.] present tense; (ant.) భూతకాలం; వర్ధంతి, vardhaMti - n. -- (1) birth anniversary; (2) death anniversary; -- (note) In all other Indian languages, including Sanskrit, the correct meaning is "birth anniversary." For some unknown reason the meaning morphed into "death anniversary" and this meaning is currently in widespread usage; -- వర్ధంతి అను శబ్దము వృధు, వృద్ధా అను ధాతువులనుండి నిష్పన్నమైనది. అది వృద్ధి అను అర్థమును చెప్పును. ఆయుర్వృద్ధికి హోమాదులు ఒనరింతురుగావున వర్ధంతి అను పదము "పుట్టినరోజు" కి వాడుట యోగ్యము; వర్ధకం, vardhakaM [suff.] one that promotes; promoter; ---బలవర్ధకం = tonic; promoter of strength. ---క్షీరవర్ధకం = promoter of milk production. ---కాంతివర్ధకం = promoter of a healthy glow. వర్ధమాన, vardhamAna -adj. --one that is growing; one that is progressing; (lit.) one that is capable of growing beyond belief; ---వర్ధమాన దేశం = developing country. వర్ర, varra -n. --(1) pungent taste; --(2) chili powder; వర్జ్యం, varjyaM -n. --eschewed time of a day because it is not auspicious; వర్షం, varshaM -n. --(1) rain; shower; వాన; (2) cloud; మేఘం; --(3) year; సంవత్సరం; --(4) country; దేశం; వర్షపాతం, varshapAtaM -n. --rainfall; (rel.) హిమపాతం; వరాహం, varAhaM -n. --pig; wild boar; వరాహమిహిరుడు, varAhamihuruDu -n. --Varahamihira; the great Indian scientist, of the 4th - 5th century A.D., who made lasting contributions to astronomy and atmospheric sciences; వర్ణాంధత్వం, varNAMdhatvaM -n. --color blindness; వర్ణావరణం, varNAvaraNaM -n. --chromosphere; the bright region around the sun; can be applied to any other bright region surrounding an object; వర్షాకాలం, varshAkAlaM -n. --monsoon; rainy season; వరి, vari -n. --rice paddy; [bot.] ''Oryza sativa''; --ప్రాసంగులు (రాజనాలు), కర్పూర భోగులు, వంక సన్నాలు, కుంకుమ పూలు, గుండ్ర సాంబవలు, మొలకొలుకులు, కుసుమలు, సన్న కొనామణులు, చిన్న పిషాణీలు, పెద కాకిరెక్కలు, పిన్న కుసుమలు, పాలాట్రగడ్డలు, బంగారు తీగలు, సన్న ముత్యాలు, జున్నుబాలు, వంకెలు, పగడాలు, ఢిల్లీ భోగాలు, రామసాగరాలు వంటి పలు ఇతర జాతులు కూడా ఉన్నాయి; ఇవికాక సాంబవ (సాంబ) మషూరీ, జీలకర్ర సన్నాలు, కృష్ణ కాటుకలు, సన్న కృష్ణ కాటుకలు, అక్కుళ్ళు, నెంబర్లు, ముదుగులు, బుడమలు, కోడి బుడమలు, జిలమలు, ఎరడాములు, కిచిడీలు, ఆట్రగడ్డలు, సన్నాట్రగడ్డలు, జయపూరు సన్నాలు, వంక సన్నాలు, కర్నూలు సోనా మషూరీ, చిట్టిముత్యాలు, కాకి రెక్కలు, ఈత గొల్లలు,గొర్తివడ్లు, స్వర్ణ, హంస, జయ, కేసరి, చెన్నంగి, రాజభోగాలు, బాస్మతి వంటి వరి వంగడాలు ఇంకా ఎన్నో; వరి ధాన్యంలో కొన్ని వేల రకాలు ఉన్నాయి; వరిగడ్డి, varigaDDi -n. --hay; straw; వర్తించు, vartiMcu -v. i. --apply; to be in force; be applicable; వర్తిల్లు, vartillu -v. i. --exist; వర్ధిల్లు, vardhillu -v. i. --grow; flourish; increase; develop; వరుగు, varugu -n. --sun-dried food item; sun-dried vegetables; వరుగు చేప, varugu cEpa -n. --sun-dried fish; వరుమానం, varumAnaM -n. --income; --(2) allowance; money given for maintenance; --(3) income from an allowance; వర్గు, vargu -n. --(1) list; categorized list; (2) [math.] squared value; వర్గు రూపం, vargu rUpaM -n. --[math.] quadratic form; వరేణ్యుడు, varENyuDu -n. --great person; వలంబిరికాయ, valaMbirikAya -n. --[bot.] I''sora corylifloia''; వల, vala -n. --net; వలచు, valacu -v. t. --to fall in love; వలపక్షం, valapakshaM -n. --partiality; వలపలి, valapali -adj. --on the right side (of a vehicle, while facing forward); starboard side; (ant.) దాపల; వలయం, valayaM -n. --ring; circle; వలయాకార, valayAkAra -adj. --circular; round; వలవల, valavala -adj. --onomatopoeia for the sound of --(1) crying, possibly out of sorrow; --(2) landing sound of a flock of birds; వలస, valasa -n. --migration; emigration; going from one part of the world to another; వలస వీధులు, valasa vIdhulu -n. --migratory routes; వలస మార్గాలు; వల్ల, valla -n. --possibility; feasibility; వల్లకాడు, vallakADu -n. --burial or cremation ground; cemetery; -- వల్ల + కాడు > ఒలికి + కాడు = సొద (చితి) పేర్చెడి చోటు -- ఒలికికాడు → ఒలిక్కాడు → వలిక్కాడు → వలక్కాడు → వల్లకాడు. -- 'ఒలికికాడు' లేదా 'ఒలుకులమిట్ట' అనే పదానికి 'చితిపేర్చెడు చోటు' / 'సొదపేర్చెడు చోటు' అని అర్థం. వల్లమాలిన, vallamAlina -adj. --excessive; impossible; వల్లరసి, vallarasi -n. --[bot.] ''Walsura piscidia''; వల్లవ, vallava -n. --cook; chef; the head of a kitchen; వలిసె, valise -n. --[bot.] ''Verbisina sativa''; వల్మీకం, valmIkaM -n. --ant-hill; వలువు, valuvu -n. --(1) fine garment; --(2) skin of a nut or vegetable; వలె, vale -prep. adv. --(1)like; similar to; in imitation of; resembling; -- (2) as though; as if; -- కరణి; మాడ్కి; వల్లె, valle -inter. --yes; affirmation; ---వల్లెయని అతడు బయలుదేరెను = he said, 'yes' and started. -n. --rote; repetition; వల్లెవేయు, vallevEyu -v. t. --repeat with the intention of memorizing; వశం, vaSaM -n. --(1) possession; custody; --(2) control; supremacy; వశిష్ఠ, vaSishTha --[astron.] Mizar and Alcor are two stars forming a naked-eye double in the handle of the Big Dipper (or Plough) asterism in the constellation of Ursa Major. Mizar is the second star from the end of the Big Dipper's handle, and Alcor its fainter companion. Mizar is really four stars, and Alcor is really two stars. So what we see as two stars are really six in one! వసంతం, vasaMtaM -n. --spring; వసంతదూత, vasaMtadUta -n. --messenger of spring; [bot.] ''Gaetnera racemosa''; వసంత విషువత్, vasaMta vishuvat -n. --spring equinox; vernal equinox; approximately March 21; equinox = the day on which nights and days are of equal length at the Equator; the equality doesn't happen everywhere on Earth; some astrological traditions consider this point as the "starting point" of the zodiacal chart; such a chart is called "Sayana zodiacal chart" (Tropical Zodiac); this point slowly moves backwards, (about one degree in every 72 years), due to the precession of the spinning globe, and makes a full circle in approximately 26,000 years; this phenomenon is called the Precession of the Equinoxes"; Indian astrological tradition does not take into account this shifting tropical zodic; instead it uses an absolute reference frame, defined by a fixed point in the sky. A chart made with this fixed reference is called "nirayaNa zodiacal chart." The difference between these two charts now stands at about 23 degrees and this difference is called "ayanAMSa"; వస, vasa -n. --calamus; root of calamus; Sweet Flag; a medicinal root; [bot.] ''Acorus calamus'' of the Acoraceae family; ---వస పోసిన పిట్ట వలె మాట్లాడుతున్నాడు = he is talking like a bird overdosed with vasa; the belief is that "vasa" has the ability to assist in the latent powers of speech, both in people and birds like parrots and mynas. -- [Sans.] చవచా; ఉగ్రగంధా; వసనాభి, vasanAbhi -n. --[bot.] ''Aconitum ferox; Aconitum chasmanthum''; వసపిట్ట, vasapiTTa -n. --[idiom.] a talkative person; వసారా, vasArA -n. --verandah; corridor; వస్తాదు, vastAdu -n. --(1) master; --(2) strong person; --(3) wrestler; వస్తుగుణదీపిక, vastuguNadIpika -n. --Materia Medica; % to e2t వస్తు ప్రపంచం, vastu prapaMcaM -n. --material universe; వస్తువినిమయ పద్ధతి, vastu vinimaya paddhati -n. --barter system; వస్తువు, vastuvu -n. --thing; item; substance; topic; వషత్కారాలు, vashatkArAlu -n. --fireballs; sparks; చివాట్లు; వ్యక్తం, vyaktaM -n. --revealed; expressed; manifested; వ్యక్తి, vyakti -n. --person; character; individual; వ్యక్తిత్వం, vyaktitvaM -n. --personality; characteristic; individuality; వ్యంగ్యం, vyaMgyaM -n. --sarcasm; వ్యంగ్య చిత్రం, vyaMgya citraM -n. --cartoon; వ్యగ్రత, vyagrata -n. --bewilderment; వ్యత్యాసం, vyatyAsaM -n. --difference; gap; discrepancy; వ్యతిక్రమం, vyatikramaM -n. --transgression; deviation from tradition; వ్యతిరేకం, vyatirEkaM -n. --contradiction; opposite position; వ్యథ, vyatha -n. --pain; suffering; agitation; వ్యభిచారం, vyabhicAraM -n. --adultery; transgression; వ్యయం, vyayaM -n. --(1) destruction; --(2) expenditure; ---అనుత్పాదక వ్యయం = non-productive expenditure. వ్యర్ధ, vyardha -adj. --useless; wasted; unproductive; unprofitable; vain; వ్యవకలనం, vyavakalanaM -n. --subtraction; వ్యవధానం, vyavadhAnaM -n. --duration; interval; time; వ్యవధి, vyavadhi -n. --duration; interval; time; వ్యవస్థ, vyavastha -n. --system; organization; a set of rules; వ్యవసాయం, vyavasAyaM -n. --agriculture; cultivation; వ్యవహర్త, vyavaharta -n. --manager; organizer; one who controls a business or transaction; వ్యవహారం, vyavahAraM -n. --(1) business; transaction; --(2) dispute; --(3) use; usage; custom; practice; వ్యసనం, vyasanaM -n. --bad habit; addiction; వ్యస్తాక్షరి, vyastAkshari - n. -- one of the eight items in a literary gymnastic event called "ashTAvadhAnaM;" the person conducting the event is required to compose a poem that contains a specified set of words; వ్యష్టిగా, vyashTigA -adv. -- separately; in an isolated fashion; వ్రణం, vraNaM -n. --(1) ulcer; carbuncle; boil; వ్రతం, vrataM -n. --a religious ritual worshp with a single-minded devotion, usually officiated by a priest; వ్రతశీలి, vrataSIli -n. --(1) duty bound person; --(2) a person devoted to a cause; '''వా - vA, వ్యా - vyA''' వాంగ్మయం, vAMgmayaM -n. --literature; literary heritage; వాఙ్మయం is the only place I have seen the use of ఙ. For simplification, I have decided to use this spelling although it is frowned upon by purists. వాంఛ, vAMcha -n. --desire; వాంఛనీయం, vAMchanIyaM -n. --desirable; వాంతి, vAMti -n. --vomit; వాక్, vAk -adj. --vocal; speech; వాక, vAka -n. --a tropical thorny bush; Karaunda; Jasmine-flowered carissa; Bengal currants; [bot.] ''Carissa carandas'' of Apocynaceae family; --[Sans.] సుషేణ; కరమర్దకః; అవిగ్నః; కృష్ణపాక ఫలమ్‍; వాకట్టు, vAkaTTu -n. --gag; a long piece of cloth stuffed in the mouth and tied around the head to prevent a person from talking; వాక్యం, vAkyaM -n. --sentence; వాక్కాయ, వాకల్వి కాయ, vAkkAya, vAkalvikAya - n. -- [bot.] ''Caris carandas; Carissa spinarum;(Apocynaceae or Milkwort Family.) -- (Apocynum cannabinum)అపోసైనం కన్నబియం అనే హోమియో మందు ఉంది; వాకిలి, vAkili -n. --front yard; (ant.) పెరడు; ---నాలుగిళ్ల వాకిలి = courtyard. వాకుడు, vAkuDu -n. --a type of prickly nightshade; [bio.] ''Solanum jacquinii'' of the Solanaceae family; the root of this medicinal plant is used in Ayurveda; == ముళ్ల వంగ; వాకుడుకాయ; వాక్కు, vAkku -n. --word; utterance; speech; voice; వాకేతం, vAkEtaM -n. --signal; a coded signal; (def.) వార్తలని మోసే సంకేతం; వాగ్వ్యవహారం, vAgvyavahAraM - n. -- conversational transaction; oral transaction; వాగ్దానం, vAgdAnaM -n. --promise; (lit.) giving a word; వాగ్వాదం, vAgvAdaM -n. --argument; oral dispute; వాగ్మి, vAgmi -n. --orator; eloquent speaker; వాగ్విలాసం, vAgvilAsaM -n. --gracefulness of speech; వాగ్వివాదం, vAgvivAdaM -n. --debate; argument; వాగు, vAgu -n. --mountain stream; -v. i. --(1) babble; prattle; talk without much forethought; talk with no regard to the rank and status of the other person; --(2) make sounds; వాగుడు, vAgUDu -n. --garrulousness; talkativeness; వాగ్రూపం, vAgrUpaM -adj. --oral; (ety.) వాక్ + రూపం = in the form of words uttered; (rel.) లిఖితపూర్వకం; వాగ్గేయం, vAggEyaM -n. --lyric and its composition; (ety.) వాక్ + గేయం; వాగ్గేయకారుడు, vAggEyakAruDu -n. m. --one who writes the lyrics as well as composes the music; వాఙ్మయము, vaa~mmayamu - n. -- (1) consisting of speech, depending on speech, whose essence is speech, relating to speech; (2) literature; rhetoric; -- వాక్ + మయం = వాఙ్మయం; వాక్కులతో నిండినది; సాహిత్యం, సారస్వతం, వాఙ్మయం అనేవి మూడు; ఇవి ఒక దానికంటే మరొక దాని పరిధిని బట్టి విస్తృతమైనవి. హితబోధ లక్ష్యంగా కలది సాహిత్యం; ఉదా. కావ్య నాటకాదులు. సరస్వతీ సంబంధమైనది సారస్వతం. ఉదా. సినిమాల భాష సినీ సారస్వతం అనవచ్చు. సంగీత సారస్వతం అంటే కృతులూ, పదాలూ, ఆలాపనలూ. వైదీక సారస్వతం అంటే వేదాలూ, మంత్రాలూ, వాటి వ్యాఖ్యానాలూ. ఉపన్యాసాలూ మొదలైనవన్నీ. వాఙ్మయం అంటే పైవన్నీ. వినోదం కోసం ఆనందం కోసం ఉన్న రచనలే కాక, నిత్య జీవితానికి ఉపకరించే అనేక విషయాల సమాహారం వాఙ్మయం ఔతుంది. వివిధ శాస్త్ర గ్రంథాలూ, జీవిత చరిత్రలూ, పత్రికలూ, వార్తలూ, చర్చలూ, అన్నీ. తెలుగు భాషలో కనబడేవీ, వినబడేవీ సమస్తమూ - వాగ్రూపం లో ఉండేవన్నీ — తెలుగు వాఙ్మయమే. వాచకం, vAcakaM -n. --reader; a collection of important works for reading; వాచవి, vAcavi -n. --flavor; వాచాలత, vAcAlata -n. --talkativeness; వాచ్యార్థం, vAcyArthaM -n. --literal meaning; వాచు, vAcu -v. i. --(1) swell; --(2) crave; (ety.) by associating pregnant women's craving for foods and the swelling of their face and feet; వాజపేయం, vAjapEyaM -n. --a ceremony during the inauguration of an emperor; see also రాజసూయం; వాజమ్మ, vAjamma - n. --incompetent person; fool; simpleton; useless fellow; వాజిగంధ, vAjigaMdha -n. --[bot.] ''Physalis flexuosa''; వాజీకరి, vAjIkari -n. --aphrodesiac; వాటం, vATaM -adj. --attitude; direction; tenor; trend; ---వాడి వాటం బాగా లేదు = his attitude is no good. ---గాలి వాటం = direction of wind; the trend in the air. వాడ, vADa -n. --a row of houses; a street; a colony; వాడకట్టు, vADakaTTu -n. --neighborhood; a street; a row of houses; an apartment complex; % to e2t వాడగన్నేరు, vADagannEru -n. --[bot.] ''Plumiera acuminta;'' వాడాంబ్రం, vADAMbraM -n. --[bot.] ''Eranthemum nervosum;'' వాడు, vADu -pron. --he; -v. t. --use; avail; - v. i. --fade; wither; whittle; వాడుక, vADuka -n. --usage; custom; habit; a habitual practice; వాడుకరి, vADukari -n. --user; వాడి, vADi -adj. --sharp; keen; pointed; వాపు, vApu -n. --swelling; inflammation; edema; వాణిజ్యం, vANijyaM -n. --trade; వాతం, vAtaM -n. --(1) air; --(2) One of the three balancing body conditions in Ayurveda, the ancient Indian medical science; -- "వాత" అనేది గాలి మూలకంతో తయారు చేయబడుతుంది; వాత ఆధిపత్యం ఉన్న వారు సన్నగా, శక్తివంతంగా, సృజనాత్మకంగా ఉంటారు, కానీ సులభంగా పరధ్యానం చెందుతారు. వారి మానసిక స్థితి వాతావరణం, వారి చుట్టూ ఉన్న వ్యక్తులు, తినే ఆహారాలపై ఎక్కువగా ఆధారపడి ఉంటుంది; వాత, vAta -n. --brand; cautery; a mark left by a burning iron rod; వాతపోధం, vAtapOdhaM -n. --[bot.] ''Butea frondosa;'' వాతహరి, vAtahari -n. --carminative; a medicine that subdues any gas in the stomach; వాత్సల్యం, vAtsalyaM -n. --affection; love; the affection shown by an adult toward a youngster; వాతావరణం, vAtAvaraNaM -n. --(1) atmosphere, a region of space surrounding the Earth, నభోవరణం; --(2) weather; short- term behavior of the atmosphere in terms of temperature, wind, cloudiness, rainfall, etc. A better Telugu word needs to be coined for this. (see వాలిమండ); --(3) climate; long-term behavior of the atmosphere in terms of general trends in heating, cooling, greenhouse effects, glaciation, etc. A better Telugu word needs to be coined for this; వాదం, vAdaM -n. -- theory; supposition; -- గౌతమ మహర్షి తన న్యాయ సూత్రాలలో ఈ మాటని నిర్వచించాడు. భారతీయ తర్క శాస్త్రానికి కూడా గౌతముని న్యాయ సూత్రాలే ప్రాతిపదిక. తనకు తెలియని దానిని తెలుసుకొనటానికి లేదా ఒక విషయంలోని అన్ని పార్శ్వాలు స్పష్టంగా గ్రహించటానికి చేసే చర్చకు 'వాదం' అని పేరు. -- తనకు తెలిసినదే నిజం. ఇతరులంటున్నది యథార్థం కాదు అని ముందే ఒక నిర్ణయానికొచ్చేసి, నిశ్చయంతో చేసే సంవాదాన్ని 'జల్పం' అంటారు. -- మూడవది 'వితండం'. తనకంటూ ఒక స్వంత అభిప్రాయం, విషయజ్ఞానం ఏదీ లేకపోయినా, ఎదుటి వాడు చెప్పేది అంతా తప్పు అని మొండిగా వాదించడం వితండ వాదం. వాదన, vAdana -n. --argument; pleading; వాద్యం, vAdyaM -n. --musical instrument; (rel.) జంత్రవాద్యం; వాద్యబృందం, vAdyabRMdaM -n. --orchestra; వాది, vAdi -n. --plaintiff; the person who filed a suit in court; (ant.) ప్రతివాది; వాదించు, vAdiMcu -v. t. --argue; plead; వాదోడు, vAdODu -n. --verbal assistance; support using words; see also చేదోడు; వాదోస్పదం, vAdOspadaM -n. --arguable; వాన, vAna -n. --rain; shower; వానకోయిల, vAnakOyila -n. --swallow; a type of bird; వానపాము, vAnapAmu -n. --earthworm; dew-worm; segmented worm; angleworm; [bio.] ''Megascolex mauritii'' of the Megascolecidae family; మన దేశం లో ప్రధానంగా రెండు రకాలు ఉన్నాయి 1. ఫెరేటిమ పోస్తుమ ''Pheretima posthuma;'' 2. లుంబ్రికాస్ టేర్రెస్త్రిస్ ''Lumbricus Terrestris;'' --130 కుటుంబాలకు పైగా ఉన్న వానపాములలో 12 వేలకు పైగా జాతులున్నాయి. మెగాస్కోలెసిడే కుటుంబానికి చెందిన మెగాస్కోలెక్స్ మారిటీ అనే శాస్త్రీయ నామం కలిగిన వానపాములు మన ప్రాంతంలో సర్వసాధారణంగా కనిపిస్తాయి. ఎర్రలకు రెండువైపులా తలలుంటాయి; మూడు గుండెకాయలుంటాయి. అంచేత మధ్యలో ఎక్కడ తెగకోసినా, రెండు ముక్కలు విడివిడిగా బతికి, కావలసిన అవయవాలను మళ్ళీ అభివృద్ధి పరచుకొంటాయి; నేలలో వానపాములు ఎంత ఎక్కువగా ఉంటే రైతుకు అంత మేలు జరుగుతుంది. -- ఎర్ర; ఎర్రటి రంగులో ఉంటాయి కనుక "ఎర్రలు" అంటారో, చేపలు పట్టడానికి వేటిని ఎరలు (baits) గా వాడతారు కనుక ఎర్రలంటారో తెలియదు; వానమట్ట, vaanamaTTa - n. -- Bombay Duck; [bio.] ''Harpadon nehereus;'' is a species of lizardfish popular in Mumbai, India; వానరం, vAnaraM -n. --monkey; ape; any animal of the simian family; -- [వా + నర, వా వికల్పితః నరః] నరునివలె తోచునది, కనబడునది = వానరము; a creature that looks like a human; వానర, vAnara -adj. --simian; వాపు, vApu -n. --swelling; వాపోవు, vApOvu -v. i. --lament; deplore; bewail; వామ, vAma -pref. --levo; sinistral; left-handed; ---వామ నవామ్లం = L-amino acid. ---వామోజు = levulose; levose. వామపక్షం, vAmapakshaM -n. --left wing; వామింట, vAmiMTa - n. -- [bot.] ''Cleome gynandra'' Linn.; see also వాయింట; కుక్క వాయింట; -- ఇది వర్షాకాలంలో ఎక్కడ చూసినా తెల్ల పువ్వులు, పసుపు పూవులతో కనిపిస్తుంది. ఇది ఆవాల మొక్కని పోలి ఉంటుంది. ఈ ఆకు ఇంగువ వాసనను కలిగి ఉంటుంది. దీనిని సాధారణంగా సాంప్రదాయ వైద్యంలో వివిధ రకాల శరీర నొప్పులని తగ్గించడానికి ఉపయోగిస్తారు. వాము, vAmu -n. --(1) seed of Bishop's weed; Ajwa seeds; [bot.] ''Carum copticum''; Trachispermumm ammi; -- అజామోద వాము = [bot.] Trachispermumm roxburghianum; --కురాసాని వాము = henbane; [bot.] Hyoscyamus niger of the Solanaeceae family; -- [Sans.] యువానీ; దీపక; దీప్య; ఓమము; శూల హంత్రీ; --(2) stack; ---గడ్డివాము, = haystack. వాము ఆకుల మొక్క, vAmu Akula mokka - n. -- [bot.] Coleus aromanticus; వాముపువ్వు, vAmupuvvu -n. --thymol; an aromatic colorless crystalline, camphor-like, compound extracted from the volatile oils of thyme; [bot.] ''Thymus vulgaris'' or ''Carum copticum''; probably a misonomer; C₁₀H₁₄O; crystals of thymol resemble camphor tablets; వాయ, vAya -n. --batch; వాయింట, vAyiMTa -n. --a shrub whose leaves have medicinal value; [bot.] ''Cleome pentaphylla''; see also వామింట; వాయిదా, vAyidA -n. --(1) installment; --(2) postponement; ---వాయిదాల పద్ధతి = installment plan. ---కోర్టువారు కేసు వాయిదా వేసేరు = the case is postponed by the court. వాయుదండం, vAyudaMDaM -n. --loom; నేతకు వాడే తాకుపలక; వాయులీనం, vAyulInaM -n. --violin; వాయవ్యం, vAyavyaM -n. --North-West; వాయువిడంగం, vAyuviDaMgaM -n. --a medicinal root; a paste made from this root is believed to assist the development of speech in children; [bot.] ''Embetia ribes;'' వాయువు, vAyuvu -n. --(1) gas; --(2) wind; వాయిదా, vAyidA - n. -- (1) postponement; (2) installment; -- (ety.) in Arabic, వా-ఇదా = agreement; contract; వారం, vAraM -n. --(1) week; --(2) day of the week; వాసరం; --(3) collection; set; ---వారం వారం రా = come every week. ---ఈవేళ ఏమి వారం = what day of the week is today? ---కిరణవారం = beam of light. వార, vAra -n. --side; corner; వారధి, vaaradhi - n. -- causeway; a raised road or track across a low or wet ground; ex. "an island reached at low tide by a causeway;" -- సేతువు; అడ్డకట్ట; వంతెన; వారవనిత, vAravanita -n. --prostitute; courtesan; వారకాంత; -- వార వనిత అంటే ఒక రోజు వరకు గడపఁదగ్గ మగువ (వెలయాలు); వారడి, vAraDi -n. --(1) interval; difference; --(2) lacuna; defect; deficiency; వారధి, vAradhi -n. --bridge; వారసత్వం, vArasatvaM -n. --heredity; వారసవాహిక, vArasavAhika -n. --[bio.] chromosome; (lit.) chromo = color; soma = body; the word chromosome is a misnomer because chromosomes have no inherent color; వారసవాహిక means carrier of hereditary information; these are string-like substances found in the nuclei of cells; వార్త, vArta -n. --news; tidings; intelligence; వార్ధక్యం, vArdhakyaM -n. --old age; వారాహి, vaaraahi - n. -- (1) one of the seven deities; (2) a female wild boar; -- (1.) సప్తమాతలలో ఒకరైన దేవత; (2.) ఆడ అడవి పంది; -- బ్రాహ్మి, మహేశ్వరి, కౌమారి, వైష్ణవి, వారాహి, ఇంద్రాణి, చాముండ - వీరు సప్తమాతలు. దుర్గా సప్తశతిలో వీరు దుర్గాదేవి ప్రతిరూపాలుగా వచ్చి రాక్షస సంహారం కావిస్తారు; వార్తాపత్రిక, vArtApatrika -n. --newspaper; వారించు, vAriMcu -v. t. --stop; prevent; hinder; obstruct; వార్షికం, vAtshikaM - n. -- (1) a yearly payment; an annuity; (2) annual; yearly; (3) belonging to or produced in the rainy season; వార్చు, vArcu -v. t. --decant; drain; to pour off liquid from the top of a vessel without disturbing the contents at the bottom; వార్డు, vArDu -n. -- (1) ward; (2) a wing of a hospital or prison; (3) an administrative unit in a city; (4) The smallest administrative unit of Gram Panchayats in India; వాలం, vAlaM -n. --tail; suffix; extension; ---కరవాలం = sword. (lit.) an extension of the hand. ---సౌధవాలం = annex. (lit.) an extension of a building. వాలకం, vAlakaM -n. --attitude; demeanor; sly behavior; వాలా, vAlA -suff. --a suffix added to the end of a name to indicate the place of origin, profession or activity; ---జట్కావాలా = the driver of a horse-drawn cart. ---ఢిల్లీవాలా = the person from Delhi. -- సైకిలు వాలా = the person on the bicycle. వాలిమండ, vAlimaMDa -n. --weather; (ety.) వాన, గాలి, మబ్బు, ఎండల సముదాయం; వాలు, vAlu -adj. --slanting; inclined; వాలు, vAlu -n. --slope; incline; వాలు, vAlu -v. i. --(1) tilt; lean; --(2) land; perch; వాలు చూపులు, vAlu cUpulu -n. --slanting glances; వాలుక, vAluka -n. --sand; వాలుకాయంత్రం, vAlukAyaMtraM - n. -- (1) any contraption that uses sand in its operation -- (2) sand-clock వాలుకుర్చీ, vAlukurcI -n. --easy chair; relaxing chair; lounging chair; వాలుగ, vAluga -n. --catfish; వాలుబల్ల, vAluballa -n. --inclined plane; inclined plank; వాల్చు, vAlchu -v. t. --turn an object from an upright to a flat position as in మంచం వాల్చు; see also చేరబెట్టు; వావి, vAvi -n. --blood relationship; consanguinity; వావిడికం, vAviDikaM -n. --incest; relationship prohibited for a wedded life; వావివరుస, vAvivarusa -n. --relationship suitable for a wedded life; consanguinity; వావిలి చెట్టు, vAvili ceTTu -n. --[bot.] ''Vitex negundo'' of the teak (Verbenaceae) family; -- వావిలి మొక్కలో అనేక ఔషధ ప్రయోజనాలున్నాయి; చవితి పూజకు ఉపయోగించే పత్రిలో వావిలి ఆకు (సింధురవార పత్రి) ఉంది; -- నల్ల వావిలి; సింధువారం; నిర్గుండీ; వాసం, vAsaM -n. --beam; a longitudinal (main) beam of a house; see also పెండె; వాసంతి, vAsaMti -n. --[bot.] ''Jasmimum auriculatum;'' వాసన, vAsana -n. --(1) odor; smell; fragrance; aroma; --(2) memory; subconscious memory from a previous birth (aacording to Abhinava Gupta's philosophy); పూర్వజన్మలోని కర్మలు మరుజన్మలో వాసనా రూపంలో ఉంటాయని, ఎవరి కర్మకి వారే కర్తలు అనీ సిద్ధాంతం; వాస్తవం, vAstavaM -n. --fact; reality; truth; వాస్తవ్యం, vAstavyaM -n. --habitat; house; వాస్తవవాది, vAstavavAdi -n. --realist; వాస్తవ్యుడు, vAstavyuDu -n. --inhabitant; resident; dweller; వాసి, vAsi -n. --(1) quality; (rel.) రాసి = quantity; --(2) extent; ---రాసి కంటే వాసి ఎక్కువ = quality surpassed quantity. ---వెంట్రుక వాసిలో తప్పిపోయింది = missed by a hair's breadth. వాసుకి, vAsuki -n. --(1) Hydra, the Water Snake; a cluster of stars; --(2) name of a legendary snake in Hindu lore; వాస్తు, vAstu -n. --architecture; science of building construction; వాస్తుకం, vAstukaM -n. --[bot.] ''Chenopodium album;'' వాస్తుశిల్పి, vAstuSilpi -n. --architect; వాహనం, vAhanaM -n. --vehicle; mount; a device to ride on; వాహ్యాళి, aahyaaLi - n. -- (1) a road for horses; (2) a pleasure ride on horseback; (3) leisurely walking; strolling; -- Reduplication అనే morphological change ప్రక్రియ వలన రెండవ అక్షరానికి వున్న 'య-ఒత్తు' మొదటి అక్షరానికి కూడ చేర్చి వ్రాయడం ద్వారా 'వ్యాహ్యాళి'ని కొంతమంది వాడడం జరిగింది. కాని అది సరియైన ప్రయోగం కాదు. వాహిని, vAhini -n. --(1) river; --(2) army; --(3) conductor of heat, electricity, etc.; వ్యాకరణం, vyAkaraNaM -n. --grammar; analysis; వ్యాకర్త, vyAkarta -n. --(1) grammarian; --(2) parser; వ్యాకరించు, vyAkariMcu -v. t. --analyze; parse; decompose; వ్యాకీర్ణం, vyAkIRNaM -n. --scatter; disorder; ---వ్యాకీర్ణ పటం = [stat.] scatter diagram. వ్యాకులత, vyAkulata -n. --anxiety; వ్యాకోచం, vyAkOcaM -n. --expansion; (ant.) సంకోచం,; వ్యాఖ్య, vyAkhya -n. --comment; (ant.) నిర్వాఖ్య = no comment; వ్యాఖ్యానం, vyAkhyAnaM -n. --commentary; -- ప్రామాణిక వ్యాఖ్యానం = standard (regular) commentary; ప్రామాణిక వ్యాఖ్యానంలో గ్రంథంలో కవి ఉపయోగించిన కష్టమైన ప్రయోగాలను, సూత్రాలను (అనగా కుదించి వ్రాసిన విషయాలను) విడమరచి విపులంగా వివరించడం జరుగుతుంది -- సర్వంకష వ్యాఖ్యానం = interpretation with word-for-word translation and purport; శిశుపాలవధ అనే మాఘకావ్యానికి (మాఘుడు వ్రాసినది) మల్లినాథుడు వ్రాసిన వ్యాఖ్యానమును సర్వంకషము అంటారు. అనగా పదచ్ఛేము, పదార్థోక్తి (అందులో వాడిన పదాల యొక్క వివిధ అర్థాలు, విగ్రహం (విడి విడి పదాలను కలిపినపుడు వచ్చే సమాస పదానికి ఏర్పడే ప్రత్యెక అర్థపు వివరణ), వాక్యయోజన (వాక్యాలు విడి విడిగా ఉన్నపుడు వేర్వేరు అర్థాలను సూచించినప్పటికీ వాటిని ప్రక్క ప్రక్కన వ్రాయడం వలన వాటి సమూహానికి కొత్త అర్థం ఏర్పడవచ్చు), ఆపేక్ష - సమాధానం (వ్యాఖ్యాకారుడే స్వయంగా ప్రశ్నలు వేసి, వాటికి తనే సమాధానం ఇవ్వడం ద్వారా వివరణను ఇవ్వడం), ఇలా వివిధ రకాలుగా గ్రంథం యొక్క విషయాన్ని కూలంకషంగా చర్చించి వివరించేదే 'సర్వంకష' వ్యాఖ్యానము. -- సంజీవినీ వ్యాఖ్యానం = continuous commentary; టీకా అనగా నిరంతర వ్యాఖ్యానం. గ్రంథంలోని ఏ ఒక్క పదాన్ని విడిచిపెట్టకుండా కఠినమైన పదాలకూ, తేలికైన పదాలకూ కూడా అర్థాన్ని వివరించేదానిని టీకా అంటారు. మల్లినాథుడు కాళిదాసు యొక్క వివిధ కావ్యాలకు వ్రాసిన టీకాలకు 'సంజీవనీ' టీకా అని పేరుపెట్టాడు. వ్యాఘాతం, vyAghAtaM -n. --contradiction; ---పరస్పర వ్యాఘాతాలు = mutual contradictions; వ్యాధి, vyAdhi -n. --disease; illness; sickness; malady; ailment; వ్యాధుడు, vyAdhuDu -n. --hunter; ---మృగవ్యాధుడు = Orion, the constellation. వ్యాపకం, vyApakaM -n. --avocation; వ్యాపారం, vyApAraM -n. --(1) trade; business; occupation; vocation; --(2) activity; ---సృజన వ్యాపారం = creative activity. వ్యాపార దక్షత, vyApAra dakshata -n. --business skill; వ్యాపార పవనాలు, vyApAra pavanAlu -n. --trade winds; వ్యాపారస్తుడు, vyApArastuDu -n. m. --trader; business person; వ్యాపారి, vyApAri -n. --trader; business person; వ్యాపారులు, vyApArulu -n. --people belonging to a subsect of Telugu Brahmins; వ్యాపించు, vyApiMcu -v. t. --extend; expand; pervade; వ్యాప్తి, vyApti -n. --range; extent; spread; widespread distribution; universality; omnipresence; వ్యామోహం, vyAmOhaM -n. --(1) lust; carnal desire; --(2) excessive desire; వ్యాయామం, vyAyAmaM -n. --physical exercise; calisthenics; వ్యాళములు, vyALamulu - n. pl. --ovoviviparous; born of an egg inside the body; some reptiles lay their eggs but the eggs are hatched inside their bodies and baby reptiles come out; -- also called అండయోనిజములు; Boa constrictor and Green Anaconda are examples; వ్యాళి, vyaaLi - n. -- a non-existing imaginary animal, like the dragon or Sphinx, mentioned in Hindu puranas and found in Indian temple sculptures; -- ఒక మిశ్రమ జంతువు. ఇందులో కొమ్ములు, కోరలు, ఏనుగు తొండం, సింహపు జూలు, పాము తోక, ఇలా అనేక జంతువుల లక్షణాలు కలిసి ఉన్న ప్రత్యెక జంతువు. ఒకవేళ ఏనుగు తొండం ఉంటే గజ వ్యాళి అని, సింహం ముఖం తో ఉంటే సింహ వ్యాళి అనీ, మనిషి ముఖం ఉంటే నర వ్యాళి అనీ ఇలా విభిన్న రూపాల్లో శిల్పాలు చెక్కటం మనం గమనించ వచ్చు. కొందరి సిద్ధాంతం ప్రకారం మొహెంజుదారో M-౩౦౦ ముద్రలో ఉన్నది వ్యాళి జంతువు. ఎందుకంటే కొమ్ములు, కోరలు, ఏనుగు తొండం, సింహపు జూలు, జింక శరీరం, పులి కాళ్ళు ,పాము తోక అందులో కనిపిస్తాయట . గుప్తులకాలంలో,ఇంకా గుజరాత్ ,మధ్య దేశం అంతటా ఈ జంతువు గుడులలో కనిపిస్తుంది. అయితే దేవాలయ శిల్ప కళలో మాత్రం పల్లవ రాజుల కాలం నుండి ఇవి ప్రస్ఫుటంగా కనిపిస్తాయి. మామల్లపురం లో వ్యాళ/యాళి మండపం ఉంది. నాయక రాజుల కాలంలో ఇవి ముంగాళ్ళ మీద నించుని నోరు తెరచిన రూపంలో ఉంటాయి. విజయనగర రాజులు, కన్నడ నాట, ఇలాంటి జంతువు దేవాలయ శిల్పాలలో చెక్కడం సాధారణమే. బౌద్ధంలో కూడా వ్యాళ జంతువు ఉంది. వ్యావహారికం, vyAvahArikaM -n. --colloquial; in common use; వ్యావృత్తి, vyAvRutti -n. --hobby; వ్యాసం, vyasaM -n. --(1) diameter; divider; --(2) essay; analysis; --(3) compilation; వ్యాసంగం, vyasaMgaM -n. --pursuit; pursuit of of literature, art, science, etc. -- రచనా వ్యాసంగం; పరిశోధనా వ్యాసంగం; వ్యాసఘట్టం, vyAsaghaTTaM -n. --a tough to untangle passage; a difficult to understand passage in a long narrative; It is believed that Vyasa, while composing the epic Bharatha, used difficult passages now and then to slow down Vinayaka, his amanuensis; -- గ్రంథగ్రంథి; వ్యాసపీఠం, vyasapIThaM -n. --lectern; a short stand that helps support a book with opened pages - often used by speakers giving a lecture while sitting; వ్యాసుడు, vyasuDu -n. --sage Vyasa; the divider of the Vedas; the editor of Vedas; వ్యాసార్ధం, vyAsArdhaM -n. --radius; వ్రాయసకాడు, vrAyasakADu -n. --scribe; amanuensis; one who takes dictation; వ్రాయి, vrAyi - n. -- a syllable; ఒక అక్షరం; వ్రాలు, vrAlu - n. pl. -- a chain of syllables; అక్షర సముదాయం; -- చేవ్రాలు = hand-written letters; signature; '''వి - vi, వీ - vI, వు - vu, వూ - vU''' వింశాంశ, viMSAMSa %e2t -adj. --vegesimal; related to the method of counting using base twenty; వింగడించు, viMgaDiMcu -v. t. --separate; divide; వింత, viMta -adj. --curios; odd; strange; unusual; -n. --curiosity; oddity; marvel; something unusual; విందు, viMdu -n. --feast; వింశతి, viMSati -n. --twenty; వి, vi -adj. --pref. one that tends to expand into everything; సర్వత్ర వ్యాపించునది; (def.) వ్యాపక స్వభావం కలవాడు విష్ణువు; వికర్బన రసాయనం, vikarbana rsAyanaM -n. --inorganic chemistry; వికర్మ, vikarma -n. --illegal act; unacceptable act; వికలాంగుడు, vikalAMguDu -n. --cripple; a man with maimed limbs; వికసించు, vikasiMcu -v. t. --bloom; open up; విక్రమం, vikramaM -n. --valor; courage; విక్రమ, vikrama -adj. --high-speed; one that moves fast; can be used for the prefix “turbo” in computer software; విక్రయం, vikrayaM -n. --sale; విక్రయ పత్రం, vikraya patraM -n. --sale deed; వికారం, vikAraM -n. --(1) nausea; --(2) changed form; secondary form derived from a primary form; ---వికారపు చేష్టలు = nauseating deeds. ---నిర్వికారం = unchnageable వికాసం, vikAsaM -n. --(1) blooming; blossoming; brightness; --(2) exposition; --(3) development; -- (4) evolution; వికృతి, vikRti -n. --alteration; deformed shape; [gram.] corrupted form; విక్రేత, vikrEta -n. --vendor; the person who sells; (ant.) క్రాయిక = buyer; విఖ్యాతి, vikhyati -n. --fame; విఖ్యాపన, vikhyApana -n. --ekphrasis; in poetry, the use of detailed description of a work of visual art as a literary device; విగ్రహం, vigrahaM -n. --(1) statue; idol; icon; image; --(2) physical stature; personality; figure; shape; form; body; ---విగ్రహ పుష్టి, నైవేద్య నష్టి = physical stature is impressive, but it is only good for making the plate empty. -- (3) వి + గ్రహం = diffusing; distributing; radiating; repulsion; -- (4) quarrel; fight; opposite of సంధి; విగ్రహవాక్యం, vighrahavaakyaM - n. -- సమసనం (summing) అంటే కలపడం. వివిధ నియమాలను అనుసరించి నామవాచక పదాలను కలపడం ద్వారా 'సమాసములు' ఏర్పడతాయి. ఆ సమాసపదాలను విస్తరించినపుడు 'విగ్రహవాక్యము' ఏర్పడుతుంది; విగ్రహారాధన, vigrahArAdhana - n. -- idolatory; idol worship; విఘాతం, vighAtaM -n. --heavy blow; hindrance; setback; impediment; విచక్షణ, vicakshaNa -n. --discrimination; ability to tell right from wrong; విచక్షణ జ్ఞానం, vicakshaNa j~nAnaM -n. --the power of discrimination; the ability to tell the difference between good and bad; విచ్చలవిడిగా, viccalaviDigaa -adv. --irresponsibly; irresponsibly; liberally; unconstrained movement; -- "విచ్చల విడిగా తిరుగుతున్నారు" అనే వాడుక పొగరుబోతుతనంతో/ బాధ్యత లేకుండా అనే అర్థంలో ఉంది; విడి విడిగా అనేటప్పుడు వచ్చే అర్థం విచ్చలవిడి అన్నపుడు రాదు; విచారం, vicAraM -n. --sadness; విచారణ, vicAraNa -n. --investigation; inquiry; విచారణ చేయు, vicAraNa cEyu -v. t. --inquire; investigate; విచారించు, vicAriMcu -v. i. --feel sad; lament; bemoan; విచారించు, vicAriMcu -v. t. --investigate; inquire; find out; విచికిత్స, vicikitsa -n. --doubt; uncertainity; విచిత్రం, vicitraM -n. --strange event; strange happening; విచిలకం, vicilakaM -n. --[bot.] Vangueria spinosa; విచ్ఛిత్తి, vicchitti -n. --disintegration; breaking up; splitting; విచ్ఛిన్నం, vicchinnaM -n. --disintegration; breaking up; splitting; విజయం, vijayaM -n. --victory; success; విజయసారం, vijayasAraM -n. --an Ayurvedic medicinal plant advocated for diabetes mellitus; in the form of water decoction has been reported to have a protective and a restorative effect in alloxan-induced diabetic rats; [bot.] Pterocarpus marsupiu; విజాత, vijAta -adj. --heterogeneous; విజ్ఞానం, vij~nAnaM -n. --knowledge; scientific knowledge; విజ్ఞాపన, vij~nApana -n. --petition; request; memorandum; విజేత, vijEta -n. --victor; విజ్జోడు, vijjODu -n. --discordanrt pair; unmatched pair; విజిగీష, vijigeesha -n. -- desire to win; extreme desire win; --- గెలుపు సాధించాలనే బలమైన కోర్కె; విటమిను, viTaminu -n. --vitamin; nutrients, necessary in minute quantities, for the maintenance of good health; About 13 vitamins have been recognized. The body can manufacture some of these, but the others must be supplied through the diet; (ety.) vital + amine = vitamine, from which the last letter 'e' is dropped; this is a misnomer because amines are not a part of all vitamins; విటమిన్లకూర, viTaminlakUra -n. -- [bot.] ''Sauropus androgynus'' Merrill; విడత, viData -n. --release; installment; విడదీయు, viDadIyu -v. t. --separate; విడాకులు, viDAkulu -n. --divorce; -- పూర్వం భార్యాభర్తలు ఒకే విస్తరాకు లో భోజనం చేసేవారు; వారు విడిపోయినప్పుడు మాత్రమే వేర్వేరు విస్తరాకుల్లో భోజనం చేసేవారు. అందుచేత జీవితంలో శాశ్వతముగా విడిపోయినప్పుడు "విడాకులు" తీసుకున్నారు అనే మాట ప్రచారం లోకి వచ్చింది; విడిగా, viDigA -adv. --separately; విడిది, viDidi -n. --camp. halt; lodge; విడుదల, viDudala -n. --release; liberation; విడ్డూరం, viDDUraM -n. --curiosity; oddity; marvel; strange event; unusual event; వితండవాదం, vitaMDavAdaM -n. --illogical argument; circular argument; -- చదువుకొనే శ్రద్ధ లేకుండా విజ్ఞులతో మొండిగా వాదం చేయడం; వితంతువు, vitaMtuvu -n. --widow; వితంతువు, vitaMtuvu -n. --widow; (lit.) one without the (sacred) thread; వితథుడు, vitathuDu - n. -- liar; useless fellow; -- "వితథం తు అనృతం వచః" అని అమరం; వితరణ, vitaraNa -n. --(1) distribution; --(2) charity; వితరణి, vitaraNi -n. --distributor; విత్తం, vittaM -n. --money; విత్తనం, vittanaM -n. --seed; వితాకు, vitAku -n. --absentmindedness; విత్తు, vittu -n. --seed; -v. t. --seed; sow the seed; విద్య, vidya -n. --education; learning; విదారక, vidAraka -adj. --splitting; rending; ---హృదయ విదారక = heart-rending. విదారి, vidAri - n. -- an Ayurvedic herb; [bot.] ''Ipomoea digitata''; విదారి తో కలిసిన అశ్వగంధాది చూర్ణం శరీరానికి రోగ నిరోధక శక్తి తో పాటు ధాతుపుష్టినీ, సత్తువనూ ఇస్తుంది. సుఖనిద్రను కలిగిస్తుంది; విదాహం, vidAhaM - n. --మంట; భగభగ మండుతూన్నట్లు అనుభూతి; burning sensation; విద్యార్థి, vidyArthi -n. --student; pupil; (lit.) a person begging for an education; విద్యార్థి వేతనం, vidyArthi vEtanaM -n. --student stipend; scholarship; విద్యాలయం, vidyAlayaM -n. --school; college; విద్వాంసుడు, vidvAMsuDu -n. --scholar; ---నిలయ విద్వాంసుడు = resident scholar. విద్వాన్, vidvAn -n. --a degree conferred on a Sanskrit scholar after achieving a certain level of education; విదియ, vidiya -n. --the second day of the lunar half-month; విదీను, vidInu -n. --[chem.] ethene; a hydrocarbon with two carbon atoms and one double bond; C₂H₄; విదుషీమణి, vidusheemaNi - n. f. -- బహు శాస్త్ర జ్ఞానం కలిగినది; మణి, రత్నం, తిలకం, మొదలైన పదాలు శ్రేష్ఠతా వాచకాలు. ఈ రెండవ పదానికి వాచ్యార్థం చెప్పకూడదు. "విద్వాంసురాండ్రలో శ్రేష్ఠురాలు" అని మాత్రమే చెప్పాలి; విధ్యుక్తధర్మం, vidhyuktadharmaM - n. -- devine responsibility; duty prescribed by scriptures; -- విధి + ఉక్త + ధర్మము = విధ్యుక్త ధర్మం. -- విధి = బ్రహ్మ, ఉక్త = చెప్పబడిన, బ్రహ్మ చేత చెప్పబడిన ధర్మము; ఎవరు ఏ స్థితిలో ఏ పని చేయవలెనని వేదం నిర్దేశించిందో ఆ పని వాడికి బ్రహ్మ నిర్దేశించిన పని; విద్యుత్, vidyut -n. --electricity; విద్యుత్తు; విద్యుత్ ఘాతం, vidyut ghAtaM -n. --electrical shock; విద్యుత్ పీడనం, vidyut pIdanaM -n. --electrical potential; విద్యుత్ పీడన తారతమ్యం, vidyut pIdana tAratamyaM -n. --electrical potential difference; విద్యుదయస్కాంతం, vidyudayaskAMtaM -n. --electromagnet; విద్యుదావేశం, vidyudAvESaM -n. --electrical charge; విద్యుల్లత, vidyullata -n. --lightning; మెరుపు; విదేను, vidEnu -n. --[chem.] ethane; a hydrocarbon with two carbon atoms and all single bonds; C₂H₆; విదేశం, vidESaM -n. --foreign country; foreign land; విదేశ, vidESa -adj. --foreign; alien; విదేశీ మారకం, vidESI mArakaM -n. --foreign exchange; విదైను, vidainu -n. --ethyne; a hydrocarbon with two carbon atoms and one triple bond; C₂H₂; విధం, vidhaM -n. --(1) way; manner; method; --(2) kind; sort; category; విధ్వంసక, vidhvaMsaka -adj. --destructive; విధ్వంసకాండ, vidhvaMsakAMDa -n. --(1) carnage; --(2) wholesale destruction; విధవ, vidhava -n. f. --widow; see also వెధవ; (ety.) విగత + ధవ = one who does not have a husband; విధాత, vidhAta -n. --Lord Brahma of the Hindu Trinity; (lit.) fate giver; విధానం, vidhanaM -n. --procedure; విధాన సభ, vidhAna sabha -n. --Legislative Assembly; (lit) an ssembly where procedures are followed; విధాయకం, vidhAyakaM -n. --obligatory; duty; obligatory duty; విధి, vidhi -n. --(1) fate; --(2) duty; --(3) rule; --(4) order; command; విధిగా, vidhigA -adv. --without fail; perforce; in a duty-bound manner; విధిలేక, vidhilEka -adv. --having no alternative; విధివాచకం, vidhivAcakaM -n. --[gram.] imperative; imperative mood; విధురుడు, vidhuruDu -n. --widower; a man whose wife died; విధ్యుక్త, vidhyukta -adj. -- obligatory; duty-bound; with a civic sense; విధ్యుక్త ధర్మం, vidhyukta dharmam - n. -- ఎవరు ఏ స్థితిలో ఏ పని చేయవలెనని (శాస్త్రం) నిర్దేశించిందో - ఆ పని; కొడుకుగా, తండ్రిగా, భర్తగా, గృహస్ధుగా పౌరుడుగా …..ఈ విధంగా. వివిధ పరిస్థితులలో, దశలలో ఒక వ్యక్తి ఏ విధంగా ప్రవర్తించాలో అది; విధేయత, vidhEyata -n. --obedience; obedience out of respect; విధేయుడు, vidhEyuDu -n. --obedient person; వినడం, vinaDaM -v. i. --listening; also వినటం; వినబడు, vinabaDu -v. i. --audible; వినతి, vinati -n. --salutation; వినతిపత్రం, vinatipatraM -n. --memorandum; application; petition; వినయం, vinayaM -n. --modesty; humility; obedience; విన్నపం, vinnapaM -n. --plea; petition; వినాళగ్రంధి, vinALagraMdhi -n. --endocrine gland; ductless gland; వినా, vinA -adv. --without taking into account; except; sans; విన్యాసం, vinyAsaM -n. --display (of a talent); configuration; arrangement; వినికిడి, vinikiDi -n. --rumor; hearsay; one that was heard; వినిపించు, vinipiMcu -v. i. --audible; -v. t. --make one hear; read out; narrate aloud; వినిమయం, vinimayaM - n. --(1) consumption; use; --(2) exchange; interchange; barter; --- భావ వినిమయం = exchange of ideas --- రేణు వినిమయం = exchange of particles వినిమయదారుడు, vinimayadAruDu - n. -- consumer; user; వినియుక్త, viniyukta - adj. -- used; utilized; employed; వినియోగం, viniyOgaM -n. --use; utility; వినియోగదారుడు, viniyOgadAruDu -n. --user; consumer; వినియోగించు, viniyOgiMcu - v. t. -- make use; utilize; విను, vinu -v. t. --(1) listen; obey; follow an advice; --(2) hear; recognize a sound being made; వినూతన, vinUtana -adj. --modern; ultra modern; వినిమయం, vinimayaM - n. -- transaction; exchange; give-and-take; వినోదం, vinOdaM -n. --pleasing pastime; amusement; విపక్షం, vipakshaM - n. -- opposition party; విపణి వీధి, vipaNi vIdhi -n. --market street; bazaar; విపర్యం, viparyaM -n. --contradictory theorem; converse; విపర్యోక్తి, viparyOkti -n. --paradox; contradiction; an epigram that presents seemingly contradictory ideas; విపక్షం, vipakShaM - n. -- opposition party; opposing political group; విప్ప చెట్టు, vippa cheTTu - n. -- honey tree, butter tree; [bot.] ''Madhuca longifolia'' of the Sapotaceae family; -- The flowers, also known as ఇప్ప పువ్వు, are highly nutritious and are used extensively by tribal communities for food, medicinal, and cultural purposes. They are often dried and used to make sweets (laddus), medicinal drinks, or tea. విప్రకృష్ట, viprakRshTa - adj. -- not near; late; recent; bygone; erstwhile; foregone; former; old; onetime; other; past; sometimes; -- (ant.) సన్నికృష్ట; విప్రలంభం, vipralaMbhaM -n. -- (1) deceit; misleading statement; -- (2) separation of lovers; -- (3) the sentiment of love in separation; విప్రుడు, vipruDu - n. -- a person who studied the Vedas; --శ్లో. జన్మనా జాయతే శూద్రః |కర్మణా జాయతే ద్విజః |వేదపాఠం తు విప్రాణాం |బ్రహ్మజ్ఞానం తు బ్రాహ్మణః విప్లవం, viplavaM -n. --revolution; ---పారిశ్రామిక విప్లవం = industrial revolution. విపీతం, vipItaM -n. --voltage; potential difference; (ety.) విద్యుత్‍ పీడనతారతమ్యం; విపులంగా, vipulaMgA -adj. --thoroughly; in detail; విపులీకరణ, vipulIkaraNa -n. --explanation; విప్పు, vippu -v. t. --open; untie; loosen; undo; unroll; unwind; విభక్తం, vibhaktaM -n. --divided; partitioned; separated; విభక్తి, vibhakti -n. --[gram.] --(1) case; --(2) preposition; --(3) declension; విభక్తి ప్రత్యయం, vibhakti pratyayaM -n. --[gram.] preposition; విభజన, vibhajana -n. --(1) separation; discrimination; --(2) [math.] division; (ant.) గుణకారం; విభ్రమం, vibhramaM -n. --confusion; wandering mind; విభాగం, vibhAgaM -n. --division; sub-division; portion; విభావరి, vibhAvari -n. --night; విభాష, vibhAsha -n. --option; alternative; విభీతికం, vibhItikaM -n. --[bot.] Terminalia belerica; విభూతి, vibhUti -n. --sacred ashes; విభూతిపత్రి, vibhUtipatri -n. --[bot.] ''Ocimum basilicum''; విభేదాలు, vibhEdAlu -n. pl. --differences; disagreements; విమర్శ, vimarSa -n. --(1) critique; review; --(2) criticism; విమానం, vimAnaM -n. --(1) plane; aircraft; --(2) the tower of the innermost part of a temple; the dome of any tall structure; --(3) celestial flying car described in ancient Hindu lore; --(4) disrespect; insulting one's self-respect; --(5) size; --(6) horse; విముక్తి, vimukti -n. --(1) release; --(2) release from sins; ---దాస్య విముక్తి = emancipation. విమోచనం, vimOcanaM -n. --redemption; liberation; వియ్యం, viyyaM -n. --marriage alliance; వియ్యంకుడు, viyyaMkuDu -n. m. --father of a son-in-law or daughter-in-law; (ety.) వియ్యము (వివాహ శబ్దం భవము) ద్వారా ఏర్పడిన సంబంధీకుడు; వియ్యపరాలు, viyyaparAlu -n. f. --mother of a son-in-law or daughter-in-law; వియోగం, viyOgaM -n. --separation; (ant.) సంయోగం; విరంజన చూర్ణం, viraMjana cUrnaM -n. --bleaching powder; విరక్తి, virakti -n. --absence of love or attachment; disinterest; disgust toward worldly pleasures; విరగ్గొట్టు, viraggoTTu -v. t. --break; విరజిమ్ము, virajimmu -v. t. --scatter; also చెదరగొట్టు; విరమించు, viramiMcu -v. i. --(1) cease; stop; desist; --(2) withdraw; retire; give up; put an end to; --(3) discontinue; abandon; విరసం, virasaM -n. --discordance; ill-will; విరహం, virahaM -n. --(1) separation; separation of lovers; -- (2) the sentiment of love in separation; విరహవేదన, virahavEdana -n. --pangs of separation between lovers; విరామం, virAmaM -n. --rest; intermission; విరామ బిందువు, virAma biMduvu -n. --resting point; విరాళం, virALaM -n. --donation; విరిగి, virigi -n. --aloeswood; [bot.] ''Cordia sebestena''; విరివి, virivi -adj. --widespread; plenty; విరుగడ, virugaDa -n. --riddance; ---పీడ విరుగడ అయింది = got rid of the pest. విరుగు, virugu -v. i. --break; --curdle (as milk); విరుగుడు, viruguDu -n. --(1) antidote; --(2) black wood; [bot.] Dalbergia sissoo; విరుచు, virucu -v. t. --break; విరుద్ధ, viruddha -adj. --contradictory; contrary; at variance; విరేచనం, virEcanaM -n. --motion; bowel movement; stool; often misspelled as విరోచనం; విరోచనం, virOcanaM -n. --one that shines brightly; విరోచనుడు, virOcanuDu -n. --the father of Emperor Bali of Indian legends; విరోధం, virOdhaM -n. --enmity; hostility; విరోధవికాసం, virOdhavikAsaM -n. --dialecticism; a type of philosophy propounded by Hegel; Believed to be the basis for communism; విరోధాభాసం, virOdhAbhAsaM -n. --paradox; a figure of speech containing opposing views in verbal expression but not in substance; % to e2t విరోధి, virOdhi -n. --enemy; విలక్షణం, vilakshaNaM -adj. --different; not in the main stream; విలపించు, vilapiMcu -v. i. --lament; speak with sorrow; విల్లంగం, villaMgaM -n. --claim; reservation; dispute; విల్లంగశుద్ధిగా, villaMgaSuddhigA -adv. --without any claim; without any reservation; without any dispute; విలాపం, vilApaM -n. --lamentation; విలాసం, vilAsaM -n. --(1) address; --(2) luxury; --(3) grace; ---విలాస పురుషుడు = luxury loving man. ---విలాసవతి = luxury loving woman. విలాసభరిత, vilAsabharita -adj. -- epicurean; విలీనం, vilInaM -n. --merge; merger; amalgamation; absorption; విలీన, vilIna -adj. --merged; amalgamated; absorbed; విలుప్తం, viluptaM -n. --obsolete; విలువ, viluva -n. --value; విలువిద్య, viluvidya -n. --archery; విలువైనది, viluvainadi -n. --valuable; dear; precious; ---ఇది చాలా విలువైనది = this is much too dear. విల్లు, villu -n. --(1) bow; --(2) will; the document that spells out the inheritance rights; వీలునామా; విలేకరి, vilEkari -n. --journalist; news reporter; correspondent; విలేపనం, vilEpanaM -n. --ointment; balm; a paste suitable for rubbing on the skin, used esp. to relieve pain; విలోమ, vilOma -adj. --pref. inverse; against the grain; ---విలోమ అనుపాతం = inversely proportional. విలోమ వర్గం, vilOma vargaM -n. --inverse square; వివక్ష, vivaksha -n. -- వివక్ష అంటే ఒక స్పష్టమైన ఉద్దేశ్యంతో వ్యాకరణ నియమాన్ని ఉపయోగించడం అని అర్థం. ఉదాహరణకు, లింగవివక్ష అంటే పురుష లింగం లేదా స్త్రీలింగాన్ని సూచించాలనే ఉద్దేశ్యంతో చేసిన వ్యాకరణ మార్పు. -- స్త్రీత్వవివక్ష అంటే స్త్రీలింగాన్ని వ్యక్తపరిచే ఉద్దేశంతో నామవాచక పదానికి లేదా తత్సమ శబ్దానికి స్త్రీలింగ రూపాన్ని కలిగించడం. -- గార్గ్య → గార్గీ; గార్గ్య = ఒక బ్రాహ్మణుని పేరు (పురుషలింగం); గార్గీ = ఆ బ్రాహ్మణుని కుమార్తె పేరు (స్త్రీలింగం) ఇక్కడ "య" కారాన్ని తీసేసి "ఈ" ని కలిపారు: గార్గ్య → గార్గీ; వివక్షత, vivakshata -n. --discrimination; ability to distinguish good from bad; వివరం, vivaraM -n. --(1) hole; window; --(2) detail; వివరణ, vivaraNa -n. --explanation; description; detailed account; వివర్ణం, vivarNaM -n. --pale; pallid; colorless; వివాదం, vivAdaM -n. --dispute; వివాహం, vivAhaM -n. --marriage; ---అనులోమ వివాహం = hypergamus marriage. ---ప్రతిలోమ వివాహం = hypogamus marriage. ---వివాహ ఉత్సవం = wedding ceremony. వివాహిత, vivAhita -n. --married woman; వివిక్త, vivikta -adj. --(1) solitary, lonely; --(2) retired; వివిధ, vividha -adj. -- varied; diverse; వివేకం, vivEkaM -n. --intelligence; power of discrimination; wisdom; విశ్, viS -pref. --(1) enter; --(2) create; ---విశ్వకర్త = (lit) creator