వికీసోర్స్
tewikisource
https://te.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80
MediaWiki 1.47.0-wmf.9
first-letter
మీడియా
ప్రత్యేక
చర్చ
వాడుకరి
వాడుకరి చర్చ
వికీసోర్స్
వికీసోర్స్ చర్చ
దస్త్రం
దస్త్రంపై చర్చ
మీడియావికీ
మీడియావికీ చర్చ
మూస
మూస చర్చ
సహాయం
సహాయం చర్చ
వర్గం
వర్గం చర్చ
ద్వారము
ద్వారము చర్చ
రచయిత
రచయిత చర్చ
పుట
పుట చర్చ
సూచిక
సూచిక చర్చ
TimedText
TimedText talk
మాడ్యూల్
మాడ్యూల్ చర్చ
Event
Event talk
చర్చ:మొదటి పేజీ
1
2222
562628
561433
2026-07-03T15:36:18Z
VISWALYRICS
7377
/* మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి (మాతృమూర్తి పద్యశతకం) */ సమాధానం
562628
wikitext
text/x-wiki
==[[:oldwikisource:Wikisource|Wikisource — The Free Library]]==
Hello. Please check (and if need be ''add'' or ''correct'') the translation of '''''"Wikisource — The Free Library"''''' in your language, in the table at '''[[:oldwikisource:Wikisource|this page]]'''. Note: The table is linked to from the circular logo at '''[[:oldwikisource:|Wikisource's Multilingual Portal]]'''.
Thank you! [[User:Dovi]] 17:47, 22 January 2007 (UTC)
I have just added [http://en.wikisource.org/wiki/Tirukural the Tirukural] at the English Wikisource - I notice that the original Tamil is currently hosted at http://wikisource.org/wiki/%E0%AE%A4%E0%AE%BF%E0%AE%B0%E0%AF%81%E0%AE%95%E0%AF%8D%E0%AE%95%E0%AF%81%E0%AE%B1%E0%AE%B3%E0%AF%8D - please migrate it to this new Tamil wikisource, and then create the necessary links between the English and Tamil versions. [[సభ్యుడు:74.100.72.166|74.100.72.166]] 05:38, 10 ఫిబ్రవరి 2007 (UTC)
==Bot flag request for [[సభ్యులు:కంప్యూటరు]]==
* Bot operator: [[User:White Cat]] ([[:Commons:User:White Cat]]) - En-N, Tr-4, Ja-1
* List of botflags on other projects: Bot has a flag on wikimedia (meta,commons) wikipedia (ar, az, de, en, es, et, fr, is, ja, ku, nn, no, ru, sr, tr, uz, simple...) (See: [[m:User:White Cat#Bots]])
* Purpose: Interwiki linking, double redirect fixing, commons delinking (for cases where commonsdelinker fails)
--<small> [[User:White Cat|Cat]]</small> <sup>[[User talk:White Cat|chi?]]</sup> 18:13, 16 మార్చి 2008 (UTC)
== Bot flag for GedawyBot ==
* '''Bot : [[User:GedawyBot|GedawyBot]]
* '''Operator''' : [[w:ar:مستخدم:محمد الجداوي|M.Gedawy]]
* '''Programming Language(s)''' : Python (pywikipedia)
* '''Function Summary''' : Interwiki
* '''Contributions''' : [[Special:Contributions/GedawyBot|see here]]
* '''Already has bot flag on''' : [http://toolserver.org/~vvv/sulutil.php?user=GedawyBot +150 wikis]
I will make another request on meta. Thank you.--[[User:محمد الجداوي|M.Gedawy]] 16:41, 16 ఫిబ్రవరి 2012 (UTC)
== వికీమూలములు కు బొమ్మ (లోగో) ==
Admin, వికీమూలములు కు బొమ్మ (లోగో), http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wikisource-logo-te.svg, ఇది వాడగలరు, లేదా మార్పులు ఉంటే చెప్పగలరు. [[వాడుకరి:రహ్మానుద్దీన్|రహ్మానుద్దీన్]] ([[వాడుకరి చర్చ:రహ్మానుద్దీన్|చర్చ]]) 21:10, 14 ఆగష్టు 2012 (UTC)
:వికీప్రాజెక్టు పేర్లను లిప్యంతరీకరణమాత్రమే చేస్తున్నాము, వికీసోర్స్ అని తెలుగు లిపిలో రాయటమే మెరుగుగా వుంటుంది.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|Arjunaraoc]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:17, 15 ఆగష్టు 2012 (UTC)
==ప్రత్యేక గ్రంధం==
ప్రత్యేక గ్రంథంగా ''గుత్తా'' గ్రంథాన్నిమొదటి పుటలో పెట్టి ఆరు నెలలకు పైగా అయినది. ఇంకా ఎంతకాలం అది వుంటుంది?. నిబంధనల ప్రకారము ఎంతకాలము అది మొదటి పుటలో వుండాలి? మన వద్ద ఈ అర్హత పొందిన గ్రంథాలేవీ లేవా? .........[[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhaskaranaidu|చర్చ]]) 12:11, 22 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:[[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]] గారికి, మంచి ప్రశ్న. తెవికీలోగా ప్రదర్శితమయ్యేవాటికి వారం సమయం మనం నిర్ణయించలేదు. కాని ఆంగ్ల వికీసోర్స్ లాగా నెలకొకటి చొప్పున చేయగలిగితే బాగుంటుంది. [[వికీసోర్స్:విశేష గ్రంథాలు]] చూసి కొత్త గ్రంథాన్ని ప్రతిపాదించండి మరియు పరిచయపేజీ తయారు చేయండి.-[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 05:18, 23 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:: [[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]], [[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] గార్లకు, ఈ నెల ప్రదర్శన గ్రంథంగా [[ఆంధ్ర రచయితలు]] పెడదామా. దానికి కావలసిన అర్హతలున్నాయా. దయచేసి గమనించి తెలియజేయండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 10:32, 24 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
::: అది మంచి గ్రంథము. దానినే పెట్టండి. [[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhaskaranaidu|చర్చ]]) 00:10, 25 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] గారికి, సూచిక పేజీలన్నీ అమోదించబడ్డాయి. కాబట్టి మీ సూచన ఆమోదమే.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:26, 25 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::: [[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] గారు, [[వికీసోర్స్:ప్రదర్శన గ్రంథాలు/ఆంధ్ర రచయితలు]] తయారుచేశాను. ఎలావుందో ఒకసారి చూడండి. ముఖచిత్రం అంత స్పష్టంగా లేదు. దోషాలుంటే సరిచేయండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 10:42, 25 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::::[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] గారికి నేను కొంత మెరుగు చేశాను.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:34, 26 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:: దీనిని ఎప్పుడు ప్రదరనకు తీసుకుందామో తెలియజేయండి ఆరోజు నుండి నెలరోజులు ప్రదర్శనకు ఉంచుదాము. ధన్యవాదాలు.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 07:30, 26 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] గారికి, ఎప్పుడైనా ప్రదర్శనకు పెట్టవచ్చు. తెవికీలోగా కాలవ్యవధితో (వారంతో పాటు మార్చే) సదుపాయం లేనందున, మీ తీరికనిబట్టి మార్చండి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 07:23, 27 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:: 28వ తేదీన ప్రదర్శన గ్రంథం గా [[ఆంధ్ర రచయితలు]] పుస్తకాన్ని చేర్చాను. [[గుత్తా]] పుస్తకాన్ని ఇప్పటికే ప్రదర్శించిన పుస్తకాల జాబితాలో చేర్చాను.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 04:26, 2 మార్చి 2015 (UTC)
== మొదటి పేజీ మెరుగుకి సలహాలు ==
{{సహాయం కావాలి-విఫలం}}
తెవికీసోర్స్ అభివృద్ధిని సాధ్యమైనంత చూపే విధంగా మొదటి పేజీని మెరుగుచేయాలి. దీనికి సలహాలివ్వండి, స్పందించండి.
నా సలహా, అకారాది సూచికని అడుగుకి మార్చాలి, ఇప్పుడు మన ధ్యాస పూర్తి పుస్తకాలపై వుంది కాబట్టి.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 07:35, 22 మార్చి 2015 (UTC)
:మొదటిపేజీలో [[వికీసోర్స్:పాఠం|పాఠం]] లింకు లో సమాచారం వికీపీడియాదే. వికీసోర్స్ స్కాన్లు ఆధారంగా రూపుదిద్దుకుంటున్నది కాబటి, [[సహాయం:Proofread]] కు సూచించడం మంచిది మరియు అక్కడనుండి కొత్త [[వికీపీడియాలో రచనలు చేయుట]] కు లింకు ఇవ్వవచ్చు. దీనిని తెలుగులోకి అనువదిస్తే బాగుంటుంది. మిగిలిన వరుస అంతా పక్కపట్టీలో వున్నదే కాబట్టి తొలగించటానికి ప్రతిపాదిస్తున్నాను. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 12:51, 26 మార్చి 2015 (UTC)
::స్పందనలు లేనందున ,సవరణలు కొనసాగించుతాను.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 11:45, 13 ఏప్రిల్ 2015 (UTC)
== కొత్త పేజీలు ==
{{ సహాయం చేయబడింది}}
[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జునరావు]] గారు - మొదటి పేజీలో కొత్త పేజీలు చూపించేది. దానిని దయచేసి స్థాపించండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 13:12, 25 మార్చి 2015 (UTC)
:వికీపీడియాలో కొత్త పేజీలు చూపించేదిగా చేశాము. వికీసోర్స్ లో పుస్తకం ప్రాధాన్యం కాబట్టి, అంత ఉపయోగంకాదేమో. ఇటీవలి మార్పులు చూసినపుడు LEGEND లో కొత్తపేజీలు లింకు కనబడుతుంది. అలాగే ప్రత్యేక పేజీలు నుండి చేరుకోవొచ్చు. ఇతరులు స్పందిస్తే, ఏకాభిప్రాయం వుంటే సులభంగానే ప్రక్క పట్టీలో స్థాపించవచ్చు.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 12:00, 26 మార్చి 2015 (UTC)
== ఇటీవలి గ్రంథాలు తాజా ==
అధ్యాయాలకూర్పులు తయారైన మరియు మొదటి పేజీలో ప్రదర్శించగలిగే పుస్తకాలతో ఇటీవల గ్రంథాలు తాజా చేయటం మంచిది. [[user:Rajasekhar1961]] , [[వాడుకరి:శ్రీరామమూర్తి]] గారలు మరియు సహసభ్యులు గమనించండి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:43, 22 మార్చి 2016 (UTC)
: అలాగేనండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 05:45, 22 మార్చి 2016 (UTC)
:దించుకొనబడేటట్లు చేయబడిన గ్రంథాలలో, అప్రమేయంగా ఇటీవలి 5 గ్రంథాలను చూపించేటట్లుగా మార్పు చేశాను. పుస్తకం అచ్చుదిద్దడం పూర్తయినపుడు, ప్రధానపేరుబరిలో తొలిగా {{tl|featured download trial}} వాడి దింపుకొన్న పుస్తకం సరిగా వుంటే, ఆ మూసని {{tl|featured download}} వాడుకకు మార్చితే సరిపోతుంది.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 12:21, 18 మార్చి 2022 (UTC)
== స్వాగతం మూసంలో వివరం సవరణ ==
ప్రస్తుతము వున్న వివరము నమూనా
— 10,966 తెలుగు పాఠ్యపు ప్రధాన పేజీలు, 12 దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు తో మొత్తం 264 మొత్తము పుస్తకాలతో ...
ఇప్పుడు పుస్తకాలు రూపు దిద్దడం ప్రాధాన్యం కాబట్టి, మొత్తము పాఠ్యపు ప్రధాన పేజీలు చేర్చడం సరికాదు. అందుకని ఆ సంఖ్య తొలగించి, కేవల అన్ని వివరాలున్న గణాంకాలకి లింకు మాత్రం చేరిస్తే సరిపోతుంది.
ఉదా:
<div id="articlecount" style="font-size:90%;">—
{{PAGESINCATEGORY:దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు}} [[:వర్గం:దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు|దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు]] తో {{#expr: {{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:ఆంగ్ల మూలాల సూచికలు}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_ఆమోదించబడినది}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_దిద్దబడినది}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_దిద్దబడని}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_-టైపు_లేక_ప్రోగ్రామ్_ద్వారా_పేజీలుచేయటకు_సిద్ధం}}|R}} +{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక- పాఠ్య పొర అభ్యర్ధించబడినది}}|R}} +{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక-పురోగతి తెలియదు}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక -సమస్యాత్మక ఫైల్ సవరించాలి}}|R}} +{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_-సమస్యాత్మక_ఫైల్_సవరించాలి }}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక-స్కాన్ నాణ్యత పరిశీలన }}|R}}}} [[:వర్గం:సూచిక|మొత్తము పుస్తకాలతో]], ('''[[Special:Statistics|పూర్తి గణాంకాలు]]''' ).</div>
దీనిపై మీ అభిప్రాయాలు వారం రోజులలోగా అనగా 18ఏప్రిల్ 2016 లోగా తెలియచేయండి.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:15, 11 ఏప్రిల్ 2016 (UTC)
: స్పందనలు లేనందున మార్పు చేయబడినది. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 11:50, 1 మార్చి 2019 (UTC)
== విశేష గ్రంథము రూపుదిద్దడం ==
విశేషగ్రంథం శీర్షిక చుట్టూవున్న తెలుపు నేపథ్యంలోనే విశేషగ్రంథం భాగం వచ్చేటట్లు చేయాలి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 10:31, 19 సెప్టెంబరు 2019 (UTC)
:సరిచేశాను. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 09:34, 26 డిసెంబరు 2020 (UTC)
== జులై 14 నుండి మొదటి పేజీ మొబైల్ వీక్షణ కొత్త రూపు ==
మొదటిపేజీ పాతకాలపు ప్రత్యేక రూపుదిద్దడం జులై 13 తో అంతమవుతుంది కావున మొదటిపేజీకి కొత్తగా template styles వాడి రూపుదిద్దాలి. (చూడండి [https://phabricator.wikimedia.org/T254287? T254287]). ప్రయోగాత్మకంగా మార్పులు చేశాను.. [https://te.m.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80?mfnolegacytransform=1&debug=1 కొత్త రూపు ]ని [https://te.m.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80 పాత రూపు]తో మీ మొబైల్ లో పరీక్షించి ఏమైనా సమస్యలు, సూచనలు తెలపండి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 06:05, 29 జూన్ 2020 (UTC)
== Kabaddi ==
kabaddi [[వాడుకరి:Mythili2005|Mythili2005]] ([[వాడుకరి చర్చ:Mythili2005|చర్చ]]) 13:50, 13 జనవరి 2026 (UTC)
== అద్భుతం ==
అంతులేని కథ లో మగ జయప్రద లా తయారయ్యింది సూర్యం పరిస్థితి. నిరుపేద కుటుంబం లో పుట్టినా, తల్లిదండ్రుల కృషి, పట్టుదల వల్ల, తాను డిగ్రీ చదివి, కాల్ సెంటర్ లో జాబు సంపాదించాడు. ఐదేళ్ళు అక్కడ తక్కువ జీతం తో కష్టపడ్డాక, ఈ మధ్యనే పెద్ద కంపెనీ లో మంచి జీతానికి ప్రాజెక్టు మేనేజరుగా కుదిరాడు. అన్ని కష్టాలు పడ్డ అమ్మానాన్నలకి మంచి జీవితం కూడా చూపించాలని ఆశ పడ్డాడు. అన్నీ తానై, తమ్ముడి ని ఇంజినీరింగు లో చేర్చాడు. అంతా బాగుందనుకున్న సమయం లో, తల్లిదండ్రులిద్దరూ కొద్ది తేడాతో కాలం చేశారు. ఆ బాధ నుండి కోలుకోక ముందే, తమ్ముడి కి ఏదో అరుదైన వ్యాధి అని తేలింది. వాణ్ణి ఎలాగైనా కాపాడాలని తాను చెయ్యని ప్రయత్నం లేదు. కంపెనీ యాజమాన్యాని కి తన పరిస్థితి వివరిస్తూ మెయిల్సు పంపాడు. హెచ్చార్ వాళ్ళు, అతనికి కావాల్సిన ఇరవై లక్షలూ అప్పుగా గా కూడా ఇవ్వడం కుదరదని తేల్చేశారు. అతడు ఉద్యోగం లో చేరి మూడేళ్ళు కూడా కానందున, మహా అయితే రెండు లక్షల అప్పు ఇవ్వగలమనీ తెలిపారు. కంపెనీ లో పనిచేస్తున్న మిగతా వాళ్ళందరినీ చందాలివ్వమని ప్రోత్సహిస్తామన్నారు. గతం లో ఎన్నోసార్లు ఉద్యోగులందరూ భూరి విరాళాలిచ్చారు గానీ, ఎన్నడూ ఆ విరాళాలు ఐదారు లక్షలు దాటింది లేదు. ఎంత కాదన్నా, తనకు ఇంకా చాలా డబ్బే అవసరమైంది. దిక్కు తోచని స్థితి లో సీ.ఎఫ్.ఓ రావుకి మెయిలిచ్చాడు. పలుమార్లు ప్రయత్నించాక, అతడి అపాయింట్మెంట్ దొరికింది.
సీ.ఎఫ్.ఓ రావు చాలా మంచివాడు. బాగా పలకరించాడు. విషయం ముందుగానే తెలుసుకున్నాడు. తమ్ముని ఆరోగ్యం గురించి ఆరా తీశాడు. కష్టం తీరుతుందన్న ఆశ పుడుతున్న సమయం లో, చావు కబురు చల్లగా చెప్పాడు. ఎంత సహాయం చెయ్యాలని తనకున్నా, అతని పవర్ లో రెండు లక్షల కన్నా ఎక్కువ ఇవ్వడం సాధ్య పడదుట. పదే పదే నొచ్చుకున్నాడు ఈ విషయం చెప్పాల్సి వస్తున్నందుకు. ఇక కంపెనీ యజమానే దిక్కుట. ప్రయత్నిస్తానన్నాడు. వారం రోజుల తర్వాత కనపడమన్నాడు. ఈలోగా ఏదైనా అద్భుతం జరిగితే తప్ప తన తమ్ముణ్ణి కాపాడుకోలేడు తను. అక్కడినుంచి బయటకొచ్చాక, సుర్యానికి, దుఃఖం ఆగలేదు.
కొన్ని నెలలు గా డబ్బు కోసం ఎంతో ప్రయత్నించి విసిగి పోయాడు. సాఫ్ట్వేర్ కంపెనీలు, ఎక్కువ జీతాలిస్తున్నాయి కాబట్టి, ఇంత పెద్ద మొత్తం లో సాయం చేసే, (కనీసం అప్పుగా అయినా ఇచ్చే) ఉదార స్వభావం ఆయా కంపెనీల యజమానుల కుండదని తాను ముందే విని ఉన్నాడు. ఇదేమీ, ఇన్ఫోసిస్ కాదు. ఆ యజమాని నారాయణ మూర్తీ కాదు. గతం లో ఒక మేనేజరు, నాలుగు వందలకి బదులు నాలుగు వేలు వేసి తప్పుడు బిల్లు పెట్టేడని, అతడిని తొలగించిన సంస్థ ఇది. ఇన్ని లక్షలు ఇస్తారన్న ఆశ పూర్తిగా అడుగంటి పోయింది.ఆ బాధలో అక్కడే, ఏడుస్తూ కూచున్నాడు.
అటుగా వెళ్తున్న ఆ యజమాని, సూర్యాన్ని చూసీ చూడనట్లే వెళ్ళాడు. ఒక వైపు రావు, యజమానికి ఈ విషయం చెప్పాలంటే భయపడుతున్నాడు. ఆర్ధిక మాంద్యం పుణ్యమాని, ఈ మధ్య కంపెనీ ఖర్చు లు తగ్గించే విషయం లో కొన్ని ఐడియాలతో రమ్మన్నాడు. ఇంతలో యజమాని నుండి పిలుపు వచ్చింది. ఆ విషయం గురించే అయ్యుంటుందని, ఫైల్సు పట్టుకుని వెళ్ళాడు. బయట ఏడుస్తున్న సూర్యాన్ని గురించి ఆరా తీశాడు యజమాని. రావు విషయం వివరించి, రెండు లక్షలు శాంక్షన్ చేస్తే బాగుంటుందని చెప్పాడు, యజమాని ఏమంటాడా అని భయపడుతూనే. ఆయన మొహం చిట్లించాడు. రావుకి పై ప్రాణం పైనే పోయింది.
రెండూ ఇచ్చాక ఇంక ఎంత తగ్గుతుంది? అడిగాడు యజమాని.
ఇంకో పది పడుతుందన్నాడు రావు.
మనం చేసే సాయం తో పిల్లవాడి ప్రాణం కాపాడ గలమా? మళ్ళీ అడిగాడు.
లేదన్నాడు రావు.
మరి ఆ రెండూ ఇచ్చి ప్రయోజనం లేదుకదా.. సగం డబ్బులిస్తే, సగం ప్రాణం నిలవదు కదా.అందుకని..
రావుకి అర్ధమవుతోంది ఆయనేం అనబోతున్నాడో. ప్రయోజనం లేనప్పుడు ఇవ్వడం ఎందుకూ అసలే కంపెనీ లాభాలు తగ్గు ముఖం పడుతున్న కష్టకాలం లో అంటాడు. అతనికి ఏదో ఒకటి చెప్పి పంపెయ్యమంటాడు అనుకున్నాడు.
ఏదో ఒక అద్భుతం జరిగితే కానీ అతని తమ్ముడు బతకడు, అతనికి చెప్పి పంపెయ్యమంటారా అని అడిగాడు.
ఇప్పటి వరకూ పోగవుతాయనుకుంటున్న పది లక్షలూ ఎలా వస్తున్నాయో వివరం అడిగాడు యజమాని.
కొద్ది గా అలోచించి, రావు చేతిలో ఒ చెక్కు పెట్టేడు.
ఏంటిది అన్నాడు రావు.
అద్భుతం అన్నాడు యజమాని. అక్షరాలా ఇరవై లక్షల చెక్కు అది.తన పర్సనల్ ఎకౌంటు నుంచి రాసిచ్చాడా యజమాని.
నమ్మబుద్ధి కాలేదు రావుకి. నాలుగు వేల విషయంలో, చిన్న మొత్తానికే మనోహర్ ని తొలగించాలని పట్టుపట్టిన యజమాని, ఇరవై లక్షలు ఎలా ఇస్తున్నారు?
రావు ముఖం చూసి అన్నాడాయన,
మనోహర్ మనల్ని మోసం చేసాడు. అప్పుడు మీకు ఎమౌంట్ చిన్నదే కదా అని డబ్బు కనపడింది, నాకు మోసం కనపడింది. అందుకనే అతన్ని తొలగించాలన్నాను.
ఇప్పుడూ మీకు ఇరవై లక్షలు అనే డబ్బే కనపడింది, నాకు అవసరం కనిపించింది. ఒక పిల్లవాడి భవిష్యత్తు కనపడింది అందుకే ఇస్తున్నాను.
రావు పరిగెత్తుకెళ్ళి ఆ చెక్కుని ఏడుస్తున్న సూర్యానికిచ్చాడు.
అద్భుతం!! సూర్యం అనందానికి హద్దుల్లేవు.
అద్భుతాలు జరగాలంటే దేవుడు దిగిరానక్కరలేదు, మనసున్న సాటి మనిషి చాలు. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 15:49, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== పిసినారి పుల్లయ్య ==
ఒక గ్రామంలో పుల్లయ్య అనే పిసినారి ఉండేవాడు. అతను తాతల కాలంనాటి పాతగుడిసెలో నివాసం ఉండేవాడు. అది ఎండకు ఏండి, వానకు తడిసి పూర్తిగా పాడైపోయినది. ఐనా పుల్లయ్య ఆ గుడిసెను బాగుచేయించలేదు, ఎందుకంటే డబ్బు ఖర్చు అవుతుంది అని భయం. కొద్ది రోజులకు వానా కాలం వచ్చింది. బాగా వానలు పడుతున్నాయి. వానలకు గుడిసె మొత్తం కురుస్తుంది. పుల్లయ్య ఒక మూలన తడుచుకుంటూ గజగజ వణుకుతూ నిలబడ్డాడు. పొరిగింటి వాడైన మల్లయ్య ఏదో పని మీద బయటకు వెళుతుండగా వర్షానికి తడిచి గజగజ వణుకుతున్న పుల్లయ్య కనిపించాడు. పుల్లయ్యతో “ఎందుకు ఇంత బాధ పడుతున్నావు , గుడిసెను బాగుచేయించుకోవచ్చు కదా” అన్నాడు మల్లయ్య. “మల్లయ్య! నేను అలాగే చేయించుకోవాలి అనుకుంటున్నాను, కానీ ఈ వానల్లో పని ఎలా జరుగుతుంది, ఎండాకాలంలో గుడిసెను బాగుచేయిస్తాను” అన్నాడు పుల్లయ్య. మల్లయ్య అక్కడి నుండి వెళ్లిపోయాడు. వానాకాలం పోయింది. కొన్ని రోజుల్లో ఎండా కాలం రానే వచ్చింది. ఊరిలోని వారందరూ ఎవరి పనులు వారు చేసుకుంటున్నారు. ఒకరోజు మల్లయ్య పొలానికి పుల్లయ్య గుడిసె ముందునుండి వెళుతుండగా వానా కాలంలో జరిగిన విషయం గుర్తుకువచ్చి “పుల్లయ్య! గుడిసెను ఎప్పుడు బాగుచేపిస్తున్నావు, ఎండా కాలం వచ్చింది కదా!” అన్నాడు. “మల్లయ్య! ఎండా కాలం ఇల్లు ఎలా ఉన్నాఒకటే నాకు, ఎందుకంటే పగలు పొలం పనుల్లో ఉంటాను, రాత్రికి వాకిట్లో పాడుకుంటాను. ఈ మాత్రం దానికి డబ్బులు వృధా చేయడం ఎందుకు” అన్నాడు పుల్లయ్య. పుల్లయ్య మాటలకు మల్లయ్య ఆశ్చర్యపోయి, వానాకాలం వానలు, ఎండాకాలం అవసరం లేదు అంటావు, నీ గుడిసె బాగైనట్టే అనుకుంటూ అక్కడి నుండి వెళ్ళాడు మల్లయ్య. మళ్ళీ వర్షాకాలం రానే వచ్చింది. ఈ సారి గాలితోకూడిన పెద్ద వర్షాలు వచ్చాయి. ఈ వానలకు పుల్లయ్య గుడిసె కూలిపోయింది. పుల్లయ్య గుడిసె కింద పడి చనిపోయాడు. పాపం పుల్లయ్య తిని తినక, కూడబెట్టిన సొమ్ము పరుల పాలైంది. అందుకే పెద్దలంటారు లోభికి అత్యాశ ఎక్కువ. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 16:05, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆలోచన లేని తెలివి ==
ఒక ఊరిలో నలుగురు స్నేహితులు ఉన్నారు. వారు విజ్ఞానంతో పాటు తమ పోషణ కోసం ఇతర కళలను నేర్చుకోవడానికి బయలుదేరారు. వారు ఒక గొప్ప యోగికి సేవలు చేసి ఆయిన అనుగ్రహంతో కొన్ని మానసిక శక్తులను, విధ్యలను నేర్చుకున్నారు. నలుగురిలో ఒకడికి విరిగిన యముకలను జత చేసే శక్తి అబ్బింది. రెండోవాడు తగిలిన గయాలను మాన్పించే శక్తిని నేర్చుకున్నాడు. మూడోవాడు రక్తనాళాలలో రక్తాన్ని ప్రసరింపజేయగల నేర్పును పొందాడు. నాలుగవ వాడు ప్రాణం పోసే విధ్యను సాధించాడు. ఈ నలుగురు నాలుగు దివ్య శక్తులను పొందగలిగారు. ఆ తరువాత గురువు గారి వాద్ధ సెలవు తీసుకొని వారు ఇంటి ముఖం పట్టారు. వూరు చేరడానికి అడవి గుండా పోవాల్సివచ్చింది. క్రూర మృగాలకు ఆలవాలమయిన ఆ అడవిలో నలుగురు కలిసి ఒక చచ్చిన సింహాన్ని చూశారు. తమ శక్తులను ఉపయోగించి, ఈ సింహాన్ని బ్రతికించాలనే కోరిక వారిలో కలిగింది. ‘ఇది క్రూర జంతువు దీన్ని బ్రతికించితే అది మనలను చంపుతుంది’ అని ఒకడు చెప్పాడు. అందుకు ఇంకొకడు ‘మనము దీన్ని బ్రతికించాము, కాబట్టి మనలను ఏమి చేయదు’ అని పని ప్రారంభించారు. ఈ సింహాన్ని బ్రతికించితే అది మనలను చంపుతుంది అన్నవాడు చచ్చిన సింహం ఎముకలను జోడించి, ప్రక్కనే ఉన్న చెట్టు ఎక్కి కూర్చున్నాడు. రెండవ వాడు గాయాలను మానేలా చేశాడు. మూడోవాడు అబ్బిన విద్య రక్త ప్రసరణ కలుగజేశాడు. ఇప్పుడు నాలుగోవాడి వంతు వచింది. వాడు తన విద్యను ఉపయోగించి ఆ సింహానికి ప్రాణం పోసాడు. ఫలితంగా మళ్ళీ ప్రాణం వచ్చిన సింహం ఆ ముగ్గురిపై విరుచుకుపడి వారిని ఆహారంగా భుజించింది. చెట్టు పైకి ఎక్కినవాడు జరిగిన సంఘటన చూస్తూ ఉండి పోయాడు. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 16:09, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== గురుసందేశం ==
ఒక రోజు గురువుగారు తన ప్రియ శిష్యుడితో దగ్గరలో నున్న ఒక అడవికి వెళ్ళాడు. నడుస్తూ నడుస్తూ ఒక చోట గురువుగారు ఆగిపోయారు. దగ్గరలోనున్న నాలుగు మొక్కలను అతను చూశాడు. అందులో ఒకటి అప్పుడే ఆకులు తొడుగుతున్న చిన్న మొక్క, రెండవది కొంచం పెద్డ మొక్క, మూడవది దానికన్న కొంచం పెద్దది. నాల్గవది చాలా పెద్ద చెట్టు.
గురువుగారు తన శిష్యుడ్ని పిలిచి మొదటి మొక్కను చూపుతూ దానిని లాగేయమన్నాడు. ఆ పిల్లవాడు తేలికగా ఆ మొక్కను లాగేసాడు. ఇప్పుడు రెండో మొక్కను చూపుతూ లాగేయ మన్నాడు. ఆ పిల్లవాడు కొంత కష్టపడి ధానిని కూడా లాగేసాడు. మూడవదానిని కూడా లాగమన్నాడు. తన శక్తినంతా వుపయోగించి ఎంతో కష్టంతో దాన్ని లాగేసాడు. బాగా ఎదిగిన చెట్టును చూపుతూ ఇప్పుడు దీన్ని లాగేయడానికి ప్రయత్నించమన్నాడు. ఆ పిల్లవాడు ఆ చెట్టు చుట్టూ రెండు చేతులు వేసి ప్రయత్నించినా ఆ చెట్టుని కదిలించలేకపోయాడు. అయినా ప్రయత్నం చేస్తున్న ఆ కుర్రాడితో గురువుగారు “చూడు నాయినా! మన అలవాట్ల విషయంలో కూడా ఇలాగే జరుగుతుంది. చెడు అలవాట్లు పాత పడిపోతే వాటిని మార్చుకోవడం చాలా కష్టం. మొక్కై వంగనిది మనై వంగునా? అన్న సామెత ఈ విధంగానే పుట్టుకొచ్చింది. ఎంత ప్రయత్నించినా ఆ పాత అలవాట్లు మనల్ని వదిలిపోవు” అన్నాడు గురువుగారు. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 16:10, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== నిశ్శబ్దం మాట్లాడిన రాత్రి ==
ఒక చిన్న గ్రామం. ఆ గ్రామంలో ప్రతి రాత్రి 12 గంటలకు ఆలయం గంట మోగేది.
కానీ ఆ గంటను ఎవరు మోగించారో ఎవరికీ తెలియదు.
ఒక రోజు రవి అనే అబ్బాయి ఆ రహస్యం తెలుసుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
ఆ రాత్రి ఆలయం దగ్గరే దాక్కున్నాడు.
గంట మోగిన క్షణంలో…
అక్కడ ఎవ్వరూ లేరు.
అంతలో ఒక వృద్ధుడు నెమ్మదిగా వచ్చి చెప్పాడు:
“ఈ గంటను మన భయమే మోగిస్తుంది నాన్నా.
మన తప్పులు, మన మనసాక్షి — అదే ఈ శబ్దం.”
రవి ఆ మాటలు విన్నాక అర్థం చేసుకున్నాడు.
నిజమైన శబ్దం బయట కాదు…
మన మనసులోనే ఉంటుంది.
ఆ రోజు నుంచి గ్రామంలో గంట మోగలేదు.
ఎందుకంటే…
వాళ్లు తమ తప్పులను సరిదిద్దుకున్నారు. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:39, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== నీడల ఇల్లు ==
అడవికి అంచున ఒక పాత ఇల్లు ఉంది.
ఆ ఇంట్లో రాత్రి వేళల్లో వెలుగు కనిపించేది…
కానీ అక్కడ ఎవ్వరూ ఉండరని గ్రామస్తుల నమ్మకం.
ఒక రోజు జర్నలిస్ట్ అయిన అనిరుధ్ ఆ ఇంటి గురించి తెలుసుకోవడానికి వెళ్లాడు.
రాత్రి 11 గంటలకు ఇంట్లోకి అడుగుపెట్టాడు.
లోపలికి వెళ్తే…
గోడలపై నీడలు కదులుతున్నాయి.
అయితే అక్కడ ఒక్క మనిషి కూడా లేడు.
అంతలో పాత అద్దం ముందు అతని నీడ కనిపించింది…
కానీ అది అతని కదలికలను అనుకరించలేదు.
అద్దం మీద ఒక వాక్యం కనిపించింది:
'''“నిజాన్ని దాచినవాడి నీడ ఇక్కడే ఉంటుంది.”'''
అనిరుధ్ ఒక్కసారిగా భయపడ్డాడు.
తాను ఒకప్పుడు జరిగిన హత్య విషయాన్ని దాచిన జర్నలిస్ట్ అని గుర్తొచ్చింది.
అప్పుడు ఆ నీడ మాట్లాడింది:
“నువ్వు నిజం చెప్పే వరకు ఇక్కడినుంచి వెళ్లలేవు.”
మరుసటి రోజు ఉదయం…
గ్రామస్తులు ఇంటి తలుపు తెరిచి చూశారు.
ఇల్లు ఖాళీ.
కానీ పేపర్లో ఒక పెద్ద హెడ్లైన్:
'''“ఏళ్లుగా దాచిన హత్య – నిజం వెలుగులోకి.”'''
అప్పటి నుంచి ఆ ఇల్లు చీకటిలోనే ఉంది.
ఎలాంటి నీడలు కనిపించవు.
ఎందుకంటే…
నిజం బయటపడింది. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:41, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== పిలుపు ==
ప్రతి అమావాస్య రాత్రి 2:12 కి
శివపురం గ్రామంలో ఒక ఫోన్ కాల్ వస్తుంది.
ఫోన్ ఎత్తితే…
అవతల నుంచి ఒక్క మాట మాత్రమే:
'''“నన్ను చూడు.”'''
ఎవరు కాల్ చేస్తున్నారో ఎప్పుడూ తెలియదు.
కాల్ వచ్చిన ఇంట్లో మరుసటి రోజు ఏదో ఒకరు కనిపించకుండా పోతారు.
ఇన్స్పెక్టర్ కిరణ్ ఆ కేసు దర్యాప్తు చేపట్టాడు.
ఆ అమావాస్య రాత్రి కాల్ వచ్చే ఇంట్లోనే ఉండాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
సరిగ్గా 2:12 కి ఫోన్ మోగింది.
కిరణ్ కాల్ ఎత్తాడు.
అవతల శ్వాస శబ్దం…
ఆపై అదే మాట:
'''“నన్ను చూడు.”'''
అంతే…
ఇంటి అద్దంలో ఒక స్త్రీ ప్రతిబింబం కనిపించింది.
కళ్లలో కన్నీళ్లు… ముఖం తెల్లగా.
కిరణ్ షాక్ అయ్యాడు.
అది '''తాను పది సంవత్సరాల క్రితం ఎన్కౌంటర్లో చంపిన అమాయకురాలు'''.
ఆమె నెమ్మదిగా అద్దం లోంచి బయటకు వచ్చింది.
చెప్పింది ఒక్కటే:
“నన్ను చూసి నిజం ఒప్పుకో.”
మరుసటి రోజు ఉదయం…
కిరణ్ పోలీస్ స్టేషన్కి వెళ్లి
తన పాత కేసులన్నింటినీ ఒప్పుకున్నాడు.
ఆ రోజు నుంచి…
శివపురంలో ఆ ఫోన్ కాల్ రాలేదు.
కానీ…
కొత్త గ్రామంలో
మరో అమావాస్య రాత్రి 2:12 కి
ఫోన్ మోగింది.
'''“నన్ను చూడు.”''' [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:42, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అద్దాల లోకం ==
శివపురం గ్రామంలో ఉన్న అద్దాలన్నీ
ఆ రాత్రి ఒకేసారి మబ్బుగా మారాయి.
సరిగ్గా… '''2:12'''.
వీణా కళ్లు తెరిచింది.
ఆమె ఒక పొడవాటి హాలులో నిలబడి ఉంది.
చుట్టూ అద్దాలే… వేల సంఖ్యలో.
ప్రతి అద్దంలో
ఆమె జీవితంలోని ఒక తప్పు.
ఒక అద్దంలో —
అనన్య చెరువులో మునుగుతూ కేకలు.
మరో అద్దంలో —
వీణా చూస్తూ నిలబడింది… ఏమీ చేయకుండా.
ఆపై ఒక పెద్ద అద్దం పగిలింది.
అందులోంచి ఒక స్వరం:
'''“ఇది నీ ప్రపంచం కాదు… ఇది నీ నిజం.”'''
అద్దాల మధ్య నుంచి
ఇతర మనుషులు బయటకు వచ్చారు.
ఇన్స్పెక్టర్ కిరణ్,
ఇంకా కనిపించకుండా పోయినవాళ్లు.
అందరి కళ్లలో భయం… పశ్చాత్తాపం.
ఒక నల్ల అద్దం దగ్గర
వీణా పేరు ఎర్ర అక్షరాల్లో మెరిసింది.
'''“ఒప్పుకో… లేదా ఇక్కడే ఉండిపో.”'''
వీణా మోకాళ్లపై కూర్చుంది.
మొదటిసారి గట్టిగా అరిచింది:
“నేను తప్పు చేశాను!”
అద్దాలు ఒక్కసారిగా చీలిపోయాయి.
వీణా కళ్ళు తెరిచింది.
తన ఇంట్లో ఉంది.
అద్దం సరిగ్గా ఉంది.
కానీ…
అద్దం వెనుక నుంచి ఒక మృదువైన గొంతు:
'''“ఇంకా చాలామంది మిగిలారు.”''' [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:47, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== నాన్న ==
రామయ్య రోజు ఉదయం సూర్యుడితో పాటు లేవేవాడు.
పల్లె చివర ఉన్న చిన్న ఇంటి ముందు కూర్చొని చెప్పులు వేసుకుంటూ, లోపల నిద్రపోతున్న తన పిల్లల ముఖాలను ఒక్కసారి చూసేవాడు.
ఆ చూపులో అలసట ఉండేది కాదు… ఆశ మాత్రమే ఉండేది.
పొలం పనులు, చిన్నచిన్న కూలీ పనులు చేస్తూ రోజంతా కష్టపడేవాడు.
ఎండలో చెమట కళ్లలో పడినా, చేతులు పగిలినా,
సాయంత్రం ఇంటికి వచ్చేసరికి పిల్లల నవ్వు చూసి అన్నీ మరిచిపోతాడు.
కొడుకు చదువుకి పుస్తకాలు కావాలంటే తన కొత్త చొక్కాను వదిలేసాడు.
కూతురు జ్వరంతో వణికితే, రాత్రంతా ఆమె పక్కనే కూర్చుని నిద్రపోకుండా చూసాడు.
నాన్న ఎక్కువ మాటలు మాట్లాడడు.
కానీ ఆయన మౌనం లోనే ప్రేమ ఉంటుంది.
అమ్మ చెప్పే మాటలకంటే,
నాన్న చేసే పనులే పిల్లలకి జీవిత పాఠాలు అయ్యాయి.
కాలం గడిచింది…
పిల్లలు పెద్దయ్యారు.
ఒక రోజు కొడుకు ఉద్యోగంతో ఇంటికి వచ్చి నాన్న చేతిని పట్టుకున్నాడు.
“నాన్నా… నేను ఈ రోజు ఇలా ఉన్నానంటే, అది నీ నిశ్శబ్ద త్యాగాల వల్లే” అన్నాడు.
ఆ మాటలు విన్న రామయ్య కళ్లలో మాటలేని ఆనందం నిండింది.
అతనికి తెలిసింది ఒక్కటే—
'''నాన్న ప్రేమ మాటల్లో కాదు, జీవితమంతా చేసే త్యాగాల్లో ఉంటుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 06:48, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అన్నయ్య ==
రవి ఇంట్లో పెద్దవాడు.
చిన్నతనం నుంచే అతనికి “అన్నయ్య” అనే పేరు బాధ్యతతో కలిసి వచ్చింది.
తల్లిదండ్రులు పనికి వెళ్ళినప్పుడు,
చెల్లెలిని స్కూల్కు తీసుకెళ్ళడం,
హోంవర్క్ చేయించటం,
ఆమె ఏడిస్తే ఓదార్చటం—అన్నీ అతని పని.
తనకు కొత్త బూట్లు కొనాలనిపించినా,
చెల్లెలికి ఫ్రాక్ కావాలంటే నిశ్శబ్దంగా తన కోరికను మింగేసేవాడు.
ఆ విషయం ఎవరూ గమనించరు…
కానీ చెల్లెలి చిరునవ్వే అతనికి సరిపోతుంది.
ఒక రోజు స్కూల్లో చెల్లెలికి ఎవరో మాటలతో బాధ పెట్టారు.
అన్నయ్య ఏమీ చెప్పలేదు.
ఆ రోజు నుంచి ఆమెను ఇంకా జాగ్రత్తగా చూసుకుంటూ,
“నువ్వు బలంగా ఉండాలి” అని పనుల ద్వారా నేర్పాడు.
ఏళ్లు గడిచాయి.
చెల్లెలు పెద్దయ్యి, తన విజయాన్ని అన్నయ్యతో పంచుకుంది.
“నాకు ధైర్యం నేర్పింది నువ్వే అన్నయ్య” అని చెప్పింది.
రవి నవ్వాడు.
అతనికి తెలిసింది—
'''అన్నయ్య అనేది కేవలం బంధం కాదు,'''
'''నెమ్మదిగా జీవితాన్ని నేర్పించే నీడ.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 06:50, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అక్క ==
సుమ అక్క ఇంట్లో అమ్మ తరువాతి అమ్మలా ఉండేది.
ఉదయం లేవగానే ముందు తమ్ముడిని లేపేది,
తన పనులు తర్వాతే అతని అవసరాలు చూసేది.
తనకు నచ్చిన బొమ్మను తమ్ముడికి ఇచ్చేసేది,
తన బాధను మాత్రం చిరునవ్వులో దాచేది.
ఎవరైనా తమ్ముడిని ఎత్తిచూపితే,
అక్క కళ్లలో మౌనంగా కోపం మెరుస్తుంది.
ఒక రోజు తమ్ముడు పరీక్షలో ఫెయిల్ అయ్యి ఏడుస్తూ వచ్చాడు.
అమ్మ మందలిస్తే,
అక్క అతన్ని దగ్గరకు తీసుకుని చెప్పింది—
“ఒక్కసారి ఓడితే నువ్వు ఓడినవాడు కాడు.”
ఆ మాటలు తమ్ముడి మనసులో నాటుకుపోయాయి.
ఏళ్ల తర్వాత అతను విజయం సాధించి,
స్టేజీ మీద నుంచే అన్నాడు—
“నన్ను నమ్మిన మొదటి వ్యక్తి నా అక్క.”
సుమ అక్క వెనుక కూర్చుని మౌనంగా నవ్వింది.
ఆమెకు తెలుసు—
'''అక్క ప్రేమ అరుపుల్లో కాదు,'''
'''ఎప్పుడూ వెన్నంటే ఉండే ధైర్యంలో ఉంటుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:07, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అమ్మ ==
లక్ష్మీ అమ్మ ఉదయం అందరికంటే ముందే లేచేది.
ఇల్లు నిద్రలో ఉన్నా, ఆమె చేతులు పని మొదలుపెడతాయి.
వంటగదిలో మోగే పాత్రల శబ్దమే పిల్లలకు రోజు మొదలయ్యే గంట.
పిల్లలకు తినిపిస్తూ తానే చివరగా తినేది.
తనకు జ్వరం ఉన్నా,
“పిల్లలకి ఏమీ కాకూడదు” అన్నదే ఆమె ఆలోచన.
ఒక రోజు కూతురు స్కూల్ నుంచి బాధతో వచ్చింది.
ఏమీ అడగకుండా,
అమ్మ ఆమె తల నిమిరింది.
ఆ స్పర్శలోనే అన్ని ప్రశ్నలకి జవాబులు ఉన్నాయి.
పిల్లలు పెద్దయ్యారు.
అమ్మ జుట్టులో తెల్ల వెంట్రుకలు వచ్చాయి.
కానీ పిల్లల కోసం చేసే ప్రార్థనలు మాత్రం మారలేదు.
ఒక రోజు కూతురు అడిగింది—
“అమ్మా… నువ్వు ఎప్పుడైనా నీ గురించి ఆలోచించలేదా?”
అమ్మ నవ్వి చెప్పింది—
“మీ సంతోషమే నా జీవితం.”
ఆ మాటలలోనే అమ్మ అంతా ఉంది.
'''అమ్మ అనేది పేరు కాదు,'''
'''అది మనకు జీవితమంతా ఇచ్చే ప్రేమ.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:10, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== నిజాయితీకి ఫలం ==
రాము ఒక చిన్న గ్రామంలో ఉండేవాడు.
పేదవాడైనా చాలా నిజాయితీగా జీవించేవాడు.
రోజూ పొలాల్లో పనిచేసి వచ్చిన డబ్బుతో కుటుంబాన్ని పోషించేవాడు.
ఒక రోజు పని నుంచి ఇంటికి వస్తూ రాముకి దారిలో ఒక పర్సు దొరికింది.
అందులో చాలా డబ్బు, ఒక గుర్తింపు కార్డు ఉన్నాయి.
క్షణం పాటు ఆ డబ్బు తన అవసరాలకు ఉపయోగించాలనిపించింది.
కానీ వెంటనే తన మనసు అతన్ని ఆపింది.
“ఇది నా కష్టం కాదు” అని అనుకుని,
పర్సులో ఉన్న చిరునామా చూసి యజమాని ఇంటికి వెళ్లాడు.
ఆ ఇంటివాడు పర్సు పోయిందని బాధపడుతున్నాడు.
రాము పర్సు అప్పగించగానే,
ఆ వ్యక్తి ఆనందంతో రాముకి బహుమతి ఇవ్వాలనుకున్నాడు.
కానీ రాము వినయంగా తిరస్కరించాడు.
కొన్ని రోజులకు అదే వ్యక్తి గ్రామంలో ఒక పనికి కార్మికులను ఎంపిక చేస్తున్నాడు.
రాము నిజాయితీ గుర్తున్న అతను,
మంచి పని, మంచి జీతం రాముకి ఇచ్చాడు.
అప్పుడు రాము అర్థం చేసుకున్నాడు—
'''నిజాయితీ ఎప్పుడూ వెంటనే ఫలితం ఇవ్వకపోయినా,'''
'''ఒకరోజు తప్పకుండా ఆశీర్వాదంగా మారుతుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:12, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== వేప చెట్టు ==
ఒక గ్రామంలో రఘు అనే బాలుడు ఉండేవాడు.
అతను స్కూల్కి వెళ్లే దారిలో ఒక చిన్న వేప మొక్కను చూశాడు.
రోజూ ఆ దారి గుండా వెళ్తూ,
ఆ మొక్కకి కొంచెం నీళ్లు పోసేవాడు.
“ఇది ఏం మారుతుంది?” అని స్నేహితులు నవ్వారు.
కానీ రఘు ఆగలేదు.
ఏళ్లూ గడిచాయి.
వేప మొక్క పెద్ద చెట్టైంది.
ఒక వేసవిలో ఆ గ్రామానికి తీవ్రమైన ఎండ వచ్చింది.
అందరూ ఆ చెట్టు నీడకే వచ్చి కూర్చున్నారు.
రఘు కూడా అక్కడే నిలబడి,
తన చిన్న పని ఎంత పెద్ద ఉపయోగం చేసిందో చూశాడు.
అప్పుడు అతనికి అర్థమైంది—
'''చిన్న మంచి పనులు నిశ్శబ్దంగా పెరిగి,'''
'''ఒక రోజు అందరికీ ఉపయోగపడతాయి.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:13, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న దీపం ==
ఒక గ్రామంలో సీత అనే చిన్న అమ్మాయి ఉండేది.
ప్రతి సాయంత్రం ఇంటి ముందు చిన్న దీపం వెలిగించేది.
ఒక రోజు తుఫాను వచ్చింది.
చుట్టూ చీకటి అలుముకుంది.
అందరూ భయపడ్డారు.
సీత తన చిన్న దీపాన్ని మళ్లీ వెలిగించింది.
ఆ వెలుగు చూసి పొరుగింటి వాళ్లు కూడా తమ దీపాలు వెలిగించారు.
కొద్దిసేపటికి ఆ వీధి మొత్తం వెలుగుతో నిండిపోయింది.
అప్పుడు పెద్దవాళ్లు చెప్పారు—
'''ఒక చిన్న వెలుగు కూడా,'''
'''ఎంత పెద్ద చీకటినైనా తరిమివేయగలదు.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:20, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “నిశ్శబ్దం మాట్లాడిన ప్రేమ” ==
సమంత ఎక్కువగా మాట్లాడదు.
కానీ ఆమె చిరునవ్వు…
ఎవరినైనా ఆపేసే శక్తి కలది.
కాలేజ్ లైబ్రరీలో రోజూ ఒకే టైమ్కి వచ్చే అబ్బాయి ఉన్నాడు — '''ఆదిత్య'''.
పుస్తకం తీసుకున్నా, తీసుకోకపోయినా
అతని చూపు మాత్రం సమంత దగ్గరే ఆగేది.
వాళ్ల మధ్య మాటలు లేవు.
కేవలం చూపులు.
అయినా… ఆ నిశ్శబ్దం చాలా చెప్పేది.
ఒక రోజు వర్షం.
లైబ్రరీ మూసేయబోతుంటే
సమంత చేతిలోని పుస్తకాలు జారిపోయాయి.
ఆదిత్య ముందుకు వచ్చి ఒక్క మాట అన్నాడు:
“నువ్వు మాట్లాడకపోయినా సరే…
నీ మౌనం నాకు ఇష్టం.”
సమంత మొదటిసారి అతని వైపు చూసి నవ్వింది.
ఆ రోజు నుంచి
వాళ్ల ప్రేమ మాటల్లో కాదు…
చిన్న చిన్న పనుల్లో పెరిగింది.
ఆమెకు కాఫీ ఇష్టం అని
అతను గుర్తుపెట్టుకున్నాడు.
అతనికి నిశ్శబ్దం ఇష్టం అని
ఆమె అర్థం చేసుకుంది.
ఒక సాయంత్రం
ఆదిత్య అడిగాడు:
“నేను నీ జీవితంలో ఉండొచ్చా?”
సమంత నెమ్మదిగా చెప్పింది:
“నువ్వు ఎప్పటినుంచో ఉన్నావు.”
ప్రేమ అంటే
ప్రతిరోజూ చెప్పే మాటలు కాదు.
ఎప్పుడూ ఉండే భరోసా.
సమంతకి
ఆదిత్య అదే. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 07:21, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== వెలుగు ==
ఒక చిన్న ఊరిలో చిన్న పాపాయి నవ్వుతోనే రోజులు గడుపేది.
ఒక రోజు ఆ ఊరిలో చీకటి పొంగింది 🌑
చిన్న పాపాయి భయపడింది 😟
అప్పుడు నాన్న దీపం చూపిస్తూ చెప్పాడు:
“చిన్ను, వెలుగు ఎక్కడో చూడలేదు కదా, కానీ మనం దీపం వెలిగిస్తే చీకటి తప్పిపోతుంది.” 🕯️
చిన్ను దీపం వెలిగించి చూసింది…
చీకటి పోయింది, ప్రపంచం ప్రకాశించింది 🌈
చిన్ను అనుకున్నది:
“వెలుగు అంటే భయం తొలగించడం, సంతోషం పంచడం!” 💛
ఇంకా కావాలంటే:
2–3 లైన్ల చిన్న కథ
లేదా మజికల్ వెలుగు version 🌟
ఏది కావాలి?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:25, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== స్నేహం ==
రాము, సోము ఇద్దరూ చిన్ననాటి స్నేహితులు.
ఏ పని వచ్చినా ఇద్దరూ కలిసి చేసేవారు.
ఒక రోజు స్కూల్ నుంచి వస్తూ,
సోము జారిపడి గాయపడ్డాడు.
రాము భయపడకుండా అతన్ని భుజాలపై ఎత్తుకొని ఇంటికి తీసుకెళ్లాడు.
పరీక్షల సమయంలో సోము అనారోగ్యానికి గురయ్యాడు.
తన చదువు వదిలి,
రాము అతనికి రోజూ పాఠాలు చెప్పాడు.
పరీక్ష ఫలితాలు వచ్చిన రోజు,
సోము మంచి మార్కులు సాధించాడు.
అతను రాముని చూసి అన్నాడు—
“నా విజయంలో నీ భాగం ఎక్కువ.”
రాము నవ్వి చెప్పాడు—
“స్నేహం అంటే లాభం కాదు,
కష్టంలో తోడుండడమే.”
అప్పుడే ఇద్దరికీ అర్థమైంది—
'''నిజమైన స్నేహం మాటల్లో కాదు,'''
'''సమయంలో కనిపిస్తుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:25, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “నీ చిరునవ్వు నన్ను పిలిచింది” ==
వసమంత చిన్న గ్రామంలో పెరిగింది.
కానీ పట్టణంలో ఉద్యోగం చేసేందుకు వచ్చింది.
తన కొత్త జీవితం కోసం చాలా ఉత్సాహంగా ఉంది.
ఒక రోజు, రాత్రి 9 గంటలకు లైబ్రరీలో పని చేస్తుంటే,
ఎదురుగా '''అర్జున్''' అనే అబ్బాయి కనిపించాడు.
వీళ్ళు ఒకరినొకరు గుర్తించకపోయినా…
అర్జున్ వాస్తవంగా చిన్నప్పటి తన స్నేహితుడు.
అయితే, సమస్య ఒక్కటే…
అర్జున్ అనుకోకుండా సమంతను కొంత భయపెట్టే రహస్యమైన చిహ్నాలను చూపించాడు.
ప్రతి చిరునవ్వు, ప్రతి చూపు ఒక పాత సంఘటనని గుర్తుచేస్తుంది.
వీళ్ళ మధ్య మాటలు మొదలయ్యాయి…
ముందుగా చిన్న నవ్వులు, తర్వాత రొమాంటిక్ గప్లు.
కానీ ఆ రహస్యాలు ఇంకా పూర్తిగా పరిష్కారం కావాలి.
ఒక రోజు అర్జున్ సమంతను పెద్ద మ్యూజియంలో తీసుకెళ్ళాడు.
అక్కడ చిన్న పాత ఫోటో చూసింది — అది సమంత చిన్ననాటి పుస్తకమిద్దరు కలిసి తీసుకున్నది.
ఆ నిమిషంలో తెలుసుకుంది, '''ప్రేమ అనేది సరిగా కదలకుండా ఉన్నా, మనసులో ఎల్లప్పుడూ ఉంటుంది.'''
చివరగా, అర్జున్ సమంతను తన ప్రేమతో ఒప్పించి,
వీళ్ళు హ్యాపీగా కలిసి జీవితం ప్రారంభించారు.
రహస్యాలు తీర్చబడతాయి, పాత గాయాలు మర్చిపోతాయి,
కానీ ప్రేమ ఎప్పటికీ మిగిలిపోతుంది. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 07:26, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అమ్మ ==
ఒక చిన్న ఊరిలో చిన్ను అనే పిల్లాడు ఉండేవాడు.
అతనికి తన అమ్మ అంటే సూపర్ హీరో లాంటిది.
చిన్ను పడిపోతే, అమ్మ వెంటనే వస్తుంది:
“ఏమీ కాదు, నా చిన్న హీరో… నీవు బాగానే ఉన్నావు.” 🤗
చిన్ను నవ్వి అనుకున్నాడు:
“అమ్మే నా ఆనందం, నా ప్రేమ, నా ప్రతి రోజు!” 🌈💛 [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:26, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== గురువు ==
శ్యామలమ్మ టీచర్ గ్రామ స్కూల్లో పాఠాలు చెప్పేది.
ఆమె బ్లాక్బోర్డు ముందు నిలబడి పాఠం చెప్పడమే కాదు,
పిల్లల జీవితాలకు దారి చూపేది.
ఒకసారి రవి అనే విద్యార్థి తరగతిలో ఎప్పుడూ మౌనంగా ఉండేవాడు.
మార్కులు కూడా తక్కువే.
అందరూ అతన్ని నిర్లక్ష్యం చేశారు.
కానీ టీచర్ అతనిలోని ఆసక్తిని గమనించింది.
ఒక రోజు ఆమె రవిని బ్లాక్బోర్డు దగ్గరకి పిలిచి,
చిన్న ప్రశ్న వేసింది.
అతను సరైన సమాధానం చెప్పాడు.
ఆ రోజు నుంచి ఆమె రవిని ప్రోత్సహించింది.
నెమ్మదిగా అతని ఆత్మవిశ్వాసం పెరిగింది.
పరీక్షల్లో మంచి ఫలితాలు సాధించాడు.
ఏళ్ల తర్వాత రవి పెద్ద ఉద్యోగంతో స్కూల్కి వచ్చాడు.
టీచర్ పాదాలకు నమస్కరించి అన్నాడు—
“నాలో నమ్మకం నాటినవారు మీరే.”
శ్యామలమ్మ నవ్వి చెప్పింది—
'''“ఒక గురువు పని పాఠం చెప్పడం కాదు,'''
'''విద్యార్థిని నమ్మడం.”''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:28, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్ను మరియు అతని కుటుంబం ==
ఒక ఊరిలో చిన్ను అనే కొంచెం అతి జిజ్ఞాస ఉన్న పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతని జీవితంలో ఆనందం అంటే… తన కుటుంబం, నాన్న, అమ్మ, చిన్న చెల్లెలు, అన్నీ కలిసిన ప్రేమ.
ఒక రోజు చిన్ను స్కూల్ నుంచి వచ్చి ఏడుస్తూ చెప్పాడు:
“అమ్మా, నా స్నేహితుడు రాలేదు, నేను ఒంటరిగా ఉండాలి.” 😔
అమ్మ పిచ్చగా నవ్వి, తన కళ్ళతో చిన్నుని ఒడిలో కూర్చొని చెప్పింది:
“చిన్ను… ఒంటరని అనుకోవద్దు. ప్రతి సమస్యను ఎదుర్కోవడానికి మనం కలిసి ఉంటే సరిపోతుంది.” 💖
తరువాత చిన్ను తన అన్నయ్యతో కలిసాడు. తన అనుభవం చెప్పాడు.
అన్నయ్య నవ్వుతూ అన్నాడు:
“చిన్ను, జీవితంలో చిన్న భయాలు వస్తాయి, కానీ మన కుటుంబం ఉన్నప్పుడు అవి పెద్ద సమస్యలు కావు.”
ఆ రోజు చిన్ను ఒక పెద్ద విషయం తెలుసుకున్నాడు:
“ప్రేమ, సంరక్షణ, కుటుంబం… ఇవే మనం ఎదిరించే ప్రతి భయానికి వెలుగు.” 🌟
చిన్ను తర్వాత ఆట ఆడతూ, నవ్వుతూ, తన చెల్లెలు దగ్గర పంచుకున్నాడు.
చివరకు అతను తేల్చుకున్నాడు:
“జీవితం అంటే చిన్న చిన్న కష్టాలు, కానీ అందులో సంతోషాన్ని, ప్రేమను కనుగొనడం!” 🌈
ఈ కథ పిల్లల కోసం సులభంగా, పూర్తి భావంతో ఉంది.
అవసరం ఉంటే, నేను దీన్ని ఇంకా ఎక్కువ సుదీర్ఘం చేసి, ప్రతి పాత్రకు డైలాగ్ తో ఒక చిన్న కథా నవలా వంటి రూపం ఇవ్వగలను.
అలాగే చేయాలా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:28, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== కాగం మరియు నదీ ==
ఒక ఊరిలో ఒక చిన్న కాగం ఉండేది. అది రోజూ ముళ్లను, కుక్కట్లు తినడానికి వెళ్తూ ఉండేది. దాని దగ్గర నది కూడా ఉండేది, ఆ నది ఎల్లప్పుడూ కాంతంగా, శాంతిగా ప్రవహించేది.
ఒక రోజు, కాగం తన కోరికను చాటింది:
“నేను ఎల్లప్పుడూ త్వరగా మరియు సరళంగా ఆహారం తినాలనుకుంటున్నా.” 😟
నది నవ్వి, సున్నితంగా చెప్పింది:
“సమయం మరియు మన శ్రమతోనే మన కోరికలు నిజం అవుతాయి. తొందరగా ప్రయత్నిస్తే, మనం తప్పులు చేస్తాం.”
కాగం తాను విన్నదే కాకుండా, సూటిగా ఆహారం కోసం మరో కొంత త్రాగే ప్రయత్నం చేసింది.
ఫలితం: కాగం కొద్దిగా జారింది, కొంత ఆహారం మిగిలింది, కాని అది కాస్త బాధపడింది 😔
తర్వాత, కాగం నదీ దగ్గరకు తిరిగి వచ్చింది:
“నది అమ్మా, నీవు చెప్పినట్టు నాతో శ్రద్ధగా, సమయాన్ని పెట్టి ప్రయత్నించాను. నిజంగా, ఇంత శ్రద్ధతో చేసిన పని, నాకు ఎక్కువ ఆనందం మరియు సంతృప్తి ఇచ్చింది.” 😊
నది హర్షంగా నవ్వి చెప్పింది:
“చిన్నపాపా, జీవితంలో ఏ పని అయినా శ్రమ మరియు సమయంతో చేయాలి. దానిద్వారా తప్పులు తక్కువ, ఫలితం ఎక్కువ అవుతుంది. ఇది నీతి.” 🌟
అప్పటి నుండి, కాగం ఎల్లప్పుడూ నిదానంగా, శ్రద్ధగా పని చేయడం అలవాటు చేసుకుంది.
ఆ ఊరులో ప్రతి జంతువు, పక్షి దీని నుండి నేర్చుకున్నది:
“తొందరగా చేసే పనికి నష్టం, సమయంతో చేసే పనికి లాభం” 💛
ఇది పిల్లలకు తెలుగులో పూర్తి నీతి కథ, భావనతో, సులభమైన పదాలతో.
చాలా పొడవుగా కావాలంటే, నేను దీన్ని ఇంకా 2–3 చిన్న సన్నివేశాలు, కాగం ప్రయాణం, సహజీవనం, వాతావరణం తో మరింత లాంగ్ వెర్షన్ చేయగలను 🌿
అలా చేద్దామా?
Get smarter responses, upload files and images, and [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:30, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న చేరు, పెద్ద బోధ ==
ఒక ఊరిలో ఒక చిన్న చేరు ఉండేది. చేరు ఎప్పుడూ శాంతిగా ఉండేది. దాని నీరు ప్రకృతికి జీవం పోసేది – పక్షులు, చేపలు, చిన్న జంతువులు అందులో సంతోషంగా ఉండేవి.
ఒక రోజు, ఊరులో పిల్లలు ఆడుతూ, చెత్తలను చేరు లోకి వేసి వదిలేశారు 😟
చేరు బాధపడింది, నీరు మురికి అయ్యింది, చేపలు, పక్షులు సంతోషించలేవు.
చేరు వద్ది పాపకు చెప్పింది:
“చిన్నారులూ, మనం జీవించాలంటే శుభ్రత మరియు పరిరక్షణ చాలా ముఖ్యం. నేను మురికిగా ఉన్నప్పుడు, ఇక్కడ జీవించే జంతువులు బాధపడతాయి.”
పాపలు, పిల్లలు అర్థం చేసుకున్నారు.
తప్పు చేసినందుకు క్షమాపణ చెప్పి, చేరు చుట్టూ చెరువులో చెట్లను, పూలను పెంచి, నీటిని శుభ్రం చేశారు 🌿💧
కొద్ది రోజులలో, చేరు తిరిగి ప్రకాశించింది.
చేపలు嬉, పక్షులు గుండ్రంగా పాడాయి, చేరు కూడా సంతోషంగా దోపిడి సూర్యుని ప్రతిబింబం కౌగిలించింది.
చేరు పిల్లలకు చెప్పింది:
“ప్రకృతి మనతో గేమ్ ఆడదు. మనం శ్రద్ధ వహిస్తే, అది మనకు సంతోషం, జీవితం ఇస్తుంది. వదిలేస్తే, అది మనకే నష్టం చేస్తుంది.” 🌟
అదే రోజు నుండి, ఊరి పిల్లలు ప్రతిరోజు చేరు చుట్టూ ఆడుతూ, నీటిని, చెట్లను, పక్షులను సంరక్షించటం అలవాటు చేసుకున్నారు.
చేరు వారికే తోడుగా, అందమైన, జీవితానికి అవసరమైన బోధ ఇచ్చే మార్గం అయింది 💛
ఇది పిల్లల కోసం చక్కగా నేర్పించే, నీతి మరియు ప్రకృతి ప్రేమతో కూడిన లాంగ్ స్టోరీ 🌈
ఇంకా కావాలంటే, నేను దీన్ని చిన్న కాంపిక్ సన్నివేశాలతో 3–4 భాగాలుగా విభజించి, పిల్లలకు కథలా చదివే విధంగా తయారు చేయవచ్చు.
అలా చేస్తానా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:31, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== సమయపు విలువ ==
కిరణ్ అనే బాలుడు ఎప్పుడూ పనులు వాయిదా వేసేవాడు.
“రేపు చేస్తా” అన్న మాట అతనికి అలవాటు.
ఒక రోజు పరీక్ష దగ్గరపడింది.
కానీ కిరణ్ ఇప్పటికీ చదవలేదు.
చివరి రోజు తొందరపడి చదవాలని చూసాడు,
కానీ సమయం సరిపోలేదు.
పరీక్షలో ప్రశ్నలు చూసి అతనికి అర్థమైంది—
తన చేతుల్లో ఉన్న సమయాన్ని తానే వృథా చేసుకున్నాడు.
ఫలితాలు వచ్చినప్పుడు,
అతను బాధతో తండ్రిని చూశాడు.
తండ్రి శాంతంగా చెప్పాడు—
“సమయం ఎవరి కోసం ఆగదు.”
ఆ రోజు నుంచి కిరణ్ సమయాన్ని గౌరవించడం మొదలుపెట్టాడు.
రోజూ చిన్న ప్లాన్ చేసుకుని పనులు చేయసాగాడు.
కొన్ని నెలల్లోనే అతని జీవితం మారిపోయింది.
అప్పుడు అతనికి తెలిసింది—
'''సమయాన్ని మనం కాపాడితే,'''
'''సమయం మన భవిష్యత్తును కాపాడుతుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:32, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== గురువు – మార్గదర్శకుడు ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో మధు అనే అతి జిజ్ఞాస ఉన్న పిల్లాడు ఉండేవాడు.
అతనికి చదువు అంటే ఎంతో ఆసక్తి, కానీ నిత్యం అడ్డంకులు ఎదురయ్యేవి.
ఒక రోజు, గ్రామానికి కొత్త గురువు వచ్చాడు.
అతను మధువిని, ఇతర పిల్లలను చూసి నవ్వుతూ చెప్పాడు:
“వీరు చదువులోను, జీవితంలోను వెలుగులు అవ్వాలి. కష్టాల భయమొద్దు.”
మధు మొదట తేలియకపోయాడు. చదువు చాలా కష్టం అనిపించింది.
అయినా గురువు, ప్రతిదినం ఓ కొత్త మార్గం చూపించాడు.
గురువు చెప్పిన మాటలు:
“ప్రయత్నం చేసేవారు ఎప్పుడూ हारరు.”
“తప్పులు చేస్తే బాధపడవద్దు, వాటినే గమనించి ముందుకు పో.”
“విద్య మాత్రమే కాదు, మన మనసుకు బలాన్ని కూడా నేర్చుకో.”
