వర్గం:అంటువ్యాధులు

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="te">
  <siteinfo>
    <sitename>వికీసోర్స్</sitename>
    <dbname>tewikisource</dbname>
    <base>https://te.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.8</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">మీడియా</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">ప్రత్యేక</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">చర్చ</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">వాడుకరి</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">వాడుకరి చర్చ</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">వికీసోర్స్</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">వికీసోర్స్ చర్చ</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">దస్త్రం</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">దస్త్రంపై చర్చ</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">మీడియావికీ</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">మీడియావికీ చర్చ</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">మూస</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">మూస చర్చ</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">సహాయం</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">సహాయం చర్చ</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">వర్గం</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">వర్గం చర్చ</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ద్వారము</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ద్వారము చర్చ</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">రచయిత</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">రచయిత చర్చ</namespace>
      <namespace key="104" case="first-letter">పుట</namespace>
      <namespace key="105" case="first-letter">పుట చర్చ</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">సూచిక</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">సూచిక చర్చ</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">మాడ్యూల్</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">మాడ్యూల్ చర్చ</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>వర్గం:అంటువ్యాధులు</title>
    <ns>14</ns>
    <id>20065</id>
    <revision>
      <id>561891</id>
      <parentid>56250</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:08:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561891</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62" sha1="69k2cvou2qq3ehtjst7c9949o8he832" xml:space="preserve">[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>69k2cvou2qq3ehtjst7c9949o8he832</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట చర్చ:Indrani-Saptasathi-in-Telugu-By-Vasishtha-T-Ganapati-Muni.pdf/34</title>
    <ns>105</ns>
    <id>68220</id>
    <revision>
      <id>561926</id>
      <parentid>219787</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T09:07:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-37396-19</username>
        <id>7382</id>
      </contributor>
      <comment>/* NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence */ కొత్త విభాగం</comment>
      <origin>561926</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10685" sha1="7f30lfsjsbre2g9owohz9nh8numxyj0" xml:space="preserve">10. త్వం కస్యా స్యదితి స్త్వం రుద్రస్య శివా |
    త్వం శక్రస్య శచీ శక్తి స్సర్వ గతే ||

........రెండవ పాదములో ' శక్తి ర్దేవనుతే ' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page73

16. శబ్దాద్యై ర్వియుతం సద్బ్రహ్మా౽మలినం| 
    శబ్దాద్యై స్సహితా త్వం దేవ్యార్యహితా ||

....... రెండవ పాదములో త్వం 'దేవ్యచ్ఛహితా' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page74

== NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence ==

NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence
Introduction
Completing NURS FPX 4905 Assessment 1 requires nursing students to evaluate healthcare challenges and recommend evidence-based strategies for improvement. One of the most impactful topics to examine is nurse wellbeing, as it directly influences patient outcomes NURS FPX 4905 Assessment 1, workplace culture, and the overall quality of healthcare services.
Modern healthcare environments are demanding, requiring nurses to balance clinical expertise, emotional resilience, and compassionate care. When healthcare organizations invest in nurse wellbeing, they create stronger teams, reduce burnout, and improve patient satisfaction. Understanding these connections can help students produce a thoughtful and well-supported NURS FPX 4905 Assessment 1 that reflects current healthcare priorities.
The Growing Importance of Nurse Wellbeing
Healthcare systems worldwide rely heavily on nurses to provide continuous patient care. Their responsibilities extend beyond administering medications and monitoring vital signs. Nurses educate patients, support families, collaborate with multidisciplinary teams, and respond to emergencies every day.
Because of these demanding responsibilities, maintaining physical, emotional, and psychological wellbeing has become increasingly important. Organizations that recognize the value of supporting their nursing workforce often experience higher staff engagement and stronger clinical outcomes.
In NURS FPX 4905 Assessment 1, focusing on nurse wellbeing demonstrates an understanding that quality healthcare begins with healthy healthcare professionals.
Physical Wellness Supports Better Clinical Performance
Long shifts, physically demanding tasks, and repetitive movements place considerable strain on nurses. Lifting patients, standing for extended periods, and responding quickly to emergencies can lead to fatigue and musculoskeletal injuries.
Healthcare facilities can promote physical wellness by implementing:
Safe patient handling equipment
Ergonomic workstations
Scheduled rest breaks
Employee fitness programs
Workplace injury prevention training
Supporting nurses' physical health enables them to perform clinical duties more safely and efficiently while reducing absenteeism and workplace injuries.
Mental Health Is Essential for Nursing Success
The emotional demands of nursing can be overwhelming. Nurses regularly witness suffering, loss, trauma, and life-changing medical events. Without proper coping mechanisms, prolonged exposure to these experiences may contribute to anxiety, depression, compassion fatigue, and burnout.
Healthcare organizations should prioritize mental wellness through:
Confidential counseling services
Stress management workshops
Peer support groups
Mindfulness training
Employee assistance programs
Including mental health interventions in NURS FPX 4905 Assessment 1 highlights the importance of addressing both patient care and caregiver wellbeing.
Workplace Culture Shapes Employee Satisfaction
A positive workplace culture encourages teamwork NURS FPX 4905 Assessment 2, trust, and professional respect. Nurses who feel appreciated are more likely to remain motivated and committed to delivering exceptional patient care.
Characteristics of healthy workplace environments include:
Respectful communication
Inclusive leadership
Shared decision-making
Recognition of employee contributions
Psychological safety
When healthcare professionals feel comfortable expressing concerns and sharing ideas, organizations benefit from continuous improvement and stronger collaboration.
Reducing Burnout Through Organizational Support
Burnout has become one of the most significant challenges facing the nursing profession. It often develops gradually due to excessive workloads, inadequate staffing, emotional exhaustion, and chronic workplace stress.
Common signs of burnout include:
Physical exhaustion
Emotional detachment
Reduced job satisfaction
Difficulty concentrating
Increased absenteeism
Healthcare leaders can reduce burnout by ensuring appropriate staffing levels, promoting flexible scheduling, encouraging regular breaks, and providing access to wellness resources.
These evidence-based interventions align well with the objectives of NURS FPX 4905 Assessment 1.
Leadership Makes a Lasting Difference
Effective leadership significantly influences nurse wellbeing. Nurse managers who communicate openly, provide constructive feedback, and recognize employee achievements create positive working environments.
Successful nursing leaders focus on:
Active listening
Transparent communication
Fair workload distribution
Conflict resolution
Professional mentorship
Supportive leadership also encourages continuous learning, helping nurses develop confidence and improve clinical decision-making.
When preparing NURS FPX 4905 Assessment 1, leadership strategies can serve as practical recommendations for organizational improvement.
The Value of Continuing Education
Healthcare constantly evolves through new research, technology, and treatment guidelines. Nurses who participate in continuing education remain current with best practices while enhancing their professional confidence.
Professional development opportunities include:
Clinical certifications
Online learning programs
Evidence-based practice workshops
Leadership training
Academic advancement
Organizations that invest in education often experience improved employee retention and higher standards of patient care.
Evidence-Based Practice Improves Healthcare Quality
One of the central goals of NURS FPX 4905 Assessment 1 is applying evidence-based practice to solve healthcare problems. Instead of relying solely on experience, nurses use current research to guide clinical decisions.
Research consistently supports workplace wellness initiatives because they contribute to:
Lower staff turnover
Increased employee engagement
Improved patient safety
Better teamwork
Enhanced healthcare quality
Students should support their recommendations with credible nursing literature NURS FPX 4905 Assessment 3, clinical guidelines, and peer-reviewed studies whenever possible.
Technology Can Support Nurse Wellbeing
Healthcare technology is transforming nursing practice by reducing administrative burdens and improving workflow efficiency.
Examples include:
Electronic health records
Smart medication systems
Mobile clinical communication tools
Automated scheduling software
Telehealth services
When implemented effectively, technology allows nurses to spend more time providing direct patient care while reducing documentation-related stress.
Technology can be an innovative discussion point when developing recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1.
Building Resilience in Nursing Professionals
Resilience enables nurses to adapt to workplace challenges while maintaining emotional stability and professional effectiveness. Although healthcare environments remain demanding, resilience training equips nurses with valuable coping strategies.
Methods for strengthening resilience include:
Reflective practice
Time management
Healthy sleep habits
Professional mentorship
Stress reduction techniques
Resilient nurses recover more effectively from difficult situations and continue delivering compassionate, patient-centered care.
How Nurse Wellbeing Benefits Patients
Patient outcomes improve when nurses feel supported both physically and emotionally. Healthy nurses communicate more effectively, think critically under pressure, and demonstrate greater empathy during patient interactions.
Improved nurse wellbeing contributes to:
Fewer clinical errors
Higher patient satisfaction
Better infection prevention
Improved medication safety
Stronger interdisciplinary collaboration
These measurable improvements demonstrate why healthcare organizations increasingly prioritize employee wellness initiatives.
Practical Recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1
When developing your assessment, consider recommending strategies such as:
Expanding mental health resources for nursing staff
Improving nurse-to-patient staffing ratios
Offering wellness and resilience training
Encouraging leadership development programs
Creating recognition and reward systems
Promoting continuing education opportunities
Strengthening workplace communication practices
Implementing evidence-based wellness policies
These recommendations are realistic, research-supported, and directly connected to healthcare quality improvement.
Conclusion
NURS FPX 4905 Assessment 1 provides nursing students with an opportunity to analyze meaningful healthcare challenges and recommend practical, evidence-based solutions. Among the many topics available, nurse wellbeing stands out because it influences nearly every aspect of healthcare delivery.
By addressing physical health, mental wellness, supportive leadership, workplace culture, professional development, and resilience, students can create a comprehensive assessment that reflects the realities of modern nursing practice. Healthcare organizations that prioritize nurse wellbeing not only support their employees but also improve patient safety, strengthen teamwork, and achieve better long-term outcomes.
Ultimately, investing in nurses is an investment in the future of healthcare, making nurse wellbeing an ideal focus for a high-quality NURS FPX 4905 Assessment 1. [[ప్రత్యేక:చేర్పులు/&amp;#126;2026-37396-19|&amp;#126;2026-37396-19]] ([[వాడుకరి చర్చ:&amp;#126;2026-37396-19|చర్చ]]) 09:07, 29 జూన్ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>7f30lfsjsbre2g9owohz9nh8numxyj0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561927</id>
      <parentid>561926</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T09:09:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NDG</username>
        <id>6957</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Reverted edits by [[Special:Contribs/~2026-37396-19|~2026-37396-19]] ([[User talk:~2026-37396-19|talk]]) to last version by Ramesam54: unnecessary links or spam</comment>
      <origin>219787</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="929" sha1="7bonz9y1us4xsn2t0srvfj3irdy5uqo" xml:space="preserve">10. త్వం కస్యా స్యదితి స్త్వం రుద్రస్య శివా |
    త్వం శక్రస్య శచీ శక్తి స్సర్వ గతే ||

........రెండవ పాదములో ' శక్తి ర్దేవనుతే ' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page73

16. శబ్దాద్యై ర్వియుతం సద్బ్రహ్మా౽మలినం| 
    శబ్దాద్యై స్సహితా త్వం దేవ్యార్యహితా ||

....... రెండవ పాదములో త్వం 'దేవ్యచ్ఛహితా' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page74</text>
      <sha1>7bonz9y1us4xsn2t0srvfj3irdy5uqo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561928</id>
      <parentid>561927</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T09:14:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Conway278</username>
        <id>7383</id>
      </contributor>
      <comment>/* NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence */ కొత్త విభాగం</comment>
      <origin>561928</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10627" sha1="m9yxrk1au1btcugyr1omul6jh3i0bjy" xml:space="preserve">10. త్వం కస్యా స్యదితి స్త్వం రుద్రస్య శివా |
    త్వం శక్రస్య శచీ శక్తి స్సర్వ గతే ||

........రెండవ పాదములో ' శక్తి ర్దేవనుతే ' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page73

16. శబ్దాద్యై ర్వియుతం సద్బ్రహ్మా౽మలినం| 
    శబ్దాద్యై స్సహితా త్వం దేవ్యార్యహితా ||

....... రెండవ పాదములో త్వం 'దేవ్యచ్ఛహితా' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page74

== NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence ==

NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence
Introduction
Completing NURS FPX 4905 Assessment 1 requires nursing students to evaluate healthcare challenges and recommend evidence-based strategies for improvement. One of the most impactful topics to examine is nurse wellbeing, as it directly influences patient outcomes NURS FPX 4905 Assessment 1, workplace culture, and the overall quality of healthcare services.
Modern healthcare environments are demanding, requiring nurses to balance clinical expertise, emotional resilience, and compassionate care. When healthcare organizations invest in nurse wellbeing, they create stronger teams, reduce burnout, and improve patient satisfaction. Understanding these connections can help students produce a thoughtful and well-supported NURS FPX 4905 Assessment 1 that reflects current healthcare priorities.
The Growing Importance of Nurse Wellbeing
Healthcare systems worldwide rely heavily on nurses to provide continuous patient care. Their responsibilities extend beyond administering medications and monitoring vital signs. Nurses educate patients, support families, collaborate with multidisciplinary teams, and respond to emergencies every day.
Because of these demanding responsibilities, maintaining physical, emotional, and psychological wellbeing has become increasingly important. Organizations that recognize the value of supporting their nursing workforce often experience higher staff engagement and stronger clinical outcomes.
In NURS FPX 4905 Assessment 1, focusing on nurse wellbeing demonstrates an understanding that quality healthcare begins with healthy healthcare professionals.
Physical Wellness Supports Better Clinical Performance
Long shifts, physically demanding tasks, and repetitive movements place considerable strain on nurses. Lifting patients, standing for extended periods, and responding quickly to emergencies can lead to fatigue and musculoskeletal injuries.
Healthcare facilities can promote physical wellness by implementing:
Safe patient handling equipment
Ergonomic workstations
Scheduled rest breaks
Employee fitness programs
Workplace injury prevention training
Supporting nurses' physical health enables them to perform clinical duties more safely and efficiently while reducing absenteeism and workplace injuries.
Mental Health Is Essential for Nursing Success
The emotional demands of nursing can be overwhelming. Nurses regularly witness suffering, loss, trauma, and life-changing medical events. Without proper coping mechanisms, prolonged exposure to these experiences may contribute to anxiety, depression, compassion fatigue, and burnout.
Healthcare organizations should prioritize mental wellness through:
Confidential counseling services
Stress management workshops
Peer support groups
Mindfulness training
Employee assistance programs
Including mental health interventions in NURS FPX 4905 Assessment 1 highlights the importance of addressing both patient care and caregiver wellbeing.
Workplace Culture Shapes Employee Satisfaction
A positive workplace culture encourages teamwork NURS FPX 4905 Assessment 2, trust, and professional respect. Nurses who feel appreciated are more likely to remain motivated and committed to delivering exceptional patient care.
Characteristics of healthy workplace environments include:
Respectful communication
Inclusive leadership
Shared decision-making
Recognition of employee contributions
Psychological safety
When healthcare professionals feel comfortable expressing concerns and sharing ideas, organizations benefit from continuous improvement and stronger collaboration.
Reducing Burnout Through Organizational Support
Burnout has become one of the most significant challenges facing the nursing profession. It often develops gradually due to excessive workloads, inadequate staffing, emotional exhaustion, and chronic workplace stress.
Common signs of burnout include:
Physical exhaustion
Emotional detachment
Reduced job satisfaction
Difficulty concentrating
Increased absenteeism
Healthcare leaders can reduce burnout by ensuring appropriate staffing levels, promoting flexible scheduling, encouraging regular breaks, and providing access to wellness resources.
These evidence-based interventions align well with the objectives of NURS FPX 4905 Assessment 1.
Leadership Makes a Lasting Difference
Effective leadership significantly influences nurse wellbeing. Nurse managers who communicate openly, provide constructive feedback, and recognize employee achievements create positive working environments.
Successful nursing leaders focus on:
Active listening
Transparent communication
Fair workload distribution
Conflict resolution
Professional mentorship
Supportive leadership also encourages continuous learning, helping nurses develop confidence and improve clinical decision-making.
When preparing NURS FPX 4905 Assessment 1, leadership strategies can serve as practical recommendations for organizational improvement.
The Value of Continuing Education
Healthcare constantly evolves through new research, technology, and treatment guidelines. Nurses who participate in continuing education remain current with best practices while enhancing their professional confidence.
Professional development opportunities include:
Clinical certifications
Online learning programs
Evidence-based practice workshops
Leadership training
Academic advancement
Organizations that invest in education often experience improved employee retention and higher standards of patient care.
Evidence-Based Practice Improves Healthcare Quality
One of the central goals of NURS FPX 4905 Assessment 1 is applying evidence-based practice to solve healthcare problems. Instead of relying solely on experience, nurses use current research to guide clinical decisions.
Research consistently supports workplace wellness initiatives because they contribute to:
Lower staff turnover
Increased employee engagement
Improved patient safety
Better teamwork
Enhanced healthcare quality
Students should support their recommendations with credible nursing literature NURS FPX 4905 Assessment 3, clinical guidelines, and peer-reviewed studies whenever possible.
Technology Can Support Nurse Wellbeing
Healthcare technology is transforming nursing practice by reducing administrative burdens and improving workflow efficiency.
Examples include:
Electronic health records
Smart medication systems
Mobile clinical communication tools
Automated scheduling software
Telehealth services
When implemented effectively, technology allows nurses to spend more time providing direct patient care while reducing documentation-related stress.
Technology can be an innovative discussion point when developing recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1.
Building Resilience in Nursing Professionals
Resilience enables nurses to adapt to workplace challenges while maintaining emotional stability and professional effectiveness. Although healthcare environments remain demanding, resilience training equips nurses with valuable coping strategies.
Methods for strengthening resilience include:
Reflective practice
Time management
Healthy sleep habits
Professional mentorship
Stress reduction techniques
Resilient nurses recover more effectively from difficult situations and continue delivering compassionate, patient-centered care.
How Nurse Wellbeing Benefits Patients
Patient outcomes improve when nurses feel supported both physically and emotionally. Healthy nurses communicate more effectively, think critically under pressure, and demonstrate greater empathy during patient interactions.
Improved nurse wellbeing contributes to:
Fewer clinical errors
Higher patient satisfaction
Better infection prevention
Improved medication safety
Stronger interdisciplinary collaboration
These measurable improvements demonstrate why healthcare organizations increasingly prioritize employee wellness initiatives.
Practical Recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1
When developing your assessment, consider recommending strategies such as:
Expanding mental health resources for nursing staff
Improving nurse-to-patient staffing ratios
Offering wellness and resilience training
Encouraging leadership development programs
Creating recognition and reward systems
Promoting continuing education opportunities
Strengthening workplace communication practices
Implementing evidence-based wellness policies
These recommendations are realistic, research-supported, and directly connected to healthcare quality improvement.
Conclusion
NURS FPX 4905 Assessment 1 provides nursing students with an opportunity to analyze meaningful healthcare challenges and recommend practical, evidence-based solutions. Among the many topics available, nurse wellbeing stands out because it influences nearly every aspect of healthcare delivery.
By addressing physical health, mental wellness, supportive leadership, workplace culture, professional development, and resilience, students can create a comprehensive assessment that reflects the realities of modern nursing practice. Healthcare organizations that prioritize nurse wellbeing not only support their employees but also improve patient safety, strengthen teamwork, and achieve better long-term outcomes.
Ultimately, investing in nurses is an investment in the future of healthcare, making nurse wellbeing an ideal focus for a high-quality NURS FPX 4905 Assessment 1. [[వాడుకరి:Conway278|Conway278]] ([[వాడుకరి చర్చ:Conway278|చర్చ]]) 09:14, 29 జూన్ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>m9yxrk1au1btcugyr1omul6jh3i0bjy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561929</id>
      <parentid>561928</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T09:16:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Conway278</username>
        <id>7383</id>
      </contributor>
      <comment>/* NURS FPX 4000 Assessment 1: Supporting Nursing Growth and Professional Excellence */ కొత్త విభాగం</comment>
      <origin>561929</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19103" sha1="s6hrpor5iwxrs1744qz3l63ocbnc4hz" xml:space="preserve">10. త్వం కస్యా స్యదితి స్త్వం రుద్రస్య శివా |
    త్వం శక్రస్య శచీ శక్తి స్సర్వ గతే ||

........రెండవ పాదములో ' శక్తి ర్దేవనుతే ' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page73

16. శబ్దాద్యై ర్వియుతం సద్బ్రహ్మా౽మలినం| 
    శబ్దాద్యై స్సహితా త్వం దేవ్యార్యహితా ||

....... రెండవ పాదములో త్వం 'దేవ్యచ్ఛహితా' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page74

== NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence ==

NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence
Introduction
Completing NURS FPX 4905 Assessment 1 requires nursing students to evaluate healthcare challenges and recommend evidence-based strategies for improvement. One of the most impactful topics to examine is nurse wellbeing, as it directly influences patient outcomes NURS FPX 4905 Assessment 1, workplace culture, and the overall quality of healthcare services.
Modern healthcare environments are demanding, requiring nurses to balance clinical expertise, emotional resilience, and compassionate care. When healthcare organizations invest in nurse wellbeing, they create stronger teams, reduce burnout, and improve patient satisfaction. Understanding these connections can help students produce a thoughtful and well-supported NURS FPX 4905 Assessment 1 that reflects current healthcare priorities.
The Growing Importance of Nurse Wellbeing
Healthcare systems worldwide rely heavily on nurses to provide continuous patient care. Their responsibilities extend beyond administering medications and monitoring vital signs. Nurses educate patients, support families, collaborate with multidisciplinary teams, and respond to emergencies every day.
Because of these demanding responsibilities, maintaining physical, emotional, and psychological wellbeing has become increasingly important. Organizations that recognize the value of supporting their nursing workforce often experience higher staff engagement and stronger clinical outcomes.
In NURS FPX 4905 Assessment 1, focusing on nurse wellbeing demonstrates an understanding that quality healthcare begins with healthy healthcare professionals.
Physical Wellness Supports Better Clinical Performance
Long shifts, physically demanding tasks, and repetitive movements place considerable strain on nurses. Lifting patients, standing for extended periods, and responding quickly to emergencies can lead to fatigue and musculoskeletal injuries.
Healthcare facilities can promote physical wellness by implementing:
Safe patient handling equipment
Ergonomic workstations
Scheduled rest breaks
Employee fitness programs
Workplace injury prevention training
Supporting nurses' physical health enables them to perform clinical duties more safely and efficiently while reducing absenteeism and workplace injuries.
Mental Health Is Essential for Nursing Success
The emotional demands of nursing can be overwhelming. Nurses regularly witness suffering, loss, trauma, and life-changing medical events. Without proper coping mechanisms, prolonged exposure to these experiences may contribute to anxiety, depression, compassion fatigue, and burnout.
Healthcare organizations should prioritize mental wellness through:
Confidential counseling services
Stress management workshops
Peer support groups
Mindfulness training
Employee assistance programs
Including mental health interventions in NURS FPX 4905 Assessment 1 highlights the importance of addressing both patient care and caregiver wellbeing.
Workplace Culture Shapes Employee Satisfaction
A positive workplace culture encourages teamwork NURS FPX 4905 Assessment 2, trust, and professional respect. Nurses who feel appreciated are more likely to remain motivated and committed to delivering exceptional patient care.
Characteristics of healthy workplace environments include:
Respectful communication
Inclusive leadership
Shared decision-making
Recognition of employee contributions
Psychological safety
When healthcare professionals feel comfortable expressing concerns and sharing ideas, organizations benefit from continuous improvement and stronger collaboration.
Reducing Burnout Through Organizational Support
Burnout has become one of the most significant challenges facing the nursing profession. It often develops gradually due to excessive workloads, inadequate staffing, emotional exhaustion, and chronic workplace stress.
Common signs of burnout include:
Physical exhaustion
Emotional detachment
Reduced job satisfaction
Difficulty concentrating
Increased absenteeism
Healthcare leaders can reduce burnout by ensuring appropriate staffing levels, promoting flexible scheduling, encouraging regular breaks, and providing access to wellness resources.
These evidence-based interventions align well with the objectives of NURS FPX 4905 Assessment 1.
Leadership Makes a Lasting Difference
Effective leadership significantly influences nurse wellbeing. Nurse managers who communicate openly, provide constructive feedback, and recognize employee achievements create positive working environments.
Successful nursing leaders focus on:
Active listening
Transparent communication
Fair workload distribution
Conflict resolution
Professional mentorship
Supportive leadership also encourages continuous learning, helping nurses develop confidence and improve clinical decision-making.
When preparing NURS FPX 4905 Assessment 1, leadership strategies can serve as practical recommendations for organizational improvement.
The Value of Continuing Education
Healthcare constantly evolves through new research, technology, and treatment guidelines. Nurses who participate in continuing education remain current with best practices while enhancing their professional confidence.
Professional development opportunities include:
Clinical certifications
Online learning programs
Evidence-based practice workshops
Leadership training
Academic advancement
Organizations that invest in education often experience improved employee retention and higher standards of patient care.
Evidence-Based Practice Improves Healthcare Quality
One of the central goals of NURS FPX 4905 Assessment 1 is applying evidence-based practice to solve healthcare problems. Instead of relying solely on experience, nurses use current research to guide clinical decisions.
Research consistently supports workplace wellness initiatives because they contribute to:
Lower staff turnover
Increased employee engagement
Improved patient safety
Better teamwork
Enhanced healthcare quality
Students should support their recommendations with credible nursing literature NURS FPX 4905 Assessment 3, clinical guidelines, and peer-reviewed studies whenever possible.
Technology Can Support Nurse Wellbeing
Healthcare technology is transforming nursing practice by reducing administrative burdens and improving workflow efficiency.
Examples include:
Electronic health records
Smart medication systems
Mobile clinical communication tools
Automated scheduling software
Telehealth services
When implemented effectively, technology allows nurses to spend more time providing direct patient care while reducing documentation-related stress.
Technology can be an innovative discussion point when developing recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1.
Building Resilience in Nursing Professionals
Resilience enables nurses to adapt to workplace challenges while maintaining emotional stability and professional effectiveness. Although healthcare environments remain demanding, resilience training equips nurses with valuable coping strategies.
Methods for strengthening resilience include:
Reflective practice
Time management
Healthy sleep habits
Professional mentorship
Stress reduction techniques
Resilient nurses recover more effectively from difficult situations and continue delivering compassionate, patient-centered care.
How Nurse Wellbeing Benefits Patients
Patient outcomes improve when nurses feel supported both physically and emotionally. Healthy nurses communicate more effectively, think critically under pressure, and demonstrate greater empathy during patient interactions.
Improved nurse wellbeing contributes to:
Fewer clinical errors
Higher patient satisfaction
Better infection prevention
Improved medication safety
Stronger interdisciplinary collaboration
These measurable improvements demonstrate why healthcare organizations increasingly prioritize employee wellness initiatives.
Practical Recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1
When developing your assessment, consider recommending strategies such as:
Expanding mental health resources for nursing staff
Improving nurse-to-patient staffing ratios
Offering wellness and resilience training
Encouraging leadership development programs
Creating recognition and reward systems
Promoting continuing education opportunities
Strengthening workplace communication practices
Implementing evidence-based wellness policies
These recommendations are realistic, research-supported, and directly connected to healthcare quality improvement.
Conclusion
NURS FPX 4905 Assessment 1 provides nursing students with an opportunity to analyze meaningful healthcare challenges and recommend practical, evidence-based solutions. Among the many topics available, nurse wellbeing stands out because it influences nearly every aspect of healthcare delivery.
By addressing physical health, mental wellness, supportive leadership, workplace culture, professional development, and resilience, students can create a comprehensive assessment that reflects the realities of modern nursing practice. Healthcare organizations that prioritize nurse wellbeing not only support their employees but also improve patient safety, strengthen teamwork, and achieve better long-term outcomes.
Ultimately, investing in nurses is an investment in the future of healthcare, making nurse wellbeing an ideal focus for a high-quality NURS FPX 4905 Assessment 1. [[వాడుకరి:Conway278|Conway278]] ([[వాడుకరి చర్చ:Conway278|చర్చ]]) 09:14, 29 జూన్ 2026 (UTC)

== NURS FPX 4000 Assessment 1: Supporting Nursing Growth and Professional Excellence ==

NURS FPX 4000 Assessment 1: Supporting Nursing Growth and Professional Excellence
Introduction: The Importance of NURS FPX 4000 Assessment 1 in Nursing Growth
The nursing profession is built on continuous learning, adaptability, and professional improvement. As healthcare systems become more advanced, nurses are expected to develop strong clinical knowledge, leadership abilities, communication skills NURS FPX 4000 Assessment 1, and critical-thinking capabilities. NURS FPX 4000 Assessment 1 is an important academic activity that encourages nursing students to examine their professional development and understand the key elements required for success in modern healthcare.
Nursing growth is a lifelong process that involves improving clinical competence, developing confidence, and creating a commitment to delivering safe and effective patient care. Through self-reflection and professional evaluation, nursing students can identify their strengths and areas for improvement. This assessment helps future nurses understand how personal development connects with better healthcare outcomes.
Nursing Growth Through Professional Self-Reflection
Self-reflection is one of the most valuable practices for nursing growth. Nurses often experience complex situations that require emotional awareness, problem-solving, and professional judgment. By reflecting on their experiences, nurses can recognize what they have learned and how they can improve their future performance.
NURS FPX 4000 Assessment 1 emphasizes the importance of analyzing personal skills, professional values, and career goals. Reflection allows students to evaluate their current abilities and create strategies for continued development. It helps nurses understand their responsibilities and recognize the impact of their actions on patients and healthcare teams.
A reflective nursing approach encourages individuals to become active participants in their own professional growth. Instead of relying only on existing knowledge, nurses learn to identify opportunities for improvement and seek additional education, training, and experience.
Developing Essential Nursing Skills for Career Advancement
Successful nursing practice requires a combination of technical knowledge and interpersonal skills. Nursing growth depends on developing abilities such as communication, teamwork, clinical decision-making, and patient education.
Communication plays a major role in healthcare. Nurses must communicate clearly with patients, families, physicians, and other healthcare professionals. Effective communication reduces errors, improves collaboration, and helps create positive patient experiences.
Critical-thinking skills are also essential for nursing professionals. Nurses frequently make decisions based on patient conditions, clinical information, and healthcare priorities. Developing strong critical-thinking abilities allows nurses to provide safe and appropriate care.
Through NURS FPX 4000 Assessment 1, nursing students explore how improving these skills contributes to professional success and prepares them for future challenges in healthcare environments.
Evidence-Based Practice and Continuous Nursing Improvement
Modern nursing depends on evidence-based practice, which combines scientific research, clinical expertise NURS FPX 4000 Assessment 2, and patient needs to guide healthcare decisions. Nurses who use evidence-based methods provide care that is safer, more effective, and aligned with current healthcare standards.
Nursing growth requires a commitment to staying updated with new research, technologies, and treatment approaches. Healthcare is constantly changing, and nurses must continue learning throughout their careers.
NURS FPX 4000 Assessment 1 supports the understanding that professional development is not limited to completing a nursing program. Instead, it represents an ongoing journey where nurses continue improving their knowledge and abilities.
By adopting evidence-based practice, nurses become better prepared to address complex patient situations and contribute to improvements within healthcare organizations.
Leadership Development in Nursing Growth
Leadership is an important component of nursing advancement. Nurses are leaders in many ways, whether they are coordinating patient care, educating individuals, supporting colleagues, or participating in healthcare improvements.
Strong nursing leadership involves responsibility, communication, teamwork, and decision-making. Developing leadership skills allows nurses to influence positive changes and promote better patient outcomes.
NURS FPX 4000 Assessment 1 highlights the relationship between professional growth and leadership development. Nursing students are encouraged to recognize their leadership potential and understand how they can contribute to healthcare improvement.
Future nursing leaders must be prepared to manage challenges, support healthcare teams, and advocate for patients. Building leadership skills early helps nurses become more confident and effective professionals.
Patient-Centered Care as a Goal of Nursing Growth
The primary goal of nursing is to provide compassionate and effective care that meets the needs of each patient. Patient-centered care focuses on respecting individual preferences, values, and healthcare goals.
Nursing growth directly affects the quality of patient care. Nurses who improve their knowledge and skills are better able to understand patient needs and provide personalized support.
Through NURS FPX 4000 Assessment 1, students learn that professional development is closely connected to patient satisfaction and healthcare quality. A knowledgeable and compassionate nurse can create stronger relationships with patients and encourage better health outcomes.
Patient-centered nursing also requires empathy, cultural awareness, and effective communication. These qualities help nurses build trust and create a supportive healthcare environment.
Overcoming Challenges Through Professional Development
Nursing can be a demanding profession with challenges such as workplace pressure, changing healthcare expectations, and complex patient conditions. Developing resilience and adaptability is necessary for long-term nursing success.
Professional growth helps nurses manage challenges more effectively. Continuous education, mentorship, teamwork, and self-improvement are valuable strategies for overcoming difficulties in nursing practice.
NURS FPX 4000 Assessment 1 encourages students to recognize potential challenges and develop approaches that support professional confidence. Nurses who focus on growth are more prepared to handle changes and provide high-quality care.
A growth mindset allows nurses to view challenges as opportunities for learning and improvement. This attitude supports both personal success and advancement within the nursing profession.
The Future of Nursing Growth and Professional Excellence
The future of nursing depends on professionals who are committed to learning, innovation NURS FPX 4000 Assessment 3, and compassionate care. Nursing growth is not a single achievement but a continuous process that develops throughout a nurse’s career.
NURS FPX 4000 Assessment 1 provides nursing students with an opportunity to explore their professional goals, evaluate their skills, and understand the importance of lifelong development.
By focusing on self-reflection, evidence-based practice, leadership, and patient-centered care, nurses can continue improving their impact on healthcare. Professional growth allows nurses to become more confident, capable, and prepared for the evolving needs of patients and communities.
Conclusion
Nursing growth is essential for creating skilled and effective healthcare professionals. NURS FPX 4000 Assessment 1 helps nursing students understand the importance of continuous improvement, professional responsibility, and personal development.
Through reflection, skill enhancement, leadership growth, and evidence-based practice, nurses can achieve excellence in their careers. A commitment to learning and improvement ensures that nurses remain prepared to provide safe, compassionate, and high-quality care in today’s changing healthcare environment. [[వాడుకరి:Conway278|Conway278]] ([[వాడుకరి చర్చ:Conway278|చర్చ]]) 09:16, 29 జూన్ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>s6hrpor5iwxrs1744qz3l63ocbnc4hz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561930</id>
      <parentid>561929</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T09:19:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Conway278</username>
        <id>7383</id>
      </contributor>
      <comment>/* NURS FPX 4065 Assessment 1: Building Trust Through Effective Leadership and Communication in Healthcare */ కొత్త విభాగం</comment>
      <origin>561930</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27754" sha1="mb4y4ijowh19r8dq50p5adh0bcmmfwt" xml:space="preserve">10. త్వం కస్యా స్యదితి స్త్వం రుద్రస్య శివా |
    త్వం శక్రస్య శచీ శక్తి స్సర్వ గతే ||

........రెండవ పాదములో ' శక్తి ర్దేవనుతే ' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page73

16. శబ్దాద్యై ర్వియుతం సద్బ్రహ్మా౽మలినం| 
    శబ్దాద్యై స్సహితా త్వం దేవ్యార్యహితా ||

....... రెండవ పాదములో త్వం 'దేవ్యచ్ఛహితా' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page74

== NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence ==

NURS FPX 4905 Assessment 1: Exploring the Critical Role of Nurse Wellbeing in Healthcare Excellence
Introduction
Completing NURS FPX 4905 Assessment 1 requires nursing students to evaluate healthcare challenges and recommend evidence-based strategies for improvement. One of the most impactful topics to examine is nurse wellbeing, as it directly influences patient outcomes NURS FPX 4905 Assessment 1, workplace culture, and the overall quality of healthcare services.
Modern healthcare environments are demanding, requiring nurses to balance clinical expertise, emotional resilience, and compassionate care. When healthcare organizations invest in nurse wellbeing, they create stronger teams, reduce burnout, and improve patient satisfaction. Understanding these connections can help students produce a thoughtful and well-supported NURS FPX 4905 Assessment 1 that reflects current healthcare priorities.
The Growing Importance of Nurse Wellbeing
Healthcare systems worldwide rely heavily on nurses to provide continuous patient care. Their responsibilities extend beyond administering medications and monitoring vital signs. Nurses educate patients, support families, collaborate with multidisciplinary teams, and respond to emergencies every day.
Because of these demanding responsibilities, maintaining physical, emotional, and psychological wellbeing has become increasingly important. Organizations that recognize the value of supporting their nursing workforce often experience higher staff engagement and stronger clinical outcomes.
In NURS FPX 4905 Assessment 1, focusing on nurse wellbeing demonstrates an understanding that quality healthcare begins with healthy healthcare professionals.
Physical Wellness Supports Better Clinical Performance
Long shifts, physically demanding tasks, and repetitive movements place considerable strain on nurses. Lifting patients, standing for extended periods, and responding quickly to emergencies can lead to fatigue and musculoskeletal injuries.
Healthcare facilities can promote physical wellness by implementing:
Safe patient handling equipment
Ergonomic workstations
Scheduled rest breaks
Employee fitness programs
Workplace injury prevention training
Supporting nurses' physical health enables them to perform clinical duties more safely and efficiently while reducing absenteeism and workplace injuries.
Mental Health Is Essential for Nursing Success
The emotional demands of nursing can be overwhelming. Nurses regularly witness suffering, loss, trauma, and life-changing medical events. Without proper coping mechanisms, prolonged exposure to these experiences may contribute to anxiety, depression, compassion fatigue, and burnout.
Healthcare organizations should prioritize mental wellness through:
Confidential counseling services
Stress management workshops
Peer support groups
Mindfulness training
Employee assistance programs
Including mental health interventions in NURS FPX 4905 Assessment 1 highlights the importance of addressing both patient care and caregiver wellbeing.
Workplace Culture Shapes Employee Satisfaction
A positive workplace culture encourages teamwork NURS FPX 4905 Assessment 2, trust, and professional respect. Nurses who feel appreciated are more likely to remain motivated and committed to delivering exceptional patient care.
Characteristics of healthy workplace environments include:
Respectful communication
Inclusive leadership
Shared decision-making
Recognition of employee contributions
Psychological safety
When healthcare professionals feel comfortable expressing concerns and sharing ideas, organizations benefit from continuous improvement and stronger collaboration.
Reducing Burnout Through Organizational Support
Burnout has become one of the most significant challenges facing the nursing profession. It often develops gradually due to excessive workloads, inadequate staffing, emotional exhaustion, and chronic workplace stress.
Common signs of burnout include:
Physical exhaustion
Emotional detachment
Reduced job satisfaction
Difficulty concentrating
Increased absenteeism
Healthcare leaders can reduce burnout by ensuring appropriate staffing levels, promoting flexible scheduling, encouraging regular breaks, and providing access to wellness resources.
These evidence-based interventions align well with the objectives of NURS FPX 4905 Assessment 1.
Leadership Makes a Lasting Difference
Effective leadership significantly influences nurse wellbeing. Nurse managers who communicate openly, provide constructive feedback, and recognize employee achievements create positive working environments.
Successful nursing leaders focus on:
Active listening
Transparent communication
Fair workload distribution
Conflict resolution
Professional mentorship
Supportive leadership also encourages continuous learning, helping nurses develop confidence and improve clinical decision-making.
When preparing NURS FPX 4905 Assessment 1, leadership strategies can serve as practical recommendations for organizational improvement.
The Value of Continuing Education
Healthcare constantly evolves through new research, technology, and treatment guidelines. Nurses who participate in continuing education remain current with best practices while enhancing their professional confidence.
Professional development opportunities include:
Clinical certifications
Online learning programs
Evidence-based practice workshops
Leadership training
Academic advancement
Organizations that invest in education often experience improved employee retention and higher standards of patient care.
Evidence-Based Practice Improves Healthcare Quality
One of the central goals of NURS FPX 4905 Assessment 1 is applying evidence-based practice to solve healthcare problems. Instead of relying solely on experience, nurses use current research to guide clinical decisions.
Research consistently supports workplace wellness initiatives because they contribute to:
Lower staff turnover
Increased employee engagement
Improved patient safety
Better teamwork
Enhanced healthcare quality
Students should support their recommendations with credible nursing literature NURS FPX 4905 Assessment 3, clinical guidelines, and peer-reviewed studies whenever possible.
Technology Can Support Nurse Wellbeing
Healthcare technology is transforming nursing practice by reducing administrative burdens and improving workflow efficiency.
Examples include:
Electronic health records
Smart medication systems
Mobile clinical communication tools
Automated scheduling software
Telehealth services
When implemented effectively, technology allows nurses to spend more time providing direct patient care while reducing documentation-related stress.
Technology can be an innovative discussion point when developing recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1.
Building Resilience in Nursing Professionals
Resilience enables nurses to adapt to workplace challenges while maintaining emotional stability and professional effectiveness. Although healthcare environments remain demanding, resilience training equips nurses with valuable coping strategies.
Methods for strengthening resilience include:
Reflective practice
Time management
Healthy sleep habits
Professional mentorship
Stress reduction techniques
Resilient nurses recover more effectively from difficult situations and continue delivering compassionate, patient-centered care.
How Nurse Wellbeing Benefits Patients
Patient outcomes improve when nurses feel supported both physically and emotionally. Healthy nurses communicate more effectively, think critically under pressure, and demonstrate greater empathy during patient interactions.
Improved nurse wellbeing contributes to:
Fewer clinical errors
Higher patient satisfaction
Better infection prevention
Improved medication safety
Stronger interdisciplinary collaboration
These measurable improvements demonstrate why healthcare organizations increasingly prioritize employee wellness initiatives.
Practical Recommendations for NURS FPX 4905 Assessment 1
When developing your assessment, consider recommending strategies such as:
Expanding mental health resources for nursing staff
Improving nurse-to-patient staffing ratios
Offering wellness and resilience training
Encouraging leadership development programs
Creating recognition and reward systems
Promoting continuing education opportunities
Strengthening workplace communication practices
Implementing evidence-based wellness policies
These recommendations are realistic, research-supported, and directly connected to healthcare quality improvement.
Conclusion
NURS FPX 4905 Assessment 1 provides nursing students with an opportunity to analyze meaningful healthcare challenges and recommend practical, evidence-based solutions. Among the many topics available, nurse wellbeing stands out because it influences nearly every aspect of healthcare delivery.
By addressing physical health, mental wellness, supportive leadership, workplace culture, professional development, and resilience, students can create a comprehensive assessment that reflects the realities of modern nursing practice. Healthcare organizations that prioritize nurse wellbeing not only support their employees but also improve patient safety, strengthen teamwork, and achieve better long-term outcomes.
Ultimately, investing in nurses is an investment in the future of healthcare, making nurse wellbeing an ideal focus for a high-quality NURS FPX 4905 Assessment 1. [[వాడుకరి:Conway278|Conway278]] ([[వాడుకరి చర్చ:Conway278|చర్చ]]) 09:14, 29 జూన్ 2026 (UTC)