of the universe; సృష్టించువాడు; విశల్యకరణి, viSalyakaraNi - n. -- a herb used in treating broken bones; [bot.] ''Echites dichotoma''; [see also] సంధానకరణి, సౌవర్ణకరణి, సంజీవకరణి; విశ్రమస్థానం, viSrama sthAnaM -n. --resting place; point of equilibrium; విశాంక, viSaMka -n. --suspicion; doubt; విశదీకరించు, viSadIkariMcu -v. t. --explain; elucidate; expound; విశ్వ, viSva -adj. --universal; విశ్వ కిరణాలు, viSva kiraNAlu -n. --cosmic rays; the radiation that bombards the Earth from outer space; విశ్వతోముఖ, viSvatOmukha -adj. --omnidirectional; in all directions; spreading everywhere; విశ్వశాస్త్రం, viSva SAstraM -n. --cosmology; Cosmology (from the Greek κόσμος, kosmos "world" and -λογία, -logia "study of"), is the study of the origin, evolution, and eventual fate of the universe; విశ్వసనీయ, viSvasanIya -adj. --trustworthy; believable; విశ్రమించు, viSramiMcu -v.i. --rest; relax; విశాఖ, viSAkha -n. --(1) Beta Libre; Yoga tara of the 16th lunar mansion; located in the constellation Libra; --(2) The 16th of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) చేటిరిక్క; విశాల, viSAla -adj. --spacious; roomy; broad; విశాల హృదయుడు, viSAla hRdayuDu -n. --broad-minded person; liberal person; విశ్వాసం, viSvAsaM -n. --(1) trust; faith; belief; --(2) gratitude; విశ్రాంతి, viSrAMti -n. --(1) rest; --(2) intermission; break; విశేష, viSEsha -adj. --special; not general; not normal; విశేష్యం, viSEshyaM -n. --noun; విశిష్ట, viSishTa -adj. --special; specific; qualified ---విశిష్ట అద్వైతం = qualified dualism; విశిష్ట గురుత్వం, viSishTa gurutvaM -n. --specific gravity; విశిష్ట సాపేక్ష సిద్ధాంతం, viSishTa sApEksha siddhAMtaM -n. --special theory of relativity; విశిష్టాద్వైతము, viSishTaadvaitamu - n. -- special non-dualistic philosophy expounded by Ramanauja; -- వీరు జీవాత్మ, పరమాత్మ, ప్రకృతి వేరు వేరుఅంటారు - మూడు దండాలు కలిపి పట్టుకుంటారు కనుక త్రిదండులు. విశృంఖలం, viSRMkhalaM -adj. --unrestrained; unfettered; విశేషం, viSEshaM -n. --(1) feature; featured item; --(2) news of special interest; particulars; details; విశేష, viSEsha -adj. --special; not general; not normal; విశేషణం, viSEshaNaM -n. --[gram.] adjective; ---సంబంధ విశేషణం = possessive adjective; attribute; quality; విశ్లేషక, viSlEshaka -adj. --analytical; విశ్లేషణ, viSIEshaNa -n. --analysis; breaking down; (ant.) సంశ్లేషణ; విశ్లేషణాత్మక, viSIEshaNAtmaka -adj. --analytical; విషం, vishaM -n. --poison; toxin; venom; విషకన్య, vishakanya - n. -- (1) poisonous woman; young women reportedly used as assassins, often against powerful enemies, in Ancient India. Their blood and bodily fluids were purportedly poisonous to other humans, as was mentioned in the ancient Indian treatise on statecraft, Arthashastra, written by Chanakya, an adviser, and a prime minister to the first Maurya Emperor Chandragupta (c. 340–293 BCE); (2) a decorative foliage plant; [bot.] ''Dieffenbachia seguine'' of the Araceae family; విషఘ్నము, vishaghnamu - n. -- a poison-killing substance; an antidote for poison. విషపూరిత, vishapUrita -adj. --poisonous; venomous; విషమ, vishama -adj. --(1) uneven; irregular; --(2) critical; విషమించు, vishamiMcu -v. i. --become critical; dangerous; get worse; విషముష్టి, vishamushTi -n. --[bot.] ''Strychnos nux vomica''; ముషిణి; విషయం vishayaM -n. --(1) subject; issue; topic; matter; --(2) sensual object; విషయాసక్తి, vishayAsakti -n. --interest in sensual objects and activities; విషణ్ణము, vishaNNamu -adj. --dejected; grieved; sorrowful; విషాణం, vishANaM -n. --horn; tusk; విషాదం, vishAdaM -n. --grief; sorrow; sadness; విషాద, vishAda -adj. --sad; piteous; deplorable; విషువత్, vishuvat -n. --equinox; విషువం; These are the times of the year when the Sun arrives at the intersection of its path (the Ecliptic) with the Great Circle formed by extending the Equator. On these days, the lengths of day and night are approximately equal; (ety.) equi = equal, nox = nights; ---వసంత విషువత్ = spring equinox; March 21. ---శరద్ విషువత్ = autumnal equinox; September 23. విషువత్ చలనం, vishuvat calanaM -n. --precession of the equinoxes. The axis on which the Earth spins does not always point in the same direction relative to the stars; once every 25,800 years it completes a small circular motion; As a result of this, the Earth does not always point toward the Pole Star. Several hundred years from now, the axis would be pointing toward the star Vega; This motion is called the precession of the equinoxes. Because of this, the equinoxes appear to move backward among the constellations at the rate of one constellation in every 2150 years. విషువచ్ఛాయ, vishuvacchAya -n. --the shadow cast by a gnomon when the sun is at one of the two equinoxes; విషూచి, vishoochi - n. -- amebiasis; infection with amoebas, especially as causing dysentery; --వాంతిభేది; విషూచిక; మరిడి వ్యాధి; విష్ణుకాంతం, viShNukAMtaM - n. -- [bot.] ''Evolvulus alsinoides, Evolvulus hirsutus''; విష్ణువు, vishNuvu -n. --Lord Vishnu of the Hindu trinity; (ety.) the one who expands and fills the universe; విషూచి, vishUci -n. --cholera; విసనకర్ర, visanakarra -n. --hand-held fan typically made of a palm leaf; see also చామరం; విసరణ, visaraNa -n. --diffusion; the inherent property of spreading; విసర్గ, visarga -n. --the two small circles found in words such as, అః; అంతఃపురం; ప్రాతఃకాలం; విసర్జించు, visarjiMcu -v. t. --give up; abandon; shun; విస్తరణ, vistaraNa -n. --expansion; విస్తరించు, vistariMcu -v. i. --spread out; extend; విస్తరి, vistari -n. --leaf-plate; విస్పష్టం, vispashTaM -n. --very clear; quite obvious; విస్పష్ట సత్యం, vispashTa satyaM -n. --axiom; obvious fact; విస్మయం, vismayaM -n. --surprise; amazement; విస్తారం, vistAramu -n. --abundance; విస్తీర్ణం, vistIrNamu -n. --area; విసుగు, visugu -n. --(1) boredom; --(2) impatience; annoyance; --(3) weariness; tiredness; విసురు, visuru -n. --(1) rashness in behavior; lack of respect; --(2) repartee; -v. t. --(1) grind; dry grind; --(2) fling; toss; throw; --(3) fan; flip a fan to blow air; విసురురాయి, visururAyi -n. --grindstone; తిరుగలి; విస్తు, vistu -n. --surprise; విస్ఫులింగం, visphuliMgaM -n. --spark; విహంగం, vihaMgaM -n. --bird; (lit.) one that moves on air; విహంగావలోకనం, vihaMgAvalOkanaM -n. --bird’s eye view; overview; విహారం, vihAraM -n. --(1) stroll; a walk in fresh air; --(2) a Buddhist monastery; విహిత, vihita -adj. --directed; showing a direction; prescribed; stipulated; విహితరేఖ, vihitarEkha -n. --directed line; phasor, vector; విహీన, vihIna -suff. --devoid of; ---కళా విహీన = devoid of brightness. వీడు, vIDu -pron. --sing. he; this person; వీడ్కోలు, vIDkOlu -n. --send-off; వీథి, vIthi -n. --street; way; వీను, vInu -n. --ear; -- వీనుల విందు = a feast to the ears; a festival of sounds; వీపు, vIpu -n. --back; upper back; (rel.) నడుము = lower back; వీరంగం, vIraMgaM - n. -- naughty and mischievous behavior by chidren; వీరపూజ, vIrapUja -n. --hero worship; వీర్యం, vIryaM -n. --(1) sperm; semen; శుక్ర కణం; --(2) prowess; heroism; valor; (ant.) నిర్వీర్యం; వీర్యపటుత్వం, vIryapaTutvaM -n. --virility; వీర్యకణం, vIryakaNaM -n. --sperm cell; spermatozoa; వీరు, vIru -pron. pl. --(1) this person; this plural version is used to show respect; --(2) these people; వీలు, vIlu -n. --convenience; ---వీలు చూసుకొని రాండి = come at your convenience. వీలునామా, vIlunAmA -n. --will; the document that spells out the final wishes of a person that must be fulfilled; విల్లు; వీసం, vIsaM -n. --one-in-sixteenth; the fraction 1/16; -- వందలో నాలుగో వంతు పాతిక; పాతికలో సగం పరక; పరకలో సగం వీసం; వీసం అనగా 100లో 16 వ వంతు; వీశ, vI-Sa -n. --a measure of weight in pre-independence India; 1 వీశ = 5 శేర్లు = 40 పలములు = 120 తులములు; వూడూ లిలీ, vooDU lilI - n. -- Voodoo lily; snake plant; [bot.] ''Amorphophallus bulbifer'' of the Araceae family; -- కంద, చేమ కుటుంబానికి చెందిన ఈ ఆకర్షణీయమైన మొక్కలు మీటర్ ఎత్తు వరకూ పెరుగుతాయి. కొన్నేళ్ళు పెరిగిన తరువాత ఈ మొక్కలు పుష్పిస్తాయి. అస్సాం, ఇండోనేషియాలలోని చిత్తడి అడవులలో ఇవి కనిపిస్తాయి; వ్యుత్పత్తి, vyutpatti -n. --production; derivation; వ్యుత్పన్న, vyutpanna -adj. --derived; produced; వ్యుత్పన్నం, vyutpannaM -n. --derivative; వ్యూహము, vyUhamu -n. --(1) plan; strategy; --(2) array; arrangement; structure, the formation of soldiers in a battlefield into defensive and offensive postures; '''వృ - vR, వె - ve, వే - vE, వై - vai''' వృంతం, vRMtaM -n. --pedicel; the structure at the base of a leaf or flower; తొడిమ; వృకం, vRkaM -n. --wolf; వృక్వకం, vRkvakaM -n. --pancreas; వృక్షం, vRkshaM -n. --tree; వృక్షవాటిక, vRkshavATika -n. --grove; arboretum; వృత్తం, vRttaM -n. --(1) circle; --(2) a style of writing a poem in Sanskrit and Telugu; If there are n alphabetical characters, then one can create 2^n వృత్తములు; -- తెలుగులో కొన్ని వృత్తాల పేర్లు: చంపకమాల, ఉత్పలమాల, శార్దూల విక్రీడితము, మత్తేభ విక్రీడితము, తరళం, తరలము, తరలి, మాలిని, మత్తకోకిల, ఇంద్రవజ్రము, ఉపేంద్రవజ్రము, కవిరాజవిరాజితము, తోటకము, పంచచామరము, భుజంగప్రయాతము, మంగళమహశ్రీ, మానిని, మహాస్రగ్ధర, లయగ్రాహి, లయవిభాతి, వనమయూరము, స్రగ్ధర; వృత్తలేఖిని, vRttalEkhini -n. --compass; a V-shaped drafting instrument to draw circles; వృత్తాంతం, vRttAMtaM -n. --episode; story; news; (lit.) end of a circle; వృత్తి, vRtti -n. --(1) nature; స్వభావం; --(2) profession; line of work; occupation; --(3) figure of speech; --(4) modification; mode of expression; In Indian theory of dance, there are several types of expression such as the examples shown next. ---భారతి వృత్తి = expression where speech predominates. ---సాత్వతి వృత్తి = expression where mental response and delicate action predominates; ---ఆరభి వృత్తి = expression where violent action predominates. వృథా, vRthA -n. --waste; vain effort; వృద్ధులు, vRddhulu -n. pl. --(1) seniors; old people; --(2) [gram.] the vowels ఐ and ఔ; వృద్ధి, vRddhi -n. --growth; వృద్ధి సంధి, vRddhi saMdhi -n. --[gram.] the union of two words at which the original vowels are replaced by vowels ఐ and ఔ; వృశ్చికం, vRscikaM -n. --(1) scorpion; --(2) Scorpio; one of the twelve signs of the Zodiac; వృషభం, vrshabhaM -n. --(1) Taurus; one of the twelve signs of the Zodiac; వృషభరాసి; --(2) bull; వృషణం, vrshaNaM -n. --testicle; scrotum; వృషణాయాసం, vRshaNAyAsaM -n. --wasted effort; వృష్టి, vRshTi -n. --rain; ---అతివృష్టి = excessive rain. ---అనావృష్టి = drought. వెంట, veMTa - adj. -- behind; వెంటనే, veMTanE -adv. --immediately; at once; soon after; వెంటాడు, veMTADu -v. t. --follow; tail; stalk; chase; pursue; hunt; వెంటి, veMTi -n. --rope made by twisting hay; వెంట్రుక, veMTruka - n. -- hair; a single strand of hair; వెంట్రుక వాసి, veMTruka vAsi - ph. -- hair's breadth; వెండి, veMDi -n. --silver; వెండితెర, veMDitera - n. -- silver screen; -- వెండితెర అనే ప్రయోగం ఆంగ్లం లోని Silver Screen నుండి వచ్చించి. 1910 లో బొమ్మను సిల్క్ గుడ్డపై ప్రదర్శించేవారు. బొమ్మ స్ఫుటంగా కనిపించడానికి తెరపై సిల్వర్ మెటాలిక్ పెయింట్ వేసేవారు. ఈ పద్ధతిలో తెరపై పడిన బొమ్మ తెరకు దగ్గరగా, ఎదురుగా కూరుచున్న వారికి మాత్రమే కాకుండా రెండు ప్రక్కల ఉన్నవారికి, దూరంగా బాల్కనీలో ఉన్నవారికీ కూడ ఒకేలా కనిపిస్తుంది. వెంపలి, veMpali -n. -- Purple Galega; Wild indigo; [bot.] ''Tephrosia purpurea'' of the Papilionaceae family; -- గ్రీకు భాషలో టెఫ్రోస్ ( Tephros) అంటే 'బూడిద వర్ణపు' అని అర్థం. ఈ ప్రజాతిలోని కొన్ని మొక్కలలో ఆకుపచ్చని ఆకులపై ఉండే బూడిదవర్ణపు పూత కారణంగా ఆ పేరు. పూల Purple colour ని బట్టి purpurea అనే పేరు ఏర్పడింది. -- ఇది ఖాళీ స్థలాలలో, బాటల వెంబడి పిచ్చి మొక్కగా పెరిగే ఒక బహువార్షిక మొక్క; వెంపలి మొక్కలలో నూగు వెంపలి, ములు వెంపలి, జిడ్డు వెంపలి, వెలి వెంపలి, పెద్ద వెంపలి వంటి పలు రకాలున్నాయి; వెంపలికి వైద్యపరమైన ప్రయోజనాలు చాలా ఉన్నాయి; -- కుందేటి కొమ్ము (శశవిషాణం), గాడిద గుడ్డు సాధించటంలాగే "వెంపలి చెట్టుకు నిచ్చెనలు వేయటం" కూడా అసాధ్యం; -- [Sans.] శరపుంఖా; బాణపుంఖా; మణికాచము; వెంబడించు, veMbaDiMcu -v. t. --follow; track; shadow; వెంబడి, veMbaDi -prep. --with; along with; behind; after; వెంబడించు, veMbaDiMchu - v. t. -- follow; chase; వెకిలినవ్వు, vekilinavvu - n. -- smirk; వెక్కిరించు, vekkiriMcu -v. t. --mock; ridicule; వెక్కుడుతీగ, vekkuDutIga -n. --[bot.] ''Cardiospermum halicacabum''; వెచ్చం, veccaM -n. --expense; expenditure; allowance; ---దిన వెచ్చం = daily expense allowance. వెచ్చదనం, veccadanaM -n. --warmth; వెచ్చబెట్టు, veccabeTTu -v. t. --warm up; heat; వెచ్చించు, vecciMcu -v. t. --expend; వెజ్జు, vejju - n. -- physician; doctor; వెట్టిపని, veTTipani -n. --unpaid work; drudgery; thankless job; వెడల్పు, veDalpu -n. --width; breadth; వెణుతురు, veNuturu -n. --[bot.] Dichrostachys cinerea; వెతుకు, vetuku -v. t. --search; వెదురు, veduru -n. --bamboo; [bot.] ''Bambusa bambos; Bambusa vulgaris; Bambua spinosa; Gigantochola albociliata''; --కోల్ కాతా వెదురు = [bot.] ''Bambusa tulda''; --మగ వెదురు = male bamboo; solid bamboo; [bot.] ''Dendrocalamus strictus''; సాధనపు వెదురు; --బొంగు వెదురు = Hollow bamboo; [bot.] ''Bambusa arundinacea''; ముళ్ల వెదురు; పెంటి వెదురు; -- పులి వెదురు = tiger bamboo; [bot.] ''Bambusa vulgaris''; -- లక్కీ వెదురు = lucky bamboo; Chinese water bamboo; [bot.] Dracaena braunii of the Asperagacae family; -- (Note) లేత వెదురు చిగుళ్ళు ఆకుకూరగా వాడతారు. ఈ చిగుళ్ళు అజీర్తిని తొలగించి, ఆకలిని పెంచుతాయి. కొందరు ఈ చిగుళ్ళతో ఊరగాయ పచ్చళ్ళు కూడా పడతారు. ఏనుగులు, అడవి దున్నలు ఈ వెదురు చిగుళ్ళను ఆసక్తిగా తింటాయి. -- (Note) వైద్యంలో ఈ చిగుళ్ళను స్త్రీలకు ఋతురక్త స్రావం సక్రమంగా అయ్యేందుకు, క్రిమిదోష నివారణకు, జ్వర నివారణకు ఉపయోగిస్తారు. అతిసార వ్యాధిని నయం చేసేందుకు ఈ వెదురు చిగుళ్ళను మిరియాలు, ఉప్పుతో కలిపి నూరి పశువులచే తినిపిస్తారు. ఈ వెదురు చిగుళ్ళను ఆయుర్వేద వైద్యంలో రక్తశుద్ధికి, శ్వేత కుష్ఠు (ల్యూకో డెర్మా) నివారణకూ వినియోగిస్తారు. ఈ ఆకుల పసరును బ్రాంకైటిస్, గనేరియా, జ్వరం నివారణకు ఉపయోగిస్తారు. ఈ వేళ్ళను కాల్చి, తామరకు పైపూత మందుగా ఉపయోగిస్తారు. వెధవ, vedhava -n. m. --rascal; a somewhat amicable rebuke; see also విధవ; వెనక, venaka -n. --back side; వెనకపడు, venakapaDu -v. i. --fall behind; lag; వెనకాడు, venakADu -v. i. --hesitate; వెనువెంటనే, venuveMTanE -adv. --immediately; వెన్న, venna -n. --butter; వెన్నదేవికూర, vennadEvikUra -n. --[bot.] ''Commelina communis; Commelina benghalensis'' Linn.; వెన్నాడు, vennADu -v. t. --follow; shadow; వెనుక, వెనుక - adj. -- back; వెన్ను, vennu -n. --(1) spine; backbone; back; --(2) seedhead; ear of corn; the cob on which corn-like grains grow; --(3) Lord Vishnu; one of the trinity of Hindu gods; వెన్నుపాము, vennupAmu -n. --(1) spine; spinal cord; --(2) the serpent Sesha on which Lord Vishnu lies; వెన్నుపూస, vennupUsa -n. --vertebra; వెన్నుపూసలు, vennupUsalu -n. pl. --vertebrae; వెన్నెముక, vennemuka -n. --backbone; spine; వెన్నెల, vennela -n. --moonlight; (def.) నెల (చంద్రుడు) యొక్క వెలుగే వెన్నెల; వెయ్యి, veyyi -n. --thousand; వెయ్యి వరహాలు, veyyi varahAlu -n. --[bot.] ''Plumeria acuminata''; -- (see also) నూరు వరహాలు; వెరగుపాటు, veragupATu -n. --astonishment; surprise; వెరవు, veravu -n. --method; way; means; technique; వెరసి, verasi -n. --total amount; grand total; sum; వెర్రి, verri -n. --(1) insanity; madness; --(2) naiveté, see also పిచ్చి; ---ఓరి వెర్రి వెధవా! = you naïve fellow! వెర్రిచెరకు, verriceraku -n. --[bot.] Sacharum spontaneum; వెర్రితుమ్మ, verritumma -n. --[bot.] Phlomis zeylanica; వెర్రిపుచ్చ, verripucca -n. --[bot.] Citrullus colosynthis; వెర్రిమేడి, verrimEDi -n. --[bot.] Ficus appositifolia; వెర్రి వెధవ, verri vedhava -n. --naïve person; (not a mad person); వెల, vela -n. --price; cost; value; వెలకిల, velakila -adj. --on the back; వెలగ, velaga -n. --wood apple; elephant apple; bael fruit; Bengal quince; [bot.] ''Aegle marmelos; Feronia elephantum''; ''Limonia acidissima''; -- కపిత్థ; వెలనాడు, velanADu - n. -- a geographical region in the Telugu speaking parts of coastal Andhra Pradesh; -- కృష్ణకు దక్షిణంగా, పెన్నకు ఉత్తరంగా ఉన్న ప్రాంతానికి వెలనాడు అని పేరు. నేటి రేపల్లె తెనాలి చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతం. కాకతీయ సామ్రాజ్యం పడిపోయిన తర్వాత తిరిగి తెలుగు వారి రాజ్యం ఏర్పరచే ప్రయత్నం చేసిన ప్రోలయ నాయకుడు, కాపయ నాయకుడు ఈ ప్రాంతం వారే. వెలపల, velapala -n. --the right side; a word used to refer to the right side of a bullock cart; the starboard side as opposed to the port (left) side; far side; outside; see also వలపటి; వెలపల తోక, velapala tOka -n. --suffix; వెలలేని, velalEni -adj. --priceless; invaluable; వెలసిన, ve-la-si-na -adj. --one that came into being; వెలయు, velayu -v. i. --come into existence; come into being; వెల్ల, vella -n. --whitewash; వెల్లడియగు, vellaDiyagu - v. i. --reveal; వెల్లడి చేయు, vellaDi cEyu -v. t. --reveal; expose; వెల్వరించు, velvariMcu -v.i. --emit; force out; send out; publish; వెలార్చు, velArcu -v. t. --make public; expose; వెల్లాటకం, vellATakaM -n. --(1) publicity; --(2) publication % to e2t వెలికి, veliki -n. --[bot.] Vangueria spinosa; వెలిగారం, veligAraM -n. --borax; sodium borate; % to e2t వెలిగించు, veligiMcu -v. t. --light up a lamp; kindle; వెలితి, veliti -n. --deficiency; insufficiency; lacuna; (ant.) నిండు; వెలిబుచ్చు, velibuccu -v. i. --reveal; make known; వెలిబూడిద, velibUDida -n. --ashes of dried cow-dung cakes; కచిక; వెలివేయు, velivEyu -v. t. --ostracize; socially excommunicate; వెలిసిన, velisina -adj. --faded; వెలిసిపోవు, velisipOvu -v. i. --fade; fadeout; washout; వెల్లివిరియు, velliviriyu -v. i. --flourish; spread; become known; వెలుగు, velugu -n. --glow; illumination; light; వెలుతురు, veluturu -n. --illumination; light; వెలుపల, velupala -adv. --outside; వెలుపలి, velupali -adj. --outer; వెలువడు, veluvaDu -v. i. --come out; exit; release; publish; వెలువరించు, veluvariMcu -v. t. --bring out; publish; వెల్లువ, velluva -n. --flood; inundation; వెల్లుల్లి, vellulli -n. --garlic; [bot.] ''Allium sativum'' of Liliaceae family; (rel.) అడవి వెల్లుల్లి; -- తెల్ల గడ్డ; వెల్లిపాయ; చిన్న ఉల్లి; -- నల్ల వెల్లుల్లి = తెల్ల వెల్లుల్లిని పులియబెట్టగా వస్తుంది; --[Sans.] రసోన; లశున; మత్స్యగంధా; మహౌషధ; వెళ్లగొట్టు, veLlagoTTu -v. t. --drive out; chase away; వెళ్లు, veLlu -v. i. --go; proceed; వేంచేయు, vEMcEyu -v. i. --come; visit; వేకువ, vEkuva -n. --dawn; వేకువజాము, vEkuvajAmu -n. --the early hours of the morning; వేగం, vEgaM -n. --speed; velocity; వేగపడు, vEgapaDu -v. i. --hurry; hasten; వేగాలు, vEgAlu -n. pl. --uncontrollable bodily reflexes like sneezes, coughs and yawns; వేగిస, vEgisa -n. --Indian Kino; [bot.] Pterocarpus marsupium; వేగిరం, vEgiraM -n. --speed; quickness; velocity; వేగు, vEgu -v. i. --(1) fry; (2) grieve; (3) endure; వేగుచుక్క, vEgucukka -n. --morning star; the planet Venus when seen in the morning sky; వేగులవాడు, vEgulavADu -n. --spy; scout; వేచు, vEcu -v. t. --(1) fry; --(2) roast; వేట, vETa -n. --hunt; వేటకత్తె, vETakatte -n. f. --huntress; వేటగాడు, vETagAdu -n. m. --hunter; వేటాడు, vETADu -v. t. --hunt; fish; వేడి, vEDi -n. --heat; warmth; వేడుక, vEDuka -n. -- (1) curiosity; --(2) a festivity celebrating a specific occasion; --(3) fun; celebration; --(4) desire; వేడుకొను, vEDukonu -v. i. --pray; request; entreat; beseech; వేతనం, vETanaM -n. --wage; stipend; ---కనీస వేతనం = minimum wage. ---విద్యార్థి వేతనం = scholarship; stipend to a student. వేత్త, vEtta -n. --scholar; ---శాస్త్రవేత్త = scientist; scientific scholar. వేదం, vEdaM -n. --(1) knowledge; --(2) one of the four Vedas; the books expounding the essence of early Hindu philosophy and thought; --(3) truth; -- నిగమము; వేదాంతం, vEdAMtraM - n. -- (lit.) the last part of the Vedas; Upanishads; the books expounding the essence of Hindu philosophy and thought; -- నిగమాంతములు; ఉపనిషత్తులు; వేదన, vEdana -n. --agitation; anxiety; agony; suffering; distress; వేదవాసరం, vEdavAsaraM -n. --a powdery concoction made from a mixture of equal parts by weight of the following substances; turmeric, salt; dried ginger; black peppers, long peppers, coriander, cumin seed, pomegranate seed, and asafetida; a teaspoon of this powder with hot rice and a spoon of clarified butter is considered a good way to start a meal; వేదాంతం, vEdAMtaM -n. -- (1) that part of Hindu philosophy based on the Upanishads; (lit.) the end of the Vedas; (2) philosophizing talk with no practical basis; -- మెట్ట వేదాంతం = కార్యరంగంలోకి ఉరకనీయకుండా నిరాశగా మాట్లాడి, పని చేసేవాళ్ళ ఉత్సాహం తగ్గించడం; పనిలోకి దిగే చొరవ లేకుండా గట్టున కూర్చొని అన్నిటికీ అడ్డుపుల్లలు వేయడం; వేదిక, vEdika -n. --platform; podium; dais; stage; వేధించు, vEdhiMcu -v. t. --penetrate; tease; torment; వేప, vEpa -n. --neem; margosa; mwarubaine; Indian lilac; [bot.] Azadirachta indica A. Juss. Meliaceae; [Persian] Fever bark of India; a tree widely found in all parts of India; it has bitter leaves and small bitter fruits and all parts of this tree are known to have many medicinal properties; --[Sans.] there are 32 names in Sanskrit; some of them are, నింబ; వేము; శుకప్రియ; జ్వరత్వచ; సూతిక; పిచుమర్దని; హింగునిర్యాన; వేపపవ్వు, vEpapuvvu -n. --(1) flower of neem tree; --(2) chicken pox; వేపి, vEpi -n. --dog; hunting dog; % to e2t వేపుడు, vEpuDu -n. --stir-fried food item as opposed to deep-fried; (rel.) sauteed means lightly fried or దోర వేపుడు; వేమదొండ, vEmadoMDa -n. --[bot.] Echinops echinatus; వేయించు, vEyiMcu -v. t. --(1) fry; --(2) roast; వేర్పడు, vErpaDu -v. i. --separate; వేర్పాటు, vErpATu -n. --separation; dissociation; -- వేర్పాటువాదం = ప్రత్యేకమైన పాలనా ప్రాంతం (దేశం లేదా రాష్ట్రం) గా విడిపోవాలని చేసే ఆందోళన = secessionism; వేరు, vEru -n. --(1) root; --(2) separate; another; వేరుపనస, vErupanasa -n. --[bot.] ''Artocarpus intigrifolia;'' వేరుమల్లె, vErumalle -n. --[bot.] ''Ipomoca cymosa;'' వేరుసంపెంగ, vErusaMpeMga -n. --[bot.] ''Polyanthes tuberosa;'' వేరుశనగ, vEruSanaga -n. --peanut; groundnut; monkey nut; earthnut; pignut; Manila gram; [bot.] ''Arachis hypogea'' of the Leguminosae family; (note.) Peanut is originally from S. America; it is not a pea, and it is not a nut; so, the word "peanut" is a misnomer; it is related to the fava bean; Some of the proteins in peanuts can cause allergies; Out of the 13 allergens Ara h1, h2, h3, h6, h8 are the more important ones; -- [alt.] శనగ పిక్కలు; పల్లీలు; వేలంపాట, vElaMpATa -n. --auction; వేలాడడం, vElADaDaM -v. i. --hanging; వేలాడతీయడం, vElADatIyaDaM -n. --suspending; వేలాడు, vElADu -v. t. --hang; suspend; వేలు, vElu -n. --(1) finger; --(2) toe; --(3) plural form of వెయ్యి; వేలుపు, vElupu -n. --god; goddess; oracle; celestial being; వేలువిడచిన, -adj. --once-removed; a kinship term describing distance in a relationship; వేలువిడచిన మేనమామ -n. --consanguineous uncle, once-removed; your mother's cousin brother; వేళ, vELa -n. --time; time of the day; వేళాకోళం, vELAkOLaM -n. --teasing behavior; practical joke; jest; derision; వేళావిశేషం, vELAviSEshaM -n. --significance of a specific time; వేళ్లు, vELlu -n. pl. --(1) roots; --(2) fingers; వేవిళ్లు, vEviLlu -n. --morning sickness; nausea that a woman feels in the early stages of pregnancy; వేశ్య, vESya -n. --prostitute; వేషం, vEshaM -n. --(1) costume; disguise; pretence; --(2) role in a play or cinema; వేషధారి, vEshadhAri -n. --imposter; వేసంగి, vEsaMgi -n. --summer; వేసడం, vEsaDaM -n. --mule; % to e2t వేసవి, vEsavi -n. --summer; వేసవికాలం; వేసారు, vEsAru -v. i. --get tired; get frustrated; ---విసిగి వేశారు = get tired due to frustration. వైకల్యం, vaikalyaM - n. -- mutilation; defect; impairment; state of incompleteness; -- వికలత్వం; వికలత; వైకల్పికం, vaikalpikaM -adj. --optional; having one or more alternatives; వైఖరి, vaikhari -n. --attitude; వైచిత్రి, vaicitri -n. -- manifoldness; strangeness; wonder; peculiarity; వైజయంతం, vaijayaMtaM -n. --banner; flag; వైడూర్యం, vaiDUryaM -n. --lapis-lazuli; cat's-eye; (lit.) lapis = stone; lazuli = blue; beryl; a semi-precious stone; -- రాజావర్తం; పిల్లికన్నుల రాయి; వైతాళికుడు, vaitALikuDu -n. m. --heralder; harbinger; trend setter; trail blazer; avantgarde; -- వివిధ తాళాలతో, మంగళ వాయిద్యాలతో మేలుకొలుపు వాడు; ఒక జాతి మొత్తం నిద్రావస్థలో ఉన్నప్పుడు వారిని మేల్కొలిపి కొత్త దా వైదగ్ధ్యం, vaidagdhyaM - n. -- skill; expertise; subtlety; వైద్యం, vaidyaM -n. --treatment; medical treatment; వైద్య, vaidya -adj. --medical; వైద్యశాల, vaidyaSAla -n. --clinic; hospital; dispensary; వైద్య సౌకర్యాలు, vaidya saukaryAlu -n. --medical services, medical facilities; వైదికులు, vaidikulu - n. pl. -- a sub-sect among Brahmins; -- కేవలం వైదికవృత్తి వ్యవసాయం మాత్రమే చేసేవారు వైదికులు; -- ఇక వైదీకులలో వెలనాట్లు అనగా కోనసీమ ఇంకా పైకి వున్నవారు, ములికినాట్లు అనగా రాయలసీమ వైపు వారు; తెలగాణ్యులనగా తెలంగణా ప్రాంతం వారు. ఈవిధంగా వృత్తిపరంగా, ప్రాంతీయతాపరంగా వచ్చినవి ఈ భేదాలు. వైదుష్యం, vaidushyaM -n. --scholarship; వైద్యుడు, vaidyuDu -n. --doctor; physician; surgeon; వైద్యుత, vaidyuta -adj. --electronic; % to e2t వైపరీత్యం, vaiparItyaM -n. --(1) abnormality --(2) calamity; వైఫల్యం, vaiphalyaM -n. --failure; వైభవం, vaibhavaM -n. --glory; grandeur; wealth; వైభాషికం, vaibhAshikaM -adj. --optional; వైమనస్యం, vaimanasyaM -n. --strife; discord; estrangement; dislike; ill-will; discord; aversion; వైమానికుడు, vaimAnikuDu -n. --pilot; a person who flies a plane; వైముఖ్యం, vaimukhyaM -n. --reluctance; వైయక్తిక, vaiyaktika -adj. --individual; వైరం, vairaM -n. --enmity; వైరాగ్యం, vairAgyaM -n. --asceticism; (note) ప్రాపంచిక సుఖాలపై విరక్తి; పురాణ వైరాగ్యం, ప్రసూతి వైరాగ్యం, స్మశాన వైరాగ్యం అని మూడు రకాల వైరాగ్యాలు ఉన్నాయి; వైరి, vairi -n. --enemy; వైవస్వత నౌక, vaivasvata nauka -n. --Argo Navis; a constellation of stars visible in the southern skies; % to e2t వైవాహికం, vaivAhikaM -adj. --related to marriage; matrimonial; nuptial; వైవాహిక, vaivAhika -adj. --married; marital; conjugal; వైవిధ్యత, vaividhyata -n. --variety; diversity; వైశ్వదేవం, vaiSvadEvaM - n. -- విశ్వేదేవతలను ఉద్దేశించి చేసే హోమం వైశ్వ దేవం. ఈ దేవతలకు అన్నం హోమంలో బలి ఇస్తారు. (బలి అంటే బలకరమైనది.) దీనితోబాటు ఇతర దేవతలకు గూడా భోజనానికి ముందు బలి ఇస్తారు. దీనివల్ల అన్నం పవిత్రమై భోజన యోగ్యం అవుతుంది. ప్రతి దినమూ గృహస్థులు కొన్ని దోషాలు చేస్తూనే ఉంటారు. ఉదాహరణ: వంట చేయడంలో కట్టెలను ఆశ్రయించి క్రిమి కీటకాలు ఉండవచ్చు. ఈ హింస లు జరగనిదే వంట సాగదు. ఈ దోషాలు అన్నాన్ని చేరుతాయి గాబట్టి పరిహారంగా పంచ మహాయజ్ఞాలు, వైశ్వదేవమూ చేసి భోజనం చేయాలి. వైశేషికం, vaisEshikaM -n. --one of the six systems of Hindu philosophical thought, founded by కాణాద; వైశాల్యం, vaiSAlyaM -n. --area; వైషమ్యత, vaishamyata %e2t -n. --(1) inequality; --(2) dissimilarity; </poem> ==Part 2: శం - SaM, శ - Sa== <poem> శంక, SaMka -n. --doubt; hesitation; scruple; శంకుమల్లె, SaMkumalle - n. -- Butterfly Pea; Asian Pigeon Wings; [bot.] ''Clitoria ternatea'' of the Fabaceae family; శంకువు, SaMkuvu -n. --peg; stake; stump; pole; శంకుస్థాపన, SaMkusthApana -n. --groundbreaking ceremony; (lit.) driving a peg into the ground to commemorate the commencement of construction work; శంఖం, SaMkhaM -n. --conch shell; conch; seashell with a spiral three-dimensional structure to it; see also ఆలిచిప్ప; శంఖం పువ్వు, saMkhaM puvvu -n. -- [bot.] ''Clitoria ternatea;'' -- అద్భుతమైన ఔషధ మొక్క. దీన్ని మనం సాధారణంగా "అపరాజిత పువ్వు", ", "శంఖ పుష్పి" అని కూడా పిలుస్తాం. శంఖపుష్పి, SaMkhapushpi -n. -- speedwheel; [bot.] ''Chrysopogon acicularis''; ''Convolvulus pluricaulis'' Choisy; a perennial herb that resembles morning glory. All parts of the herb are known to possess therapeutic benefits. The plant is used locally in Indian and Chinese medicine to cure various diseases. It is used in Ayurvedic formulations for chronic cough, sleeplessness, epilepsy, hallucinations, anxiety etc.; -- భారతదేశంలోని అనేక ప్రాంతాలలో, ముఖ్యంగా బీహార్‌లో కనిపించే అందమైన, శాశ్వతమైన, అడవి మొక్క. పువ్వులు సాధారణంగా తెలుపు, లేత గులాబీ లేదా నీలం రంగులో ఉంటాయి. శంఖపుష్పి వేద కాలం నుండి వైద్యంలో ఉపయోగించబడింది. ఇది ఆయుర్వేదంలో కూడా తరచుగా ప్రస్తావించబడింది. ఆయుర్వేదంలో ఈ మొక్కను రసాయనం అని పిలుస్తారు, -- విష్ణుగంధీ అని కూడా పిలుస్తారు. శంఖాకార, SaMkhAkAra -adj. --conical; శంఖావర్తం, SaMkhAvartaM -n. --spiral; శంఖావర్తుల, SaMkhAvartula -adj. --spiral; శంపాకం, SaMpAkaM -n. --[bot.] ''Cassia fistula''; శంబరవల్లి, SaMbaravalli -n. --[bot.] ''Vitis indica''; శకం, SakaM -n. --era; age; epoch; eon; శకటం, SakaTaM -n. --cart; carriage; శకటు, SakaTu -n. --bishop in chess; శకము, Sakamu - n -- an historical era; --- క్రీస్తు శకము = the Christian era; --- శాలివాహన శకము = the era named after శాలివాహనుడు; this era starts from 78 AD of the Western calendar; Some southern states in India use this for their official calendar; శకలం, SakalaM -n. --fragment; ---గ్రహ శకలం = asteroid. ---అణు శకలం = ion; particle. ---విద్యుదావేశ శకలం = electrically charged particle. ---కాంతి శకలం = light particle. ---ధనావేశ శకలం = positively charged particle. శకలార్భకం, SakalArbhakaM -n. --yearling; baby fish; young fish; శక్త్యనుసారం, SaktyanusaaraM - adv. -- as per one's capability; -- శక్తికి అనుగుణంగా శకునం, SakunaM -n. -- (1) omen; augury; -- (2) presage; portent; foretelling; prognostication; శకులి, Sakuli -n. --fish; శక్తి, Sakti -n. --(1) energy; effort; power; ability; faculty; capacity; strength; prowess; --(2) the active power of a deity; ---స్థితిజశక్తి = potential energy. ---గతిజశక్తి = kinetic energy. ---ప్రేషశక్తి = pressure energy. ---శక్తి వంచన లేకుండా = [idiom.] without sparing any effort. ---శక్తి నిత్యత్వ నియమం = law of conservation of energy. శక్తిమంత, SaktimaMta -adj. --strong; energetic; శఠగోపం, SaThagOpaM - n. -- శఠము + అరి = శఠారి = మాయకు శత్రువు; గుడికి వెళ్లినప్పుడు తీర్థం అయ్యాక ఈ శఠారి పెట్టేటప్పుడు "స్వామీ! నా శఠాన్ని తొలగించి నీ నిజ రూపం చూపించు. నాకు ఈ మాయ నుంచి విముక్తి కలిగించి జ్ఞానం కలిగించు" అని మనస్ఫూర్తిగా వేడుకోవాలి. శఠగోపం విష్ణుని ఆలయాలలో మాత్రమే ఉంటుంది; శత, Sata -pref. --hundred; శతకం, SatakaM -n. -- (1) a collection of a hundred verses on the same theme; almost all these collections have 108 verses; (2) a collection of one hundred items; శతకోటి, SatakOTi -n. --hundred crores; billion; one followed by nine zeros; This is the American billion; The English billion is one followed by twelve zeros; శతఘ్ని, Sataghni -n. --cannon; (lit.) a weapon that can kill hundreds at once; శతపాది, SatapAdi -n. --centipede; one with hundred feet; శతపుష్పం, SatapushpaM -n. --dill; a herb used widely in European cusine and in pickling; [bot.] ''Aniethum graveolens'' of the Apiaceae family; -- సోయికూర; శతభిషం, SatabhiShaM %updated -n. --(1) Lambda Aquarii; Hydor; Yoga tara of the 24th lunar mansion; located in the constellation Aquarius; --(2) The 24th of the 27 star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) నీటిరేని రిక్క; శత్రర్థకం, SatrarthakaM -n. --[gram.] verbs in present continuous tense, such as వచ్చుచు, తాగుచు; శతాంశం, SatAmSaM -n. --a hundredth part; one percent; percentage; శతావరి, SatAvari %e2t -n. --asparagus; [bot.] ''Asparagus racemosus;'' పిల్లిపీచర; పిల్లితేగ; పిల్లిపీచరగడ్డ; -- శతావరి కి ఆయుర్వేదంలో చాలా ప్రాముఖ్యత ఉంది. ఈ మొక్క ను తవ్వి, లాగితే తేగల్లాగా సన్నంగా వేళ్ళు వస్తాయి. ఈ వేళ్ళని చిన్న ముక్కలుగా తరుగుతారు. తరిగిన ముక్కల్ని తొక్క నుండి వేరు చేస్తారు. ఈ ముక్కల్ని ఎండలో ఎండబెడతారు. ఎండిన ముక్కలు మార్కెట్ లో అమ్ముతారు. ఇందులో "శతావరిన్" అనే పదార్ధం ఉంటుంది. ఇది పాలు పెరగటానికి ఉపయోగ పడుతుంది. దీంతో తయారు చేసిన మందు కొన్ని హర్మోన్లను ప్రేరేపించి పాలను పెంచుతుంది. శత్రుత్వం, SatrutvaM -n. --enmity; antagonism; శత్రువు, Satruvu -n. --enemy; foe; adversary; శనగపప్పు, Sanagapappu -n. --Bengal gram dal; split chickpeas; chana dal; శనగపిండి, SanagapiMDi -n. --Bengal gram flour; chickpea flour; besan; శనగలు, Sanagalu -n. --Bengal gram; chick pea; [bot.] Cicer arietinum of Leguminosae (pea) family; హరిమంధజం; శనగ; శనిగ్రహం, SanigrahaM -n. --Saturn; శని మహాదశ, SanimahAdaSa -n. --the long period of Saturn’s influence on a horoscope; శపించు, SapiMcu -v. t. --imprecate; curse; శపథం, SapathaM -n. --vow; oath; solemn pledge; శబ్దం, SabdaM -n. --sound; (ant.) నిశ్శబ్దం; శబ్దపల్లవం, - n. -- సందర్భాన్ని బట్టి, వ్యక్తి స్వభావమూ, మాట్లాడే వైఖరిని బట్టి పదాల అర్థాలు మారిపోతుంటాయి. ఇలాంటి పదబంధాలను తెలుగులో శబ్దపల్లవములు అంటారు. -- వ్యక్తిని బట్టి, సందర్భాన్ని బట్టి "దయచేయండి" అనే దాని అర్థం చెప్పవలసి ఉంటుంది. లోపలికి రండి, మా ఆతిథ్యం స్వీకరించండి అని మర్యాదగా ఆహ్వానించేటప్పుడూ ఇంక పోయిరండి, చేసింది చాలు అని అమర్యాద చేసేటప్పుడు గూడా ఈ పదబంధం వాడుకలో వినిపిస్తూ ఉంటుంది. శబ్దశాస్త్రం, SabdaSAstraM -n. --philology; శమనం, SamanaM -n. --relief; tranquility; శని, Sani - n. -- (1) the planet Saturn; (2) euphemism for anyone who bothers; శనైశ్చరుడు, SanaiScharuDu - n. -- Saturn, viewed as a god; (lit.) slow moving object; -- శనైః + చోరుడు = శనైశ్చరుడు; శనైః అంటే నెమ్మదిగా, చరః అంటే చరించే (అంటే కదిలే); శయ్య, Sayya -n. --couch; bed; శయ్యాళువు, SayyALuvu -n. --[idiom] couch potato; slothful, sluggish person; a person who spends a lot of time in front a TV set, rather than being active; శరత్, Sarat -adj. --autumnal; Fall; related to autumn; శరత్కాలం, SaratkAlaM -n. --Autumn; Fall; the season in which the moon shines the brightest, the days are cool and in the northern latitudes, the trees shed their leaves; శరద్ విషువత్, SaraD vishuvat -n. --autumnal equinox; శరం, SaraM -n. --arrow; శరణం, SaraNaM -n. --protection; shelter; శరభము, Sarabhamu - n. -- (1) a young elephant;(2) a camel; (3) a grasshopper; (4) a locust. -- (5) a fabulous animal - described in Hindu Puranas - said to have eight legs and to be stronger than a lion or tiger; "వేయి చేతులతో, జడధారియై, చంద్రరేఖాజూటుడై, సువిశాలమైన రెండు రెక్కలతో, పొడవైన ముక్కుతో, పెద్ద పెద్ద కోరలతో, వజ్రభాలైన గోళ్ళతో, నీలకంఠంతో, నాలుగు కాళ్లతో, మూడు కళ్ళతో, హుంకారాలు చేస్తూ విజృంభించాడు. అటువంటి శరభ రూపాన్ని కనబడగానే తన బల సామర్థ్యాలను కోల్పోయాడు నరసింహుడు. అతని శక్తులన్నీ లాగేసాడు. శరభవతారుడైన ఆ వీరభద్రుడు ఆ నరసింహుని చేతులు పట్టుకున్నాడు. రెక్కలతో అతని నాభిని, పాదాలను తాడిస్తూ, పుచ్ఛంతో అతనిని బంధించాడు." శరవేగం, SaravEgaM -adj. --very fast; as fast as an arrow; శర్మ, Sharma - adj. -- "శర్మ" అనేది సంస్కృత పదం. ఈ పదం యొక్క అర్థం "దేవునిచే రక్షించబడినవాడు." నిజానికి "శర్మ" అనే పదం గుణవాచకం, ఇంటిపేరు కాదు. ఇది బ్రాహ్మణుని ఏ పేరునైనా సూచించడానికి ఉపయోగించబడుతుంది. శరీరం, SarIraM -n. --body; -- స్థూల శరీరం = కంటికి కనబడేది; సూక్ష్మ శరీరం = మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారం; కారణ శరీరం = శరీరి, SarIri -n. --the soul dwelling inside the physical body; శలభం, SalabhaM -n. --cricket; locust; moth; మిడుత; శలవు, Salavu -n. --leave; ---శలవు తీసికొంటాను = I’ll take leave. ---శలవు పెడతాను = I’ll apply for leave. శల్యం, SalyaM -n. --bone; శల్యపరీక్ష, SalyaparIksha -n. idiom --thorough examination; thorough inspection; this idiom used to refer to thorough investigation to locate a fault, knowing such fault doesn't exist; -- శల్యపరీక్ష అనే జాతీయం పూర్తిరూపం స్తనశల్యపరీక్ష. స్తనంలో శల్యం (ఎముక) ఉండదు. లేదు అని తెలిసి కూడా అతిజాగ్రత్తపరులు కొందరు సోదా చేస్తూ ఉంటారు. ఫలితం తెలిసి కూడా చేసే వృథా పరీక్ష అనే అర్థంలో పై జాతీయాన్ని ఉపయోగిస్తారు. శల్యసారధ్యం, SalyasAradhyaM -n. --[idiom] discouragement by planting a doubt; శలాకం, SalAkaM -n. --thin rod; ramrod; rib of an umbrella; probe; used to refer to an investigation for deeper understanding; శలాక పరీక్ష, SalAka parIksha %e2t -n. --deep probing; in-depth examination; శవం, SavaM -n. --corpse; the dead body of a human; శవపరీక్ష, SavaparIksha -n. --autopsy; శవసంరక్షకుడు, SavasaMrakshakuDu -n. --mortician; the person who prepares a body for rites such as viewing by friends and relatives and for eventual burial or cremation; శశము, SaSamu -n. --rabbit; శషబిషలు, Sashabishalu - n. -- acts; put-ons; -- వేషాలు; శశవిషాణము, SaSavishANamu -n. --absurdity; (lit.) the horn of a rabbit, which is an impossibility; శశాంకం, SaSAMkaM -n. --crude camphor; పచ్చకర్పూరం; శశాంకుడు, SaSAMkuDu -n. m. --moon; శశి, SaSi -n. --moon; camphor; శషబిషలు, Sashabishalu -n. pl. -- (1) purposeless and impeding discussions; (2) warnings, threats and bullying; -- (1) ప్రయోజనం లేని తిరకాసులతో కూడిన చర్చలు; (2) హెచ్చరికలు; బెదిరింపులు; శస్త్రం, SaStraM -n. --weapon; an ordinary weapon like a bow and arrow or a gun; -- [rel] అస్త్రం = a weapon that only works with the assistance of a "mamtram" - sacred phrase; శస్త్రచికిత్స, SaStracikitsa -n. --surgical treatment; surgery; శస్త్రజీవి, SastrajIvi -n. --surgeon; (ety.) a person whose implements are surgical tools; శ్రద్ధ, Sraddha -n. --faith; attention; శ్రద్ధాంజలి, SraddhAMjali -n. --tribute; శ్రద్ధాళువు, SraddhALuvu -n. --diligent person; శ్రమ, Srama -n. --(1) labor; toil; --(2) trouble; --(3) fatigue; శ్రమజీవి, SramajIvi -n. --a person who works hard for a living; శ్రవణం, SravaNaM %updated -n. --(1) Altair; Aquila; these stars are about 16.5 light years from us; --(2) Beta Capricorni; Dabih; Yoga tara of the 22nd lunar mansion; located in the constellation Capricorn; --(3) The 22nd of the 27-star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(4) కరివేలుపు రిక్క; శ్రవణనాడి, SravaNanAdi -n. --auditory nerve; శ్రవణపేయ, SravaNapEya -adj. --pleasing to the ear; melodious; charming to hear; శ్రవ్య, Sravya -adj. --audible; %శా - SA, శ్రా - SrA శాంతి, SAMti -n. --(1) peace; tranquility; --(2) propitiation; a rite to pacify unfriendly planets in a horoscope; శాంతించు, SAMtiMcu -v.i. --quiet down; settle down; శాంతింపచేయు, SAMtiMpacEyu -v. t. --quiet one down; శాంతియుతంగా, SAMtiyutaMgA -adj. --peacefully; శాకం, SAkaM -n. --vegetable; శాకాహారం, SAkAhAraM -n. --vegetarian food; శాకాహారి, SAkAhAri -n. --(1) vegetarian; --(2) herbivore; శాకిని, SAkini %e2t -n. f. --fiend; శాకినీ డాకినీలు, SakinI DakinIlu -n. pl. --fairies and elves; spirits and goblins; శాఖ, SAkha -n. --(1) branch; bow; --(2) arm; sub-division; -- (3) sect; a subdivision in the Hindu caste system; శాఖానగరం, SAkhAnagaraM -n. --suburb; % to e2t శాఖాచంక్రమణం, SakhAcaMkramaNaM -n. --shifting from place to place without settling down; (lit.) moving from branch to branch; శాఖోపశాఖలుగా, SAkhOpaSAkhalugA -adv. --dendritic; abundantly; శాతం, SAtaM -n. --percentage; percent; శాతవాహనుడు, ShaatavaahanuDu - n. -- శాతవాహనులు దక్షిణ భారతదేశాన్ని, ముఖ్యంగా దక్కన్ ప్రాంతాన్ని (ఆధునిక ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ, మహారాష్ట్ర) పాలించిన ఒక ప్రాచీన రాజవంశం (క్రీ.పూ. 3వ శతాబ్దం - క్రీ.శ. 3వ శతాబ్దం). వీరి పాలన గురించి శాసనాలు (ఉదాహరణకు, నానాఘాట్ శాసనం), నాణేలు మరియు పురాణాలు (మత్స్య పురాణం, వాయు పురాణం) వంటి చారిత్రక ఆధారాలు పుష్కలంగా ఉన్నాయి. శాతకర్ణి I, గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి, వశిష్టీపుత్ర పుళుమావి వంటి రాజులు ఈ వంశంలో ముఖ్యులు. వీరు తెలుగు ప్రాంతంలో తొలి సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించి, భారతీయ చరిత్రలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించారు శాపం, SApaM -n. --imprecation; curse; శాబకం, SAbakaM -n. --yearling; fledgeling; the young one of an animal; శాబరం, SAbaRaM -n. --[bot.] Symplocos racemosus; శారది, Saradi -n. --[bot.] Jussiena repens; శాల, SAla -n. --house; place; hall; shed; ---అశ్వశాల = stable. ---చెర శాల = jail house. ---టంకశాల = mint. ---పశువుల శాల = cattle shed. ---పాకశాల = kitchen. ---పాఠశాల = school; school house. ---పానశాల = bar; a place where people gather to drink. ---పురిటి శాల = delivery room; delivery ward. ---ముద్రాక్షర శాల = printing house. ---వైద్త్యశాల = hospital; clinic. శాలి, SAli -suff. --a person possessing the trait of the preceding adjective; ---బలశాలి = strong person. ---బుద్ధిశాలి = wise person శాలివాహనుడు, ShaalivaahanuDu - n. -- ఒక పౌరాణిక/జానపద వ్యక్తిత్వానికి సంబంధించిన పేరు; ఇతను ఉజ్జయిని పాలకుడైన విక్రమాదిత్యుని ఓడించి, శక యుగాన్ని ప్రారంభించినట్లు కథలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. కాని శాలివాహనుడు అనే వ్యక్తి ఈ శకాన్ని ప్రారంభించాడని చెప్పడానికి ప్రత్యక్ష చారిత్రక ఆధారాలు లేవు. శక యుగాన్ని కుషాణు రాజు కనిష్కుడు ప్రారంభించి ఉంటాడని కొందరు చరిత్రకారులు భావిస్తారు. ఆయన పేరుతోనే క్రీ.శ. 78 నుండి ప్రారంభమయ్యే శాలివాహన శకము (శక యుగం) ముడిపడి ఉంది; -- కాశ్మీర రాజతరంగిణిలో ఉన్న కథనం ప్రకారం "సప్తర్షయే మఘాయుక్తాః కాలే పరిక్షితే శతం|| ఆంధ్రాంశేస చతుర్వింశే భవిష్యంతి మతే మమ" అనగా, "పరీక్షిత్తు జనన సమయంలో మఘ నక్షత్రంలో ఉన్న సప్తర్షి మండలం ఒక చుట్టు తిరిగి మళ్ళీ మఘ నక్షత్రంలోకి వచ్చేసరికి మగధలో ఆంధ్ర రాజులు రాజ్యం చేస్తున్నారు. శాలిహోత్రశాస్త్రం, SAlihOtra SAstraM -n. --science dealing with the diseases of horses and elephants; శాలిహోత్రుడు, SalihOtruDu -n. --Salihotra; a great Indian veterinary physician of ancient India; శాల్తీ, SAItI -n. --character; item; ---అక్షర శాల్తీ = alphabetical character. ---అక్షర మూర్తి = alphabetical character. ---అక్షరాంకిక శాల్తీ = alphanumeric character. ---దశాంశ శాల్తీ = decimal character. ---మూడు శాల్తీలు = three items. శాలువా, SaluvA -n. --shawl; a piece of cloth, usually of wool, of oblong shape and used as a covering for the head or shoulders; శాలేయం, SAlEyaM -n. --[bot.] Anethum panmorium; శాశ్వతం, SASvataM -n. --permanent; శాసనం, SASanaM -n. --(1) inscription; --(2) edict; legislation; ---తామ్ర శాసనం = inscription in copper. శాసన మండలి, SASana maMDali -n. --Legislative Council; the upper house of parliament in Indian states; --ఎగువసభ, శాసననిర్మాణమునకు అనుభవజ్ఞులతో కూడిన సభ; (రాష్ట్రానికి పరిమితమైన) విధానసభ; శాసనసభ, SASanasabha -n. --Legislative Assembly; the lower house of parliament in Indian states; --ఎన్నికైన ప్రజాప్రతినిధులు చట్టాలు చేసి, ప్రభుత్వ విధానాలను రూపొందించి నిర్ణయించే (రాష్ట్రానికి పరిమితమైన) విధానసభ; శాస్త్రం, SAStraM -n. --science; theory; rule; శాస్త్రోక్తంగా, SAStrOktaMgA -adv. --(1) lawfully; --(2) by the rule book; శాస్తి, Sasti -n. --lesson of punishment; lesson in chastisement; గుణపాఠం, శాస్త్రి, Saastri - n. -- శాస్త్రి అంటే శాస్త్రాలను అధ్యయనం చేసినవాడు అని అర్థం. మొదట "శర్మ," "శాస్త్రి" గుణ వాచకాలు కానీ కాలక్రమేణా నామ వాచకాలు అయ్యాయి. శాస్త్రీయ దృక్పథం, SastrIya dRkpathaM -n. --scientific perspective; శాస్త్రీయ విధానం, SastrIya vidhAnaM -n. --scientific method; శాస్త్రీయ వైఖరి, SastrIya vaikhari -n. --scientific attitude; శ్యామసీమలు, SyAmaSImalu -n. --[astron.] Coal Sacks; dark regions of our Milky Way galaxy; శ్రాద్ధం, SraaddhaM - n. religious rites performed on the death annivesary of a parent; -- పితృ కార్యాలకు దైవ కార్యాలకంటే నియమాలు ఎక్కువ. అందుచేత శ్రాద్ధం (శ్రద్ధతో చేసేది) అంటాం. శ్రామిక, SrAmika -adj. --laboring; working; toiling; ---శ్రామిక వర్గం = working people; labor force; blue collar workers. శ్రామికుడు, SrAmikuDu -n. --laborer; worker; శ్రావ్య, SrAvya -adj. --melodious; శ్లాఘనీయ, SIAghanIya -adj. --praiseworthy; (ant.) గర్హనీయ; శ్వాస, SvAsa -n. --breath; respiration; శ్వాసక్రియ, SvAsakriya -n. --respiration; శ్వాసనాళం, SvAsanALaM -n. --trachea; windpipe; శ్వాసమండలం, SvAsamaMDalaM -n. --respiratory system; శ్వాస వ్యవస్థ, SvAsa vyavastha -n. --respiratory system; %శిం –-SiM, శి - Si, శీ - SI, శ్రీ - SrI శింశుపా వృక్షం, SiMsupaa vRkshaM -n. --see ఇరుగుడు చెట్టు; శింశుమారం, SiMsumAraM -n. --porpoise, dolphin; శిక్ష, Siksha -n. --punishment; శిక్షణ, SikshaNa -n. --training; శిక్షించు, SikshiMcu -v. t. --punish; శిఖరం, SikharaM -n. --peak; pinnacle; crest; summit; శిఖరాగ్రం, SikharAgraM -n. --summit; peak; pinnacle; crest; ---శిఖరాగ్ర సమావేశం = summit conference. శిగ్రువు, Sigruvu -n. --[bot.] Hyyperanthera morunga; శిథిలం, SithilaM -n. --ruined object; ruined structure; dilapidated building; శిరస్త్రాణం, SirastrANaM -n. --helmet; శిరస్సు, Sirassu -n. --head; శిరీషం, SirIshaM -n. --[bot.] ''Albezia lebbeck''; ''Mimosa lebbeck''; ''Acacia sirisa''; -- దిరిసెన; దిరిసెన పువ్వు; శృ + ఈషన్ అని వ్యుత్పత్తి. తొందరగా వాడిపోయేది అని దాని అర్థం; ఈ చెట్టుకు, దాని ఆకులు, కాయలు, పూవులకు ఆయుర్వేదంలో విశేషమైన ప్రాధాన్యం ఉంది. ఎన్నో రోగాలకు దివ్యౌషధంగా ఈ చెట్టు తాలూకు భాగాలు పనిచేస్తాయి. శిరోబిందువు, SirObiMduvu -n. --[astron.] zenith; the point on the celestial sphere that is directly above the observer; ఊర్ధ్వబిందువు; శిరోబిందు కోణం, SirObiMdu kONam -n. --[astron.] the angle subtended at the observer’s eye by the lines drawn between the observer and the zenith and the line between the observer and a celestial object. శిరోమణి, SirOmaNi -n. --a degree conferred on a Sanskrit scholar after achieving a certain level of educatin; శిరోవారం, SirOvAraM -n. --[math.] overbar; viniculum; a small line drawn over a letter to indicate the nature of the variable it represents; శిల, Sila -n. --stone; lithos; శిలతైలం, SilatailaM -n. --petroleum; crude oil; శిలతైల ఖమీరం, Silataila khamIraM -n. --petroleum jelly; శిల్పం, SilpaM -n. --(1) sculpture; statue; artistic work; --(2) technique; శిలాజం, SilAjaM -n. --fossil; శిలాజ, SilAja -adj. --petrified; fossilized; శిలాజిత్, SilAjit -n. --(1) red chalk; bitumen; It is the gummy substance that exudes from the mountain rocks; -- ఇది నల్లగా, మెరుస్తూ, మైనంలా ఉంటుంది. శిలాజిత్ నీటిలో వేయగానే ఆ నీళ్ళు ఎర్రగా మారతాయి. శిలాజిత్ గాయాలు మాన్పుతుంది. విరిగిన ఎముకలను బాగుచేస్తుంది. ఎముకలు విరిగిన వారికి త్వరగా కట్టుకొనడానికి, నొప్పులు తగ్గడానికి గురిగింజ ఎత్తు శిలాజిత్ ని నేతిలో కలిపి కొన్ని రోజులపాటు తీసుకోవాలి. దానినే కాస్త విరిగిన ఎముకలమీద రాస్తే మరింత ప్రయోజనం; అలసట, నిస్సత్తువ వంటివి మధుమేహం ఉన్నవారిలో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంటాయి. వాటిని తగ్గించడానికి సిలాజిత్తును వాడుతుంటారు; -- సిలాజిత్తు; రాతిమదము; మొమ్మాయి; మోమియా; --(2) a medicinal herb; [bot.] ''Oppdlia elegans; Opquelia multiflora''; శిలాద్రవం, SilAdravaM -adj. --lava; శిలాపుష్పం, SilApushpaM -n. --storax; the balsam of liquid amber tree used in medicines and perfumes; % to e2t శిలావరణం, SilAvaraNaM -n. --[geol.] lithosphere; శిలాస్థి, SilAsthi -n. --[geol.] fossil; % e2t శిల్పి, Silpi -n. --sculptor; the artisan who creates sculptures; designer; architect; శిలీంధ్రం, SilIMdhraM -n. s. --fungus; mushroom; శిలీంధ్ర శాస్త్రం, SilIMdhra SastraM -n. --micology; % to e2t శిలువ, Siluva -n. --Cross; a sacred symbol of Christianity; శివవేము, SivavEmu -n. --[bot.] ''Indigofera aspalathoides'' of the Fabacaeae family; శివరాత్రి, శివరాత్రి - n. -- ప్రతినెలా అమావాస్య ముందు చతుర్దశిని శివరాత్రిగా పరిగణిస్తారు. కాని, మాఘమాసంలో అమావాస్యకు ముందు రాత్రిని మహాశివరాత్రి అంటారు. మాసశివరాత్రి: ప్రతినెలా కృష్ణపక్షంలో వచ్చే చతుర్దశి (అనగా అమావాస్యకు ముందురోజు). మహాశివరాత్రి: మాఘబహుళ చతుర్దశి. శివార్లు, SivArlu -n. pl. --outskirts; suburbs; శిశ్నము, SiSnamu -n. --penis; the external male genital organ; శిశువు, SiSuvu -n. --infant; baby; child; శిశుత్వం, SiSutvaM -n. --infancy; childhood; శిశుసంకల్పన, SiSusaMkalpana - n. -- conception; fertilization of egg with sperm; శిష్టం, SishTaM -n. --remainder; remnant; leftover item; శిష్ట, SishTa -adj. --trained; disciplined; learned; wise; -- శిష్టజనులు అంటే విద్యావంతులు, రచయితలు, అధ్యాపకులు వంటివాళ్ళు; శిష్ట వ్యావహారికం, SishTa vyAvahArikaM -n. --the vernacular of the learned; -- విద్యావంతులు, రచయితలు, అధ్యాపకులు వంటివాళ్ళు వాడేభాష. శిష్యుడు, SishyuDu -n. m. --disciple; student; pupil; శిష్యురాలు, SishyurAlu -n. f. --disciple; student; pupil; శిష్టోక్తి, SishTOkti -n. --euphemism; % to e2t శిశువు, SiSuvu - n. --infant; a child from the time of delivery until the child speaks; -- (note).