మధు ఆ మాటలు ఆలస్యం కాకుండా పాటిస్తూ, ప్రతిరోజూ చదువులో, ఆటలో, ఇతర పనుల్లో ప్రయత్నించసాగాడు.
కొద్ది నెలలలో, చిన్నతనమే మధు సులభంగా కష్టాలను అధిగమించడం నేర్చుకున్నాడు.
ఒక రోజు మధు, గ్రామంలో పెద్ద పిల్లలతో, చిన్న పిల్లలతో చెప్పాడు:
“గురువు చెప్పిన ప్రతి మాట నాకు మార్గం చూపించింది. నాకు కావలసినది నేర్పడం మాత్రమే కాదు, ధైర్యాన్ని, ఆత్మవిశ్వాసాన్ని ఇచ్చాడు.”
ఇప్పటి నుంచి మధు అనుకున్నాడు:
“గురువు అంటే కేవలం పాఠాలు చెప్పేవాడు మాత్రమే కాదు, మన జీవితానికి వెలుగు చూపే మార్గదర్శకుడు!” 🌟
మరే చక్కదైన విషయం ఏమిటంటే, మధు ఇప్పుడు చిన్న పిల్లలకు, మిత్రులకు కూడా సహాయం చేసి, గురువుగా మారడానికి ప్రయత్నించాడు.
అతనూ తెలుసుకున్నాడు: నిజమైన విద్య మాత్రమే కాదు, నిజమైన గురువు మనలోని శక్తిని, మనోధైర్యాన్ని వెలికి తీయడం అని. 💛
ఇది ఒక పెద్ద కథ, 5–6 బ్లాక్స్ గా చదవడానికి సులభంగా ఉంది.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని ఇంకా 10–15 ప్యారాగ్రాఫ్ల సుదీర్ఘ నవలా లాంటి ఫార్మాట్ గా, మరింత డైలాగ్లతో, పిల్లలకు పూర్తిగా చదివే విధంగా తయారు చేయవచ్చు.
అలా చేస్తానా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:33, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న వెలుగు – పెద్ద మార్పు ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో రాత్రి పూట తరచూ విద్యుత్ పోయేది.
చీకటిలో పిల్లలు చదవలేక, పెద్దలు భయపడేవారు.
ఆ గ్రామంలో మణి అనే చిన్న అబ్బాయి ఉండేవాడు.
ఒక రోజు చీకటిలో అందరూ కూర్చుంటే,
మణి తన దగ్గర ఉన్న చిన్న దీపాన్ని వెలిగించాడు.
“ఇంత చిన్న దీపం వల్ల ఏమవుతుంది?” అని కొందరు నవ్వారు.
కానీ ఆ వెలుగు చూసి పక్కింటి వారు కూడా తమ దీపాలు వెలిగించారు.
చూస్తూ ఉండగానే మొత్తం వీధి వెలుగుతో నిండిపోయింది.
ఆ రాత్రి పిల్లలు చదువుకున్నారు,
పెద్దవాళ్లకు ధైర్యం వచ్చింది.
మణి అప్పుడే అర్థం చేసుకున్నాడు—
తన చిన్న ప్రయత్నమే పెద్ద మార్పుకు కారణమైందని. [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:34, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆహంకారం మరణించే రోజు ==
ఒకప్పుడు, ఒక పెద్ద అడవిలో ఒక హత్తి ఉండేవాడు. అతను చాలా బలవంతుడు, సైజులోనూ, శక్తిలోనూ అందరి మీద రాజు లాంటి భావన కలిగి ఉండేవాడు.
అతని హత్తి ఆహంకారం చాలా ఎక్కువ. ప్రతి జంతువుతో కలిసినప్పుడు,
“నాకు పోలిక లేదు! నేనే అత్యంత బలవంతుడు!” అని వావిస్తుండేవాడు 😤
ఒక రోజు, చిన్న జంతువులు కలిసి ఆహంకారం తప్పనిదని అతనికి చెప్పాలనుకున్నారు.
వారి నాయకుడు చిన్న కోతి హత్తి దగ్గరకు వెళ్లి చెప్పాడు:
“నిజంగా బలవంతుడు అనిపించుకోవడం సరే, కానీ ఆహంకారం వల్ల అనేక సమస్యలు వస్తాయి. మనం సహకారం, ప్రేమ, వినయంతో ఉండాలి.”
హత్తి ఆ మాటలను విన్నా, ఇంకా క్రోధంగా, “నేను ఎవరికీ ఆలస్యం ఇవ్వను” అని చెప్పాడు.
కొద్ది రోజుల్లో, అడవి దగ్గర ఒక పెద్ద నది పెరిగింది.
హత్తి ఆ జలపాతం దగ్గర వెళ్తే, ఊహించని విధంగా నీటిలో జారిపోతాడు 😱
తను బలహీనత, భయాన్ని అనుభవించాడు.
అప్పుడు చిన్న కోతి వళ్ళి వచ్చి చెప్పింది:
“హత్తీ, బలమే అంతిమం కాదు. వినయం, దయ, సహాయం ఇవే నిజమైన శక్తి. ఆహంకారం మన శక్తిని కూడా మాయం చేస్తుంది.”
హత్తి అప్పుడు అర్థం చేసుకున్నాడు.
ఆ రోజు నుండి అతను తన శక్తిని ఉపయోగించి, జంతువులను రక్షించడం, సహాయం చేయడం మొదలెట్టాడు.
అతనికి తెలిసింది:
“వీరత్వం శక్తిలో కాదు, మన మానసిక ధైర్యం, వినయం, దయలో ఉంటుంది.” 🌿💛
✅ నీతి:
ఆహంకారం నాశనం చేస్తుంది.
వినయం, దయ, సహాయం నిజమైన శక్తి.
భయం లేదా తప్పుల నుండి నేర్చుకుంటే, మనం బలంగా మారతాము.
ఇది పెద్ద పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలు కూడా ఆస్వాదించగల లాంగ్ moral story 🌟
నాకు కావాలంటే, నేను దీన్ని 10–12 paragraphల పూర్తి, డైలాగ్లు, వివరణలతో కథా నవలా లాగా మార్చి, మరింత ఉత్సాహపూరితంగా పిల్లలకు చదివేలా చేసేయగలను.
అలాగే చేయాలా?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cooki [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:35, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఏనుగు రాజు ==
ఒకప్పుడు, ఒక పెద్ద అడవిలో గజ రాజు అనే ఏనుగు ఉండేవాడు. అతను చాలా బలవంతుడు, పరిపాటిగా, జంతువులందరికి ఆదర్శంగా భావించేవాడు.
అతనికి శక్తి అంటే ప్రతిదానిని సాధించగలిగే శక్తి అని అనిపించేది, కానీ కొన్నిసార్లు అతని ఆహంకారం వల్ల చిన్న జంతువులను కూడా భయపెట్టేవాడు 😟
అడవిలో ప్రతి జంతువు అతనికి సత్కారం చూపేది, కానీ కొంతమంది చిన్న జంతువులు అతని ఆహంకారం వల్ల దూరంగా ఉండేవి.
ఒక రోజు, వర్షం కురుస్తుండగా, అడవి లోని చిన్న నది ఉధృతంగా పెరిగింది.
ఏనుగు తన శక్తిని చూపించడానికి, నదిని దాటాలని అనుకున్నాడు.
అయితే, అతను జాగ్రత్తగా పరిశీలించకపోవడంతో, అడుగు మోసుకుపోయి నీటిలో జారిపోయాడు 😱
తప్పుడు నిర్ణయం వల్ల ఏనుగు భయంతో, తడిగా అడవిలో తాకుతూ పాడపాడాడు.
చిన్న జంతువులు, ముఖ్యంగా ఒక చిన్న కోతి అతని దగ్గర చేరి, సహాయం చేయాలని నిర్ణయించాయి.
చిన్న కోతి చెప్పింది:
“గజ రాజూ, నిజమైన శక్తి భయాన్ని అధిగమించడంలో, సహాయం స్వీకరించడంలో ఉంది. ప్రతి ఒక్కరు తప్పులు చేస్తారు, కానీ మన ధైర్యం, వినయం, సహాయం మన నిజమైన శక్తి.”
ఏనుగు అప్పుడు అర్థం చేసుకున్నాడు.
అతను కేవలం శక్తివంతుడు కాదు…
వినయవంతుడు, సహాయకుడు, ధైర్యవంతుడు కూడా కావాల్సిందని.
తరువాత ఏనుగు అడవి లో ప్రతి జంతువుతో సానుకూలంగా, స్నేహపూర్వకంగా ఉండటం మొదలెట్టాడు.
అతని పెద్ద బలాన్ని, కానీ వినయాన్ని చూసి, ప్రతి జంతువు గర్వపడింది. 🌿💛
నీతి:
శక్తి మాత్రమే మనకు గౌరవం ఇవ్వదు.
వినయం, సహాయం, ధైర్యం, మరియు నిజాయితీ వలననే నిజమైన బలం వస్తుంది.
తప్పులు చేస్తే దాన్ని అంగీకరించాలి, నేర్చుకోవాలి.
ఇది పిల్లలకు నవ్వులు, సందేశం, అభ్యాసం తో కూడిన పెద్ద కథ.
కావాలంటే, నేను దీన్ని డైలాగ్లు, చిన్న సన్నివేశాలు, అడవి, నది, జంతువుల సరదా కలిపి 15–20 paragraphలుగా పూర్తి కథా నవలా లా కూడా తయారు చేయవచ్చు 🐘✨
అలా చేయాలా?
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies
We use cookies to help this site function, understand service usage, and support marketing efforts. Visit Manage Cookies to change preferences anytime. View our Cookie Policy for more info. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:37, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అక్బర్ – బీర్బాల్ మాస్టర్ ప్లాన్ ==
ఒక రోజు మహారాజా అక్బర్ తన రాజసభలో కూర్చోని, బీర్బాల్ తో ఆటపాట్లతో మాట్లాడుతున్నాడు.
అతనికి కాస్త విహారం కావాలనిపించింది. అప్పుడు తాను తన జ్ఞానం చూపించడానికి బీర్బాల్ను పరీక్షించాలనుకున్నాడు.
అక్బర్ నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఈ రాజ్యంలో ఏ వ్యక్తి నిజంగా బలమైనవాడో నీకు తెలుసా?”
బీర్బాల్ ఆలోచించి, ధైర్యంగా చెప్పాడు:
“మహారాజా, బలం శక్తిలో కాదు, మనం మన కృషి, తెలివి, వినయం మరియు ధైర్యంతో చేసే పనిలో ఉంటుంది. నిజమైన బలాన్ని తెలుసుకోవాలంటే, నాకు ఒక అవకాశం ఇవ్వండి.”
అక్బర్ అంగీకరించాడు.
తర్వాత బీర్బాల్ ఒక చిన్న పల్లెకి పయనం వెళ్లి, అక్కడ జనం, రైతులు, చిన్న పాపలు, వృద్ధులు, మరియు జంతువులను పరిశీలించాడు.
బీర్బాల్ అప్పుడు అక్బర్ వద్ద వచ్చి చెప్పాడు:
“మహారాజా, ఈ రాజ్యంలో నిజంగా బలమైనవాడు రైతు, రైతు! అతను కష్టపడుతూ, తన కుటుంబాన్ని, పల్లెను, పశువులను రక్షించేవాడు. అతని బలమే మన రాజ్యం నిలకడగా ఉంది.” 🌾💪
అక్బర్ ఆశ్చర్యంతో, నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఎందుకు నాకు మొదటే ఇది చెప్పలేదు?”
బీర్బాల్ చెప్పాడు:
“మహారాజా, నిజమైన బలాన్ని ఒక చోటే చూడలేము. అది ప్రతిరోజూ, ప్రతీ మనిషి మన పని, ప్రేమ, ధైర్యంలో ఉంటుంది.”
అక్బర్ ఆ రోజు నేర్చుకున్నది:
“నిజమైన బలం కేవలం రాజు బలంలో, సైన్యంలో, లేదా ధనంలో కాదు. ప్రజల కష్టాలను, వారి వినయాన్ని, మనసును గౌరవించడం లో ఉంది.” 🌟
అక్కడినుంచి, అక్బర్ ప్రతి రైతు, ప్రతి పల్లెటూరి, ప్రతి సాధారణ వ్యక్తిని గౌరవించేవాడు.
బీర్బాల్ కూడా తన తెలివి, జ్ఞానం, సరదా హాస్యంతో రాజ్యాన్ని సమర్థంగా నడిపాడు.
నీతి:
నిజమైన బలం శక్తిలో కాదు, మనోధైర్యంలో, ధైర్యంలో, వినయంలో ఉంది.
సామాన్యుల కృషి రాజ్యాన్ని నిలబెట్టుతుంది.
తెలివి, సహనం, వినయం, హాస్యం – వీటినే నిజమైన బలంగా పరిగణించాలి.
ఇది పెద్ద మరియు హాస్యభరితమైన Akbar–Birbal కథ, పిల్లలు మరియు పెద్దలు రెండూ ఆస్వాదించగల సుదీర్ఘ కథ 🌟
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని పూర్తి డైలాగ్లు, సరదా సందర్భాలు, బీర్బాల్ తప్పుడు రహస్య ప్రహేళికలు కలిపి 10–15 paragraphల పూర్తి కథా నవలా లా కూడా తయారు చేయవచ్చు 😄
అలాగే చేయాలా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:38, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ధైర్యం, నిజాయితీ, మరియు ప్రేమ – ఒక సుదీర్ఘ కథ ==
ఒక రోజు మహారాజా అక్బర్ తన రాజసభలో కూర్చోని, బీర్బాల్ తో ఆటపాట్లతో మాట్లాడుతున్నాడు.
అతనికి కాస్త విహారం కావాలనిపించింది. అప్పుడు తాను తన జ్ఞానం చూపించడానికి బీర్బాల్ను పరీక్షించాలనుకున్నాడు.
అక్బర్ నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఈ రాజ్యంలో ఏ వ్యక్తి నిజంగా బలమైనవాడో నీకు తెలుసా?”
బీర్బాల్ ఆలోచించి, ధైర్యంగా చెప్పాడు:
“మహారాజా, బలం శక్తిలో కాదు, మనం మన కృషి, తెలివి, వినయం మరియు ధైర్యంతో చేసే పనిలో ఉంటుంది. నిజమైన బలాన్ని తెలుసుకోవాలంటే, నాకు ఒక అవకాశం ఇవ్వండి.”
అక్బర్ అంగీకరించాడు.
తర్వాత బీర్బాల్ ఒక చిన్న పల్లెకి పయనం వెళ్లి, అక్కడ జనం, రైతులు, చిన్న పాపలు, వృద్ధులు, మరియు జంతువులను పరిశీలించాడు.
బీర్బాల్ అప్పుడు అక్బర్ వద్ద వచ్చి చెప్పాడు:
“మహారాజా, ఈ రాజ్యంలో నిజంగా బలమైనవాడు రైతు, రైతు! అతను కష్టపడుతూ, తన కుటుంబాన్ని, పల్లెను, పశువులను రక్షించేవాడు. అతని బలమే మన రాజ్యం నిలకడగా ఉంది.” 🌾💪
అక్బర్ ఆశ్చర్యంతో, నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఎందుకు నాకు మొదటే ఇది చెప్పలేదు?”
బీర్బాల్ చెప్పాడు:
“మహారాజా, నిజమైన బలాన్ని ఒక చోటే చూడలేము. అది ప్రతిరోజూ, ప్రతీ మనిషి మన పని, ప్రేమ, ధైర్యంలో ఉంటుంది.”
అక్బర్ ఆ రోజు నేర్చుకున్నది:
“నిజమైన బలం కేవలం రాజు బలంలో, సైన్యంలో, లేదా ధనంలో కాదు. ప్రజల కష్టాలను, వారి వినయాన్ని, మనసును గౌరవించడం లో ఉంది.” 🌟
అక్కడినుంచి, అక్బర్ ప్రతి రైతు, ప్రతి పల్లెటూరి, ప్రతి సాధారణ వ్యక్తిని గౌరవించేవాడు.
బీర్బాల్ కూడా తన తెలివి, జ్ఞానం, సరదా హాస్యంతో రాజ్యాన్ని సమర్థంగా నడిపాడు.
నీతి:
నిజమైన బలం శక్తిలో కాదు, మనోధైర్యంలో, ధైర్యంలో, వినయంలో ఉంది.
సామాన్యుల కృషి రాజ్యాన్ని నిలబెట్టుతుంది.
తెలివి, సహనం, వినయం, హాస్యం – వీటినే నిజమైన బలంగా పరిగణించాలి.
ఇది పెద్ద మరియు హాస్యభరితమైన Akbar–Birbal కథ, పిల్లలు మరియు పెద్దలు రెండూ ఆస్వాదించగల సుదీర్ఘ కథ 🌟
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని పూర్తి డైలాగ్లు, సరదా సందర్భాలు, బీర్బాల్ తప్పుడు రహస్య ప్రహేళికలు కలిపి 10–15 paragraphల పూర్తి కథా నవలా లా కూడా తయారు చేయవచ్చు 😄
అలాగే చేయాలా?
oka pedha story
సరే 🌟
ఇది పెద్ద, సుదీర్ఘ తెలుగు కథ, పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలందరికి సరిపోయేలా, భావోద్వేగం, నీతి, సరదా కలిపి 👨👩👧👦✨
🌿 ధైర్యం, నిజాయితీ, మరియు ప్రేమ – ఒక సుదీర్ఘ కథ 🌿
ఒక ఊరిలో రమణ అనే చిన్న పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతను జిజ్ఞాసపూర్ణమైన, ఆలోచన శక్తితో కూడిన బాలుడు. రమణకు ఒకే లక్ష్యం: ప్రకృతిని, జంతువులను, మనుషులను సురక్షితంగా చూసుకోవడం.
ఒక రోజు, ఊరిలో పెద్ద వర్షం వచ్చింది. నది పెరిగిపోయి, చేరు తాకిపోయింది. ఆ చేరు లో చేపలు, పక్షులు, జంతువులు బేగంగా బయటకు రావాల్సి వచ్చింది.
రమణ మిత్రులతో కలిసి, జంతువులను కాపాడాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
అతను అనుకున్నది:
“నేను చిన్నవాడిని, కానీ ప్రయత్నిస్తే పెద్ద మార్పు చేసుకోవచ్చు.” 💪
రమణ ముందుగా పిల్లలతో, తర్వాత పెద్దలతో కలిసి, చేరు చుట్టూ గోడలు, చెట్లు, వ్రేళ్లు కాపాడటానికి సన్నాహాలు చేసాడు.
తీరం చేరిన చేపలు, పక్షులు తిరిగి సంతోషంగా నిలిచాయి.
కొద్ది రోజుల్లో, ఊరి ప్రజలు రమణ ప్రయత్నాన్ని గమనించి, అతనికి సత్కారం చెప్పారు.
అతను తెలుసుకున్నాడు: “చిన్న ప్రయత్నం కూడా పెద్ద మార్పును తేవచ్చు.” 🌟
తర్వాత రమణ మరింత ధైర్యంగా, నిజాయితీతో, ప్రతి సమస్యకు సానుకూల మార్గాలు కనుగొనడంలో ముందుకు వచ్చాడు.
అతను చిన్నప్పుడు నేర్చుకున్న విషయం ఎప్పటికీ మర్చిపోలేదు:
సహాయం చేయడం,
ఇతరులను కాపాడడం,
నిజాయితీ,
ధైర్యం… ఇవే నిజమైన బలము 💛
రమణ అడవిలోని, నది, చేరు, పూలు, జంతువులందరిని ప్రేమించి, ప్రతి ఒక్కరి జీవితం నిలబెట్టడంలో కృషి చేశాడు.
అతని కథ ఊరి చిన్న పిల్లలకూ, పెద్దలకూ ఒక ముందుగా చెప్పే నీతి గాధ అయ్యింది:
“ప్రకృతిని, మనుషులను ప్రేమించడం, ధైర్యంగా సమస్యలను ఎదుర్కోవడం… ఇవే నిజమైన గొప్పతనం.” 🌿🌈
ఇది ఒక పెద్ద, సుదీర్ఘ, పిల్లలు మరియు పెద్దల కోసం పాఠపూర్తిగా ఉన్న కథ.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని ఇంకా 15–20 paragraphల పూర్తి నవలా లాగా, పాత్రల డైలాగ్లు, ప్రకృతి, ఎమోషన్లు కలిపి మరింత లాంగ్ స్టోరీగా తయారు చేయవచ్చు.
అలాగే చేయమా?
ChatGPT can make mi [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:41, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న పులి రాజు ==
ఒక అడవిలో చిన్న పులి ఉండేది. అది చాలా జిజ్ఞాసపూర్ణం, కానీ కొంచెం భయపడేవి. అడవిలోని పెద్ద పులి రాజు ప్రతిరోజూ తన భయాన్ని దాటడం, కొత్త పాఠాలు నేర్చుకోవడం అనుభవించేవాడు.
ఒక రోజు చిన్న పులి అడవి మధ్యలో ఉన్న చిన్న సరస్సు దగ్గరకి వెళ్లింది.
అక్కడ చిన్న చేపలు, పక్షులు, కాయలు తోపాటు, చిన్న అడవి జంతువులు కూడా ఆడుతూ ఉండేవి.
చిన్న పులి అనుకుంది:
“నేను చాలా చిన్నవాడిని, కానీ ఎన్ని కొత్త విషయాలు నేర్చుకోవచ్చు!” 😄
చిన్న పులి ప్రతిరోజూ సరస్సు దగ్గరికి వెళ్ళి, జంతువులతో, పక్షులతో, పూలతో మైత్రి చేసుకోవడం మొదలుపెట్టింది.
దీనివల్ల చిన్న పులి ధైర్యవంతంగా, స్నేహపూర్వకంగా మారింది. 🌿
నీతి: భయాన్ని ఎదుర్కొని, కొత్త విషయాలు నేర్చుకుంటే మనం ధైర్యవంతులు అవుతాము. 💛
2️⃣ చిన్న కోతి మరియు మునిగిన చెట్టు 🐒
ఒక రోజు చిన్న కోతి ఒక పెద్ద చెట్టుపై ఎక్కి ఆహారం తినాలనుకుంది.
కానీ చెట్టు మురికిగా, మునిగిపోవడం వల్ల, కోతి జారిపోతోంది. 😱
తప్పని స్థితిలో, చెట్టుపై ఉన్న చిన్న పక్షి హాస్యంతో సహాయం చేసిందని అడిగింది:
“చిన్న కోతి, స్నేహితులు ఉన్నప్పుడు, ప్రతి సమస్యను సులభంగా అధిగమించవచ్చు!”
చిన్న కోతి అర్థం చేసుకొని, పక్షితో కలిసి సురక్షితంగా చెట్టుపై చేరింది.
తరువాత, అది ప్రతిరోజూ సహాయం, స్నేహం, జాగ్రత్త పాటించడం అలవాటు చేసుకుంది. 🌈
నీతి: సహాయం మరియు స్నేహం మన జీవితంలో ప్రతి సమస్యను సులభం చేస్తాయి. 💛
3️⃣ చిన్న కుయిలి మరియు ఎల్లుండి 🐦
చిన్న కుయిలి ప్రతిరోజూ ఎల్లుండి పాడుతూ, పూలు, చెట్లు, జంతువులందరిని ఆనందపరిచేది.
ఒక రోజు, ఎల్లుండి ఇంటికి రాకముందు, ఒక పెద్ద పాము దానికి అడ్డుగా వచ్చింది. 😨
చిన్న కుయిలి భయపడలేదు. తన స్నేహితుల సహాయం తో, పాము దగ్గరికి వెళ్లి, శాంతంగా దాన్ని త్రోసింది.
ప్రకృతి మరియు ధైర్యంతో, చిన్న కుయిలి విజయవంతం అయింది. 🌿💛
నీతి: ధైర్యం మరియు సహాయం మనకు ప్రతికూల పరిస్థితులను అధిగమించే శక్తిని ఇస్తాయి.
ఈ మూడు చిన్న కథలు లాంగ్ ఫార్మాట్లో పిల్లలకు చదివించడానికి సరైనవి,
సరదా
నేర్పే విధానం
ప్రకృతి ప్రేమ
ధైర్యం, నిజాయితీ, స్నేహం
చాలా పెద్దగా కావాలంటే, నేను ఇంకా 5–6 కథలతో, ఒక్కో కథ 15–20 ప్యారాగ్రాఫ్లుగా పిల్లలకు పూర్తి కథా పుస్తకం లాంటి structure ఇస్తూ తయారు చేయవచ్చు 📚✨
అలాగే చేయాలా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:42, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== పల్లెటూరు ==
సూర్యోదయం కాగానే పల్లెటూరులో జీవం పలుకుతుంది. కోడి కూయడంతో పాటు లక్ష్మమ్మ అత్తయ్య తులసికోటలో దీపం వెలిగిస్తుంది. గాలి లోపలికి వస్తే మట్టి వాసన, పూల సువాసన కలిసిపోతాయి. అదే పల్లెటూరు మాయ.
ఆ ఊరిలో రామయ్య అనే రైతు ఉండేవాడు. తెల్లవారుజామునే లేచి, ఎద్దులను కట్టుకుని పొలాలకు బయల్దేరేవాడు. అతని చేతుల్లో కష్టముంది, ముఖంలో మాత్రం ఎప్పుడూ చిరునవ్వే. ఎందుకంటే ఆ పొలం అతనికి కేవలం భూమి కాదు—తల్లి లాంటిది.
పొలాల మధ్యలో ప్రవహించే చిన్న వాగు దగ్గర పిల్లలు ఈతలు కొడుతూ నవ్వులు పూయించేవారు. సాయంత్రం అయితే చెట్టు కింద పెద్దలు కబుర్లు, పిల్లలు ఆటలు. ఎవరి ఇల్లు తాళం వేసే అవసరం లేదు, ఎందుకంటే ప్రతి ఇల్లు అందరిదే.
ఒకసారి భారీ వర్షాలు పడి పంట నష్టపోయింది. రామయ్య ఒక్కడే కాదు, ఊరంతా బాధపడింది. కానీ అదే సమయంలో పల్లెటూరి గుండె బయటపడింది. ఒకరి ఇంటి అన్నం ఇంకొకరి ఇంటికి చేరింది. ఎవరికైనా కష్టం వస్తే, అది అందరి కష్టమే అయ్యింది.
కొన్ని సంవత్సరాల తర్వాత రామయ్య కొడుకు నగరానికి వెళ్లాడు. పెద్ద చదువులు, పెద్ద ఉద్యోగం. కానీ సెలవులకు ఊరికి వచ్చేసరికి అతనికి అర్థమైంది—నిజమైన సంపద భవనాల్లో కాదు, ఈ మట్టిలోనే ఉందని.
పల్లెటూరు అంటే కేవలం ఒక ఊరు కాదు.
అది బంధం.
అది నమ్మకం.
అది మన మూలం. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:51, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== కాగితం ==
నిశ్శబ్దంగా పుట్టిన
తెల్లని కాగితం,
పెన్ను తాకితే
పలికే హృదయం.
చేతిలోకి వస్తే
ఆలోచనలకు దారి,
మనసులో దాగిన మాటలకు
ఆకారం.
విద్యార్థి చేతిలో
భవిష్యత్తు,
కవీ చేతిలో
అమరత్వం.
ఒక్కసారి మడిచితే
లేఖ,
మరోసారి మడిచితే
పడవ,
మరొకసారి మడిచితే
జ్ఞాపకం.
కాలం మారినా
రంగు మారినా,
మన కథల్ని
మోసేది కాగితమే.
మౌనంగా ఉంటూ
అన్నీ చెప్పే
ఆ చిన్న అద్భుతం —
కాగితం. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:53, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఒక అమ్మాయి ==
ఆమె పేరు అనన్య. చిన్న ఊర్లో పుట్టింది కానీ కలలు మాత్రం ఆకాశం అంత పెద్దవి. ఉదయం పుస్తకాలతో, సాయంత్రం ఇంటి పనులతో ఆమె రోజులు నడిచేవి. ఎవరికీ చెప్పదు గానీ, ఆమె మనసులో ఒక దీపం ఎప్పుడూ వెలిగేది—“నేను ఏదో సాధించాలి” అనే ఆశ.
పాఠశాలకు వెళ్లేటప్పుడు దారిలో ఉన్న పెద్ద మర్రిచెట్టు దగ్గర కాసేపు ఆగి, పుస్తకం తెరిచి చదివేది. ఆ చెట్టు నీడలోనే ఆమెకు ధైర్యం పెరిగింది. గురువులు ఆమె ప్రతిభను గమనించి ప్రోత్సహించారు. కానీ ఊరిలో కొందరు మాత్రం, “అమ్మాయికి ఇంత చదువు ఎందుకు?” అని అనేవారు.
ఆ మాటలు ఆమెను ఆపలేకపోయాయి. కన్నీళ్లు వచ్చాయి, కానీ కలలు చెదరలేదు. రాత్రిళ్లు దీపం వెలుగులో చదువుతూ, తన భవిష్యత్తును తానే రాసుకుంటుంది.
సంవత్సరాలు గడిచాయి. అనన్య పెద్ద నగరంలో ఉద్యోగం సాధించింది. మొదటి జీతం వచ్చిన రోజున, ఆ డబ్బుతో ఆమె ఊరికి పుస్తకాలు పంపించింది. పిల్లల కోసం ఒక చిన్న గ్రంథాలయం మొదలైంది.
అనన్య మళ్లీ ఆ మర్రిచెట్టు దగ్గర నిలబడి చిరునవ్వు నవ్వింది.
ఆమెకు ఇప్పుడు తెలుసు—
ఒక అమ్మాయి కల,
ఒక ఊరి భవిష్యత్తు అవుతుందని. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:55, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆశ దీపం ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో రాము అనే పేద బాలుడు ఉండేవాడు. అతని తండ్రి చిన్న వయసులోనే మరణించడంతో, తల్లి రోజూ కూలి పని చేసి కుటుంబాన్ని పోషించేది. రాము పాఠశాలకు వెళ్లాలనే కోరిక ఉన్నా, పరిస్థితులు అనుకూలంగా లేవు.
ఒక రోజు గ్రామానికి కొత్త ఉపాధ్యాయుడు వచ్చాడు. రాము చదవాలనే తపనను గమనించి, అతన్ని పాఠశాలలో చేర్పించాడు. పుస్తకాలు, పెన్నులు అన్నీ ఉపాధ్యాయుడే ఇచ్చాడు. రాము ఎంతో శ్రద్ధగా చదువుతూ, కష్టాలను జయించాడు.
కాలక్రమంలో రాము మంచి విద్యార్థిగా పేరు సంపాదించాడు. పెద్దయ్యాక అదే గ్రామానికి ఉపాధ్యాయుడిగా తిరిగి వచ్చి, తనలాగే ఉన్న పిల్లలకు చదువు వెలుగునిచ్చాడు.
బోధ: ఆశ ఉంటే మార్గం తప్పక దొరుకుతుంది. [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 07:57, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== పెళ్లి ==
మంగళవాయిద్యముల మధురనాదం మ్రోగగా,
పసుపు కుంకుమల సుగంధం గాలి నిండగా,
ఏడు అడుగుల బంధమై రెండు మనసులు,
ఒకే జీవిత గీతమై కలిసెను పెళ్లి. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:58, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న కుయిలి మరియు ఎల్లుండి ==
చిన్న కుయిలి ప్రతిరోజూ ఎల్లుండి పాడుతూ, పూలు, చెట్లు, జంతువులందరిని ఆనందపరిచేది.
ఒక రోజు, ఎల్లుండి ఇంటికి రాకముందు, ఒక పెద్ద పాము దానికి అడ్డుగా వచ్చింది. 😨
చిన్న కుయిలి భయపడలేదు. తన స్నేహితుల సహాయం తో, పాము దగ్గరికి వెళ్లి, శాంతంగా దాన్ని త్రోసింది.
ప్రకృతి మరియు ధైర్యంతో, చిన్న కుయిలి విజయవంతం అయింది. 🌿💛
నీతి: ధైర్యం మరియు సహాయం మనకు ప్రతికూల పరిస్థితులను అధిగమించే శక్తిని ఇస్తాయి. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:59, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== జీవిథం ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో సాయిని అనే యువకుడు ఉండేవాడు. అతను చాలా తెలివైన, సహృదయవంతుడు, కానీ జీవితంలో తగినదైన దిశ కోసం మార్గం వెతుకుతూ ఉండేవాడు.
సాయికి జీవితంపై చాలా ప్రశ్నలు ఉండేవి:
“జీవితం అంటే ఏమిటి? నేను ఏం సాధించాలి? సంతోషం ఎక్కడ?” 🤔
ఒక రోజు, సాయి తన మిత్రుడు రవి దగ్గరకు వెళ్ళి అడిగాడు:
“రవి, జీవితం ఎందుకు ఇలావుంటుంది? ఎందుకు కొన్ని సమస్యలు ఎల్లప్పుడూ వస్తూనే ఉంటాయి?”
రవి నవ్వి చెప్పాడు:
“సాయి, జీవితం కాబట్టి కష్టాలు వస్తాయి. కానీ మనం అవి ఎలా ఎదుర్కొంటామో, అది మన నిజమైన బలం. ప్రతీ కష్టంలో ఒక పాఠం ఉంటుంది.” 🌟
అందులో సాయి ఆలోచించాడు.
తరువాత, ఒక పెద్ద వర్షం వచ్చి, ఊరి చుట్టుపక్కల పంటలు, రోడ్లు, చేరు మునిగిపోయాయి.
అక్కడి పరిస్థితిని చూసి సాయి మొదటి పాఠం నేర్చుకున్నాడు: ప్రతి సమస్యను ధైర్యంగా ఎదుర్కోవాలి. 💪
సాయి గ్రామంలోని చిన్నారులతో, పెద్దలతో కలిసి పంటలను, రోడ్లను, చేరు ను కాపాడటానికి ప్రయత్నించాడు.
ప్రతిరోజూ కష్టపడి, సహాయం, ధైర్యం, మరియు సమయపూర్వక కార్యాచరణతో గ్రామం తిరిగి స్థిరమైంది.
ఆ అనుభవం సాయి జీవితాన్ని మార్చింది.
తనలో కొన్ని విలువలు పుట్టాయి:
సహాయం చేయడం 🌿
ఇతరులను గౌరవించడం 💛
నిజాయితీ మరియు ధైర్యం 🌟
ప్రతి సమస్యలో పాఠం కనుగొనడం 📚
కొద్ది రోజుల్లో, సాయి అర్థం చేసుకున్నాడు:
“జీవితం అంటే కేవలం సంతోషం మాత్రమే కాదు, సమస్యలను ఎదుర్కొని, నేర్చుకుని, ఎదగడం.”
తరువాత, సాయి చిన్న పిల్లలకు, యువతకు, గ్రామంలోని వృద్ధులకు జీవితం పాఠం నేర్పించసాగాడు:
“ప్రతి సమస్యలో నేర్చుకోవడానికి ఒక అవకాశం ఉంది. ప్రతి కష్టం మనను బలంగా, తెలివిగా, ధైర్యంగా మార్చుతుంది. జీవితం అంటే కేవలం గమ్యం కాదు, ప్రతి దశలో పాఠం.” 🌈
ఆ గ్రామంలో ప్రతీ వ్యక్తి సాయి ప్రయత్నం వల్ల స్ఫూర్తి పొందాడు.
చివరకు, సాయి జీవితాన్ని ఇలా నిర్వచించాడు:
“జీవితం అంటే పాఠాలు, సంతోషం, ధైర్యం, సహాయం, ప్రేమ – ఇవి కలిపి ఒక పూర్తి గమనాన్ని ఇచ్చే అనుభవం.” 🌿💛
✅ నీతి:
జీవితం కష్టాలతో నిండినది, కానీ ప్రతి కష్టంలో పాఠం ఉంది.
ధైర్యం, సహాయం, నిజాయితీ మన జీవితాన్ని సుదీర్ఘంగా, సార్థకంగా చేస్తాయి.
సమస్యలను ఎదుర్కొని నేర్చుకోవడం, మన వ్యక్తిత్వాన్ని బలంగా మార్చుతుంది.
జీవితం కేవలం గమ్యం కాదు; ప్రతి దశలో నేర్చుకోవడం, అనుభవించడం ముఖ్యము.
ఇది పెద్ద, సుదీర్ఘ, పూర్తి moral story – పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలందరూ చదవి స్ఫూర్తి పొందేలా.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని 10–15 సన్నివేశాలు, డైలాగ్లు, ప్రకృతి, సమస్యలు, విజయాలు, చివర్లో పెద్ద పాఠం కలిపి నిజమైన నవలా లాంటి లాంగ్ స్టోరీ గా మార్చి ఇవ్వగలను.
అలా చేయాలా?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies
We use cookies to help this site function, understand service usage, and support marketing efforts. Visit Manage Cookies to change preferences anytime. View our Cookie Policy for more info. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 08:00, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఒక మొక్క ==
ఒక చిన్న ఇంటి ముందర, పగిలిన కుండలో ఒక మొక్క మొలిచింది. ఎవ్వరూ పెద్దగా గమనించలేదు. నీళ్లు పోసేది ఆ ఇంటి చిన్న అమ్మాయి మాత్రమే. ప్రతి రోజు స్కూల్కి వెళ్లే ముందు, “బాగా పెరుగు” అని మెల్లగా చెప్పి నీళ్లు పోసేది.
రోజులు గడిచాయి. ఎండలు, వానలు వచ్చాయి. కొన్నిసార్లు నీళ్లు దొరకలేదు, అయినా ఆ మొక్క వాడిపోలేదు. దాని ఆకుల్లో ఓ సహనం ఉంది, కాండంలో ఓ నమ్మకం ఉంది.
ఒక వేసవిలో ఆ ఇంటి చుట్టూ చెట్లు కోసేశారు. ఊరంతా ఎండగా మారింది. కానీ ఆ చిన్న మొక్క మాత్రం రోజుకో కొత్త ఆకుతో ఎదిగింది. చుట్టూ ఉన్నవాళ్లు ఆశ్చర్యపోయారు.
కొన్ని సంవత్సరాల తర్వాత అదే మొక్క పెద్ద చెట్టైంది. దాని నీడలో పిల్లలు ఆడుకున్నారు, పెద్దలు విశ్రాంతి తీసుకున్నారు, పక్షులు గూళ్లు కట్టాయి. ఆ చెట్టు కింద ఊరు ఊపిరి పీల్చుకుంది.
ఆ చిన్న అమ్మాయి ఇప్పుడు పెద్దదైంది. చెట్టు వైపు చూసి చిరునవ్వు నవ్వింది.
ఆమెకు అర్థమైంది—
సరిగ్గా చూసుకుంటే
ఒక చిన్న మొక్క కూడా
ప్రపంచానికి జీవం ఇవ్వగలదని. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:00, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అమ్మమ్మ ==
తెల్లవారుజామున తులసికోట దగ్గర,
దీపం వెలిగించి దేవుడిని పిలిచే స్వరం,
మడిలో కూర్చోబెట్టి కథలు చెప్పే,
నా చిన్న లోకానికి వెలుగైన అమ్మమ్మ.
పల్లవి:
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
అనురాగాల అక్షరాల అద్దం నువ్వమ్మా,
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
నా గుండెలో దేవతవైన అమ్మమ్మా.
చరణం 2:
చేతివంటల వాసన ఇంటి నిండా,
వేడి అన్నంలో ప్రేమ కలిపే మాయ,
పట్టుపోయిన మనసుకి పరమేశ్వరి,
కన్నీళ్లొస్తే ఒడిలో దాచే తల్లి నువ్వే.
పల్లవి:
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
నవ్వుల్లో నూరేళ్ల కథలు దాచిన నువ్వమ్మా,
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
కాలాన్ని మించిన బంధం నువ్వమ్మా.
చరణం 3:
పాత పాటలతో పాఠాలు చెప్పి,
జీవితానికి దారి చూపే దీపం,
నిన్నటి జ్ఞాపకం–రేపటి ధైర్యం,
ఈ రోజు నా ఆశ్రయం అమ్మమ్మ.
పల్లవి (మళ్లీ):
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
నా ఊపిరిలో ఊయలలాడే పేరు నువ్వమ్మా,
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
ఎప్పటికీ తగ్గని ప్రేమ నువ్వమ్మా. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:02, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఒక అమ్మాయి ==
సీత అనే అమ్మాయి ఒక చిన్న గ్రామంలో ఉండేది. ఆమెకు చదువు అంటే చాలా ఇష్టం. కానీ స్కూల్ అయిపోయాక ఇంటి పనులు, చిన్న తమ్ముడిని చూసుకోవడం—ఇవే ఆమె రోజువారీ బాధ్యతలు. చాలామంది, “అమ్మాయికి ఇంత చదువు చాలు” అని అనేవారు.
ఒక రోజు స్కూల్లో టీచర్ బాలికల చదువు, ఆరోగ్యం, భద్రత గురించి మాట్లాడారు.
“మీ జీవితంపై నిర్ణయం తీసుకునే హక్కు మీకుంది,” అన్న మాట సీత మనసులో బలంగా నిలిచింది.
ఆ రోజు నుంచి సీత మారింది.
ఆమె రోజూ చదువుకుంది. తన హక్కుల గురించి తెలుసుకుంది. ఆరోగ్యం, పరిశుభ్రత, భద్రత గురించి తల్లికి, స్నేహితులకు చెప్పడం మొదలుపెట్టింది. ఎవరికైనా సమస్య ఉంటే, టీచర్ దగ్గరకు వెళ్లాలని ధైర్యంగా చెప్పేది.
కొన్ని నెలల తర్వాత గ్రామంలో బాలికల కోసం ఒక అవగాహన సమావేశం పెట్టారు. అక్కడ సీత మాట్లాడింది.
“మేము చదివితే మా కుటుంబం బాగుంటుంది. మేము ధైర్యంగా ఉంటే మా ఊరు ముందుకు వెళ్తుంది,” అని చెప్పింది.
ఆమె మాటలు అందరి మనసులను తాకాయి. చాలామంది తల్లిదండ్రులు తమ అమ్మాయిలను మళ్లీ స్కూల్కు పంపారు.
సీత అర్థం చేసుకుంది—
ఒక అమ్మాయి మారితే
ఒక కుటుంబం మారుతుంది,
ఒక కుటుంబం మారితే
ఒక సమాజం మారుతుంది. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:04, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== జీవితం ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో సాయిని అనే యువకుడు ఉండేవాడు. అతను చాలా తెలివైన, సహృదయవంతుడు, కానీ జీవితంలో తగినదైన దిశ కోసం మార్గం వెతుకుతూ ఉండేవాడు.
సాయికి జీవితంపై చాలా ప్రశ్నలు ఉండేవి:
“జీవితం అంటే ఏమిటి? నేను ఏం సాధించాలి? సంతోషం ఎక్కడ?” 🤔
ఒక రోజు, సాయి తన మిత్రుడు రవి దగ్గరకు వెళ్ళి అడిగాడు:
“రవి, జీవితం ఎందుకు ఇలావుంటుంది? ఎందుకు కొన్ని సమస్యలు ఎల్లప్పుడూ వస్తూనే ఉంటాయి?”
రవి నవ్వి చెప్పాడు:
“సాయి, జీవితం కాబట్టి కష్టాలు వస్తాయి. కానీ మనం అవి ఎలా ఎదుర్కొంటామో, అది మన నిజమైన బలం. ప్రతీ కష్టంలో ఒక పాఠం ఉంటుంది.” 🌟
అందులో సాయి ఆలోచించాడు.
తరువాత, ఒక పెద్ద వర్షం వచ్చి, ఊరి చుట్టుపక్కల పంటలు, రోడ్లు, చేరు మునిగిపోయాయి.
అక్కడి పరిస్థితిని చూసి సాయి మొదటి పాఠం నేర్చుకున్నాడు: ప్రతి సమస్యను ధైర్యంగా ఎదుర్కోవాలి. 💪
సాయి గ్రామంలోని చిన్నారులతో, పెద్దలతో కలిసి పంటలను, రోడ్లను, చేరు ను కాపాడటానికి ప్రయత్నించాడు.
ప్రతిరోజూ కష్టపడి, సహాయం, ధైర్యం, మరియు సమయపూర్వక కార్యాచరణతో గ్రామం తిరిగి స్థిరమైంది.
ఆ అనుభవం సాయి జీవితాన్ని మార్చింది.
తనలో కొన్ని విలువలు పుట్టాయి:
సహాయం చేయడం 🌿
ఇతరులను గౌరవించడం 💛
నిజాయితీ మరియు ధైర్యం 🌟
ప్రతి సమస్యలో పాఠం కనుగొనడం 📚
కొద్ది రోజుల్లో, సాయి అర్థం చేసుకున్నాడు:
“జీవితం అంటే కేవలం సంతోషం మాత్రమే కాదు, సమస్యలను ఎదుర్కొని, నేర్చుకుని, ఎదగడం.”
తరువాత, సాయి చిన్న పిల్లలకు, యువతకు, గ్రామంలోని వృద్ధులకు జీవితం పాఠం నేర్పించసాగాడు:
“ప్రతి సమస్యలో నేర్చుకోవడానికి ఒక అవకాశం ఉంది. ప్రతి కష్టం మనను బలంగా, తెలివిగా, ధైర్యంగా మార్చుతుంది. జీవితం అంటే కేవలం గమ్యం కాదు, ప్రతి దశలో పాఠం.” 🌈
ఆ గ్రామంలో ప్రతీ వ్యక్తి సాయి ప్రయత్నం వల్ల స్ఫూర్తి పొందాడు.
చివరకు, సాయి జీవితాన్ని ఇలా నిర్వచించాడు:
“జీవితం అంటే పాఠాలు, సంతోషం, ధైర్యం, సహాయం, ప్రేమ – ఇవి కలిపి ఒక పూర్తి గమనాన్ని ఇచ్చే అనుభవం.” 🌿💛
✅ నీతి:
జీవితం కష్టాలతో నిండినది, కానీ ప్రతి కష్టంలో పాఠం ఉంది.
ధైర్యం, సహాయం, నిజాయితీ మన జీవితాన్ని సుదీర్ఘంగా, సార్థకంగా చేస్తాయి.
సమస్యలను ఎదుర్కొని నేర్చుకోవడం, మన వ్యక్తిత్వాన్ని బలంగా మార్చుతుంది.
జీవితం కేవలం గమ్యం కాదు; ప్రతి దశలో నేర్చుకోవడం, అనుభవించడం ముఖ్యము.
ఇది పెద్ద, సుదీర్ఘ, పూర్తి moral story – పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలందరూ చదవి స్ఫూర్తి పొందేలా.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని 10–15 సన్నివేశాలు, డైలాగ్లు, ప్రకృతి, సమస్యలు, విజయాలు, చివర్లో పెద్ద పాఠం కలిపి నిజమైన నవలా లాంటి లాంగ్ స్టోరీ గా మార్చి ఇవ్వగలను.
అలా చేయాలా?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies
We use cookies to help this site function, understand service usage, and support marketing efforts. Visit Manage Cookies to change preferences anytime. View our Cookie Policy for more info. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 08:05, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== కంప్యూటర్ ==
నిశ్శబ్దంగా వెలిగే
చిన్న తెరలో,
ప్రపంచమంతా
చేతిలోకి వస్తుంది.
అక్షరాలకు వేగం ఇచ్చి,
ఆలోచనలకు ఆకారం,
సమయాన్ని ఆదా చేసే
స్నేహితుడు కంప్యూటర్.
పిల్లల కలలకు రెక్కలు,
విద్యకు వెలుగు దీపం,
అంకెల్లో నిజం చూపే
తెలివైన యంత్రం.
ఒక క్లిక్తో జ్ఞానం,
మరో క్లిక్తో సృష్టి,
మన భవిష్యత్తును మలిచే
ఆధునిక మేధస్సు.
కరెంట్లో జీవం పొంది,
మనసుకు తోడై నిలిచే,
మన కాలానికి గుర్తు—
కంప్యూటర్. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:06, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== మధ్యతరగతి జీవితం ==
సూర్యారావు గారు ఒక చిన్న ప్రైవేట్ కంపెనీలో అకౌంటెంట్. భార్య సరళ గృహిణి, ఇద్దరు పిల్లలు, ఒక పాత బజాజ్ చేతక్ స్కూటర్, వాయిదాల మీద తీసుకున్న చిన్న ఇల్లు - ఇదే సూర్యారావు గారి ప్రపంచం.నెల జీతం 1వ తారీఖున రాగానే, సూర్యారావు గారి ముఖంలో అదొక తెలియని ప్రశాంతత. ముందుగా ఇంటి అద్దె, కరెంట్ బిల్లు, పిల్లల స్కూల్ ఫీజులు కట్టేస్తారు. భార్య సరళ తన పిల్లలకు కావాల్సినవి కొంటుంది. ఆ వారం ఇంట్లో నాన్-వెజ్ తప్పనిసరి. బయట హోటల్కు వెళ్లి టిఫిన్ చేయడం కూడా జరుగుతుంది. కానీ, 7వ తారీఖు రాగానే ఆ సంబరం తగ్గిపోతుంది.నెల మధ్యలోకి రాగానే, సూర్యారావు గారి డైలాగ్ మారుతుంది - "ఇంకా ఈ నెలలో ఇన్ని రోజులు ఉన్నాయి, కొంచెం చూసి ఖర్చు పెట్టాలి". పెట్రోల్ ధర పెరిగితే ఆందోళన, కూరగాయల ధరలు తగ్గితే సంతోషం - ఇదే వారి ఆర్థిక విశ్లేషణ.
సరళ అయితే, ఇంట్లో పాలు మిగిలితే పెరుగు, పెరుగన్నంలో వడియాలు, పాత బట్టలతో ఇంటి పనులు... ఇలా ప్రతిదీ రీసైకిల్ (recycle) చేస్తుంది.చివరి వారం రాగానే ఇంట్లో వాతావరణం మారుతుంది. ఏవైనా ఖర్చులు వస్తే, పిల్లల బర్త్డేకి బట్టలు కొనడం వాయిదా వేయడం లేదా ఉన్న దాంట్లోనే 'అడ్జస్ట్' అవ్వడం మొదలవుతుంది. కానీ, మధ్యతరగతిలో ఒక గొప్ప విషయం ఉంది - ఎంత కష్టం వచ్చినా నవ్వడం, బంధాలను నిలబెట్టుకోవడం.ఒకరోజు సూర్యారావు గారి బాబు, వాళ్ళ స్నేహితుడిలాగా కొత్త ఫోన్ కావాలని అడిగాడు. సూర్యారావు గారు వెంటనే "సరే" అనలేదు, అలాగే "కాదు" అని తిట్టలేదు. "వచ్చే నెల చూద్దాం బాబు" అని చెప్పారు.
ఆ రాత్రి సరళతో అన్నారు, "మనకి లగ్జరీ అవసరం లేదు సరళ, మనశ్శాంతి ఉంటే చాలు. పిల్లల చదువులు, మన ఆరోగ్యం ముఖ్యం".సూర్యారావు గారి జీవితం, ఆయనం లాంటిది. కొంచెం ఎక్కువైతే తగ్గించుకుంటారు, కొంచెం తగ్గితే సర్దుకుంటారు. రేపటి కోసం ఈరోజును త్యాగం చేసే, ప్రతి తెలుగు మధ్యతరగతి కుటుంబం ఒక చిన్న ఇంద్రజాలం. ఇక్కడ ప్రేమ, బంధాలు డబ్బు కంటే ఎక్కువే. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 09:37, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== దేహ యంత్రం - అద్భుత శిల్పం ==
తలపులను దాచేది మెదడు - నిత్యం ఆలోచించేది,
రక్తాన్ని పంపే గుండె - జీవన రాగం పలికేది!
ఊపిరి నింపే ఊపిరితిత్తులు - ప్రాణవాయువుకు వేదిక,
ఆహారం అరిగించే జీర్ణాశయం - శక్తినిచ్చే సేవక!
కాలేయం చేసే పనులు ఎన్నో - విషతుల్యాలను హరించేది,
మూత్రపిండాలు చేసే శుద్ధి - దేహాన్ని కాపాడేది!
కళ్ళు చూసే అందాలు - ప్రపంచాన్ని చూపిస్తాయి,
చెవులు వినే శబ్దాలు - లోకాన్ని వినిపిస్తాయి!
చేతులు సాచే సాయం - ఆప్యాయతను పంచుతాయి,
కాళ్ళు మోసే భారం - నడిపించి ముందుకు తీసుకెళ్తాయి!
దేహం ఒక అద్భుత యంత్రం - అవయవాలే దాని యంత్రాలు,
ఆరోగ్యమే మహాభాగ్యం - దాచుకుందాం ఈ చిరునామాలు! [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 09:41, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఉపాధ్యాయుల ప్రాముఖ్యత మరియు పాత్ర ==
ఉపాధ్యాయులు (Teachers) సమాజానికి వెన్నెముక వంటివారు, విద్యార్థులకు జ్ఞానాన్ని, క్రమశిక్షణను మరియు నైతిక విలువలను నేర్పి, వారి భవిష్యత్తును తీర్చిదిద్దే గొప్ప శిల్పులు. మన దేశంలో ప్రతి ఏటా సెప్టెంబర్ 5న, డా. సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ జన్మదినాన్ని పురస్కరించుకుని ఉపాధ్యాయ దినోత్సవం జరుపుకుంటారు. వారు నిస్వార్థంగా జ్ఞానాన్ని పంచుతూ, మంచి పౌరులుగా ఎదగడానికి మార్గనిర్దేశం చేస్తారు. జ్ఞాన ప్రదాతలు: ఉపాధ్యాయులు అజ్ఞానం అనే చీకటిని తొలగించి, జ్ఞానం అనే వెలుగును ప్రసాదిస్తారు. కేవలం పుస్తక జ్ఞానమే కాకుండా, జీవితానికి అవసరమైన అనుభవాలను, నైతికతను కూడా బోధిస్తారు.
క్రమశిక్షణ మరియు విలువలు: విద్యార్థులలో క్రమశిక్షణ, నిజాయితీ, ఆత్మవిశ్వాసం, మరియు మానవతా విలువలను పెంపొందించడంలో ఉపాధ్యాయుల పాత్ర అత్యంత కీలకం.
మార్గదర్శకులు: ఉత్తమ ఉపాధ్యాయులు విద్యార్థుల బలహీనతలను గుర్తించి, వారిని ప్రోత్సహిస్తూ, సరైన మార్గంలో నడిపిస్తారు.
దేశ భవిష్యత్తు: తరగతి గదిలో వెలగదీసే ఈ దీపాలు, భవిష్యత్తులో దేశానికి అవసరమైన ఇంజనీర్లు, డాక్టర్లు, సైంటిస్టులు మరియు మంచి పౌరులను తయారు చేస్తారు.
ఉపాధ్యాయ దినోత్సవం (Teachers' Day) - సెప్టెంబర్ 5:
భారతదేశ రెండో రాష్ట్రపతి, గొప్ప ఉపాధ్యాయుడు డా. సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ జన్మదినం ఉపాధ్యాయులను గౌరవించుకునే రోజు. ఆయన "బోధ గురువులు, బాధ గురువులు" అనే భావనను వివరిస్తూ, గురువు గొప్పతనాన్ని చాటిచెప్పారు.
ముగింపు:
"గురువు లేని విద్య నిష్ప్రయోజనం". ఉపాధ్యాయులు సమాజ అభివృద్ధిలో కీలక పాత్ర పోషిస్తారు. వారి అంకితభావానికి, శ్రమకు మనం ఎల్లప్పుడూ కృతజ్ఞతతో ఉండాలి మరియు వారిని గౌరవించాలి. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 09:43, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== తేజస్వి మరియు చిన్న బుట్టి ==
ఒక ఊరిలో తేజస్వి అనే పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతను చాలా జాగ్రత్తగానే చదువుకునే పిల్లవాడు, కానీ కొంచెం భయపడే స్వభావం కలిగినవాడు.
ఒక రోజు, తేజస్వి రోడ్డెక్కినప్పుడు చిన్న బుట్టిని చూసాడు. బుట్టి తనకంటే చాలా పెద్ద కదిలేది, మొదట తేజస్వికి భయంగా అనిపించింది. కానీ బుట్టి ఆ బ్లూకు కళ్ళతో అతనిని మిత్రులుగా చూడాలనిపించింది.
తేజస్వి ముందుగా పక్కననెత్తి నడిచాడు, కానీ బుట్టి వెనక్కి తిరిగి రాదు. అంచేత, తేజస్వి చిన్న బుట్టిని కొంచెం నిశ్శబ్దంగా చూసాడు. ఆ రోజు నుండి, తేజస్వి ప్రతి రోజు బుట్టిని చూసే చిన్ని సంతోషాన్ని పొందేవాడు. చివరకు, తేజస్వి భయాన్ని మించిపోయి బుట్టిని ప్రేమతో చూసే సరస్వతి అయ్యాడు.
మరల ముద్ర:
"భయం వదిలివేస్తే, ప్రపంచంలో కొత్త స్నేహాలు మొదలవుతాయి."ఒక ఊరిలో తేజస్వి అనే పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతను చాలా జాగ్రత్తగానే చదువుకునే పిల్లవాడు, కానీ కొంచెం భయపడే స్వభావం కలిగినవాడు.
ఒక రోజు, తేజస్వి రోడ్డెక్కినప్పుడు చిన్న బుట్టిని చూసాడు. బుట్టి తనకంటే చాలా పెద్ద కదిలేది, మొదట తేజస్వికి భయంగా అనిపించింది. కానీ బుట్టి ఆ బ్లూకు కళ్ళతో అతనిని మిత్రులుగా చూడాలనిపించింది.
తేజస్వి ముందుగా పక్కననెత్తి నడిచాడు, కానీ బుట్టి వెనక్కి తిరిగి రాదు. అంచేత, తేజస్వి చిన్న బుట్టిని కొంచెం నిశ్శబ్దంగా చూసాడు. ఆ రోజు నుండి, తేజస్వి ప్రతి రోజు బుట్టిని చూసే చిన్ని సంతోషాన్ని పొందేవాడు. చివరకు, తేజస్వి భయాన్ని మించిపోయి బుట్టిని ప్రేమతో చూసే సరస్వతి అయ్యాడు.
మరల ముద్ర:
"భయం వదిలివేస్తే, ప్రపంచంలో కొత్త స్నేహాలు మొదలవుతాయి." [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 09:45, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== సాయి మరియు తాగుబట్టు ==
ఒకప్పుడు సాయి అనే చిన్న పిల్లవాడు ఒక ఊరిలో ఉండేవాడు. సాయి చాలా జాగ్రత్తగా చదువుతాడు, కానీ అప్పుడప్పుడే చింతలాగే పగల్తాడు. ఒక రోజు, సాయికి చాలా దాహం పడి, అతను ఊరి చెరువు దగ్గరకు వెళ్లాడు.
చెరువు వద్ద, అతను ఒక బలమైన తాగుబట్టు కనుగొన్నాడు. తాగుబట్టు చాలా అందంగా, కాంతివంతంగా కనిపించేది. సాయి ఆనందంగా తాగడం ప్రారంభించాడు. అయితే, ఒక్కసారిగా తాగుబట్టు అతనిని అర్థం కాని మజాకులోకి లాగింది!
సాయి భయపడకుండా తన స్నేహితులు మరియు ఊరి పెద్దల సహాయంతో, తాగుబట్టు నుంచి బయటకు వచ్చాడు. ఈ అనుభవం ద్వారా సాయి ఒక పాఠం నేర్చుకున్నాడు: “ఏదైనా కొత్తది లేదా అందంగా కనిపించిందని అనుకోవడం కచ్చితంగా మంచిది కాదు. ముందు జాగ్రత్తగా పరిశీలించాలి.”
అక్కడి నుండి సాయి మరింత జాగ్రత్తగా, తెలివిగా ఉండే పిల్లవాడు అయ్యాడు. [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 09:59, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== మనసు రహస్యాలు ==
అనుప్ మరియు లక్ష్మీ చిన్నపాటి ఊరిలో ఉండేవారు. వాళ్లు చిన్నతనం నుండి మిత్రులే, ఎప్పుడూ సైకిల్ మీద చక్కగా పర్వతాలు తిరగడం, చదువులో సహాయం, చిన్న చిన్న క్రీడల్లో జంటగా పాల్గొనడం చేస్తూ పెరిగారు.
ఒక రోజు, అనుప్ తన గుండెలోని భావాలను అంగీకరించకుండానే, చిన్న పేపర్ పై ఒక లేఖ రాశాడు:
"లక్ష్మీ, నిన్ను ఎప్పటి నుంచో ఇష్టపడుతున్నాను. కానీ సిగ్గు వల్ల చెప్పలేకపోయాను. నువ్వు నా భావాలు అంగీకరిస్తే, మనం ఎప్పటికీ మంచి స్నేహితులకే కాకుండా, సంతోషంగా కలిసి ఉండవచ్చుఅనుప్ ఆ లేఖను స్కూల్ లైబ్రరీలోని లైబ్రరీ బుక్ లో ఉంచాడు. లక్ష్మీ, లైబ్రరీ బుక్ తీసుకుని చదివింది, అప్పుడు చిన్నగా నవ్వింది. ఆమె వెంటనే లేఖ రాసి,
"అనుప్, నువ్వు ఇంత కాలం ఈ మాట చెప్పకపోవడం నాకు ఆశ్చర్యం. నాకూ నీపై ప్రేమ ఉంది. మనం కలిసి చిన్న, అందమైన కథ మొదలుపెడదాం."
వాళ్లు అప్పటినుంచే కేవలం మిత్రులే కాకుండా, ఒక చిన్న క్యూట్ ప్రేమ కథలో కలిసి ముందుకు సాగారు. ప్రతి రోజు చిన్న చిన్న జెస్చర్స్, క్యూట్ మెసేజెస్, నవ్వులు, ఒకరిపై ఒకరు ప్రత్యేకమైన ప్రేమను చూపిస్తూ గడిపారు.
మోరల్: నిజమైన ప్రేమ చిన్న, అందమైన మోమెంట్స్ లోని క్యూట్ ఫీలింగ్స్ లోనే ఉంటుంది. [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 10:06, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “సమయం మరియు స్మైల్స్” ==
సాయి మరియు సిరి చిన్నపాటి ఊరిలో పొరుగువారుగా ఉండేవారు. వారు ఎల్లప్పుడూ కలిసి పాఠశాలకు వెళ్తారు, సైకిల్ పై ఒకరినొకరు దూకిస్తారు, చిన్న చిన్న ఆటల్లో పరస్పరం నవ్వుతారు.
ఒక రోజు సాయి సిరి కోసం చిన్న గిఫ్ట్ తీసుకెళ్లాడు. అది ఒక చిన్న కాఫీ మగ్, అందులో “నీ నవ్వే నా రోజును روشن చేస్తుంది” అని రాశారు.
సిరి, గిఫ్ట్ చూసి చిన్నగా నవ్వి, సాయి చేతిని పట్టింది. ఆ చిన్న స్పర్శలో, ఇద్దరూ ఒకరికొకరు గుండెల్లో ఏమో కొత్త ఫీలింగ్ అనుభవించారు.
ఆ రోజు నుంచి, చిన్న చిన్న క్యూట్ మెసేజులు, చిన్న సర్ప్రైజ్లు, కలిసి సైకిల్ రైడ్స్—ఇలాంటి క్యూట్ మోమెంట్స్ తో వారి ప్రేమ పెరిగింది.
మోరల్: ప్రేమ అంటే పెద్ద గిఫ్ట్స్ కాద—చిన్న, సింపుల్ క్యూట్ క్షణాలే నిజమైన ప్రేమను చూపుతాయి [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 10:14, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “చిన్న మోమెంట్స్” ==
మధు ఒక చైతన్యవంతమైన, ఉత్సాహపూరిత అమ్మాయి. రాహుల్, తన సీరియస్, కానీ కొంచెం shy బాయ్. వాళ్లు ఒకే కళాశాల లో చదువుతున్నారు. మొదటి చూపులో మధు రాహుల్ సీరియస్ ఫేస్ చూసి నవ్వింది.
ఒక రోజు, క్లాస్ నుండి బయట పడుతూ, రాహుల్ పుస్తకం కింద మోస్తున్న కాగితం దొరికింది. అది మధు రాసిన చిన్న నోట్:
"నువ్వు ఎల్లప్పుడూ సీరియస్గా ఉంటావు. కానీ నీ నవ్వు, నిజంగా క్యూట్!"
రాహుల్ మొదట షాక్ అయ్యాడు, తరువాత చిన్నగా నవ్వాడు. ఆ రోజు నుంచి, వారు చిన్న, క్యూట్ మెసేజులు, పుస్తకాల మధ్య గిఫ్ట్లు, ఒకరిని ఒకరు హెలో అని పలకడం—ఇలాంటి చిన్న మోమెంట్స్ లో ప్రేమను పంచుకోవడం మొదలుపెట్టారు.చివరికి, రాహుల్ మధుకి అన్నాడు:
"నువ్వు రాసిన ప్రతి నోట్ నా గుండెకి జూన్ చేసేది!"
మధు నవ్వుతూ చెప్పింది:
"నువ్వు నవ్విన ప్రతిసారీ నా హృదయం గుప్పిస్తుంది!"
మోరల్: చిన్న, క్యూట్ ఫీలింగ్స్, ప్రేమలో పెద్ద మార్పులు చేస్తాయి. 💖 [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 10:20, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ప్రేమ ==
ప్రేమ ఒక చిన్న దీపం,
మన హృదయాలను వెలిగించే దీపం.
కష్టంలో సానుభూతి, సంతోషంలో పంచుకోవడం,
ఇదే ప్రేమ నిజమైన రూపం.
ప్రతి మనసు ప్రేమతో మోసుకొని,
సరస్వతి సురభిలా వెలిగిపోతుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:37, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== చదువు ==
చదువు మనకి వెలుగు చూపుతుంది,
మన జీవితాన్ని మార్గం చూపిస్తుంది.
పుస్తకాలు స్నేహితులు, ఉపాధ్యాయులు మార్గదర్శకులు,
జ్ఞానం సంపాదించగా మనకు ఆవశ్యక మార్గం లభిస్తుంది.
చదువుతోనే మనసు ప్రకాశిస్తుంది,
భవిష్యత్తు సునిశ్చితంగా మారుతుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:38, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== “వికీపీడియా ==
వికీపీడియా మనం కలిసే, నేర్చుకునే, పంచుకునే ఒక వేదిక.” [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:40, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ ==
డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ భారతదేశంలో ఒక మహనీయ నాయకుడు. ఆయన সমাজంలో అన్యాయానికి, వర్గ వివక్షకు ప్రతిఘటన చూపించి, దళితులు, పేదల హక్కుల కోసం పోరాటం చేశారు. ఆయన భారత రాజ్యాంగ రచయిత మరియు సామాజిక న్యాయం, విద్య, సమానత్వానికి ప్రతీక. బంధనాలను విరివేసి, సమాజాన్ని సమానత్వ దిశగా నడిపిన ఆయన కృషి ప్రతి భారతీయుడికి ఆదర్శం. డాక్టర్ అంబేద్కర్ చూపిన మార్గం మనకు న్యాయం, సమానత్వం, మరియు విద్యను విలువగా భావించమని స్ఫూర్తి ఇస్తుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:41, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆల్బర్ట్ ఐన్స్టైన్ ==
ఒకప్పుడు చిన్న ఆల్బర్ట్ ఐన్స్టైన్ పాఠశాలలో చదువులో సులభంగా గెలవడు. చాలా మంది అతన్ని మెల్లగా, అర్ధమవ్వని విద్యార్థి అనుకున్నారు. కానీ అతనికి ఒక ప్రత్యేకమైన ఆలోచన శక్తి, ప్రకృతిని గమనించే ఆసక్తి ఉంది. చిన్నప్పుడు బొమ్మలతో, గడియారాల మెకానిజం చూస్తూ, ఎందుకంటే ఏ విధంగా పనిచేస్తుందో ఆలోచించేవాడు.
తరువాత అతను పెద్దవయసులో “సాపేక్షతా సిద్ధాంతం” అనే శాస్త్రీయ సిద్ధాంతాన్ని అందరికీ చూపించి, ప్రపంచాన్ని ఆశ్చర్యచకితంగా మార్చాడు. ఐన్స్టైన్ మనకు చూపినది ఏమిటంటే, సాధారణంగా మెల్లగా కనిపించే విద్యార్థి కూడా సృష్టిశీలత, జిజ్ఞాస తో గొప్పదాన్ని సాధించగలడు. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:42, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== “పంచ భూతాలు ==
నిజానికి మీరు అడిగిన “పంచ భూతాలు” అంటే ప్రకృతి లోని ఐదు మూలిక ద్రవ్యాలు (Elements). ఇవి హిందూ, వైదిక, యోగ, తత్వశాస్త్రం లో ముఖ్యమైన భావన. ఇవి ఈ విధంగా ఉంటాయి:
ప్రతీశ (ప్రధాన స్థితి / భూమి – Earth)
భూమి స్థిరమైనది, మృదువైనది, మనకి జీవనానికి మద్దతు ఇస్తుంది.
జల (Water)
నీరు, ప్రవాహం, శాంతి మరియు జీవనానికి అవసరమైన ద్రవం.
అగ్ని (Fire)
వేడి, శక్తి, రూపాంతరం, శుభ్రతను సూచిస్తుంది.