== NURS FPX 4000 Assessment 1: Supporting Nursing Growth and Professional Excellence ==

NURS FPX 4000 Assessment 1: Supporting Nursing Growth and Professional Excellence
Introduction: The Importance of NURS FPX 4000 Assessment 1 in Nursing Growth
The nursing profession is built on continuous learning, adaptability, and professional improvement. As healthcare systems become more advanced, nurses are expected to develop strong clinical knowledge, leadership abilities, communication skills NURS FPX 4000 Assessment 1, and critical-thinking capabilities. NURS FPX 4000 Assessment 1 is an important academic activity that encourages nursing students to examine their professional development and understand the key elements required for success in modern healthcare.
Nursing growth is a lifelong process that involves improving clinical competence, developing confidence, and creating a commitment to delivering safe and effective patient care. Through self-reflection and professional evaluation, nursing students can identify their strengths and areas for improvement. This assessment helps future nurses understand how personal development connects with better healthcare outcomes.
Nursing Growth Through Professional Self-Reflection
Self-reflection is one of the most valuable practices for nursing growth. Nurses often experience complex situations that require emotional awareness, problem-solving, and professional judgment. By reflecting on their experiences, nurses can recognize what they have learned and how they can improve their future performance.
NURS FPX 4000 Assessment 1 emphasizes the importance of analyzing personal skills, professional values, and career goals. Reflection allows students to evaluate their current abilities and create strategies for continued development. It helps nurses understand their responsibilities and recognize the impact of their actions on patients and healthcare teams.
A reflective nursing approach encourages individuals to become active participants in their own professional growth. Instead of relying only on existing knowledge, nurses learn to identify opportunities for improvement and seek additional education, training, and experience.
Developing Essential Nursing Skills for Career Advancement
Successful nursing practice requires a combination of technical knowledge and interpersonal skills. Nursing growth depends on developing abilities such as communication, teamwork, clinical decision-making, and patient education.
Communication plays a major role in healthcare. Nurses must communicate clearly with patients, families, physicians, and other healthcare professionals. Effective communication reduces errors, improves collaboration, and helps create positive patient experiences.
Critical-thinking skills are also essential for nursing professionals. Nurses frequently make decisions based on patient conditions, clinical information, and healthcare priorities. Developing strong critical-thinking abilities allows nurses to provide safe and appropriate care.
Through NURS FPX 4000 Assessment 1, nursing students explore how improving these skills contributes to professional success and prepares them for future challenges in healthcare environments.
Evidence-Based Practice and Continuous Nursing Improvement
Modern nursing depends on evidence-based practice, which combines scientific research, clinical expertise NURS FPX 4000 Assessment 2, and patient needs to guide healthcare decisions. Nurses who use evidence-based methods provide care that is safer, more effective, and aligned with current healthcare standards.
Nursing growth requires a commitment to staying updated with new research, technologies, and treatment approaches. Healthcare is constantly changing, and nurses must continue learning throughout their careers.
NURS FPX 4000 Assessment 1 supports the understanding that professional development is not limited to completing a nursing program. Instead, it represents an ongoing journey where nurses continue improving their knowledge and abilities.
By adopting evidence-based practice, nurses become better prepared to address complex patient situations and contribute to improvements within healthcare organizations.
Leadership Development in Nursing Growth
Leadership is an important component of nursing advancement. Nurses are leaders in many ways, whether they are coordinating patient care, educating individuals, supporting colleagues, or participating in healthcare improvements.
Strong nursing leadership involves responsibility, communication, teamwork, and decision-making. Developing leadership skills allows nurses to influence positive changes and promote better patient outcomes.
NURS FPX 4000 Assessment 1 highlights the relationship between professional growth and leadership development. Nursing students are encouraged to recognize their leadership potential and understand how they can contribute to healthcare improvement.
Future nursing leaders must be prepared to manage challenges, support healthcare teams, and advocate for patients. Building leadership skills early helps nurses become more confident and effective professionals.
Patient-Centered Care as a Goal of Nursing Growth
The primary goal of nursing is to provide compassionate and effective care that meets the needs of each patient. Patient-centered care focuses on respecting individual preferences, values, and healthcare goals.
Nursing growth directly affects the quality of patient care. Nurses who improve their knowledge and skills are better able to understand patient needs and provide personalized support.
Through NURS FPX 4000 Assessment 1, students learn that professional development is closely connected to patient satisfaction and healthcare quality. A knowledgeable and compassionate nurse can create stronger relationships with patients and encourage better health outcomes.
Patient-centered nursing also requires empathy, cultural awareness, and effective communication. These qualities help nurses build trust and create a supportive healthcare environment.
Overcoming Challenges Through Professional Development
Nursing can be a demanding profession with challenges such as workplace pressure, changing healthcare expectations, and complex patient conditions. Developing resilience and adaptability is necessary for long-term nursing success.
Professional growth helps nurses manage challenges more effectively. Continuous education, mentorship, teamwork, and self-improvement are valuable strategies for overcoming difficulties in nursing practice.
NURS FPX 4000 Assessment 1 encourages students to recognize potential challenges and develop approaches that support professional confidence. Nurses who focus on growth are more prepared to handle changes and provide high-quality care.
A growth mindset allows nurses to view challenges as opportunities for learning and improvement. This attitude supports both personal success and advancement within the nursing profession.
The Future of Nursing Growth and Professional Excellence
The future of nursing depends on professionals who are committed to learning, innovation NURS FPX 4000 Assessment 3, and compassionate care. Nursing growth is not a single achievement but a continuous process that develops throughout a nurse’s career.
NURS FPX 4000 Assessment 1 provides nursing students with an opportunity to explore their professional goals, evaluate their skills, and understand the importance of lifelong development.
By focusing on self-reflection, evidence-based practice, leadership, and patient-centered care, nurses can continue improving their impact on healthcare. Professional growth allows nurses to become more confident, capable, and prepared for the evolving needs of patients and communities.
Conclusion
Nursing growth is essential for creating skilled and effective healthcare professionals. NURS FPX 4000 Assessment 1 helps nursing students understand the importance of continuous improvement, professional responsibility, and personal development.
Through reflection, skill enhancement, leadership growth, and evidence-based practice, nurses can achieve excellence in their careers. A commitment to learning and improvement ensures that nurses remain prepared to provide safe, compassionate, and high-quality care in today’s changing healthcare environment. [[వాడుకరి:Conway278|Conway278]] ([[వాడుకరి చర్చ:Conway278|చర్చ]]) 09:16, 29 జూన్ 2026 (UTC)

== NURS FPX 4065 Assessment 1: Building Trust Through Effective Leadership and Communication in Healthcare ==

NURS FPX 4065 Assessment 1: Building Trust Through Effective Leadership and Communication in Healthcare
Introduction
NURS FPX 4065 Assessment 1 highlights the importance of leadership, communication, and relationship-building within healthcare organizations. Trust is one of the most important elements in nursing practice because it influences teamwork, patient satisfaction NURS FPX 4065 Assessment 1, workplace culture, and overall healthcare quality.
Healthcare professionals must establish trust with patients, colleagues, and organizational leaders to create a safe and supportive environment. This assessment helps nursing students understand how effective leadership strategies and ethical communication can strengthen professional relationships and improve healthcare outcomes.
Building trust is not a single action but an ongoing process that requires honesty, accountability, respect, and consistent behavior. Nurses who develop strong trust-based relationships become more effective advocates, decision-makers, and leaders.
Creating a Culture of Trust in Healthcare Environments
Trust serves as the foundation of successful healthcare organizations. When healthcare teams trust one another, communication improves, collaboration becomes stronger, and patient care becomes more effective.
A trustworthy healthcare culture encourages professionals to:
Share ideas openly
Report concerns without fear
Support teamwork
Respect different perspectives
Work toward common goals
In NURS FPX 4065 Assessment 1, understanding how trust influences organizational performance is essential. Leaders must create an environment where employees feel valued and patients feel confident in the care they receive.
Strengthening Trust Through Transparent Communication
Communication is one of the most powerful tools for building trust. Poor communication can create misunderstandings, reduce teamwork, and negatively affect patient safety.
Effective healthcare communication includes:
Active Listening
Nurses and leaders should listen carefully to understand concerns, ideas, and feedback from others.
Clear Information Sharing
Providing accurate and timely information helps prevent confusion and improves decision-making.
Respectful Interactions
Professional communication requires empathy, patience, and respect for all individuals.
Open Feedback Systems
Encouraging feedback allows healthcare teams to identify problems and develop better solutions.
Strong communication practices demonstrate reliability and increase confidence among healthcare professionals and patients.
Developing Leadership Approaches That Inspire Confidence
Leadership plays a major role in establishing trust within healthcare organizations. Effective nurse leaders influence others through their actions NURS FPX 4055 Assessment 2, decisions, and professional behavior.
Trust-focused leadership includes:
Leading by Example
Healthcare leaders must demonstrate honesty, responsibility, and commitment to ethical practice.
Supporting Team Members
Recognizing employee contributions and providing guidance strengthens workplace relationships.
Encouraging Collaboration
Inclusive leadership allows team members to participate in decision-making processes.
Maintaining Accountability
Reliable leaders take responsibility for their actions and encourage others to do the same.
Through NURS FPX 4065 Assessment 1, nursing students explore how leadership behaviors influence trust and organizational success.
Building Patient Confidence Through Compassionate Care
Trust between nurses and patients is essential for effective healthcare delivery. Patients are more likely to follow treatment plans and communicate concerns when they trust their healthcare providers.
Nurses can strengthen patient trust by:
Showing empathy
Protecting patient privacy
Explaining procedures clearly
Respecting cultural differences
Providing consistent care
Compassionate communication helps patients feel respected and involved in their healthcare decisions.
When patients trust nurses, they experience greater satisfaction and improved engagement with their treatment.
Establishing Professional Relationships Through Respect
Respect is a key component of trust-building in nursing practice. Healthcare professionals work with individuals from diverse backgrounds, experiences, and professional roles.
Respectful relationships involve:
Appreciating different viewpoints
Recognizing team members’ contributions
Avoiding judgment
Maintaining professionalism
Supporting workplace inclusion
A respectful environment improves morale and encourages stronger collaboration among healthcare teams.
Promoting Ethical Practices to Maintain Trust
Ethical behavior is essential for maintaining credibility in healthcare. Nurses are responsible for protecting patient rights NURS FPX 4065 Assessment 3, maintaining confidentiality, and following professional standards.
Ethical trust-building practices include:
Honesty
Providing truthful information creates confidence between healthcare providers and patients.
Integrity
Consistently following professional values demonstrates reliability.
Confidentiality
Protecting private patient information shows respect and responsibility.
Fair Decision-Making
Treating individuals fairly promotes trust and respect.
Ethical leadership helps healthcare organizations maintain strong relationships with patients and employees.
Overcoming Barriers That Affect Trust Development
Although trust is essential, several challenges can make trust-building difficult in healthcare settings.
Common barriers include:
Workplace Conflicts
Disagreements among team members may reduce collaboration and communication.
Lack of Transparency
Limited information sharing can create uncertainty and frustration.
Inconsistent Leadership
Unpredictable decisions from leaders may weaken employee confidence.
Communication Gaps
Poor communication can lead to errors and reduced teamwork.
Addressing these barriers requires commitment from both leaders and healthcare professionals.
Using Team Collaboration to Strengthen Workplace Trust
Healthcare requires teamwork among nurses, physicians, administrators, and other professionals. Strong collaboration depends on mutual respect and confidence.
Trust-based teamwork improves:
Patient safety
Clinical decision-making
Problem-solving
Workplace satisfaction
Healthcare efficiency
Team members who trust each other are more likely to communicate effectively and support shared healthcare goals.
For nursing professionals, developing collaboration skills is an important part of leadership growth.
Measuring the Impact of Trust-Building Strategies
Healthcare organizations should evaluate whether trust-building efforts are successful. Measuring outcomes helps leaders identify strengths and areas requiring improvement.
Evaluation methods may include:
Employee satisfaction surveys
Patient feedback reports
Communication assessments
Team performance reviews
Quality improvement indicators
Positive results may include improved workplace relationships, stronger teamwork, and increased patient satisfaction.
Continuous evaluation allows healthcare organizations to maintain a culture of trust.
The Role of Nurses in Creating Trust-Based Healthcare Systems
Nurses are central to building trust because they interact with patients and healthcare teams every day. Their communication style, professional behavior, and decision-making directly influence healthcare experiences.
Nurses contribute to trust by:
Advocating for patient needs
Communicating effectively
Demonstrating compassion
Supporting colleagues
Promoting ethical care
Through NURS FPX 4065 Assessment 1, nursing students develop a deeper understanding of how trust-based leadership improves healthcare environments.
Conclusion
NURS FPX 4065 Assessment 1 emphasizes the importance of trust as a foundation for effective nursing leadership and healthcare communication. Building trust requires transparency, ethical behavior, respect, and consistent professional actions.
Nurses who focus on trust-building create stronger relationships with patients and colleagues while contributing to safer and more effective healthcare systems. By developing leadership skills and practicing effective communication, future nursing professionals can become influential leaders who promote collaboration, confidence, and positive healthcare outcomes. [[వాడుకరి:Conway278|Conway278]] ([[వాడుకరి చర్చ:Conway278|చర్చ]]) 09:19, 29 జూన్ 2026 (UTC)</text>
      <sha1>mb4y4ijowh19r8dq50p5adh0bcmmfwt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561931</id>
      <parentid>561930</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T09:19:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Saroj</username>
        <id>4569</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/Conway278|Conway278]] ([[User talk:Conway278|చర్చ]]) చేసిన మార్పులను [[User:NDG|NDG]] చివరి కూర్పు వరకు తిరగ్గొట్టారు.</comment>
      <origin>219787</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="929" sha1="7bonz9y1us4xsn2t0srvfj3irdy5uqo" xml:space="preserve">10. త్వం కస్యా స్యదితి స్త్వం రుద్రస్య శివా |
    త్వం శక్రస్య శచీ శక్తి స్సర్వ గతే ||

........రెండవ పాదములో ' శక్తి ర్దేవనుతే ' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page73

16. శబ్దాద్యై ర్వియుతం సద్బ్రహ్మా౽మలినం| 
    శబ్దాద్యై స్సహితా త్వం దేవ్యార్యహితా ||

....... రెండవ పాదములో త్వం 'దేవ్యచ్ఛహితా' అని పాఠము

https://www.scribd.com/doc/113205020/Vol-2-The-Book-of-Adoration-Part-2-Stotragranthamala-by-Kavyakantha-Ganapati-Muni/page74</text>
      <sha1>7bonz9y1us4xsn2t0srvfj3irdy5uqo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>వర్గం:వృక్షశాస్త్రం</title>
    <ns>14</ns>
    <id>70164</id>
    <revision>
      <id>561913</id>
      <parentid>250469</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:18:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:జీవశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561913</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="107" sha1="mxowlukvsf4l15gu9chilyivqqnhn43" xml:space="preserve">[[వర్గం:శాస్త్రాలు]]
[[వర్గం:జీవశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>mxowlukvsf4l15gu9chilyivqqnhn43</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మొదటి సంపుటము/అంటువ్యాధులు (ఆయుర్వేదము)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150997</id>
    <revision>
      <id>561893</id>
      <parentid>443675</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:09:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:వైద్యశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561893</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1064" sha1="a49wjwxc873drsp95fa0rwmi0arjtk3" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మొదటి సంపుటము]]
 | రచయిత = వేదాల తిరుమల వేంకట రామానుజస్వామి
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = అంటువ్యాధులు (ఆయుర్వేదము)
 | ముందరి = [[../అంటార్క్‌టికా/]]
 | తదుపరి =[[../అంటువ్యాధులు-ఎల్లోపాతి /]]
 | వివరములు =  
|సంవత్సరం=1958
}}
&lt;pages index=&quot;సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞానకోశము మొదటి సంపుటము అ-ఆర్ష.pdf&quot; from=50 fromsection=&quot;50B&quot; to=57 tosection=&quot;57A&quot; /&gt;


[[వర్గం:ఆయుర్వేదం]]
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>a49wjwxc873drsp95fa0rwmi0arjtk3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/17</title>
    <ns>104</ns>
    <id>151075</id>
    <revision>
      <id>561922</id>
      <parentid>519681</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T08:07:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561922</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4311" sha1="f6d59ig1b5nvhi5flrcz8ndwf8e76n3" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ రచయితలు
|-
! వ. సం. పొడి అక్షరములు !! వ్యాసకర్త పేరు !! వ్యాసము పేరు
|-
| 1. ఆ. || &quot; అగస్త్య ” || కామశాస్త్రము
|-
| 2. అ. రా. || శ్రీ [[రచయిత:అమరేశం రాజేశ్వరశర్మ|అమరేశం రాజేశ్వర శర్మ]] ఎం. ఏ., భాషాప్రవీణ, తెలుగు ఉపన్యాసకులు, వివేక వర్దనీ కళాశాల, హైదరాబాదు || కాళేశ్వరము
|-
| 3. ఆ. పీ. || పండిత [[రచయిత:ఆదిరాజు వీరభద్రరావు|ఆదిరాజు వీరభద్రరావు]], రిటైర్డు తెలుగు పండితులు, ప్రభుత్వోన్నత పాఠశాల, చాదర్ ఘాట్, హైదరాబాదు || 1. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉమామహేశ్వరము|ఉమామహేశ్వరము]] 2. ఎలే ఫెంటా గుహాలయములు 3. కార్ల్ గుహాలయములు
|-
| 4. ఆర్. పి. యస్. || వైయాకరణ పంచానన, విద్వత్కవిసార్వభౌమ, [[రచయిత:ఆర్. పార్థసారథీ అయ్యంగార్ స్వామి|ఆర్ . పార్థసారథీ అయ్యంగార్ స్వామి]], రీడరు, ఎస్. వి. ఓ. కాలేజి, తిరుపతి || [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/అర్ష శిల్పము|ఆర్షశిల్పము]]
|-
| 5. ఆర్. యం. జో. || శ్రీ [[రచయిత:ఆర్. యం. జోషీ|ఆర్. యం. జోషీ]], మాజీ డిప్యూటీ డైరెక్టరు, గవర్నమెంటు రికార్డు ఆఫీసు, హైదరాబాదు || కవిలె బ్రాండారములు
|-
| 6. ఇ. కృ. || శ్రీ [[రచయిత:ఇరివెంటి కృష్ణమూర్తి|ఇరివెంటి కృష్ణమూర్తి]] ఎం.ఏ., తెలుగు ఉపన్యాసకులు, గవర్నమెంటు కాలేజీ., వరంగల్లు || ఓరుగల్లు
|-
| 7. ఉ. గ. శా. || వేదభాష్య విశారద, [[రచయిత:ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి|ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి]], సూర్యారావుపేట, కాకినాడ || 1. ఆర్షవ్యవసాయ పద్ధతి 2. ఉపనిషత్తులు
|-
| 8. ఉ. రా. || శ్రీ [[రచయిత:ఉరువుటూరి రాఘవాచార్యులు|ఉరువుటూరి రాఘవాచార్యులు]] బి. ఫీ., బి. ఇడి., ఎం. ఎల్. సి. హైదరాబాదు  || 1. ఇండోచైనా (చ) 2. ఇండోనేషియా (చ) 3. కందికట్లు గుట్టలు
|-
| 9. ఉ. స. || శ్రీ [[రచయిత:ఉడుత సచ్చిదానందస్వామి|ఉడుత సచ్చిదానందస్వామి]] ఎం. ఎన్. సి., వృక్షశాస్త్రోపన్యాసకులు, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || 1, ఉద్భిజ్జములు (అంగభేద రహితములు) 2. ఉద్భిజ్జ వర్గీకరణము
|-
| 10. ఎం. ఏ. కె. || శ్రీ [[రచయిత:ఎం. ఏ. కుమారస్వామి|ఎం. ఏ. కుమారస్వామి]], ఉపన్యాసకులు, ఇంజనీరింగు కళాశాల, హైదరాబాదు || ఉక్కుపరిశ్రమ
|}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
xiv&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>f6d59ig1b5nvhi5flrcz8ndwf8e76n3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561924</id>
      <parentid>561922</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T08:09:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561924</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4460" sha1="ihw65p9l3jq107c77bim8iivmpa4us4" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ రచయితలు
|-
! వ. సం. పొడి అక్షరములు !! వ్యాసకర్త పేరు !! వ్యాసము పేరు
|-
| 1. ఆ. || &quot; అగస్త్య ” || కామశాస్త్రము
|-
| 2. అ. రా. || శ్రీ [[రచయిత:అమరేశం రాజేశ్వరశర్మ|అమరేశం రాజేశ్వర శర్మ]] ఎం. ఏ., భాషాప్రవీణ, తెలుగు ఉపన్యాసకులు, వివేక వర్దనీ కళాశాల, హైదరాబాదు || కాళేశ్వరము
|-
| 3. ఆ. పీ. || పండిత [[రచయిత:ఆదిరాజు వీరభద్రరావు|ఆదిరాజు వీరభద్రరావు]], రిటైర్డు తెలుగు పండితులు, ప్రభుత్వోన్నత పాఠశాల, చాదర్ ఘాట్, హైదరాబాదు || 1. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉమామహేశ్వరము|ఉమామహేశ్వరము]] 2. ఎలే ఫెంటా గుహాలయములు 3. కార్ల్ గుహాలయములు
|-
| 4. ఆర్. పి. యస్. || వైయాకరణ పంచానన, విద్వత్కవిసార్వభౌమ, [[రచయిత:ఆర్. పార్థసారథీ అయ్యంగార్ స్వామి|ఆర్ . పార్థసారథీ అయ్యంగార్ స్వామి]], రీడరు, ఎస్. వి. ఓ. కాలేజి, తిరుపతి || [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/అర్ష శిల్పము|ఆర్షశిల్పము]]
|-
| 5. ఆర్. యం. జో. || శ్రీ [[రచయిత:ఆర్. యం. జోషీ|ఆర్. యం. జోషీ]], మాజీ డిప్యూటీ డైరెక్టరు, గవర్నమెంటు రికార్డు ఆఫీసు, హైదరాబాదు || కవిలె బ్రాండారములు
|-
| 6. ఇ. కృ. || శ్రీ [[రచయిత:ఇరివెంటి కృష్ణమూర్తి|ఇరివెంటి కృష్ణమూర్తి]] ఎం.ఏ., తెలుగు ఉపన్యాసకులు, గవర్నమెంటు కాలేజీ., వరంగల్లు || ఓరుగల్లు
|-
| 7. ఉ. గ. శా. || వేదభాష్య విశారద, [[రచయిత:ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి|ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి]], సూర్యారావుపేట, కాకినాడ || 1. ఆర్షవ్యవసాయ పద్ధతి 2. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉపనిషత్తులు|ఉపనిషత్తులు]]
|-
| 8. ఉ. రా. || శ్రీ [[రచయిత:ఉరువుటూరి రాఘవాచార్యులు|ఉరువుటూరి రాఘవాచార్యులు]] బి. ఫీ., బి. ఇడి., ఎం. ఎల్. సి. హైదరాబాదు  || 1. ఇండోచైనా (చ) 2. ఇండోనేషియా (చ) 3. కందికట్లు గుట్టలు
|-
| 9. ఉ. స. || శ్రీ [[రచయిత:ఉడుత సచ్చిదానందస్వామి|ఉడుత సచ్చిదానందస్వామి]] ఎం. ఎన్. సి., వృక్షశాస్త్రోపన్యాసకులు, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || 1, ఉద్భిజ్జములు (అంగభేద రహితములు) 2. ఉద్భిజ్జ వర్గీకరణము
|-
| 10. ఎం. ఏ. కె. || శ్రీ [[రచయిత:ఎం. ఏ. కుమారస్వామి|ఎం. ఏ. కుమారస్వామి]], ఉపన్యాసకులు, ఇంజనీరింగు కళాశాల, హైదరాబాదు || ఉక్కుపరిశ్రమ
|}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
xiv&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ihw65p9l3jq107c77bim8iivmpa4us4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561938</id>
      <parentid>561924</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:15:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561938</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4631" sha1="l4ixq729thpaw981qmql0eh7h0fbi1h" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ రచయితలు
|-
! వ. సం. పొడి అక్షరములు !! వ్యాసకర్త పేరు !! వ్యాసము పేరు
|-
| 1. ఆ. || &quot; అగస్త్య ” || కామశాస్త్రము
|-
| 2. అ. రా. || శ్రీ [[రచయిత:అమరేశం రాజేశ్వరశర్మ|అమరేశం రాజేశ్వర శర్మ]] ఎం. ఏ., భాషాప్రవీణ, తెలుగు ఉపన్యాసకులు, వివేక వర్దనీ కళాశాల, హైదరాబాదు || కాళేశ్వరము
|-
| 3. ఆ. పీ. || పండిత [[రచయిత:ఆదిరాజు వీరభద్రరావు|ఆదిరాజు వీరభద్రరావు]], రిటైర్డు తెలుగు పండితులు, ప్రభుత్వోన్నత పాఠశాల, చాదర్ ఘాట్, హైదరాబాదు || 1. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉమామహేశ్వరము|ఉమామహేశ్వరము]] 2. ఎలే ఫెంటా గుహాలయములు 3. కార్ల్ గుహాలయములు
|-
| 4. ఆర్. పి. యస్. || వైయాకరణ పంచానన, విద్వత్కవిసార్వభౌమ, [[రచయిత:ఆర్. పార్థసారథీ అయ్యంగార్ స్వామి|ఆర్ . పార్థసారథీ అయ్యంగార్ స్వామి]], రీడరు, ఎస్. వి. ఓ. కాలేజి, తిరుపతి || [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/అర్ష శిల్పము|ఆర్షశిల్పము]]
|-
| 5. ఆర్. యం. జో. || శ్రీ [[రచయిత:ఆర్. యం. జోషీ|ఆర్. యం. జోషీ]], మాజీ డిప్యూటీ డైరెక్టరు, గవర్నమెంటు రికార్డు ఆఫీసు, హైదరాబాదు || కవిలె బ్రాండారములు
|-
| 6. ఇ. కృ. || శ్రీ [[రచయిత:ఇరివెంటి కృష్ణమూర్తి|ఇరివెంటి కృష్ణమూర్తి]] ఎం.ఏ., తెలుగు ఉపన్యాసకులు, గవర్నమెంటు కాలేజీ., వరంగల్లు || ఓరుగల్లు
|-
| 7. ఉ. గ. శా. || వేదభాష్య విశారద, [[రచయిత:ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి|ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి]], సూర్యారావుపేట, కాకినాడ || 1. ఆర్షవ్యవసాయ పద్ధతి 2. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉపనిషత్తులు|ఉపనిషత్తులు]]
|-
| 8. ఉ. రా. || శ్రీ [[రచయిత:ఉరువుటూరి రాఘవాచార్యులు|ఉరువుటూరి రాఘవాచార్యులు]] బి. ఫీ., బి. ఇడి., ఎం. ఎల్. సి. హైదరాబాదు  || 1. ఇండోచైనా (చ) 2. ఇండోనేషియా (చ) 3. కందికట్లు గుట్టలు
|-
| 9. ఉ. స. || శ్రీ [[రచయిత:ఉడుత సచ్చిదానందస్వామి|ఉడుత సచ్చిదానందస్వామి]] ఎం. ఎన్. సి., వృక్షశాస్త్రోపన్యాసకులు, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || 1, ఉద్భిజ్జములు (అంగభేద రహితములు) 2. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉద్భిజ్జ వర్గీకరణము|ఉద్భిజ్జ వర్గీకరణము]]
|-
| 10. ఎం. ఏ. కె. || శ్రీ [[రచయిత:ఎం. ఏ. కుమారస్వామి|ఎం. ఏ. కుమారస్వామి]], ఉపన్యాసకులు, ఇంజనీరింగు కళాశాల, హైదరాబాదు || ఉక్కుపరిశ్రమ
|}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;
xiv&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l4ixq729thpaw981qmql0eh7h0fbi1h</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మొదటి సంపుటము/అంతర్గుహాకములు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151362</id>
    <revision>
      <id>561916</id>
      <parentid>443681</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:21:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:జంతుశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561916</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="988" sha1="n0tdn060g0hqz8sd41h4tnzgpeon5es" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మొదటి సంపుటము]]
 | రచయిత = బాపురెడ్డి
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = అంతర్గుహాకములు
 | ముందరి = [[../అంతర్విద్యుత్ప్రతిష్ఠ/]]
 | తదుపరి =[[../అంతర్జలము /]]
 | వివరములు =  
|సంవత్సరం=1958
}}
&lt;pages index=&quot;సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞానకోశము మొదటి సంపుటము అ-ఆర్ష.pdf&quot; from=75 fromsection=&quot;75B&quot; to=81 tosection=&quot;81A&quot; /&gt;


[[వర్గం:జీవశాస్త్రం]]
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జంతుశాస్త్రము]]
[[వర్గం:]]</text>
      <sha1>n0tdn060g0hqz8sd41h4tnzgpeon5es</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561917</id>
      <parentid>561916</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:21:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>removed [[Category:జీవశాస్త్రం]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561917</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="934" sha1="oeq7pw6cptz8zi2550b3vhcuyac3d8c" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మొదటి సంపుటము]]
 | రచయిత = బాపురెడ్డి
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = అంతర్గుహాకములు
 | ముందరి = [[../అంతర్విద్యుత్ప్రతిష్ఠ/]]
 | తదుపరి =[[../అంతర్జలము /]]
 | వివరములు =  
|సంవత్సరం=1958
}}
&lt;pages index=&quot;సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞానకోశము మొదటి సంపుటము అ-ఆర్ష.pdf&quot; from=75 fromsection=&quot;75B&quot; to=81 tosection=&quot;81A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జంతుశాస్త్రము]]
[[వర్గం:]]</text>
      <sha1>oeq7pw6cptz8zi2550b3vhcuyac3d8c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము/గజశాస్త్రము</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151370</id>
    <revision>
      <id>561915</id>
      <parentid>463900</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:20:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:జంతుశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561915</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="866" sha1="k1r5unuwqae5x3c71l61q8yko6woe0o" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము]]
 | రచయిత = చెలమచెర్ల రంగాచార్యులు
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = గజశాస్త్రము
 | ముందరి = [[../గంధకము/]]
 | తదుపరి =[[../గడియారములు/]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1962
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Three.pdf&quot; from=267 fromsection=&quot;267B&quot; to=281 tosection=&quot;281A&quot; /&gt;

[[వర్గం:జీవశాస్త్రం]]
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జంతుశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>k1r5unuwqae5x3c71l61q8yko6woe0o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము/గృహ జంతువులు; పెంపుడు జంతువులు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151463</id>
    <revision>
      <id>561918</id>
      <parentid>443632</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:22:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>removed [[Category:జీవశాస్త్రం]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561918</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="867" sha1="h576wgkwd4ebniys1duifluj8e72rcv" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము]]
 | రచయిత = యస్. వేంకటేశ్వరరావు
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = గృహ జంతువులు; పెంపుడు జంతువులు
 | ముందరి = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము/]]
 | తదుపరి =[[../గెటే (Goethe)/]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1962
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Three.pdf&quot; from=470 fromsection=&quot;470B&quot; to=475 tosection=&quot;475A&quot; /&gt;

[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>h576wgkwd4ebniys1duifluj8e72rcv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561919</id>
      <parentid>561918</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:22:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:జంతుశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561919</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="927" sha1="hvhyk506uv13628zs7mkqve5hwm4v4p" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము]]
 | రచయిత = యస్. వేంకటేశ్వరరావు
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = గృహ జంతువులు; పెంపుడు జంతువులు
 | ముందరి = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము/]]
 | తదుపరి =[[../గెటే (Goethe)/]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1962
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Three.pdf&quot; from=470 fromsection=&quot;470B&quot; to=475 tosection=&quot;475A&quot; /&gt;

[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జంతుశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>hvhyk506uv13628zs7mkqve5hwm4v4p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>వర్గం:హలో...డాక్టర్ వ్యాసాలు</title>
    <ns>14</ns>
    <id>151953</id>
    <revision>
      <id>561894</id>
      <parentid>443157</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:09:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:వైద్యశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561894</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="107" sha1="f00de51694vwwqtlpm9xe85vkmjl8nc" xml:space="preserve">[[వర్గం:వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>f00de51694vwwqtlpm9xe85vkmjl8nc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/19</title>
    <ns>104</ns>
    <id>152806</id>
    <revision>
      <id>561952</id>
      <parentid>463096</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:47:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561952</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4285" sha1="42kh0decsl1wncj7twx9zjllk8f5vj1" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ 
|-
| 22. కా. వేం. || [[రచయిత:కాటూరి వేంకటేశ్వరరావు|కాటూరి వేంకటేశ్వరరావు]], “కృష్ణాపత్రిక” మాజీ సంపాదకులు, కాటూరు, కృష్ణాజిల్లా || ఎఱ్ఱాప్రగడ
|-
| 23. కా. సీ. || [[రచయిత:కారుమంచి సీతారామాంజనేయులు|కారుమంచి సీతారామాంజనేయులు]] ఎం. ఏ., బి. ఇది.. గవర్న మెంటు బేసిక్ ట్రెయినింగు స్కూలు. కరీంనగరు || 1. కందుకూరు 2. కంబము 3. కనిగిరి
|-
| 24. కు. సీ. || శ్రీ [[రచయిత:కురుగంటి సీతారామ భట్టాచార్యులు|కురుగంటి సీతారామ భట్టాచార్యులు]], (స్వర్గీయ) ఎం. ఏ., సంస్కృత అకాడమీ పరిశోధనపండితులు, హైదరాబాదు || 1. కల్హణుడు 2. కాపాలికము- కాపాలికులు 3. కాలాముఖము
|-
| 25. కె. జి. రావు. || శ్రీ [[రచయిత:కె. గోపాలకృష్ణరావు|కె. గోపాలకృష్ణరావు]] ఎం.ఏ., ఆంధ్రోపన్యాసకులు, నిజాంకాలేజి, హైదరాబాదు || ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము
|-
| 26. కె. దా. రె. || శ్రీ [[రచయిత:కె. దామోదరరెడ్డి|కె. దామోదర రెడ్డి]] ఎం.ఏ., అసిస్టెంటు క్యూరేటరు, మ్యూజియం, హైదరాబాదు || కళ
|-
| 27. కె. భా. || శ్రీ [[రచయిత:కంభంపాటి భాస్కరం|కంభంపాటి భాస్కరం]], ఉపన్యాసకులు, ఎగ్రానమీ, అగ్రికల్చరల్ కాలేజి, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || ఎరువులు
|-
| 28. కె. వి. పి. రం. || శ్రీ [[రచయిత:కె. వి. పి. రంగారావు|కె. వి. పి. రంగారావు]], ఉపన్యాసకులు, ఇంజనీరింగు కళాశాల, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు |ఉష్ణవిద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు]]
|-
| 29. కె. వి. రా. || డా. [[రచయిత:కె. వెంకటేశ్వరరావు|కె. వెంకటేశ్వరరావు]], కెమిస్టు, జియలాజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా, హైదరాబాదు || 1. ఉప్పు, 2. ఆర్సెనిక్
|-
| 30. కె. వి. రె. || శ్రీ [[రచయిత:కె. విఠల్ రెడ్డి|కె. విఠల్ రెడ్డి]] ఎం. ఏ., ఉపన్యాసకులు, మహబూబు కాలేజి, సికింద్రాబాదు || 1. ఆస్ట్రేలియా 2. ఇండోచైనా 3. ఇటలీ (భూగోళ 4. ఈజిప్ట 5. ఈరాన్ 6. ఐర్లండు
|-
| 31. కె. వి. శ్రీ. || శ్రీ [[రచయిత:కె. వి. శ్రీనివాసరావు|కె. వి. శ్రీనివాసరావు]], ఎగ్జిక్యూటివ్ ఇంజనీర్, తుంగభద్ర ప్రాజెక్టు || కాంక్రీటు-సామాన్యము-దృఢీకృతము
|}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>42kh0decsl1wncj7twx9zjllk8f5vj1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/18</title>
    <ns>104</ns>
    <id>153283</id>
    <revision>
      <id>561935</id>
      <parentid>462763</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:11:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561935</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3590" sha1="8yycyo3dxbio4vh5gqtw8i3cazyzh12" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ 
|-
| 11. ఎం. కె. ఎం. || శ్రీ మహమ్మద్ ఖాజా మొహియుద్దీన్, ప్రిన్సిపాలు, ముంతాజ్ కాలేజీ, హైదరాబాదు || 1. కాలము (ఖగోళశాస్త్రప్రకారము) 2. కలనగణితము
|-
| 12. ఎన్. కె. యస్. || ఎన్. కృష్ణశాస్త్రి ఎం. ఏ.. అర్థశాస్త్రోపన్యాసకులు, సిద్ధేశ్వర్ కాలేజీ, హుబ్లి || 1. కార్మికులు 2. కీన్సు, జే. యం. 3. కూలి
|-
| 13. ఎన్. పి. ఆర్. వి. || శ్రీ ఎన్. పి. ఆర్. విఠల్ బి. ఇ. ఇంజనీరింగు శాఖ, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు  || కర్మశాలా నిర్వహణము
|-
| 14. ఎన్. రా. || డా. ఎన్. రాజేశ్వరరావు, భౌతికశాస్త్రశాఖ, నిజాం కళాశాల, హైదరాబాదు || 1. ఉష్ణోగ్రత 2. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉల్కలు|ఉల్కలు]]
|-
| 15. ఎస్. అ. || శ్రీ ఎస్. అనంతస్వామి ఎం.ఏ., సికింద్రాబాదు || ఎడారులు
|-
| 16. ఎస్. ఎమ్. శ్రీ. || జనరల్, [[రచయిత:ఎస్. ఎమ్. శ్రీనాగేష్|ఎస్. ఎమ్. శ్రీ నగేష్]], (రిటైర్డు భారత సర్వసేనాధిపతి), అస్సొంరాష్ట్ర గవర్నరు || 1. ఈనాటి యుద్ధ సాధనములు 2. కాల్బలము 1
|-
| 17. ఎస్. ఐ. అ. || శ్రీ ఎస్. ఐసాక్ అబ్రహాము, వ్యాయామశాఖ, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || ఒలింపిక్ క్రీడలు
|-
| 18. ఏ. ఎం. ఎస్. || శ్రీ అబ్దుల్ మజీద్ సిద్దికీ ఎం.ఏ., రాజనీతిశాస్త్ర శాఖాధ్యక్షులు, (రిటైర్డు) ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || ఇబ్రహీం కులీ కుతుబ్షాషాహ
|-
| 19. ఏ. ఎం. జ. || ఏ. ఎం. జయరావు, (స్వర్గీయ) ఉపన్యాసకులు, భౌతికశాస్త్ర శాఖ, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || ఐన్ స్టీన్
|-
| 20. ఐ. రా. || డా. ఐ. రామకృష్ణారావు, ఎం, ఏ., సిహెచ్, డి., డి.ఎస్.సి. (అండను). ఎం. ఇ. టి., మద్రాసు || కాంతి స్వతానము
|-
| 21. కం. తా. || శ్రీ [[రచయిత:కంబాల తాతారావు|కంబాల తాతారావు]],  సబ్ ఎడిటర్, గోలకొండ పత్రిక, హైదరాబాదు || ఎడ్వర్డు ఫిట్టిరాల్డు
|}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8yycyo3dxbio4vh5gqtw8i3cazyzh12</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561943</id>
      <parentid>561935</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:03:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561943</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3733" sha1="p168iy6spyn671kz929vfxmfgk2j5sm" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ 
|-
| 11. ఎం. కె. ఎం. || శ్రీ మహమ్మద్ ఖాజా మొహియుద్దీన్, ప్రిన్సిపాలు, ముంతాజ్ కాలేజీ, హైదరాబాదు || 1. కాలము (ఖగోళశాస్త్రప్రకారము) 2. కలనగణితము
|-
| 12. ఎన్. కె. యస్. || ఎన్. కృష్ణశాస్త్రి ఎం. ఏ.. అర్థశాస్త్రోపన్యాసకులు, సిద్ధేశ్వర్ కాలేజీ, హుబ్లి || 1. కార్మికులు 2. కీన్సు, జే. యం. 3. కూలి
|-
| 13. ఎన్. పి. ఆర్. వి. || శ్రీ ఎన్. పి. ఆర్. విఠల్ బి. ఇ. ఇంజనీరింగు శాఖ, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు  || కర్మశాలా నిర్వహణము
|-
| 14. ఎన్. రా. || డా. ఎన్. రాజేశ్వరరావు, భౌతికశాస్త్రశాఖ, నిజాం కళాశాల, హైదరాబాదు || 1. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణోగ్రత|ఉష్ణోగ్రత]] 2. [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉల్కలు|ఉల్కలు]]
|-
| 15. ఎస్. అ. || శ్రీ ఎస్. అనంతస్వామి ఎం.ఏ., సికింద్రాబాదు || ఎడారులు
|-
| 16. ఎస్. ఎమ్. శ్రీ. || జనరల్, [[రచయిత:ఎస్. ఎమ్. శ్రీనాగేష్|ఎస్. ఎమ్. శ్రీ నగేష్]], (రిటైర్డు భారత సర్వసేనాధిపతి), అస్సొంరాష్ట్ర గవర్నరు || 1. ఈనాటి యుద్ధ సాధనములు 2. కాల్బలము 1
|-
| 17. ఎస్. ఐ. అ. || శ్రీ ఎస్. ఐసాక్ అబ్రహాము, వ్యాయామశాఖ, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || ఒలింపిక్ క్రీడలు
|-
| 18. ఏ. ఎం. ఎస్. || శ్రీ అబ్దుల్ మజీద్ సిద్దికీ ఎం.ఏ., రాజనీతిశాస్త్ర శాఖాధ్యక్షులు, (రిటైర్డు) ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || ఇబ్రహీం కులీ కుతుబ్షాషాహ
|-
| 19. ఏ. ఎం. జ. || ఏ. ఎం. జయరావు, (స్వర్గీయ) ఉపన్యాసకులు, భౌతికశాస్త్ర శాఖ, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము, హైదరాబాదు || ఐన్ స్టీన్
|-
| 20. ఐ. రా. || డా. ఐ. రామకృష్ణారావు, ఎం, ఏ., సిహెచ్, డి., డి.ఎస్.సి. (అండను). ఎం. ఇ. టి., మద్రాసు || కాంతి స్వతానము
|-
| 21. కం. తా. || శ్రీ [[రచయిత:కంబాల తాతారావు|కంబాల తాతారావు]],  సబ్ ఎడిటర్, గోలకొండ పత్రిక, హైదరాబాదు || ఎడ్వర్డు ఫిట్టిరాల్డు
|}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>p168iy6spyn671kz929vfxmfgk2j5sm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/295</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154354</id>
    <revision>
      <id>561877</id>
      <parentid>536824</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T05:18:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561877</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8329" sha1="nrbxrzwzzhb16t2c1r2b11s48pdze6o" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|ఉష్ణగతి శాస్త్రము||సంగ్రహ ఆంధ్ర}}&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;295A&quot; /&gt;ప్రతిగంటలోను అర్ధ రాత్రము మొదలు సూర్యోదయము వరకు కనిపించు ఉల్కల సంఖ్య సూర్యాస్తమయమునుండి అర్ధరాత్రమువరకు కనిపించు సంఖ్యకు రెట్టింపు ఉండునని గుర్తించినారు. భూమి తనచుట్టుతాను తిరుగుచున్నపుడు సూర్యుని చుట్టుతిరుగు ఉల్కలు, భూమిమీదనుండు పరిశోధకునకు అర్ధరాత్రము మొదలు మిట్ట మధ్యాహ్నము వరకు ఎదురుగాను, మిట్టమధ్యాహ్నమునుండి అర్ధ రాత్రమువరకు ఒకేవైపునకు తిరుగుచున్నట్టు కనిపించును. ఎదురుగా నున్నప్పుడు అన్ని రకముల ఉల్కలలో ఎక్కువ వేగముతో పోవుచున్న వాటిని తక్కువ వేగముతో పోవుచున్న వాటినికూడ పరిశోధకుడు చూచును. ఒకేవైపున పోవునపుడు, భూమి తిరుగు వేగముకన్న ఎక్కువ వేగముతో పోవుచుండు ఉల్కలు మాత్రము పరిశోధకునకు కనిపించును. అందువలన అర్ధరాత్రమునుండి మిట్ట మధ్యాహ్నమువరకు నుండుకాలములో భూమిమీద ఎక్కువ ఉల్కలుపడుట గమనింపదగినది.