మానవులలో యుగాండం (zygote) అన్న పేరు శిశుసంకల్పన (conception) సమయం నుండి ఐదో వారం వరకు వర్తిస్తుంది. ఐదవ వారం నుండి పదవ వారం వరకు దీనిని పిండం (embryo) అని పిలుస్తారు. పదకొండవ వారం నుండి ప్రసవం అయి బిడ్డ భూపతనం అయేవరకు భ్రూణం (ఇంగ్లీషులో ఫీటస్, fetus) అంటారు. ప్రసవం అయినప్పటినుండి మాటలు వచ్చేవరకు శిశువు (infant) అంటారు - ఇంగ్లీషులో ఇన్^ఫెంట్ అంటే మాటలు రాని పసిబిడ్డ అని అర్థం. మాటలు మాట్లాడడం మొదలు పెట్టిన తరువాత బిడ్డ (child) అంటారు. బిడ్డ అనే మాట ఆడ, మగ కి వర్తిస్తుంది. శిశుమేధం, SiSumEdhaM -n. --infanticide; mass killing of infants; శిస్తు, Sistu -n. --rent on land given to farming; శీఘ్రం, SigraM -adj. --quick; swift; rapid; fast; శీతలం, SitalaM -n. --cold; శీతకన్ను, SItakannu -n. --cold-eye; act of ignoring; benign neglect; ---మామీద శీతకన్ను వేశావేమిరా? = why did you ignore us? శీతశ్వాసం, SItaSvAsaM -n. --hibernation; % to e2t శీతాకాలం, SItAkAlaM -n. --winter; శీతువు, SIthuvu -n. --a potent potable made from sugarcane juice; rum; శీర్షం, SIrshaM -n. --head; end; terminal; vertex; ---ఆమ్ల శీర్షం = acid end; acid terminal. ---నవ శీర్షం = amine end. శీర్ష, Sirsha -pref. --head; prefix; శీర్షబిందువు, SIrshabiMduvu -n. --[math.] dot placed over a variable; శీర్షరేఖ, SIrsharEkha -n. --[math.] line placed over a variable; శీర్షిక, SIrshika -n. --title; heading; headline; శీర్షోన్నతి, SIrshOnnati -n. --altitude; శీలం, SIlaM -n. --(1) nature; character; inherent quality; --(2) chastity; శీలవంతుడు, SilavaMtuDu -n. m. --a man of good character; శీలవతి, SIlavati -n. f. --a chaste woman; శీలి, SIli -suff. --a person possessing the character described by the preceding adjective; ---వ్రతశీలి = a person with impeccable character. ---వితరణశీలి = charitable person. ---పఠనశీలి = voracious reader. ---రచనాశీలి = prolific writer. శీధు, SIdhu -n. --rum; a fermented liquor made from sugarcane juice; శ్రీరంగనీతులు, SrIraMganItulu - ph. -- (lit.) the moral precepts taught by the temple at Srirangam; a proverbial expression for precpts the precher himself does not follow; hypocricy; శ్రీవేష్టం, SrIvEshTaM -n. --turpentine; దేవదారు మొక్కలనుండి కారే రసం; %శుం - SuM, శు - Su, శూ - SU శుంఠ, SuMTha -n. --dullwit; stupid; blockhead; (rel.) వజ్రశుంఠుడు; శుకం, SukaM -n. --parrot; శుకనాశం, SukanASaM -n. --[bot.] Biguonia indica; శుక్రం, SukraM -n. --sperm; see also శుక్లం; శుక్రలోపం, SukralOpaM -ph. --defective sperm. శుక్రవాహకి, SukravAhaki -n. --[anat.] vas deferens; శుక్రుడు, SukruDu -n. --the planet Venus; the second planet from the Sun in the solar system. శుక్ల, Sukla -adj. pref. --white; (ant.) కృష్ణ; ---శుక్లపదార్ధం = [astron.] white matter. ---శుక్లపక్షం = the waxing half of a lunar month. శుక్లాలు, SuklAlu -n. --cataract; an eye disease; శుచి, Suci -n. -- godliness; tidiness; -- శుచి అంటే అగ్ని. అది అన్నిటినీ పవిత్రం చేస్తుంది. ప్రదేశమూ, వస్తువూ, ఆర్జన ఇవన్నీ పవిత్రం అయినపుడే ఆ వస్తువు శుచి ఔతుంది. పుణ్య కార్యానికీ వాడదగినది శుచి యైన వస్తువే.. మంత్రం చేత అభిమంత్రితమైనది శుచి. చక్కగా చేసిన వంట శుభ్రం.. అది భగవన్నివేదితమై శుచి ఔతుంది. -- Neatness is next to Godliness అంటారు గదా! Godliness అనేది శుచి, Neatness అనేది శుభ్రత. శుచి, శుభ్రం, Suci, SubhraM -ph. --[idiom] tidy, clean అండ్ godly; శుద్ధ, Suddha -adj. --white; pure; clean; stainless; spotless; శుద్ధిచేయు, SuddhicEyu -v. t. --clean and purify; శునకం, SunakaM -n. --dog; శుని, Suni -n. f. --bitch; female dog; శుభం, SubhaM -n. --auspicious thing; good thing; (rel.) అభం, శుభం = good or bad; శుభముహూర్తం, SubhamuhUrtaM -n. --auspicious moment; శుభశ్య శీఘ్రం, SubhaSya SIghraM - ph. -- a Sanskrit phrase meaning, "the sooner the better"; శుభసూచకం, SubhasUcakaM -n. --good omen; శుభ్రం, SubhraM -adj. --clean; tidy; bright; white; neat; శుభ్రం చేయు, SubhraM cEyu -v. t. --make something white, bright and shiny; by implication, to clean; శుభ్రత, Subhrata -n. --cleanliness; శుభాకాంక్షలు, SubhAkAMkshalu -n. --greetings; ---నూతన సంవత్సర శుభాకాంక్షలు = new year greetings. శురూ, shuroo (pronounced as షురూ from Urdu) - n. - beginning; the start; శుల్కం, SulkaM -n. --(1) tax; duty; toll; fee; --(2) dowry; 'శుల్కం' అన్నది ఒక వెల, డిపాజిట్, టాక్స్. వేశ్యకు ఆమె సేవలకు గాను ఇచ్చే డబ్బును కూడా శుల్కం అంటారని నిఘంటువులు చెబుతున్నాయి. 'కన్యా శుల్కం' అంటే ఒక కన్యను తెచ్చుకోవడానికి ఆమెను కన్నవారికి ఇచ్చే ధర, లేక డిపాజిట్; కన్యాశుల్కం ఇచ్చి కొన్నాడు కనుక ఆ కన్యపై సర్వాధికారాలు ఆ పురుషుడికి జమ అయిపోయాయి. అదే వరకట్నం విషయంలో అది వెల యిచ్చి పురుషుని కొనడం కాదు. అతనికి భక్తితో సమర్పించుకొన్న కానుక. కనుక వరకట్నం ఎంత ఇచ్చినా అది ఆ మగవాడి 'ఎంటైటిల్మెంట్' అవుతుంది కానీ అతడు అమ్ముడు పోయినట్లు కాదు. శుల్భం, SulbhaM -n. --a string without any twist; a wire; copper wire; శుశ్రుతుడు, SuSrutuDu -n. --Susruta; the great Indian surgeon of the 6th century B.C. whose book, SuSruta SalyataMtra, was an authoritative treatise on surgery; శుష్కించు, SushkiMcu -v. i. --emaciate; become dry; శుష్క వచనం, Sushka vacanaM -n. --empty words; useless promise; శ్రుతం, SrutaM -n. --(1) the Vedas; (lit.) one that was heard; --(2) hearsay; శ్రుత, Sruta -adj. --heard; శ్రుతపాండిత్యం, SrutapAMDityaM -n. --superficial knowledge; knowledge acquired through the grapevine; knowledge acquired by listening to others; శ్రుతి, Sruti %replacement for old entry -n. --(1) one that was heard; --(2) [music] a singer's signature pitch; starting frequency of a singer's octave; --(3) frequency; pitch; tone; -- శ్రుతి అంటే వినబడేది. స్మృతి అంటే జ్ఞాపకం పెట్టుకునేది; శ్రుతిదండం, SrutidaMDaM -n. --[phys.] tuning fork; శూన్యం, SUnyaM -n. --(1) vacuum; --(2) zero; nothing; నివర్తం; (rel.) ఖాళీ; శూన్యనాళిక, SUnyanALika -n. --vacuum tube; శూన్యవాదం, SUnyavAdaM -n. --nihilism; relativity; (exp.) this word is especially used while referring to Nagarjuna's మాధ్యమిక వాదం. The central premise of this theory is that everything is interdependent. There is nothing absolute. Here శూన్య should be translated as ‘relative’; శూరత్వం, SUratvaM -n. --heroism; bravery; valor; శూరుడు, SUruDu -n. m. --hero; champion; warrior; శూలం, SUlaM -n. --(1) a weapon comprised of a long stick with a sharp tip; ఈటె; బల్లెం; ---త్రిశూలం = trident; Shiva’s weapon. శూల, SUla -n. --(1) a stabbing type of pain; --(2) sharp peg; కొర్రు; --(3) evil eye of a planet on a horoscope; గ్రహశూల; %శృ - SR, శె - Se, శే - SE, శై - Sai, శొ - So, శో - SO, శౌ - Sau శృంఖలం, SRMkhalaM -n. --chain; fetter; cuff; శృంగం, SRMgaM -n. --(1) peak; tip; apex; --(2) horn; ---ఏకశృంగం = one-horned one; rhinoceros. శృంగభంగం, SRMgabhaMgaM -n. --humiliation; to cut one down to size; (lit) de-horning; శృంగాటకం, SRMgATakaM -n. --crossroads; a meeting place of four roads; శృంగారం, SRMgAraM -n. --(1) eroticism; --(2) romance; --(3) grace; elegance; beauty; శృంగారోద్దీపకం, SRMgArOddIpakM - n. -- aphrodisiac; శృంగారోద్దీపకి, SRMgArOddIpaki - n. -- aphrodisiac; శృంగి, SRMgi -n. --horned animal; శృతి, sRti - n. -- musical drone sound; a drone is essential in a practice session or concert of Indian classical music; --సుతి; శృతి పెట్టి, sRti peTTi - n. -- musical drone box; It is similar to a harmonium and is used to provide a drone in a practice session or concert of Indian classical music. శేఫాలిక, SephAlika -n. --[bot.] Nyctanthes arbortristis; శేముషి, SEmushi -n. --intellect; intellectual eminence; శేషం, SEshaM -n. --[math.] remainder; what is left after a division; ---సశేషం = with a remainder; something left over after division. ---నిశ్శేషం = without a remainder; nothing left over after division. శేషతోలన పట్టి, SEshatOlana paTTI -n. --(econ.) trial balance sheet; శ్వేత, SvEta -adj. --white; శ్వేతకం, SvEtakaM -n. --[biol.] albumin; a white protein found in blood, milk, eggs, and so on. శ్వేతకుబ్జ తార, SvEtakubja tAra -n. --[astron.] white dwarf; a type of star; శ్వేతకుష్టు, SvEtakushTu -n. --leucoderma; vitiligo; this is a misnomer as there is no connection between leucoderma and leprosy; శ్వేతపత్రం, SvEtapatraM -n. -- a white paper; a statement containing proposals for action; -- A white paper is an informational document issued by a company or not-for-profit organization to promote or highlight the features of a solution, product, or service that it offers or plans to offer. White papers are also used as a method of presenting government policies and legislation and gauging public opinion; శ్రేఢి, SrEDhi -n. --[math.] progression; sequence; శ్రేణి, SrENi -n. --(1) [math.] series; --(2) line; row; range; ---పర్వతశ్రేణి = mountain range. శ్రేణీకరణం, SrENIkaraNaM -n. --ranking; putting in a specified order; శ్రేయస్సు, SrEyassu -n. --welfare; శ్రేయోరాజ్యం, SrEyOrAjyaM -n. --welfare state; శ్రేయోభిలాషి, SrEyObhilAshi -n. --wellwisher; శ్రేష్టం, SrEshThaM -n. --excellent; best of all; శ్లేష, SlEsha -n. --language with a double meaning; (rel.) double entendre is where the second meaning has sexual or obscene overtones; శైత్యం, SaityaM - n. -- (1) cold; coldness; chilliness; (2) common cold; upper respiratory tract infection consisting of rhinorrhea, nasal congestion, and sore or scratchy throat is familiar to all adults; శైలి, Saili -n. --style; manner of expression; శైలూషం, SailUshaM -n. --[bot.] Argle mormelos; బిల్వవృక్షం; మారేడు; శైవలం, saivalaM -n. --an aquatic plant; శొంఠి, SoMThi -n. --dried ginger; -- [Sans.] విశ్వభేషజం; మహౌషధం; కటుభద్ర; ఆర్ద్రక; శృంగిబేర; -- [ety.] శృంగిబేర > {Gr.] జింజిబెరి > [ Lat. ] జింజిబర్ > [Eng. ] జింజిర్ శోచనీయం, SOcanIyaM -n. --lamentable; sorrowful; శోణం, SONaM -n. --(1) crimson; a shade of red; --(2) blood; శోణితం, SONitaM -n. --covered with blood; శోధకుడు, SOdhakuDu -n. --investigator; detective; శోధన, SOdhana -n. --(1) search; investigation; --(2) resolution; see also పరిశోధన; ---శోధన నాళిక = test tube; పరీక్ష నాళిక. శోఫ, Sopha -n. --inflammation; swelling; -suff. ---itis; ---ఆంత్రశోఫ = inflammation of the intestines; enteritis. ---క్రిమికశోఫ = inflammation of the appendix; appendicitis. శోభ, SObha -n. --glory; luster; radiance; శోభనం, SObhanaM - n. -- nuptials; శోభ కలిగించేది /ఆనంద దాయకము అని శబ్దార్థం; శోభించు, SObhiMcu -v. i. --shine; శోభి, shObhi - n. -- Tinea versicolor; A rash of small red and sometimes scaly spots. People often confuse it with ''guttate psoriasis.'' Tinea versicolor can also cause patches of light or dark skin, which some people might confuse with vitiligo; This is an overgrowth of a type of yeast (fungus) naturally found on your skin. Hot weather, humidity, and sun exposure can make tinea versicolor worse. It's not harmful or contagious. It can be mildly itchy. Tinea versicolor is commonly found on your shoulders, back, and upper chest. శోష, SOsha -n. --fainting spell; tiredness; శోషణం, SOshaNaM -n. --absorption; drying; the act of making something dry either by absorption or evaporation; శ్రోత, SrOta -n. --listener; hearer; శ్రోతలు, SrOtalu -n. pl. --listeners; audience; శ్లోకం, SlOkaM - n. -- a Sanskrit poem with a specified prosody rule; -- శ్లోకం అనుష్టుప్ అనే 8 మాత్రల ఛందోవర్గానికి చెందిన ఒక రూపం. ఉత్పలమాల, శార్దూల విక్రీడితం లాగా అది కూడా ఒక కావ్య రచనకు ఉపయోగపడే పద్యం. శ్లోకంలో నాలుగు పాదాలు. ప్రతీ పాదంలోనూ ఐదవ అక్షరం లఘువు అయి ఉండాలి. రెండు, నాల్గవ పాదాలలో ఏడవ అక్షరం లఘువు అయి ఉండాలి. ప్రతీ పాదంలోనూ ఆరవ అక్షరం గురువు అయి ఉండాలి. మిగిలిన చోటులలో నియమమేమీ లేదు. అంటే, నియమం 5,6,7 అక్షరాలలోనే కనపడుతుంది. దీనిని ఈ విధంగా గుర్తు పెట్టుకోవచ్చు - బేసిపాదాలలో 5,6,7 అక్షరాలు యగణం (లఘువు-గురువు-గురువు) కావాలి. సరిపాదాలలో జగణం(లఘువు-గురువు-లఘువు) కావాలి. పాదం చివరి అక్షరం (ఎనిమిదవది) కూడా గురువే కావాలి. ఇలాంటి లక్షణాలున్న పద్యాన్ని 'శ్లోకం' అంటారు. రామాయణం శ్లోకాలతోనే వ్రాయబడింది. కాలిదాసు రఘువంశం ఎక్కువ భాగం శ్లోకాలలోనే వ్రాయబడింది. -- మంత్రం శ్లోకం రూపంలో కూడా ఒక్కోసారి ఉండవచ్చు. ఐతే అన్ని మంత్రాలూ శ్లోక ఛందస్సులోనే ఉండనవసరం లేదు. అలాగే శ్లోకాలన్నీ మంత్రాలు కావు. మంత్రానికి గురూపదేశం అవసరం; -- స్తోత్రం అనేది దేవత లేదా ఆధ్యాత్మిక వ్యక్తికి అంకితం చేయబడిన శ్లోకం. శ్లోకాల కంటే పొడవుగా ఉంటాయి మరియు బహుళ శ్లోకాలు లేదా చరణాలను కలిగి ఉండవచ్చు. శౌరి, Sauri -n. --[astron.] Hercules; a star constellation; M13, a magnificent globular cluster, can be seen in this constellation; శ్రౌత, Srauta -adj. --audible; </poem> ==Part 3: ష - sha, షా - shA, షి - shi, షో - shO== <poem> షట్, shaT -adj. --six; షట్కం, ShatkaM - n. -- a set of six; sextet; six; షట్కర్మలు, shaTkarmalu - n. -- the six functions suitable for a Brahmin; -- అధ్యయనము, అధ్యాపనము, యజనము, యాజనము. దానము, ప్రతిగ్రహము అనేవి ఆరూ బ్రాహ్మణ విధులు. -- 1. వేద శాస్త్రాలను గురుముఖంగా నేర్చుకోవడం, 2. నేర్చుకొన్న విద్యలను విద్య నేర్పమని ఆశ్రయించిన విద్యార్థులకు వాళ్ల యోగ్యతననుసరించి బోధించడం, 3. యజ్ఞాలు చేయడం, వైశ్వదేవము, అగ్ని ష్టోమము, సోమయాగము వంటివి. 4. తనను యజ్ఞం చేయించమని అడిగినపుడు యాజకత్వం వహించడం. యజ్ఞ దక్షిణలు ప్రతిఫలంగా గ్రహించడం. 5. దానములు చేయడం, గో భూ హిరణ్యాది దానాలు కాలోచితంగా చేయడం. 6. ఇతరులు ఇచ్చే దానాలు స్వీకరించి, వాళ్లను దోష విముక్తులను చేసి, జప తపాదులతో తనలో ఆ దోషం లేకుండా చేసుకోవడం — ఇవన్నీ బ్రాహ్మణుడు తప్పక చేయవలసినవి; షట్‌కోణి, shaT^kONi -n. --[math.] hexagon; (lit.) the six-angled one; షడ్‌చక్కెర, shaD^cakkera -n. --[chem.] hexose sugar; షడ్దర్శనాలు, shaD^darSanAlu - n. pl. -- the six schools of orthodox Indian philosophy; షడ్‌భుజి, shaD^bhuji -n. --[math.] hexagon; (lit.) the six-sided one; షడోజు, shaDOju -n. --[chem.] hexose; a type of chemical substance that goes under the generic name of sugar, but not related to table sugar or sucrose; షర్బత్, sharbath -n. --syrup; షరా, sharA -n. --(1) note below; post script; --(2) status; situation; షరాబు, sharAbu -n. --merchant; షరాయి, shrAyi -n. s. --trousers; షవన దినం, Shavana dinaM %e2t -n. -- civil day; షష్టి, shashTi -n. --sixty; షష్టిపూర్తి, shashTipUrti -n. --completion of sixty years of life; celebration of the sixtieth birthday; -- షష్టిపూర్తి రోజున మనం పుట్టినప్పటి తిథి + పక్షం + మాసం + సంవత్సరం అన్నీ మళ్ళీ కలసి వస్తాయి. ప్రభవ, విభవ, … నుండి మొదలై లెక్కించగలిగిన సంవత్సరాలు మనకు మొత్తం 60 ఉన్నాయి. ఆ 60 సంవత్సరాలు పూర్తయి మళ్ళీ మనం పుట్టినప్పటి తిథి + పక్షం + మాసం + సంవత్సరాల కలయిక వచ్చే సందర్భమే షష్టిపూర్తి. -- ఈ విధంగా ఆనందంతో అత్యంత వైభవంగా జరుపుకొనే పుట్టినరోజున ఆనందంతో పాటు జీవితంలో సగానికి పైగా గడచిపోయింది, ఇక అంతిమ ప్రయాణానికి రోజులు దగ్గర పడుతున్నాయి అనే ఆలోచన కూడా రాక మానదు. ఈ ఆలోచనవల్ల కలిగే భీతిని సమాధాన పరచడానికి కొన్ని కార్యాలు చేయడం పరిపాటి. అవి ఉగ్రరథ శాంతి, మహా మృత్యుంజయ హోమం, నవగ్రహ, చండి, సుదర్శన, లక్షినారసింహ మొదలగు హోమ క్రతువులు చేయడం, పెద్దల ఆశీర్వాదాలు తీసుకుని దానధర్మాలు చేయడం. ఇక్కడ గమనించవలసిన ముఖ్య విషయం: మనిషి పూర్తి జీవితంలో జరుపవలసినవిగా నిర్ధారించిన 16 సంస్కారాలలో 'షష్టిపూర్తి' అనేది లేదు! దానిని మరో వివాహ దినోత్సవంలా జరుపుకోవడం అనేది అసలే లేదు!! షష్ఠి, shashThi -n. --six; the sixth day of the lunar half-month; షష్ఠేంద్రియం, shashThEMdriyaM -n. --the sixth sense organ; షష్ఠేంద్రియజ్ఞానం, shashThEMdriya j~nAnaM -n. --sixth sense; extra sensory perception; షామియానా, shAmiyAnA -n. --awning; tent; a temporary structure made of canvas; షావుకారు, shAvukAru -n. --merchant; money lender; షికారు, shikAru -n. --stroll; pleasure walk; pleasure boat ride; pleasure trip; షురూ, shuroo - n. -- beginning; start; -- ప్రారంభం; సినిమా మొదటి ఆట షురూ అయింది; షోకు, shOku -n. --fashion; షోకులాడి, shOkulADi -n. f. --fashionable woman; షోడశం, shODaSaM -adj. --sixteen; sixteenth; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] k48574rwm7sevzg0vgpjv9efc9eyn8o 0 3024 39057 39001 2026-05-06T22:19:54Z Vemurione 1689 /* Part 1: సం - saM, స - sa */ 39057 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: సం - saM, స - sa== <poem> '''సం - saM''' సంకటం, saMkaTaM -n. --(1) disease; illness; --(2) trouble; difficulty; emergency; సంకటకాలం, saMkaTakAlaM - n. -- emergency; సంకటి, saMkaTi -n. --lunch; meal at noon time; typically cooked cereal; porridge; సంకర, saMkara -adj. --hybrid; not pure bred; cross bred; సంకరణం, saMkaraNaM -n. --cross breeding; hydridization; సంకర్షణ, saMkarshaNa -n. --interaction; సంకలనం, saMkalanaM -n. --addition; compilation; సంకల్పం, saMkalpaM -n. --resolve; resolution; a mental decision or commitment to do something. -- the prolog to many Hindu rituals where the person performing the rite identifies himself/herself by telling the space, time, and genetic coordinates in the universe using the following statement: "అద్యబ్రహ్మణః ద్వితీయ పరార్ధే, శ్వేత వరాహకల్పే, వైవస్వత మన్వంతరే,కలియుగే,ప్రథమపాదే జంబూద్వీపే,భారతవర్షే, భరతఖండే, మేరోర్దక్షిణదిగ్భాగే,కృష్ణా-గోదావర్యోర్మధ్యదేశే, అస్మిన్ వర్తమాన వ్యావహారిక చాంద్రమానేన....సంవత్సరే (ఉత్తర/దక్షిణ) అయనే .... ఋతౌ .... మాసే ....పక్షే ... తిథౌ .... వాసరే ... శుభ నక్షత్రే ... శుభయోగే, శుభకరణే. ఏవం గుణ విశేషణ విశిష్టాయాం,అస్యాం శుభతిథౌ,శ్రీమాన్... గోత్రస్య ..., ధర్మపత్నీ సమేతస్య అస్మాకం సహకుటుంబానాం క్షేమ స్థైర్య ధైర్య విజయ ఆయురారోగ్య ఐశ్వర్యాభి వృద్ధ్యర్థం.... సంకలిత, saMkalita -adj. --aggregated; added; accumulated; సంక్రమణం, saMkramaNaM - n. The passage of the sun (or a planetary body) from one sign of the zodiac into another. -- సూర్యాది గ్రహములు ఒక రాశిని విడిచి మరియొక రాశికి పోవడము. -- see also సంక్రాంతి; సంక్రమణ, SaMkramaNa -n. --transition. సంక్రామిక, saMkrAmika -adj. --contagious; %to e2t సంక్షిప్త, samkshipta -adj. --abbreviated; సంక్షిప్తం, samkshiptaM -n. --brief; summary; abbreviation; సంక్షోభం, samkshObhaM -n. --upheaval; crisis; disturbance; సంకీర్ణ, saMkIrNa -adj. --mixed; related to a coalition; complex; సంకుచిత, saMkucita -adj. --restricted; narrow; సంకు పాషాణం, SaMku pAshANaM -n. --white arsenic; Arsenicum album; సంకుల, SaMkula -adj. -- crowded; agitated; disorderly; confused; సంకుల సమరం, SaMkula samaraM -n. -- mob fight; fierce battle; -- జనసమ్మర్థం వల్ల ఏర్పడిన తొడతొక్కిడి; సంకేతం, SaMkEtaM -n. --sign; symbol; code; secret signal; సంక్షేమం, SaMkshEmaM -n. --welfare; సంక్షోభం, SaMkshobhaM -n. --unrest; disturbance; distress; crisis due to shortage of resources; సంఖ్య, SaMkhya -n. --[math.] number; a sequence of one or more digits; ---అనిష్ప సంఖ్య = irrational number; not a number that can be expressed as a ratio of two integers; ---కరణీయ సంఖ్య = irrational number. ---బేసి సంఖ్య = odd number. ---నిష్ప సంఖ్య = fractional number; rational number. ---సరి సంఖ్య = even number. ---సమ్మిశ్ర సంఖ్య = complex number. ---సంకీర్ణ సంఖ్య = complex number. సంఖ్యాత్మక, saMkhyAtmaka -adj. --numerical; సంఖ్యాధికత్వం, saMkhyAdhi-katvaM -n. --majority; numerical majority; % to e2t సంఖ్యావాచకం, saMkhyAvAcakaM -n. --numeral; number; సంఖ్యాశాస్త్రం, saMkhyASAstraM -n. --[math.] --(1) statistics; --(2) theory of numbers; సంగం, saMgaM -n. --junction; meeting place; సంగణకం, saMgaNakaM -n. --computer; సంగణీకరించు, saMgaNIkariMcu -v. t. --compute; calculate; సంగడి, saMgaDi -n. --(1) couple; pair; --(2) dumb-bell; a pair of weights used in weight lifting; సంగడికత్తె, saMgaDikAtte -n. f. --friend; girl friend; సంగడికాడు, saMgaDikADu -n. m. --friend; boy friend; సంగత, saMgata -adj. --consistent; సంగతంగా, saMgataMgA -adv. --consistently; సంగతత్వం, saMgatatvaM -n. --consistency; సంగత్వం, saMgatvaM - n. -- attachment; (ant.) నిస్సంగత్వం; సంగతి, saMgati -n. --(1) point; issue; news; event; subject matter; topic; circumstance; message; story; occurrence; knowledge; --(2) [music] variation in the way different stanzas in a lyric are rendered with varying melodies; సంగతులు, saMgatulu -n. pl. --issues; news items; సంగమం, saMgamaM -n. --union; junction; ---సాగర సంగమం = the place where a river joins the sea. సంగ్రహం, saMgrahaM -n. --(1) summary; --(2) collection; సంగ్రహాలయం, saMgrahAlayaM -n. --museum; a place where collections are kept; సంగ్రహించు, saMgrahiMcu -v. t. --collect; obtain; acquire;. summarize; సంగ్రామం, saMgrAmaM -n. --conflict; battle; war; సంగీతం, saMgItaM -n. --music; సంగోరు, saMgOru -n. --half portion; సంఘం, saMghaM -n. --(1) group; --(2) society; సంఘ సేవకుడు, saMgha sEvakuDu -n. m. --social worker; సంఘ సేవిక, saMgha sEvika -n. f. --social worker; సంఘటన, saMghaTana -n. --event; incident; సంఘటిత, saMghaTita -adj. --integrated; consolidated; compact; organized; cooperating; -- సంఘటిత ఉద్యోగులు = Organised employees. --అసంఘటిత ఉద్యోగులు = Unorganised employees. సంఘర్షణ, saMgharshaNa -n. --conflict; friction; సంఘాతం, saMghAtaM -n. --collision, union of objects caused by a collision; సంఘీభవించు, saMghIbhaviMcu -v. i. --unite; సంఘీభావం, saMghIbhAvaM -n. --unity; the feeling of being a part of a society; సంజ్ఞ, saMj~na -n. --sign; symbol; gesture; code; సంచయని, saMcayani -n. --[comp.] accumulator; a register used in the arithmetic unit of a digital computer; సంచరించు, saMcariMcu -v. i. --wander about; roam; rove; సంచలనం, saMcalanaM -n. --commotion; disturbance; stir; activity; movement; సంచారం, saMcAraM -n. --(1) meandering; touring; traveling; traversing; wandering; roaming; --(2) [music] meandering into higher notes during the initial phase of a rendition; range; సంచార, saMcAra -adj. --mobile; touring; travelling; సంచాలకుడు, saMcAlakuDu -n. m. --organizer; convener; సంచి, saMci -n. --(1) bag; sac; --(2) purse; సంచిక, saMcika -n. --(1) an issue of a periodical; (rel.) సంపుటి = a volume of a periodical. For a monthly periodical, the issue published each month is a సంచిక, and the collection of issues during a year is సంపుటి; --(2) [comp.] accumulator; సంచిత, saMcita -adj. --accumulated; cumulative; ---సంచిత కర్మ = accumulated karma; గతం లో కూడబెట్టుకున్న కర్మల మూట. దీనిని ప్రాయశ్చిత్త క్రియల ద్వారా పూర్తిగా తొలగించవచ్చు. ---సంచిత నిధి = consolidated fund. సంచీపేరు, saMcIpEru -n. --[comp.] accumulator register; సంజనిత, saMjanita -adj. --created; produced; సంజాయిషీ, saMjAyishI -n. --explanation; in response to an allegation; సంజీవని, saMjIvani - n. --[bot.] ''Selaginella bryopteris;'' A restorative, cordial, reviving medicine, a medicine tending to prolong life, or of sufficient efficacy to raise the dead; This is believed to be the herb that revived Lakshmana in the Indian epic Ramayana; [same as] సంజీవకరణి; see also సంధానకరణి, సౌవర్ణకరణి, విశల్యకరణి; సంత, saMta -n. --(1) farmer’s market; rows of stalls in a market place on a periodic basis, typically once a week; --(2) a Vedic lesson; --(3) unwelcome and nagging disturbance as in వెధవ సంత లాగుంది; ---మైలసంత = fish or meat market. ---మడిసంత = fruit or vegetable market. సంతర్పణ, saMtarpaNa -n. --a feast served on special occasions to large numbers of people; -- తర్పణము అంటే తృప్తి పరచడం. తర్పణం శ్రద్ధగా చేయడం = సం తర్పణము; అన్న సంతర్పణ అంటే ఎక్కువ మందికి అన్నం పెట్టి తృప్తి పరచడం; సంతకం, saMtakaM -n. --signature; సంతతి, saMtati -n. -- offspring; progeny; one's children; సంతరించు, saMtariMcu -v. t. --acquire; accumulate; develop; get; సంతానం, saMtAnaM -n. --offspring; one’'s children; సంతానవంతుడు, saMtAnavaMtuDu -n. m. --one who has children; సంతానవతి, saMtAnavati -n. f. --one who has children; సంతాపం, saMtApaM -n. --sadness; grief; సంతు, saMtu -n. --offspring; progeny; సంతృప్త, saMtRpta -adj. --[chem.] saturated; సంతృప్తి, saMtRpti -n. --satisfaction; సంతోషం, saMtOshaM -n. --happiness; pleasure; సందడి, saMdaDi -n. --bustle; excitement; సందర్భం, saMdarbhaM -n. --context; circumstance; సందర్భ శుద్ధి, saMdarbha suddhi -n. --appropriateness of context; సందర్శకులు, saMdarsakulu -n. pl. --visitors; tourists; సందిగ్ధ, saMdigdha -adj. --doubtful; uncertain; ambiguous; సందిలి, saMdili -n. --upper arm; సందు, saMdu -n. --alley; a narrow street; [coll.] excuse; narrow opening; సందుపిల్లి, saMdupilli -n. --alley cat; సందువా, saMduvA -n. --pomfret (fish); ---తెల్ల సందువా = silver pomfret; white pomfret; ''Pampus argentius.'' ---సూది సందువా = grey pomfret; ''Pampus argentius.'' ---నల్ల సందువా = brown pomfret; black pomfret; ''Parastromateus niger.'' సందేశం, saMdESaM -n. --message; news; tidings; సందేహం, saMdEhaM -n. --doubt; suspicion; hesitation; uncertainty; సందేహాస్పద, saMdEhAspada -adj. --doubtful; uncertain; సందోహం, saMdOhaM -n. --multitude; crowd; సందేహశీలుడు, saMdEhaSIluDu - n. -- skeptic, one who doubts everything; -- సంశయవాది; సంధ్య, saMdhya -n. --(1) dusk; dawn; the times of day joining sunlight and darkness; (lit.) the junction time; --(2) religious rites performed at dusk; సంధ్యావందనం; ---ఉషసంధ్య = dawn; ప్రాతఃకాలం; ---సాయంసంధ్య = dusk; సాయంకాలం; --- సంధ్యాకాలం = సూర్యోదయానికి ముందు 30 నిమిషాల పాటు ఉండే కాలాన్ని సంధ్యాకాలం అంటారు. --- ఉషోదయం = సంధ్యాకాలానికి ముందు 30 నిమిషాలను ఉషోదయం అంటారు. --- బ్రహ్మముహూర్తం = దానికి ముందు ఉండే 48 నిమిషాల సమయాన్నే బ్రహ్మముహూర్తం అంటారు. సంధాత, saMdhAta %e2t -n. --organizer; one who unites; సంధానం, saMdhAnaM -n. --synthesis; concatenation; joining together; సంశ్లేషణ; సంధానకరణి, saMdhAnakaraNi --n. -- a medicinal herb said to have the miraculous property of making torn flesh or broken bones whole; the identity of this is not known at present; [see also] విశల్యకరణి, సంజీవకరణి, సౌవర్ణకరణి; సంధాన భాష, saMdhAna bhAsha -n. --link language; సంధాయక, saMdhAyaka -adj. --connective; connecting; సంధాన రసాయనం, saMdhAna rasAyanaM -n. --synthetic chemistry; సంశ్లేష రసాయనం; సంధ్యావందనం, saMdhyAvaMdanaM -n. --the prayer offered to the Sun and other elements of nature at dawn and dusk; సంధ్యారాగం, saMdhyArAgaM -n. --redness of the sky at dawn or dusk; సంధి, saMdhi -n. --(1) junction; union; --(2) a grammatical construct joining two words; euphonic combination; --(3) truce; pact; --(4) delirium; ---యుగసంధి = period of transition between two eras. ---త్రికసంధి = a grammatical construct in Telugu and Sanskrit. సంధించు, saMdhiMcu -v. t. --bring together; సంధికాలం, saMdhikAlaM -n. --transition priod; juncture; సంన్యాసి, saMnyAsi - n. -- one who gave up all worldly things; one who gave up attachments to this physical material world; -- సర్వసంగపరిత్యాగి; see also సన్నాసి; సంపంగి, saMpaMgi - n. -- a fragrant flower; --- తీగ సంపంగి = a flowering shrub with greenish-yellow flowers; [bot.] ''Artabotrys hexapetalus;'' --- చెట్టు సంపంగి = a flowering tree with greenish yellow scented flowers; [bot.] ''Canaga odorota;'' సంపద, saMpada -n. --wealth; resource; ---ఖనిజ సంపద = mineral wealth. ---జల సంపదలు = water resources; నీటి వనరులు; ---సహజ సంపదలు = natural resources. సంపన్న, saMpanna -adj. --wealthy; rich; సంపర్కం, saMparkaM -n. --contact; సంప్రదాయం, saMpradAyaM -n. --tradition; custom; practice; సంప్రదాయ సిద్ధ, saMpradAya siddha -adj. --traditional; conventional; -- సాంప్రదాయ; సంప్రదింపులు, saMpradiMpulu -n. pl. --discussions; negotiations; consultations; సంపాతం, saMpAtaM - n. -- (1) fall; quick downward fall; quick downward swoop; (2)[math.] superposition; occupying a slot (space or time) simultaneously; సంపాదకత్వం, saMpAdakatvaM -n. --editorship; సంపాదక వర్గం, saMpAdaka vargaM -n. --editorial board; సంపాదకుడు, saMpAdakuDu -n. --editor (of a magazine or newspaper); the editing of a movie is called కూర్పు; ---ఉప సంపాదకుడు = assistant editor. ---సహాయ సంపాదకుడు = associate editor. సంపాదకీయం, saMpAdakIyaM -n. --editorial; సంపాదన, saMpAdana -n. --earnings; సంపాదించు, saMpAdiMcu -v. i. --earn; obtain; procure; get; సంపుటి, saMpuTi -n. --volume of a periodical; same as సంపుటం; సంపెంగ, saMpeMga -n. --champaka; [bot.] Michelia champaka; also సంపంగి, [Sans.] చంపక; సంబంధం, saMbaMdhaM -n. --(1) relationship; kinship; alliance; --(2) contextual relevance; --(3) a match for a prospective wedding; సంబంధి పదకోశం, saMbaMdhi padakOSaM -n. --thesaurus; సంబరం, saMbaraM -n. --(1) festival; --(2) happiness; [[నీటిబ్రాహ్మీ|సంబరేణి]], saMbarENi -n. --[bot.] ''Bacopa monnieri;'' సంబారాలు, saMbArAlu -n. pl. --(1) cooking ingredients; --(2) spices used in cooking; సంబోధన, saMbodhana -n. --addressing; సంభవించు, saMbhaviMcu -v. i. --happen; occur; సంభ్రమం, saMbhramaM -n. --(1) thrill; excitement; --(2) surprise; bewilderment; సంభారం, saMbhAraM -n. s. --supplies; equipment; సంభావన, saMbhAvana -n. --(1) respect; honor; esteem; --(2) token of respect; a gift given in recognition of the display of a scholarly talent; see also దక్షిణ; సంభావ్యం, saMbhAvyaM -n. --probable; సంభావ్యత, saMbhAvyata -n. --[math.] probability; ---It is possible that it will rain tomorrow, and I would estimate the probability of rain tomorrow is 46% = రేపు వాన పడే సావకాశం వుంది. రేపు వాన పడే సంభావ్యత 46% వుందని అంచనా వేస్తున్నాను. సంభాషణ, saMbhAshaNa -n. --dialog; conversation; సంయమనం, saMyamanaM -n. --restraint; forbearance; self-denial; control; moderation; balance; సంయుక్త, saMyukta -adj. --joint; mutual; సంయుక్తాక్షరం, saMyuktAksharaM -n. --a combination of more than two consonants; సంయోగం, saMyOgaM -n. --conjugation; unification; joining together; synthesis; chemical reaction; సంయోగ జంటబంధం, saMyOga jaMTabaMdhaM -n. --[chem.] conjugate double bond; సంయోజిత, saMyOjita -adj. --conjoined; attached; సంరంభం,saMraMbhaM -n. --excitement; సంరక్షణ, saMrakshaNa -n. --protection; conservation; preservation; patronage; సంవర్గ, saMvarga -adj. --categorical; సంవర్గమానం, saMvargamAnaM -n. --[math.] logarithm; సంవత్సరం, saMvatsaraM -n. --year; సంవాదం, saMvAdaM -n. --debate; argument; ---సంవాద చాతుర్యం = debating talent. సంవిధానం, saMvidhAnaM -n. -- (1) technique; mechanism; arrangement; (2) constitution; a body of fundamental principles or established precedents according to which a state or other organization is acknowledged to be governed; సంవిధాన శాస్త్రం, saMvidhAna SastraM -n. --technology; సంవేగం, saMvEgaM -n. --acceleration; haste; hurry; సంవేదక, saMvEdaka -adj. --[bio.] sensory; ---సంవేదక నాడులు = sensory nerves. సంశయం, saMSayaM -n. --doubt; సంశయాస్పద, saMSayAspada -adj. --doubtful; questionable; సంశ్లేషణ, saMSlEshaNa -n. --synthesis; fusion; (ant.)విశ్లేషణ; సంస్కరణ, saMskaraNa -n. --reform; సంస్కర్త, saMskarta -n. --reformer; సంస్కరించు, saMskariMcu -v. t. --(1) reform; --(2) cremate a dead body; సంస్కారం, saMskAraM - n. -- doing things well; cultured behavior సంస్కారాలు, saMskArAlu - n. -- the set of things that ought to be done well, according to scriptures; -- పుట్టినది మొదలు ఆయా వయసులలో మంత్రపూర్వకంగా చేసే క్రియలు సంస్కారాలు. జాతకర్మ మొదలు అంత్యేష్టి వరకూ 16 సంస్కారాలు చేస్తారు. అన్నప్రాశనం, చెవులు కుట్టడం, అక్షరాభ్యాసం, ఉపనయనం, వివాహం, మొదలైనవి సంస్కారాలు; సంస్మరణ, saMsmaraNa -adj. --memorial; సంస్కృతం, saMskRtaM -n. --Sanskrit; సంస్కృత, saMskRta -adj. --polished; cultured; సంస్కృతి, saMskRti -n. --culture; culture of a society; సంస్థ, saMstha -n. --organization; institution; establishment; సంసారం, saMsAraM -n. --the household; family; see also కుటుంబం; సంసారి, saMsAri -n. --family person; householder; సంస్కారం, saMskAraM -n. --cultured behavior; polished behavior; సంస్థాపకుడు, saMsthApakuDu -n. m. --founder; సంస్థానం, saMsthAnaM -n. --feudal state within British India; సంసిద్ధం, saMsiddhaM -n. --ready; సంహితం,saMhitaM -n. --collection; compilation; compendium; book; సంస్థిత, saMsthita -adj. --established; సంహారం, saMhAraM - n. --(1) killing; destruction; --(2) folding --- వేణీ సంహారం = folding the hair; సంహిత, saMhita - n. -- a compilation; a collection; the first of the four parts of the Vedas; -- పూజలలో హోమాలలో చదివే మంత్రాలు, స్తుతులు సంహితలో ఉంటాయి. -- చరక సంహిత = an authoritative book on Ayurveda; సంక్షోభం, saMkshObhaM -n. --shortage; '''స - Sa''' స, sa -n. --first of the seven notes of Indian music; the seven notes are : స, రి, గ, మ, ప, ద,న స, sa -pref. --with; along; ---సచేల = clothed; with clothes. ---సాలంకృత = decorated; with ornaments. ---సాధికార = authoritative; with authority. సకల, sakala -adj. --all; entire; omni; see also సర్వ; సకృత్తుగా, sakRuttugA -adv. --rarely; seldom; సకిలింత, sakiliMta -n. --neighing of a horse; సకృత్తుగా, sakRttugA --adv. -- seldom; rarely; scarcely; సఖ్యము, sakhyamu -n. --friendship; సఖుడు, sakhuDu -n. m. --friend; సఖి, sakhi -n. f. --friend; companion; సగం, sagaM -n. --half; ---చెరిసగం = half each, the assumption being that there are two people to share. సగటు, sagaTu -n. --average; mean; సగటు సముద్ర మట్టం, sagaTu samudra maTTaM -ph. --mean sea level; సగుణ బ్రహ్మ, saguNa brahma - n. - The Supreme Universal Power that is within the capability of description and understanding, Vishnu, Shiva, Shakti, Rama, Krishna, etc.; see also నిర్గుణ బ్రహ్మ; సగ్గుబియ్యం, saggubiyyaM -n. --sago; tapioca; a grain-like preparation made from the starchy substances found in a variety of palm-like trees such as ''Metroxylon sagu'', ''M. rumphi'', ''M. leave'', (Jatropha family); In India, this is often made from Casava root or ''Manihot utilissima''; (కర్ర పెండలం); -- [Hindi] sabudana; సగ్గుతాడి, saggu tADi -n. --sago palm; [bot.] Cycas revoluta; సగుణ, saguNa -adj. --with qualities; with attributes; with properties; సగోత్రీయత, sagOtrIyata -n. --consanguinity; relationship by descent from the same ancestor; a genetic relationship stretched over many generations; see also రక్తసంబంధం; సగోత్రుడు, sagOtruDu -n. --consanguine; kinsman; (rel.) జ్ఞాతి; దాయ; దాయాది; సచిత్ర, sacitra -adj. --illustrated; with figures; సచివాలయం, sacivAlayaM -n. --secretariat; an office where the offices of ministry are located; సచివుడు, sacivuDu -n. m. --minister; adviser; councilor; secretary; సచ్ఛిద్ర, sacchidra -adj. --perforated; porous; సజల, sajala -adj. --diluted; hydrated; combined with water; సజ్జ, sajja -n. --(1) basket; a basket made of beads or dried seeds; wicker basket; --(2) ornamental armor; సజ్జలు, sajjalu -n. --spiked millet; [bot.] ''Penicillata spicata; Holcus spicatus''; -- సజ్జలు బలవర్ధకమైన ఆహారం. సజ్జలతో చేసిన ఆహారపదార్థాలు రుచితో పాటు ఆరోగ్యానికీ మేలు చేస్తాయి; సజ్జలు ప్రాణ్యములని సరఫరా చేసే చక్కటి ఆహారం; వంద గ్రాముల సజ్జలు 378 కేలరీల శక్తిని ఇస్తాయి. వీటిలో ఖటికం, ఇనుము అధికంగా ఉంటాయి. భాస్వరం శాతం అధికంగా ఉన్న సజ్జలు కణాభివృద్ధిలో కీలకపాత్ర పోషిస్తాయి; సజ్జలతో రొట్టె, చపాతీ, దోశ .. ఇలా రకరకాల వంటకాలు చేసుకోవచ్చు. -- గంటెలు; సజాతీయత, sajAtIya -adj. --kindred; belonging to the same clan; సజావుగా, sajAvugA -adv. --on an even keel; సజ్జితం, sajjitaM -n. --armored; సజ్జిత రథం, sajjita rathaM -n. --armored vehicle; tank; సజీవ, sajIva -adj. --alive; living; live; (ant.) నిర్జీవ; ---సజీవ శిలాస్తులు = living fossils. సడలించు, SaDaliMcu -v. t. --loosen; make less tight; unscrew; సడ్డకుడు, saDDakuDu - n. --co-son-in-law; the husband of a man's wife's sister; -- షడ్డకుడు; షడ్డకురాలు = codaughter-in-law; the wife of a woman's husband's brother; సడి, saDi -n. --noise; సణుగుడు, SaNuguDu -n. --(1) murmuring; murmur; --(2) grumbling; సతతము, satatamu -adj. --always; సత్కరించు, satkariMcu -v. t. --honor; సత్యం, SatyaM -n. --truth; సత్యసారణి, SatyasAraNi -n. --[logic] truth table; సత్రకాయ, satrakAya -n. --sidekick; సత్రం, satraM -n. --choultry; rest house for travellers; inn; hostel; lodging; tavern; సత్వం, satvaM -n. --power; ---విద్యుత్ సత్వం = electrical power. % e2t సత్వరంగా, satvaraMgA -adv. --expeditiously; quickly; on the double; సత్యం, satyaM -n. --truth; -- సత్యమనఁగా పరమార్థ సత్యము (the ultimate philosophical truth); సత్యవర్తనం, satyavartanaM -n. --probity; సత్యసంధత, satyasaMdhata -n. --truthfulness; సతాయించు, satAyiMcu -v. t. --bother; torment; irritate; tease; సత్తా, sattA -n. --strength; power; energy; సత్యాగ్రహం, SatyAgrahaM -n. --civil disobedience; సతీర్థ్యుడు, satIrthyuDu - n. -- another student from the same mentor; a fellow disciple who studied at the same teacher at a different time; -- see also సహాధ్యాయుడు; సత్తు, sattu -n. --pewter; an alloy traditionally composed of 85–99% [[tin]], mixed with [[copper]], [[antimony]], [[bismuth]], and sometimes [[silver]]. Copper and antimony act as hardeners while lead is more common in the lower grades of pewter, that gives a bluish tint; Pewter has a low [[melting point]], around {{convert|170|-|230|C|F}}, depending on the exact mixture of metals; it was widely used for special purpose cooking vessels in India in the pre-independence era; It probably is not a good idea to use this material for cooking; ---సత్తు రూపాయి = a counterfeit rupee coin. సదనం, sadanaM -n. --house; dwelling; residence; hostel; dormitory; సదరు, sadaru -adj. --the said; the above referenced; ---సదురు శ్రీవారు = the said husband. సదస్సు, sadassu -n. --assembly of learned people; meeting; conference; congregation; సభ; సదస్యులు, sadasyulu -n. pl. --attendees; participants in a conference; సదా, sadA -adj. --always; సదాపనస, sadApanasa -n. --breadfruit tree; a starchy fruit tree found in the Pacific islands; [bot.] Artocarpus altilis; సదాపాకు, sadApAku -n. --garden rue; a strong-scented herb with medicinal properties; [bot.] Ruta chalepensis; సదిశరాసి, sadiSarAsi -n. --[math.] vector; a mathematical quantity with a magnitude and direction; % to e2t సదుపాయం, sadupAyaM -n. --convenience; comfort; see also సౌకర్యం; సద్దు, saddu -n. --noise; sound; same as శబ్దం; సద్యోగం, sadyOgaM --echo word with ఉద్యోగం; సద్యోగర్భం, sadyOgarbhaM - n. -- nascent pregnancy; instantaneous pregnancy; a pregnancy wherein a child is born without the usual gestation period, such as those cited in the Puranas; సద్యోజాత, sadyOjAta -adj. --nascent; (ety.) సద్యః + జాతః = అప్పుడే పుట్టిన; సన్నగిల్లు, sannagillu -v. i. --become lean; decrease in size; diminish; సన్నని, sannani -adj. --slender; thin; fine; lambent; --- lambent light = సన్నని వెలుగు; చల్లని వెలుగు; --- lambent candle light = రెపరెపలాడే కొవ్వొత్తి వెదజల్లే సన్నని వెలుగులో; సన్నకారు, sannakAru -adj. --small scale; small; సన్నపావాలి, sannapAvAli -n. --[bot.] Portulacea meridiana; సన్నజాజి, sannajAji -n. --jasmine; [bot.] ''Jasmimu ariculatum;'' సన్నయేలకి, sannayElaki -n. --[bot.] ''Elettaria cardamomum;'' ఏలకులు; సన్నరాష్ట్రం, sannarAshTraM -n. --[bot.] ''Alpinia chinencis;'' సనాతనం, sanAtanaM -n. --traditional; classical; eternal; permanent; Vishnu; (ant.) అధునాతనం; సన్నాయి, sannAyi -n. --Indian clarinet; సన్నాహం, sannAhaM -n. --effort; preparation; సన్నాసి, sannAsi -n. --a useless fellow; see also సంన్యాసి; సన్యాసి, sanyaasi - n. -- an ascetic; a monk; -- సత్ లో న్యాసం చేయడం సన్న్యాసం. ఆ ధర్మం కేవలం బ్రాహ్మణులకు మాత్రమే విధించబడినది; అప్పుడు గాయత్రీ మంత్రంతో సహా అన్నీ భగవంతుడిలో న్యాసం చేసి, కేవలం "నారాయణ" స్మరణే ఆ సన్యాసి చేయవలసిన విధి ఔతుంది; -- గోస్వామి; బైరాగి; కర్మంది; సన్నికల్లు, sannikallu - n. -- a stone slab on which condiments are ground; a grinding slab; -- కల్లు అనగా తమిళం, కన్నడ భాషలలో రాయి అని అర్థం. సన్నికృష్ట, sannikRshTa -adj. --proximate; very near; -- (ant.) విప్రకృష్ట; సన్నిధానం, sannidhAnaM -n. --proximity; presence; సన్నిధానవర్తి, sannidhAnavarti -n. --gatekeeper; lookout; a sentry; a person who controls access to an important person; సన్నిపాతజ్వరం, sannipAtajvaraM -n. --typhoid; (lit.) the coincidence of fever and delirium; సన్నివేశం, sannivESaM -n. --(1) contact; proximity; --(2) scene; --(3) event; సన్నిహిత, sannihita -adj. --close; adjacent; proximate; సన్నిహితుడు, sannihituDu -n. --close friend; a person close by; సపదాంశం, sapadAMSaM -n. --[ling.] allomorph; any of the variant forms of a morpheme; సపర్య, saparya -n. --service; %to e2t సప్త, sapta -pref. --seven; the seventh; సప్తకం, saptakaM - n. -- a group of seven; సప్తమి, saptami -n. --the seventh day of the lunar half-month; సప్తర్షి మండలం, saptarshi maMDalaM -n. --The Big Dipper; The Plow; a group of stars in Ursa Major, the Great Bear; (lit.) the region of the seven sages; this is the constellation best known for locating the Polaris in the northern skies; the middle star in the tail of the Bear is a double star, Mizar (Vashista) and Alcor (Arundhati); సప్త రుషులు, sapta ruShulu -n. --(1) The seven stars of the big Dipper; Starting from the tip of the Dipper, the stars are: Alpha Dubhe = Viswamitra or Kratu; Beta Merak = Jamadagni or Pulaha; Gamma Phegda = Bharadwaja or Pulastya; Delta Magrez = Gautama or Angirasa; Epsilon Alioth = Atri; Zeta Mizar = Vasishta; Eta Alkaid = Kashyapa or Marichi; Mizar's companion star is Alcor = Arundhati సప్తాహం, saptaahaM - n. -- a program that runs for seven days; -- సప్తాహం అంటే ఏడు రోజుల (పగళ్ల) పాటు జరిగే కార్యక్రమం. ఉదాహరణకు భాగవత సప్తాహం అంటే ఏడు రోజులపాటు భాగవతాన్ని చెప్పుకోవడం; సపోటా, sapOTA -n. --sapota; sapodilla plum; [bot.] ''Manilkara achras; Achras sapta; Manilkara zapota;'' (note) పాల సపోటా, గేదె సపోటా, బనానా సపోటా అని రకాలు ఉన్నాయి; -- Banana sapota (Long Chikoo) cultivar is a popular choice for home gardeners due to its rapid growth and delicious fruit. సబ్జాగింజలు, sabjAgiMjalu -n. --seeds of sweet basil; [bot.] ''Ocimum basilicum''; -- వనతులసి విత్తనాలు; రుద్రజడ విత్తనాలు; -- సబ్జాగింజలు నీటిలో నానే సరికి వాటి మీద తెల్లటి గుజ్జు వంటి మ్యూకస్ పొర ఏర్పడుతుంది. నానిన సబ్జా విత్తులు మూత్రకారి (diuretic)గానూ, శృంగారోద్దీపకాలు (aphrodisiac)గానూ, చెమట పట్టించేవి (diaphoretic) గానూ, కడుపులోనుంచి గ్యాస్ ను వెడలించేవి (carminative) గానూ పేరొందాయి. ఈ (తులసి) మొక్క ఆకుల రసం కడుపులో క్రిమిదోషాన్ని నివారిస్తుంది. దీని వేళ్ళు జ్వర హారిణి (febrifuge) గా పనిచేస్తాయి. ఈ వేళ్ళ రసాన్ని పాము విషానికి విరుగుడు (antidote to snake-poison) గానూ ఉపయోగిస్తారు; సబ్జా విత్తులు తీసుకుంటే అవి శరీరంలో అతికాకను తగ్గిస్తాయి. సబ్జా నీళ్ళు తాగిన వెంటనే కళ్ళు చల్లబడతాయి. ఈ విత్తులు గనేరియా (Gonorrhoea) నివారణకు అద్భుతంగా పనిచేస్తాయి. ఒకప్పుడు పశ్చిమ ఆశియా దేశాలలో గనేరియా విపరీతంగా వ్యాపించి అపారమైన జన నష్టం జరిగిందట. అప్పటి నుంచీ ముస్లిం కుటుంబాలలో సబ్జా విత్తుల వాడకం, వారి ఇళ్ళలో సబ్జా తులసి మొక్కల పెంపకం ఒక తప్పనిసరి విషయంగా అలవాటయిందని అంటారు; సబ్బు, sabbu -n. --soap; the material obtained from a reaction between an alkali such as caustic potash or caustic soda and a fatty substance like oil; a soap is different from a detergent; సబ్బుబిళ్ల, sabbubiLLa -n. --a cake of soap; సబ్బుబుడగ, sabbubuDaga -n. --soap bubble; సబ్బునురుగ, sabbunuruga -n. --lather from soap; సభ, sabha -n. --meeting; conference; gathering; సభ్యత, sabhyata -n. --social courtesy; etiquette; norm of behavior in a group; సభ్యత్వం, sabhyatvaM -n. --membership; సభాపతి, sabhApati -n. m. --chairman of a meeting; సభాసదులు, sabhasadulu -n. pl. --attendees; participants in a meeting; సభాస్థలి, sabhAsthali -n. --venue; meeting place; assembly hall; సభికుడు, sabhikuDu - n. -- (1) gambler; a participant in a gambling game; (2) a member in an assembly; సభ్యులు, sabhyulu -n. pl. --(1) members; (2) attendees; participants in a meeting; సభ్యోక్తి, sabhyOkti -n. --euphemism;a gentle way of saying something unpleasant; సమంజస, samaMjasa -adj. --just; reasonable; సమంగా, samaMgA -adv. --evenly; properly; సమ, sama -pref. --iso; equal; సమకట్టు, samakaTTu -v. i. --(1) prepare; make ready; --(2) attempt; సమక్షం, samakshaM -n. --presence; సమకాలీకులు, samakAlIkulu -n. --contemporaries; people who lived at the same time; సమకూర్చు, samakUrcu -v. i. --arrange; bring out; provide; సమగ్ర, samagra, -adj. --entire; whole; complete; comprehensive; సమతలం, samatalaM -n. --plane; flat plane; తలం is a surface; సమతులిత, samatulita -adj. --balanced; సమద్విబాహు త్రిభుజం, samadvibAhu tribhujaM -n. --[math.] isosceles triangle; సమన్వయం, samanvayaM -n. --coordination; reconciliation; సమన్వయ కర్త, samanvaya karta -ph. --coordinator సమపీడనరేఖ, samapIDanarEkha -n. --isobar; % e2t సమబాహు త్రిభుజం, samabAhu tribhujaM -n. --[math.] equilateral triangle; సమభాగి, samabhAgi -n. --[chem.] isomer; each of two or more compounds with the same formula but a different arrangement of atoms in the molecule and different properties; -- [phys.] isomer; each of two or more atomic nuclei that have the same atomic number and the same mass number but different energy states. సమభావం, samabhAvaM -n. --equanimity; సమయం, samayaM -n. --(1) time; --(2) opportune moment; chance; సమయసారణి, samayasAraNi -n. --timetable; సమయస్పూర్తి, samayaspUrti -n. --the presence of mind; spontaneity; సమయోచిత, samayOcita -adj. --timely; topical; సమర్ధత, samardhata -n. --capability; competence; సమరూపత, samarUpata -n. --isomorphism; సమవాయం, samavAyaM -n. --(1) continuum; --(2) group; gathering; -- విడదీయలేని బంధం; ---స్థలకాల సమవాయం = space-time continuum. సమస్త, samasta -adj. --all; whole; entire; complete; సమస్తం, samastaM -n. --everything; సమస్య, samasya -n. --problem; challenge; task; enigma; సమశీతలం, samaSItalaM -adj. --temperate; సమ్మతి, sammati -n. --consent; agreement; assent; సమ్మర్దం, sammardaM -n. --crowd; throng; the rush of people; సమాంతర, samAMtara -adj. --parallel; సమానాంతర; ---సమాంతర రేఖలు = parallel lines. ---సమాంతర క్రియ = parallel operation. సమాకరణం, samAkaranaM -n. --[math.] processing; సమాకలనం, samAkalanaM -n. --[math.] integration; సమాఖ్య, samAkhya -n. --federation; సమాచారం, samAcAraM -n. --information; news; సమాజం, samAjaM -n. --community; association; congregation; club; society; group of like-minded people; సమాజశాస్త్రం, samAjaSAstraM -n. --sociology; సమాధానం, samAdhAnaM -n. --reply; response; answer; సమాధానపడు, samAdhAnapaDu -v. i. --acquiesce; come to terms; సమాధి, samAdhi -n. --(1) grave; tomb; --(2) a state of deep meditation; concentration of mind continuously for a period of 12 x 12 x 12 seconds = 28 minutes 48 seconds (according to Yoga Sutra); --(3) a state of enlightenment of super-consciousness; the union of individual consciousness with cosmic consciousness; సమానం, samAnaM -n. --equal; సమానత్వం, samAnatvaM -n. --equality; సమానార్థక, samAnArthaka -adj. --synonymous; సమాపక, samApaka -adj. --finite; ---సమాపకక్రియ = finite verb. సమాయత్త, samAyatta -adj. --prepared; ready; సమాలోచన, samAlOcana -n. --consultation; సమావృతం, samAvRtaM -adj. --surrounded; సమావేశం, samAvESaM -n. --conference; assembly; congregation; meeting; ---జనాంతిక సమావేశం = closed-door meeting. ---శిఖరాగ్ర సమావేశం = summit meeting. సమాశ్రయం, samASrayaM -n. --alliance; సమాసం, samAsaM -n. --compound phrase; a compound word formed by the combination of two or more nouns or a noun and a verb and whose meaning can be deduced from the meanings of the component words; -- సమాసంలోని పదములని విడదీసినప్పుడు విగ్రహవాక్యం ఏర్పడుతుంది; సమాసపదములను విడదీయడాన్ని 'వ్యాసము' అంటారు. వ్యాసము అనగా 'ఒక విషయమును సమగ్రముగా విడదీసి వివరించడము'. కాబట్టి సమాసము - వ్యాసము రెండూ ఒకదానికొకటి వ్యతిరేక పదములు; -- సమాసం అంటే రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ పదాలు కలిసి ఒకే పదంగా మారడం. ఉదాహరణకు, 'రామబాణం' (రాముని యొక్క బాణం); -- కేవలం తెలుగు పదాల కలయికతో ఏర్పడినవి పదబంధాలు (phrases); సమితి, samiti -n. --collection, assembly, set; [math.] A set is a collection of things that share a common property; ---అపరిమిత సమితి = [math.] Infinite set. ---ఐక్యరాజ్య సమితి = The United Nations; an assembly of nations. ---తెలుగు కళా సమితి = Telugu Arts Association. ---పరిమిత సమితి = [math.] finite set. సమిధ, samidha -n. --firewood; esp. the twigs used in religious fire rituals; సమ్మిళిత, sammiLita -adj. --mixed; mingled; సమీకరించు, samIkariMcu -v. t. --equate; సమీకరణం, samIkaraNam -n. --equation; ---బీజ సమీకరణం = algebraic equation. ---బౌల్య సమీకరణం = Boolean equation. ---వర్గ సమీకరణం = quadratic equation. సమీకృత, samIkRta -adj. --unified; integrated; సమీక్ష, samIksha -n. --review; సమీప, samIpa -adj. --close; proximate; adjacent; సమీప బిందువు, samIpa biMduvu -n. --perigee; the point that is closest to the focus in an ellipse; సముచ్చయం, samucchayaM -n. --[gram.] the conjunction suffixes that join words, as in ను and యు; ఉ. అతడునూ, నేనునూ; --సముచ్చయార్థకం; సముద్రం, samudraM -n. --sea; (rel.) మహాసముద్రం; అఖాతం; సముద్రజలం, samudrajalaM -n. --seawater; సముద్రగర్భం, samudragarbhaM -n. --(1) seafloor; --(2) the depths of sea; సముద్రతీరం, samudratIraM -n. --seashore; beach; సముద్ర మట్టం, samudra maTTaM -n. --sealevel; సముద్ర శైవాలం, samudra SaivAlaM -n. --sea weed; % to e2t సముద్రపు నాచు, samudrapu nAcu -n. --kelp; % to e2t సముద్రపు పాటు, samudrapu pATu -n. --ebb; సముద్రపు పోటు, samudrapu pOtu -n. --tide; flow; సముదాయం, samudAyaM -n. --aggregate; collection; సమూహం, samUhaM -n. --group; collection; crowd; సమృద్ధి, samRddhi -n. --abundance; plentiful; సమ్మె, samme -n. --strike; work stoppage; సమ్మెట, sammeTa -n. --sledgehammer; సమేతంగా, samEtaMgA -adv. --accompanied by; with; సమైక్య, samaikaya -adj. --united; concerted; సయ్యాట, sayyATa -n. --sport; amorous play; సయోధ్య, sayOdhya -n. --amity; friendly relationship; సరం, saraM -n. --garland; necklace; ---ముత్యాల సరం = pearl necklace. సరంజామా, saraMjAmA -n. --paraphernalia; సరంబి, saraMbI -n. --(1) ceiling; --(2) ceiling made out of planks; scafolding; సరణి, saraNi -n. --array; table; tabulation; %to e2t సరఫరా, sarapharA -n. --supply; supplies; సరఫరా చేయు, sarapharA cEyu -v. t. --supply; సరస, sarasa -n. --proximity; సరసపరిల్లా, sarasaparilla -n. -- Indian Sarasaparilla; [bot.] ''Hemidesmus indicus;'' -- Sarsaparilla; [bot.] ''Sassafras albidum; Smilax ornata;'' -- A plant with heart-shaped leaves; This has many names - 43 in Kannada, 41 in Sanskrit, 33 in Telugu, and 12 in Hindi; the root is the edible part and has many medicinal uses; -- a root beer like soft-drink; -- Since safrole, a key component of sassafras, was banned by the U.S. Food and Drug Administration in 1960 due to its carcinogenicity, most commercial root beers have been flavored using artificial sassafras flavoring; -- అనంతమూల; సరస్సు, sarassu -n. --lake; (rel.) సరోవరం = big lake; సరళ, saraLa -adj. --straight; linear; (ant.) విరళ = nonlinear; (rel.) ఘాతీయ = exponential; సరళములు, saraLamulu -n. pl. --[gram.] soft consonants; voiceless unaspirated plosives; ‘గ, జ, డ, ద, బ’ లు; సరళ రేఖ, saraLa rEkha -n. --straight line; సరళి, saraLi -n. --trend; course; style; సరళీకరణ, saraLIkaraNa -n. --simplification; streamlining; సరసం, sarasaM - adj. -- (1) Juicy, tasty.