వాయు (Air / Wind)
శ్వాస, చలనశీలత, జీవన శక్తిని సూచిస్తుంది.
ఆకాశం / ఆకాశ (Ether / Space)
విశాలత, శూన్యత, అన్ని ద్రవ్యాల స్థానం.
సంక్షిప్తంగా: భూమి, నీరు, అగ్ని, వాయు, ఆకాశం = పంచభూతాలు, ఇవి ప్రపంచంలోని అన్ని వస్తువుల మౌలిక రూపాలు. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:44, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== దేవుడు ==
దేవుడు అనేది ప్రతి మనిషి జీవితంలో విశ్వాసానికి, ఆశ్రయానికి ప్రాతినిధ్యం కలిగిన అత్యంత పవిత్ర存在. మనం సంతోషంలో, కష్టంలో, విజయాల్లో దేవుని ఆలోచించి ప్రార్థిస్తాము. ఆయన మన జీవితాన్ని కాపాడి, సరియైన మార్గంలో నడిపిస్తాడు. దేవునిపై విశ్వాసం మన హృదయాలను శాంతి, ధైర్యంతో నింపుతుంది. అందుకే ప్రతి మనిషి దేవుడిని గౌరవించి, ప్రేమతో జీవించాలి. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:45, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== వేయి స్తంభాల గుడి ==
వేయి స్తంభాల గుడి అని ప్రసిద్ధి చెందిన తీర్థస్థలం “థౌసండ్ પిల్లార్ టెంపుల్” (Thousand Pillar Temple) హనుమకొండలో ఉన్న ఒక పురాతన హిందూ మందిరం. ఇది ఇస్లాం దాడులను ఎదుర్కొన్నా కూడా అద్భుతమైన శిల్పకళ, శిల్పం, శిల్పకారుల నైపుణ్యాన్ని తెలిపే అద్భుతమైన కట్టడిగా నిలిచింది. ఈ గుడి 1163 సంవత్సరంలో కాకతీయ వంశస్థుడు రుద్ర దేవుడు నిర్మించాడు. ఇది మూడు దేవతలకు (శివ, విష్ణు, సూర్య) సమర్పించిన “త్రికూటాలయం” నిర్మాణంతో కూడి ఉంది. గుడి ఛాలుక్య-కాకతీయ శైలి రూపకల్పనతో, స్తంభాలపై తీవ్రంగా చెక్కిన శిల్పాలు, తాడో తీగలా సూక్ష్మంగా చెక్కిన డిజైన్లు ఉన్నాయి, ఇవి చాలా అద్భుతంగా కనిపిస్తాయి. ఈ ఘనమైన స్థలం తెలంగాణలోని ప్రముఖ పుణ్యక్షేత్రంగా పరిగణించబడుతుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:46, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== కాకతీయుల వంశం ==
కాకతీయులు 12వ శతాబ్దం నుండి 14వ శతాబ్దం వరకు దక్షిణ భారతదేశంలో పాలించారు. వారి రాజధాని వారంగల్. కాకతీయులు శిల్పకళ, వాస్తుకళ, నిలయం, జలవిన్యాసాల నిర్మాణంలో ప్రసిద్ధులు. వీరు ఘనమైన వేయి స్తంభాల గుడి (Thousand Pillar Temple), కాకతీయ కోట వంటి అద్భుతమైన నిర్మాణాలను నిర్మించారు. సాహిత్యం, సంస్కృతి, వ్యవస్థాపనలో ఆయన రాజ్యపు ప్రజలకు అభివృద్ధిని కలిగించారు. కాకతీయుల పాలనలో భూ సర్దుబాటు, నీటిపారుదల, వ్యవసాయ వ్యవస్థలో ప్రధాన కృషి జరిగింది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:47, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== రాణి రుద్రమ్మా ==
రాణి రుద్రమ్మా కాకతీయ వంశంలోని ప్రసిద్ధ రాణి. 1259–1289 మధ్య పాలిస్తూ, ఈ వంశానికి గౌరవం, శక్తి తీసుకువచ్చింది. ఆమె ధైర్యవంతమైన నాయకత్వం, సమానత్వానికి నమ్మకం కలిగిన ruler. రుద్రమ్మా సైన్యాన్ని నేరుగా నడిపి, సామ్రాజ్యాన్ని రక్షించారు. ఆమె పాలనలో వాస్తుకళ, కట్టడాలు, జలవిన్యాసాలు అభివృద్ధి చెందాయి. రాణి రుద్రమ్మా సాహస, ధైర్యం, సమానత్వానికి ప్రతీకగా ప్రతి భారతీయుడు గుర్తు చేసుకోవలసిన మహాన వ్యక్తి. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:48, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి (మాతృమూర్తి పద్యశతకం) ==
మాతృమూర్తి పద్యశతకం రచయిత గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు గారు రచించారు. ఇందులో 108 ఆటవెలది పద్యాలు అమ్మ గొప్పతనం తెలియజేస్తాయి. 2020లో ఈ పద్యశతకం ఆవిష్కరించబడినది. పాఠకులు కోరిన యెడల పూర్తి శతకం ఇక్కడ చేర్చగలను. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 16:17, 25 జూన్ 2026 (UTC)
:<మాతృమూర్తి పద్యశతకం> [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 15:36, 3 జూలై 2026 (UTC)
cgnuys35dlejm1vhgte4fg31a7ibw5j
562630
562628
2026-07-03T15:43:50Z
VISWALYRICS
7377
/* మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి (మాతృమూర్తి పద్యశతకం) */
562630
wikitext
text/x-wiki
==[[:oldwikisource:Wikisource|Wikisource — The Free Library]]==
Hello. Please check (and if need be ''add'' or ''correct'') the translation of '''''"Wikisource — The Free Library"''''' in your language, in the table at '''[[:oldwikisource:Wikisource|this page]]'''. Note: The table is linked to from the circular logo at '''[[:oldwikisource:|Wikisource's Multilingual Portal]]'''.
Thank you! [[User:Dovi]] 17:47, 22 January 2007 (UTC)
I have just added [http://en.wikisource.org/wiki/Tirukural the Tirukural] at the English Wikisource - I notice that the original Tamil is currently hosted at http://wikisource.org/wiki/%E0%AE%A4%E0%AE%BF%E0%AE%B0%E0%AF%81%E0%AE%95%E0%AF%8D%E0%AE%95%E0%AF%81%E0%AE%B1%E0%AE%B3%E0%AF%8D - please migrate it to this new Tamil wikisource, and then create the necessary links between the English and Tamil versions. [[సభ్యుడు:74.100.72.166|74.100.72.166]] 05:38, 10 ఫిబ్రవరి 2007 (UTC)
==Bot flag request for [[సభ్యులు:కంప్యూటరు]]==
* Bot operator: [[User:White Cat]] ([[:Commons:User:White Cat]]) - En-N, Tr-4, Ja-1
* List of botflags on other projects: Bot has a flag on wikimedia (meta,commons) wikipedia (ar, az, de, en, es, et, fr, is, ja, ku, nn, no, ru, sr, tr, uz, simple...) (See: [[m:User:White Cat#Bots]])
* Purpose: Interwiki linking, double redirect fixing, commons delinking (for cases where commonsdelinker fails)
--<small> [[User:White Cat|Cat]]</small> <sup>[[User talk:White Cat|chi?]]</sup> 18:13, 16 మార్చి 2008 (UTC)
== Bot flag for GedawyBot ==
* '''Bot : [[User:GedawyBot|GedawyBot]]
* '''Operator''' : [[w:ar:مستخدم:محمد الجداوي|M.Gedawy]]
* '''Programming Language(s)''' : Python (pywikipedia)
* '''Function Summary''' : Interwiki
* '''Contributions''' : [[Special:Contributions/GedawyBot|see here]]
* '''Already has bot flag on''' : [http://toolserver.org/~vvv/sulutil.php?user=GedawyBot +150 wikis]
I will make another request on meta. Thank you.--[[User:محمد الجداوي|M.Gedawy]] 16:41, 16 ఫిబ్రవరి 2012 (UTC)
== వికీమూలములు కు బొమ్మ (లోగో) ==
Admin, వికీమూలములు కు బొమ్మ (లోగో), http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wikisource-logo-te.svg, ఇది వాడగలరు, లేదా మార్పులు ఉంటే చెప్పగలరు. [[వాడుకరి:రహ్మానుద్దీన్|రహ్మానుద్దీన్]] ([[వాడుకరి చర్చ:రహ్మానుద్దీన్|చర్చ]]) 21:10, 14 ఆగష్టు 2012 (UTC)
:వికీప్రాజెక్టు పేర్లను లిప్యంతరీకరణమాత్రమే చేస్తున్నాము, వికీసోర్స్ అని తెలుగు లిపిలో రాయటమే మెరుగుగా వుంటుంది.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|Arjunaraoc]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:17, 15 ఆగష్టు 2012 (UTC)
==ప్రత్యేక గ్రంధం==
ప్రత్యేక గ్రంథంగా ''గుత్తా'' గ్రంథాన్నిమొదటి పుటలో పెట్టి ఆరు నెలలకు పైగా అయినది. ఇంకా ఎంతకాలం అది వుంటుంది?. నిబంధనల ప్రకారము ఎంతకాలము అది మొదటి పుటలో వుండాలి? మన వద్ద ఈ అర్హత పొందిన గ్రంథాలేవీ లేవా? .........[[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhaskaranaidu|చర్చ]]) 12:11, 22 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:[[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]] గారికి, మంచి ప్రశ్న. తెవికీలోగా ప్రదర్శితమయ్యేవాటికి వారం సమయం మనం నిర్ణయించలేదు. కాని ఆంగ్ల వికీసోర్స్ లాగా నెలకొకటి చొప్పున చేయగలిగితే బాగుంటుంది. [[వికీసోర్స్:విశేష గ్రంథాలు]] చూసి కొత్త గ్రంథాన్ని ప్రతిపాదించండి మరియు పరిచయపేజీ తయారు చేయండి.-[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 05:18, 23 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:: [[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]], [[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] గార్లకు, ఈ నెల ప్రదర్శన గ్రంథంగా [[ఆంధ్ర రచయితలు]] పెడదామా. దానికి కావలసిన అర్హతలున్నాయా. దయచేసి గమనించి తెలియజేయండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 10:32, 24 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
::: అది మంచి గ్రంథము. దానినే పెట్టండి. [[వాడుకరి:Bhaskaranaidu|Bhaskaranaidu]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhaskaranaidu|చర్చ]]) 00:10, 25 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] గారికి, సూచిక పేజీలన్నీ అమోదించబడ్డాయి. కాబట్టి మీ సూచన ఆమోదమే.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:26, 25 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::: [[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] గారు, [[వికీసోర్స్:ప్రదర్శన గ్రంథాలు/ఆంధ్ర రచయితలు]] తయారుచేశాను. ఎలావుందో ఒకసారి చూడండి. ముఖచిత్రం అంత స్పష్టంగా లేదు. దోషాలుంటే సరిచేయండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 10:42, 25 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::::[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] గారికి నేను కొంత మెరుగు చేశాను.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:34, 26 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:: దీనిని ఎప్పుడు ప్రదరనకు తీసుకుందామో తెలియజేయండి ఆరోజు నుండి నెలరోజులు ప్రదర్శనకు ఉంచుదాము. ధన్యవాదాలు.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 07:30, 26 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:::[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] గారికి, ఎప్పుడైనా ప్రదర్శనకు పెట్టవచ్చు. తెవికీలోగా కాలవ్యవధితో (వారంతో పాటు మార్చే) సదుపాయం లేనందున, మీ తీరికనిబట్టి మార్చండి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 07:23, 27 ఫిబ్రవరి 2015 (UTC)
:: 28వ తేదీన ప్రదర్శన గ్రంథం గా [[ఆంధ్ర రచయితలు]] పుస్తకాన్ని చేర్చాను. [[గుత్తా]] పుస్తకాన్ని ఇప్పటికే ప్రదర్శించిన పుస్తకాల జాబితాలో చేర్చాను.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 04:26, 2 మార్చి 2015 (UTC)
== మొదటి పేజీ మెరుగుకి సలహాలు ==
{{సహాయం కావాలి-విఫలం}}
తెవికీసోర్స్ అభివృద్ధిని సాధ్యమైనంత చూపే విధంగా మొదటి పేజీని మెరుగుచేయాలి. దీనికి సలహాలివ్వండి, స్పందించండి.
నా సలహా, అకారాది సూచికని అడుగుకి మార్చాలి, ఇప్పుడు మన ధ్యాస పూర్తి పుస్తకాలపై వుంది కాబట్టి.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 07:35, 22 మార్చి 2015 (UTC)
:మొదటిపేజీలో [[వికీసోర్స్:పాఠం|పాఠం]] లింకు లో సమాచారం వికీపీడియాదే. వికీసోర్స్ స్కాన్లు ఆధారంగా రూపుదిద్దుకుంటున్నది కాబటి, [[సహాయం:Proofread]] కు సూచించడం మంచిది మరియు అక్కడనుండి కొత్త [[వికీపీడియాలో రచనలు చేయుట]] కు లింకు ఇవ్వవచ్చు. దీనిని తెలుగులోకి అనువదిస్తే బాగుంటుంది. మిగిలిన వరుస అంతా పక్కపట్టీలో వున్నదే కాబట్టి తొలగించటానికి ప్రతిపాదిస్తున్నాను. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 12:51, 26 మార్చి 2015 (UTC)
::స్పందనలు లేనందున ,సవరణలు కొనసాగించుతాను.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 11:45, 13 ఏప్రిల్ 2015 (UTC)
== కొత్త పేజీలు ==
{{ సహాయం చేయబడింది}}
[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జునరావు]] గారు - మొదటి పేజీలో కొత్త పేజీలు చూపించేది. దానిని దయచేసి స్థాపించండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 13:12, 25 మార్చి 2015 (UTC)
:వికీపీడియాలో కొత్త పేజీలు చూపించేదిగా చేశాము. వికీసోర్స్ లో పుస్తకం ప్రాధాన్యం కాబట్టి, అంత ఉపయోగంకాదేమో. ఇటీవలి మార్పులు చూసినపుడు LEGEND లో కొత్తపేజీలు లింకు కనబడుతుంది. అలాగే ప్రత్యేక పేజీలు నుండి చేరుకోవొచ్చు. ఇతరులు స్పందిస్తే, ఏకాభిప్రాయం వుంటే సులభంగానే ప్రక్క పట్టీలో స్థాపించవచ్చు.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 12:00, 26 మార్చి 2015 (UTC)
== ఇటీవలి గ్రంథాలు తాజా ==
అధ్యాయాలకూర్పులు తయారైన మరియు మొదటి పేజీలో ప్రదర్శించగలిగే పుస్తకాలతో ఇటీవల గ్రంథాలు తాజా చేయటం మంచిది. [[user:Rajasekhar1961]] , [[వాడుకరి:శ్రీరామమూర్తి]] గారలు మరియు సహసభ్యులు గమనించండి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:43, 22 మార్చి 2016 (UTC)
: అలాగేనండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 05:45, 22 మార్చి 2016 (UTC)
:దించుకొనబడేటట్లు చేయబడిన గ్రంథాలలో, అప్రమేయంగా ఇటీవలి 5 గ్రంథాలను చూపించేటట్లుగా మార్పు చేశాను. పుస్తకం అచ్చుదిద్దడం పూర్తయినపుడు, ప్రధానపేరుబరిలో తొలిగా {{tl|featured download trial}} వాడి దింపుకొన్న పుస్తకం సరిగా వుంటే, ఆ మూసని {{tl|featured download}} వాడుకకు మార్చితే సరిపోతుంది.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 12:21, 18 మార్చి 2022 (UTC)
== స్వాగతం మూసంలో వివరం సవరణ ==
ప్రస్తుతము వున్న వివరము నమూనా
— 10,966 తెలుగు పాఠ్యపు ప్రధాన పేజీలు, 12 దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు తో మొత్తం 264 మొత్తము పుస్తకాలతో ...
ఇప్పుడు పుస్తకాలు రూపు దిద్దడం ప్రాధాన్యం కాబట్టి, మొత్తము పాఠ్యపు ప్రధాన పేజీలు చేర్చడం సరికాదు. అందుకని ఆ సంఖ్య తొలగించి, కేవల అన్ని వివరాలున్న గణాంకాలకి లింకు మాత్రం చేరిస్తే సరిపోతుంది.
ఉదా:
<div id="articlecount" style="font-size:90%;">—
{{PAGESINCATEGORY:దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు}} [[:వర్గం:దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు|దింపుకొనదగిన పుస్తకాలు]] తో {{#expr: {{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:ఆంగ్ల మూలాల సూచికలు}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_ఆమోదించబడినది}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_దిద్దబడినది}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_దిద్దబడని}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_-టైపు_లేక_ప్రోగ్రామ్_ద్వారా_పేజీలుచేయటకు_సిద్ధం}}|R}} +{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక- పాఠ్య పొర అభ్యర్ధించబడినది}}|R}} +{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక-పురోగతి తెలియదు}}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక -సమస్యాత్మక ఫైల్ సవరించాలి}}|R}} +{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక_-సమస్యాత్మక_ఫైల్_సవరించాలి }}|R}}+{{formatnum:{{PAGESINCATEGORY:సూచిక-స్కాన్ నాణ్యత పరిశీలన }}|R}}}} [[:వర్గం:సూచిక|మొత్తము పుస్తకాలతో]], ('''[[Special:Statistics|పూర్తి గణాంకాలు]]''' ).</div>
దీనిపై మీ అభిప్రాయాలు వారం రోజులలోగా అనగా 18ఏప్రిల్ 2016 లోగా తెలియచేయండి.--[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 04:15, 11 ఏప్రిల్ 2016 (UTC)
: స్పందనలు లేనందున మార్పు చేయబడినది. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 11:50, 1 మార్చి 2019 (UTC)
== విశేష గ్రంథము రూపుదిద్దడం ==
విశేషగ్రంథం శీర్షిక చుట్టూవున్న తెలుపు నేపథ్యంలోనే విశేషగ్రంథం భాగం వచ్చేటట్లు చేయాలి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 10:31, 19 సెప్టెంబరు 2019 (UTC)
:సరిచేశాను. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 09:34, 26 డిసెంబరు 2020 (UTC)
== జులై 14 నుండి మొదటి పేజీ మొబైల్ వీక్షణ కొత్త రూపు ==
మొదటిపేజీ పాతకాలపు ప్రత్యేక రూపుదిద్దడం జులై 13 తో అంతమవుతుంది కావున మొదటిపేజీకి కొత్తగా template styles వాడి రూపుదిద్దాలి. (చూడండి [https://phabricator.wikimedia.org/T254287? T254287]). ప్రయోగాత్మకంగా మార్పులు చేశాను.. [https://te.m.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80?mfnolegacytransform=1&debug=1 కొత్త రూపు ]ని [https://te.m.wikisource.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8A%E0%B0%A6%E0%B0%9F%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%87%E0%B0%9C%E0%B1%80 పాత రూపు]తో మీ మొబైల్ లో పరీక్షించి ఏమైనా సమస్యలు, సూచనలు తెలపండి. --[[వాడుకరి:Arjunaraoc|అర్జున]] ([[వాడుకరి చర్చ:Arjunaraoc|చర్చ]]) 06:05, 29 జూన్ 2020 (UTC)
== Kabaddi ==
kabaddi [[వాడుకరి:Mythili2005|Mythili2005]] ([[వాడుకరి చర్చ:Mythili2005|చర్చ]]) 13:50, 13 జనవరి 2026 (UTC)
== అద్భుతం ==
అంతులేని కథ లో మగ జయప్రద లా తయారయ్యింది సూర్యం పరిస్థితి. నిరుపేద కుటుంబం లో పుట్టినా, తల్లిదండ్రుల కృషి, పట్టుదల వల్ల, తాను డిగ్రీ చదివి, కాల్ సెంటర్ లో జాబు సంపాదించాడు. ఐదేళ్ళు అక్కడ తక్కువ జీతం తో కష్టపడ్డాక, ఈ మధ్యనే పెద్ద కంపెనీ లో మంచి జీతానికి ప్రాజెక్టు మేనేజరుగా కుదిరాడు. అన్ని కష్టాలు పడ్డ అమ్మానాన్నలకి మంచి జీవితం కూడా చూపించాలని ఆశ పడ్డాడు. అన్నీ తానై, తమ్ముడి ని ఇంజినీరింగు లో చేర్చాడు. అంతా బాగుందనుకున్న సమయం లో, తల్లిదండ్రులిద్దరూ కొద్ది తేడాతో కాలం చేశారు. ఆ బాధ నుండి కోలుకోక ముందే, తమ్ముడి కి ఏదో అరుదైన వ్యాధి అని తేలింది. వాణ్ణి ఎలాగైనా కాపాడాలని తాను చెయ్యని ప్రయత్నం లేదు. కంపెనీ యాజమాన్యాని కి తన పరిస్థితి వివరిస్తూ మెయిల్సు పంపాడు. హెచ్చార్ వాళ్ళు, అతనికి కావాల్సిన ఇరవై లక్షలూ అప్పుగా గా కూడా ఇవ్వడం కుదరదని తేల్చేశారు. అతడు ఉద్యోగం లో చేరి మూడేళ్ళు కూడా కానందున, మహా అయితే రెండు లక్షల అప్పు ఇవ్వగలమనీ తెలిపారు. కంపెనీ లో పనిచేస్తున్న మిగతా వాళ్ళందరినీ చందాలివ్వమని ప్రోత్సహిస్తామన్నారు. గతం లో ఎన్నోసార్లు ఉద్యోగులందరూ భూరి విరాళాలిచ్చారు గానీ, ఎన్నడూ ఆ విరాళాలు ఐదారు లక్షలు దాటింది లేదు. ఎంత కాదన్నా, తనకు ఇంకా చాలా డబ్బే అవసరమైంది. దిక్కు తోచని స్థితి లో సీ.ఎఫ్.ఓ రావుకి మెయిలిచ్చాడు. పలుమార్లు ప్రయత్నించాక, అతడి అపాయింట్మెంట్ దొరికింది.
సీ.ఎఫ్.ఓ రావు చాలా మంచివాడు. బాగా పలకరించాడు. విషయం ముందుగానే తెలుసుకున్నాడు. తమ్ముని ఆరోగ్యం గురించి ఆరా తీశాడు. కష్టం తీరుతుందన్న ఆశ పుడుతున్న సమయం లో, చావు కబురు చల్లగా చెప్పాడు. ఎంత సహాయం చెయ్యాలని తనకున్నా, అతని పవర్ లో రెండు లక్షల కన్నా ఎక్కువ ఇవ్వడం సాధ్య పడదుట. పదే పదే నొచ్చుకున్నాడు ఈ విషయం చెప్పాల్సి వస్తున్నందుకు. ఇక కంపెనీ యజమానే దిక్కుట. ప్రయత్నిస్తానన్నాడు. వారం రోజుల తర్వాత కనపడమన్నాడు. ఈలోగా ఏదైనా అద్భుతం జరిగితే తప్ప తన తమ్ముణ్ణి కాపాడుకోలేడు తను. అక్కడినుంచి బయటకొచ్చాక, సుర్యానికి, దుఃఖం ఆగలేదు.
కొన్ని నెలలు గా డబ్బు కోసం ఎంతో ప్రయత్నించి విసిగి పోయాడు. సాఫ్ట్వేర్ కంపెనీలు, ఎక్కువ జీతాలిస్తున్నాయి కాబట్టి, ఇంత పెద్ద మొత్తం లో సాయం చేసే, (కనీసం అప్పుగా అయినా ఇచ్చే) ఉదార స్వభావం ఆయా కంపెనీల యజమానుల కుండదని తాను ముందే విని ఉన్నాడు. ఇదేమీ, ఇన్ఫోసిస్ కాదు. ఆ యజమాని నారాయణ మూర్తీ కాదు. గతం లో ఒక మేనేజరు, నాలుగు వందలకి బదులు నాలుగు వేలు వేసి తప్పుడు బిల్లు పెట్టేడని, అతడిని తొలగించిన సంస్థ ఇది. ఇన్ని లక్షలు ఇస్తారన్న ఆశ పూర్తిగా అడుగంటి పోయింది.ఆ బాధలో అక్కడే, ఏడుస్తూ కూచున్నాడు.
అటుగా వెళ్తున్న ఆ యజమాని, సూర్యాన్ని చూసీ చూడనట్లే వెళ్ళాడు. ఒక వైపు రావు, యజమానికి ఈ విషయం చెప్పాలంటే భయపడుతున్నాడు. ఆర్ధిక మాంద్యం పుణ్యమాని, ఈ మధ్య కంపెనీ ఖర్చు లు తగ్గించే విషయం లో కొన్ని ఐడియాలతో రమ్మన్నాడు. ఇంతలో యజమాని నుండి పిలుపు వచ్చింది. ఆ విషయం గురించే అయ్యుంటుందని, ఫైల్సు పట్టుకుని వెళ్ళాడు. బయట ఏడుస్తున్న సూర్యాన్ని గురించి ఆరా తీశాడు యజమాని. రావు విషయం వివరించి, రెండు లక్షలు శాంక్షన్ చేస్తే బాగుంటుందని చెప్పాడు, యజమాని ఏమంటాడా అని భయపడుతూనే. ఆయన మొహం చిట్లించాడు. రావుకి పై ప్రాణం పైనే పోయింది.
రెండూ ఇచ్చాక ఇంక ఎంత తగ్గుతుంది? అడిగాడు యజమాని.
ఇంకో పది పడుతుందన్నాడు రావు.
మనం చేసే సాయం తో పిల్లవాడి ప్రాణం కాపాడ గలమా? మళ్ళీ అడిగాడు.
లేదన్నాడు రావు.
మరి ఆ రెండూ ఇచ్చి ప్రయోజనం లేదుకదా.. సగం డబ్బులిస్తే, సగం ప్రాణం నిలవదు కదా.అందుకని..
రావుకి అర్ధమవుతోంది ఆయనేం అనబోతున్నాడో. ప్రయోజనం లేనప్పుడు ఇవ్వడం ఎందుకూ అసలే కంపెనీ లాభాలు తగ్గు ముఖం పడుతున్న కష్టకాలం లో అంటాడు. అతనికి ఏదో ఒకటి చెప్పి పంపెయ్యమంటాడు అనుకున్నాడు.
ఏదో ఒక అద్భుతం జరిగితే కానీ అతని తమ్ముడు బతకడు, అతనికి చెప్పి పంపెయ్యమంటారా అని అడిగాడు.
ఇప్పటి వరకూ పోగవుతాయనుకుంటున్న పది లక్షలూ ఎలా వస్తున్నాయో వివరం అడిగాడు యజమాని.
కొద్ది గా అలోచించి, రావు చేతిలో ఒ చెక్కు పెట్టేడు.
ఏంటిది అన్నాడు రావు.
అద్భుతం అన్నాడు యజమాని. అక్షరాలా ఇరవై లక్షల చెక్కు అది.తన పర్సనల్ ఎకౌంటు నుంచి రాసిచ్చాడా యజమాని.
నమ్మబుద్ధి కాలేదు రావుకి. నాలుగు వేల విషయంలో, చిన్న మొత్తానికే మనోహర్ ని తొలగించాలని పట్టుపట్టిన యజమాని, ఇరవై లక్షలు ఎలా ఇస్తున్నారు?
రావు ముఖం చూసి అన్నాడాయన,
మనోహర్ మనల్ని మోసం చేసాడు. అప్పుడు మీకు ఎమౌంట్ చిన్నదే కదా అని డబ్బు కనపడింది, నాకు మోసం కనపడింది. అందుకనే అతన్ని తొలగించాలన్నాను.
ఇప్పుడూ మీకు ఇరవై లక్షలు అనే డబ్బే కనపడింది, నాకు అవసరం కనిపించింది. ఒక పిల్లవాడి భవిష్యత్తు కనపడింది అందుకే ఇస్తున్నాను.
రావు పరిగెత్తుకెళ్ళి ఆ చెక్కుని ఏడుస్తున్న సూర్యానికిచ్చాడు.
అద్భుతం!! సూర్యం అనందానికి హద్దుల్లేవు.
అద్భుతాలు జరగాలంటే దేవుడు దిగిరానక్కరలేదు, మనసున్న సాటి మనిషి చాలు. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 15:49, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== పిసినారి పుల్లయ్య ==
ఒక గ్రామంలో పుల్లయ్య అనే పిసినారి ఉండేవాడు. అతను తాతల కాలంనాటి పాతగుడిసెలో నివాసం ఉండేవాడు. అది ఎండకు ఏండి, వానకు తడిసి పూర్తిగా పాడైపోయినది. ఐనా పుల్లయ్య ఆ గుడిసెను బాగుచేయించలేదు, ఎందుకంటే డబ్బు ఖర్చు అవుతుంది అని భయం. కొద్ది రోజులకు వానా కాలం వచ్చింది. బాగా వానలు పడుతున్నాయి. వానలకు గుడిసె మొత్తం కురుస్తుంది. పుల్లయ్య ఒక మూలన తడుచుకుంటూ గజగజ వణుకుతూ నిలబడ్డాడు. పొరిగింటి వాడైన మల్లయ్య ఏదో పని మీద బయటకు వెళుతుండగా వర్షానికి తడిచి గజగజ వణుకుతున్న పుల్లయ్య కనిపించాడు. పుల్లయ్యతో “ఎందుకు ఇంత బాధ పడుతున్నావు , గుడిసెను బాగుచేయించుకోవచ్చు కదా” అన్నాడు మల్లయ్య. “మల్లయ్య! నేను అలాగే చేయించుకోవాలి అనుకుంటున్నాను, కానీ ఈ వానల్లో పని ఎలా జరుగుతుంది, ఎండాకాలంలో గుడిసెను బాగుచేయిస్తాను” అన్నాడు పుల్లయ్య. మల్లయ్య అక్కడి నుండి వెళ్లిపోయాడు. వానాకాలం పోయింది. కొన్ని రోజుల్లో ఎండా కాలం రానే వచ్చింది. ఊరిలోని వారందరూ ఎవరి పనులు వారు చేసుకుంటున్నారు. ఒకరోజు మల్లయ్య పొలానికి పుల్లయ్య గుడిసె ముందునుండి వెళుతుండగా వానా కాలంలో జరిగిన విషయం గుర్తుకువచ్చి “పుల్లయ్య! గుడిసెను ఎప్పుడు బాగుచేపిస్తున్నావు, ఎండా కాలం వచ్చింది కదా!” అన్నాడు. “మల్లయ్య! ఎండా కాలం ఇల్లు ఎలా ఉన్నాఒకటే నాకు, ఎందుకంటే పగలు పొలం పనుల్లో ఉంటాను, రాత్రికి వాకిట్లో పాడుకుంటాను. ఈ మాత్రం దానికి డబ్బులు వృధా చేయడం ఎందుకు” అన్నాడు పుల్లయ్య. పుల్లయ్య మాటలకు మల్లయ్య ఆశ్చర్యపోయి, వానాకాలం వానలు, ఎండాకాలం అవసరం లేదు అంటావు, నీ గుడిసె బాగైనట్టే అనుకుంటూ అక్కడి నుండి వెళ్ళాడు మల్లయ్య. మళ్ళీ వర్షాకాలం రానే వచ్చింది. ఈ సారి గాలితోకూడిన పెద్ద వర్షాలు వచ్చాయి. ఈ వానలకు పుల్లయ్య గుడిసె కూలిపోయింది. పుల్లయ్య గుడిసె కింద పడి చనిపోయాడు. పాపం పుల్లయ్య తిని తినక, కూడబెట్టిన సొమ్ము పరుల పాలైంది. అందుకే పెద్దలంటారు లోభికి అత్యాశ ఎక్కువ. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 16:05, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆలోచన లేని తెలివి ==
ఒక ఊరిలో నలుగురు స్నేహితులు ఉన్నారు. వారు విజ్ఞానంతో పాటు తమ పోషణ కోసం ఇతర కళలను నేర్చుకోవడానికి బయలుదేరారు. వారు ఒక గొప్ప యోగికి సేవలు చేసి ఆయిన అనుగ్రహంతో కొన్ని మానసిక శక్తులను, విధ్యలను నేర్చుకున్నారు. నలుగురిలో ఒకడికి విరిగిన యముకలను జత చేసే శక్తి అబ్బింది. రెండోవాడు తగిలిన గయాలను మాన్పించే శక్తిని నేర్చుకున్నాడు. మూడోవాడు రక్తనాళాలలో రక్తాన్ని ప్రసరింపజేయగల నేర్పును పొందాడు. నాలుగవ వాడు ప్రాణం పోసే విధ్యను సాధించాడు. ఈ నలుగురు నాలుగు దివ్య శక్తులను పొందగలిగారు. ఆ తరువాత గురువు గారి వాద్ధ సెలవు తీసుకొని వారు ఇంటి ముఖం పట్టారు. వూరు చేరడానికి అడవి గుండా పోవాల్సివచ్చింది. క్రూర మృగాలకు ఆలవాలమయిన ఆ అడవిలో నలుగురు కలిసి ఒక చచ్చిన సింహాన్ని చూశారు. తమ శక్తులను ఉపయోగించి, ఈ సింహాన్ని బ్రతికించాలనే కోరిక వారిలో కలిగింది. ‘ఇది క్రూర జంతువు దీన్ని బ్రతికించితే అది మనలను చంపుతుంది’ అని ఒకడు చెప్పాడు. అందుకు ఇంకొకడు ‘మనము దీన్ని బ్రతికించాము, కాబట్టి మనలను ఏమి చేయదు’ అని పని ప్రారంభించారు. ఈ సింహాన్ని బ్రతికించితే అది మనలను చంపుతుంది అన్నవాడు చచ్చిన సింహం ఎముకలను జోడించి, ప్రక్కనే ఉన్న చెట్టు ఎక్కి కూర్చున్నాడు. రెండవ వాడు గాయాలను మానేలా చేశాడు. మూడోవాడు అబ్బిన విద్య రక్త ప్రసరణ కలుగజేశాడు. ఇప్పుడు నాలుగోవాడి వంతు వచింది. వాడు తన విద్యను ఉపయోగించి ఆ సింహానికి ప్రాణం పోసాడు. ఫలితంగా మళ్ళీ ప్రాణం వచ్చిన సింహం ఆ ముగ్గురిపై విరుచుకుపడి వారిని ఆహారంగా భుజించింది. చెట్టు పైకి ఎక్కినవాడు జరిగిన సంఘటన చూస్తూ ఉండి పోయాడు. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 16:09, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== గురుసందేశం ==
ఒక రోజు గురువుగారు తన ప్రియ శిష్యుడితో దగ్గరలో నున్న ఒక అడవికి వెళ్ళాడు. నడుస్తూ నడుస్తూ ఒక చోట గురువుగారు ఆగిపోయారు. దగ్గరలోనున్న నాలుగు మొక్కలను అతను చూశాడు. అందులో ఒకటి అప్పుడే ఆకులు తొడుగుతున్న చిన్న మొక్క, రెండవది కొంచం పెద్డ మొక్క, మూడవది దానికన్న కొంచం పెద్దది. నాల్గవది చాలా పెద్ద చెట్టు.
గురువుగారు తన శిష్యుడ్ని పిలిచి మొదటి మొక్కను చూపుతూ దానిని లాగేయమన్నాడు. ఆ పిల్లవాడు తేలికగా ఆ మొక్కను లాగేసాడు. ఇప్పుడు రెండో మొక్కను చూపుతూ లాగేయ మన్నాడు. ఆ పిల్లవాడు కొంత కష్టపడి ధానిని కూడా లాగేసాడు. మూడవదానిని కూడా లాగమన్నాడు. తన శక్తినంతా వుపయోగించి ఎంతో కష్టంతో దాన్ని లాగేసాడు. బాగా ఎదిగిన చెట్టును చూపుతూ ఇప్పుడు దీన్ని లాగేయడానికి ప్రయత్నించమన్నాడు. ఆ పిల్లవాడు ఆ చెట్టు చుట్టూ రెండు చేతులు వేసి ప్రయత్నించినా ఆ చెట్టుని కదిలించలేకపోయాడు. అయినా ప్రయత్నం చేస్తున్న ఆ కుర్రాడితో గురువుగారు “చూడు నాయినా! మన అలవాట్ల విషయంలో కూడా ఇలాగే జరుగుతుంది. చెడు అలవాట్లు పాత పడిపోతే వాటిని మార్చుకోవడం చాలా కష్టం. మొక్కై వంగనిది మనై వంగునా? అన్న సామెత ఈ విధంగానే పుట్టుకొచ్చింది. ఎంత ప్రయత్నించినా ఆ పాత అలవాట్లు మనల్ని వదిలిపోవు” అన్నాడు గురువుగారు. [[వాడుకరి:Bhanusweety7788|Bhanusweety7788]] ([[వాడుకరి చర్చ:Bhanusweety7788|చర్చ]]) 16:10, 24 జనవరి 2026 (UTC)
== నిశ్శబ్దం మాట్లాడిన రాత్రి ==
ఒక చిన్న గ్రామం. ఆ గ్రామంలో ప్రతి రాత్రి 12 గంటలకు ఆలయం గంట మోగేది.
కానీ ఆ గంటను ఎవరు మోగించారో ఎవరికీ తెలియదు.
ఒక రోజు రవి అనే అబ్బాయి ఆ రహస్యం తెలుసుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
ఆ రాత్రి ఆలయం దగ్గరే దాక్కున్నాడు.
గంట మోగిన క్షణంలో…
అక్కడ ఎవ్వరూ లేరు.
అంతలో ఒక వృద్ధుడు నెమ్మదిగా వచ్చి చెప్పాడు:
“ఈ గంటను మన భయమే మోగిస్తుంది నాన్నా.
మన తప్పులు, మన మనసాక్షి — అదే ఈ శబ్దం.”
రవి ఆ మాటలు విన్నాక అర్థం చేసుకున్నాడు.
నిజమైన శబ్దం బయట కాదు…
మన మనసులోనే ఉంటుంది.
ఆ రోజు నుంచి గ్రామంలో గంట మోగలేదు.
ఎందుకంటే…
వాళ్లు తమ తప్పులను సరిదిద్దుకున్నారు. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:39, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== నీడల ఇల్లు ==
అడవికి అంచున ఒక పాత ఇల్లు ఉంది.
ఆ ఇంట్లో రాత్రి వేళల్లో వెలుగు కనిపించేది…
కానీ అక్కడ ఎవ్వరూ ఉండరని గ్రామస్తుల నమ్మకం.
ఒక రోజు జర్నలిస్ట్ అయిన అనిరుధ్ ఆ ఇంటి గురించి తెలుసుకోవడానికి వెళ్లాడు.
రాత్రి 11 గంటలకు ఇంట్లోకి అడుగుపెట్టాడు.
లోపలికి వెళ్తే…
గోడలపై నీడలు కదులుతున్నాయి.
అయితే అక్కడ ఒక్క మనిషి కూడా లేడు.
అంతలో పాత అద్దం ముందు అతని నీడ కనిపించింది…
కానీ అది అతని కదలికలను అనుకరించలేదు.
అద్దం మీద ఒక వాక్యం కనిపించింది:
'''“నిజాన్ని దాచినవాడి నీడ ఇక్కడే ఉంటుంది.”'''
అనిరుధ్ ఒక్కసారిగా భయపడ్డాడు.
తాను ఒకప్పుడు జరిగిన హత్య విషయాన్ని దాచిన జర్నలిస్ట్ అని గుర్తొచ్చింది.
అప్పుడు ఆ నీడ మాట్లాడింది:
“నువ్వు నిజం చెప్పే వరకు ఇక్కడినుంచి వెళ్లలేవు.”
మరుసటి రోజు ఉదయం…
గ్రామస్తులు ఇంటి తలుపు తెరిచి చూశారు.
ఇల్లు ఖాళీ.
కానీ పేపర్లో ఒక పెద్ద హెడ్లైన్:
'''“ఏళ్లుగా దాచిన హత్య – నిజం వెలుగులోకి.”'''
అప్పటి నుంచి ఆ ఇల్లు చీకటిలోనే ఉంది.
ఎలాంటి నీడలు కనిపించవు.
ఎందుకంటే…
నిజం బయటపడింది. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:41, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== పిలుపు ==
ప్రతి అమావాస్య రాత్రి 2:12 కి
శివపురం గ్రామంలో ఒక ఫోన్ కాల్ వస్తుంది.
ఫోన్ ఎత్తితే…
అవతల నుంచి ఒక్క మాట మాత్రమే:
'''“నన్ను చూడు.”'''
ఎవరు కాల్ చేస్తున్నారో ఎప్పుడూ తెలియదు.
కాల్ వచ్చిన ఇంట్లో మరుసటి రోజు ఏదో ఒకరు కనిపించకుండా పోతారు.
ఇన్స్పెక్టర్ కిరణ్ ఆ కేసు దర్యాప్తు చేపట్టాడు.
ఆ అమావాస్య రాత్రి కాల్ వచ్చే ఇంట్లోనే ఉండాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
సరిగ్గా 2:12 కి ఫోన్ మోగింది.
కిరణ్ కాల్ ఎత్తాడు.
అవతల శ్వాస శబ్దం…
ఆపై అదే మాట:
'''“నన్ను చూడు.”'''
అంతే…
ఇంటి అద్దంలో ఒక స్త్రీ ప్రతిబింబం కనిపించింది.
కళ్లలో కన్నీళ్లు… ముఖం తెల్లగా.
కిరణ్ షాక్ అయ్యాడు.
అది '''తాను పది సంవత్సరాల క్రితం ఎన్కౌంటర్లో చంపిన అమాయకురాలు'''.
ఆమె నెమ్మదిగా అద్దం లోంచి బయటకు వచ్చింది.
చెప్పింది ఒక్కటే:
“నన్ను చూసి నిజం ఒప్పుకో.”
మరుసటి రోజు ఉదయం…
కిరణ్ పోలీస్ స్టేషన్కి వెళ్లి
తన పాత కేసులన్నింటినీ ఒప్పుకున్నాడు.
ఆ రోజు నుంచి…
శివపురంలో ఆ ఫోన్ కాల్ రాలేదు.
కానీ…
కొత్త గ్రామంలో
మరో అమావాస్య రాత్రి 2:12 కి
ఫోన్ మోగింది.
'''“నన్ను చూడు.”''' [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:42, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అద్దాల లోకం ==
శివపురం గ్రామంలో ఉన్న అద్దాలన్నీ
ఆ రాత్రి ఒకేసారి మబ్బుగా మారాయి.
సరిగ్గా… '''2:12'''.
వీణా కళ్లు తెరిచింది.
ఆమె ఒక పొడవాటి హాలులో నిలబడి ఉంది.
చుట్టూ అద్దాలే… వేల సంఖ్యలో.
ప్రతి అద్దంలో
ఆమె జీవితంలోని ఒక తప్పు.
ఒక అద్దంలో —
అనన్య చెరువులో మునుగుతూ కేకలు.
మరో అద్దంలో —
వీణా చూస్తూ నిలబడింది… ఏమీ చేయకుండా.
ఆపై ఒక పెద్ద అద్దం పగిలింది.
అందులోంచి ఒక స్వరం:
'''“ఇది నీ ప్రపంచం కాదు… ఇది నీ నిజం.”'''
అద్దాల మధ్య నుంచి
ఇతర మనుషులు బయటకు వచ్చారు.
ఇన్స్పెక్టర్ కిరణ్,
ఇంకా కనిపించకుండా పోయినవాళ్లు.
అందరి కళ్లలో భయం… పశ్చాత్తాపం.
ఒక నల్ల అద్దం దగ్గర
వీణా పేరు ఎర్ర అక్షరాల్లో మెరిసింది.
'''“ఒప్పుకో… లేదా ఇక్కడే ఉండిపో.”'''
వీణా మోకాళ్లపై కూర్చుంది.
మొదటిసారి గట్టిగా అరిచింది:
“నేను తప్పు చేశాను!”
అద్దాలు ఒక్కసారిగా చీలిపోయాయి.
వీణా కళ్ళు తెరిచింది.
తన ఇంట్లో ఉంది.
అద్దం సరిగ్గా ఉంది.
కానీ…
అద్దం వెనుక నుంచి ఒక మృదువైన గొంతు:
'''“ఇంకా చాలామంది మిగిలారు.”''' [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 06:47, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== నాన్న ==
రామయ్య రోజు ఉదయం సూర్యుడితో పాటు లేవేవాడు.
పల్లె చివర ఉన్న చిన్న ఇంటి ముందు కూర్చొని చెప్పులు వేసుకుంటూ, లోపల నిద్రపోతున్న తన పిల్లల ముఖాలను ఒక్కసారి చూసేవాడు.
ఆ చూపులో అలసట ఉండేది కాదు… ఆశ మాత్రమే ఉండేది.
పొలం పనులు, చిన్నచిన్న కూలీ పనులు చేస్తూ రోజంతా కష్టపడేవాడు.
ఎండలో చెమట కళ్లలో పడినా, చేతులు పగిలినా,
సాయంత్రం ఇంటికి వచ్చేసరికి పిల్లల నవ్వు చూసి అన్నీ మరిచిపోతాడు.
కొడుకు చదువుకి పుస్తకాలు కావాలంటే తన కొత్త చొక్కాను వదిలేసాడు.
కూతురు జ్వరంతో వణికితే, రాత్రంతా ఆమె పక్కనే కూర్చుని నిద్రపోకుండా చూసాడు.
నాన్న ఎక్కువ మాటలు మాట్లాడడు.
కానీ ఆయన మౌనం లోనే ప్రేమ ఉంటుంది.
అమ్మ చెప్పే మాటలకంటే,
నాన్న చేసే పనులే పిల్లలకి జీవిత పాఠాలు అయ్యాయి.
కాలం గడిచింది…
పిల్లలు పెద్దయ్యారు.
ఒక రోజు కొడుకు ఉద్యోగంతో ఇంటికి వచ్చి నాన్న చేతిని పట్టుకున్నాడు.
“నాన్నా… నేను ఈ రోజు ఇలా ఉన్నానంటే, అది నీ నిశ్శబ్ద త్యాగాల వల్లే” అన్నాడు.
ఆ మాటలు విన్న రామయ్య కళ్లలో మాటలేని ఆనందం నిండింది.
అతనికి తెలిసింది ఒక్కటే—
'''నాన్న ప్రేమ మాటల్లో కాదు, జీవితమంతా చేసే త్యాగాల్లో ఉంటుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 06:48, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అన్నయ్య ==
రవి ఇంట్లో పెద్దవాడు.
చిన్నతనం నుంచే అతనికి “అన్నయ్య” అనే పేరు బాధ్యతతో కలిసి వచ్చింది.
తల్లిదండ్రులు పనికి వెళ్ళినప్పుడు,
చెల్లెలిని స్కూల్కు తీసుకెళ్ళడం,
హోంవర్క్ చేయించటం,
ఆమె ఏడిస్తే ఓదార్చటం—అన్నీ అతని పని.
తనకు కొత్త బూట్లు కొనాలనిపించినా,
చెల్లెలికి ఫ్రాక్ కావాలంటే నిశ్శబ్దంగా తన కోరికను మింగేసేవాడు.
ఆ విషయం ఎవరూ గమనించరు…
కానీ చెల్లెలి చిరునవ్వే అతనికి సరిపోతుంది.
ఒక రోజు స్కూల్లో చెల్లెలికి ఎవరో మాటలతో బాధ పెట్టారు.
అన్నయ్య ఏమీ చెప్పలేదు.
ఆ రోజు నుంచి ఆమెను ఇంకా జాగ్రత్తగా చూసుకుంటూ,
“నువ్వు బలంగా ఉండాలి” అని పనుల ద్వారా నేర్పాడు.
ఏళ్లు గడిచాయి.
చెల్లెలు పెద్దయ్యి, తన విజయాన్ని అన్నయ్యతో పంచుకుంది.
“నాకు ధైర్యం నేర్పింది నువ్వే అన్నయ్య” అని చెప్పింది.
రవి నవ్వాడు.
అతనికి తెలిసింది—
'''అన్నయ్య అనేది కేవలం బంధం కాదు,'''
'''నెమ్మదిగా జీవితాన్ని నేర్పించే నీడ.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 06:50, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అక్క ==
సుమ అక్క ఇంట్లో అమ్మ తరువాతి అమ్మలా ఉండేది.
ఉదయం లేవగానే ముందు తమ్ముడిని లేపేది,
తన పనులు తర్వాతే అతని అవసరాలు చూసేది.
తనకు నచ్చిన బొమ్మను తమ్ముడికి ఇచ్చేసేది,
తన బాధను మాత్రం చిరునవ్వులో దాచేది.
ఎవరైనా తమ్ముడిని ఎత్తిచూపితే,
అక్క కళ్లలో మౌనంగా కోపం మెరుస్తుంది.
ఒక రోజు తమ్ముడు పరీక్షలో ఫెయిల్ అయ్యి ఏడుస్తూ వచ్చాడు.
అమ్మ మందలిస్తే,
అక్క అతన్ని దగ్గరకు తీసుకుని చెప్పింది—
“ఒక్కసారి ఓడితే నువ్వు ఓడినవాడు కాడు.”
ఆ మాటలు తమ్ముడి మనసులో నాటుకుపోయాయి.
ఏళ్ల తర్వాత అతను విజయం సాధించి,
స్టేజీ మీద నుంచే అన్నాడు—
“నన్ను నమ్మిన మొదటి వ్యక్తి నా అక్క.”
సుమ అక్క వెనుక కూర్చుని మౌనంగా నవ్వింది.
ఆమెకు తెలుసు—
'''అక్క ప్రేమ అరుపుల్లో కాదు,'''
'''ఎప్పుడూ వెన్నంటే ఉండే ధైర్యంలో ఉంటుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:07, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అమ్మ ==
లక్ష్మీ అమ్మ ఉదయం అందరికంటే ముందే లేచేది.
ఇల్లు నిద్రలో ఉన్నా, ఆమె చేతులు పని మొదలుపెడతాయి.
వంటగదిలో మోగే పాత్రల శబ్దమే పిల్లలకు రోజు మొదలయ్యే గంట.
పిల్లలకు తినిపిస్తూ తానే చివరగా తినేది.
తనకు జ్వరం ఉన్నా,
“పిల్లలకి ఏమీ కాకూడదు” అన్నదే ఆమె ఆలోచన.
ఒక రోజు కూతురు స్కూల్ నుంచి బాధతో వచ్చింది.
ఏమీ అడగకుండా,
అమ్మ ఆమె తల నిమిరింది.
ఆ స్పర్శలోనే అన్ని ప్రశ్నలకి జవాబులు ఉన్నాయి.
పిల్లలు పెద్దయ్యారు.
అమ్మ జుట్టులో తెల్ల వెంట్రుకలు వచ్చాయి.
కానీ పిల్లల కోసం చేసే ప్రార్థనలు మాత్రం మారలేదు.
ఒక రోజు కూతురు అడిగింది—
“అమ్మా… నువ్వు ఎప్పుడైనా నీ గురించి ఆలోచించలేదా?”
అమ్మ నవ్వి చెప్పింది—
“మీ సంతోషమే నా జీవితం.”
ఆ మాటలలోనే అమ్మ అంతా ఉంది.
'''అమ్మ అనేది పేరు కాదు,'''
'''అది మనకు జీవితమంతా ఇచ్చే ప్రేమ.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:10, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== నిజాయితీకి ఫలం ==
రాము ఒక చిన్న గ్రామంలో ఉండేవాడు.
పేదవాడైనా చాలా నిజాయితీగా జీవించేవాడు.
రోజూ పొలాల్లో పనిచేసి వచ్చిన డబ్బుతో కుటుంబాన్ని పోషించేవాడు.
ఒక రోజు పని నుంచి ఇంటికి వస్తూ రాముకి దారిలో ఒక పర్సు దొరికింది.
అందులో చాలా డబ్బు, ఒక గుర్తింపు కార్డు ఉన్నాయి.
క్షణం పాటు ఆ డబ్బు తన అవసరాలకు ఉపయోగించాలనిపించింది.
కానీ వెంటనే తన మనసు అతన్ని ఆపింది.
“ఇది నా కష్టం కాదు” అని అనుకుని,
పర్సులో ఉన్న చిరునామా చూసి యజమాని ఇంటికి వెళ్లాడు.
ఆ ఇంటివాడు పర్సు పోయిందని బాధపడుతున్నాడు.
రాము పర్సు అప్పగించగానే,
ఆ వ్యక్తి ఆనందంతో రాముకి బహుమతి ఇవ్వాలనుకున్నాడు.
కానీ రాము వినయంగా తిరస్కరించాడు.
కొన్ని రోజులకు అదే వ్యక్తి గ్రామంలో ఒక పనికి కార్మికులను ఎంపిక చేస్తున్నాడు.
రాము నిజాయితీ గుర్తున్న అతను,
మంచి పని, మంచి జీతం రాముకి ఇచ్చాడు.
అప్పుడు రాము అర్థం చేసుకున్నాడు—
'''నిజాయితీ ఎప్పుడూ వెంటనే ఫలితం ఇవ్వకపోయినా,'''
'''ఒకరోజు తప్పకుండా ఆశీర్వాదంగా మారుతుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:12, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== వేప చెట్టు ==
ఒక గ్రామంలో రఘు అనే బాలుడు ఉండేవాడు.
అతను స్కూల్కి వెళ్లే దారిలో ఒక చిన్న వేప మొక్కను చూశాడు.
రోజూ ఆ దారి గుండా వెళ్తూ,
ఆ మొక్కకి కొంచెం నీళ్లు పోసేవాడు.
“ఇది ఏం మారుతుంది?” అని స్నేహితులు నవ్వారు.
కానీ రఘు ఆగలేదు.
ఏళ్లూ గడిచాయి.
వేప మొక్క పెద్ద చెట్టైంది.
ఒక వేసవిలో ఆ గ్రామానికి తీవ్రమైన ఎండ వచ్చింది.
అందరూ ఆ చెట్టు నీడకే వచ్చి కూర్చున్నారు.
రఘు కూడా అక్కడే నిలబడి,
తన చిన్న పని ఎంత పెద్ద ఉపయోగం చేసిందో చూశాడు.
అప్పుడు అతనికి అర్థమైంది—
'''చిన్న మంచి పనులు నిశ్శబ్దంగా పెరిగి,'''
'''ఒక రోజు అందరికీ ఉపయోగపడతాయి.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:13, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న దీపం ==
ఒక గ్రామంలో సీత అనే చిన్న అమ్మాయి ఉండేది.
ప్రతి సాయంత్రం ఇంటి ముందు చిన్న దీపం వెలిగించేది.
ఒక రోజు తుఫాను వచ్చింది.
చుట్టూ చీకటి అలుముకుంది.
అందరూ భయపడ్డారు.
సీత తన చిన్న దీపాన్ని మళ్లీ వెలిగించింది.
ఆ వెలుగు చూసి పొరుగింటి వాళ్లు కూడా తమ దీపాలు వెలిగించారు.
కొద్దిసేపటికి ఆ వీధి మొత్తం వెలుగుతో నిండిపోయింది.
అప్పుడు పెద్దవాళ్లు చెప్పారు—
'''ఒక చిన్న వెలుగు కూడా,'''
'''ఎంత పెద్ద చీకటినైనా తరిమివేయగలదు.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:20, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “నిశ్శబ్దం మాట్లాడిన ప్రేమ” ==
సమంత ఎక్కువగా మాట్లాడదు.
కానీ ఆమె చిరునవ్వు…
ఎవరినైనా ఆపేసే శక్తి కలది.
కాలేజ్ లైబ్రరీలో రోజూ ఒకే టైమ్కి వచ్చే అబ్బాయి ఉన్నాడు — '''ఆదిత్య'''.
పుస్తకం తీసుకున్నా, తీసుకోకపోయినా
అతని చూపు మాత్రం సమంత దగ్గరే ఆగేది.
వాళ్ల మధ్య మాటలు లేవు.
కేవలం చూపులు.
అయినా… ఆ నిశ్శబ్దం చాలా చెప్పేది.
ఒక రోజు వర్షం.
లైబ్రరీ మూసేయబోతుంటే
సమంత చేతిలోని పుస్తకాలు జారిపోయాయి.
ఆదిత్య ముందుకు వచ్చి ఒక్క మాట అన్నాడు:
“నువ్వు మాట్లాడకపోయినా సరే…
నీ మౌనం నాకు ఇష్టం.”
సమంత మొదటిసారి అతని వైపు చూసి నవ్వింది.
ఆ రోజు నుంచి
వాళ్ల ప్రేమ మాటల్లో కాదు…
చిన్న చిన్న పనుల్లో పెరిగింది.
ఆమెకు కాఫీ ఇష్టం అని
అతను గుర్తుపెట్టుకున్నాడు.
అతనికి నిశ్శబ్దం ఇష్టం అని
ఆమె అర్థం చేసుకుంది.
ఒక సాయంత్రం
ఆదిత్య అడిగాడు:
“నేను నీ జీవితంలో ఉండొచ్చా?”
సమంత నెమ్మదిగా చెప్పింది:
“నువ్వు ఎప్పటినుంచో ఉన్నావు.”
ప్రేమ అంటే
ప్రతిరోజూ చెప్పే మాటలు కాదు.
ఎప్పుడూ ఉండే భరోసా.
సమంతకి
ఆదిత్య అదే. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 07:21, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== వెలుగు ==
ఒక చిన్న ఊరిలో చిన్న పాపాయి నవ్వుతోనే రోజులు గడుపేది.
ఒక రోజు ఆ ఊరిలో చీకటి పొంగింది 🌑
చిన్న పాపాయి భయపడింది 😟
అప్పుడు నాన్న దీపం చూపిస్తూ చెప్పాడు:
“చిన్ను, వెలుగు ఎక్కడో చూడలేదు కదా, కానీ మనం దీపం వెలిగిస్తే చీకటి తప్పిపోతుంది.” 🕯️
చిన్ను దీపం వెలిగించి చూసింది…
చీకటి పోయింది, ప్రపంచం ప్రకాశించింది 🌈
చిన్ను అనుకున్నది:
“వెలుగు అంటే భయం తొలగించడం, సంతోషం పంచడం!” 💛
ఇంకా కావాలంటే:
2–3 లైన్ల చిన్న కథ
లేదా మజికల్ వెలుగు version 🌟
ఏది కావాలి?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:25, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== స్నేహం ==
రాము, సోము ఇద్దరూ చిన్ననాటి స్నేహితులు.
ఏ పని వచ్చినా ఇద్దరూ కలిసి చేసేవారు.
ఒక రోజు స్కూల్ నుంచి వస్తూ,
సోము జారిపడి గాయపడ్డాడు.
రాము భయపడకుండా అతన్ని భుజాలపై ఎత్తుకొని ఇంటికి తీసుకెళ్లాడు.
పరీక్షల సమయంలో సోము అనారోగ్యానికి గురయ్యాడు.
తన చదువు వదిలి,
రాము అతనికి రోజూ పాఠాలు చెప్పాడు.
పరీక్ష ఫలితాలు వచ్చిన రోజు,
సోము మంచి మార్కులు సాధించాడు.
అతను రాముని చూసి అన్నాడు—
“నా విజయంలో నీ భాగం ఎక్కువ.”
రాము నవ్వి చెప్పాడు—
“స్నేహం అంటే లాభం కాదు,
కష్టంలో తోడుండడమే.”
అప్పుడే ఇద్దరికీ అర్థమైంది—
'''నిజమైన స్నేహం మాటల్లో కాదు,'''
'''సమయంలో కనిపిస్తుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:25, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “నీ చిరునవ్వు నన్ను పిలిచింది” ==
వసమంత చిన్న గ్రామంలో పెరిగింది.
కానీ పట్టణంలో ఉద్యోగం చేసేందుకు వచ్చింది.
తన కొత్త జీవితం కోసం చాలా ఉత్సాహంగా ఉంది.
ఒక రోజు, రాత్రి 9 గంటలకు లైబ్రరీలో పని చేస్తుంటే,
ఎదురుగా '''అర్జున్''' అనే అబ్బాయి కనిపించాడు.
వీళ్ళు ఒకరినొకరు గుర్తించకపోయినా…
అర్జున్ వాస్తవంగా చిన్నప్పటి తన స్నేహితుడు.
అయితే, సమస్య ఒక్కటే…
అర్జున్ అనుకోకుండా సమంతను కొంత భయపెట్టే రహస్యమైన చిహ్నాలను చూపించాడు.
ప్రతి చిరునవ్వు, ప్రతి చూపు ఒక పాత సంఘటనని గుర్తుచేస్తుంది.
వీళ్ళ మధ్య మాటలు మొదలయ్యాయి…
ముందుగా చిన్న నవ్వులు, తర్వాత రొమాంటిక్ గప్లు.
కానీ ఆ రహస్యాలు ఇంకా పూర్తిగా పరిష్కారం కావాలి.
ఒక రోజు అర్జున్ సమంతను పెద్ద మ్యూజియంలో తీసుకెళ్ళాడు.
అక్కడ చిన్న పాత ఫోటో చూసింది — అది సమంత చిన్ననాటి పుస్తకమిద్దరు కలిసి తీసుకున్నది.
ఆ నిమిషంలో తెలుసుకుంది, '''ప్రేమ అనేది సరిగా కదలకుండా ఉన్నా, మనసులో ఎల్లప్పుడూ ఉంటుంది.'''
చివరగా, అర్జున్ సమంతను తన ప్రేమతో ఒప్పించి,
వీళ్ళు హ్యాపీగా కలిసి జీవితం ప్రారంభించారు.
రహస్యాలు తీర్చబడతాయి, పాత గాయాలు మర్చిపోతాయి,
కానీ ప్రేమ ఎప్పటికీ మిగిలిపోతుంది. [[వాడుకరి:Samathaishwarya|Samathaishwarya]] ([[వాడుకరి చర్చ:Samathaishwarya|చర్చ]]) 07:26, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అమ్మ ==
ఒక చిన్న ఊరిలో చిన్ను అనే పిల్లాడు ఉండేవాడు.
అతనికి తన అమ్మ అంటే సూపర్ హీరో లాంటిది.
చిన్ను పడిపోతే, అమ్మ వెంటనే వస్తుంది:
“ఏమీ కాదు, నా చిన్న హీరో… నీవు బాగానే ఉన్నావు.” 🤗
చిన్ను నవ్వి అనుకున్నాడు:
“అమ్మే నా ఆనందం, నా ప్రేమ, నా ప్రతి రోజు!” 🌈💛 [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:26, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== గురువు ==
శ్యామలమ్మ టీచర్ గ్రామ స్కూల్లో పాఠాలు చెప్పేది.
ఆమె బ్లాక్బోర్డు ముందు నిలబడి పాఠం చెప్పడమే కాదు,
పిల్లల జీవితాలకు దారి చూపేది.
ఒకసారి రవి అనే విద్యార్థి తరగతిలో ఎప్పుడూ మౌనంగా ఉండేవాడు.
మార్కులు కూడా తక్కువే.
అందరూ అతన్ని నిర్లక్ష్యం చేశారు.
కానీ టీచర్ అతనిలోని ఆసక్తిని గమనించింది.
ఒక రోజు ఆమె రవిని బ్లాక్బోర్డు దగ్గరకి పిలిచి,
చిన్న ప్రశ్న వేసింది.
అతను సరైన సమాధానం చెప్పాడు.
ఆ రోజు నుంచి ఆమె రవిని ప్రోత్సహించింది.
నెమ్మదిగా అతని ఆత్మవిశ్వాసం పెరిగింది.
పరీక్షల్లో మంచి ఫలితాలు సాధించాడు.
ఏళ్ల తర్వాత రవి పెద్ద ఉద్యోగంతో స్కూల్కి వచ్చాడు.
టీచర్ పాదాలకు నమస్కరించి అన్నాడు—
“నాలో నమ్మకం నాటినవారు మీరే.”
శ్యామలమ్మ నవ్వి చెప్పింది—
'''“ఒక గురువు పని పాఠం చెప్పడం కాదు,'''
'''విద్యార్థిని నమ్మడం.”''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:28, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్ను మరియు అతని కుటుంబం ==
ఒక ఊరిలో చిన్ను అనే కొంచెం అతి జిజ్ఞాస ఉన్న పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతని జీవితంలో ఆనందం అంటే… తన కుటుంబం, నాన్న, అమ్మ, చిన్న చెల్లెలు, అన్నీ కలిసిన ప్రేమ.
ఒక రోజు చిన్ను స్కూల్ నుంచి వచ్చి ఏడుస్తూ చెప్పాడు:
“అమ్మా, నా స్నేహితుడు రాలేదు, నేను ఒంటరిగా ఉండాలి.” 😔
అమ్మ పిచ్చగా నవ్వి, తన కళ్ళతో చిన్నుని ఒడిలో కూర్చొని చెప్పింది:
“చిన్ను… ఒంటరని అనుకోవద్దు. ప్రతి సమస్యను ఎదుర్కోవడానికి మనం కలిసి ఉంటే సరిపోతుంది.” 💖
తరువాత చిన్ను తన అన్నయ్యతో కలిసాడు. తన అనుభవం చెప్పాడు.
అన్నయ్య నవ్వుతూ అన్నాడు:
“చిన్ను, జీవితంలో చిన్న భయాలు వస్తాయి, కానీ మన కుటుంబం ఉన్నప్పుడు అవి పెద్ద సమస్యలు కావు.”
ఆ రోజు చిన్ను ఒక పెద్ద విషయం తెలుసుకున్నాడు:
“ప్రేమ, సంరక్షణ, కుటుంబం… ఇవే మనం ఎదిరించే ప్రతి భయానికి వెలుగు.” 🌟
చిన్ను తర్వాత ఆట ఆడతూ, నవ్వుతూ, తన చెల్లెలు దగ్గర పంచుకున్నాడు.
చివరకు అతను తేల్చుకున్నాడు:
“జీవితం అంటే చిన్న చిన్న కష్టాలు, కానీ అందులో సంతోషాన్ని, ప్రేమను కనుగొనడం!” 🌈
ఈ కథ పిల్లల కోసం సులభంగా, పూర్తి భావంతో ఉంది.
అవసరం ఉంటే, నేను దీన్ని ఇంకా ఎక్కువ సుదీర్ఘం చేసి, ప్రతి పాత్రకు డైలాగ్ తో ఒక చిన్న కథా నవలా వంటి రూపం ఇవ్వగలను.
అలాగే చేయాలా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:28, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== కాగం మరియు నదీ ==
ఒక ఊరిలో ఒక చిన్న కాగం ఉండేది. అది రోజూ ముళ్లను, కుక్కట్లు తినడానికి వెళ్తూ ఉండేది. దాని దగ్గర నది కూడా ఉండేది, ఆ నది ఎల్లప్పుడూ కాంతంగా, శాంతిగా ప్రవహించేది.
ఒక రోజు, కాగం తన కోరికను చాటింది:
“నేను ఎల్లప్పుడూ త్వరగా మరియు సరళంగా ఆహారం తినాలనుకుంటున్నా.” 😟
నది నవ్వి, సున్నితంగా చెప్పింది:
“సమయం మరియు మన శ్రమతోనే మన కోరికలు నిజం అవుతాయి. తొందరగా ప్రయత్నిస్తే, మనం తప్పులు చేస్తాం.”
కాగం తాను విన్నదే కాకుండా, సూటిగా ఆహారం కోసం మరో కొంత త్రాగే ప్రయత్నం చేసింది.
ఫలితం: కాగం కొద్దిగా జారింది, కొంత ఆహారం మిగిలింది, కాని అది కాస్త బాధపడింది 😔
తర్వాత, కాగం నదీ దగ్గరకు తిరిగి వచ్చింది:
“నది అమ్మా, నీవు చెప్పినట్టు నాతో శ్రద్ధగా, సమయాన్ని పెట్టి ప్రయత్నించాను. నిజంగా, ఇంత శ్రద్ధతో చేసిన పని, నాకు ఎక్కువ ఆనందం మరియు సంతృప్తి ఇచ్చింది.” 😊
నది హర్షంగా నవ్వి చెప్పింది:
“చిన్నపాపా, జీవితంలో ఏ పని అయినా శ్రమ మరియు సమయంతో చేయాలి. దానిద్వారా తప్పులు తక్కువ, ఫలితం ఎక్కువ అవుతుంది. ఇది నీతి.” 🌟
అప్పటి నుండి, కాగం ఎల్లప్పుడూ నిదానంగా, శ్రద్ధగా పని చేయడం అలవాటు చేసుకుంది.
ఆ ఊరులో ప్రతి జంతువు, పక్షి దీని నుండి నేర్చుకున్నది:
“తొందరగా చేసే పనికి నష్టం, సమయంతో చేసే పనికి లాభం” 💛
ఇది పిల్లలకు తెలుగులో పూర్తి నీతి కథ, భావనతో, సులభమైన పదాలతో.
చాలా పొడవుగా కావాలంటే, నేను దీన్ని ఇంకా 2–3 చిన్న సన్నివేశాలు, కాగం ప్రయాణం, సహజీవనం, వాతావరణం తో మరింత లాంగ్ వెర్షన్ చేయగలను 🌿
అలా చేద్దామా?