'''ఋతుక్రమ ఉల్కాపాతము:''' ఉల్క లసంఖ్య సమానముగా నుండక, అనుదినము మారుచుండును. అందు ఋతువు ఋతువునకు వ్యత్యాసము కనిపించుచుండును. ఒక్కొక్క రోజున ఆకాశమున ఒక ప్రదేశమునుండి వాన కురిసినట్లు ఒక పెద్ద ఉల్కా సమూహము వచ్చును. దీనిని &quot;ఉల్కలజల్లు” (Meteoric Shower) అందురు. ఒక్కో
కప్పుడు వేలకొలది, లక్షలకొలది ఉల్కలు ఒకేసారి కనిపించును. ఇవి అన్నియు సమాంతర రేఖలలోనే పయనము' చేయుచున్నను దూరమునుండి చూచుటచే మనకు ఒకే ప్రదేశమునుండి పయనించుచున్న ట్లగపడును. (సమాంతరముగా నుండు రైలుపట్టాలను ఒక వంతెనమీది నుండి చూచిన అవి దూరముపోయి కలిసికొన్నట్లు కనిపించునుకదా! అట్లే.

సంవత్సరములో సుమారు. ఒకే రోజున ఈ (ఉల్కల) జల్లులు వచ్చును. జనవరి 2 వ. తేదీయందు కాలియము (డ్రేకన్) అనురాశినుండి వచ్చును. ఇట్లే ఏప్రెల్ 20. వ తేథియందు వైరా (స్వరమండలము) నుండియు, మే 6వ తేదియందు కుంభరాశినుండియు, జూలై 28 వ తేది యందు కూడ కుండ రాశినుండియు, అగష్టు 12 వ. తేది యందు  యయాతి (పెర్సియస్) నుండియు, అక్టోబరు 20 వ. తేదియందు మృగశీర్ష (ఓరియన్) నుండియు, నవంబరు 14. వ. తేదియందు సింహరాశినుండియు, నవంబరు 24. వ. తేదియందు దేవయాని (ఆండ్రోమీడా) నుండియు, డిసెంబరు 10. ప. తేదియందు మిధునరాశి నుండియు వచ్చుజల్లులు నీటిలో ముఖ్యమయినవి. చిన్న చిన్న జల్లులు నేలకొలది కలవు.

లఘుగ్రహములవలె, తోకచుక్కలవలె, ఈ ఉల్కా సమూహములు కూడ సూర్యునిచుట్టు దీర్ఘవృత్తాకారములలో తిరుగుచుండునని హె. జి. న్యూటన్, జె.సి. ఏడమ్సు, అను వైజ్ఞానికుల పరిశోధనములవలన తెలియుచున్నది. భూకక్ష్యము ఉల్కాకక్ష్యము కలిసినపుడు ఉల్కలు భూమిమీద జల్లులుగా పడును.

'''ఉల్కల ఉత్పత్తి:''' యయాతి (పెర్సియస్) రాశినుండి వచ్చు ఉల్కలును క్రీ. శ. 1862 లో వచ్చిన &quot;టటిక్&quot; అను తోకచుక్కయు ఒకే కక్ష్యలో తిరుగుచున్నట్లు షియాపరేలి అను వైజ్ఞానికుడు తెలియపరచెను. తరువాత ఒపాల్జర్ అను విఖ్యాత శాస్త్రజ్ఞుడు, సింహరాశినుండి వచ్చు ఉల్కా సమూహము యొక్క కక్షయు, క్రీ.శ. 1866 లో వచ్చిన “టెంపెల్&quot; అను తోకచుక్క యొక్క కక్షయు, ఒకటే అని గణించిచెప్పెను. తరువాత చాలమట్టుకు ఉల్కా సమూహము లన్నియు తోక చుక్కల దారులలోనే పోవుచున్నట్లు నిర్ధారణచేసిరి. ఈ పరిశోధనములు నాధారము చేసికొని ఉల్కలు తోకచుక్కల శిథిలఖండములే యని ఊర్టు అను హాలండ్ దేశ వైజ్ఞానికుడు నిర్ధారణ చేసేను.
{{right|ఎన్. రా.}}

&lt;section end=&quot;295A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;295B&quot; /&gt;'''ఉష్ణగతి శాస్త్రము :'''

ఉష్ణశక్తి పొందెడు మార్పులను వివరించెడు శాస్త్రమును ఉష్ణగతిశాస్త్రము అందురు. అనుభవమును బట్టి చెప్పిన కొన్ని ప్రతిపాదనలమీద ఈ శాస్త్రము ఆధారపడి ఉన్నది. ఆ ప్రతిపాదనలను పదార్థములలో జరుగు మార్పులకు అన్వయింప చేసి, మారిన పదార్థము ఈ విధముగ ఉండును, అని సిద్ధాంతరీత్యా సూచింపబడినది. ప్రయోగరీత్యా కనుగొనబడిన దానితో సమన్వయమగుట వలన, ఈ శాస్త్రమునకు బలము చేకూరినది. దానితో అనేక విధములైన మార్పుల పరిశీలనములకు ఉపయోగపడుచున్నది.
&lt;section end=&quot;295B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nrbxrzwzzhb16t2c1r2b11s48pdze6o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/298</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154357</id>
    <revision>
      <id>561880</id>
      <parentid>536910</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T05:32:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561880</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8594" sha1="5ievmkoriuvj553o7y2qxgkf92enngi" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|విజ్ఞానకోశము - ౨||ఉష్ణతాయాంత్రిక సమము}}&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;298A&quot; /&gt;'''తృతీయ ఉష్ణగతి సూత్రము :''' రాసాయనికపు నూర్పులు ఏవిధముగా జరుగుచున్నవి అను విషయమును పరిశీలించుటకు ఉష్ణగతి శాస్త్రమును ఉపయోగించుచున్న సందర్భములో ఇంకొక ముఖ్యసూత్రము ప్రతిపాదింపబడినది. పరమమాసములో (Absolute system) 0° ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఘనపదార్థములలో ఏరాసాయనికపు మార్పు జరుగుచున్నను, వాటి అన్నిటి మొత్తపు ఎంట్రోపీలో ఏమీ మార్పు ఉండదు. దీనిని నెర్నెస్ట్ అను శాస్త్రజ్ఞుడు ప్రతిపాదించినాడు. అందుచేత దీనిని నెర్న్ స్ట్ హిట్ థీరమ్ అందురు. దీనినే తృతీయఉష్ణగతి మాత్ర మని కూడ అందురు. ఈ విషయమును ఆధారము చేసికొని, ప్లాంకుశాస్త్రజ్ఞుడు ఇంకోక అడుగు ముందుకు వేసి, పరమమానంలో 0° ఉష్ణోగ్రతవద్ద ప్రతి ఘనపదార్థము యొక్క ఎంట్రోపీ కూడ శూన్యము అని  ప్రతిపాదించినాడు. ఈ సూత్రము వేరు వేరు పదార్థముల ఎంట్రొపీలను, విలువ తెలియని స్థిరాంకముల అవసరము లేకుండ కచ్చితముగా లెక్కలు కట్టుటకు, రాసాయనికపు మార్పులు ఎటుల జరుగునని తెలిసికొనుటకు ఎక్కువగా ఉపయోగపడును.

'''సాంఖ్యకీయ ఉష్ణగతిశాస్త్రము :''' (Statistical --thermodynamics): ఉష్ణగతి శాస్త్రము పదార్థముల అణు నిర్మాణమును పరిగణించుటలేదు. పదార్థముల ఘన పరిమాణము, పీడనము, ఉష్ణోగ్రత, ఎంట్రోపి మొదలగు స్థూల రాసుల ఆధారముగా పదార్థపు ప్రవర్తనమును సూచించుచున్నది. కాని పదార్థములు అణునిర్మాణమును గణించుచు ఆ అణువుల 'వేరు వేరు సాముదాయక ఏర్పాటులలో దేనికి సంభావ్యత ఎక్కువ ఉన్నదని పరిశీలించుట ద్వారా, పదార్థపు ప్రవర్తనము సూచించుటకు వీలున్నది. ఈ సందర్భములో సంభావ్యతకు ఎంట్రొపీకి గల సంబంధమును బోల్ట్ ను శాస్త్రజ్ఞుడు వ్యక్తీకరించినాడు. అణువుల ఏ సాముదాయక ఏర్పాటుకు ఎక్కువ ఎంట్రోపీ ఉన్నదో ఆ ఏర్పాటు అత్యధిక సంభావ్యత కలది. ఇలాగ ఎంట్రొపీకి అణు, సముదాయమైన పదార్థ ప్రవర్తనమును ప్రాథమికముగా సూచించుటకు సాంఖ్యకీయ ఉష్ణగతి శాస్త్రము (Statistical thermodynamics) ఉపకరించును.
{{right|డి. ఎ. ఎ. ఎస్. నా. రా.}}

&lt;section end=&quot;298A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;298B&quot; /&gt;'''ఉష్ణతాయాంత్రిక సమము (Mechanical Equivalent of Heat) :'''

ఉష్ణము, వస్తువులలో గల సూక్ష్మరంధ్రముల ద్వారా చొచ్చుకొనిపోయి, పదార్థము యొక్క అణువుల మధ్య నున్న భాగములను నింపు, స్థితి స్థాపకత్వము గల ద్రవము (Elastic Fluid) అని 18వ శతాబ్ది ప్రారంభములో భావింప బడెడిది. ఈ ద్రవపదార్థము &quot;కెలొరీ&quot; అని పిలువబడెను. కాని ఈ సిద్ధాంతము, రూంఫర్డ్, డేవీ, జూల్ (Joule) చేసిన ప్రయోగముల నిదర్శనమువలన విడిచి పెట్టబడెను. పై సిద్ధాంతమును మొట్టమొదటిసారిగా సందేహించినవాడు కౌంటు రూంఫర్డు. తుపాకిగొట్టము తయారుచేయుచుండగా, లోహమును తొలుచుటలొ పుట్టిన అపరిమితమగు ఉష్ణాధిక్యము అతనికి కుతూహలము కలిగించెను. ప్రయోగపూర్వముగా అతడు కెలొరీకును, ఎర్గు (erg) కును అనగా యాంత్రికశక్తి ప్రమాణమునకును గల సంబంధమును అనగా ఉష్ణతా యాంత్రికశక్తి సమము యొక్క అంకసనమును కనుగొనెను. కాని ప్రయోగ ప్రారంభమున నున్న పరిస్థితులు స్థిరముగా లేకపోవుటచే, కెలొరీ సిద్ధాంతవేత్తలను, ఈ సిద్ధాంతము ఒప్పించ లేకపోయెను. హంఫ్రీడేవి సిద్ధాంతము దీనిని చక్కబరచేను. రెండు మంచుముక్కల నొక దానితో నొకటి రుద్దునపుడు సంఘర్షము యొక్క ఉష్ణమువలన అవి కరిగి నీరుగా మారునని డేవీ ప్రయోగము చేసెను. (మంచు గడ్డను కరిగించుటకు ఉష్ణము కావలెను. కనుక నీటిలో మంచుగడ్డకంటే ఎక్కువ ఉష్ణ మున్నదని అందరును సమ్మతించినదే.) ఉష్ణము పదార్థములో నుండు ద్రవము అగుచో రాపిడివలన అట్టి ద్రవము బహిర్గతమగును. కాని ఎక్కువ కాదు. కనుక పూర్వపు సిద్ధాంతము తప్పని ఈ ప్రయోగము రుజువుచేసి, రాపిడివలన అనగా యాంత్రిక శక్తి వలన ఉష్ణము పుట్టినదని కూడ రుజువుచేసినది.

1842 వ సంవత్సరములో జర్మను దేశ భౌతిక శాస్త్రవేత్త అయిన “మేయర్” 'ఉష్ణము, శక్తి - వీటి యొక్క సనుత్వ సిద్ధాంతమును, నిర్ధారణపూర్వకముగా తెలియజేసెను. పందొమ్మిదవ శతాబ్ది మధ్యభాగములో 'జూల్' నేర్పుతో కావించిన ప్రయోగముల విశిష్టత, ఈ పరిస్థితిని విశదపరచెను. విద్యుత్ప్రవాహములో పుట్టు ఉష్ణమును
&lt;section end=&quot;298B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5ievmkoriuvj553o7y2qxgkf92enngi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/301</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154360</id>
    <revision>
      <id>561882</id>
      <parentid>536955</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T05:41:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561882</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8495" sha1="pdbojhvcynnf71rx9bq9nw2oriffcwl" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|ఉష్ణతాశాస్త్రము||సంగ్రహ ఆంధ్ర}}&lt;/noinclude&gt;
&lt;section begin=&quot;301A&quot; /&gt;విద్యుత్తును పంపుటవలన గొట్టముగుండ ప్రవహించుచున్న నీరు వేడెక్కును. పటములో చూపబడినట్లు T&lt;sub&gt;1&lt;/sub&gt;, T&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;, అను ఉష్ణోగ్రతామాదకములు గొట్టములో నమర్చబడెను. వాటిలోని కొలతలు స్థిరముగా నున్నప్పుడు ఆ కొలతలు గుర్తింపబడును. ఒక సెకనులో ప్రవహించుచున్న నీటి ద్రవ్యరాశి 'm' అయినచో ఆ నీరు పొందిన ఉష్ణము
m(t&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;-I&lt;sub&gt;1&lt;/sub&gt;) యగును.

:t&lt;sub&gt;1&lt;/sub&gt;=T&lt;sub&gt;1&lt;/sub&gt;, ఉష్ణమాపకములోని స్థిర ఉష్ణోగ్రత.
:t&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;=T&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;, ఉష్ణమాపకములోని స్థిర ఉష్ణోగ్రత.
ఇందు వినియోగింపబడిన విద్యుచ్ఛక్తి V (వోల్టులు)X I(ఆంపియర్లు) ×10&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt;: ఎర్గులకు సమానము కనుక

ఉష్ణతాయాంత్రిక సమము= V I 10&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt;/m(t&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;-t&lt;sub&gt;1&lt;/sub&gt;)ఎర్గులు/ కెలొరే.
{{right|యల్. జె. ఆర్.}}

&lt;section end=&quot;301A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;301B&quot; /&gt;'''ఉష్ణతాశాస్త్రము (Heat) :'''

ఉష్ణముయొక్క స్వభావమును, లక్షణములను వివరించునది &quot;ఉష్ణతాశాస్త్రము&quot;. ఉష్ణమున కింకొక పదము &quot;వేడిమి&quot;. సూర్యరశ్మి రూపమునను, మంటల రూపమునను ఉన్న ఉష్ణమును ఆదిమమానవులే ఎరుగుదురు. ఎండు కొమ్మలు రాచుకొనునప్పుడు మంటలు పుట్టుట వారు చూచి అవసరమైనప్పుడా విధానమును ఉపయోగించెడి వారు. ఇచ్ఛా పూర్వకముగను, సులభముగను మంటను ఉత్పన్నము చేయవలెనను వాంఛ అగ్గిపెట్టెగా సఫలీకృతమైనది. కాని, ఉష్ణమసగా నేమి అను ప్రశ్నకు సరియైన సమాధానము 150 ఏండ్ల క్రిందట లభించినది.

వేడి వస్తువులు సహజముగ చల్లారి ఉష్ణమును కోల్పోవును. వాటి నంటుకొనియున్న చల్లటి వస్తువులు వేడి ఎక్కును మెరకనుండి పల్లమునకు నీరు ప్రవహించుట, వేడి పదార్థములనుండి చల్లటి పదార్థములవైపు ఉష్ణము ప్రవహించుట గుర్తించిన విజ్ఞానులు ఉష్ణము నొక ద్రవముగ భావించిరి. అది ఉషికము (కేలోరిక్ = Caloric) అనబడును. వేడి పదార్థములో ఎక్కువ ఉషికమును, చల్లటి పదార్థములో తక్కువ ఉషికమును ఉండునని భావించిరి. వేడినీటిలో చన్నీటిని కలిపినప్పుడు రెండింటి ఉషికము మట్టము సమానమగువరకు వేడినీరు చల్లారి చన్నీరు వేడి ఎక్కువని భావింపవచ్చును.

కాని, ఉష్ణ మొక విధమైన శక్తియని 18 వ శతాబ్దపు చివరి వత్సరములలో కౌంట్ రూంఫర్డ్ ప్రకటించెను. ఫిరంగులు తయారుచేయుటకై ఉక్కు దండములను తొలుచుచుండగా, వాటినుండి విడివడిన తునుకలు వేడిగా నుండినట్లు గమనించిన రూంఫర్డ్ కొన్ని తునుకలను నీటిలో వేయగా నీరు వేడెక్కి మరిగినది. ఉక్కు దండములను తొలుచుటకు వినియోగించ బడిన వనియే వేడిగా మారిస వనియు పని ఎక్కువైనకొలది జనించు ఉష్ణముకూడ ఎక్కువగుననియు రూంఫర్డ్ ఒక ప్రతిపాదనము చేసెను. మరి 50 ఏండ్లలో ప్రయోగములుచేసి పనిని వేడిమిగా మార్చి ఆ రెంటికి గల సంబంధమును పారిమాణికముగా పలువురు విజ్ఞానులు నిరూపించిరి. అంతటితొ ఉష్ణ మొక శక్తియని స్థిరమైనది.

వస్తువులను వేడిచేసినప్పుడు వాటిలో కొన్ని నిర్దిష్టమైన మార్పలు కలుగును. అవి పరిమాణములో మారును. వాటి వేడిమి వైఖరిలో మార్పు కలుగును. వాటి స్థితిలో మార్పు కలుగును. లేదా వైద్యుతముగగాని, రాసాయనికముగగాని మార్పు కలుగవచ్చును. వస్తువులను తాకినప్పుడు కొన్ని వేడిగాను, కొన్ని చల్లగాను ఉన్నవని అందుము. ఆ వ్యత్యాస
మును గుర్తించుటకు స్పర్శజ్ఞానము ఆధారము. కాని, అదంతగా నమ్మతగినదికాదు. ఏమనగా, కఱ్ఱపిడిగల ఇనుపకత్తిని చలికాలములో తాకిన యెడల పిడికంటే కత్తి ఎక్కువ చల్లగాను, వేసవికాలమందైతే పిడికంటే కత్తి ఎక్కువ వేడిగాను ఉన్నట్లు కనిపించును. నిజముగా వాటి వేడిమి ఒకే తరహాలోనుండును. అట్టి తరహాను నిర్ణయించు
లక్షణమును &quot;తాపక్రమము&quot; అనిరి. దానిని కొలచునది &quot;తాపమావని&quot; (Thermometer). పదార్థముల ఆయతనములోగల మార్పుల నాధారముగా చేసికొని పాదరసముతో సాధారణ తాపమాపనులు నిర్మింపబడుచున్నవి. జ్వరమును కొలిచెడు ప్రత్యేక తాపమాపని 1వ చిత్రములో కలదు. ఇందు ఫారన్ హీటు మానములో 95 నుండి 110 డిగ్రీలవర కుండును. మానవుని సామాన్య తాపక్రమము 98°4 ఫా.

వేడిమివల్ల వస్తువుల పరిమాణములో కలుగు మార్పులను అనేక విధముల ఉపయోగించుచున్నారు. గడియార మందున్న లోలకము స్పందించి వేళ చూపును, లోలకపు
&lt;section end=&quot;301B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pdbojhvcynnf71rx9bq9nw2oriffcwl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/304</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154363</id>
    <revision>
      <id>561884</id>
      <parentid>537055</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T05:48:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561884</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5815" sha1="12d8u63988ymwdqr4j4p645bdmyvw9c" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|విజ్ఞానకోశము - ౨||ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు}}&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;304A&quot; /&gt;చల్లటి పదార్థమును చల్లగాను ఉంచగల సామర్థ్యము దాని కున్నది. అది 2వ చిత్రములో చూపబడినది.
{{right|వ. వేం}}
&lt;section end=&quot;304A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;304B&quot; /&gt;'''ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు :'''

ఉష్ణమండలపు వ్యాధులనగా వెచ్చని దేశములందు సాధారణముగా సంభవించు వ్యాధులు. భారతదేశము అట్టి దేశములలో నొకటి. ఆఫ్రికా, దక్షిణ అమెరికా, బర్మా, మలయా, ఉత్తర అమెరికాలోని దక్షిణ భాగము ఉష్ణమండలము లోనే గలవు. ఉష్ణమండల దేశములలో వేసవికాలము తీవ్రముగ నుండును. ఇందు మనము ధరించు దుస్తులు తేలికగా నుండవలెను. అవి తెల్లనూలుతో చేయబడి యుండుట శ్రేష్ఠము. అట్టివి చెమటను పీల్చివేయు శక్తిని కలిగి యుండును. డాబాయిండ్లు లేక వరండాలు కల యిండ్లు రాత్రులందు నిదురించుటకు అనుకూలముగ నుండును. దోమల బాధను నివారించుటకై దోమ తెరను తప్పక ఉపయోగించవలెను.
{{Css image crop
|Image = Sangraha_Andhra_Vijnana_Kosham_Volume_Two.pdf
|Page = 304
|bSize = 446
|cWidth = 368
|cHeight = 156
|oTop = 279
|oLeft = 41
|Location = center
|Description = 
}}

'''ఉడుకు జ్వరము, ఉడుకుకు సొమ్మసిల్లుట, వడగొట్టుట, (హీట్ ఫీవర్, హీట్ ఎగ్జాషన్, మరియు సన్ స్ట్రొక్) :'''
సంవత్సరములో మిక్కిలి వేడిగా నుండు కాలమున పగలు ఉష్ణోగ్రత పెరిగి పోవును. కంఠమునకు మిక్కిలిగా చెమట పట్టును. చెమటద్వార రక్తములో నుండు ఉప్పు ఎక్కువగా బైటికి పోవును. అందువలన అలసట కలుగును. కొంచెవు ఉప్పును నీళ్ళలో కలిపి తీసికొనుటవలన అట్టిది నివారించబడును. ఒకప్పుడు వేడిని క్రమబద్ధముచేయు సాధనము అశక్తము అగును. రోగికి చెమటపట్టక ఉష్ణోగ్రత హెచ్చిపోవుకు, ఉష్ణోగ్రత 107° లకు మించిన యెడల అందుండి కోలుకొనుట చాలవరకు అరుదు. రోగికి క్రమక్రమముగా స్మృతితప్పి చనిపోవును. తక్కువ తీవ్రపరిస్థితిలో అనగా ఉష్ణోగ్రత మిక్కిలి హెచ్చుగానుండని పరిస్థితిలో జ్వరముమాత్రము కొన్ని దినములవర కుండును. మనము ముఖ్యముగా ఉష్ణోగ్రతను తగ్గించుటకు ప్రయత్నించవలసియున్నది. ఈ ప్రయత్నము నెర వేరుటకు రోగిని చీకటిగల చల్లనిగదిలో నుంచవలెను. మంచుగడ్డ కలిపిన నీటిని రోగి శరీరముపై రుద్దవలెను. రోగము నెమ్మదించువరకు ఉష్ణోగ్రతను చాల సేపు తక్కువగా నుంచుటకు ఈ పద్ధతులను అవలంబించవలెను.

టైఫాయిడ్ జాతికి చెందిన జ్వరములు: ఈ టైఫాయిడ్, పేరావ్, పేరాబి, వేరాసి క్రిములమూలమున కలుగుచున్నది. ఇవి నీరు పాటు, ఈగలు, ఆపరిశుభ్రమైన వ్రేళ్ళమూలమున వ్యాపించును. ఇవి కాక తమ మల మూత్రములలో ఈ సూక్ష్మక్రిములను విసర్జించు వాహకులుగలరు. కాని వాహకులు మాత్రము వాటివలన ఎట్టి రోగములకు గురికారు. ఈ జ్వరము రాకుండుటకు నివారణ మార్గములు :

:(1) సురక్షితమైన నీటిసరఫరా.
:(2) వాహకములగు మనుష్యులను గుర్తించి, వారిని వేరుచేసి చికిత్సచేయుట.
:(3) ఆహారపదార్ధములను ఈగల బారినుండి రక్షించుట,
&lt;section end=&quot;304B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>12d8u63988ymwdqr4j4p645bdmyvw9c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/318</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154378</id>
    <revision>
      <id>561888</id>
      <parentid>537537</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:05:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561888</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7343" sha1="pmobjug9fc3z1w73nr64mc0ucwla3ky" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|విజ్ఞానకోశము -౨||ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు}}&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;318A&quot; /&gt;తగ్గును. భారతదేశమందలి పాములలో విషమ గలవి (1) కట్లపాము (viper) (2) త్రాచుపాము (cobra) (3) తుట్టె పురుగు (క్రయిట్). పామును వెల్లకిల పడవేసి

విషముగల పాములు/ విషములేని పాములు
{{Css image crop
|Image = Sangraha_Andhra_Vijnana_Kosham_Volume_Two.pdf
|Page = 318
|bSize = 446
|cWidth = 198
|cHeight = 116
|oTop = 110
|oLeft = 23
|Location = center
|Description = 
}}
{{c|పటము 14}}

:1. విషములేని పామ యొక్క కడుపుమీది పొలుసులు (టైఫ్లాప్సు)
:2. విషముగల పాముయొక్క పొలుసులు/మద్యభాగము పొలుసులు వెడల్పుగా నుండును
:3. రస్సెల్పు కట్లపాము యొక్క కడుపు/మద్యభాగము పొలుసులు వెడల్పుగా నుండును
:4. తుట్లపాము మధ్యభాగము పొలుసులు/మద్యభాగము పొలుసులు వెడల్పుగా నుండును
:5. కట్లపాము తల
:6. త్రాచుపాము తల (ఇచట తల ప్రక్కను 3 వ పొలుసు కంటికి ముక్కుకు ఆనుకొనియున్నది.)

దాని పొట్టపై పొలుసులను పరిశీలించిన మధ్య పొలుసు అన్నియు వెడల్పుగానున్న ఆ పాము విషముగలది. పొలుసు లన్నియు ఒకేవిధముగానున్న యెడల అది విషము కలది కాదు. సముద్రపుపాము లన్నియు విషముగలవియే. పాము తలను పరిశీలింపగా దాని తలపైన నల్లటి గుర్తు ఉన్నచో అది త్రాచుపాము. అన్ని పాముల కాట్లును ప్రాణాపాయ కరమైనవి కావు. విషసర్పములకు ముఖ భాగమున కోరలు గలవు. అవి కాటు వేయునప్పుడు ఆ కోరలనుండి గాయములోనికి విషము దిగును. ఇది, పాము విషము లోని కెక్కుటకు వ్యవధియుండెనా యను విషయము పైనను, విషము విషమయ మాంస గ్రంధులలో నిలిచియున్నదా లేక అంతకు పూర్వమే ఆహారముపై వెచ్చింపబడినదాయను విషయముపైనను ఆధారపడును. ఇందులకు జరుగవలసిన చికిత్స:

:(అ) కరిచిన చోటుపైన ఏదైనా గుడ్డతో కాని, రబ్బరుతో కాని కట్టవలెను.
:(ఆ) గాయమును కోసి రక్తము బైటికి పారునట్లు చేయవలెను.
:(ఇ) పాలివావెంటుసీరం సాధ్యమైనంత త్వరలోను, పెద్ద మోతాదులోను సూదిమందుగ ఇచ్చుట.
:(3) కందిరీగ కుట్టుట : పొకెన్ సూదిమందుగ నిచ్చిన నొప్పి తగ్గును.
:(4) మనుష్యుని కాటు : సనుష్యుని కాటు సాధారణముగ క్రిమీజన్య విషదోషమును కలిగించును. దానినికడిగి కట్టుకట్టవలెను. అవసరమైనయెడల పెన్సిలిన్ ఇయ్యవలెను.
{{right|వెం. రా.}}

&lt;section end=&quot;318A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;318B&quot; /&gt;'''ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు :'''

ఉష్ణవిద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములలో ఉష్ణశక్తి మార్చబడి విద్యుచ్ఛక్తిగా ఉత్పత్తి యగును, పలురకములగు ఉత్పత్తి స్థానములనుండి ఉష్ణశక్తిని ఉత్పత్తి చేయవచ్చును. సూర్యకిరణప్రసరణము, బొగ్గు, పీడనజ్వాలా తైలము (diesel oil) వంటి ఇంధనద్రవములును, కొన్ని ఇంధన వాయువులును ఉష్ణోత్పాదక ద్రవ్యములుగా ఉపయోగ పడును. పరమాణువు నుండి వెలువరించిన శక్తి కూడ ఉష్ణోత్పాదకముగా ఉపయోగించును.

వేరువేరు రకములగు ఈ ఇంధనములు ఆవిరి యంత్రములవంటి ముఖ్యచాలకములను, ఆవిరి పరివర్తములను (Steam turbines) నడపుటకు అవసరమైన ఆవిరిని ఉత్పత్తి చేయుటకు ఉపయోగపడును. లేదా అవియే ఇతరములగు ముఖ్య చాలకములను నడపగలవు. ఇంధన ద్రవములు తైలయంత్రములను నడపును. ఇంధన వాయువులు ముఖ్యచాలకములగు వాయుయంత్రములను, వాయువరీవ ర్తములను నడపగలవు. ఒక ముఖ్యచాలకము విద్యుత్ ఉత్పాదక యంత్రమును నడపును.

పైని చెప్పిన ఇంధనములలో బొగ్గు, పీడనజ్వాలా శైలము సర్వసాధారణమైనవి. అందుచే వానిచే నడచు విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములను గూర్చి ఇచట విపులముగా విచారించనగును. విద్యుత్తును ఉత్పత్తిచేయుటకు పరమాణుశక్తిని ఉపయోగించు విధానము ఇంకను స్థిర స్థాయికి రాలేదు. కాని అన్ని దేశములయందును అవలంబింపబడిన పక్షమున ప్రపంచములో బొగ్గు, నూనెల సరఫ
&lt;section end=&quot;318B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pmobjug9fc3z1w73nr64mc0ucwla3ky</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/326</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154386</id>
    <revision>
      <id>561899</id>
      <parentid>537688</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:19:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561899</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7925" sha1="deib8n3rm5dcx9inictd255kz9y1285" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|విజ్ఞానకోశము -౨||ఉష్ణోగ్రత}}&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;326A&quot; /&gt;పద్దులో చేరు ఖర్చు ఉత్పత్తియైన శక్తికి అనురూపముగా నుండును. ఇది ముఖ్యముగా ఇంధనములు, నీరు, కందెన తైలము వెల, పనివాండ్ర వేతనములు అను వాటిపై ఆధారపడి యుండును.

సరఫరాచేయు కంపెనీ, ఈ మొత్తము ఖర్చును వినియోజకుల నుండి వసూలు చేయవలసియున్నది. సరఫరాచేసిన విద్యుత్తునకు వినియోజకులనుండి వెలను తీసికొనుట సుంకముల వసూలు (Tariff) అనబడును. ఈ వసూలు న్యాయమైనదిగా నుండవవలెను. అనగా, అది కంపెనీనుండిగాని వినియోజకునినుండిగాని అధికముగా వసూలు చేయబడకూడదు. ఇందు నిమిత్తమై రెండు భాగములుగల సుంకములపట్టి తయారుచేయబడినది. వినియోజకునిచే కోరబడిన విద్యుత్ ప్రమాణమునకు తగినట్లుండు స్థిరమైన వెల ఒక భాగమందును, వినియోజకుడు ఉపయోగించిన శక్తికి అనురూపముగా నుండు వెల మరియొక భాగమందును ఉండును.

మొత్తము ఖర్చు స్వల్ప సామర్థ్యముగలిగి ఆవిరిచే పనిచేయు స్థావరములు భరింపలేనంత హెచ్చుగా నుండును. పీడనముచే పనిచేయు (diesel) స్థావరములలో అది స్థాపిత పరిమితికి తగినదిగా నుండును. ఇంధనములకగు ఖర్చుకూడ తక్కువగా నుండును. కాని డీసెల్ స్థావరముల నిర్వహణమున కగు ఖర్చు ఎక్కువగా నుండును.

'''ముగింపు :''' నీరు లభించనిచోట ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు (Thermal Power Stations)ఆవశ్యకము
అగుచున్నవి. కాని, జలవిద్యుత్ స్థావరములలో పెద్ద పెద్ద విద్యుత్ శ్రేణులను ఉత్పత్తిచేయుట, ఆధునిక మగుపోకడ. అచట జలపాతశక్తి వినియోగింపబడి, అది దూరప్రదేశములకు హెచ్చు దుశక్మతలుగల ప్రసార రేఖలద్వారమున పంపబడును. ఈ దృష్టితో చూచినపుడు, ఉష్ణస్థావరముల ఆవశ్యకత ఉండదు. కాని, జలవిద్యుత్ స్థావరములలో
సంవత్సరము పొడుగునను సమానముగా విద్యుత్ ఉత్పాదనము జరుగదు. ఎందుచేత ననగా కొన్ని ఋతువులలో తక్కువ నీరుండును, కొన్ని ఋతువులలో నీరు హెచ్చుగా నుండును. తక్కువ నీరు ఉండు ఋతువులలో విద్యుత్తును పరిపూర్తి చేయుటకు ఉష్ణ విద్యుత్ స్థావరములు కావలెను. అంతేగాక, బొగ్గుగనుల దగ్గర తక్కువ తరగతికి చెందిన బొగ్గు లభించుచోట్ల ఉష్ణస్థావరములను నిర్మించుట లాభకరము.

అందువలన పరమాణుశక్తిని ఉత్పత్తిచేయుట, సూర్యకిరణ ప్రసరణమును వినియోగించుట, ఫలవంతములగు నంత వరకు ఉష్ణస్థావరములు అభివృద్ధి చెందుటకు మంచి అవకాశము కలదు. మన దేశములోనున్న అన్ని జల విద్యుత్ స్థావరములు, ఉష్ణవిద్యుత్ స్థావరములు సక్రమముగా పరస్పర సంబంధము కలిగి విద్యుత్ జాలము (Power grids) లేర్పడినపుడు అన్ని శాఖలయందును పారిశ్రామిక అభ్యున్నతి వేగముగా కలుగగలదని మనము ఆశించవచ్చును.
{{right|కే. వి. పి. రం.}}

&lt;section end=&quot;326A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;326B&quot; /&gt;'''ఉష్ణోగ్రత (వాతావరణ సంబంధము)'''

ఒక ప్రదేశముయొక్క శీతోష్ణస్థితిని తెలిసికొనవలెనన్న, సంవత్సరము పొడుగునను అక్కడి వాతావరణము యొక్క ఉష్ణోగ్రత, గాలివేగము, వర్షపాతము మొదలయినవి తెలిసికొనవలెను. వీటన్నిటిలోను మానవుని సౌఖ్యము అక్కడి ఉష్ణోగ్రతమీద చాలవరకు ఆధారపడి యుండుట వలన, ఉష్ణోగ్రత దేనిమీద ఆధారపడియుండునో తెలిసికొనుట చాల ముఖ్యము.

ఒక ప్రదేశముయొక్క ఉష్ణోగ్రత (1) ఋతువుల మార్పులవలనను (2) వాతావరణము వలనను మారుచుండును.

'''ఋతువులు:''' భూమిమీద వేడి ముఖ్యముగా సూర్యరశ్మి వలననే గదా కలుగుచున్నది. మధ్యాహ్నమున సూర్యరశ్మి ఎక్కువగా నుండుట, ఉదయ సాయంకాలములందు తక్కువగానుండుట అందరును గమనించిన విషయమే. దీనికి కారణము. మధ్యాహ్నమున సూర్యుడు ఆకాశ మధ్య మందుండుటచే భూమిమీద సూర్యకిరణములు సూటిగాపడుచున్నవి. కాని ఉదయ సాయంకాలములందు పటవాలుగా పడుచున్నవి. ఇటులనే, భూమధ్య రేఖకు సమీవముగానున్న ప్రదేశములకు సూర్యకిరణములు సూటిగా తగులుటచే అక్కడ ఉష్ణోగ్రత హెచ్చుగానుండును. ధృవములవైపు పోవుకొలది వేడి తగ్గుచుండును. 
&lt;section end=&quot;326B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>deib8n3rm5dcx9inictd255kz9y1285</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/329</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154389</id>
    <revision>
      <id>561946</id>
      <parentid>537692</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:21:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561946</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4823" sha1="hw6xemm6vm3vu6ds9m35ci763c6itz7" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము||సంగ్రహ ఆంధ్ర}}&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;329A&quot; /&gt;ఇట్లు ఒక ప్రదేశము యొక్క ఉష్ణోగ్రత ఋతువులను బట్టియు, వాతావరణములలో గలుగు మార్పులనుబట్టియి
మార్పులు చెందుచుండును.
{{right|ఎన్. రా.}}
&lt;section end=&quot;329A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;329B&quot; /&gt;'''ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము :'''

ఇది హైదరాబాదు రాష్ట్రమునందలి ఏకైక విశ్వవిద్యాలయము. క్రీ. శ. 1918 వరకు హైదరాబాదు రాష్ట్రమున ప్రాథమిక, మాధ్యమిక తరగతుల వరకు మాత్రమే విద్యా సౌకర్యములుండినవి. రాష్ట్ర ప్రజలకు ఉన్నత విద్యాభ్యాస సౌకర్యములు లేనిలోటును తీర్చుటకై నిజాం ప్రభువువారును, వారి ప్రభుత్వమును ఈ విశ్వవిద్యాలయము స్థాపింప సంకల్పించిరి. మద్రాసు విశ్వ విద్యాలయమునకు అనుబంధముగా నుండి ధనిక వర్గము వారికి మాత్రమే అందుబాటులో నుండిన నిజాంకళాశాల యందు ఆంగ్లము ద్వారమున విద్యాబోధనము జరుగు చుండినది. దేశ భాషలో విద్యను బోధించు నట్టిదియు, సామాన్య ప్రజలకు అందుబాటులో నుండునట్టిదియునగు విశ్వవిద్యాలయము యొక్క స్థాపనము, ఆవశ్యకమని
వారికి తోచినది.

ఈ విశ్వవిద్యాలయ స్థాపనమునకు అప్పటి విద్యా శాఖా కార్యదర్శి కీ. శే. సర్ అక్బరు హైద్రి (నవాబు హైదర్ నవాజ్ జంగ్) జనకుడని చెప్పవచ్చును. హైదర్ నవాజ్ జంగ్ గారు విద్యా ప్రణాళికను గూర్చియు, విశ్వవిద్యాలయ స్థాపనమును గూర్చియు ఒక నివేదనమును శ్రీ నిజాము ప్రభువువారికి సమర్పించిరి. శ్రీ ప్రభువు గారు ఏతదుద్దేశమునకు సమ్మతి నొసగుచు విశ్వవిద్యాలయ ప్రణాళికయందు ప్రవేశ పెట్టదగిన ముఖ్యములగు కొన్ని అంశములను ప్రత్యేక గజెటునందు సూచించిరి. ఇది చరిత్ర ప్రాధాన్యముగల గజెటని చెప్పనొప్పును.