రసయుక్తమైన, సుస్వాదువైన; (2.) Sapid, soft.లలితమైన;(3.) Good, virtuous; (4.) Charming, agreeable, pleasant, elegant, sweet.అందమైన, మనోహరమైన; (5.) funny, merry.పరిహాసమైన; (6.) Easy, cheap.చవుకైన సరస్వతి ఆకు, sarasvati Aku -n. --Indian pennywort; [bot.] ''Centella asiatica;'' బ్రహ్మమండూకి; సరస్సు, sarassu -n. --lake; a large, naturally formed body of water; -- ponds and lagoons are smaller in size; -- (rel.) చెరువు is an artificial lake created by digging; --- కాసారం; సర్గం, sargaM -n. --chapter; section; canto (of a book); సర్జం, sarjaM -n. --resin; సర్జరసం, sarjarasaM -n. --resin; the exudation of Sal tree; also సజ్జరసం, (note) this is not the juice of spiked millet as the alternate spelling suggests; సర్పం, sarpaM -n. --serpent; snake; asp; సర్పంచ్, sarpaMc -n. --chairman of a village council or Panchayat; సర్పగంధ, sarpagaMdha -n. --Indian snakeroot; [bot.] ''Rauvolfia serpentina;'' -- దీనిని పాతాళ గరిడి అని, పామువేరు మొక్క అని కూడా పిలుస్తారు. సర్ప గంధం ఒక చిన్న మొక్క. దీని వేర్లు ఔషధ గుణాన్ని కలిగి ఉంటాయి. 3,4 సంవత్సరాల వయసున్న మొక్క వేర్లలో ఔషధ విలువలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. ఇది రక్తపోటును తగ్గించడంలో మానసిక ఆందోళన మరియు చిరాకును తగ్గిస్తుంది. నిద్రలేమిని నివారించడంలో కూడా సహాయపడుతుంది. సర్వం, sarvaM -adj. --all; ---సర్వహక్కులు = all rights. సర్వ, sarva -n. --everything; all; సర్వజనీన, sarvajanIna -adj. --universal; all including; "all-hands"; ---సర్వజనీన సమావేశం = all-hands meeting. సర్వత్రా, sarvatra -adv. --everywhere; సర్వతోముఖ, sarvatOmukha -adj. --all-round; సర్వదా, sarvadA -adv. --always; సర్వనామం, sarvanAmaM -n. --[gram.] pronoun; (ety.) name that applies to all; సర్వపక్ష సమావేశం, sarvapaksha samAvESaM -ph. --all-party conference; సర్వప్రకారేణి. sarvaprakArENi - adv. -- by all means; at any rate; సర్వభక్షకి, sarvabhakshaki -n. --omnivore; an animal that eats any food; సర్వవ్యాప్త, sarvavyaapta - adj. -- omnipresent; సర్వజ్ఞాన, sarvaj~naana - adj. -- omniscient; సర్వశక్తిమంత, sarvaSaktimanta - adj. -- omnipotent; సర్వసత్తాక, sarvasattAka - adj. -- sovereign; --- సర్వసత్తాక గణతంత్ర రాజ్యం = sovereign republic సర్వ సభ్య సమావేశం, sarva sabhya samAvESaM -ph. --general body meeting; సర్వసమానం, sarvasamAnaM -n. --identical; (lit.) equal in all respects; సర్వసామాన్యంగా, sarvasAmAnyaMgA -adv. --generally; in general; సర్వసుగంధి, sarvasugandhi - n. -- * allspice; Jamaica pepper; myrtle pepper; pimenta; pimento; [bot.] ''Pimenta dioica;'' -- (ety.) This berry of the Myrtle family gives a flavor resembling that of a mixture of many spices; -- తెల్లమిరియం; సరాగం, sa-rA-gaM -n. --friendly talk; banter; సరాసరి, sarAsari -adv. --straight; directly; సరాసరి, sarAsari -n. --average; mean; సర్కారు, sarkAru -n. --government; సర్కార్లు, sarkArlu -n. pl. --short for సర్కారు జిల్లాలు; the central and northern coastal districts of the Telugu-speaking parts of India; సర్వాత్మనా. sarvAtmanA - adv. -- by all means; at any rate; సరి, sari -adj. --(1) even; --(2) reasonable; -n. --(1) equal; --(2) OK; --(3) enough; complete; over; సరికొత్త, sarikotta -adj. --brand new; సరిగమలు, sarigamalu -n. pl. --the musical notes of Indian music; the same notes are called do, re, mi; fa, sa, la, ti in western music; It does not matter what you call these notes in your language but their frequencies should be approximately the same; In the Western notation these notes correspond to the white keys C, D, E, F, G, A, B on a piano keyboard; In Western music C corresponds to an exact frequency of a soundwave whereas in Indian music the corresponding musical note స covers a small band of frequencies సరిగ్గా, sariggA -adv. --properly; completely; సరిచూచు, saricUcu -v. t. --verify; check; సరిచేయు, saricEyu -v. t. --adjust; set right; correct; సరిపడా, saripaDA -adj. --enough; in sufficient quantity; సరిసంఖ్య, sarisaMkhya -n. --even number; (ant.) బేసిసంఖ్య, సరిసమంగా, sarisamaMgA -adv. --in exactly equal portions; on a par; సరిపెట్టు, saripeTTu -v. t. --equalize; adjust; సరిపోల్చు, saripOlcu -v. t. --compare; సరిహద్దు, sarihaddu -n. --boundary; border; edge; సర్పి, sarpi -n. --Herpes; Herpes Zoster; -- బాల్యంలో ఒకప్పుడు ఆటలమ్మ (Chickenpox) వచ్చి తగ్గిన వారిలో కొందరికి, రక్త నాళాలలో దాగి ఉన్న వ్యాధికారక సూక్ష్మక్రిములు, సాధారణంగా ఆ వ్యక్తి వయస్సు అరవై ఏళ్ళు దాటాక రక్తనాళం పొడవునా సర్పి బొబ్బల రూపంలో బయటపడి తీవ్రమైన బాధకలిగిస్తాయి; సర్పిలం, sarpilaM -n. --spiral; సర్పిలాకృతి, sarpilAkRti -n. --spiral-shaped; సరీసృపం, sarIsRpaM -n. --reptile; snake; సర్వీసు, sarvIsu -n. --lubricating jelly; సరుకు, saruku -n. --merchandise; stock; material; ---చెత్త సరుకు = shoddy merchandise. సరుగుడు చెట్టు, saruguDu ceTTu -n. --beefwood tree; casuarina tree; [bot.] ''Casuarina equisetifolia''; also చవుకు చెట్టు, ఈల; సర్దుబాటు, sardubATu -n. --adjustment; సరే, sarE -Minor sentence. --O. K. ; alright; సరేసరి, sarEsari -particle. --not to mention; let alone; apart from; సరోవరం, sarOvaraM -n. --big lake; సర్వోత్తమం, sarvOttamaM -n. --the very best; optimum; సలసల, salasala -adj. --onomatopoeia the sound of boiling water; సలక్షణంగా, salakshaNaMgA -adv. --correctly; in a proper manner; సలహా, salahA -n. --advice; counsel; సల్లాపం, sallApaM -n. --conversation; సలిలం, salilaM -n. --water; సలుగు, salugu -n. --(1) pig; piglet; baby pig; --(2) porcupine; సవతి, savati -n. --co-wife; సవతి తల్లి, savati talli -n. --step-mother; సవతు, savatu %e2t -n. --equivalent; సవరణ, savaraNa -n. --adjustment; revision; modification; alteration; సవరం, savaraM -n. --natural or artificial hairpiece used in conjunction with real hair to make it longer or bulkier; a wig; a hairpiece; సవర్ణం, savarNaM -n. --[ling.] allophone; variant form of a phoneme; ---అ, ఆ లు, ఇ, ఈ లు, ఉ, ఊ లు సవర్ణములు; సవరించు, savriMcu -v. t. --adjust; arrange; సవరింత, savariMta -n. --adjustment; arrangement; సవరు, savaru -n. -- sovereign; a gold coin weighing 10 grams; సవ్యం, savyaM -adj. --proper; correct; the right way; clockwise direction; ---సవ్యంగా మొదలయిన పని సగం అయినట్లే = a job well begun is half done. సవా, savA -adj. -- an additional quarter; an additional one-fourth; -- సవాలక్ష = 1.25 లక్షలు; చాలా; -- సవాలక్ష కారణాలు = many reasons; -- సవా తీన్ = three and a quarter; 3.25 (numerically); 3.15 (temporally); సవానా, savAnA -n. --savanna; treeless plain in tropical and subtropical regions; సవాయి, savAyi -n. --syphilis; a venereal disease; సవాలక్ష, savAlaksha -n. --[idiom.] many; innumerable; umpteen; (lit.) one-and-a-quarter lakhs; (ety.) సపాదలక్ష > సవాలక్ష; పాదము = 1/4, సపాదలక్ష = 1.25 లక్షలు = number of slokas in Mahabharata that includes హరివంశం; సవాలు, savAlu -n. --challenge; సవాలుచేయు, savAlucEyu -v. t. --challenge; సవాళ్లు, savALlu -n. pl. --challenges; సవాసేరు, savAsEru -n. --a weight measure equal to 5 పలములు, used until metric system was introduced; 4 సవాసేర్లు = 4 ఏబులంలు = 1 వీశ; (ety.) one and a quarter sers = 10 పలములు; సవినయంగా, savinayaMgA -adv. --with humility; obediently; humbly; modestly; సస్యశ్యామలం, sasyasyAmalaM -n. --evergreen; ససేమిరా, sasEmirA -adv. --by no means; on no account; సహకరించు, sahakariMcu -v. t. --cooperate; సహకారం, sahakAraM -n. --cooperation; assistance; సహకార, sahakAra -adj. --cooperative; ---సహకార పరపతి సంఘం = cooperative credit society. ---సహకార సంఘం = cooperative society. ---సహకార సేద్యం = cooperative farming. సహగమనం, sahagamanaM -n. --the practice of a wife joining her dead husband's funeral pyre; -- భర్త తోపాటు చితి ఎక్కడం సహగమనం; భర్త వేరే చోట మరణించాక వార్త తెలిసి అగ్ని ప్రవేశం చేస్తే అనుగమనం; సహచర్యం, sahacaryaM -n. --companionship; సహచరుడు, sahacaruDu -n. m. --(1) friend; colleague; --(2) husband; (lit.) one who moves along with you; (rel.) అనుచరుడు is a follower; సహచారిణి, sahacariNi -n. f. --(1) female friend; colleague; --(2) wife; సహజంగా, sahajaMgA -adv. --naturally; normally; సహజ, sahaja -adj. --natural; innate; సహజ భాషా ప్రకర్మ, sahaja bhAShA prakarma -ph. --[comp.] natural language processing; సహజ వనరులు, sahaja vanarulu -n. pl. --natural resources; సహజ సంఖ్య, sahaja saMkhya -n. --natural number; (note.) Integers, such as 1, 2, 3, 4, …, are called natural numbers. These are also called positive whole numbers or ధన పూర్ణాంకాలు; సహజ సామర్థ్యం, sahaja sAmarthyaM -n. --aptitude; సహజాత, sahajAta -adj. --[ling.] cognate; సహనం, sahanaM -n. --patience; సహస్రం, sahasraM - n. -- (1) one thousand; (2)infinitely many; సహాధ్యాయుడు, sahAdhyAyuDu - n. -- fellow student; a fellow disciple who studied at the same teacher at the same time; -- see also సతీర్థ్యుడు సహానుభూతి, sahAnubhUti - n. -- empathy; the ability to understand and share the feelings of another; -- సహ + అనుభూతి = ఒకరితో కలిసి (ఆ బాధ) తాను అనుభవించడం. సహానుభూతి. '''స్క, స్త, స్మ, స్య, ....''' స్తంభం, staMbhaM -n. --pillar; post; (rel.) రాట; స్తంభించు, staMbhiMcu -v. i. --to be brought to a halt; to be stopped; to be paralyzed; to be brought to a state of inaction; స్తంభ, staMbha -adj. --stationary; unmoving; steady; స్తనం, stanaM -n. --breast; స్తన్యం, stanyaM -n. --breast milk; స్తన్యదం, stanyadaM -n. --mammal; స్తపతి, stapati -n. --(1) architect; --(2) a temple architect; స్తబ్దత, stabdata -n. --inactivity; immobility; inertia; స్తరం, staraM -n. --layer; stratum; స్తరిత, starita -adj. --stratified; స్తవం, stavaM -n. --praise; ---స్తవంగా కాదు, వాస్తవంగా = not in praise, but in reality; ---స్తవనీయం = praiseworthy; స్థలం, stalaM -n. --place; site; స్థలాకృతి, sthalAkRti -n. --topography; స్థలాభావం, sthalAbhAvaM -n. --lack of space; స్పందన, spaMdana -n. --(1) vibration; throbbing; --(2) excitation; --(3) quivering; fluttering; --(4) reaction; (ant.) ప్రతిస్పందన; స్పర్ధ, spardha -n. --(1) competition; rivalry; --(2) tension; ---మనస్పర్ధలు = mental tensions caused by differences of opinion. స్పర్ధి, spardhi -n. --competitor; rival; స్పర్శ, sparSa -n. --touch; స్పర్శజ్ఞానం, sparSaj~nAnaM -n. --sense of touch; స్పర్శరేఖ, sparSarEkha -n. --tangent; స్పర్శవేది, sparSavEdi -n. --philosopher’s stone; a stone believed to have the power to convert base metals to gold upon touching; touch-stone; స్పర్శశృంగం, sparSaSRuMgaM -n. -- [zool.] antenna; స్పష్టం, spashTaM -n. --clear; clarified; obvious; స్పష్టత, spashTata -n. --clarity; స్పృహ, spRuha -n. --awareness, consciousness; స్ఫటికం, sphaTikaM -n. --crystal; స్ఫటికార్థం, sphaTikArthaM -n. --[chem.] crystalloid; a crystal-like substance; స్ఫటికీకరణం, sphaTikikaraNaM -n. --crystallization; స్మృతి, smRti -n. --memory; recall; స్మరణశుభగత్వ , smaraNaSubhagatva -adj. --suitability for memorization; స్మరణశుభగత్వం, smaraNaSubhagatvaM -n. --one that is suitable for memorization; స్వంత, svaMta -adj. --private; personal; స్వ, sva -pref. --self; స్వకపోలకల్పిత, svakapOlakalpita -adj. --one’s own creation; original idea; not borrowed; (lit.) created in one’s own cheek; స్వగతం, svagataM -n. --(drama) soliloquy; monologue; aside; (lit.) reminiscing one’s own past; -- (antonym) ప్రకాశంగా; స్వచాలిత, svacAlita %e2t -adj. --automatic; స్వచ్ఛంద, svacchaMda -adj. --(1) free; independent; --(2) voluntary; స్వచ్ఛ, svaccha -adj. --pure; స్వజాతి సంపర్కం, svajAti saMparkaM -n. --in-breeding; self-pollination; స్వతంత్రం, svataMtraM -adj. --independent; free; not subject to any other's will; ability to make one’s own decisions; -- see also స్వాతంత్ర్యము; - n. independence; freedom; స్వతంత్ర, svataMtra -adj. --under one's own control; self-restrained; independent; (ant.) పరతంత్ర; -- స్వ తంత్రం అంటే తానే అన్ని కార్యాలు చేసే హక్కులు ఉండి చేయడం.. ఒకరికి జవాబుదారీ కాక పోవడం; స్వతస్సిద్ధంగా, svatassidhaMgA -adv. --naturally; inherently; స్వతహాగా, svatahAgA -adv. --by nature; స్వపరాగ సంపర్కం, svaparAga saMparkaM -n. --self-pollination; స్వభావం, svabhAvaM -n. --nature; inherent property; characteristic; character; స్వయం, svayaM -pref. --self; స్వయంకృత, svayaMkRta -adj. --self-caused; self-inflicted; స్వయంకృత అపరాధం, svayaMkRta aparAdhaM -ph. --one’s own mistake; self-inflicted crime; స్వయంసంపూర్ణత, svayaMsaMpUrNata -n. --self-sufficiency; స్వరం, svaraM -n. --(1) musical note; --(2) a specific frequency at which a sound wave vibrates; --(3) the symbols representing notes in Indian classical music; sa, ri, ga, ma, pa, da, ni, sa --(4) vowel; --(5) [rel] రాగం = a group of notes; Typically, the group may contain 5, 6, or 7 notes; only those combinations that are pleasing to the ear constitute a రాగం; for example, the note 'sa' must appear in all ragas; the notes 'ma', and 'pa' both cannot be omitted at the same time; స్వరకల్పన, svarakalpana -v. t. --creating a musical score; composing a musical score; స్వరభక్తి, svarabhakti -n. --anaptyxis; insertion of a short vowel between consonants for ease of pronunciation; స్వర్ణయుగం, svarNa yugaM -n. --golden age; halcyon age; స్వరాజ్యం, svarAjyaM -n. --self-rule; independent government as opposed to colonial rule; స్వరూపం, -n. --shape; natural shape; స్వరూపుడు, svarUpuDu -suff. --a male with a certain shape indicated by the preceding root; స్వరూపిణి, svarUpiNi -suff. --a female with a certain shape indicated by the preceding root; స్వస్తి, svasti - n. -- be well; --సు+అస్తి = బాగు + ఉండుట; స్వస్థత, svasthata -n. --recovery; cure; good health; స్వస్థలం, svasthalaM -n. --home town; native place; '''సాం - sAM; సా, sA; సిం - siM, సి - si; .....''' సాంకర్యం, sAMkaryaM -n. --hybridization; సాంకేతిక, sAMkEtika -adj. --technical; సాంకేతిక విద్య, sAMkEtika vidya -ph. --technical education; సాంకేతిక నిపుణుడు, sAMkEtika nipuNuDu -ph. m. --technical expert; సాంకేతిక నైపుణ్యత, sAMkEtika naipuNyata -ph. --technical expertise; సాంఖ్య, -adj. --statistical; related to numbers; సాంఖ్యక్రమం, sAMkhyakramaM -n. --[chem.] empirical formula; సాంఖ్యీకృత, sAMkyIkRuta %e2t -adj. --digitized; సాంగత్యం, sAMgatyaM -n. --(1) association; company; --(2) intercourse; సాంగోపాంగంగా, sAMgOpAMgaMgA -adv. --thoroughly; from the beginning to end; సాంఘిక, sAMghika -adj. --social; societal; సాంతం, sAMtaM - adv. -- till the end; completely; సాంత్వనము, sAMtvanamu - n. -- appeasement; pacification; soothing; -- ఓదార్చుట; అనునయము; సాంద్రత, sAMdrata -n. --density; సాంద్రము, sAMdramu -adj. --dense; thick; సాంద్రీకృత, sAMdrIkRta -adj. --concentrated; condensed; సాంబారు, sAMbAru -n. -a spiced lentil soup with vegetables; -- [Sans.] సంభారములు = ingredients such as salt, tamarind, etc. So సాంబారు is a soup made from such ingredients; -- తంజావూరును మరాఠా రాజులు పాలించే కాలంలో శివాజీ పుత్రుడైన శంభాజీ తన బంధువైన ఆనాటి రాజు సాహూజీని చూడడానికి వచ్చాడట. మరాఠాలు వంటలో పులుపుకు కోకం వాడతారు. తంజావూరులో అది లభ్యం కాదు. కాబట్టి వంటలో చిన్న మార్పు చేసి చింతపండుగుజ్జును ఉడికిన కందిపప్పులో వేసి తయారు చేశారట. ఆ వంట శంభాజీకి చాలా నచ్చింది. అతని పేరున శాంభార్ అన్న పేరు వచ్చింది. అదే సాంబారుగా మారింది. సాంబ్రాణి, sAMbrANi -n. --myrrh; benzoin; resin benzoin; Gum Benjamin; Indian frankincense; the fragrant gum from a variety of trees; [bot.] ''Boswellia serrata; Boswellia glabra;'' పరంగి సాంబ్రాణి; (rel.) Styrax benzoin; Shorea robusta; (rel.) గుగ్గిలం; సాంబ్రాణి ఆకు, sAMbrAni Aku -n. --Thyme-leafed gratiola; a medicinal herb that is different from సాంబ్రాణి, [bot.] ''Bacopa monnieri'' of the Scorophulariaceae family; సాంబ్రాణి చెట్టు, sAMbrANi ceTTu -n. --sal tree; [bot.] ''Shorea robusta,'' (of Dipterocarpaceae family); same as సాలవృక్షం, సర్జకం, the resin obtained from the sap of this tree is called సాంబ్రాణి; సాంప్రదాయిక, saampradaayika - adj. -- traditional; -- సంప్రదాయ is noun' సాకల్యంగా, sAkalyaMgA -adv. --completely; comprehensively; fully; సాకార, sAkAra -adj. --shaped; with a shape; with a form; formed. సాక్షాత్కారం, sAkhAtkAraM -n. --manifestation right in front of the eyes; సాక్షి, sAkshi -n. --witness; (ety.) స + అక్షి = ప్రత్యక్షంగా చూచిన వ్యక్తి; సాకీను, sAkInu -n. --inhabitant; resident; సాకు, sAku -n. --excuse; pretext; -v. t. --bring up; raise; foster; nourish; సాగదీయు, sAgadIyu -v. t. --stretch; elongate; draw; సాగనంపు, sAganaMpu -v. i. --give sendoff; సాగరం, sAgaraM -n. --(1) ocean; sea; (2)fresh water reservoir as in Nagarjuna Sagar; --(3) one followed by 29 zeros in the traditional Indian system of counting; సాగర శాస్త్రం, sAgara SAstraM -n. --oceanography; సాగర సంగమం, sAgara saMgamaM -n. --mouth of a river; place where a river joins the sea; సాగు, sAgu -n. --cultivation; tillage; ---చుక్కల సాగు = drip irrigation. -v. i. --(1) stretch; elongate; --(2) continue; సాటా, sATA %e2t -n. --barter; traders exchanging goods with no money as a medium of transaction; సాటి, sATi -adj. --equal; similar; parallel; -n. --equal; peer; match; సాటిది, sAtidi -n. f. --equal; peer; సాటిలేని, sAtilEni -n. --matchless; peerless; సాటివాడు, sAtivADu -n. m. --equal; peer; సాదరంగా, sAdaraMgA -adv. --respectfully; సాదర, sAdara -adj. --(1) respectful; (2) miscellaneous; --- సాదర ఖర్చులు = miscellaneous expenses; సాదా, sAdA -adj. --plain; blank; unadorned; unspiced; ordinary; clear; uncorbonated; సాదృశం, sAdRusaM -n. --analogy; సాధకం, sAdhakaM -n. --practice; esp. the practice of music lessons; సాధకబాధకాలు, sAdhakabAdhakAlu -n. pl. --problems and pitfalls inherent in any activity; trials and tribulations; practical problems; implementation problems; సాధనం, sAdhanaM -n. --device; appliance; సాధన, sAdhana -n. --practice; సాధనసంపత్తి, sAdhanasaMpatti -n. --facilities and resources; సాధనసామగ్రి, sAdhanasAmagri -n. --equipment required to do something; సాధ్య, sAdhya -adj. --derived; ---సాధ్య బిందువు = [gram] derived pause during a grammatical operation. సాధారణ, sAdhAraNa -adj. --general; ordinary; nothing special; సాధించు, sAdhiMcu -v. t. --(1) solve; accomplish; --(2) nag; సాధికార, sAdhikAra -adj. --authoritative; with authority; సాధు, sAdhu -adj. --tame; domestic; ---సాధు జంతువు = tame animal; gentle animal. సాధువు, sAdhuvu -n. --(1) holy person; --(2) gentle person; సాధ్వి, sAdhvi -n. f. --gentle woman; సాన, sAna -n. --whetstone; సానపట్టు, sAnapaTTu -v. t. --polish; sharpen; grind; సాని, sAni -n. f. --(1) lady; wife of the master, --(2) mistress; prostitute; --(3) head woman; (4) flow; stream; ---దొరసాని = wife of the boss. ---మంత్రసాని = midwife. ---సానా? సంసారా? = Is she a prostitute or a family person? సాన్నిధ్యం, sAnnidhyaM -n. --proximity; vicinity; proximity; సానుకూలం, sAnukUlaM -n. --favorable circumstance; favorable result; సానుభూతి, sAnubhUti -n. --sympathy; condolence; pity; సాపత్యం, sApatyaM %e2t -n. --similarity; likeness; -- సామ్యం; పోలిక; సాపు, sApu -adj. --fair; not rough; not in a draft form; (ant.) చిత్తు; ---సాపు ప్రతి = fair copy; సాపేక్షం, sApEksha -n. --relativity; సాపేక్ష, sApEksha -adj. --relative; relativistic; సాపేక్ష విలాసం, sApEksha vilAsaM -n. --[comp.] relative address; సాపేక్ష సిద్ధాంతం, sApEksha siddhAMtaM -n. --theory of relativity; ---సార్వత్రిక సాపేక్ష సిద్ధాంతం = general theory of relativity. ---విశిష్ట సాపేక్ష సిద్ధాంతం = special theory of relativity. సాపేక్ష సమాధి, sApEksha samAdhi -n. --[astron.] relativistic collapse; సాఫీగా, sAphIgA -adv. --smoothly; సామంతుడు, sAmaMtuDu -n. m. --(1) feudatory prince; --(2) wealthy person; సామ్యం, sAmyaM -n. --equality; analogy; సామగ్రి, sAmagri -n. --supplies; material; merchandise; సామరస్యం, sAmarasyaM -n. --amicability; friendship; సమాశ్రయం, samASrayaM -n. --alliance; సామర్థ్యం, sAmarthyaM -n. --capability; ability; strength; సామాజికం, sAmAjikaM -n. --social; societal; సామాజిక, sAmAjika -adj. --social; societal; collective; సామాన్యం, sAmAnya -adj. --common; usual; routine; normal; general; simple; సామాన్య, sAmAnyaM -n. --common; usual; routine; సామాను, sAmAnu -n. --(1) baggage; luggage; --(2) merchandise; సామాన్యుడు, sAmAnyuDu -n. m. --common man; ordinary person; average person; సామ్రాణి, sAmrANi -n. --a breed of horse imported from Samarkand; సామీప్యం, sAmIpyaM -n. --proximity; సాముదాయక, sAmudAyaka -adj. --communal. సాముద్రికం, sAmudrikaM %e2t -n. --symbology; the interpretations of the “impressions” or imprints and body marks (birthmarks, body and facial features such as shapes of fingers, twirls, and whorls on fingertips, etc.); ---హస్తసాముద్రికం = palmistry; the art of reading palm prints as a method of fortune-telling. సాముద్రిక, sAmudrika -adj. --related to sea or ocean; సముద్రపు; సామూహిక, sAmUhika -adj. --collective; సామెత, sAmeta -n. --proverb; adage; saying; -- సామ్యత అనే సంస్కృత నుండి సామెత వచ్చింది. సామెతలో ఆ వాక్యంతోపాటుగా ప్రస్తుత విషయ ప్రస్తావన వెంటనే చేరుతుంది; ఉదా: దరిద్రుడు తలగడగబోతే వడగండ్ల వానవచ్చిందన్నట్టు; -- జాతీయం, నానుడి, పలుకుబడి కూడా చూడండి; సాయంత్రం, sAyaMtraM -n. --evening; strictly, from 4.00 P.M. to 7.00 P.M. సాయకం, sAyakaM -n. --arrow; % to e2t సాయన సంవత్సరం, sAyana saMvatsaraM -n. --tropical year; (def.) time taken by the Sun to travel from one equinox to the same equinox. This is approximately 365.242 days; సాయుధులు, sAyudhulu -n. --armed people; సారం, sAraM -n. --essence; gist; సారంగం, sAraMgaM - n. -- జింక, ఏనుగు, తుమ్మెద, వాన కోయిల; సారమైన అంగములు కలది సారంగం; సారంగపాణిఉ, sAraMgapANi - n. -- Lord Siva; -- దేవతలు ఒకసారి యజ్ఞం చేస్తూ రుద్రుని మహిమ తెలియక ఆయనకు యజ్ఞ భాగం ఇవ్వలేదు. అశివమైన ఆ యజ్ఞాన్ని శివుడు రౌద్రాస్త్రంతో భేదించగా యజ్ఞం " జింక "రూపం ధరించి పరుగుదీసింది. అపుడు దాన్ని తన చేత్తో పట్టుకొన్నాడు .అందుచేత శివుడు సారంగపాణి అయ్యాడు. సారటు, sAraTu -n. --a buggy drawn by two horses; గుర్రబ్బగ్గీ; సారణి, sAraNi -n. --(1) channel; --(2) table; tabulation; tableau; arrangement as an array; సారథ్యం, sArathyaM -n. --guidance; leadership; సారథి, sArathi -n. --driver; commander; సారవంత, sAravaMta -adj. --fertile; fruitful; సారవా, saaravaa - n. -- crop when there is plenty of irrigated/rainwater; This crop is typically harvested by December; the second crop harvested in May is called దాళువా or రబీ; -- దీనినే సాళువా అనీ, ఖరీఫ్ అని కూడా అంటారు; సారస్వతం, sArasvataM -n. --literature; -- సరస్వతీ సంబంధమైనది సారస్వతం. తెలుగు సారస్వతం అంటే కావ్యాదులతో పాటు విమర్శలూ, కథలూ, రూపకాలూ, ఆయా శాఖలలో వెలువడే వ్యాసాలూ, పరిశోధనలూ, హరికథాదులూ, అన్నీ. సంగీత సారస్వతం అంటే కృతులూ, పదాలూ, ఆ గాన ఆలాపనలూ. వైదీక సారస్వతం అంటే వేదాలూ, మంత్రాలూ, వాటి వ్యాఖ్యానాలూ, ఉపన్యాసాలూ, మొదలైనవన్నీ. సారస్వత, sArasvata -adj. --literary; సార్ధం, sArdhaM -n. --caravan; సార్ధకం, sArdhakaM -n. --allomorph; with the same meaning; సార్థక, sArthaka -adj. --fruitful; appropriate; significant; ---సార్థక నామం = appropriate name. సార్థకత, సార్థక్యం, sArthakata, sArthakyaM -n. --fruitfulness; worth; significance; utility; సార్వకాలిక నియమం, sArvakAlika niyamaM %e2t -n. --universal law; సార్వజనిక, sArvajanika %e2t -adj. --universal; cosmopolitan; సార్వభౌమత్వం, sArvabhaumatvaM -n. --sovereignty; సార్వభౌముడు, sArvabhaumuDu -n. m. --sovereign; సారాంశం, sArAMSaM -n. --essence; purport; summary; brief; సారా, sArA -n. --wine; ---ద్రాక్ష సారా = grape wine. సారించు, sAriMcu -v. t. --extend; stretch; spread; ---దృష్టి సారించు = cast a glance. ---ఊహని సారించు = extend the imagination. ---విల్లుని సారించు = string a bow. సారువా, sAruvA -n. -- the main paddy crop, grown in the southwest monsoon season; (rel.) దాళవా; సారూప్యం, sArUpyaM -n. --resemblance; analogy; సారూప్య, sArUpya -adj. --similar; analogous; (rel.) సర్వసమాన; సాలంకృత, sAlaMkRta -adj. --decorated; decked; with decorations; with ornaments; ---సాలంకృత కన్యాదానం = giving away the bride fully decked with jewelry. సాల, sAla -n. --(1) sal; a timber tree; సాలగ్రామం, sAlagrAmaM -n. -- ammonite; a fossilized shellfish; one of the symbols of Vishnu; -- హిందూ దేవాలయాలలో విష్ణుమూర్తి ప్రతిరూపంగా పూజింపబడే ఒక రకమైన నల్లని రాళ్ళని సాలిగ్రామాలు/సాలగ్రామాలు అంటారు. ఇవి నేపాల్ లోని గండకీ నది పరీవాహక ప్రాంతమైన 'సాలిగ్రామం' అనే గ్రామం లో విరివిగా లభిస్తాయి. ఈ రాళ్ళు నునుపుగా అక్కడక్కడా కొన్ని గుర్తులతో అండాకారం లో ఉంటాయి. ఆ గుర్తులు విష్ణువు యొక్క ఆయుధాలని చెప్పబడే శంఖం,చక్రం, గదలను మరియు విష్ణువు అవతారాలైన మత్స్య,కూర్మావతారాలను తలపించే విధంగా ఉండటం వలన ఆ రాళ్ళకు దివ్య శక్తులున్నట్లు ప్రజలు విశ్వసిస్తారు. సాలచెట్టు, sAlavRkshaM -n. --[bot.] ''Shorea robusta,'' (belonging to the Dipterocarpaceae family; --- సర్జకము; ఈ చెట్టు నుండి కారే రసం గడ్డకట్టినప్పుడు సాంబ్రాణి అవుతుంది; కాని అదేమిటో దీనిని గుగ్గిలం చెట్టు అని అంటారు; గుగ్గుల్‍ చెట్టు (Caommiphora mukul" of Burseraceae family)నుండు స్రవించే జిగురు వంటి పదార్థం గుగ్గిలం; సాలభంజిక, sAlabhaMjika -n. -- (1) doll; puppet; (2) a statue carved on a pillar or wall; -- “సాల”(Shorea robusta) అనే వృక్షానికి ఆనుకుని నిలబడి ఉన్న ఆడ రాతి బొమ్మని సాలభంజిక అని పిలవడం కనిపిస్తుంది. మొత్తం పదానికి అర్ధం చూస్తె సాల్ చెట్టు కొమ్మ వంచుతున్న/విరుస్తున్న స్త్రీ అని చెప్పుకోవచ్చేమో. మౌర్యులు, శాతవాహన కాలాలనుంచి ఇలాంటి శిల్పాలు కనిపిస్తాయి. బౌద్ధ సాహిత్యంలో కూడా దీని ప్రసక్తి ఉంది; సాలమేండరు, sAlamEMDaru -n. --salamander; a small lizard-like amphibian; సాలామిశ్రి, sAlAmiSri - n, -- Salep; an orchid; [bot.] Orchis mascula; సాలీడు, sAlIDu -n. --spider; సాలీనా, sAlInA -adv. --per year; yearly; సాలు, sAlu -n. --year; -v. i. --match; match wits with; pair up; ---సాల గలగడం = to be able to match up. సాలు ఒక్కంటికి, sAlu okkaMtiki -ph. --per year; సాలుసరి, sAlusari -adv. --yearly; per year; సాలెపురుగు, sAlepurugu -n. --spider; సాలోచనగా, sAlOcanagA -adv. --thoughtfully; giving due thought to; సావకాశం, sAvakAsaM -n. --leisure; at ease; సావధానంగా, sAvadhaAnaMgA -adv. --attentively; carefully; patiently; సాహసం, sAhaSaM -n. --(1) boldness; courage; daring; --(2) temerity; rashness; సాహసోపేతంగా, sAhasOpEtaMgA -adv. --boldly; daringly; సాహిత్యం, sAhityaM -n. --(1) literature; సాహిత్యం, సారస్వతం, వాఙ్మయం అనేవి మూడు. ఇవి ఒక దానికంటే మరొక దాని పరిధిని బట్టి విస్తృతమైనవి. హితబోధ లక్ష్యంగా కలది సాహిత్యం. ఉదా. కావ్య నాటకాదులు. సరస్వతీ సంబంధమైనది సారస్వతం. తెలుగు సారస్వతం అంటే కావ్యాదులతో పాటు విమర్శలూ, కథలూ, రూపకాలూ, ఆయా శాఖలలో వెలువడే వ్యాసాలూ, పరిశోధనలూ, హరికథాదులూ అన్నీ. వాఙ్మయం అంటే పైవన్నీ. వినోదం కోసం ఆనందం కోసం ఉన్న రచనలే కాక, నిత్య జీవితానికి ఉపకరించే అనేక విషయాల సమాహారం వాఙ్మయం ఔతుంది. వివిధ శాస్త్ర గ్రంథాలూ, జీవిత చరిత్రలూ, పత్రికలూ, వార్తలూ, చర్చలూ అన్నీ. తెలుగు భాషలో కనబడేవీ ,వినబడేవీ సమస్తమూ … వాగ్రూపం లో ఉండేవన్నీ— తెలుగు వాఙ్మయమే. --(2) lyric in a musical composition; -- మార్గ సాహిత్యం = classical literature; -- దేశీ సాహిత్యం = folk literature; -- తెలుగు సాహిత్యంలో మొదట్లో సంస్కృత సాహిత్యాన్ని, తరువాత సంస్కృత సాహిత్యప్రభావం ఉన్న శిష్ట తెలుగు సాహిత్యాన్ని మార్గ సాహిత్యం అన్నారు. అట్లాగే మొదట్లో తెలుగు సాహిత్యాన్ని తరువాత జానపద సాహిత్యానికి దగ్గరగా ఉన్న శిష్ట సాహిత్యాన్ని దేశి సాహిత్యం అన్నారు. స్ఖాలిత్యం, skhAlityaM -n. --error; mistake; a slip; (lit.) something that spilled over unintentionally; a bug in a computer program; '''%స్థా - sthA, - స్నా - snA, స్వా - svA''' స్థాణువు, sthANuvu -n. --immobile object; tree trunk with no branches; used to describe a person who was stunned or found speechless; స్థానం, sthAnaM -n. --position; location; స్థానబలం, sthAnabalaM -n. --(1) strength derived from the position --(2) [math.] in a positional number system, the value of a position as opposed to the inherent value of a digit; స్థానభ్రంశం, sthAnabhraMSaM -n. --dislocation; displacement; స్థానాంతరీకరణం, sthAnAmtarIkaraNaM %e2t -n. --translocation; స్థానికం, sthAnikaM -n. --local; స్థానిక, sthAnika -adj. --local; స్థాపత్యం, sthApatyaM -n. --architecture; స్థాపకుడు, sthApakuDu -n. --founder; స్థాలి, sthAli -n. --cooking vessel; pot; స్థావరం, sthAvaraM -n. --(1) settlement; station; --(2) military base; స్థాయి, sthAyi -n. --stage; status; స్నాతకం, snAtakaM %e2t -n. --(1) inauguration; --(2) commencement; graduation from school and commencement of wordly life; --(3) (lit.) ceremonial bath taken by a bachelor after the completion of his education; an event in a wedding celebration commemorating the end of bachelorhood; స్నాతకుడు, snAtakuDu %e2t -n. -- graduate; someone who finished a course of study; స్నాతకోత్తర, snAtakOttara -adj. --post-graduate; స్నాతకోత్సవం, snAtakOtsavaM -n. --commencement exercises; graduation ceremonies; convocation; స్నానం, snAnaM -n. --bath; shower; స్నానపు తొట్టి, snAnapu toTTi -n. --bath tub; bath; స్నాయువు, snAyuvu -n. --sinew; tendon; స్మారకం, smArakaM -n. --consciousness; ---స్మారకం తప్పు = become unconscious. స్మార్తం, smArtaM - n. --Hindu canonical ritual procedures prescribed in the scriptures; -- see also ఔద్గాత్రం; స్మార్తులు, - n. -- A sect of Hinduism that worships both Siva and Vishnu with equal devotion; In general most of these people are followers of Shankara's monism; -- శివకేశవులనిద్దరినీ బేధం లేకుండా ఆరాధన చేసేవారు; శ్రుతి-స్మృతి-పురాణాలన్నిఁటినీ సరిసాటిగా నమ్మి సమగ్రంగా అనుసరించి ఆచరించే వారే స్మార్తులు. వీరికి శివకేశవులు ఒక్కరే, వివాహాలు కూడ చేసుకుంటారు. వీరంతా సర్వ సాధారణంగా శాంకర అద్వైతులై ఉంటారు. అద్వైతమంటే - దేవుఁడూ, జీవుఁడూ పరమార్థంలో ఒకఁడేననీ, జీవులందఱిలోనూ, మానవులందఱిలోనూ ఉన్నది ఒకటే బ్రహ్మం అని నమ్మడం. అలాగే, శ్రుతి అంటే వేదాలు. స్మృతి అంటే ధర్మశాస్త్ర్రం. (తెలుఁగు బ్రాహ్మణులది పరాశర స్మృతి). వారి నిత్య నైమిత్తిక విధులకు స్మృతీ, సూత్రమూ పరమ ప్రమాణాలు. స్వాంతన, svAMtana -n. --peace; quiet; స్వాగతం, svAgataM -n. --welcome; స్వాతంత్ర్యము, svAtaMtryamu n. -- independence; freedom; free-will; liberty; -- (ant.) (వ్యతి.) పారతంత్ర్యము; -- see also స్వతంత్రము -- స్వతంత్రంకి సంబంధించిన దినం — స్వాతంత్ర్య దినం. స్వాతి, svAti -n. --(1) Pi Hydrae; Arcturus; Yoga tara of the 15th lunar mansion; located in the constellation Scorpio (or Libra); --(2) The 15th of the 27-star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; --(3) the brightest star in the constellation Bootes; the Herdsman (Bhutap); this is about 37 light-years from us; స్వాధికార, svAdhikAra -adj. --autonomous; స్వాధీనం చేసుకొను, svAdhInaM cEsukonu -v. i. --appropriate; to take one under one’s control; స్వాధీన పరచు, svAdhIna paracu -v. t. --handover; స్వామి, svAmi -n. m. --(1) swami; a religious holy man; --(2) master; head of a household; స్వామికార్యంతో పాటు స్వకార్యం కొంత, svAmi kAryaMtO pATu svakAryaM koMta; - ph. -- getting some personal work done while on official business; dual-purpose activity; స్వామిని, svAmini -n. f. --lady of the house; wife of the master; స్వావలంబన, svAvalaMbana - n. -- self-reliance; %సిం - siM, సి - si, సీ - sI సింగాడాలు, siMgaaDaalu - n. -- Water chestnurs; సింగారించు, siMgAriMcu -v. t. --decorate; do makeup; సింగినాదం, siMginAdaM -n. --(1) (lit.) sound of an instrument made from the horn of a deer; --(2) useless stuff; trivial stuff; సిందూరం, siMdUraM -n. --red lead; vermillion; minium; triplumbic oxide; Pb₃O₄; సిందూరీ కాయ, siMdUrI kAya - n. -- Jafras; Jafra seeds; -- ఎరుపురంగు గింజలు కలిగిన చిన్న ఎరుపురంగు కాయలను ఇంగ్లీషులో జాఫ్రాకాయలు (JAFRAS) అని, ఉత్తర భారతదేశంలో సిందూరీలని అంటారు. ఈ కాయలు పరిమాణంలో, ఆకారంలో ఆగాకరకాయను పోలివుంటాయి. వీటి గింజలు కూడా ఆగాకరకాయ గింజల్లానే వుంటాయి. లిప్ స్టిక్ తయారీ కోసం ప్రత్యేకంగా వీటిని రంగుకోసం వాడతారు కాబట్టి వీటిని "లిప్ స్టిక్" గింజలు (Lip Stick Seeds) అని కూడా అంటారు. వీటితో వంటకాల కోసం వాడే రంగులు, వస్త్రాలపై వాడే రంగులు కూడా తయారు చేస్తారు. ఈ చెట్టు తాలుకు ప్రతి భాగం ఆయుర్వేద వైద్యానికి పనికి వస్తుంది. సింధుశాఖ, siMdhuSAkha -n. --gulf; (lit.) branch of the sea; సింహం, siMham -n. --(1) lion; --(2) [astron.] Leo, the constellation; one of the twelve signs of the Zodiac, సింహరాసి; సింహదంష్ట్రిక, siMhadaMstrika -n. --dandelion; [bot.] ''Taraxacum officinali; is commonly of the Asteraceae (Daisy) Family; Viewed in the United States as a weed with small yellow flowers; The Telugu word was coined by Prof. Kota. S.R. Sarma; Dandelions are traditional herbal medicine, used to stimulate the liver, promote the body’s natural detoxification processes and support healthy digestion. The botanical wellness company Traditional Medicinals turns the wild-collected roots into a variety of medicinal-grade formulations. Its Roasted Dandelion Root tea is robust and coffee-like, while Detox Dandelion, Dandelion Chai Probiotic, and Dandelion Leaf & Root are more mild and herbaceous. సింహద్వారం, siMhadvAraM -n. --main entrance; front entrance; (ant.) పాణిద్వారం; సింహభాగం, siMhabhAgaM -n. --lion’s share; a major share; first cut; సింహావలోకనం, siMhAvalOkanaM -n. --retrospection; (lit.) a lion’s view; సింహాసనం, siMhAsanaM -n. --throne; (lit.) a lion’s seat; సిక్తము, siktamu -adj. --splashed; sprinkles; splattered; wetted; soaked; సికా, sikA %e2t -n. --official seal; an imprint made to make a document official; సిగ, siga -n. --hair in a bun; hairdo; coif; coiffure; సిగరెట్, sigareT -n. --cigarette; (rel.) చుట్ట; బీడీ; సిగ్గరి, siggari -n. --a shy person; సిగ్గు, siggu -adj. --coy; shy; bashful; సిగ్గు, siggu -n. --(1) coyness; shyness; bashfulness; --(2) embarrassment; disgrace; సిగ్గుమాలిన, siggumAlina -adj. --shameless; సితపక్షం, sitapakskaM -n. --waxing half of a fortnight; సిత్నాట కూర, sitnATa kUra - n. -- [bot.] ''Melochia corchorifolia;'' సిద్ధం, siddhaM -adj. --ready; prepared; సిద్ధచారణులు, siddhachaaraNulu - n. -- legendary epic figures with eternal youth and capable of freely roaming the skies[ -- నిత్య యవ్వనంలో ఉంటూ ఆకాశంలో యథేచ్చగా సంచరించగల శక్తులు ఉన్నవారు సిద్ధ చారణులు; సిద్ధబీజం, siddhabIjaM -n. --spore; సిద్ధమకరధ్వజం, siddhamakaradhvajaM - n. -- An Ayurvedic medicine used to improve male potency and improve sexual performance; -- మన్మథుడి జెండా పైన మొసలి బొమ్మ ఉంటుంది. మన్మథుడు సిద్ధమకర ధ్వజుడు. సిద్ధమకరధ్వజం 'మగతనం' పెంపొందడానికి వాడుతారు; సిద్ధాంతం, siddhAMtaM -n. --(1) theorem; an established truth; --(2) theory; a hypothesis; --(3) doctrine; an edict; (rel.) ఉపసిద్ధాంతం; అభిమతం ---అభిమతం అంటే థియరీ అని, సిద్ధాంతం అంటే థీరం అనీ ఒక వివరణ ఉంది. సిద్ధాంతి, siddhAMti -n. --learned person; సిద్ధాంతీకరించు, siddhAMtIkariMcu -v. i. --theorize; to develop a theory; సిద్ధి, siddhi -n. --accomplishment; attainment; సినిమా, sinimA -n. --cinema; movie; motion picture; film; flick; సినీవాలి, sinIvAli, -n. --the first day after a new moon day on which the crescent moon can be seen; -- అమావాస్య తిధిలో చంద్రుడు పూర్తిగా సూర్యమండలాన్వర్తియై - అనగా ఆసాంతము సూర్యుని పరిధిలోనికి వెళ్లకుండా - ఒక దారపుపోగంత చంద్రకళ సూర్యోదయాని కంటే ముందుగా కన్పడినపుడు దానినే "సినీవాలీ" అమావాస్య అంటారు. సిద్ధాంత పరంగా నైతే కృష్ణ చతుర్దశి తో కూడిన అమావాస్యే "సినీవాలీ" అమావాస్య; సిపాయి, sipAyi -n. --soldier; sentinel; సిఫార్సు, siphArsu -n. --recommendation; సిబ్బంది, sibbaMdi -n. --crew, staff; సిబ్బి, sibbi -n. --(1) a flat pot cover with no handle; a flat pan; --(2) scale of a balance; (ety.) the pan of a balance into which Emperor Sibi of mythology entered to weigh his body; -- సిబ్బిరేకు; -- జల్లిసిబ్బి = a flat pan with many perforations; -- మూకుడు = బాణలి = a hemispherical frying bowl with two handles; సిర, sira -n. --(1) vein; a blood vessel that carries blood toward the heart; --(2) vein of a leaf; ఈనె; సిరకా, sirakA -n. --vinegar; CH₃COOH; పులిసిన సారా; సిరా, sirA -n. --ink; సిరామరక, sirAmaraka -n. --inkblot; సిరిమాను, sirimAnu - n. -- [bot.] ''Anogeissus latifolia'' of the Combretaceae family; -- ఘట్టి; చిరుమాను; -- ఈ పెద్ద వృక్షం కాండం నుంచి స్రవించే జిగురును గమ్ ఘట్టి (Gum Ghatti) అంటారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి కీ. శే. డా. వై. యస్. రాజశేఖరరెడ్డి ప్రయాణించిన హెలికాఫ్టర్ కర్నూలు జిల్లా పావురాల గుట్ట దగ్గర ఒక పెద్ద సిరిమాను వృక్షాన్ని గుద్దుకునే పేలిపోయిందని అంటారు; సిల్లకాయ, sillakAya -n. --[bot.] ''Strychonos potatorum;'' extract from fruits of this tree is used by Chenchu tribes to stun fish in spearfishing. సిలాజిత్తు, silAjittu -n. --(1) bitumen; red chalk; --(2) [bot.] ''Ophelia eleganis; Ophelia multiflora;'' --(3) an ingredient in Ayurvedic medicines, the exact identity of which is not certain; సిలువ, siluva -n. --Cross; a Christian symbol; సిల్కు, silku -n. --silk; పట్టు; సిలోన్‍ బచ్చలి, silOn^ baccali -n. -- [bot.] ''Talinum triangulare'' Willd. సివం, si-vaM -n. --a condition when a body is posessed by a devine force; సివంగి, sivaMgi -n. f. --lioness; సివారు, sivAru -n. --suburb; a satellite town at the outskirts of a town; సివిటి పిల్లి, siviTi pilli -n. --civet cat; a wild animal of the cat family; the Small Indian Civet; [biol.] ''Viverricula indica''; సివీరి, sivIri -n. --civetone; a substance secreted by the Civet cats; used in the manufacture of perfumes; సిసలు, sisalu -n. --(1) exact; --(2) original; genuine; సిసలు, నకలు, sisalu, nakalu -ph. --(1) original and copy; --(2) genuine and imitation; స్తిమితం, stimitaM -n. --steadyness; calmness; స్తిమితపడు, stimitapaDu -v. i. --(1) settle down; calm down; --(2) get well; స్థితి, sthiti -n. --state; status; స్థితిగతులు, sthitigatulu -n. pl. --circumstances; state and tarjectory; స్థితిజశక్తి, sthitijaSakti -n. --potential energy; స్థితిమంతుడు, sthitimaMtuDu -n. m. --a well-to-do person; స్థితిపరుడు, sthitiparuDu -n. m. --a well-to-do person; స్థితిస్థాపకత, sthitistApakata -n. --elasticity; స్థిరత్వం, sthiratvaM -n. --constancy; stability; స్థిరపరచు, sthiraparacu -v. t. --confirm; ratify; స్థిరరాసి, sthirarAsi -n. --constant; a mathematical constant; స్థిరాంకం, sthirAMkaM -n. --constant; a mathematical constant; స్థిరాస్తి, sthirAsti -n. --immobile property; real estate; స్నిగ్ధత, snigdhata -n. --(1) viscosity, a measure of fluid thickness; --(2) brightness; --(3) tenderness; softness; స్విన్న జలం, svinna jalaM -n. --distilled water; సీకాయ, sIkAya -n. --soap acacia; soap nut; [bot.] Acacia concinna of the Leguminosae family; (alt.) షీకాయ; సీజరీయం, sIjarIyaM -n. --Cesarean; a surgical procedure to deliver a baby; so named from a folklore surrounding the birth of Julius Caesar; సీటు, sITu -n. --seat; a place in college admissions; a place to sit in a public vehicle; చోటు; సీతమ్మవారి జడబంతి, sItammavAri jaDabaMti - n. -- Cockscomb; Brain Flowers; Wool Flowers; [bot.] ''Celosia cristata'' of the Amaranthaceae family; -- తోటకూర జాతికి చెందిన ఈ మొక్క ఆకుల్ని కొందరు కూరగా వండుకుంటారు. దీనికి వైద్యపరమైన ప్రయోజనాలు కూడా ఉన్నాయి. ఈ మొక్కలలో లేత ఎరుపు, పసుపు, రక్తవర్ణం వంటి పలు రంగుల పూలు పూసే రకాలున్నాయి; సీతాఅక్షంతలు, sitAakshaMtalu - n. -- a flowering bush with colorful red and yellow flowers; [bot.] ''Lantana camera; L. montevidensis''; సీతాకోకచిలుక, sItAkOkaciluka -n. --butterfly; సీతాదం, sItAdaM -n. --scurvy; a disease caused by a shortage of vitamin C; సీతాఫలం, sItAphalaM -n. --custard apple; sugar apple; sweet sop; Graviola; [bot.] ''Annona squamosa'' of the Annonaceae family; -- see also రామాఫలం (''Annona Reticularis''); లక్ష్మణఫలం (''Annona muricata''); హనుమాఫలం; -- 'సిత' (= white, bright, clear, pure) అనే పదానికి 'పలక' (= బొడిపెల తొక్కు) అనే పదం చేరి ఆ పండుకు ఆ పేరు ఏర్పడింది. అది రూపాంతరం చెంది 'సీతా ఫలం'గా మారింది. ఈ పండులోని గింజలలో కొద్దిగా విషం ఉంటుంది కనుక గింజలు తినకూడదు; -- చింతవొలకాయలు; సితపలక్కాయ; చిప్పలపండు; [Sansk.] గంధగాత్రమ్; [[File:Sitaphals_in_a_plate.jpg|right|thumb|సీతాఫలం]] సీదా, sIdA -adj. --(1) straight; --(2) honest; సీమంతం, sImaMtaM -n. --(1) baby shower; a ceremony to celebrate the first pregnancy; --(2) boundary; boundary line; --(3) part in the hair; సీమంతిక, sImaMtika %e2t -n. --suture; stitch; సీమ, sIma -adj. --foreign; imported; -n. --foreign country; సీమకుక్క, sImakukka -n. --a dog of foreign origin; a dog with a pedigree; (rel.) ఊరకుక్క; సీమచింత, sImaciMta -n. --Manila tamarind; Madras thorn; [bot.] ''Pithecellobium dulce;'' -- A species of flowering plant in the pea family, Fabaceae, that is native to the Pacific Coast and adjacent highlands of Mexico, Central America, and northern South America. సీమచేమంతి, sImacEmaMti -n. --the common chamomile; [bot.] ''Anthemis nobilis;'' సీమజమ్మి, sImajammi -n. --a thorny hedge plant; [bot.] ''Prosopis juliflora;'' సీమజీలకర్ర, sImajIlakarra -n. --Caraway seed; [bot.] ''Carum carvi;'' షాజీరా; సీమతులసి, sImatulasi -n. --basil; [bot.] ''Olimum basilicum;'' సీమబాదం, sImabAdaM -n. --almond; [bot.] ''Prunus amygadalus;'' సీమబూరుగ, sImabUruga -n. --[bot.] ''Ceiba pentandra;'' సీమమిరప, sImamirapa -n. --a type extra spicy, yet small-sized capsicum; సీమ మెట్టతామర, sIma meTTatAmara -n. -- Christmas Candles, Emperor’s Candlesticks, Candle Bush; Ringworm Shrub; senna alata; [bot.] ''Cassia alata'' of the Fabease family and Caesalpinioideae sub-family; -- ఈ మొక్క ఆకుల రసం మొండి చర్మ వ్యాధి తామరకు దివ్యౌషధం అయిన కారణంగా దీనిని ‘సీమ మెట్టతామర’ అని పిలుస్తున్నారంతే కాని దీనికి మెట్ట తామరకీ ఏ సంబంధమూ లేదు; ఈ మొక్క ఆకులలో ఉన్న పసుపుపచ్చటి క్రిసోఫానిక్ యాసిడ్ (Chrysophanic Acid) చక్కటి ఫంగిసైడ్ (Fungicide) గా పనిచేసి ఎంతటి మొండి చర్మవ్యాధులనైనా మాడ్చేస్తుంది; -- see also మెట్టతామర = [bot.] ''Canna indica'' of the Cannaceae family; సీమసోపు విత్తులు, sImasOpu vittulu -n. --caraway seed; [bot.] ''Carum carvi;'' సీరం, sIraM -n. --serum; (pl. sera); antitoxin; సీల, sIla -n. --peg; screw; nail; సీలమండ, sIlamaMDa -n. --ankle; చీలమండ; సీసం, sIsaM -n. --(1) lead; the chemical element whose symbol is Pb; --(2) a type of Telugu poem; సీసా, sIsA -n. --bottle; glass bottle; vial; స్త్రీ, strI -n. --woman; lady; -- స్త్రీ ధనం = money given to a woman by her parents at the time of her wedding. This will be her own property and her husband has no right over it; This is not dowry. స్త్రీబీజం, strIbIjaM -n. --ovum; స్త్రీలింగం, strIliMgaM -n. --feminine gender; స్వీకృతం, svIkRtaM -n. --postulate; స్వీకృత సిద్ధాంతం; స్వీయచరిత్ర, svIyacaritra -n. --autobiography; %సు - su, సూ - sU సుంకం, suMkaM -n. --duty; tax; levy; సుందర, suMdara -adj. --beautiful; సుందరి, suMdari -n. f. --beautiful woman; సుకరం, sukaraM -n. --practicable; convenient; manageable; సుకుమారం, sukumAraM -adj. --tender; fragile; dainty; not capable of handling harsh treatment; సుకుమారి, sukumAri -n. pl. -- a woman who has been delicately reared; సుకృతము, sukRtamu - n. -- A good deed; a good or meritorious work or action; సుఖం, sukhaM -adj. --comfort; pleasant; సుఖరోగం, sukharOgaM -n. --venereal disease; సుఖీభవ, sukhIbhava -inter. --may you be happy!; ---అన్నదాతా సుఖీభవ = may the donor of food be happy; (idiom) I bless you for giving me food. సుగంధ, sugaMdha -adj. --aromatic; (lit.) having a pleasing smell; సుగంధ యోగికాలు, sugaMdha yOgikAlu -n. pl. --aromatic compounds; (lit.) compounds with a smell; in general many of the aromatic compounds are characterized by the presence of a ring structure in their structural formulas; సుగంధిపాల, sugaMdhipAla -n. --(1) Sarsaparilla; [bot.] ''Similax officinalis; Hemidesmus indica''; --(2) flavored milk drink; సుడి, suDi -n. --(1) eddy; vortex; whorl; spiral-shaped markings; --(2) luck; fate; (ety.) according to palmistry, the predestined fate of a person can be read from the locations of