Get smarter responses, upload files and images, and [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:30, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న చేరు, పెద్ద బోధ ==
ఒక ఊరిలో ఒక చిన్న చేరు ఉండేది. చేరు ఎప్పుడూ శాంతిగా ఉండేది. దాని నీరు ప్రకృతికి జీవం పోసేది – పక్షులు, చేపలు, చిన్న జంతువులు అందులో సంతోషంగా ఉండేవి.
ఒక రోజు, ఊరులో పిల్లలు ఆడుతూ, చెత్తలను చేరు లోకి వేసి వదిలేశారు 😟
చేరు బాధపడింది, నీరు మురికి అయ్యింది, చేపలు, పక్షులు సంతోషించలేవు.
చేరు వద్ది పాపకు చెప్పింది:
“చిన్నారులూ, మనం జీవించాలంటే శుభ్రత మరియు పరిరక్షణ చాలా ముఖ్యం. నేను మురికిగా ఉన్నప్పుడు, ఇక్కడ జీవించే జంతువులు బాధపడతాయి.”
పాపలు, పిల్లలు అర్థం చేసుకున్నారు.
తప్పు చేసినందుకు క్షమాపణ చెప్పి, చేరు చుట్టూ చెరువులో చెట్లను, పూలను పెంచి, నీటిని శుభ్రం చేశారు 🌿💧
కొద్ది రోజులలో, చేరు తిరిగి ప్రకాశించింది.
చేపలు嬉, పక్షులు గుండ్రంగా పాడాయి, చేరు కూడా సంతోషంగా దోపిడి సూర్యుని ప్రతిబింబం కౌగిలించింది.
చేరు పిల్లలకు చెప్పింది:
“ప్రకృతి మనతో గేమ్ ఆడదు. మనం శ్రద్ధ వహిస్తే, అది మనకు సంతోషం, జీవితం ఇస్తుంది. వదిలేస్తే, అది మనకే నష్టం చేస్తుంది.” 🌟
అదే రోజు నుండి, ఊరి పిల్లలు ప్రతిరోజు చేరు చుట్టూ ఆడుతూ, నీటిని, చెట్లను, పక్షులను సంరక్షించటం అలవాటు చేసుకున్నారు.
చేరు వారికే తోడుగా, అందమైన, జీవితానికి అవసరమైన బోధ ఇచ్చే మార్గం అయింది 💛
ఇది పిల్లల కోసం చక్కగా నేర్పించే, నీతి మరియు ప్రకృతి ప్రేమతో కూడిన లాంగ్ స్టోరీ 🌈
ఇంకా కావాలంటే, నేను దీన్ని చిన్న కాంపిక్ సన్నివేశాలతో 3–4 భాగాలుగా విభజించి, పిల్లలకు కథలా చదివే విధంగా తయారు చేయవచ్చు.
అలా చేస్తానా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:31, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== సమయపు విలువ ==
కిరణ్ అనే బాలుడు ఎప్పుడూ పనులు వాయిదా వేసేవాడు.
“రేపు చేస్తా” అన్న మాట అతనికి అలవాటు.
ఒక రోజు పరీక్ష దగ్గరపడింది.
కానీ కిరణ్ ఇప్పటికీ చదవలేదు.
చివరి రోజు తొందరపడి చదవాలని చూసాడు,
కానీ సమయం సరిపోలేదు.
పరీక్షలో ప్రశ్నలు చూసి అతనికి అర్థమైంది—
తన చేతుల్లో ఉన్న సమయాన్ని తానే వృథా చేసుకున్నాడు.
ఫలితాలు వచ్చినప్పుడు,
అతను బాధతో తండ్రిని చూశాడు.
తండ్రి శాంతంగా చెప్పాడు—
“సమయం ఎవరి కోసం ఆగదు.”
ఆ రోజు నుంచి కిరణ్ సమయాన్ని గౌరవించడం మొదలుపెట్టాడు.
రోజూ చిన్న ప్లాన్ చేసుకుని పనులు చేయసాగాడు.
కొన్ని నెలల్లోనే అతని జీవితం మారిపోయింది.
అప్పుడు అతనికి తెలిసింది—
'''సమయాన్ని మనం కాపాడితే,'''
'''సమయం మన భవిష్యత్తును కాపాడుతుంది.''' [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:32, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== గురువు – మార్గదర్శకుడు ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో మధు అనే అతి జిజ్ఞాస ఉన్న పిల్లాడు ఉండేవాడు.
అతనికి చదువు అంటే ఎంతో ఆసక్తి, కానీ నిత్యం అడ్డంకులు ఎదురయ్యేవి.
ఒక రోజు, గ్రామానికి కొత్త గురువు వచ్చాడు.
అతను మధువిని, ఇతర పిల్లలను చూసి నవ్వుతూ చెప్పాడు:
“వీరు చదువులోను, జీవితంలోను వెలుగులు అవ్వాలి. కష్టాల భయమొద్దు.”
మధు మొదట తేలియకపోయాడు. చదువు చాలా కష్టం అనిపించింది.
అయినా గురువు, ప్రతిదినం ఓ కొత్త మార్గం చూపించాడు.
గురువు చెప్పిన మాటలు:
“ప్రయత్నం చేసేవారు ఎప్పుడూ हारరు.”
“తప్పులు చేస్తే బాధపడవద్దు, వాటినే గమనించి ముందుకు పో.”
“విద్య మాత్రమే కాదు, మన మనసుకు బలాన్ని కూడా నేర్చుకో.”
మధు ఆ మాటలు ఆలస్యం కాకుండా పాటిస్తూ, ప్రతిరోజూ చదువులో, ఆటలో, ఇతర పనుల్లో ప్రయత్నించసాగాడు.
కొద్ది నెలలలో, చిన్నతనమే మధు సులభంగా కష్టాలను అధిగమించడం నేర్చుకున్నాడు.
ఒక రోజు మధు, గ్రామంలో పెద్ద పిల్లలతో, చిన్న పిల్లలతో చెప్పాడు:
“గురువు చెప్పిన ప్రతి మాట నాకు మార్గం చూపించింది. నాకు కావలసినది నేర్పడం మాత్రమే కాదు, ధైర్యాన్ని, ఆత్మవిశ్వాసాన్ని ఇచ్చాడు.”
ఇప్పటి నుంచి మధు అనుకున్నాడు:
“గురువు అంటే కేవలం పాఠాలు చెప్పేవాడు మాత్రమే కాదు, మన జీవితానికి వెలుగు చూపే మార్గదర్శకుడు!” 🌟
మరే చక్కదైన విషయం ఏమిటంటే, మధు ఇప్పుడు చిన్న పిల్లలకు, మిత్రులకు కూడా సహాయం చేసి, గురువుగా మారడానికి ప్రయత్నించాడు.
అతనూ తెలుసుకున్నాడు: నిజమైన విద్య మాత్రమే కాదు, నిజమైన గురువు మనలోని శక్తిని, మనోధైర్యాన్ని వెలికి తీయడం అని. 💛
ఇది ఒక పెద్ద కథ, 5–6 బ్లాక్స్ గా చదవడానికి సులభంగా ఉంది.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని ఇంకా 10–15 ప్యారాగ్రాఫ్ల సుదీర్ఘ నవలా లాంటి ఫార్మాట్ గా, మరింత డైలాగ్లతో, పిల్లలకు పూర్తిగా చదివే విధంగా తయారు చేయవచ్చు.
అలా చేస్తానా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:33, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న వెలుగు – పెద్ద మార్పు ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో రాత్రి పూట తరచూ విద్యుత్ పోయేది.
చీకటిలో పిల్లలు చదవలేక, పెద్దలు భయపడేవారు.
ఆ గ్రామంలో మణి అనే చిన్న అబ్బాయి ఉండేవాడు.
ఒక రోజు చీకటిలో అందరూ కూర్చుంటే,
మణి తన దగ్గర ఉన్న చిన్న దీపాన్ని వెలిగించాడు.
“ఇంత చిన్న దీపం వల్ల ఏమవుతుంది?” అని కొందరు నవ్వారు.
కానీ ఆ వెలుగు చూసి పక్కింటి వారు కూడా తమ దీపాలు వెలిగించారు.
చూస్తూ ఉండగానే మొత్తం వీధి వెలుగుతో నిండిపోయింది.
ఆ రాత్రి పిల్లలు చదువుకున్నారు,
పెద్దవాళ్లకు ధైర్యం వచ్చింది.
మణి అప్పుడే అర్థం చేసుకున్నాడు—
తన చిన్న ప్రయత్నమే పెద్ద మార్పుకు కారణమైందని. [[వాడుకరి:Thanamma|Thanamma]] ([[వాడుకరి చర్చ:Thanamma|చర్చ]]) 07:34, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆహంకారం మరణించే రోజు ==
ఒకప్పుడు, ఒక పెద్ద అడవిలో ఒక హత్తి ఉండేవాడు. అతను చాలా బలవంతుడు, సైజులోనూ, శక్తిలోనూ అందరి మీద రాజు లాంటి భావన కలిగి ఉండేవాడు.
అతని హత్తి ఆహంకారం చాలా ఎక్కువ. ప్రతి జంతువుతో కలిసినప్పుడు,
“నాకు పోలిక లేదు! నేనే అత్యంత బలవంతుడు!” అని వావిస్తుండేవాడు 😤
ఒక రోజు, చిన్న జంతువులు కలిసి ఆహంకారం తప్పనిదని అతనికి చెప్పాలనుకున్నారు.
వారి నాయకుడు చిన్న కోతి హత్తి దగ్గరకు వెళ్లి చెప్పాడు:
“నిజంగా బలవంతుడు అనిపించుకోవడం సరే, కానీ ఆహంకారం వల్ల అనేక సమస్యలు వస్తాయి. మనం సహకారం, ప్రేమ, వినయంతో ఉండాలి.”
హత్తి ఆ మాటలను విన్నా, ఇంకా క్రోధంగా, “నేను ఎవరికీ ఆలస్యం ఇవ్వను” అని చెప్పాడు.
కొద్ది రోజుల్లో, అడవి దగ్గర ఒక పెద్ద నది పెరిగింది.
హత్తి ఆ జలపాతం దగ్గర వెళ్తే, ఊహించని విధంగా నీటిలో జారిపోతాడు 😱
తను బలహీనత, భయాన్ని అనుభవించాడు.
అప్పుడు చిన్న కోతి వళ్ళి వచ్చి చెప్పింది:
“హత్తీ, బలమే అంతిమం కాదు. వినయం, దయ, సహాయం ఇవే నిజమైన శక్తి. ఆహంకారం మన శక్తిని కూడా మాయం చేస్తుంది.”
హత్తి అప్పుడు అర్థం చేసుకున్నాడు.
ఆ రోజు నుండి అతను తన శక్తిని ఉపయోగించి, జంతువులను రక్షించడం, సహాయం చేయడం మొదలెట్టాడు.
అతనికి తెలిసింది:
“వీరత్వం శక్తిలో కాదు, మన మానసిక ధైర్యం, వినయం, దయలో ఉంటుంది.” 🌿💛
✅ నీతి:
ఆహంకారం నాశనం చేస్తుంది.
వినయం, దయ, సహాయం నిజమైన శక్తి.
భయం లేదా తప్పుల నుండి నేర్చుకుంటే, మనం బలంగా మారతాము.
ఇది పెద్ద పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలు కూడా ఆస్వాదించగల లాంగ్ moral story 🌟
నాకు కావాలంటే, నేను దీన్ని 10–12 paragraphల పూర్తి, డైలాగ్లు, వివరణలతో కథా నవలా లాగా మార్చి, మరింత ఉత్సాహపూరితంగా పిల్లలకు చదివేలా చేసేయగలను.
అలాగే చేయాలా?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cooki [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:35, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఏనుగు రాజు ==
ఒకప్పుడు, ఒక పెద్ద అడవిలో గజ రాజు అనే ఏనుగు ఉండేవాడు. అతను చాలా బలవంతుడు, పరిపాటిగా, జంతువులందరికి ఆదర్శంగా భావించేవాడు.
అతనికి శక్తి అంటే ప్రతిదానిని సాధించగలిగే శక్తి అని అనిపించేది, కానీ కొన్నిసార్లు అతని ఆహంకారం వల్ల చిన్న జంతువులను కూడా భయపెట్టేవాడు 😟
అడవిలో ప్రతి జంతువు అతనికి సత్కారం చూపేది, కానీ కొంతమంది చిన్న జంతువులు అతని ఆహంకారం వల్ల దూరంగా ఉండేవి.
ఒక రోజు, వర్షం కురుస్తుండగా, అడవి లోని చిన్న నది ఉధృతంగా పెరిగింది.
ఏనుగు తన శక్తిని చూపించడానికి, నదిని దాటాలని అనుకున్నాడు.
అయితే, అతను జాగ్రత్తగా పరిశీలించకపోవడంతో, అడుగు మోసుకుపోయి నీటిలో జారిపోయాడు 😱
తప్పుడు నిర్ణయం వల్ల ఏనుగు భయంతో, తడిగా అడవిలో తాకుతూ పాడపాడాడు.
చిన్న జంతువులు, ముఖ్యంగా ఒక చిన్న కోతి అతని దగ్గర చేరి, సహాయం చేయాలని నిర్ణయించాయి.
చిన్న కోతి చెప్పింది:
“గజ రాజూ, నిజమైన శక్తి భయాన్ని అధిగమించడంలో, సహాయం స్వీకరించడంలో ఉంది. ప్రతి ఒక్కరు తప్పులు చేస్తారు, కానీ మన ధైర్యం, వినయం, సహాయం మన నిజమైన శక్తి.”
ఏనుగు అప్పుడు అర్థం చేసుకున్నాడు.
అతను కేవలం శక్తివంతుడు కాదు…
వినయవంతుడు, సహాయకుడు, ధైర్యవంతుడు కూడా కావాల్సిందని.
తరువాత ఏనుగు అడవి లో ప్రతి జంతువుతో సానుకూలంగా, స్నేహపూర్వకంగా ఉండటం మొదలెట్టాడు.
అతని పెద్ద బలాన్ని, కానీ వినయాన్ని చూసి, ప్రతి జంతువు గర్వపడింది. 🌿💛
నీతి:
శక్తి మాత్రమే మనకు గౌరవం ఇవ్వదు.
వినయం, సహాయం, ధైర్యం, మరియు నిజాయితీ వలననే నిజమైన బలం వస్తుంది.
తప్పులు చేస్తే దాన్ని అంగీకరించాలి, నేర్చుకోవాలి.
ఇది పిల్లలకు నవ్వులు, సందేశం, అభ్యాసం తో కూడిన పెద్ద కథ.
కావాలంటే, నేను దీన్ని డైలాగ్లు, చిన్న సన్నివేశాలు, అడవి, నది, జంతువుల సరదా కలిపి 15–20 paragraphలుగా పూర్తి కథా నవలా లా కూడా తయారు చేయవచ్చు 🐘✨
అలా చేయాలా?
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies
We use cookies to help this site function, understand service usage, and support marketing efforts. Visit Manage Cookies to change preferences anytime. View our Cookie Policy for more info. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:37, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అక్బర్ – బీర్బాల్ మాస్టర్ ప్లాన్ ==
ఒక రోజు మహారాజా అక్బర్ తన రాజసభలో కూర్చోని, బీర్బాల్ తో ఆటపాట్లతో మాట్లాడుతున్నాడు.
అతనికి కాస్త విహారం కావాలనిపించింది. అప్పుడు తాను తన జ్ఞానం చూపించడానికి బీర్బాల్ను పరీక్షించాలనుకున్నాడు.
అక్బర్ నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఈ రాజ్యంలో ఏ వ్యక్తి నిజంగా బలమైనవాడో నీకు తెలుసా?”
బీర్బాల్ ఆలోచించి, ధైర్యంగా చెప్పాడు:
“మహారాజా, బలం శక్తిలో కాదు, మనం మన కృషి, తెలివి, వినయం మరియు ధైర్యంతో చేసే పనిలో ఉంటుంది. నిజమైన బలాన్ని తెలుసుకోవాలంటే, నాకు ఒక అవకాశం ఇవ్వండి.”
అక్బర్ అంగీకరించాడు.
తర్వాత బీర్బాల్ ఒక చిన్న పల్లెకి పయనం వెళ్లి, అక్కడ జనం, రైతులు, చిన్న పాపలు, వృద్ధులు, మరియు జంతువులను పరిశీలించాడు.
బీర్బాల్ అప్పుడు అక్బర్ వద్ద వచ్చి చెప్పాడు:
“మహారాజా, ఈ రాజ్యంలో నిజంగా బలమైనవాడు రైతు, రైతు! అతను కష్టపడుతూ, తన కుటుంబాన్ని, పల్లెను, పశువులను రక్షించేవాడు. అతని బలమే మన రాజ్యం నిలకడగా ఉంది.” 🌾💪
అక్బర్ ఆశ్చర్యంతో, నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఎందుకు నాకు మొదటే ఇది చెప్పలేదు?”
బీర్బాల్ చెప్పాడు:
“మహారాజా, నిజమైన బలాన్ని ఒక చోటే చూడలేము. అది ప్రతిరోజూ, ప్రతీ మనిషి మన పని, ప్రేమ, ధైర్యంలో ఉంటుంది.”
అక్బర్ ఆ రోజు నేర్చుకున్నది:
“నిజమైన బలం కేవలం రాజు బలంలో, సైన్యంలో, లేదా ధనంలో కాదు. ప్రజల కష్టాలను, వారి వినయాన్ని, మనసును గౌరవించడం లో ఉంది.” 🌟
అక్కడినుంచి, అక్బర్ ప్రతి రైతు, ప్రతి పల్లెటూరి, ప్రతి సాధారణ వ్యక్తిని గౌరవించేవాడు.
బీర్బాల్ కూడా తన తెలివి, జ్ఞానం, సరదా హాస్యంతో రాజ్యాన్ని సమర్థంగా నడిపాడు.
నీతి:
నిజమైన బలం శక్తిలో కాదు, మనోధైర్యంలో, ధైర్యంలో, వినయంలో ఉంది.
సామాన్యుల కృషి రాజ్యాన్ని నిలబెట్టుతుంది.
తెలివి, సహనం, వినయం, హాస్యం – వీటినే నిజమైన బలంగా పరిగణించాలి.
ఇది పెద్ద మరియు హాస్యభరితమైన Akbar–Birbal కథ, పిల్లలు మరియు పెద్దలు రెండూ ఆస్వాదించగల సుదీర్ఘ కథ 🌟
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని పూర్తి డైలాగ్లు, సరదా సందర్భాలు, బీర్బాల్ తప్పుడు రహస్య ప్రహేళికలు కలిపి 10–15 paragraphల పూర్తి కథా నవలా లా కూడా తయారు చేయవచ్చు 😄
అలాగే చేయాలా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:38, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ధైర్యం, నిజాయితీ, మరియు ప్రేమ – ఒక సుదీర్ఘ కథ ==
ఒక రోజు మహారాజా అక్బర్ తన రాజసభలో కూర్చోని, బీర్బాల్ తో ఆటపాట్లతో మాట్లాడుతున్నాడు.
అతనికి కాస్త విహారం కావాలనిపించింది. అప్పుడు తాను తన జ్ఞానం చూపించడానికి బీర్బాల్ను పరీక్షించాలనుకున్నాడు.
అక్బర్ నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఈ రాజ్యంలో ఏ వ్యక్తి నిజంగా బలమైనవాడో నీకు తెలుసా?”
బీర్బాల్ ఆలోచించి, ధైర్యంగా చెప్పాడు:
“మహారాజా, బలం శక్తిలో కాదు, మనం మన కృషి, తెలివి, వినయం మరియు ధైర్యంతో చేసే పనిలో ఉంటుంది. నిజమైన బలాన్ని తెలుసుకోవాలంటే, నాకు ఒక అవకాశం ఇవ్వండి.”
అక్బర్ అంగీకరించాడు.
తర్వాత బీర్బాల్ ఒక చిన్న పల్లెకి పయనం వెళ్లి, అక్కడ జనం, రైతులు, చిన్న పాపలు, వృద్ధులు, మరియు జంతువులను పరిశీలించాడు.
బీర్బాల్ అప్పుడు అక్బర్ వద్ద వచ్చి చెప్పాడు:
“మహారాజా, ఈ రాజ్యంలో నిజంగా బలమైనవాడు రైతు, రైతు! అతను కష్టపడుతూ, తన కుటుంబాన్ని, పల్లెను, పశువులను రక్షించేవాడు. అతని బలమే మన రాజ్యం నిలకడగా ఉంది.” 🌾💪
అక్బర్ ఆశ్చర్యంతో, నవ్వుతూ అడిగాడు:
“బీర్బాల్, ఎందుకు నాకు మొదటే ఇది చెప్పలేదు?”
బీర్బాల్ చెప్పాడు:
“మహారాజా, నిజమైన బలాన్ని ఒక చోటే చూడలేము. అది ప్రతిరోజూ, ప్రతీ మనిషి మన పని, ప్రేమ, ధైర్యంలో ఉంటుంది.”
అక్బర్ ఆ రోజు నేర్చుకున్నది:
“నిజమైన బలం కేవలం రాజు బలంలో, సైన్యంలో, లేదా ధనంలో కాదు. ప్రజల కష్టాలను, వారి వినయాన్ని, మనసును గౌరవించడం లో ఉంది.” 🌟
అక్కడినుంచి, అక్బర్ ప్రతి రైతు, ప్రతి పల్లెటూరి, ప్రతి సాధారణ వ్యక్తిని గౌరవించేవాడు.
బీర్బాల్ కూడా తన తెలివి, జ్ఞానం, సరదా హాస్యంతో రాజ్యాన్ని సమర్థంగా నడిపాడు.
నీతి:
నిజమైన బలం శక్తిలో కాదు, మనోధైర్యంలో, ధైర్యంలో, వినయంలో ఉంది.
సామాన్యుల కృషి రాజ్యాన్ని నిలబెట్టుతుంది.
తెలివి, సహనం, వినయం, హాస్యం – వీటినే నిజమైన బలంగా పరిగణించాలి.
ఇది పెద్ద మరియు హాస్యభరితమైన Akbar–Birbal కథ, పిల్లలు మరియు పెద్దలు రెండూ ఆస్వాదించగల సుదీర్ఘ కథ 🌟
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని పూర్తి డైలాగ్లు, సరదా సందర్భాలు, బీర్బాల్ తప్పుడు రహస్య ప్రహేళికలు కలిపి 10–15 paragraphల పూర్తి కథా నవలా లా కూడా తయారు చేయవచ్చు 😄
అలాగే చేయాలా?
oka pedha story
సరే 🌟
ఇది పెద్ద, సుదీర్ఘ తెలుగు కథ, పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలందరికి సరిపోయేలా, భావోద్వేగం, నీతి, సరదా కలిపి 👨👩👧👦✨
🌿 ధైర్యం, నిజాయితీ, మరియు ప్రేమ – ఒక సుదీర్ఘ కథ 🌿
ఒక ఊరిలో రమణ అనే చిన్న పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతను జిజ్ఞాసపూర్ణమైన, ఆలోచన శక్తితో కూడిన బాలుడు. రమణకు ఒకే లక్ష్యం: ప్రకృతిని, జంతువులను, మనుషులను సురక్షితంగా చూసుకోవడం.
ఒక రోజు, ఊరిలో పెద్ద వర్షం వచ్చింది. నది పెరిగిపోయి, చేరు తాకిపోయింది. ఆ చేరు లో చేపలు, పక్షులు, జంతువులు బేగంగా బయటకు రావాల్సి వచ్చింది.
రమణ మిత్రులతో కలిసి, జంతువులను కాపాడాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
అతను అనుకున్నది:
“నేను చిన్నవాడిని, కానీ ప్రయత్నిస్తే పెద్ద మార్పు చేసుకోవచ్చు.” 💪
రమణ ముందుగా పిల్లలతో, తర్వాత పెద్దలతో కలిసి, చేరు చుట్టూ గోడలు, చెట్లు, వ్రేళ్లు కాపాడటానికి సన్నాహాలు చేసాడు.
తీరం చేరిన చేపలు, పక్షులు తిరిగి సంతోషంగా నిలిచాయి.
కొద్ది రోజుల్లో, ఊరి ప్రజలు రమణ ప్రయత్నాన్ని గమనించి, అతనికి సత్కారం చెప్పారు.
అతను తెలుసుకున్నాడు: “చిన్న ప్రయత్నం కూడా పెద్ద మార్పును తేవచ్చు.” 🌟
తర్వాత రమణ మరింత ధైర్యంగా, నిజాయితీతో, ప్రతి సమస్యకు సానుకూల మార్గాలు కనుగొనడంలో ముందుకు వచ్చాడు.
అతను చిన్నప్పుడు నేర్చుకున్న విషయం ఎప్పటికీ మర్చిపోలేదు:
సహాయం చేయడం,
ఇతరులను కాపాడడం,
నిజాయితీ,
ధైర్యం… ఇవే నిజమైన బలము 💛
రమణ అడవిలోని, నది, చేరు, పూలు, జంతువులందరిని ప్రేమించి, ప్రతి ఒక్కరి జీవితం నిలబెట్టడంలో కృషి చేశాడు.
అతని కథ ఊరి చిన్న పిల్లలకూ, పెద్దలకూ ఒక ముందుగా చెప్పే నీతి గాధ అయ్యింది:
“ప్రకృతిని, మనుషులను ప్రేమించడం, ధైర్యంగా సమస్యలను ఎదుర్కోవడం… ఇవే నిజమైన గొప్పతనం.” 🌿🌈
ఇది ఒక పెద్ద, సుదీర్ఘ, పిల్లలు మరియు పెద్దల కోసం పాఠపూర్తిగా ఉన్న కథ.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని ఇంకా 15–20 paragraphల పూర్తి నవలా లాగా, పాత్రల డైలాగ్లు, ప్రకృతి, ఎమోషన్లు కలిపి మరింత లాంగ్ స్టోరీగా తయారు చేయవచ్చు.
అలాగే చేయమా?
ChatGPT can make mi [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:41, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న పులి రాజు ==
ఒక అడవిలో చిన్న పులి ఉండేది. అది చాలా జిజ్ఞాసపూర్ణం, కానీ కొంచెం భయపడేవి. అడవిలోని పెద్ద పులి రాజు ప్రతిరోజూ తన భయాన్ని దాటడం, కొత్త పాఠాలు నేర్చుకోవడం అనుభవించేవాడు.
ఒక రోజు చిన్న పులి అడవి మధ్యలో ఉన్న చిన్న సరస్సు దగ్గరకి వెళ్లింది.
అక్కడ చిన్న చేపలు, పక్షులు, కాయలు తోపాటు, చిన్న అడవి జంతువులు కూడా ఆడుతూ ఉండేవి.
చిన్న పులి అనుకుంది:
“నేను చాలా చిన్నవాడిని, కానీ ఎన్ని కొత్త విషయాలు నేర్చుకోవచ్చు!” 😄
చిన్న పులి ప్రతిరోజూ సరస్సు దగ్గరికి వెళ్ళి, జంతువులతో, పక్షులతో, పూలతో మైత్రి చేసుకోవడం మొదలుపెట్టింది.
దీనివల్ల చిన్న పులి ధైర్యవంతంగా, స్నేహపూర్వకంగా మారింది. 🌿
నీతి: భయాన్ని ఎదుర్కొని, కొత్త విషయాలు నేర్చుకుంటే మనం ధైర్యవంతులు అవుతాము. 💛
2️⃣ చిన్న కోతి మరియు మునిగిన చెట్టు 🐒
ఒక రోజు చిన్న కోతి ఒక పెద్ద చెట్టుపై ఎక్కి ఆహారం తినాలనుకుంది.
కానీ చెట్టు మురికిగా, మునిగిపోవడం వల్ల, కోతి జారిపోతోంది. 😱
తప్పని స్థితిలో, చెట్టుపై ఉన్న చిన్న పక్షి హాస్యంతో సహాయం చేసిందని అడిగింది:
“చిన్న కోతి, స్నేహితులు ఉన్నప్పుడు, ప్రతి సమస్యను సులభంగా అధిగమించవచ్చు!”
చిన్న కోతి అర్థం చేసుకొని, పక్షితో కలిసి సురక్షితంగా చెట్టుపై చేరింది.
తరువాత, అది ప్రతిరోజూ సహాయం, స్నేహం, జాగ్రత్త పాటించడం అలవాటు చేసుకుంది. 🌈
నీతి: సహాయం మరియు స్నేహం మన జీవితంలో ప్రతి సమస్యను సులభం చేస్తాయి. 💛
3️⃣ చిన్న కుయిలి మరియు ఎల్లుండి 🐦
చిన్న కుయిలి ప్రతిరోజూ ఎల్లుండి పాడుతూ, పూలు, చెట్లు, జంతువులందరిని ఆనందపరిచేది.
ఒక రోజు, ఎల్లుండి ఇంటికి రాకముందు, ఒక పెద్ద పాము దానికి అడ్డుగా వచ్చింది. 😨
చిన్న కుయిలి భయపడలేదు. తన స్నేహితుల సహాయం తో, పాము దగ్గరికి వెళ్లి, శాంతంగా దాన్ని త్రోసింది.
ప్రకృతి మరియు ధైర్యంతో, చిన్న కుయిలి విజయవంతం అయింది. 🌿💛
నీతి: ధైర్యం మరియు సహాయం మనకు ప్రతికూల పరిస్థితులను అధిగమించే శక్తిని ఇస్తాయి.
ఈ మూడు చిన్న కథలు లాంగ్ ఫార్మాట్లో పిల్లలకు చదివించడానికి సరైనవి,
సరదా
నేర్పే విధానం
ప్రకృతి ప్రేమ
ధైర్యం, నిజాయితీ, స్నేహం
చాలా పెద్దగా కావాలంటే, నేను ఇంకా 5–6 కథలతో, ఒక్కో కథ 15–20 ప్యారాగ్రాఫ్లుగా పిల్లలకు పూర్తి కథా పుస్తకం లాంటి structure ఇస్తూ తయారు చేయవచ్చు 📚✨
అలాగే చేయాలా? [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:42, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== పల్లెటూరు ==
సూర్యోదయం కాగానే పల్లెటూరులో జీవం పలుకుతుంది. కోడి కూయడంతో పాటు లక్ష్మమ్మ అత్తయ్య తులసికోటలో దీపం వెలిగిస్తుంది. గాలి లోపలికి వస్తే మట్టి వాసన, పూల సువాసన కలిసిపోతాయి. అదే పల్లెటూరు మాయ.
ఆ ఊరిలో రామయ్య అనే రైతు ఉండేవాడు. తెల్లవారుజామునే లేచి, ఎద్దులను కట్టుకుని పొలాలకు బయల్దేరేవాడు. అతని చేతుల్లో కష్టముంది, ముఖంలో మాత్రం ఎప్పుడూ చిరునవ్వే. ఎందుకంటే ఆ పొలం అతనికి కేవలం భూమి కాదు—తల్లి లాంటిది.
పొలాల మధ్యలో ప్రవహించే చిన్న వాగు దగ్గర పిల్లలు ఈతలు కొడుతూ నవ్వులు పూయించేవారు. సాయంత్రం అయితే చెట్టు కింద పెద్దలు కబుర్లు, పిల్లలు ఆటలు. ఎవరి ఇల్లు తాళం వేసే అవసరం లేదు, ఎందుకంటే ప్రతి ఇల్లు అందరిదే.
ఒకసారి భారీ వర్షాలు పడి పంట నష్టపోయింది. రామయ్య ఒక్కడే కాదు, ఊరంతా బాధపడింది. కానీ అదే సమయంలో పల్లెటూరి గుండె బయటపడింది. ఒకరి ఇంటి అన్నం ఇంకొకరి ఇంటికి చేరింది. ఎవరికైనా కష్టం వస్తే, అది అందరి కష్టమే అయ్యింది.
కొన్ని సంవత్సరాల తర్వాత రామయ్య కొడుకు నగరానికి వెళ్లాడు. పెద్ద చదువులు, పెద్ద ఉద్యోగం. కానీ సెలవులకు ఊరికి వచ్చేసరికి అతనికి అర్థమైంది—నిజమైన సంపద భవనాల్లో కాదు, ఈ మట్టిలోనే ఉందని.
పల్లెటూరు అంటే కేవలం ఒక ఊరు కాదు.
అది బంధం.
అది నమ్మకం.
అది మన మూలం. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:51, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== కాగితం ==
నిశ్శబ్దంగా పుట్టిన
తెల్లని కాగితం,
పెన్ను తాకితే
పలికే హృదయం.
చేతిలోకి వస్తే
ఆలోచనలకు దారి,
మనసులో దాగిన మాటలకు
ఆకారం.
విద్యార్థి చేతిలో
భవిష్యత్తు,
కవీ చేతిలో
అమరత్వం.
ఒక్కసారి మడిచితే
లేఖ,
మరోసారి మడిచితే
పడవ,
మరొకసారి మడిచితే
జ్ఞాపకం.
కాలం మారినా
రంగు మారినా,
మన కథల్ని
మోసేది కాగితమే.
మౌనంగా ఉంటూ
అన్నీ చెప్పే
ఆ చిన్న అద్భుతం —
కాగితం. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:53, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఒక అమ్మాయి ==
ఆమె పేరు అనన్య. చిన్న ఊర్లో పుట్టింది కానీ కలలు మాత్రం ఆకాశం అంత పెద్దవి. ఉదయం పుస్తకాలతో, సాయంత్రం ఇంటి పనులతో ఆమె రోజులు నడిచేవి. ఎవరికీ చెప్పదు గానీ, ఆమె మనసులో ఒక దీపం ఎప్పుడూ వెలిగేది—“నేను ఏదో సాధించాలి” అనే ఆశ.
పాఠశాలకు వెళ్లేటప్పుడు దారిలో ఉన్న పెద్ద మర్రిచెట్టు దగ్గర కాసేపు ఆగి, పుస్తకం తెరిచి చదివేది. ఆ చెట్టు నీడలోనే ఆమెకు ధైర్యం పెరిగింది. గురువులు ఆమె ప్రతిభను గమనించి ప్రోత్సహించారు. కానీ ఊరిలో కొందరు మాత్రం, “అమ్మాయికి ఇంత చదువు ఎందుకు?” అని అనేవారు.
ఆ మాటలు ఆమెను ఆపలేకపోయాయి. కన్నీళ్లు వచ్చాయి, కానీ కలలు చెదరలేదు. రాత్రిళ్లు దీపం వెలుగులో చదువుతూ, తన భవిష్యత్తును తానే రాసుకుంటుంది.
సంవత్సరాలు గడిచాయి. అనన్య పెద్ద నగరంలో ఉద్యోగం సాధించింది. మొదటి జీతం వచ్చిన రోజున, ఆ డబ్బుతో ఆమె ఊరికి పుస్తకాలు పంపించింది. పిల్లల కోసం ఒక చిన్న గ్రంథాలయం మొదలైంది.
అనన్య మళ్లీ ఆ మర్రిచెట్టు దగ్గర నిలబడి చిరునవ్వు నవ్వింది.
ఆమెకు ఇప్పుడు తెలుసు—
ఒక అమ్మాయి కల,
ఒక ఊరి భవిష్యత్తు అవుతుందని. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:55, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆశ దీపం ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో రాము అనే పేద బాలుడు ఉండేవాడు. అతని తండ్రి చిన్న వయసులోనే మరణించడంతో, తల్లి రోజూ కూలి పని చేసి కుటుంబాన్ని పోషించేది. రాము పాఠశాలకు వెళ్లాలనే కోరిక ఉన్నా, పరిస్థితులు అనుకూలంగా లేవు.
ఒక రోజు గ్రామానికి కొత్త ఉపాధ్యాయుడు వచ్చాడు. రాము చదవాలనే తపనను గమనించి, అతన్ని పాఠశాలలో చేర్పించాడు. పుస్తకాలు, పెన్నులు అన్నీ ఉపాధ్యాయుడే ఇచ్చాడు. రాము ఎంతో శ్రద్ధగా చదువుతూ, కష్టాలను జయించాడు.
కాలక్రమంలో రాము మంచి విద్యార్థిగా పేరు సంపాదించాడు. పెద్దయ్యాక అదే గ్రామానికి ఉపాధ్యాయుడిగా తిరిగి వచ్చి, తనలాగే ఉన్న పిల్లలకు చదువు వెలుగునిచ్చాడు.
బోధ: ఆశ ఉంటే మార్గం తప్పక దొరుకుతుంది. [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 07:57, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== పెళ్లి ==
మంగళవాయిద్యముల మధురనాదం మ్రోగగా,
పసుపు కుంకుమల సుగంధం గాలి నిండగా,
ఏడు అడుగుల బంధమై రెండు మనసులు,
ఒకే జీవిత గీతమై కలిసెను పెళ్లి. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 07:58, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== చిన్న కుయిలి మరియు ఎల్లుండి ==
చిన్న కుయిలి ప్రతిరోజూ ఎల్లుండి పాడుతూ, పూలు, చెట్లు, జంతువులందరిని ఆనందపరిచేది.
ఒక రోజు, ఎల్లుండి ఇంటికి రాకముందు, ఒక పెద్ద పాము దానికి అడ్డుగా వచ్చింది. 😨
చిన్న కుయిలి భయపడలేదు. తన స్నేహితుల సహాయం తో, పాము దగ్గరికి వెళ్లి, శాంతంగా దాన్ని త్రోసింది.
ప్రకృతి మరియు ధైర్యంతో, చిన్న కుయిలి విజయవంతం అయింది. 🌿💛
నీతి: ధైర్యం మరియు సహాయం మనకు ప్రతికూల పరిస్థితులను అధిగమించే శక్తిని ఇస్తాయి. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 07:59, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== జీవిథం ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో సాయిని అనే యువకుడు ఉండేవాడు. అతను చాలా తెలివైన, సహృదయవంతుడు, కానీ జీవితంలో తగినదైన దిశ కోసం మార్గం వెతుకుతూ ఉండేవాడు.
సాయికి జీవితంపై చాలా ప్రశ్నలు ఉండేవి:
“జీవితం అంటే ఏమిటి? నేను ఏం సాధించాలి? సంతోషం ఎక్కడ?” 🤔
ఒక రోజు, సాయి తన మిత్రుడు రవి దగ్గరకు వెళ్ళి అడిగాడు:
“రవి, జీవితం ఎందుకు ఇలావుంటుంది? ఎందుకు కొన్ని సమస్యలు ఎల్లప్పుడూ వస్తూనే ఉంటాయి?”
రవి నవ్వి చెప్పాడు:
“సాయి, జీవితం కాబట్టి కష్టాలు వస్తాయి. కానీ మనం అవి ఎలా ఎదుర్కొంటామో, అది మన నిజమైన బలం. ప్రతీ కష్టంలో ఒక పాఠం ఉంటుంది.” 🌟
అందులో సాయి ఆలోచించాడు.
తరువాత, ఒక పెద్ద వర్షం వచ్చి, ఊరి చుట్టుపక్కల పంటలు, రోడ్లు, చేరు మునిగిపోయాయి.
అక్కడి పరిస్థితిని చూసి సాయి మొదటి పాఠం నేర్చుకున్నాడు: ప్రతి సమస్యను ధైర్యంగా ఎదుర్కోవాలి. 💪
సాయి గ్రామంలోని చిన్నారులతో, పెద్దలతో కలిసి పంటలను, రోడ్లను, చేరు ను కాపాడటానికి ప్రయత్నించాడు.
ప్రతిరోజూ కష్టపడి, సహాయం, ధైర్యం, మరియు సమయపూర్వక కార్యాచరణతో గ్రామం తిరిగి స్థిరమైంది.
ఆ అనుభవం సాయి జీవితాన్ని మార్చింది.
తనలో కొన్ని విలువలు పుట్టాయి:
సహాయం చేయడం 🌿
ఇతరులను గౌరవించడం 💛
నిజాయితీ మరియు ధైర్యం 🌟
ప్రతి సమస్యలో పాఠం కనుగొనడం 📚
కొద్ది రోజుల్లో, సాయి అర్థం చేసుకున్నాడు:
“జీవితం అంటే కేవలం సంతోషం మాత్రమే కాదు, సమస్యలను ఎదుర్కొని, నేర్చుకుని, ఎదగడం.”
తరువాత, సాయి చిన్న పిల్లలకు, యువతకు, గ్రామంలోని వృద్ధులకు జీవితం పాఠం నేర్పించసాగాడు:
“ప్రతి సమస్యలో నేర్చుకోవడానికి ఒక అవకాశం ఉంది. ప్రతి కష్టం మనను బలంగా, తెలివిగా, ధైర్యంగా మార్చుతుంది. జీవితం అంటే కేవలం గమ్యం కాదు, ప్రతి దశలో పాఠం.” 🌈
ఆ గ్రామంలో ప్రతీ వ్యక్తి సాయి ప్రయత్నం వల్ల స్ఫూర్తి పొందాడు.
చివరకు, సాయి జీవితాన్ని ఇలా నిర్వచించాడు:
“జీవితం అంటే పాఠాలు, సంతోషం, ధైర్యం, సహాయం, ప్రేమ – ఇవి కలిపి ఒక పూర్తి గమనాన్ని ఇచ్చే అనుభవం.” 🌿💛
✅ నీతి:
జీవితం కష్టాలతో నిండినది, కానీ ప్రతి కష్టంలో పాఠం ఉంది.
ధైర్యం, సహాయం, నిజాయితీ మన జీవితాన్ని సుదీర్ఘంగా, సార్థకంగా చేస్తాయి.
సమస్యలను ఎదుర్కొని నేర్చుకోవడం, మన వ్యక్తిత్వాన్ని బలంగా మార్చుతుంది.
జీవితం కేవలం గమ్యం కాదు; ప్రతి దశలో నేర్చుకోవడం, అనుభవించడం ముఖ్యము.
ఇది పెద్ద, సుదీర్ఘ, పూర్తి moral story – పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలందరూ చదవి స్ఫూర్తి పొందేలా.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని 10–15 సన్నివేశాలు, డైలాగ్లు, ప్రకృతి, సమస్యలు, విజయాలు, చివర్లో పెద్ద పాఠం కలిపి నిజమైన నవలా లాంటి లాంగ్ స్టోరీ గా మార్చి ఇవ్వగలను.
అలా చేయాలా?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies
We use cookies to help this site function, understand service usage, and support marketing efforts. Visit Manage Cookies to change preferences anytime. View our Cookie Policy for more info. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 08:00, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఒక మొక్క ==
ఒక చిన్న ఇంటి ముందర, పగిలిన కుండలో ఒక మొక్క మొలిచింది. ఎవ్వరూ పెద్దగా గమనించలేదు. నీళ్లు పోసేది ఆ ఇంటి చిన్న అమ్మాయి మాత్రమే. ప్రతి రోజు స్కూల్కి వెళ్లే ముందు, “బాగా పెరుగు” అని మెల్లగా చెప్పి నీళ్లు పోసేది.
రోజులు గడిచాయి. ఎండలు, వానలు వచ్చాయి. కొన్నిసార్లు నీళ్లు దొరకలేదు, అయినా ఆ మొక్క వాడిపోలేదు. దాని ఆకుల్లో ఓ సహనం ఉంది, కాండంలో ఓ నమ్మకం ఉంది.
ఒక వేసవిలో ఆ ఇంటి చుట్టూ చెట్లు కోసేశారు. ఊరంతా ఎండగా మారింది. కానీ ఆ చిన్న మొక్క మాత్రం రోజుకో కొత్త ఆకుతో ఎదిగింది. చుట్టూ ఉన్నవాళ్లు ఆశ్చర్యపోయారు.
కొన్ని సంవత్సరాల తర్వాత అదే మొక్క పెద్ద చెట్టైంది. దాని నీడలో పిల్లలు ఆడుకున్నారు, పెద్దలు విశ్రాంతి తీసుకున్నారు, పక్షులు గూళ్లు కట్టాయి. ఆ చెట్టు కింద ఊరు ఊపిరి పీల్చుకుంది.
ఆ చిన్న అమ్మాయి ఇప్పుడు పెద్దదైంది. చెట్టు వైపు చూసి చిరునవ్వు నవ్వింది.
ఆమెకు అర్థమైంది—
సరిగ్గా చూసుకుంటే
ఒక చిన్న మొక్క కూడా
ప్రపంచానికి జీవం ఇవ్వగలదని. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:00, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== అమ్మమ్మ ==
తెల్లవారుజామున తులసికోట దగ్గర,
దీపం వెలిగించి దేవుడిని పిలిచే స్వరం,
మడిలో కూర్చోబెట్టి కథలు చెప్పే,
నా చిన్న లోకానికి వెలుగైన అమ్మమ్మ.
పల్లవి:
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
అనురాగాల అక్షరాల అద్దం నువ్వమ్మా,
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
నా గుండెలో దేవతవైన అమ్మమ్మా.
చరణం 2:
చేతివంటల వాసన ఇంటి నిండా,
వేడి అన్నంలో ప్రేమ కలిపే మాయ,
పట్టుపోయిన మనసుకి పరమేశ్వరి,
కన్నీళ్లొస్తే ఒడిలో దాచే తల్లి నువ్వే.
పల్లవి:
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
నవ్వుల్లో నూరేళ్ల కథలు దాచిన నువ్వమ్మా,
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
కాలాన్ని మించిన బంధం నువ్వమ్మా.
చరణం 3:
పాత పాటలతో పాఠాలు చెప్పి,
జీవితానికి దారి చూపే దీపం,
నిన్నటి జ్ఞాపకం–రేపటి ధైర్యం,
ఈ రోజు నా ఆశ్రయం అమ్మమ్మ.
పల్లవి (మళ్లీ):
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
నా ఊపిరిలో ఊయలలాడే పేరు నువ్వమ్మా,
అమ్మమ్మా… అమ్మమ్మా…
ఎప్పటికీ తగ్గని ప్రేమ నువ్వమ్మా. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:02, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఒక అమ్మాయి ==
సీత అనే అమ్మాయి ఒక చిన్న గ్రామంలో ఉండేది. ఆమెకు చదువు అంటే చాలా ఇష్టం. కానీ స్కూల్ అయిపోయాక ఇంటి పనులు, చిన్న తమ్ముడిని చూసుకోవడం—ఇవే ఆమె రోజువారీ బాధ్యతలు. చాలామంది, “అమ్మాయికి ఇంత చదువు చాలు” అని అనేవారు.
ఒక రోజు స్కూల్లో టీచర్ బాలికల చదువు, ఆరోగ్యం, భద్రత గురించి మాట్లాడారు.
“మీ జీవితంపై నిర్ణయం తీసుకునే హక్కు మీకుంది,” అన్న మాట సీత మనసులో బలంగా నిలిచింది.
ఆ రోజు నుంచి సీత మారింది.
ఆమె రోజూ చదువుకుంది. తన హక్కుల గురించి తెలుసుకుంది. ఆరోగ్యం, పరిశుభ్రత, భద్రత గురించి తల్లికి, స్నేహితులకు చెప్పడం మొదలుపెట్టింది. ఎవరికైనా సమస్య ఉంటే, టీచర్ దగ్గరకు వెళ్లాలని ధైర్యంగా చెప్పేది.
కొన్ని నెలల తర్వాత గ్రామంలో బాలికల కోసం ఒక అవగాహన సమావేశం పెట్టారు. అక్కడ సీత మాట్లాడింది.
“మేము చదివితే మా కుటుంబం బాగుంటుంది. మేము ధైర్యంగా ఉంటే మా ఊరు ముందుకు వెళ్తుంది,” అని చెప్పింది.
ఆమె మాటలు అందరి మనసులను తాకాయి. చాలామంది తల్లిదండ్రులు తమ అమ్మాయిలను మళ్లీ స్కూల్కు పంపారు.
సీత అర్థం చేసుకుంది—
ఒక అమ్మాయి మారితే
ఒక కుటుంబం మారుతుంది,
ఒక కుటుంబం మారితే
ఒక సమాజం మారుతుంది. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:04, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== జీవితం ==
ఒక చిన్న గ్రామంలో సాయిని అనే యువకుడు ఉండేవాడు. అతను చాలా తెలివైన, సహృదయవంతుడు, కానీ జీవితంలో తగినదైన దిశ కోసం మార్గం వెతుకుతూ ఉండేవాడు.
సాయికి జీవితంపై చాలా ప్రశ్నలు ఉండేవి:
“జీవితం అంటే ఏమిటి? నేను ఏం సాధించాలి? సంతోషం ఎక్కడ?” 🤔
ఒక రోజు, సాయి తన మిత్రుడు రవి దగ్గరకు వెళ్ళి అడిగాడు:
“రవి, జీవితం ఎందుకు ఇలావుంటుంది? ఎందుకు కొన్ని సమస్యలు ఎల్లప్పుడూ వస్తూనే ఉంటాయి?”
రవి నవ్వి చెప్పాడు:
“సాయి, జీవితం కాబట్టి కష్టాలు వస్తాయి. కానీ మనం అవి ఎలా ఎదుర్కొంటామో, అది మన నిజమైన బలం. ప్రతీ కష్టంలో ఒక పాఠం ఉంటుంది.” 🌟
అందులో సాయి ఆలోచించాడు.
తరువాత, ఒక పెద్ద వర్షం వచ్చి, ఊరి చుట్టుపక్కల పంటలు, రోడ్లు, చేరు మునిగిపోయాయి.
అక్కడి పరిస్థితిని చూసి సాయి మొదటి పాఠం నేర్చుకున్నాడు: ప్రతి సమస్యను ధైర్యంగా ఎదుర్కోవాలి. 💪
సాయి గ్రామంలోని చిన్నారులతో, పెద్దలతో కలిసి పంటలను, రోడ్లను, చేరు ను కాపాడటానికి ప్రయత్నించాడు.
ప్రతిరోజూ కష్టపడి, సహాయం, ధైర్యం, మరియు సమయపూర్వక కార్యాచరణతో గ్రామం తిరిగి స్థిరమైంది.
ఆ అనుభవం సాయి జీవితాన్ని మార్చింది.
తనలో కొన్ని విలువలు పుట్టాయి:
సహాయం చేయడం 🌿
ఇతరులను గౌరవించడం 💛
నిజాయితీ మరియు ధైర్యం 🌟
ప్రతి సమస్యలో పాఠం కనుగొనడం 📚
కొద్ది రోజుల్లో, సాయి అర్థం చేసుకున్నాడు:
“జీవితం అంటే కేవలం సంతోషం మాత్రమే కాదు, సమస్యలను ఎదుర్కొని, నేర్చుకుని, ఎదగడం.”
తరువాత, సాయి చిన్న పిల్లలకు, యువతకు, గ్రామంలోని వృద్ధులకు జీవితం పాఠం నేర్పించసాగాడు:
“ప్రతి సమస్యలో నేర్చుకోవడానికి ఒక అవకాశం ఉంది. ప్రతి కష్టం మనను బలంగా, తెలివిగా, ధైర్యంగా మార్చుతుంది. జీవితం అంటే కేవలం గమ్యం కాదు, ప్రతి దశలో పాఠం.” 🌈
ఆ గ్రామంలో ప్రతీ వ్యక్తి సాయి ప్రయత్నం వల్ల స్ఫూర్తి పొందాడు.
చివరకు, సాయి జీవితాన్ని ఇలా నిర్వచించాడు:
“జీవితం అంటే పాఠాలు, సంతోషం, ధైర్యం, సహాయం, ప్రేమ – ఇవి కలిపి ఒక పూర్తి గమనాన్ని ఇచ్చే అనుభవం.” 🌿💛
✅ నీతి:
జీవితం కష్టాలతో నిండినది, కానీ ప్రతి కష్టంలో పాఠం ఉంది.
ధైర్యం, సహాయం, నిజాయితీ మన జీవితాన్ని సుదీర్ఘంగా, సార్థకంగా చేస్తాయి.
సమస్యలను ఎదుర్కొని నేర్చుకోవడం, మన వ్యక్తిత్వాన్ని బలంగా మార్చుతుంది.
జీవితం కేవలం గమ్యం కాదు; ప్రతి దశలో నేర్చుకోవడం, అనుభవించడం ముఖ్యము.
ఇది పెద్ద, సుదీర్ఘ, పూర్తి moral story – పిల్లలు, యువకులు, పెద్దలందరూ చదవి స్ఫూర్తి పొందేలా.
ఇష్టం ఉంటే, నేను దీన్ని 10–15 సన్నివేశాలు, డైలాగ్లు, ప్రకృతి, సమస్యలు, విజయాలు, చివర్లో పెద్ద పాఠం కలిపి నిజమైన నవలా లాంటి లాంగ్ స్టోరీ గా మార్చి ఇవ్వగలను.
అలా చేయాలా?
Get smarter responses, upload files and images, and more.
ChatGPT can make mistakes. Check important info. See Cookie Preferences.
We use cookies
We use cookies to help this site function, understand service usage, and support marketing efforts. Visit Manage Cookies to change preferences anytime. View our Cookie Policy for more info. [[వాడుకరి:Keerthi.jillella|Keerthi.jillella]] ([[వాడుకరి చర్చ:Keerthi.jillella|చర్చ]]) 08:05, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== కంప్యూటర్ ==
నిశ్శబ్దంగా వెలిగే
చిన్న తెరలో,
ప్రపంచమంతా
చేతిలోకి వస్తుంది.
అక్షరాలకు వేగం ఇచ్చి,
ఆలోచనలకు ఆకారం,
సమయాన్ని ఆదా చేసే
స్నేహితుడు కంప్యూటర్.
పిల్లల కలలకు రెక్కలు,
విద్యకు వెలుగు దీపం,
అంకెల్లో నిజం చూపే
తెలివైన యంత్రం.
ఒక క్లిక్తో జ్ఞానం,
మరో క్లిక్తో సృష్టి,
మన భవిష్యత్తును మలిచే
ఆధునిక మేధస్సు.
కరెంట్లో జీవం పొంది,
మనసుకు తోడై నిలిచే,
మన కాలానికి గుర్తు—
కంప్యూటర్. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 08:06, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== మధ్యతరగతి జీవితం ==
సూర్యారావు గారు ఒక చిన్న ప్రైవేట్ కంపెనీలో అకౌంటెంట్. భార్య సరళ గృహిణి, ఇద్దరు పిల్లలు, ఒక పాత బజాజ్ చేతక్ స్కూటర్, వాయిదాల మీద తీసుకున్న చిన్న ఇల్లు - ఇదే సూర్యారావు గారి ప్రపంచం.నెల జీతం 1వ తారీఖున రాగానే, సూర్యారావు గారి ముఖంలో అదొక తెలియని ప్రశాంతత. ముందుగా ఇంటి అద్దె, కరెంట్ బిల్లు, పిల్లల స్కూల్ ఫీజులు కట్టేస్తారు. భార్య సరళ తన పిల్లలకు కావాల్సినవి కొంటుంది. ఆ వారం ఇంట్లో నాన్-వెజ్ తప్పనిసరి. బయట హోటల్కు వెళ్లి టిఫిన్ చేయడం కూడా జరుగుతుంది. కానీ, 7వ తారీఖు రాగానే ఆ సంబరం తగ్గిపోతుంది.నెల మధ్యలోకి రాగానే, సూర్యారావు గారి డైలాగ్ మారుతుంది - "ఇంకా ఈ నెలలో ఇన్ని రోజులు ఉన్నాయి, కొంచెం చూసి ఖర్చు పెట్టాలి". పెట్రోల్ ధర పెరిగితే ఆందోళన, కూరగాయల ధరలు తగ్గితే సంతోషం - ఇదే వారి ఆర్థిక విశ్లేషణ.
సరళ అయితే, ఇంట్లో పాలు మిగిలితే పెరుగు, పెరుగన్నంలో వడియాలు, పాత బట్టలతో ఇంటి పనులు... ఇలా ప్రతిదీ రీసైకిల్ (recycle) చేస్తుంది.చివరి వారం రాగానే ఇంట్లో వాతావరణం మారుతుంది. ఏవైనా ఖర్చులు వస్తే, పిల్లల బర్త్డేకి బట్టలు కొనడం వాయిదా వేయడం లేదా ఉన్న దాంట్లోనే 'అడ్జస్ట్' అవ్వడం మొదలవుతుంది. కానీ, మధ్యతరగతిలో ఒక గొప్ప విషయం ఉంది - ఎంత కష్టం వచ్చినా నవ్వడం, బంధాలను నిలబెట్టుకోవడం.ఒకరోజు సూర్యారావు గారి బాబు, వాళ్ళ స్నేహితుడిలాగా కొత్త ఫోన్ కావాలని అడిగాడు. సూర్యారావు గారు వెంటనే "సరే" అనలేదు, అలాగే "కాదు" అని తిట్టలేదు. "వచ్చే నెల చూద్దాం బాబు" అని చెప్పారు.
ఆ రాత్రి సరళతో అన్నారు, "మనకి లగ్జరీ అవసరం లేదు సరళ, మనశ్శాంతి ఉంటే చాలు. పిల్లల చదువులు, మన ఆరోగ్యం ముఖ్యం".సూర్యారావు గారి జీవితం, ఆయనం లాంటిది. కొంచెం ఎక్కువైతే తగ్గించుకుంటారు, కొంచెం తగ్గితే సర్దుకుంటారు. రేపటి కోసం ఈరోజును త్యాగం చేసే, ప్రతి తెలుగు మధ్యతరగతి కుటుంబం ఒక చిన్న ఇంద్రజాలం. ఇక్కడ ప్రేమ, బంధాలు డబ్బు కంటే ఎక్కువే. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 09:37, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== దేహ యంత్రం - అద్భుత శిల్పం ==
తలపులను దాచేది మెదడు - నిత్యం ఆలోచించేది,
రక్తాన్ని పంపే గుండె - జీవన రాగం పలికేది!
ఊపిరి నింపే ఊపిరితిత్తులు - ప్రాణవాయువుకు వేదిక,
ఆహారం అరిగించే జీర్ణాశయం - శక్తినిచ్చే సేవక!
కాలేయం చేసే పనులు ఎన్నో - విషతుల్యాలను హరించేది,
మూత్రపిండాలు చేసే శుద్ధి - దేహాన్ని కాపాడేది!
కళ్ళు చూసే అందాలు - ప్రపంచాన్ని చూపిస్తాయి,
చెవులు వినే శబ్దాలు - లోకాన్ని వినిపిస్తాయి!
చేతులు సాచే సాయం - ఆప్యాయతను పంచుతాయి,
కాళ్ళు మోసే భారం - నడిపించి ముందుకు తీసుకెళ్తాయి!
దేహం ఒక అద్భుత యంత్రం - అవయవాలే దాని యంత్రాలు,
ఆరోగ్యమే మహాభాగ్యం - దాచుకుందాం ఈ చిరునామాలు! [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 09:41, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ఉపాధ్యాయుల ప్రాముఖ్యత మరియు పాత్ర ==
ఉపాధ్యాయులు (Teachers) సమాజానికి వెన్నెముక వంటివారు, విద్యార్థులకు జ్ఞానాన్ని, క్రమశిక్షణను మరియు నైతిక విలువలను నేర్పి, వారి భవిష్యత్తును తీర్చిదిద్దే గొప్ప శిల్పులు. మన దేశంలో ప్రతి ఏటా సెప్టెంబర్ 5న, డా. సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ జన్మదినాన్ని పురస్కరించుకుని ఉపాధ్యాయ దినోత్సవం జరుపుకుంటారు. వారు నిస్వార్థంగా జ్ఞానాన్ని పంచుతూ, మంచి పౌరులుగా ఎదగడానికి మార్గనిర్దేశం చేస్తారు. జ్ఞాన ప్రదాతలు: ఉపాధ్యాయులు అజ్ఞానం అనే చీకటిని తొలగించి, జ్ఞానం అనే వెలుగును ప్రసాదిస్తారు. కేవలం పుస్తక జ్ఞానమే కాకుండా, జీవితానికి అవసరమైన అనుభవాలను, నైతికతను కూడా బోధిస్తారు.
క్రమశిక్షణ మరియు విలువలు: విద్యార్థులలో క్రమశిక్షణ, నిజాయితీ, ఆత్మవిశ్వాసం, మరియు మానవతా విలువలను పెంపొందించడంలో ఉపాధ్యాయుల పాత్ర అత్యంత కీలకం.
మార్గదర్శకులు: ఉత్తమ ఉపాధ్యాయులు విద్యార్థుల బలహీనతలను గుర్తించి, వారిని ప్రోత్సహిస్తూ, సరైన మార్గంలో నడిపిస్తారు.
దేశ భవిష్యత్తు: తరగతి గదిలో వెలగదీసే ఈ దీపాలు, భవిష్యత్తులో దేశానికి అవసరమైన ఇంజనీర్లు, డాక్టర్లు, సైంటిస్టులు మరియు మంచి పౌరులను తయారు చేస్తారు.
ఉపాధ్యాయ దినోత్సవం (Teachers' Day) - సెప్టెంబర్ 5:
భారతదేశ రెండో రాష్ట్రపతి, గొప్ప ఉపాధ్యాయుడు డా. సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ జన్మదినం ఉపాధ్యాయులను గౌరవించుకునే రోజు. ఆయన "బోధ గురువులు, బాధ గురువులు" అనే భావనను వివరిస్తూ, గురువు గొప్పతనాన్ని చాటిచెప్పారు.
ముగింపు:
"గురువు లేని విద్య నిష్ప్రయోజనం". ఉపాధ్యాయులు సమాజ అభివృద్ధిలో కీలక పాత్ర పోషిస్తారు. వారి అంకితభావానికి, శ్రమకు మనం ఎల్లప్పుడూ కృతజ్ఞతతో ఉండాలి మరియు వారిని గౌరవించాలి. [[వాడుకరి:Sathwi86|Sathwi86]] ([[వాడుకరి చర్చ:Sathwi86|చర్చ]]) 09:43, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== తేజస్వి మరియు చిన్న బుట్టి ==
ఒక ఊరిలో తేజస్వి అనే పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతను చాలా జాగ్రత్తగానే చదువుకునే పిల్లవాడు, కానీ కొంచెం భయపడే స్వభావం కలిగినవాడు.
ఒక రోజు, తేజస్వి రోడ్డెక్కినప్పుడు చిన్న బుట్టిని చూసాడు. బుట్టి తనకంటే చాలా పెద్ద కదిలేది, మొదట తేజస్వికి భయంగా అనిపించింది. కానీ బుట్టి ఆ బ్లూకు కళ్ళతో అతనిని మిత్రులుగా చూడాలనిపించింది.
తేజస్వి ముందుగా పక్కననెత్తి నడిచాడు, కానీ బుట్టి వెనక్కి తిరిగి రాదు. అంచేత, తేజస్వి చిన్న బుట్టిని కొంచెం నిశ్శబ్దంగా చూసాడు. ఆ రోజు నుండి, తేజస్వి ప్రతి రోజు బుట్టిని చూసే చిన్ని సంతోషాన్ని పొందేవాడు. చివరకు, తేజస్వి భయాన్ని మించిపోయి బుట్టిని ప్రేమతో చూసే సరస్వతి అయ్యాడు.
మరల ముద్ర:
"భయం వదిలివేస్తే, ప్రపంచంలో కొత్త స్నేహాలు మొదలవుతాయి."ఒక ఊరిలో తేజస్వి అనే పిల్లవాడు ఉండేవాడు. అతను చాలా జాగ్రత్తగానే చదువుకునే పిల్లవాడు, కానీ కొంచెం భయపడే స్వభావం కలిగినవాడు.
ఒక రోజు, తేజస్వి రోడ్డెక్కినప్పుడు చిన్న బుట్టిని చూసాడు. బుట్టి తనకంటే చాలా పెద్ద కదిలేది, మొదట తేజస్వికి భయంగా అనిపించింది. కానీ బుట్టి ఆ బ్లూకు కళ్ళతో అతనిని మిత్రులుగా చూడాలనిపించింది.
తేజస్వి ముందుగా పక్కననెత్తి నడిచాడు, కానీ బుట్టి వెనక్కి తిరిగి రాదు. అంచేత, తేజస్వి చిన్న బుట్టిని కొంచెం నిశ్శబ్దంగా చూసాడు. ఆ రోజు నుండి, తేజస్వి ప్రతి రోజు బుట్టిని చూసే చిన్ని సంతోషాన్ని పొందేవాడు. చివరకు, తేజస్వి భయాన్ని మించిపోయి బుట్టిని ప్రేమతో చూసే సరస్వతి అయ్యాడు.
మరల ముద్ర:
"భయం వదిలివేస్తే, ప్రపంచంలో కొత్త స్నేహాలు మొదలవుతాయి." [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 09:45, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== సాయి మరియు తాగుబట్టు ==
ఒకప్పుడు సాయి అనే చిన్న పిల్లవాడు ఒక ఊరిలో ఉండేవాడు. సాయి చాలా జాగ్రత్తగా చదువుతాడు, కానీ అప్పుడప్పుడే చింతలాగే పగల్తాడు. ఒక రోజు, సాయికి చాలా దాహం పడి, అతను ఊరి చెరువు దగ్గరకు వెళ్లాడు.
చెరువు వద్ద, అతను ఒక బలమైన తాగుబట్టు కనుగొన్నాడు. తాగుబట్టు చాలా అందంగా, కాంతివంతంగా కనిపించేది. సాయి ఆనందంగా తాగడం ప్రారంభించాడు. అయితే, ఒక్కసారిగా తాగుబట్టు అతనిని అర్థం కాని మజాకులోకి లాగింది!
సాయి భయపడకుండా తన స్నేహితులు మరియు ఊరి పెద్దల సహాయంతో, తాగుబట్టు నుంచి బయటకు వచ్చాడు. ఈ అనుభవం ద్వారా సాయి ఒక పాఠం నేర్చుకున్నాడు: “ఏదైనా కొత్తది లేదా అందంగా కనిపించిందని అనుకోవడం కచ్చితంగా మంచిది కాదు. ముందు జాగ్రత్తగా పరిశీలించాలి.”
అక్కడి నుండి సాయి మరింత జాగ్రత్తగా, తెలివిగా ఉండే పిల్లవాడు అయ్యాడు. [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 09:59, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== మనసు రహస్యాలు ==
అనుప్ మరియు లక్ష్మీ చిన్నపాటి ఊరిలో ఉండేవారు. వాళ్లు చిన్నతనం నుండి మిత్రులే, ఎప్పుడూ సైకిల్ మీద చక్కగా పర్వతాలు తిరగడం, చదువులో సహాయం, చిన్న చిన్న క్రీడల్లో జంటగా పాల్గొనడం చేస్తూ పెరిగారు.
ఒక రోజు, అనుప్ తన గుండెలోని భావాలను అంగీకరించకుండానే, చిన్న పేపర్ పై ఒక లేఖ రాశాడు:
"లక్ష్మీ, నిన్ను ఎప్పటి నుంచో ఇష్టపడుతున్నాను. కానీ సిగ్గు వల్ల చెప్పలేకపోయాను. నువ్వు నా భావాలు అంగీకరిస్తే, మనం ఎప్పటికీ మంచి స్నేహితులకే కాకుండా, సంతోషంగా కలిసి ఉండవచ్చుఅనుప్ ఆ లేఖను స్కూల్ లైబ్రరీలోని లైబ్రరీ బుక్ లో ఉంచాడు. లక్ష్మీ, లైబ్రరీ బుక్ తీసుకుని చదివింది, అప్పుడు చిన్నగా నవ్వింది. ఆమె వెంటనే లేఖ రాసి,
"అనుప్, నువ్వు ఇంత కాలం ఈ మాట చెప్పకపోవడం నాకు ఆశ్చర్యం. నాకూ నీపై ప్రేమ ఉంది. మనం కలిసి చిన్న, అందమైన కథ మొదలుపెడదాం."
వాళ్లు అప్పటినుంచే కేవలం మిత్రులే కాకుండా, ఒక చిన్న క్యూట్ ప్రేమ కథలో కలిసి ముందుకు సాగారు. ప్రతి రోజు చిన్న చిన్న జెస్చర్స్, క్యూట్ మెసేజెస్, నవ్వులు, ఒకరిపై ఒకరు ప్రత్యేకమైన ప్రేమను చూపిస్తూ గడిపారు.
మోరల్: నిజమైన ప్రేమ చిన్న, అందమైన మోమెంట్స్ లోని క్యూట్ ఫీలింగ్స్ లోనే ఉంటుంది. [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 10:06, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “సమయం మరియు స్మైల్స్” ==
సాయి మరియు సిరి చిన్నపాటి ఊరిలో పొరుగువారుగా ఉండేవారు. వారు ఎల్లప్పుడూ కలిసి పాఠశాలకు వెళ్తారు, సైకిల్ పై ఒకరినొకరు దూకిస్తారు, చిన్న చిన్న ఆటల్లో పరస్పరం నవ్వుతారు.
ఒక రోజు సాయి సిరి కోసం చిన్న గిఫ్ట్ తీసుకెళ్లాడు. అది ఒక చిన్న కాఫీ మగ్, అందులో “నీ నవ్వే నా రోజును روشن చేస్తుంది” అని రాశారు.
సిరి, గిఫ్ట్ చూసి చిన్నగా నవ్వి, సాయి చేతిని పట్టింది. ఆ చిన్న స్పర్శలో, ఇద్దరూ ఒకరికొకరు గుండెల్లో ఏమో కొత్త ఫీలింగ్ అనుభవించారు.