&quot;ప్రాచ్య పాశ్చాత్య సంప్రదాయానుగుణమైనట్టియు లౌకిక, ఆధ్యాత్మిక, నైతిక ప్రవృత్తికిని, శారీరక, మానసిక వికాసమునకును దోహద మొసగునట్టియు దేశ దేశాంతర వివిధ భాషా సంప్రదాయ విజ్ఞాన సముపేతమైనట్టియు, వివిధ శాస్త్రములందు పరిశోధన దృష్టిని అలవరుచునట్టియు, విద్యార్థుల సర్వతోముఖాభివృద్ధికి తోడ్పడునట్టియు విద్యా ప్రణాళికను కూర్చుట సమంజసము. అదియే మా ఆదర్శము. అట్టి విద్యాబోధనము ఉర్దూలోనే జరుగవలయును. సమకాలిక పరిస్థితుల కను
{{Css image crop
|Image = Sangraha_Andhra_Vijnana_Kosham_Volume_Two.pdf
|Page = 329
|bSize = 446
|cWidth = 336
|cHeight = 230
|oTop = 315
|oLeft = 54
|Location = center
|Description = 
}}
&lt;section end=&quot;329B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hw6xemm6vm3vu6ds9m35ci763c6itz7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/334</title>
    <ns>104</ns>
    <id>154394</id>
    <revision>
      <id>561949</id>
      <parentid>538037</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:27:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561949</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7299" sha1="htmtexvqdyej7r358ftbdtf6ite0ubw" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;{{rh|విజ్ఞానకోశము - ౨||ఊపిరితిత్తులు}}&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;334A&quot; /&gt;ఇచటి తాళపత్ర గ్రంథాలయము ప్రత్యేకముగ పేర్కొనదగినది. ఇందు అన్ని భాషలందు మొత్తము 6604 గ్రంథములు కలవు. నవాబు సాలార్ జంగ్ బహద్దరు వారిచే సేకరించబడిన అమూల్య గ్రంథములు ఈ గ్రంథాలయమునందు చేర్చబడినవి. సంస్కృతాంధ్ర గ్రంథముల పట్టిక కూర్చుటకు ఇటీవలనే యత్నములు సాగుచున్నవి. సంస్కృత తాళపత్రగ్రంథములు సంస్కృత అకాడమీకి అప్పగించబడినవి. భారతీయ సంస్కృతికి దర్పణమగు సంస్కృత భాషావాఙ్మయములను గౌరవించి ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయమువారు ప్రత్యేకముగ సంస్కృత అకాడమీని స్థాపించిరి. ఈ అకాడమీవారు సంస్కృత తాళపత్రగ్రంథముల పట్టిక సిద్ధపరచుచున్నారు. అంతియే కాక అపూర్వ సంస్కృత గ్రంథముల పరిష్కరించి ప్రచురించుటకు ఏర్పాట్లు జరుగుచున్నవి. విశ్వవిద్యాలయాధి కార్యవర్గమువారు, ప్రభుత్వమువారు ఉదారముగ విరాళము లొసగి అకాడమీ కృషికి కార్యరూపమును సాధించుటకు ప్రోత్సహించుచున్నారు.

'''పరిపాలన నిర్వహణము:''' ఇంతకు పూర్వము నిజాం నవాబు ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలమునకు పోషకులుగను,
రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ప్రధానమంత్రి అధ్యక్షులుగను, ప్రముఖ విద్యావేత్త ఉపాధ్యక్షులుగను వ్యవహరించుచుండిరి. ఇప్పుడు రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి అధ్యక్షులుగను, ప్రభుత్వముచే నియమితుడైన విద్యావేత్త ఉపాధ్యక్షులుగను ఉన్నారు. విశ్వ విద్యాలయ నిర్వహణమునకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వమే ఆర్థిక సహాయము జనగుచున్నను, పరిపాలనమున విశ్వవిద్యాలయము నకు స్వతంత్ర ప్రతిపత్తి కలదు. ఉపాధ్యక్ష పదవి మూడు సంవత్సరములవరకుండును. విశ్వవిద్యాలయ ఉపాధ్యక్షులు యూనివర్సిటీ కౌన్సిల్ పరముగా తమ యధికారమును వినియోగించుచుందురు. విద్యావిషయము లందు సలహాల నొసగుటకు అకాడమిక్ కౌన్సిల్ ఏర్పాటయియున్నది. ఉపాధ్యకులు అధికారములు, బాధ్యతలు, విశ్వవిద్యాలయమునకు సంబంధించిన సమస్త విషయములనుగూర్చిన విశేషాంశములు, యూనివర్సిటీ చార్టరునందు వివరింపబడి యున్నవి. విశ్వవిద్యాలయ నిర్వహణమునకు, వివిధ శాస్త్రము లందు పరిశోధనములు జరుగుటకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వము వారే కాక కేంద్ర ప్రభుత్వమువారు, విశ్వవిద్యాలయ గ్రాంట్లకమిషను వారు ఉదారముగ విరాళము లొసగియున్నారు. భారత దేశమునందలి ఇతర విశ్వవిద్యాలయములస్థాయి నందుకొన యత్నించుచు పురోగమించుచున్న ఈ విశ్వవిద్యాలయము ప్రత్యేకస్థానము గడింపగలదని ఆశింపవచ్చును. శాస్త్రపారీణులు, సమర్థులు అగు ఆచార్యులు, విద్యావేత్తలు నిరంతరము విద్యాసము పార్టనమున, విద్యాబోధనమున, పరిశోధనమున నిమగ్నులై విజ్ఞానదీపికలను వెదజల్లుచున్నారు.

ప్రస్తుతము విద్యాప్రణాళికలందు మార్పులు ప్రవేశపెట్టి ఈ విశ్వవిద్యాలయమును దేశీయ సంప్రదాయములకు అనుగుణముగ సిద్దపరచవలయునని విద్యావేత్తలు తమ నిర్ణయమును ప్రకటించిరి. ముందు ప్రీ-యూనివర్సిటీ
కోర్సును, ఒక సంవత్సరము తరువాత మూడేండ్ల బి.ఏ. డిగ్రీకోర్సును ప్రవేశ పెట్టినారు.
{{right|కే. జి. రావు}}
&lt;section end=&quot;334A&quot; /&gt;
&lt;section begin=&quot;334B&quot; /&gt;'''ఊపిరితిత్తులు :'''

'''శరీరనిర్మాణము :''' మనము గాలిని ముక్కుతో పీల్చేదము. అది గాలి గొట్టములకుండా ఊపిరితిత్తులలోనికి పోవును. ప్రధానమైన గాలిగొట్టమునే శ్వాసనాళమని (ట్రికియా) అందురు. ఆ శ్వాసనాళము హృదయ ప్రాంతమునకు వచ్చుసరికి కుడి యెడమలకు రెండు వాయునాళములు (బ్రాంకస్) గా వేరగును. ఆ రెండు నాళము లొకొక్కటి శాఖోపశాఖలుగా చీలి అతి సూక్ష్మవాయు
&lt;section end=&quot;334B&quot; /&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>htmtexvqdyej7r358ftbdtf6ite0ubw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/31</title>
    <ns>104</ns>
    <id>161048</id>
    <revision>
      <id>561886</id>
      <parentid>463091</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:01:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561886</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19866" sha1="ng6hrnv8attqg70vy2hx1gzc0gkdu9n" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;A.Murali&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{right|పుట}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణగతి శాస్త్రము|62. ఉష్ణగతి శాస్త్రము]]}} 
 |{{DJVU page link|254|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము|63. ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము
]]}} 
 |{{DJVU page link|257|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణతా శాస్త్రము|64. ఉష్ణతా శాస్త్రము]]}} 
 |{{DJVU page link|260|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు|65. ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు]]}} 
 |{{DJVU page link|263|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు|66. ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు]]}} 
 |{{DJVU page link|277|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణోగ్రత|67. ఉష్ణోగ్రత]]}} 
 |{{DJVU page link|285|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము|68. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము]]}} 
 |{{DJVU page link|288|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఊపిరితిత్తులు|69. ఊపిరితిత్తులు]]}} 
 |{{DJVU page link|298|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఊర్ధ్వాంగ వ్యాధులు|70. ఊర్ధ్వాంగ వ్యాధులు]]}} 
 |{{DJVU page link|299|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఋగ్వేదము|71. ఋగ్వేదము]]}} 
 |{{DJVU page link|304|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఋజువిద్యుత్ప్రవాహము - వికల్ప విద్యుత్ప్రవాహము|72. ఋజువిద్యుత్ప్రవాహము - వికల్ప విద్యుత్ప్రవాహము]]}} 
 |{{DJVU page link|310|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఋషి కుల్య|73. ఋషి కుల్య]]}} 
 |{{DJVU page link|324|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎంబ్రాయిస్ పేర్|74.ఎంబ్రాయిస్ పేర్]]}} 
 |{{DJVU page link|324|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎడారులు|75.ఎడారులు ]]}} 
 |{{DJVU page link|325|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎడిసన్ - థామస్ - ఆల్వా|76. ఎడిసన్ - థామస్ - ఆల్వా]]}} 
 |{{DJVU page link|329|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎడ్డింగ్టన్|77. ఎడ్డింగ్టన్]]}} 
 |{{DJVU page link|331|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎడ్వర్డు - ఫిట్టిరాల్డ్|78. ఎడ్వర్డు - ఫిట్టిరాల్డ్]]}} 
 |{{DJVU page link|333|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎడ్విన్ కానన్|79. ఎడ్విన్ కానన్]]}} 
 |{{DJVU page link|334|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎన్నికల చట్టములు|80. ఎన్నికల చట్టములు]]}} 
 |{{DJVU page link|334|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎన్నికలు|81. ఎన్నికలు]]}} 
 |{{DJVU page link|336|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎమండ్సెన్ - రోల్డు|82. ఎమండ్సెన్ - రోల్డు]]}} 
 |{{DJVU page link|343|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎముకలు - కీళ్ళు|83. ఎముకలు - కీళ్ళు]]}} 
 |{{DJVU page link|344|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎరువులు|84. ఎరువులు]]}} 
 |{{DJVU page link|353|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎర్నెస్టు హెన్రీ షాకల్ టన్ - సర్|85. ఎర్నెస్టు హెన్రీ షాకల్ టన్ - సర్]]}} 
 |{{DJVU page link|360|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎఱ్ఱమల|86. ఎఱ్ఱమల]]}} 
 |{{DJVU page link|361|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎఱ్ఱాప్రగడ|87. ఎఱ్ఱాప్రగడ]]}} 
 |{{DJVU page link|362|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎలకూచి బాలసరస్వతి|88. ఎలకూచి బాలసరస్వతి]]}} 
 |{{DJVU page link|365|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎలెఫెంటా గుహాలయములు|89. ఎలెఫెంటా గుహాలయములు]]}} 
 |{{DJVU page link|369|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎల్గ్రికో|90. ఎల్గ్రికో]]}} 
 |{{DJVU page link|371|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎల్లోరా గుహాలయములు|91. ఎల్లోరా గుహాలయములు]]}} 
 |{{DJVU page link|372|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎస్కిమోలు|92. ఎస్కిమోలు]]}} 
 |{{DJVU page link|386|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఏకనాద్ జీ|93.ఏకనాద్ జీ ]]}} 
 |{{DJVU page link|388|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఏకకణ జీవులు|94.ఏకకణ జీవులు ]]}} 
 |{{DJVU page link|389|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఏనుగుల మహల్|95. ఏనుగుల మహల్]]}} 
 |{{DJVU page link|400|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఏషియా క్రీడలు|96.ఏషియా క్రీడలు ]]}} 
 |{{DJVU page link|401|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఐన్ స్టెన్|97. ఐన్ స్టెన్ ]]}} 
 |{{DJVU page link|403|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఐరోపాఖండ కళ|98.ఐరోపాఖండ కళ ]]}} 
 |{{DJVU page link|407|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఐర్లండు (చ)|99.ఐర్లండు (చ)]]}} 
 |{{DJVU page link|421|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఐర్లండు (భూ)|100.ఐర్లండు (భూ) ]]}} 
 |{{DJVU page link|427|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఐస్ లాండ్|101. ఐస్ లాండ్]]}} 
 |{{DJVU page link|429|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఒరియా భాషా సారస్వతములు|102. ఒరియా భాషా సారస్వతములు]]}} 
 |{{DJVU page link|432|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఒలింపిక్ క్రీడలు|103.ఒలింపిక్ క్రీడలు ]]}} 
 |{{DJVU page link|444|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఓరుగల్లు|104. ఓరుగల్లు]]}} 
 |{{DJVU page link|46|39}}
}}

{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఓషధులు|105. ఓషధులు]]}} 
 |{{DJVU page link|451|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఓస్ట్ వాల్డ్ - ఫీడ్రిష్ -విల్హెల్|106.ఓస్ట్ వాల్డ్ - ఫీడ్రిష్ -విల్హెల్ ]]}} 
 |{{DJVU page link|455|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కంచెర్ల గోపన్న|107. కంచెర్ల గోపన్న]]}} 
 |{{DJVU page link|458|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కందికల్లు గుట్టలు|108.కందికల్లు గుట్టలు ]]}} 
 |{{DJVU page link|460|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కందుకూరు|109. కందుకూరు]]}} 
 |{{DJVU page link|460|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కంపనములు-తరంగములు|110.కంపనములు-తరంగములు ]]}} 
 |{{DJVU page link|462|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కంపిలి|111.కంపిలి]]}} 
 |{{DJVU page link|469|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కంబము|112. కంబము]]}} 
 |{{DJVU page link|472|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కట్టమంచి రామలింగా రెడ్డి I|113. కట్టమంచి రామలింగా రెడ్డి I]]}} 
 |{{DJVU page link|474|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కట్టమంచి రామలింగా రెడ్డి II|114. కట్టమంచి రామలింగా రెడ్డి II]]}} 
 |{{DJVU page link|475|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కట్లాట|115. కట్లాట]]}} 
 |{{DJVU page link|476|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కడప జిల్లా|116. కడప జిల్లా]]}} 
 |{{DJVU page link|476|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కథక్ నృత్యము|117. కథక్ నృత్యము]]}} 
 |{{DJVU page link|481|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ కథ కళి|118. కథ కళి ]]}} 
 |{{DJVU page link|486|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కనకదుర్గాలయము|119.కనకదుర్గాలయము ]]}} 
 |{{DJVU page link|491|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కనిగిరి|120. కనిగిరి ]]}} 
 |{{DJVU page link|493|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కన్నడదేశ చరిత్ర I|121. కన్నడదేశ చరిత్ర I]]}} 
 |{{DJVU page link|495|39}}
}}

{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కన్నడదేశ చరిత్ర II|122.కన్నడదేశ చరిత్ర II]]}} 
 |{{DJVU page link|501|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కన్నడ భాష|123. కన్నడ భాష]]}} 
 |{{DJVU page link|506|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కన్నడ సాహిత్యము|124. కన్నడ సాహిత్యము]]}} 
 |{{DJVU page link|509|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కన్ఫ్యూషియస్|125. కన్ఫ్యూషియస్]]}} 
 |{{DJVU page link|514|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కన్హేరి|126. కన్హేరి]]}} 
 |{{DJVU page link|518|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కపిస్థలం దేశికాచార్యులు|127. కపిస్థలం దేశికాచార్యులు]]}} 
 |{{DJVU page link|522|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కపోతేశ్వర క్షేత్రము|128. కపోతేశ్వర క్షేత్రము]]}} 
 |{{DJVU page link|523|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/|కప్తాన్-చార్లెస్-స్ట్రట్|101. కప్తాన్-చార్లెస్-స్ట్రట్]]}} 
 |{{DJVU page link|525|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కప్తాన్ - జేమ్స్ కుక్|130. కప్తాన్ - జేమ్స్ కుక్]]}} 
 |{{DJVU page link|526|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కబీరు|131. కబీరు]]}} 
 |{{DJVU page link|526|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కమీనియన్, జాన్ ఆమస్|132. కమీనియన్, జాన్ ఆమస్]]}} 
 |{{DJVU page link|529|39}}
}}{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ కర్మశాల నిర్వహణము|133.  కర్మశాల నిర్వహణము]]}} 
 |{{DJVU page link|531|39}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/కర్ణాటక గానము|134. కర్ణాటక గానము]]}} 
 |{{DJVU page link|536|39}}
}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ng6hrnv8attqg70vy2hx1gzc0gkdu9n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము/చెవి-ముక్కు-గొంతు వ్యాధులు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>169696</id>
    <revision>
      <id>561895</id>
      <parentid>479219</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:10:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:వైద్యశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561895</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="781" sha1="m58xt4wxj5o3z1oqabu5fhzhshh21cc" xml:space="preserve">
{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మూడవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  =   చెవి-ముక్కు-గొంతు వ్యాధులు
 | ముందరి = [[../చెన్నపట్టణము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1962
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Three.pdf&quot; from=793 fromsection=&quot;793B&quot; to=798 tosection=&quot;798A&quot; /&gt;

[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>m58xt4wxj5o3z1oqabu5fhzhshh21cc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మొదటి సంపుటము/ఆయుర్వేద ధర్మములు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>169813</id>
    <revision>
      <id>561920</id>
      <parentid>479557</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:27:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:వైద్యశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561920</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="856" sha1="8bfxya3ouhvd43sw76zdrl54p06jevl" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/మొదటి సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఆయుర్వేద ధర్మములు
 | ముందరి = [[../ఆయుర్వేద గ్రంథములు/]]
 | తదుపరి =[[../ఆరణ్యకములు/]]
 | వివరములు =  
|సంవత్సరం=1958
}}
&lt;pages index=&quot;సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞానకోశము మొదటి సంపుటము అ-ఆర్ష.pdf&quot; from=&quot;832&quot; to=&quot;839&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>8bfxya3ouhvd43sw76zdrl54p06jevl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/6</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184589</id>
    <revision>
      <id>561863</id>
      <parentid>502594</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:16:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561863</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3023" sha1="doyi5zdcph7ia81n4954i9w00q08gw0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;యింకొకడు కలఁడు. అతనిని గూర్చి దొరతనమువారి ప్రాచ్యలిఖితపుస్తకభాండాగారమువారు ప్రకటించిన ‘యక్షగానములు - దండకములు’ అను 8.వ సంపుటమునఁ గొంతవిషయము కలదు.

అతఁడు వ్రాసిన దండకములోని ‘మాధురీసాధురీతిౝ రచించెౝ బ్రియావల్లకీభాతిఁ జేతోభవారాతిపై నూత్నశృంగార మీదండకం బాంధ్రభాషాకవిగ్రామణిౝ జక్కయామాత్య నారాయణ శ్రీసుధీమాధవాఖ్యావనీదేవతా విశ్వనాథప్రధానీందు పోలాంబికాపుత్రుఁడుౝ ధూర్జటి ప్రాఖ్యుఁడుౝ జేసె ముఖ్యంబగు మూఁడు లోకంబులన్ —’

అను భాగమునుబట్టి యితఁడు పోలాంబికావిశ్వనాథులపుత్రుఁ డని తెలియుచున్నది. దండకమున నితని పితృ, పితామహ, ప్రపితామహుల పేరులును ఉటంకింపఁబడినట్లున్నది. కాని యాయంశ మిందు స్పష్టముగాఁ గానవచ్చుట లేదు.

మహాకవి ధూర్జటి తన కులగోత్రములను గూర్చి చెప్పికొనకపోయినను, ఇతని మనుమఁడును, 'కుమారధూర్జటి' బిరుదాంచితుఁడు నగు వేంకటార్యుఁడు రచించిన 'కృష్ణరాయవిజయము'ను బట్టి యీతఁ డాపస్తంబసూత్రుఁ డనియు, భారద్వాజగోత్రుఁడనియు, పాకనాటి యార్వేలనియోగి యనియుఁ దెలియుచున్నది.

మాహాత్మ్యములు ప్రౌఢప్రబంధములుగా రచింపఁబడుట 16-వ శతాబ్దిలోనే ప్రారంభింపఁబడియుండవచ్చును. తెనాలి రామకృష్ణకవి రచించిన 'పాండురంగమాహాత్మ్యము’నకుఁ బిదప కవితావిషయమున ఎన్నఁదగిన మాహాత్మ్యరూపప్రబంధములలో శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యమే తొలుతటిది. పెక్కువిషయ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>doyi5zdcph7ia81n4954i9w00q08gw0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/7</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184590</id>
    <revision>
      <id>561864</id>
      <parentid>502595</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:20:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561864</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2819" sha1="9ll5q3gsjvmwp3wem084y3o3cwopsll" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ములలో నీ రెండింటికిని పోలికలు కానవచ్చుచున్నవి. రెండును ప్రౌఢప్రబంధములు; కవు లిరువురును రాయలసభలోని అష్టదిగ్గజములలోనివారే. 'రెండింటి కవులును వ్యాకరణశృంఖలలకు లొంగక స్వేచ్ఛగా సంచరించిరి. రెండును ధనమునకయి వ్రాయఁబడని గ్రంథములే. రెండింటను కీటకములు, మృగములును ముక్తిని పొందిన కథలు కలవు. కథలను చర్వితచర్వణముగఁ గూర్చినను క్రొత్తదనమువలనఁ క్రొత్తగానే తోఁపించి, చదువరులకు విసువు కలిగింపనిరీతి కూర్పు రెండింటను గలదు. సరిసమానములగు లోకోక్తులు రెండింటను గలవు. ఇఁక భేద మేమన — పాండురంగమాహాత్మ్యము వైష్ణవమతప్రశస్తి ప్రతిపాదకము; శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము శైవమతప్రాశస్థ్యప్రతిపాదకము. ధూర్జటి, రామకృష్ణులకుఁ గొలఁదిపాటి విరోధము ఉండినట్లు —
{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;'స్తుతమతియైన యాంధ్రకవి ధూర్జటి పల్కుల కేల గల్గె నీ
యతులితమాధురీమహిమ'——&lt;/poem&gt;|ref=}}
అని శ్రీకృష్ణదేవరాయలవా రిచ్చిన సమస్యయు, దానికి తెనాలి రామకృష్ణుఁ డొసఁగిన
{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;'... ...హా! తెలిసెౝ భువనైకమోహనో
ద్ధత సుకుమారవారవనితాజనతాఘనతాపహార సం
తతమధురాధరోదిత సుధారసధారలఁ గ్రోలుటంజుమీ!'&lt;/poem&gt;|ref=}}
అను సమాధానమును తెలుపుచున్నవి.

పయివిషయమువలన ధూర్జటికవి వేశ్యాలోలుఁ డనుప్రతీతి కలుగుచున్నందున అట్టి ప్రథను సహింపని ముద్రిత&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9ll5q3gsjvmwp3wem084y3o3cwopsll</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/8</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184591</id>
    <revision>
      <id>561865</id>
      <parentid>502596</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:26:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561865</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2961" sha1="4nsc4e82k6w9czrec75yijr5ycwojqd" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;కాళహస్తిమాహాత్మ్య పీఠికాకారులు - ఇదియంతయును కల్పితమనియు, ధూర్జటిమహాకవి పరమభక్తాగ్రేసరుఁ డనియు, హాస్యగాఁడగు తెనాలి రామకృష్ణుని మాటలను మనము లెక్క చేయరాదనియుఁ దెలిపిరి. [చూ. 1930, ముద్రణము, శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము పీఠిక. పుట. 5] ధూర్జటిమహాకవి మనుమఁడగు కుమారధూర్జటి తనతాత శ్రీకృష్ణరాయలవలన 'స్తుతమతియైన యాంధ్రకవి ధూర్జటిపల్కుల కేలగల్గె నీ, యతులితమాధురీమహిమ' అని గొప్ప ప్రశస్తిని పొందెనని చెప్పినమాటలను పీఠికాకారు లంగీకరింతురు; కాని శ్రీరామకృష్ణుఁడు సమస్యను పూరించె ననుటనుమాత్ర మంగీకరింపకుండుట వింతగ నున్నది. ఒక పద్యమునఁ గొంతభాగము సత్యమయి, కొంతభాగ మసత్యమయి యుండ నేరదుగదా!

ధూర్జటిమహాకవి వేశ్యాలోలుఁ డైనంతమాత్రమున అతని భక్తికిఁగాని, వాక్శుద్ధికిఁగాని, కీర్తికిఁగాని ఎట్టిభంగము కలుగదు. ఈ విషయమున మనము శ్రీనాథాదులను తార్కాణులుగా గ్రహింపవచ్చును. వేశ్యాస్నేహము సుకవులకు గుణాధాయకముగాని, దోషావహము కానేరదు. రక్తిపరిపాకము పొందిన పిదపనే భక్తి.
{{left margin|5em}}'విషయాన నివర్త నిరాహారస్య దేహినః' &lt;/div&gt;
అను భగవద్గీతోక్తి ననుసరించి 'కామి గాక మోక్షకామి' యగుట యసంభవ మనుట స్పష్టము.

మఱియు ధూర్జటికవి గొప్పరసికుఁడు; వర్ణింపవలసినపట్టుల నీతఁడు శృంగారము నద్భుతముగ వర్ణించెను. ప్రథమాశ్వాసములోని 42, 43, 47 పద్యము లీవిషయమును జాటఁ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4nsc4e82k6w9czrec75yijr5ycwojqd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/9</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184592</id>
    <revision>
      <id>561866</id>
      <parentid>502597</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:30:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561866</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2850" sha1="076fv90yhskdaivbrgx49o036y3u649" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;గలవు. పరమభక్తాగ్రేసరుఁడగు నీకవి శృంగారమువంక చూడఁ డనినచో —
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;'మంచెలమీఁద నెక్కి కటిమండలిఁ జుట్టిన పాఱుటాకు లిం
చించుక సంచలించి మరునిల్లు బయల్పడఁజేయఁ బిట్టలౝ
జెంచెత లార్చి వ్రేయుదురు చిత్రముగా నొడిసెళ్ల బాహుమూ
లాంచితదీధితుల్ చిఱుతయైన చనుంగవమీఁదఁ బర్వఁగన్.'&lt;/poem&gt;|ref=}}
అను [ఆ. 3. ప. 10] పద్యమును గూర్చుట యసంభవమే యగునుగదా!

దీనింబట్టి ధూర్జటికవి యొనర్చిన వర్ణనమును, అతని వేశ్యాప్రియత్వమున భక్తి కెంతమాత్రము ప్రతిబంధకములు కాఁజాల వని గ్రహింపనగును.

ధూర్జటికవికృత కాళహస్తిమాహాత్మ్యమేకాక, ఇతని మనుమని కుమారుఁడు లింగరాజకవి వ్రాసిన శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్య మింకొకటి కలదు; అది ముత్తాతగారి గ్రంథము ననుసరించి విపులముగ 12 ఆశ్వాసములలో వ్రాయఁబడిన పెద్దప్రబంధము. అందు ధూర్జటి గ్రంథమునకంటె కొన్ని మార్పులు కలవు.

సంస్కృతమునను శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము కలదు; అది లింగరాజకవికృత గ్రంథమునకు సరిపోవును. ధూర్జటి గ్రంథమునకు సరిపోదు. కావున అది ధూర్జటి గ్రంథముకంటే చాల అర్వాచీనము; తెలుఁగులో నున్న క్షేత్రమాహాత్మ్యములకు ప్రసిద్ధిని; ప్రాశస్త్యమును గూర్పఁగోరి మనవారు సంస్కృతమున ఆకథలను గూర్చుట యొకయాచార మై యున్నది. ప్రసిద్ధప్రబంధమగు పాండురంగమాహాత్మ్యమునకును ఇట్టి నకలు
.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>076fv90yhskdaivbrgx49o036y3u649</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/10</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184593</id>
    <revision>
      <id>561867</id>
      <parentid>502598</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:36:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561867</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3229" sha1="c0d0zqpgnu7vyxihnj8d9ezs4rd0zrt" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;సంస్కృతమున ఒకటి కలదు; అది ఆంధ్రసాహిత్యపరిషత్తువారి గ్రంథాలయమున నున్నది. ఈ సంస్కృతీకరణములు ప్రబంధముల పౌర్వాపర్యనిర్ణయమున ఎంతమాత్రము ప్రమాణములు
కాఁజాలవు. వీనివలన ఆంధ్ర ప్రబంధముల ప్రశస్తియుఁ గొఱవడఁజాలదు.

శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము తొట్టతొలుత 1895-వ సంవత్సరమున ముద్రింపఁబడినది. దీనిని 'శ్రీజ్ఞానప్రసూనమాలిక - ప్రథమప్రసూనము' శ్రీక్రొత్తపల్లి పద్మనాభశాస్త్రిగారు ప్రకటించిరి. పీఠికలో దీనివిషయ మిట్లు వ్రాయఁబడినది. 'దీని ప్రతి చిక్కుట యరుదు. బ్రహ్మశ్రీ, మరా-రా-శ్రీ, పూండ్ల రామకృష్ణయ్యగారు సదయులై తమయొద్దనున్న ప్రతి నొకటిని మా కొసంగిరి, దొరతనమువారి లిఖితపుస్తకభాండాగారంబునందు మెస్తరు బ్రౌౝదొరగారిచే సేకరింపఁబడి కడు హెచ్చరికతో వ్రాయింపఁబడిన ప్రతి యొకండును మాకు దొరకె. ఇవి రెండును దోడుగా మఱియును రెం డసమగ్రగ్రంథములం బరిశీలించి యొకప్రతిని వ్రాసికొని దానిని ముద్రింపించినారము.

ప్రథమముద్రణము వెలువడినపిదప, అందలి ముద్రణస్ఖాలిత్యములు మున్నగువానిని వెల్లడించుచు శ్రీ వేదం వేంకటరాయశాస్త్రులుగారు తమ 'శారదాకింకిణి' పరంపరలో 'శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్య ముద్రణవిమర్శనము'ను ప్రత్యేకగ్రంథముగ ప్రకటించిరి. దానిని గమనించియే కాఁబోలు 1914 సం॥ లో వెలువడిన ద్వితీయముద్రణమున ముద్రణస్థాలిత్యములు చాలవఱకు సరిచేయఁబడినవి. ఈముద్రణమున శ్రీ వావిలికొలను సుబ్బరావుగారు వ్రాసిన 12 పుటల 'లఘుటీక'యును చేర్పఁబడినది. శ్రీ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>c0d0zqpgnu7vyxihnj8d9ezs4rd0zrt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/11</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184594</id>
    <revision>
      <id>561868</id>
      <parentid>502599</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:42:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561868</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3106" sha1="i5sg5fd2xxeg0idxf1yyxi0j7irtred" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;సుబ్బరావుగారు ద్వితీయముద్రణమును గూర్చి ముచ్చటించుచు ‘దొరకిన తాటియాకుపుస్తకము లసమగ్రములుగా నుండుటచేఁ దొలుతటికూర్పున దోషములు మెండుగా నుండఁ గారణమయ్యె... దీనిని సంస్కరించుటయం దాంధ్రసాహిత్యపరిషత్తువారు సేకరించిన యొకకాళహస్తిమాహాత్మ్యపుస్తకము జీర్ణము నసమగ్రమయ్యు నాకు మిక్కిలి యుపయుక్తమయ్యెఁ గావున వారికిఁ గృతజ్ఞతచే నమస్కరించుచున్నాఁడను?’ అని వ్రాసియున్నారు.

శ్రీసుబ్బరావుగారు శ్రీవేంకటరాయశాస్త్రులుగారి పేరు స్మరించకపోయినను, వారి గ్రంథవిమర్శనమును చూచియుందురనియు, దానినిబట్టి కొన్నితప్పులు దిద్దుకొనియుందు రనియు తేటపడుచున్నది. మఱియు ప్రథమముద్రణమున ఉపకరించిన శ్రీ సి. పి. బ్రౌౝ పండితుఁడు తయారు చేయించిన ప్రతిలోనే చక్కని పాఠములు కానవచ్చుచున్నవి. అవి ద్వితీయముద్రణమునను విడువఁబడుట విచారకరము. మచ్చునకుఁగాను 1-3,
1-111, 2-99, 3-27, 3.35, 3.90, 3-167, 4-35, 4-154. సంఖ్యల పద్యములను గమనింపఁదగును. ముద్రితలిఖితప్రతుల ప్రాశస్త్యాపాశస్యములు విజ్ఞులే నిర్ణయింతురుగాక!

ధూర్జటికవి తమిళవాఙ్మయములోని నక్కీరునికథను గ్రహించెను; పేరుమాత్రము 'నత్కీరుడు' అని మార్పఁబడినది. 'శా. నత్కీరాది కవీంద్రులౝ దివిష దన్నప్రాయవాగ్గుంభసం, పత్కావ్య ప్రతిపాదకప్రతిభులన్' అని ప్రాసమునందును, ‘మాత్సర్యంబు వాటించి న, త్కీరుం డూరక తప్పుపట్టెనఁట యే- దీలక్షణంబో—' అని యతిస్థానమునందును కూడ 'నత్కీర’&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i5sg5fd2xxeg0idxf1yyxi0j7irtred</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/12</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184595</id>
    <revision>
      <id>561869</id>
      <parentid>502600</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:50:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561869</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2807" sha1="92v2d2atl92ft7l6okzw1svko4o59zo" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;శబ్దమే ఉపయోగింపఁబడినది. తమిళమున నక్కీరపదమునకు మంచివాక్కులు కలవాఁ డని యర్థము; తెలుఁగున ఆయర్థము కుదురకున్నది; దీనిని కేవలము రూఢపదముగనే గ్రహింపవలెనేమో!

ఆకాలము శైవమతము దక్షిణదేశమున గొప్పప్రచారమున నున్నట్లు ఈగ్రంథమువలనఁ తెలియవచ్చుచున్నది. శైవకవులవలెనే ధూర్జటియు పెక్కుస్వతంత్రప్రయోగములను చేసియున్నాడు.

ఉదంత తద్ధర్మార్థకవిశేషణముపయి నుగాగమము రాని ప్రయోగములు '(జాఱు + ఒప్పున) = జాఱొప్పున ' [2.57] '(చిందు + అమృతంబు) = చిందమృతంబు' [2.135] అనునట్టివి
కానఁబడుచున్నవి. 'మాఱుకత్రావి, కూడుక, పెట్టుక, మోకారించుక' వంటి ప్రయోగములలో 'కొను'నకు 'క' అను నాదేశము ధారాళముగా వాడఁబడినది. 'నిమ్మపంటిపుల్సు (నిమ్మపండుపులుసు)' [3.110] 'డొంగల్ (దొంగల్)' [4.69] 'అందియ్యన్' [3.93] 'అతనికి విని (అతఁడు చెప్పిన దానిని విని యను నర్థమున' [3.102] 'కెంగేలునన్ (కెంగేలన్)' [2.102] 'మాపటీసందునన్ (మాపటి యీసందునన్)' [4.101] మొదలగు ప్రయోగములు కానవచ్చుచున్నవి.

ప్రాచీనగ్రంథములను వీలగునంతవఱకు వ్రాఁతప్రతులసాయమున పరిశుద్ధముగ తయారుచేయించి, ముద్రింపఁ గంకణము కట్టుకొనిన, భాషోద్ధారక బ్రహ్మశ్రీ వావిళ్ల వేంకటేశ్వరశాస్త్రులుగారు 'శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము' సంస్కరించు భారమును నాపైని వైచిరి. ప్రాచ్యలిఖితపుస్తకభాండాగారములో&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>92v2d2atl92ft7l6okzw1svko4o59zo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/13</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184596</id>
    <revision>
      <id>561870</id>
      <parentid>502601</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:57:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561870</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2874" sha1="ncmq0b1kx1suw0tyeavludmv4rk4gb5" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;శ్రీ బ్రౌన్ పండితుఁడు వ్రాయించి ప్రత్యంతరములలోని పాఠాంతరములతోఁ జక్కఁజేసిన ప్రతి ఏతత్సంస్కరణమున నెంతయు నుపయోగించినది; అయినను కొన్నియెడలఁ గల పాఠము లంతగా తృప్తికరములు కాకున్నవి. దీనిప్రతి తంజావూరిలోని శ్రీసరస్వతీమహల్ లైబ్రరీయందును కలదు. అందు కొన్నిమంచిపాఠము లుండవచ్చునేమో! అవకాశము లేనందున  తంజావూరిప్రతితో దీనిని సరిచూడ వీలుకలిగినది కాదు.

శ్రీ వావిలికొలను సుబ్బరావుగా రీప్రబంధమునకు 12 పుటల లఘుటీకను వ్రాసియున్నారు. కాని యది యిట్టి ప్రబంధమునకు సరిపోదు. కావున శ్రీ వేంకటేశ్వరశాస్త్రులవారి యానతిమేర కిందు కొంత విపులమగు 'లఘుటీక 'యును వ్రాసి చేర్పఁబడినది. అందు అవసరము లని తోఁచినవానికిమాత్రము కొన్నిటికి అర్థము, కొన్ని యెడల భావార్థము ఈయఁబడినది. దీనివలన నేమైన ప్రయోజనము కలిగినయెడల టీకాకరణము ప్రయోజనకారి కాఁగలదు.

బ్రహ్మశ్రీ వేంకటేశ్వరశాస్త్రులుగారు నాయం దభిమాన ముంచి, యీ కార్యమును నాకప్పగించి గౌరవించినందుల కనేకకృశజ్ఞతాభివందనములు, దేవదేవుఁడు శ్రీ శాస్త్రులుగారి కాయురారోగ్యసౌఖ్యముల నొసంగి యితో౽ధికముగ ఆంధ్రవాఙ్మయసేవను చేయుట కనుగ్రహించును గాక!
{{rh|మదరాసు&lt;br&gt;
10-6-1949||బుధవిధేయుఁడు&lt;br&gt;
'''బులుసు వేంకటరమణయ్య'''&lt;br&gt;
ప్రధానాంధ్రోపాధ్యాయుడు&lt;br&gt;
కెల్లెట్ హైస్కూలు, మద్రాసు.}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ncmq0b1kx1suw0tyeavludmv4rk4gb5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561871</id>
      <parentid>561870</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T03:57:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>561871</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2877" sha1="dc5dscq6feid4ac81yodoh0s5yxqjqq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;శ్రీ బ్రౌన్ పండితుఁడు వ్రాయించి ప్రత్యంతరములలోని పాఠాంతరములతోఁ జక్కఁజేసిన ప్రతి ఏతత్సంస్కరణమున నెంతయు నుపయోగించినది; అయినను కొన్నియెడలఁ గల పాఠము లంతగా తృప్తికరములు కాకున్నవి. దీనిప్రతి తంజావూరిలోని శ్రీసరస్వతీమహల్ లైబ్రరీయందును కలదు. అందు కొన్నిమంచిపాఠము లుండవచ్చునేమో! అవకాశము లేనందున  తంజావూరిప్రతితో దీనిని సరిచూడ వీలుకలిగినది కాదు.

శ్రీ వావిలికొలను సుబ్బరావుగా రీప్రబంధమునకు 12 పుటల లఘుటీకను వ్రాసియున్నారు. కాని యది యిట్టి ప్రబంధమునకు సరిపోదు. కావున శ్రీ వేంకటేశ్వరశాస్త్రులవారి యానతిమేర కిందు కొంత విపులమగు 'లఘుటీక 'యును వ్రాసి చేర్పఁబడినది. అందు అవసరము లని తోఁచినవానికిమాత్రము కొన్నిటికి అర్థము, కొన్ని యెడల భావార్థము ఈయఁబడినది. దీనివలన నేమైన ప్రయోజనము కలిగినయెడల టీకాకరణము ప్రయోజనకారి కాఁగలదు.

బ్రహ్మశ్రీ వేంకటేశ్వరశాస్త్రులుగారు నాయం దభిమాన ముంచి, యీ కార్యమును నాకప్పగించి గౌరవించినందుల కనేకకృశజ్ఞతాభివందనములు, దేవదేవుఁడు శ్రీ శాస్త్రులుగారి కాయురారోగ్యసౌఖ్యముల నొసంగి యితో౽ధికముగ ఆంధ్రవాఙ్మయసేవను చేయుట కనుగ్రహించును గాక!
{{rh|మదరాసు&lt;br&gt;
10-6-1949||బుధవిధేయుఁడు&lt;br&gt;
'''బులుసు వేంకటరమణయ్య'''&lt;br&gt;
ప్రధానాంధ్రోపాధ్యాయుఁడు&lt;br&gt;
కెల్లెట్ హైస్కూలు, మద్రాసు.}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dc5dscq6feid4ac81yodoh0s5yxqjqq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/14</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184597</id>
    <revision>
      <id>561872</id>
      <parentid>502602</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T04:02:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561872</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2755" sha1="gbz9e5apoqjnq9e5j6c3z5awa8hd8ot" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|ac|fs125}}మలిపలుకు&lt;/p&gt;
ధూర్జటిమహాకవి కృష్ణదేవరాయల యాస్థాన మలంకరించిన యష్టదిగ్గజకవులలో నొకఁ డనుట నిర్వివాదాంశము. అతని కృతులు శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము, కాళహస్తిశతక మనునవి రెండుమాత్రమే యైనను కవి శ్రీరాయలవారిచే
{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;'స్తుతమతియైన యాంధ్రకవి ధూర్జటి పల్కుల కేల గల్గె నీ
యతులితమాధురీమహిమ'&lt;/poem&gt;|ref=}}
యని పొగడ్త నందినట్లు లోకవిదితము. శ్రీ రాయలయాస్థానమున ఆంధ్రభాషాకవులేగాక తమిళ కన్నడ సంస్కృతకవులును వెలసియుండినట్లు చారిత్రికులు నిశ్చయించియున్నారు. అందఱి
లోను మాధురీమహిమ ధూర్జటిపల్కులకే కలిగెను. అట్టి మహనీయునిఁ గూర్చిన యంశములు మన కాతనికృతియందు లభింపనందున నతని మనుమలు రచించిన కృష్ణరాయవిజయ,
శ్రీ కాళహస్తిమాహాత్మ్యములనుండి కులగోత్రాదివిషయముల నెఱుఁగఁగలిగితిమి. కాని వారును అంతకంటే విపులవిషయములు ప్రస్తావించినవారు కారు. ఇంక నతని కాళహస్తిశతకమును పరికించిన నతని జీవితాంశము లనేకములు సువిదితము లగును. ఏల యన: &quot;తమ యిష్టదైవములఁ గూర్చి యప్పుడప్పుడు ఆశువుగఁ గవులు తమతమ కష్టసుఖములు నివేదించుకొనుటయు, నట్టివి యతని జీవితకాలమునుబట్టి యొక శతకమునకు మించియో కొఱవడియో యుండుటయు” సహజమనియు ననుభవజ్ఞులకు తేటపడిన యంశమే. కావున శతకమునుండి&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gbz9e5apoqjnq9e5j6c3z5awa8hd8ot</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/15</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184598</id>
    <revision>
      <id>561873</id>
      <parentid>502603</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T04:05:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561873</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2900" sha1="2srv579k0b6oub3s5b4fmvpitbib3xg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;మనము గ్రహింపఁదగు నొకకొన్నియంశముల నిట ప్రస్తావించెదను.