whorls on the palms, fingers, and soles of feet; ---వాడి సుడి బావుందిరా = that fellow's luck is good. సుడిగాలి, suDigAli -n. --tornado; whirlwind; వాయుగుండం; సుడిగుండం, suDiguMDaM -n. --whirlpool; vortex; సుతరామూ, sutarAmU - adv. -- utterly; totally; completely; in full; సుతారంగా, sutAraMgA -adv. --gently; సుతి, suti - n. -- musical drone sound; musical drone box; It is similar to a harmonium and is used to provide a drone in a practice session or concert of Indian classical music. --శృతి; సుత్తి, sutti -n. --(1) hammer; gavel; --(2) (slang) uninvited, unwelcome and unending talk; --(3) (slang) drip; a person who bores with uninvited and unwelcome talk; ---కమ్మరి సుత్తి = blacksmith's hammer. ---పటకా సుత్తి = claw hammer. సుద్ద, sudda -n. --chalk; calcium carbonate; CaCO₃; సున్నం, sunnaM -n. --lime; quicklime; calcium hydroxide; Ca(OH)₂; ---గుల్ల సున్నం = lime. ---చెక్క సున్నం = native cement prepared by grinding together quicklime and sand; ---బిళ్ల సున్నం = grout; grout used to fix tiles. ---బొమ్మ సున్నం = plaster of Paris; calcium sulfate; ---తడి సున్నం = slacked lime; calcium hydroxide. Ca(OH)₂ ---పొడి సున్నం = lime; calcium oxide; CaO; ---సీమ సున్నం = chalk; Portland cement. సున్న, sunna -n. --(1) zero; cipher; nil; nothing; a written symbol to indicate nothing; --(2) symbol used in the Telugu alphabet to create the sound of "um;" ---అర సున్న = half circle. ---నిండు సున్న = full circle; complete circle; సున్నపు రాయి, sunnapu rAyi -n. --limestone; calcium carbonate; CaCO₃; సునామీ, sunaamee - n. -- tsunami; సముద్ర గర్భంలో, ఎక్కడో, భూమి కంపించడం వల్ల కడలి అడుగున ఉన్న భూమి కదలి పోయిన సందర్భంలో, పరిస్థితులు అనుకూలిస్తే ఒక మహత్తర కెరటం పుట్టుకొచ్చి అది మహా వేగంతో ఒడ్డుని ఢీకొంటుంది. అదీ సునామీ అంటే! అనగా, ఈ మహత్తర కెరటం గాలి వల్ల పుట్టినది కాదు. సునామీ ఒక ఊరికో, ఒక ప్రాంతానికో పరిమితం కాదు; సునామీ వల్ల భౌగోళికంగా చాల ప్రాంతాలు దెబ్బ తింటాయి. సముద్రపు ఆటుపోట్లకీ సునామీకి సంబంధం లేదు. సునాముఖి, sunAmukhi -n. --[bot.] ''Cassia augustifolia''; సునాయాసం, sunAyAsaM -adj. --easy; facile; సున్ని, sunni -n. --(1) a flour of gram or other pulses of India (esp.) a flour mixture of green gram and rice used for cleansing the skin in a traditional bath in India; సున్నిపిండి; సున్నితపు, sunnitapu -adj. --(1) delicate; --(2) precision; ---సున్నితపు త్రాసు = precision balance. సుబాబుల్, subAbul -n. --[bot.] Leucaena leucocephala; సుమండీ, sumaMDI vocative pl. -inter. suff. --surely (respectful); సుమారు, sumAru -adv. --approximately; about; రమారమి; సుమీ, sumI vocative s. -inter. suff. --surely; సుముఖ, su-mu-kha -adj. --favorable; సుముఖత, sumukhata -n. --favorable disposition; సురపొన్న, suraponna -n. --[bot.] ''Calophyllum longifolium''; సురభి, surabhi -n. --fragrance; fragrant substance; సురుమా, surumA %e2t -n. --collyrium; a medicinal ointment to the eyes; సురేకారం, surEkAraM -n. --saltpeter; niter; potassium nitrate; same as పెట్లుప్పు; KNO₃; సులభం, sulabhaM -n. --easy; సులోచనాలు, sulOcanAlu -n. --eyeglasses; spectacles; prescription lenses; (lit.) good eyes; సుళువు, suLuvu -adj. --convenience; ---సుళువు తెలుసుకొని చెయ్యి = do it the easy way. సువర్ణం, suvarnaM -n. --gold; (lit) one of good color; సువర్ణముఖి, suvarnamukhi - n. -- crown flower; giant milkweed; [bot.] ''Calotropis gigantea'' of the Apocynaceae family; The plant is reported as effective in treating skin, digestive, respiratory, circulatory, and neurological disorders and was used to treat fevers, elephantiasis, nausea, vomiting, and diarrhea. The milky juice of Calotropis procera was used against arthritis and cancer and as an antidote for snake bites. -- సువర్ణముఖి ఆకులలోని ఔషధ గుణాలు శాస్త్రీయంగా నిరూపించబడలేదు మరియు వాటి ప్రభావాన్ని ధృవీకరించడానికి మరిన్ని పరిశోధనలు అవసరమని గమనించడం ముఖ్యం. సువర్ణ యోగం, suvarNa yOgaM -n. --alchemy; the pseudo-science of converting base metals into gold; సువాసన, suvAsana -n. --nice smell; scent; fragrance; సుష్ఠు, sushThu - adj. -- good; సుసంగత, susaMgata %e2t -adj. --relevant; సుసంగత్వం, susaMgatvaM - n. --relevance; సుసాధ్య, susAdhya %e2t -adj. --attainable; సుస్తీ, sustI -n. --sickness; సుషుప్తి, sushupti -n. --deep sleep; స్రుతం, - n. -- one that has dripped; one that has percolated; స్తుతి, stuti -n. --praise; స్పుఠం, spuThaM - n. -- planetary longitude; The heliocentric longitude of a planet is the angle between the vernal equinox and the planet, as seen from the Sun. It is measured in the ecliptic plane, in the direction of the orbital motion of the planet (counterclockwise as viewed from the north side of the ecliptic plane). స్ఫుటం, sphuTaM -n. --(1) clear; distinct; --(2) prominent; conspicuous; స్ఫురణ, sphuraNa -n. --a sudden thought; a brain wave; a movement; స్పురణ ప్రయోగం, spuraNa prayOgaM - n. -- thought experiment; gedanken experiment; స్ఫూర్తి, spoorthi - n. -- flashing in the mind; throb; palpitation; tremor; vibration; -- తన మనసులో ఏర్పడేది. ఇతరుల ఉత్సాహం, కార్య కుశలత చూచి తాను గూడా ఆ విధంగా తన జీవితం మలచుకోవాలని అనుకోవడం స్ఫూర్తి. ఉదా: బాల గంగాధర తిలక్ స్ఫూర్తితో గాంధీజీ భారత రాజకీయాలలోకి వచ్చారు; స్ఫురద్రూపి, sphuradrUpi -n. --handsome person; సూక్తం, sUktaM - n. -- payer performed according to the rules of as ritual; సూక్తి, sUkti -n. --(1) axiom; --(2) moral saying; సూక్ష్మ, sUkshma -adj. --little; small; fine; micro; subtle; (ant.) స్థూల; ---సూక్ష్మదర్శిని = microscope. ---సూక్ష్మజీవి = microorganism; microbe. ---సూక్ష్మదండిక = bacillus. ---సూక్ష్మసంకలిని = microprocessor; small computer. సూక్ష్మకాయం, sUkshmakAyaM -n. --subtle body; సూక్ష్మపోషకాలు, sUkshmapOshakAlu -n. --micronutrients; సూక్ష్మీకరణ, sUkshmIkaraNa -n. --simplification; సూక్ష్మీకరించు, sUkshmIkariMcu -v. t. --simplify; సూచన, sUcana -n. --hint; suggestion; indication; సూచించు, sUciMcu -v. t. --point; indicate; show; suggest; సూచి, sUci -n. --pointer; indicator; index; సూచిక; ---దిక్‌సూచి = compass; a pointer of direction. ---వాయుసూచి = wind wane; a pointer of wind direction. సూజీ, sUjI -n. -- [Hind.] finely ground wheat grain = cream of wheat; semolina = గోధుమ రవ్వ; ---Sooji or "suji" (pronounced soo-jee), semolina or "rava" (pronounced ruh-waa) are Hindi words for granulated wheat — and all are from the same wheat flour. The word semolina is Italian in origin while sooji is used in North India and Pakistan. Rava is the name for semolina in South India. This is not only used as a battering ingredient in many Indian dishes but it is also used as the main ingredient in numerous foods, both sweet and savory, like Upma and Rawa Laddoo. -- గోధుమ రవ్వను గోధుమ గింజలను మొత్తం విసరి, తొక్కను కొంతవరకు తీసివేసి, తయారు చేస్తారు. ఇది ముతకగా, కొంచెం పెద్ద గింజల్లా ఉంటుంది. శుద్ధి తక్కువ కాబట్టి ఫైబర్, ఐరన్, బి విటమిన్లు, మెగ్నీషియం వంటి పోషకాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. -- బొంబాయి రవ్వ లేదా సూజీని గోధుమ గింజల లోపలి భాగం (ఎండోస్పెర్మ్) ను మెత్తగా విసరి, ఎక్కువగా శుద్ధి చేసి, తయారు చేస్తారు. ఇది చాలా మెత్తగా, పొడిలా ఉంటుంది లేత పసుపు రంగులో ఉంటుంది. సూజీలో కార్బోహైడ్రేట్స్, ప్రోటీన్ ఎక్కువగా ఉంటాయి, కానీ శుద్ధి వల్ల ఫైబర్ తక్కువగా ఉంటుంది. సూడిద, sUDida -n. --gift; సూతకం, sUtakaM - n. -- (1) ceremonial impurity or pollution supposed to arise from birth or death occurring in a family; -- సూతకం (అంటే దగ్గరి బంధువుల మరణం వల్ల వచ్చిన అశుచి) 12 రోజులకు పూర్తి అవుతుంది. తరువాత, ఇంట్లో పుణ్యః వాచనం చేయించుకుని యధావిధిగా పూజా పునస్కారాలు చేసుకోవచ్చు. చేసుకోవాలి కూడాను. ఏటి సూతకం ఉండేవారికి, లేని వారికీ కూడా ఇదే నియమం. ఏటి సూతకం అన్నది కర్తకు ఉంటుంది. (కర్త అంటే అంత్యేష్టి చేసినవాడు, అతని సహోదరులు, వారి వారి భార్యలు, జీవితులైన తల్లి/తండ్రి మాత్రమే.) -- మైల; జాతాశౌచము; మృతాశౌచము; -- (2) mercury; సూత్రం, sUtraM -n. --(1) string; thread; --(2) principle; rule; a short rule; an easy-to-remember rule; aphorism; tenet; --(3) law; theorem; --(4) formula; --(5) contrivance; ---గోత్ర సూత్రాలు = family name and creed. ---జల సూత్రాలు = waterworks. ---మంగళ సూత్రం = the auspicious thread; the thread tied in the neck of a bride by the groom at the wedding ceremony. ---యోగ సూత్రాలు = aphorisms of Yoga. ---సూత్రధారి = stage manager. --- క్షీణోపాంత ప్రయోజన సూత్రం = the Law of Diminishing Returns; సూత్రప్రాయంగా, sUtraprAyaMgA -adv. --in principle; సూతుడు, sootuDu - n. -- సూతుడు అంటే ఎవరు? క్షత్రియ పురుషుడికీ, బ్రాహ్మణ స్త్రీకీ జన్మించిన వారిని సూతులు అనేవారు. ప్రాచీన పుస్తకాలలో ముగ్గురు సూతులు కనిపిస్తున్నారు. సూతులను ఎప్పుడూ ఎవ్వరూ హీనంగా చూడలేదు. వారు ఆర్థికంగా వెనుకబడిన వారు కూడా కాదు. -- (1) రో(లో)మహర్షణుడు(సూతుడు), అతని కొడుకు ఉగ్రశ్రవుడు(సౌతి) (సుమారు 450-400 BC); వీరు భారత కథలో కనిపిస్తారు; -- "మొదట వ్యాసుడు 8800 శ్లోకాలు మాత్రమే రాసేడు. దాని పేరు 'జయం.' తరువాత వైశంపాయనుడు(సుమారు 950 BC) 24 వేల శ్లోకాలకు పెంచేడు. దాని పేరు 'భారతం.' లోమహర్షణుడు(సూ తుడు), అతని కొడుకు ఉగ్రశ్రవుడు (సౌతి), పర్వ సంగ్రహకారుడు-హరివంశకారుడు (సుమారు 200 BC-100 AD) కలిపి 78675 శ్లోకాలకు పెంచేరు. దీన్ని 'మహాభారతమ్' అంటారు; 'భారతం'లో భాగం కాని 'భగవద్గీత' ని తరవాత సుమారు 400 BC లో సౌతి రాసి అందులో చేర్చేడు అని ఒక బలీయమైన విశ్వసనీయమైన వాదన ఉంది; -- (2) రెండవ సూతుడు రామాయణంలోని సుమంత్రుడు. వనవాసం పూర్తయి శ్రీరామచంద్రుడు తిరిగి వచ్చినప్పుడు కూడా పట్టాభిషేక మహోత్సవంలో ముఖ్య పాత్ర సుమంత్రుడిదే. -- (3) మహాభారతంలో ముఖ్యపాత్రలో ఒకరైన సంజయుడు కూడా సూతుడే. ధృతరాష్ట్రుడికి రథసారథి మాత్రమే కాదు జీవన రథసారథి కూడా. సూదంటురాయి, sUdaMturAyi -n. --lodestone; a natural magnet; (lit.) one that attaches itself to a needle; సూది, sUdi -n. --(1) needle; a needle with an eye; --(2) female chef; female cook; ---అల్లిక సూది = knitting needle. ---గుండుసూది = pin with a head. ---సూది మందు = injection; shot. సూన్యం, sUnyaM -n. --void; సూన్యత, sUnyata -n. --emptiness; సూదుడు, sUduDu -n. m. --chef; cook; సూపం, sUpaM -n. --soup, boiled pulses; సూర్య, sUrya -adj. --sun; solar; helio; సూర్యకాంతం, sUryakAMtaM -n. --sunflower; సూర్యగ్రహణం, sUryagrahaNaM -n. --solar eclipse; సూర్యజ్వాల, sUryajvAla -n. --solar flare; సూర్య దినం, sUrya dinaM -n. --solar day; the duration of time between one local noon to the next local noon; 24 hours; సూర్యరశ్మి, sUryarasmi -n. --sunshine; ఎండ; సూర్యావర్తం, sUryAvartaM -n. --a migraine-like headache that increases as the Sun rises and subsides as the Sun goes down; సూరి, sUri -n. --scholar; a title given to scholars, usually appended to a name; సూర్మి, sUrmi -n. --anvil; సూర్యుడు, sUryuDu -n. m. --Sun; స్పూనరీయం, spUnarIyaM -n. --Spoonerism; a slip of the tongue, such as "well-boiled icicle" when what was intended is a "well-oiled bicycle"; named after William A. Spooner (1844-1930); some Telugu examples are చొక్కరు-నిక్కా, సిరం-కలాబుడ్డి, పుహం-సింలి; స్ఫూర్తి, sphUrti -n. --(1) idea; flash of an idea; thought; mental vibration; manifestation; --(2) fullness; shine; ---సమయస్ఫూర్తి = presence of mind; a thought on the spur of the moment. ---ప్రజాస్వామ్య స్ఫూర్తి, = spirit of democracy. స్తూపం, stUpaM -n. --(1) [geomet.] cylinder; heap; --(2) cylindrically shaped Buddhist relics; స్తూపాకార, stUpakAra -adj. --cylindrical; స్థూల, sthUla -adj. --(1) rough; coarse; macro; --(2) thick; stout; large; bulky; (ant.) సూక్ష్మ; స్థూల జగత్తు, sthUla jagattu -n. --macrocosm; the universe; స్థూల దృష్టి, sthUla dRshTi -n. --cursory glance; superficial view; స్యూతం, syUtaM -n. --stitched; sewn; స్యూతులు, syUtulu -n. pl. --sutures; కుట్లు; % to e2t స్యూతి, syUti -n. --a row of stitches; sutures; %సృ - sR, సెం - seM, సే - sE, సై - sai సృజన, sRujana -n. --creation; artistic creation; creation of the Universe; సృజనాత్మకం, sRjanAtmakaM -n. --creativity; సృష్టి, sRshTi -n. --creation; creation of the Universe; సెంటీమీటరు, seMTImITaru -n. --centimeter; one-hundredth of a meter; a little less than half-an-inch; a measure of length in the metric system of measurement; సెంటు, seMTu -n. --(1) scent; perfume; --(2) cent; hundredth of an acre of land; 453.6 square feet; 48.4 square yards; a plot of land 66 feet x 33 feet is equal to 5 cents; సెకండు, sekaMDu -n. --(1) second; 3600th of an hour; --(2) second; 3600th of a degree; సెక్స్‌టెంటు, seksTeMTu -n. --sextant; an instrument to measure angles above the horizon of stars and other celestial bodies; సెగ, sega -n. --warmth; heat; draft from a fireplace; సెగ్గడ్డ, seggaDDa -n. --boil; carbuncle; సెజ్జ, sejja - n. -- bed; something to sleep on; సెట్టి, seTTi - n. a term traditionally used to indicate people belonging to the Vaisya caste; -- అతి ప్రాచీన కాలంలో బలిజలు మొదలైనవారు సంస్కృతీకరణంతో శ్రేష్ఠి బిరుదు పొందారు. అదే శెట్టి, సెట్టి గా మార్పు చెందంది. ఉత్తరాదిన సేఠ్ గూడా ఈ కోవకు చెందినదే. ఈ బలిజ శబ్దం వణిజ, వాణిజ్య, వణిక్ లాంటి సంస్కృత పదాలకు చుట్టం కావచ్చు. సెమ్మె, semme -n. --brass lamp-stand; సెలయేరు, selayEru -n. --brook; mountain stream; cascade; సెలరీ, selarI -n. --celery; a green leafy vegetable; [bot.] ''Apium raveolens;'' సెలవు, selavu -n. --(1) leave; permission to be absent from work or school; --(2) holidays; (note.) the word vacation refers to the time taken off from daily chores for recreational purposes; holidays are days declared as non-working days by your employer; సెలవులు, selavulu -n. pl. --(1) holidays; --(2) vacation days; స్టెప్పి, sTeppi -n. --Russian meadow; స్పెక్ట్రమ్, spekTram -n. --spectrum; also వర్ణపటం; సేంద్రియ, sEMdriya -adj. --organic; also అనాంగిక; సేంద్రియ లోపం, sENdriya IopaM -n. --organic defect; సేకరణ, sEkaraNa -n. --collection; procurement; accumulation; సేకరణి, sEkaraNi -n. --accumulator; a register used in the arithmetic units of computers; సేకరించు, sEkariMcu -v. t. --gather; collect; glean; సేతువు, sEtuvu -n. --bridge; dike; causeway; a raised road or track across a low or wet ground; ex. "an island reached at low tide by a causeway;" -- వారధి; అడ్డకట్ట; వంతెన; సేద్యం, sEdyaM -n. --cultivation; సేన, sEna -n. --armed forces; military; సేపు, sEpu -suff. --indicative of a duration of time; ---గంటసేపు = for a duration of an hour. ---చాలాసేపు = for a long time; this expression still indicates a duration of time less than a day; it is never correct to say, రోజుసేపు; వారం సేపు; or ఏడాది సేపు. సేరు, sEru -n. --(1) a measure of weight in pre-independence India; 1 సేరు = 8 పలములు = 24 తులములు; --(2) a measure of volume in pre-independence India; 1 సేరు = 1.76 పైంట్లు, that is, a little less than one quart; ---సవాసేరు = a weight of one-and-quarter "seers" or 30 తులములు సేవ, sEva -n. --service; సేవానిరతి, sEvAnirati - n. -- devotion to service; సేవించు, sEviMcu -v. t. --(1) serve; --(2) eat; drink; consume; స్టేషను, sTEshanu -n. --station; railway station; bus depot; train depot; స్నేహం, snEhaM -n. --(1) friendship; affection, love, kindness, tenderness; --(2) oiliness; viscidity, unctuousness, lubricity (one of the 24 Guṇas according to the Vaiśeṣikas). — (3) Moisture. — (4) Grease, fat, any unctuous substance. — (5) Any fluid of the body, such as semen. sweat స్నేహకం, snEhakaM %e2t -n. --lubricant; స్నేహనం, snEhanaM %e2t -n. -- lubrication; స్నేహితుడు, snEhituDu -n. m. --friend; boy friend; pal; స్నేహితురాలు, snEhiturAlu -n. f. --friend; girlfriend; pal; స్వేదం, svEdaM -n. --sweat; perspiration; స్వేదకారిణి, svEdakAriNi -n. --diaphoretic; one that prompts sweating; స్వేదజలం, svEdajalaM -n. --(1) sweat; perspiration; --(2) distilled water; స్వేదనం, svEdanaM -n. --distillation; సైంధవం, saiMdhavaM -adj. --(1) oceanic; related to the sea; --(2) related to the river Indus; సైంధవ లవణం, saiMdhava lavaNaM -n. --rock-salt; rock-salt is mined and is comprised of coarse crystals; its sodium content is less than that of sea salt; rock-salt is often used to accent some food dishes; this appears to be a misnomer because, literally, it means sea salt; -- సైంధవ లవణం హిమాలయ పర్వతాల రాళ్ల నుండి వస్తుంది. సైంధవ లవణం మెగ్నీషియం, సల్ఫేట్‌లతో తయారైన ఒక ఖనిజ లవణం. ముదురు నీలం, ఊదారంగు, గులాబీ, నారింజ, ఎరుపు, పసుపు, బూడిద రంగుల్లో దొరుకుతుంది. ఇందులో అయోడిన్ చాలా తక్కువ మోతాదులో ఉంటుంది. మెగ్నీషియం, పొటాషియం, ఇనుము, మాంగనీస్, జింక్ వంటి పోషకాలు ఉంటాయి. ఉప్పుకు బదులు సైంధవ లవణంను వాడితే ఎన్నో ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి.అంతేకాక మనం రోజు వాడే ఉప్పు కన్నా సైంధవ లవణం చాలా తక్కువ పడుతుంది. సైంధవ లవణాన్ని వాడటం వల్ల రోగనిరోధక శక్తి పెరుగుతుంది. సైకతం, saikataM -n. --sand dune; సైకిలు, saikilu -n. --bicycle; సైగ, saiga -n. --gesture; signal; sign; సైతాను, saitAnu -n. --Satan, devil; Lucifer; In Christian theology, the great enemy of man and goodness; సైదాపిట్ట, saidApiTTa -n. --babbler; a type of bird; సైన్యం, sainyaM -n. --military; army; సైనికుడు, sainikuDu -n. --soldier; %సొ- so, సో - sO, సౌ - sau సొంత, soMta -adj. --own; private; personal; సొంపు, soMpu -n. --elegance; grace; beauty; సొట్ట, soTTa -n. --(1) lame, --(2) dent; సొత్తు, sottu -n. --property; సొద, soda -n. -- (1) grief; sorrow; botheration; a tale of woe; ఒకరి కష్టములను ఇంకొకరితో విసుగు బుట్టునట్లు చెప్పుకొనునది; -- (2) a funeral pile; సొన, sona -n. --(1) yolk; the inside of an egg; --(2) albumin; ---తెల్లసొన = white of an egg. ---పచ్చసొన = yellow of an egg. సొమ్ము, sommu -n. --cash; money; సొమ్మొకడిది, సోకొకడిది, sommokaDidi, sOkokaDidi -ph. --[idiom] one toils, another enjoys; సొరంగం, soraMgaM -n. --tunnel; సొరకాయ, sorakAya -n. --bottle gourd; [bot.] Cucurbita langenaria; Langenarius vulgaris; Lagineria siceraria; [note.] in Greek lagenos means bottle]; -- same as ఆనపకాయ; అలాబువు; ఆనుగం; -- చేదు సొర = bitter bottle gourd; కటు తుంబీ; తిక్తాలబు; --[Sans.] అలాబు; కోశాలబు; తుంబీ; ఆనుగం; సొరపియ్యి, sorapiyyi -n. --cuttlebone; the shell of a cuttlefish; సొర్ర, sorra -n. --shark; a generic name for a large variety of fish; Many fish belonging to different families are called by names that end with the word సొర్ర. Also, the same fish is called by different names, both in English and Telugu. This uncertainty is unfortunate. For convenience, all the fish names that end with సొర్ర are listed below, grouped by the family to which they belong. --(1) The Orectolobidae family. ---బొకీ సొర్ర = ridgeback; [bio.]''Chiloscyllium indicus.'' ---రా సొర్ర = cat shark; [bio.] ''Chiloscyllium indicus.'' ---తిమింగిల సొర్ర = whale shark; ''Rhincodon typus.'' ---పొల్లిమాకం = zebra shark. [bio.] ''Stegostoma varius;'' this could be పులి మొకం in which case this is probably tiger shark. ---కొమ్మురాసి = tiger shark; [bio.] ''Stegostoma varius;'' of the Carcharhnidae family. ---సొర్ర = Gangetic shark; ground shark; [bio.] ''Carcharhinus gangetica''. ---సొర్ర = grey shark; [bio.] ''Carcharhinus limbatus.'' ---పాల సొర్ర = Elliot’s grey shark; [bio.] ''Carcharhinus ellioti.'' ---కరముత్తు సొర్ర = white cheeked shark. [bio.] Carcharhinus dussumieri. ---కోవల్ సొర్ర = black finned shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' ---నల్ల సొర్ర = black shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' ---సిగ సొర్ర = grey shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' (ety.) సిగ means knotted hair, which could be black or grey. ---కర్రిమూతి సొర్ర = grey shark; [bio.] ''Carcharhinus melanopterus.'' (ety.) కర్రిమూతి = black mouth. ---రణ సొర్ర = black-tipped shark; [bio.] ''Carcharhinus spallanzani.'' ---బొక్క సొర్ర = black-tipped shark; [bio.] ''Carcharhinus spallanzani.'' ---నేతి సొర్ర = long snout shark; [bio.] ''Carcharhinus temminckii.'' ---కిట్టలం సొర్ర = tiger shark; [bio.] ''Galeocerdo cuvier.'' ---పాల సొర్ర = gummy shark; [bio.] ''Mustellus manaxo.'' ---పాల సొర్ర = grey dog shark. [bio.] ''Scoliodon palasorra.'' ---సీమ సొర్ర = grey dog shark; [bio.] ''Scoliodon palasorra.'' ---పచ్చ సొర్ర = yellow dog shark; [bio.] ''Scoliodon sorrakowah.'' ---కొమ్ము సొర్ర = arrow head shark; [bio.] ''Sphyrna blochii.'' (ety.) కొమ్ము means horn or antler. ---సప్ప సొర్ర = hammerhead shark; [bio.] ''Sphyrna blochii.'' of the Rhinobatidate family. (ety.) సప్ప means bland or tasteless. ---పొత్తిల సొర్ర = angelfish; [bio.] ''Rhina ancylostomus'' Schn. సొరుగు, sorugu -n. --drawer in a table or box; సోంపు, saunf - n. --Deshi Saunf; fennel seed; [bot.] ''Foeniculum vulgare''; Fennel is a flowering plant species in the carrot family. It is a hardy, perennial herb with yellow flowers and feathery leaves. It is indigenous to the shores of the Mediterranean but has become widely naturalized in many parts of the world, especially on dry soils near the sea coast and on riverbanks; -- జీలకఱ్ఱ వంటి దినుసు. సోకు, sOku -n. --fashion; style; సోకు, sOku -v. i. --touch; graze; సోకుడు, sOkuDu -n. --infection; సోకుడుముడుగు, sOkuDumuDugu -n. --touch-me-not; impatiens; an annual herb with showy irregular flowers ; సోడా, sODA -n. --(1) sodium; the chemical element Na; --(2) carbonated water; ---చాకలి సోడా = washing soda; sodium carbonate. ---తినే సోడా = baking soda; sodium bicarbonate. ---దాహకసోడా = caustic soda; sodium hydroxide. సోథిక్ చక్రం, sOthik cakraM -n. --sothic cycle; [astron.] a period equal to 1461 years. In reality, a year is about 365.25 days. When Egyptians used 365 as the length of the year, their calculations went out of synchronization by 0.25 days every year. This error will accumulate if not corrected until the total error equals one year. Egyptians called this period the Sothic cycle; సోదా, sOdA -n. --search; % to e2t సోది, sOdi -n. --(1) soothsaying; an astrological forecast; fortune-telling by an "Eruka" tribal woman; --(2) empty talk; సోపపత్తికంగా, sOpapattikaMgA - adv. -- with proof; సోపానం, sOpAnaM -n. --step; step in a flight of stairs; సోపు, sOpu -n. --anise; an ingredient in Indian cooking and as a mint after a meal; [bot.] ''Pimpenella anisum''; --fennel; an ingredient, similar to anise, in Indian cooking and as a mint after a meal; [bot.] ''Foeniculum vulgare''; సోమధార, sOmadhAra %e2t -n. --Milky Way; సోమరి, sOmari -adj. --idle; -n. --idler; lazy person; సోమరితనం, sOmaritanaM -n. --laziness; idleness; idle; సోమలత, sOmalata -n. --(1) ephedra; believed to be the vine from which the soma juice of the Vedic era was produced; [bot.] ''Ephedra gerardiana'' wall; --(2) moon plant; [bot.] ''Asclepias acida''; సోమసూత్రం, sOmasUtraM -- 1. A vessel with a spout; సోమసూత్రము వంటి ముఖ భాగము గలిగిన లోహపాత్ర; -- 2. A basin with a spout and handle. ముక్కు, చెయ్యి, పిడి గల చిన్న పాత్ర; -- 3. The receptacle or pit on the outside of a temple to receive the water with which the idol has been bathed. పానవట్టము నుండి నీళ్లు పోవు దారి, లింగాభిషేక జలముపోయి పడుతొట్టి; -- (Note) శివలింగానికి కింద ఉండే పళ్ళెం పేరు పానపట్టం; అభిషేకం చేసిన ద్రవ్యాలు బయటకి వచ్చే మార్గం సోమసూత్రం; శివాలయాలు తూర్పు ముఖం గానూ, పశ్చిమ ముఖం గానూ ఉంటాయి; అవి ఏ ముఖంగా ఉన్నా సోమసూతం మాత్రం ఎల్లప్పుడూ ఉత్తరం వైపునే ఉంటుంది; see also పానవట్టము; సోయగం, sOyagaM -n. --elegance; charm; beauty; సోయా, sOyA -n. --soy; soy bean; సోల, sOla -n. --a volumetric measure used in pre-independence India; approximately equal in volume to one and a half cups; see also తవ్వ; సోషలిజం, sOshalijaM -n. --socialism; the economic philosophy that espouses state ownership of industrial and financial institutions for the common good; సమాజవాదం; (rel.) కేపిటలిజం; కమ్యూనిజం; స్కోరు, skOru -n. --score; the points won in a game; స్తోత్రము, stOtramu - n. -- -- భక్తితో భగవంతుని కీర్తిస్తూ ఆరాధించే గాన పాఠము; ఉదా. సౌందర్యలహరి; స్తోమత, stOmata -n. --capacity; capability; wealth; స్ఫోరకంగా, sphOrakaMgA -adv. --as a sign of; as an indication of; స్వోత్కర్ష, svOtkarsha - n. -- boastfulness; bragging; conceit; egoism; immodesty; pride; self-aggrandizement; self-centeredness; vainglory; vanity; -- తనను గురించి తానే గొప్పలు చెప్పుకోవడం; సౌందర్యం, sauMdaryaM -n. --beauty; ---సహజ సౌందర్యం = natural beauty. సౌకర్యం, saukaryaM -n. --comfort; సౌదామిని, saudaamini -n. -- lightning; the lightning streamer; -- మెరుపు తీగ; సౌధం, saudhaM -n. --palace; manor; luxurious building; (lit.) one that was built with lime-cement; సౌధ సోపాన న్యాయం, saudha sOpAna nyAyaM -ph. --the logic that says that in order to reach the top of a building, you must scale it one step at a time; this is used to convey the meaning that a difficult problem can be solved by tackling it one step at a time; సౌభాగ్యం, saubhAgyaM -n. --good fortune; wealth; సౌభాగ్యవతి, saubhAgyavati -n. --a woman whose husband is alive; సౌర, saura -adj. --solar; సౌర కుటుంబం, saura kuTuMbaM -ph. --solar system; సౌరదినం, sauradinaM -n. --solar day; ---సగటు సౌరదినం = mean solar day; 24 hours. సౌరభం, saurabhaM -n. --fragrance; సౌరపంచాంగం, saurapaMcAMgaM -n. --solar calendar; the calendar that uses the Sun's apparent motion as the basis for calculating times of events. According to the solar calendar, the year is 365.25 days; సౌలభ్యం, saulabhyaM -n. --ease; సౌవర్ణకరణి, sauvarNakaraNi -n. -- the name of a legendary herb which is supposed to bring full-blooded health & strength to the body; [see also] విశల్యకరణి, సంధానకరణి, సంజీవకరణి; సౌవీరం, sauvIraM -n. --[chem.] mercuric chloride; సౌష్ఠత, saushTata -n. --symmetry; సౌష్ఠవం, saushTavaM -n. --(1) beauty; good proportions; --(2) symmetry; this suggests that a measure of beauty is symmetry; --(3) well-being; ---ఆర్థిక సౌష్ఠవం = economic wellbeing. </poem> ==Part 2: హం haM, హ - ha== <poem> హంగామా, hAMgAmA -n. --(1) pomp; --(2) furor; fuss; hubbub; commotion; హంగు, hAMgu -n. --support; backing; paraphernalia; హంతకి, haMtaki -n. f. --murderer; హంతకుడు, haMtakuDu -n. m. --murderer; హంస, haMsa -n. --(1) swan; --(2) figuratively, life force; ---హంస లేచిపోయింది = the person is dead. హంస తూలిక, hAMsa tUlika -n. --swan's down; tender feathers of a swan; హంసపాదు, hAMsapAdu -n. --a caret mark showing an insertion in the text; (lit.) swan's foot; ---ఆదిలోనే హంసపాదు = a misstep and correction at the very beginning. హక్కు, hakku -n. --right; claim; ---స్వరాజ్యం నా జన్మ హక్కు = independence is my birthright. హజారం, hajAraM -n. --courtyard; హఠం, haThaM -n. --obstinate behavior; హఠాత్తుగా, haThAttugA -adv. --suddenly; abruptly; హడలగొట్టు, haDalagoTTu -v. t. --frighten; scare; terrorize; హడావిడి, haDAviDi -n. --ado; bustle; హతమార్చు, hatamArcu -v. t. --kill; slay; హతవిధీ, hatavidhI -inter. --O! Fate! హత్య, hatya -n. --murder; హత్యాకాండ, hatyAkAMDa -n. --slaughter; massacre; carnage; హత్తుకొను, hattukonu -v. i. --get attached; take root; become favorable; హత్తుకొను, hattukonu -v. t. --hug; హతోస్మి, hatOsmi -inter. idiom. - too bad!; I am dead!; (lit. Sans.) I am dead; హతః + అస్మి = హతోఽస్మి; హతః = చంపబడిన వాడు(గా), అస్మి = ఐతిని; నేను చంపబడినవాడిని అయ్యాను; "చచ్చేన్రోయ్" అనేది తెలుగు నుడికారానికి సరిపోయే మాట. హద్దు, haddu -n. --boundary; limit; threshold; border; హనుమాఫలం, hanumAphalaM -n. -- (1) soursop; Graviola; [bot.] ''Annona muricata;'' Also known as Laxman phal; భారత దేశంలో ఆయుర్వేద దుకాణాలలో హనుమాఫల రసం అని అమ్ముతారు;(2) passion fruit?; [bot.] ''Passiflora edulis'' of the Passifloraceae family; a native of Brazil; (3) seedless Sitaphal? (as advertised at Sreehari Horticultural Nursery in Baroda, Gujarat, India); (4) star fruit ?; [bot.] ''Averrhoa carambola''; హయాం, hayAM -n. --(1) jurisdiction; regime; --(2) period of authority; హరశోఠం, harasOThaM -n. --gypsum; హర్మల్, harmal - n. -- Syrian rue; African rue; Harmal; [bot.] ''Peganum hermala'' of the Zygophyllacea family; -- used in traditional medicine as a sedative and abortifacient. It is also used as a hallucinogen similar to ayahuasca; హర్షం, harshaM -n. --pleasure; హర్షధ్వని, harshadhvani -n. --applause, హర్షధ్వానం; హరాం, harAM - n. -- (1) forbidden; prohibited; unlawful; (2) sacred; -- In Islam, it refers to actions, behaviors, or items strictly prohibited by the Quran or Sunnah, such as consuming pork, alcohol, or engaging in injustice. It also refers to sacred spaces, like Mecca's Al-Masjid al-Haram. హరాంకోరు, harAMkOru - n. -- ?? -- కృతఘ్నుడు; నీచుడు; దుర్జనుడు; దగుల్భాజీ; హర్తాళ్, hartAL -n. --strike; work stoppage; the act of closing shops and suspending all business; హరించు, hariMcu -v. i. --evaporate; disappear by evaporation; waste away; sublimate; హరిణం, hariNaM -n. --(1) deer; doe; --(2) off-white color; హరితం, haritaM -n. --(1) green; --(2) chlorine; one of the chemical elements; Cl; హరితకి, haritaki -n. --[bot.] ''Terminalia chebula;'' హరితగృహం, haritagRhaM -n. --greenhouse; (lit.) an enclosed; glass-covered space where tropical plants can be grown in cold climates. హరితగృహ వాయువులు, haritagRha vAyuvulu -n. --greenhouse gases; these gases, such as carbon dioxide, are believed to be the agents causing the greenhouse effect; హరితపిపీలికం, haritapipIlikaM -n. --[chem.] chloraldehyde; హరితమంజరి, harithamanjari - n. -- Indian acalypha, Indian mercury, Indian copperleaf, Indian nettle, three-seeded mercury, [bot.] ''Acalypha indica;'' This is an herbaceous annual that has catkin-like inflorescences with cup-shaped involucres surrounding the minute flowers. This plant grows like a weed, all over India. It is bitter, acrid, expectorant, and purgative; -- కుప్పింటాకు; హరిత విప్లవం, haritaviplavam -n. --green revolution; హరిద్ర, haridra -n. --(1) yellow; --(2) [bot.] Curcuma longa; హరివాణాలు, harivANAlu - n. -- lava beds; doons; హర్షించు, harshiMcu -v. i. --be pleased; హరియాలీ గడ్డి, hariyAlI gaDDi - n. --a type of grass used in Ayurvedic medicines; [bot.] ''Cynondon dactylon;'' హలంతం, halaMtaM -adj. --ending in a consonant; హలాల్, halal - n. -- allowed; permitted; lawful; -- In Islam, it refers to actions and behaviors that are permissible, hygenic, and free from prohibited (haram) components like pork, alcohol, and blood. It commonly refers to humane slaughter methods, mentioning God's name; హల్లు, hallu -n. --consonant; typically a pure consonant combined with a vowel; హవా, havaa - n. -- trend; wind; viral; -- బహాళ ప్రచారం కావడం; జనాదరణ పొందడం; -- నేడు ప్రపంచం అంతా అమెరికా హవాలో ఉంది; హవాలా, hawaala - n. -- an informal system of transferring money and value internationally, often used in parts of the world where formal banking systems may be limited or less accessible. It is based on trust and the extensive use of connections such as family relationships and regional affiliations. హవేలి, havElI -n. --mansion; palace; big house; Estate manor house; hacienda; -- నాలుగిళ్ళ వాకిలి; దేవిడీ; భవనము; పెద్ద ఇల్లు; మండువా ఇల్లు; హస్తం, hastaM -n. --(1) hand; --(2) five; హస్త, hasta %updated -n. --(1) Gamma Virginis; Porrima; Yoga tara of the 13th lunar mansion; located in the constellation Virgo; --(2) Corvus, the crow; The 13th of the twenty-seven star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; హస్తకం, hastakaM -n. --handle; హస్తకళలు, hastakaLalu -n. --handicrafts; హస్తప్రయోగం, hastaprayOgaM -n. --masturbation; autoeroticism; the process of achieving sexual pleasure by handling the genital organs with a hand; హస్తలాఘవం, hastalAghavaM -n. --sleight of hand; హస్తవాసి, hastavAsi -n. --skill; competence; [idiom] the magical healing touch by the hand of, especially, a doctor; హస్తాక్షరం, hastAksharaM -n. --signature; హస్తిమశకాంతరం, hastimaSakAMtaraM -n. --huge difference; (lit.) difference between an elephant and a gnat; హస్తి మేఢ్రపు చెట్టు, hastimEMDhrapu ceTTu -n. --sausage tree; [bot.] ''Kigelia pinnata'' or ''Kigelia africana'' of the Bignoniaceae family; ఈ చెట్టు కాయలు ఏనుగు పురుషావయవాన్ని పోలి ఉండే కారణంగా దీనికాపేరు వచ్చింది; ఏనుగు చెట్టు; [[File:Kigelia-Africana-Serengeti.JPG|right|thumb|''K. africana'' habit, in [[Serengeti National Park]]]] హస్కు కొట్టు, hasku koTTu -v. i. --(coll.) to spend time talking trivia; (lit.) to pound husk; హృదయంగమం, hRdayaMgamaM - adj. --pleasant; heart-warming; agreeable; touching; moving; హ్రస్వం, hrasvaM -n. --[gram.] short vowel; vowels that require one unit of time to pronounce; హ్రస్వనామం, hrasvanAmaM -n. --short name; chemical symbol; %హా - hA, హిం - hiM, హీ - hI హాజరు, hAjaru -n. --attendance; present; హాజరు జామీను, hAjaru jAmInu -n. --bail; security deposit guaranteeing to produce an accused person on demand; హాజరుపట్టీ, hAjarupaTTI -n. --attendance roll; muster roll; హాని, hANi -n. --harm; damage; injury; హామీ, hAmI -n. --assurance; promise; హాయి, hAyi -n. --happiness; contentment; హారం, hAraM -n. --(1) denominator; --(2) necklace; garland; --(3) food; ---ముత్యాల హారం = pearl necklace. ---ఫలహారం = snack food; (lit.) food comprised of fruits. హారతి, hArati -n. --offering of lighted camphor on auspicious occasions; హార్ధిక, hArdhika -adj. --hearty; heart-felt; cordial; హాలు, hAlu -n. --(1) hall; --(2) living room; --(3) theater; --(4) a big gathering room; ---సినిమా హాలు = cinema hall; movie theater. హావభావాలు, hAvabhAvAlu -n. pl. --gestures and expressions; body language; హాస్యం, hAsyaM -n. --humor; fun; హాస్యాస్పదం, hAsyAspadaM -n. --ridiculous; laughable; హాస్యాస్పదంగా, hAsyaspAspadaMga -adv. --laughably; ridiculously; హాస్యస్పోరకంగా, hAsyaspOrakaMgA -adv. --humorously; హాహాకారం, hAhAkAraM -n. --cry for help; హింగుళం, hiMguLaM -n. --cinnabar; a compound of mercury and sulfur; హింతాళం, hiMtALaM -n. --marshy date tree; హింస, hiMsa -n. --violence; torture; హింసాకాంద, hiMsAkAMDa -n. --violent activity; హితం, hitaM -n. --good; one that is good for you; హితుడు, hituDu -n. --well-wisher; హితైషి, hitaishi -n. --well-wisher; హితోపదేశం, hitOpadESaM -n. --good advice; advise that is good for you; (note) ప్రియోపదేశం is what you’d love to hear. హిమం, himaM -n. --snow; హిమకిరుబా, himakirubA -n. --snow leopard; [biol.] Panthera uncia; హిమనీనదం, himanInadaM -n. --glacier; (lit.) a river of snow; హిమనీపాతం, himanIpAtaM -n. --icefall; avalanche; హిమరేఖ, himarEkha -n. --snow line; a level above which snowfall does not melt; హిమాంబువు, himAMbuvu - n. -- scented water; rose water; ---పన్నీరు; హిమాచలం, himAchalaM - n. -- the Lesser Himalayas; also called Inner Himalayas, Lower Himalayas, or Middle Himalayas, middle section of the vast Himalayas mountain system in south-central Asia. హిమాద్రి, himAdri - n. -- the Greater Himalayas; Great Himalayas, also called Higher Himalayas or Great Himalaya Range, highest and northernmost section of the Himalayan mountain ranges. ... The Great Himalayas contains many of the world's tallest peaks, including (from west to east) Nanga Parbat, Annapurna, Mount Everest, and Kanchenjunga. హిమాలయ తాడి, himAlayA tADi -n. --Himalayan palm; [bot.] ''Trachycarpus matianus;'' హిమోగ్లోబిన్, himOglObin -n. --hemoglobin; Hemoglobin is the protein molecule in red blood cells that carries oxygen from the lungs to the body's tissues and returns carbon dioxide from the tissues back to the lungs. Hemoglobin is made up of four protein molecules (globulin chains) that are connected together; -- same as రక్తచందురం; హీన, hIna -adj. --inferior; low; vile; poor; abject; wretched; హీనత, hInata -n. --inferiority; lowness; weakness; ---బుద్ధిహీనత = foolishness; without wisdom. ---బలహీనత = weakness; without strength. హీనధాతువు, hInadhAtuvu -n. --[chem.] base element; base metal; హీనపక్షం, hInapakshaM -adv. --at the minimum; at least; హీనుడు, hInuDu -n. m. --(1) base person; vile person; a wretch; --(2) as a suffix, it means a person who lacks the quality described in the prefix; ---బుద్ధిహీనుడు = fool; senseless person. ---బలహీనుడు = weakling; a person without strength. హీనయానం, hInayAnaM -n. --a sect in Buddhism; (lit.) inferior boat trip; the little boat; హీవియా, hIviyA -n. --Hevia; a rubber tree native to South America; హుండీ, huMDI -n. --(1) collection box at a temple; --(2) bank check; bank draft; banknote; bill of exchange; హుందా, huMdA -n. --dignity; solemnity; stature; హుటాహుటీగా, huTAhuTIgA -adv. --immediately; with no delay; on the double; హుళక్కి, huLakki -n. --(1) untrue; one that is not there; false; --(2) zero; nothing; హుషారుగా, hushArugA -adv. --merrily; joyously; '''హృ - hR, హె - he, హే - hE, హై - hai, హొ - ho, హో - hO''' హృదయం, hRdayaM -n. --heart; హృద్యంగమం, hRdyaMgamaM -n. --appealing; touching; heart-stirring; హృదయపూర్వకం, hRdayapUrvakaM -adj. --hearty; heart-felt; whole-hearted; హృదయ స్పందనం, hRdaya spaMdanaM -n. --heart beat; హృద్యం, hRdyaM -n. --one that is pleasant; one that is pleasing; హెక్టరు, hekTaru -n. --hectare; an area equal to the size of a square of 100 meters on its side; a metric unit of area that is roughly equal to 2.471 acres; హెగ్గాడి, heggADi %e2t -n. --sentry; హెచ్చరించు, heccariMcu -v. t. --warn; caution; enjoin; హెచ్చరిక, heccarika -v. t. --warning; హేతువు, hEtuvu -n. --cause; reason; rationale; హేతువాదం, hEtuvAdaM -n. --rationalism; -- మూఢ నమ్మకాలకు సరియైన నిరూపణ కోరే వారిని హేతువాదులు (rationalist) అంటారు. హేమం, hEmaM -n. --gold; హేమాహేమీలు, hEmAhEmIu -n. pl. --big shots; big wheels; (ety.) believed to be an acronym for the words headmaster and headmistress when written in Telugu; another theory says that this is a Kannada word; అతిరధ-మహారధులు; సమర్ధులు; మొనగాళ్లు; హేయమైన, hEyamaina -adj. --obnoxious; odious; హేల, hEla -n. --sport; play; హేళన, hELana -n. --ridicule; derision; sneering; హైమావతి, haimAvati -n. --[bot.] Acorus calamus; see also వడజ; హైరాణ, hairAna -n. --stress; toil; fatigue; -- హైరాన్ (حيران) అన్న పారశీక పదానికి దిగ్భ్రమ చెందడం, ఆందోళన చెందడం, శ్రమ పడడం అన్న అర్థాలున్నాయి. అదే హిందుస్థానీ/ఉర్దూ ద్వారా తెలుగులోకి హైరానాగా ప్రవేశించింది. -- దీని మూల ధాతువు అరబ్బీ హైర్- (حير). హైరత్- (حيرة) 'ఆశ్చర్యం, దిగ్భ్రమ, కలవరము' అన్నది కూడా ఈ ధాతువుకు చెందినదే (సురేశ్ కొలిచాల); హొయలు, hoyalu -n. --gracefulness; grace; హోదా, hOdA -n. --status; rank; office; హోమం, hOmaM -n. --oblation to Gods via a sacrificial fire; same as హవనం; హోమగుండం, hOmaguMDaM -n. --the pit where the sacrificial fire is held; హోర, hOra -n. --approximately an hour; one-half of the period defined by a Zodiacal sign; హోరాహోరీ, horAhOrI -adj. --uninterrupted; ceaselessly; continuous; (lit.) every hour; హోరు, hOru -n. --roar; the sound of an ocean; tempestuous; ---చెవిలో హోరు = roaring sound in the ear; ringing in the ear. ---సముద్రపు హోరు = the roar of the ocean. ---హోరుమని వర్షం పడుతోంది = it is raining heavily. </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 4kfqajjxrehghc3n31h2kty6temacsm 0 3025 39053 38993 2026-05-06T22:06:08Z Vemurione 1689 /* Part 1: చ - ca */ 39053 wikitext text/x-wiki =నిఘంటువు= * This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made and needs to be corrected. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks * American spelling is used throughout. * There is no clearly established, standardized alphabetical order in Telugu. The justification for the scheme used here would be too long for discussion here. 16 March 2016. {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> ==Part 1: చం - caM== <poem> చంక, caMka -n. --armpit; axilla; చంచల, caMcala -adj. --unsteady; fickle; unstable; చంచువు, caMcuvu - n. - beak; చంటి, caMTi -adj. --babyish; little; small; (ety.) genitive of చన్ను = breast; చంటిపిల్ల, caMTipilla -n. f. --child; infant; infant at the breast; also చంటిది; చంటి పిల్లడు, caMTi pillaDu -n. m. --child; infant; infant at the breast; also చంటి వాడు; చండప్రచండులు, caMDapracaMDulu -n. pl. --highly talented people; see also హేమాహేమీలు; చండశాసనం, caMDaSAsanaM -n. --strict discipline; చండశాసనుడు, caMDaSAsanuDu -n. --strict disciplinarian; చండ్ర, caMDra -n. -- black cutch; [bot.] ''Acacia catechu''; -- an extract of its heartwood, Khair, is used as an ingredient to give red color and typical flavor to paan - a packet of betel leaf (Piper betle) with areca nut and slaked lime paste; -- నల్ల చండ్ర; కాచుతుమ్మ; చండాలం, caMDAlaM -n. --(1) unpleasant; horrible; nasty; --(2) nonsense; చందం, caMdaM -n. --style; demeanor; poise; manner; చందనం, caMdanaM -n. -- (1) sandalwood; -- (2) శ్వేత చందనం = white sandalwood; [bot.] ''Santalum album''; -- (3) ఎర్ర చందనం = red sandalwood; [bot.] ''Pterocarpus santalinus''; -- (4) కుచందనం = bastard sandalwood; -- (5) sandalwood paste; --[Sans.] గంధసారం; మహార్హం; భద్రప్రియం; మలయజం; చందన ధృతి, caMdana dhRuti - n. essential oil of sandalwood; oil of Santal; Oleum Santali; చందమామ, caMdaMAma -n. --(1) moon; Earth’s moon; see also నెలరాజు; --(2) Chela; a fish of the Cyprinidae family; [bio.] ''Oxygaster untrahi''; --(3) yellow of an egg' చందమామ కూర, caMdaMAma kUra -n. --a leafy vegetable; [bot.] ''Marsilea minuta'' Linn.; చంద్ర, caMdra -adj. --lunar; pertaining to the moon; చంద్రకళలు, caMdrakaLalu -n. --phases of the moon; చంద్రకాంత, caMdrakAMta - n. -- Four O'clock flower; Marvel of Peru; [bot.] ''Mirabilis jalapa'' Linn.; -- an ornamental shrub, native of Mexico, with a variety of flowers; చంద్రగ్రహణం, caMdragrahaNaM -n. --lunar eclipse; చంద్రవంక, caMdravaMka -n. --crescent moon; new moon; see also నెలవంక; చందా, caMdA -n. --(1) subscription; --(2) contribution; donation; చందాదారులు, caMdAdArulu -n. --subscribers; చందువా, caMduvA -n. --awning; canopy; చంద్రుడు, caMdruDu -n. m. --(1) moon; --(2) the natural satellite of any planet; ---అర్ధచంద్రుడు = half moon. ---చంద్ర వంక = crescent moon. ---పూర్ణచంద్రుడు = full moon. ---రాకాచంద్రుడు = full moon. ---వర్ధమాన చంద్రుడు = waxing moon. ---క్షీణచంద్రుడు = waning moon. -- చంద్రుడికో నూలు పోగు = A small gift to a great person; గొప్ప వారికి చిరు కానుక సమర్పించుకుంటున్నప్పుడు చెప్పే మాట; తెలుగువారి సంప్రదాయంనుంచి ఈ జాతీయం వాడుకలోకి వచ్చింది. 1960 ప్రాంతాల వరకు విదియ చంద్రుణ్ణి సాయంసంధ్యలో పశ్చిమాకాశంలో దర్శించి, వంటిమీద చీర లేదా పంచనుంచి ఒక నూలుపోగు తీసి "చంద్రునికి నూలుపోగు" అని నోటితో చెప్పుకొని గాలిలోకి విడిచిపేట్టడం సంప్రదాయం. ఇది కులాలకు అతీతమైన ఆచారం. అయితే క్రమంగా ఈ ఆచారాన్ని మనందరం మరచిపోయాము. చంపకం, caMpakaM -n. --a fragrant yellow flowering tree; [bot.] ''Michelia champaca''; సంపెంగ; చంపకమాల, caMpakamAla -n. --a meter in Telugu prosody; (lit.) a garland of champaka flowers; చంపు, caMpu -v. t. --kill; slay; (rel.) ఖూనీచేయు; చంపూ, caMpU -adj. --hybrid; mixture; a mixture of prose and poetry; చంపూకావ్యం, caMpUkAvyaM -n. --a literary work containing both prose and verse; </poem> ==Part 1: చ - ca== <poem> చకచక, cakacaka -adj. --onomatopoeia for fast action such as walking, talking and actively doing things; చక్కగా, cakkagA -adv. --nicely; neatly; చక్కపెట్టు, cakkapeTTu -v. t. --arrange; set right; చక్రం, cakraM -n. --(1) wheel; --(2) caster; the wheels attached to furniture legs; --(3) discuss of Vishnu; --(4) cycle; --(5) astrological chart; --(6) one of the six glands of the body, according to Ayurveda, whose secretions influence psychic activity; ---జాతక చక్రం = astrological chart. ---నువ్వు చక్రం తీసికో = you drive. చక్రవడ్డీ, cakravaDDi -n. --compound interest; a method of calculating interest by interest already earned to the principal; చక్రవర్తి, cakravarti -n. --emperor; చక్రవృద్ధి, cakravRddhi -n. --compound growth; exponential growth; చక్రవాకం, cakravAkaM -n. --brahminy duck; goose; [bio.] ''Anas Casarca''; చక్రవాతం, cakravAtaM %e2t -n. --tornado; whirlwind; -- కొన్ని చోట్ల వాన ఉన్నా లేకపోయినా కేవలం సుడిగాలి అతి వేగంతో తిరుగుతూ వస్తుంది. గరాటు ఆకారంలో ఉన్న ఆ సుడిగాలి అడుగు భాగం భూమిని తాకుతూ, పై భాగం మేఘాలని తాకుతూ ఉంటుంది. ఆ సుడిగాలి వేగం ఒక హద్దు (సుమారుగా గంటకి 40 మైళ్లు లేదా 65 కిమీ) దాటినప్పుడు దానిని చక్రవాతం (tornado) అంటారు. చక్రవాతానికీ తుపానుకీ ఒక ఉమ్మడి లక్షణం ఉంది; రెండింటి మధ్య ఒక అల్ప పీడన ద్రోణి (low pressure trough) ఉంటుంది. చక్రవాళం, cakravALaM %e2t -n. --horizon; చకారకుక్షి, chakaarakukshi - n. -- an euphemism for poet Vyasa because he extensively used the syllable "cha" in his poems; -- వ్యాసుడి పురాణాల్లో తుకారాలూ, చకారాలు ఎక్కువగా ఉండటానికి, ప్రాకృత శ్లోకాలను, సంస్కృతంలో తిరగరాయడమే ఒక కారణంగా చెప్పవచ్చు; చకితం, cakitaM. -n. --fear; చకితుడు, cakituDu -n. m. --one who is dumb-struck; చక్కిలి, cakkili -n. --armpit; చక్కిలిగింత, cakkiligiMta -n. --tickle; (lit.) tickle in the armpit; same as కితకిత; చక్కీ, cakkI %e2t -adj. --refined; ---చక్కీ చక్కెర = refined sugar. చక్రీయ, cakrIya -adj. --[chem.] cyclic; cyclo; చక్రీయ పదార్థాలు, cakrIya padArthAlu -n. pl. --[chem.] cyclic substances; చక్రీయ షడ్జేను, cakrIya shadjEnu -n. --[chem.]