ఆ రోజు నుంచి, చిన్న చిన్న క్యూట్ మెసేజులు, చిన్న సర్ప్రైజ్లు, కలిసి సైకిల్ రైడ్స్—ఇలాంటి క్యూట్ మోమెంట్స్ తో వారి ప్రేమ పెరిగింది.
మోరల్: ప్రేమ అంటే పెద్ద గిఫ్ట్స్ కాద—చిన్న, సింపుల్ క్యూట్ క్షణాలే నిజమైన ప్రేమను చూపుతాయి [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 10:14, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== “చిన్న మోమెంట్స్” ==
మధు ఒక చైతన్యవంతమైన, ఉత్సాహపూరిత అమ్మాయి. రాహుల్, తన సీరియస్, కానీ కొంచెం shy బాయ్. వాళ్లు ఒకే కళాశాల లో చదువుతున్నారు. మొదటి చూపులో మధు రాహుల్ సీరియస్ ఫేస్ చూసి నవ్వింది.
ఒక రోజు, క్లాస్ నుండి బయట పడుతూ, రాహుల్ పుస్తకం కింద మోస్తున్న కాగితం దొరికింది. అది మధు రాసిన చిన్న నోట్:
"నువ్వు ఎల్లప్పుడూ సీరియస్గా ఉంటావు. కానీ నీ నవ్వు, నిజంగా క్యూట్!"
రాహుల్ మొదట షాక్ అయ్యాడు, తరువాత చిన్నగా నవ్వాడు. ఆ రోజు నుంచి, వారు చిన్న, క్యూట్ మెసేజులు, పుస్తకాల మధ్య గిఫ్ట్లు, ఒకరిని ఒకరు హెలో అని పలకడం—ఇలాంటి చిన్న మోమెంట్స్ లో ప్రేమను పంచుకోవడం మొదలుపెట్టారు.చివరికి, రాహుల్ మధుకి అన్నాడు:
"నువ్వు రాసిన ప్రతి నోట్ నా గుండెకి జూన్ చేసేది!"
మధు నవ్వుతూ చెప్పింది:
"నువ్వు నవ్విన ప్రతిసారీ నా హృదయం గుప్పిస్తుంది!"
మోరల్: చిన్న, క్యూట్ ఫీలింగ్స్, ప్రేమలో పెద్ద మార్పులు చేస్తాయి. 💖 [[వాడుకరి:Akshaya27|Akshaya27]] ([[వాడుకరి చర్చ:Akshaya27|చర్చ]]) 10:20, 25 జనవరి 2026 (UTC)
== ప్రేమ ==
ప్రేమ ఒక చిన్న దీపం,
మన హృదయాలను వెలిగించే దీపం.
కష్టంలో సానుభూతి, సంతోషంలో పంచుకోవడం,
ఇదే ప్రేమ నిజమైన రూపం.
ప్రతి మనసు ప్రేమతో మోసుకొని,
సరస్వతి సురభిలా వెలిగిపోతుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:37, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== చదువు ==
చదువు మనకి వెలుగు చూపుతుంది,
మన జీవితాన్ని మార్గం చూపిస్తుంది.
పుస్తకాలు స్నేహితులు, ఉపాధ్యాయులు మార్గదర్శకులు,
జ్ఞానం సంపాదించగా మనకు ఆవశ్యక మార్గం లభిస్తుంది.
చదువుతోనే మనసు ప్రకాశిస్తుంది,
భవిష్యత్తు సునిశ్చితంగా మారుతుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:38, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== “వికీపీడియా ==
వికీపీడియా మనం కలిసే, నేర్చుకునే, పంచుకునే ఒక వేదిక.” [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:40, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ ==
డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ భారతదేశంలో ఒక మహనీయ నాయకుడు. ఆయన সমাজంలో అన్యాయానికి, వర్గ వివక్షకు ప్రతిఘటన చూపించి, దళితులు, పేదల హక్కుల కోసం పోరాటం చేశారు. ఆయన భారత రాజ్యాంగ రచయిత మరియు సామాజిక న్యాయం, విద్య, సమానత్వానికి ప్రతీక. బంధనాలను విరివేసి, సమాజాన్ని సమానత్వ దిశగా నడిపిన ఆయన కృషి ప్రతి భారతీయుడికి ఆదర్శం. డాక్టర్ అంబేద్కర్ చూపిన మార్గం మనకు న్యాయం, సమానత్వం, మరియు విద్యను విలువగా భావించమని స్ఫూర్తి ఇస్తుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:41, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== ఆల్బర్ట్ ఐన్స్టైన్ ==
ఒకప్పుడు చిన్న ఆల్బర్ట్ ఐన్స్టైన్ పాఠశాలలో చదువులో సులభంగా గెలవడు. చాలా మంది అతన్ని మెల్లగా, అర్ధమవ్వని విద్యార్థి అనుకున్నారు. కానీ అతనికి ఒక ప్రత్యేకమైన ఆలోచన శక్తి, ప్రకృతిని గమనించే ఆసక్తి ఉంది. చిన్నప్పుడు బొమ్మలతో, గడియారాల మెకానిజం చూస్తూ, ఎందుకంటే ఏ విధంగా పనిచేస్తుందో ఆలోచించేవాడు.
తరువాత అతను పెద్దవయసులో “సాపేక్షతా సిద్ధాంతం” అనే శాస్త్రీయ సిద్ధాంతాన్ని అందరికీ చూపించి, ప్రపంచాన్ని ఆశ్చర్యచకితంగా మార్చాడు. ఐన్స్టైన్ మనకు చూపినది ఏమిటంటే, సాధారణంగా మెల్లగా కనిపించే విద్యార్థి కూడా సృష్టిశీలత, జిజ్ఞాస తో గొప్పదాన్ని సాధించగలడు. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:42, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== “పంచ భూతాలు ==
నిజానికి మీరు అడిగిన “పంచ భూతాలు” అంటే ప్రకృతి లోని ఐదు మూలిక ద్రవ్యాలు (Elements). ఇవి హిందూ, వైదిక, యోగ, తత్వశాస్త్రం లో ముఖ్యమైన భావన. ఇవి ఈ విధంగా ఉంటాయి:
ప్రతీశ (ప్రధాన స్థితి / భూమి – Earth)
భూమి స్థిరమైనది, మృదువైనది, మనకి జీవనానికి మద్దతు ఇస్తుంది.
జల (Water)
నీరు, ప్రవాహం, శాంతి మరియు జీవనానికి అవసరమైన ద్రవం.
అగ్ని (Fire)
వేడి, శక్తి, రూపాంతరం, శుభ్రతను సూచిస్తుంది.
వాయు (Air / Wind)
శ్వాస, చలనశీలత, జీవన శక్తిని సూచిస్తుంది.
ఆకాశం / ఆకాశ (Ether / Space)
విశాలత, శూన్యత, అన్ని ద్రవ్యాల స్థానం.
సంక్షిప్తంగా: భూమి, నీరు, అగ్ని, వాయు, ఆకాశం = పంచభూతాలు, ఇవి ప్రపంచంలోని అన్ని వస్తువుల మౌలిక రూపాలు. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:44, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== దేవుడు ==
దేవుడు అనేది ప్రతి మనిషి జీవితంలో విశ్వాసానికి, ఆశ్రయానికి ప్రాతినిధ్యం కలిగిన అత్యంత పవిత్ర存在. మనం సంతోషంలో, కష్టంలో, విజయాల్లో దేవుని ఆలోచించి ప్రార్థిస్తాము. ఆయన మన జీవితాన్ని కాపాడి, సరియైన మార్గంలో నడిపిస్తాడు. దేవునిపై విశ్వాసం మన హృదయాలను శాంతి, ధైర్యంతో నింపుతుంది. అందుకే ప్రతి మనిషి దేవుడిని గౌరవించి, ప్రేమతో జీవించాలి. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:45, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== వేయి స్తంభాల గుడి ==
వేయి స్తంభాల గుడి అని ప్రసిద్ధి చెందిన తీర్థస్థలం “థౌసండ్ પిల్లార్ టెంపుల్” (Thousand Pillar Temple) హనుమకొండలో ఉన్న ఒక పురాతన హిందూ మందిరం. ఇది ఇస్లాం దాడులను ఎదుర్కొన్నా కూడా అద్భుతమైన శిల్పకళ, శిల్పం, శిల్పకారుల నైపుణ్యాన్ని తెలిపే అద్భుతమైన కట్టడిగా నిలిచింది. ఈ గుడి 1163 సంవత్సరంలో కాకతీయ వంశస్థుడు రుద్ర దేవుడు నిర్మించాడు. ఇది మూడు దేవతలకు (శివ, విష్ణు, సూర్య) సమర్పించిన “త్రికూటాలయం” నిర్మాణంతో కూడి ఉంది. గుడి ఛాలుక్య-కాకతీయ శైలి రూపకల్పనతో, స్తంభాలపై తీవ్రంగా చెక్కిన శిల్పాలు, తాడో తీగలా సూక్ష్మంగా చెక్కిన డిజైన్లు ఉన్నాయి, ఇవి చాలా అద్భుతంగా కనిపిస్తాయి. ఈ ఘనమైన స్థలం తెలంగాణలోని ప్రముఖ పుణ్యక్షేత్రంగా పరిగణించబడుతుంది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:46, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== కాకతీయుల వంశం ==
కాకతీయులు 12వ శతాబ్దం నుండి 14వ శతాబ్దం వరకు దక్షిణ భారతదేశంలో పాలించారు. వారి రాజధాని వారంగల్. కాకతీయులు శిల్పకళ, వాస్తుకళ, నిలయం, జలవిన్యాసాల నిర్మాణంలో ప్రసిద్ధులు. వీరు ఘనమైన వేయి స్తంభాల గుడి (Thousand Pillar Temple), కాకతీయ కోట వంటి అద్భుతమైన నిర్మాణాలను నిర్మించారు. సాహిత్యం, సంస్కృతి, వ్యవస్థాపనలో ఆయన రాజ్యపు ప్రజలకు అభివృద్ధిని కలిగించారు. కాకతీయుల పాలనలో భూ సర్దుబాటు, నీటిపారుదల, వ్యవసాయ వ్యవస్థలో ప్రధాన కృషి జరిగింది. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:47, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== రాణి రుద్రమ్మా ==
రాణి రుద్రమ్మా కాకతీయ వంశంలోని ప్రసిద్ధ రాణి. 1259–1289 మధ్య పాలిస్తూ, ఈ వంశానికి గౌరవం, శక్తి తీసుకువచ్చింది. ఆమె ధైర్యవంతమైన నాయకత్వం, సమానత్వానికి నమ్మకం కలిగిన ruler. రుద్రమ్మా సైన్యాన్ని నేరుగా నడిపి, సామ్రాజ్యాన్ని రక్షించారు. ఆమె పాలనలో వాస్తుకళ, కట్టడాలు, జలవిన్యాసాలు అభివృద్ధి చెందాయి. రాణి రుద్రమ్మా సాహస, ధైర్యం, సమానత్వానికి ప్రతీకగా ప్రతి భారతీయుడు గుర్తు చేసుకోవలసిన మహాన వ్యక్తి. [[వాడుకరి:Chandana25|Chandana25]] ([[వాడుకరి చర్చ:Chandana25|చర్చ]]) 05:48, 26 జనవరి 2026 (UTC)
== మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి (మాతృమూర్తి పద్యశతకం) ==
మాతృమూర్తి పద్యశతకం రచయిత గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు గారు రచించారు. ఇందులో 108 ఆటవెలది పద్యాలు అమ్మ గొప్పతనం తెలియజేస్తాయి. 2020లో ఈ పద్యశతకం ఆవిష్కరించబడినది. పాఠకులు కోరిన యెడల పూర్తి శతకం ఇక్కడ చేర్చగలను. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 16:17, 25 జూన్ 2026 (UTC)
:<మాతృమూర్తి పద్యశతకం> [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 15:36, 3 జూలై 2026 (UTC
==మాతృమూర్తి పద్యశతకం==
1.ఆ.వె.
అమ్మ! నీదు ఘనత నాటవెలది యందు
జెప్ప దలచి తీను గొప్ప గాను
సహకరించుమమ్మ, చల్లగా దీవించి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
2.ఆ.వె.
అవతరించ లేక యజుడన్నిచోట్లనూ
నిన్ను పంపినాడు నన్ను బ్రోవ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ యతడినే మురిపించె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
3.ఆ.వె.
తెలుగు భాష యందు తీయనైన పదము
మనిషి మదిని దాగు మంచిపదము
‘అమ్మ’ మొదటి మాట అవని భాషలలోను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
4.ఆ.వె.
పుడమి భాషలన్ని వడకట్టి వెదకినా
అమ్మ పదము కన్న అందమేది?
అమ్మ యనగ హృదిని అమృతము కురిసేను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
5.ఆ.వె.
పిండ దశను నేను పిడిగుద్దుల నిడిన
నీదు గర్భగుడిని నెలల నాడు
తన్మయత్వముగను తల్లివై మోసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
6.ఆ. వె.
కష్టమైన దినుచు పౌష్టికాహారము
కన్నతల్లి! నీదు కందు కొరకు
నెలలు నిండు వరకు నెలవు నాకైతివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
7.ఆ.వె.
గర్భమున కదులుచు గడబిడ చేయగ
కడుపు పైన నీదు కరము బెట్టి
తనివి దీర నన్ను తల్లి! తాకితివీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
8.ఆ.వె.
పంటిబిగువు నణచి ప్రసవ వేదన యంత
ఊపిరూది పిదప యుగ్గు పట్టి
నాకు జన్మ నిడెడి నడయాడు దేవతా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
9.ఆ.వె.
నన్ను గర్భగుడిని నవమాసములు మోసి
జన్మ నొసగితీవు సాధ్వి వీవు
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన ముక్తిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
10.ఆ.వె.
పురిటి నొప్పినంత పూర్తిగ భరియించి
మృత్యువును జయించి మేదిని వలె
సహనమెంచి నాకు జన్మనిచ్చెడి అమ్మ!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
11.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను చూచి తనువు పులకరించే
కనులు నిన్ను చూచి కాంతులీనె
మనసు నిన్ను తలచి మైమరచెనుగద
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
12.ఆ.వె.
జన్మనిడితివీవు జవసత్వములు బోసి
నీదు కష్టమిలను నిరుపమమ్మ
నా కనులకు నీవె నడిచేటి కోవెల
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
13.ఆ.వె.
ఆకలి గొని నేను శోకము పెట్టగా
మనసు కరుగ నీవు మమత చూపి
పాల నిచ్చితీవు వాత్సల్యమును నింపి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
14.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు మాట కమ్మగా నుండును
అమ్మ నీదు పాట అమృత ధార
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమును మించు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
15.ఆ.వె.
పండు వెన్నెలేల పట్టు పరుపులేల
అమ్మ జోల పాట నాలపించ
మమతలూరు నీదు మధుర గాన మదియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
17.ఆ.వె.
జోల పాట పాడి జో కొట్టి జో కొట్టి
హృదిని పాన్పు చేసి నిదుర బుచ్చి
పెంచినట్టి నిన్ను ప్రేమగా సేవింతు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
18.ఆ.వె.
ముదముగ నను గాంచి బుజ్జి మాటలు విని
మురిసిపోతివమ్మ ముద్దు గారి
ముసి ముసి నగవులను మోముపై మోసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
19.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్నలాంటి మనసు
బిడ్డ బాగుకోరు దొడ్డ మనసు
అమ్మ నీదు మనసు కమ్మనైన మనసు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
20.ఆ.వె.
రాత్రి యందు గాచు రజనీశుడిల లోన
దినము నందు గాచు దినకరుండు
నన్ను నీవు గాచు నన్నివేళల యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
21. ఆ. వె.
మాట నాకు నేర్పి మమతను పంచియు
చదువు నేర్పితీవు చక్కదిద్ది
ఆది గురువు నీవె ఆదర్శమూర్తివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
22.ఆ.వె.
విసనకర్రతోటి వేసవి కాలాన
చల్లగాలి నిచ్చి చలువపరిచి
వేసవంత నీవు వెన్నెల జేసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
23.ఆ.వె.
అలకపాన్పు నెక్కి ఆకలై నేనుంటే
బువ్వ పెడితే వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
24. ఆ. వె.
బిక్కు బిక్కు మనుచు భీతి చెందిన వేళ
దైవము వలె నాకు ధైర్యమున్ను
బలములనొసగితివి బాధ్యత నేర్పుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
25.ఆ.వె.
హద్దులేని ప్రేమ హాయిగా పంచియు
ముద్దు మురిపెమంత మూటగట్టి
బుద్ధులెన్నో తెలిపి శుద్ధిగా పెంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
26. ఆ. వె.
అంతులేని ప్రేమ నమ్మయే జూపును
అమ్మ కన్న గొప్ప బొమ్మ యేది
అమ్మ సూపునెప్పుడనురాగ మంతయు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
27. ఆ. వె.
అమ్మ గోరుముద్ద లమృతము వలెనుండు
నిత్యసత్య మిదియె నేలపైన
అమరులైన పొందరమ్మ చేతి సుధను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
28. ఆ. వె.
స్వచ్ఛమైన ప్రేమ మచ్చ లేకుండగ
పంచి తీవుతల్లి యంచితముగ
అమ్మ నీదు ప్రేమ అమృతమ్ము ధరణిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
29. ఆ. వె.
కస్సుబుస్సు మనక కరుణ జూపితివీవు
చిలిపి చేష్టలెల్ల జేసినపుడు
మంచి చెప్పినపుడు మమతను పంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
30. ఆ. వె.
చెడును విడువమనుచు చిన్ని శిక్షలు వేసి
శ్రీలనొసగితీవు శ్రీలు పలికి
తల్లి నిన్ను మించు తత్త్వశాస్త్రములేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
31.ఆ.వె
అందనట్టి మామ ఆకాశమందున
అందు చందమామ అమ్మ కాదె?
అమ్మ కన్న చలువ అవనిని యున్నదా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
32.ఆ.వె.
గోల చేసి నేను గొడవ చేయునపుడు
ఊరడించితీవు ఓర్మితోడ
విసుగు జెందకుండ విలువలు నేర్పితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
33.ఆ.వె.
అలక పాల్పునెక్కి ఆకలై నేనుంటె
బువ్వ పెడితి వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింపజేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
34.ఆ. వె.
అడగకుండ పెట్టు అమ్మ వెన్న మనసు
అమ్మ పెట్టుననిరి అడిగినపుడు
నేల మీద ఘనము నీదు వాత్సల్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
35. ఆ. వె.
నీతి కథలు చెప్పి నీతిగా నడిపించి
తీర్చిదిద్దితీవు తీరుగాను
ధర్మశాస్త్రములను దండిగా నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36. ఆ. వె.
తినగ తినగ మరల తినవలెననిపించు
పంచభక్ష్యములను మించి పోవు
అమ్మ నీదు చేతి అమృతంపు వంటలు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36.ఆ.వె.
చందమామ చూపి సంతోషముగ బువ్వ
కడుపు నిండునటుల కుడుపుతీవు
కన్న పేగు కంటె గట్టి బంధము లేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
37.ఆ.వె.
కరువు కాటకాలు కాటు వేయగరాగ
కలత పడక చూపి కన్న ప్రేమ
కడుపు నింపితీవు కష్టమునకు నోర్చి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
38.ఆ.వె.
తప్పు చేసినపుడు దండన గావించి
మేలు పనులు చేయ మెప్పునిచ్చి
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
39.ఆ.వె.
అమ్మదేవత వలె ఆశీస్సులు నొసగి
ప్రేమ తోడ మమ్ము పెంచితీవు
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
40.ఆ.వె.
అమ్మ నాకు నీవె ఆత్మ నిదర్శనం
త్యాగమూర్తి వీవు తనువునిడితి
ధర్మ పదము చూపు ధర్మమూర్తివి నీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
41.ఆ.వె.
గతుకుల బతుకులకు గమ్యమునొసగియు
సంతు బాగు కోరి సంతసించి
తపన పడితివమ్మ తాపసివి యగుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
42.ఆ.వె.
ఆపదయిన వేళ నండగా నీవుండి
నన్ను ప్రోత్సహించి వెన్ను తట్టి
తోవచూపి తీవు జీవిత గమనమున్
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
43.ఆ.వె.
నీవు తినక దాచి నీదు సంతుకు బెట్టి
త్యాగమూర్తి వైతి ధరణి పైన
నిలువుటద్దమీవె నిస్వార్ధ ప్రేమకు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
44.ఆ.వె.
పైన భానుడుండె వసుధ రక్షణకును
విశ్వ మందు రక్ష విష్ణు వలన
నీవె రక్షణ గద నీదు ఇంటికి సదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
45.ఆ.వె.
పండగంటి పూట పిండివంటలు చేసి
సంతు కిచ్చితీవు సంతసమున
అమ్మ నీదు సేవలానందకరమగు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
46.ఆ.వె.
కోరినపుడు నాకు కొండంత అండగా
సాయపడితివీవు చక్కగాను
సాన్నిహిత్యమునకు సాక్ష్యమే నీవమ్మా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
47.ఆ.వె.
మట్టిలోన దొర్లి బట్టలన్నియు మాపి
ఇంటి ముందు నిలిచి యేడ్చినపుడు
నాకు లాల పోసి సోకులు చేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
48.ఆ.వె
పరిసరాల నెపుడు పరిశుభ్రముగనుంచి
స్వస్థత నిడితివి సహనమునెంచి
స్వార్థమింత లేని సాధ్వి నీవవుదువు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
49.ఆ.వె
పెద్ద బాలశిక్ష శ్రద్ధగా చదివించి
వృద్ధి చేయునాదు బుద్ధి నీవు
జ్ఞాన తృష్ణకివే జనని వై నిలిచితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
50.ఆ.వె.
తల్లి ప్రేమ చూడ తరగతి నిధియగు
తుహిన గిరుల యందు తుహినము వలె
తల్లి నీదు ప్రేమ చలము నీరే గదే!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
51.ఆ.వె
అమ్మ మాకు నీవె యాదర్శమూర్తివి
మంచి గుణములన్ని యెంచి నేర్పి
ప్రగతి రథము పైన పయనింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
52.ఆ.వె.
కలలు నిజము చేయు కల్పతరువు నీవు
శిలను మార్చితీవు శిల్పము వలె
ఇలను నీవె అమ్మ యిలవేల్పువైతివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
53.ఆ.వె
సులభ సూత్రములను సూటిగా సూచించి
చదువు సంధ్యలందు పదును పెట్టి
నన్ను పెంచినట్టి నా సరస్వతి వీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
54.ఆ.వె.
అమ్మ నీవే చూతువన్ని మంచి చెడులు
బాధ్యతలను మోసి భారమైన
నీవు లేని యిల్లు నిప్పుల కొలిమియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
55.ఆ.వె
అమ్మ పంచినట్టి ఆత్మీయ ప్రేమది
పంచభూతములను మించు సుమ్మి
అమ్మ ప్రేమ సాటి అమృతమ్ము దొరకునా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
56.ఆ.వె.
తండ్రి వద్ద విద్య ధనము నందించును
గురువు నేర్పు విద్య కూడు పెట్టు
అమ్మ నీదు విద్య ఆత్మసాక్షి నిడును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
57.ఆ.వె.
చదవ నన్న నాడు చదువు విలువ తెల్పి
మదిని తీర్చి దిద్ది చదివినట్లు
విధిని తెలియ పరిచి వినయము నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
58.ఆ.వె.
తెల్లవారు వేళ తల్లి కాళ్లకు మొక్కి
పనులు చేయగ తగు ఫలిత మందు
తల్లి దీవెనిలను దైవమిడినయట్లు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
59.ఆ.వె.
ఉల్లమందు ప్రేమ పల్లవులూదుచూ
నీవు చేర్చితీవు నిజ పధమున
శిలగ యున్న నన్ను శిల్పము జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
60.ఆ.వె.
వీనులకును విందు వినగనీదు పలుకు
కన్నులార కంటి కరుణ నీది
ఇంటి దీపమీవె యింటిల్లిపాదికి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
61.ఆ. వె.
తనకు పాత చీరె మనసు తృప్తి యనుచు
కొత్త బట్టలిచ్చు కొడుకుకెపుడు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి! అయవని యందు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
62.ఆ. వె.
కన్న తండ్రి నన్ను కన్నీటి పాల్జేయ
కట్టుకున్న భార్య కసురుకున్న
కన్నతల్లి! నీవు కంటిపాపగ సాకె
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
63.ఆ. వె.
నన్ను కన్న తల్లి నాయింటనుండగా
వెతుకుటేల వేరు వేల్పు కొరకు
తల్లి నిన్ను మించు దైవము లేదులే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
64.ఆ. వె.
అదును బట్టి మారు అన్నదమ్ముల ప్రేమ
నడత బట్టి యుండు నాన్న ప్రేమ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ అజరామరము గదా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
65.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమంతది
దయను చూపితీవు ధరణి వోలె
నీదు క్షమను కొలువ నీరధికి సమము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
66.ఆ. వె.
ముదిమి మీద పడిన మోము ముడతలయిన
తల్లి! నీదు ప్రేమ తరిగిపోదు
ఎల్లలేనిదమ్మ తల్లి! నీదు రుణము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
67.ఆ.వె.
రాజు రాజ్యమైన రాజ భోగములైన
భువిని సంపదైన దివిజులైన
నమ్మకన్న గొప్ప అంశములవి కావు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
68.ఆ.వె.
కోట్ల ఆస్తికన్న నోట్ల కట్టలకన్న
పట్టు బట్ట కన్న పసిడి కన్న
అవని మెప్పు కన్న అమ్మసేవయె మిన్న
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
69.ఆ.వె.
అంతరంగమందు నాత్మీయ ప్రేమను
కన్నతల్లి పంచు కచ్చితముగ
హాయి గొలుపు హృదయమమ్మను చూడగా
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
70.ఆ.వె.
ఉర్వి కలిగియున్న యోర్పునంత కలిపి
బొమ్మనాడు చేసెనమ్మ సృష్టి
సహన మందు నీకు సాటివారెవ్వరు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
71.ఆ.వె.
కోటి దేవతలను కూడి యా బ్రహ్మయే
నిన్ను తెచ్చినాడు నేలపైకి
అమ్మయున్న చాలునవనియే నాకము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
72.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను మించు తత్వంబు లేదమ్మ
తల్లి యొడిని మించు తలము లేదు
తల్లి నిన్ను మించు దైవంబు లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
73.ఆ.వె.
ఆకు లెండి పిదప అవని పై రాలును
ఫలము పండి పిదప పగిలిపోవు
అమ్మ నీది ప్రేమకంతమే లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
74.ఆ.వె.
తల్లి కన్నదైన తల్లి పెంచినదైన
ఉల్లమందు ప్రేమ తల్లి కుండు
తల్లి తల్లియె గద ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
75.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్న వంటిదగును
పెంచినమ్మ కూడా ప్రేమ పంచు
అమ్మ ఎవరికైన అమ్మయేయౌ కదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
76.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి అన్న మమకార నిధియగు
మాతృమూర్తి నీదు మనసు మనసు మనసు
మాతృమూర్తి నీవె మమతల కోవెల
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
77.ఆ.వె.
వింటి నీదు పాట చంటి బిడ్డగ నేను
కంటి నీదు రూపు కంటి నిండ
కన్నతల్లి నీవె కరుణారసనిధివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
78.ఆ.వె.
వయసు మీద పడిన వణికి పోవుచునున్న
నాదు క్షేమము కరుణమున తలచి
అమ్మ యనెడి మాటకర్థము చాటితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
79.ఆ.వె.
కాసులెన్నొ పోసి కనకమ్ము కొన్ననూ
అమ్మ సేవ కొలువ సొమ్ము కలదె?
ధనము కంటె తల్లి ఘనము ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
80.ఆ.వె.
తల్లి సేవ చేయు తనయుడు తనయుడు
మాతృ సేవ చేయు మనిషి మనిషి
తల్లి నీదు సేవ తరగని భాగ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
81.ఆ.వె.
అవని సంపద యయిన నధికారమైనను
పూజ్యమైన ప్రభుని రాజ్యమైన
అమ్మతనము కన్న నత్యుత్తమము కాదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
82.ఆ.వె
అమ్మ మనసు విరిచి యమ్మనే మరచిన
పుత్రుడధముడగును పుడమిపైన
అధముడయిన గాని ప్రధముడందువు వాణి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
83.ఆ.వె.
ఆపదెంత యయిన అవసరమేదైన
అమ్మ నీవె యున్న నభయ మగును
అట్టి యాత్మశక్తి యమ్మకే సాధ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
84.ఆ.వె.
అవనియందు నీవె యనురాగ దేవత
అలుపెరుగని యోర్పు వమ్మ నీవు
నీదు ప్రేమ దొరకు నీ వద్ద మాత్రమే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
85.ఆ. వె.
అమ్మ! నిన్ను తప్ప నమ్మరాదెవరిని
భువిని ప్రేమలెల్ల బూటకములు
అమ్మ నీవు కాదె నమ్మకానికి అమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
86.ఆ.వె.
బంధు ప్రేమ లెపుడు బహులాభములకేను
దరికి చేరినపుడె తండ్రి ప్రేమ
తల్లి! నీదు ప్రేమ త్యాగమే నిత్యమూ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
87.ఆ. వె.
ఏది మొదటి మాట ఏభాషనయిననూ?
అమ్మ మాట గాదె అవని పైన
అమ్మ! నీదు మాట అమృతమ్ము నిడుటచే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
88.ఆ. వె.
అక్షరములు నాకు హాయిగా నేర్పితి
ఒడిని బడిగ మలచి ఓర్పుగాను
మొదటి ఒజ్జ వమ్మ ముదమార నిను గొల్వ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
89.ఆ. వె.
ఇల్లు అలికి రంగ వల్లికలను పెట్టి
బట్టలుతికి యారు బయటనూడ్చి
వండి వార్చి బతుకు బండిని నడిపితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
90.ఆ.వె.
వెతికితీను సత్య ప్రేమజాడ కొరకు
ఆర్తితో నెరిగితి యసలు ప్రేమ
తల్లి నీదు ప్రేమ త్యాగ తత్వ ప్రేమ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
91.ఆ.వె.
హరిని బోలి యమ్మ యాహారము నిడును
హరునిబోలి యమ్మ సిరులు గూర్చు
నలువ వోలె యమ్మ నాకు జన్మనిడితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
92.ఆ.వె.
దైవ సేవ చేయ దైవమిలను లేడు
తల్లినీదు సేవ దైవ సేవ
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన మోక్షమ్ము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
93.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి చాలు మాణిక్యమెందుకు?
అమ్మ నీవు చాలు నాస్తులేల?
తల్లి నీదు సేవ నిజమైన వేడుక
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
94.ఆ.వె
అమ్మ సేవ చేయు హస్తము హస్తము
అమ్మ పైన కలిగిననుగుననుగు
తల్లి నిన్ను గూర్చి తర్కము తర్కము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
95.ఆ.వె.
మ్రొక్కి లాభమేమి ముక్కోటి సురులకు
మోక్ష సిద్ధి కొరకు దీక్షలేల
అమ్మ నీదు సేవ అందించదాముక్తి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
96.ఆ.వె
ఆపదయిన చోట అమ్మా తనయులున్న
మాతృమూర్తి సుతిని మనికి గోరు
త్యాగరూపివీవు తల్లి ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
97.ఆ.వె.
వేయి మార్లు కాశి వెళ్లి వచ్చిన నేమి
వసుధ చుట్టు తిరిగి వచ్చె నేని
అమ్మకిడిన జోతకవనిని సమమేమి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
98.ఆ.వె.
మాతృ సేవచేసి మాతౄణముందదీర్చి
మహిని మెలగవలయు మాన్యమతిని
ఇట్టి బుద్ధినిచ్చి ఇంపార మది బ్రోచె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
99.ఆ.వె.
తాటి చెట్టు వోలే తనువెంత యెదిగినన్
పరుల సేవ కొరకు పాటుపడిన
బుద్ధి నాకు కలిగి భూమియంతను పూచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
100.ఆ.వె.
పంచదార కన్న పట్టు తేనెయ కన్న
తేట తెలుగు కన్న తీపి కన్న
నీదు పాద పద్మ నిధియగు మధురంబు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
101.ఆ.వె.
ఆకలైన వేళ ఆహారమడిగిన
పస్తులిండి తెచ్చి పాయసమ్ము
కుడిపితీవు నీవు కడుపార నాకును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
102.ఆ.వె.
సురుల గణము కన్న సురరాజు కన్నను
సృష్టికర్త కన్న సృష్టి కన్న
జన్మనిచ్చినట్టి జనని నీవే ఘనము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
103.ఆ.వె.
తల్లి నన్ను పెంచె దయతోడ ప్రేమగా
ఉల్లమందు నుండు తల్లి యట్టి
తల్లి పైన పద్యమల్లుట కష్టమా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
104.ఆ.వె.
ఈశ్వరుండు తపము లెవ్వరి కోసము
ఆస్తి కొరకు గాదె అమ్మ కొరకు
ధన్యతనొనగూర్చ తల్లి జపము సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
105.ఆ.వె.
ఎవరు నచ్చకున్నా నెవరు నొచ్చుకొనిన
తల్లినీదు ప్రేమ తనయుడేను
ఈశ్వరీచ్చనొందు ననేకదంతుడె సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
106.ఆ.వె
ఆదిశక్తి పోయె నాత్రిమూర్తులు పుట్ట
తల్లి కోరునట్టి తనయు బ్రతుకు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి జగతి యందు
మరువలేను నిన్ను త్యాగమంటే నీవే
107.ఆ.వె.
అమ్మ లేదు గనుక హరుడు బిక్షమడిగె
గజపు తోలు తొడిగె గరళకంఠ
కన్నతల్లి యున్న కడగండ్లు ముట్టునా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
108.ఆ.వె.
తల్లి నీదు ఋణము తనయునిగా నేను
తీర్చలేక కృతిని కూర్చితీను
దీవెన వరమివ్వు దివినుండి దైవమై
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
109.ఆ. వె.
ఆకలనిన గాని ఆపదైనను గాని
అండగా నిలచితి వమ్మ నీవు
ద్రౌపది మొర వినిన గోపాలుని వలెను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
110. ఆ. వె.
ప్రాణమునిడి పిదప వరముగా నొసగితి
ముగ్గురమ్మలంశములను నీవు
బతుకు బండి పైన పరమాత్మ రూపమా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
-గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు
s3xih7va5r3twlgel1zsevsf0hsbozd
వర్గం:రచయితలు-గ
14
9320
562632
19853
2026-07-03T15:54:53Z
VISWALYRICS
7377
562632
wikitext
text/x-wiki
[[వర్గం:అకారక్రమమున రచయితలు]]
గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు
0d6p3tvlr032u47bbr2s2wm6ul7w7jz
రచయిత:ఎఱ్ఱాప్రగడ
102
11180
562690
484168
2026-07-04T02:14:54Z
Rajasekhar1961
50
/* రచయిత గురించిన రచనలు */
562690
wikitext
text/x-wiki
{{రచయిత
|ఇంటిపేరు =
|అసలుపేరు = ఎఱ్ఱాప్రగడ
|పేరు_మొదటి_అక్షరం = ఎ
|పుట్టిన_యేడు =
|గిట్టిన_యేడు =
|వివరణ = ఎఱ్ఱాప్రగడ తెలుగు కవి. సుమారు 14వ శతాబ్ద కాలంలో జీవించెను.
|బొమ్మ=
|వికీపీడియా_లంకె = ఎఱ్రాప్రగడ
|వికీవ్యాఖ్య_లంకె =
|కామన్సు లంకె=
}}
==రచనలు==
* [[శ్రీమదాంధ్ర మహాభారతము]]
* [[నృసింహపురాణము]] (1924 ముద్రణ) {{small scan link|నృసింహపురాణము.pdf}}
* [[హరివంశము]](1864, పునర్ముద్రణ-1901, పునర్ముద్రణ-1960) {{small scan link|హరివంశము.pdf}}
* [[రామాయణము (ఎఱ్ఱన)|రామాయణము]] (అలభ్యం)
==రచయిత గురించిన రచనలు==
* [[ఆంధ్ర కవుల చరిత్రము - ప్రథమ భాగము/ఎఱ్ఱాప్రెగడ]]
* [[కవి జీవితములు/ఎఱ్ఱాప్రెగ్గడ]]
* [[సురవరం ప్రతాపరెడ్డి వ్యాసాలు/ఎఱ్ఱాప్రెగ్గడ (వ్రాతప్రతి)]]
* [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎఱ్ఱాప్రగడ]]
df0kaakeqspem4vwx38rzhfrz930e0b
పుట:Pragna Prabakaramu -Veturi Prabhakara Sastri.pdf/46
104
47084
562573
185421
2026-07-03T12:15:45Z
Rajasekhar1961
50
562573
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Bhaskaranaidu" /></noinclude>కారణము వారి అపారకరుణాస్వభావమే కాని ట్రీట్మెంటు చేయువారికి ఆయా రోగుల బాధలు శేరిరకముగా చాయా మాత్రము కల్గుటయు నిజమే. 1926 ప్రాంతములో శ్రీ శాస్త్రిగారు బాహాటముగా, నిత్యకృత్యముగా ట్రీట్మెంటు నవలంబించినపుడు పలువురు మిత్రు లీ కారణమును జూపి వారింపఁజూచిరట! ఆ నాఁటిధ్యానములో శ్రీ శాస్త్రిగారు తమ గురు దేవులతో నీరీతి విన్నవించిరట___ "నిజముగా పరులబాధ తొలంగి ఆ కారణమున నాకు బాధ కల్గినను సమ్మతింతును ఆ తోలంగించునది నేనుకాదు. నా వెనుక నీవే దాగియున్నావు. సర్వదయామయుడ వ్తెననీవు నావలన పరుల బాధలను తొలగించి నన్ను బాధలో ముంతు వని నేను వేరతునా? నీ వెనుక నేను దాగ నేరనా?" ఈ విషయమునే దెలుపుచు శ్రీ శాస్త్రిగారు రచించిన పద్యములు:
:::{{smaller|స్వామీ ఆంతరనిలయా స్వయం వ్యక్తమై వెలయ}}
:::{{smaller|నాయజ్ఞానావరణము నాశముఁ జేయు మహాత్మా}}
:::{{smaller|నే నను నయధమాధమ నిర్వాహము తొలగించి}}
:::{{smaller|నీలో నను గలపుకొని సెగడగదే పరమాత్మా.}}
:::{{smaller|నాలో గల వని యెఱుగక నానా బాధల పడితిని}}
:::{{smaller|త్రో వెఱిగితి నిప్పటికి దుఃఖము తొలగెను దేవా.}}
:::{{smaller|దేవర నా కీదేహము దేవళమై వెలసినది}}
:::{{smaller|చక్కగా నెలకొని విశ్వస్వామిత్వము నేఱపగదే!}}
:::{{smaller|అద్దమువలే దేహం బిది యమలినముగ జేసికొని}}
:::{{smaller|నిద్దపుని తేజము జగదుద్దీప్తము చేయగదే!}}<noinclude><references/></noinclude>
2qfznpt7uackvfwq3tkvzlbq1fxhr8q
పుట:Pragna Prabakaramu -Veturi Prabhakara Sastri.pdf/48
104
47086
562574
185422
2026-07-03T12:18:40Z
Rajasekhar1961
50
562574
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Bhaskaranaidu" /></noinclude>దయఁజూపువానిని అది ద్వగునముగా వర్దిల్లఁజేయును" అని మహాకవి షేక్స్పియరు చెప్పినది అక్షరశః నిజము.
:::"The quality of mercy is not strain'd;
:::It droppeth as the gentle rain from heaven
:::Upon the place beneath;it is ywice blest;
:It blesseth him that gives and him that takes:"
మరియు జీససు చెప్పినట్లు,
:::"Blessed are the merciful: for they shall obtain mercy."__ Mathew, V, 7.
రెండు:___ ఈ యోగము ట్రీట్మేంటుకై యేర్పడ లేదను వారికి శ్రీ శాస్త్రిగారు ట్రీట్మేంటులే లేనిచో నిది యెవరికి కావలయును? అని సమాధానము చెప్పెడివారు. అభ్యాసకాలమున శరీరముణ జరుగుకొన్ని స్పందనముల కొఱకెవ్వరు దీని నాశ్రయింపరు అని పలికెడువారు.
ఇంతకు శ్రీ శాస్త్రిగారి సాధన వారి ప్రకృతి ననుసరించి విశిష్టమార్గ మవలంబించె నని తోఁచును. ఆత్మచింతన పదము కూడ సత్యదయోపకార సార్ధకముగానుండవలె నని వీరి నిశ్చయము. వీరి ఆత్మార్పణా విధానము జీమూతవాహనుని కధను, బౌద్ధజాతక కధలను స్మృతుకిఁ దెచ్చును.
వీరి కడ ట్రీట్మేంటు పడయఁగోరి చేరిన వారు ఆరోగ్యమును బడసిన పిమ్మట తమ కారోగ్యమును ప్రసాదించిన దివ్యతత్త్వమును అన్వేషించెడివారు. మఱియు తమ బాధ నెపముగ వారు సర్వాంతర్యామి నెఱుకకు దెచ్చికొన ప్రయ<noinclude><references/></noinclude>
tchopwm8krbx34zpkt5k2ldpgcgfd9r
పుట:Pragna Prabakaramu -Veturi Prabhakara Sastri.pdf/49
104
47087
562576
562418
2026-07-03T12:21:20Z
Rajasekhar1961
50
562576
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Bhaskaranaidu" /></noinclude>త్నించెడి వారు. ఒరుల క్లేశము నపనయించుటకు చికిత్సకుఁడు వారితో నైక్యతను భావించని దే ఫలము కలుగ దని వ్రాసితిని. ఇట్టి యెడ ట్రీట్మేంటు అనేకముగా గన్పట్టుచు నేక మగుపదార్ధమును గురుతించుటలో నొక యాభ్యాసముగ పని చెయుచున్నది. మనలను మనము చూచికొనుట కేర్పడిన భ్రుక్తరహిత తారక రాజయోగ సాధనకు ట్రీట్మేంటు పద్ధతి సహాయకారియే యగుచున్నది.అవసరము కూడ నగుచున్నది.
మఱియు- ఇతరుఁడు బాధపడుచుండఁ గా చూచి యోగి యూరకుండు టెట్లు?
:::{{smaller|"ఆత్మౌపమ్యేన సర్వత్ర సమం పశ్యతి యోర్జున}}
:::{{smaller|సుఖం వా యది వా దుఃఖమ్ స యోగీ పరమో మతః"}}
{{right|భగవద్గీత VI. 32.}}
"ఓ యర్జునా! ఎవఁడు సుఖములోను దుఃఖములోను సర్వులను తనవలెనే చూచునో వాఁడు పరమయోగి" అను భగవద్గీతా ప్రబోధమును గూడజ్ఞాప్తికిఁ దెచ్చుకొందము గాక!
{{larger|భృక్తరహితతారక రాజయోగము}}
శ్రీ శాస్త్రిగారు ట్రీట్మేంటులో బాగు చేసిన వారితో ఆ బాగు చేయునది తాము కామనియు సర్వాంతర్యామి, సర్వద యామయుఁడు నగు ఈశ్వరుఁడే యనియు చెప్పెడివా రని వ్రాసితిని. వారి గురుదేవులే సాక్షాత్పర బ్రహ్మము! కాని వారి పేరైన ఎన్నడును ఉచ్చరించెడివారు కారు. కారణము- ఈ యోగమును గూర్చి ప్రచారము చేయవల దని సాధకులను వారి గురుదేవులు శాసించియుండు<noinclude><references/></noinclude>
snt386eokbimhenwfuzdrsfg1051661
562577
562576
2026-07-03T12:22:07Z
Rajasekhar1961
50
562577
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Bhaskaranaidu" /></noinclude>త్నించెడి వారు. ఒరుల క్లేశము నపనయించుటకు చికిత్సకుఁడు వారితో నైక్యతను భావించని దే ఫలము కలుగ దని వ్రాసితిని. ఇట్టి యెడ ట్రీట్మేంటు అనేకముగా గన్పట్టుచు నేక మగుపదార్ధమును గురుతించుటలో నొక యాభ్యాసముగ పని చెయుచున్నది. మనలను మనము చూచికొనుట కేర్పడిన భ్రుక్తరహిత తారక రాజయోగ సాధనకు ట్రీట్మేంటు పద్ధతి సహాయకారియే యగుచున్నది.అవసరము కూడ నగుచున్నది.
మఱియు- ఇతరుఁడు బాధపడుచుండఁ గా చూచి యోగి యూరకుండు టెట్లు?
:::{{smaller|"ఆత్మౌపమ్యేన సర్వత్ర సమం పశ్యతి యోర్జున}}
:::{{smaller|సుఖం వా యది వా దుఃఖమ్ స యోగీ పరమో మతః"}}
{{right|భగవద్గీత VI. 32.}}
"ఓ యర్జునా! ఎవఁడు సుఖములోను దుఃఖములోను సర్వులను తనవలెనే చూచునో వాఁడు పరమయోగి" అను భగవద్గీతా ప్రబోధమును గూడజ్ఞాప్తికిఁ దెచ్చుకొందము గాక!
{{{{c|larger|భృక్తరహితతారకరాజయోగము}}}}
శ్రీ శాస్త్రిగారు ట్రీట్మేంటులో బాగు చేసిన వారితో ఆ బాగు చేయునది తాము కామనియు సర్వాంతర్యామి, సర్వద యామయుఁడు నగు ఈశ్వరుఁడే యనియు చెప్పెడివా రని వ్రాసితిని. వారి గురుదేవులే సాక్షాత్పర బ్రహ్మము! కాని వారి పేరైన ఎన్నడును ఉచ్చరించెడివారు కారు. కారణము- ఈ యోగమును గూర్చి ప్రచారము చేయవల దని సాధకులను వారి గురుదేవులు శాసించియుండు<noinclude><references/></noinclude>
7goq56yld442mmc2e7y72o0wqyrkpdt
562578
562577
2026-07-03T12:22:44Z
Rajasekhar1961
50
562578
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Bhaskaranaidu" /></noinclude>త్నించెడి వారు. ఒరుల క్లేశము నపనయించుటకు చికిత్సకుఁడు వారితో నైక్యతను భావించని దే ఫలము కలుగ దని వ్రాసితిని. ఇట్టి యెడ ట్రీట్మేంటు అనేకముగా గన్పట్టుచు నేక మగుపదార్ధమును గురుతించుటలో నొక యాభ్యాసముగ పని చెయుచున్నది. మనలను మనము చూచికొనుట కేర్పడిన భ్రుక్తరహిత తారక రాజయోగ సాధనకు ట్రీట్మేంటు పద్ధతి సహాయకారియే యగుచున్నది.అవసరము కూడ నగుచున్నది.
మఱియు- ఇతరుఁడు బాధపడుచుండఁ గా చూచి యోగి యూరకుండు టెట్లు?
:::{{smaller|"ఆత్మౌపమ్యేన సర్వత్ర సమం పశ్యతి యోర్జున}}
:::{{smaller|సుఖం వా యది వా దుఃఖమ్ స యోగీ పరమో మతః"}}
{{right|భగవద్గీత VI. 32.}}
"ఓ యర్జునా! ఎవఁడు సుఖములోను దుఃఖములోను సర్వులను తనవలెనే చూచునో వాఁడు పరమయోగి" అను భగవద్గీతా ప్రబోధమును గూడజ్ఞాప్తికిఁ దెచ్చుకొందము గాక!
{{c|{{larger|భృక్తరహితతారకరాజయోగము}}}}
శ్రీ శాస్త్రిగారు ట్రీట్మేంటులో బాగు చేసిన వారితో ఆ బాగు చేయునది తాము కామనియు సర్వాంతర్యామి, సర్వద యామయుఁడు నగు ఈశ్వరుఁడే యనియు చెప్పెడివా రని వ్రాసితిని. వారి గురుదేవులే సాక్షాత్పర బ్రహ్మము! కాని వారి పేరైన ఎన్నడును ఉచ్చరించెడివారు కారు. కారణము- ఈ యోగమును గూర్చి ప్రచారము చేయవల దని సాధకులను వారి గురుదేవులు శాసించియుండు<noinclude><references/></noinclude>
ctpjrlsu3wfuk6es8qlmjxo2g6ytaul
సూచిక:ద్విపద భారతము - ఆది సభా పర్వములు.pdf
106
114973
562722
387326
2026-07-04T07:25:25Z
Rajasekhar1961
50
562722
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|రకం=పుస్తకం
|శీర్షిక=[[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము]]
|భాష=te
|సంపుటి=
|రచయిత=[[రచయిత:తిమ్మయ|తిమ్మయ]] - [[రచయిత:ఎలకూచి బాలసరస్వతి|బాలసరస్వతి]]
|అనువాదకులు=
|ఎడిటర్=[[రచయిత:పింగళి లక్ష్మీకాంతం|పింగళి లక్ష్మీకాంతం]]
|చిత్రకర్త=
|పాఠశాల=
|ప్రచురణకర్త=[[వేదిక:ఆంధ్ర విశ్వకళాపరిషత్తు|ఆంధ్ర విశ్వకళాపరిషత్తు]]
|చిరునామా=రాజమహేంద్రవరం
|సంవత్సరం=1943
|ఆధారం=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|ARC=
|మూలం=pdf
|బొమ్మ=2
|పురోగతి=MS
|పుటలు=<pagelist
1=-
2="ముఖచిత్రం"
3=-
4=1
51=-
52to59="విసూ"
60="halftitle"
61=-
62=1
63=-
64=2
158to159=-
160=96
248to249=-
250=184
550=-
551="halftitle"
552=-
694=-
695to697="తప్పొ"
698to699=-
/>
|సంపుటాలు=
|వ్యాఖ్యలు=
|వెడల్పు=
|సిఎస్ఎస్=
|పేజీ మొదటి వరుస=
|పేజీ చివరివరుస=
}}
ncfmqwunhvxz4qxbo9so3cdf7r138di
ద్విపద భారతము
0
121264
562764
409749
2026-07-04T10:57:55Z
Rajasekhar1961
50
562764
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = ద్విపద భారతము
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = భారతము
| ముందరి =
| తదుపరి =
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1943
}}
<poem>
[[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము]] (1943) {{small scan link|ద్విపద భారతము - ఆది సభా పర్వములు.pdf}}
[[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము/ఆదిపర్వము]] - [[రచయిత:తిమ్మయ|తిమ్మయ]]
[[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము/సభాపర్వము]] - [[రచయిత:ఎలకూచి బాలసరస్వతి|బాలసరస్వతి]]
[[ద్విపద భారతము/విరాటపర్వము]] (1911) [[రచయిత:తిమ్మయ|తిమ్మయ]] {{small scan link|ద్విపద భారతము విరాట పర్వము.pdf}}
[[ద్విపద భారతము - మూఁడవసంపుటము]]
[[ద్విపద భారతము - నాల్గవసంపుటము]]
</poem>
[[వర్గం:ఇతిహాసాలు]]
[[వర్గం:భారతము]]
mz8pcw7ugp9vyktc3np9efym910txzs
ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము/సభాపర్వము
0
121302
562723
379890
2026-07-04T07:26:42Z
Rajasekhar1961
50
562723
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[../]]
| రచయిత = ఎలకూచి బాలసరస్వతి
|అనువాదం=
| విభాగము = సభాపర్వము
| ముందరి = [[../విషయసూచిక/]]
| తదుపరి =[[../సభాపర్వము - ప్రథమాశ్వాసము/]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం= 1943
}}
<pages index="ద్విపద భారతము - ఆది సభా పర్వములు.pdf" from=551 to=551/>
13gcrdi88ictm127twho133wehajvhm
హలో...డాక్టర్
0
147626
562662
433808
2026-07-03T18:31:49Z
Vjsuseela
1850
added [[Category:వైద్యశాస్త్రము]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
562662
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[హలో...డాక్టర్]]
| రచయిత = గన్నవరపు వరాహ నరసింహమూర్తి
| అనువాదం=
| విభాగము =ముఖపత్రం
| ముందరి =
| తదుపరి =[[హలో...డాక్టర్/పూజ్యనీయుల ఆశీర్వచనములు|పూజ్యనీయుల ఆశీర్వచనములు]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=2021
}}
<pages index="Hello Doctor Final Book.pdf" from=1 to=7 />
{{PD-India}}
[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]
ja9nzhhctlnt2bqwgqpnhfo2gsoz6eg
562664
562662
2026-07-03T18:32:14Z
Vjsuseela
1850
added [[Category:హలో...డాక్టర్ వ్యాసాలు]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
562664
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[హలో...డాక్టర్]]
| రచయిత = గన్నవరపు వరాహ నరసింహమూర్తి
| అనువాదం=
| విభాగము =ముఖపత్రం
| ముందరి =
| తదుపరి =[[హలో...డాక్టర్/పూజ్యనీయుల ఆశీర్వచనములు|పూజ్యనీయుల ఆశీర్వచనములు]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=2021
}}
<pages index="Hello Doctor Final Book.pdf" from=1 to=7 />
{{PD-India}}
[[వర్గం:వైద్యశాస్త్రము]]
[[వర్గం:హలో...డాక్టర్ వ్యాసాలు]]
hbuh7x62xh5c1cqwuuujc8l6qtxkoal
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.2, No.2 (1918).pdf/4
104
151694
562580
446845
2026-07-03T13:10:18Z
Rajasekhar1961
50
562580
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" /></noinclude>{{Center|
{{p|fs150}}విషయసూచిక</p>
}}
{{rule|8em}}
{{right|పుట}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/శేషచైత్రము (పద్యములు)|శేషచైత్రము (పద్యములు)]]}}...{{smaller|[[రచయిత:రాయప్రోలు సుబ్బారావు|రాయప్రోలు సుబ్బారావుగారు]]}}
|{{DJVU page link|89|-82}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/ఆంధ్రభాష|ఆంధ్రభాష]]}}...{{smaller|[[రచయిత:కొచ్చెర్లకోట వేంకటకృష్ణారావు|శ్రీ కొచ్చెర్లకోట వేంకటకృష్ణారావు బహద్దరు గారు]]}}
|{{DJVU page link|90|-82}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/బాలుర భావి బాధ్యతలు|బాలుర భావి బాధ్యతలు]]}}...{{smaller|[[రచయిత:సత్తెనపల్లి హనుమంతరావు గారు|సత్తెనపల్లి హనుమంతరావు గారు]]}}
|{{DJVU page link|96|-82}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/ద్వితీయకృష్ణామండల గ్రంధాలయ ప్రతినిధుల మహాసభ|ద్వితీయకృష్ణామండల గ్రంధాలయ
ప్రతినిధుల మహాసభ]]}}
|{{DJVU page link|97|-82}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/వేసవి|వేసవి]]}}...{{smaller|[[రచయిత:పాటిబండ అప్పారావు|పాటిబండ అప్పారావు గారు.]]}}
|{{DJVU page link|105|-82}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/మల్లారెడ్డి|మల్లారెడ్డి]]}}...{{smaller|[[రచయిత:శేషాద్రి రమణకవులు|శేషాద్రి రమణకవులు.]]}}
|{{DJVU page link|107|-82}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/శాద్వలము|శాద్వలము]]}}...{{smaller|[[రచయిత:శేషాద్రి రమణకవులు|శేషాద్రి రమణకవులు.]]}}
|{{DJVU page link|109|-82}}
}}
{{dotted TOC page listing|
|{{sc|[[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/అల్లాడు నరసింహకవి|అల్లాడు నరసింహకవి]]}}...{{smaller|[[రచయిత:వంగూరి సుబ్బారావు|వంగూరి సుబ్బారావు గారు.]]}}
|{{DJVU page link|110|-82}}
}}
గ్రంధాలయము (పద్యము)
పిశుపాటి చిదంబర శాస్త్రి గారు.
లిఖితపు సక కేంద్రగ్రంధాలయము
ఆచంట సూర్యనారాయణరాజు గారు
అయ్యంకి వెంకటరమణయ్య గారు
బరోడా యాత్ర
గ్రంధ భాండాగారము
జంద్యాల వేంకటశివకవులు
యుద్ధభటులకు గ్రంధాలయములు
FE
రొయ్యూరు
జోగిరాజుకవి
రొయ్యూరు రామచంద్ర ప్రసాద రావు గారు
రామమోహన ధర్మపు ప్రజ భృశాకారము
కాన్యము (పద్యములు)
ఆంధ్రమాత (పద్యములు)
రాయప్రోలు సుబ్బారావుగారు
039
మీ ఇంతవరకు
038
మహాభారత యుద్ధమునకు శ్రీకృష్ణా
అ
కారణము ?
002
కోన సీతారామారావు గారు
00F
మానసునకు (స్వామి)
036
000
హిందూ దేశము
იმა
ఆచంట సూర్యనారాయణ రాజు గారు
000
విచారలహరి
003
093
మెరికా దేశి గ్రంధాలయ ప్రదర్శనము ర
నిజాము రాజ్యము. ఆంధ్రులు
హరి భాపయ్య గారు '
బెజవాడ
శ్రీ రామమోహన ధర్మపుస్తః
భాండాగారమునందు బాలశాఖ ప్రారంభి
మహోత్సవము
౧.92
'బాలాంత్రపు వేంకట్రావు గారు
గ్రంధవిమర్శన : ప్రభాతము
౧రం
కార్త
గ్రంధపరీక్ష: స్వామిదయానంద సరస్వతి కార
సముద్రతీరము
66
కలచవీడు వెంకటరనుణాచార్యులు గారు
హోబర్టు ”గ్రామగ్రంధాలయము
ఎం. వి. ఎన్. శర్మగారు
శ్రీ వీరేశ లింగకవిసమాజము
ర
కుముదవల్లి ండం
గుంటూరుమండలగ్రంథాల మసంఘము ౧౫.౨
తాడంకి వేంకయ్య గారు
చిత్రపటము
చి త్ర ప ట ములు
しわ
అ “సరే”గృహమందున్న యుద్ధ గ్రంథాలయము ౧౨ర
3 తపాలాక చ్చేరికి పంపిన గ్రంథములను బాలి
కలు ఉసిరినిపోవట
"
ర తపాలాక చ్చేరియంగున్న స్త్రీలు యుద్ధఫ్ లు
లకై పంపు పుస్తకములను విభాగముచేయు
చుండుట
× పుస్తకములతో నిండిన తపాలా సంచులు
౬. అమెరికా దేశ గ్రంధాలయ సంఖ్యము వారి
ప్రదర్శనము
౧ర
8<noinclude><references/></noinclude>
e6i1e0qj1ea4ozcbwjqaqbd92byh3p8
రచయిత:సత్తెనపల్లి హనుమంతరావు
102
151866
562587
447307
2026-07-03T13:25:15Z
Rajasekhar1961
50
/* రచనలు */
562587
wikitext
text/x-wiki
{{రచయిత
|ఇంటిపేరు = సత్తెనపల్లి
|అసలుపేరు = హనుమంతరావు
|పేరు_మొదటి_అక్షరం = హ
|పుట్టిన_యేడు =
|గిట్టిన_యేడు =
|వివరణ =
|బొమ్మ=
|వికీపీడియా_లంకె = సత్తెనపల్లి హనుమంతరావు
|వికీవ్యాఖ్య_లంకె =
|కామన్సు లంకె=
}}
==రచనలు==
* [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 1/ప్రారంభవిద్యకు గ్రంధాలయముల తోడ్పాటు ]] (1916)
* [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 1/తెనాలి తాలూకా యందలి గ్రంథాలయాలు]] (1918)
* [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/బాలుర భావి బాధ్యతలు]]
[[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచయితలు]]
nghqkiurzsa1syyma61ajhtbpm4vujl
562588
562587
2026-07-03T13:25:38Z
Rajasekhar1961
50
/* రచనలు */
562588
wikitext
text/x-wiki
{{రచయిత
|ఇంటిపేరు = సత్తెనపల్లి
|అసలుపేరు = హనుమంతరావు
|పేరు_మొదటి_అక్షరం = హ
|పుట్టిన_యేడు =
|గిట్టిన_యేడు =
|వివరణ =
|బొమ్మ=
|వికీపీడియా_లంకె = సత్తెనపల్లి హనుమంతరావు
|వికీవ్యాఖ్య_లంకె =
|కామన్సు లంకె=
}}
==రచనలు==
* [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 1/ప్రారంభవిద్యకు గ్రంధాలయముల తోడ్పాటు ]] (1916)
* [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 1/తెనాలి తాలూకా యందలి గ్రంథాలయాలు]] (1918)
* [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/బాలుర భావి బాధ్యతలు]] (1918)
[[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచయితలు]]
jprwtwh5rzaigrh2zm9t6bt3f5ie9ue
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/401
104
154461
562641
448266
2026-07-03T17:41:20Z
Rajasekhar1961
50
562641
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" /></noinclude><section begin="401A" />ఎర్నెస్టు, హెన్రీ, షాకల్ టన్, సర్
సంఖ్య
సస్యము
ఒక ఎకరమునుండి లభించు పంట
(పౌనులు)
వంటమూలమున ఒక ఎకరము
నుండి పోవు
సంగ్రహ ఆంధ్ర
నత్రజని
సు. పం.
(*)
(*)
(*)
1.
వరి
8000 ధాన్యము, 4500 గడ్డి
50
25
50
2.
జొన్న
800 గింజలు, 2400 దంటు
25
10
85
8.
మొక్కజొన్న
1200 గింజలు, 3000 దంటు
35
20
60
4.
రాగులు
1000 Rosex, 2000 dow
22
?
?
5.
సజ్జలు
800 గింజలు, 2000 దంటు
22
?
?
8.
ప్రత్తి
250 దూది, 750 విత్తులు
26
10
10
7.
ఉలి
3
25000 పౌ. గడ్డలు
70
85
70
8.
చెరకు
10,0000 పౌ. లేక 45 టన్నుల
125
75
850
చెరకులు
9.
అరటి
10.
మేకజొన్న
22400 పౌ. లేక 10 టన్నుల
తూనిక గల 700 గెలలు
38600 పౌ. (15 ట.) పచ్చిమేక
లను ఉపయోగింపవలెను. ఇటీవల వివిధ సస్యములకు
వలయు ముఖ్యద్రవ్యము అన్నియుకూడ ప్రత్యేక ముగ
మిశ్రితములైన ఎరువుల (fertiliser-mixtures) యందు
సమకూర్పబడి విక్రయింపబడుచున్నవి. వ్యవసాయదారులు
ఎరువులను కొనవలసి వచ్చినపుడు, వాటియందలి ముఖ్య
ద్రవ్యములు పరిమితులను బట్టియు, అవి లభించు ధరలను
బట్టియు ఏది కొనుట లాభకరమో నిర్ణయించుకొనవలెను.
ఉదా : నూటికి 8 సాళ్ళు నత్రజని గల 100 పౌనుల
వేరుసెనగపిండి ఖరీదు 8 రూపాయలయిన యెడల, దాని
యందుగల 1 పౌను నత్రజని ఖరీదు 1 రూపాయి అగును.
ఇట్లే నూటికి 20 పాళ్ళు నత్రజని గల 100 పౌనుల
అమ్మోనియం సల్ఫేటు ధర 15 రూపాయలయిన యెడల,
దీనియందు గల 1 పౌను నత్రజని విలువ 12 అణాలు
మాత్రమే అగును. ఈ రెండు ఎరువులును పైని పేర్కొన
బడిన ధరలకు అభించునపుడు వేరుసెనగ పిండికంటె అమ్మో
నియమ్ సల్ఫేటును కొనుటయే లాభకర మగును.
{{right|కే. భా.}}
<section end="401A" />
<section begin="401B" />ఎర్నెస్టు, హెన్రీ, షాకల్టిన్, సర్ (1874-1922):
ఇతడు బ్రిటీషు వైజ్ఞానిక పరిశోధకుడు. క్రీ. శ. 1874
ఫిబ్రవరి 15 వ తేదీన ఐర్లాండులో కిల్కీ అను గ్రామములో జన్మించెను. డల్విచ్ కాలేజీలో విద్యాభ్యాసము
ముగించుకొని, వర్తక నౌకాయానవృత్తిలో ప్రవేశించెను.
1901 లో దక్షిణధృవప్రాంతమును పరిశోధించవలెనని,
బ్రిటీషు రాయలుసొసైటీ, రాయలు జాగ్రాఫికల్ సొసైటీ,
రెండును కలిసి, సర్ క్లైమోటు మార్కాం అధ్యక్షతన ఒక
పరిశోధక దళమును ఆయత్తము చేసెను. 700 టన్నుల
బరువుగల "డిస్కవరీ" అను ఓడను, అయస్కాంత ప్రభా
వము లేకుండునట్లుగా ప్రత్యేకముగ నిర్మించిరి. ఆర్. ఎన్.
స్కాటు దళాధికారిగాను, లెఫ్ట్ నెంటు షా కల్టున్,
డాక్టరు ఇ. ఏ. విల్సన్ సహాయకులుగాను నియమింప
వీరు ఇంతకు పూర్వము రాసే చే అనుగమింపబడిన
మార్గమును ఆశ్రయించి ఇంక కొంతదూరము తూర్పు
దిశగా వెళ్ళి, ఒకానొక అఖండ భూభాగమును కనుగొనిరి.
'కింగ్ ఎడ్వర్డ్ భూభాగమ' ని దీనికి పేరిడిరి. ఇచ్చట ఓడను
నిలుపుకొని బలమైన కుక్కలచే లాగబడు " స్లెడ్జ్ " అను
బండ్ల పై దక్షిణాభిముఖముగా దూరప్రయాణము చేసిరి.
అవేక శ్రమలకోర్చి. డిసెంబరు 30, 1901 తేదీన 82° -
17* దక్షిణ అక్షాంశమును చేరుకొనిరి. తిరుగుప్రయాణ
ములో షాకల్ టన్ కు జబ్బుచేసెను. కెప్టెన్ స్కాట్,
డాక్టర్ విల్సన్ లు అచ్చటనే ఇంకొక సంవత్సర కాలము<section end="401B" /><noinclude><references/></noinclude>
fzc5lf0py6wg4635lozqnwoxz9m5uqa
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/402
104
154462
562643
448267
2026-07-03T17:52:14Z
Rajasekhar1961
50
562643
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />విజ్ఞానకోశము - .ఎర్రమల</noinclude><section begin="402A" />నివసింపదలచినందున, షాకల్టను వేరొక పడవలో
ఇంగ్లాండుకు పంపించిరి.
లెఫ్ట్ నెంట్ షాకల్ టన్ న్యూజీలాండులో లిటిల్టన్
నుంచి "నింగోడు" అను తిమింగిలముల బట్టు పడవలో
క్రీ. శ. 1908 జనవరి 1 వ తేదీని దక్షిణధ్రువ ప్రాంతమునకు బయలుదేరెను. 1901 నుంచి 1904 వరకు డిస్కవరీ
పడవ లంగరువేసిన ప్రాంతమునకు 20 మైళ్లు ఉత్తరముగా
రాస్ దీవి మీద, రాయిడ్ అగ్రమువద్ద దృఢమైన గుడి నేను
నిర్మించి విడిసెను. ఈమారు కుక్కలకు బదులుగా
మంచూరియానుంచి తెచ్చిన పొట్టి గుఱ్ఱములను “స్లెక్ట్ " అను
బండ్లకుకట్టి లాగించిరి. ఎరిబెస్ అగ్ని పర్వతమును ప్రొఫె
సరు డేవిడు కనుగొ నేను. 72° -25! దక్షిణ అక్షాంశములో
7000 అడుగుల ఎత్తు ప్రదేశమును వీరు కనుగొనిరి.
ముగ్గురు సహాయకులతో షాకల్టెన్ స్వయముగా
బియర్డ్ మూరు గ్లేసియరు మీదుగా 88° 20' దక్షిణ
అక్షాంశమువరకు పయనించి, ప్రాణనష్టము లేకుండా
తిరిగి వచ్చెను. ప్రభుత్వమువారు ఇతనికి 1909 లో సర్
బిరుదమునిచ్చి గౌరవించిరి.
దక్షిణధ్రువము మీదుగా, వెడ్డెల్ సముద్రమునుంచి
రాన్ సముద్రము చేరుటకు, దక్షిణధ్రువ భూఖండమును
సమగ్రముగ పరిశీలించుటకు, 1916 లో ప్రభుత్వ సహాయ
ముతో ప్రారంభించెను. "ఎండ్యూరెన్సు" అను పడవలో
క్రీ. శ. 1914 డిసెంబరులో వెన్డెల్ సముద్రతీర పరిశీల
నము మొదలిడెను. క్రీ. శ. 1915 జనవరి 11వ తేదీన
'కేర్డ్ కోస్ట్ ' అను ప్రాంతమును కనుగొనెను. కాని జనవరి
18 తేదీన పడవ మంచుకొండలో ఇరుకుకొనిపోయి,
మంచుగడ్డల ఒత్తిడికి తునాతునకలయ్యెను. అక్టోబరు
27 తేదీన 69°15′ దక్షిణ అక్షాంశములో 28 మంది
మనుష్యులతో పడవను వదలి మంచుకొండమీద కాపురము
ఏర్పరచుకొనిరి. 457 రోజులు ఈ కొండమీద గడచిన
తరువాత 1916 ఏప్రిలు 9 వ రోజున కొండభగ్నముకాగా
తమ వెంటనున్న మూడు చిన్న పడవలను సముద్రములోనికి
వదలి, వాటిలో ఆరురోజులు భయంకరమైన పరిస్థితులలో
కాలముగడపి, 'ఎలిఫెంటు' దీవి చేరుకొనిరి, అయిదుగురు
జనులను తోడుతీసికొని, మిగిలినవారిని "ఎలిఫెంటు"
దీవిపై వదలి 750 మైళ్ళు ప్రయాణముచేసి దక్షిణ
జార్జియా ప్రాంతమును చేరుకొనెను. చిలీ దేశపు పడవ
"ఎల్కో" సహాయముతో "ఎలిఫెంటు" దీవిపై నున్న
తన మిత్రులను సురక్షితముగా 1918 ఆగస్టు 30 వ తేదీ
నాడు దక్షిణ జార్జియా చేర్చెను.