తనశతకమున ధూర్జటి సుఖదుఃఖాదిద్వంద్వములకు పొంగిపొరలెడు హృదయావేదనను నిర్భయముగా చాటియున్నాఁడు. ఆత్మవంచనకును లోకవంచనకును పాలుగాక ఆత్మభావమును విస్పష్టముగా చాటుటయే భావకవిత్వ మగునెడల నీ కాళహస్తిశతకమునకు మించిన భావకవిత్వ మాంధ్రభాషలో నింకొకటి కానరాదు. మఱియు ప్రవృత్తినుండి నివృత్తికి, భోగమునుండి త్యాగమునకు నీకవి మరలుటకై యెంతో ప్రాధేయపడుచు తత్సిద్ధికి స్వశక్తి చాలమి ఆఫలము ననుగ్రహింపవలసినదిగ భగవంతుని యాతురముతో కవి పలుపద్యముల వేఁడియున్నాఁడు. ఇది యీశతకమందలి పరమార్ధము, రోసీరోయని కామము, విడిచీవిడువని విరోధము, తిరస్కరించుచునే యాకర్షించురాజద్వారములు మున్నగు బంధములఁ జిక్కి వానినుండి
తెగతెంపులు చేసికొనుటకై కవి యొనర్చిన అంతర్యుద్ధములు అంతర్యాగములతో నీశతకము నిండియున్నది.

ఇందు కవి యాత్మసంస్కారమునకై మొఱపెట్టుకొనెనే గాని లోకమును దిద్దుపూన్కి లేదు. ఆత్మదోషములు వెలిపఱుచుటయే గాని లోకమునకు ధర్మోపదేశయత్న మగుపడదు. ఆయత్నమున నతనికి ఈశ్వరుని ముఖమే తోఁచుచుండెను గాని తన తోడిలోకము చూపట్టలేదు. సర్వాంతర్యామియు సర్వసాక్షియు నగు భగవంతునకు తన తప్పులన్నియు మున్నే యెఱుకపడియుండుటచే తనతప్పుల నొప్పుకొని వానికై ప్రాయ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2srv579k0b6oub3s5b4fmvpitbib3xg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/16</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184599</id>
    <revision>
      <id>561874</id>
      <parentid>502604</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T04:19:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561874</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3091" sha1="dq83qfib2o3ge5g2wbfo35ty8arzzc6" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;శ్చిత్తము చేసికొనుటయే తనవిధి యనుభావము ప్రకటించుట కతఁడు జంకలేదు. ఇట్లు ఋజుభావములను వ్యక్తీకరించుటలో నితని కితఁడే సాటిగ కన్పట్టును.

ధూర్జటిరచనలు రెండును శివపరములే యగుటచే నితఁడు వీరశైవుఁడని తోఁచును గాని సోమనాథునివంటి వీరశైవుఁడు కాక శివారాధనపరుఁడైన అద్వైతి యనుట నిస్సంశయము. ఈయంశమున నితఁడు శ్రీనాథు ననుకరించును. ఇతని కావ్యరచనాపద్ధతియు భాషాసరణియు శ్రీనాథుని పోకడలకు ప్రతిబింబము అనవచ్చును. శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము భీమేశ్వరపురాణమువంటిది. త్రిలిఙ్గదేశ మనునామమున కాధార మయిన దాక్షారామమును ప్రశంసించునది భీమేశ్వరపురాణము; శ్రీకాళహస్తిని వర్ణించునది శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము. రెండును శివసారమ్యమును బోధించు క్షేత్రమాహాత్మ్యములు. రెంటను భక్తిపారవశ్యమున కవులు చేసిన స్తుతులే చెవులకు పండువు గావించును. శ్రీనాథుఁ డెంత యోగశాస్త్రవేదియో ధూర్జటియు నంతే. బ్రహ్మవిద్యయం దిరువురును నిష్ణాతులు. ఇరువురును ఆమరణాంతము సంసారతాపత్రయమున చిక్కి యుండినవారే. శ్రీనాథుఁడు తన బ్రహ్మవిద్యాపాండిత్యము నాయాపరిభాషలతోనే తన గ్రంథముల చొప్పించెను గాని ధూర్జటి యట్లు చేయక కథాసందర్భముల నారహస్యముల చొరనీయలేదు. కనుక నీ కాళహస్తిమాహాత్మ్యకథ సందర్భోచితముగా పరిణామ మందియున్నది.

శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము నాలుగాశ్వాసముల కావ్యము. ఇందున్న కథలలో మూఁడవయాశ్వాసములోని&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dq83qfib2o3ge5g2wbfo35ty8arzzc6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/17</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184600</id>
    <revision>
      <id>561875</id>
      <parentid>502605</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T04:25:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561875</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3037" sha1="5mt6yzfn0xe45m4pskedjq9znxmpzyg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;తిన్ననికథయు నత్కీరునికథయు, నాలవదానిలోని వేశ్యకన్యావృత్తాంతమును అతిమనోహరముగ రసవంతములుగా వర్ణింపఁబడినవి. ఈకథలలో కవి తనకుఁ గల లోకజ్ఞానమునంతయు
కుమ్మరించియున్నాఁడు. ఇట్లు మఱేకవియును చేసియుండలేదు. లోకముతోడి సునిశితపరిచయము రాజస్థానములందే మెలఁగుచుండు కవులయందుఁ గన్పట్టుట యరుదు. అసలే యుండ దనుటయు సత్యదూరము గాదు. ధూర్జటి నగరవాసియైనను అడవినడుమ నివసించు కిరాతుని జీవితచరిత్రమునంతయు విపులీకరించినాఁడు. తిన్ననికథలో నితఁడు ఆటవికజీవితము నెంతోస్వాభావికముగ నిజమునకు దూరము కాక యథాస్థితిగా చిత్రించినాఁడు. వారి యాచారవ్యవహారములు, వారి వేషభాషలు, వారి యాహారవిహారములు, పాఁడిపంటలు, కొలుచు దేవతలు మొదలగు విషయములెల్ల కవి మనయెదుట నిల్పఁగలిగినాఁడు. ఇఁక వేశ్యాకుటుంబవర్ణనను పరిశీలించినచో నది ఆటవికకుటుంబవర్ణనమున కేవిధమునను తీసిపోవునది కాదు.

వేశ్యమాత కేవలము ధనము గడించుటకనియే యాఁడుపిల్లను పెంచు ననియు, ఆపిల్లకు ధనసంపాదనమార్గ మొక్కటిమాత్రమే బోధించు ననియు, వంచనాబుద్ధిని ఉగ్గుపాలతోడనే పెట్టుటతో ఋజువర్తనమును త్యజింపవలసిన గుణముగా తలఁచు ననియు వర్ణించి కవి తన లోకానుభవమును వెల్లి విరియించియున్నాఁడు.

కేవల మీవర్ణననుబట్టియు, శతక మందలి కొన్నినుడుల నాధారము చేసికొనియు కవి వేశ్యాలోలుఁ డను వాదమును లేవఁదీసి కొంద ఱూర్జితపఱచుచున్నారు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5mt6yzfn0xe45m4pskedjq9znxmpzyg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/18</title>
    <ns>104</ns>
    <id>184601</id>
    <revision>
      <id>561876</id>
      <parentid>502606</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T04:29:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561876</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2493" sha1="tuk07akxohimea7cbyz7drvzktg6huq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{left|}}
ఇత్వసంధులు, రేఫద్వయమైత్రి, ఇంచుయతులు, అఖండయతులు మున్నగునవి యితనికి సమ్మతము లనియే యూహింపఁదగియున్నది. ఇతఁడు అతి స్వతంత్రుఁడైన కవి. అవశముగా నోట వెలువడు స్తుతివాక్యములను వాని యిచ్చచొప్పున పోనిచ్చెను. కాని వ్యాకరణకశమునకు జడియలేదు. కనుకనే కవిత్వమును ద్రాక్షాపాకమున ముంచి మృదుపదసంయుతము చేసి ధారాపాతముగ భక్తిరసము కురిపించి దానిని చూఱఁగొననిచ్చినాడు. ఇతని రచనలు రెంటిని చదువువారికి నితని భాషాస్వతంత్రత, శివునకు హృదయార్పణము, రసభావస్ఫూర్తి, సంసారవిషయములపట్ల విరక్తి అనువానిచే నవి వాఙ్మయమున నెంతటి యుత్తమస్థాన మలంకరించియున్నవో వేఱుగాఁ బలుకనక్కఱలేదు.

బహుకాలము మాఱుమూల నెటనో దాఁగియుండిన యీ లఘుటీకను వెలుఁగులోని కీడ్చి పరిష్కర్తకృతజ్ఞతకును, పరిష్కర్తతోపాటు నా యల్పభాషాసేవ సైత మిందుఁ గూర్చి నా యభివందనములకును పాత్రులై, ఇతోధికముగా సంస్థ యభివృద్ధియే తమకర్తవ్యముగ భావించు శ్రీవావిళ్లసంస్థనిర్వాహకు లిటులే భాషాసేవకు ముందంజ వేయుచుందురు గాక యని వేఁడుచున్నాఁడను.
{{right|బుధవిధేయుఁడు&lt;br&gt;
'''వేదము లక్ష్మీనారాయణశాస్త్రి'''&lt;br&gt;
9-9-1966.}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tuk07akxohimea7cbyz7drvzktg6huq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/192</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185237</id>
    <revision>
      <id>561831</id>
      <parentid>503363</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T13:51:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561831</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2318" sha1="mrtp9ekdi77sk2hcnid8nzi9j4v3bkg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;బ్రాప్తమయ్యును సిద్ధరసము నీరస మయ్యె
దొరకియు వృథయయ్యెఁ బరుసవేది&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;యేమి సేయుదు మిట్లు విశ్వేశ్వరుండు
కాళహస్తీశ్వరుఁడు భవగహననహన
దముఁ డపవర్గవిభుఁడు ప్రత్యక్షమయ్యుఁ
దెలియకుండఁగ వెనువెంట మెలఁగి చనియె.&lt;/poem&gt;|ref=111}} 
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;ఫలముఁ గొమ్మని ముందఱఁబట్టి యాసఁ
గొలిపి శిశువులఁ జేరంగఁ బిలిచి నట్టు
తపసులకు జన్మఫలమైన తనమహత్త్వ
మెఱుకపడనీక సర్వేశుఁ డేఁగె నకట.&lt;/poem&gt;|ref=112}} 
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;కానీ యాత్మనివాసదక్షిణదిశాకైలాసముం జూపఁడే
తా నేఁ డందఱు నద్దురాత్ము లడవిం దాఁగౝ సవాత్సల్యపూ
ర్ణానుక్రోశమనీష శంక నతఁ డేలా తేలిపోఁ జూచు న
ట్లైనం జాలవె యీపురిౝ మనకుఁ దన్నర్చించు భాగ్యోన్నతుల్.&lt;/poem&gt;|ref=113}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;ఈమూర్తి కాళహస్తీశలింగాకృతి
                    యీలీలది కుమారకాళహస్తి
యీపాటి కేతికీద్వీపవతీరూప
                    మీలాగు నీలాచలేంద్రమహిమ
మీదారి దుర్గాధరాధరాగమగాద
                    యీతెఱంగుది సహస్రేశతీర్థ
మీప్రభావసమగ్ర మింద్రతపస్స్థలం
                    బీరీతి ఘనము మయూరతీర్థ&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mrtp9ekdi77sk2hcnid8nzi9j4v3bkg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/193</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185238</id>
    <revision>
      <id>561833</id>
      <parentid>503364</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T14:06:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561833</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2570" sha1="dt3e6e7mj3082zv8cosjym48pszep5l" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;మిట్టి గతి మోహనక్షేత్ర మెన్న ననుచుఁ
జెప్ప విని కొల్వ సంకల్పసిద్ధి గాఁగ
నభవుఁ డిందాఁక మనవెంట నరుగుదేఁడె
యిచట సేవింప నిఁక మోక్ష మేమియరుదు.&lt;/poem&gt;|ref=114}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=&lt;poem&gt;శివభక్తాకృతి నున్నవారు ప్రమథుల్ శ్రీకాళహస్తీశుఁ డై
శివుఁ డున్నాఁ డిదె జ్ఞానపుష్పకలికాచిహ్నంబుతో నున్నదీ
శవిహారాద్రి యమాశ వెండిమల నా సంజాతమై యున్న దిం
క విచారింపఁగ నేల నేఁడె మనకుం గైవల్యసౌఖ్యం బగున్.&lt;/poem&gt;|ref=115}} 
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;రుద్రాక్షస్రగలంకృతుల్ భసితధారుల్ పంచవర్ణానుగో
న్నిద్రస్వాంతులు శాంతు లంగభవభిన్నిత్యార్చనాకృత్యలో
లద్రాఘిష్ఠులు మౌనముద్రితముఖు ల్వైరాగ్యభాగ్యోదయుల్
భద్రాకారు లటంచుఁ బౌరజనులౝ భామల్ విలోకించుచున్.&lt;/poem&gt;|ref=116}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;సతత మేమొగలేట జలకంబు లాడిన
                    బహుజన్మపాపజంబాల మెడలు
నల్ప మేజ్ఞానపుష్పాంబ సేవించిన
                    బరశివజ్ఞానసంపత్తి గలుగు
సన్న మేదుర్గాంబసందర్శనము సేయ
                    నష్టపాశక్లేశ మడఁగిపోవు
సులభ మే దక్షిణకలధౌతగిరిఁ గన్న
                    సంతతానందంబు సంభవించు&lt;/poem&gt;|ref=}} 
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;సుకర మే యాదిమధ్యాంతశూన్యమూర్తి
భావనాతీతు యోగీంద్రభాగధేయుఁ&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dt3e6e7mj3082zv8cosjym48pszep5l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/194</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185239</id>
    <revision>
      <id>561834</id>
      <parentid>503365</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T14:22:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561834</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2544" sha1="k9rt5ods9wnvh3l9bb552ku4axiici7" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;గాలసంహారకర్త శ్రీకాళహస్తి
శివునిఁ బూజింప మోక్షంబు సిద్ధ మనుచు.&lt;/poem&gt;|ref=117}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;ప్రమదలు కుంభసంభవధరాధరకన్యకఁ దీర్థమాడి సి
క్తము లగు వస్త్రముల్ విడిచి ధౌతపటంబులఁ గట్టి కేశపా
శముఁ దడియొత్తికొంచుఁ గటిసంధి నటింపఁగఁ గీలుగంటు లం
దముగ నమర్చి సైకతవితర్దికలం గమలాసనస్థ లై.&lt;/poem&gt;|ref=118}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;అక్షరుఁ గాళహస్తిగిరిజాధిపు మానసవీథి నిల్పి పం
చాక్షరపూతభూతి విహితాంగములౝ ధరియించి భద్రరు
ద్రాక్షవిభూషితావయవ లై శివపూజ యొనర్చి కర్మబం
ధక్షయకారణంబు లగు తద్గుణకీర్తనముల్ &lt;ref&gt;పఠింపుచున్&lt;/ref&gt;పఠించుచున్.&lt;/poem&gt;|ref=119}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ద్రవిళకవిరచితనుతిశత
మవిరళగతిఁ జదువుకొనుచు నన్యవిచార
వ్యవహారదూరు లగుచుౝ
భవభవనద్వారమునకు భామలు గదియన్.&lt;/poem&gt;|ref=120}} 
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;నగవు రాకుండియు మొగమునెత్తమ్ముల
                    నగ వంకురించు సోయగము నిగుడ
మదము లేకుండియు నుదితతారుణ్యసం
                    పదమదం బుదయించునుదుటు గెలుప
మెఱుఁగు పెట్టకయును మెఱయునిద్దపుమేని
                    మెఱుఁగులు తరఁగలై తుఱఁగలింప
&lt;ref&gt;నడుపు&lt;/ref&gt;నడపు బిత్తరముగా నడవనేరకయును
                    &lt;ref&gt;నడుపు&lt;/ref&gt;నడవ నొయ్యారంబు ముడివడంగ&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>k9rt5ods9wnvh3l9bb552ku4axiici7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/195</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185240</id>
    <revision>
      <id>561835</id>
      <parentid>503366</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T14:29:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561835</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2431" sha1="86uf5d0uquc3djbrhbgwwvqssa7kmz7" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;నిర్వికార వికారాత్ముఁ బార్వతీశుఁ
గలయ నేతెంచెదరు గానఁ గామినులకుఁ
గలుగకుండునే తద్గుణగౌరవంబు
పతికి సరిగారె హితలైన భాగ్యవతులు.&lt;/poem&gt;|ref=121}} 
{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;భయ మను తొల్లికౝ విమలభావవసుంధరఁ బెల్లగించి భ
క్తి యనెడు విత్తుఁ బెట్టి వ్రతధీనది సమ్మదవారిఁ జల్లఁగా
నయమున నంకురించుచు ననల్ గొనలై యెలమిం జెలంగి త
న్మయముగఁ బ్రాఁకెనం చనఁగ నారులమైపులకంబు లేర్పడెన్.&lt;/poem&gt;|ref=122}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;పులకకళికావితానముఁ
దిలకింపఁగఁ దొరఁగు పువ్వుఁదేనియలగతిౝ
లలనామణితనులతికా
కలితప్రస్వేదవారికణములు పొడమెన్.&lt;/poem&gt;|ref=123}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఆలతకుఁ గొనలుసాఁగు వి
శాలతకుం బొంత నీరు చాల దను గతిౝ
బాలాచపలాంచితదృ
ఙ్నీలాంబుద మంబువృష్టి నిలువక కురిసెన్.&lt;/poem&gt;|ref=124}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఆవానఁ దడిసి వడఁకెడు
కైవడిఁ గంపంబు వొడమెఁ గామినులు మహా
దేవుని ముక్తివధూటీ
జీవితనాయకుని సేవ సేయం గదియన్.&lt;/poem&gt;|ref=125}} 
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;తనువు దుర్గతిత్రోవఁ జనకుండఁ గట్టిన
                    కట్టులగతిఁ బెండెకట్టు లమర
వెనుకకు నొదిగె యొయ్యనజాఱు ఘనతమో
                    గ్రంథులగతిఁ గీలుగంటు లమర&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>86uf5d0uquc3djbrhbgwwvqssa7kmz7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/196</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185241</id>
    <revision>
      <id>561839</id>
      <parentid>503367</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T16:07:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561839</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2413" sha1="bad6q3gsrdd576ap4859s93orpbx77x" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;రారాదు మీకుఁ గర్మములార నిలుఁ డని
                    పలికెను గతి జనభాష లెసఁగఁ
దమయాత్మ చిన్మయాత్మను గూడఁబోఁ జేష్ట
                    లుడిగినగతి మన సూరకుండఁ&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;బుండరీకభవాండకరండకుహర
బహిరబహిరహరహఃపూర్ణభావనాది
కప్రకాశాంగు నిరుపాధికప్రభావుఁ
గాళహస్తీశు &lt;ref&gt;వర్ణింప&lt;/ref&gt;దర్శింపఁ గదియు నపుడు.&lt;/poem&gt;|ref=126}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;జ్ఞానప్రసూనకళికయుఁ
దానుం గన్యకల జన్మదైన్యం బుడుపౝ
బూని యొకదేహమై యెదు
రై నిల్చె శివుండు భాగ్య మది పో తలఁపన్.&lt;/poem&gt;|ref=127}} 
{{Telugu poem|type=వ.|lines=&lt;poem&gt;అప్పు డప్పరమదంపతుల శిరోభాగంబుల మిన్నేటినీటం
బొరలుపొరలై పొరలుచుం దెరలు తెర లై యురలం బొడ
ముచుఁ దడఁబడ నెగసి తునుకలైన చినుకులు హత్తి ముత్తి
యపుసేనలవిలాసముఁ జూపె చూపులకుఁ దదనురూపంబు
లై యెడమచెఱంగునఁ దెఱఁ గొప్పుచున్న కొప్పను నప్ప
యోదంబున మెఱచి మఱచి పో నెఱుంగని మెఱపునొఱపు
కేతకీదళంబున దళం బగు పరిమళంబునం గూడి జడియు
పుప్పొడియు నెలవంకవంకసుధాలవంబులుం జెలువంబు లై
పొదలె; చదలేటికదలికలం దలఁకెడు నిజకరంబు తుదలేటి
వెడలుపాటి చూపుల వెఱపు తమకు సరి యనఁగలపాటి&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bad6q3gsrdd576ap4859s93orpbx77x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/197</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185242</id>
    <revision>
      <id>561840</id>
      <parentid>503368</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T16:16:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561840</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2740" sha1="dg109rrjhp6wo9arszpa98eofojkk0s" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;చుట్టఱికంబు వాటించి మారుపు నానుపుఁగొండరాచూలి
వాలికచూపు నివాళికలు దనరె; శంకరినెలవంక నుదటఁ
బంకజమిత్రమండలంబు శంక నంకురింపఁజేయు కుంకుమ
పంకంబునఁ బెట్టిన వట్రువబొట్టు తనభాగంబున నొక్క
భాగం బడంగిన కతంబున సైకతనితంబల కామదురితగహన
దహనం బొనర్ప నఱ దెఱచిన చుఱుకుఁగంటిమంటవంటి
కెంపును సొంపారె; నీలరోలంబజాలనీలిమయుఁ బాటల జటా
జూటపాటలత్వంబును గలసి మెలసి దివసావసానసమయసంశ
యంబుల హృదయంబుల నుభయంబుగాఁ జేయ భయంబునఁ
బ్రియుం బాసి యుభయతనుప్రభావిభాకరతనయానభోనదీ
సంభేదసముద్భవవిశదకుముదసముదయంబులలో దాఁగిన
జక్కవలీల విమలదుకూలంబులో నున్న యున్నతస్తనకల
శంబు &lt;ref&gt;దొడగి పట్టు నాసపడు. ము.పా.&lt;/ref&gt;దొడిఁకిపట్ట నాసపడు కుడికేలు కడకేలుఁదామర
యమరె; అభంగురాలింగనంబున నిజాంగనకుఁ దొరఁగు
నానందబాష్పబిందువులు గనుఁగొని తనతొడవు లగు
పాముల నిడుదయూరుపులవలన వెడలు నిషానలధూమం
బులవలనం గావలయునని తదాభరణంబులు సడలింపఁదలంచు
శివుని విలోకించి యొనరించు నగవునం దెలుపగు నగజ
మొగంబును దనమొగంబును నేఱుపఱుప రాని సొబగునం
గనుపట్టె; వామతనుసీమంతినీలలామ యన్నువ నెన్నడు
మున కెన గాక యోడుపడి యున్న యన్నెలవున నదుక
మిన్నుం దునుకలు సేయవలయు నని యెత్తినతెఱంగునఁ&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dg109rrjhp6wo9arszpa98eofojkk0s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/198</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185243</id>
    <revision>
      <id>561841</id>
      <parentid>503369</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T16:23:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561841</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2778" sha1="l8migf3n6w6ckbkestffcwdoslu41cp" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;గెంగేల గండ్రగొడ్డలి వెలిఁగె; అంగజభంగం బొనరించు
చూపునం దుదయంబైన చూపును గంఠనాళకాలకూట
కాలిమయుఁ గంఠసరాంతరపురందరనీలనీలిమయును
బ్రచండతాండవఖండితబ్రహ్మాండపాదంబును యోగీశ్వరో
పాస్యలాస్యరహస్యవిలసితపాదంబును బ్రమోదాపాదకంబు
లయ్యె. జననీజనకశరీరంబును విద్యాపురుషసామరస్యసుఖా
కారంబును శృంగారశాంతరసమయంబును బ్రత్యక్షభోగ
మోక్షప్రదసమయంబును నై యొక్కమహాతేజం బెదురు
కట్లఁ గన్నులకు మిఱుమిట్లుగొన నిల్చినం దలంచిన తమ
తలం పీడేఱె నని వనిత లవనీతలంబున సాష్టాంగదండప్రణా
మంబు లాచరించి యెదుట నుదుట ముకుళితకరపుటంబు
లిడుకొని మిన్నకున్నఁ గన్నియల కన్నెఱింగి తన్ను నెడఁ
బాయక సేవసేయం గాయంబునం సగం బొసంగె నని దాక్షా
యణి సిగ్గుపడ సాయుజ్యం బిచ్చి యంతర్హితుం డయ్యె.
అయ్యవసరంబునఁ గమలాస్యల రాక యాలస్యం బగుటయు
సొమ్ములయొద్దం దలవాకిట నుండు నింటిబిడ్డ లిద్దఱుం దమ
లోన.&lt;/poem&gt;|ref=128}}
{{p|ac|fwb}}వారకన్యలు ముక్తినందిన వార్త నశరీరి ప్రకటించుట&lt;/p&gt;
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;దేవస్థానములోనికిం జని పురంధ్రీరత్నముల్ రా రదే
మో విశ్వేశ్వరదర్శనానవసరంబో శ్రీమహాదేవసే
వావాంఛాత్మనొ మమ్ము సొమ్మును బహిర్ద్వారంబునం బెట్టి చే
తోవైకల్యము లేక యింతతడ వెందు న్నిల్వ రెట్లో యనన్.&lt;/poem&gt;|ref=129}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>l8migf3n6w6ckbkestffcwdoslu41cp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/199</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185244</id>
    <revision>
      <id>561842</id>
      <parentid>503370</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T17:08:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561842</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2606" sha1="c8sjxs1zfvv7z93kn27hl6u0vkm3x8w" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;స్థానమువారు వారి నొకజాడఁ జలింపకయుండఁ జేయుచున్
లోనికిఁ బోయి వంకరుహలోచనలౝ గుడియెల్లఁ జూచియుౝ
గానక సంభ్రమంబు పెరుఁగ న్వెఱఁగందఁగ సందియంబు వో
నానతి యిచ్చెఁ దత్కథనమంతయు నంబరవాణి గ్రక్కునన్.&lt;/poem&gt;|ref=130}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;వారు విని వారలలనా
పారాభవభక్తిమహిమ భక్తులపై గౌ
రీరమణునకుం గలిగిన
కారుణ్యముఁ దెలియ నలవిగా దనుకొనుచున్.&lt;/poem&gt;|ref=131}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;గుడి వెడలి వచ్చి తమయు
న్నెడకుం జేటికలఁ బిలిచి యింతుల మమతా
జడధీజడధినిమగ్నతఁ
జెడకుండఁగ శివుఁడు మోక్షసిందువుఁ గలిపెన్.&lt;/poem&gt;|ref=132}} 
{{Telugu poem|type=మ.|lines=&lt;poem&gt;శివగేహంబున జ్ఞానపుష్పకళికాసీమంబు విఘ్నేశభై
రవనారాయణవాసవుల్ శబరసమ్రాడ్దక్షిణామూర్తి తాం
డవమూర్తి ప్రియధామముల్ వెదకుచోటం జెప్పె నాకాశవా
ణి వృషాంకుండు సరోజలోచనలకు న్నిశ్శ్రేయసంబిచ్చుటల్.&lt;/poem&gt;|ref=133}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;ఇందున కింక శంక వల దింతయు సత్యము కాళహస్తి బా 
లేందుకళాధరుం గొలువుఁ డక్కడ మీరు వసించి మోక్షముం
బొందిన వీరిభక్తిఁ గృతపుణ్యు లెఱుంగఁ బ్రతిష్ఠ సేయుఁ డీ
శుం దలఁ కెల్ల మాని యనుచుం జని రందఱు వారు నంతటన్.&lt;/poem&gt;|ref=134}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;తమయేలికసానులపే
ర మహేశ్వరలింగముల నిరంతరభక్తిౝ&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>c8sjxs1zfvv7z93kn27hl6u0vkm3x8w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/200</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185245</id>
    <revision>
      <id>561843</id>
      <parentid>503371</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T17:16:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561843</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2514" sha1="qghhmuzvb7g69wrayfgs9azqny8zkhg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;గ్రమమునఁ బ్రతిష్ఠఁ జేసిరి
యమదిక్కైలాసపతిగృహాంగణభూమిన్.&lt;/poem&gt;|ref=135}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;నావుడు భక్తితో విని మనఃపరిణామముఁ బొంది యాదవ
క్ష్మావరుఁడుౝ మహేశునకుఁ జాగిలి మ్రొక్కి మహానుభావ! నా
భావములోన సందియము పాటిలె నొక్కటి దీని నానతీ
వే వివరంబుగాఁ గరుణవేగమ నీ కది విన్నవించెనన్. &lt;/poem&gt;|ref=136}} 
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;సకలవేదామృతజలధి గండూషించి
                    డప్పి నంగేక్షువుల్ చప్పి చప్పి
నిగమార్థ ధన మాత్మజగతి నిక్షేపించి
                    న్యాయఫలంబులు నమలినమలి
ధర్మశాస్త్రమహౌషధములు నూఱుక త్రావి
                    బహుళపురాణకూపములు ద్రవ్వి
యోగార్థసాధన లుల్లం బుపాసించి
                    పరమత గాంగేయ మొరసి చూచి&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;తపము లొనరించి పుణ్యతీర్థములు దిరిగి
వ్రతములన్నియుఁ జేసినవారు శివుని
నెఱుఁగ రీచెలఁ దీపామునిభము నెఱుకు
లెఱిఁగి పూజించి ముక్తు లై రెట్లనంగ.&lt;/poem&gt;|ref=137}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;జంగమలింగ మంగభవశత్రువు యాదవరాజుచిత్తవీ
థిం గల సంశయం బెడలఁ దీర్పఁ దొడంగి చెలంది పాము మా
తంగము చెంచు పుట్టినవిధంబు సదాశివభక్తి తన్మతిం
బొంగిన హేతువుౝ విన నపూర్వము లేరికి నంచు నిట్లనున్.&lt;/poem&gt;|ref=138}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>qghhmuzvb7g69wrayfgs9azqny8zkhg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/201</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185246</id>
    <revision>
      <id>561844</id>
      <parentid>503372</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T17:24:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561844</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2801" sha1="1xyn2orrfsc91l436kkrdfwu3z471pn" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|ac|fwb}}చెలఁది పూర్వజన్మము వృత్తాంతము&lt;/p&gt;
{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;సకలముఁ బద్మసూతి నిజశక్తి రచింపఁగ విశ్వకర్మపు
త్రకుఁడగు నూర్ణనాభుఁడు మదంబున నాతని ధిక్కరించి సృ
ష్టికిఁ బ్రతిసృష్టి నేర్పున సృజింపఁగఁ గోపమునౝ శపించెఁ గీ
టకత వహింపు మీవు ప్రకటం బగుపేర నటంచు గ్రక్కునన్.&lt;/poem&gt;|ref=139}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఆయూర్ణనాభుఁ డాతురుఁ
డై యేటికి రాకమాను నన్యాయవిధిం
జేయఁ దలంచినఁ జనునే య
పాయం బని పద్మజునకుఁ బ్రణతుఁ డగుచున్.&lt;/poem&gt;|ref=140}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;నాయపరాధ మేమియు మనంబున నెన్నక మౌనిమానస
ధ్యేయ కృపావిధేయ తుది దీనికి నెయ్యది? యేవనంబునం
బోయి వసింతు నేఁ బురువుపుట్టువు దీఱెడుదాఁక? నానతీ
వే యని విన్నవింప విని వేధవిధూతవిరోధచిత్తుఁ డై.&lt;/poem&gt;|ref=141}} 
{{Telugu poem|type=మ.|lines=&lt;poem&gt;జగదుత్పత్తివిధిప్రధానధిషణాసామర్థ్యగర్వంబునం
దగిలెౝ శాపము ముక్తి గల్గెడు శివుం దర్శింప నందాఁక ధా
త్రి గజారణ్యమునందు బిల్వవనవీథీవర్తి వై యుండు మా
త్మగుణాపాదితచక్రసంక్రమవినోదక్రీడ లూతాకృతిన్.&lt;/poem&gt;|ref=142}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;ము న్నచట న్వసిష్ఠునకు ముక్తిసుఖంబు ఘటింప లింగమూ
ర్తి న్నిలిచెౝ శివుం; డతనితీరు ఫణాకృతి నుండు భక్తిసం
పన్నుఁడు పూజసేయు నొకభక్తుఁడు నిత్యము వాని నిష్ఠవం
క న్నగజేశుఁ గొల్చి యెఱుకం భజియింతువు గాంతు సౌఖ్యముల్.&lt;/poem&gt;|ref=143}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1xyn2orrfsc91l436kkrdfwu3z471pn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/202</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185247</id>
    <revision>
      <id>561845</id>
      <parentid>503373</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T17:32:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561845</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2181" sha1="k3zxcqu0leqswr7asi7xjkz3pkg99ci" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;శ్రీనామధేయమున గజ
కాననమధ్యమున బిల్వకద్రుమశాఖా
స్థానంబుల నిజగుణపరి
ధానవిధానప్రవీణతం దిరుగు మిలన్.&lt;/poem&gt;|ref=144}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఈజన్మముకంటెను నీ
కాజన్మమె పావనము గజారణ్యములోఁ
దేజోనిధి సర్వేశ్వరుఁ
బూజింపు తదీయపదము పొందం గలుగున్.&lt;/poem&gt;|ref=145}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;విడువు విచారము నీ విఁక
నడవిఁ జరింపంగఁ గలుగు టలిగి &lt;ref&gt;పఱపుపై. ము.పా.&lt;/ref&gt;పఱుపుపైఁ
బడినగతి యయ్యెఁ జను మనఁ
దడయక నావిశ్వకర్మతనయుఁడు ప్రీతిన్.&lt;/poem&gt;|ref=146}} 
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;లూతాకీటక మై ద్విదంతవనమాలూరద్రుశాఖాశిఖా
యాతాయాతవిహారజాతనిజగర్భావిర్భవత్తంతుచ
క్రాతిప్రీతి వసింప నంతటను భక్తాగ్రేసరుం డీశ్వరా
ర్చాతాత్పర్యమునం బ్రసూనఫలపత్రవ్రాతముల్ గోయఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=147}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;చెలఁది యుండెడు మారేడుచెట్టుఁ జేరి
దర్పకారాతిపూజావిధానవేళ
తప్పకుండఁగఁ బోవుఁ దాత్పర్య మెసఁగ
సంభ్రమంబునఁ దత్పలాశములఁ గోయ.&lt;/poem&gt;|ref=148}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఆకీటము వేణుశలా
కాకల్పితపుష్పపేటికాపుటి మారే&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>k3zxcqu0leqswr7asi7xjkz3pkg99ci</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/203</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185248</id>
    <revision>
      <id>561846</id>
      <parentid>503374</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T17:41:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561846</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2602" sha1="dpmbk23ged07u5xoqq9xhu1ziv6wrpu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;డాకులతోఁ గూడఁ బడెౝ
శ్రీకంఠాలోకనంబు నేకుఱుకతనన్.&lt;/poem&gt;|ref=149}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;ఆతఁడు కేతశీతటినియందు నిజాంగము దోఁచి తత్పయో
ధౌతసమస్తదేహుఁ గలధౌతమహీధరగేహు నర్చనో
పేతునిఁ జేయఁ బిల్వదళపేటికలోఁ బడియున్న లూతయుౝ
జేతికి వచ్చి శంకరునిఁ జేసె విలోకన మంతనుండియున్.&lt;/poem&gt;|ref=150}} 
{{Telugu poem|type=వ.|lines=&lt;poem&gt;నిజజననహేతురూపం బగు జలజభవుశాపంబుఁ దలంచు
కొని యీశ్వరార్చనాజ్ఞానశాశ్వతైశ్వర్యం బవార్యం బగు
టయు నీకు ము న్నెఱింగించిన తెఱంగున దక్షిణకైలాస
నివాసుం బూజసేసి సాయుజ్యసామ్రాజ్యంబుఁ గైకొనియె
నింకఁ గాళంబుకథఁ జెప్పెద వినుము.&lt;/poem&gt;|ref=151}} 
{{p|ac|fwb}}కాళంబు పూర్వజన్మము కథ&lt;/p&gt;
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;గంధర్వకామినీగానంబు విని తల
                    లెత్తి యాడెడు భుజగేంద్రములును
భుజగఫణారత్నముల దీధితులఁ బ్రకా
                    శించు తమస్సమాశ్లిష్టగుహలు
గుహల ప్రతిధ్వనుల్ ఘుమఘుమ యనఁ బాఱు
                    నిర్మలోదకముల నిర్ఝరములు
నిర్ఝరతటముల నిరుపాధికసమాధి
                    యోగనిద్రారతి నుండుమునులు&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;మునులతపములు నిర్విఘ్నముగ ఫలింప
భక్తి రక్షించుకొనివచ్చు ప్రమథగణముఁ
బ్రమథగణభామినీయుతపార్వతీవి
లాసములుఁ గల్గి దనరు కైలాసనగము.&lt;/poem&gt;|ref=152}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dpmbk23ged07u5xoqq9xhu1ziv6wrpu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/204</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185249</id>
    <revision>
      <id>561848</id>
      <parentid>503375</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T18:21:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561848</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2695" sha1="a4lczbzi53pbpjt1vei9sx4ymw55jbn" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;ఫణిపతిహారభావభవభస్మసుధాకరభూషితాళికే
క్షణధవళప్రభాకలితసానుచరద్వృషభాధిపుౝ ఖణీల్
ఖణీలున ఱంకెవేయ కెఱుఁగౝ సమకూడదు చూడ నన్నగా
గణితరుచిప్రసారము జగత్త్రయగాహక మై వెలుంగఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=153}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;ఫలములఁ గాచు నద్రిసుతపాణిశుకంబు వృషంబు కాచు శా
డ్వలములఁ గాచు దంతిముఖవాహన మక్షతరాజిఁ గాచుజో
గులయిలువేల్పు &lt;ref&gt;వాజి మది. ము.పా.&lt;/ref&gt;బంటుగమి గోరక బోనము భక్తు లీశ్వరుం
గొలిచిన దాఁకఁ దత్కుధరకూటగళత్తటినీతటంబులన్. &lt;/poem&gt;|ref=154}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;అనవరతఫలితకుసుమిత
వనఫలరసమధునదీప్రవాహంబులు పై
కొని సెలయేఱులఁ &lt;ref&gt;గూడఁగ. ము.పా.&lt;/ref&gt;గూడుక
మునితతి సంభేదశంక మునుఁగుం బ్రీతిన్.&lt;/poem&gt;|ref=155}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;పారదరాశి చంచలతఁ బాసి వసించెనొ శైలమై సుధా
నీరధి నిల్చెనో కుముదినీపతికాంతి ఘనీభవించెనో
నారజతాద్రి ముక్తిలలనామణికేళిసుధాంశుకాంతిరా
జీరచితోరుసౌధగతిఁ జెల్వెసఁగు మునిసిద్ధసేవ్య మై.&lt;/poem&gt;|ref=156}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;శంభుఁ డొకనాఁడు వేడుక
సంభోజభవాండ మందిరాంతర్వీథీ
శుంభన్నివేశకాంతా
స్తంభం బగుచున్న రజతశైలమునందున్.&lt;/poem&gt;|ref=157}} 
{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;గరుడుఁడు రాజహంసమును గంధగజంబును మేఁకపోఁతు కా
సరము నరుండు నక్రకులచంద్రుఁడు నిఱ్ఱియు గుఱ్ఱ మెద్దు ని&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>a4lczbzi53pbpjt1vei9sx4ymw55jbn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/205</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185250</id>
    <revision>
      <id>561851</id>
      <parentid>503376</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T18:30:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561851</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2445" sha1="1vjarax0y9rr7oekss32g6a8i4osaeg" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;ర్జరులవిమానముల్ మొదటిచావడి ముందర సందడింప శ్రీ
హరి విధి వాసవాదులు నిజావసరాశ వసించి యుండఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=158}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;తొంగిలి తూల శార్దూలచర్మముఁ గట్టి
                    భూతిమైఁ దగ నెఱపూఁతఁ బూసి
క్రొన్నెలవిరి జటాకోటీరమునఁ దాల్చి
                    బ్రహ్మకపాలహారములఁ బూని
యురగేంద్రు శేషు నుత్తరజందెముగ వేసి
                    కర్కోటకుని నందెగా నొనర్చి
శ్రవములఁ గంబళాశ్వతరుల ధరియించి
                    తుంబురుఁ గరకంకణంబు సేసి&lt;/poem&gt;|ref=}} 
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;వలయుభూషణవితతిగాఁ జిలువకులముఁ
జేయుచోఁ బ్రియవధూమణిఁ బాయునెడరు
తాళజాలక పోయి పాతాళసీమ
నున్న కాళంబుఁ గోపించి యుగ్రుఁ డపుడు.&lt;/poem&gt;|ref=159}} 
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;కొలువునకు వచ్చి నవరత్నకోటిఘటిత
పీఠికాసీనుఁ డై దైత్యభేదికమల
గర్భముఖ్యులు సేవింపఁ గాళమనుభు
జంగుఁ బిలిపించి యిట్లని శాప మిచ్చె.&lt;/poem&gt;|ref=160}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;వాసుకిశేషముఖ్యఫణివర్గము నిత్యము సేవసేయ భా
మాసురతప్రసంగసుఖమగ్నుఁడవై &lt;ref&gt;నను. ము.పా.&lt;/ref&gt;మముఁ గొల్వవైతి వా
దోసమువంక మేదిని నధోభువనంబున నుండు రాకు కై
లాసముఁ జూడ నన్న వికలత్వము నొందుచుఁ గాళనాగమున్.&lt;/poem&gt;|ref=161}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1vjarax0y9rr7oekss32g6a8i4osaeg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/206</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185251</id>
    <revision>
      <id>561853</id>
      <parentid>503377</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T18:42:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561853</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2411" sha1="iykqqpxta0ryefdqjxlcx5laj3yl37i" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;నాయవివేకంబున ని
ట్లాయెం గైలాసపర్వతారోహణముం
జేయక మిము సేవామతి
డాయక నే ట్లుండఁగల దృఢం బగు తాల్మిన్.&lt;/poem&gt;|ref=162}} 
{{Telugu poem|type=మ.|lines=&lt;poem&gt;అని దుఃఖించుచు మ్రొక్కి లేవని ద్విజిహ్వంబు న్విలోకించి మో
మున మందస్మిత మంకురింప దివిషన్మూర్థాభిషిక్తుండు లె
మ్మని నావాక్యము దప్ప దైన దరఁ దారాగం బవాచీనమై
తనరు న్నన్ను భజింపు మందు నవరత్నశ్రేణిచే నిత్యమున్.&lt;/poem&gt;|ref=163}} 
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;కొంతకాలంబునకు నన్నుఁ గొలువ నొక్క
హస్తి చనుచెంచు; దానితో నగువిరోధ
మచట మీకుఁ బరస్పరాహవము గల్గి
చచ్చి మోక్షంబుఁ గాంతురు చను మనంగ.&lt;/poem&gt;|ref=164}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;తారాచలారోహణారంభమునకుఁ జ
                    త్యూహరూపములు పయోధరములు
శంకరపదపద్మసందర్శనాంతరా
                    యనిధానములు కటాక్షంచలములు
అభవసామీప్యనిత్యానందవిఘ్నహే
                    తువు లవియోగసంతోషలీల
లంగజవిమతాంగసంగభంగాదికా
                    రణములు దృఢపరిరంభణములు&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;గాన నిహపరసౌఖ్యంబు గలుగు టెట్లు
కామినుల వీడ నోడని కాముకులకుఁ
బ్రణయినీమృత్యుయోగంబు ప్రాప్త మైన
హరునిచిత్తంబునకు దూరమైతఁ గాదె.&lt;/poem&gt;|ref=165}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>iykqqpxta0ryefdqjxlcx5laj3yl37i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/207</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185252</id>
    <revision>
      <id>561854</id>
      <parentid>503378</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T19:51:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561854</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2326" sha1="d7h4zk5pw7h7j64fq8r22nikk4jl8yu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=వ.|lines=&lt;poem&gt;అనుచు నపారవిచారంబున మునుంగుచు గజకాననంబుకుం
జనుదెంచి శివలింగార్చనాపరుం డై యుండు నవసరంబున.&lt;/poem&gt;|ref=166}} 
{{p|ac|fwb}}హస్తిపూర్వజన్మకథ&lt;/p&gt;
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;అన్యోన్యసరసభాషామృతాధీనతఁ
                    బ్రణయరోషావహప్రార్థనముల
బహువిధాలింగనాభంగురక్రీడల
                    బింబోష్ఠచుంబనాడంబరముల
బంధసంధానవిభ్రమవిశేషంబులఁ
                    గేళీపరిశ్రమలాలసములఁ
సరభసరతిఘర్మజలహరాంబరములఁ
                    దాంబూలచర్వణాదానములను&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;గనకసౌధంబులోపలఁ గలసి మెలసి
సేవ సేయు వయస్యలఁ జేరనీక
యేకతంబున గౌరీమహేశు లున్న
యవసరంబున మిగులమదాంధుఁ డగుచు.&lt;/poem&gt;|ref=167}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;హస్తి యనంగ నొక్కప్రమథాగ్రణి వాకిటివారిఁ ద్రోచి చే
తస్తనువృత్తియుం దొరఁగి తద్రతిసమ్మదఖేలనక్రియా
వాస్తువు డగ్గఱం గని భవాని శపించె మదించి వచ్చితే
హస్తివి గమ్మటంచుఁ దను నల్కయు సిగ్గును గస్తిఁ బెట్టఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=168}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;గజగజ వడఁకుచు నాతఁడు
గజచర్మాంబరుని గంధగజగమనపదాం
బుజములకు నెరఁగె భువనై
కజనని! యపరాధి నైతిఁ గావు మటంచున్.&lt;/poem&gt;|ref=169}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>d7h4zk5pw7h7j64fq8r22nikk4jl8yu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/208</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185253</id>
    <revision>
      <id>561855</id>
      <parentid>503379</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T20:01:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561855</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2470" sha1="lfidyrg4qq04ch25wwur5ju7t0wm59r" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;వెండియు నధికభయంబున
దండనమస్కృతు లొనర్చి దైన్యంబున నో
రెండం బెదవులు దడుపుచు
నొండేమియు ననక మిన్న కున్నం గరుణన్.&lt;/poem&gt;|ref=170}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;నావచనంబు దప్పదు మనంబున భీతి వహింప నేల త్రే
తావధియందు ముక్తిసుఖ మబ్బు గజాటవిలోన లింగ మై
భావజసంహరుండు ఫణిభావమున న్వసియించినాఁడు త
త్సేవ యొనర్పు నీకు నొక చిల్వకు నచ్చన మచ్చరం బగున్.&lt;/poem&gt;|ref=171}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;నీ వాభుజగముచే నీ
చే వాతాశనముఁ జచ్చి శివపదసుఖల
క్ష్మీవరు లయ్యెద రరుగుము
నా వేగమె హస్తిగంధనాగం బగుచున్.&lt;/poem&gt;|ref=172}} 
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;మాలూరచ్ఛదనోత్పలాబసితపద్మశ్రేణిభారంబు శుం
డాలగ్నం బొనరించి హస్తి శశిజూటప్రాంతమం దుంచి త
త్కాళన్యస్తమణుల్ పడం దుడిచి కేతక్యాపగం గ్రుంకుచుం
గేల న్నీరముఁ దెచ్చి మైదొడసి భక్తిం బూజనల్ సేయఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=173}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఏ మును చెప్పిన తెఱఁగునఁ
బామునకుఁ గరీంద్రమునకుఁ బగయై ఫణిచే
సామజ మహిపతి కరటి
గ్రామణిచేఁ జచ్చి భవము గడతేఱంగన్.&lt;/poem&gt;|ref=174}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;సామజ మంబర మయ్యెౝ
బామును నాభరణమయ్యె ఫణిమదకరులౝ
హైమవతీపతికృపచే
నామొదటివిరోధ ముడిగి యభవత్వమునన్.&lt;/poem&gt;|ref=175}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lfidyrg4qq04ch25wwur5ju7t0wm59r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/209</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185254</id>
    <revision>
      <id>561856</id>
      <parentid>503380</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T21:40:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561856</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2341" sha1="1yv7f1fl08vxefelod9jgnclx6ft0o2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=వ.|lines=&lt;poem&gt;ఇంకఁ గన్నప్ప తెఱం గెఱింగించెదను వినుము.&lt;/poem&gt;|ref=176}} 
{{p|ac|fwb}}తిన్నని పూర్వజన్మవృత్తాంతము&lt;/p&gt;
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;ఈశు జగత్త్రయేశు దివిజేతనూభవుఁ డాత్మ నిల్పి ము
క్తాశనుఁ డై సమగ్రనియమాతిశయంబున నింద్రకీలశై
లేశుపయిం దపంబు రచియించె విపక్షకులక్షయార్థమై
పాశుపతాస్త్రముం బడయఁ బ్రాగ్వరముఖ్యులు చోద్యమందఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=177}} 
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;జడకొప్పు కేకిపింఛపుఁద్రాటిచుట్టగా
                    బిసరుహాహితరేఖ సీఁకె గాఁగ
సెగలు చల్లెడు కన్ను జేగుఱుబొట్టుగా
                    శ్రుతి ఫణి యౌషధ లతిక గాఁగ
మెడను బున్కలపేరు మేటితామరలుగాఁ
                    దోలుదుప్పటి యెడ దోలు గాఁగఁ
జేతిపినాకంబు సెలవింటిబద్దగా
                    శూల మేర్చిన యంపకోల గాఁగఁ&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;బ్రమథు లెఱుకులు గా నద్రి రాజతనయ
శబరిగా నాల్గువేదముల్ జాగిలములు
గాఁగ మూకాసురునిఁ బందిగా నొనర్చి
శబరుఁ డై భర్గుఁ డర్జునాశ్రమముఁ జొరఁగ.&lt;/poem&gt;|ref=178}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;కాకోలాశనకృతమా
యాకోలము సేయఁదొడఁగె నలజడి మునిరా
జీకోలాహల మెసఁగఁగ
నాకోలాంగూలకేతు నాశ్రమభూమిన్.&lt;/poem&gt;|ref=179}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>1yv7f1fl08vxefelod9jgnclx6ft0o2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/210</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185255</id>
    <revision>
      <id>561857</id>
      <parentid>503381</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T22:06:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561857</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2349" sha1="oy8k1ykhmtm2zaoij9hjuzzon0a5edt" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;వెఱచిన మౌనిపుంగవులవిహ్వలత న్విడుఁ డంచు బాణముల్
తఱగనితూణముల్ ధనువుఁ దాల్చి వరాహముఁ గూడముట్టి ముం
దఱఁ జనుదెంచి ధూర్జటియుఁ దా నొకయమ్మున దాని నేసె న
త్తఱి విజయుండు నేసె నొకదారుణబాణమునౝ సముద్ధతిన్.&lt;/poem&gt;|ref=180}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఇరువురు నేసినబాణము
లిరుబరులును దాఁకి తిరిగె నిరుదెసలకు న
క్కిరి యిరుమొగముల నట్టువ
తిరుపుఁ గొనెడు క్రమముతో నతిత్వరితగతిన్.&lt;/poem&gt;|ref=181}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఖండేందుధరుని శరముం
బాండవమధ్యముని శరముఁ బ్రక్కలు గాఁడౝ
రెండుతల లనఁగఁ దిరిగెం
జండగతిం బంది గఱచి శరములు దివియన్.&lt;/poem&gt;|ref=182}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;హరుఁడు నరుండును గిరి బిరు
దని కొనియాడి చేర నరుదేరఁగఁ ద
చ్ఛరముల నదియు న్మృతమై
ధరణిపయిం బడియెఁ బర్వతంబును బోలెన్.&lt;/poem&gt;|ref=183}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఏ మున్నేసితి ననుచుం
దా మున్నేసితి నటంచుఁ దమలోఁ గిటు కై
భీముఁడు భీమానుజుఁడును
భీమాహవకేళి సల్పి పేర్చిరి కిటికై.&lt;/poem&gt;|ref=184}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;సూనశరారియు న్నముచిసూదనపుత్రుఁడు దివ్యబాణసం
ధానమున న్మహాహవము దర్ప మెలర్ప నొనర్ప నొప్పి రిం&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>oy8k1ykhmtm2zaoij9hjuzzon0a5edt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/211</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185256</id>
    <revision>
      <id>561858</id>
      <parentid>503382</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T22:14:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561858</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2775" sha1="dhoj6f462aim0nuq9x3v3kbahn7xc65" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;తైనఁ గొఱంతలేక తమయందలి తేజము మిన్ను ముట్టఁగా
భానుఁడు భానుఁడుం జటులభానుపరంపరఁ బోరుకైవడిన్.&lt;/poem&gt;|ref=185}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;చెం చనుచుౝ ధనంజయుఁడు చీరికిఁ గైకొన కేయుచుం బ్రతా
పించి రణం బొనర్పఁ బురభేదికిఁ గోపము పుట్టి వీఁడు న
న్నించుకయేనియుం దెలియఁడిత్తఱి నూరకయున్న నీతి గా
దంచు మహేంద్రజాలకునియ ట్లొకమాయ రచింపఁ బూనుచున్.&lt;/poem&gt;|ref=186}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;అక్షయతూణమందు నొకయంబకమైనను లేకపోవున
ట్లాక్షణమాత్రఁ జేయ మది నద్భుత మందియు ధీరుఁ డై సహ
స్రాక్షసుతుండు మోఁదె విశిఖాసన మత్తఱి నెక్కుడించి ఫా
లాక్షునిమౌళిఁ బాటలజటావళి వీడఁగ శేషుఁ డూడఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=187}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;బేడిద మగు నాదెబ్బకు
నోడక వి ల్లెక్కుడించి యుగ్రుఁడు వైచెౝ
గ్రీడించువేడ్క ననిలోఁ
గ్రీడించుక వెగడుపడఁ బరిస్ఫుటశక్తిన్.&lt;/poem&gt;|ref=188}} 
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;కోదండంబుల నిట్టు లొండొరుజటాకోటీరముల్ గుక్షిప
క్షోదేశంబుల నంసభాగముల సక్రోధంబున న్వేయుచుౝ
రోదోంతంబున నట్టహాసములు నార్పుల్ పిక్కటిల్లంగ బా
హాదర్పంబున మల్లసంగరము సేయం జొచ్చి రుగ్రార్జునుల్.&lt;/poem&gt;|ref=189}}
{{Telugu poem|type=ఆ.|lines=&lt;poem&gt;మల్ల చఱచికొనుచు మహి పాదఘట్టనఁ
దల్లడిలఁగఁ జేసి తనువు లించు
కించుకంత వంచి యిరువురుఁ దొడ లప్ప
ళించి వెదకి తెఱపి లేమిఁ జేసి.&lt;/poem&gt;|ref=190}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dhoj6f462aim0nuq9x3v3kbahn7xc65</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/212</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185257</id>
    <revision>
      <id>561859</id>
      <parentid>503383</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T22:32:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561859</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2584" sha1="kvehbzk08jkdyedynkqocfwsgqsagse" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;చెయ్యిచ్చి యొకకొంతసేపు నేర్పున బల్మి
                    యినుమడింపఁగఁ జొరనీక మలసి
యొకతెఱంగునఁ జొచ్చి యొండొండఁ గాసెలు
                    దొడికిపట్టుక కొంతతడవు పోరి
యది మాని కొంతప్రొ ద్దవనినూఁదిన కాళ్లు
                    పెకలించి పడవైవఁ బెనఁగి పెనఁగి
మఱికొంతవడి మెడవిఱియ భుజమ్ములఁ
                    జిక్కించి యక్కున నొక్కి నొక్కి&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;నడుముల నొడిసి కబళించి పుడమిమీఁద
సమముగా వ్రాలి బలపరాక్రమము లెసఁగ
హెచ్చుఁ గుం దేమియును లేక యీశ్వరుండు
హరిహయసుతుండు మల్లసంగర మొనర్ప.&lt;/poem&gt;|ref=191}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=&lt;poem&gt;మదమాతంగము సింధురార్బకముతో మార్కొంచుఁ జెర్లాడు పెం
పుదయింపన్ లయకాలతాండవకరుం డుప్పొంగి గాండీవితోఁ
గదనం బి ల్లొనరింప నాతఁడు భుజాగర్వంబు మాత్సర్యము
న్వదలం జాలమిఁ జూచి మెచ్చి శివుఁ డంతౝ దివ్యతేజంబుతోన్.&lt;/poem&gt;|ref=192}} 
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;వైకుంఠద్రుహిణాదిదేవతలు గొల్వౝ వామసీమావరో
ధాకారుం డయి నాగచర్మవసనుం డై చంద్రరేఖాధరుం
డై కాకోదరభూషణుం డయి వళక్షానంగభస్మాంగుఁ డై
లోకవ్యాపకపాండుదీధితికరాళుం డై వృషారూఢుఁ డై.&lt;/poem&gt;|ref=193}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ప్రత్యక్ష మగుచు సకలా
దిత్యులు జయజయ యనంగ దేవేంద్రసుతుౝ&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>kvehbzk08jkdyedynkqocfwsgqsagse</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/213</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185258</id>
    <revision>
      <id>561860</id>
      <parentid>503384</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T23:47:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561860</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2290" sha1="du2c5zmkd9b0h26ncm8lgayq36p8sae" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;గాత్యాయనీమనోహరుఁ
డత్యాదరమున నభీష్ట మడుగు మటన్నన్.&lt;/poem&gt;|ref=194}}
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;ఆనందమ్మునఁ బాండునందనుఁడు సాష్టాంగ ప్రణామంబు లె
న్నైనం జేసీ యెడ ల్వడంకఁగ మదీయాజ్ఞానజాతాపరా
ధానీకంబున కోర్చి శత్రుదహనం బార్బం బ్రభాసారధా
రానిర్యత్ప్రళయాభ్రపాశుపతమంత్రశ్రేష్ఠ మీవే దయన్.&lt;/poem&gt;|ref=195}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ఇదిగాక ముక్తిరమణీ
హృదయేశత్వము వహింప నీవలయును భ
క్తదురాశాపాశలవి
త్ర! దయావీక్షణ! ప్రసన్నతామతి ననుడున్.&lt;/poem&gt;|ref=196}} 
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;పాశుపతాస్త్రోపదేశంబు సేసెదఁ
                    బరులఁ గెల్వుము ప్రతాపంబు మీఱ
సాయుజ్యసామ్రాజ్యసౌఖ్య మీజన్మంబు
                    నందు నందవు బంధుహరణమునకుఁ
గాంక్షఁ జేసితి గానఁ గలియుగంబున మృగ
                    హంత వై పుట్టి శైలాటవులకు
నాఖేటకార్థమై మరిగి యస్మద్రూప
                    మగుదివ్యలింగంబు నచటఁ గాంచి&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;దేహమోహంబు విడిచి సందేహ ముడిగి
భక్తి భజియించి కామితపదముఁ గాంతు
వనుచు సర్వేశ్వరుఁ డనుగ్రహము సేయ
ఫల్గునుఁడు తిన్నఁ డై పుట్టి పడసె ముక్తి.&lt;/poem&gt;|ref=197}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>du2c5zmkd9b0h26ncm8lgayq36p8sae</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/214</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185259</id>
    <revision>
      <id>561861</id>
      <parentid>503385</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T00:41:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561861</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2688" sha1="7fmghynpxg1tva6pkp0heacvdg5p9ug" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=వ.|lines=&lt;poem&gt;అని తత్కథావృత్తాంతం బంతయు మాయాజంగమాకారుం
డైన జగజ్జననీజనకశరీరుండు వీరనృసింహయాదవమేదినీ
కాంతున కానతిచ్చి కృతార్థుండ వయ్యెద వమ్మహాదేవుని
నివాసంబుఁ గట్టింపు మనుచు నంతర్హితుం డయ్యె నంతట.&lt;/poem&gt;|ref=198}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;ఎంతయుఁ జోద్యమంది ధరణీశ్వరుఁ డీశ్వరుఁ బొందఁ గాంచె నేఁ
డెంత గృణార్థురా లిది నిజేచ్ఛవిహారము లానతిచ్చె నే
నెంత కృతార్థుఁడ! జనన మెంత కృతార్థతఁ బొందెఁ బట్టనం
బెంత కృతార్థతం బొరసె నే మని చెప్ప మదీయభాగ్యముల్.&lt;/poem&gt;|ref=199}} 
{{Telugu poem|type=వ.|lines=&lt;poem&gt;అని యత్యంతసంతోషితస్వాంతుండై.&lt;/poem&gt;|ref=200}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;అంగన నాదరించి వసుధాధిపుఁ డాక్షణమాత్రలోఁ బుర
ప్రాంగణభూమి సాహిణి రయంబునఁ బల్లనకట్టఁ బట్టసా
రంగజవంబుఁ గల్గిన తురంగము నెక్కి కదిల్చి కాళహ
స్తిం గదియంగ వచ్చి డిగి చిద్వనధి న్మొగలేటఁ గ్రుంకుచున్.&lt;/poem&gt;|ref=201}} 
{{Telugu poem|type=లయగ్రాహి.|lines=&lt;poem&gt;మారహరు శైలతనయారమణు
                    నంతకది శారజతపర్వతవిహారముదితాత్మున్
మేరుధరకార్ముకు సరోరుహదృగంబకు
                    ధరారథు సరోజభవనారథిఁ బురారిౝ
సారసహితేందుధరణీరసహుతాశన
                    సమీరఖమఖేశ్వరశరీరుఁ బరమేశుౝ
జేరి భజియించుచుఁ దుషారగిరిపుత్రిఁ
                    బరివారసురలం గొలిచి గోరిక దలిర్ఫన్.&lt;/poem&gt;|ref=202}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7fmghynpxg1tva6pkp0heacvdg5p9ug</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/215</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185260</id>
    <revision>
      <id>561862</id>
      <parentid>503386</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T00:57:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561862</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1892" sha1="0nymld190nqh80flp7krcpxthig7139" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;దక్షిణకైలాసధరహేమముఖరీన
                    భోనదీమధ్యమభూమియందుఁ
దిరుకాళహస్తీశుఁ దిరుగువాఱంగ
                    జలాంతశిలాంతపర్యంతముగను
నేల త్రవ్వించి యన్నెలవుననుండియు
                    రసవర్గమిళితచూర్ణంబుతోడ
నిటికల శిలల సందీకుండ బంధించి
                    యామీఁద హిమగిరిజాఖువాహ&lt;/poem&gt;|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=&lt;poem&gt;చండగుహభైరవాదులసదనములును
గోపురావర్ణవర్తనకూటములను
భక్తిఁ గట్టించి యమ్మహీపాలవరుఁడు
ధరణి నేలుచునుండె శంకరునికరుణ.&lt;/poem&gt;|ref=203}} 
{{Telugu poem|type=శా.|lines=&lt;poem&gt;నీవారాగ్రశిఖాంతచిద్రసమయానీవారముష్టింపచా
త్మా వాసస్థితదేవ షట్సమయనాథా రూఢభేదప్రతి
ష్ఠావష్టంభవిజృంభితానననికార్యద్వాక్కవాటా మహా
దేవా జన్మజరావిపల్లయదశాదిక్లేశసంహారకా.&lt;/poem&gt;|ref=204}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;బంధత్రయనాశక భవ
బంధాదికబంధరాశి బంధనవిద్యా
బంధుర! సమస్తభూత
స్కంధావారేశ భక్తకల్పమహీజా.&lt;/poem&gt;|ref=205}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0nymld190nqh80flp7krcpxthig7139</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/218</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185263</id>
    <revision>
      <id>561885</id>
      <parentid>503392</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T05:51:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561885</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3624" sha1="mtygwr82pdznr49pr1xtqwor6tgqqbs" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;పుడును ఉండు శివభక్త్యనుభవజ్ఞానముయొక్క; సార = సార మను; మరందనిష్యందధార = అమృతప్రవాహధారయైనది (ఇదియు 'జ్ఞానప్రసూనకలిక' విశేషణము.) పరమ...కేళి — పరమహంసోత్తంస = గొప్ప యోగుల యొక్క; భావ = మనుస్సు లనెడి; భృంగవ్రాత = తుమ్మెదల గుంపునకు; తన్మయావస్థప్రదానకేళి = తన్మయావస్థ నొసంగు విలాస మయినది; (ఇదియు 'జ్ఞానప్రసూనకలిక' విశేషణము.) నిఖిల...పేటి — నిఖిల = సమస్తమైన; విద్యా = విద్యలయొక్క; రహస్యవాణి = తత్త్వవాక్యము లనెడు ; పరాగపాలికా = పుప్పొడిసమూహముచే; పూరిత = నింపఁబడిన; అఖండపద్మజాండపేటి = గొప్పదైన బ్రహ్మాండ మగుపెట్టె యైనది; చంద్రార్ధజూటకోటిజోటి = జడయందు నెలవంక కల శివునకు భార్య యైనది; జ్ఞానప్రసూనకలిక = జ్ఞానప్రసూనాంబాదేవి. ఈ సీసపద్యపు మొదటిపాదమున జ్ఞానప్రసూనాంబ యనెడుపుష్పము జన్మకారణము, రెండవపాదమున దాని పరిమళము, మూఁడవపాదమున అందలి మధువు, నాల్గవపాదమున పుష్పమునందలి మధుకరములు, గీతమునందుఁ బుప్పొడియు వర్ణితములు. '''అలం'''. సావయవరూపకము. హిమవత్పర్వతము మండలాధిపతి యనుటచే పార్వతితండ్రి  చల్లనిప్రభు వనియు, 'కులపాలిక' యనుటచే తల్లి శీలసంపన్న యనియు, పార్వతి 'వల్లి' యనుటచే సుకుమారియు, సుందరియు ననియు స్ఫురించుచున్నది. ఇతరపాదములఁబట్టి యామె పద్మినీజాతివనిత యనియు, జ్ఞానప్రచాయిని యనియు, మోక్షదాయిని యనియు, సమస్తవిద్యారహస్యములను వెల్లడించున దనియు తెలియుచున్నది.