. cyclohexane; చక్రీయ త్రయేను, cakrIya trayEnu -n. --[chem.] cyclopropane; చక్రీయ సౌష్ఠత, cakrIya saushThata -n. --[chem.] cyclic symmetry; చకోరపక్షి, chakOrapakshi - n. -- a poetic imagination of a bird that survives by consuming moonlight; -- వెన్నెలపులుగు; చక్కెర(లు) cakkeralu -n. --(1) [chem.] sugar(s); --(2) rounds; circuits; చక్షువు, cakshuvu -n. --eye; చక్షుశ్రవం, cakshuSravaM -n. --snake; (lit.) one that hears with its eyes; (ety.) it is well known that snakes cannot hear; people perhaps thought that they use eyes to hear; this word is a misnomer; చక్షుష, cakshusha -adj. --optical; visual; చక్షుష పరికరాలు, cakshusha parikarAlu -n. --optical instruments; చక్షుష భ్రమ, cakshusha bhrama -n. --optical illusion; చక్షుష అక్షం, cakshusha akshaM -n. --optical axis; same as చక్షుషాక్షం; చచ్చిపోయిన, caccipOyina -adj. --dead; deceased; defunct; చచ్చు, caccu -adj. --poor quality; one with no vitality; -v. i. --die; expire; చట్టం, caTTaM -n. --regulation; rule; statute; law; చట్టపరమైన, caTTaparamaina -adj. --legal; చట్టబద్ధ, caTTabaddha -adj. --regulatory; legal; statutory; lawful; చట్రం, caTTraM -n. --frame; చటాకు, caTAku -n. --one-sixteenth of a ser; an old volumetric measure that is no longer in use; చటాలున, caTAluna -adv. --suddenly; చట్నీ, caTnI -n. --chutney; relish; చడి, caDi -n. --sound; noise; చణుకు, chaNuku - n. -- whip; -- కొరడా; చేరుకోల; చత్వారం, catvAraM -n. --hypermetropia; far-sightedness; difficulty in seeing things that are closer; this defect is associated with aging; చతికిలపడు, catikilapaDu -v. i. --to sink into a sitting posture, usually due to disappointment or fatigue;( చతుర్, catur -pref. --tetra-; quadra-; చతుర్‌ప్లవనవిదిలీను, caturplavanavidilInu -n. --[chem.] tetrafluoroethylene; C₂F₄ చతుర్‌హరితపాడేను, caturharitapADEnu -n. --[chem.] carbontetrachloride; CCl₄; చతురంగం, caturaMgaM -n. --chess; చతురస్రం, caturasraM -n. --square; ---దీర్ఘ చతురస్రం = rectangle; elongated square. చతురస్ర తరంగం, caturasra tarangaM -n. --[phy.] square wave; చతుర్థళ, caturthaLa -adj. --[bot.] quadrifoliolate; చతుర్థ, caturtha -adj. --fourth; చతుర్ధం, caturdhaM -n. --the fourth; a quarter; చతురిమ, caturima -n. --talent; skill; dexterity; చతుర్భుజం, caturbhujaM -n. --quadrilateral; a plane geometrical figure with four straight sides; చతుర్ధేను, caturdhEnu -n. --[chem.] butane; a hydrocarbon with four carbon atoms with all single bonds; C₄H₁₀; చతుర్ధీను, caturdhInu -n. --[chem.] butene; a hydrocarbon with four carbon atoms and a double bond; C₄H₈; చతుర్ధైను, caturdhainu -n. --[chem.] butyne; a hydrocarbon with four carbon atoms and a triple bond; C₄H₆; చతుశ్శాల, catussAla -n. --quad; quadrangle; open area surrounded by buildings on all four sides; చతుస్, catus^ -pref. --four; చతుష్కం, catushkaM -n. --quartet; a group of four; చతుష్టయం, catushTayaM -n. --quartet; team of four persons; a group of four; ---దుష్టచతుష్టయం = the evil four, namely Duryodhana, Dussasana, Karna and Sakuni of Mahabharata. ---ముక్తిచతుష్టయం = the four types of salvation, namely సామీప్యం, సాలోక్యం, సారూప్యం, సాయుజ్యం. చతుష్పాది, catushpAdi -n. --an animal with four feet; చదవడం, cadavaDaM -v. i. --reading; చదవటం; చదరం, cadaraM -adj. --flat; level; square; ---నలుచదరం = flat on four sides; flat on all sides; square. చదరపు, cadarapu -adj. --square; ---చదరపు గజం = square yard; చదరాసికూర, cadarAsikUra - n. -- [bot.] ''Glinus oppositifilius''; చదును, cadunu -adj. --flat; level; even; చదును చేయు, cadunu cEyu -v. t. --flatten; level; చదువరి, caduvari -n. --reader; చదువు, caduvu -n. --education; literacy; -v. t. --read; చదివించు, cadiviMcu -v. t. --(1) make one read; --(2) educate; --(3) announce a gift; చనిపోవు, canipOvu -v. i. --die; expire; pass away; చన్నీళ్లు, cannILlu -n. --cold water; చనువు, canuvu -n. --informality stemming from familiarity; చనుమొన, canumona -n. --nipple; tip of a breast; చన్ను, canuu -n. --breast; female's breast; చపటా, capaTA -n. --(1) rim; rim around a well; platform around a well; పీనాహము; వాయికట్టు; ---(2) any tiled or cemented pavement; చపల, capala -adj. --fickle; wavering; inconsistent; చపలత్వం, capalatvaM -n. --lack of control; (esp.) lack of restraint while eating; చప్పట్లు, cappaTlu -n. --clapping; applause; చప్పగా, cappagA -adj. --tasteless; spiritless; చప్పరించు, cappAriMcu -v. t. --suck; smack one's lips; చప్పాతికళ్లి, cappAtikaLli -n. --[bot.] ''Opuntia dillenii''; చప్పుడు, cappuDu -n. --sound; noise; చప్పున, cappuDu -adv. --quickly; చమత్కారం, camatkAraM -n. --wit; humor; చమరం, camaraM -n. m. --musk deer; చమరీమృగం; చమరి, camari -n. f. --yak; Himalayan yak; Yak of Tartary; Tartarian ox; -- [bio.] ''Bos grunniens'' of the Bovidae family; grunting ox; ''Bos mutus'' of the Bovidae family; mute ox; -- Yak అనే ఇంగ్లీషు పేరుకి మూలం టిబెట్ భాషలోని "gyag" అనే శబ్దం; టిబెట్ భాషలో "gyag" (యాగ్) అంటే మగ మృగం, "nag" (నాగ్) అంటే ఆడ మృగం; చమరీమృగాలకి అమెరికా బైసన్ (Bison bison) తో దగ్గర సంబంధాలు ఉన్నాయి; -- చమరీమృగం; సవరపు మెకము; జడలబర్రె; చమరీవాలం, camarIvAlaM -n. --[lit.] the bushy tail of a yak; a fan made from this bushy tail is used in temples to ceremoniously fan the idols; చమురు, camuru -n. --oil; liquid fat; ---కందెన చమురు = lubricating oil. చమురు గ్రంథులు, camuru graMthulu -n. pl. --[bio.] sebaceous glands; glands that supply oils to promote the growth of hair on skin; చయం, cayaM -n. --[math.] difference; analysis; చయ్యన, cayyana -adv. --quickly; చయాపచయం, cayApacayaM -n. --[bio.] metabolism; the biological process of analysis and synthesis as food is converted into energy in the cells; చర, cara -adj. --variable; movable; చరకుడు, carakuDu -n. m. --Charaka, the great Indian physician who is believed to have lived some time between 6th century B.C. to 2nd century A.D.; చరచర, caracara -adv. --quickly; చరణం, caraNaM -n. --(1) foot; --(2) foot of a verse; --(3) a line in a song; a stanza in a song; చరమ, carama -adj. --last; latter; ---చరమ పురుషార్ధం = nirvana. చరమాంకం, caramAMkaM -n. --(1) last digit; least significant digit; --(2) last act; see also చరాంకం; చర మూలధనం, cara mUladhanaM -n. --[econ.] liquid capital; చర రాసి, cararAsi -n. --variable; చర్చ, carca -n. --(1) discussion; inquiry; --(2) application of a layer, as in చందన చర్చ; చర్చనీయ, carcanIya -adj. --debatable; చర్మం, carmaM -n. --(1) skin; --(2) hide; pelt; the precursor to leather; చర్మరంజకం, carmaraMjakaM -n. --any substance (food or cosmetic) that gives luster to the skin; చర్య, carya -n. --action; deed; (ant.) ప్రతిచర్య; ---ప్రతీ చర్యకి సమానం, వ్యతిరిక్తం అయిన ప్రతిచర్య వుంటుంది = for every action there is an equal and opposite reaction. చర్వణం, carvaNaM -n. --chewing; mastication; ---చర్విత చర్వణం = doing something again; repetition; (lit.) chewing something that has been chewed. చరాంకం, carAMkaM -n. --variable; చరాంశం, carAMSaM -n. --variable; (ant.) స్థిరాంశం; చరాస్తి, carAsti -n. --movable property; liquid assets; చరిత్ర, caritra -n. --(1) history; --(2) narrative; ---జీవితచరిత్ర = biography; life history of a person. ---స్వీయచరిత్ర = autobiography; one’s own life history. చరితార్థ, caritArtha -n. --meaningful; purposeful; historically significant; చరిత్రాత్మక, caritrAtmaka -adj. --historic; చర్చి, carci -n. --church; a place of worship for Christians; చలత్వం, calatvaM -n. --variation; variability; mobility; చలనం, calaNaM -n. --motion; mobility; motility; movement; చలనచార, calanacAra -n. --[anat.] motor strip; a region of the brain whence movements are controlled; చలనచిత్రం, calanacitraM -n. --motion picture; cinema; movie; film; picture; చలనరాసి, calanarAsi -n. --[math.] variable; చలన శక్తి, calanaSakti -n. --[phy.] kinetic energy; energy by virtue of motion; (1/2)mv²; చలనశీలత, calanaSIlata -n. --mobility; చలనశీలి, calanaSIli -n. --mobile; mobile phone; cell phone; చల్ల, calla -n. --(1) buttermilk; --(2) coolness; చల్లడం, callaDaM -n. s. --shorts; knickers; half-pants; చల్లదనం, calladanaM -n. --coolness; cold; చలాకీ, calAkI -adj. --lively; vivacious; చలానా, calAna -n. --invoice; receipt; చల్లారు, callAru -v. i. --(1) to become cool; --(2) to calm down; to become calm; చల్లార్చు, callArcu -v. t. --(1) to cool; --(2) to pacify; చలించు, caliMcu -v. i. --(1) stir; move; --(2) to be shaken; to receive a shock; చలి, cali -adj. --cold; ---చలి కాలం = winter; (lit.) cold season. -n. --cold; coldness when referring to weather; ---బయట చలిగా ఉంది = it is cold outside. చలిచీమలు, chalichImalu - n. pl. -- winged ants; Isoptera ఆర్డర్ కి చెందిన ఉన్నత తరగతి రెక్కల చీమలనే సాధారణ పరిభాషలో మనం చలిచీమలని వ్యవహరిస్తాం; -- ఇవి చెద పురుగుల (termites) కంటే బాగా పెద్దవి; చలిజ్వరం, calijvaraM -n. --malaria; ague;any fever with chills; చలితం, calitaM -n. --erythema; a type of skin allergy; చలిమంట, calimaMTa -n. --bonfire; చల్లు, callu -v. t. --sprinkle; scatter; చవక, cavaka -n. --inexpensive; cheap; చవకబారు, cavakabAru -n. --cheap; of inferior quality; చవట, cavaTa -n. --incompetent fellow; a stupid fellow; చవటతనం, cavaTatanaM -n. --incompetence; చవుకు చెట్టు, cavuku ceTTu -n. --beefwood tree; [bot.] ''Casuarina equisetifolia''; సరుగుడు; చవి, cavi -n. --taste; చవిటి, caviTi -adj. --saline; salty; చ్యవనప్రాశ, chyavanaprASa, - n. -- An Ayurvedic tonic named after Chyavana maharshi, son of Bhrigu maharshi; this electuary (ప్రాశ = లేహ్యం) is made from ఉసిరి, దశమూలాలు, కర్కాట శృంగి, అగరు, కరక్కాయ, తిప్పతీగ, కచ్చూరాలు, వస, యష్టీమధుకం, అశ్వగంధా, శతావరీ, నెయ్యి, అభ్రక భస్మం, మొదలైనవి; ఈ ప్రాశతో మన అందరికీ పునర్యౌవనం కలుగుతుందని ఈ పేరు పెట్టారు మన భిషక్కులు; చాంద్రమాసం, cAMdramAsaM -n. --[astron.] lunation; synodic month; the interval of time between new moon day to new moon day; this is approximately 29.53 days; చాంద్రాయణము, chaandraayaNamu - n. -- a religeous fasting ritual in which one eats no food on the New Moon day, one morsel on the next day, two the following day, and so on, and 15 morsels on the Full Moon day; -- ఈ చంద్రకళలను అనుసరిస్తూ పౌర్ణమిరోజున పూర్తిగా కడుపునిండా, అనగా 32 ముద్దలు (32 mouthfuls) భోజనం చేసి, అక్కడినుండి కొద్ది కొద్దిగా తగ్గిస్తూ వచ్చి అమావాస్యనాడు పూర్తిగా నిరాహారంగా వుండి; మళ్ళీ అక్కడి నుండి క్రమంగా ఆహార పరిమితిని పెంచుతూ పౌర్ణమినాడు పూర్తిగా భోజనం చేసే స్థితికి వచ్చే వ్రతాన్ని చాంద్రాయణము అంటారు. యాజ్ఞవల్క్యస్మృతిలో ఈ విధానం చెప్పబడింది. చాందీ, chaamdee - n. -- East Indian Rosebay; pinwheel flower; crape jasmine; [bot.] ''Tabernaemontana divaricata;'' -- an evergreen, much-branched shrub cultivated as a garden plant; చాందినీ, cAMdinI -n. --awning; canopy; చాకచక్యం, cAkacakyaM -n. --skill; talent; ability; intelligence; చాకలి, cAkali -n. --washerman; washerwoman; చాకలిసోడా, cAkalisODA -n. --washing soda; common name for sodium carbonate; Na₂CO₃; చాకిరీ, cAkirI -n. --domestic work; service; చాకిరేవు, cAkirEvu -n. --washerman's pier; చాకు, cAku -n. --penknife; small knife; చాటించు, cATiMcu -v. i. --proclaim; announce; చాటింపు, cATiMpu -n. --public proclamation by beating a drum; చాటు, cATu -n. --covering; screen; -- v. i. -- announce; proclaim in a public square; చాటు పద్యం, cATupadyaM -n. --(1) fugitive verse; గ్రంథస్థము కాకున్నను లోకమున ప్రజాదరణ పొందిన పద్యము; (2) witty and jocular verse; చాటువ, chaaTuva - n. -- (1) fame; (2) an example; a case; చాటువు, cATuvu -adj. --witty; pleasant, jocular talk; చాటూక్తి, cATUkti -n. --innuendo; చాడీ, cADI -n. --complaint; -- కొండెము; చాతక పక్షి, cAtaka pakshi -n. - house swift; Pied Crested Cuckoo; Jacobin Cuckoo; Clamator Jacobinus; [bio.] ''Apus affinis;'' -- there is a poetic belief that this bird quenches its thirst only from falling raindrops; -- వానకోయిల; చాతుర్యం, cAturyaM -n. --skill; cleverness; talent; versatility; చాతురి, cAturi -n. --skillful person; talented person; expert; చాదస్తం, cAdastaM -n. --shilly-shally; eccentricity; whimsicality; ceremonialism; unworldliness; silliness; orthodoxy; traditional mindedness; obsessive compulsiveness; see also ఛాందసం; -- ఛాందసం అనేది అగౌరవంగా పరిణమించింది గానీ దాని అర్థం వేదం బాగా చదువుకొన్నవాడి ప్రవర్తన అని; దీని వికృతి రూపం చాదస్తం; రెండూ ఒకటే. చాపం, cApaM -n. --(1) bow; --(2) arch; --(3) [math.] arc; a portion of a circle’s circumference; --- మహావృత్తపు చాపం = [Astron.] Great Circle arc; చాప, cApa -n. --mat; floor mat; చాపు, cApu -adj. --[music] non-uniform; -v. i. --extend; stretch; -n. --(1) length; full-length cloth suitable for wearing as a lower garment by men; --(2) long-vowel; చామంతి, cAmaMti -n. --chrysanthemum; mum; [bot.] ''Chrysanthemum'' of the Asteraceae family; చామన, chaamana -adj. -- a dark hue; black; చామనచాయ, cAmanacAya -n. --swarthy complexion; swarthiness; a complexion that looks like tanned skin rather than black; dark complexion; చామరం, cA -n. --whisk; fly-flap; chowry; luxurious fan; fan made from the hair of yak; -- [ety.] చమరీ మృగం తోక లోని రోమములతో చెయ్యబడ్డ విసనకర్ర; -- తెల్లని చామరాన్ని వింజామరం (విరి + చామరం) అంటారు; చార, cAra -n. --stripe; చారల గుర్రం, cArala gurraM -n. --zebra; (lit.) striped horse; చార్వాకం, cArvAkaM -n. --the name of a religion established by Charvaka; belief in materialism; చారిక, cArika -n. --(1) small stripe; long stripe-like stain; --(2) stringy substance; చారిణి, cAriNi -n. f. --female messenger; చారిత్రక, cAritraka -adj. --historical; chronological; diochronic; చారిత్రక క్రమం, cAritraka kramaM -n. --chronology; తిధివారీ; చారు, cAru -adj. --beautiful; -n. --a clear spicy soup made from tamarind or lemon juice; see also రసం; చారుడు, cAruDu -n. m. --messenger; (rel.) గూఢచారి; చారులు, cArulu -n. pl. --spies; చాలమి, cAlami -n. --insufficiency; inadequacy; చాలని, cAlani % e2t -n. --strainer; colander; చాలా, cAlA -adj. --a lot; plenty; many; చాలినంత, cAlinaMta -adj. --adequate; చాలీచాలని, cAlIcAlani -adj. --scarcely sufficient; meager; చాలు, -adj. --(1) sufficient; enough; --(2) running; current; on-going; ---ఒక రూపాయి చాలు = one rupee is enough. ---చాల్చాలు! = enough is enough!. stop it! ---చాలు ఖాతా = running account. -n. --(1) enough; --(2) stripe; line; row; --(3) furrow created by ploughing; --(4) furrow; --(5) resemblance; --- తల్లి చాలు = resemblance to mother. చావగొట్టు, cAvagoTTu -v. t. --beat; beat thoroughly; చావడి, cAvaDi -n. --living room; audience room; drawing room; station; చావు, cAvu -n. -- (1) death; (2) difficulty; ఇబ్బంది; కష్టం; చావుదెబ్బ, cAvudebba -n. -- mortal blow; చించు, ciMcu -v. t. --tear; rip; చింపు; చింత, ciMta -n. --(1) tamarind; Indian date; [bot.] Tamarindus indica of the Leguminosae family; --(2) thought; reflection; worry; anxiety; ---చింత చచ్చినా పులుపు చావలేదు = [idiom] the potency is gone, but the desire persists. చింతచిగురు, ciMtaciguru -n. --tender shoots of a tamarind tree; [bot.] ''Tamarindus indica''; చింతచెట్టు, ciMtaceTTu -n. --tamarind tree;[bot.] ''Tamarindus indica''; చింతపండు, ciMtapaMDu -n. --tamarind; tamarind fruit; the sweet-sour fruit of a tamarind tree, popular in Indian cooking;[bot.] ''Tamarindus indica;'' -- see also మలబార్ చింతపండు; చింతపిక్క, ciMtapikka -n. --tamarind seed; చింతామణి, ciMtAmaNi -n. --guide; key; index; ---వైద్య చింతామణి = guide to medicine. చిందరవందరగా, ciMdaravaMdaragA -adv. --pellmell; topsy turvey; helter skelter; చిందులుతొక్కు, ciMdulutokku -v. i. --dance with emotion or rage; చిందూరం, ciMdUraM - n. -- a large medicinal shrub with medicinal properties; [bot.] Vitex negundo; చిందించు, ciMdiMcu -v. t. --splash; చిందు, ciMdu -v. i. --splash; చింపడం, ciMpadaM -n. --tearing; also చింపటం; చింపంజీ, ciMpAMjI -n. --chimpanzee; an ape-like primate; చింపిరిజుత్తు, ciMpirijuttu -n. --disheveled hair; చింపు, ciMpu -v. t. --tear; rip; చిక్కం, cikkaM -n. --a bag woven out of a string or rope and often used as a hanging shelf; చిక్కట్ట, cikkaTTa -n. --a special comb designed to untangle hair; చిక్కతనం, cikkatanaM -n. --(of liquids) denseness; compactness; thickness; చిక్కబరచు, chikkabarachu - v. t. -- congeal; inspissate; increase the density of; చికాకు, cikAku -n. --irritability; irascibility; vexation; చిక్కావి చెట్టు, -n. --[bot.] Momosa concina; చికిత్స, cikitsa -n. --medical treatment; therapy; చికిలించు, -v.i. --lere; leery look; చికీర్ష, cikIrsha -n. --ambition; desire to do a great deed; % put this in e-2-t చిక్కు, cikku -n. --(1) snag; difficulty; --(2) tangle; knot; grip; link; --(3) sapota fruit; ---ఇది చిక్కు సమస్య = this is a difficult problem. ---ఈ జుత్తు చిక్కులు పడిపోయింది = this hair is all tangled up. -v. i. --emaciate; lose weight;contract; remain;get caught; ---వాడు చిక్కిపోయాడు = he is emaciated; he lost weight. ---చేప వలలో చిక్కుకుంది = the fish got caught in the net. చిక్కుడు, cikkuDu -n. --bean; Indian butter bean; Hyacinth bean; Bonavist bean; [bot.] ''Dolichos lablab''var ''typicus'' of the Leguminosae family; Dolichos means "long"; --other varieties include ఎర్ర చిక్కుడు; తెల్ల చిక్కుడు; గోరు చిక్కుడు; ఆనప చిక్కుడు; ఏనుగు చిక్కుడు; కోడి చిక్కుడు; తొండ చిక్కుడు; --అనుములు = field beans; [bot.] ''Dolichos lablab lignosas''; చిక్కుడు పేను, cikkuDu pEnu -n. --the garden pest; [biol.] Aphis medicagenis; చికోరీ, cikOrI -n. --chicory; endive; [bot.] ''Cichorium intybus'' of the Asteraceae (Daisy) family; -- roots of the chicory plant are ground and made into a powder to blend and mix with coffee; It is often used as a caffeine-free beverage on its own or as a mixture with ground roasted coffee because it enhances the taste, aroma and makes coffee mellow; --[[File:Illustration_Cichorium_intybus0_clean.jpg|thumb|right|చికోరీ]] చిగురు, ciguru -n. --(1) tender leaf; shoot; --(2) gum; the tissue that holds the teeth; చిచ్చర, ciccara -n. --fire; fierce fire; fire and brimstone; చిచ్చర పిడుగు, ciccara piDugu -n. --fierce lightning bolt spewing fire and brimstone; చిచ్చు, ciccu -n. --flame; fire; చిచ్చు బుడ్డి, ciccu buDDi -n. --a firework called "flowering pot"; చిటచిట, ciTaciTa -adj. --onomatopoeia for --(1) being itchy, and --(2) the crackling sound of water sprinkled on boiling oil; చిట్ట, ciTTa -n. --small bush; -pref. --ultimate; utter; చిట్ట చివర, ciTTa civara -n. --the very end; చిట్టచీకటి, ciTTa cIkaTi -n. --pitch darkness; చిట్టడవి, ciTTaDavi -n. --thicket; scrub jungle; forest dominated by thick bush; చిట్టా, ciTTA -n. --daybook; daily account of money transactions; ledger; logbook; చిటిక, ciTika -n. --snap; the act of snapping of the thumb and middle finger producing a sound; ---చిటికల మీద = in a snappy way; quickly; on the double. చిటికెడు, ciTikeDu -n. --a dash; ---చిటికెడు ఉప్పు = a dash of salt. చిటికేశ్వర, ciTikESvara - n. -- [bot.] ''Delonix elata'' Gamb.; చిట్టి, ciTTi -adj. -- very small; (note) the scale from large to tiny is పెద్ద, చిన్న, బుచ్చి, చిట్టి, బుల్లి; - n. -- a small butter-boat; a small cup to serve butter; చిట్టు, ciTTu -n. --coarse bran; coarse rice bran; చిట్లు, ciTlu -v. i. --split; చిట్టెం, ciTTeM -n. --slag; scum of molten metal; చిట్టెలుక, ciTTeluka -n. --mouse; [bio.] ''Mus musculus''; చుంచు; (lit.) చిరు + ఎలుక = చిట్టెలుక; చిడుం, ciDuM -n. --eczema; boils; చిడత, ciData - n. -- (1) castanet; a swiveling wooden wedge used to keep a door closed; (2) a cotter pin; చితగ్గొట్టు, citaggoTTu -v. t. --beat thoroughly; చిత్తం, cittaM -inter. --OK!; will do!; Yes, sir! -- మీ ఆజ్ఞ మనసుకు తెచ్చుకొన్నాను అని అర్థం; చెప్పినట్టే చేస్తాను అని మనవి చేసుకోవడం; -n. --(1) mind; consciousness; --(2) memory bank of the mind; long term memory; --(3) the faculty of mind that raises doubt; see also బుద్ధి; చిత్తగించు, cittagiMcu -v. t. --consider; pay attention; listen; చిత్తగింపు, cittagiMpu -n. --consideration; చిత్తడి, cittaDi -n. --very wet; ---చిత్తడి నేల = marsh; marsh land; wet land. ---చిత్తడి వాయువులు = marsh gas; methane. చిత్తమొచ్చినట్లు, cittamoccinaTlu -ph. --as it pleases one!; as one wishes; చిత్తరువు, cittaruvu -n. --picture; painting; drawing; చిత్తశుద్ధి, cittaSuddhi -n. --devotion; integrity; చిత్రం, citraM -n. --(1) picture; diagram; painting; --(2) wonder; curiosity; ---చలన చిత్రం = motion picture; cinema. ---విత్థ చిత్రం = portrait. ---భావ చిత్రం = spontaneous outline. -suff. --graph; ---ఛాయాచిత్రం = photograph; photo. ---వర్ణమాలాచిత్రం = spectrograph. చిత్ర, citra %updated -n. --(1) Alpha Virginis; Spica; Yoga tara of the 14th lunar mansion; this is the brightest star in Virgo; this is 2300 times more luminous than the Sun and is about 275 light years away from us; --(2) The 14th of the 27-star groups (or asterisms or lunar mansions) of the Hindu calendar; చిత్రకళ, citrakaLa -n. --the art of painting; చిత్రకారుడు, citrakAruDu -n. m. --painter; artist; చిత్రగంధం, citragandham -n. --Arsenicum trisulfuratum; a substance worn by actors on their faces as a part of makeup; చిత్రచాప, citracApa -n. --placemat; a small mat or decorative cloth placed under the dinner plate; % in e-2-t చిత్రదండం, citradaMDaM -n. --[bot.] ''Betula bhojpatra''; ''Typhonium orixense''; చిత్రపత్రిక, citrapatrika -n. --[bot.] ''Acacia arabica''; %to e2t చిత్రఫలకం, citraphalakaM -n. --easle; a painter's board; an artist's board; చిత్రమూలం, citraMulaM -n. --Ceylon lead wort; [bot.] ''Plumbago zeylanica''; This medicinal bush grows wild along tank bunds; agricultural fields and marshy lands; this is widely used as an expectorant, to improve digestion, to treat the enlargement of the spleen and to treat leucodermia; [Sans.] చిత్రక; దహన; వహ్ని; అగ్నిక; దీప్త; భాను; పాచక; --ఎర్ర చిత్రమూలం = [bot.] ''Plumbago rosea''; one of the "పంచ కోలాలు"; చిత్రలేఖనం, citralEkhanaM -n. --the fine art of drawing a picture; చిత్రవధ, citravadha -n. --torture unto death; murder associated with dismemberment; చిత్ర ప్రదర్శనశాల, citra pradarSana SAla -n. --(1) museum; --(2) movie theatre; చిత్రహింస, citrahimsa -n. --torture; చిత్రాన్నం, citrAnnaM -n. --lemon rice; tamarind rice; any other colorful rice preparation; చితి, citi -n. --funeral pyre; చిత్రిక, citrika -n. --planer; a carpenter's plane; -- వండ్రంగులు కలప వస్తువులు తయారు చేసే క్రమంలో భాగంగా ఎత్తుపల్లాలు వుండే కలపను చదును చేయడాన్ని 'చిత్రికపట్టడం' అంటారు. చితుకు, cituku -v. i. --rupture; break; burst; చితుకులు, citukulu -n. pl. --twigs; dry twigs; broken pieces of small branches; చిత్తు, cittu -n. --(1) rough; draft; not the final version; --(2) scrap; not important; --(3) defeat; ---చిత్తుకాగితం = scrap paper. ---నేను చిత్తు అయిపోయేను = I am defeated. చిత్తుప్రతి, cittuprati -n. --rough draft; చిదంబర రహస్యం, cidaMbara rahaSyaM -n. --unfathomable secret; useless secrecy; -- చిదంబరం అంటే ఆకాశ లింగం అని అర్థం. తమిళనాడు రాష్ట్రంలోని కడలూరు జిల్లాలో ఉండే చిదంబరం దేవాలయంలో మహా శివుడు నటరాజ స్వామి రూపంలో దర్శనమిస్తాడు. పంచభూతాలలో ఆకాశానికి ప్రతీకగా చిదంబరాన్ని పరిగణిస్తారు. శ్రీకాళహస్తిని వాయువుకు ప్రతీకగా, కంచిలోని ఏకాంబరేశ్వరుడిని భూమికి ప్రతీకగా చెబుతారు. ఈ మూడు దేవాలయాలూ ఒకే రేఖాంశం మీద ఉంటాయి. శాస్త్రీయ పరంగా 79 డిగ్రీల 41 నిమిషాల రేఖాంశం ఉన్నట్లు నిర్ధారణ అయ్యింది. చిదంబరం ఆలయంలోని నటరాజ స్వామి విగ్రహం కాలి బోటన వేలు, భూమి అయస్కాంత క్షేత్రానికి మధ్య బిందువు అని శాస్త్రవేత్తలు పరిశోధనల అనంతరం స్పష్టం చేశారు. ఈ దేవాలయానికి 9 ప్రవేశ ద్వారాలు ఉన్నాయి. ఇవి మానవునికి ఉండే నవ రంధ్రాలకు ప్రతీకగా భావిస్తారు. ఈ గుడిలో ‘పొన్నాంబళం’ ఎడమవైపున ఉంటుంది. ఇది గుండె ఉండే స్థానం. ఇక్కడికి వెళ్లేందుకు ‘‘పంచాక్షర పడి’’ఎక్కాలి. ఇది న+మ+శి+వా+య పంచాక్షరిని సూచిస్తుంది. ఈ ఆలయంలో ‘‘కనక సభ’’లో 4 స్తంభాలు, 4 వేదాలకు ప్రతీకలు. పొన్నాంబళంలో ఉండే 28 స్తంబాలు 28 శైవ ఆగమాలకు ప్రతీకలు. ఇక్కడి 9 కలశాలు 9 రకాల శక్తికి ప్రతీకలు. ఆ పక్కనే ఉన్న మంటపంలోని 18 స్తంబాలు 18 పురాణాలకు ప్రతీకలు. నటరాజు భంగిమను శాస్త్రవేత్తలు కాస్మిక్ డ్యాన్స్ అని అభివర్ణించారు. ఈ విశేషాలే "చిదంబర రహస్యం." చిదుపు, cidupu -v. t. --break; break with hand or fingers; చిదుము, cidumu -v. t. --clip with fingernails; snip; cut; చిన్నం, cinnaM -n. --one-thirtieth of a tola in weight; a measure used to weigh gold; చిన్న, cinna -adj. --small; younger; junior; (ant.) పెద్ద; చిన్నబడి, cinnabaDi -n. --lower case of an alphabet; particularly the alphabets of languages from the Western countries; చిన్నతనం, cinnatanaM -n. --(1) immature age; childhood; inexperience; --(2) dishonor; disgrace; shame; embarrassment; చిన్నది, cinnadi -n. --young girl; lass; maiden; చిన్నపేగు, cinnapEgu -n. --small intestine; చిన్న బలుసు, cinna balusu - n. -- a thorny shrub; [bot.] ''Canthium parviflorum''; చిన్నమునుగు కోడి, cinnamunugu kODi -n. --the little grebe; [biol.] ''Podiceps ruficollis''; చిన్మయ, cinmaya -adj. --spiritual; mental; intellectual; చినుకు, cinuku -n. --a drop of rain water; చిప్ప, cippa -n. --(1) bowl; bowl suggestive of poverty; alms bowl; --(2) shell; ---ఆల్చిప్ప = oyster; sea shell. ---కొబ్బరిచిప్ప = coconut shell. ---చిప్ప చేతికి వచ్చింది = got a bowl into the hand; begging. ---తాబేటిచిప్ప = shell of a turtle. ---ముత్యపుచిప్ప = mother of pearl; pearl oyster. చిమ్మట, cimmaTa -n. --moth; book-worm; an insect of the moth family; చిమ్మనగ్రోవి, cimmanagrOvi -n. --spray gun; squirt gun; syringe; చిముడు, cimuDu -v. i. --get over-cooked, esp. rice; చిమ్ము, cimmu -v. t. --spray; squirt; చిమ్ముకారి, cimmukAri -n. --sprayer; a gadget to spray disinfectants, insecticides, etc.; చియా గింజలు, chiyA giMjalu - n. pl. -- [bot.] ''Salvia hispanica'' of the Lamiaceae Family; --ఈ తులసి జాతి (Mint Family)మొక్క జన్మస్థలం మధ్య అమెరికా లోని దక్షిణ మెక్సికో, గ్వాటెమాలా దేశాలు. ఒకప్పుడు అక్కడి అజ్టెక్(Aztec ) జాతులకు మొక్కజొన్న, బీన్స్ తరువాత ఈ చియా గింజలే ప్రధాన ఆహారం. కొన్ని దక్షిణ అమెరికా దేశాలలో నేటికీ వీటిని పండిస్తారు. ఆహార పానీయాల తయారీలో వీటిని వినియోగిస్తారు. ఆరోగ్యానికి ఎంతో ప్రయోజనకరమైన ఒమేగా-3 ఫాటీ యాసిడ్స్ ( Omega -3 Fatty acids ) పుష్కలంగా ఉండే కారణంగా ఇప్పుడు అందరూ వీటి సాగు, వినియోగం మీద దృష్టి పెడుతున్నారు. ఈ గింజల్ని ఏదైనా ద్రవపదార్థంలో నానబెడితే ప్రతి గింజ చిత్రంగా తన బరువుకి పన్నెండు రెట్ల బరువుగల ద్రవాన్ని పీల్చుకుంటుంది. ఆ గింజలపైన తెల్లటి గుజ్జు వంటి మ్యూకస్ పొర ఏర్పడుతుంది; -- కొందరు వీటిని సబ్జా గింజలుగా పొరబడుతుంటారు. నానబెట్టినప్పుడు గింజల మీద గుజ్జువంటి మ్యూకస్ ఏర్పడడం సబ్జా, చియా గింజలలో సామాన్య లక్షణం.ఈ రెండు మొక్కలూ తులసి జాతికి చెందినవే. అయితే ఈ రెండూ వేర్వేరు. చియా గింజలు ఎండువి కూడా ఆహారంగా ఉపయోగపడతాయి. సబ్జా గింజలు నానబెట్టి మాత్రమే వినియోగించాలి. సబ్జా తులసి మొక్క శాస్త్రీయ నామం Ocimum basilicum; -- see also మహాబీర = [bot.] ''Hyptis suaveolens''; చిర, cira -pref. --long duration in time; చిరకాలం, cirakAlaM -n. --forever; for a long time; చిరస్మరణీయ, cirasmaraNIya -adj. --memorable; unforgettable; చిరాకు, cirAku -n. --snappiness; peevishness; crossness; anger coming out of impatience or frustration; చిరినెల్లికాయ, చిన్న ఉసిరిక, cirinellikAya, cinna usirika - n. -- [bot.] ''Phyllanthus emblica''; (Euphorbiaceae Family) --- ఇది ఉసిరిక జాతికి చెందిన మొక్క; --- [rel.] నేల ఉసిరిక; ఉచ్చి ఉసిరిక; ఎత్త ఉసిరిక; చిరు, ciru -adj. --small; చిరుతపులి, cirutapuli -n. --leopard; a spotted wild cat found in India; [bio.] ''Panthera pardus''; --(rel.) Cheetah [''Acinonyx jubatus''] is a similar cat found in Africa; Jaguar (''Panthera onca'') is a spotted cat found in South America; చిరుతిండి, cirutiMDi -n. --snack (lit.) small food; చిరుధాన్యములు, cirudhAnyamulu -n. --millets; some less popular grains of the grass family; చిరునవ్వు, cirunavvu -n. --smile; beam; ---వాడు చిరునవ్వు చిందిస్తున్నాడు = he is smiling; he is beaming. చిరునామా, cirunAmA -n. --address; చిర్రు, cirru -n. --anger; ire; irritation; చిలక, cilaka -n. --parrot; చిలకముక్కు పూలు, chilakamukku pUlu - n. -- Garden balsam; [bot.] ''Impatiens balsamina'' of the Balsaminaceae family; --చిలక ముక్కు గన్నేరు పూలు; చిలక ముక్కు గోరింట పూలు; దీని ఆకులు, పూలను రుబ్బి అరచేతులు, చేతుల, కాళ్ళ వేళ్ళకు పెట్టుకుంటే అవి ఎర్రగా పండుతాయి. దీని కాయలు చిలుక ముక్కు ఆకారంలో ఉండటంవల్ల దీనికి చిలకముక్కు మొక్క అనే పేరు వచ్చింది; హిందీలో గోరింటను మెహందీ (Mehandi) అన్నట్లు దీనిని గుల్ మెహందీ (Gul Mehandi) అంటారు. ఈ మొక్క కాయలు పక్వానికి రాగానే టప్ మనే చిన్న శబ్దంతో పగిలి లోపలి విత్తనాలను వెదజల్లుతాయి. ఇలా పగిలి విత్తనాలను వెదజల్లే కాయలను ఆంగ్లంలో డెహిసెంట్ ఫ్రూట్స్ (Dehiscent Fruits) అంటారు. --ఈ మొక్క పూలకు యాంటిసెప్టిక్ (Antiseptic) గుణం ఉంది. అవి రోగకారకమైన బాక్టీరియా, శిలీంధ్రాలవంటి వాటిని నశింపజేస్తాయి. ఇండోనేషియా లోని బాలి ద్వీపంలో ఈ మొక్క ఆకులను ఆకుకూరగా వాడుకుంటారు. ఈ మొక్క ఆకుల రసం మూత్రకారిగా (Diuretic), విరేచనకారి (Cathartic)గా, వాంతి కలిగించే వమనకారి (Emetic) గానూ పనిచేస్తుంది. సెగగడ్డలు, పగలని మొండి వ్రణాలపై ఈ ఆకుల రసంతో మలాం పట్టీ వేస్తే, అవి త్వరగా పక్వానికొచ్చి పగుల్తాయి. చిలకరించు, cilakariMcu -v. i. --sprinkle; spray; చిలక్కొయ్య, cilakkoyya -n. --peg to hang clothes; so-called because of its shape resembling a parrot's beak; చిలగడదుంప, cilagaDaduMpa -n. --sweet potato; [Bot.] ''Typhonium orixeuse; Ipomea batatas'' of the Convolvulaceae family; -- తియ్యదుంప; గెనుసు గడ్డ; -- [Sans.] మధ్వాలుక; పిండాలుక; రక్తాలుక; -- [ety.] batata > potato చిలగడదుంప కూర, cilagaDaduMpa kUra -n. --leafy part of sweet potato; [bot.] ''Ipomoea batatas'' of the Convolvulaceae family; చిల్లంగి, cillaMgi -n. --(1) sorcery; necromancy; black magic; casting an evil spell; an occultish evil act implemented with the help of herbs imparted with magical powers; -- (2) a mangrove shrub; [bot.] ''Dalbergia horrida''; చిల్లగింజ, జిల్ల గింజ, ఇండుప గింజ, cillagiMja, jillagiMja, iMDupa giMja - n. -- clearing nut; paste from nuts used to clear turbid water; [bot.] ''Strychnos potatorum'' of the Loganiaceae family; చిల్లపెంకు, cillapeMku -n. --a piece of broken pottery; చిల్లర, cillara -adj. --miscellaneous; ---చిల్లర కొట్టు = small store carrying odds and ends. ---చిల్లర దేవుళ్లు = miscellaneous demi-gods. ---చిల్లర పనులు = errands; small tasks. -n. --change; loose money; చిల్లరమల్లర, cillaramallara -adj. --miscellaneous; చిలికించు, cilikiMcu -v. t. --sprinkle; spray; shake; చిలిపి, cilipi -adj. --impish; చిల్లి, cilli -adj. --with a pore; with a hole; ---చిల్లి గవ్వ = a cowry with a hole; a thing with trifling value. చిలుం, ciluM -n. --verdigris; metal tarnish; an oxide formed on copper cooking vessels; చిలుక, ciluka -n. --parrot; చిలువ, ciluva -n. --python; rock snake; snake; చిల్లు, cillu -n. --pore; small hole; చివర, civara -n. --end; edge; brim; ---చిట్ట చివర = the very end. చివుకు, civuku -v. i. --slough; చివ్వున, civvuna -adv. --briskly; suddenly; all at once; చిహ్నం, cihnaM -n. --mark; sign; token; చీంబోతు, cImbOtu -n. --billy goat; he goat; చీకటి, cIkaTi -n. --darkness; night; (ant.) వెలుగు; చీకటిమాను, cIkaTimAnu -n. --[bot.] ''Xanthochymus pictorius;'' చీకు, cIku -adj. -- (1) blind; (2) unfertile; juiceless; dry; -n. --worry; -v. t. --suck; as in sucking a finger or sucking a breast; చీకూ, చింతా, cIkU, ciMtA -ph. --cares and worries; చీట్లపేక, cITlapEka -n. --pack of playing cards; deck of playing crads; చీటికీ మాటికీ, cITikI mATikI -adv. --for every silly reason; every now and then; చీటి, cITi -n. --(1) chit; a small note; --(2) prescription; --(3) ticket; చీడ, cIDa -n. --blight; చీడ పురుగు, cIDa purugu -n. --insect pest; చీడీ, cIDI -n. --oriel; pial; raised platform serving as a seat in front of a house; చీద పక్షి, chIda pakshi - n. -- the babbler; సైదా పిట్ట; --గోవచీద or వెర్రిచీద; the Large Grey Babbler; [bio.] ''Argya malcolmi''; --చిట్టిచీద or చిన్నచీద; the Common Babbler; [bio.] ''Argya caudata''; -- పెద్ద చీద; the Jungle Babbler; [bio.] ''Crateropus canosu''; చీదు, cIdu -v. i. --(1) blow one’s nose; --(2) backfire; ---అది సిసింద్రీ చీదినట్టు చీదేసింది = it backfired like a leaky firecracker. చీదరించు, cIdariMcu -v.t. --loath; rebuke; చీనారేకు, cInArEku -n. --tin sheet; (lit.) Chinese metal sheet; చీని, cIni -n. --Batavian orange; a type of sweet orange; [bot.] Limonia trifoliata; చీపురు, cIpuru -n. -- a bush whose twigs are used in making brooms; [bot.] ''Aristida setacea''; చీపురుకట్ట, cIpurukaTTa -n. --broomstick; చీమ, cIma -n. --ant; emmet; [Lat.] formica; ---కండచీమ, గండుచీమ = large black ant. ---కొండచీమ = forest ant. ---చలిచీమ = black ant. చీమలపుట్ట, cImalapuTTa -n. --ant nest; anthill; formicary; చీమల సహనివేశం, cImala sahanivESaM -n. --ant colony; చీమిడి, cImiDi -n. --mucus of the nose; snot; చీము, cImu -n. --pus; -- చీము చనిపోయిన బ్యాక్టీరియాను కూడా కలిగి ఉంటుంది; చీము యొక్క లేతపసుపు, పసుపు, పసుపు-గోధుమ, ఆకుపచ్చ రంగులో చనిపోయిన న్యూట్రోఫిల్స్ చేరడం ఫలితంగా ఉంటుంది; చీము పట్ట కూడదు అనుకుంటే గాయలను శుభ్రంగా పెట్టుకోవాలి; పప్పు తింటే చీము పట్టదు; తిష్ఠ (infection) ఉంటే చీము పడుతుంది; చీర, cIra -n. --sari; a rectangular cloth, about 6 meters long and 1.5 meters wide, often highly decorative, worn as a standard dress by many Indian women; చీరమీను, Cheerameenu - n. -- [bio.] ''Sarida grassisis; Sarida amboskamis; Soridatambil;'' a highly prized tiny little fish found near Yanam in the Godavari Delta; the name comes from the fact that fishermen use saris, instead of nets, to catch the tiny fish; చీరిపారకం, cIripArakaM -n. --post-mortem; examination of a dead body to establish if a crime had been committed; చీరు, cIru -v. t. --gash; tear; rend; cut into slices; చీలమండ, cIlamaMDa -n. --ankle; చీలి, cIli -n. --cat; చీలిక, cIlika -n. --split; crack; separation; చీలు, cIlu -v. i. --split; చీల్చు, cIlcu -v. t. --split; చీవాట్లు, cIvATlu -n. pl. --scoldings; rebuke; '''%చుం - cuM, చు - cu, చూ - cU''' చుంచు, cuMcu -n. --mouse; [bio.] ''Mus musculus''; --(rel.) ఎలక = rat; పందికొక్కు = bandicoot; చుండు, cuMDu -n. --dandruff; also చుండ్రు; చుంబించు, cuMbiMcu -v. t. --kiss; osculate; touch; చుక్క, cukka -n. --(1) star; a single, isolated star; --(2) dot; --(3) dot on the forehead worn by Hindus; --(4) drop; --(5) full stop; period; the dot at the end of a sentence; చుక్కకూర, cukkakUra -n. --bladder dock; a leafy vegetable [bot.] ''Rumex vesicarius'' of the Polygonaceae family; --- also known as పుల్ల బచ్చలి; ఈ మొక్కలో ఐరన్, కాల్షియం, ఫాస్ఫరస్, విటమిన్- సి ఉన్నాయి. ఈ ఆకుకూర పైత్యరోగ నివారిణిగా పేరొందింది. జీర్ణశక్తిని పెంపొందిస్తుంది; -- పప్పు లో వేసుకుంటే ఈ ఆకుకూర చాలా రుచిగా ఉంటుంది. కొందరు పాలకూర, తోటకూర వంటి పులుపులేని ఇతర ఆకుకూరలతో దీనిని పులుపుకోసం కలిపి కలగూరగా వండుకుంటారు; చుక్కల పయిడిగంట, cukkala payiDigaMTa -n. --spotted owl; a bird seen in Andhra Pradesh; it resembles an owl in appearance and its hoot is considered auspicious; [bio.] ''Athene brama;'' చుక్కల భూములు, chukkala bhoomulu - n. pl. -- dotted lands; -- "సర్వే మరియు సరిహద్దులు చట్టం" ప్రకారం ప్రతీ ముప్పై సంవత్సరాల కు ఒక సారి వ్యవసాయ భూములు తిరిగి సర్వే చేయాలి. బ్రిటిష్ వారి కాలంలో జమీందారీ వ్యవస్థ ఉండగా 1903–08 మధ్య కాలం లో ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణా రాష్ట్రాలు లో మొదటి సర్వే జరిగింది. ఈ సర్వే లో ఎవరు ఎంత విస్తీర్ణం ఏ నెంబర్ లో సాగు చేస్తున్నారు అనేది మాత్రమే పన్ను వసూలు సులభంగా చేయడం కోసం నిర్ణయించారు. తరువాత 1949–56 మధ్య ప్రభుత్వం జమీందారీ వ్యవస్థ రద్దు చేసి ఎస్టేట్ లు హస్తగతం చేసుకుని వ్యక్తిగత సర్వే జరిపి పాత జమీందారీ రైతులు అందరినీ పట్టా దారుగా గుర్తించి రైత్వారీ పట్టాలు ఇచ్చి శాశ్వత రికార్డ్ తయారు చేసారు. తరువాత 1986 లో తిరిగి సర్వే చేయాలి. తెలంగాణా, రాయలసీమ కొన్ని ప్రాంతాల్లో రెండవ విడత సర్వే జరిపినపుడు (కోస్తా లో ప్రస్తుతం జరుగుతోంది) "రీసెటిల్మెంట్ రిజిస్టర్" తయారు చేసిన సమయం లో (సర్వే సమయంలో రైతు హాజరయి హక్కు పత్రాలు చూపించని సందర్భాలలో) ఆపుస్తకం లో అన్ని వివరాలు రాసి చివరన ఉన్న "పట్టాదారు" కాలమ్ వద్ద రైతు పేరు ఖాళీగా వదలి …………………… అని చుక్కలు పెట్టి వదలి వేసారు. వీటినే "డాటెడ్ లేండ్స్ అని పిలుస్తారు. ఇలాంటివి తక్కువగానే ఉన్నా రిజిస్ట్రేషన్ నిషేదించబడినది; చుక్కాని, cukkAni -n. --rudder; helm; చుక్కెదురు, cukkeduru -adv. --dead against; చుట్టం, cuTTaM -n. --relative; relation; ---దూరపు చుట్టం = distant relative. చుట్ట, cuTTa -n. --(1) roll; coil; --(2) cigar; a roll of tobacco; ---పరుపు చుట్ట = bed-roll. ---పొగాకు చుట్ట = cigar roll. ---తీగ చుట్ట = coil of wire. చుట్టడం, cuTTaDaM -v. t. --rolling; చుట్టపుచూపు, cuTTapucUpu -ph. --a friendly visit; an occasional visit; చుట్టపెట్టు, cuTTapeTTu -v. t. --(1) to roll; to fold; to envelope; to swaddle; --(2) to go around; --(3) to surround; చుట్టరికం, cuTTarikaM -n. --relationship; చుట్టాలు, cuTTalu -n. --relatives; చుట్టు, cuTTu -n. -- (1)time; turn; circuit; coil; (2) toe-ring; ---నాలుగు చుట్లు = four times; four turns. -v. t. --roll; wrap; furl; wind; చుట్టుకొలత, cuTTukolata -n. --circumference; perimeter; చుట్టుముట్టు, cuTTumuTTu -v. t. --surround; engulf; చుబుకం, cubukaM -n. --chin; చురక, curaka -n. --spark; the burn caused by a spark or hot stick or rod; చురక పెట్టడం, curaka peTTaDaM -v. t. --branding; burning with a hot rod; చురచుర, curacura -adj. --onomatopoeia for angry looks; చులకన, culakana -n. --lightness; make light of; denigration; చులకన చేయు, culakanacEyu -v. t. --belittle; disparage; denigrate; చూచాయగా, cUcAyagA -adv. --vaguely, indistinctly; చూచు, cUcu -v. t. --see; look; చూచుకం, cUcukaM -n. --nipple; teat; చూడాకర్మ, cUDAkarma -n. --the first ceremonial haircut to a boy at an odd-numbered year, typically at the age of 3 or 5; చూడు, cUDu -v. t. --(1) see; behold; observe; perceive; --(2) take care of; -- మన పంచేంద్రియములైన కన్ను, ముక్కు, చెవి, నోరు, చర్మములతోనే కాకుండా, మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారము వంటి ద్వారా విషయ జ్ఞానాన్ని పొందడం కూడ చూడడమే అవుతుంది. --- వాసన చూడు = smell; take a whiff; --- రుచి చూడు = taste; taste a sample; --- విని చూడు = listen and observe what happens; --- మంచి చెడ్డలు చూడు = take care of the situation; --- సరి చూడు = check; verify; చూపు, cUpu -n. --sight; vision; glance; ---ముందుచూపు = foresight. ---వెనకచూపు = hindsight. ---చూపుల తూపులు = glances likened to arrows, metaphorically. చూపుడు వేలు, cUpuDu vElu -n. --index finger; forefinger; చూర్ణం, cUrNaM -n. --powder; dust; చీరిక, cIrika -n. --split; crack; separation; చూరు, cUru -n. --eaves; roof overhang; చూలు, cUlu -n. --pregnancy; చూలాలు, cUIAlu -n. --pregnant woman; %చెం - ceM, చె - ce, చే - cE, చై - cai చెంగలి, ceMgali -adj. -- near; neighboring; - n. -- neighborhood; proximity; చెంగనాలు, ceMganAlu -n. --capers; gambols; playful jumps of young calves and other four-footed grass-eating animals; చెంగల్వ కోష్టు, ceMgalva kOshTu - n. -- Costus; Putchuk; a species of thistle native to India; [bot.] ''Saussurea lappa''; -- Essential oils extracted from the root have been used in traditional medicine and in perfumes since ancient times; -- [Sans.] కుష్ఠం; చెంగావి, ceMgAvi -n. --saffron red color; చెంగు, ceMgu -n. --free-flowing and fluttering end of a sari; చెంగున, ceMguna -adv. --suddenly; చెంచలికూర, ceMcalikUra - n. -- a frequent weed near cultivated fields; the plant is a laxative in large doses; the seeds are used for urinary disorders; [bot.] ''Digera muricata;'' చెంచా, ceMcA -n. --spoon; చెండు, ceMDu -n. --a short run of flowers strung together, and made into a ball-shaped bundle; చెంత, ceMta -adj. --near; proximate; చెంప, ceMpa -n. --(1) side; --(2) cheek; ---చెంపదెబ్బ = slap. ---చెంపకి చేరడేసి కళ్ళు = big eyes on both cheeks. చెంపలు, ceMpalu -n. --(1) cheeks; --(2) sideburns; చెంబు, ceMbu -n. --small, round, metal water pot; ---మర చెంబు = small, round, metal water pot with a screw cap and a handle. చెక్క, cekka -n. --(1) slat; plank; --(2) betel nut; చెక్కసున్నం, cekkasunnaM -n. --rough plaster; native cement; చెక్కిలి, cekkili -n. --cheek; చెకుముకి రాయి, cekumuki rAyi -n. --flint; flintstone; చెక్కు, cekku -n. --(1) check; (Br.) cheque; --(2) finely chopped substance; --(3) composure; --(4) cheek; --(5) bark of a tree; --(6) scab on a wound; ---చెక్కు చెదరలేదు = (idiom) didn't lose composure. -v. t. --(1) chop; --(2) inscribe; inlay; --(3) sculpt; ---పనసకాయ చెక్కుతావా? = will you chop the jack fruit into fine pieces? చెట్టు, ceTTu -n. --tree; woody plant; చెట్టుచేమలు, ceTTucEmalu -n. pl. --trees and bur-grass; vegetation; చెట్టుసంపంగి, ceTTusaMpaMgi -n. --Champakam; [bot.] ''Michelia Champaca''; -- (rel.) ఆకుసంపంగి = మనోరంజని = [bot.] ''Cananga odorata'' of the Annonaceae family; చెడ్డ, ceDDa -adj. --(1) bad; spoiled; --(2) tremendous; terribly; great; ---చెడ్డ చిరాకు = great irritation. ---బతికి చెడ్డవాడు = a person who has been rich and has become poor. చెడ్డీ, ceDDi - n. -- short breeches; shorts; knickers; చెడు, ceDu -v. i. --to get spoiled, damaged or ruined; చెడ్డి, ceDDi -n. --short trousers; shorts; knickers; చెడుపు, ceDupu -n. --an occultist activity; a secret activity intended to cause harm; voodoo; (rel.) చిల్లంగి; చెత్త, cetta -n. --garbage; trash; waste; refuge; చెత్త కుండీ, cetta kuMDI -n. --garbage bin; చెద, ceda -n. --termite hill; white ant nest; చెదపురుగు, cedapurugu -n. --termite; white ant; Isoptera ఆర్డర్ కి చెందిన ఒక రకం చీమలు; -- see also చలిచీమలు; ఉసిళ్ళు; చెదరగొట్టు, cedaragoTTu -v. t. --scatter; disperse; dispel; చెదారం, cedAraM -n. --trash; rubbish; garbage; చెదురు, ceduru -adj. --scattered; sporadic; చెదురుబొమ్మ, cedurubomma -n. --[stat.] scatter diagram; చెదురుమదురుగా, cedurumadurugA -adv. --scattered; here and there; ---చెదురుమదురుగా జల్లులు పడుతున్నాయి = experiencing scattered rain showers. చెనకు, cenaku -v. t. --touch; bite; provoke with words; చెన్నంగి, chennaMgi - n. -- (1) Pride of India; Queen Crape Myrtle; [bot.] ''Lagerstroemia speciosa;'' (2) Lendia; a timber tree; [bot.] ''Lagerstroemia parviflora''; -- This is not కసివింద (kasivinda) చెప్మా, cepmA -inter. --I wonder!; చెప్పు, cheppu - v. t. -- tell; narrate; చెప్పులు, ceppulu -n. pl. -- slippers; flip-flops; shoes; sandals; ---చెప్పులోని రాయి [idiom] an annoyance; (lit.) a pebble in the shoe. చెప్పుచేతలు, ceppucEtalu -n. pl. --guardianship; supervision; someone's beck and call; command and control; చెమట, cemaTa -n. --sweat; perspiration; చెమట కంపు, cemaTa kaMpu -n. --sweat odor; stink of sweat; చెమర్చు, cemarcu -v. i. --(1) sweat; perspire; --(2) become moist primarily due to leakage or condensation; చెమ్మ, cemma -n. --dampness; moisture; చెమ్మగిల్లు, cemmagillu -v. i. --become damp; to absorb moisture; చెయ్యి, ceyyi -n. --hand; the portion of the arm from the wrist to the fingertips; (rel.) అరచెయ్యి; మండ; ముంజేయి; ---ఓ చెయ్యి వేద్దూ = lend a hand. -v. t. --do; చెర, cera -n. --jail; prison; చెరగని, ceragani -adj. --indelible; చెరసాల, cerasAla -n. --jail house; చెరమ, cerama -n. --hole; ---ముక్కుచెరమలు = nostrils. చెరవ, cerava -n. --kettle; చెర్ర, cerra -n. --ball bearing; a device used to make wheels turn smoothly over an axle; చెర్ల, cerla -suff. --surrounding a water tank; around a body of water; -- many family names end with "cerla" are: తాడిచెర్ల = waterbody surrounded by palms; గాడిచెర్ల = waterbody surrounded by a trench; రొంపిచెర్ల = waterbody surrounded by swamps; also మేడిచెర్ల; తుమ్మలచెర్ల; బేతంచెర్ల; చాకిచెర్ల; తామరచెర్ల; చెర్లకోల, cerlakOla -n. --whip with several lashes at the end; చెరి, ceri -adj. --each; చెరుకు, ceruku -n. --sugarcane; [bot.] ''Saccharum officinarium''; చెరుకీగ, cerukIga -n. --sugarcane fly; a kind of sugarcane pest; [bio.] ''Pirilla perpurilla''; చెరుకెరక్రళ్లు, cerukerrakaLLu -n. --sugarcane red rot; a kind of fungus that attacks sugarcane; [Biol.] ''Glomerella tucamanensis''; చెరుగు, cerugu -v. t. --winnow; చెరుచు, cerucu -v. t. --rape; ravish; చెరుపు, cerupu -v.t. --erase; expunge; rub off; చెరువు, ceruvu -n. --tank; an artificial lake created by digging; (rel.) దొరవు; కొలను; సరస్సు; కాసారం; --- (note) the words కుంట, గుంట, కొలను, కుళం, మడుగు, కంభం - all refer to stationary bodies of water bodies of varying sizes; చెరువుకోడి, ceruvu kODi -n. --a cormorant; a water bird seen in Andhra Pradesh; చెలమ, celama -n. --(1) a small hole dug in a dry river bed for collecting water; --(2) water spring; చెలరేగు, celarEgu -v. i. --burst out; break out; చెలామణి, celAmaNI -n. --currency; current; in use; in circulation; acceptable; చెలాయించు, celAyimcu -v. t. --wield; exercise; చెలి, celi -n. --playmate; woman; girlfriend; also చెలికత్తె; చెలిమి, celimi -n. --friendship; చెలియలికట్ట, celiyalikaTTa -n. --seashore; (lit.) the bank where the waves stop; చెల్లి, celli -n. --younger sister; also చెల్లాయి; చెల్లించు, celliMcu -v. t. --pay; remit; చెవి, cevi -n. --(1) ear; --(2) handle of a cup; --(3) key; ---చెవిలో జోరీగ = [idiom] an annoyance. చెవిటికాకి, ceviTikAki, - n. -- జెముడు కాకి, a colorful bird seen in Andhra Pradesh; this has a long tail and hops around on the ground hunting for worms, oblivious of people around it; the legend is that this bird knows how to recognize the life-restoring “sanjeevani” from other twigs. The legend further says that if you kill its brood, the mother bird can revive them back to life by bringing the potent twig. Now if you take the whole nest, separate the twigs and drop them in a river, the “sanjeevani” twig can be readily recognized because the legend says it will swim upstream! చేంతాడు, cEMtADu -n. --rope used to draw a bucket of water from a well; (ety.) చేదు + తాడు; చే, cE -n. --contracted form for "hand"; చేకొను, cEkonu -v. t. --accept; receive; take; చేట, cETa -n. --winnowing tray; చేటి, చేటిక, cETi, cETika -n. -- (1) woman; servant woman; attender; (2) server; one who provides a service; చేటు, cETu -adj. --harmful; bad; -n. --(1) harm; danger; --(2) misfortune; evil; --(3) ruin; disaster; చేత, cEta -locative. --in hand ---ఇదీ నీ చేత అవునా? = can you handle this? చేతబడి, cEtabaDi - n. -- Black Magic; the dark art of invoking evil spirits to target and harm an individual; -- క్షుద్రదేవతారాధన వలన ఏర్పడిన శక్తితో విరోధులపై మంత్ర ప్రయోగము చేయుట; మనిషికుండే భయాన్ని ఆసరా చేసుకునే చేతబడి అనే అశాస్త్రీయ విశ్వాసం ప్రబలింది. ఇది అవాస్తవమే అయినాసరే ప్రజలలో ప్రబలిన విశ్వాసమే ఆలంబనగా తాము చేతబడి చేస్తామని కొందరూ, ఇతరులు చేసిన చేతబడిని తిరగగొడతామనీ ఇంకొందరూ సొమ్ము చేసుకుంటున్నారు. మెదడుకు వచ్చిన పక్షవాతం కారణంగా కోమాలోకి జారుకుని అంతిమ ఘడియలలో ఉన్నవారిని సైతం ఎవరో చేతబడి చేసిన కారణంగానే వారలా అయ్యారని నమ్మజెపుతూ, ఆ చేతబడిని తాము తిప్పికొట్టగలమని బీరాలు పలుకుతుంటారు. ఒక ఎండు కొబ్బరికాయను ‘మంత్రించి’ ఇచ్చి, దానిని రోగి మంచం కింద ఇరవైనాలుగు గంటలపాటు ఉంచి ఆ తరువాత పగులగొట్టి చూస్తే లోపల ఎర్రగా ఉంటే, ఆ వ్యక్తికి ఎవరో చేతబడి చేసినట్లేనని నమ్మబలికిన 'మంత్రగాడి’ గుట్టును రట్టు చేశారు. ఆ టెంకాయ కుండే ‘కళ్ళు’ ఒక పిన్నీసుతో పొడిచి అతడు ఆ కాయ లోపలికి తెల్లని ఫెనాల్ఫ్థలీన్ (Phenolphthalein - C20 H14 O4) పొడిని జొనిపాడనీ, కొబ్బరి నీటిలో ఉండే క్షారగుణం కారణంగా ఆ పొడి తగిలిన కాయ లోపలి భాగమంతా అప్పటికే ఎర్రగా మారిపోయిందనీ, అతడిచ్చిన కొబ్బరికాయను అక్కడే పగులగొట్టి మరీ రుజువుచేశారు; ---see also కట్టుమోను; బాణామతి; గండభేరుండం; ప్రయోగం; చేతనం, cEtanaM -n. --consciousness; చేతావాతా కాని, cEtAvAtA kAni - ph. -- incompetent; చేతులు దులుపుకొను, cEtulu dulupukonu - ph. -- getting rid of; relinquish the responsibility; చేతస్సు, cEtassu -n. --consciousness; mind; intellect; చేతి, cEti -adj. --of hand; చేతికర్ర, cEtikarra -n. --walking stick; cane; చేతిపనులు, cEtipanulu -n. --handicrafts; చేద, cEda -n. --(1) bucket made from a palm leaf; --(2) rope tied toa bucket; చేదర్థకం, cEdarthakaM -n. --[gram.] subjunctive or conditional form of a verb; చేదు, cEdu -adj. --bitter; -n. --bitterness; -v. t. --lift; gather; collect; draw water from a well; చేదుపుచ్చ, cEdupucca -n. --bitter wild melon; చేదుబీర, cEdubIra - n. -- bitter ridged gourd; a medicinal creeper found mostly in jungles; [bot.] ''Luffa acutangula'' (L.) Roxb. Cucurbitaceae; ''Luffa amara;'' --[Sans.] తిక్త కోశాతకీ; కటు కోశాతకీ; చేదోడు, cEdODu -n. --manual assistance; giving a helpful hand; see also వాదోడు; చేను, cEnu -n. --agricultural field; cultivated field; a field with crop plants in it; (rel.) పొలం; చేనేత, cEnEta -n. --handloom; handloom fabric; చేనేత వస్త్రం, cEnEta vastraM -n. --handloom fabric; చేనేత పరిశ్రమ, cEnEta pariSrama -n. --handloom industry; చేప, cEpa -n. --fish; a generic name for all fishes; see other entries for specific types such as నెత్తళ్లు; బెత్తలు; రొయ్యలు; సిందువాలు; మలుగు; జల్లకాయ; గండెచేప; మట్టాలు; దువ్వెన చేప; కుంటం పాము; వాలుగ; బురదమట్టి; కల్లింట; బాడిస; ఎండ్రగిత్త; బొమ్మిడాయి; కొరమ్రీను; గండుమీను; --- ఇసకదొందు = white caboose; --- ఈసపిట్ట = porcupine fish; --- కనగర్తలు = mackerel; --- కొరమీను = murrell; --- కవళ్లు = sardine; --- కృష్ణ బొచ్చె = catla; --- గడ్డిచేప = grass carp; --- గులివింద = Indian goatfish; --- జెల్లలు = catfish; --- దువ్వెన చేప = climbing perch. --- తెల్ల సందువా = white pomfret; --- నల్ల సందువా = black pomfret; --- నెత్తలు = anchovy; --- నెల్లజెల్ల = Giant sea catfish; --- పంగస = Basa fish; --- పండుగప్ప = Giant perch; --- పలబొంత చేప = white mullet fish; --- పాలఁబొంత = milkfish; --- పాలగప్ప = sea bass; --- పులస = Hilsa; --- బంగారుతీగ = Crucian carp --- బొంత చేప = mullet fish; --- బొచ్చె = Rohu; --- బొమ్మిడాయి = Indian mottled eel; --- బెట్టి పరిగె = Selar scad; --- ములుగు చేప = eel fish; --- మెగా చేప = Salmon; --- యాల చేప = pointed