చివరి పర్యాయము "క్వెస్టు"అను పడవలో సెప్టెంబరు
1921 లో తిరిగి దక్షిణధ్రువప్రాంత పరిశోధనలకై బయలు
దేరి దక్షిణ జార్జియాలో "గ్రిట్వికెన్" అను ప్రదేశమును
చేరెను. అచ్చట శరీరారోగ్యము చెడి 1922 జనవరి 5 వ
తేదీన, సర్ ఎర్నస్ట్లు పాకల్టన్ పరమపదించెను. ఇతని
సమాధి నేటివరకు కాపాడబడుచున్నది.
దక్షిణ ధ్రువప్రాంత సముద్రములో తిమింగలములు
విరివిగా లభించుటచే, వానిని వేటాడుటకై పాశ్చాత్యులు
వ్యయ ప్రయాసలకోర్చి, ఈ ప్రాంత నైసర్గిక స్థితిని
కూలంకషముగ తెలిసికొనగోరిరి. దక్షిణధ్రువ భూఖండ
ములో విలువగల ఖనిజము లుండవచ్చునని కూడ వీరి
యూహ. నిరంతర ప్రయాణములు, పరిశోధనలలో
నిమగ్నుడై సర్ ఎర్నస్టు షాకల్టెన్ చివరకు ఈ ప్రాంత
ములోనే సమాధి స్థితుడైనాడు. తాను దేశాభివృద్ధికై
ప్రాణముల సహితము అర్పించి, చిరకీర్తిని ఆర్జించు
కొనినాడు.
<section end="402A" />
<section begin="402B" />ఎర్రమల :
ప. వేం
ఎర్రమల అనగా ఎర్రకొండలని అర్థము. ఇవి తూర్పు
కనుమలలోని యొక భాగమైన కడపవరుసలోనివి. ఈ
శ్రేణిలో పశ్చిమమున ఎర్రమల, శేషాచలము, పాల
కొండ ఉన్నవి. ఇవి కొడవలి యాకారమున నున్నవి.
ఎర్రమలగుట్టలు తుంగభద్రానదికి దక్షిణమున నున్నవి.
వీనికి దక్షిణమున శేషాచలమును, తూర్పున నల్లమల
గుట్టలును గలవు. ఎర్రముల నల్లమలల నడుమ "కుందేరు"
పారుచున్నది. ఈ ప్రవాహ ప్రదేశము నే నంద్యాలలోయ
యందురు. ఈ లోయ కృష్ణా తుంగభద్రా సంగమము
నుండి కడపవరకు వ్యాపించియున్నది.
ఎర్రమలగుట్టలయందు శ్వార్జ్ (పాలశిల), నాపరాయి
లభించుచున్నవి. అచటి వత్సర వర్ష పాతము 40 " అగు
టచే కొండలపై పల్చని అడవులు మాత్రము కాననగును.
అచ్చటిరాళ్ళు సచ్ఛిద్రములై, పగిలియుండును.
<section end="402B" /><noinclude><references/></noinclude>
ja9fcn9zwifmz7j5rhsh3y06tqb061w
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/403
104
154463
562645
448268
2026-07-03T17:58:14Z
Rajasekhar1961
50
562645
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" /></noinclude>
ఈ ప్రాంతపుటడవులందు చెంచులు మొదలగు కొండ
జాతివారు నివసింతురు. కొందరు పశువులను మేపు
కొనియు మరికొందరు తేనె, వెదురు. కట్టె మొదలగునవి
సేకరించి, వానిని విక్రయించుకొనియు జీవితమును గడపు
దురు. కొండలోయలయందు మాత్రము సేద్యము కాన
నగును. అచ్చట చాలవరకు జొన్న పంటయు, అచ్చటచ్చట
వరిపంటయు పండును.
ఎఱ్ఱాప్రగడ :
యం. వి. రా.
ఎఱ్ఱన శ్రీవత్స గోత్రుడగు నియోగి బ్రాహ్మణుడు.
వెలనాటి చోడునిచే మన్ననలందిన భీమనమంత్రి ఎఱ్ఱన
తాతకు తాత, ఎఱ్ఱన తాత ఎఱపోత సూరి శ్రీమ
దహోబల నృసింహభక్తుడు. వేగినాటిలో కరాపర్తి వృత్తి
మంతుడు. తండ్రి సూరన్న "ప్రాజ్ఞప్రస్తుతభవ్యభోగ
విభవసారాత్ముడు, ఆరాధ్యసర్వజ్ఞుండు, అప్రతిమాద్భుతో
భయ కవిత్వప్రౌడు" డని వర్ణింపబడెను. పోతాంబ ఈతని
తల్లి. “నిత్యశివరాత్రివ్రత తత్పరుడగు శంకరస్వామి
మునీంద్రుడు" ఎఱ్ఱనకు శివదీజా గురువు. ఈత డిట్లు శివ
సంగ్రహ ఆంధ్ర
భక్తుడై శంభుదాసుడని పేరు వహించినను "గోవింద
గుణాదర సంభృత సౌమనస్యధన్యుడ" నని చెప్పుకొన్నాడు.
ఏర్చూరి శాసనుడొకడు కొక్కోకకర్త యొకడు మరి
యిర్వు రెఱ్ఱనలు శ్రీవత్సగోత్రులున్నారుకాని కవిత్రయ
మందలి ఈ యెఱ్ఱన వేరు. చదలువాడ ఈతని వంశ
స్థానమై యుండును. కావుననే వీరికి చదలు వాడ వారని
ఇంటి పేరు వచ్చినది. ఎఱ్ఱన తండ్రినాటనో, తననాటనో
నీలకంఠేశ్వరస్థానమగు గుడ్లూరు చేరెను. అచటనే భార
తారణ్యపర్వ శేషము పూరించి ప్రబంధపర మేశ్వరత్వము
వహించెను. అచటనుండగనే శూర శేఖరుడు కవితా
ప్రియుడునగు మల్లా రెడ్డితో పరిచయమయ్యెను. ఈ మల్లా
రెడ్డి అద్దంకి నేలు ప్రోలయ వేమారెడ్డికి తమ్ముడు.
క్రీ. శ. 1328 ప్రాంతమున కాకతీయ సామ్రాజ్య మస్త
మించినది. అప్పటి కప్పుడే కాకతీయ సేనానులు
స్వతంత్ర రాజ్యములు నెలకొల్పుకొని తురుష్క సేనా
వాహినుల నిలువరించుచుండిరి. వారిలో అద్దంకి రాజ
ధానిగాచేసికొన్న రెడ్డి ప్రభువులు క్రమముగా కొండ
వీడున, రాజమహేంద్రవరమున దుర్గములు నిర్మించుకొని
తూర్పుసముద్రతీరము వెంట తమ రాజ్యమును విస్తరింప
జేసిరి. స్వయము కవులు, గ్రంథకర్తలు, వ్యాఖ్యాతలు
నగు ఈ రెడ్డి రాజులు తమ యాస్థానములను సరస్వతికి
కొలువు చవికెల నొనర్చి శ్రీనాథాది సంస్కృతాంధ్ర
కవుల నెందరినో పూజించి శాశ్వతకీర్తి గడించుకొనిరి.
ఈ ` రెడ్డి వంశములో ప్రథముడగు ప్రోలయ వేమా రెడ్డి
క్రీ. శ. 1824.1353 వరకు రాజ్యమేలెను. వేమా రెడ్డి
తమ్ముడు మల్లారెడ్డి మహావీరుడై రెడ్డిరాజ్యమునకు
పెట్టనికోటయై గుడ్లూరు, చదలువాడ ప్రాంతములను
రాజప్రతినిధియై పాలించుచుండెను. అత డిట్లు ఎఱ్ఱన
కాశ్రయమిచ్చి ఆ కవిరత్నమును తన అన్నకు కాన్క
వెట్టెను. భారతారణ్య పర్వశేషము, రామాయణము,
భారతారణ్యపర్వశేషము,
నృసింహపురాణము, హరివంశము ఎఱ్ఱన కృతులు, వీనిలో
భారతారణ్యపర్వ శేషము మొదటి కృతి.
నన్నయ ఆరంభించిన భారతరచనము మున్నూ రేండ్లకు
ఎఱ్ఱన చేతిమీదుగా ముగిసినది. "ఆది దొడంగి మూడు
కృతులు...ఒనర్చె... నన్నయభట్టు దక్షతన్" అని తిక్కన
చెప్పిన దానినిబట్టి చూడగా నన్నయ అరణ్యపర్వము పూర్తి<noinclude><references/></noinclude>
ej61a47ys8w7y5utdgreg5oxmu3bj8i
562646
562645
2026-07-03T18:09:23Z
Rajasekhar1961
50
562646
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" /></noinclude><section begin="403A" />ఈ ప్రాంతపుటడవులందు చెంచులు మొదలగు కొండ
జాతివారు నివసింతురు. కొందరు పశువులను మేపు
కొనియు మరికొందరు తేనె, వెదురు. కట్టె మొదలగునవి
సేకరించి, వానిని విక్రయించుకొనియు జీవితమును గడపు
దురు. కొండలోయలయందు మాత్రము సేద్యము కాన
నగును. అచ్చట చాలవరకు జొన్న పంటయు, అచ్చటచ్చట
వరిపంటయు పండును.
<section end="403A" />
<section begin="403B" />ఎఱ్ఱాప్రగడ :
యం. వి. రా.
ఎఱ్ఱన శ్రీవత్స గోత్రుడగు నియోగి బ్రాహ్మణుడు.
వెలనాటి చోడునిచే మన్ననలందిన భీమనమంత్రి ఎఱ్ఱన
తాతకు తాత, ఎఱ్ఱన తాత ఎఱపోత సూరి శ్రీమ
దహోబల నృసింహభక్తుడు. వేగినాటిలో కరాపర్తి వృత్తి
మంతుడు. తండ్రి సూరన్న "ప్రాజ్ఞప్రస్తుతభవ్యభోగ
విభవసారాత్ముడు, ఆరాధ్యసర్వజ్ఞుండు, అప్రతిమాద్భుతో
భయ కవిత్వప్రౌడు" డని వర్ణింపబడెను. పోతాంబ ఈతని
తల్లి. “నిత్యశివరాత్రివ్రత తత్పరుడగు శంకరస్వామి
మునీంద్రుడు" ఎఱ్ఱనకు శివదీజా గురువు. ఈత డిట్లు శివ
సంగ్రహ ఆంధ్ర
భక్తుడై శంభుదాసుడని పేరు వహించినను "గోవింద
గుణాదర సంభృత సౌమనస్యధన్యుడ" నని చెప్పుకొన్నాడు.
ఏర్చూరి శాసనుడొకడు కొక్కోకకర్త యొకడు మరి
యిర్వు రెఱ్ఱనలు శ్రీవత్సగోత్రులున్నారుకాని కవిత్రయ
మందలి ఈ యెఱ్ఱన వేరు. చదలువాడ ఈతని వంశ
స్థానమై యుండును. కావుననే వీరికి చదలు వాడ వారని
ఇంటి పేరు వచ్చినది. ఎఱ్ఱన తండ్రినాటనో, తననాటనో
నీలకంఠేశ్వరస్థానమగు గుడ్లూరు చేరెను. అచటనే భార
తారణ్యపర్వ శేషము పూరించి ప్రబంధపర మేశ్వరత్వము
వహించెను. అచటనుండగనే శూర శేఖరుడు కవితా
ప్రియుడునగు మల్లా రెడ్డితో పరిచయమయ్యెను. ఈ మల్లా
రెడ్డి అద్దంకి నేలు ప్రోలయ వేమారెడ్డికి తమ్ముడు.
క్రీ. శ. 1328 ప్రాంతమున కాకతీయ సామ్రాజ్య మస్త
మించినది. అప్పటి కప్పుడే కాకతీయ సేనానులు
స్వతంత్ర రాజ్యములు నెలకొల్పుకొని తురుష్క సేనా
వాహినుల నిలువరించుచుండిరి. వారిలో అద్దంకి రాజ
ధానిగాచేసికొన్న రెడ్డి ప్రభువులు క్రమముగా కొండ
వీడున, రాజమహేంద్రవరమున దుర్గములు నిర్మించుకొని
తూర్పుసముద్రతీరము వెంట తమ రాజ్యమును విస్తరింప
జేసిరి. స్వయము కవులు, గ్రంథకర్తలు, వ్యాఖ్యాతలు
నగు ఈ రెడ్డి రాజులు తమ యాస్థానములను సరస్వతికి
కొలువు చవికెల నొనర్చి శ్రీనాథాది సంస్కృతాంధ్ర
కవుల నెందరినో పూజించి శాశ్వతకీర్తి గడించుకొనిరి.
ఈ ` రెడ్డి వంశములో ప్రథముడగు ప్రోలయ వేమా రెడ్డి
క్రీ. శ. 1824.1353 వరకు రాజ్యమేలెను. వేమా రెడ్డి
తమ్ముడు మల్లారెడ్డి మహావీరుడై రెడ్డిరాజ్యమునకు
పెట్టనికోటయై గుడ్లూరు, చదలువాడ ప్రాంతములను
రాజప్రతినిధియై పాలించుచుండెను. అత డిట్లు ఎఱ్ఱన
కాశ్రయమిచ్చి ఆ కవిరత్నమును తన అన్నకు కాన్క
వెట్టెను. భారతారణ్య పర్వశేషము, రామాయణము,
భారతారణ్యపర్వశేషము,
నృసింహపురాణము, హరివంశము ఎఱ్ఱన కృతులు, వీనిలో
భారతారణ్యపర్వ శేషము మొదటి కృతి.
నన్నయ ఆరంభించిన భారతరచనము మున్నూ రేండ్లకు
ఎఱ్ఱన చేతిమీదుగా ముగిసినది. "ఆది దొడంగి మూడు
కృతులు...ఒనర్చె... నన్నయభట్టు దక్షతన్" అని తిక్కన
చెప్పిన దానినిబట్టి చూడగా నన్నయ అరణ్యపర్వము పూర్తి
<section end="403B" /><noinclude><references/></noinclude>
i9b6wn9og3btm0pqumq3qjl8bnqtji2
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/406
104
154466
562693
448271
2026-07-04T03:06:27Z
Rajasekhar1961
50
562693
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />విజ్ఞానకోశము - ౨ 365
ఎలకూచి బాలసరస్వతి</noinclude><section begin="406A" />మును, రెండవవారు నగరములయు, రాజకులములయు,
స్కంధాకారములయు ప్రగల్భ రమణీయ నాగరవృత్తి
మును చెప్పుటలో దిట్టలు. ఉదారమధురములగు నన్నయ
సూటిమాటలు పురాణఫక్కిలోనివి. తిక్కన వక్రోక్తి
వ్యంగ్య చమత్కృతులు ఇతిహాస మార్గములోనివి. ఎఱ్ఱన
ఈ రెండు మార్గములందును దిట్టయగుటేకాక హరివంశ
మున గొల్లపల్లెలను, పసిగాపులు జానపదవృత్తమును
పరామర్శించుటలో నూతన ప్రపంచస్రష్ట యనిపించు
కొనెను. అంభారవములతో "దధిమథన సంజాత మధుర
తర సంగీతములతో మోహనములగు దోహనరవము
లతో ముఖరితములైన గొల్లపల్లెల విసర్గ రమణీయతచే
ఎఱ్ఱన హరివంశ కావ్యతీర్థము నిండారి, నును పెక్కి,
తేటలు దేరి ప్రవహించును, పుష్పిత ఫలిత తరుసంతానముల
నీడలచే చలువలూరు యమునాతీరము, దాని వెంట
ముళ్లకోరళ్లలో విశాలములైన పెరళ్ళు, అందు వేగు
బోకల పోకుమేసివచ్చి నెమరు నురువులచే దెలుపారు
మోములతో సుఖళయానలైన మొదవులు, వేర్వేర
పిలువబడు తల్లుల నామపరిచయమువలన పొదులనుండి
హర్ష ప్రతిస్వనములతో ఒండొంటి దాటుకొని, అభిముఖ
ములై వచ్చు లేగల ఉత్సవ సంచార పారవశ్యములు
పలువిధములైన పసిగావు పరామరికలచే నేమరక
ఆరణ్యవృత్తముతో గలిసిన తమ జాతిస్వభావము నుబట్టి
యిచ్చు ఎఱ్ఱనెరలతోడి కపిలకన్నుల వెడగు జూపులతో
నెల్లెడల దిరుగు గొల్లలు, జలాహరణ శిశు సమాశ్వాసన
దధిమధనాది గృహవృత్తముల నిమగ్నలైన గోపికల రుచి
రోదా త్త చేష్టితములు" - ఇట్టి మధుర దర్శనముచే సర్వ
ప్రకారసుందరమైన ఘోషజీవన సర్వస్వమీ హరివంశమున
అడుగడుగునను అందముట్టిపడుచుండును. భాగవత దశమ
స్కంధ మొక్కటే దీనితో తులతూచదగినది. పోతన
భక్తిపారవశ్యము గోపాలకృష్ణుని పరమేశ్వర విఘాతిని
పట్టి యిచ్చినట్లు ప్రాకృత బాలకుడగు నందకిశోరుని
లీలా మౌగ్ధ్యమును ఎఱ్ఱన వర్ణనమువలె మన కందీయ
జాలదు. ఉత్ప్రేవాతిశయో క్తులతో రీతిసముల్లాసతరంగిత
మగు సోమనాదుల కవితా శిల్పమున కిందు ప్రవేశము
లేదు. శబ్దార్థము లొకదానిలో నొకటి కరగిపోయి
ఎఱ్ఱన సృష్టిలో రసమయత్వము దాల్చుచుండును.
"పొలుపొరగా బోరగిలి పొన్ను నాల్గు మూ
లలకును వచ్చుచు మెలగి మెలగి
లలి గపోలమ్ముల గిలిగిలింతలుబుచ్చి
సవ్వింప గలకల నవ్వి నవ్వి
ముద్దులు దొలకాడ మోకాల 'గేలను
దడవుచు నెందును దాఖీ తాజ్
నిలుచుండ బెట్టి యంగుళియూత సూపగా
బ్రీతి దప్పడుగులు పెట్టి పెట్టి
అయ్యగంటి దండ్రినిగంటి నన్నగంటి
నిందురావయ్య విందులు విందు అనుచు
అర్థిదను బిలువగ నడయాడియాడి"
“నోరంజేతులు రెండు గ్రుక్కి కొనుచున్
మోమెల్ల బాష్పాంజన
స్మేరంబై తిలకింపనేడ్చుచు బొరిన్
మీ జేతులం గన్ను Da
పాఠందోముచు జీవబూని పిఱు డొ
య్యన్ మీది కల్లార్చుచున్
శ్రీ రమ్యాంఘ్రయుగమ్ము గింజికొనుచున్
జెల్వమ్ము రెట్టింపగన్.”
స్వభావోక్తి సుందరమై, 'సుభగసుకుమారమై అన్య
కవి దుర్లభమైన ఇట్టి కావ్యసృష్టిచే ఎఱ్ఱన ఆంధ్రసాహిత్య
ప్రథమద్వితీయాచార్యులైన నన్నయ తిక్కనల ప్రక్క
మూడవపీఠముపై ఆసీనుడాయెను. ఆంధ్రసాహిత్యమున
పురాణేతిహాసకర్తలు, కావ్య ప్రబంధ నిర్మాతలు పెక్కు
మంది కలరుగాని ఎఱ్ఱన ఒక్కడే ఘోషజీవితమును
వర్ణించినవి.
<section end="406A" />
<section begin="406B" />ఎలకూచి బాలసరస్వతి :
వంశప్రతిష్ఠ : ఆంధ్ర లక్షణక ర్తలలో ఎలకూచి బాల
సరస్వతి మిక్కిలి ప్రసిద్ధిచెందినవాడు. ఈ విద్వాంసునిది
పండిత వంశము. ఎలకూచి వంశీయులలో పెక్కురు
విద్వాంసులై వెలుగొందినట్లు తెలియుచున్నది. బాల
సరస్వతి పూర్వులలో నొకడైన తిరుమలయ్య అను మహా
పండితుడు వసుచరిత్రకారుడైన రామరాజ భూషణునివలె
అళియ రామరాజు సభాభూషణమై ఆ రాజేంద్రునివలన
కడుంగడు గౌరవింపబడినట్లును, యెడవల్లి అను గ్రామ
<section end="406B" /><noinclude><references/></noinclude>
dr73op550mc0944yep27h9re9ngflxl
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/410
104
154470
562695
448275
2026-07-04T03:11:49Z
Rajasekhar1961
50
562695
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />విజ్ఞానకోశము ఎలే ఫెంటా గుహాలయములు</noinclude><section begin="410A" />చెప్పిన సారంగధరుడు సిద్ధుడై చింతామణిని తిరిగి ప్రసిద్ధికి
తెచ్చెనన్న వృత్తాంతము పరంపరాయాతమైన కట్టుకథ
వంటిరేయైనను అంతమాత్రముచేత నన్నయకు చింతా
మణి కర్తృత్వ మపహతము కాదనియు, చింతామణి
చిరకాలము పఠన పాఠనములలో లేక అంతర్భూతమై
యుండెననుట నే సూచించుననియు నుడువుచున్నారు.
బాలసరస్వతి ఈ ఆంధ్ర వ్యాకరణ భాష్యమును
'లోకోపకార సుకృతకీర్తి లాభముల' నర్థించి వ్రాయ
సమకట్టినట్లు చెప్పియున్నాడు. ఈ సందర్భమున బాల
సరస్వతి —'ఇలఁ బ్రజ్జాధికులౌ కవుల్ మునుపు లేరే...
అలసిద్ధుండు మదిష్ట దేవత విరూపాకుండు నిక్కంబుగన్'-'
అను పద్యమూలమున ప్రకటించిన భావము 'ఒనరక్షా
నన్నయ తిక్కనాది కవులీ యుర్విన్ బురాణావళుల్ ... స
ఫలంబు జేసెద పునర్జన్మంబు లేకుండఁగన్' అనిన పరమ
భాగవతుడగు పోతనగారి భావమునకు సన్నిహితమై
మహోపాధ్యాయుని పవిత్ర జీవితమును తెలుపుచున్నది.
బాలసరస్వతి తాను రచించిన చింతామణి వ్యాఖ్యను
'నా యాప్త దేవతయగు నంతాదేవి కర్పించువాడ' నని
దుర్గాదేవి కంకిత మొనర్చినాడు.
గ్రంథారంభము క
'హరినిర్జరశాఖ సమాశ్రయించెదన్-' అని విష్ణుస్తుతి చేసి
నాడు. పిమ్మట '_మదిష్ట దేవత విరూపాతుండు నిక్కంబు
గన్'' అని శివు నిష్ట దైవతముగా బేర్కొన్నాడు. దీనిని
బట్టిచూడ నీ విద్వాంసు డద్వైతీయని స్పష్టపడును.
ఈ మహోపాధ్యాయు డింకమ బాహట, విప్రవామన
పురాణ, భ్రమరగీత, దక్షిణకాశికా తంత్రాదులగు ననేక
గ్రంథములను రచించి వాఙ్మయ సేవ గావించిన ధన్యజీవి.
కావున నే—'బాలసరస్వతిని పోలు ప్రాజ్ఞులుగల రే-'అని
విద్వాంసులచే కొనియాడబడెను.
<section end="410A" />
<section begin="410B" />ఎలెఫెంటా గుహాలయములు :
బొంబాయిపుర నౌకారక్షణ స్థానములో అపోల్లో
బందరునకు ఈశాన్యదిశకు తూర్పుగా సుప్రఖ్యాతమైన
ఎలెఫెంటా ద్వీపము కలదు. ఈ ద్వీపము యొక్క మొదటి
పేరు "మరపురి". ఈ ద్వీపమును బుడుతకీచులు (పోర్చు
గీసువారు) మొదట దర్శించినపుడు, అచ్చటి మహాగుహా
లయపు ప్రదేశమున నొక గొప్ప గజరాజు యొక్క శిలా
విగ్రహ ముండుటచే, వారు ఆ ద్వీకమునకు “ఎలె ఫెంటా"
అని నామకరణము చేసిరి. (ఎలేఫెంటు అనగా ఏనుగు.)
బిటిషువారు ఆ గజరాజ విగ్రహమును అచ్చటినుండి తర
లించుటకు ప్రయత్నించిరి. కానీ లేవనెత్తెడు
యంత్రపుగొలుసు, ఆ కార్యకరణమున. తెగిపోవుటచే
ఆ శిలాఖండము ఎత్తునుండి క్రిందపడి పగిలిపోయెను.
అట్లు పగులగా మిగిలిపోయిన శకలభాగములను 1864 లో
“విక్టోరియా గార్డెన్సు" అను ప్రదేశమున భద్రపరచ
యున్నారు.
ద్వీపము యొక్క వాయవ్యదిశయందలి నీటి మట్టము
నకు 250 అడుగుల ఎత్తున ఒక గుహా సముచ్చయము కలడు.
ఇందు బౌద్ధ గుహాలయ మొకటి యయినను ఉండియుండు
ననుటకు అవకాశము కలదు. అయితే..
ఇచ్చటి గుహల
యన్నింటిలో మేలుబంతిగా నుండి కన్నుల వరికట్టునది,
బ్రాహ్మణమత సంబంధమగు గుహాలయము. భూతలము
నుండి మెట్ల నెక్కిపోగా మొట్టమొదట మనము చేరగలుగు
నది బ్రాహ్మణమత సంబంధనుగు మహాగుహాలయము.
కొండను చుట్టి ఈశాన్యదిశాముఖముగా మనము పోయి
నచో, మూడు గుహలు కనబడును. ఇవి శిథిలావస్థలో
నున్నవి. వీటిలో తూర్పు ముఖమునం దున్న ఒకటి బౌద్ధ
చైత్య సంబంధివలె శిల్పచిత్రములతోను, గ్రాదిసంకలికము
గాను, చైత్యవాతాయనముతోను ఉన్నట్లు గోచరించును.
మిగక రెండును సామాన్య విహారములుగా గమపట్టు
చున్నవి. రూపుమారిన ఈ గుహలను గూర్చి కాలనిర్ణయము
గావించుట దుష్కరము. కాని ఇవి ప్రాచీన బౌద్ధకాలము
నాటివని చెప్పవచ్చును.
ఇచ్చట బ్రాహ్మణ మతానుసారియగు గుహాలయమే
అత్యంత ప్రశంసాత్మకమయినట్టిది. బొంబాయికి వచ్చు
యాత్రికులందరు చూచిపోవునట్టి ప్రశస్తిని ఇది కలిగి
యున్నది. దీని నిర్మాణమంతయు ఎల్లోరాలోని సీతా
స్నాన ఘట్టము (సీత యొక్క సహాని - Duma Lena)
నిర్మాణ చాతుర్యమును పోలియుండును. అయితే, ఎల్లోరా
గుహయందువలె ఇది సవ్యస్థితిలో నుంఛబడలేదు. దాని
యందలి శిల్పసంపద మహత్తుగాని, సప్రమాణకతగాని ఈ
గుహయందు లేదు. ఈ గుహకు మూడు ప్రవేశ ద్వార
ములు కలవు. కొన్ని మెట్లు ఎక్కిపోగా ఒక విశాలమైన
<section end="410B" /><noinclude><references/></noinclude>
j9k73c3dt9sogej04d68som8yufx9sn
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/412
104
154472
562729
448277
2026-07-04T07:44:13Z
Rajasekhar1961
50
562729
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />విజ్ఞానకోశము - ౨
ఎల్లికో</noinclude><section begin="412A" />చావడిలో ప్రవేశించుదుము. దీని సరంబి (Roof ) కి
అత్యంత స్థూలమయిన స్తంభములు ఆధారముగా నున్నవి.
ఈ స్తంభాగ్రములందు దిండువంటి కుదుళ్ళు కలవు. ప్రతి
ప్రక్క యందును చిన్న ప్రాంగణములు కలవు. వీటి వెనుక
భాగమున చిన్న గుడులు కలవు. దక్షిణదిక్కునందు
ఉత్తమమయిన నీళ్ళకుండి కలదు. ఇందు స్వచ్ఛమయిన
మంచినీరు కలదు. ఉత్తర దిశయందు మధ్యయుగపు
(Mediaeval) జంతుజాలము కాపలా కాయుచున్నట్లు
కనబడును. ఇట్టి జంతుజాలమే ఎల్లోరాలోని 29వ గుహ
యగు సీతాస్నాన ఘట్టమునందును కాన్పించును. ఈ గుహ
యందు అన్నిటినిమించి అద్భుతావహముగ గనుపడునట్టిది
“త్రిమూర్తి” దివ్యవిగ్రహము. ఈవిగ్రహశిల్పము ప్రధాన
శాల యొక్క వెనుక భాగపు కుడ్యమునందు మలచబడినది.
హిందూమతమునందలి మువ్వురు దేవతల ఏకత్వము
త్రిమూర్తి విగ్రహము సూచించును. నడిమి శిరస్సు సృష్టి
కారకుడగు బ్రహ్మది. కుడివై పుననున్న శిరస్సు స్థితికారకు
డయిన విష్ణువుది. విష్ణువు పద్మహస్తుడయి యున్నాడు.
మూడవది లయకారకుడయిన శివుని ముఖచిత్రము. శివుడు
రుద్ర
ద్రాకారమున నుండును. ఇచ్చట మలచిన వివిధ శిల్ప
చిత్రములను బట్టియు, వాడిన సాంకేతిక సంజ్ఞలనుబట్టియు
ఈ గుహాలయమంతయు శివాంకితముగా నిర్మితమయినట్లు
స్పష్టమగుచున్నది. ప్రధాన శాలాంగణమున వాయవ్య
దిశయందు ప్రత్యేకముగ నిర్మితమయిన ఆలయములో
"లింగము" ప్రతిష్ఠింపబడినది.
త్రిమూర్తికి వామపార్శ్వమున వెనుక భాగపు కుడ్యము
మీద బ్రహ్మాండమగు "అర్ధనారి" (అర్ధనారీశ్వర) విగ్ర
హము కలదు. ఈ విగ్రహము చుట్టును ఎన్నో ప్రతిమలు
గుంపులు గుంపులుగా నుండును.
త్రిమూర్తికి దక్షిణపువైపు గదియందు రెండు
విగ్రహములు కలవు. ఒకటి శివమూర్తి, రెండవది ఆయ
నకు ఎడమవైపున పార్వతి.
ఈ దేవమందిరములోని ఇతర శిల్పచిత్రములు బ్రాహ్మణ
(హిందూ) పౌరాణిక గాథలకు సంబంధించిన రంగములు.
ఈ గాథలు ఎక్కువగా శివ, విష్ణు లీలలు తెలుపునవిగా
{{right|ఆ. వీ.}}
<section end="412A" />
<section begin="412B" />'''ఎల్గ్రికో (Elgreco) 1548-1614 A.D. :'''
ఎల్లికో అనువాని మొదటి పేరు 'డొమినికన్ థియొ
టొకోపోలస్' అనునదై యుండెను (Domenicos-
Theotocopolus). ఆతడు క్రీట్ (Crete) ద్వీపమునందు
జన్మించెను. స్పెయిను దేశవాసులు (Spaniards) అతనికి
"ఎల్లికో" (గ్రీక్ నివాసి) యని నామకరణము చేసిరి.
ఆతడు బై జంటైను (Byzantine) కళా సంప్రదాయ
ప్రభావమునకు పూర్తిగా లోనై యుండెను. పొడవైన
దేహములతో నొప్పుచు మెలికెలు
నొప్పుచు మెలికెలు తిరిగిన మనుష్యుల
చిత్రములే ఆ ఆ విషయమును నిర్ధారణచేయును. యౌవనము
నందే ఇతడు ఇటలీ దేశమున ఉత్తమ చిత్రకారుడుగా
ప్రకాశించెను. వెనీసు (Venice) నగరములో టిటియను
(Titian) అనువాని భావచిత్రము లితనిదృష్టి నాకర్షిం
చెను. మైకెలాం జెలో(Michelangelo) అను ఇటాలియను
శిల్పకారుడు తయారుచేసిన శిల్పములు కాలక్రమమున
భగ్నములు కాగా, వాటియందలి ఆకృతి విశిష్టతయు,
దివ్యత్వమును ఎల్లికో హృదయము నాకర్షించెను. అతడు
వెనీసు నగరములోని ప్రఖ్యాత చిత్రకారుడగు టింటారిటో
(Tintorito) అనువాని శిల్పగృహమునందు (Studio)
చిత్రకళ నభ్యసించెను.
ఇటలీయందుకంటె ఇతర దేశములలో ఆ కాలమున
చిత్రకారులకు పని యెక్కువగా లభించుచుండెడిది గావున
ఎల్దికో ఇటలీని వదలి స్పెయినులోని టోలెడో (Toledo)
అను నగరమునకు 1578 లో చేరుకొనెను. 16వ శతాబ్దము
నందు ఇటలీ యందుకంటే స్పెయినులో మతవిశ్వాసము
ప్రబలతరముగా నుండెను. ఎల్లికో యొక్క
మతావేశమును ఒకరకమైన వివశత్వమును ఉబికివచ్చు
చుండును. అతని చిత్రాలను అల్పశ్రేణికి చెందిన ఇటాలి
యను చిత్రములచే తృప్తిచెందెడి ప్రభువులేగాక అచటి
క్రైస్తవ దేవాలయములందలి అధికారులు కూడ కొని
వాటియందు ఆదరాభిమానముల చూపిరి,
కళయందు
ఎల్గ్రికో కళలోని అంతర్యము, భావసౌందర్యము
అతని సుప్రసిద్ధములైన చిత్రములు కొన్నింటిని జూచిన
యర్థము కాగలవు. "సెయింట్ మార్టిను బిచ్చగాడు”
(Saint Martin the Beggar) "కౌంటు ఓర్గాజు
యొక్క సమాధి" (Burial of Count Orgáz)
<section end="412B" /><noinclude><references/></noinclude>
6zkmarar5lormhseqpve8xrgcdoucws
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/413
104
154473
562733
448278
2026-07-04T07:51:31Z
Rajasekhar1961
50
562733
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />ఎల్లోరా గుహాలయములు 872
సంగ్రహ ఆంధ్ర</noinclude><section begin="413A" />"టోలేడో పట్టణదృశ్యము" (View of the city of
Toledo) “సిలువ నెక్కించుట" (Crucification) అను
నవి అతని సుప్రసిద్ధ చిత్రములుగా నెన్న దగియున్నవి.
టింటారిటో చిత్రములలోగల భావమారవము అతని
చిత్రములలో నధికముగా గోచరించుచుండును. చిత్ర
ములలోని య కృతులను సాగదీసి, రంగులను ప్రమా
ణాధికముగా వాడుటచే అతని చిత్రములయందు ఒక
తీరుగా ఆధ్యాత్మికత పొడసూపును. ఒక అంతర పరిస్థితిని
సృష్టించుటకై, రంగులను, ఆకృతులను ఇచ్చవచ్చినట్లు
మార్చుటలో ఎల్దికో అత్యంత సమర్థుడైయుండెను. ఆతని
'టోలెడో' పట్టణ దృశ్యరూపమైన చిత్రమొకటి భావ
గాంభీర్యము కలదైయుండి చూపరుల కావేశమును
గలిగించును. లౌరే (Loure) మ్యూజియములో నున్న
'నిలువ నెక్కించుట'(crucification) అను అతని చిత్రము
ప్రపంచమునందలి ఉత్తమ కళాఖండములలో నొకటిగా
పేరొందినది.
ప్రాచీన నగరమైన టోలెడోలో నిప్పటికిని "క్యాసా
డెల్ గ్రికో" (Casadel Greco) అను ప్రదేశమునందున్న
చర్చియందలి వేదిక పై నతడు వ్రాసిన భిత్తి చిత్రమొకటి
"కౌంటు ఓర్గాజ్ సమాధి" అను చిత్రమొకటి (Burial of
Count Orgaz) అత్యంత ప్రాశస్త్యము నొందినవి. ఆతని
ఉత్తమోత్తమ చిత్రము లన్నియును అనామక మైన యొక
చర్చి యందలి గోడలపై టోలెడో నగరమందు నేటికిని
చూడవచ్చును.
ఎక్స్ట్రాకో ఉత్తమ కళాకారుడుగ విఖ్యాతినొందెను.
కొంద రీతనిని మతోన్మాది యవసాగిరి. కాని యాతని
చిత్రముల ప్రభావము నేటికిని కళాకారులపై ప్రసరించుట
గమనింపదగినది.
18 వ శతాబ్ది యందలి ఒత్తిడులను బట్టి వ్రాయబడిన
ఆతని చిత్రములలో ఆనాటి రీతి పై లక్షణ్యము గోచరించు
చుండును.
<section end="413A" />
<section begin="413B" />ఎల్లోరా గుహాలయములు :
-1858 లో రాష్ట్రముల పునర్నిర్మాణ మూలకముగా
హైదరాబాదు రాష్ట్రమునుండి బొంబాయి రాష్ట్రమునకు
మార్చబడిన ఔరంగాబాదు నగరమునకు 17. మైళ్ల దూరమున వాయవ్య దిశయందు ఎల్లోరా గుహామందిరములు
కలవు. ఇవి ఉన్నతమైన సహ్యాద్రి పర్వత సానువులందు
తొలచబడినవి. ఇచ్చట 2-3 జలపాతములు గలవు.
ఎల్లోరాగుహామందిరములన్నియు అర్ధచంద్రాకారము
గల కొండభాగమున గలవు. ముప్పదియైదు గుహలు
ఒక మైలుదూరము వరకు వ్యాపించియుండును. ఇందు
బౌద్ధమతమునకు సంబంధించినవి పండ్రెండు ; హిందూ
మరమునకు సంబంధించినవి పందొమ్మిది; జైనమతమునకు
సంబంధించినవి నాలుగు. ఇవియన్నియు ఈ క్రమము
ననే యున్నవి. ఈవిధముగా బౌద్ధ, హిందూ, జైన
శిల్పసృష్టి త్రివేణీసంగమమువలె ఎల్లోరా గుహలలో
వెల్లివిరిసినది. ఇచ్చటి శిల్ప విన్నాణముల ప్రఖ్యాతి దేశ
దేశాంతరములకు ప్రాకినది. ఖండఖండాంతరముల నుండి
కూడ యాత్రికులు, కళాభిమానులు ఈ దివ్య కళాక్షేత్ర
మును సందర్శించి పోవుచుందురు.
బౌద్ధగుహాలయములు : ఎల్లోరా గుహలయందు బౌద్ధ
మతమునకు చెందిన గుహలు పండ్రెండు కలవు. ఈ బుద్ధ
దేవాలయములు క్రీ. శ. 850-700 సంవత్సరముల నడుమ
నిర్మింపబడెను. ఇవన్నియు ఏకాండ శిలారూపమున నున్న
కొండను తొలిచి రూపొందింపబడిన గుహాదేవాలయములే.
ఇవి మహాయాన శాఖకు సంబంధించినవి.
వీటిలో, 52 చతురపు అడుగుల వైశాల్యముతో
8 గదులు కలిగిన విహారము మొట్టమొదటిది. ఈ విహా
రము గంభీరమై, నిరాడంబరమయిన శిల్ప విన్యాసాలం
కృతమయిన దగుటచేతను, దీని యొక్క చావడి మధ్య
యందు స్తంభములు లేకుండుటచేతను, చావడిచుట్టును
కూర్చుండుటకు శిలా వేదికను అమర్చుటచేతను ఇది బహుళ 8
అత్యంత ప్రాచీనమయినది కావచ్చును. రెండవ గుహ
శిల్పనిన్యాస సంభరితమయి యున్నది. ముఖ్యముగా
ఇందలి బుద్ధుని యొక్కయు, బోధిసత్త్వుల యొక్కయు,
తారల యొక్కయు వివిధ భంగిమములు ఆకర్ష వంతము
లుగ నున్నందున, ఇది ప్రఖ్యాతినందినది. ఇది చైత్యమయి
యుండవచ్చును. ఇరువైపుల పార్శ్వభాగమునందును
ప్రదర్శన రంగముల(Galleries)వలె నిర్మింపబడిన స్థలము
కాక, 48 చతురపు అడుగుల విస్తీర్ణముగలదిగా నున్నది.
ఈమెట్లపై పద్మాసనము నధిష్ఠించి, ధర్మచక్ర ముద్రలో
<section end="413B" /><noinclude><references/></noinclude>
htyltguo1s7hoqyz9ij9rza2f6ho4og
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/439
104
154494
562748
448299
2026-07-04T10:00:51Z
Rajasekhar1961
50
562748
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" /></noinclude>ఎస్కిమోలు
యున్నవి. ఇవి శిల్పియందు సృజనాత్మకశక్తి లోపించి
యుండినట్లు చూపును.
పుష్పసంబంధమైనట్టియు, ఆభరణసంబంధ మైనట్టియు
నమూనాలు, పౌరాణికములో, వాస్తవికములో అగు
జంతునిరూపణకు సుప్రసిద్ధమగు సంప్రదాయ పద్ధతులు,
లేక తాత్వికములయిన అల్పవిషయములు మున్నగు
వాని కేవల అలంకరణ కల్పనలందు జైన శిల్పకారుని
నైపుణ్యము బ్రాహ్మణ- బౌద్ధ శిల్పకారుల నైపుణ్యము
నకు తీసిపోదు. కల్పనా సమృద్ధియందును, సంక్లిష్టములైన
అలంకరణ విస్తారముల సంపూర్ణత యందును జైనశిల్పి
బ్రాహ్మణ బౌద్ధ శిల్పులను కూడ మించగలడు. అత్యా
డంబర భూయిష్ఠమయిన (lavish) జైనకళ మొత్తము
మీద సామాన్యశిల్పి కల్పనకు అననుగుణముగా నుండి,
సంస్కృతీకూన్యమయిన అభిరుచిని, సద్వివేక రహితమయిన,
నిర్ణయమును వెల్లడిచేయుచున్నది.
ఈ గుహాలయములందలి చిత్రలేఖనములలో ముఖ్య
ముగా ఇంధ్రసభ యొక్క యు, జగన్నాథసభ యొక్క యు
విహారములయందు గల అపురస చిత్రములు అజంతా
యందలి తత్ప్రతిబింబములకు తుల్యముగా నున్నవి.
అప్పుడపుడు ఈ గుహాలయ నివాసులగు సాధువులు
కల్పించిన నిప్పుపొగల మూలమున ఈ చిత్రలేఖన
ముల అసలు వర్ణములు చెడిపోయినవి. ఐనప్పటికినీ,
సాయంకాలిక సిందూరవర్ణ కలితములైన మేఘముల
యొక్క మధ్యభాగములందు పయనించు శ్యామవర్ణ
భాసురములైన అప్సరసల విగ్రహములు యథాదర్శన
చిత్రలేఖన (perspective) పరిణామముతో కనిపించును.
ఆ విగ్రహముల అవయవలాలిత్యము, తదాభరణ నేపథ్య
ములు విరళమైయున్నను, శోభ శ్లాఘ్యముగా పరిదృశ్య
మానమగుచున్నది. అన్ని రంగులలోను శిల్పులకు సిందూర
వర్ణము నచ్చినట్లు కనిపించును. శిల్పులు అనుకరణమున
దతులుగనున్నారు. ఇంద్రసభ యొక్క వితానములందలి
(ceilings) అప్సరసల విగ్రహములు అజంతా మఠము
లందు చిత్రింపబడిన అప్సరసల విగ్రహములు నిలుచు తీరు
నందలి సౌందర్యమును, అంగవి జేపమునందలి లాలిత్య
మును విస్తారమయిన అలంకారప్రీతిని మాత్రమే ద్యోత
కము చేయును. మొ త్తముమీద ఎల్లో రాయందలి జైన
386,
సంగ్రహ ఆంధ్ర
చిత్రణము అనుక ర ణాత్మకమై, సృజనాత్మకశక్తి విహీన మై
యున్నది.
ఎస్కిమోలు :
పు. శ్రీ.
ఎస్కిమోలు ఉత్తర అమెరికా ఆర్కిటిక్ ప్రాంతము
నంతయు అనగా 'అలాస్కా' నుండి 'గ్రీన్ లాండ్' వరకే
కాక ఆవల 'ఎల్యూషియన్' (Aleutian) ద్వీపముల
లోనికి, ఆసియాలో మిక్కిలి ఈశాన్యమునకు ఉన్న కొల్యు
చిన్ అఖాతము (Kolyuchin Bay) వరకును వ్యాపించి
యున్నారు.
వారు పొట్టివారు. వారి ముఖములు వెడల్పుగను,
సోగగను ఉండును. దవడ ఎముకలు స్ఫుటముగా కనిపించు
చుండును. ముక్కు తిన్ననై, సన్నగాను, పొడవుగాను
ఉండును. లేతపసుపుతోకూడిన గోధుమవన్నె శరీరచ్ఛాయ
గల మంగోలియనులకు విశిష్టలక్షణములయిన ఏటవాలు
కన్నులు వీరికుండును. ఎపి కాంతికు (Epicanthic) ముడుత
లుండును, వారి శిరోజములు ఒత్తుగాను, బిరుసుగాను,.
నల్లగాను, ఒక్కోక్కప్పుడు నొక్కులతోను ఉండును.
ఇగ్లూ (Igloo) అని పిలువబడు గోపురాకారముగల
మంచుఇండ్లలో ఎస్కిమోలు నివసింతురు. వెచ్చదనము
కలుగుటకు ఒక్క దీపముమాత్రమే ఉపయోగింపబడినను,
ఎస్కి మోల ఇండ్లు మిక్కిలి వెచ్చగా నుండును. అందుచేత
గృహములోపల నున్నప్పుడు ఎస్కిమోలు నడుమువరకు
నుండు చొక్కాలవంటి దుస్తులను వేసికొనరు.
ఈ జాతికూడా ఆహారసంపాదనార్థము ఒకప్పుడు
సంచార మొనర్చుట కలదు. కొన్నిసందర్భములలో తప్ప,
వారి ఆహారమంతయు వేటవలననే లభించుచున్నది. కణితి
వంటి ఒక జంతువు (Reindeer) మాంసము ఎస్కిమోలకు
మిక్కిలి ఇష్టమైనది. రైండీరు మాంసమును అధికముగా
సంపాదించుటకు శరదృతువులో (Autumn) వేటవలన
మంచి అవకాశములు లభించుచున్నవి. ఎస్కిమోలు ఈ
కాలమున ఈ మాంసమును విరివిగా సంపాదించి, ఎండబెట్టి
చలికాలమున వాడుకొనుటకొరకు నిలవచేసికొందురు.
వేసవికాలములో ఎస్కిమోలు రువ్వెడు ఈటే, కత్తి,
బల్లెము మొదలైన వాటితో సీలు, వేలు అను జంతువులను
వేటాడుదురు. సముద్రతీరమునకు దూరమైన లోపలి<noinclude><references/></noinclude>
6my3ftj6sp6ltsgjqi0lulpqblngf9p
562752
562748
2026-07-04T10:05:47Z
Rajasekhar1961
50
562752
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />ఎస్కిమోలు</noinclude><section begin="439A" />యున్నవి. ఇవి శిల్పియందు సృజనాత్మకశక్తి లోపించి
యుండినట్లు చూపును.
పుష్పసంబంధమైనట్టియు, ఆభరణసంబంధ మైనట్టియు
నమూనాలు, పౌరాణికములో, వాస్తవికములో అగు
జంతునిరూపణకు సుప్రసిద్ధమగు సంప్రదాయ పద్ధతులు,
లేక తాత్వికములయిన అల్పవిషయములు మున్నగు
వాని కేవల అలంకరణ కల్పనలందు జైన శిల్పకారుని
నైపుణ్యము బ్రాహ్మణ- బౌద్ధ శిల్పకారుల నైపుణ్యము
నకు తీసిపోదు. కల్పనా సమృద్ధియందును, సంక్లిష్టములైన
అలంకరణ విస్తారముల సంపూర్ణత యందును జైనశిల్పి
బ్రాహ్మణ బౌద్ధ శిల్పులను కూడ మించగలడు. అత్యా
డంబర భూయిష్ఠమయిన (lavish) జైనకళ మొత్తము
మీద సామాన్యశిల్పి కల్పనకు అననుగుణముగా నుండి,
సంస్కృతీకూన్యమయిన అభిరుచిని, సద్వివేక రహితమయిన,
నిర్ణయమును వెల్లడిచేయుచున్నది.
ఈ గుహాలయములందలి చిత్రలేఖనములలో ముఖ్య
ముగా ఇంధ్రసభ యొక్క యు, జగన్నాథసభ యొక్క యు
విహారములయందు గల అపురస చిత్రములు అజంతా
యందలి తత్ప్రతిబింబములకు తుల్యముగా నున్నవి.
అప్పుడపుడు ఈ గుహాలయ నివాసులగు సాధువులు
కల్పించిన నిప్పుపొగల మూలమున ఈ చిత్రలేఖన
ముల అసలు వర్ణములు చెడిపోయినవి. ఐనప్పటికినీ,
సాయంకాలిక సిందూరవర్ణ కలితములైన మేఘముల
యొక్క మధ్యభాగములందు పయనించు శ్యామవర్ణ
భాసురములైన అప్సరసల విగ్రహములు యథాదర్శన
చిత్రలేఖన (perspective) పరిణామముతో కనిపించును.
ఆ విగ్రహముల అవయవలాలిత్యము, తదాభరణ నేపథ్య
ములు విరళమైయున్నను, శోభ శ్లాఘ్యముగా పరిదృశ్య
మానమగుచున్నది. అన్ని రంగులలోను శిల్పులకు సిందూర
వర్ణము నచ్చినట్లు కనిపించును. శిల్పులు అనుకరణమున
దతులుగనున్నారు. ఇంద్రసభ యొక్క వితానములందలి
(ceilings) అప్సరసల విగ్రహములు అజంతా మఠము
లందు చిత్రింపబడిన అప్సరసల విగ్రహములు నిలుచు తీరు
నందలి సౌందర్యమును, అంగవి జేపమునందలి లాలిత్య
మును విస్తారమయిన అలంకారప్రీతిని మాత్రమే ద్యోత
కము చేయును. మొ త్తముమీద ఎల్లో రాయందలి జైన
386,
సంగ్రహ ఆంధ్ర
చిత్రణము అనుక ర ణాత్మకమై, సృజనాత్మకశక్తి విహీన మై
యున్నది.
<section end="439A" />
<section begin="439B" />ఎస్కిమోలు :
పు. శ్రీ.
ఎస్కిమోలు ఉత్తర అమెరికా ఆర్కిటిక్ ప్రాంతము
నంతయు అనగా 'అలాస్కా' నుండి 'గ్రీన్ లాండ్' వరకే
కాక ఆవల 'ఎల్యూషియన్' (Aleutian) ద్వీపముల
లోనికి, ఆసియాలో మిక్కిలి ఈశాన్యమునకు ఉన్న కొల్యు
చిన్ అఖాతము (Kolyuchin Bay) వరకును వ్యాపించి
యున్నారు.
వారు పొట్టివారు. వారి ముఖములు వెడల్పుగను,
సోగగను ఉండును. దవడ ఎముకలు స్ఫుటముగా కనిపించు
చుండును. ముక్కు తిన్ననై, సన్నగాను, పొడవుగాను
ఉండును. లేతపసుపుతోకూడిన గోధుమవన్నె శరీరచ్ఛాయ
గల మంగోలియనులకు విశిష్టలక్షణములయిన ఏటవాలు
కన్నులు వీరికుండును. ఎపి కాంతికు (Epicanthic) ముడుత
లుండును, వారి శిరోజములు ఒత్తుగాను, బిరుసుగాను,.
నల్లగాను, ఒక్కోక్కప్పుడు నొక్కులతోను ఉండును.
ఇగ్లూ (Igloo) అని పిలువబడు గోపురాకారముగల
మంచుఇండ్లలో ఎస్కిమోలు నివసింతురు. వెచ్చదనము
కలుగుటకు ఒక్క దీపముమాత్రమే ఉపయోగింపబడినను,
ఎస్కి మోల ఇండ్లు మిక్కిలి వెచ్చగా నుండును. అందుచేత
గృహములోపల నున్నప్పుడు ఎస్కిమోలు నడుమువరకు
నుండు చొక్కాలవంటి దుస్తులను వేసికొనరు.
ఈ జాతికూడా ఆహారసంపాదనార్థము ఒకప్పుడు
సంచార మొనర్చుట కలదు. కొన్నిసందర్భములలో తప్ప,
వారి ఆహారమంతయు వేటవలననే లభించుచున్నది. కణితి
వంటి ఒక జంతువు (Reindeer) మాంసము ఎస్కిమోలకు
మిక్కిలి ఇష్టమైనది. రైండీరు మాంసమును అధికముగా
సంపాదించుటకు శరదృతువులో (Autumn) వేటవలన
మంచి అవకాశములు లభించుచున్నవి. ఎస్కిమోలు ఈ
కాలమున ఈ మాంసమును విరివిగా సంపాదించి, ఎండబెట్టి
చలికాలమున వాడుకొనుటకొరకు నిలవచేసికొందురు.
వేసవికాలములో ఎస్కిమోలు రువ్వెడు ఈటే, కత్తి,
బల్లెము మొదలైన వాటితో సీలు, వేలు అను జంతువులను
వేటాడుదురు. సముద్రతీరమునకు దూరమైన లోపలి
<section end="439B" /><noinclude><references/></noinclude>
q7kjamhxmhn8hombrze7ddhybyc4v9y
పుట:Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf/441
104
154496
562756
448301
2026-07-04T10:11:09Z
Rajasekhar1961
50
562756
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />ఏక్ నాథజీ</noinclude><section begin="441A" />ఆధారపడియుండును. కుటుంబములోని పురుషులు ఆహార
మును సంపాదించుట, ఇండ్లు కట్టుట, అను పనులను
నిర్వహింతురు. స్త్రీలు ఆహారమును సిద్ధమొనర్చుట,
చుస్తులను కుట్టుట, అను పనులను నెరవేర్తురు. వేరు వేరు
కుటుంబములలోని పురుషులందరును కలిసి వేటకాండ్ర
గుంపుగా ఏర్పడుదురు. ఆదేశములో ప్రత్యేక మైన
<section end="441A" />
<section begin="441B" />ఏక్ నాథజీ :
మహారాష్ట్రసీమలో నామనంకీర్తనము 18 వ శతాబ్దము
నుండియే ఎక్కువ ప్రచారములోనికి వచ్చినది. ఈ సంప్ర
చాయకులను “వర్కరాలు" అందురు. వీరు ఆషాఢశుద్ధ
ఏకాదశి, కార్తీకశుద్ధ ఏకాదశి పుణ్యతిథులలో పండరీపుర
యాత్రకుపోవు ఆచారమున్నది. వీరు చంద్రభాగానదిలో
స్నానముచేసి పాండురంగ విఠలుని యాలయమునకుపోయి
స్వామిని సేవించెదరు. అక్కడ వాతావరణమంతయు
"రామకృష్ణ హరే, విఠల్" అను నామసంకీ ర్తనలతో
మార్మోగుచుండును.
ఫో
17 వ శతాబ్దములో మహమ్మదీయుల దాడి నెదుర్కొను
టకు శస్త్రాలను ధరించి ఈ వర్ష్య రాగాలందరు 'ధార్యరీలు'గా
మారిపోయినారు. వీరు భాగవతధర్మము ననుష్ఠించి, భాగ
వత, భగవద్గీతాది వేదాంత గ్రంథములను పఠించెదరు.
వీరు నిష్కామ భక్తి యోగులు. ఈ సంప్రదాయకులలో
ముఖ్యులు ధ్యానేశ్వరుడు, ఏకవాథుడు, సమర్ధరామ
దాసు, తుకారాము అను మహనీయులు, వారి రచనలను
మహారాష్ట్రులు వేదముగా భావించెదరు.
క్రీ. శ. 1528 లో, భ క్త శ్రేష్ఠ ఏక నాథుడు పై రానే వేలీ
ప్రతిష్ఠాన నగరములో మహారాష్ట్ర బ్రాహ్మణకుటుంబ
ములో రుక్మిణీ సూర్యనారాయణ దేవుల పుత్రుడుగా
జన్మించెను. తలిదండ్రులను బాల్యములోనే గోల్పోయెను.
అందుచేత అతడు తన తాతయైన చక్రపాణిచేతులలో
'పెరిగి, పోషింపబడినాడు. ఇతని ముత్తాత భానుదాసు
గొప్పభ క్తుడగుటచే శ్రీకృష్ణ దేవరాయల మహలులో
నుండి
శ్రీ పాండురంగని విగ్రహమును తీసికొనివచ్చి పండరిపుర
ఏ
సంగ్రహ ఆంధ్ర
ప్రభుత్వవిధాన మేదియులేదు. 'Angakut' అను వారికిని,
శ్రేష్ఠులైన వేటగాండ్రకును సర్వశక్తులును ఈయబడి
యున్నవి. నాయకత్వము వంశానుగత మైనదికాదు.
సమర్థులైనవారికే నాయకత్వము లభించును.
388
రా. ప్ర.
ములో ప్రతిష్ఠించినాడు. బాల్యదశలోనే ఏకనాథుడు
గొప్ప బుద్ధిమంతుడుగాను, శ్రద్ధాళువుగాను ఉండుట చేత
భజనగోష్ఠిలో కాలమును గడపి ఆనందించువాడు. ఇతనికి
అరవయేటనే ఉపనయన సంస్కారము జరిగెను. నాటి
నుండి రామాయణ, మహాభారతాది గ్రంథములను శ్రద్ధతో
వినుచుండెడివాడు.
కీ.శ. 1540 అనగా పండెండవ యేటనే యితనికి భ క్తి
అంకురించుటచేత, భగవద్దర్శనలాలసుడై, సద్గురువును
అన్వేషించుచుండెను. ఈకారణముచేత రాత్రి నాలుగవ
జామున శివాలయమునకుపోయి, అక్కడ హరిగుణకీర్త
నము చేసెడువాడు. ఒకనాడు ఆకాశవాణి ఇతనికి
'దేవగడ్' అను పట్టణమున కేగి అక్కడ జనార్ధన వంతు
యొక్క దర్శనము చేసికొనవలసినదని ప్రబోధముచేసెను.
అతడు వెంటనే బయలుదేరి దేవగడునకుపోయి అక్కడ
జనార్దన పంతు దర్శనముచేసి అతని ఆశీర్వాదము పొందెను.
పిమ్మట అవిరళ పరిశ్రమలచే ఆరు సంవత్సరాలు గురుసేవ
చేసి, కృతార్థుడై దత్తాత్రేయ సాక్షాత్కారము పొందీ
ధన్యుడయ్యెను. కొన్నాళ్ళకు గురువితనికి శ్రీకృష్ణ
మంత్రము నుపదేశించి శూలభంజన పర్వతముపై తపస్సు
చేయమని యాజ్ఞాపించెను. కొంత కాలమిట్లు ఘోరతపస్సు
నొనరించిన పిదప ఏకనాథుడు గురువులతో సంతనమున
భాగవత ధర్మప్రచారార్థము నాసికా త్రియంబక మునకు
పోయెను, ఆ రోజులలో చతుశ్లోకీ భాగవతమును ఛందో
రూపముగా రచించెను. పంచవటి తీరములో శ్రీరామ
చంద్రమూర్తి వారి దేవాలయములో గురుదేవులకు
అభంగములన్నియు వినిపించినాడు. పిమ్మట తన జన్మస్థాన
<section end="441B" /><noinclude><references/></noinclude>
pofoffc7rlg7g1kouxdvi24z2f0oav5
562757
562756
2026-07-04T10:12:33Z
Rajasekhar1961
50
562757
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="A.Murali" />ఏక్ నాథజీ</noinclude><section begin="441A" />ఆధారపడియుండును. కుటుంబములోని పురుషులు ఆహార
మును సంపాదించుట, ఇండ్లు కట్టుట, అను పనులను
నిర్వహింతురు. స్త్రీలు ఆహారమును సిద్ధమొనర్చుట,
చుస్తులను కుట్టుట, అను పనులను నెరవేర్తురు. వేరు వేరు
కుటుంబములలోని పురుషులందరును కలిసి వేటకాండ్ర
గుంపుగా ఏర్పడుదురు. ఆదేశములో ప్రత్యేక మైన
ప్రభుత్వవిధాన మేదియులేదు. 'Angakut' అను వారికిని,
శ్రేష్ఠులైన వేటగాండ్రకును సర్వశక్తులును ఈయబడి
యున్నవి. నాయకత్వము వంశానుగత మైనదికాదు.
సమర్థులైనవారికే నాయకత్వము లభించును.
రా. ప్ర.
<section end="441A" />
<section begin="441B" />ఏక్ నాథజీ :
మహారాష్ట్రసీమలో నామనంకీర్తనము 18 వ శతాబ్దము
నుండియే ఎక్కువ ప్రచారములోనికి వచ్చినది. ఈ సంప్ర
చాయకులను “వర్కరాలు" అందురు. వీరు ఆషాఢశుద్ధ
ఏకాదశి, కార్తీకశుద్ధ ఏకాదశి పుణ్యతిథులలో పండరీపుర
యాత్రకుపోవు ఆచారమున్నది. వీరు చంద్రభాగానదిలో
స్నానముచేసి పాండురంగ విఠలుని యాలయమునకుపోయి
స్వామిని సేవించెదరు. అక్కడ వాతావరణమంతయు
"రామకృష్ణ హరే, విఠల్" అను నామసంకీ ర్తనలతో
మార్మోగుచుండును.
ఫో
17 వ శతాబ్దములో మహమ్మదీయుల దాడి నెదుర్కొను
టకు శస్త్రాలను ధరించి ఈ వర్ష్య రాగాలందరు 'ధార్యరీలు'గా
మారిపోయినారు. వీరు భాగవతధర్మము ననుష్ఠించి, భాగ
వత, భగవద్గీతాది వేదాంత గ్రంథములను పఠించెదరు.
వీరు నిష్కామ భక్తి యోగులు. ఈ సంప్రదాయకులలో
ముఖ్యులు ధ్యానేశ్వరుడు, ఏకవాథుడు, సమర్ధరామ
దాసు, తుకారాము అను మహనీయులు, వారి రచనలను
మహారాష్ట్రులు వేదముగా భావించెదరు.
క్రీ. శ. 1528 లో, భ క్త శ్రేష్ఠ ఏక నాథుడు పై రానే వేలీ
ప్రతిష్ఠాన నగరములో మహారాష్ట్ర బ్రాహ్మణకుటుంబ
ములో రుక్మిణీ సూర్యనారాయణ దేవుల పుత్రుడుగా
జన్మించెను. తలిదండ్రులను బాల్యములోనే గోల్పోయెను.
అందుచేత అతడు తన తాతయైన చక్రపాణిచేతులలో
'పెరిగి, పోషింపబడినాడు. ఇతని ముత్తాత భానుదాసు
గొప్పభ క్తుడగుటచే శ్రీకృష్ణ దేవరాయల మహలులో
నుండి
శ్రీ పాండురంగని విగ్రహమును తీసికొనివచ్చి పండరిపుర
ఏ
ములో ప్రతిష్ఠించినాడు. బాల్యదశలోనే ఏకనాథుడు
గొప్ప బుద్ధిమంతుడుగాను, శ్రద్ధాళువుగాను ఉండుట చేత
భజనగోష్ఠిలో కాలమును గడపి ఆనందించువాడు. ఇతనికి
అరవయేటనే ఉపనయన సంస్కారము జరిగెను. నాటి
నుండి రామాయణ, మహాభారతాది గ్రంథములను శ్రద్ధతో
వినుచుండెడివాడు.
కీ.శ. 1540 అనగా పండెండవ యేటనే యితనికి భ క్తి
అంకురించుటచేత, భగవద్దర్శనలాలసుడై, సద్గురువును
అన్వేషించుచుండెను. ఈకారణముచేత రాత్రి నాలుగవ
జామున శివాలయమునకుపోయి, అక్కడ హరిగుణకీర్త
నము చేసెడువాడు. ఒకనాడు ఆకాశవాణి ఇతనికి
'దేవగడ్' అను పట్టణమున కేగి అక్కడ జనార్ధన వంతు
యొక్క దర్శనము చేసికొనవలసినదని ప్రబోధముచేసెను.
అతడు వెంటనే బయలుదేరి దేవగడునకుపోయి అక్కడ
జనార్దన పంతు దర్శనముచేసి అతని ఆశీర్వాదము పొందెను.
పిమ్మట అవిరళ పరిశ్రమలచే ఆరు సంవత్సరాలు గురుసేవ
చేసి, కృతార్థుడై దత్తాత్రేయ సాక్షాత్కారము పొందీ
ధన్యుడయ్యెను. కొన్నాళ్ళకు గురువితనికి శ్రీకృష్ణ
మంత్రము నుపదేశించి శూలభంజన పర్వతముపై తపస్సు
చేయమని యాజ్ఞాపించెను. కొంత కాలమిట్లు ఘోరతపస్సు
నొనరించిన పిదప ఏకనాథుడు గురువులతో సంతనమున
భాగవత ధర్మప్రచారార్థము నాసికా త్రియంబక మునకు
పోయెను, ఆ రోజులలో చతుశ్లోకీ భాగవతమును ఛందో
రూపముగా రచించెను. పంచవటి తీరములో శ్రీరామ
చంద్రమూర్తి వారి దేవాలయములో గురుదేవులకు
అభంగములన్నియు వినిపించినాడు. పిమ్మట తన జన్మస్థాన
<section end="441B" /><noinclude><references/></noinclude>
n7vp3o5ykp3x02uwq8cez8pdk5mdra3
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/60
104
169590
562703
561374
2026-07-04T05:46:10Z
Vjsuseela
1850
562703
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Brjswiki" /></noinclude><section begin="60A" />గుఱించి దురభిప్రాయపడినవారగుటచే వారిట్టియూహనుపన్నిరి. “మాక్ క్రిండర్ " అనునతఁడు సహగమనమును గూర్చి యొక చోట “డయడొరను" ఆయువారిని ఈ క్రింది వచనము నుల్లేఖించి యున్నాడు. “యూమెనను అంటిగొనును అనుప్రదేశములకు నడుమనుండు గాబీనునందు జరిగిన సమరములో నిహతుఁడైన “కాతీయసు” అనువాని భార్య లిరువురును భర్తతో సహగమనము చేయు గౌరవము తనకబ్బవలెను తనకబ్బవలెను అని వివాదపడిరి. వారిలో పెద్దది గర్భవతిగా నుండుటచేత ధర్మశాస్త్రములో ఆమె మరణము నంగీకరింపలేదు. "హిందూ స్త్రీలు తమ భర్తల వెంట తాము మనఃపూర్తిగా మరణింతురు” అని
అరిస్టాట్యులను మున్నగు చరిత్రకారులు వచించిరని "స్ట్రాబో” వ్రాసియున్నాఁడు, కనుక ఈయాచారము అలెగ్జాండరుని దండయాత్రకు చాలకాలము ముందునుండియే మన దేశమున నుండవచ్చును. ఏలయన ఎంతో కాలము నుండియుండిన నేకాని పైదండయాత్ర నాఁటికి ఇది ఆచారముగాను పుణ్యకార్యముగాను స్థిరపడి యుండదు. అయినను క్షాత్రయుగారంభమున నీయాచారముండెనో లేదో స్పష్టముగా కానరాదు. మాద్రి సహగమనము చేసెనని మహాభారతములో నున్నది. కాని పైనవచ్చిన "కాథియను” లే మాద్రేయులని వెనుక చూపియున్నాము కనుక వారియందుండిన యాచారము హిందూ దేశము నందంతట నుండెనని చెప్పఁజాలము. కృష్ణుని భార్యలలో కొందఱు సహగమనము చేసినట్టు భారతమున నున్నది. కాని ఇదిప్రక్షిప్త మీ మోయని సందియమగుచున్నది. ఏలయన, దుర్యోధనుని భార్య లెందఱో ఉండినట్లున్నది కాని వారిలోనొక తెయైనను సహగమనము చేసినట్టు లేదు. అంతమాత్రమున క్షాత్రయుగారంభమున నీయాచారము లేదని రాయిఁగ్రుద్ది చెప్పఁజాలము. అయినను, ఈ యుగాంతమున మాత్రము పైయాచారము సంపూర్ణదశనంది యుండెనని గ్రీకులవ్రాతలు చెప్పుచునే యున్నవి. కనుక సహగమనాచారము సిధియనుల దండయాత్రలతోఁబాటు క్రీ.పూ. రెండవశతాబ్దమున మనదేశమున ప్రవేశించినదను దత్తుగారి సిద్ధాంతము నిలువఁజాలదు.