3. వ్యాకీర్ణస్థితిౝ = కలఁతపాటుచే బెదరినస్థితిలో; నకులీవారాహులు = ముంగిసయు పందియు; ఊటాడఁగా = చెదరి పాఱఁగా; ఔకారాక్షరమంత్రవర్ణముల కాద్యంబైన వర్ణంబు = 'భౌ' అను నక్షరము; ఏకగ్రీవము చేసి = సరియగునట్లు; తురంగేంద్రంబు = వాహనము - కుక్క;&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mtygwr82pdznr49pr1xtqwor6tgqqbs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/219</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185264</id>
    <revision>
      <id>561890</id>
      <parentid>503393</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:07:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561890</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3535" sha1="d6ohqx89nu4cor9k7urevjjm2ap3pic" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;లీలాహార్యలీలాలయుౝ = విలాసపర్వతము, విలాసార్థ మగు నివాసముగాఁ గలవానిని.

4. కాసరా...పంకంబు = మహిషాసురునికంఠమునుండి కారిన గడ్డకట్టిన నెత్తురు; శ్రీపాదపద్మలాక్ష = పాదములకుఁ బూసికొనిన లత్తుక; [దుర్గాదేవి మహిషాసురుని బడవైచి, మెడను త్రొక్కి, తలను ఖండింపఁగా, ఆమె పాదముల కంటిన నెత్తురు పారాణివలెఁ బ్రకాశించుచున్న దనుట.] చండ...రాజి — చండ = భయంకరమైన; ముండాహవ = ముండాసురునితోడి యుద్ధమున; సంభ్రమ = తొట్రుపాటువలన; స్తనజాత = స్తనములనుండి కలుగు; ఘర్మవాఃకణరాజి = చెమటనీరు; రక్త...హాసము = రక్తబీజుఁడు మున్నగువారిని మర్దించు సమయమునఁ జేసిన వికటపునవ్వు; లోధ్రసుమరజంబు = మోమునకుఁ బూసికొను నెఱ్ఱనిపుప్పొడి; రక్షోవీరసంహారవేళౝ = రాక్షసవీరులను సంహరించు సమయమున; కనక...గేహౝ — కనకముఖరీసమాఖ్య = సువర్ణముఖరి యనుపేరు గల; గంగాప్రతీర = నదీతీరమందలి; హాటకాచల = సువర్ణపర్వతముయొక్క; తుంగశృంగాగ్రగేహ = ఉన్నతశిఖరాగ్రము నివాసముగాఁ గలదానిని. దుర్గ కాసరాసురుని ఖండింపగా ఆనెత్తు రామె పాదములకుఁ దగిలి లత్తుకవలె నున్న దనియు, స్తనములపై నుండి జారు చెమటబిందువులు ముత్యాలసరమువలె నున్న వనియు, వికటాట్టహాసపుకాంతి ముఖమునకుఁ బూసికొను ఎఱ్ఱనిపుప్పొడివలె నున్న దనియు, దుమ్ము మేలిముసుగువలె నున్న దనియు యుద్ధశృంగారములు రెండును వర్ణితములగుటచే నామె వీర, శృంగారమూర్తి యగుచున్న దనియు గ్రహింపనగును.

5. సర్గస్థిత్యపహారకర్మనవదీక్షావేళౝ = సృష్టిస్థితిసంహారములను తమతమ కర్మలకొఱకు క్రొత్తగా దీక్షను గ్రహించు సమయమున, బ్రహ్మస్వభూభర్గుల్ = బ్రహ్మవిష్ణుమహేశ్వరులు; సంస్మరణమాత్రౝ = తలఁ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>d6ohqx89nu4cor9k7urevjjm2ap3pic</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/220</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185265</id>
    <revision>
      <id>561896</id>
      <parentid>503394</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:14:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561896</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2963" sha1="sd82fb9fo8gaavjaxrvslvmq7mntfsr" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;చినమాత్రాన; దృఙ్నిర్గచ్ఛత్కరుణాకదంబుౝ = చూపులవలననే బయలు వెడలు దయాపరంపర కలవానిని; హేరంబునిౝ = వినాయకుని.

6. సమారాధనము = పూజ.

7. వాగర్థంబులు = శబ్దార్థములు; జగద్వంద్యుండు = పూజ్యుఁడు; మత్...ర్హుండు = నా ప్రబంధమునకు సాటి లేని నాయకుఁడుగా నుండఁదగినవాఁడు; చేతోగమ్యుండు = ధ్యానగమ్యుఁడు; సమర్థించితిౝ = నిశ్చయించితిని.

8. మహాదేశికసార్వభౌముండు = గొప్పవాఁ డగు నాచార్యుఁడు; నవ్య...స్థితిౝ = క్రొత్తపద్ధతిలో వివిధమార్గముల రసము చిప్పిలునట్లు.

9. అనుపమకరుణావనధి = సాటి లేని దయాసముద్రుఁడు; వర...హంసముౝ = ఉత్తమమునుల మనస్సు లనెడు కమలములకు రాజహంస యైనవానిని.

10. భూతవ్రజంబు = ప్రాణిసమూహము; కమలజాత, శ్రీధరుల్ = బ్రహ్మ, విష్ణులు.

11. అఖిలప్రపంచభిన్నాభిన్నజ్యోతికిని = సమస్తప్రపంచమునకును భిన్నమును, నభిన్నము నగు వెలుఁగయినవానికి; నాద...శునకుౝ = దీర్ఘమగు నాదధ్వనియొక్కయు, బిందుసంబంధ మగు ధ్వనియొక్కయు కళ కతీతుఁ డగు పరమేశ్వరునికి.

12. బహుముఖ... పరిపూర్ణునకు - బహుముఖ = అనేకముఖముల ప్రవహించు; సువర్ణముఖరీలహరీ = సువర్ణముఖరీనదీప్రవాహములచేతను; శీతల = చల్లనైన; శిలాతలస్థిత = తాళ్లపయిఁ గూరుచున్న; ముని = మునులయొక్క; హృద్భహిర్బహిఃపరిపూర్ణునకుౝ = మనస్సుల లోభాగమునను బయటను నిండియున్నవానికి; అహరహరుదితునకుౝ = దినదినమును వృద్ధి పొందు (పెరుగుచున్న) వానికి.
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>sd82fb9fo8gaavjaxrvslvmq7mntfsr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/221</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185266</id>
    <revision>
      <id>561901</id>
      <parentid>503395</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:24:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561901</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3374" sha1="gqyatfsl582e0lpp0xqxbk9y9m0urkm" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;13. పంచేంద్రియ...మునకుౝ = పంచేంద్రియములు అను మదించిన ఏనుఁగులకు కొదమసింగ మైనవానిని; భవకోటికిౝ = సంసారమను సర్పమునకు గరుడుని ముక్కు చివరిభాగ మైనవానికి; సదయదృగంచలనటనకుౝ = దయతో కూడిన క్రీఁగంటిచూపు ప్రసరింపఁజేయువానికి.

14. జ్ఞాన...భృంగమునకుౝ = జ్ఞానప్రసూనాంబాదేవియొక్క గబ్బిగుబ్బలను పూలగుత్తులకు మదించిన తుమ్మెదయైన వానికి; సంధ్యా...హంసునకు = సంధ్యాసమయములందు నాట్యము అను విహారము చేయు మహానటుఁడగువానికి.

15. సతత...ఠునకుౝ — సతత = ఎల్లప్పుడును; త్రైగుణ్యవశ = సత్త్వరజస్తమోగుణములకు లొంగిన; అచ్యుత = విష్ణుసంబంధమైన; కేళిజగన్ముహుర్ముహుర్నిర్మాణస్థితి = విలాసార్థముగ మాటిమాటికిని నిర్మింపఁబడిన లోకముల సృష్టిస్థితులయొక్క; భంజనకర్మమునకుౝ = నశింపఁజేయు కర్మయెడ దీక్ష గలవానికి; హతభవపాశునకుౝ = నశింపఁజేయఁబడిన సంసారబంధము కలవానికి.

17. సంసార...కీల = సంసారమను పాదరసమును నశింపఁజేయు నగ్నిజ్వాల; కలుష...గంధకంబు = పాపసమూహ మగు తామ్ర(రాగి)మునకు గంధకమయినది (గంధకము రాగిని భస్మ మొనరించును); కాము...కుద్దాలంబు = కామ మనుతీఁగయొక్క దుంపలకు (త్రవ్వి పాఱవేయు) గునపము; సంకల్ప...ముఖము = కోరిక లను రాళ్లకు (పగులగొట్టునట్టి) ఉలికొన యైనది; రాగ...కడంగరీయంబు = అభిమాన మను వరిపంటకు (దానిని మేయు) ఎద్దు; శంకా...నకులి = సందేహ మను పామునకు ముంగిసయైనది; నవ...రజ్జువు = మన స్సను కొదమయెద్దునకు ముకుఁద్రాడు; కోప...కోపలంబు = కోపపుఁజూ పను బాణమునకు ఱాయి; దివ్య...నివాసము — దివ్యదేశికహంస = గొప్పగురువులచేతను, మునులచేతను; ఉపదిష్టమార్గ = ఉప&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gqyatfsl582e0lpp0xqxbk9y9m0urkm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/222</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185267</id>
    <revision>
      <id>561902</id>
      <parentid>503396</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:34:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561902</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3305" sha1="ohe22yme9fqze9s2dhxq3nah7h1m9q7" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;దేశింపఁబడిన పద్ధతిని; నిర్గుణధ్యాన = నిర్గుణ (స్వరూపరహితమగు) పరమాత్మను గూర్చిన ధ్యానముయొక్క; సంధాన = సంధానముచేత; నిరుపమానసౌఖ్య = సాటిలేని సౌఖ్యముచే; సంపన్న = సంపన్నులయిన (కూడిన); సాధకజననివాసము = యోగసాధన చేయు జనులకు నివాసమైనది; అమృతలింగాకరము = అమృతమయలింగములకు గనియైనది.

18. ఆడౝ = అక్కడ; వాడవాడౝ = ప్రతివీథియందు; ఘన...ద్యుతుల్ = గొప్పవైన గోడలమీఁది బంగారముయొక్కయు, రత్నములయొక్కయు కాంతులు; షణ్ముఖీకరణతేజోరూఢి = ఆఱుముఖములు కనఁబడునట్లుగా నుండు గొప్పతేజస్సునను కుమారస్వామిగా నొనరించురీతిని; చిత్తే...వార్ధిౝ = మనోనేత్రమున కగోచరమగు రీతి నున్న ఆనందరససముద్రమునందు; తత్పట్టనక్రోడక్షోణి = ఆయూరినడిమినేల; కొండాట = పొగడ్త.

19. అతులై ...విలసితంబు = సమస్తసంపత్సమూహముతోను, ఒప్పుచున్నది; చంద్రకాంతరచితప్రాకారము = చలువఱాళ్లతోఁ గట్టఁబడిన చుట్టుగోడ; అద్భుత...స్థితిౝ — అద్భుత = ఆశ్చర్యము; మాయా, బహువిభ్రమ = బహువిధములగు మాయావిలాసములు; భ్రమిత = భ్రాంతి గొనిన; వస్తువ్రాతలోకోదయస్థితిౝ = వస్తుసమూహముయొక్క యభ్యుదయస్థితిని; లోఁగొన్న = లోపలికిఁ దీసికొనిన; '''అలం'''. ఉత్ప్రేక్ష.

20. జనలోకోన్నతము = భూలోకమున గొప్పది; తూ, చా తప్పకుండంగౝ = కొంచెమైనను విడువకుండ; దుర్వాసౝ పాసి = పాపమయమైన జనాంతరవాసనను విడిచి.

21. ఎలఁదోఁటల్ = ఉద్యానములు; వనముల్ = తపోవనములు; వాతెరలు = పెదవులు; అంగజాగమకళాబంధంబులు = కామశాస్త్రమునందలి బంధరతులు; ఇచ్ఛాసనంబులు = స్వేచ్ఛయైన ఆసనబంధములు; కైవల్యము = మోక్షము.
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ohe22yme9fqze9s2dhxq3nah7h1m9q7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561903</id>
      <parentid>561902</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:35:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>561903</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3304" sha1="mxexpvhzmzcb4qqktx4qg27mavve64p" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;దేశింపఁబడిన పద్ధతిని; నిర్గుణధ్యాన = నిర్గుణ (స్వరూపరహితమగు) పరమాత్మను గూర్చిన ధ్యానముయొక్క; సంధాన = సంధానముచేత; నిరుపమానసౌఖ్య = సాటిలేని సౌఖ్యముచే; సంపన్న = సంపన్నులయిన (కూడిన); సాధకజననివాసము = యోగసాధన చేయు జనులకు నివాసమైనది; అమృతలింగాకరము = అమృతమయలింగములకు గనియైనది.

18. ఆడౝ = అక్కడ; వాడవాడౝ = ప్రతివీథియందు; ఘన...ద్యుతుల్ = గొప్పవైన గోడలమీఁది బంగారముయొక్కయు, రత్నములయొక్కయు కాంతులు; షణ్ముఖీకరణతేజోరూఢి = ఆఱుముఖములు కనఁబడునట్లుగా నుండు గొప్పతేజస్సునను కుమారస్వామిగా నొనరించురీతిని; చిత్తే...వార్ధిౝ = మనోనేత్రమున కగోచరమగు రీతి నున్న ఆనందరససముద్రమునందు; తత్పట్టనక్రోడక్షోణి = ఆయూరినడిమినేల; కొండాట = పొగడ్త.

19. అతులై...విలసితంబు = సమస్తసంపత్సమూహముతోను, ఒప్పుచున్నది; చంద్రకాంతరచితప్రాకారము = చలువఱాళ్లతోఁ గట్టఁబడిన చుట్టుగోడ; అద్భుత...స్థితిౝ — అద్భుత = ఆశ్చర్యము; మాయా, బహువిభ్రమ = బహువిధములగు మాయావిలాసములు; భ్రమిత = భ్రాంతి గొనిన; వస్తువ్రాతలోకోదయస్థితిౝ = వస్తుసమూహముయొక్క యభ్యుదయస్థితిని; లోఁగొన్న = లోపలికిఁ దీసికొనిన; '''అలం'''. ఉత్ప్రేక్ష.

20. జనలోకోన్నతము = భూలోకమున గొప్పది; తూ, చా తప్పకుండంగౝ = కొంచెమైనను విడువకుండ; దుర్వాసౝ పాసి = పాపమయమైన జనాంతరవాసనను విడిచి.

21. ఎలఁదోఁటల్ = ఉద్యానములు; వనముల్ = తపోవనములు; వాతెరలు = పెదవులు; అంగజాగమకళాబంధంబులు = కామశాస్త్రమునందలి బంధరతులు; ఇచ్ఛాసనంబులు = స్వేచ్ఛయైన ఆసనబంధములు; కైవల్యము = మోక్షము.
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>mxexpvhzmzcb4qqktx4qg27mavve64p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561904</id>
      <parentid>561903</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:36:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <origin>561904</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3307" sha1="k39hzang5swc6owtif4ez5m06riw2l6" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;దేశింపఁబడిన పద్ధతిని; నిర్గుణధ్యాన = నిర్గుణ (స్వరూపరహితమగు) పరమాత్మను గూర్చిన ధ్యానముయొక్క; సంధాన = సంధానముచేత; నిరుపమానసౌఖ్య = సాటిలేని సౌఖ్యముచే; సంపన్న = సంపన్నులయిన (కూడిన); సాధకజననివాసము = యోగసాధన చేయు జనులకు నివాసమైనది; అమృతలింగాకరము = అమృతమయలింగములకు గనియైనది.

18. ఆడౝ = అక్కడ; వాడవాడౝ = ప్రతివీథియందు; ఘన...ద్యుతుల్ = గొప్పవైన గోడలమీఁది బంగారముయొక్కయు, రత్నములయొక్కయు కాంతులు; షణ్ముఖీకరణతేజోరూఢి = ఆఱుముఖములు కనఁబడునట్లుగా నుండు గొప్పతేజస్సునను కుమారస్వామిగా నొనరించురీతిని; చిత్తే...వార్ధిౝ = మనోనేత్రమున కగోచరమగు రీతి నున్న ఆనందరససముద్రమునందు; తత్పట్టనక్రోడక్షోణి = ఆయూరినడిమినేల; కొండాట = పొగడ్త.

19. అతులై...విలసితంబు = సమస్తసంపత్సమూహముతోను, ఒప్పుచున్నది; చంద్రకాంతరచితప్రాకారము = చలువఱాళ్లతోఁ గట్టఁబడిన చుట్టుగోడ; అద్భుత...స్థితిౝ — అద్భుత = ఆశ్చర్యము; మాయా, బహువిభ్రమ = బహువిధములగు మాయావిలాసములు; భ్రమిత = భ్రాంతి గొనిన; వస్తువ్రాతలోకోదయస్థితిౝ = వస్తుసమూహముయొక్క యభ్యుదయస్థితిని; లోఁగొన్న = లోపలికిఁ దీసికొనిన; '''అలం'''. ఉత్ప్రేక్ష.

20. జనలోకోన్నతము = భూలోకమున గొప్పది; తూ, చా తప్పకుండంగౝ = కొంచెమైనను విడువకుండ; దుర్వాసనౝ పాసి = పాపమయమైన జనాంతరవాసనను విడిచి.

21. ఎలఁదోఁటల్ = ఉద్యానములు; వనముల్ = తపోవనములు; వాతెరలు = పెదవులు; అంగజాగమకళాబంధంబులు = కామశాస్త్రమునందలి బంధరతులు; ఇచ్ఛాసనంబులు = స్వేచ్ఛయైన ఆసనబంధములు; కైవల్యము = మోక్షము.
{{left|}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>k39hzang5swc6owtif4ez5m06riw2l6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/223</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185268</id>
    <revision>
      <id>561909</id>
      <parentid>503397</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:09:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561909</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3503" sha1="h0fncp640xt95b2ux9r4qyg902dyiyb" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;22. అపవర్గరమాసతి = మోక్షలక్ష్మి; హస్తిమశకాంతరము = ఏనుఁగునకుకు దోమకును గల భేదము.

23. ఈ సీసపద్యపాదములు నాలుగింటను క్రమముగా బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ, వైశ్య, శూదులు వర్ణింపఁబడిరి; వారందఱును రాజయోగులనియు వర్ణితము. నైజంబులు = స్వాభావికములు; నిత్య, నైమిత్తికంబులు = సంధ్యా, జపాదులు, వ్రతాదులును; [రాజయోగులును తా మేమి యొనర్చినను స్వార్థ మెంచక, బ్రహ్మార్పణ మొనర్తురు; బ్రాహ్మణులును తమవిధుల నొనర్చి 'తత్సత్ బ్రహ్మార్పణమస్తు' అనియే అందురు]; శాంతనవస్ఫూర్తిౝ = క్షత్రియుఁడగు భీష్మునిరీతి; వైరివర్గంబు = శత్రువులు, కామక్రోధాదులగు అంతశ్శత్రువులు; [శత్రుసంహారము రాజులకు ధర్మము]; ప్రబల...స్థితి — ప్రబల = బలముగల; మహార్థ = గొప్పసంపదయొక్క; ప్రభా = కాంతిచే; అసమానస్థితి = సాటి లేనిరీతి అని వైశ్యపక్షము; గొప్పనివృత్తియొక్క కాంతిచే సమానమైన పదవి యని రాజయోగిపక్షము; కోశంబు లుండెడు కొలఁదులు = ధనాగారము లుండెడుచోట్ల [వైశ్యపరము]; అన్నమయ, ప్రాణమయ, మనోమయ, విజ్ఞానమయ, ఆనందమయము లను పంచకోశ లున్న తావు లని రాజయోగిపక్షము; సమముగాౝ = భేదము లేక ద్వంద్వాతీతులయి; ఆత్మప్రయత్నంబులందున్ = తమ వ్యవసాయమునం దని శూద్రపక్షము; ఆత్మవిచారమునం దని రాజయోగిపక్షము. శూద్రులును రాజయోగులవలెనే ఎండను, చలిని, గాలిని లక్ష్యపెట్ట రని భావము. '''అలం'''. క్రమము.