saw fish; [bio.] ''Pristis cuspidatus'' Latham. --- రాతి గురివింద = Chinabar goatfish; --- రొయ్యలు = prawn; shrimp; --- వంజరం = Spanish mackerel; Seer fish; --- వానమట్ట = Bombay duck; --- సూదిచేప = fullbeak; --- సొర చేప = shark; చేపట్టు, cEpaTTu -v. t. --(1) takeup; --(2) wed; marry; చేపల వేట, cEpala vETa -n. --fishing; angling; చేపాటి కర్ర, cEpATi karra -n. --walking stick; చేపు, cEpu - n. -- lactation; flow of milk at the udder or breast; - v. i. -- lactate; give milk; చేబదులు, cEbadulu -n. --petty loan; loan without a promissory note; చేమంతి, cEmaMti -n. --chrysanthemum; mum; [bot.] ''Chrysanthemum Indicum''; చేమకూర, cEmakUra -n. --a leafy vegetable; [bot.] ''Arum esculentum''; చేమ దుంప, cEma duMpa -n. --taro root; arum; old coco yam; elephant ear plant; [bot.] ''Colocasia antiquorum'' (Kale used by ancients); ''Colocasia esculentum'' (edible Kale); of the Arum-lily family; --[Sans.] ఆలూకమ్; చేమగ్గం, cEmaggaM -n. --hand-operated loom; చేయు, cEyu -v. t. --do; perform; make; manufacture; చేర, cEra -n. --hollow of the hand; చేరిక, cErika -n. --(1) closeness; familiarity; emotional attachment; --(2) arrival; చేర్పించు, cErpiMcu -v. t. --(1) to cause to be joined or admitted; --(2) to cause to be brought together or assembled; చేరు, cEru -v. i. --reach; arrive; approach; join; చేరువ, cEruva -n. -- (1) physical proximity; nearness; (2) a group of people; చేర్చు, cErcu -v. t. --(1) join; unite; combine; assemble; bring together; --(2) enroll; admit; --(3) cause to reach; take to a destination; --(4) lean against; చేరెడు, cEreDu -adj. --handful; the amount of solid substance that can be scooped in the cup of a hand; -- (rel) పురిసెడు; చేవ, cEva -n. --(1) strength; inner strength; --(2) the core of a tree; చేవడి, cEvaDi -n. --swiftness of hand; sleight of hand; చేవ్రాలు cEvrAlu -n. --(1) handwriting; --(2) signature; చేష్ట, cEshTa -n. --act; deed; behavior; at times used to connote undesirable acts; చేసుకొను, cEsukonu -v. t. --(1) to do something for oneself, --(2) to marry; --(3) to employ; hire; చైతన్య, caitanya -adj. --active; dynamic; conscious; చైతన్యత, caitanyata -n. --activity; dynamism; consciousness; చైతన్యావరణం, caitanyAvaraNaM -n. --troposphere; చైత్రం, caitraM -n. --first month of the Hindu lunar calendar; on the full moon day of this month, the moon will be in the asterism of the star Chitra (Spica); '''%చొం - coM, చొ - co, చో - cO, చౌ - cau, ఛం - chaM, ఛ - cha, ఛా - chA''' చొంగ, coMga -n. --drool; dribbling; the saliva coming involuntarily out of a (infant’s) mouth; చొక్కా, cokkA -n. --shirt; చొరబడు, corabaDu -v. i. --intrude; చొరబాటు, corabATu -n. --intrusion; చొరబాటుదారు, corabATudAru -n. --intruder; చొప్పదంటు, coppadaMTu -n. -- the dry central stalk of a millet plant; -- ఎండిపోయిన జొన్న కాండం లోపల తెల్లగా, మెత్తగా ఉండే భాగాన్ని చొప్పదంటు అంటారు. దీన్ని పశువులకు ఆహారంగా వేయడం జరుగుతుంది. అయితే ఈ దంటులో రుచిగానీ, పోషక విలువలుగానీ ఏమీ ఉండవు. అది కేవలం పశువులు నమిలి నెమరువేసుకోవడానికి మాత్రమే ఉపయోగపడుతుంది. -- చొప్పదంటు ప్రశ్న = meaningless question; stupid question; చొల్లు, collu -n. --drool; saliva falling from the mouth; చొల్లు కబుర్లు, collu kaburlu -n. --useless conversation; pointless chatter; childish talk; చోటు, cOTu -n. --space; చోదకశక్తి, cOdakaSakti -n. --steering capability; steerability; చోదకి, cOdaki -n. f. --driver; చోదకుడు, cOdakuDu -n. --driver; చోద్యం, cOdyaM -n. --amusement; wonder; చోపుదారు, cOpudAru -n. --usher; the person who shows the way; చోరులు, cOrulu -n. --thieves; చోళీ, cOLI -n. --jacket; blouse; bodice; చోళ్లు, coLlu -n. --ragi; a type of millet, resembling fine mustard, [bot.] ''Eleusine coracana''; రాగులు; చోవి, chOvi - n. -- the dough-skin wrapping used around a sweet or savory stuffing before the whole thing is deep-fried; what is inside is called పూర్ణం or సోగి; చోష్యం, chOshyaM - n. -- food (or medicine) that can be sucked, such as a sauce or syrup; చౌక్, cuk -n. -- a junction of four streets; a city square; booth; --- చాందినీ చౌక్; సామారంగం చౌక్; ఆసీల చౌక్; చౌక, cauka -n. --cheap; inexpensive; చౌకట్టు, chaukaTTu -n. --frame; చౌకళించు, chaukaLiMchu - v. t. -- skip, leap, vault, an animal (a horse) jumping a fence by lifting all four legs; చౌకబారు, caukabAru -adj. --cheap; shoddy; చౌకీ, caukI -n. --toll gate; చౌకీదార్, caukIdaar - n. -- night watchman; చౌటినేలలు, cauTinElalu -n. --salted lands; lands that were rendered useless due to the seepage of saline waters; చౌరస్తా, caurastA -n. --crossroads; junction of (four) streets; </poem> ==Part 3: ఛ - cha == <poem> ఛందస్సు, chaMdassu -n. --(1) prosody; the system for writing verse and poetry; (2) the mantras in the Vedas; (3) a rule; principle; (4) opinion; ఛాందసం, chAMdasaM - n. -- (1) related to prosody; -- (2) related to Vedic hymns; -- (3) stupidity of a mere bookworm; ritualistic pedantry; with more focus on style than substance; --old fashioned way; ignorant of worldly ways; (lit.) related to the Vedas or prosody; -- కేవలం ఛందస్సును మాత్రం పాటిస్తూ, సాహిత్య విలువలను పట్టించు కొనకపోవడం వ్యవహారంలో ఛాందసం అనిపించుకొన్నది. లోక జ్ఞానం లేకపోవడం అని కూడా ఛాందసానికి అర్థం రూఢమైంది; -- శ్రోత్రియుడైన వేదపండితుడిని "ఛాందసుడు" అంటారు; వైదిక ఆచారాలను ఉన్నది ఉన్నట్లుగా నియమబద్ధంగా పాటించడాన్ని ఛాందసము అనేవారు; ఛలోక్తి, chalOkti -n. --joke; pun; innuendo; epigram; ఛాందసుడు, CaandasuDu - n. -- (1) One who studied the Vedas; (2) One who is old-fashioned; -- ఛాందసుడు అనేది అగౌరవంగా పరిణమించింది గానీ దాని అర్థం వేదం బాగా చదువుకొన్నవాడు అని; దీని వికృతి రూపం చాదస్తుడు; రెండూ ఒకటే. ఛాతీ, chAtI; -n. --chest; ఛాయ, chAya -n. --shadow; ఛాయాచిత్రం, chAyAcitraM -n. --photograph; ఛార్జి, chArji -n. --electrical charge; ఛిన్నాభిన్నం చేయు, chinnAbhinnaM cEyu -ph. --shatter; make into pieces; ఛేదము, Cheedamu - n. -- one that is cut; -- కొయ్యబడినది; కత్తిరించబడినది; -- శిరచ్ఛేదము = cutting the head off; </poem> |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN: 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు]] 0ecx2om5bck7df3mn1oj8jwbhnkpe7t 0 3029 39052 39028 2026-05-06T22:00:30Z Vemurione 1689 /* Part 1: T */ 39052 wikitext text/x-wiki చూడటం =నిఘంటువు= *This dictionary is an improved version over the print version (expanded, errors corrected, new features are continually being added) published by Asian Educational Services, New Delhi in 2002. *T The entries use American spelling. Where possible, British spellings are also given. * You are welcome to add. BUT PLEASE DO NOT DELETE entries until you are absolutely, positively SURE a mistake has been made. * PLEASE do not delete entries or their meanings simply because you personally did not agree with the meaning given there. Thanks 25 Aug 2015. ==Part 1: T== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * table, n. (1) బల్ల; మేజా; భోజనాల బల్ల; (2) పట్టిక; పట్టీ; సారణి; సరణి; (3) ఎక్కం; ** addition table, ph. కూడిక పట్టీ; కూడిక ఎక్కం; ** experience table, ph. అనుభవ సారణి; యాంత్రిక అభ్యాసంలో దత్తాంశాలని అమర్చే ఒక పద్ధతి; ** multiplication table, ph. ఎక్కం; గుణకార ఎక్కం; ** water table, ph. జలమట్టం; భూమిలో ఈ మట్టానికి దిగువ నీరు సంతృప్తంగా ఆవరించి ఉంటుంది; నుయ్యి తవ్వినప్పుడు నీరు ఈ మట్టానికి నిలుస్తుంది; ** table of contents, ph. విషయసూచిక; ** table salt, ph. ఉప్పు; వంటలో వాడే ఉప్పు; కూర ఉప్పు; ** table spoon, ph. పెద్ద చెంచా; ** table sugar, ph. చక్కెర; రోజూ వాడుకునే పంచదార; * tableland, n. పీఠభూమి; సానువు; * tablet, n. (1) బిళ్ల; గుటిక; మాత్ర; మింగడానికి అనుకూలంగా ఉన్న మోతాదు మించని మాత్ర; (2) పలక; కర్రతో కాని, మట్టితో కాని, రాయితో కాని చేసి, రాతకి అనుకూలంగా చదునుగా ఉన్న వస్తువు; ** clay tablet, ph. మట్టి పలక; * taboo, n. అశ్లీలం; బూతు; సాధు సమ్మతం కానిది; చెయ్యకూడని చేత; రాయకూడని రాత; * tabular, adj. విన్యాస; సారణ్య విన్యాస; ** tabular arrangement, ph. సారణీబద్ధమైన విన్యాసం: * tabula rasa, n. ఖాళీ పలక; తెల్ల కాగితం; అలేఖ్యం; అలేఖం; * tabulation, n. సారణీకరణం; * tacit, adj. అనుక్త; ప్రత్యేకంగా చెప్పని; ఉద్ఘాటించని; ముభావంగా ఊరుకున్న; అంతర్లీనమైన; * tacit assumption, ph. అనుక్త ఉపపాదన; ఉద్ఘాటించని తలంపు; * taciturn, adj. ముభావంగా ఉన్న; తక్కువగా మాట్లాడే తత్వం కల; * tack, n. పూతిక నాటు; చిన్న మేకు; ** thumbtack, ph. బొత్తాం నాటు; సుత్తి అవసరం లేకుండా వేలితో గోడకి గుచ్చగలిగే సదుపాయం ఉన్న మేకు; * tact, n. యుక్తి; ఒడుపు; వెరవు; నేర్పు; చాతుర్యం; ** tact and talent, ph. శక్తియుక్తులు; * tactic, n. లఘుయుక్తి; లఘుతంత్రం; పన్నాగం; సమీప భవిష్యత్తుకి కావలసిన ఎత్తు; టాక్టికల్ వ్యూహాలు అంతిమ లక్ష్యానికి చేర్చే వ్యక్తిగత దశలు లేదా చర్యలు. టాక్టిక్స్ ఆచరణకు సంబంధించినవి. టాక్టిక్స్ "ఎలా", "ఎవరు" అనే ప్రశ్న మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. "ఎలా" చేస్తున్నారు, "ఎవరు" చేస్తున్నారు అనేది మాత్రం అందరికి కనిపిస్తుంది. see also stratagey; * tactile, adj. స్పర్శకి సంబంధించిన; * tadpole, n. తల కప్ప; భేకడింభం; చిరు కప్ప; పిల్ల కప్ప; * tail, n. (1) తోక; పక్షి తోక; జంతువుల తోక; విమానపు తోక; (2) వాలం; లాంగూలం; జంతువుల తోక; (3) బొరుసు; ** hairy tail, ph. లాంగూలం; గురప్రు తోక లాంటి కుచ్చు తోక; * tail, v. t. వెంటాడు; తోకలా వెంటాడు; వెన్నంటి వెళ్లు; * tail-lights, n. pl. తోకదీపాలు; * tailor, n. దర్జీ; తున్నవాయుఁడు; కుట్టరి; * tailwind, ph. వాలుగాలి; * taint, n. కళంకం; కల్తీ; * taint, v. t. కల్తీ చేయు; కళంకం తీసుకొని వచ్చు; * tainted, adj. కల్తీ అయిన; * take, v. t. (1) తీసుకొను; కైకొను; చేపట్టు; (2) సేవించు; తిను; తాగు; * takeoff, n. (1) ఎత్తుగడ; (2) పైకి లేచు; గాలిలోకి లేచు; (ant.) conclusion; landing; ** takeoff of a story, ph. కథ ఎత్తుగడ; * take up, v. t. చేపట్టు; * talc, n. మెత్తని అభ్రకం; మెత్తని కాకిబంగారం; a clay mineral, composed of hydrated magnesium silicate with the chemical formula Mg₃Si₄O₁₀(OH)₂; Talc in powdered form, often combined with corn starch, is used as baby powder. Its use in baby powder is now prohibited because it is suspected to contain traces of asbestos; * tale, n. కథానకం; ఉపాఖ్యానం; * talent, n. నేర్పు; కుశలత; కౌశల్యం; ప్రతిభ; ప్రజ్ఞ; ‘జన్మతః సంక్రమించే నైసర్గిక లక్షణం’ అనేదే ప్రతిభ అన్నారు దండి; అభినవ గుప్తుడు ‘అపూర్వ వస్తు నిర్మాణ ప్రజ్ఞ’గా చెప్పారు; * talisman, n. తావీజు; తాయెత్తు; రక్షామణి; రక్ష; మైరేకు; * talk, n. మాట; పలుకు; ప్రసంగం; ** parrot talk, ph. చిలక పలుకు; ** talk of the town, ph. కింవదంతి; * talk, v. t. మాట్లాడు; భాషించు; * talkies, n. మాట్లాడే బొమ్మలు; సినిమాలు; ** talkative person, ph. వాగుడుకాయ; వాచాలుడు; వాచాటుడు; జల్పకుడు; * talkativeness, n. వాచాలత; * tall, adj. పొడవైన; పొడుగైన; ఎత్తయిన; * tallow, n. కొవ్వు; నెమరు వేసే జంతువుల శరీరం నుండి తీసిన కొవ్వు; see also lard; * tally, n. బేరీజు; తైపారు; * tally, v. t. బేరీజు వేసి చూడు; తైపారు వేసి చూడు; * talons, n. pl. పక్షి గోళ్లు; పంజా; * tamari, n. Tamari is a Japanese soy sauce made primarily from fermented soybeans and contains little to no wheat; Tamari is a versatile, umami-rich soy sauce alternative that enhances many dishes, often found in marinades, dipping sauces, stir-fries, and dressings. * tamarin, n. మీసాలకోతి; * tamarind, n. చింతపండు; తింత్రిణీకం; (ety.) tamar-e-Hind = Indian date = భారతీయ ఖర్జూరం; ** tamarind tree, ph. చింతచెట్టు; తింత్రిణీ వృక్షం; ** tamarind seed, ph. చింతగింౙ; చింతపిక్క; * tame, adj. మచ్చిక అయిన; పెంపుడు; సాధు; (ant.) wild; (rel.) domesticated; * tame, v. t. మచ్చిక చేయు; * tamp, v. t. దట్టించు; కూరు; * tamper, n. పోఁపు; తాలింపు; తిరగబోత; * tamper, v. t. జోలికి పోవు; జోక్యం కలుగజేసుకొను; లంచం ఇచ్చు; * tan, n. (1) లేత గోధుమ రంగు; కడారు వన్నె; (2) పదును; కురటము; చర్మాన్ని తోలుగా మార్చే పద్ధతి; * tan, v. t. (1) ఎండలో కూర్చుని శరీరాన్ని లేత గోధుమ రంగు లోకి మార్చు; (2) ఊను; ఊన్‌చు; పదును పట్టు; కురటించు; చర్మాన్ని తోలుగా మార్చు; * tangent, n. (1) స్పర్శరేఖ; (2) స్పర్శాంశం; త్రిభుజంలో ఒక కోణానికి ఎదురుగా ఉన్న భుజం లవంలోనూ, పక్కగా ఉన్న భుజం హారంలోనూ వేసినప్పుడు వచ్చే నిష్పత్తి; లంబకోణ త్రిభుజంలో లంబకోణం కాని ఒకకోణానికి ఎదురుగా ఉన్నభుజం లవం లోను, ప్రక్కగా ఉన్న( కర్ణం కాని) భుజం హారం లోను వేసినప్పుడు వచ్చే నిష్పత్తి; * tangible, adj. స్పర్శనీయ; అనుభవనీయ; సాకారమైన; స్పష్టమైన; * tangle, n. చిక్కు; * tank, n. (1) చెరువు; తటాకం; కోనేరు; టెంకి; పుష్కరిణి; (2) తొట్టి; * tanner, n. కురటుడు; చర్మాన్ని తోలుగా మార్చే వ్యక్తి; * tanner's cassia, n. తంగేడు చెట్టు; [bot.] ''Senna auriculata''; * tannery, n. కురట శాల; తోళ్లని పదును చేసే కర్మాగారం; [[File:Tangent_to_a_curve.svg|right|thumb|Tangent_to_a_curve]] [[File:Academ_Base_of_trigonometry.svg|thumb|right|Academ_Base_of_trigonometry]] * tantalizing, adj. ఆశ పెట్టే; ఆశాజనకమైన; ఊరించే; ** tantalizing clues, ph. ఆశాజనకమైన సంకేతాలు; ఆశాజనకమైన ఆచూకీలు; ఊరించే ఊహలు; * tantamount, adj. నిజానికి; వాస్తవానికి; మొత్తంమీద; సమానార్ధకమైన; * tap, v. t. (1) తట్టు; (2) చిన్న గంటు పెట్టి వెలికి తీయు; * tap, n. (1) కుళాయి; నల్ల; గొట్టానికి గంటు పెట్టి నీళ్లని బయటకు తీసే సాధనం; పంపు; (2) [phonetics] అల్ప కంపితం; ** water tap, ph. నీళ్ళ కుళాయి; ** tap root, ph. తల్లి వేరు; కూకటి వేరు; * tapaculo, n. వెందాపు పక్షి; * tape, n. పట్టెడ; నవారు; బద్దీ; నాడా; టేపు; * taper, adj. కూచిగా ఉన్న; ఆదోక; (ety.) ఆవుతోక వలె; ** taper joint, ph. ఆదోక బందు; ఆదోక బంధం; * taperingly, adv. అదోకగా; * tapestry, n. చిత్ర యవనిక; గుడ్డ మీద వేసిన వర్ణ చిత్రం; * tapeworm, n. బద్దె పురుగు; మనుష్యుల చిన్న ప్రేగులలో పెరిగే ఒక జాతి పరాన్నభుక్కి; an invertebrate of the platyhelminth family; * tapioca, n. సగ్గుబియ్యం; కఱ్ఱపెండలం (cassava) జాతి పిండి పదార్థంతో చేసే ఒక ధాన్య విశేషం; తాళజాతి చెట్ల నుండి వచ్చే పిండితో చేస్తే దానిని "సేగో" అంటారు; see also sago; * tar, n. తారు; కీలు; గంజిత్తు; (ety.) గని + జిత్తు; * tardy, adj. ఆలస్యం చేసెడు; * tare, n. తారం; తారా; పడికట్టు ఎత్తు; తూనిక తోపుడు; సరుకులు బుట్టలో వేసి తూచేటప్పుడు ఖాళీ బుట్ట బరువు; * target, n. లక్ష్యం; * targeted, adj. లక్షిత; ** targeted reader, ph. లక్షిత పాఠకుడు; * tariff, n. (1) సుంకం; ఎగుమతి దిగుమతుల మీద ప్రభుత్వం వేసే సుంకం; (2) హొటేలు గదులకి పుచ్చుకొనే అద్దె; (3) సుంకాల పట్టీ; సుంకసూచిక; * tarnish, n. మెరుపు తగ్గుట; కిలుం పట్టుట; * taro root, n. చేమ దుంప; * tarpaulin, n. కీలుచాప; తారుగుడ్డ; * tart, adj. పుల్లని; * tartar, n. (1) ద్రాక్ష ఉప్పు; (2) పండ్లమీద చేరే మలినం; పాచి; [[File:Tartaric_acid.svg|thumb|right|తింత్రిణికామ్లం]] ** tartaric acid, n. తింత్రిణికామ్లం; C₄H₆O₆ * task, n. పని; * taste, n. (1) రుచి; స్వాదనం; చవి; రసం; (rel.) aroma; flavor; (2) రసజ్ఞత; (3) అభిరుచి; * taste, v. t. రుచిచూడు; చవిచూడు; ఆస్వాదించు; * taste, adj. రుచి; స్వాదు; చవి; ** taste buds, ph. రుచిబొడిపెలు; స్వాదుముకుళాలు; * tasteless, adj. చప్పిడి; రుచిలేని; రసహీనమైన; * tasty, adj. కమ్మని; రుచికరమైన; * tattle, v. t. వదరుట; పేలుట; వాగుట; ఉపయోగం లేని కబుర్లు, చాడీలు; * tattletales, n. పనికిమాలిన కబుర్లు; గుసగుసలు; * tattoo, n. పచ్చబొట్టు; * taunt, n. దెప్పు; ఎత్తిపొడుపు; ఉపాలంభం; * taunt, v. t. దెప్పు; ఎత్తిపొడుచు; * taupe, n. తోపు; తోపురంగు; ముదర ఎరుపు; * Tauri Beta, n. అగ్ని నక్షత్రం; వృషభ రాశి లోని ప్రకాశవంతమైన నక్షత్రాలలో రెండవది; * Tauri Gamma, n. రోహిణి నక్షత్రం; వృషభ రాశిలోని ప్రకాశవంతమైన చుక్కలలో మూడవది; * Tauri Pi, n. కృత్తిక [[నక్షత్రం]]; వృషభ రాశిలో ఒక తార; * Taurus, n. వృషభ రాశి; * tautology, n. అనులాపం; పునరుక్తి దోషం; అనవసరంగా ఒకే భావాన్ని ఒకే వాక్యంలో మరొకసారి చెప్పడం; ఉదా. చొక్కా ఇరుకుగా ఉండి పట్టడం లేదు; * tawny, adj. చామనచాయ; ధూసరవర్ణం; గోధుమ రంగు; సింహం రంగు; tan color; * tax, n. పన్ను; సుంకం; కరం; same as cess; see also duty; (Note) duty అనేది సరుకుల మీద పడే సుంకం, tax అనేది మనుష్యుల మీద పడే సుంకం; ** death tax, ph. మరణ సుంకం; ** excise tax, ph. ఒక ప్రత్యేకమైన జాబితా ఉన్న అంశాల మీద వేసే అమ్మకపు పన్ను; ఈ జాబితాలో సాధారణంగా అత్యవసరం కాని విలాస వస్తువులు ఉంటూ ఉంటాయి; ఉదా. నగలు, అత్తరులు, సిగరెట్లు, మద్య పానీయాలు, కార్లు, వగైరా; అబ్కారి పన్ను; వ్యాపారపు పన్ను; వ్యాపారపు పన్ను; అబ్కారీ పన్ను; ** house tax, ph. ఇంటి పన్ను; ఇల్లరి; ** income tax, ph. ఆదాయపు పన్ను; ** inheritance tax, ph. వారసత్వపు పన్ను; ** property tax, ph. ఆస్తి పన్ను; ** sales tax, ph. అమ్మకపు పన్ను; ** tax collector, ph. సుంకరి; కర గ్రాహి; * taxes, n. పన్నులు; కప్పములు; * tax-free, adj. పన్నులు లేని; * taxi, n. కిరాయికారు; టేక్సీ; టేక్సీకేబ్ అన్న మాటని కత్తిరించగా వచ్చిన మాట; * taxonomy, n. వర్గీకరణ; వర్గీకరణ శాస్త్రం; * tea, n. తేనీరు; చా; టీ; * tea leaf, n. తేయాకు; * teach, v. t. నేర్పు; బోధించు; బోధన చేయు; బోధపరచు; ప్రబోధించు; * teacher, n. గురువు; అఖ్యాత; బోధకుఁడు; m. పంతులు; ఉపాధ్యాయుఁడు; ఒజ్జ; అధ్యాపకుఁడు; ఆచార్యుఁడు; దేశకుఁడు; అయ్యవారు; f. పంతులమ్మ; గుర్వి; ఉపాధ్యాయిని; ఒజ్జసాని; ** teacher's teacher, ph. ప్రాచార్యుడు; (note)similar to ప్రపితామహుడు * teaching, n. బోధ; బోధన; అధ్యాపనం; * teak, n. [[టేకు]]; టేకు కర్ర; టేకు చెట్టు; * teakwood, n. టేకు; టేకు కర్ర; * teal, n. నీలపచ్చం; నీలహరితం; * teal, adj. నీలంపచ్చ; నీలహరిత; * team, n. జట్టు; గుంపు; * tear, v. t. చింపు; చించు; * tear, n. (1) కన్నీరు; అశ్రువు; అశ్రుజలం; బాష్పం; బాష్పజలం; (2) చిరుగు; ** tear gland, ph. అశ్రుగ్రంథి; కన్నీటి కంతి; * teardrop, n. అశ్రుబిందువు; అశ్రుకణం; కన్నీటిబొట్టు; * teargas, n. బాష్పవాయువు; కన్నీరువాయువు; * tears, n. అశ్రువులు; అశ్రుబిందువులు; కన్నీటిబొట్లు; కన్నీళ్లు; కన్నీరు; బాష్పములు; ** tears of joy, ph. ఆనంద ఆశ్రువులు; ఆనంద బాష్పములు; * tease, v. t. (1) చిక్కులు విడదీయు; (2) ఏడిపించు; ఉడికించు; ఆగడం చేయు; ** tease the hair, ph. చిక్కులు విడదీయడానికి చిక్కట్టతో జుత్తుని దువ్వడం; * teaser, n. చిక్కట్ట; * teaspoon, n. మిళ్లిగరిటె; చాచెంచా; చిన్నచెమ్చా; * teat, n. (1) ౘన్ను; ౘనుమొన; (2 ) తిత్తి; * technical, adj. సాంకేతిక; తాంత్రిక; పారిభాషిక; ** technical terminology, ph. పారిభాషిక పదజాలం; సాంకేతిక పదజాలం; * technicality, n. నిమిత్తమాత్రపు లొసుగు; పారిభాషికత; * technician, n. తాంత్రికుఁడు; * technique, n. పద్ధతి; కిటుకు; సంవిధానం; శిల్పం; విద్యామర్మం; కళాత్మకమైన ప్రయోగ విధానం; * technology, n. సాంకేతికం; సాంకేతికత; సాంకేతిక తంత్రం; సంవిధాన శాస్త్రం; ** biotechnology, ph. జీవసాంకేతికం; * tectonics, n. విరూపణం; ** plate tectonics, ph. పలక విరూపణం; * tedious, adj. విసుగు పుట్టించే; బోరు కొట్టించే; ఎప్పటికీ తెమలని; * teen-age, n. కౌమారం; మలిపదుల వయసు; * teeth, n. పళ్లు; పండ్లు; దంతాలు; ** canine teeth, ph. [[రదనికలు]]; కోరపళ్ళు; ** deciduous teeth, ph. పాల పళ్లు; ** incisor teeth, ph. కుంతకాలు; కత్తెర పళ్ళు; ** molar teeth, ph. చర్వణకాలు; దంతాలు; ** permanent teeth, ph. శాశ్వత దంతాలు; ప్రౌఢ దంతాలు; * teething troubles, ph. [idiom] బాలారిష్టాలు; వాచ్యర్థం చిన్నపిల్లలకి వచ్చే రోగాలే అయినప్పటికీ ఏ పని చెయ్యడానికైనా మెదట్లో ఎదురయే ఇబ్బందులని సూచించడానికి గౌణ్యర్థంతో వాడే మాట; * teetotaler, n. [idiom] మద్యం ఎన్నడూ ముట్టని వ్యక్తి; మాదక పానీయాలు ముట్టని వాడు; మందు ముట్టని మందభాగ్యుడు; * tejpat, n. తేజపత్రి; * telegram, n. తంతి; తంతివార్త; టెలిగ్రామ్; same as wire; * teleological, adj. ప్రయోజన సంబంధమైన; ప్రయోజనాత్మక; * telepathy, n. దూరానుభూతి; దివ్యానుభూతి; ఇంద్రియముల ప్రమేయం లేకుండా రెండు మనస్సులకు మధ్య జరిగే వార్తా ప్రసరణ; * telephone, n. దూరవాణి; దూరశ్రవణి; శ్రవణి; టెలిఫోను; * telescope, n. దుర్భిణి; దూరదర్శని; ఓఁకుమర; చుక్కీ; టెలిస్కోప్; * television, n. దూరదర్శని; టెలివిజన్; టీవీ; దూరదర్శని; * tell, v. t. చెప్పు; నుడువు; * Tellurium, n. తెల్లురం; టెల్లూరియం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 52, సంక్షిప్త నామం, Te); [Lat. tellus = earth]; * telo, pref. అంత్య; * telophase, n. అంత్యదశ; * temerity, n. తెగువ; సాహసం; * temp., n. కైజీతగాఁడు; తాత్కాలికంగా పనిచేసే వ్యక్తి; * temper, n. పోఁపు; తాలింపు; తిరుగబోత; సాతాళింపు; * temper, v. t. (1) పోఁపు పెట్టు; సాతాళించు; తాళించు; (2) గట్టిపరుచు; మలుచు; (3) మెత్తపరచు; ఇక్కడ ఒకే మాటకి రెండు వ్యతిరేక అర్థాలు గమనించునది; * temperate, adj. మితమైన; సమశీతోష్ణ; * temperature, n. ఉష్ణోగ్రత; తాపమానం; తాపక్రమం; తాప తీక్షణాన్ని తెలిపే సంఖ్య; శీతోష్ణ పరిమాణం; శీతోగ్రత; ** temperature gauge, ph. ఉష్ణమితి; * tempered justice, ph. దయతో కూడిన శిక్ష; * tempered steel, n. గట్టిపరచబడ్డ ఉక్కు; * template, n. మూస; అది; తోడు; తోడిక; starter; * temple, n.(1) గుడి; కోవెల; దేవాలయం; దేవళం; మందిరం; (2) కణత; నుదిటికి ఇరువైపులా ఉండే శిరోభాగం; ** temple without a roof, ph. దద్దళం; * tempo, n. గమనం; జోరు; బిగి; ** tempo of a story, ph. కథాగమనం; * temporal, adj. (1) కర్ణాస్థులకి సంబంధించిన; (2) ఐహికమైన; (3) కాలానికి సంబంధించిన; ** temporal lobes, ph. కర్ణావృత్తములు; * temporary, adj. తాత్కాలిక; అసత్; తైంతిక; హంగామీ; ** temporary crew, ph. హంగామీ సిబ్బంది; కై సిబ్బంది; ** temporary residence, ph. మకాం; ** temporary staff, ph. కైజీతగాళ్లు; * temporary, n. తాత్కాలికం; * tempt, v. t. పురిగొలుపు; ఊరించు; ఆశపెట్టు; ఉసిగొలుపు; ప్రేరేపించు; * temptation, n. ప్రలోభం; * tempting, adj. ఆకర్షించెడు; * ten, n. పది; * ten, adj. దశ; పది; * tenacity, n. జిగి; హఠం; * tenancy, n. కౌలుదారితనం; * tenant, n. నెలసరి; అద్దెకున్నవాఁడు; భూమి కౌలుకి తీసికొన్నవాఁడు; * tend, v.i. ఒక వైపునకు జరుగు; మొగ్గుచూపు; * tendency, n. వాటం; ప్రవృత్తి; ఉన్ముఖత; పోబడి; జాడ; ధోరణి; ఆసక్తి; * tender, adj. లేత; కవట; కసు; మృదువైన; ఎల; (ant.) mature; ripe; ** tender vegetables, ph. కసుగాయలు; లేత కాయలు; ** tender age, ph. ఎలప్రాయము; చిరుతప్రాయము; ** tender leaf, ph. కవటాకు; ** tender shoots, ph. లేత చిగుర్లు; * tender, n. కొనుగోలుకి సిద్దంగా ఉన్నామని తెలియజేసే లాంఛన పత్రం; * tender, v. t. ఇచ్చు; లాంఛనంగా ఇచ్చు; దఖలు పరచు; * tendon, n. స్నాయువు; స్నాయుబంధనం; కండరాన్ని ఎముకలతో బంధించే తాడు వంటి సాధనం; ప్రతి కండరానికి చివర ఈ పోగుల లాంటి టెండాన్ ఉండటం వల్ల అది ఎముకతో అతుక్కుని వాటిని మనం సులువుగా కదపగలుగుతూ ఉన్నాం; * tendril, n. నులితీగ; లేత తీగ; * tenement, n. చిన్న చిన్న వాటాలుగా కట్టిన అద్దె కొంపలు; * ten-fold, n. పదింతలు; పదిరెట్లు; * tenet, n. సిద్ధాంతం; సూత్రం; * ten million, n. కోటి; * tenon, n. కుసి; వడ్రంగంలో రెండు కర్రలని అతకడానికి ఒక కర్రకి ఉండే ముక్కు; రెండవ కర్రకి ఉండే బెజ్జాన్ని కుసి బెజ్జం అంటారు; * tenor, n. (1) సారాంశం; (2) తారస్వరం; * tense, n. [gram.] కాలం; కాలార్థకం; ** future tense, ph. భవిష్యత్ కాలం; భవిష్యదర్థకం; ** future indefinite tense, ph. తద్ధర్మ కాలం; ** past tense, ph. భూత కాలం; భూతార్థకం; ** present tense, ph. వర్తమానకాలం; వర్తమానార్ధకం; ** present perfect tense, ph. తద్ధర్మార్ధకం; ** present indefinite tense, ph. తద్ధర్మకాలం; * tense, adj. బిర్రుగా; ఆరాటంగా; (ant.) lax; * tension, n. బిగి; బిగితం; బిర్రు; జిగి; పట్టు; తన్యత; ఆతతి; ఉద్రిక్తత; ** emotional tension, ph. ఉద్రేకం; ** surface tension, ph. తలతన్యత; * tension bar, ph. బిగిబద్ద; * tent, n. డేరా; గుడారం; పటకుటిరం; షామియానా; * tentative, adj. ప్రస్తుతానికి ఉపయోగపడే విధంగా; * tenth, adj. దశమ; పదో; పదియవ; * tepid, adj. నులివెచ్చ; గోరువెచ్చ; కదుష్ణ; కోష్ణమైన; * tepidity, n. కోష్ణం; * tera, pref. టెరా; ట్రిలియనుని సూచించడానికి వాడే పూర్వ ప్రత్యయం; * term, n. (1) పదం; మాట; (2) నియత కాలం; కందాయం; ఏల్తరి; (3) విశ్వవిద్యాలయాల్లో "అర్ధ" సంవత్సరం కాని పావు సంవత్సరం కాని; (4) గణితంలో చలరాశి కాని చలరాశుల సముదాయం కాని; ** analogous term, ph. తుల్య పదం; ** antecedent term, ph. పూర్వ పదం; ** common term, ph. సమాహారక పదం; ** first term, ph. మొదటి కందాయం; మొదటి పదం; మొదటి అంశం; * terminal, adj. శీర్ష; అవసాన; అంత్య; అంతిమ; ** multi terminal, ph. బహుశీర్ష; ** two terminal, ph. ద్విశీర్ష; ** terminal disease, ph. అవసాన రోగం; చివరి రోగం; ** terminal phase, ph. అంతిమ దశ; ** terminal stage, ph. అవసాన దశ; అవసాన కాలం; * terminal, n. కడ; కాడు; కొస; కొన; చివరకు; అంతు; అంతం; అడంగు; అవధి; అవసాని; అవసానిక; గణి; శీర్షం; కోటి; ** cell terminal, ph. అంత్యకణం; ** computer terminal, ph. కలనావసాని; గణక అవసానిక; అవసాయకం; ** positive terminal, ph. ధన గణి; ధన శీర్షం; * terminate, v. t. కడతేర్చు; కొసముట్టించు; అంతుచూడు; ఉపసంహరించు; చంపు; చాలించు; * termination, n. ఉపసంహారం; ముగింపు; కడతేర్చడం; కొసముట్టించడం; అంతుచూడడం; పూర్తిచేయడం; * terminator, n. ఉపసంహార రేఖ; ఒక గ్రహం మీద పగటికి, రాత్రికి మధ్య ఉండే ఊహాత్మక రేఖ; * terminology, n. పదజాలం; పరిభాష; * termite, n. చెదపురుగు; ఘణ; ఇవి చూడడానికి తెల్లటి చీమలలా ఉంటాయి కాని, ఇవి చీమలు కావు, బొద్దెంక జాతివి, చీమలకీ చెద పురుగులకీ మధ్య వైరం, చీమలు చెదపురుగులని తినేయ గలవు; ** termite hill, ph. చెదల పుట్ట; * terms, n. pl. (1) అంశాలు; పదాలు; (2) నిబంధనలు; షరతులు; * turpentine, n. శ్రీవేష్టం; * terrace, n. డాబా; అలిందం; బోడిమిద్దె; గదులు లేని మీది అంతస్థు; * terrestrial, adj. (1) అధిభౌతిక; (ant.) అధిదైవిక; (2) భూమికి సంబంధించిన; భూ; ** terrestrial creatures, ph. భూచరాలు; * terrible, adj. భీషణ; భీభత్సకరమైన; భయంకరమైన; తీవ్రమైన; దారుణమైన; ఉచ్ఛండ; ఉగ్ర; * terrier, n. ఉడుప కుక్క; మొరసడము; * terrific, adj. భయంకరమైన; తీవ్రమైన; అద్భుతమైన; * territorial, adj. ప్రాదేశిక; నేలవీటు; భూభాగానికి సంబంధించిన; దేశాధికారానికి సంబంధించిన; ** territorial sea, ph. ప్రాదేశిక [[సముద్రం]]; ** territorial waters, ph. ప్రాదేశిక జలాలు; నేలవీటు నీళ్ళు; * territory, adj. దేశం; సంస్థానం; ప్రదేశం; భూభాగం; * terror, n. విపరీతమైన భయం; * terrorizing, adj. భయానక; * terrorism, n. ఉగ్రవాదం; a philosophy that supports unlawful violence and intimidation, especially against civilians, in the pursuit of political aims; (rel.) extremism = తీవ్రవాదం; * terrorist, n. ఉగ్రవాది; (rel) extremist = తీవ్రవాది; * terse, adj. క్లుప్తమైన; సంక్షిప్త; * tertiary, adj. తృతీయ; see also triassic; * test, n. పరీక్ష; శోధన; పరిశీలన; * test, v. t. పరీక్షించు; శోధించు; పరిశీలించు; * testament, n. (1) ఒప్పందం; (2) వీలునామా; మరణశాసనం; ** New testament, ph. మలి ఒప్పందం; క్రైస్తవుల నమ్మకం ప్రకారం మానవుడికి, దేవుడికీ మధ్య రెండవసారి జరిగిన ఒప్పందం; ** Old testament, ph. తొలి ఒప్పందం; క్రైస్తవుల నమ్మకం ప్రకారం మానవుడికీ, దేవుడికీ మధ్య జరిగిన తొలి ఒప్పందం; * testator, n. మరణశాసనం రాసి చనిపోయిన వ్యక్తి; * testes, n. బీజాండాలు; వృషణాలు; వట్టలు; వట్టకాయలు; ముష్కగోణులు; * testicle, n. వట్ట; వట్టకాయ; వట్రకాయ; బీజాండం; వృషణం; ముష్కం; కర్పూరం; * testify, v. t. సాక్ష్యమిచ్చు; * testimony, n. సాక్ష్యం; వాంగ్మూలం; ** deathbed testimony, ph. మరణ వాంగ్మూలం; * test tube, n. పరీక్ష నాళిక; శోధన నాళిక; ** test tube baby, ph. కుంభ సంభవుడు; భౌతికంగా స్త్రీ పురుష సంయోగం లేకుండా ప్రయోగశాలలో పురుష బీజాన్ని స్త్రీ అండంలో ప్రవేశపెట్టి కొత్త జీవిని సృష్టించడం; * tetanus, n. [[ధనుర్వాతం]]; గుర్రపువాతం; బేక్టీరియా వల్ల కలిగే ఒక జబ్బు; ---a disease caused by the bacterium Clostridium tetani; this bacterium makes one harmful toxin; protection against tetanus is afforded by immunity to this single toxin; so tetanus vaccine contains one single protein; * tether, n. సందము; కట్టుతాడు; కన్నెతాడు; పగ్గం; * tethered, n. సందానితము; తాడుతో కట్టబడ్డది; * tetra, pref. చతుర్; * tetrad, n. చతుష్టయం; పుంజీ; చవిత; * tetrafluoroethylene, n. చతుర్‌ప్లవనవిదిలీను; టెఫ్లాన్ తయారీకి ముడి పదార్థం; C₂F₄; * tetragonal, adj. చతుష్కోణ; * tetrahedron, n. చతుర్ముఖి; నలుమోమి; సమత్రిభుజాకారంలో నాలుగు ఫలకాలు (ముఖాలు) గల ఘన వస్తువు; * tetraploid, adj. చతుస్థితిక; * tetravalent, adj. చతుర్‌ బల; చతుర్‌బాహు; * text, n. (1) పాఠం; (2) పాఠ్యపుస్తకం; వాచకం; ** non-detailed text, ph. ఉపవాచకం; * text box, ph. పాఠ పేటిక; కంప్యూటర్‍ తెర మీద అక్షరాలని రాయడానికి వీలుగా ఏర్పాటు చేసిన పెట్టె; * textiles, n. నేతబట్టలు; నేతసరకులు; జవళి; ** textile industry, ph. జవళి పరిశ్రమ; * texture, n. అల్లిక; వ్యూతి; నేత నేసిన పద్ధతి; కూర్పు; కూర్పరితనం; నారుకట్టు; ఒక ఉపరితలం ఎలా ఉందో జ్ఞానేంద్రియాల స్పర్శకి కలిగే అనుభూతి; ఉ. ముతకగా ఉంది, మెత్తగా ఉంది, పిండిలా ఉంది, మొరుంలా ఉంది, అంటూ ఆ ఉపరితలం కట్టడి ఎలా ఉందో వర్ణించడానికి వాడే మాట; * thalamus, n. పుష్పాసనం; పర్యంకదేశము; either of two masses of gray matter lying between the brain hemispheres on either side of the third ventricle, relaying sensory information and acting as a center for pain perception; * Thalassemia, n. (తలసేమియా) జన్యులోపం వల్ల సంక్రమించే ఒక రకం రక్తలేమి; మొట్టమొదట మధ్యధరా సముద్ర ప్రాంతాలలో ఈ వ్యాధిని గుర్తించేరు కానీ దక్షిణ భారతదేశంలో కూడా ఈ వ్యాధి తరచుగా కనిపిస్తున్నది ; ఇది తేలికగా లొంగే వ్యాధి కాదు; (Gr.) Thalassa = సముద్రం; -emia = రక్త దోషాన్ని సూచించే ఉపసర్గ; * Thallium, n. థేలియం; రెమ్మజం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 81, సంక్షిప్తనామం, Tl); [Gr. thalos = green shoot or twig]; * than, conj. కంటె; * thank, .v. t. కృతజ్ఞత తెలుపు; ధన్యవాదాలు చెప్పు; * thanks, n. ధన్యవాదాలు; మెప్పిదాలు; నెనర్లు; కృతజ్ఞతలు; * that, pron. adj. ఆది; ఆ; తత్; ** different from that, ph. తత్‌భిన్నం; ** connected with that, ph. తత్‌సంబంధమైన; ** that way, ph. అటు; * thatched, adj. గడ్డితో నేయబడ్డ; గడ్డితో కప్పబడ్డ; పూరి; * thaw, v. i. కరుగు; ద్రవించు; మంచుతో గడ్డకట్టుకుపోయిన వస్తువు ద్రవించు; * the, def. art. ఆ; ఈ; * theater, n. (1) శాల; నాటకశాల; ఆటపాక; హాలు; (2) నాటకశాస్త్రం; * theft, n. దొంగతనం; * their, pron. (1) remote. వాళ్ల; వారి; వాళ్ళవి; వారివి; (2) proximate. వీళ్ల; వీరి; వీళ్ళవి; వీరివి; * theism, n. ఆస్తిక మతం; భగవంతుడనే సృష్టికర్త ఉన్నాడని, అతడు దయామయుడు, మన మంచిచెడ్డలని చూస్తూ మనని కనిపెట్టుకుని ఉంటాడనే నమ్మకం; (from ‘theos’, ‘god’ in Greek) The view that the universal order is based on a hierarchical relationship between humans and a small group of ethereal entities called gods; * theist, n. సేశ్వర వాది; * theistic, adj. ఈశ్వరుడు ఉన్నాడనే నమ్మకంతో; సేశ్వర; * them, pron. వారిని; వాళ్ళని; * theme, n. ఇతివృత్తం; భూమిక; * themselves, pron. వారే; అవియే; తామే; * then, adv. అప్పుడు; అంతట; అటు పిమ్మట; ఆ తర్వాత; అనవుడు; * thence, adv. అక్కడనుండి; అప్పటినుండి; * theocracy, n. మతవర్గాధిపత్యం; మతధర్మ స్వామ్యం; * theology, n. మతధర్మ శాస్త్రం; దేవుడికీ, మతానికీ, మనిషికీ మధ్య ఉండే సంబంధ బాంధవ్యాలని విచారించే శాస్త్రం; * theorem, n. ప్రమేయం; నియమం; సిద్ధాంతం; రుజువు అయినది; ** converse theorem, ph. విలోమ నియమం; ** derived theorem, ph. వ్యుత్పన్న నియమం; ** existence theorem, ph. అస్తిత్వ నియమం; ** fundamental theorem, ph. మూల సిద్ధాంతం; * theoretically, adj. సిద్ధాంతరీత్యా; ** theoretical physics, ph. భౌతికశాస్త్ర సూత్రాలు; భౌతికశాస్త్ర సూత్రావళి; * theorist, n. సిద్ధాంతకర్త; * theorize, n. సిద్ధాంతీకరించు; సూత్రీకరించు; వాదించు; ప్రతిపాదించు; * theory, n. వాదం; అభిమతం; ప్రతిపాదించబడ్డది; చెప్పిక; ** in theory, ph. సిద్ధాంతరీత్యా; శాస్త్ర ప్రకారం; * Theosophical Society, n. దివ్యజ్ఞాన సమాజం; * theosophy, n. దివ్యజ్ఞానం; దైవసంబంధమైన జ్ఞానం; * therapeutic, adj. జబ్బుని కుదిర్చే; చికిత్సకి సంబంధించిన; * therapy, n. చికిత్స; * there, adv. అక్కడ; * thereabouts, adv. ఆ చుట్టుపట్ల; ఆ సమీపంలో; * thereafter, adv. ఆతర్వాత; తదాది; తదుపరి; అనంతరం; * thereby, adv. తద్వారా; ఆ దారి వెంబడి; ఆ మూలాన్న; * therefore, adv. కనుక; కాబట్టి; కావున; అందువల్ల; అందుచేత; తస్మాత్; * therein, adv. అందులో; * thereupon, adv. అందుమీదట; * thermal, adj. తాప; తాపీయ; ఊషణ; ఉష్ణ; ** thermal currents, ph. తాపీయ ప్రవాహాలు; * thermals, n. తాపీయాలు; భూతాపీయాలు; తాపవనాలు; భూమి వేడిమికి భూమినుండి పైకెగసే వేడి గాలి ప్రవాహాలు; * thermic, pref. తాప; * thermionic, adj. ఉష్ణయానిక; తాపయానిక; ** thermionic emission, ph. ఉష్ణయానిక ప్రసరణ; తాపయానిక ప్రసరణ; * thermo, pref. తాప; ఉష్ణ; * thermodynamics, n. ఉష్ణగతిశాస్త్రం; తాపగతిశాస్త్రం; ఉష్ణ చలనం; * thermometer, n. తాపమాపకం; ఉష్ణమాపకం; తాపక్రమమాపి; ఉష్ణోగ్రతని కొలిచేది; * thermosphere, n. ఉష్ణావరణం; ఇక్కడ ఉష్ణోగ్రత స్థిరంగా ఉంటుంది. ఈ పొర ఉష్ణోగ్రత 1,500°C వరకూ ఉండే అవకాశం ఉంది. ఈ పొరలో గాలి సాంద్రత తగ్గుతుంది . ఈ పొరలోనే అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం పరిభ్రమిస్తుంటుంది; * thermostat, n. తాపస్థాపకి; ఉష్ణోగ్రతని ఒక చోట స్థిరంగా నిలిపే ఉపకరణం; * thesaurus, n. సంబంధి పదకోశం; పదార్థ భాండాగారం; * these, pron. proximate. ఈ: ఇవి; ** of these, ph. వీటి; ** whose are these?, ph. ఇవి ఎవరివి? ** these things, ph. ఇవి; ** these people, ph. వీళ్లు; వీరు; * they, pron. వాళ్లు; వారు; * thick, adj. దట్టమైన; మందమైన; చిక్కనైన; చిక్కని; అవిరల; నిబిడ; * thicket, n. గుబురు; తుప్ప; చిట్టడవి; చిన్న అడవి; * thickness, n. దళసరి; మందం; * thief, n. దొంగ; తస్కరుడు; పాటచ్ఛరుడు; తాయువు; అధశ్చరుడు; మ్రుచ్చు; హర్త; అపహర్త; కేడీ; * thigh, n. తొడ; పెందొడ; కురువు; ఊరువు; జంఘిక; ఊర్వి; అంకం; ** lower thigh, ph. కీతొడ; ** thighbone, n. తొడ ఎముక; జంఘికాస్తి; ఊర్వికాస్తి; ఉరోస్తి; * thin, adj. పలుచని; సన్నని; బక్కపలుచని; పేలవ; పీల; * thing, n. (1) వస్తువు; పదార్థం; (2) సంగతి; * think, v. i. ఆలోచించు; ఆలోచనచేయు; స్మరించు; తలపెట్టు; తలపోయు; యోచించు; భావించు; ** think tank, ph. స్మరణ తటాకం; * thinker, n. m. భావుకుడు; ఆలోచనాపరుడు; తలపోతరి; * thinking, adj. ఆలోచించే; ఆలోచన చేయగల; * third, adj. మూడవ; తృతీయ; తార్తీయ; * third, n. మూడవది; తృతీయం; తార్తీయం; * thirst, n. దాహం; దప్పిక; దాహతి; పిపాస; తృష్ణ; ఉదన్యత; ** excessive thirst, ph. విదాహం; * thirst for knowledge, ph. ఆదిత్స; * thirteen, n. పదమూడు; * thirteenth, adj. త్రయోదశ; పదమూడవ; * thirtieth, adj. ముప్ఫయ్యవ; ముప్పదియవ; త్రింశ; * thirty, n. ముప్పయి; ముప్పదియవ; త్రింశత్; * this, adj. ఇది; ఈ; * this way, ph. ఇటు; * thorax, n. హృదయ కుహరం; ఉరహ్ పంజరం; ** thoracic cavity, ph. హృదయ కుహరం; ఉరః పంజరం; * Thorium, n. దురం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణసంఖ్య 90, సంక్షిప్త నామం, Th); * thorn, n. ముల్లు; కంటకం; * thorns, n. pl. ముళ్లు; ముండ్లు; ** thorny bush, ph. ముళ్లకంప; ** thorny fence, ph. ముళ్ల కంచె; * thoroughbred, n. మేలుజాతి గుర్రం; రెండు వైపులా మంచి ప్రవర ఉన్న గుర్రం; * thoroughfare, n. రహదారి; * thoroughly, adv. క్షుణ్ణంగా; పూర్తిగా; సంపూర్ణంగా; కూలంకషంగా; సమగ్రంగా; * those, adj. ఆ; అవి; వారు; ** those papers, ph. ఆ కాగితాలు; ** those people, ph. వాళ్లు; ** of those people, ph. వాటి; * though, conj. (దో) అయినప్పటికి; * thought, n. చింత; ఆలోచన; తలపు; తలపోత; భావం; మనోభావం; చిత్తం; చిత్; స్పురణ; ** purity of thought, ph. చిత్తశుద్ధి; ** thought experiment, ph. మనో ప్రయోగం; స్పురణ ప్రయోగం; ** thoughtful person, ph. ఆలోచనాపరుడు; * thoughtfully, adv. సాలోచనగా; * thousand, n. వెయ్యి; వేయి; సహస్రం; దశశతి; * thousandth, adj. వెయ్యవ; వేయవ; * thrash, v. i. కొట్టుకొను; గిలగిలలాడు; * thrash, v. t. ఉప్పళించు; ఝాడించు; * thread, n. (1) దారం; సూత్రం; నూలిపోగు; తంతువు; (2) కడ్డీ మీద సర్పిలాకారంలో కోయబడ్డ వెన్నుపట్టె; (3) తంతువు; కంప్యూటర్ రంగంలో ఒక చిన్న పని చేస్తూన్న ఆదేశాల వరుసక్రమం; In technology, a thread is typically the smallest set or sequence of instructions that a computer can manage and execute; it is the basic unit of processor (CPU) utilization; * threat, v. t. బెదరింపు; భిభీషిక; * threat, n. బెదిరింపు; బిభీషిక; * three, n. (1) మూడు; తిగ; త్రి; ముమ్మడి; (2) ముగ్గురు; మువ్వురు; * three people, ph. ముగ్గురు; మువ్వురు; * three-dimensional, adj. త్రిదిశాత్మక; త్రిమితీయ; త్రిపరిమాణిక; * three-fold, adj. ముమ్మడి; త్రివళి; * three-fourths; n. ముప్పాతిక; * three-times, adj. ముమ్మారు; మూడుసార్లు; * three-way, adj. ముమ్మడి; * thresh, v. t. నూర్చు; * threshing, n. నూర్పు; నురుపిడి; ** threshing floor, ph. నూర్పుడు కళ్ళెం; * threshold, n. (1) గడప; గుమ్మం; దేహళి; (2) హద్దు; ** space threshold, ph. గడప; ** time threshold, ph. గడుపు; * thrice, n. మూడు సార్లు; ముమ్మారు; ముమ్మడి; ముబ్బడి; * thrift, n. పొదుపు; మితవ్యయం; పోడిమి; ఊజ్జితం; * thrill, n. ఉద్విగ్నత; * thrilling, adj. హృదయంగమ; * thrive, v. i. వర్ధిల్లు; బాగుపడు; వృద్ధి చెందు; నమనమలాడు; * throat, n. గొంతుక; గళం; కంఠం; పీక; * throbbing, n. పరిస్పందం; * thrombosis, n. రక్త నాళంలో రక్తపు కుదువ ఏర్పడుట; * thrombus, n. గడ్డ; బెడ్డ; * throne, n. సింహాసనం; గద్దె; అధికార పీఠం; * throng, n. సమూహం; * through, prep. (త్రూ) గుండా; * throw, v. t. విసరు; రువ్వు; గిరాటు వేయు; * thrush, n. కస్తూరి పిట్ట; కస్తూరి పక్షి; * thrust, v. t. తోయు; పొడుచు; గుచ్చు; * thumb, n. (తమ్) బొటనవేలు; అంగుష్ఠం; చేతి బొటన వేలు; ** rule of thumb, ph. బండ నియమం; అంగుష్ఠ నియమం; ** thumbnail sketch, ph. చిన్నది; క్లుప్తంగా చెప్పబడ్డది; నఖచిత్రం; అంగుష్ఠ చిత్రిక; కరరుహ చిత్రం; ఒక ఊహకి టూకీగా ఇచ్చిన రూపురేఖలు; * thumbtack, n. బొత్తాంనాటు; సుత్తి అవసరం లేకుండా బొటనవేలితో గోడకి గుచ్చగలిగే సదుపాయం ఉన్న మేకు; * thunder, n. ఉరుము; మేఘనాదం; * thunderbolt, n. పిడుగు; ఆశనిపాతం; భిత్తిక; * Thursday, n. గురువారం; లక్ష్మివారం; బృహస్పతి వారం; బేస్తవారము; బృహస్పతి వార > బిహస్త వార > బియస్తవార > బేస్తవార > బేస్తార; * thus, adv. కావున; అని; ఇట్లు; ఈ తీరున; ఈవిధంగా; * thyme, n. వాముపువ్వు; ఉగ్రగంథం; వంటలలో వాడే ఒక సుగంధ ద్రవ్యం; [bot.] ''Thymus vulgaris;'' * thyroid, n. కాళకగ్రంథి; గళగ్రంథి; అవటుగ్రంథి; గొంతుకలో ఉండే ఒక వినాళ గ్రంథి; * tiara, n. లలాటపట్టం; చిన్న కిరీటం; కిరీటిక; * tibia, n. జంఘాస్తి; అంతర్ జంఘాస్తి; తొడలో ఉండే ఒక ఎముక; * ticket, n. టికెట్టు; కట్టిన డబ్బుకి రసీదు; చీటీ; * Tibetan, adj. కీచక; * tickle, n. కితకిత; చక్కలిగింత; * tic-tac-toe, n. దాడాట; * tidal wave, ph. ఉప్పెన; సముద్రంలో ఆటు పోట్లు, తుపాను కలిసినప్పుడు సముదమట్టంలో ఉన్న తీర ప్రాంతాలు ములిగిపోవడం; (rel.) tsunami; * tide, n. పోటు; సూర్యచంద్రుల ఆకర్షణ కారణంగా భూమి, సముద్రపు మట్టాల పెరుగుదల; ** ebb tide, ph. ఆటు; నీటిమట్టం పెరుగుదల; ** flood tide, ph. పోటు; నీటిమట్టం పెరుగుదల; ** high tide, ph. పోటు; నీటిమట్టం పెరుగుదల; ** low tide, ph. ఆటు; నీటిమట్టం తరుగుదల; ** neap tide, ph. అష్టమినాడు వచ్చే ఆటుపోట్లు; ** spring tide, ph. నిండు పౌర్ణమికి, అమావాస్యకీ బాగా ఉధృతంగా వచ్చే ఆటుపోట్లు; * tides, n. ఆటుపోట్లు; సూర్యచంద్రుల ఆకర్షణ కారణంగా భూమి, సముద్రపు మట్టాల పెరుగుదల, తరుగుదలలు; ఇవి భూమి మీద ప్రతి 24 గంటల 58 నిముషాలలో రెండుమార్లు వస్తాయి; * tie, v. t. కట్టు; ముడిపెట్టు; * tie up, v. t. అన్వయించు; ముడిపెట్టు; రెండింటికి మధ్య సంబంధాన్ని చూపు; * tier, (టియర్) n. (1) మెట్టు; ఆంచె; అంతస్థు; పావంచా; సోపానం; (2) వరుసల శ్రేణి; * tiffin, n. ఉపాహారం; ఫలహారం; breakfast; snack; light meal; * tiger, n. పెద్దపులి; బెబ్బులి; కోలుపులి; పులి; మువ్వన్నెమెకము; శార్దూలం; పుండరీకం; పంచనఖము; భయానకము; భేలకము; మృగశ్రేష్ఠము; వ్యాఘ్రము; * tight, adj. బిగువు; బిగువైన; బిగుతు; * tight-fisted, ph. పితలాటకం; పిసినారితనం; * tighten, v. t. బిగించు; ఉగ్గగట్టు; ముద్రించు; * tightness, n. బిగి; బిగుతు; * tigon, n. పుహం; మగ పులికి, ఆడ సింహానికి పుట్టిన కంచర జంతువు; see also liger; * tigress, n. f. ఆడుపులి; * tile, n. పెంకు; ఓడుబిళ్ల; పలక; ** flat tile, ph. బిళ్ళ పెంకు; ** Mangalore tile, ph. బంగాళా పెంకు; (మంగుళూరు పెంకు అనడానికి బదులు బంగాళా పెంకు అన్నారు) ** native tile, ph. నాటు పెంకు; * till, prep. వరకు; దాక; * till, v. t. దున్ను; * till, n. సొమ్ము సొరుగు; గల్లాపెట్టి సొరుగు; గల్లాపెట్టి; * tillable, n. నావ్యం; దున్నడానికి వీలైనది; * tilt, v. t. ఒంచు; ఒరిగించు; * tilt, v. i. ఒంగు; ఒరుగు; మొగ్గు; * timber, n. కచ్చా కలప; పడగొట్టిన చెట్లు, వగైరా మానులు; see also lumber; logs; ** timber industry, ph. దారు పరిశ్రమ; * timbre, n. (టేంబర్) ధ్వనిగుణం; నాదగుణం; సంగీత వాద్యవిశేషం పుట్టించే తరంగాలు చెవికి తగినలినప్పుడు మన అనుభూతిలో కలిగే వైవిధ్యత; తరచుదనం, బిగ్గతనం ఒకేలా ఉన్నా చెవికి వినబడినప్పుడు ధ్వనిలో తేడా; The unique "fingerprint" of a sound, determined by its overtone series (harmonics); the quality of a tone; When comparing different instruments playing the same note, the difference you hear is their timbre. * time, n. (1) కాలం; వేళ; సమయం; గంట; పొద్దు; సేపు; (2) తీరిక; వ్యవధి; సేపు; అదను; (3) మారు; మాటు; తపవ; తూరి; తడవ; సారి; చుట్టు; పాలి; విడత; దఫా; పర్యాయం; ** at an earlier time, ph. మునుపు; పూర్వం; గతంలో; ** another time, ph. మరో మారు; మరొకసారి; ** at this time, ph. ఈవేళప్పుడు; ఇప్పుడు; ఈ సమయంలో; ** contemporary time, ph. వర్తమానకాలం; ** first time, ph. మొదటిసారి; మొదటి దఫా; ** from what time? ph. ఎప్పటినుండి?; (lit.) from when; ** how much time? ph. ఎంతసేపు?; ** in the meantime, ph. అందాకా; ** one time, ph. ఒక మారు; ఒక పరి; ఒక సారి; ఒక తేప; ఒక తూరి; ఒక తడవ; ఒక విడుత; ** one more time, ph. ఇంకో మారు; ఇంకోసారి; మరొకసారి; ** this time, ph. ఈ మారు; ఈ సారి; ఈ తడవ; ఈ దఫా; ** time barred, ph. కాలదోషం పట్టిన; ** time-limited, ph. కాలికం; ** time stamp, ph. కాల ముద్ర; వేళ ముద్ర; ఒక పని ఎప్పుడు మొదలయిందో ఎప్పుడు పూర్తయిందో సూచించడానికి వేసే ముద్ర; ** time table, ph. కాలదర్శిని; సమయ సారణి; ** time travel, ph. కాల ప్రస్థానం; కాల యానం; ** time zone, ph. కాల మండలం; సమయ మండలం; * timely, adj. కాలోచిత; సమయోచిత; సందర్భానికి అనుకూలమైన; * times, adj. సార్లు; మార్లు; చుట్లు; తడవలు; తూర్లు; ఆవర్తులు; ** at all times, ph. ఎల్లవేళల; కలకాలం; నిరంతరం; ** hundred times, ph. నూరు సార్లు; శతథా; చాలాసార్లు; ** many times, ph. చాలాసార్లు; చాలా తడవలు; చాలా చుట్లు; పలుమారులు; చాలా పర్యాయములు; ** some times, ph. అప్పుడప్పుడు; ** two times, ph. రెండు ఆవర్తులు; రెండుసార్లు; రెండు తూర్లు; * timidity, n. పిరికితనం; భీరుత; భీరుత్వం; బేలతనం; * tin, adj. కళాయి; తగరపు; ** tin foil, ph. తగరపు తగడు; ** tin sheet, ph. చీనారేకు; (ety.) Chinese metal sheet; * Tin, n. తగరం; వంగం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 50, సంక్షిప్త నామం, Sn); [Lat.] stannum; * tin, n. (1) కళాయి; (2) డబ్బా; కళాయి పూసిన ఇనుప రేకుతో చేసిన డబ్బా; * tin-can, n. డబ్బా; కళాయి పూసిన ఇనుప రేకుతో చేసిన డబ్బా; * tincture, n. ద్రావణం; ఒలంతం (ఆల్కహాలు)తో కలిపిన మందు; అరఖు; ** mother tincture, ph. మాతృ ద్రావణం; * tinge, n. లేశమంత రంగు; * tinnitus, n. (టిన్నిటస్), కర్ణనాదం; బయట ప్రేరణ కారణమైన శబ్దాలు ఏవి లేకపోయినా చెవిలో శబ్దాలు (ఈలలు, వగైరా) వినిపించడం; Tinnitus is when you experience ringing or other noises in one or both of your ears. The noise you hear when you have tinnitus isn't caused by an external sound, and other people usually can't hear it. Tinnitus is a common problem. It affects about 15% to 20% of people and is especially common in older adults. * tin-plate, n. కళాయి పూసిన ఇనుప రేకు; * tin plating, v. t. కళాయి పెట్టుట; వంగలేపనం; * tinsel, n. కాకి బంగారం; ముచ్చె బంగారం; * tint, n. డౌలు; రాగము; కవురు; ** yellow tint, ph. పసుపు డౌలు; * tintinnabulation, n. గంటారావం; టింగు మనే చప్పుడు; గంట చేసే ధ్వని; * tiny, adj. బుల్లి; ఆణక; బుచ్చి; చిరుతుక; * tion, n. (టియాన్) పుహం; మగపులికి ఆడసింహానికి పుట్టిన కంచర జంతువు, ఈ జాతులు(పుహాలు) పునరుత్పత్తి చేయలేవు, ఇవి సంతానహీన జాతులు; రెండు మాటలని జత చేసి కొత్త మాట సృజించటాన్ని “పోర్ట్ మాంటో“ (Portmanteau) అంటారు. ఇంగ్లీషులో ఇలాంటి పదాలు ఇంకా స్మాగ్ (smog = SMoke+Fog), బ్రంచ్(Brunch = Breakfast+Lunch); see also liger; * tip, n. (1) మొన; కొన; కొడి; ముల్లు; అగ్రం; (2) బక్షిస్; ఈనాం; * tirade, n. దూషణ పరంపర; దుష్ర్పచారం; * tire, tyre (Br.) n. టైరు; * tire, v. i. అలసిపోవు; డస్సిపోవు; డీలాపడు; * tiredness, n. అలసట; అలసిపోవుట; డీలాపడుట; * tireless, adj. అలుపుఎరుగని; నిర్విరామమైన; * tissue, n. కణజాలం; కణతండము; కణసంహతి; కణరాశి; కులాయం; ధాతువు; పేసీజాలం; అంగాంశం; ** fibrous tissue, ph. పీచు ధాతువు; ** tissue paper, ph. పల్చటి మృదువైన కాగితం; * tits, n. pl. ౘన్నులు; సళ్లు; ఉరోజాలు; స్తనాలు; వక్షోజాలు; * Titanium, n. టైటేనియం; తితినం; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 22, సంక్షిప్త నామం, Ti); [Lat.] titans are the first sons of the Earth; * title, n. (1) బిరుదు; పట్టం; (2) పేరు; (3) హక్కు; పట్టా; (4) శీర్షిక; * titles, n. (1) బిరుదులు; (2) పేర్లు; (3) సినిమాలలో చూపించే నటీనటుల పేర్లు, సాంకేతిక నిపుణుల పేర్లు; * titrant, n. అంశమాపణి; * titration, n. అంశుమాపనం; * titter, v. i. ఇకిలించు; భయంతో కూడిన భావంతో నవ్వు; * titular, adj. నామకః; నామకార్థం; నామమాత్రపు; పేరుకి మాత్రం; నామ్‌కే వాస్తే; * to, prep. కి, కు; తో; వద్దకు; * toad, n. గోదురుకప్ప; కప్ప రూపంలో ఉండే ఒక భూచరం; * toadstool, n. కుక్కగొడుగు; విషపూరితమైన పుట్టగొడుగు; see also mushroom; * tobacco, n. (1) పొగమొక్క; (2) పొగాకు; [bot.] ''Nicotiana tobacum'' of the Solanaceae family; ** tobacco leaf, ph. పొగాకు; ధూమ్రపత్రి; ** tobacco plant, ph. పొగమొక్క; * today, n. నేడు; ఈరోజు; ఈనాడు; ఈవేళ; * toe, n. కాలివేలు; ** big toe, ph. కాలి బొటనవేలు; అంగుష్ఠం; ** toe nail, ph. కాలివేలి గోరు; కాలిగోరు; ** toe rings, ph. pl. మట్టెలు; చిట్టిబొద్దులు; స్త్రీలు ధరించే ఆభరణాలు; * together, prep. కలసి; తో; తోడ; * toil, n. ప్రయాస; శ్రమ; * toil, v. i. ప్రయాసపడు; శ్రమపడు; శ్రమించు; పాటుపటు; కష్టపడు; * toilet, n. (1) సైరంధ్రి; అలంకరణకి ఉపయోగించే గది; (2) మరుగు గది; మరుగు గదిలో మలమూత్రాదుల విసర్జనకు వాడే గది లేక ఉపకరణం; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | '''USAGE NOTE; toilet, restroom, bathroom * Use ''bathroom'' for a room in a house where there is a toilet. Use ''restroom'', ''men’s room'', and ''ladies’ room'' to talk about a room in a public place where there are one or more toilets. On a plane or train, this room is called ''lavatory''.''' |} * * toiletries, n. pl. ధావన సామగ్రి; పళ్లు, ఒళ్లు తోముకోడానికి కావలసిన పళ్లపొడి, సబ్బు, వగైరా; * tofu, n. టోఫూ; సోయాపాల జున్ను; సోయా చిక్కుడు పాల నుండి తీసిన పెరుగు వంటి పదార్ధాలతో చేసిన జున్ను వంటి పదార్థం; * token, n. అడియాలం; గురుతు; చిహ్నం; ఆనవాలు; సైగ; కందువ; * tolerable, adj. సహ్య; * tolerance, n. సహనం; సహనశక్తి; ఓర్మి; ఓర్పు; నిభాయింపు; తాళుకం; సహిష్ణుత; క్షమ; * tolerance test, ph. తాళుక పరీక్ష; సహన శక్తి పరీక్ష; ** glucose tolerance test, ph. గ్లూకోజు తాళుక పరీక్ష; * tolerate, v. t. తాళుకొను; తట్టుకొను; సహించు; భరించు; ఓర్చుకొను; నిభాయించు; * toleration, n. సహనం; ఓర్పు; * toll, n. (1) దారి సుంకం; దారి పన్ను; (2) దెబ్బ; నష్టం; ** took a toll, ph. దెబ్బ తిన్నాది; ** toll booth, ph. చవుకీ; సుంకరి మెట్టు; ఆసీల మెట్ట; ఆసీల చౌకు; ఘట్టం; రహదారిలో పన్నులు వసూలు చేసే స్థలం; * tomahawk, n. పరశువు; * tomato, n. టొమేటో; టమాటా; రామ్ములగ; సీమవంకాయ; తక్కాలీ; సీమతక్కలి; తర్కారి; కర్పూరవంగ; సీమబుడ్డబూసరకాయ; పుల్లవంకాయ; a fruit of the nightshade family that is native to S. America. The U.S. Supreme Court decided that this belongs to the vegetable family rather than the fruit family; [bot.] ''Lycopersicum esculatum;'' of the Solanaceae family; * tomatillo, n. టొమేటిల్లో; జాంబెరీ పండు; [bot.] ''Physalis ixocarpa;'' ఇక్సోకార్పా అంటే జిగురుగా ఉన్న పండు అని అర్థం; * tomb, n. (టూమ్) గోరీ; సమాధి; * tomcat, n. m. గండుపిల్లి; * tome, n. పెద్ద పుస్తకం; ఉద్గ్రంథం; దస్తరం; * tomorrow, n. రేపు; ** day after tomorrow, ph. ఎల్లుండి; * ton, n. టన్ను; బరువుని తూచే కొలత; ** long ton, ph. పెద్దటన్ను; 2,240 పౌనులు; ఇంగ్లండులోను, తదితర కామన్వెల్తు దేశాలలోను వాడుకలోనున్న కొలమానం; ** metric ton, ph. మెట్రిక్‌టన్ను; 1,000 కిలోలు; 2204.62 పౌనులు; అంతర్జాతీయ మెట్రిక్ పద్ధతిలో వాడే కొలమానం; ** short ton, ph. చిన్నటన్ను; 2,000 పౌనులు; అమెరికాలోను, కెనడాలోను వాడుకలోవున్న కొలమానం; * tone, n. (1) స్వరం; ధ్వని; తానం; నాదం; ఒక శబ్ద తరంగం యొక్క శ్రేష్ఠత; అది ప్రకంపించే పౌనఃపున్యం యొక్క శ్రేష్ఠత; tone is the sinusoidal component of a sound wave; Everyday sounds are complex sounds, which are made up of many tonal frequency components; (2) శరీరావయవాలకి, కండరాలకి ఉండే బిగి; * toner, n. (1) లేసరు ముద్రణ యంత్రాలలో సిరాకు బదులు వాడే ఒక రకమైన రసాయన పొడి; (2) చర్మ సౌందర్యానికి వాడే ఒక పదార్ధం; * tongs, n. స్రావణం; చిమటా; నిరుకారు; (rel.) పటుకారు; * tongue, n. (1) నాలిక; నాలుక; జిహ్వ; అర్రు; (2) భాష; * foreign tongue, ph. పరదేశపు భాష; * mother tongue, ph. మాతృభాష; * slip of the tongue, ph. నోరు జారడం; ** tongue cleaner, ph. పాచిబద్ద; * tonic, n. బలవర్ధకౌషధం; ** tonic water, ph. Tonic water is a carbonated soft drink in which quinine is dissolved. Originally used as a prophylactic against malaria, modern tonic water typically has a significantly lower quinine content and is often more sweetened than the original medicinal form. It is consumed for its distinctive bitter flavor. Gin and Tonic was a popular drink among the British during the colonial era; * tonight, n. ఈ రాత్రి; ఈ రోజు రాత్రి; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | * '''---USAGE NOTE; tonight, last night * ---Use ''last night'' for the night of yesterday. Do not say, “yesterday night.”''' |} * * tonsillitis, n. గవదల వాపు; ఘశాంత దాహం; * tonsils, n. గవదలు; నోటిలో కొండనాలుకకి ఇరుపక్కలా ఉండే కణజాలం; * tonsure, n. గుండు చెయ్యడం; గుండు కొట్టించడం; శిరోముండనం; వపనం; * too, adv. కూడా; సైతం; సహితం; * tool, n. పనిముట్టు; సాధనం; కరణం; ఉపకరణం; పరికరం; * toolbar, n. కరణపు