{{Custom rule|sp|100|d|6|sp|10|d|10|sp|10|d|6|sp|100}}
<section end="60A" />
<section begin="60A" /><section end="60A" />
<section begin="60B" />{{Css image crop
|Image = Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.1,_No.3_(1916).pdf
|Page = 60
|bSize = 458
|cWidth = 377
|cHeight = 56
|oTop = 309
|oLeft = 26
|Location = center
|Description =
}}
హిందూ దేశమున ప్రధమవార్తాపత్రిక 29వ జనవరి 1780సం౹౹ న కలకత్తాయందు ఆంగ్లేయమున ప్రకటింపబడెను. దానినామము“హికేష్ గెజెటి”. హికేదొరగారు దానిసంపాదకలగుటచేనాపత్రికకు ఆపేరిడబడెను. 29_5_1818 తేదిని కలకత్తాలో స్వదేశీయునిచే స్థాపింపబడిన ప్రధమ వార్తాపత్రిక బయలుదేరెను. అదియే “సమాచారదర్పన్”. ఇందు హిందువులను
తూలనాడు వ్యాసములును కొన్ని గానవచ్చుటచే రామమోహన్ రాయలవారు “కౌముది” యనువార్తాపత్రికను ప్రకటింపజొచ్చిరి. ఇయ్యది స్వదేశీయునిచే స్థాపింపబడిన రెండవ వార్తాపత్రిక. 1789 సం॥న బొంబాయిలో మొదటి ఆంగ్లేయ వార్తాపత్రిక బయలుదేరెను. 1817 సం॥నకు పూర్వమే చెన్నపురియందును
వార్తాపత్రికలు ప్రకటింపబడుచుండెను. ఈ ప్రకారము మనకు వార్తాపత్రికలు సుమారు 136 సంవత్సరములనుండి లభించినవి.
మన ఆంధ్రమున వార్తాపత్రికలు స్థాపించుటకు బూని 40, 50 సంవత్సరములకన్న హెచ్చు కాలమైయుండదు. ప్రప్రధమమున స్థాపింపబడిన వార్తాపత్రిక యేదియో తెలియదుగాని స్థాపింపబడిన తదాది నేటివరకు ప్రకటింప<section end="60B" /><noinclude><references/></noinclude>
ttoc83vqq10cc0gklt3crppu2ks7cdf
సూచిక:మహా విద్యాది సూత్రావళి.pdf
106
173454
562711
489913
2026-07-04T06:38:39Z
Rajasekhar1961
50
562711
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|రకం=పుస్తకం
|శీర్షిక=మహా విద్యాది సూత్రావళి
|భాష=te
|సంపుటి=
|రచయిత=[[రచయిత:అయ్యల సోమయాజుల గణపతిశాస్త్రి]]
|అనువాదకులు=
|ఎడిటర్=
|చిత్రకర్త=
|పాఠశాల=
|ప్రచురణకర్త=
|చిరునామా=
|సంవత్సరం=
|ఆధారం=
|ISBN=
|OCLC=
|LCCN=
|BNF_ARK=
|ARC=
|మూలం=pdf
|బొమ్మ=1
|పురోగతి=X
|పుటలు=<pagelist
1="బొమ్మ"
2=1
/>
|సంపుటాలు=
|వ్యాఖ్యలు=
|వెడల్పు=
|సిఎస్ఎస్=
|పేజీ మొదటి వరుస=
|పేజీ చివరివరుస=
}}
8cmc0dxlrjfz672lmkc701h6fn0biiq
గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 3/వసంతాంకము (పద్యములు)
0
214198
562595
559557
2026-07-03T14:17:13Z
Vjsuseela
1850
added [[Category:పద్యములు]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
562595
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 1/సంచిక 3]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = వసంతాంకము (పద్యములు)
| ముందరి =
| తదుపరి =
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1918
}}
<pages index="Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf" from=7 to=8 />
{{PD-India}}
[[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచనలు]]
[[వర్గం:పద్యములు]]
3r84q9p0idsec9hfcgmi4mqbpa72dgh
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/52
104
214408
562609
560866
2026-07-03T14:32:31Z
Vjsuseela
1850
/* మూల్యాంకన చేసారు */
562609
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Vjsuseela" /></noinclude>{{Css image crop
|Image = Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf
|Page = 52
|bSize = 458
|cWidth = 387
|cHeight = 54
|oTop = 60
|oLeft = 11
|Location = center
|Description =
}}
{{p|fs150|ac}}క్షాత్రయుగము నాఁటిహింధ్వర్యులు-వారి వివాహములు</p>
క్షాత్రయుగారంభము నాఁటి నుండి తద్యుగాంతము నాఁటివఱకు హింద్వార్యుల యాహారమునందు వాటిల్లిన మార్పులను
వెనుకటి వ్యాసమునఁ జూసి యుంటిమి. సాంఘికాచారములలో వివాహము చాల ప్రధానమైనది కనుక అప్పటివారి
వివాహము లెట్లుండెనో ఈ వ్యాసమున నాలోచింతము.
హిందూదేశమునకు రాక పూర్వమే ఆర్యులు వివాహ విధిని పవిత్రకార్యముగా భావించుచుండిరని తెలియుచున్నది. అయినను వారిలో నొక కాలమున వివాహపద్ధతి యుండినేలేదను సంగతి మహాభారతమందు కానవచ్చుచున్నది. పూర్వకాలమున స్త్రీలు
ఒక పురుషుని వివాహమాడవలయునను నిర్బంధముండలేదనియు, వారికి ఈ విషయమున సంపూర్ణమగు స్వేచ్ఛ
యుండెననియు — ఏకబీజోద్భవులమను నభిమానము అభావమగుటవలన భ్రాతృభావము జనులయందు లేకపోవుటచేతను, ముదుసలులగు స్త్రీ, పురుషులసేమమారయువారు లేకపోవుట చేతను, తదితర కారణముల వలనను, వివాహ పద్ధతి యవసరమయ్యెననియు — కనుకనే ఒక పతిని <ref>*వ్యుచ్చరంత్యాః పతింనార్యా, అద్యప్రభృతి పాతకమ్ |
భ్రూణహత్యాసమంఘోరం, భవిష్యత్యశుభావహమ్ ౹౹| ఆది ౹౹భార్య విషయమున నక్రమము చేసిన పురుషునకుఁ గూడ నిట్లే దోషము విధింపఁబడియున్నది. కాని వానిని మనవారు పాటింపరు. భార్యాంపథారవ్యుచ్ఛరతః, కామారేబ్రహ్మచారిణీమ్ ౹౹
పతివ్రతామేతదేవ, భవితాపాతకం భువి ౹౹ ఆది ౹౹</ref>పొందని స్త్రీ భ్రూణహత్యా దోషము ననుభవించునని ఋషులు విధించిరనియు, పాండురాజు కుంతిని నియోగపద్ధతిన సంతానముఁ బడయ నాజ్ఞాపించు సందర్భమున నున్నది. పై
వాక్యమున నుల్లేఖింపఁబడిన "పూర్వకాలము” క్షాత్రయుగమునకంటె యెంతో పురాతనమై యుండవలయును. వీర
కావ్యములకు సమకాలీనములగు నుపనిషత్తులలోఁ గూడ నొక సందర్భము కలదు. ఆ సందర్భమున ఒకడు తన తల్లిని
“నా తండ్రి యెవరు?” అని యడుగఁగా "నేను యౌవనకాలమున పలువురితో సాంగత్యముతో చేసితిని కనుక నీ తండ్రి ఫలానివాఁడని చెప్పజాలను” అని తల్లి ప్రత్యుత్తరమిచ్చెను. ఈ కథయు, వివాహవిధి ఇంకను ఉనికిలోనికి రాకయున్న అతిపురాతనకాలపు విషయమై యుండవచ్చును. కుమారుని పేరు తల్లి పేరుతోఁ గలిపి చెప్పు నాచారము కూడ అట్టి
కాలపుడేయై యుండవచ్చునని మా తలఁపు.
క్షాత్రయుగారంభమున బహుభార్యాత్వము సామాన్యాచారమై యుండుట మనకు విస్పష్టముగా నగపడుచున్నది. దశరథునకు మూఁడువందల ఏబదిమంది భార్యలును (దేవేరులు మాత్రము మువ్వురే), రావణునకు వేయిమంది భార్యలును ఉండిరి. ఇక ఈ విషయమున అందఱను మించినవాఁడు మన శ్రీకృష్ణుఁడు. అతనికి పదునాఱువేల భార్యలుండిరని చెప్పుదురు. ఈ సంఖ్య కొంత యతిశయోక్తితోఁ గూడినదే యైనను అతని భార్యల సంఖ్య మాత్రము మితిమీరినదై యుండెననుట నిశ్చయము. పరదేశీయులలో పూర్వకాలమున “హెర్క్యులస్” అనువానికి అనేకమంది భార్యలుండినట్లును, “సోలమన్” అనునాతనికి వేయిమంది భార్యలుండినట్లును తెలియుచున్నది. ఇవియన్నియు స్త్రీలు సాధారణములగు దోపిడి వస్తువులుగా నెంచబడుచుండిన కాలపు ముచ్చటలు. ఆ కాలమున ఒక దేశపు రాజు వేఱొక దేశమును జయించునపుడు అచ్చట లభించిన దోపిడి వస్తువుల నెట్లో యట్లనే యచ్చట దొరకిన స్త్రీలను గూడ తెచ్చి తన మందిరములలో నునిచి తన విషయాసక్తిని తృప్తిపఱచుకొనుటకు సాధనములుగాఁ జేసికొనుచుండెను. ఆ కాలమున మన దేశమునందు బ్రాహ్మణుఁడగువాఁడును క్షత్రియుడును తమ వర్ణములకుఁ జెందిన స్త్రీలనే కాక, తమకు క్రింది వర్ణముల స్త్రీలను గూడ పెండ్లియాడవచ్చునను నియమముండెను. ఈ నియమము భార్యల సంఖ్యను తగ్గించుటకు బదులుగా హెచ్చించుటకే తోడ్పడెను. దేశమునందలి విస్తీర్ణ ప్రాంతములు నిర్జనములుగా నుండి జనసంఖ్య తక్కువగా నుండిన దినములలో భార్యల సంఖ్యను తగ్గించుట యవసరముగా<noinclude><references/></noinclude>
3t59gfg66q4tzm4g2i2blfzvvjto4cs
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/100
104
214639
562575
560599
2026-07-03T12:20:38Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562575
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>తముఁ గుచకుంభయుగ్మఘనత న్నిరసించునసూయ గంధనా
గము కబళించె నొక్కొ! గజగామిని గావుననొంచె నొక్కొ! సిం
గము హరిమధ్యగానఁ గినుకతో శరభంబు వధించెనొక్కొ! య
క్కమలదళాక్షిఁ గాక పొడకట్టదె యింతకు నాకు లక్ష్మణా!</poem>|ref=227}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>పులినకటి మీనలోచన, సలిలభ్రమనాభి చక్రసమకుచ మాద్య
త్కలహంసగమన వికస, న్నలినాస్య వళీతరంగ నదియై నదియో.</poem>|ref=228}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నడ్వలసికతిలపంకిల, శాడ్వలశర్కరిలసీమ జనకజ నవలా
నుడ్వధిపవదన వెదకుౝ, రాడ్వంశపయోధివిధుఁడు రఘుపతి నంతౝ.</poem>|ref=229}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>నలినముఖిౝ లతాంగిఁ బులినప్రతిబింబనితంబబింబఁ దుం
దిలకుచ సింహమధ్య హరిణీనయనౝ నలినీవనీధునీ
స్థలగిరితుంగశృంగసముదాయములౝ బరికించు నిందు శా
ద్వలముల పట్టుగాంచు రఘునల్లభుఁ డట్టితఱిౝ బొరింబొరిౝ.</poem>|ref=230}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>మాతులుంగంబులఁ జూతలుంగంబుల, నీరంధ్ర మగుపట్ల నెమకి నెమకి
భిల్లపల్లులచెంత ఫుల్లముల్లులపొంత, నదవద యొదవంగ వెదకి వెదకి
కొలఁకులఁ బొదరింటికెలఁకుల దీపించు, నభిరామసీమల నరసి యరసి
బలులేటినెలవుల సెలయేటిచలువల, శోభిల్లుచోటులఁ జూచి చూచి</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>పుడమిపట్టిని గానక పొక్కి పొక్కి, విరహదావాగ్ని వేదన వేఁగి వేఁగి
దుర్భరవిచారడోలలఁ దూఁగి తూఁగి, తూలు విభుఁ డిట్లు దైవంబు దూఱి దూఱి.</poem>|ref=231}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>వనిత కుహనామృగధ్వని, విని నా హాహానినాదవేదన యని య
వ్వనవహ్నిఁ బ్రవేశించెనొ, యని యెంతయు వంత నంతకంతకుఁ గుందుౝ.</poem>|ref=232}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>మఱియు వెదకుచుం జని చని వియోగవేదనాకులమనస్కుండై యక్కాననంబున నొ
క్కయెడ నురుతరుసరిద్విశేషంబులు గనుంగొని యి ట్లనియె.</poem>|ref=233}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>మాట లెఱుఁగమిఁ దమి లేళ్లు మగువజాడ, తెలుపుమాడ్కి ఁ దృణాస్వాదకలన మాని
మోము లెత్తి కనుంగొన రామచంద్రుఁ, డమ్మెకంబులఁ గూర్చి యిట్లనుచుఁ బలికె.</poem>|ref=234}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>వారువంబులు గాడ్పుదేవరకు మీరు, మీకుఁ జొరరానిచోటులు లేకయుంట
యే నెఱుంగుదుఁ గానరే యిందువదన, హరిణలోచన సీత నో హరిణులార!</poem>|ref=235}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>మిము మును వేఁటలాడి కడిమి న్నొగిలించు మహాపరాధముౝ
రమణినిశాతదీర్ఘతరరంగదపాంగములౝ జయించు నే
రమును సహించి చూపుఁడు కురంగములార! లతాంగిచన్నమా
ర్గము శశిమౌళిమస్తకకరంబులు మీకు విహారధామముల్.</poem>|ref=236}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>సొగసుంబల్కులఁ జిల్కలౝ బెళుకుమించుంజూపులౝ లేళ్ళ నం</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude>
02vsgkpaf42voczqb5afdsaatd99foi
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/101
104
214640
562583
560600
2026-07-03T13:23:24Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562583
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>చగమి న్నెన్నడఁ గప్పుకొప్పుమెఱుఁగుంజాయౝ మయూరంబులౝ
బొగిలించెౝ నొగిలించె నొంచె గెలిచెౝ బూఁబోఁడి కీయందఱుౝ
బగవా రాపగ యానుకూల్యవిధిమత్ప్రాణేశ్వరిం జూపవే.</poem>|ref=237}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>వనదేవత! కానవుగద, యనుపమభూజాకృతిౝ లతాంగిని నీవై
నను రాజహంసగమనౝ, గనవే కమలాభిరామ! కమలాకరమా!</poem>|ref=238}}
{{Telugu poem|type=ఉత్సాహ.|lines=<poem>అంగనాలలామఁ గానవా లతాకుడుంగ! మా
తంగమా! భుజంగమా! పతంగమా! కురంగమా!
లుంగమా! లవంగ! మాతులుంగ! మాధవీనట
ద్భృంగమా! వనీరమా! కరీరమా! సమీరమా!</poem>|ref=239}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కుందమ్ములార! పలువగ, లం దన్వికి మీకునుం గలదు బాంధవ మా
యిందుముఖిఁ జూపుఁ డౌదల, యందెడు నట్లయిన విరివి యగుమీసొబగుల్.</poem>|ref=240}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>అదె లతాతన్వి యొప్పుదలిర్చుకొ ప్పని, పటుకలాపికలాపభరముఁ జూచు
నవె తన్వితరళతరాపాంగరుచు లని, సారంగదృక్చకచ్చకలు చూచు
నవె జవరాలిమోహనపుఁ బాలిండ్లని, పరువడిఁ గుంభిగుంభములు చూచు
నదె కోకిలాలాప యసియాడునడు మని, యేనుంగుపగర లేఁగౌనుఁ జూచుఁ</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>జూచు డగ్గఱుఁ గ్రమ్మఱఁ జూచు మరలుఁ, బొరలుఁ గెరలు వియోగాగ్నిఁ బొగులునొగులు
నెచటి కేగితె ప్రాణేశ్వరీ! యటంచుఁ, జీరు వగఁదారు నారఘువీరుఁ డిటులు.</poem>|ref=241}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>తనరు నినుఁ బాసి యొకముహూర్తంబు బ్రహ్మ, కల్పమై మించఁగా రేపగళ్లు నేను
గడపుచున్నాఁడ నిందుకుఁ గర్మసాక్షి, శశధరుండును సాక్షు లో సరసిజాక్షి!</poem>|ref=242}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అవిరళకంటకోపలకులాకుల మిట్టియఖండదండకా
టవిఁ జనునప్పు డక్కటకటా! రమణీరమణీయపాదప
ల్లవయుగ మెట్టు లోర్చెనొ యిలాధరఘోరదరీనిరీక్షణ
ప్రవణత నెట్లు చెందెనొకొ పాపవిధీ! సతిచిత్త మత్తఱిన్.</poem>|ref=243}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>పుడమిపుట్టువు లతకూన పువ్వుఁబోఁడి, కొమ్మ సైదోఁడు మీకు భూజమ్ములార!
తోడునీడయు నగుచుఁ గాపాడుఁ డరసి, యభిమతైకఫలావాప్తి యగు నిజంబు.</poem>|ref=244}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అనుచు నున్మత్తవృత్తి న ట్లవ్విభుండు, కలయఁ జూచుచు నాభిముఖ్యమునఁ జనుచు
విరహసంతాపవివశుఁ డై విపినవీథి, వెలఁది క్రొవ్వెదరాలు క్రొవ్విరులు గనియె. </poem>|ref=245}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>జనకజాలకసహజవాసనలఁ దెలుపు, క్రొవ్విరులు గాంచి మఱియును గొన్ని నెఱయు
విమలతరతారహారదామములు గాంచి, యందెయును గాంచి మోదంబు నందె విభుఁడు.</poem>|ref=246}}<noinclude><references/></noinclude>
dhqqethel189p4rhozpr04ri1tebcbw
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/102
104
214641
562591
560601
2026-07-03T13:45:38Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562591
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అంతటం జని చని యగ్రభాగంబున ధాతుమయశైలశృంగసమరుధిరక్తకాయుం గంఠ
గతప్రాణవాయు జటాయుం గనుంగొనె నప్పుడు.</poem>|ref=247}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కని రాక్షసబుద్ధిం జని, యినకులసింహము జిఘాంస నెవ్వాఁడవురా?
వని నన్నుఁ జెనక వచ్చిన, దనుజుఁడవో? పలుకు మన నతం డి ట్లనియెన్.</poem>|ref=248}}
{{p|ac|fwb}}జటాయువు రామునకు సీతావృత్తాంతముఁ జెప్పుట</p>
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>విను రఘువీర! నీ వెఱుఁగవే ననుఁ? బేరు జటాయు నండ్రు నీ
జనకుసఖుండ నజ్జనకజాత భవత్కులపాలికం దశా
ననుఁ డనువాఁడు గైకొని చనం గని మార్కొని యిట్లు కల్సిడస్సి నిౝ
గనుఁగొనునంతకుం నిలువఁ గల్గితి నంచుఁ దొఱంగెఁ బ్రాణముల్.</poem>|ref=249}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అతఁడు నిజాగ్రభాగమున నప్పుడు మేను దొఱంగ ఖిన్నుఁడై
యతనికిఁ దండ్రికిౝ బలె నిరంతరభక్తి యథావిధిౝ స్వభా
హుతవహసత్క్రియల్ సలిపి యొక్కటఁ బంచె శచీసహాయ మి
త్రత దళుకొత్తునాదశరథక్షితిపాలునితోడిచెల్మికిన్.</poem>|ref=250}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అంతట నచ్చోటు గడిచి చని చని.</poem>|ref=251}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ధీజనవంద్యుఁడు సురముని, పూజనయోగ్యుండు నగువిభుండు వధించెౝ
యోజనదీర్ఘభుజంగవి, భాజనచరితాసురైకబంధుఁ గబంధున్.</poem>|ref=252}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>తదనంతరంబున నద్దనుజుండు ప్రాణప్రయాణసమయంబునం గొంత యుపకారంబు
చేసెదంగాక యని రామలక్ష్మణులం బిలిచి యిట్లనియె. సూర్యసూనుండు సుగ్రీవుం డను
వాఁడు వానరేశ్వరుండు పుణ్యుండు వాలిచేతఁ దిరస్కృతుం డయి కళత్రధాత్రీరాజ్య
రహితుం డయి ఋశ్యమూకాచలంబున నుండునక్కపివీరుండు మిమ్ము శరణంబు నొంది
మీకు సాయంబు సేయు నందువలన మీతలంపులు ఫలించు నిలింపు లింపులం జరింపు
దురు చనుం డని తెరువుఁ జూపి పంపఁ బంపఁ దఱియ నరిగి రప్పుడు.</poem>|ref=253}}
{{p|ac|fwb}}రామలక్ష్మణులు పంపాసరోవరముఁ గాంచుట</p>
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>తనరు వనదేవతారత్నదర్పణంబుఁ, బాశహస్తపరిస్ఫుటస్ఫటికగృహము
నై విరాజిల్లు పంపాసరోవరంబుఁ, గాంచె హంసకులస్వామి కౌతుకమున.</poem>|ref=254}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>మత్స్యకూర్మావతారసామగ్రిఁ గాంచి, యహిమకరవంశమునఁ బొల్చి యహరహంబు
లక్ష్మణాన్వితగతిఁ దనలాగు దొరయు, నట్టిపంపాసరోవరం బపుడు గాంచె.</poem>|ref=255}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>కద్రువకాన్పు వాచవులుగా విహరించి తటీపటీరని
ద్రలతాంతకాంతనవనీపవనీతతులం దెమల్చి హా
రిద్రులతావిహారిశబరీకబరీహతిఁ గుంది పంప న
క్షుద్రతరోర్మిఁ గ్రుంకి రఘుకుంజరుఁ దార్కొనెఁ గమ్మతెమ్మెరల్.</poem>|ref=256}}<noinclude><references/></noinclude>
5yj0qpljn98p88jy0sidk49c7yibabl
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/103
104
214642
562611
560602
2026-07-03T14:33:27Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562611
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>ఆపంపాసరసీతటిం బ్రథితిబాహావిక్రముల్ చాపవి
ద్యాపారీణులు రాసుతుల్ నిలువఁగా నాఋశ్యమూకాద్రిసా
నూపాంతస్థలి నుండు సూర్యసుతుఁ డార్యోద్గీతచర్యుండు సం
తాపం బాత్మ జనింప మంత్రులకు నంతౝ వంతతో ని ట్లనున్.</poem>|ref=257}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>వాలిపంపున నొక్కొ! యెవ్వారొ వీరు?, లదె యలౌకికతేజస్కు లమితబలులు
బాణబాణాసనకలాపపాణు లిటకు, నేఁగుదెంచిరి కనుఁడు మంత్రీంద్రులార!</poem>|ref=258}}
{{p|ac|fwb}}రామలక్ష్మణులఁ జూచి సుగ్రీవుఁడు భీతిల్లుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన సుగ్రీవునిమంత్రులుం దదీయనిఖిలవానరవీరులుం గూడి యక్కోటిసూర్యతే
జోవిరాజమానాకారుల రఘువీరులం గనుంగొని భయకంపితాంగు లయి కలంగి గిరిశిఖర
తరుశాఖాచంక్రమణంబులం బఱచి వెఱచి నలుదెసలకుం దొలంగిన వారలలోన ధీరో
దారవిచారుం డగుసమీరకుమారుం డి ట్లనియె.</poem>|ref=259}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>వాలిదొరయును వీర లవ్వాలిఁ గొలుచు, వారు నై పంప వచ్చినవారు గారు
వాలిఁ బరిమార్చి నిను రాజ్య మేలఁజేయ, వచ్చి పొడకట్టుధర్మదేవతులు గాని.</poem>|ref=260}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>అన విని సంతసిల్లి హరిదశ్వకుమారకుఁ డిట్లు వల్కుర
మనిలతనూజ! నాకుఁ బరమాప్తుఁడ వీ వలధార్మికుల్ తపో
ధన నృపవీరవేషములు దాల్చుట యేమికతంబొ? యేటికి
న్వనమున నిల్చిరో? యెచటివారలొ? వారి నఱింగి రమ్మనౝ.</poem>|ref=261}}
{{p|ac|fwb}}హనుమంతుఁడు రామలక్ష్మణులఁ జూచి మాటలాడుట</p>
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అట్ల కా కని మునివేష మధిగమించి, పంపకడఁ దమ్మిదొరచూలి పంప వచ్చి
గాడ్పుకొమరుండు రామలక్ష్మణులఁ గాంచి, పలికె భయభక్తియుక్తు లేర్పడఁగ నిట్లు.</poem>|ref=262}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ఎక్కడివారు మీరు జగదేకమనోహరు? లుగ్రకాననం
బిక్కడి కేల వచ్చితిరి? యీజటివేపము పూన నేమి? యీ
యెక్కటిజోదుబాగులు వహించితి రేల? వెలుంగఁజేయు న
ల్దిక్కులు మీశరీరపటుదీధితి చోద్యము దెల్పుఁ డిన్నియున్.</poem>|ref=263}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన విని మనవృత్తాంత మంతయుఁ దెలుపు మనిన లక్ష్మణుండు సవినయుం డగు వా
యుతనయునిం గూర్చి యిట్లనియె.</poem>|ref=264}}
{{p|ac|fwb}}రామసుగ్రీవసల్లాపము</p>
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>దశరథుం డనెడుభూధవసార్వభౌమున, కగ్రపుత్త్రుఁడు రాముఁ డమ్మహాత్ముఁ
కతనితమ్ముఁడ లక్ష్మణాభిధానుఁడ నేను, బితృవాక్యపాలనవ్రతము నెఱప
రాజ్యంబు విడిచి ఘోరవనంబులకు రాఁగ, నారాముసతి సీత ననఘచరితఁ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude>
a9kpczrsldgqidw3nwvc6n6la7v0k5r
562613
562611
2026-07-03T14:34:35Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
562613
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>ఆపంపాసరసీతటిం బ్రథితిబాహావిక్రముల్ చాపవి
ద్యాపారీణులు రాసుతుల్ నిలువఁగా నాఋశ్యమూకాద్రిసా
నూపాంతస్థలి నుండు సూర్యసుతుఁ డార్యోద్గీతచర్యుండు సం
తాపం బాత్మ జనింప మంత్రులకు నంతౝ వంతతో ని ట్లనున్.</poem>|ref=257}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>వాలిపంపున నొక్కొ! యెవ్వారొ వీరు?, లదె యలౌకికతేజస్కు లమితబలులు
బాణబాణాసనకలాపపాణు లిటకు, నేఁగుదెంచిరి కనుఁడు మంత్రీంద్రులార!</poem>|ref=258}}
{{p|ac|fwb}}రామలక్ష్మణులఁ జూచి సుగ్రీవుఁడు భీతిల్లుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన సుగ్రీవునిమంత్రులుం దదీయనిఖిలవానరవీరులుం గూడి యక్కోటిసూర్యతే
జోవిరాజమానాకారుల రఘువీరులం గనుంగొని భయకంపితాంగు లయి కలంగి గిరిశిఖర
తరుశాఖాచంక్రమణంబులం బఱచి వెఱచి నలుదెసలకుం దొలంగిన వారలలోన ధీరో
దారవిచారుం డగుసమీరకుమారుం డి ట్లనియె.</poem>|ref=259}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>వాలిదొరయును వీర లవ్వాలిఁ గొలుచు, వారు నై పంప వచ్చినవారు గారు
వాలిఁ బరిమార్చి నిను రాజ్య మేలఁజేయ, వచ్చి పొడకట్టుధర్మదేవతులు గాని.</poem>|ref=260}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>అన విని సంతసిల్లి హరిదశ్వకుమారకుఁ డిట్లు వల్కుర
మనిలతనూజ! నాకుఁ బరమాప్తుఁడ వీ వలధార్మికుల్ తపో
ధన నృపవీరవేషములు దాల్చుట యేమికతంబొ? యేటికి
న్వనమున నిల్చిరో? యెచటివారలొ? వారి నఱింగి రమ్మనౝ.</poem>|ref=261}}
{{p|ac|fwb}}హనుమంతుఁడు రామలక్ష్మణులఁ జూచి మాటలాడుట</p>
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అట్ల కా కని మునివేష మధిగమించి, పంపకడఁ దమ్మిదొరచూలి పంప వచ్చి
గాడ్పుకొమరుండు రామలక్ష్మణులఁ గాంచి, పలికె భయభక్తియుక్తు లేర్పడఁగ నిట్లు.</poem>|ref=262}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ఎక్కడివారు మీరు జగదేకమనోహరు? లుగ్రకాననం
బిక్కడి కేల వచ్చితిరి? యీజటివేషము పూన నేమి? యీ
యెక్కటిజోదుబాగులు వహించితి రేల? వెలుంగఁజేయు న
ల్దిక్కులు మీశరీరపటుదీధితి చోద్యము దెల్పుఁ డిన్నియున్.</poem>|ref=263}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన విని మనవృత్తాంత మంతయుఁ దెలుపు మనిన లక్ష్మణుండు సవినయుం డగు వా
యుతనయునిం గూర్చి యిట్లనియె.</poem>|ref=264}}
{{p|ac|fwb}}రామసుగ్రీవసల్లాపము</p>
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>దశరథుం డనెడుభూధవసార్వభౌమున, కగ్రపుత్త్రుఁడు రాముఁ డమ్మహాత్ముఁ
కతనితమ్ముఁడ లక్ష్మణాభిధానుఁడ నేను, బితృవాక్యపాలనవ్రతము నెఱప
రాజ్యంబు విడిచి ఘోరవనంబులకు రాఁగ, నారాముసతి సీత ననఘచరితఁ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude>
5u3wbk19hts7ho7zx51epoomgmmu33v
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/104
104
214643
562629
560603
2026-07-03T15:37:42Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562629
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>గపటజటిత్వమార్గమున నొక్కఖలుండు, మానవాదుఁడు మేము లేనివెనుకఁ</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>బర్ణశాలాంతరంబున ఫలపలాశ, జలము లాహారముగ నిష్ఠ సలుపుచుండ
వచ్చి కొనిపోయె సతి పులివాతఁ జిక్కు, కొదమలేడియుబలె వడంకుచును జనియె.</poem>|ref=265}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>చనుచో వెదకుచు మార్గం, బున దైత్యుని యంగమచ్చములు గన్గొని యం
తనె పువ్వుబోఁడిజాడలు, గని వింటిమి పులుఁగు చెప్పఁగా నొకచోటన్.</poem>|ref=266}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>మఱియుఁ జని యొక్కవనదుర్గమార్గసీమఁ, బుణ్యుఁ డొక్కఁడు మేదినీపుత్త్రి వార్త
లర్కజుఁడు దెల్పు ఋశ్యమూకాద్రి కరుగుఁ, డనిన వచ్చితి మిచ్చోటి కనఘచరిత!</poem>|ref=267}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నావుడు రంజిల నే సు, గ్రీవుని సచివుండ హితవరిౝ సుతుఁడ మరు
ద్దేవునకుౝ హనుమంతుఁడఁ, గావింపుదు నతనిచెలిమి గలుగౝ మీకుౝ.</poem>|ref=268}}
{{Telugu poem|type=మత్తకోకిల.|lines=<poem>వాలిచేత నిరస్తుఁ డై బలువంతలం బడి భానుజుం
డాలి నేలునిజావనీవలయంబుఁ గోల్పడి వర్తిలుౝ
జాలి నెవ్వగఁ దూలి క్రమ్మఱఁ జాలువాని విరోధి న
వ్వాలిఁ ద్రుంచిన వానరుల్ గొలువంగ వచ్చు సహాయుఁడై.</poem>|ref=269}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అతఁడు మీరు ననూనసఖ్యంబు చేసి, కడఁక సాధింపఁగలరు లోకంబు లెల్ల
మీకరుణ నేన దిక్చక్ర మాక్రమించి, సీతఁ దేఁగల దశకంఠుశిరముఁ దన్ని.</poem>|ref=270}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన విని ప్రేమ రామలక్ష్మణు లజ్జగజ్జీవనందనుౝ బుజ్జగించి సంశయంబు లుజ్జగించి
యట్ల సేయు మని పంపఁ బంపకడనుండి హనుమంతుఁడు సుగ్రీవుపాలికిం జని.</poem>|ref=271}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>వారివృత్తాంతవిధులు సర్వమును దెలిపి, వాలితల రెండుపిడుగులు వాలినట్లు
వచ్చి రిర్వు రఖర్వదుర్వారబలులు, సఖ్య మొనరింతు రమ్ము భాస్వత్కుమార!</poem>|ref=279}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>పితృవాక్పరిపాలకుఁ డా, శ్రితవత్సలుఁ డతులసత్యశీలుఁడు సదయుం
డతిశూరుఁడు రఘువీరుఁడు, హతకల్మషుఁ డతని నమ్మ నగు ర మ్మధిపా!</poem>|ref=273}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని సుగ్రీవునిఁ దోడితెచ్చి నయవిద్యాధామునిౝ రామునిౝ
గనిపించె న్వినిపించె నేలిక గుణోత్కర్షంబు హర్షంబుతోఁ
బెనఁచెౝ వాలి వధింపఁ గా నభయ మిప్పించెౝ సఖిత్వంబు దా
ల్ప నొనర్చెౝ వనవహ్నిసాక్షిగ నొరుల్ సామీరికిౝ సాటియే?</poem>|ref=274}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇ ట్లగ్నిసాక్షిగాఁ బరస్పరంబు నమ్మికలు పుచ్చుకొని పొందు చేసి డెందంబునఁ గ్రం
దుకొనుమందానందంబునం దేజరిల్లుచు నొండొరులు చెలంగుచుండి రారఘుకుమారునకు
రవికుమారుం డిట్లనియె.</poem>|ref=275}}
{{p|ac|fwb}}రామసుగ్రీవసఖ్యము</p>
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>రవిసుతుండు నేను రవివంశమణి వీవు, నీజయంబె తలఁప నాజయంబు
నీపరాభవంబు నాపరాభవ మార్య, వగవవలదు మగువఁ దెగువఁ దెత్తు.</poem>|ref=276}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>నగముల నీడ్చి పన్నగములతల లూడ్చి, దివి దూల్చి రవి గెల్చి భువి పెకల్చి</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude>
bhsf35v72tzbxo5w5fxkc8wvu7570e8
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/105
104
214644
562679
560604
2026-07-03T21:58:56Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562679
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>నరుల నదల్చి కిన్నరులఁ దెరల్చి కే, సరులలోఁ గరులలో దొరసి యరసి
గవులలో మౌనిపుంగవులలోఁ బరికించి, హ్రదనదీజనపదపదవు లరసి
వనమున వనధిజీవనముల లంఘించి, పలుదెస ల్నలుదెస ల్పొలయఁ జేసి</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>కీలిఁ గబళించి యాతమ్మిచూలి మించి, శూలిఁ గెరలించి యుగ్రాగ్రహాలి నొంచి
యెందు నున్నను దెత్తు నీయిందువదన, నదన ననుఁ జూడు మదవద వదలి యధిప!</poem>|ref=277}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని పలికి మఱియు రఘువరముఖారవిందపునఃపునర్విలోకనానందంబునం దనరుచు
వనరుహాప్తనూనుం డి ట్లనియె.</poem>|ref=278}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>దనుజునిబారిఁ జేరి యలతం జనుచో వినువీథి నీదుమా
నిని వగ నశ్రువుల్ దొరఁగ నేనును మంత్రులు నిగ్గిరిం జరిం
చునెడ నిజోత్తరీయమున సొమ్ములు గట్టి మదగ్రసీమ వై
చిన నవి దాఁచినాఁడ రఘుశేఖర! తెచ్చెదఁ గాను కిచ్చెదౝ.</poem>|ref=279}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అని యొకగుహకుం జని తె, చ్చిన సొమ్ములు గాంచి సొమ్మసిలి తెలిసి దురం
తనితాంతచింత మనమునఁ, గని కని యవి యన్ని మఱియుఁ గనుఁగొని పలుకుౝ.</poem>|ref=280}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>సహృదయమై యుంట చాలెనే యోగుణ, గ్రాహిముక్తాహారగణములార!
కరము సఖ్యంబున దొరయుట మాని మత్కాంతఁ బాసితిరె కంకణములార!
రవియుంగరపుఁబద్మరాగంబ నీముద్దు, టొరపుల యువతి నేలొల్లవైతి
లలనపాదంబుల లంకెపాటై యుండి, రాఁ జను నే నూపురమ్ములార!</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>యనుచు నక్కునఁ జేర్చు బిట్టలఁత నూర్చు, కన్నుఁ గన నుద్దుకొని కుందు గాసినొందుఁ
గలవరించును దలవంచు బలవరించు, మిట్టిపడు నుత్తరీయంబు ముట్టిపలుకు.</poem>|ref=281}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>దాఁకొని రతిసమయంబుల, జోక న్వలిగాడ్పులీను సురటివి నీవే
యాకాంత సేద దేర్చుదు, నీకుఁ బటాంతరము సవతు నేఁ గానఁ జుమీ.</poem>|ref=282}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని పలుమఱుం బ్రాణేశ్వరిం దలంచి క్రుమ్మరురఘువరుం గనుంగొని.</poem>|ref=283}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>ధృతిశుచిత్వమహత్వపతివ్రతాత్వ, సత్యసౌశీల్యశమదమాచారవిధులు
జానకీదేవిసొమ్ములు గాని కావు, సొమ్ము లివి కాంత కని పల్కె సూర్యసుతుఁడు.</poem>|ref=284}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>భూవిభుని కంటఁ గంటను పుట్టెఁ డేసి, తొరఁగ బాష్పాంబుధారలు తుడిచి తుడిచి
నీకు శోకార్తి చెల్లునే నృపవతంస!, యనుచు నూరార్ప రవిసూతి కనియె విభుఁడు.</poem>|ref=285}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఏవంక మనము సీతా, దేవిని వెదకఁదగు నెవ్విధిౝ ఖలుని దశ
గ్రీవు వధింపుద మీపగ, యేవగ మాన్చెదవు తెలుపు మిపు డినతనయా!</poem>|ref=286}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నీవంటిప్రాణబంధుఁడు, నీవంటిహితోపదేష్ట నేఁ గాన నికౝ
నీవాంఛిత మెయ్యది? యది, కావించెద నడుగు మనుడుఁ గపివరుఁ డనియెౝ.</poem>|ref=287}}<noinclude><references/></noinclude>
rftbdrw6khe3mfecki9fq598js6f1im
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/106
104
214645
562681
560605
2026-07-03T22:18:21Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562681
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తారాధిపవదనౝ రుమ, నారమణిౝ రాజ్యముౝ ధనముఁ గొనె నాదు
ర్వారుఁ డగువాలిఁ దునుముట, కోరిక యిది నమ్మినందుకుౝ ఫల మధిపా!</poem>|ref=288}}
{{p|ac|fwb}}రాముఁడు సుగ్రీవునితో వాలిని జంపెద నని ప్రతిజ్ఞ చేయుట</p>
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అనవుడు రాఘవుండు విని యస్మదమోఘనిశాతబాణప
ఙ్క్తిని బలశాలి వాలి బహుదిగ్విజయోద్యమశీలిఁ ద్రుంతు వా
రినభుజశక్తి నేటికిఁ జలింప నిలింపపరంపరల్ నుతిం
పను నినుఁ జేర్తు నీయనుగుభామిని భూమిని భానునందనా!</poem>|ref=289}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన విని యమాత్యులుం దాను ననంతసంతోషంబు నొంది యుప్పొంగి యవ్వాలి
పరాక్రమఁబుఁ దలంచి రఘువరుం గూర్చి దేవతాధిపతనయుండు దుర్జయుండు తత్ప
రాక్రమం బెఱిఁగించెద నవధరింపు మని యిట్లనియె.</poem>|ref=290}}
{{p|ac|fwb}}సుగ్రీవుఁడు రామునితో వాలిపరాక్రమ మెఱింగించుట</p>
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>నాలుగువారిరాసు లొకనాఁటనె త్రిమ్మరి వచ్చుఁ గ్రమ్మఱౝ
శైలము లెత్తి కందుకముచందముగా నెగవైచి నేలకుౝ
వ్రాలఁగనీక పట్టు సజవంబుగ నేఁగినఁ ద్రెళ్లుదిక్కరుల్
వాలి యజేయుఁ డాజి గెలువంగ సురాసురు లోప రాతనిౝ.</poem>|ref=291}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కావున నీ విటు నిలిచి మ, హావంచనఁ బొంచి సునిశితామోఘశరం
బీవేయుము మర్మం బిదె, యా వీరు వధింపనోపు దౌ శుభచరితా!</poem>|ref=292}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని మఱియు నొక్కతెఱంగు విన్నవించెద సహింపు మని యి ట్లనియె.</poem>|ref=293}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>ఎదిరి ము న్నింద్రసుతుచేత నీల్గిపడిన, దుందుభికళేబరము నీవు త్రోవఁ దోవఁ
జాలితివ యేని నోపు దవ్వాలిఁ దునుమ, లేనిచో నీ బలము నమ్మలేము మేము.</poem>|ref=294}}
{{p|ac|fwb}}రాముఁడు దుందుభిశరీరము నెత్తివేయుట</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అన సెలవి నవ్వి కాని, మ్మని దుందుభికాయ మున్న యచటికి లీలౝ
జని చూచి నిజాంగుష్ఠం, బునఁ గొని పదియోజనములు పోవఁగ మీటెౝ.</poem>|ref=295}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అట్లు మీటిన.</poem>|ref=296}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>ఇది నే నమ్మ సురేంద్రనందనుఁడు మున్ హేలాగతిౝ మీటు నాఁ
డుదుటై శోణితమాంసమేదురము నత్యుగ్రంబు నై యుండ ను
న్నది నేఁ డిత్తను వస్థిమాత్ర మయి యింతంబోవ దవ్వాలిఁ దు
న్మెద విత్తాళము లేడు నేయుము తెగౝ నీ వొక్కబాణంబునన్.</poem>|ref=297}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>అన బాణాసన మప్పు డందుకొని బాహాశక్తి మోపెట్టి చం
డనిశాతాస్త్రము నారిఁ గూర్చి తెగనిండం బిట్టుగాఁ దీసి యే</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude>
t792tdvpl1k0xzl7e54mjy7861sulxr
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/107
104
214646
562683
560606
2026-07-03T22:43:27Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562683
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>సిన నత్తాళము లేడునుం దునిమి యచ్చెంతౝ గిరిం గాఁడి మే
దీని భేదించి రసాతలం బొరసి యేతెంచెౝ విభుౝ డాయఁగన్.</poem>|ref=298}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>తాళ్లు దెగ రావణాదిశాత్రవులయాండ్ర, త్రాళ్లు దెగు నిట్టులనెడుచందమున నంత
మరలి దొన చొచ్చె రఘువీరవరశరంబు, శరము దొన చేరు టెందు నైజంబు కాదె?</poem>|ref=299}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అప్పుఁ డారాఘవామోఘవిశిఖంబున నరాళంబులు నుత్తాలంబులు నగుసప్తకాలంబు
లుం దునిసినం జూచి యద్భుతానందపరవశత్వంబున.</poem>|ref=300}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>రంజిలి యంజలి చేసి ధ, రం జాగిలి మ్రొక్కి నిలిచి రఘువర! యపరా
ధిం జూడుము కృప ననుఁ దెలి, యంజాలఁగ నైతి నీమహామహిమ మహా!</poem>|ref=301}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నావుడు రఘుపతి విని సు, గ్రీవుని లాలించి చనుము కిష్కింధ కటౝ
నీవెంటనె చనుదెంతుము, వేవేగమె వాలి ననికి వెడలింపు మిఁకన్.</poem>|ref=302}}
{{p|ac|fwb}}సుగ్రీవాదులు కిష్కింధను జేరుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని సకలసేనాసమేతంబుగా సుగ్రీవునిం బనిచి తాము నంత వెనుకొని చని.</poem>|ref=303}}
{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>దుష్కీర్త్యార్జనశాలి వాలి సహజద్రోహిౝ వధింప సమి
న్నిష్కంపాత్మకు లాశ్రితోద్ధరణనిర్జిద్రుల్ జగజ్జైత్రధా
నుష్కస్వాములు రామలక్ష్మణులు ధన్యుల్ సత్యసంపద్ఘనుల్
కిష్కింధానగరంబుఁ జేరి యొకచక్కి న్నిల్చి యున్నంతటౝ.</poem>|ref=304}}
{{p|ac|fwb}}వాలిసుగ్రీవయుద్ధము</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అప్పు డప్రతిప్రాకారవలయతోరణావిష్కారపరిష్కారం బగు కిష్కింధాపురద్వా
రంబు చేరి యుద్గ్రీవుం డగుసుగ్రీవుండు ప్రళయకాలకాలగ్రీవహుంకారధిక్కార
భూరిభైరవరవంబున భూనభోంతరాళగోళంబు ఘూర్ణిల్ల నార్చుచు నిలువ నమ్మహా
ధ్వని విని రోషావేశారుణముఖుం డగుచు వాలి వాలినకడింది పిడుగువాలినవిధంబున
దిక్కులు వ్రక్కలై యురులు నార్చుచుం దాఁకె నప్పు డిరువురుం జరణఘట్టనా
చరణంబుల ధరణి గ్రక్కదలఁ బటుభుజాస్ఫాలనంబుల ఖగంబులు మృగంబులు కంచు
మించై పఱవ నొండొరున కనలు కనుంగొనలఁ గొనలు సాగువిస్ఫులింగంబులు మేఘ
సరణి ధరణిం గబళింపఁ జలింపక కదిసి యశనిసమముష్టిఘాతంబుల నిశితవిశిఖసఖ
నఖముఖంబుల నడంచుచుం జించుచు నొందుచు రక్తధారాపాత్రంబు లగుగాత్రం
బులు దొరసి మఱియును.</poem>|ref=305}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>గిరిగిరియుౝ గరికరియుౝ, హరిహరియుౝ బలెఁ బెనంగ నల్లన నృపుఁ డ
య్యిరువురరూపులుఁ జూపులు, నరసి పరస్పర విమర్శనాదక్షుం డై.</poem>|ref=306}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అతఁ డీతం డితఁ డాతం, డతఁ డీతం డనుచు నింద్రజార్కతనూజా
కృతు లొక్కరూపుఁ గావున, మతిఁ దెలియక యప్పు డేయ మానె విభుండున్.</poem>|ref=307}}<noinclude><references/></noinclude>
g34emsyutyn79ekj1hxebvb2u7vvpdy
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/108
104
214647
562687
560607
2026-07-03T23:51:24Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562687
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>పొరిఁబొరిఁ బెనంగి యాదిన, కరసూనుఁడు వాలిచేత గాసింబడి ని
ర్భరరక్తసిక్తతనుఁ డై, యరిగి రఘూత్తమునిఁ జేరి యపు డి ట్లనియెౝ.</poem>|ref=308}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నను వాలి చావ నడిచిన, వెనుక ఫలం బేమి నీకు? విక్రమరూఢిౝ
మును గలుగ వాలిఁ జంపిన, వినుఁ జెందుంగాక కీర్తి నృపవర! యనుడుౝ.</poem>|ref=309}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కరచరణనఖముఖాక్షీ, స్వరశిరములు నురుము నరయ వాలికి నీకుౝ
సరిగాన నమోఘము నా, శరమేయం జాలనైతి సైఁపు కపీంద్రా!</poem>|ref=310}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని లక్ష్మణునిచేత నఱుతౝ గుఱుతుగా నొక్కగజపుష్పమాలికం గీలుకొలుపం గా
వించి రవికుమారపునస్సంగరోన్ముఖుండ వై పొమ్ము భయంబు వలవడు రయంబున
జయంబు గాంతు వనిన సంతసిల్లి యుద్ధసన్నద్ధుండై చని మఱియు సమరంబునకుం
బిలువ సెలవిఁ బాఱ నవ్వి యవ్వాలి యాలంబు సేయ నేతేరఁ దారాముఖశశిముఖులు
జగదేకశూరుం డగురఘువీరుండు నీతమ్మునకు సహాయుండు బలవద్విరోధంబు వలవదు
చనకు మని హితంబు వలుక నఖర్వదోర్గర్వదుర్వారుం డై వచ్చి తాఁకి యప్పతంగ
పుత్త్రు నొప్పించిన నది తననొప్పిగాఁ గనుంగొని యతని నొప్పింప మహాశరాసనంబు
మోపెట్టం దొడంగె నయ్యెడ.</poem>|ref=311}}
{{p|ac|fwb}}వాలివధము</p>
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>కలగుండువడి కుందెఁ గులమహీధరపంక్తు, లాకులపా టొందె నఖిలతరులు
కలఁగి భంగము నొందె జలరాసు లేడును, దల చూపఁ డయ్యె నత్తమ్మిచూలి
పృథ్వీతలం బెల్లఁ బెల్లగిల్లఁ గడంగె, నతిమలినం బయ్యె నంబరంబు
తలయేఱు దాల్చి గట్టులు వట్టె నగధన్వి, ఫణినాయకుఁడు గూఢపదము నొందె</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>దిక్కరులు మూలమూలలఁ జిక్కి మ్రొక్కె, ధరణిచక్రము దిద్దిరఁ దిరిగె నపుడు
వాలినిగుఱించి రాఘవేశ్వరుఁ డమోఘ, సాయకము వింట సంధించి వేయఁ బూన.</poem>|ref=312}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇట్లు ముల్లోకంబులు తల్లడిల్ల నొక్కతరుషండంబు మఱుంగున మొఱంగి యేపునం
దూపు సంధించి.</poem>|ref=313}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కీలి ప్రతాపశాలిౝ, వాలిౝ జితదానవాలి వాలినతనయా
భీలశరచంపకప్రస, వాలిం గారింపఁ దూలి యవనిం గూలెౝ.</poem>|ref=314}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ఏసి విభుండు డగ్గఱిన నింద్రతనూభవుఁ డిట్లు పల్కె నేఁ
జేసిన ద్రోహ మేమి రఘుశేఖర! బల్విలుకాఁడ వౌదు నీ
వాసియు వన్నె నేఁడు గనవచ్చె బుధుల్ గొనియాడ సత్యసం
ధాసదయత్వశాలి వని నమ్మితిఁ గా నిను నెమ్మి నావుడుౝ.</poem>|ref=315}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అనుజన్మవధూగమనం, బొనరించినద్రోహి వగుట నోర్వక నిన్నుౝ
గనుబ్రామి సంహరించిన, ననుఁ జెందునె దుష్కృతంబు నగధరతిలకా!</poem>|ref=316}}<noinclude><references/></noinclude>
3na0uq5pxhr3a8ccjj3ifm6q7lkfzy3
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/109
104
214648
562689
560608
2026-07-04T00:32:59Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562689
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనిన విని రఘునందనులకు సంక్రందననందనుం డి ట్లనియె.</poem>|ref=317}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>ఆహవంబున నీశరాహతిని వ్రాలి, నందుల కొకింతవగవ నాయిందుముఖికి
వగవ రాజ్యంబు చనుటకు వగవ వగతు, నంగదుని కంచు సుతునిఁ జేరంగఁ బిలిచి.</poem>|ref=318}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>అంగదలేక ని న్నహరహంబును నంకతలంబుఁ జేర్చి పా
యంగద యౌవరాజ్యనిధి వై యలరౝ నినుఁ జూడనియ్యఁ డా
యెంగద దాయఁ గూడి విధి యివ్విధి నీ కిఁకఁ దండ్రిప్రాపు వో
యెంగద వాలి నేఁడు పడియెంగద యంగద! దోర్బలాంగదా!</poem>|ref=319}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని వగచి వగచి శ్రుతికటుప్రాయన్యాయనిష్ఠురంబులు గొన్ని పలికి రామచంద్రున
కయ్యింద్రతనయుం డి ట్లనియె.</poem>|ref=320}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>శోభిలు నంగదభరణం, బాభరణము నీకు నిలుపు మస్మద్వంశం
బాభానుసూతిచేతికి, నాభాగ్యపుఁబట్టి నిమ్ము నరనాథమణీ!</poem>|ref=321}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని పలికి మదీయహృదయకీలితవిశిఖవ్యథం బ్రాణంబులు నిలుపం జాల బాణంబు
పెకలింపుము భవత్పాదపద్మసాన్నిధ్యంబునం దనువు దొఱంగి కృతకృత్యుండ నగుదు
ననియును సుగ్రీవునిం జేరి వెనుకటి మత్కృతాపరాధంబులు సహించి యంగదుఁ
గటాక్షించి రక్షింపుము రామలక్ష్మణచరణారవిందసేవానిర్ణిద్రుండవై సుఖంబున నఖిల
రాజ్యంబు సేయు మనియును బ్రియంబులు నలికి రఘువరముఖవిలోకనైకాగ్రచిత్తం
బునం బ్రాణాశుగంబులు వదలి ముక్తుం డయ్యె నయ్యవసరంబున.</poem>|ref=322}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>శ్రీరాముఁడు నయధాముఁడు, తారాశోకంబు నంగదవిలాపంబుౝ
వారింపుచు లాలింపుచు, వారక సౌమిత్రి కుత్సవంబుగఁ బలికెన్.</poem>|ref=323}}
{{p|ac|fwb}}సుగ్రీవపట్టాభిషేకము</p>
{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>సీతాన్వేషణకార్యయత్నము దగం జేయంగ శీఘ్రంబ సం
ప్రీతిం దత్కపిరాజ్యలక్ష్మి కిట సుగ్రీవుం బ్రతిష్ఠించి ప్ర
ఖ్యాతశ్రీఁ దగ యౌవరాజ్యయుతుఁగా నయ్యంగదు న్నిల్సి ర
మ్మా తీవ్రక్రియ వారిఁ దోడుకొనిపొమ్మా ప్రోలికిౝ లక్ష్మణా!</poem>|ref=324}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని యనుజు నియోగించి సుగ్రీవునిం గనుంగొని తపోధనప్రకారంబుఁ బూనిన నాకుఁ
బట్టణంబు సొర నుచితంబుగాదు సౌమిత్రి న్వెనుకొని చని పట్టంబు గట్టుకొమ్ము పొమ్మని
పనిచిన లక్ష్మణుండు కిష్కింధానగరంబు వివిధరత్నతోరణవిచిత్రశృంగారరచనావిశే
షంబుల నలంకరింపించి హనుమత్ప్రముఖప్రధాననిఖిలవీరవానరసమ్మతంబుగా నమ్మిహి
రసుతునకు నఖిలకపిరాజ్యపట్టాభిషేకంబు గావించి యౌవరాజ్యంబునకు నంగదుం
బ్రతిష్ఠించి దుష్టనిగ్రహశిష్టపరిగ్రహంబునఁ బట్టణంబున సుగ్రీవాజ్ఞ నడవంగట్టడఁ
జేసి మరలి లక్ష్మణుండు రాఘవేశ్వరుం డున్నయెడకు నపూర్వమణిమయాభరణసము</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude>
bhw0lmu2m83mb9c96scvi8u48xavpiq
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/110
104
214649
562579
560609
2026-07-03T12:37:02Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562579
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>స్తవస్తూపాయనపూర్వకంబుగా నక్కపివీరుం దెచ్చి కానిపించిన నతండును బరమా
నందంబు డెందంబున సందడిగొనఁ బునఃపునఃప్రణామంబులు చేసి యి ట్లనియె.</poem>|ref=325}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ఆమఘవాత్మజన్ము నొకయమ్మున దిమ్మునఁ గూల నేసి నా
భామిని భూమి నిచ్చితివి పల్కును బంతము సంఘటిల్లె నీ
వేమికొఱంత లేనికృప నీఋణ మేక్రియఁ దీర్చుకొందు? నిం
కేమని యందు నీమహిమ? యెవ్వరు నీసరి రాఘవేశ్వరా!</poem>|ref=326}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని కీర్తించిన రవికుమారుం బరిరంభణంబున గారవించి పొమ్ము సుగ్రీవ! రాజ్యరక్షణ
విచక్షణుండవై సుఖం బుండుము శరత్సమయంబున ర మివ్వర్షాకాలంబు మాల్యవ
ద్గిరివాసంబునం గడపెదము జనకతనయాన్వేషణక్రియాభారంబు నీయది సు మ్మని
బహూకరించి వీడుకొలిపి చని తద్గిరిపరిసరంబుల విహరింపుచుండె నంత.</poem>|ref=327}}
{{p|ac|fwb}}ఆశ్వాసాంతము</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>రామాజనవనమాధవ!, రామాయణభాగవతపురాణశ్రవణ
ప్రేమరసవివశహృదయ, స్థేమా! యుద్దామభోగజితసుత్రామా!</poem>|ref=328}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>శరధిపరీతధరాతల, పరిరక్షణదక్ష! ప్రథనఫాలాక్ష! నిజా
జిరవిహరద్బంధురసం, ధురలక్షా! కందనోలిదుర్గాధ్యక్షా!</poem>|ref=329}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>వితతయకోవిలాసనిధి! విప్రవివాహవనీతటాకదై
వతనిలయానవద్యసుతవర్గ యశస్కరకావ్యసప్తసం
తతికలనాకృతార్థ! వనితాజనతామకరాంక! విక్రమా
న్విత! యవనీపశేఖర! వనీపకనీపవనీపయోధరా!</poem>|ref=330}}
{{Telugu poem|type=గద్యము.|lines=<poem>ఇది శ్రీమదొంటిమెట్టరఘువీరశతకనిర్మాణకర్మఠ జగదేకఖ్యాతిధుర్యాయ్యలరాజు
తిప్పయమనీషిపర్వతాభిధానపౌత్త్రాక్కయార్యపుత్త్రపరిశీలితసమిద్ధరామానుజమతసిద్ధాం
తమర్మముమ్మిడివరదాచార్యకటాక్షవీక్షాపాత్ర హృదయపద్మాధిష్ఠితశ్రీరామభద్ర రామ
భద్రకవిప్రణీతం లైనరామాభ్యుదయమహాప్రబంధంబునందుఁ బంచమాశ్వాసము.</poem>|ref=}}
{{Css image crop
|Image = రామాభ్యుదయము.djvu
|Page = 110
|bSize = 600
|cWidth = 84
|cHeight = 32
|oTop = 780
|oLeft = 258
|Location = center
|Description =
}}<noinclude><references/></noinclude>
109yza9dyddn48k9j86l8llfoe3ws05
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/111
104
214650
562691
560610
2026-07-04T02:44:46Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562691
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Css image crop
|Image = రామాభ్యుదయము.djvu
|Page = 111
|bSize = 600
|cWidth = 330
|cHeight = 116
|oTop = 41
|oLeft = 138
|Location = center
|Description =
}}
{{p|ac|fs150}}రామాభ్యుదయము</p>
{{p|ac|fs125}}షష్ఠాశ్వాసము</p>
{{Css image crop
|Image = రామాభ్యుదయము.djvu
|Page = 111
|bSize = 600
|cWidth = 76
|cHeight = 23
|oTop = 251
|oLeft = 260
|Location = center
|Description =
}}
{{Telugu poem|type={{Css image crop
|Image = రామాభ్యుదయము.djvu
|Page = 111
|bSize = 600
|cWidth = 88
|cHeight = 178
|oTop = 212
|oLeft = 70
|Location = left
|Description =
}}|lines=<poem>
భారతీధరాబ్దా
క్షీభవనీకృతకటాక్షజిహ్వాంచలబా
హాభాగ! దయాంభోరుహ
నాభా! గొబ్బూరినరసనరనాథమణీ!</poem>|ref=1}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అవధరింపుము తదనంతరకథావిధానం బెట్టిదనిన.</poem>|ref=2}}
{{p|ac|fwb}}వర్షర్తువర్ణనము</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ధరణీతనయాన్వేషణ, కరణోద్యోగానురోధకంబై యంతౝ
దెరువరుల కాలిసంకెల, యరుదెంచెౝ వానకాల మాభీలంబై.</poem>|ref=3}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>బ్రహ్మ తనచేయులోకప్రపంచమునకుఁ, దారతమ్యంబుఁ దెలుపంగఁ దలఁచి యొక్కొ!
సూటి మింటికి నేలకు సూత్రపట్టి, వీఁక నీరంధ్రధారాళవృష్టి గురిసె.</poem>|ref=4}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>రటదంభోధరమాలికల్ మలసె ఘర్మద్రుద్విపేంద్రంబులై
పటుదంభోళికృశానుధూమతతు లై ప్రావృట్పరివ్రాడ్జటా
చ్ఛటలో నా మెఱసెౝ మెఱుంగులు దివిౝ సంవర్తవేళామహా
నటచూడాహిఫణాసహస్రమణిసందర్భప్రభాచాతురిన్.</poem>|ref=5}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>మెఱుఁగుతఱిత్రాడు పెనఁకువ మించుమొగులు, చాలుకవ్వపుమలమరుచ్చయముచేత
భ్రమణమొందించి నూత్నమౌనమృత మౌర!, వినుకడలిఁ గల్గఁ జేసెఁ బ్రావృణ్మురారి.</poem>|ref=6}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>క్రొమ్మెఱుఁగుఁదీఁగె తళుకులకమ్మపసిఁడి, కొడుపుతాఁకుల ఘూర్ణిల్లె ఘోరభంగి
దర్పకోద్దండదండయాత్రకునుబోలె, భూరితరమేఘమాలిక పేరిభేరి.</poem>|ref=7}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>సాగరవిషంబు గ్రోలి ధూర్జటియుఁబోలె, నాత్రివిక్రమగతి దివి నాక్రమించి
విధియుబలె నాదిసృష్టి కావించి కాఱు, మొగులు దలఁపించెనపుడు త్రిమూర్తిమహమ.</poem>|ref=8}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>స్థిరమైత్రిం దనవారిలోఁ గలయికౝ క్షీరంబులుండం బర
స్పరభేదం బొనరించు నందుఁ గలహంసశ్రేణులం జండభీ
కరఘోషంబున ధిక్కరించి కడుఁ గిన్కౝ బోలె వర్షోపలో
త్కరపాతంబున బిట్టు పాఱ నడఁచుౝ గాలాభ్రసందర్భముల్.</poem>|ref=9}}<noinclude><references/></noinclude>
3kvw44xyy24jbj4pv05y2khv58hdz1g
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/112
104
214651
562696
560611
2026-07-04T03:41:37Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562696
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>మేఘరాజులు సరసత మీఱఁ దమ్ముఁ, దరళవిద్యుల్లతాదీర్ఘతరకటాక్ష
వీక్షణకలాపములు గారవింప నలరి, నెమ్మి నర్తించుఁ బురివిచ్చి నెమ్మిగములు.</poem>|ref=10}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కాలరసవాదిమొగులం, కాలాకృతిఁ బొదలుచదలు గవిఁ బవిశిఖివా
తూలధమనీముఖంబునఁ, గ్రాలించి మెఱుంగుఁబసిఁడిఁ గనె రససిద్ధిన్.</poem>|ref=11}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>సమయకులాలుఁ డగ్గగనచక్రతలంబున నంబురాశి పం
కము గొనివచ్చి యొక్కొ పొసఁగౝ మఘవాయుధదండ మంది యం
దముగ నవాభ్రకుంభము లొనర్చె రసజ్ఞుఁడు గాఁడె వాఁడు లో
కము లెఱుఁగం బయోధరతఁ గాంచుటయుౝ గలిగించె వానికిన్.</poem>|ref=12}}
{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>ధారాశుద్ధిఁ బ్రసిద్ధి గాంచి ఘనశబ్దస్ఫూర్తి వర్తిల్లఁగాఁ
దోరం బైనరసస్థితిౝ దరళవిద్యున్మాలికాలక్షణో
దారంబై కవిసేవ్యమౌ వనమయూరారూఢిఁ బ్రాపించి న
ర్షారంభంబు ప్రబంధమ ట్లఖిలపద్యాక్రాంత మయ్యెం దగన్.</poem>|ref=13}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>పడియె వడగండ్లు నింద్రగోపములుఁ గూర్మి
ఘనవిభుఁడు క్రొమ్మెఱుంగుజవ్వనిఁ బెనంగఁ
బన్నసరమున సడలి పైపైని రాలు
విమలముక్తాఫలాబ్జరాగము లనంగ.</poem>|ref=14}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>చెలువునఁ గాఁకఁ బైకొను శుచిప్రియుఁ బాయుటఁ జేసి వేదనం
బలె మలినాంబరాంతలును బంధురవర్షమిషాశ్రుధార లా
కుల నిబిడోర్జితశ్వసనగుంభనలుౝ బరిలీనతారకా
వళులును నై జడప్రకృతి వర్తిల నుండిరి దిగ్వధూమణుల్.</poem>|ref=15}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>సారపుసోగక్రొమ్మైఱుఁగుసంపఁగిపువ్వులదండపిండు చే
కూరినతోరపుంజిగిమొగుల్ దురుముం బస నుల్లసిల్లు ది
జ్నారుల తారహారములుగాఁ దలఁపించె నిరంతరాంబుము
గ్ధార లనర్గళాగతి సదా సకలాశయముల్ దలిర్పఁగన్.</poem>|ref=16}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>గగనాంగనమణిదీపిక, లగుచు దివాసతుల కింపు లగుసంపఁగిక్రొ
మ్మొగడసరు లగుచుఁ దగుఁ బలు, వగమెఱుఁగులు కాలభైరవజటాచ్ఛటలై.</poem>|ref=17}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>హరిహయాయుధరేఖ లనుగడల్ వేయించి, యలముధారారజ్జువుల బిగించి
జలదంబు లనునీలివల లెల్లెడల నిల్పి, వివిధగర్ణావాద్యరవము గొల్పి
ఠేవ మీఱఁ దటిన్నటీపంక్తిఁ బ్రేరించి, కోపుగా మెఱుములు గొనఁగఁ జేసి
సరసుల కొకసొంపు సంధిల్లఁ గావించి, పెక్కుదిక్కులవారిఁ బెంపుఁ జేసి</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>యలరెఁ దొలకరితఱిపేరియాటవాఁడు, మీటు వాటిల్ల వలరాచ మెచ్చువడసి
పథికజనమానధనము లపారలీలఁ, గొల్లలాడెను భువనంబు లుల్లసిల్ల.</poem>|ref=18}}<noinclude><references/></noinclude>
j0t9mfiejzfkpe69y7lmwcu3kf336wq
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/113
104
214652
562697
560612
2026-07-04T04:02:52Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562697
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇట్టి దుర్ధర్షవర్షాగమసమయంబున జనకతనయావియోగవేదనాదీనదీనమానసుం డై
రఘువరుండు సౌమిత్రి కి ట్లనియె.</poem>|ref=19}}
{{p|ac|fwb}}రాముఁడు సీతావిరహతప్తుఁ డగుట</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>వానల సీతావిరహద, వానలసంతాప మంతకంతకు నధికం
బైనది శమింప దించుక, యైనఁ దటిర్వహ్నియుతము లౌటని చెపుమా.</poem>|ref=20}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>లీల నీప్రావృడాగమవేళయందు, నిండుజాబిల్లి పండువెన్నెలలు మింట
నెడనెడలఁ గాయ నది కంటివేకరంబు, మొగులు విరియెండనలెఁ దాపమునఁ దెరల్చు.</poem>|ref=21}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అకట! నా కిపు డొక్కవర్షాగమంబె, పెక్కువర్షంబు లై తోఁచె బీరువోయె
నొప్పు పస యింక సీతావియోగదావ,దహన మేమిటఁ జల్లాఱుఁ దలఁపు మనఘ!</poem>|ref=22}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ఝంకరణంబు సల్పు మరుసైన్యములట్ల కదంబమారుతా
ఢ్యంకరణంబులై యహరహంబును బాంధమనోభిమానన
గ్నంకరణంబులై ఘనఘనాఘనముల్ పొగ రెక్కి కేవలాం
ధంకరణంబులై బహువిధంబుల మబ్బులు గొల్పుఁ గంటివే?</poem>|ref=23}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని మఱియు వియోగవేదనకుం గాక కద్వదమవద్విరేఫజాతశీతవాతపోతశుకనికర
ముహుర్ముహుశ్చంద్రికామిషవిషోద్గారికైరవప్రియప్రముఖప్రసవవిశిఖాప్తసైన్యం
బుల గుఱించి దైన్యంబున ని ట్లనియె.</poem>|ref=24}}
{{p|ac|fwb}}చంద్రాద్యుపాలంభము</p>
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>ఏల ప్రేలెదు తేఁటి! యింతేటికలుగ?, సంశ్రితలసన్నగాలి! యోసన్నగాలి!