24. ఆనగరమునందలి వారకాంతలు యోగులకు పోలుదు రని యీపద్యమునఁ జెప్పఁబడుచున్నది. పరిచితబంధనైపుణిౝ = బాగుగా నెఱిఁగిన బంధముల నేర్పుచేతను - [యోగిపక్షమున ఆధారబంధము, ఉద్దీనబంధము, జాలంధరము మున్నగు బంధములును, వారవనితలపక్షమున కామశాస్త్ర&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>h0fncp640xt95b2ux9r4qyg902dyiyb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:శ్రీకాళహస్తిమాహాత్మ్యము.pdf/224</title>
    <ns>104</ns>
    <id>185269</id>
    <revision>
      <id>561925</id>
      <parentid>503398</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T08:12:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561925</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3937" sha1="e62j38agwd65heuw05vv6yoqfeq67j5" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ప్రసిద్ధములైన భ్రమణ, చక్రబంధాదులును గ్రాహ్యములు.]; అపారకళానుభవప్రసక్తి ౝ= సాటిలేని కళల ననుభవించుటను — యోగిపక్షమున యోగకళలను, కామినిపక్షమున కళాస్థానములకు గ్రహింపనగును. నాదరసవివేకసంపదౝ = (యోగిపక్షమున) నాద, బిందు ధ్వనిసంపదను, (వారకాంతాపక్షమున) వీణాది వాద్యధ్వనిసంపదను; సదా, శుకవాక్యరసానుభూతిౝ = (యోగిపక్షమున) ఎల్లప్పుడును శుకయోగిసిద్ధాంతమునందలి రసానుభవమును, (వారకాంతాపక్షమున) చిలుకపలుకులవంటి ముఖప్రీతికరములగు మాటల మాధుర్యపుటనుభవమును; మోహరహితవృత్తిౝ = (యోగిపక్షమున) అజ్ఞానము లేని రీతిని, (వేశ్యాపక్షమున) మోహరమునందు (మొగ్గరమున) హితమగు వ్యాపారమునను; ప్రస్ఫురత్ = బాగుగ ప్రకాశించు; అనంగరహస్యవిచారబుద్ధిౝ = (యోగిపక్షమున) బహుశాఖలు లేక ఏకమార్గమున నుండు తత్త్వవిచారమునను, (వేశ్యాపక్షమున) మన్మథశాస్త్రవిచారణయెడఁ గల బుద్ధిచేతను. '''అలం'''. శ్లిష్టోపమ.

25. ఆయూరిలోని మదపుటేనుఁగు లవధూతలను బోలుచుండునని యిందు చెప్పఁబడినది. ఏనుఁగులు క్రీఁగంటఁ జూచుచు, మెల్లఁగా నడచుచు. అహంకారము కల్గి, మావటీనిచే బుజ్జగింపబడి యాహారమును గ్రహించుచు, కట్టువిడిచినచో జనులకు భయము కల్గించుచు. మదమెక్కి, గొప్ప బలము కల్గి, పద్మములను నలిపి వేయుచు నుండును; అవధూతలకు నీ విశేషణములు వర్తించును. ఆపక్షమున — అరగంటం గనుగొంట = ముక్కుకొనను దృష్టిని నిలుపుట; మందగతి = మెల్లని నడక; [యోగులు ప్రాణశక్తిని కోలుపోకుండుటకయి మెల్లఁగా నడచెదరు.] పూర్ణాహంకృతి = పూజ్యమైన (నశించిన) అహంకారము; ప్రార్థనాకరభుక్తిస్థితి = ప్రార్ధించి, కరతలభిక్షను గ్రహించుట; ముక్తలోకభయశంకావృత్తి = జనమును, భయసందేహములను విడిచి యుండుట; ఉన్మత్తనవ్యరతి = పిచ్చివానివలెఁ గనఁబడుటలో ఆసక్తి; సత్త్వసమగ్రత = పూర్తి యగు సాత్త్వికగుణము; మృదితపద్మాభ్యున్నతి =&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>e62j38agwd65heuw05vv6yoqfeq67j5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉద్భిజ్జ వర్గీకరణము</title>
    <ns>0</ns>
    <id>208626</id>
    <revision>
      <id>561937</id>
      <parentid>545205</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:14:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:వృక్షశాస్త్రం]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561937</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="790" sha1="slfd9e98914seflfbd1n2xajigqinxo" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉద్భిజ్జ వర్గీకరణము
 | ముందరి = [[../ఉద్భిజ్జములు (పరిసరములు)/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=243 fromsection=&quot;243B&quot; to=246 tosection=&quot;246A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:వృక్షశాస్త్రం]]</text>
      <sha1>slfd9e98914seflfbd1n2xajigqinxo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561940</id>
      <parentid>561937</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:17:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561940</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="851" sha1="0wvjjt7d04vaxmhopey1ddj4j5jqfsj" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = ఉడుత సచ్చిదానందస్వామి
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉద్భిజ్జ వర్గీకరణము
 | ముందరి = [[../ఉద్భిజ్జములు (పరిసరములు)/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=243 fromsection=&quot;243B&quot; to=246 tosection=&quot;246A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:వృక్షశాస్త్రం]]</text>
      <sha1>0wvjjt7d04vaxmhopey1ddj4j5jqfsj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉపనిషత్తులు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>208629</id>
    <revision>
      <id>561923</id>
      <parentid>545214</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T08:08:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561923</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="741" sha1="b5p81au3i018qoozfokbcfvkrumxljz" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉపనిషత్తులు 
 | ముందరి = [[../ఉద్యాన కృషి/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=255 fromsection=&quot;255B&quot; to=265 tosection=&quot;265A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>b5p81au3i018qoozfokbcfvkrumxljz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సూచిక:19240101 ChandrakantaNatakamu Telugu PDF.pdf</title>
    <ns>106</ns>
    <id>214364</id>
    <revision>
      <id>561838</id>
      <parentid>560004</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T15:05:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561838</origin>
      <model>proofread-index</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="180" sha1="h1yx3qoj88r2rwutpubngcamqz17zgz" xml:space="preserve">{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|రకం=పుస్తకం
|శీర్షిక=[[చంద్రకాంత నాటకము.]]
|భాష=te
|సంపుటి=
|రచయిత=[[ రచయిత:చక్రావధానుల మాణిక్యశర్మ ]]
|అనువాదకులు=
|ఎడిటర్=
|చిత్రకర్త=
|పాఠశాల=
|ప్రచురణకర్త=
|చిరునామా=
|సంవత్సరం=
|ఆధారం=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|ARC=
|మూలం=pdf
|బొమ్మ=2
|పురోగతి=X
|పుటలు=&lt;pagelist /&gt;
|సంపుటాలు=
|వ్యాఖ్యలు=
|వెడల్పు=
|సిఎస్ఎస్=
|పేజీ మొదటి వరుస=
|పేజీ చివరివరుస=
}}</text>
      <sha1>h1yx3qoj88r2rwutpubngcamqz17zgz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/25</title>
    <ns>104</ns>
    <id>214554</id>
    <revision>
      <id>561951</id>
      <parentid>560499</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:36:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561951</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5584" sha1="hotnxy20pkkf1483upwh80l3cne15to" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;పొనరించె న్మధుమాస మష్టకకుబంతోల్లాస మై యయ్యెడన్.&lt;/poem&gt;|ref=161}}
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;కాలకంఠసమిద్ధసఖ్యంబు మెఱయ, నతులతరవైఖరి సువర్ణగతులు దొరయ
నలశుకాదుల కక్షయఫలదుఁ డగుచుఁ, జేరె మాధవుఁ డుపవనశ్రీ దలిర్ప.&lt;/poem&gt;|ref=162}} 
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;మాధవవరప్రసాదసామగ్రివలన, యామ్యదిక్కాంత నికటవనాగజీర్ణ
పర్ణచిత్రపరిష్కారపటలి సడలి, యనిలడింభక గర్భిణి యగుట దెలిపె.&lt;/poem&gt;|ref=163}} 
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;దక్షిణాశావధూతనయుఁడై వనలక్ష్మి, పెంపునఁ బొదరిండ్లఁ బెరిగి పెరిగి
తేఁటిబోటులజోలపాటలఁ బాటిల్లి, తీఁగెయుయ్యాలలఁ దూఁగి తూఁగి
కమలాకరంబులకమ్మపూఁదేనియ, యానుచుఁ జల్లు పోరాడి యాడి
కమలధూళీపాళికాకేళికలఁ బొల్చి, మందమందవిహార మొంది యొంది&lt;/poem&gt;|ref=}} 
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;యాగమస్థితి యెఱిఁగి బాల్యంబుతఱిని, మల్లులఁ బెనంగి పాంథులమర్మ మెఱిఁగి
సాము చేయుచు మాధవస్వామి యాజ్ఞఁ, గంతుజోడై మెలంగు లేగాడ్పుఁగుఱ్ఱ.&lt;/poem&gt;|ref=164}}  
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;బలుమంచుమించుదొర వో, నలయరుణాంశువులు పర్వునాకృతి తోఁచెౝ
జలితఱిచనుతఱిఁ దరువులఁ, దలిరులజొంపముల కెంపు ధగధగ లెసఁగన్.&lt;/poem&gt;|ref=165}} 
{{Telugu poem|type=చ.|lines=&lt;poem&gt;అలరె వనీవధూటి మధుఁ డౝపతిఁ జేరి తుషారబాష్పధా
ర లుడిపి పద్మరాగహరిరత్నవిభూషణముల్ ధరించుబా
గొలయగఁ బల్లవాళికులయోగమునం గడు నుల్లసిల్లును
త్కళికల మించె హర్షపులకంబులు దాల్చినభాతి నంతటన్.&lt;/poem&gt;|ref=166}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;పసగలరాగాంకురములు, ససిగొన మాధవిగృహీతసాధ్వివనశ్రీ
యసమారుగశిశుగర్భిణి, ప్రసవావసరంబు గానఁబడఁగా నమరెన్.&lt;/poem&gt;|ref=167}} 
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;భూరికాంతారకేదారముల్ సమకట్టి, కోడెగాడ్పులజంట గూడఁ గట్టి
పెలుచఁ గా ఱాకుబెల్లులు పెల్లగిల దున్ని, తలిరాకుడాలునీ రలవరించి
కలికాంకురంబులమొలకదారులు నాటి, వెలిగ జాదులసొంపుకలుపు తిగిచి
కాపుగా సుకుమారకలకంఠి నియమించి, యాయాతరులఁ బ్రోది సేయనేర్చి&lt;/poem&gt;|ref=}} 
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;నమ్మిక వసంతుఁ డనుపేరికమ్మతీఁడు, నెఱయ నెల్లెడ వలరాజుకఱవు దీఱ
నౌర! యామని వచ్చె నాహా! యటంచు, జగము తనియంగఁ బుష్పమంజరులు పండె.&lt;/poem&gt;|ref=168}} 
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;అలవసంతధరాకాంతుఁ డరుగుదేర, రాచిలుకచాలుపచ్చతోరణము లమర
సాంద్రగతిఁ గట్టుమేల్కట్టుచంద్రకావి, యంశుకంబులు నాఁబూచెఁ గింశుకములు.&lt;/poem&gt;|ref=169}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;తలఁప నుదాహరణాకృతిఁ, గళికల రంజిల్లి సరసకవికావ్యమునుం
బలె నెడల మత్తకోకిల, కలన న్మధువేళ వననికాయం బలరెన్.&lt;/poem&gt;|ref=170}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;తరుణీమానమదాంధ, ద్విరదమణీఘృణులు విరహిదేహాస్రవహ
స్మరదైత్యదంష్ట్రలో యన, నరుణాంశుకకింశుకంబు లామని నమరెన్.&lt;/poem&gt;|ref=171}} 
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=&lt;poem&gt;అక్రమ మొప్పఁ జైత్రుఁడు మదాళిమదావళపంక్తి మీఱ హే&lt;/poem&gt;|ref=}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hotnxy20pkkf1483upwh80l3cne15to</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/26</title>
    <ns>104</ns>
    <id>214555</id>
    <revision>
      <id>561954</id>
      <parentid>560500</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:55:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>దేవీప్రసాదశాస్త్రి</username>
        <id>4290</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561954</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5533" sha1="gaow5neq706qhms1ofxhz18b651pfmc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;దేవీప్రసాదశాస్త్రి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Telugu poem|type=|lines=&lt;poem&gt;తిక్రియ నూత్నపల్లవతతిౝ ధరియించి యుదగ్రవైఖరిౝ
విక్రమశాలు లైనతరువీరులపౌజులు దీర్చి పాంథజై
త్రక్రమయాత్ర పూనె వలరాయనికిం దళవాయిచందమై.&lt;/poem&gt;|ref=172}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=&lt;poem&gt;కేళికామణిసౌధజాలయాతాయాత, వాతపోతములు మై వ్రాలఁ గోరి
యలరారు నెలఱాల నెలవుల నెత్తావి, సావిపూఁబాన్పులచక్కిఁ జేరి
రణితముహుర్ముహుర్మణితసంగతబంధ, సాతత్యవైయాత్యసరణి మీఱి
తలిరాకుఁ గొఱుకుఫుల్గులఠీవి కెమ్మోవి, పలు సోకు గొతుకుఁ బల్కులను దేఱి&lt;/poem&gt;|ref=}} 
{{Telugu poem|type=గీ.|lines=&lt;poem&gt;ప్రమదజలరాశిఁ దేలి పుంభావకేళి
మగల డాసి కళామర్మ మగలఁ జేసి
రాహిమాత్యయమందుఁ జోద్యంబు గాఁగఁ
బ్రియలు బహుకంపపులకసీత్క్రియలఁ దగిలి.&lt;/poem&gt;|ref=173}} 
{{p|ac|fwb}}దశరథుఁడు భార్యలతో వనవిహారము సల్పుట&lt;/p&gt;
{{Telugu poem|type=వ.|lines=&lt;poem&gt;ఇట్టియఖిలాశాదేశప్రకాశకరవాసనావిలాసమయం బగువసంతసమయంబునం బ్రచుర
రుచిరరేఖాకళావిదగ్ధముగ్ధమోహనాళీసహస్రసహితజాయాత్రయసమన్వితంబుగా దశ
రథావనీపతిలకంబు నీపతిలకాశోకామ్రసరళామ్రాతకవకుళవంజులఖర్జూరభూర్జముఖనిఖి
లోర్వరాజరాజరాజివిరాజితంబును బింజరీభూతమంజరీపుంజగుంజాకుంజగుంజదళినీసం
జాతమంజులానూనగానమాధురీసుధారంజితాశాంగనాజనంబును నిజసరోవరారవిందకం
దళస్యందిమకరందధారాసందోహసంవర్ధితాపారకేదారంబును నభ్రంలిహాదభ్రతరసాల
బాలరసాలశాఖిశాఖోపరిపరిభ్రమద్భ్రమరజాలనవాభ్రవిభ్రమాయత్తసమ్మదోదాత్త
చిత్తమయూరశాబనృత్తంబును సరసకిసలయచయఫలాదికాస్వాదికమ్రకలకంఠకీరశారీ
సుధామాధురీవికస్వరస్వరాలాపలీలాకోలాహలాకులంబును నగుచుం బ్రత్యక్షసురభి
ప్రభావంబుకలిమి నానాగమారూఢద్విజవ్రజంబులకు నభీష్టఫలాహారంబులం దుష్టి గావిం
పుచు నిలింపతరువితానంబు నిజావనీజసంతానంబు గావున సంతానంబు లయ్యెనని శకుం
తరవకైతవంబున గ్రేణింపుచుఁ బ్రశస్తవస్తునిరస్తచైత్రరథంబును నామోదరసమోది
తాఖిలజనమనోరథంబును నయి దర్బాంధపాంథజిగీషాధురీణమన్మథరథంబులచందంబున
విక్రమంబులఠీవులు గలమావులును బ్రకటబాణాసనశిలీముఖంబులును మొదలగుతదనుగు
ణపరికరంబులం బొదలుచుఁ గోటులసంఖ్య లగు తేటితెరువరులతృష్ణ వాపం బానీయశా
లిక లగునక్షుద్రరసలసద్ధ్రాక్షాఫలగుళుచ్ఛమాలికలం బ్రబలి సంతతాధిష్ఠితమలయపవ
నం బగునుపవనంబు చొచ్చి నెచ్చెలులకు విచ్చలవిడిఁ బుష్పాపచయవినోదంబు ప్రోది
నొందింపుచుఁ దత్తద్విశేషంబు లాత్మయోషామణులకుం దెలుపుచు విహరింపం
దొడంగె నవ్విధంబున.&lt;/poem&gt;|ref=174}} 
{{Telugu poem|type=క.|lines=&lt;poem&gt;ప్రియ యిందు ధూమగతిఁ జెం, దు యథావిధిఁ దేంట్లు యత్రధూమ స్తత్రా
గ్ని యన న్వినుటకు నిచ్చో, నె యగంబుల ననలరుచులు నిగిడెం గంటే!&lt;/poem&gt;|ref=175}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gaow5neq706qhms1ofxhz18b651pfmc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/166</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215071</id>
    <revision>
      <id>561847</id>
      <parentid>561577</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T18:21:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561847</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2960" sha1="aelyl04c1u10k0awq8vugpdkyk4q07o" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh|138|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}&lt;/noinclude&gt;మగును. ఇదియే &quot;దేవాశ్శ్రద్ధాం జుహ్వతి &quot; అను వాక్యము యొక్క యర్థమని తత్త్వవేత్తలు వచించుచున్నారు. ఈక్రొత్త
స్వర్లోకశరీరమే &quot;సోమోరాజా” యనఁబడునది. పిదప భువర్లోక దేహాబీజమునందుఁ జలనము కలుగఁ బూర్వమువలె
నాలోక ప్రకృతిసముదాయమున నొక కొంత యాకర్షించుకొని దేవతల సహాయముచేఁ గ్రొత్తశరీరమొకదాని (కామమయ శరీరము) నేర్పఱచుకొనును. ఈరెండుభాగములు కలిసి మనోమయ కోశమగు. ఈతీరుననే పృథివీతత్త్వసంబంధమగు స్థూలదేహబీజము వర్షబిందుమార్గమున భూమియందుఁ బడి యోషధులయందుఁ బ్రవేశించి కర్మ దేవతల సహాయమున భవిష్యజ్జన్మ హేతువగు పితృదేహమున నాహారముగఁ బ్రవేశించి రేతోరూపమునఁ దల్లి గర్భమునఁ జేరి పిండ ముత్పత్తియగుచున్నది. అచ్చట నాపృథ్వీభూతసూక్ష్మము పైసూచింపఁబడినరీతిని బూర్వసంస్కారము ననుసరించి చలింప దాని కనుగుణమగు ప్రకృతి సముదాయము ఆకర్షింపఁబడి దేవతా సహాయమునఁ గ్రొత్త శరీరము వృద్ధియగుచున్నది. తరువాత శిశువు క్రమముగ జన్మింపఁ గొంతకాలమగు వఱకు జీవాత్మ సాక్షిమాత్రుఁడుగ నుండి శరీరస్థితికి వలయు తనశక్తిని మాత్రము నిచ్చుచుండును. జీవాత్మ సామాన్యముగ నేడేండ్లు గడచిన వెనుకనే శరీరములందు యథార్థముగఁ బ్రవేశించి వాని నుపాధులుగ గ్రహించును. అట్లు గ్రహించుటయే జీవునకు వాస్తవముగ ద్వితీయ జన్మము. ఆకాల ముపనయనమునకు&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>aelyl04c1u10k0awq8vugpdkyk4q07o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/167</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215072</id>
    <revision>
      <id>561849</id>
      <parentid>561578</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T18:24:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561849</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1386" sha1="gwqs0589snuwwgty3ez36j0or66a2l1" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh||దేహబీజములు, భూతసూక్ష్మములు|139}}&lt;/noinclude&gt;ముఖ్యకాలము. ఆపిదప నే బాలుఁడు విద్యాభ్యాసమునకు సహిత మర్హుఁడు.

జీవుఁడు వాని యుపాధులతోఁ జేయు సమస్తకర్మములు రాఁబోవు జన్మములయందుఁ దన స్వభావమునకు హేతువు లగుచున్నవి. కావున నెల్లవారును దమతమస్వభావములను నిష్పక్షపాతముగఁ బరిశీలించుకొని యశుభవాసన లించుకయైననుండినచో వాని నధికప్రయత్నమున నశింపఁజేసి శుభవాసనల వృద్ధిచేసికొనుటకుఁ బాటుపడవలయును. అట్లుచేసి దుస్స్వభావమును వదలించుకొని సత్స్వభావమును వృద్ధిచేసికొనుచుఁ గ్రమమున నెల్లవారు నుత్తమమగు పురుషార్థమును సాధించుకొందురుగాక.


{{rule|2cm}}&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gwqs0589snuwwgty3ez36j0or66a2l1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/168</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215073</id>
    <revision>
      <id>561850</id>
      <parentid>561579</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T18:29:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561850</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2093" sha1="a5ub0fii7brkm0nenogjxasqapwqfa0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{p|fs125|ac}}పదియవ యధ్యాయము&lt;/p&gt;

{{p|fs100|ac}}కర్మము&lt;/p&gt;

కర్మమనఁగా జేయఁబడునది. మానవుఁడు మనస్సుచేతను, వాగా దీంద్రియములచేతను, శరీరముచేతను జేయునదియంతయుఁ గర్మమనఁబడును. అట్టికర్మము లన్నియుఁ దదనుగుణములగు ఫలముల నిచ్చుచుండు. కావునఁ జేయఁబడు కార్యముతో దానిఫలముసయితము కర్మమనియే పిలువఁబడుచున్నది. యథార్థమునఁ జూడఁ జేయఁబడు కార్యమును, దానిఫలమును ఒక్కటిగనే భావింపఁదగును.

లోకమున భూమియందు విత్తనము నాఁటినచో నద్దాని నుండి వృక్ష ముత్పత్తియై సకాలమునఁ బుష్పములు ఫలములు గలుగ నాఫలములనుండి మరల బీజములు గలిగి యందొక్కొక్కటియుఁ దిరిగి వృక్షములకును ఫలములకును హేతువు లగుచున్నవి. ఎవ్విధమైనబీజము నాఁటిన నవ్విధమగు వృక్షములు, ఫలములును నుత్పత్తియగు. ముష్టి విత్తనమునాఁటి మధురములగు మామిడిపండ్లు కావలయునన్న దొరకునా? కర్మమన నిట్టిదియే. కాఁబట్టి మానవుఁ డెట్టి ఫలముల నపేక్షించునో అట్టి ఫలముల నీఁగలుగు కర్మములను జేయ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>a5ub0fii7brkm0nenogjxasqapwqfa0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/169</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215074</id>
    <revision>
      <id>561852</id>
      <parentid>561580</parentid>
      <timestamp>2026-06-28T18:38:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561852</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2631" sha1="t0kwfnvdmje1qwmx0a1nh8w7z0vk1gu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh||కర్మము|141}}&lt;/noinclude&gt;వలయు. చేయఁబడు కర్మములు ఫలములనీయ నాఫలములు క్రొత్తకర్మములకు హేతువులగుచుండును. ఇట్లు కర్మములును ఫలములును, మరలఁ గర్మములును ఫలములును, అన్యోన్య సంబంధముగలవియై యుండును. ఈసంబంధము కార్యకారణ రూపమైనది. కారణములేకయే కార్యము గలుగ నేరదు.
&lt;poem&gt;
{{left margin|5em}}
అకారణం కథం కార్యం సంసారే౽త్ర భవిష్యతి ।
{{right|(దేవీభాగ.)}}

న హి కారణంవినా కార్యస్యోత్పత్తిః ।
{{right|(అని ప్రాచీనసూక్తి.)}}
&lt;/poem&gt;


మానవులు అనుభవించుసుఖదుఃఖములన్నిఁటికి హేతుభూతములుగఁ గారణములుండియే తీరవలెనుగదా! కారణములగు పూర్వకర్మముల నెఱుఁగక ప్రస్తుతపు సుఖదుఃఖానుభవములు విధికృతములనియు, దైవికములనియును, దా మస్వ తంత్రులనియును మానవులు విధిని దూఱుదురు. అట్లుదూఱుట యజ్ఞానముగాని వేఱుగాదు. ప్రపంచమంతయును గారణము లేక కార్యము గలుగనేర దను న్యాయమునకు లోఁబడియే యున్నది. కావునఁగారణములను గలుగఁజేసిన తరువాత వానిఫలముల ననుభవింపక తీరకపోయినను కారణములను గలుగఁజేయుటయందు మానవులు స్వతంత్రులు. ఈవిషయమున మానవులకుంగల స్వాతంత్ర్యపారతంత్ర్యముల కొక్కదృష్టాంతము చెప్పనగు. ప్రపంచమంతయు భగవదాజ్ఞకు లోఁబడియున్న దనుటకు సందియమే లేదు. అగ్నిని స్పృశించిన హస్తము&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>t0kwfnvdmje1qwmx0a1nh8w7z0vk1gu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/170</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215075</id>
    <revision>
      <id>561932</id>
      <parentid>561582</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T09:56:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561932</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2970" sha1="8thjbfindtlzsf4tw75nygc8z93kerd" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh|142|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}&lt;/noinclude&gt;కాలును అనునది భగవదాజ్ఞ యై యుండ నెవఁడుగాని నిప్పును దాఁకవలయు నను నిర్బంధము ఇంచుక యైనను లేదు. నిప్పును దాఁకుటకుఁగాని, తాఁకక యుండుటకుగాని స్వతంత్రుఁడై యుండ స్పృశించిన పిదప దానిఫలమును అనుభవింపక తీరదు. ఆలాగుననే శ్రుతి స్మృతులయందుఁ గొన్ని కార్యములు విధింపఁబడియు, మఱికొన్ని నిషేధింపఁ బడియు నున్న వికదా! శ్రుతి స్మృతులు భగవదాజ్ఞను సూచించునవిక దా !
&lt;poem&gt;
{{left margin|5em}}
శ్రుతిస్మృతిర్మమైవాజ్ఞా యస్తాముల్లంఘ్య వర్తతే ।
ఆజ్ఞాచ్ఛేదీమమద్వేష్య స్సమేవధ్యతమోమతః ॥
{{right|(శ్రీమహాభారతము.)}}
&lt;/poem&gt;


ఇందు నిషేధింపఁబడిన కార్యములు చేయఁబడినచో దుఃఖహేతువులగుటచే నిషిద్ధములును, సుఖదాయకము లగు కార్యములు కర్తవ్యములుగ విధింపఁబడినవియు నగు. అజ్ఞుఁడగు శిశువునకు నిప్పును దాఁకఁగూడదని తండ్రి నిషేధించియుండనట్టి యాజ్ఞోల్లంఘనముచే శిశువు బాధపడుట తాఁజేసిన కార్యమునకుఁ గలిగిన ఫలముగాని తండ్రి యాగ్రహమువలనఁ గలిగిన బాధకాదుకదా ! ఆలాగే శ్రుతిస్మృతి నిషిద్ధములగు కార్యముల నజ్ఞానముచేఁ జేసినను నిప్పును స్పృశించిన శిశువువలెఁ దదనుగుణమగు ఫలము ననుభవించువాఁడేగాని వేఱుగాదు. మానవులీన్యాయమును దెలిసికొను నంతవఱకుఁ గర్తవ్యాకర్తవ్యముల నెఱుఁగక ప్రకృతిబద్ధులయి వర్తింతురు.
ఈన్యాయమును దెలిసికొనిన పిదప కోరుఫలములు నీఁజాలు&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8thjbfindtlzsf4tw75nygc8z93kerd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/171</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215076</id>
    <revision>
      <id>561933</id>
      <parentid>561583</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:03:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561933</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2514" sha1="38kcysfwu9337z3zxg9uh51esl0bix1" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh||కర్మము|143}}&lt;/noinclude&gt;కర్మములను మాత్రముచేయుచు ననిష్టములగు ఫలముల నీఁదగు కర్మముల విడుచుచుందురు. లోకమున మానవులందఱు సదా సుఖమునే కోరువారు గావున నెట్టి కార్యములు తుదకు సుఖప్రదములగుటచేఁ గర్తవ్యములో, ఎట్టికార్యములు విడువఁదగినవో తెలిసికొనుట యావశ్యకము.

ఎట్టి కర్మమునైనను జేయుటయందు మూఁడవస్థలుండును . మొట్టమొదట విషయేచ్ఛ కలుగఁగా దాని నీడేర్చుకొను
విధమును మనస్సున సంకల్పించి యనంతరము కర్మమును బాహ్యముగఁజేయును. కావుననే బృహదారణ్యక శ్రుతి
(4-4-5) యందు

&quot;కామమయ ఏవాయం పురుష ఇతి. స యథా కామో భవతి తత్ర్క తుర్భవతి. యత్ర్కతుర్భవతి తత్కర్మ కురుతే. యత్కర్మకురుతే తదభి సంపద్యతే&quot;

అని చెప్పఁబడినది.

తా. ఈపురుషుఁడు కామస్వరూపుఁడు. కామానుగుణముగ సంకల్పించువాఁడు. సంకల్పానుసారముగఁ గర్మమును
జేయుచున్నాఁడు. కర్మానుసారముగ ఫలము నందుచున్నాఁడు.

ఈ రీతిఁ గామము, క్రతువు లేక సంకల్పము, క్రియ యని కర్మము మూఁడవస్థలు కలదగును. ఇందు 1. కామము.
ఇచ్ఛామాత్రమనోవ్యాపారము. మానసిక కర్మము. 2. సంకల్పము, విషయేచ్ఛ స్ఫుటమై దానిని గ్రియాదులచే నెఱవేర్చువిధమును బన్ని క్రియను జేయఁబూనుట. ఇదియే వాచిక&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>38kcysfwu9337z3zxg9uh51esl0bix1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/172</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215077</id>
    <revision>
      <id>561934</id>
      <parentid>561584</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:08:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561934</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2734" sha1="tgqixl1r0we2bsg129u2ovs1v7psf36" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh|144|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}&lt;/noinclude&gt;కర్మము. వాక్కనునది సర్వేంద్రియములను సూచించును. కామసంకల్పములు వ్యక్తములు కాఁగా వాక్కుతో వచించునట్లు సర్వేంద్రియములతోను బనిచేయుట యింద్రియకర్మమని చెప్పఁబడును. 3. క్రియ, బాహ్యమగుకర్మము, అనఁగా బయటచేయుపని, కాయికకర్మము. ఇది మూఁడవది. ఇట్లు మనస్సుచేతను, ఇంద్రియములచేతను, స్థూలమగుకాయముచేతను జేయఁబడు వ్యాపారములన్నియును మనోవాక్కాయ కర్మములని చెప్పఁబడు. వీనియం దొక్కొక్కటియుఁ దదనుగుణమగు ఫలము నీయఁజాలియుండును. మానవుఁడు వాచిక కాయికకర్మములవలెఁ గేవలమనోవృత్తులచే నితరులకు మేలు కీడులు చేయఁగలిగియుండునని పూర్వాధ్యాయమున విస్తరించి వ్రాయఁబడి యున్నది. అట్లు ఇతరులకు మేలుకీడులు కలుగఁజేయుటచే వారితోఁ గర్మానుబంధమును గల్పించుకొనుచుండును. వాని ననుసరించియే పురుషుఁడు సుఖదుఃఖముల ననుభవించుచుండు.

జీవుఁ డీశ్వరాంశమగుటచే సచ్చిదానంద స్వరూపుఁడు. ఈశ్వరునివగు నిచ్ఛాజ్ఞాన క్రియాశక్తులు జీవునియందునుఁ
బ్రతిబింబించియే యున్నయవి. ఇవి భూరాద్యధోలోకముల యందుఁ గామములు, సంకల్పములు, క్రియలు అనుమూఁడు దశలుగఁ గన్పడుచున్నయవి. కావున మానసిక, వాచిక, కాయికములగు కర్మములు జీవాత్మయొక్క మూఁడులక్షణముల ననుసరించియుండు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>tgqixl1r0we2bsg129u2ovs1v7psf36</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/173</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215078</id>
    <revision>
      <id>561939</id>
      <parentid>561585</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:16:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561939</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2193" sha1="6wr9sa7g3thp04bbf40xzudidggprft" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh||కర్మము|145}}&lt;/noinclude&gt;ఈమూఁడు కర్మములు ఎట్టి యెట్టిసందర్భముల నే యేఫలముల నీఁజాలునోయని యెఱుఁగవలయు నన్న ముఖ్యముగ మూఁడున్యాయముల నెఱుంగవలయును.

1. పురుషుఁడెయ్యై కామములకు లోఁబడునో యాయా కామవిషయములకు బద్ధుఁడై యవి యుండు ప్రదేశముల
కాకర్షింపఁబడును.
&lt;poem&gt;
{{left margin|5em}}
తదేవసక్తస్సహకర్మణైతి లింగం మనోయత్ర నిషిక్తమస్య ।
{{right|(బృహదారణ్యకము.)}}
&lt;/poem&gt;


అనఁగా, మనస్సు ఏవిషయమునందు మగ్నమగుచుండునో ఆవిషయమును గూర్చి కర్మానుసారముగ జీవుఁడు పోవుచున్నాఁడు.


కామముగల జీవునకును, ఆయావిషయములకును దృఢమగు ననుబంధము కలుగుచున్నది. ఆవిషయములు కర్మఫల రూపములుగ ననుభవించుట విధియై యవి యుండుచోటికి విధివశముగ నీడువఁబడుచున్న వాఁడు. ఇట్లు కామము బంధమగుచున్నయది.
&lt;poem&gt;
{{left margin|5em}}
కామాన్ యః కామయతే మన్యమానః సకామభిర్జాయతే తత్ర తత్ర ।
{{right|(ముండకోపనిషత్. 3-2-20.)}}
&lt;/poem&gt;


ఏయేకామములను మనసా చింతించి కోరునో, ఆయాకోరికలతో ఆయాకామ్యవిషయములుండుచోట్ల, అనగా ఆకోరిన
విషయములతో చుట్టఁబడినవాఁడై పుట్టును.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6wr9sa7g3thp04bbf40xzudidggprft</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/174</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215079</id>
    <revision>
      <id>561941</id>
      <parentid>561586</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:25:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561941</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2656" sha1="nu1hlolfvkbvo136ouo24gob6mky4cc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh|146|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;
{{left margin|5em}}
అయుక్తః కామకారేణ ఫలేసక్తో నిబధ్యతే ।
{{right|(గీత. 5-12.)}}
&lt;/poem&gt;


ఇంద్రియమనస్సులను స్వాధీనముగ చేసికొననివాడు కామముచేత ప్రేరేపింపఁబడి, ఫలాపేక్షగలవాఁడై బద్ధుఁడగును.

ఆఫలము సుఖదాయకమైనను దుఃఖదాయకమైనను అనుభవింపక తీరదు. మానవుఁడు సార్వకాలిక సుఖమునే కోరుచున్నను అజ్ఞానముచేతఁ దాత్కాలికమగు నల్పసుఖమును గోరి పర్యవసానమున రాఁబోవుదుఃఖమును గమనింపమిచేఁ గాలక్రమమున నాయల్పసుఖము తుదముట్ట దాని ననుసరించి యు౦డుదుఃఖమును బొందుచున్న వాఁడు. కర్మఫలము సుఖరూపముగనుండిన నాకర్మము పుణ్యకర్మమనియు, దుఃఖరూపఫలమునిచ్చు కర్మము దుష్కర్మమనియు సామాన్యముగ నెఱుంగఁ బడుచున్న యది. ఈన్యాయమును జక్కఁగఁ దెలిసికొని, మానవుఁడు తనయందుఁబొడము కామములను జక్కఁగఁ బరిశీలించి శాశ్వతసుఖదాయకములగు విషయములనే
కోరుచు ననిత్యములగు కామముల వర్జింపఁదగు. వాఁడు కోరినవిషయములు పరజన్మములయందు దమంతట తాము ప్రాప్తించుచుండును.

2. మనస్సు కల్పనాశక్తికలది. మనుష్యుఁ డెట్టి సంకల్పములను భావించుచుండునో ఆవిధముగ నగుచుండును. 
“యద్భావం తద్భవతి ” ఎట్టిసంకల్పముల నిహజన్మమునఁ గలిగియుండునో పరజన్మమున నవి జీవునకుఁ గలుగును.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nu1hlolfvkbvo136ouo24gob6mky4cc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/175</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215080</id>
    <revision>
      <id>561942</id>
      <parentid>561587</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:32:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>శ్రీరామమూర్తి</username>
        <id>1517</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561942</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2712" sha1="27jilymxv2ltbudnan2yrli09u0gfod" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;శ్రీరామమూర్తి&quot; /&gt;{{rh||కర్మము|147}}&lt;/noinclude&gt;&lt;poem&gt;
{{left margin|5em}}
అథ ఖలు క్రతుమయః పురుషః యథాక్రతు రస్మిన్లోకే పురుషో
భవతి తథేతః ప్రేత్య భవతి ।
{{right|(3. 14. 1. ఛాందోగ్యము.)}}
&lt;/poem&gt;


తా. పురుషుఁడు క్రతుమయుఁడు - సంకల్పరూపుఁడు. ఇహజన్మమున నెట్టిసంకల్పములు గలవాఁడగునో శరీరపతనానంతర మట్టి స్వభావముగలవాఁడగును.


ఈశ్వరునియందు జ్ఞానశక్తివలె జీవునియందు మనస్సు క్రియాశక్తి ప్రతిబింబమగును. బ్రహ్మ తపస్సు చేసి ప్రపంచములసృజించిన రీతిని జీవుఁడు తన సంకల్పములచేతఁ దన్నుఁజుట్టియుండు సందర్భములను గల్పన చేయుచున్న వాఁడు. జీవుఁడు తనమనస్సున నెట్టి గుణములను మననము చేయునో అట్టిగుణములుగలవాఁ డగు. కావున మనుష్యుని స్వభావము సంకల్పములచేఁ గల్పింపఁబడినది. పలుమాఱు సత్యము, భూతదయ, శాంతము లోనగు సద్గుణములను మననము చేయఁ గాలక్రమమున సత్స్వభావము కలవాఁ డగును. అటులనే
యీర్ష్యాసూయలు, పరాపకారము మొదలగు దుర్గుణములను మననముచేయఁ గ్రమక్రమమున దుస్స్వభావము కలవాడగును. దీనిని దెలిసికొనిన మానవుఁడు తన స్వభావమును గోరినట్లు మార్చుకొనుటకు శక్తిగలవాఁడగును. ఎట్టిగుణములను దనస్వభావమునందు దృఢపఱచుకొన నిచ్ఛయించునో అట్టి గుణములను మనమున నెల్లప్పుడు మననముచేయ నా గుణములు జీవునిస్వభావముగ దృఢపడును. అటులే తనయం&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>27jilymxv2ltbudnan2yrli09u0gfod</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉభయ చరములు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215193</id>
    <revision>
      <id>561910</id>
      <parentid>561801</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:15:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:జంతుశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561910</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="712" sha1="tiwkt8oxt79ds1b5zqdyxdu21iruh6t" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉభయ చరములు
 | ముందరి = [[../ఉప్పు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=279 fromsection=&quot;279B&quot; to=285 tosection=&quot;285A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జంతుశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>tiwkt8oxt79ds1b5zqdyxdu21iruh6t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉమామహేశ్వరము</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215194</id>
    <revision>
      <id>561921</id>
      <parentid>561805</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T08:05:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561921</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="728" sha1="qho8fkkt2vmwv5krkb66l31tx82y2yp" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = ఆదిరాజు వీరభద్రరావు
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉమామహేశ్వరము
 | ముందరి = [[../ఉభయ చరములు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=285 fromsection=&quot;285B&quot; to=287 tosection=&quot;287A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>qho8fkkt2vmwv5krkb66l31tx82y2yp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉల్కలు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215197</id>
    <revision>
      <id>561878</id>
      <parentid>561815</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T05:27:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:ఖగోళశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561878</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="747" sha1="hq8y07gffp4md6miyst1m5uw4vtqxk4" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉల్కలు
 | ముందరి = [[../ఉర్దూభాషాసారస్వతములు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=293 fromsection=&quot;293B&quot; to=295 tosection=&quot;295A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:ఖగోళశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>hq8y07gffp4md6miyst1m5uw4vtqxk4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561936</id>
      <parentid>561878</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T10:12:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561936</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="794" sha1="a5lk6htttqky4v1l7ya4ypkynokfnjx" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = ఎన్. రాజేశ్వరరావు
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉల్కలు
 | ముందరి = [[../ఉర్దూభాషాసారస్వతములు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=293 fromsection=&quot;293B&quot; to=295 tosection=&quot;295A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:ఖగోళశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>a5lk6htttqky4v1l7ya4ypkynokfnjx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:27th APLA Proceedings.pdf/107</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215201</id>
    <revision>
      <id>561825</id>
      <timestamp>2026-06-28T12:18:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561825</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5690" sha1="h6nbls9h4tocfsu5aagxzzog6iy7i0i" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ఒక్కొక్క శాఖ ఒక్కొక్కరి ఆధ్వర్యం క్రింద జరుగుతూ ఉంటుంది. వారం పూర్తికాగానే వారు వారు నిర్వహించిన కార్యక్రమాన్ని గుణించి నివేదికను సమర్పించ వలసి యుంటుంది. దీని పై సాధారణసభ చర్చిస్తూ వుంటుంది. అల్లాగే ఎన్నిక అయ్యే
వారు కూడా తమతమ శాఖలు ఎలా నిర్వహించ బోయేది, ఏయే మార్పులు చేయ బోయేది మొదలైన అంశాలను గూర్చి నివేదిస్తారు. ఈ విధంగా పార్లమెంటరీ ప్రచారాలు మర్యాదలు గూర్చి ఒక వంక శిక్షణ ఇస్తూ ఒక వంక అందుకు సంబంధించిన
పాఠ్యక్రమం కూడా పూర్తి చేయబడుతూ వుంటుంది. మా కేంద్రంలో శిక్షణ పొందిన వారు ముందు ముందు శాసన సభ్యులుగాని, మంత్రులుగాని అవటం తటస్థించిన వారికి శాసన సభా కార్యక్రమం ఎక్కువ క్రొత్తగా కనుపించదు.