పట్టీ; * toolbox, n. పొది; ** barber's toolbox, ph. మంగలి పొది; * toot, n. (1) బూరా; (2) కూత; గుడ్లగూబ అరుపు; ఘాత్కారం; * tooth, n. పల్లు; పన్ను; దంతం; ** impacted tooth, ph. అంతర్ఘటన దంతం; పూర్తిగా ఎదగకుండా ఇగుళ్ల లోనే ఉండిపోయిన పన్ను; దీనిని శస్త్ర చికిత్స చేసి బయటకి తీయాలి; * toothache, ph. పంటినొప్పి; * toothbrush, n. దంతమార్జని; దంతకాష్టం; పళ్ళు తోముకునే కుంచె; * toothed, adj. దంతదారు; * toothpaste, ph. దంతధావన ఖమీరం; * toothpick, n. దంతకాష్టం; పళ్లు కుట్టుకునే పుల్ల; * toothpowder, n. పళ్లపొడి; దంత ధావన చూర్ణం; * top, adj. మీద; పైన; పై; * top, n. బొంగరం; బ్రమరకం; విఘూర్ణి; * topaz, n. గోమేధికం; పుష్యరాగం; పీతస్పటికం; * topic, n. అంశం; చర్చనీయాంశం; సంగతి; విషయం; ** burning topic, ph. ప్రజ్వలిత అశం; * topography, n. నైసర్గిక స్వరూపం; స్థలాకృతి; * topology, n. సంస్థితి శాస్త్రం; * topper, n. అగ్రగణ్యుడు; అగ్రగామి; అగ్రేసరుడు; అగ్రణి; చిటారి; * topple, v. t. కూలద్రోయు; పడద్రోయు; * topsy-turvy, adj. తలకిందైన; విటతటం; * torch, n. దివ్వె; దివిటీ; కాగడా; దీపం; ఇలాయి; ** torch bearer, ph. దీపధారి; వైతాళికుడు; * torch, v. t. అంటించు; ముట్టించు; నిప్పుపెట్టు; * torment, v. t. ఆరడిపెట్టు; హింసించు; యాతనపెట్టు; * tormentor, n. ధూర్తుడు; కంటకుడు; * tornado, n. సుడిగాలి; చక్రవాతం; నిర్ఘాతం; ఉత్పాత పవనం; పెనుగాలి; * torque, n. పురిబలం; మెలిబలం; బలభ్రామకం; పురిశ; a twisting force that tends to cause rotation; imagine a wheel of radius r and a linear force F is applied on the circumference of the wheel, then torque = r x F x sine of the angle between the vector r and the vector F; What force is to linear motion, torque is to rotational motion; the unit of force is Newtons and the unit for torque is Newton-meters; * torrential, adj. విపరీతమైన; కుండపోతగా; ** torrential rains, ph. కుంభవృష్టి; కుండపోత; విపరీతమైన వాన; * torsion, n. పురి; మెలి; విమోటనం; పురి పెట్టినట్లు తిప్పుట; Torsion is the twisting of a beam/rod under the action of a torque (twisting moment); Torque and torsion are both related to turning effects experienced by a body. The main difference between torque and torsion is that torque describes something capable of producing an angular acceleration, whereas torsion describes the twist formed in a body due to torque; ** torsion balance, ph. పురి త్రాసు; * torso, n. మొండెం; కబంధం; * tort, n. వికర్మ; * tortoise, n. (టార్డస్) తాఁబేలు; కూర్మం; కచ్చపం; కమఠం; నేల తాబేలు; * torture, n. చిత్రహింస; వింగారియ; ** death by torture, ph. చిత్రవధ; * torque, n. పురిబలం; Torque is a measure of how much a force (బలం) acting on an object causes that object to rotate; The unit of torque is a Newton-meter, which is also a way of expressing a Joule (the unit for energy, శక్తి). However, torque is not energy. భౌతిక శాస్త్రంలో శక్తి, బలం వేర్వేరు భావాలు; * torus, n. వడాకారం; * toss, v. i. అల్లాడు; అల్లల్లాడు; దొర్లు; * toss, v. t. ఎగరవేయు; విసరు; * tossed, adj. ఎగరవేయబడ్డ; ఉదంచిత; * tot, n. m. కుర్రాడు; పిల్లాడు; డింభకుడు; * tot, n. f. కురద్రి; పిల్ల; * total, v. t. మొత్తం చేయు; కూడు; * total, n. మొత్తం; * totalitarianism, n. ఏకాధిపత్యం; నిరంకుశత్వం; * totally, adv. పూర్తిగా; పరిపూర్ణంగా; ఆసాంతంగా; అచ్చంగా; బొత్తిగా; సుతరామూ; వడసారంగా; * tottering, adj. కసిమసి; * toucan, n. శరారి; ఆడేలు; దక్షిణామెరికా అడవులలో ఉండే ఒక పెద్దముక్కు గల పక్షి; * touch, adj. సంస్పర్శ; * touch, v. t. తగులు; తాకు; సోకు; అంటుకొను; ముట్టుకొను; స్పర్శించు; స్పృశించు; ** sense of touch, ph. స్పర్శ జ్ఞానం; * touch, n. స్పర్శ; అభిమర్శం; అభిమర్శనం; * touch-me-not, n. (1) సోకుడుముడుగు; అత్తిప్రత్తి; ఏటేటా పాతే రంగురంగుల పువ్వుల పూసే ఒక రకం మొక్క; (2) [idiom] నన్ను ముట్టుకోకు నా మాల కాకి; * touchstone, n. (1) స్పర్శవేధి; పరసువేది; నీచలోహాలను బంగారంగా మార్చగల దివ్యశక్తి ఉన్న ఒక రాయి; (2) ఒరగల్లు; గీటురాయి; బంగారం వన్నె చూడటానికి వాడే గీకుడు రాయి; * tough, adj. దిట్టమైన; దృఢమైన; బిరుసైన; * toughness, n. దిట్టతనం; దృఢత్వం; బిరుసుతనం; * toupee, n. (టూపే), మగవారి బట్ట తలని కప్పిపుచ్చే "విగ్గు"; * tour, n. పర్యటన; దేశాటన; * tourists, n. pl. పర్యాటకులు; దేశికులు; * toward, towards, adv. వైపు; దెసకు; యెడల; పట్ల; * towel, n. తువ్వాలు; తుండు; తుండుగుడ్డ; తుండు రుమాలు; * tower, n. శిఖరం; గోపురం; బురుజు; సిగము; * town, n. పట్టణం; పట్నం; నగరం; పురం; ద్రంగం; పెద్ద ఊరు; బస్తీ; ** town planning, ph. నగర నిర్మాణ క్రమం; ** town hall, ph. పురమందిరం; * toxin, n. బేతవిషం; శరీర జన్య విషం; కొన్నిరకాల బేక్టీరియాలచేత తయారు కాబడ్డ ప్రాణ్యములు కొన్ని ప్రాణుల యెడల విషపదార్థములుగా పనిచేస్తాయి; (rel.) poison; A toxin is a poisonous substance produced within living cells or organisms; Poisons are substances that cause harm to organisms when sufficient quantities are absorbed, inhaled or ingested; * toxoid, n. వేడిచేత బలహీనపరచబడ్డ బేతవిషం; a chemically modified toxin from a pathogenic microorganism, which is no longer toxic but is still antigenic and can be used as a vaccine; * toy, n. బొమ్మ; ఆటబొమ్మ; * toy, v. i. చెలగాటాలాడు; * toy brick, n. బొమ్మయిటుక; ఆటయిటుక; * trace, adj. లేశ; ** trace element, ph. లేశ మూలకం; లేశ ధాతువు; * trace, n. ( 1) పత్తా; అయిపు; ఐపు; ఆచూకీ; జాడ; ఆరా; అడా, పొడా; అజా, పతా; పొలకువ; ( 2) లేశం; ** trace element, ph. పొలకువ మూలకం; ** without a trace, ph. పత్తాలేకుండా; అయిపు లేకుండా; అడా, పొడా లేకుండా; అజా, పతా లేకుండా; * tracer, n. పత్తాదారి; * trachea, n. శ్వాసనాళం; గాలిగొట్టం; ఊపిరితిత్తులకి గాలిని తీసుకెళ్ళే గొట్టం; * trachea, n. శ్వాసనాళం; గాలిగొట్టం; ఊపిరితిత్తులకి గాలిని తీసుకేళ్లే గొట్టం; * track, n. (1) మార్గము; గాడీ; (2) జాడ; * track, v. t. వెతుకు; వెంటాడు; * tractable, adj. సుగమం; * traction, n. కర్షణం; * trade, n. వ్యాపారం; వాణిజ్యం; బేహారం; * trade, v. t. వ్యాపారం చేయు; ఇచ్చిపుచ్చుకొను; చేతులు మార్చు; ** trade winds, ph. వ్యాపార పవనాలు; రుతుపవనాలు; the wind that flows towards the equator from the north-east in the Northern Hemisphere or the south-east in the Southern Hemisphere. These are also known as tropical easterlies for their consistency in force and direction; * trader, n. వ్యాపారి; వ్యాపారస్తుడు; సార్థవాహుడు; * tradition, n. ఆచారం; సంప్రదాయం; ఆనవాయితీ; రివాజు; * traditional, adj. సంప్రదాయ; సనాతన; * traditionalist, n. ఆచారపరాయణుడు; * traditionally, adv. ఆచారంగా; అనూచానంగా; సంప్రదాయంగా; * traffic, n. సంచారం; రాకపోకలు; యాతాయాతాలు; క్రయవిక్రయాలు; ** foot traffic, ph. జన సంచారం; పాద సంచారం; ** pedestrian traffic, ph. జన సంచారం; పాద సంచారం; * traffic jam, ph. ప్రతిష్టంబించిన సంచారం; వాహన సంచార ప్రతిష్టంభనం; * trafficking, n. దొంగ రవాణా; మాదక ద్రవ్యాల దొంగ రవాణా; * tragedy, n. (1) విషాద పూరితం; దుఃఖపూరితం; (2) విషాదాంతం; దురంతం; * tragic, n. విషాదమయం; * tragopan, n. గొఱ్ఱెకోడి; * trail, n. జాడ; జాలు; * train, n. (1) రైలుబండి; (2) జూటం; వెనక వేలాడేది; (3) పరంపర; పుంఖానుపుఖం; గొలుసుకట్టుగా అమర్చబడినవి; పంక్తి ; శ్రేణి; (4) పరిజనము; పరివారము; (5) పక్షి తోక; పురి; వెనుక వేళ్లాడునది; ** train of a peacock, ph. నెమలి పురి; ** train of thought, ph. ఊహా పరంపర; ఆలోచనా చయనిక; * train, v. t. తరిఫీదు చేయు; అభ్యాసము చేయించు; శిక్షణ ఇచ్చు; * trainee, n. అభ్యాసి; * training, n. తరిఫీదు; శిక్షణ; సాధకం; * trail, n. పుంతబాట; డొంక; కోన; పొద; * trait, n. లక్షణం; చిహ్నం; * traitor, n. దేశద్రోహి; ద్రోహి; కావైరి; కాపురుషుడు; * tragedy, n. విషాద సంఘటన; దుస్సంఘటన; విషాద రచన; విషాద వార్త; * trajectory, n. గతిపథం; చారగతి; ** radial trajectory, ph. త్రైజ్య సంచారగతి; * trance, n. వివశత; వివశత్వం; సమాధిస్థితి లాంటిది; పూనకం; * trans, adj. pref. [chem.] ఎదురెదురుగా; అడ్డుగా; అను; అనుప్రస్థ; see also cis; * trans fat, ph. అనుప్రస్థ కొవ్వు; ఒక రకం కొవ్వు పదార్థం; ఈ రకం కొవ్వులలో జంట బంధం ఉన్న కర్బనపు అణువులకి ఇటూ అటూ గొలుసు పెరగటం వల్ల ఆ గొలుసు తిన్నగా ఉంటుంది; ఈ రకం జంట బంధాలు ఉన్న కొవ్వులు తినటం గుండె ఆరోగ్యానికి మంచిది కాదు; * transaction, n. బేరం; లావాదేవీ; ఇచ్చిపుచ్చుకొనడం; ఇచ్చిపుచ్చుకోలు; బేరసారాలు; వ్యవహారం; వాణిజ్యం; వినిమయం; ** business transaction, ph. వాణిజ్య వ్యవహారం; లావాదేవీ; ** conversational transaction, ph. వాగ్వ్యవహారం; * transcendence, n. తారకం; అనుభవాతీతం; * transcendental, adj. (1) బీజాతీత; (2) అత్యుత్తమ; ఉత్తమోత్తమ; లోకోత్తర; పారమార్థిక; (3) తారక; అనుభవాతీత; ** transcendental meditation, ph. లోకోత్తర జప విధానం; ** transcendental number, ph. బీజాతీత సంఖ్య; లోకోత్తర సంఖ్య; * transgender, n. హిజ్రా; వీరు పుట్టుకతో మగ (ఆడ) వారిగా ఉన్న కూడా వీరికి ఆడ (మగ) వారికున్న లక్షణాలు , వారి ప్రవర్తన ఆలోచనలు ఆడవారి (మగవారి) లాగా ఉంటాయి; * transgress, v. t. జవదాటు; * transgression, n. తప్పు; పాపం; అపరాధం; వ్యతిక్రమం; అతిక్రమణం; ఉల్లంఘనం; అతిచారం; * transient, adj. తాత్కాలిక; క్షణిక; క్షణభంగుర; అనిత్య; భంగుర; దంధన; తైంతిక; క్షర; అధ్రువ; * transient, n. తాత్కాలికం; దంధనం; భంగురం; అనిత్యం; క్షణికం; క్షణభంగురం; తైంతికం; నశ్వరం; * transit, adj. ప్రయాణ; * transit, n. (1) పోక; ప్రయాణం; (2) ప్రయాణ సాధనం; (3) దాటు; దాటడం; అంతర్యానం; గోచర సంక్రమణం; ** rapid transit, ph. జోరుపోక; ఊరులోని రద్దీని దాటుకు పోవడానికి రైలుబండి వంటి సదుపాయం; ** transit of a planet across Sun's disk, ph. గ్రహం సూర్యబింబాన్ని దాటడం; గ్రహ అంతర్యానం; గ్రహ గోచర సంక్రమణం; బుధుడు, శుక్రుడు భూమి కంటే సూర్యునికి దగ్గరగా వుండే కక్ష్యలలో తిరుగుతున్నాయి కాబట్టి అప్పుడప్పుడూ ఇవి కూడా భూమి - సూర్యుల మధ్యకు వచ్చే అవకాశాలు వున్నాయి. అయితే, ఈ గ్రహాలూ రెండూ భూమి నుండి చాలా ఎక్కువ దూరం వున్నాయి కాబట్టి అవి మనకు కనిపించే పరిమాణం చాలా చిన్నది. అందుకే అవి మధ్యలోకి వచ్చినా సూర్యుడిని పూర్తిగా కప్పివేయలేవు. అవి సూర్యుడి మీదుగా ప్రయాణిస్తున్న చిన్న చుక్కలాగ మాత్రమే కనిపిస్తాయి. అలా బుధుడు గాని శుక్రుడు గాని సూర్యుని మీదుగా చేసే ప్రయాణాన్ని eclipse అనరు; transit అంటారు; * transitive, adj. సకర్మక; ** transitive verb, ph. సకర్మక క్రియ; * transistor, n. బదిరోధకి; (ety.) బదిలీ + అవరోధకి; * transition, adj. సంక్రమణ; సంధి; స్థిత్యంతర; అవస్థాంతర; ** transition element, ph. అవస్థాంతర మూలకం; అవస్థాంతర ధాతువు; ** transition metal, ph. అవస్థాంతర లోహం; ఉ. zinc, copper, palladium, nickel, cobalt, titanium and chromium * translate, v. t. (1) అనువదించు; (2) జరుపు; * translate into Telugu, ph. ఆంధ్రీకరించు; తెలిగించు; తెలుగులోకి మార్చు; * translation, n. (1) తర్జుమా; భాషాంతరీకరణం; అనువాదం; (2) జరుపుట; ** free translation, ph. స్వేచ్ఛానువాదం; ** literal translation, ph. శాబ్దిక అనువాదం; ** word for word translation, ph. మక్కీకిమక్కీ అనువాదం; ** translation into English, ph. ఆంగ్లీకరణం; ** translation into Telugu, ఆంధ్రీకరణం; తెలుగు సేత; ఆంధ్రానువాదం; * translator, n. అనువాదకుడు; అనువాదకి; అనువాదకం; దుబాషీ; దుబాసీ; తొపాసి; ఒక భాషని మరొక భాషలోనికి మార్చే వ్యక్తి లేక పరికరము లేక అనువర్తనం; see also interpreter; * transliteration, n. లిప్యంతరీకరణం; ప్రతిలేఖనం; ఒక భాషని మరొక భాషయొక్క లిపిలో రాయడం; * translocation, n. స్థానాంతరీకరణం; * translucent, adj. మసకైన; మసక; మునిమసక; పాల; పారభాసక; పాక్షికపారదర్శక; వెలుగు వెళుతుంది కాని అవతలి వాళ్లు కనబడరు; ** translucent glass, ph. మసక గాజు; పాలగాజు; * trans, pref. గుండా; అడ్డుగా; * transmission, n. ప్రేషణం; ప్రేషితం; ప్రసారం; ఒక మాధ్యమం గుండా పంపించడం, ప్రసారం చెయ్యడం, లేదా సరఫరా చెయ్యడం; ** live transmission, ph. ప్రత్యక్ష ప్రసారం; ** transmission line, ph. ప్రేషణ తంతువు; పంపించడానికి మాధ్యమంగా వాడిన తీగలు; * transmit, v. t. పంపించు; ప్రేషించు; ప్రసరించు; * transmitter, n. పంపేది; ప్రేషకి; ప్రసారిణి; ప్రేషకుడు; ** radio transmitter, ph. రేడియో ప్రసారిణి; రేడియో పంపు; * transparent, n. పారదర్శకం; అడ్డుగా వెలుగుని పోనిచ్చేది; తన గుండా వెలుగుని ప్రసరించనిచ్చేది; * transparency, n. (1) పారదర్శకత; తన గుండా వెలుగుని పోనిచ్చే గుణం; (2) పారదర్శక పత్రం; తన గుండా వెలుగుని పోనిచ్చే గుణం కల కాగితం లాంటి పత్రం; * transpiration, n. చెమర్చడం; ఆకులు చెమర్చడం; పత్రశ్వేదనం; ఉత్‌స్వేదనం; తన గుండా చెమ్మని పోనిచ్చే పద్ధతి; చెట్లయొక్క ఆకుల గుండా చెమ్మ బయటకి వెలిగక్కబడే ప్రక్రియ; * transplantation, n. (1) ఊడుపు; తిరగనాటడం; వరి నారుని తిరిగి నాటడం; (2) ఒకరి శరీర అవయవాలని మరొకరి శరీరంలో పొదగడం; * transport, n. రవాణా; ** road transport, ph. రోడ్డు రవాణా; రస్తే సారిగె * transportation, n. యానం; రవాణా పద్ధతి; ప్రజలని కాని, సరుకులని కాని, ఒక చోటు నుండి మరొక చోటుకి రవాణా చేసే పద్ధతి; ** transportation devices, ph. pl. యాన సాధనాలు; రవాణా సాధనాలు; * transpose, n. తారుమారు; పరావర్త్యం; ఇటునుండి అటు మార్పిడి; * transverse, adj. తిర్యక్; అడ్డు; పేక; (పడుగు పేకలో వలె); అనుప్రస్థ; ** transverse axis, ph. తిర్యక్ అక్షం; ** transverse section, ph. అడ్డు కోత; తిర్యక్ ఛేదనం; ** transversal line, ph. తిర్యక్ రేఖ; ఖండించు రేఖ; * trap, n. బోను; వల; * trap, v. i. బోనులోపడు; ఇరుకుకొను; చిక్కుకొను; వలలోపడు; * trap, v. t. బోనులో పట్టుకొను; వలలో పట్టుకొను; * trapper, n. m. వాగుఱికాఁడు; f. వాగుఱిగత్తె; * trapezium, n. విషమ చతుర్భుజం; ఏ రెండు భుజములూ కూడ సమాంతరంగా లేని చతుర్భుజం; * trapezoid, n. అర్థసమాంతర చతుర్భుజం; ఏవో రెండు భుజములు సమాంతరంగా ఉన్న చతుర్భుజం; * trash, n. చెత్త; పిప్పి; * trash bin, n. చెత్త బుట్ట; చెత్త కుండీ; * trauma, n. క్షోభ; స్థాపం; అఘాతం; ** mental trauma, ph. మనస్ స్థాపం; మానసిక అఘాతం; ** physical trauma, ph. భౌతిక స్థాపం; భౌతిక అఘాతం; * travails, n. pl. (1) సమస్యలు; ఇబ్బందులు; (2) నొప్పులు; ప్రసవ వేదన; * travel, n. ప్రయాణం; పయనం; * traveler, n. m. ప్రయాణీకుడు; బాటసారి; తెరువరి; పాంథుడు; * traveling, adj. సంచార; ఆధ్వనీన; ప్రయాణీకులకి సంబంధించిన; ** traveling doctor, ph. సంచార వైద్యుడు; ** traveling library, ph. సంచార గ్రంథాలయం; * traverse, n. చంక్రమణం; ** traverse along a branch, ph. శాఖాచంక్రమణం; * trawler, n. చేపలు పట్టడానికి ప్రత్యేకంగా అమర్చబడ్డ పడవ; * tray, n. తబుకు; * treachery, n. ద్రోహం; * tread, v. t. తొక్కు; మట్టు; కాలితో తొక్కు; * tread, n. తొక్కు; మట్టు; రబ్బరు చక్రాలు భూమిని కరిచిపెట్టుకు ఉండడానికి వీలుగా వేసిన మట్టు; * treason, n. దేశద్రోహం; * treasure, n. సంచితం; నిధి; కాణాచి; ** treasure trove, ph. నిక్షిప్తనిధి; * treasurer, n. కోశాధికారి; ఆయతికాడు; పోతేదార్; * treasury, n. బొక్కసం; కోశం; ఖజానా; భండారం; భాండాగారం; ధనాగారం; ఉగ్రాణం; * treat, v. t. (1) చికిత్స చేయు; (2) చూడు; ఉపచారం చేయు; * treatise, n. సంహితం; * treatment, n. (1) చికిత్స; (2) చూపు; ఉపచారం; పరిపోషణ; అభిచర్య; ** heat treatment, ph. ఉష్ణోపచారం; తాపోపచారం; ** radiation treatment, ph. వికిరణ చికిత్స; * treaty, n. ఒడంబడిక; ఒప్పందం; * tree, n. చెట్టు; వృక్షం; ద్రుమం; తరువు; దరువు; అగం; నీవం; మహీరుహం; భూరుహం; సాలం; విటపం; మ్రాను; మ్రాకు; ** avenue tree, ph. రహదారి చెట్టు; రహదారులకి ఇరుపక్కలా ఉండే చెట్టు; ** deciduous tree, ph. పతయాళువు; ఆకులు రాల్చే స్వభావం గల చెట్టు; ** evergreen tree, ph. సతతహరితం; ఎల్లప్పుడు ఆకులు పచ్చగా ఉండే చెట్టు; ** hollow of a tree, ph. తొర్ర; కోటరం; ** invasive tree, ph. బెడద చెట్టు; బెడద వృక్షం; * trefoil, n. త్రైపత్రిణి; మువ్వాకి; మూడు ఆకులు తమతమ కాడల వద్ద కలిసి ఒక వలయాకారంలోనున్న గుర్తు; * trellis, n. పాకిడ; పందిరి; పాదు పాకడానికి వీలుగా అమర్చిన చట్రం; * tremor, n. వణుకు; కంపం; వేపథువు; * trench, n. కందకం; అగడ్త; పరిఘ; గాడీ; ** long narrow trench, గాడీ; * trend, n. పంథా; పథం; బాణి; ధోరణి; వరస; పోకడ; రీతి; ** trend setter, ph. పథనిర్దేశకుడు; వైతాళికుడు; * trepidation, n. భయం; జంకు; * tresses, n. జడలు; జటలు; జటాజూటం; * triad, n. త్రేతం; త్రికం; * trial, n. (1) న్యాయవిచారణ; విచారణ; (2) యత్నం; ప్రయత్నం; ** trial and error method, ph. నేతి నేతి పద్ధతి; నేతి నేతి మార్గం; ప్రయత్న వైఫల్య పద్ధతి; అవక్షేప పద్ధతి; * trials, n. pl. తిప్పలు; పాట్లు; కష్టాలు; ** trials and tribulations, ph. తిప్పలు; పాట్లు; కష్టాలు; * triangle, n. త్రిభుజం; ముయ్యంచు; త్రికోణి; ముక్కోణి; ** equilateral triangle, ph. సమబాహు త్రిభుజం; సమకోణ త్రిభుజం; సమ త్రిభుజం; త్రస్రం; ** isosceles triangle, ph. సమద్విబాహు త్రిభుజం; ** right-angled triangle, ph. లంబకోణ త్రిభుజం; ** scalene triangle, ph. విషమబాహు త్రిభుజం; అసమభుజ త్రిభుజం; * triangular, adj. త్రిభుజాకారపు; ముక్కోణాకారపు; ** triangular prism, ph. ముక్కోణ పట్టకం; త్రికోణ పట్టకం; * Triassic, adj. తృతీయ; తదియ; మూఁడవ; --see also tertiary; ** Triassic period, ph. మూఁడవ జీవయుగము; * tribe, n. తెగ; జాతిలో ఒక భాగం; ** tribal people, ph. గిరిజనులు; పార్వతీయులు; * tribunal, n. త్రిమూర్తి న్యాయస్థానం; * tributary, n. ఉపనది; * tribute, n. (1) కప్పం; ఉపప్రదానం; పెద్దలకి సంప్రదాయానుసారంగా ఇచ్చే బహుమానం; లంచం; (2) పొగడ్త; ప్రశంస; ** pay tribute to, ph. పొగుడు; ప్రశంసించు; * triceratops, n. త్రిశృంగముఖి; three-horned face; a dinosaur that lived during the late Maastrichtian age of the Late Cretaceous period; * tri-chloro methane, n. త్రిహరితపాడేను; క్లోరోఫారం; మత్తుమందు; తీపిగా ఉండి, వాసన లేని ఒక ద్రవపదార్థం; దీనిని మత్తుమందుగా వాడతారు; CHCl₃; * trick, n. (1) టక్కు; దందన; (2) పట్టు, పేకాటలో; * trickery, n. టక్కరితనం; * trickle, v. i. కారు; స్రవించు; బొట్టుబొట్టుగా కారు; * trickster, n. టక్కరి; నమ్మరానివాడు; మాయావి; జిత్తులమారి; టక్కులమారి; దందనకాడు; దందనకత్తె; * tricycle, n. మూడు చక్రాల సైకిలు; * tridax, n. కుక్కబంతి; * trident, n. త్రిశూలం; శూలం; * triennial, adj. త్రైవార్షిక; తిస్సాలా; మూడేళ్లకి ఒకసారి; * trifle, n. అల్పం; స్వల్పం; అలతి; * trifle, n. కల్యవర్తం; ఒక రకమైన తీపి తినుబండారం; * trifling, adj. పేలవంగానున్న; చాలా కొంచెం; ఇసుమంత; ఈషత్తు; తృణప్రాయం; * trifoliate, adj. ముయ్యాకుల; మూడాకుల; త్రిపత్ర; * triglyceride, n, ఒక గ్లిజరిన్ బణువుకి మూడు ఫాటీ ఆసిడ్ బణువులు కలిస్తే, ట్రై గ్లిజరైడ్ అవుతుంది. ట్రైగ్లిసెరైడ్స్ ని మన శరీరమే మనం తినే చక్కెరల నుండి తయారు చేసుకుంటుంది. * trigonometry, n. త్రిగుణమాత్రకం; త్రికోణమితి; త్రిభుజ శాస్త్రం; త్రికోణ గణితం; * trihedral, adj. త్రిముఖ; త్రిఫలక; * trill, n. [phonetics] అధిక కంపితం; * trillion, n. ట్రిలియను; ఖర్వం; ఒకటి తర్వాత పన్నెండు సున్నలు; * trim, v. t. (1) కత్తిరించు; కురచ చేయు; త్రుంచు; తగ్గించు; పత్రించు; (2) అలంకరించు; * trimer, n. త్రిభాగి; త్రితయాణువు; * trimester, n. (1) ఒక కాల పరిమితిలో మూడవ భాగం; (2) తొమ్మిది నెలలలో మూడవ భాగం; గర్భిణి ఎన్నవ నెలలో ఉన్నదో చెప్పడానికి వాడతారు; (3) కందాయం; జ్యోతిషంలో సంవత్సరంలో మూడవ భాగం; నాలుగు నెలలు; * triode, n. త్రయోడు; మూడు ముఖ్య భాగాలు ఉన్న శూన్య నాళిక; ట్రాన్సిస్టర్లు వాడుకలోకి వచ్చిన తర్వాత వీటి వాడకం తగ్గిపోయింది కాని, అంతకు పూర్వం ఇవి ఎలక్ట్రానిక్ ఉపకరణాలలో తప్పనిసరి అయిన భాగాలుగా ఉండేవి; * trip, n. చిన్న ప్రయాణం; ప్రయాణం; పర్యటనం; ** return trip, ph. తిరుగు ప్రయాణం; * trip, v. i. పడు; కాలితో దేన్నయినా తన్నుకుని పడు; * tripartite, adj. త్రైపాక్షిక; త్రిపక్ష; * triple, adj. త్రయ; త్రిక; * triple, n. త్రయం; త్రికం; * triplet, n. త్రికం; త్రయం; తిగలు; * tripod, n. త్రిపాది; ముక్కాలిపీట; టీపాయి; తీపాయి; * trisector, n. త్రిఖండిక; త్రిధాచ్ఛిత్తి; ముమ్మిడి కోట రేఖ; * triumphant, adj. జైత్ర; ** triumphant march, ph. జైత్ర యాత్ర; * trivial, adj. (1) వ్యర్థమైన; అల్ప; సాధారణ; (2) ఆషామాషీ; * trochee, n. [prosody] ఛందస్సులో గురువు తరువాత లఘువు వచ్చే గణం; గలం; the first syllable is stressed and the second is unstressed, creating a DUM-da rhythm; * troika, n. ముగ్గురి ముఠా; ముగ్గురి గుంపు; త్రిష్టయం; * troll, n. (1) పిల్లల కథలలో వచ్చే పొట్టిగా, కురూపిగా ఉండే ఒక పాత్ర; (2) అంతర్జాలంలో జరిగే "సంభాషణలలో" మధ్యలో తలదూర్చి, అసందర్భపు వ్యాఖ్యలు చేసి దీశని మార్చడానికి ప్రయత్నించే వ్యక్తి; పానకంలో పుడక; పుల్లారిబుడ్డి; * trolling, n. (1) అంతర్జాలంలో పిలవని పేరంటంగా మధ్యలో వచ్చి వ్యాఖ్యానాలు చెయ్యడం; (2) carefully and systematically search an area for something; "a group of companies trolling for partnership opportunities;" * tropical, adj. ఉష్ణ; ఆయనరేఖా; ** tropical diseases, ph. ఉష్ణమండలాలలో కనబడే వ్యాధులు; ఉ: కలరా, మలేరియా, నంజు (బెరిబెరి), డెంగీ, కొంకి క్రిములు, వగైరా; ** tropical zones, ph. ఉష్ణమండలాలు; అయనరేఖా మండలం; * tropics, n. ఉష్ణమండలాలు; అయనరేఖా మండలం; (lit.) turning points; ** Tropic of Cancer, ph. కర్కాటక రేఖ; ** Tropic of Capricorn, ph. మకర రేఖ; * troop, n. మేళం; జట్టు; మూక; దండు; see also troupe; ** troop of monkeys, ph. కోతి మూక; * trophic, adj. పోషక; జీవనాధార; ** trophic web, ph. పోషక వలయం; పోషక జాలం; జీవనాధార జాలం; ఆధారజాలం; ఏ జంతువుకి ఏది ఆహారమో తెలియజేసే వలయాకారపు బొమ్మ; * trophy, n. పతకం; * troposphere, n. చైతన్యావరణం; సామీప్యావరణం; భూ ఉపరితలం పైన 7 నుంచి 17 కి మీ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. దీని కింది భాగం వేడిగా ఉండి ఎత్తు పెరిగే కొద్ది ఉష్ణోగ్రత తగ్గుతూ ఉంటుంది; * trouble, n. ఇబ్బంది; శ్రమ; యాతన; గొడవ; కిరికిరి; ఉపహతి; * troubles, n. pl. ఇబ్బందులు; యాతనలు; తిప్పలు; పుర్రాకులు; అగచాట్లు; కడగండ్లు; అరిష్టాలు; ** teething troubles, ph. బాలారిష్టాలు; * trough, n. (ట్రఫ్‍) (1) గోలెం; తొట్టె; గాడి; (2) గర్తం; ఉద్ది; (3) ద్రోణి; తరంగం దిగువ భాగం; అల్పపీడన ప్రాంతం; * troupe, n. మేళం; మూక; దండు; తండం; see also troop; ** troupe of Lambadis, ph. లంబాడీ తండా; * trowel, n. తాపీ; * truant, n. బడి ఎగ్గొట్టిన విద్యార్థి; * truce, n. సంధి; * true, n. నిజం; వాస్తవం; * truffle, n. శిలీంధ్ర రత్నం; భూగత శిలీంద్రము; మట్టి లోపల పెరిగే ఒక రకం పుట్టగొడుగు; underground fungus; a kind of mushroom, of a fleshy, fungous structure and roundish in shape that is native to the wooded areas of southern Europe; much esteemed and highly prized culinary delicacy with an earthy flavor; [bot.] ''Tuber melanosporum;'' * truism, n. నిర్వివాదమైన నిజం; సర్వసాధారణమైన సత్యం; * trump, n. పేకాటలో తురఫు; * trumpet flower, n. అంబువాసిని; బెగోనియా; * trumps, v. t. పేకాటలో తురఫు పెట్టి కోయు; * trumpet, n. బాకా; బూరా; * truncate, v. t. క్షిప్తించు; * truncated, adj. క్షిప్తించిన; కోసేసిన; * trunk, n. (1) పెట్టె; (2) మొండెం; (3) మాను; మోడు; స్థాణువు; స్కంధము; (4) తొండము; కరము; * truss, n. (1) పటకా; ఇంటికప్పుకి ఆధారంగా దూలాలతో కట్టే పటకా; (2) ఆంత్రనిరోధక పటకా; శరీరాంగాలు జారిపోకుండా వైద్యుడు వేసే పటకా; ** trussor flap, ph. గోచీ గుడ్డ; * trust, n. (1) నమ్మకం; విశ్వాసం; పూచీ; నమ్మిక; (2) విశ్వాస నిక్షేపం; విక్షేపం; ధర్మనిక్షేపం; (3) బ్యాంకు; * trustee, n. ధర్మకర్త; ధర్మవ్యవహర్త; ** honorary trustee, ph. గౌరవనీయ ధర్మకర్త; * truth, n. నిజం; సత్యం; నిక్కం; నిబద్ధం; రుతం; యథార్థం; యథాతథం; వాస్తవం; నిలవరం; సమీచీనం; ** truth table, ph. రుత పట్టీ; నిజంపట్టీ; నేటుపట్టీ; సత్యపీఠం; ** naked truth, ph. నగ్నసత్యం; * truthfulness, n. నిజాయతీ; * try, v. i. ప్రయత్నించు; ఉంకించు; ఉద్యోగించు; తివురు; * tryst, n. (ట్రిస్ట్) ముఖాముఖీ; * tryst with destiny, ph. విధితో ముఖాముఖీ; * tsunami, n. తీరపు అల; సునామీ; (Japanese: tse = తీరపు, nami = అల) * tub, n. తొట్టి; తొట్టె; * tuba, n. బూరా; బాకా; * tube, n. గొట్టం; నాళం; నాళిక; సానిక; క్రోవి; గ్రోవి; * tuber, n. దుంప; గడ్డ; * tuberculosis, n. క్షయ; * tubular, adj. నాళాకార; * Tuesday, n. మంగళవారం; భౌమ్యవారం; భౌమవాసరం; * tumbler, n. గ్లాసు; గళాసు; * tummy, n. బొజ్జ; * tumor, n. కంతి; నెత్తురుగడ్డ; గడ్డ; కణిత; గుల్మం; అర్బుదం; --see also gland * tumult, n. కకపిక; * tundra, n. నీహారమండలం; శీతలమండలం; టండ్రా; ఆర్కిటిక్ చక్రం ప్రాంతాలలో వుండే చెట్లులేని విశాలమైన చెమ్మ మైదానాలు; see also savanna; prairie; * tune, n. వరస; పాట పాడే వరస; ఒకదాని తరువాత మరొక స్వరం వరసగా రావడం; భారతీయ శాస్త్రీయ సంగీతంలో పాట పాడినప్పుడు ఏదో ఒక వరస ఎంచుకుని పాడతారు; (ఉదా. కేవలం అన్నం తిన్నట్లు లేదా కేవలం చపాతీ తిన్నట్లు; పాశ్చాత్య సంప్రదాయంలో అనేక వరసలు కలిసి వినిపిస్తాయి; అనంలో ముక్కల పులుసు కలుపుకుని తిన్నట్లు;) * tune, v. t. శృతి చేయు; * tuning fork, n. శృతిదండం; * Tungsten, n. టంగ్‌స్టన్; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 74, సంక్షిప్త నామం, W); Swedish. tung sten = heavy stone; wolfram; * tunnel, n. (1) సొరంగం; బిలం; (2) తొర్ర; * tunnel, v. t. దొలుచు; * turban, n. తలపాగా; పాగా; * turbidity, n. కలక; ఆవిలం; మసకతనం; * turbid, adj. మసక; ఆవిలమైన; ఆవిల; * turbo, adj. విక్రమ; జోరుగా నడచే; * turbulence, n. (1) ఉరవడి; సమీరితం; అనిశ్చలం; (2) వాతావరణంలో అనిశ్చలత; (3) సంక్షోభం; * turbulent, adj. ఉరవడి; గజిబిజి; అనిశ్చల; సమీరిత; ** turbulent flow, ph. అనిశ్చల ప్రవాహం; గజిబిజి ప్రవాహం; ఉరవడి ప్రవాహం; * turgid, adj. (1) వాచిన; బలిసిన; (2) అనవసరమైన ఉత్ప్రేక్షలతో కూడిన; * turkey, n. (1) టర్కీ; కోడి లాంటి పక్షి; (2) [idiom] అసమర్ధుడు; చేతకానివాడు; * turmeric, n. పసుపు; పసుపు కొమ్ము; అళది; * turmoil, n. మథన; * turn, n. (1) మలుపు; క్రాంతి; (2) పర్యాయం; సారి; చుట్టు; ఆవర్తి; (3) వంతు; * turn, v. i. తిరుగు; మళ్లు; * turn, v. t. (1) తిప్పు; మళ్లించు; మరలించు; (2) మార్పు; మార్పు చేయు; (3) చుట్టు; చుట్టబెట్టు; * turnery, n. తరిణ; the action or skill of making objects on a lathe; * turns, n. pl. సార్లు; చుట్లు; ** turning chair, ph. అసందిక; (see also) rotating chair ** turning point, ph. మలుపు తిరిగే స్థానం; విశ్రమ స్థానం; క్రాంతి బిందువు; పరివర్తన స్థానం; * turnings, n. రజను; రద్దు; * turnstile, n. కిర్రుమాను; * turpentine, n. శ్రీవేష్టం; కర్పూరతైలం; * turquoise, n. హరితాశ్మను వర్ణం; * turtle, n. నీటి తాబేలు; ఇది సాధారణంగా నీటిలో నివసిస్తుంది; నేల తాబేలుకీ, దీనికి కొన్ని పోలికలు కొన్ని వ్యత్యాసాలు ఉన్నాయి; * tutor, n. శిక్షకుడు; శిక్షకురాలు; బోధకుడు; బోధకురాలు; * tutoring, n. శిక్షణ; బోధన; అధ్యాపన; * tweezers, n. చిమటా; తండసం; * twelfth, adj. ద్వాదశ; పన్నెండవ; * twelve, n. పన్నెండు; ఇరారు; ఈరారు; * twentieth, adj. ఇరవైయ్యవ; * twentieth, n. ఇరవైయ్యవది; * twenty, n. ఇరవై; ఇరువది; వింశతి; * twenty-five, n. ఇరవై అయిదు; పంచ వింశతి; పచ్చీసు; * {|style="border-style: solid; border-width: 5 px" | * '''---USAGE NOTE; writing numbers * ---While writing numbers, (1) hyphenate all numbers between 21-99, unless divisible by 10. Example: 51 = fifty-one, 450 = four hundred fifty. (2) Do not use and in whole numbers. Example: five hundred sixty-seven, not five hundred '''and''' sixty-seven. (3) Use "and" for the decimal point. Example: 234.2 (two hundred thirty-four and two tenths. (4) Avoid numbers at the start of a sentence. Example: Seventy-one people attended the meeting.”''' |} * * Tweed, n. a misnomer for Twill; * tweezers, n. తండసం; * twice, adj. ఈరు; రెట్టింపు; ఇబ్బడి; ** twice five, ph. ఈరేను; 10; ** twice six, ph. ఈరారు; 12; ** twice seven, ph. ఈరేడు; 14; * twice, n. (1) రెండు సార్లు; (2) రెండింతలు; రెట్టింపు; * Twill, n. గెంటెం; జంటనేత బట్ట; రెండు పేటల దారంతో నేసిన గుడ్డ యొక్క వ్యాపార నామం; * twig, n. రెమ్మ; పరిగె; ఉపశాఖ; కొమ్మ రెండుగా చీలడం వల్ల వచ్చిన ఉపశాఖ; * twilight, n. సంధ్య; ** evening twilight, ph. మలి సంధ్య; మునిమాపు; మునిచీకటి; ప్రదోష కాలం; ** morning twilight, ph. తొలి సంధ్య; * twine, n. జమిలిదారం; రెండు పేటలు వేసి పేనిన దారం; * twinge, n. పోటు; a sudden, sharp, and usually brief localized pain, often compared to a quick sting or pang. * twinkle, n. తళుకు; మినుకు; * twins, n. కవలలు; ** identical twins, ph. సారూప్య కవలలు; ఏక రూప కవలలు; ఏక సంయుక్త బీజ కవలలు; ఇందులో ఒక అండం + ఒక శుక్ర కణం = ఒక సంయుక్త బీజం ఏర్పడుతుంది. అయితే ఏర్పడిన తర్వాత విభజన జరిగి రెండు లేదా మూడు అండాలు ఏర్పడ వచ్చు. ఇలా విభజనకు ముందే దాని లింగ నిర్ధారణ జరిగి ఉంటుంది గనక, వీరు ఒకే పోలిక ఉన్న, ఒకే లింగానికి చెందిన కవలలు. వీరి జన్యువుల్లో చాలా సామ్యం ఉంటుంది. అందుకే ఎవరు ఎవరో గుర్తు పట్టలేనంత పోలికలు ఉంటాయి; ** fraternal twins, ph. భ్రాతృ కవలలు; సోదర కవలలు; ద్వి సంయుక్త బీజ కవలలు; ఇక్కడ రెండు లేదా ఎక్కువ అండాలు +రెండు లేదా ఎక్కువ శుక్ర కణాలు = రెండు అంతకన్నా ఎక్కువ సంయుక్త బీజాలు; * twist, n. మెలి; పురి; వెంటి; * twist, v. t. పేను; పురి ఎక్కించు; తిప్పు; * twisted, adj. నులి; నులి పెట్టిన; * twisted pair, n. నులి జంట; నులి పెట్టిన తీగల జంట; * twigs, n. pl. చితుకులు; * twitch, v. i. కండరాలలో వచ్చే చిరు స్పందన; * two, n. (1) రెండు; ఇరు; ఈరు; జమిలి; ఇమ్మడి; ద్వ; ద్వయం; ద్వయి; దో; (2) ఇద్దరు; ** two books, ph. రెండు పుస్తకాలు; ** two people, ph. ఇద్దరు; ఇద్దరు మనుషులు; ** two sides, ph. ఇరువైపుల; * two-dimensional, adj. ద్వైమానిక; ** two-dimensional description, ph. ద్వైమానిక వర్ణనం; * two-colored, n. దోరంగి; * two-fold, adj. ఉమ్మడి; * tycoon, n. వ్యాపార రంగాన్ని ఎక్కువగా ప్రభావితం చెయ్యగల వ్యాపారస్తుడు; see also mogul; * tympanum, n. కర్ణభేరి; గూబ; * type, n. (1) రకం; బాపతు; (2) టైపు; (3) ముద్రాక్షరాలు; ** linotype, ph. పంక్తి కూర్పు; ** monotype, ph. అక్షరాల కూర్పు; ** type of person who will listen, ph. మాట వినే బాపతు; * typesetting, n. అచ్చుకూర్పు; * typhus, n. విష జ్వరం; టైఫస్; * typhoid, n. సన్నిపాత జ్వరం; టైఫాయిడ్; * typhoon, n. ప్రచండ తుఫాను; ప్రచండ వాయువు; చైనాలో వచ్చే గాలివాన పేరు; ఇండియాలో వచ్చే గాలివానని సైక్లోను అనీ, అమెరికాలొ వచ్చే దానిని హరికేను అనీ అనడం ఆచారం; * typo, n. టైపాటు; టైపు చేసేటప్పుడు దొర్లిన పొరపాటు; * tyrant, n. నియంత; ఇరినుఁడు; * tyranny, n. నైయంత్యం; ఇరినం; |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==Part 2: U== {| class="wikitable" |- ! నిర్వచనములు<!--- Do Not Change This Line ---> ! ఆసక్తికర చిత్రములు<!--- Do Not Change This Line ---> |- |width="895"|<!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL నిర్వచనములుAlphabetically Sorted Below This Line ( * ''' Should precede each new line) ---> * * ubiquitous, adj. సర్వాంతర్యామి అయిన; సర్వవ్యాప్తమయిన; అన్నిచోట్లా ఉన్న; బాగా వాడుకలో ఉన్న; విభుత్వ; * udder, n. పొదుగు; గోస్తనం; * ugliness, n. అందవికారం; అనాకారిత్వం; * ugly, adj. అనాకార; ** ugly person, ph. అనాకారి; కురూపి; * uh-huh, inter. అహా; ఉహూ; ఊకొట్టడం; * ulcer, n. గుల్మం; వ్రణం; పుండు; కొరుకుపుండు; ** chronic ulcer, ph. విలంబిత వ్రణం; ** duodenal ulcer, ph. ఆంత్రమూల వ్రణం; * ulna, n. అరత్ని; అరత్నిక; కూర్పరాస్థి; మూరెుముక; see also radius; * ultimate, adj. చిట్టచివరి; కడపటి; చరమ; కొస; ఆఖరు; తుది; అంతిమ; పరిపూర్ణ; కేవల; ** ultimate authority, ph. తుది తీర్పరి; అంతిమ ప్రమాణం; ** ultimate reality, ph. అంతిమ సత్యం; కఠోర వాస్తవం; * ultimatum, n. తుది హెచ్చరిక; మాట; ఆఖరి మాట; కడపటి కబురు; ఉల్లాకి; అంత్య సందేశం; * ultramarine, adj. అతినీల; చిక్కటి నీలిరంగు; (ety.) సముద్రాంతరాలనుండి (ఆఫ్గనిస్థాన్ నుండి) వచ్చిన నీలిరంగు; * ultrasonic, adj. శ్రవణాతీత; అతిధ్వనీయ; * ultrasound, n. (1) అతిధ్వని; ధ్వని తరంగాల కంటే ఎక్కువ తరచుదనంతో కంపించే తరంగాలు; (2) శబ్ద తరంగాలని ఉపయోగించి శరీరపు లోపలి భాగాలని చూసే పద్ధతి; * ultra, pref. అతి; విపరీత; అత్యుగ్ర; * ultraviolet, adj. అత్యూద; అతినీలలోహిత; ఊర్ధ్వనీలలోహిత; వర్ణమాలలో ఊదా రంగు కంటె ఎక్కువ పౌనఃపున్యముతో ప్రకంపించే కాంతి కిరణాలు; ఈ తరంగాల పొడుగు 10 - 400 నేనోమీటర్లు ఉంటాయి; * umbel, n. గుత్తి; * umbilical, adj. బొడ్డుకి చెందిన; నాభికి సంబంధించిన; ** umbilical cord, ph. బొడ్డుతాడు; * umbilicus, n. నాభి; బొడ్డు; * umbrage, n. (1) నీడ; నీడనిచ్చే గుబురైన పెరుగుదల; (2) కోపగించుకోవడం; చిరాకు పడడం;; resentment; * umbrella, n. గొడుగు; ఛత్రం; ఆతపత్రం; ** umbrella tree, ph. గంగరావి; బ్రహ్మదారువు; * umpire, n. మధ్యవర్తి; ఆటల పోటీలలో ఇరు పక్షములకి మధ్యవర్తి; అంపైరు; * unable, adj. చేయ శక్యంకాని; * unaccented, adj. అనుదాత్త; అస్వరిత; తేలికగా పలికే; * unachievable, adj. అశక్య; * unadulterated, adj. అప్పటం; కల్తీకాని; అచ్చమైన; మేలిమి; * unaided, adj. అసహాయంగా; సహాయం లేకుండా; * unambiguously, adv. నిర్ద్వందంగా; స్పష్టంగా; అసందిగ్ధంగా; ఎటో ఒక పక్కకి తేల్పి; * unanimity, n. ఏకకంఠం; * unanimously, adv. ఏకగ్రీవంగా; * unasked, adj. అయాచితంగా; * unaspirated, adj. అల్పప్రాణ; * unassuming, adj. నమ్ర; అహంకారం లేని; * unattainable, adj. అందరాని; అందుబాటులో లేని; అప్రాప్యమైన; * unauthentic, adj. సిసలు కాని; నకలు; అప్రమాణిక; * unavailable, n. అలభ్యం; * unavoidable, adj. అనివార్య; అనివార్యమైన; అపరిహార్య; * unbiased, adj. నిష్పాక్షికంగా; పక్షపాతం లేకుండా; * unbleached, adj. కోరా; చలవ చెయ్యని; * unblushing, adj. అభిమానం లేని; సిగ్గులేని; * unbounded, adj. అపరిమిత; నిరవధిక; అవేల; * unbroken, adj. అఖండ; అఖండిత; అవిచ్ఛిన్న; * uncertain, adj. అనిశ్చిత; * uncertainty, n. విచికిత్స; సంశయం; అశంక; అనిశ్చితత్వం; వికల్పం; * unchanging, adj. కూటస్థ; * unchecked, adj. అదుపులేని; * uncircumcised, n. అసున్నతీయులు; * unclaimed, adj. బేవారసు; * uncle, n. (1) మావయ్య; తల్లి సోదరుడు; (2) పెదనాన్న; (3) చిన్నాన్న; బాబయ్య; కక్క; (4) అత్త భర్త; (5) భార్య తండ్రి; భర్త తండ్రి; ** maternal uncle, ph. మావయ్య; మేనమామ; తల్లి సోదరుడు; ** paternal uncle, ph. (1) పెదనాన్న; (2) చిన్నాన్న; బాబయ్య; కక్క; ** paternal elder uncle, ph. పెదనాన్న; ** paternal younger uncle, ph. చిన్నాన్న; బాబయ్య; కక్క; * unclear, adj. అవ్యక్త; అస్ఫుట; * unclear, n. అవ్యక్తం; అస్ఫుటం; * uncommon, adj. అసాధారణమైన; * uncomparable, adj. సాటి లేని; సామ్యం లేని; నిరుపమ; * unconcerned, adj. నిర్లిప్త; పట్టించుకోకుండా; * unconscious, adj. స్మృతివిహీన; స్మృతిలేని; స్మృతితప్పిన; మైకం కమ్మిన; అచేతన; ** unconscious presumption, ph. అచేతన అహంకారం; అచేతన పురాభావన; బహుశా అవునేమో అనే అచేతన నమ్మకం; * unconsciously, adv. (1) అపగత చేతనంగా; అచేతనంగా; స్మృతివిహీనంగా; (2) అప్రయత్నంగా; అనుకోకుండా; * unconditionally, adv. బేషరతుగా; షరతులు లేకుండా; * unconventional, adj. కానువాయి; * uncountable, adj. అగణ్య; అసంఖ్యాక; ** uncountable infinity, ph. అసంఖ్యేయ అనంతం; అగణ్య అనంతం; * uncountably, adv. అసంఖ్యాకంగా; లెక్కించడానికి వీలుపడని; * unction, n. లేపనం; అంజనం; తైలం; * undaunted, adv. నిరుత్సాహ పడకుండా; * undecidable, adj. అస్తినాస్తి; * undeniable, adj. తిరుగులేని; * under, adj. కింద; ఉప; ** under employment, n. అల్పోద్యోగం; చదివిన చదువుకి కాని, ఉన్న తెలివితేటలకి గాని తగని చిన్న ఉద్యోగం; * undercurrent, n. (1) అంతర్వాహిని; (2) ధోరణి; వైఖరి; సరళి; * underdeveloped, adj. బడుగు; * underdog, n. పోటీలో వెనకబడ్డ వ్యక్తి; అణచబడ్డ వర్గంలోని వ్యక్తి; * undergo, v. i. అనుభవించు; * underground, adj. భూగత; భూగర్భ; ** underground drainage system, ph. భూగర్భ నీటిపారుదల వ్యవస్థ; ** underground fungus, ph. భూగత శిలీంద్రము; truffle; ** underground stem, ph. భూగత కాండం; * underhand dealing, ph. దందా; * underline, n. క్రీగీటు; క్రీగీత; * underprivileged, adj. బడుగు; అవకాశాలు లేని; * underscore, v. t. (1) నొక్కి వక్కాణించు; (2) అడుగున గీత గీయు * understand, v. i. అర్థమవు; బోధపడు; తెల్లం ఆవు; * understand, v. t. అర్థం చేసుకొను; * understanding, n. అవగాహన; అవగతం; గ్రహణశక్తి; ఒప్పందం; ** mutual understanding, ph. పరస్పర అవగాహన; * understatement, n. నిమ్నోక్తి; సరసోక్తి; చెప్పదలుచుకున్న దానిని బాధించకుండా చెప్పడం; "పాట బాగు లేదు" అనకుండా "పాట ఎదో కొత్త పంథాలో ఉన్నట్లు ఉంది" అనడం ఒక ఉదాహరణ; నిజాన్ని కాస్త మెత్తబరచి చెప్పడం; * undertake, v. i. తలపెట్టు; కైకొను; పూను; * underwater, adj. జలగత; * underwear, n. చెడ్డీ; లోదుస్తులు; చల్లాడం; * underwrite, v. i. పూచీపడు; * undesirable, adj. అవాంఛనీయమైన; * undignified, adj. లేకి; * undivided, adj. అవిభక్త; అఖండ; ** undivided India, ph. అఖండ భారతదేశం; * undoubtedly, adv. నిస్సంకోచంగా; నిక్కచ్చిగా; * undue, adj. తగని; * undulate, v. i. ఊగిసలాడు; * unearned, adj. అనుపార్జిత; ** unearned income, ph. అనుపార్జిత ఆదాయం; * uneasiness, n. నలత; * unemployed, n. నిరుద్యోగి; బికారి; * unemployment, n. నిరుద్యోగం; ** unemployment problem, ph. నిరుద్యోగ సమస్య; * unending, adj. అంతులేని; తరగని; * unenthusiastically, adv. నిరుత్సాహంగా; నిరాసక్తంగా; * unequal, adj. అసమానమైన; అసమమైన; విసమ; విషమ; ప్రతిసమ; * unequivocal, n. అసందిగ్ధంగా; నిస్సంశయంగా; * unerring, adj. సూటిగా; తడుముకోకుండా; * uneven, adj. ఒడిదుడుకులతో; ఎగుడు దిగుడులతో కూడిన; ఎత్తుపల్లాలతో; మిట్టపల్లాలతో; దంతుర; దంతురిత; ఉచ్ఛావచ; నిమ్నోన్నతమైన; న్యూనాధిక; * unevenness, n. దంతురత; న్యూనాధికత; * unexpectedly, adv. అనుకోకుండా; అవశాత్తుగా; ఉభేతుగా; * unfailingly, adv. తప్పక; తప్పకుండా; * unfair, adj. అన్యాయం; ** unfair tax, ph. అప్పణం; * unfair, n. అన్యాయం; * unfavorable, n. ప్రతికూలం; * unfit, adj. తగని; * unfounded, adj. నిర్హేతుక; * unfriendliness, n. అనుపపత్తి; చెలిమి లేకపోవడం; * ungual, adj. గోరుకి సంబంధించిన; డెక్కకి సంబంధించిన; * unguent, n. లేపనం; * unhappy, adj. నిస్సంతోషంగా; సంతోషం లేని; విచారంగా; ** unhappy person, ph. నిస్సంతోషి; * unheard, n. అశ్రుతచరం; విననిది; * unheard of, adj. విని ఎరుగని; అశృత; * unhesitating, adj. నిస్సంశయంగా; అవిశంక; * uni, pref. ఏక; * unicellular, adj. ఏకకణ; ** unicellular organisms, ph. ఏకకణ జీవులు; * unidirectional, n. ఏకదిశాత్మకం; * unification, n. సంధానం; సంయోగం; ఏకీకరణ; ఏకీకృతం; ఏకీభూతం; * Unification Theory, ph. సంధాన వాదం; ** Grand Unification Theory, ph. మహత్ సంధాన సిద్ధాంతం; * unified, adj. తాదాత్మ్య; సమీకృత; తదేక; కూటస్థ; ఏకరీతి; ఏకవాక్య; ఏకరూప; ఏకీకృత; ** Unified Field Theory, ph. కూటస్థ క్షేత్ర వాదం; ఏకీకృత క్షేత్ర వాదం; * uniform, adj. తదేక; కూటస్థ; ఏకరీతి; ఏకవాక్య; సరూప; ఏకరూప; ** uniform acceleration, ph. తదేక త్వరణం; ** uniform convergence, ph. తదేక పరిచ్ఛిన్నం; ** uniform dress, ph. సరూప దుస్తులు; ఏకరూప దుస్తులు; ** uniform velocity, ph. తదేక ధృతిగతి; ఏకరూప వేగం; * uniformity, n. తదేకత్వం; ఏకరూపత; సమబద్ధత; సదృశత్వం; ఒకేలాంటి "తనం;" * unify, v. t. ఏకీకరించు; ఏకంచేయు; * unilateral, adj. ఏకపాక్షిక; * unimaginable, adj. అనూహ్యమైన; * unimaginable, n. అనూహ్యం; * unimpeachable, adj. ప్రశ్నింపలేని; * unimpeded, adj. ధారాళంగా; అవ్యాహతంగా; అడ్డు లేకుండా; * unimportant, n. అప్రధానం; * uninhabited, adj. నిర్జన; విజన; * uninterrupted, adj. అవిచ్ఛిన్న; నిర్విరామ; నిరాటంకమైన; ఎడతెగని; * uninterruptedly, adv. అవిచ్ఛిన్నంగా; నిర్విరామంగా; నిరాఘాటంగా; నిరంతరాయంగా; * uninvitedly, adv. అనాహూతంగా; పిలవని పేరంటంలా; * union, n. (1) సంఘం; సమాఖ్య; (2) యోగం; సంయోగం; మేళనం; సంగమం; సంధానం; సంసర్గము; సంసక్తం; ** chemical union, ph. రసాయన సంయోగం; ** labor union, ph. కార్మిక సంఘం; ** reunion, ph. పునస్సంధానం; * uni-planar, adj. ఏకతల; సమతల; * unique, adj. ఏకైక; అనన్య; సాటిలేని; అపూర్వ; అనన్యసామాన్య; అనన్యాదృశ్య; అద్వితీయ; అనుపమాన; * uniqueness, n. ఏకైకత; అపూర్వత; * un-irrigated land, n. నీటిపారుదల లేని భూమి; దేవమాతృకం; * unreachable, adj. అగమ్య; అందని; అందుబాటులో లేని; చేరలేని; * un-irrigated field, n. నీటిపారుదల లేని పొలం; దేవమాతృకం; * uni-sexual, adj. ఏకలింగ; * unit, n. (1) ఒకటి; (2) ఘటికం; మూలఘటికం; అంశం; మూలాంశం; మూర్తం; ఏకాంకం; కొల ప్రమాణం; ** Derived unit, ph. వ్యుత్పాదిత మూల-మానము. ** Physical unit, ph. భౌతికాంకము. ** unit of heat, ph. తాపాంకము. ** unit of quality, ph. గుణప్రమాణము. ** unit of quantity, ph. రాశిప్రమాణము. ** unit of resistance, ph. ప్రతిరోధాంకము. ** unit of stress, ph. పీడనాంకము. ** unit of value, ph. మూల్యప్రమాణము. ** unit of work, ph. కర్మాంకము, క్రియాంకము. * unite, v. i. కలియు; ఏకమగు; సంఘీభవించు; * unite, v. t. సంధించు; కలుపు; ఉజ్జీచేయు; కలుపు; * united, adj. సమైక్య; సంయుక్త; * unity, n. (1) ఏకత్వం; ఒరిమిక; ఐకమత్యం; ఐక్యత; సంఘీభావం; అవినాభావం; సమైక్యత; కట్టు; కలిసికట్టుతనం; (2) ఒకటి; ** unity in diversity, ph. భిన్నత్వంలో ఏకత్వం; * universal, adj. విశ్వ; విశ్వతోముఖ; విశ్వజనీన; వసుధైక; సర్వతోముఖ; జగత్; సర్వసామాన్య; సార్వజనిక; సర్వజనీన; సర్వత్ర; సార్వత్రిక; వ్యాప్తిలోనున్న; ** universal adult suffrage, ph. సార్వజనిక వయోజన నియోజనం; సావని; విశ్వజనీన వయోజన వియోజనం; ** universal consciousness, ph. విశ్వాత్మ; జగదాత్మ; ** universal donee, ph. సర్వ దఖలుదారు; ** universal franchise, ph. సార్వజనిక నియోజన; ** universal perspective, ph. వసుధైక దృక్పథం; ** universal spirit, ph. విశ్వాత్మ; జగదాత్మ; * universals, n. pl. సార్వత్రికలు; సార్వత్రికాలు; * universe, n. విశ్వం; జగత్తు; జగం; జగతి; సృష్టి; బ్రహ్మాండం; ** universe of discourse, ph. ప్రసంగ విషయం; * university, n. విశ్వవిద్యాలయం; విశ్వకళాపరిషత్తు; విద్యాపీఠం; * unjust, adj. అన్యాయపు; ఆకపాటి; ** unjust allegation, ph. అన్యాయపు ఆరోపణ; ఆకపాటి ఆరోపణ; * unknowable, adj. అజ్ఞేయం; తెలియరానిది; * unknown, adj. అవ్యక్త; అజ్ఞాత; ** unknown variable, ph. అవ్యక్త రాశి; అజ్ఞాత రాశి; * unlawful, adj. చట్టవిరుద్ధమైన; చట్టబద్ధము కాని; దొంగ; * unlimited, adj. అపరిమితమైన; పరిమితిలేని; అమితమైన; * unlimited, n. అపరిమితం; అనవధికం; అమితం; అపారం; * unload, v. t. దింపు; దించు; * unlucky, adj. ముదనష్టపు; దురదృష్టపు; అదృష్టవిహీన; * unlucky, n. దురదృష్టం; అభాగ్యం; * un-manifested, adj. అవ్యక్తమైన; అవ్యాకృతమైన; * unmarried, adj. పెళ్ళికాని, అవివాహ; * un-measurable, adj. అమిత; కొలవలేని; * unmount, v. t. దింపు; పెట్టిన స్థానం నుండి తీయు; * unnatural, adj. అసహజమైన; విపరీతమైన; * unnatural, n. అస్వభావికం; * unnecessarily, adv. అనవసరంగా; నిష్కారణంగా; * unnecessary, adj. అనవసరం; * unobstructed, adj. అనర్గళ; నిరర్గళ; అప్రతిహత; నిరాఘాట; * unobstructed, n. అనర్గళం; అప్రతిహతం; * unobstructedly, adv. అనర్గళంగా; నిరర్గళంగా; అప్రతిహతంగా; నిరాఘాటంగా; * unofficial, adj. అనధికార; అనాధికార; * unofficial, n. అనాధికారికం; * unorganized, adj. అసంఘటిత; * unparalleled, adj. అతులిత; * unpolished, adj. కోరా; మెరుగులేని; మోటు; * unpolluted, adj. నిర్మల; * unprecedented, adj. అభూతపూర్వ; * unreasonably, adv. బేసబబుగా; * unrefined, adj. ముతక; శుద్ధికాని; * unrepeated, n. అజప; * unrest, n. అలజడి; అనిశ్చలత్వం; * unripe, adj. అపక్వ; అపరిపక్వ; పచ్చి; పండని; * unrivalled, adj. పోటీలేని; సాటిలేని; అప్రతిమాన; అప్రతిమ; * unrivalled, n. m. అప్రతిద్వందుడు; * unsalted, adj. ఉప్పిడి; * unsatisfied, adj. అసంతృప్త; * unsaturated, adj. అసంతృప్త; ** unsaturated fatty acid, ph. అసంతృప్త గోరోజనామ్లం; * unscathed, adj. చెక్కుచెదరని; * unscientific, adj., అశాస్త్రీయమైన; * unscrupulous, adj. కుత్సిత; నైతిక విలువలు లేని; * unseasonal, adj. అకాల; * unsigned, adj. (1) సంతకం లేని; సంతకం చెయ్యని; (2) ధన, రుణ సంకేతాలు లేని; * unsolicited, adj. అయాచిత; అడగకుండా; కోరబడని; * unsplit, adj. ఏకాండీ; విరగ్గొట్టని; చింపని; సంయుక్త; సమైక్య; * unspeakable, adj. అనరాని; అవాచ్య; * unstable, adj. అస్థిర; అధ్రువ; అనిశ్చల; చంచల; తరల; * unsteady, adj. చంచల; నిలకడ లేని; కసిమసి; * unstoppable, adj. దుర్వార; * unsuccessful, adj. విఫలమైన; * unsuitable, adj. అసంగత; అనుచిత; పొసగని; * unsuitable, n. అసంగతం; అనుచితం; * unthinkable, n. అచింత్యం; * until, adv. వరకు; దనుక; * untimely, adj. అకాల; అకాండిత; ** untimely rains, ph. అకాల వర్షాలు; అకాండిత వర్షాలు; * untouchability, n. అంటరానితనం; * untrue, n. అబద్ధం; అసత్యం; కల్ల; నిజం కానిది; సత్యదూరం; * unusual, adj. అసాధారణ; అసాధారణమైన; * unutterable, adj. అవాచ్య; అనరాని; ఆడరాని; అశ్లీలమైన; ఉచ్చరింపగూడని; * unveil, v. t. ఆవిష్కరించు; * unwell, n. నలత; అస్వస్థత; ** unwell person, ph. నలతరి; అస్వస్థుడు; అస్వస్థురాలు; నలతరాలు; * unwise, adj. తెలివి తక్కువ; అజ్ఞానం; లౌక్యం తెలియని; * uphill, n. ఎగుడు; * up, adj. (1)లేచి ఉండు; (2) పనిచేసే పరిస్థితిలో ఉండు; పడుక్కోకుండా ఉండు; * up, adv. (1) ఎగువకెళ్లే; (2) ఉత్తర దిశలో; * up, n. ఎగువ; * up, prep. మీద; పైన; * upbeat, adj. ఉత్సాహవంతమైన; ఆశాజనక; * update, v. t. తాజించు; తాజా చేయు; తాజీకరించు; క్రొత్త + చలుపు → క్రొంజలుపు; to make anew/to better/to refine → to update; * updated, adj. తాజీకరించిన; క్రొంజలుపించిన; * updates, n. క్రొంజలుపులు; * upend, v. t. తిరగబెట్టు; బోల్తాకొట్టించు; ఉల్టా-సీదా చేయు; * upgrade, v. t. మెరుగు పరచు; నాసి రకం వస్తువులని తీసేసి, వాటి స్థానంలో మెరుగైన వాటిని ప్రతిక్షేపించు; * uphill, n. ఎగుడు; ఎక్కుడు; * uplift, v. t. ఉద్ధరించు; * upliftment, n. ఉద్ధరణ; సముద్ధరణ; ఉద్ధరింపు; * upload, v. t. ఎక్కించు; పంపించు; * upper, adj. ఎగువ; మీది; పై; వర; ** upper arm, ph. దండ; ముంజేయి; ** upper berth, ph. ఎగువ బడ్డీ; ** upper canal, ph. ఎగువ కాలవ; ** upper price, ph. ధరవరలు; * uprising, n. తిరుగుబాటు; * uppercase, n. పెద్ద బడి; ఇంగ్లీషు వంటి భాషలలో రాసే A, B, C వంటి పెద్ద అక్షరాలు; same as capital letters; (rel.) lowercase; * uppityness, n. టెక్కు; డాబు; అతిశయం; * uproar, n. ఘోషణ; ఎలగోలు; * uproot, v. t. పెకలించు; పెల్లగించు; పెరకు; పీకు; * ups and downs, ph. ఒడిదుడుకులు; నిమ్నోన్నతాలు; * upset, v. t. తలకిందులు చేయు; తిరగబెట్టు; పాడుచేయు; వమ్ముచేయు; * upshot, n. పర్యవసానం; * upsidedown, ph. అతలాకుతలం; తలకిందులు; * upstairs, n. మేడమీద; ఉప్పరిగె; * upstream, adj. ఎగుదల; * upward, adj. ఊర్ధ్వముఖ; పైకి చూపే; ఎగ; ** upward arrow, ph. ఊర్ధ్వముఖ సాయకం; పైకి చూపే బాణం; ** upward movement, ph. ఊర్ధ్వముఖ చలనం; పైకి కదలడం; * upwind, ph. ఎదురుగాలి; గోగంధనం; * Uranium, n. వరుణము; ఒక రసాయన మూలకం; (అణుసంఖ్య 92, సంక్షిప్త నామం, U); * Uranus, n. (యూరెనస్) (1) ఇంద్ర; (2) వరుణుడు; వరుణగ్రహం; (3) తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం ప్రచురించిన గణిత ఖగోళ శాస్త్రాలు లో ఇంద్ర, వరుణ, యమ అని Uranus, Neptune Pluto ల పేర్లు ఇచ్చారు; * urban, adj. పౌర; నాగర; నగర; నగరీణ; నైగమ; పట్టణానికి సంబంధించిన; (ant.) rural; * urbanization, n. నగరీకరణ; పట్టణీకరణ: * urdiea, n. పాలపళ్ళు; * urchin, n. కుంక; కురక్రుంక; అల్లరి పిల్లాడు; * urea, n. మూత్రిక; * ureter, n. మూత్రనాళం; * urethra, n. మూత్రమార్గం; మూత్రం బయటకు వెళ్లే మార్గం; * urge, n. ప్రేరణ; కుతి; * urge, v. t. ప్రేరేపించు; * urgent, adj. అత్యవసరమైన; అవశ్యం; అర్జంటు; * urinary, adj. మూత్రానికి సంబంధించిన; ** urinary bladder, ph. మూత్రాశయం; ** urinary tubules, ph. మూత్రనాళికలు; * urinate, v. t. ఉచ్చపోయు; మూత్రవిసర్జన చేయు; అల్పాచిమానం చేయు; * urine, n. ఉచ్చ; నీరుడు; మూత్రం; పంచితం; అల్పాచిమానం; ప్రస్రావం; * urn, n. కూజా; కలశం; మట్టు ఉన్న చిన్న పాత్ర; * Ursa Major, n. బృహదృక్షం; పెద్ద ఎలుగుబంటి; ఎలుగుబంటి ఆకారంలో ఉన్న ఒక నక్షత్ర సముదాయం; ఈ ఎలుగుబంటి తుంటి భాగంలోనూ, తోక భాగంలోనూ కనిపించే కొన్ని తారలని సప్తర్షి మండలం అంటారు. దీనినే big dipper అనీ plow అనీ కూడా అంటారు; * Ursa Minor, n. లఘుదృక్షం; ఒక నక్షత్ర సముదాయం; * usable, adj. ఉపయోగపడే; (also) useable; * usage, n. వాడుక; వాడకం; ప్రయోగం; ప్రయుక్తం; ఎసవాడుక; ** established usage, ph. ప్రయుక్తం; ** improper usage, ph. అపప్రయోగం; ** poetic usage, ph. కవి ప్రయుక్తం; * use, n. (యూస్) ఉపయోగం; ప్రయోజనం; వాడుక; * use, v. t. (యూజ్ ) ఉపయోగించు; వాడు; వ్యవహరించు; * use of force, ph. దండోపాయం; * useful, adj. పనికొచ్చే; ఉపయోగపడే; ఉపయుక్తమైన; కార్యకారకంగా; ఉపయోగకరంగా; ఉపాదేయంగా; * useful, n. పనికొచ్చేది; ఉపయోగపడేది; ప్రయోజనకారి; కార్యకారి; * useless, adj. అప్రయోజనమైన; పనికిరాని; అక్కరకురాని; పనికిమాలిన; చవట; నిరుపయోగమైన; నిష్ప్రయోజనమైన; కొరగాని; చిల్ల; పుంజులూరు; * useless, n. నిరర్థకం; నిష్ప్రయోజనం; నిరుపయోగం; వ్యర్థం; పనికిమాలినది; అక్కరకురానిది; ** useless fellow, ph. అప్రయోజకుడు; అసమర్ధుడు; చవట; తేభ్యం; వాజమ్మ; దద్దమ్మ; వ్యర్థుడు; పుంజులూరు వెధవ; పనికిరానివాడు; పనికిరాని సన్నాసి; వితథుడు; పోరంబోకు; ** useless lands, ph. పోరంబోకు భూములు; చవిటి భూములు; వ్యవసాయానికి పనికి రాని, ప్రయోజనం లేని ప్రతినేలను చవుడు లేదా చవటభూములు అనడం అలవాటయ్యింది. ఈ పనికిరాని భూముల్ని చవటలు/పోరంబోకులు అని కూడా అంటారు; * user, n. వినియోగదారుడు; ఉపయోగించువాడు; ప్రయోక్త; ఆచరణాఖ్యుడు; ఆచరణాఖ్యి; వాడుకరి; * usher, n. ద్వారదర్శి; నకీబు; * usual, adj. యథాప్రకారం; ఎప్పటివలె; ** as usual, ph. యథాప్రకారం; యథావిధిగా; ఎప్పటిఉపయోక్త; * user, n. వాడుకరి; వాడకందారు ; వినియోగదారు; ఉపయోక్త; * user-friendly, adj. ఉపయోక్త సఖ్యత్వ; వాడుకకి వీలుగా; తేలికగా ఉపయోగించడానికి వీలయే; * usually, adv. సామాన్యంగా; సాధారణంగా; * usurer, n. వడ్డీ వ్యాపారస్థుడు; * usury, n. (యూషరీ) ఎక్కువ వడ్డీకి అప్పు ఇచ్చే వడ్డీ వ్యాపారం; ఎక్కువ వడ్డీకి అప్పు ఇచ్చే వడ్డీ వ్యాపారస్థుడు; * utilitarianism, n. ఉపయోగితా వాదం; * usurp, v. t. అపహరించు; లాక్కొను; మింగు; * usurper, n. అపహర్త; * usury, n. వడ్డీవ్యాపారం; వడ్డీ వ్యాపారస్తుడు; * utensils, n. పాత్రసామాను; వాడుక గిన్నెలు; ముంతా తప్పేలాలు; తట్టుముట్లు; * uterine siblings, ph. ఏకోదరులు; * uterus, n. గర్భాశయం; గర్భకోశం; బిడ్డసంచీ; జరాయువు; * utility, n. (1) ఉపయుక్తి; ఉపయోగం; ప్రయోజనం; (2) టెలిఫోను, నీటి సరఫరా; విద్యుత్తు, మొదలైన సౌకర్యాలు; * utilizable, adj. ఉపయోజనీయ; * utilize, v. t. వినియోగించు; వినియోగపరచు; ప్రయుక్తపరచు; * utmost, adj. అతి; మిక్కిలి; * utopia, n. ఊహాస్వర్గం; కల్పనాలోకం; (ant.) dystopia = an imagined state or society in which there is great suffering or injustice, typically one that is totalitarian or post-apocalyptic. * utter, adj. శుద్ధ; పరమ; ఘన; ** utter poverty, ph. ఘన దరిద్రం; పరమ దరిద్రం; ** utter stupid, ph. శుద్ధ మొద్దావతారం; * utter, v. i. ఉచ్చరించు; అను; ఉటంకించు; వ్రాక్కుచ్చు; * utterance, n. ఉటంకంపు; ఉక్తి; పలకబడ్డది; ఉదీరణం; * uttered, n. ఉదితం; చెప్పబడ్డది; * utterly, adv. సుతరాము; బొత్తిగా; పరిపూర్ణంగా; శుద్ధ; * uvula, n. కొండనాలుక; చిరునాలుక; లంబిక; కాకలం; ఉపజిహ్విక; ఘంటిక; అంగిటిముల్లు; ఉపజిహ్విక; * uvulitis, n. కొండనాలుక వాపు; ఉపజిహ్వాదాహం; * |width="65"| <!--- Do Not Change This Line ---> <!--- Insert ALL Images Below This Line (center|150px|thumb) ---> |- |- <!--- Nothing Below This Line! ---> |} ==మూలం== * V. Rao Vemuri, English-Telugu and Telugu-English Dictionary and Thesaurus, Asian Educational Services, New Delhi, 2002 ISBN 0-9678080-2-2 [[వర్గం:వేమూరి ఇంగ్లీషు-తెలుగు నిఘంటువు]] 6guz01epwqo6867pntafbqbof66n6v6