కేంద్రాన్ని అనుసరించి విధిగా హాస్టలు కూడా ఉంటూ వస్తూంది. విద్యార్థులే యీ హాస్టలు నడుపుకుంటూ జమా ఖర్చులు వారిస్తూ వుంటారు. ఈ హాస్టలులో జాతి మత వివక్షత లేకుండా అందరు కలసి భోజనం చెయ్యాలని నియమం. పొదుపుగా వాడటం, అంచనా ననుసరించి ఖర్చు చెయ్యడంలో కూడా ఒక రకంగా విద్యార్థులకు శిక్షణ ఇవ్వబడుతూఉంది. వంతుల ప్రకారం వడ్డన  వగైరా కార్యక్రమాలలో పాల్గొనాలి.


రక రకాల వ్యక్తులలో నుండి వివిధ అంతస్థులు గలవారు, చాలాకాలం ఉపాధ్యాయులుగా నుండి ఇతర ప్రాపంచి కానుభవం గలవారు కూడా వస్తూ ఉంటారు. కవులు, గాయకులు, హరికథ చెప్పగలవారు, చిత్రలేఖకులు ఎక్కువ లోకానుభవం గలవారు కొద్దిపోటీ వ్యవహార వేత్తలు కూడా కేంద్రానికి శిక్షణకు వస్తూవుంటారు. వయస్సు ముదిరిన వారు అవటంవల్ల సాధారణంగా 
స్థిరపడిన భావాలు కలవారు కూడా అయివుంటారు. వీరందరితోను వ్యవహరించటం కూడ జీవితంలో ఒక కొత్త ఆనుభవాన్ని 
ఇస్తూ ఉంటుంది.


వయోజన శిక్షణ కేంద్రాల్లో ఎక్కువ ముఖ్యమైన విషయాలు ప్రచారం చేసి విద్య నేర్వాలనే అభిలాష పెద్దల్లో రేకెత్తించడం, 
అది చల్లబడకుండా చూడటం, సులభ మార్గాలద్వారా వారిని అక్షరాస్యులుగా చేయడం. ఇందులో మొదటి రెండు
విషయాలు కొంచెం కఠినం. అందువల్ల ఆరకమైన శిక్షణ విద్యార్థులకు ఎక్కువగా ఇవ్వబడుతుంది. చుట్టుప్రక్కల పిల్లెలకు, 
వెనుక బడ్డ పేటలకు ప్రచారానికి పోవడం ఆచారం. కేంద్రానికి రెండు పెట్రోమాక్సులైట్లు, ఒకగ్రామఫోను, ఒక మ్యాజికు
లాంతరు ఇవ్వబడ్డాయి. వీని సహాయంతో వయోజనులను ఆకర్షించడం జరుగుతూ వుంటుంది. ఆ కాలంలో ప్రస్తుతం 
పటమట లంకలో ప్రధానోపాధ్యాయులుగా నున్న శ్రీ నరావుల వెంకట సుబ్బారావు గారిచే రచింపబడ్డ గేయాలు ఉపయోగిస్తూ
వుంటాము, వాడుక భాషలో జన సామాన్యం మనుస్సుకు ఆకర్షణీయంగా నుండటం ఈ గేయాల ప్రత్యేకత. వీటిని పాడుతూ ప్రచారానికి రాత్రిపూట బయలు దేరుతూ&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>h6nbls9h4tocfsu5aagxzzog6iy7i0i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:27th APLA Proceedings.pdf/108</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215202</id>
    <revision>
      <id>561826</id>
      <timestamp>2026-06-28T12:25:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561826</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4775" sha1="0mfqijli2lxef61pfrfb812yyoj3la8" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;వుంటాం. కొద్దిరోజులకు గొడ్లను కాసే కుఱ్ఱవాళ్లు కూడా ఏ చెట్టుకిందో కూర్చొని &quot;ఓ చదువులేని పెద్దవాడా&quot; అనో, 'తెలుగుతల్లి బిడ్డలం' అనో ఎలుగెత్తి పాడటం అనేక సార్లు విన్నాం. మా ప్రచార ఫలితాన్ని చూచి మేమే ముగ్ధులమయ్యే వారము. చదువు కోవాలను అభిలాష కలగాలిగాని చదువు నేర్పడం ఎక్కువ కష్టం గాదని మా అభిప్రాయం.


సాధారణంగా ఏ పేటలేక పల్లెలో ఒకటి రెండు రోజులు ప్రచారం చేస్తామో అక్కడే ఒక మాదిరి కేంద్రం స్థాపించి శిక్షణాలయము ఉన్నంత కాలము నిర్వహిస్తూ ఉంటాము. ఆకాలంలో మా విద్యార్థులకు శిక్షణ నివ్వటమే కాకుండా ఏమార్గాన్ని బోధిస్తే పెద్దలకు ఆకర్షవంతంగా ఉండి తేలికగా బోధపడుతుందో గ్రహిస్తూ వచ్చాము. బాగా బస్తీలలోని సినిమాలు ఎక్కువగా సున్న చోట్ల ఆశోకుడు నాటి మ్యాజికు లాంతరు నిశ్చల చిత్రాలు ఎక్కువ ఆకర్షణీయంగా ఉండకపోయినా, మారు మూలల పల్లెల్లో వీనికి కూడ కొంత విలువ వుంటూనే వచ్చింది. చిన్న సైజు 'మూవీ' ప్రభుత్వము వారు మంజూరు చేస్తే యింకా బాగుండేది.


శిక్షణ కేంద్రంలో కొంతకాలం ఉపాధ్యాయులుగా పని చేసిన శ్రీ కమ్మూ సాహెబ్ వ్రాసిన బుఱ్ఱకథ ప్రచార సమయంలో ఉపయోగిస్తున్నాము.


అదృష్ట వశాత్తు శిక్షణ కేంద్రం ఏర్పాటు చేసిన ప్రదేశానికి సమీపంలోనే చారిత్రక ప్రాముఖ్యత వహించిన ప్రదేశాలు, 
పుణ్యక్షేత్రాలు ఉంటూ ఉన్నాయి. అందువల్ల విద్యావిహారాలకు అట్టి ప్రదేశాలకు పోవటం, కులాసాగా కాలం గడుపుతూ ప్రకృతి నుండి విద్య నేర్వడం కూడా అలవాటయింది. ముందుగా పరిశీలన చేసి తరువాత కేంద్రాలు స్థాపించడంవల్ల ప్రకృతి రామణీయకం ఉన్న ప్రదేశాలే మా కేంద్రస్థానాలు అవుతూ వచ్చాయి.


శిక్షణ కాలం ఆరువారాలే అవటంవల్ల సెలవలు ఏమిలేవు. ఒక ఆదివారం మాత్రం ఒక మోస్తరు సెలవు దినం. విద్యార్థులకు 
గూడా క్యాజుయల్ సెలవులు యివ్వబడటంలేదు. అయినా ఒక విధంగా కేంద్రమే ఒక కుటుంబంగా ఉండటంవల్ల పాఠశాలల కుండే విసుగుదల లేకుండా ఆరువారాలు యిట్టే గడిచి పోతాయి. ఈ ఆరువారాలు ఒక మధుర స్మృతిగా అనేకమంది పాత విద్యార్థులు చెప్పటం కూడా విన్నాం. ఆ విధంగా తమ వద్దకు వచ్చిన నిరక్షరాస్యులైన పెద్దల్ని కూడా ఏవిధంగా ఆకర్షించ వచ్చునో శిక్షణ పొందేవారు నేర్చుకుంటూ ఉంటారు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>0mfqijli2lxef61pfrfb812yyoj3la8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:27th APLA Proceedings.pdf/109</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215203</id>
    <revision>
      <id>561827</id>
      <timestamp>2026-06-28T12:42:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561827</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3716" sha1="3ykducrecx7p88g6cbj9ijb19004ual" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{Center|{{p|fs150}}వయోజన విద్య&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs150}}జైలులోని ఒక చిన్న అనుభవం&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}శ్రీ వంటెద్దు పంకజపార్వతీశం&lt;/p&gt;}}

ఇది కథ మాత్రంకాదు, యదార్థం. ఇది 1930 ఆగస్టు నుండి డిసెంబరు నెలలోపుగా జరిగిన విషయం. మేమున్నది గోల్డెన్ రాక్
సెంట్రలు జైలులో తిరుచునాపల్లి చేరువ రెండుమూడు మైళ్ల దూరంలో నిర్మింపబడ్డ పురాతన రైలు యిది. ఆంధ్రదేశం నుండి ముఠాలు ముఠాలు ప్రతి పదిహేను రోజులకు రాజధాని యందుగల యితర జైళ్లకు ఆనాటి సత్యాగ్రహులను మారుస్తూవుండేవారు. అటులనే సుమారు 140 మందిని, జులై నెల 3 వ వారంలో రాజమండ్రి నుండి తిరుచునాపల్లి జైలుకు మార్చారు. అప్పటికే అచట 4 గురు ఆంధ్రులు మాత్రం సత్యాగ్రహులున్నారు. వారిలో జ్ఞప్తిలో ఉన్న వారు శ్రీయుత సాగి విజయ రామరాజుగారు, దేవరంపాడు వాస్తవ్యుడు. వారివల్ల కొత్తలో జైలు భోగాలు అన్నీ చూచాం. కాని ఎంతకాలం జరుగుతుంది కాలయాపన. 
ఇందువల్ల తరువాత ఉదయంనుండి సాయంత్రంవరకు ఒక విధమైన కార్యక్రమం కొందరం కలిసి వేసికొని దాని ప్రకారం పనిచేసుకొనే వారం. అందులో ముఖ్యంగా చీకటితోనే యోగాబ్యాసం, తరువాత వంటచేసేవారికి సహాయం నిమిత్తం వెళ్లటం. 
దీనితో రెండు సంగతులు నేర్చుకుంటున్నాం. ఒకటి వంట నేర్చుకొనుట, రెండు యితర రాజధానులనుండి వచ్చేవారితో 
వచ్చీరాని హిందీతో కాలక్షేపం చెయ్యటం. అందువలనను కాలం పూర్తి అవక, కొందరితో ఆలోచించి మనతో సత్యాగ్రహం 
చేసిన సోదరులలో చదువురాని వారుగా వున్న వారికి చదువు చెప్ప నిర్ణయించుకున్నాం. ఈవిషయంలో తోడ్పడ్డ సోదరులు పశ్చిమగోదావరి నుండి వచ్చిన తణుకు ప్రాంతీయ వాస్తవ్యుడు శ్రీ సుబ్రహ్మణ్యశాస్త్రి (సంస్కృత పండితుడు), ఏలూరు
నేషనల్ స్కూలు విద్యార్థి ముడుంబై వరసింహాచారి వగైరాలు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3ykducrecx7p88g6cbj9ijb19004ual</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:27th APLA Proceedings.pdf/110</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215204</id>
    <revision>
      <id>561828</id>
      <timestamp>2026-06-28T12:51:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561828</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3895" sha1="dy223tofjhk4hz1mt1xmavkhm9hr4uf" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;మాతో కలిసి విశాఖ జిల్లా నుండి మామిడి పండ్లవర్తకుడు బలిజ కులస్థుడు, సుమారు 60 సం॥ వృద్ధు కూడా ఉన్నాడు. అందరినీ అడిగినట్లుగా వారిని అడగకపోయినను, తనంతట తానే నావద్దకు వచ్చి &quot;బాబుగారూ! నాకు యీ జన్మకో నా అంతట నేను వ్రాసుకొని చదువుకొనే అదృష్టం కలుగుతుందా” అని అడిగాడు. ప్రపంచంలో యితర దేశాల ప్రజలు నిరక్షరాస్యతా నిర్మూలనానికి
చేసిన ప్రయత్నాలు, దాని వలన పొందిన సత్పలితాలు నచ్చజెప్పగా సుమారు 15, 20 రోజులలో వారింటికి అతాత తనే ఒక 
కార్డు వ్రాస్తూ చెప్పిన మాటలు అత్యాశ్చర్యకరంగా వుంబుందని ఊహిస్తున్నాను.
నాలు

“నేను పిల్లలు కలవాణ్ణి. అదీగాక మామిడి పళ్లలో ప్రతి ఏటా నాకు వ్యాపారంలో అధమం పదివేలు వస్తాయి. మీబోటి చదువు
కున్నవారి సహాయంతో నాకే వ్రాతాకూతా వుంటే యింకా నాలు గైదు కలిసి వచ్చే అవకాశం వుంది. ఇదీగాక నా చిరకాలపు కోరిక,
తలవని తలంపుగా మహాత్మాగాంధీగారి సత్యాగ్రహంవల్ల నా జైలు యాత్ర మొదట్లో కష్టాలు పడటానికి వచ్చినా, వ్యాపారి ఎక్కడికి
పోయినా లాభానికే అన్నట్లు, యిచ్చటికివచ్చి విద్య నేర్చుకున్నాను” అన్నాడు కార్డు వ్రాస్తూ.


కార్డు వెళ్లిన 10 రోజులలో అత కుమార్తెల వద్దనుండి జాబు వచ్చింది. “నాన్నా ! నీవు జైలుకు పోతే డబ్బుదండుగని మాకు 
భయం లేదు. కాని తిరిగి మాకు దక్కవనే భయంతో ప్రతి దినం మాలో మేము బాధపడుతూ వుండేవాళ్లం. కాని కష్టాలలో 
కూడ ఒక ఆనందాన్ని చూచే అదృష్టం మాకు కలిగింది. నీకు వేసిన శిక్ష ఆరు నెలలే గాక యింకొక ఆరు నెలలున్నా 
మేము చింతించం. ఏమంటావా? వచ్చేటప్పటికి పూర్తిగా చదువుకు వస్తావు&quot; అని వ్రాశారు.


అది చూపి ఆనాడు ఆ వృద్ధుడు పొందిన ఆనందం యింతింత కాదు. కాని ఆ దినాలు యిప్పుడు గతించాయి. ఆనాడు 
మనం బానిసలం. నేడు సర్వస్వతంత్రులు. ముఖ్యంగా వయోజన విద్యా ప్రచా&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dy223tofjhk4hz1mt1xmavkhm9hr4uf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:27th APLA Proceedings.pdf/111</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215205</id>
    <revision>
      <id>561829</id>
      <timestamp>2026-06-28T12:59:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561829</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4022" sha1="rb79fxux1rlz31yrcpj5az9dshygdek" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;రం చేస్తూవున్న రోజులివి. మదరాసు రాష్ట్రంలో యీయేడు జరిగిన వయోజన విద్యా వారంలో 'నేను సత్తెనపల్లిలో ఉండటం తటస్థించడం, నా బాల్యస్నేహితుడు జనమంచి కామేశ్వరరావుగారు సీనియరు డెప్యూటీ యిన్ స్పెక్టరుగా అచట వుండటంవలన, శ్రీయుతులు చెరుకువాడ వెంకట నరసింహం పంతులు, శ్రీ ముదిగంటి జగ్గన్న శాస్త్రిగార్లు నన్ను రెండుమాటలు చెప్పమనే సరికి యీ విషయంలో నాకీ పూర్వ గాథ జ్ఞాపకంవచ్చి అచటగల వయోజనులకు చెప్పుకున్నాను.


ఆ విషయం వారికి ఎలా నచ్చిందో, లేదో నాకు తెలియదు గాని ఆనాటి యదార్థమే తెలియ జెపుతా. ఆనాటి కీనాడు శ్రీ 
సర్వోత్తమ భవనాకి ఆంధ్ర దేశగ్రంథాలయ సంఘకార్యదర్శి శ్రీయుత పాతూరి నాగభూషణం గారిని చూడరాగా, వయోజన విద్యను గూర్చి వ్యాసములు వ్రాయమని వారెవరితోనో చెప్పుచుండగా, వారికి మేమంతా కొంతకాలం కలసివున్న ఆనాటి తిరుచునాపల్లి 
జైలు విద్యా ప్రచారం విషయం ప్రస్తావవశంగా మనవి జేశాను. వెంటనే ఎంత అర్జంటైనా యిది కాస్తా వ్రాసి యివ్వమన్నందు 
వలన యీ అవకాశం దొరికింది. అట్టి వుత్సాహంలో ప్రచారకులు తమ ధర్మమనుకుంటే మన వయోజన విద్యా సమస్య, 
అయిదు సంవత్సరాలలో పూర్తి కాగలదని నా ధృడ విశ్వాసం.


{{Center|{{p|fs150}}అక్షరాస్యతా ప్రచారానికొక ప్రణాళిక&lt;/p&gt;}}
{{Center|{{p|fs125}}శ్రీ కొర్రపాటి వెంకటసుబ్బారావు&lt;/p&gt;}}

వయోజన విద్యా పితామహులు, గురుతుల్యులునగు శ్రీ గాడిచర్ల హరిసర్వోత్తమరావుగారి శిక్రూషా భాగ్యంవల్ల వయోజన విద్యా బోధనకు కొన్ని సుళువగు మెళుకు వలను గ్రహించి తమ యెదుట నిడుచున్నాను.


మన తెలుగుభాష నేర్పుటలో ముఖ్యముగా మనము గమనించవలసినది, విద్యార్థికి తేలికగా విసుగులేకుండా అక్షరజ్ఞానము కలుగజేయుట. అక్షరములను సురువుగా గుర్తుపట్టుటకు కొన్ని మార్గములు పెద్దలు కనిపెట్టినారు. నాకు తోచిన దిగువ 
సూచనలు అక్షరాస్యతా ప్రచారానికి ఉపకరించగలవని నా నమ్మిక.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rb79fxux1rlz31yrcpj5az9dshygdek</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:27th APLA Proceedings.pdf/112</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215206</id>
    <revision>
      <id>561830</id>
      <timestamp>2026-06-28T13:39:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561830</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5487" sha1="av81vxus9gtynxwiq43x8k970nz7syx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;ఈ పద్ధతులవల్ల
1. బోధకుడు ఎక్కువసేపు తన సమయమును వుపయోగించ నక్కరలేదు. ఉపోద్ఘాతములను ఎక్కువగా చెప్పి తాను శ్రమ పడవలసిన పనిలేదు. కొద్ది మాత్రపు గుర్తులు, సలహాలతోనే విద్యార్థి తన మనస్సును అక్షరముల యెడ లగ్న పరచుకొన 
గలడు.

2. కొద్దిగ నేర్చుకొన్న యువకుడు గూడా ఇతరునికి చెప్పుటకవకాశమేర్పడును. కొందరు వ్రాత నేర్పక, చదువుట మాత్రమే 
ముందు నేర్పి, తదుపరి వ్రాత నేర్పుట మంచిదనుచున్నారు. కొందరు చదువుట కొంత నేర్పి. తదుపరి అక్షరములను 
వ్రాయుట నేర్పుట మంచిదనుచున్నారు. మరికొందరు అక్షరము గుర్తు అతని మనస్సున కెక్కించి, అతనికా అక్షరము 
బాగుగా గుర్తుగుట కొరకు అభ్యాసపదములను అతనికిచెప్పి, అతని చేతనే ఆపదముల కూర్పును వ్రాయించిన, అతని 
మనస్సులో బాగుగా నాటుకొని పోవుననుచున్నారు. మూలపదవిధానము, మూలాక్షర విధానము, లాబక్ విధానములను
కొందరు పేర్కొనుచున్నారు.


మూలపద విధానము, లాబక్ పద్ధతులవల్ల వయోజన విద్యార్థి తనకంటి ఎదుట చాల అక్షరములు కనబడుటచే తికమకపడి చెప్పినది తెలుసుకొన లేకపోవుచున్నాడు. అందువల్ల అతడు ఆ అక్షరములు నేర్చుకొనుటకు అనువైన యేర్పాటులుండవలెను.


సరళాక్షరములను ముందు నేర్పుట మంచిదని అందరూ అనుచున్నారు. సరశాక్షరములను ముందునేర్పి తదుపరి గుణింతములను ప్రవేశపెట్టిన బాగుండును. మొదటి పాఠములోనే గుణింతపు గుర్తులు ప్రవేశ పెట్టిన విద్యార్థి తికమకపడు
చున్నాడు. అందువల్ల సరళాక్షరములు అయిన తర్వాత ఒక్కొక్క పాఠములో ఒక్కొక్క గుణింతపు గుర్తును ప్రవేశ పెట్టుటుచితము. చదువుతో వ్రాతకూడా నేర్పిన విద్యార్థి తృప్తి, ఉత్సాహములతో తన చదువును అభివృద్ధి పరుచుకోగలుగుతాడు. మాటలు చదువగలిగేటంతవరకు కేవలము అక్షరములను నేర్చుకొనే సంకల్పమే విద్యార్థికి కలుగచేసి తదుపరి మాటలు, అందువెంట ప్రపంచజ్ఞానము బోధించిన బాగుండును.


అక్షరముల గుర్తుల విషయమై ఆ అక్షరములకు మూలములగు O (సున్న), అరనున్న, బోర్లించిన అరసున్న, తలకట్టు, 
అడ్డగీత, నిలువుగీత గుర్తులను మొదటి పాఠములలో ప్రవేశ పెట్టుచు ఆ ఆకారములలోనే ముందు నేర్చుకొనబోవు అక్షరములుండునని ఆ గుర్తుల అభ్యాసము బాగా యివ్వవలెను.


అక్షరములను నేర్పు వరుసగూడా ఫ్రీక్వెన్సీ నిబట్టి గాక ఆకారముల ననుధరించియున్న విద్యార్థి మనస్సుకివి బాగా పట్టి అతనికి త్వరలో వీనిని గుర్తుపట్టు శక్తి అలవడ గలదు. పనిపాటులు చేసుకొని జీవించువారే ఎక్కువగా మనకు విద్యార్థులగుదురుగాన 
వారికి పుస్తకములకు బదులుగ కరపత్రములుగానీ, కార్డులు గానీ ఉపయోగించుట మేలు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>av81vxus9gtynxwiq43x8k970nz7syx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:27th APLA Proceedings.pdf/113</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215207</id>
    <revision>
      <id>561832</id>
      <timestamp>2026-06-28T13:52:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Brjswiki</username>
        <id>6801</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దారు */</comment>
      <origin>561832</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5423" sha1="jbq7ukordduoatn0vmm0ro98jjgk8yb" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Brjswiki&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;వారు పనిపాటులకు వెళ్లినప్పుడు తీరిక దొరికినప్పుడల్లా ఆ అక్షరముల యందు తన మనస్సును కేంద్రీకరించి 'నేలమీద 
వ్రాయుట మొదలగు చర్యలద్వారా ఆ అక్షరములను గుర్తుపట్టు నంతవరకు గట్టిగా సాధించగలుగుతాడు. ప్రారంభమందు 
రెండు మూడు పాఠములకు అక్షరములే నేర్పి, తదుపరి మిగత పాఠములలో మాటలనుగూడా వుపయోగించవచ్చును.


మాటలను నేర్పునప్పుడు వారికి అర్థమయ్యే మాటలనే బోధించవలెను. ప్రారంభమందే నేర్చుకొన్న అక్షరముమీద గుణింతము గుర్తులన్నియూ ప్రవేశపెట్టి మాటలు నేర్పించే బదులు, పూర్తిగా ఒక్కొక్క గుణింతపుగుర్తు మీద, నేర్చుకొన్న సరళాక్షరములతో మాటలు సాధన చేసిన బాగుండును, అట్లు లేకపోయివచో వరుసగా గుణింతము లన్నిటినీ ప్రయోగించిన విద్యార్థి తికమకపడును. అతనికి వ్రాయుటరాదు. ఎప్పుడు వ్రాయుటరాదో అతనికి వుత్సాహము తగ్గి విసుగు జనించును. కడపట నుదహరించిన వరుస ప్రకారం 12 కార్డులు సిద్ధముచేసి దినమున కొక కార్డు విద్యార్థి కియ్యవలెను.


కొత్త అక్షరం నేర్పేటప్పుడంతా అది యెట్లేర్పడుతూ వుందో బోర్డుమీద వ్రాసి చూపవలెను. 


ఉదా: సున్న వ్రాసి పైన తలకట్టుయిస్తే 'ర' అవుతుంది. అరసున్నను వెల్లకిలగవ్రాసి మొదటి కొసలోనికి మడిస్తే 'ల' అవుతుంది. అరసున్నను వెల్లకిలగ వ్రాసి రెండు కొసలు లోనికి మడిచి లోపల అడ్డుగీత గీస్తే 'అ' అవుతుంది. బోర్లించిన అరసున్న వైన తలకట్టుయిస్తే ‘గ’ అవుతుంది. 'ప' వ్రాసి దిగువకు నిలువుగీతను వ్రాస్తే 'ష' ఆవుతుంది.


న స, ప వ, మ య ల కు గల పోలికలు, భేదములు గుర్తించు సూచనలను తెలుపవలెను.


అనుకూలమును బట్టి ఒక క్రమంలో అక్షరాలన్నీ నేర్పిన తర్వాత అసలుక్రమాన్ని వారికి చెప్పి, దీనిని వారు గుర్తుపెట్టు కొనుటకేదైన ఉపాయమును చేయవలెను. ఈ వరుస వారికి తెలిసినపిమ్మట గుణింతము నేర్పుట సులభము,


ఈ పండ్రెండు రోజులలో సరళాక్షరములు, వస్తు అక్షరములు గుర్తుపట్టుట, వ్రాయుట, చదువుట విద్యార్థికి పట్టుబడగలవు.

గుణింతాక్షరముల విషయమై ఒకటే గుణింతపు గుర్తుమీద సరళాక్షరములన్నీ సాధన చేయుటే చాలామంచిది. లేనిచో తికమక పడగలడు.


మాటను పలికించునపుడు ఒకేసారి పలికించునట్లు బోధకుడు చూడవలెను. ఒక్కొక్క అక్షరము చెప్పించరాదు.


గుణింతపు అక్షరాల అభ్యాసములో మనము వాడుకలో ఉపయోగించేమాటలు, తేలికవిగా నుండు సామెతలు వుంటే మంచిది.


ఈ విధానములో ఎక్కువ శ్రమపడవలసినపని వుండదు. ఉపోద్ఘాతములతో గాని, బోధనోపకరణములతో గాని దీనిలో అంతగా 
పని లేదు. ఈ పని అంతా చాల సులువుగా జరిగిపోతుంది. కంఠశోష వుండదు.&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>jbq7ukordduoatn0vmm0ro98jjgk8yb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:19240101 ChandrakantaNatakamu Telugu PDF.pdf/10</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215208</id>
    <revision>
      <id>561836</id>
      <timestamp>2026-06-28T15:02:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with '6 చంద్ర కాంత నాటకము, చ. కడువఁగ లేదు పుత్రకులఁ గాంచెడి కాలము, ధర్మరాట్యమం దొడయని రాకుమారకుని నొక్కనినైన ననుగ్రహింపఁడే జనమతి బ్రహ్మ మానసిక సత్త పమఁకా బొనరించుమిూకు నివ్వడువ...'</comment>
      <origin>561836</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2821" sha1="77ot7i91q891pnd1ptmlwiq7uvewltl" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;6
చంద్ర కాంత నాటకము,
చ. కడువఁగ లేదు పుత్రకులఁ గాంచెడి కాలము, ధర్మరాట్యమం
దొడయని రాకుమారకుని నొక్కనినైన ననుగ్రహింపఁడే
జనమతి బ్రహ్మ మానసిక సత్త పమఁకా బొనరించుమిూకు
నివ్వడువునఁ జింతఁ బొంగఁ దగ వామునివర్యు లొసంగకుందు రే
సేవకుఁడు_మహారాజా ! ద్వారమునొద్ద నెవ్వరోము నీ సర
య్య గారు మీయానతికై కాచియున్న వారు.
చంద్ర)_——ఓరీ ! తత్ప్రణము ప్రవేశ పెట్టుము.
సేవ——— చిత్తము( తెరలోనికిచూచి) ప్రభువువారి యనుజ్ఞ యయి
సదియ్య ! దయ సేయుఁడు.
(అంతట దూర్వాసమహర్షి ప్రవేశించును.)
దూర్వా—జయశంకరీ ! జయగౌరీనాథ!
చంద్ర - మహాత్మా ! అధివాదన మొనర్చుచున్న వాఁడను.
బుద్ధి స్వామి ! నమస్కారము.
దూర్వా - ఓ రాజచంద్రమా! కళ్యాణపరంపరావా ప్తిరస్తు.
మంత్రి! నీకు శుభమగుఁగాత.
చంద్ర
చ. అలఘుతపోనిధాన మహిమాూతిశయోన్న సత్ప్ర భావ ! రా
జులనుగుగురుచు (బ్రోచుటకుఁ జూడగవచ్చి తె! లేక యున్న వ్యా
కుల మగురాజ్య కూపమునఁ గుళ్లుచు లేవఁగ లేకయున్న యం
ధుల కిఁక నెట్టు కల్గును గతుల్ వచియింప వెభూసురాగ్రణీ!
దూర్వా — ఓ చంద్రచూడమహారాజా!
శా. సేతూద్బంధన పుణ్య భూమి గని యాశ్రీరామలింగేశ్వరున్
బ్రీతి బూజలు నేసి యంతట మహాక్కరస్థలంబౌ పునా
ప్రాంతంబుం గని భూప్రదక్షిణముగా రానేనిటన్ నీదు ప
ఖ్యాతి వీనులు గాంచి
వచ్చితిని విన్గాంంగ భూవరా!&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>77ot7i91q891pnd1ptmlwiq7uvewltl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>పుట:19240101 ChandrakantaNatakamu Telugu PDF.pdf/50</title>
    <ns>104</ns>
    <id>215209</id>
    <revision>
      <id>561837</id>
      <timestamp>2026-06-28T15:03:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'చంద్రకాంత నాటకము, ఛంద్ర అయినను నా యంతట నే కోసికొనవలెనని యాస పుట్టి వచ్చితిని. యేవా? అది తప్పుగాదా? రత్న_నీకుఁ దేశీయం దాసపుట్టిన దానికై చంద్ర)ఇందేమి తప్పు? గీ. దేవుఁడే మనుజు ల...'</comment>
      <origin>561837</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2312" sha1="hvjr1tcx380uce22fxorxd020zct481" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Rajasekhar1961&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;చంద్రకాంత నాటకము,
ఛంద్ర
అయినను నా యంతట నే కోసికొనవలెనని యాస
పుట్టి వచ్చితిని.
యేవా? అది
తప్పుగాదా?
రత్న_నీకుఁ దేశీయం దాసపుట్టిన దానికై
చంద్ర)ఇందేమి తప్పు?
గీ. దేవుఁడే మనుజు లందరు తీసుటకొఱకు
వనములను పెంచియుకు ఫలింపంగఁ జేసె
వావిఁదినుటకు నాజ్ఞ క
కావలసె నొక్కొ.!
ఏవరిసొత్తు వారలు భుజియింపఁ తగ దె
రత్న (తనలో ఆహా నేనెంత ధన్యురాలకు
రు ! నా మనోహ
రునితో శృంగారసల్లాపముల కిదియే ప్రారంభము. ఈసంభాషణ చం
ద్రకాంతుల కజ్ఞాకరసగర్భతి పై
తమైనను జ్ఞాతయవ్వన నగుట చేనాపాలిటి
కీదియమృతో సమానముగ నున్నది. (ప్రకాశముగా) చంద్ర) కాంతా
యెవరిసో తెదో నీవెరుఁగుదువా?
.-
చంద్ర —అమ్మా! తెలిసినంతవర కెఱుఁగుదును.
రత్న— తాళుము తాళుము సన్నమ్మా! యని పిలువకుము.
చంద్ర) - మజెట్లు పిలువవలెను.
ర రత్నమాలికా! యనిపిలువుము.
చద్ర - అమ్మయ్యో ! నేనంత పేరునఁ బిలువలేను. కొంచె
ముకొంచెముగాఁ జెప్పుము.
రత్న——ర,త్న,మా,లి,క, (ఆనియొక్కొక్క క్షరముగా రత్న
చంద్ర ….ర,త్న,మా,లి,క, మాల చెప్పఁగా చంద్ర కాంతుడుఁ
పలుకును.)
రత్నరత్నమాలిక,&lt;noinclude&gt;&lt;references/&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>hvjr1tcx380uce22fxorxd020zct481</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణగతి శాస్త్రము</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215210</id>
    <revision>
      <id>561879</id>
      <timestamp>2026-06-29T05:30:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =   | అనువాదం=  | విభాగము  = ఉష్ణగతి శాస్త్రము  | ముందరి = [[../ఉల్కలు/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వివరములు =  |సంవత్సరం=1930 }}  &lt;pages index=&quot;Sangra...'</comment>
      <origin>561879</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="676" sha1="kaxfcjsn766c5p5dyaazarkp9wvadfa" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణగతి శాస్త్రము
 | ముందరి = [[../ఉల్కలు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=295 fromsection=&quot;295B&quot; to=298 tosection=&quot;298A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>kaxfcjsn766c5p5dyaazarkp9wvadfa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561908</id>
      <parentid>561879</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:09:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:భౌతికశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561908</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="739" sha1="rakp5v6ywugfi3qpcoifrrlu2lacc8z" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణగతి శాస్త్రము
 | ముందరి = [[../ఉల్కలు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=295 fromsection=&quot;295B&quot; to=298 tosection=&quot;298A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:భౌతికశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>rakp5v6ywugfi3qpcoifrrlu2lacc8z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215211</id>
    <revision>
      <id>561881</id>
      <timestamp>2026-06-29T05:38:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =   | అనువాదం=  | విభాగము  = ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము  | ముందరి = [[../ఉష్ణగతి శాస్త్రము/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వివరములు =  |సంవత్...'</comment>
      <origin>561881</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="714" sha1="k7yt7d73iiqbu8c1qoj3pxaz9l3wlfj" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము
 | ముందరి = [[../ఉష్ణగతి శాస్త్రము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=298 fromsection=&quot;298B&quot; to=301 tosection=&quot;301A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>k7yt7d73iiqbu8c1qoj3pxaz9l3wlfj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561907</id>
      <parentid>561881</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:08:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:భౌతికశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561907</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="777" sha1="rc9cv4abgvsjf8o1prbedkki9iccoe2" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము
 | ముందరి = [[../ఉష్ణగతి శాస్త్రము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=298 fromsection=&quot;298B&quot; to=301 tosection=&quot;301A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:భౌతికశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>rc9cv4abgvsjf8o1prbedkki9iccoe2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణతా శాస్త్రము</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215212</id>
    <revision>
      <id>561883</id>
      <timestamp>2026-06-29T05:45:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =   | అనువాదం=  | విభాగము  = ఉష్ణతా శాస్త్రము  | ముందరి = [[../ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వివరములు =  |సంవత్స...'</comment>
      <origin>561883</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="711" sha1="23sk3ovdh4m3ikjlfmg0wgzuu4nkhsp" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణతా శాస్త్రము
 | ముందరి = [[../ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=301 fromsection=&quot;301B&quot; to=304 tosection=&quot;304A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>23sk3ovdh4m3ikjlfmg0wgzuu4nkhsp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561906</id>
      <parentid>561883</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:07:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:భౌతికశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561906</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="774" sha1="icjkv2nyfxq83vup23ng4ycp3ja6ar3" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణతా శాస్త్రము
 | ముందరి = [[../ఉష్ణతా యాంత్రిక సమము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=301 fromsection=&quot;301B&quot; to=304 tosection=&quot;304A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:భౌతికశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>icjkv2nyfxq83vup23ng4ycp3ja6ar3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215213</id>
    <revision>
      <id>561887</id>
      <timestamp>2026-06-29T06:03:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =   | అనువాదం=  | విభాగము  = ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు  | ముందరి = [[../ఉష్ణతా శాస్త్రము/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వివరములు =  |సంవత్స...'</comment>
      <origin>561887</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="710" sha1="g3yolt637xin9r6lpcz4rt8jjw30cv1" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు
 | ముందరి = [[../ఉష్ణతా శాస్త్రము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=304 fromsection=&quot;304B&quot; to=318 tosection=&quot;318A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>g3yolt637xin9r6lpcz4rt8jjw30cv1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561889</id>
      <parentid>561887</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:06:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:వైద్యశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561889</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="773" sha1="73xhcnyyb5154iit5l4mbpjgsugucll" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు
 | ముందరి = [[../ఉష్ణతా శాస్త్రము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=304 fromsection=&quot;304B&quot; to=318 tosection=&quot;318A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>73xhcnyyb5154iit5l4mbpjgsugucll</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>వర్గం:వైద్యశాస్త్రము</title>
    <ns>14</ns>
    <id>215214</id>
    <revision>
      <id>561892</id>
      <timestamp>2026-06-29T06:08:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>ఖాళీ పేజీని సృష్టించారు</comment>
      <origin>561892</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215215</id>
    <revision>
      <id>561897</id>
      <timestamp>2026-06-29T06:14:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =   | అనువాదం=  | విభాగము  = ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు   | ముందరి = [[../ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వ...'</comment>
      <origin>561897</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="755" sha1="edjtfwb5i0o7iidrjmrq9rp13pz8nh5" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు 
 | ముందరి = [[../ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=318 fromsection=&quot;318B&quot; to=325 tosection=&quot;325A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>edjtfwb5i0o7iidrjmrq9rp13pz8nh5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561898</id>
      <parentid>561897</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T06:16:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561898</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="755" sha1="78xbd6egwv8yaev7h5ps9rwwyljp16e" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు 
 | ముందరి = [[../ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=318 fromsection=&quot;318B&quot; to=326 tosection=&quot;326A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>78xbd6egwv8yaev7h5ps9rwwyljp16e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561953</id>
      <parentid>561898</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:48:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561953</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="803" sha1="gnambwqn6es5rkfabdn5wsu730psrnp" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = కె. వి. పి. రంగారావు
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు 
 | ముందరి = [[../ఉష్ణమండలపు వ్యాధులు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=318 fromsection=&quot;318B&quot; to=326 tosection=&quot;326A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>gnambwqn6es5rkfabdn5wsu730psrnp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉష్ణోగ్రత</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215216</id>
    <revision>
      <id>561900</id>
      <timestamp>2026-06-29T06:22:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =   | అనువాదం=  | విభాగము  =  ఉష్ణోగ్రత  | ముందరి = [[../ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వివరములు =  |స...'</comment>
      <origin>561900</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="727" sha1="jurhl4lmuzxy6pxz2pqimi8uboczgzu" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  =  ఉష్ణోగ్రత
 | ముందరి = [[../ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=326 fromsection=&quot;326B&quot; to=329 tosection=&quot;329A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>jurhl4lmuzxy6pxz2pqimi8uboczgzu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561905</id>
      <parentid>561900</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:06:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:భౌతికశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561905</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="790" sha1="b2zmmb8urpw01nyjyz9wxa1375olhco" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = 
 | అనువాదం=
 | విభాగము  =  ఉష్ణోగ్రత
 | ముందరి = [[../ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=326 fromsection=&quot;326B&quot; to=329 tosection=&quot;329A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:భౌతికశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>b2zmmb8urpw01nyjyz9wxa1375olhco</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561944</id>
      <parentid>561905</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:03:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561944</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="837" sha1="df5mixqb1un6znt2idju1i2i5pblj1q" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత = ఎన్. రాజేశ్వరరావు
 | అనువాదం=
 | విభాగము  =  ఉష్ణోగ్రత
 | ముందరి = [[../ఉష్ణ విద్యుత్ ఉత్పాదక స్థావరములు/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=326 fromsection=&quot;326B&quot; to=329 tosection=&quot;329A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:భౌతికశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>df5mixqb1un6znt2idju1i2i5pblj1q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>వర్గం:జంతుశాస్త్రము</title>
    <ns>14</ns>
    <id>215217</id>
    <revision>
      <id>561911</id>
      <timestamp>2026-06-29T07:16:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>ఖాళీ పేజీని సృష్టించారు</comment>
      <origin>561911</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561912</id>
      <parentid>561911</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T07:17:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>added [[Category:జీవశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>561912</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="56" sha1="nznt3a2kj5bxm1dryhpj00yrlrsh172" xml:space="preserve">[[వర్గం:జీవశాస్త్రము]]</text>
      <sha1>nznt3a2kj5bxm1dryhpj00yrlrsh172</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>వర్గం:జీవశాస్త్రము</title>
    <ns>14</ns>
    <id>215218</id>
    <revision>
      <id>561914</id>
      <timestamp>2026-06-29T07:18:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>ఖాళీ పేజీని సృష్టించారు</comment>
      <origin>561914</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215219</id>
    <revision>
      <id>561945</id>
      <timestamp>2026-06-29T11:20:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =  | అనువాదం=  | విభాగము  = ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము  | ముందరి = [[../ఉష్ణోగ్రత/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వివరములు =  |సంవత్సర...'</comment>
      <origin>561945</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="708" sha1="hjy627rhu3268ot1hzpd8gybz3dcz89" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత =
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము
 | ముందరి = [[../ఉష్ణోగ్రత/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=329 fromsection=&quot;329B&quot; to=339 tosection=&quot;339A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>hjy627rhu3268ot1hzpd8gybz3dcz89</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561947</id>
      <parentid>561945</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:24:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561947</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="708" sha1="rhp5ozmmr7dnnecy0q1ldzk3plh5ts2" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత =
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము
 | ముందరి = [[../ఉష్ణోగ్రత/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=329 fromsection=&quot;329B&quot; to=334 tosection=&quot;334A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>rhp5ozmmr7dnnecy0q1ldzk3plh5ts2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఊపిరితిత్తులు</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215220</id>
    <revision>
      <id>561948</id>
      <timestamp>2026-06-29T11:25:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <comment>[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు  | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]  | రచయిత =  | అనువాదం=  | విభాగము  = ఊపిరితిత్తులు  | ముందరి = [[../ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము/]]  | తదుపరి =[[..//]]  | వివరములు =  |సంవ...'</comment>
      <origin>561948</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="720" sha1="l7hfvt4uec81ou6ugjlv9pd1fg8pchw" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత =
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఊపిరితిత్తులు
 | ముందరి = [[../ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=334 fromsection=&quot;334B&quot; to=335 tosection=&quot;335A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>l7hfvt4uec81ou6ugjlv9pd1fg8pchw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>561950</id>
      <parentid>561948</parentid>
      <timestamp>2026-06-29T11:29:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rajasekhar1961</username>
        <id>50</id>
      </contributor>
      <origin>561950</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="720" sha1="2jyri1llrjxoarhaau6xtajfgs8klnh" xml:space="preserve">{{తలకట్టు
 | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
 | రచయిత =
 | అనువాదం=
 | విభాగము  = ఊపిరితిత్తులు
 | ముందరి = [[../ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయము/]]
 | తదుపరి =[[..//]]
 | వివరములు = 
|సంవత్సరం=1930
}}

&lt;pages index=&quot;Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf&quot; from=334 fromsection=&quot;334B&quot; to=340 tosection=&quot;340A&quot; /&gt;


[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]</text>
      <sha1>2jyri1llrjxoarhaau6xtajfgs8klnh</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>