చెల్లునే రోషరసమింత చిలుకఁ జిలుక!, సారెఁ గుందింపఁ జందమా చందమామ!</poem>|ref=25}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>పవనా! పరిచితనవనీ, పవనా! నా కీవు ప్రాణపద మౌట దలం
పవనారతమును నీపెం, పవనారూఢంబు తాప మణఁగింప వనా!</poem>|ref=26}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అనిలుండ నయ్యు నయ్యో!, చనునే యిల మెలఁగ నంబుజముఖీయుతులౌ
జనులకడ? సుడియవేలా, నను నేచెద వింతచలమునం బవమానా!</poem>|ref=27}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>జగతీఁ బొడమించ నంబుజాసనుఁడ వైతి, సకలభూచక్రవిస్ఫూర్తి సమయఁజేయ
నైతి సోముఁడ వైన నేమాయెఁ జంద్ర, విధుఁడ వేలైతి పోషించువిధము లేక?</poem>|ref=28}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని వేఁడి వేఁడివెన్నెలకాఁకకు సైరింపరాక రాకామృగాంకునిం దేఱి కనుంగొనం
గనుంగొని యనుజునకు నాద్యుమణికులమణి యి ట్లనియె.</poem>|ref=29}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>గరముతోఁబుట్టు వగుటనో కలువవిందు, కందు దనయందుఁ దాల్చె లక్ష్మణకుమార!
యది కళంకంబు గాదయా యనఘచరిత!, యతనితో నుండు నొక్కలే డనవిభుండు.</poem>|ref=30}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>సీత నెలయింపవచ్చి నాచేతఁ బొలియు, మాయలేడి నిశాకరుమఱుఁగుఁ జొచ్చి
యిపుడు పగఁ దీర్చుకొనవచ్చె నేమొకాక, యేమి చేసితి లాఁతినే సోమునకును?</poem>|ref=31}}<noinclude><references/></noinclude>
qw69juw4l7p27klmlp9b967xe3h8icl
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/114
104
214653
562698
560613
2026-07-04T04:45:02Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562698
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని యుల్లంబున నాయల్లకవ్యవస్థం బురపురం బొక్కి యక్కోమలశ్యామలఘనఘ
నాపఘునుం డగునక్కాకుత్{{ZWNJ}}స్థాన్వయఘనుం డత్తఱిం గురియునిఖలనీరంధ్రధారాళ
వర్షంబునకు లోఁగుచు నమ్మహామహీధరగుహాగృహాంగణంబుల వసియించియు విరహ
వేదనావిషాదజనితనిజబాష్పధారావర్షంబునఁ దోఁగుచుఁ బుడమి ముద్దరాలిచూలిం
దలంచుకొని కృశించుచున్న సమయంబున శారదాగమం బేఁగుదెంచె నిత్తెఱంగున.</poem>|ref=32}}
{{p|ac|fwb}}శరదృతువర్ణనము</p>
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>చెదరి దశకంధరోదీర్ణజీవనంబు, పొలియు నీచందమున నంచుఁ దెలుపుకరణి
జీవనముఁ బాసి వెలవెల్లనై వసించె, బంధురము లైన మేచకకంధరములు.</poem>|ref=33}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అలశరత్కాంతదిగ్వయస్యలును దాను, విన్నుకొలఁకులఁ గ్రీడించి వెడలి కదలఁ
గన్నెయెండలఁ దలయార్చి కట్టుక్రొత్త, మడుఁగు లన మించె శుభ్రాభ్రమండలములు.</poem>|ref=34}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>దిక్కు లతికోమలాతప, భాక్కులుగాఁ దెలిమొగుల్ నభశ్శ్రీకి నవ
స్రక్కులుగాఁ జేయుచుఁ దన, దృక్కుల కింపై ఘనాంతదీధితి దోఁచెన్.</poem>|ref=35}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>శరకాండజడిమ దక్కౝ, శరకాండ మఖండకాంతిసంపద నింకౝ
శరదాగమంబు వోవౝ, శరదాగమ మిపుడు మించె జనరంజనమై.</poem>|ref=36}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కనుపట్టె శారదాగతి, వనరుహజాతప్రసాతవర్ధనమై మో
హనరాజహంసవిహరణ, మొనరౝ సరసులకు జడిమ యుడిపోవంగౝ.</poem>|ref=37}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇట్లు శారదాగమం బేగుదెంచుట గాంచి యపుడు హృదయపద్మాధిష్ఠితశ్రీమంతుం
డగుహనుమంతుండు భానుసూనుపాలికిం జని యతని కి ట్లనియె.</poem>|ref=38}}
{{p|ac|fwb}}సుగ్రీవుఁడు సీతను వెదకింప నీలున కాన తిచ్చుట</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>సుగ్రీవ! సమయమయ్యె ద, శగ్రీవు జయింపఁ దడియఁ జనునే? తారా
సుగ్రీవాసుఖసక్తి గ, రగ్రీవనిభుండు సుమ్ము రఘుపతి కినుకన్.</poem>|ref=39}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>రాముఁడు సత్యసంధుఁడు దురంతపరాక్రమశాలి యాగుణో
ద్దాము దయాఢ్యుఁ గొల్వక కృతఘ్నత వీడ్కొనఁ జన్నె? యారఘు
గ్రామణి నీకుఁ గూర్చినయకారణబంధుఁడు గాఁడె? లోకర
క్షామణి గాఁడె? సీత వెతకం గపివీరుల నంపఁజెల్లదే?</poem>|ref=40}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అనవుడు వాయుసూతి పరమాప్తవచోనయరీతిఁ బ్రీతి నూ
నినమతి నాలకించి యట నీలుని నీతివివేకకార్యశీ
లునిఁ గని జానకిౝ జగములో వెదకంగఁ బ్లవంగవీరులౝ
బనుపు మటంచు సౌరి నిజభామినిచెంతకు నేఁగె నంతటౝ.</poem>|ref=41}}<noinclude><references/></noinclude>
egf2xbwcqns84sjz94jbq00dyl7j70d
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/115
104
214654
562701
560614
2026-07-04T05:33:29Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562701
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{p|ac|fwb}}రాముఁడు సుగ్రీవుప్రమత్తతకుఁ గోపించి లక్ష్మణుఁ గిష్కింధ కంపుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>రామచంద్రుండును దుస్తరంబు లగువర్షాగమదివసంబు లొక్కచందంబునం గడపి
యొక్కనాఁ డగ్గిరీంద్రకందరమందిరాళిందరమ్యప్రదేశంబున నిల్చి యాకాశావకాశ
ప్రభావిశారదనీరదశ్రీ నిరీక్షించి భూమితనయ లేమికి దుస్సహవిరహవేదనం గుంది
లక్ష్మణుం జూచి వత్స! కుత్సితమనస్కుండై భాస్కరకుమారుండు రాక మసలె నౌరౌర!
తారాతారాధిపముఖీలికుచకుచక్రీడాసుఖాయత్తప్రమత్తచిత్తవృత్తిం గృత్యం బెఱుం
గక మొఱంగిరాక జునింగినం బోవిడుతునె? కటకటా! యప్పడచుకపి మఱచె నొక్కొ!
తనకోరిక లీరికలు గొన సఫలంబుగాఁ జేయుట కాని మ్మిత్తెఱంగున మద్వాక్యంబు
లుగా నచ్చుఱుకుమినుకుఱేనికొడుకుకడకుఁ జని నయభయరసంబు లొలుకం
బలుకు. పలికినం గనక వినక రాక యొడ్డారంబు లొడ్డెనేని మున్ను తన్ను మన్ననఁ
గొని పడనిపాటులం బఱచుసురుచిరప్రతాపజ్వాలి వాలిం దూలించి యతని జీవాని
లాలిం గ్రోలి తనివి సాలకున్న మన్నిశితవిషమాశుగవిషంబునకు నొప్పింతు ననుము.
చను మన మహాప్రసాదం బని లక్ష్మణుం డాక్షణంబ యక్షీణబాణబాణాసనతూ
ణీరధారి యై ప్రళయవేళాఫణిగ్రైవేయజాగ్రదుగ్రాగ్రహంబునం జని చని కిష్కింధా
పురద్వారంబు నిర్ణిరోధుండై దఱియం జని నిజదురాలోకభీకరమహామహోవిభవం
బునకు వెఱచి పఱచి వరణరక్షకప్రముఖనిఖిలబలీముఖులు విముఖులై గురుతరువ్రాత
భీషణపాషాణపాణులై కలగుండుపడ నార్చి రోషావేశంబునం బేర్చి చొచ్చి ప్లవగ
రాజునగరిమొగసాలమ్రోలౝ నిలువ నలయలబలంబు విని యంగదుండు వెడలి వచ్చి
కాంచి యంతఃపురంబునకుం జని పతంగసూతికిం బ్రళయకాలాంతకుండునుం
బోలె ముంగిట రఘువరప్రేరితుం డై తదనుజుండు వచ్చి నిలిచియున్నవాఁ డిక్కపికు
లంబు నేఁటితో నిశ్శేషంబు గాకుండ నమ్రుండవై యెదుర్కొను మనవుడుఁ దలంకి
కక్ష్యాంతరంబునకు నేతెంచి నిత్యసన్నిహితహితామాత్యకృత్యవర్గంబుతోడ నాలో
చనంబు చేసి రఘుపతికృతోపకారంబు దలచికొని యవ్వసుమతీశ్వరవరునిపాలికి
వాలినందనుం బంచి ప్రార్థితుం గావించి రావించి తారారుమాసమన్వితంబుగా నతుం
డై కనుంగొని యర్ఘ్యపాద్యాద్యుపచారంబు లాచరించినం గినుక నతండు గై
కొనక రాముదురవస్థాస్థితికి బ్లవంగనాయకసుఖవసతికిం దలంపునం గృశించుచుఁ
గనలు సౌమిత్రికి మైత్రి కీలుకొనం దారాపురంధ్రి యి ట్లనియె.</poem>|ref=42}}
{{p|ac|fwb}}తార లక్ష్మణు ననునయించుట</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నాపట్టి నన్ను రాజ్యముఁ, జూపట్టఁగ నిల్పినారు సుగ్రీవుఁ డయో!
మీపెట్టుచెట్టుగాఁడా?, చేపట్టినవెనుకఁ గనుక సేయందగునే?</poem>|ref=43}}<noinclude><references/></noinclude>
jbgg087ck8zerc06acxkdjwce77zev9
562717
562701
2026-07-04T07:04:27Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
562717
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{p|ac|fwb}}రాముఁడు సుగ్రీవుప్రమత్తతకుఁ గోపించి లక్ష్మణుఁ గిష్కింధ కంపుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>రామచంద్రుండును దుస్తరంబు లగువర్షాగమదివసంబు లొక్కచందంబునం గడపి
యొక్కనాఁ డగ్గిరీంద్రకందరమందిరాళిందరమ్యప్రదేశంబున నిల్చి యాకాశావకాశ
ప్రభావిశారదనీరదశ్రీ నిరీక్షించి భూమితనయ లేమికి దుస్సహవిరహవేదనం గుంది
లక్ష్మణుం జూచి వత్స! కుత్సితమనస్కుండై భాస్కరకుమారుండు రాక మసలె నౌరౌర!
తారాతారాధిపముఖీలికుచకుచక్రీడాసుఖాయత్తప్రమత్తచిత్తవృత్తిం గృత్యం బెఱుం
గక మొఱంగిరాక జునింగినం బోవిడుతునె? కటకటా! యప్పడచుకపి మఱచె నొక్కొ!
తనకోరిక లీరికలు గొన సఫలంబుగాఁ జేయుట కాని మ్మిత్తెఱంగున మద్వాక్యంబు
లుగా నచ్చుఱుకుమినుకుఱేనికొడుకుకడకుఁ జని నయభయరసంబు లొలుకం
బలుకు. పలికినం గనక వినక రాక యొడ్డారంబు లొడ్డెనేని మున్ను తన్ను మన్ననఁ
గొని పడనిపాటులం బఱచుసురుచిరప్రతాపజ్వాలి వాలిం దూలించి యతని జీవాని
లాలిం గ్రోలి తనివి సాలకున్న మన్నిశితవిషమాశుగవిషంబునకు నొప్పింతు ననుము.
చను మన మహాప్రసాదం బని లక్ష్మణుం డాక్షణంబ యక్షీణబాణబాణాసనతూ
ణీరధారి యై ప్రళయవేళాఫణిగ్రైవేయజాగ్రదుగ్రాగ్రహంబునం జని చని కిష్కింధా
పురద్వారంబు నిర్ణిరోధుండై దఱియం జని నిజదురాలోకభీకరమహామహోవిభవం
బునకు వెఱచి పఱచి వరణరక్షకప్రముఖనిఖిలబలీముఖులు విముఖులై గురుతరువ్రాత
భీషణపాషాణపాణులై కలగుండుపడ నార్చి రోషావేశంబునం బేర్చి చొచ్చి ప్లవగ
రాజునగరిమొగసాలమ్రోలౝ నిలువ నలయలబలంబు విని యంగదుండు వెడలి వచ్చి
కాంచి యంతఃపురంబునకుం జని పతంగసూతికిం బ్రళయకాలాంతకుండునుం
బోలె ముంగిట రఘువరప్రేరితుం డై తదనుజుండు వచ్చి నిలిచియున్నవాఁ డిక్కపికు
లంబు నేఁటితో నిశ్శేషంబు గాకుండ నమ్రుండవై యెదుర్కొను మనవుడుఁ దలంకి
కక్ష్యాంతరంబునకు నేతెంచి నిత్యసన్నిహితహితామాత్యకృత్యవర్గంబుతోడ నాలో
చనంబు చేసి రఘుపతికృతోపకారంబు దలచికొని యవ్వసుమతీశ్వరవరునిపాలికి
వాలినందనుం బంచి ప్రార్థితుం గావించి రావించి తారారుమాసమన్వితంబుగా నతుం
డై కనుంగొని యర్ఘ్యపాద్యాద్యుపచారంబు లాచరించినం గినుక నతండు గై
కొనక రాముదురవస్థాస్థితికి బ్లవంగనాయకసుఖవసతికిం దలంపునం గృశించుచుఁ
గనలు సౌమిత్రికి మైత్రి కీలుకొనం దారాపురంధ్రి యి ట్లనియె.</poem>|ref=42}}
{{p|ac|fwb}}తార లక్ష్మణు ననునయించుట</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నాపట్టి నన్ను రాజ్యముఁ, జూపట్టఁగ నిల్పినారు సుగ్రీవుఁ డయో!
మీపెట్టుచెట్టుగాఁడా?, చేపట్టినవెనుకఁ గినుక సేయందగునే?</poem>|ref=43}}<noinclude><references/></noinclude>
a32tkt87y0553xfjarjkweyitt7t7o9
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/116
104
214655
562716
560615
2026-07-04T07:03:34Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562716
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>అని తారాసతి వేఁడిన న్విని ప్రసన్నాస్యంబునం బొల్చుధ
న్యుని సౌమిత్రిని జూచి పల్కు రవిసూనుం డల్క కర్హుండనే?
మనుజాధీశ్వర! రాజ్యవైభవమదోన్మత్తుండనై యున్నవాఁ
డనె? మున్గల్గఁ బ్లవంగపుంగవులఁ జూడం బంపనే జానకిన్?</poem>|ref=44}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>వాలి వధించి రాజ్యవిభవంబున కర్హునిఁ గా నొనర్చి యు
ద్వేలపరాక్రముండు రఘువీరుఁడు నీవుఁ బ్రతిష్ఠఁ గల్గ న
న్నేలితి రిట్టిమే లెఱిఁగి యీఋణ మెన్నఁడు దీర్చుకోఁగలం
గాలము గాచి దాశరథిఁ గన్గొన రా కిట నిల్వ నోర్తునే?</poem>|ref=45}}
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>ప్రేమ దలిర్ప రాముఁ గనిపించుము తోడ్కొని పోయి వేళవో
నేమిటి కేఁగుదెంచె నని యిందుక నాపయి నల్గెనేని నా
స్వామికి నీవె తెల్పఁగలవాఁడవు సు మ్మని సూర్యసూతి లీ
లామధురోక్తివైఖరుల లక్ష్మణు రంజిలఁ బల్కె నత్తఱిౝ.</poem>|ref=46}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>కెలనౝ మారుతిఁ గాంచి రమ్మనఘ! కిష్కింధాపురిం గల్గువా
రల నల్దిక్కులవారలౝ బ్లవగులౝ రావించునూమా యెల్లి పో
వలెఁ బౌలస్త్యవధార్థమై రఘుకులస్వామిం గన న్నావుడుౝ
జెలఁగ న్నింగియు నేల యీనుగతిఁ గూర్చెన్ వానరవ్రాతముౝ.</poem>|ref=47}}
{{p|ac|fwb}}సుగ్రీవహనుమదాదులు శ్రీరాముపాలి కేతెంచుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇట్లు మఱునాఁడు, యుగపదాసన్నసన్నద్ధసముద్ధతావాఙ్మానసగోచరవనేచరకోటులం
గూడుకొని యంగదాంజనేయనీలగవయగవాక్షజాంబవన్ముఖప్రసిద్ధులు గొల్వ సూర్య
పుత్రుండు సుమిత్రాపుత్రునిం జిరత్నరత్నశిబికారూఢునిం జేసి తానును నుచితవాహ
నారూఢుండై చని చని మాల్యనన్మహీధరవరోపకంఠంబున డిగ్గి తమరాకకు నలరి
యెదురుచూచుచున్న రామచంద్రు ననతిదూరంబునం గని డగ్గఱి యవ్విభుపదారవిం
దంబులకందువఁ దేఁటియుం బోలె వ్రాలిన దయాళుండు గావున నప్పతంగతనయుం
గౌఁగిలించుకొని యతనిం బ్రణయగర్భితరోషంబున నారఘూద్వహుం డి ట్లనియె.</poem>|ref=48}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>సమయము పల్కి రాక వెడజాగులఁ బెట్టితి వీడుకొంటివే
మమత? భవద్విరోధి నసమానభుజాబలశాలి వాలి దు
ర్దముని వధించి నీకొసఁగుతత్తరుణీసుఖరాజ్యభోగముల్
మము మఱపించెనే యటకు లక్ష్మణుఁ డుగ్రత వచ్చునంతకుౝ?</poem>|ref=49}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అన విని మజ్జనకుండవు, నను నేలినవంశపతివి నాదైవమవుౝ
విను నీదుమేలు మఱవౝ, గొనకొని కపిసేనఁ గూర్చుకొనఁ దడవయ్యెౝ.</poem>|ref=50}}<noinclude><references/></noinclude>
1s1x9vs880obv4tq55a7ivupo1efoqb
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/117
104
214656
562735
560616
2026-07-04T08:11:04Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562735
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని విన్నవించి యుభయపార్శ్వంబులౝ బలంబులం గూర్చి వేర్వేఱం బ్రసిద్ధులం
బేరు గ్రుచ్చి యిట్లనియె.</poem>|ref=51}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>విశదచరిత్ర! కన్గొనుము వీ రసమానబలుల్ సమిన్నిరం
కుశులు దశాస్యునెత్తిపిడుగుల్ దనుజాటవికాదవానలుల్
కుశలు లటంచు భూగగనగోళము నిండఁగఁ బేర్చువైరిక
ర్కశుల నపారవీరకపిరాజులఁ బౌఁజులఁ దీర్చి చూపినన్.</poem>|ref=52}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కని సంతసిల్లి రాముఁడు, జనకజ వెదకంగఁ దగిన చతురుల నిఁకనై
నను బనుపరాదె రవిసుత!, యన నతఁడు మహాప్రసాద మని యుత్సుకుఁడై.</poem>|ref=53}}
{{p|ac|fwb}}సుగ్రీవుఁడు నలువంకలకుఁ గపివీరుల నంపుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అప్పు డప్పతంగసూనుండు రఘువరాగ్రభాగంబున నిలిచి గజగవయగవాక్షగంధ
మాదనసుషేణపనసకుముదనీలజాంబవత్ప్రధానయూథపుంగవులం బిలిచి యు
చితభాషణసంభావనోపచారంబులం గారవించి ప్రాక్పశ్చిమోదక్ప్రదేశంబుల నెచట
నెచటఁ దరణి కిరణప్రవేశంబునకు నవకాశంబు గలుగు నచట నచట నాయాదేశం
బులఁ గొలంకులకెలంకుల గిరులదరులఁ దీవలక్రేవల నదులఁ బొదలఁ దక్కొండునెల
వులం గలయ వెదకి రఘువరవరారోహకందువఁ గనుంగొని సరగున నరుగుదేరవలయు
నని యసంఖ్యాజేయవీరవానరవ్రాతంబులం గూర్చి పనిచి మఱియు దక్షిణదిశాప్రదే
శంబునకు నతులితప్రతాపప్రతిభాశుభాచారలక్షణవిచక్షణుం డగునాంజనేయుం
బ్రత్యేకంబ పంపఁ దలంపు గలనాఁడై విలోకించి యి ట్లనియె.</poem>|ref=54}}
{{p|ac|fwb}}రామసుగ్రీవులు దక్షిణదిక్కునకు హనుమదాదులం బంపుట</p>
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>పావని! రమ్ము నీ వఖిలపావనమూర్తివి మత్కులంబు నీ
చే వెలయుౝ సమర్థుఁడవు సీతఁ గనుంగొని రా వటన్న సు
గ్రీవ! బళారె! యెంతపనికిౝ హనుమంతుఁడు దక్షుఁ డంచు ను
ర్వీవరశేఖరుండు రఘువీరుఁడు డగ్గఱఁ బిల్చె మారుతిన్.</poem>|ref=55}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>శ్రీరామచంద్రుఁ డోహో!, యౌరా! హరువరి నెఱుంగు నంగదముఖ్యుల్
లేరా? వారు ప్రసిద్ధులు, గారా? హనుమంతుఁ బిల్చెఁ గర్జంబునకున్.</poem>|ref=56}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>పిలిచి యనురాగంబు వొంగ నతని నుపలక్షించి.</poem>|ref=57}}
{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>రమ్మా పావని! భావనిశ్చలుఁడవై రాఁబోవ నీచేత నౌఁ
బొమ్మా ప్రాణము వచ్చుఁ జూచుకొనినౝ భూదేవతాపుత్త్రి కీ
విమ్మా యిచ్చెద నానవాలు పని నేఁ డీదేర్పఁగా మ్రోలఁ బే
ర్కొమా రే పని యుంగరం బొసఁగి కాకుత్{{ZWNJ}}స్థుం డను న్వెండియున్.</poem>|ref=58}}<noinclude><references/></noinclude>
37dj2etrmjxvkrbz9ehemyuqygml0se
562736
562735
2026-07-04T08:12:00Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
562736
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని విన్నవించి యుభయపార్శ్వంబులౝ బలంబులం గూర్చి వేర్వేఱం బ్రసిద్ధులం
బేరు గ్రుచ్చి యిట్లనియె.</poem>|ref=51}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>విశదచరిత్ర! కన్గొనుము వీ రసమానబలుల్ సమిన్నిరం
కుశులు దశాస్యునెత్తిపిడుగుల్ దనుజాటవికాదవానలుల్
కుశలు లటంచు భూగగనగోళము నిండఁగఁ బేర్చువైరిక
ర్కశుల నపారవీరకపిరాజులఁ బౌఁజులఁ దీర్చి చూపినన్.</poem>|ref=52}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కని సంతసిల్లి రాముఁడు, జనకజ వెదకంగఁ దగిన చతురుల నిఁకనై
నను బనుపరాదె రవిసుత!, యన నతఁడు మహాప్రసాద మని యుత్సుకుఁడై.</poem>|ref=53}}
{{p|ac|fwb}}సుగ్రీవుఁడు నలువంకలకుఁ గపివీరుల నంపుట</p>
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అప్పు డప్పతంగసూనుండు రఘువరాగ్రభాగంబున నిలిచి గజగవయగవాక్షగంధ
మాదనసుషేణపనసకుముదనీలజాంబవత్ప్రధానయూథపుంగవులం బిలిచి యు
చితభాషణసంభావనోపచారంబులం గారవించి ప్రాక్పశ్చిమోదక్ప్రదేశంబుల నెచట
నెచటఁ దరణి కిరణప్రవేశంబునకు నవకాశంబు గలుగు నచట నచట నాయాదేశం
బులఁ గొలంకులకెలంకుల గిరులదరులఁ దీవలక్రేవల నదులఁ బొదలఁ దక్కొండునెల
వులం గలయ వెదకి రఘువరవరారోహకందువఁ గనుంగొని సరగున నరుగుదేరవలయు
నని యసంఖ్యాజేయవీరవానరవ్రాతంబులం గూర్చి పనిచి మఱియు దక్షిణదిశాప్రదే
శంబునకు నతులితప్రతాపప్రతిభాశుభాచారలక్షణవిచక్షణుం డగునాంజనేయుం
బ్రత్యేకంబ పంపఁ దలంపు గలవాఁడై విలోకించి యి ట్లనియె.</poem>|ref=54}}
{{p|ac|fwb}}రామసుగ్రీవులు దక్షిణదిక్కునకు హనుమదాదులం బంపుట</p>
{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>పావని! రమ్ము నీ వఖిలపావనమూర్తివి మత్కులంబు నీ
చే వెలయుౝ సమర్థుఁడవు సీతఁ గనుంగొని రా వటన్న సు
గ్రీవ! బళారె! యెంతపనికిౝ హనుమంతుఁడు దక్షుఁ డంచు ను
ర్వీవరశేఖరుండు రఘువీరుఁడు డగ్గఱఁ బిల్చె మారుతిన్.</poem>|ref=55}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>శ్రీరామచంద్రుఁ డోహో!, యౌరా! హరువరి నెఱుంగు నంగదముఖ్యుల్
లేరా? వారు ప్రసిద్ధులు, గారా? హనుమంతుఁ బిల్చెఁ గర్జంబునకున్.</poem>|ref=56}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>పిలిచి యనురాగంబు వొంగ నతని నుపలక్షించి.</poem>|ref=57}}
{{Telugu poem|type=శా.|lines=<poem>రమ్మా పావని! భావనిశ్చలుఁడవై రాఁబోవ నీచేత నౌఁ
బొమ్మా ప్రాణము వచ్చుఁ జూచుకొనినౝ భూదేవతాపుత్త్రి కీ
విమ్మా యిచ్చెద నానవాలు పని నేఁ డీదేర్పఁగా మ్రోలఁ బే
ర్కొమా రే పని యుంగరం బొసఁగి కాకుత్{{ZWNJ}}స్థుం డను న్వెండియున్.</poem>|ref=58}}<noinclude><references/></noinclude>
5tz0ulcqekylanjrw3ffsxajl06w2dv
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/118
104
214657
562737
560617
2026-07-04T08:48:22Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562737
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=ఉ.|lines=<poem>పల్లవపాణికి న్నెగులు వాయఁగ నాకతఁ జెప్పినప్పు డా
యల్లకబాధచేతియుడు కాఱినయూర్పులతావినీగురుం
డల్లనఁ దెచ్చుఁ గాక మలయానిలుఁ డంతకు నీవు రావయా
చల్లనివార్తఁ గొంచు రభసంబున నోయి సమీరనందనా!</poem>|ref=59}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అని పలుక నంగదాదులు, వెనుకొన హనుమంతుఁ డపుడు విభుఁ డంపినయ
ప్పనిఁ బూని యడవిదిరుగుడు, మొనగొలువౝ దక్షిణాభిముఖుఁడై చనియెన్.</poem>|ref=60}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తరుచరవీరుఁడు రఘుశే, ఖరుఁ డిడురత్నాంగుళీయకముఁ గైకొని స
త్వరుఁడై చనియెౝ లంకా, పురిఁ గాల్వఁగ నిప్పు గొంచుఁ బోయెడుమాడ్కిన్.</poem>|ref=61}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అంత నలబలంబులు నెలనెలవులం గ్రందుకొన నంగదహనుమదనుచరు లై వనచరులు
చని చని.</poem>|ref=62}}
{{p|ac|fwb}}వానరవీరు లెల్లెడల సీతను వెదకుట</p>
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>చనుచోఁ గొండలఁ గానలౝ వెదకుచుం జాలింపుచుౝ వేసరౝ
బనిలే దంచుఁ గపుల్ గనుంగొనుచుఁ దప్పంగంటి మేమోకదా
యమదుం జూచినచోటె చూచుచుఁ గరం బాలించి యేయల్కుడే
న్వినుచుం జేరఁగఁబోయి వానరవరుల్ వింధ్యాటవీభూములన్.</poem>|ref=63}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>ఎక్కి పెక్కుతరుల నొక్కొక్కచిగురాకె, యెత్తి వెదకఁజొచ్చి రిగురుఁబోఁడి
దంతి తప్పి చనిన దొంతికుండలలోనఁ, జేయి పెట్టి వెదకఁబోయినట్లు.</poem>|ref=64}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఇటువలె వెదకియుఁ దమత్రి, ప్పట గురువిరహితుల మంత్రపఠనం బెటు ల
ట్లటమటమై పోఁ జొచ్చినఁ, గటకటపడి యొక్కొకప్పుడు కపు లడియాసన్.</poem>|ref=65}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తల్లీ మనరామచంద్రుని, యిల్లా లిపు డుండవలదె యీపొదపొంతౝ?
మల్లీవల్లికకడ నని, యెల్లరు నొకచోట నిలుతు రెంచుకొనంగన్.</poem>|ref=66}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>ఉట్టిపడ్డట్టు లెందుండి వచ్చెఁ గడింది, విలుదోయితో రాజవీరయుగము?
వచ్చెఁ బో మనరాజు వారితోఁ గరువలి, విందుసన్నిధి నింత పొందువట్టెఁ?
బట్టెఁ బో దాయాదిపగ జగద్దుర్జయం, బొకయేటిలోన నె ట్లుడిగిబోయెఁ
బోయెఁ బో పోయినప్రోయాలిపోఁబడి, వెదకి పెట్టుట యేల విహితమయ్యె</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>నయ్యె బో యంగదాదుల నంపఁ బట్టి, కొదవపడదయ్యె ననిపించుకొనఁగ వలదె?
యదన మనచేత సాఫల్య మొదవు టెన్నఁ, డుభయతారక మైనయీయుచితవిధికి.</poem>|ref=67}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని తలపోయుచు జనకతనయాన్వేషణపరాయణులై.</poem>|ref=68}}
{{Telugu poem|type=మత్తకోకిల.|lines=<poem>చొత్తురుం జొరరానిచోటులఁ జొచ్చి పుణ్యవశంబునౝ
వత్తురుం దిరుగంగ నీగతి వానరోత్తము లెత్తఱిౝ</poem>|ref=}}<noinclude><references/></noinclude>
834wfxdrrokgklih0e5rvvil68zq7mf
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/119
104
214658
562738
560618
2026-07-04T09:22:07Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562738
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>మెత్తఁబా టొకయింత లేక భ్రమింపఁగాఁ దమపాటు పే
టెత్తి పోవక త్రోవకున్ ఫలియించుకాలము వచ్చినన్.</poem>|ref=69}}
{{p|ac|fwb}}హనుమదాదు లుదధితీరముం జేరుట</p>
{{Telugu poem|type=తరల.|lines=<poem>అదరిపా టొకచో జటాయువు నన్న యన్నియుఁ జెప్పినౝ
బ్రదుకుజీవము కల్గెఁ గాఁ దలపెట్టి చూచుకొనంగ మే
లెదురుగాఁ జనుదెంచెఁ బొమ్మని యెంచుకొంచు గమించి ర
య్యుదధియుత్తరతీరభూమికి నొక్కయుమ్మడి మొత్తమై.</poem>|ref=70}}
{{Telugu poem|type=స్రగ్ధర.|lines=<poem>పవిధారాపాతభీతిప్రశమనకవచస్రాయదుర్గాధివాసో
త్సవసంపన్నాట్టహాసోచ్చయముఖరవియచ్చంక్రమోద్దండభూభృ
న్నివహభ్రాంతిప్రదోద్యన్నినదభయదవేణీముఖోత్తుంగభంగా
ర్ణవగర్వాలోకనిర్విణ్ణ మగుకపిచమూనాథయూథంబుతోడన్.</poem>|ref=71}}
{{Telugu poem|type=|తే.lines=<poem>అనియె నంగదుఁ డిది కొండ మనలకొలఁదు, లరయ నొరగల్లు ప్రత్యక్ష మయ్యె నిచట
బిల్లమెఱుములఁ బోదు కుప్పించరాదు, దీని నేలాగునఁ దరింపఁ దీఱు మనకు.</poem>|ref=72}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని కడలికడ నిలిచి మఱియును.</poem>|ref=73}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>జంభారి విసరి వైచిన, దంభోళికి ఱెక్క యిచ్చి తలఁగక మును సం
రంభించి చనియెఁ దా న, య్యంభోనిధి దాఁటునే విహంగమవిభుఁడుౝ.</poem>|ref=74}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అది యటు లుండె నిం దొకమహాజవసత్త్వసమర్థుఁ డెవ్వఁడే
నిది తరియించి రావణునియిల్లు చొరంబడి సీత యున్నచో
టిది యని చూచి వచ్చి మనియిందఱియౌదలమోపు డించి యా
పద యనువారిరాశి కొకపారముఁ జూపునొకో తటాలునౝ!</poem>|ref=75}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఒడయనిపని యీడేఱిచి, యడియాలము చూప నోప మఁట మన మేలా
యడవుల ఫలమూలాదులు, చెడఁ దిననా? విఱుఁగ ద్రొక్కి చెట్లు చెఱచనా?</poem>|ref=76}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని పలికి నిరుత్తరు లైనవానరవీరులం దేఱిచూచి వెండియు.</poem>|ref=77}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అనుకొనుఁగాక తా వలసిన ట్లని యున్నతలంపొ! వీనులౝ
వినరొ! బళా బలాబలవివేక మొనర్పమి యెల్లఁ జేతఁ గా
దనుటగదా యెఱింగితి నటైన నిఁకౝ ననుఁ జూడుఁ డబ్ధిలం
ఘన మన నెంత నా కనినఁ గ్రక్కున భల్లుకవల్లభుం డనుౝ.</poem>|ref=78}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>దొరకుఁ బని చెప్పి కలిగిన, పరివారము చూచునుండఁ బాల్పడునే? యె
వ్వరు గోల యెంతపనికిౝ, దురంధరుఁడు పవనసుతుఁడు తోఁడై యుండౝ.</poem>|ref=79}}<noinclude><references/></noinclude>
31936uf16lnlj1pe0m2ain14m2uxer3
562739
562738
2026-07-04T09:22:31Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
562739
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=|lines=<poem>మెత్తఁబా టొకయింత లేక భ్రమింపఁగాఁ దమపాటు పే
టెత్తి పోవక త్రోవకున్ ఫలియించుకాలము వచ్చినన్.</poem>|ref=69}}
{{p|ac|fwb}}హనుమదాదు లుదధితీరముం జేరుట</p>
{{Telugu poem|type=తరల.|lines=<poem>అదరిపా టొకచో జటాయువు నన్న యన్నియుఁ జెప్పినౝ
బ్రదుకుజీవము కల్గెఁ గాఁ దలపెట్టి చూచుకొనంగ మే
లెదురుగాఁ జనుదెంచెఁ బొమ్మని యెంచుకొంచు గమించి ర
య్యుదధియుత్తరతీరభూమికి నొక్కయుమ్మడి మొత్తమై.</poem>|ref=70}}
{{Telugu poem|type=స్రగ్ధర.|lines=<poem>పవిధారాపాతభీతిప్రశమనకవచస్రాయదుర్గాధివాసో
త్సవసంపన్నాట్టహాసోచ్చయముఖరవియచ్చంక్రమోద్దండభూభృ
న్నివహభ్రాంతిప్రదోద్యన్నినదభయదవేణీముఖోత్తుంగభంగా
ర్ణవగర్వాలోకనిర్విణ్ణ మగుకపిచమూనాథయూథంబుతోడన్.</poem>|ref=71}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అనియె నంగదుఁ డిది కొండ మనలకొలఁదు, లరయ నొరగల్లు ప్రత్యక్ష మయ్యె నిచట
బిల్లమెఱుములఁ బోదు కుప్పించరాదు, దీని నేలాగునఁ దరింపఁ దీఱు మనకు.</poem>|ref=72}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని కడలికడ నిలిచి మఱియును.</poem>|ref=73}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>జంభారి విసరి వైచిన, దంభోళికి ఱెక్క యిచ్చి తలఁగక మును సం
రంభించి చనియెఁ దా న, య్యంభోనిధి దాఁటునే విహంగమవిభుఁడుౝ.</poem>|ref=74}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అది యటు లుండె నిం దొకమహాజవసత్త్వసమర్థుఁ డెవ్వఁడే
నిది తరియించి రావణునియిల్లు చొరంబడి సీత యున్నచో
టిది యని చూచి వచ్చి మనియిందఱియౌదలమోపు డించి యా
పద యనువారిరాశి కొకపారముఁ జూపునొకో తటాలునౝ!</poem>|ref=75}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఒడయనిపని యీడేఱిచి, యడియాలము చూప నోప మఁట మన మేలా
యడవుల ఫలమూలాదులు, చెడఁ దిననా? విఱుఁగ ద్రొక్కి చెట్లు చెఱచనా?</poem>|ref=76}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అని పలికి నిరుత్తరు లైనవానరవీరులం దేఱిచూచి వెండియు.</poem>|ref=77}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అనుకొనుఁగాక తా వలసిన ట్లని యున్నతలంపొ! వీనులౝ
వినరొ! బళా బలాబలవివేక మొనర్పమి యెల్లఁ జేతఁ గా
దనుటగదా యెఱింగితి నటైన నిఁకౝ ననుఁ జూడుఁ డబ్ధిలం
ఘన మన నెంత నా కనినఁ గ్రక్కున భల్లుకవల్లభుం డనుౝ.</poem>|ref=78}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>దొరకుఁ బని చెప్పి కలిగిన, పరివారము చూచునుండఁ బాల్పడునే? యె
వ్వరు గోల యెంతపనికిౝ, దురంధరుఁడు పవనసుతుఁడు తోఁడై యుండౝ.</poem>|ref=79}}<noinclude><references/></noinclude>
8fnpg4m2vcc4vpn9bdqk6uj4waqq97r
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/120
104
214659
562760
560619
2026-07-04T10:28:13Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562760
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{p|ac|fwb}}జాంబవంతుఁడు హనుమంతు నుగ్గడించుట</p>
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>అని హనుమంతుదిక్కు మొగమై పవమానతనూజ! యేమయా
నినుఁ గపిమాత్రుఁ జేసికొని నీపని మాపయిఁ బెట్టియుండె దిం
తనె తనయానవాలు రఘునాయకుఁ డెవ్వరిచేతి కిచ్చెనో
మనతెగలోఁ దలంచికొనుమా యపు డన్నియుఁ గాన నయ్యెడుౝ.</poem>|ref=80}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>నీసత్తువ నీ వెఱుఁగవు, వానరపతి పొడమి పండువలె నుండగఁ బే
రాసం బిన్నప్పు డనా, యాసత యోజనశతత్రయం బెగరవఁటే?</poem>|ref=81}}
{{p|ac|fwb}}హనుమంతుఁడు సముద్రము దాఁట మహేంద్రగిరి నెక్కుట</p>
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అనుచుఁ దను నింత గుఱిచేసి యనుసరించు, ప్రార్థనాగౌరవముతోడిపలుకు పలుక
విని సముత్సాహసంరంభవివశుఁ డగుచు, గాడ్పుదేవర గారాపుఁగన్నకొడుకు.</poem>|ref=82}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తనప్రాపు నచ్చి వచ్చిన, పెనుగపులకు సంతసంబు పెరుఁగౝ బెరిఁగెౝ
వినుముట్టఁ గట్టె బిగియం, దనకాసియ వారిరాశి దాఁటెడుతెగువౝ.</poem>|ref=83}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఇటు నిశ్చయించి యపు డటు, నిటుఁ జూచి మహేంద్రశైల మెక్కిన లంకా
పుటభేదనంబుమీఁదికిఁ, బుట మెగయును వాయసూతి పొమ్మని కదలెౝ.</poem>|ref=84}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>కదలి యచ్చేరువ నుండుకొండదండకుం బోయి యారోహణంబునకుం బ్రారంభించి.</poem>|ref=85}}
{{Telugu poem|type=చ.|lines=<poem>ఒకయడు గొక్కచక్కి నిడి యూఁదినఁ దచ్చరణంబు నిర్ఝరో
దకములు ముంపునం దడియఁ దద్గిరి గోడివడంగ లేచి యొం
డొకయడు గవ్వలౝ౯ నిలువ నుండి యథాస్థితి నర్ఘ్యపాద్యపూ
ర్వకముగ రాఘవాప్తునకు వచ్చి యెదుర్కొనిపోయెనో యనన్.</poem>|ref=86}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>తదనంతరంబ.</poem>|ref=87}}
{{p|ac|fwb}}సముద్రలంఘనము</p>
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>అడుగు లొత్తినపట్లఁ బిడుగు మొత్తినయట్ల, బహుమహోపలములు పగిలిపడఁగ
దోఁక త్రిప్పినపట్ల మూఁక విప్పినయట్ల, బలుగాన లిలఁ గూలి బయలు గాఁగఁ
గేలఁ దట్టినపట్లఁ గోలఁ గొట్టినయట్లఁ, గరికేసరారులు గలఁగి పఱవ
రంతు చూపినపట్ల వంతు మోపినయట్ల, గుహలు ప్రతిధ్వనుల్ గ్రుమ్మరింపఁ</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>గంపితధరాధరాధిత్యకాఝరీత, రంగఘట లెల్లెడల నుప్పరంబు లెగసి
పడి తడిపి కార్యదాహవిభాంతకపుల, యుల్లములతో దవాగ్నులఁ జల్లఁజేయ.</poem>|ref=88}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>ఒడలువడసినతమతండ్రి వడువు దోఁప, రయమునకుఁ గూటకోటులన్నియుఁ జలింప
బెరిఁగి గిరి గాడ్పుకొడు కెక్కి తిరిగి తిరిగి, యొక్కచో నిల్చి దక్షిణదిక్కుఁ జూచి.</poem>|ref=89}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>కటకట ధరణీకటితట, పట మనిపించుకొనఁ గన్న పారావారం
బిటు వచ్చి కుటిలదానవ, పుటభేదనవప్రపరిఘ పోయనఁ దగెఁగా.</poem>|ref=90}}<noinclude><references/></noinclude>
k9ppn1vgeye0d5oit9tjmj94h4cv09j
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/121
104
214660
562767
560620
2026-07-04T11:21:02Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562767
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>తగుఁగాక తాను దనలో, నిగురొత్తిన వీడు దాని నేలినవాఁడుౝ
జగదేకపతికి రఘుపతి, కగపడ కెటు పోఁగవచ్చు నని యున్ముఖుఁ డై.</poem>|ref=91}}
{{Telugu poem|type=ఆ.|lines=<poem>గాడువేల్పుపట్టి గ ట్టెక్కి యుక్కునఁ, జూచె సూటి నేటిజోటిమగని
భావిసేతు వచ్చుపడ లంకకడకును, సూత్రపట్టుమాడ్కిఁ జూడ్కి వెలుఁగ.</poem>|ref=92}}
{{Telugu poem|type=మ.|lines=<poem>తనచూ పంబుధిమీఁదఁ జాఁచి శ్రవణద్వంద్వంబు రిక్కించి వం
చినచంచద్భుజముల్ సముత్కటకటీసీమంబులౝ బూన్చి తోఁ
క నభోవీథికిఁ బెంచి యంఘ్రు లిఱియంగాఁ బెట్టి బిట్టూఁది గ్ర
క్కున నక్కొండ యడంగఁ ద్రొక్కి పయికిం గుప్పించి లంఘించుచోన్.</poem>|ref=93}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>గిరి గ్రుంగఁ ద్రొక్కి చెంగున, హరి నింగికి దాఁటుగొనిన హరిహరి యపు డా
హరి యెగసినట్లు దోఁచక, గిరి యెగసినయట్లు తోఁచెఁ గెళవులకెల్లన్.</poem>|ref=94}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>గిరికార్ముకనిర్గతమై, హరిశర మపు డసురపురవరాభిముఖం బై
సురగరుడదురవలోక, త్వరతోఁ జనె నొకమహారవం బుదయింపన్.</poem>|ref=95}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>వాలంబుఁ దానుఁ గరువలి, వేలుపుఁగొడు కరుగఁజూచి విపరీతగతిౝ
దోల దొరఁకొనెనొ రవి యిటు, దేలం బెనుగాడితోడితే రని రమరుల్.</poem>|ref=96}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>పవనజజంఘాసంభవ, పవనము వడిఁ గడలిఁ బాయవడ నడఁచి మహా
వివరమునకుం జొరంబడి, పవనాశనకోటి నాశపఱిచి గమించెన్.</poem>|ref=97}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అప్పుడు.</poem>|ref=98}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>నగశిఖాశిల లెగసి గుభేలు రనఁ గూలి, యాగామిసింధుబంధాభినయము
సమధురప్రసవగుచ్ఛము లుచ్చలితములై, సతమఃకుమారనక్షత్రశంకఁ
బొడవంటుకొనఁ గొట్టువడి గొంతవడి హరుల్, శరదభ్రజాతసంజాతిబుద్ధి
నుప్పరంబున లేచి యుదధివీచీపంక్తు, లజలమేఘములకు సజలగుణముఁ</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>జూప జంఝాసమీరంబు కోపు నెఱప, నిక్కెఁ దనముక్కు దక్షిణదిక్కుఁ జూడఁ
గీలిశిఖవోలెఁ జాఁచిన కేలు లంకఁ, జంక నిడఁ జూచు పొంకంబు సంతరించె.</poem>|ref=99}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>వెండియు.</poem>|ref=100}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>రఘువరేణ్యక్రోధరసము లంకకు ముట్టఁ, గ్రొవ్వారు కాలువ ద్రవ్వె ననఁగ
నాగామిసేతుబంధానురూపంబుగాఁ, జేయుగుణావర్తమో యనంగ
నవయశోవసనంబు లవని కర్చించి య, చ్చెల్వ నల్లనివల్వ చించె ననఁగ
దనుఁ జూడ శేషుండు తలుపులు దెఱచిన, బలిమందిరంబువాకిలియొ యనఁగ</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>నొకనిమిషమాత్ర మప్పు డయ్యుదధినడుమ, నఱకువడితోఁచె నదరంటఁ జఱచిపఱచు
నలఘుజంఘాప్రభంజనంబులఁ దనర్చి, యతఁడు వ్రాలెఁ ద్రికూటకూటాగ్రవీథి.</poem>|ref=101}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>ఇవ్విధంబున నంబునిధి నిస్తరించి.</poem>|ref=102}}<noinclude><references/></noinclude>
g8qrkf1svdgg66qbrcl8wxsep7ilmmf
పుట:రామాభ్యుదయము.djvu/122
104
214661
562772
560621
2026-07-04T11:55:35Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
/* అచ్చుదిద్దారు */
562772
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{p|ac|fwb}}హనుమంతుఁడు త్రికూటశిఖరంబుఁ జేరి లంక జూచుట</p>
{{Telugu poem|type=|lines=<poem>అగరుధూపపుఁబొగల్ పొగరారు కురులుగా, నవగవాక్షము లీక్షణములు గాఁగఁ
జికిలివిటంకముల్ చెక్కుటద్దములుగా, నగరిహజారంబు మొగముగాఁగ
నతులవీథిక లలంకృతభుజాలతలుగాఁ, బ్రమదశైలము లురోజములు గాఁగ
దృశ్యశృంగాటకదీర్ఘిక నాభిగాఁ, బృథువప్రచక్రంబు పిఱుఁదు గాఁగ</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>బికశుకీకేకిమధుకరప్రకరముఖర, వనవలయరేఖ బెళబెళ వలువ గాఁగ
రావణునిచెట్ట వట్టినరాజ్యలక్ష్మి, కైపుఁ దోఁపించు లంకపొంకంబు గాంచి.</poem>|ref=103}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>అదరుమంటలు గ్రక్కున ట్లున్నయదిగదా, వప్రరత్నప్రభావళులచేత
నట్టహాసము చేయున ట్లున్నయదిగదా, పటహాదికార్భటీపటిమచేత
నదటుమై గర్జించున ట్లున్నయదిగదా, ప్రతిపతాకాంశుకాహతులచేత
నాహవగతి గాంచున ట్లున్నయదిగదా, నగశిఖరారోహణంబుచేత</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>దీనిఁ గనుఁగొన్న వేగంటిదేవరకును, వెచ్చనిట్టూర్పు పుక్కిట వెడలకున్నె?
ముకుటకంపంబు తడవుగా ముదురకున్నె?, పిడుగుటడిదంబు చేవిడి పడకయున్నె?</poem>|ref=104}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనుచు నయ్యసురపరివృఢపురవరసౌభాగ్యంబు నగ్గించి జనకతనయాన్వేషణమనీ
షాయత్తచిత్తుండై కరువలికొడుకు నిరపాయంబుగాఁ దగినయుపాయంబులెల్ల నుల్లం
బున వల్లించి.</poem>|ref=105}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఇది వేళ గాదు చొరఁబడి, వెదకఁగ నని యున్నయతనివెరవు త్రిలోకా
భ్యుదయాంకురార్పణం బీ, కదలిక యీడేర్తు నన్నగతి రవి గ్రుంకెౝ.</poem>|ref=106}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అంతఁ బడమట నెఱసంజయాముకవిసె, నలిని కనుమూసెఁ దుమ్మెద కలువ కరిగెఁ
బులుఁ గిరవు చేరె మెఱుఁగుడుఁబురువు వెలిఁగె, బెంటి నెడఁబాసి జక్కవ యొంటిఁదిరిగె.</poem>|ref=107}}
{{Telugu poem|type=ఉత్సాహ.|lines=<poem>చుక్కత్రొక్కుఁ డెక్కుడైన సుడివడంగఁ దొడఁగె న
మ్మక్క! నింగిపొడి యనంగ నప్పు డిరులు నెఱసెఁ బో
యెక్కడెక్కడనె వియోగిహృదయతా పదవహవి
ర్భుక్కలానుమానజనకరూప మై దురాపమై.</poem>|ref=108}}
{{p|ac|fwb}}హనుమంతుఁడు చంద్రోదయవేళ లంకఁ జొచ్చుట</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అంత హనుమంతుఁ డంతట, సంతమసము దీఱె నిదియె చా టని యొకటే
గంతున లంకానగరా, భ్యంతరమున వ్రాలి యుచిత మగువేషమునన్.</poem>|ref=109}}
{{Telugu poem|type=లయగ్రాహి.|lines=<poem>వీదులను గన్మఱువువేదుల మరుత్తరుల, పాదుల సరోవరతటాదుల మణిప్రా
సాదములఁ గేలి గిరిపాదములఁ దద్గతప, యోదముల బంధుగృహభేదములఁ గాంచెౝ
మోదములతోఁ గలహఖేదములతో సరస, వాదములతో హితవినోదములతో నా
నాదనుజదంపతుల శ్రీదనుకుపట్లఁ బిక, నాదనుడు గెంచఁ గనరా దనుచుఁ బొంచెన్.</poem>|ref=110}}<noinclude><references/></noinclude>
1jkcup1fmfmt9p4dy9fyxdwwi9byz5h
562773
562772
2026-07-04T11:56:00Z
దేవీప్రసాదశాస్త్రి
4290
562773
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="దేవీప్రసాదశాస్త్రి" /></noinclude>{{p|ac|fwb}}హనుమంతుఁడు త్రికూటశిఖరంబుఁ జేరి లంక జూచుట</p>
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>అగరుధూపపుఁబొగల్ పొగరారు కురులుగా, నవగవాక్షము లీక్షణములు గాఁగఁ
జికిలివిటంకముల్ చెక్కుటద్దములుగా, నగరిహజారంబు మొగముగాఁగ
నతులవీథిక లలంకృతభుజాలతలుగాఁ, బ్రమదశైలము లురోజములు గాఁగ
దృశ్యశృంగాటకదీర్ఘిక నాభిగాఁ, బృథువప్రచక్రంబు పిఱుఁదు గాఁగ</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>బికశుకీకేకిమధుకరప్రకరముఖర, వనవలయరేఖ బెళబెళ వలువ గాఁగ
రావణునిచెట్ట వట్టినరాజ్యలక్ష్మి, కైపుఁ దోఁపించు లంకపొంకంబు గాంచి.</poem>|ref=103}}
{{Telugu poem|type=సీ.|lines=<poem>అదరుమంటలు గ్రక్కున ట్లున్నయదిగదా, వప్రరత్నప్రభావళులచేత
నట్టహాసము చేయున ట్లున్నయదిగదా, పటహాదికార్భటీపటిమచేత
నదటుమై గర్జించున ట్లున్నయదిగదా, ప్రతిపతాకాంశుకాహతులచేత
నాహవగతి గాంచున ట్లున్నయదిగదా, నగశిఖరారోహణంబుచేత</poem>|ref=}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>దీనిఁ గనుఁగొన్న వేగంటిదేవరకును, వెచ్చనిట్టూర్పు పుక్కిట వెడలకున్నె?
ముకుటకంపంబు తడవుగా ముదురకున్నె?, పిడుగుటడిదంబు చేవిడి పడకయున్నె?</poem>|ref=104}}
{{Telugu poem|type=వ.|lines=<poem>అనుచు నయ్యసురపరివృఢపురవరసౌభాగ్యంబు నగ్గించి జనకతనయాన్వేషణమనీ
షాయత్తచిత్తుండై కరువలికొడుకు నిరపాయంబుగాఁ దగినయుపాయంబులెల్ల నుల్లం
బున వల్లించి.</poem>|ref=105}}
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>ఇది వేళ గాదు చొరఁబడి, వెదకఁగ నని యున్నయతనివెరవు త్రిలోకా
భ్యుదయాంకురార్పణం బీ, కదలిక యీడేర్తు నన్నగతి రవి గ్రుంకెౝ.</poem>|ref=106}}
{{Telugu poem|type=తే.|lines=<poem>అంతఁ బడమట నెఱసంజయాముకవిసె, నలిని కనుమూసెఁ దుమ్మెద కలువ కరిగెఁ
బులుఁ గిరవు చేరె మెఱుఁగుడుఁబురువు వెలిఁగె, బెంటి నెడఁబాసి జక్కవ యొంటిఁదిరిగె.</poem>|ref=107}}
{{Telugu poem|type=ఉత్సాహ.|lines=<poem>చుక్కత్రొక్కుఁ డెక్కుడైన సుడివడంగఁ దొడఁగె న
మ్మక్క! నింగిపొడి యనంగ నప్పు డిరులు నెఱసెఁ బో
యెక్కడెక్కడనె వియోగిహృదయతా పదవహవి
ర్భుక్కలానుమానజనకరూప మై దురాపమై.</poem>|ref=108}}
{{p|ac|fwb}}హనుమంతుఁడు చంద్రోదయవేళ లంకఁ జొచ్చుట</p>
{{Telugu poem|type=క.|lines=<poem>అంత హనుమంతుఁ డంతట, సంతమసము దీఱె నిదియె చా టని యొకటే
గంతున లంకానగరా, భ్యంతరమున వ్రాలి యుచిత మగువేషమునన్.</poem>|ref=109}}
{{Telugu poem|type=లయగ్రాహి.|lines=<poem>వీదులను గన్మఱువువేదుల మరుత్తరుల, పాదుల సరోవరతటాదుల మణిప్రా
సాదములఁ గేలి గిరిపాదములఁ దద్గతప, యోదముల బంధుగృహభేదములఁ గాంచెౝ
మోదములతోఁ గలహఖేదములతో సరస, వాదములతో హితవినోదములతో నా
నాదనుజదంపతుల శ్రీదనుకుపట్లఁ బిక, నాదనుడు గెంచఁ గనరా దనుచుఁ బొంచెన్.</poem>|ref=110}}<noinclude><references/></noinclude>
79h1n52brana2320f40ecq2goa5lp5g
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/53
104
214810
562639
561192
2026-07-03T17:32:19Z
Vjsuseela
1850
/* మూల్యాంకన చేసారు */
562639
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Vjsuseela" /></noinclude>నైనను కన్పింపలేదు. ఇఁకజనుల జీవితమందమా అదియును ఇప్పటికాల మంతకష్టముగా నుండలేదు. కనుక సంతానము కొఱకు వారెట్టి వివాహములనైనను చేసికొనుచుండిరి.
<ref>దుర్యోధనునకు భీమునకు పలువురు భార్యలుండిరి. స్త్రీపర్వము.</ref>బహుభార్యాత్త్వము ఆచారముగానుండిన
క్షాత్రయుగాదియందే బహుభర్తృత్వము యొక్క యుదాహరణము కూడ పాండవులందు కానవచ్చుచున్నది. రెండవమారు
మనదేశమునకువచ్చి చల్లని ప్రదేశములలో నివసించిన యార్యుల వెంట స్త్రీలు కొద్ది మందిమాత్రమే యుండుట వలన పలువురు పురుషులు ఒక స్త్రీనే భార్యగాఁ గొనవలసివచ్చెను. మహాభారతమునందు బహుభర్తృత్వమునకు ద్రౌపదియొకతెయే యుదాహరణముగాఁ గానవచ్చుచున్నది. అయినను పలువురొకవనితను పెండ్లియాడవచ్చునాయనుప్రశ్న వచ్చిన
సందర్భమున యుధిష్టిరుఁడు “ఇది మా వంశాచారము” అని చెప్పియున్నాడు. ఈకారణమును బట్టిచూచినచో ఈయాచారము మొదటవచ్చిన యార్యులలోఁ గాకపోయినను రెండవమారు వచ్చినవారిలో క్షాత్రయుగారంభమున నుండెనని మన మొప్పు కొనవలసియున్నది. ఇదికాక, నియోగపద్ధతిని సంతానముఁ బడయు నాచారముకూడ ఆకాలపుటార్యులలో నుండినట్టు
కానవచ్చుచున్నది. వీనినిబట్టి విచారించినయెడల, సంతానోత్పత్తి ఆదినములలో నత్యవసముగా నెంచఁబడు చుండేనని
తోఁచుచున్నది.
బహుభార్యాత్త్వము, బహుభర్తృత్వము, నియోగము, వీనితోఁబాటు వితఁతూద్వాహములును సభర్తృకల పునర్వివాహములును ఆచరణయందుండవచ్చునని మనకుఁదోఁచుట సహజము. దమయంతికి ద్వితీయస్వయంవరము జరుగునని ప్రకటింపఁబడి యుండెను, కానియది జరుగ లేదు. ఈ సందర్భమున నలుఁడు సాధారణ స్త్రీవలె విషయలౌల్యమునకు లోఁబడినదానవని దమయంతిని నిందించెను.
<ref>ఈ విషయమున దీర్ఘతముఁడు విధి నిర్ణయించెను:ఏక ఏవచతిర్నార్యా యావజ్జీవపరాయణమ్ | మృరేజీవతివారనిన్నావరం ప్రభుయాన్నరమ్౹౹ ఆది౹౹౹</ref>ద్యూతమున ద్రౌపది యోడఁబడినపిమ్మట, పాండవులను వదలి దృతరాష్ట్ర సుతులలో నొకనిఁ జేపట్టుమని దుర్యోధనుఁడామె నాజ్ఞాపించును. ఇది పరిహాసముగాఁ బలుకఁబడిన వాక్యమేయై యుండవచ్చును. కాని
ఉన్నతములగు నీతితత్వముల గెఱుఁగని స్త్రీలు ఒక భర్తను వదలి వేఱోక భర్తను పొందుట ఆకాలమున అసాధారణ విషయము కాదని దీనివలనఁ దెలియుచున్నది. క్షాత్రయు గారంభమున వితంతూద్వాహముమాట ఎట్లుండినను, ఆయుగాంతమునమాత్ర మీయాచారము సంపూర్ణముగా నిషేధింపఁబడియుండెననుట నిస్సంశయము. ఆర్యస్త్రీలు పునర్వివాహము చేసికొనిరనుటకు ప్రమాణములు రామాయణభారతములందు లేవు. జర్మనులలోని యొక తెగకు సంబంధించి వితంతువులు మరల వివాహము చేసికొనరని “టాసిటను” అనునతఁడు వ్రాసియున్నాఁడు. దీనినిబట్టి చూచినచో ఆర్యజాతియందీ నిషేధము అతి పురాతనకాలమునుండియే యుండెనని తోఁచుచున్నది. ఏలయన ప్రపంచమందలి మఱేజాతియందును ఇట్టి నిషేధముండినట్టు ప్రమాణము కానరాదు. “భుక్తపూర్వ” లగు స్త్రీలను (అనగా క్షతయోనులను) వివాహము చేసికొనుటను ఆర్యులు పాతకముగా నెంచుచుండిరి కనుక ఇట్టి నిషేధము ఆర్యజాతియందు ఏర్పడెనని భావింపఁదగియున్నది. సైంధవుని మఱునాఁటి సాయంత్రమువఱకుఁ దెగటార్చెదనని అర్జునుఁడు చేసిన శపధమున ఇట్టి వివాహము పాతికముగాఁ దలఁబడు చుండినట్లు తెలియుచున్నది. “భుక్త పూర్వ" లగు స్త్రీలను వివాహమాడినవారు పోవుగతికి నేను పోయెదఁగాక" యని యాతడనుచున్నాఁడు. <ref>భుక్తపూర్వాం స్త్రీయం యేద విందతామఘశంసినాంః ద్రోణః</ref> తమ రక్తము పరిశుభ్రమైనదని గర్వపడు శూరపురుషులలో నిట్టిభావముండుట యబ్బురముకాదు.
తాము వివాహము చేసుకొను కన్నెలు యుక్తయస్కలై వివాహము నాఁడే నిషేకమునకు తగినవారుగా నుండవలయునని ఈ యుగారంభమున నుండిన యా<noinclude><references/></noinclude>
rnkbo1uuuwbbfs0pszxe33ovt81bq2r
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/54
104
214898
562647
561197
2026-07-03T18:09:36Z
Vjsuseela
1850
/* అచ్చుదిద్దారు */
562647
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Vjsuseela" /></noinclude>ర్యులు కోరుచున్నట్టు కానవచ్చు చున్నది. ద్రౌపదీ వివాహము పంచపాండవులలో నొకొకనితో నొక్కొకదినము జరగెననియు, అట్లయ్యు దేవతా ప్రభావమున ప్రతిదినము ఆమె కన్యగానే యుండెననియు మహాభారతమందున్నది. దీనిని బట్టి జూడ వివాహవిధులలో నిషేక కార్యము ముఖ్యముగా నుండెననియు, వధువునిషేకయోగ్యగా నుండుట యవసరముగా నుండెననియు తెలియవచ్చు చున్నది. వివాహకాలమున ద్రౌపది వర్ణింపబడిన విధమునుబట్టి చూడ ఆమె తగిన వయస్సు కలదిగనగపడు చున్నది. కుంతికి వివాహమునకు పూర్వమే పుత్రుఁడు జన్మించి యుండెను. వివాహమైన కొలఁది మాసములకే మరణించిన అభిమన్యుని భార్య ఉత్తర గర్భవతిగా నుండెను. అర్జునుఁడు సుభద్ర నెత్తుకొని పోయినపుడు ఆమె నిండు జవ్వనము కలదై యుండెను. వేయేల? మహాభారతమున వచ్చిన స్త్రీలందరు నిట్టివారుగానే యున్నారు. మహాభారతమును బట్టి చూచిన,
క్షాత్రయుగారంభముననే కాక దానియంతమున ప్రౌఢావివాహములు వాడుక యందుండినట్టు కానవచుచున్నది. రామాయణము కూడ దీనినే బలపఱచు చున్నది. కాని కొన్ని చోట్ల దానియందు ఈ విషయమున తరువాతి కాలపు టభిప్రాయములు దూర్పఁబడినవి. ద్రౌపది స్థితియందు వలెనే, సీతారాములు మిధుల నుండి యయోధ్యకురాగానే నిషేకము జరిగినట్లున్నది. <ref>ఈ సందర్భమున నీ క్రింది శ్లోకము చాల ముఖ్యమైనది. ఇది బహుశాః రామాయణముయొక్క మూల గ్రంథములోనిదై యుండవచ్చును. అభివాద్యభివాద్యాంశ్చ సర్వారాజనుతౌస్తదా రేమిలేముదితాఃనర్వా భర్తృభిఃనహితారహఃః బాలః</ref>
ఈ యుదాహరణము లన్నియు క్షత్రియ వంశము వారివనియు, రాజపుత్రులలో ఆనాఁడే కాదు నేటివరకు కూడ పై
యాచారమే యున్నదనియఁ కొందఱు వాదింప వచ్చును. బ్రాహ్మ వివాహము ఆచారముగాఁ గల బ్రాహ్మణజాతిలో పైనఁ
జెప్పబడిన వివాహ పద్దతి యుండలేదని అట్టివారు చెప్పవచ్చును. కాని అట్టి వాదము సరియైనదికాదు. క్షత్రియకన్యయంత యుక్తవయసురాకపూర్వమే పెండ్లియైన యొక బ్రాహ్మణకన్యయైనను వీర కావ్యములయందు మనకు కానరాదు. శుక్రుని
కూతురగు దేవయాన మొదట కచుని ప్రేమించి యాతనిచే నిరాకరింపఁబడి యయాతిని వివాహమాడినట్లు మహాభారతము
నందున్నది. పెండ్లి సమయమున నీమె సంపూర్ణ యౌవనవతి. వృద్ధురాలగువరకు అవివాహితగానేయుండి తపము సల్పుచుండిన బ్రాహ్మణ స్త్రీ యొకతె మనకు శల్యపర్వము నందలి 38 వ అధ్యాయమున కాన వచ్చు చున్నది. స్వర్గమునకు బోఁ దలఁచినచో వివాహమాడవలసి యుండునని ప్రబోధింపఁ బడిన పిదప ఆమె తుదకు వార్ధక్యమున నొక ఋషిని పెండ్లి చేసికొనేను. దండునివలనఁ బలత్కారముగా చెఱుపఁబడినదగు భృగుమహర్షి కూతురు యుక్త వయసు వచ్చువరకు ఆవివాహితగా నున్న బ్రాహ్మణ స్త్రీయే కదా. <ref>ఆదిపర్వములోని ౧౫౭ వ ఆధ్యాయమందున్న ఈ క్రింది శ్లోకమునందు ఒక బ్రాహ్మణుఁడు లకున కాహారము కాఁబోవుచు విలపించుచున్నాఁడు. దీనిని బట్టి క్షాత్రయుగాంతమున ఁగూడ బ్రాహ్మణకన్యలు యుక్తవయసు రాక పూర్వము వివాహితలగుచుండినట్టు కానరాదు, శ్లో॥ బాలామప్రాస్తవయమజాతవ్యంజనాకృతిమ్ | భర్తరరాయనిక్షిప్తం న్యాసంధాత్రా మహాత్మనాః</ref>అనుశాసనపర్వమునందు స్త్రీకి వివాహము కాదగిన వయను యౌవన ప్రాప్తియే యని స్పష్టముగాఁ జెప్పబడియున్నది. <ref>వయంస్టాంతుమహాప్రాజ్ఞ కన్యామావోడుమర్హసిః</ref>
వివాహకాలమున పురుషుల వయను కూడ శ్రీలవయసున కనుగుణ్యముగానే యుండినట్టు కానవచ్చు చున్నది. బ్రహ్మచర్యము క్రమముగా పాలింపబడుచునే యుండిన పక్షమున, వేదములు ౧౨, ౨౪, ౩౬ సంవత్సరముల కాలమువరకు పఠింపఁబడి కంఠస్థము చేయఁబడుచునే యుండిన పక్షమున, పురుషుల వివాహము ౨౦ సంవత్సరములకు ముందు అగుచుండనే లేదని నిశ్చయింప వచ్చును. చిన్న తనములో స్త్రీ పురుషులు కలయిక కలికాలపు దుర్లక్షణములలో నొకటి యనియు, పూర్వ యుగములందు సంపూణ౯ యౌవనము రానివాఁడు స్త్రీ నెఱుఁగఁడనియు చెప్పబడియున్నది. <ref>నచస్త్రీయంప్రజానాతి కశ్చిదప్తియావనఃః అనుః</ref> ఈప్ర<noinclude><references/></noinclude>
5natf7yca0gr9u131v1po2b12c47u0t
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/55
104
214901
562648
561219
2026-07-03T18:17:06Z
Vjsuseela
1850
/* మూల్యాంకన చేసారు */
562648
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Vjsuseela" /></noinclude>కారముగా స్త్రీ పురుషులు సంపూణ౯వయసు ప్రాప్తించిన తరువాత వివాహము చేసికొనుచు, ఆర్యోవంతులగు బిడ్డలను కనుచు నుండిరి. <ref>"టాసిటను" ఇట్లే వచించియున్నాడు.</ref>
ఆచార మిట్లుండి నపుడు స్త్రీ పురుషుల వలన నొక్కొకప్పుడు అక్రమణము జరుగుచుండుట సహజము. వివాహమునకు
బూర్వమే కుంతి కుమారుని గనుట ఇందునకు తార్కాణము. మహాభారతములోని యొక శ్లోకమును <ref>ప్రధాన కాంక్షీణీనాంచ కన్యానాంవయనిస్థితేః శృత్వాకథాస్థథాయుక్తాః సాళాకృశతరీమయాః శాంతిః</ref> బట్టి, యౌవనవతులయ్యు అవివాహితలుగా నుండిన కన్యల మానసికావస్తు పాశ్చాత్య స్త్రీ పురుషుల యవస్దవలెనే యుండెనని తోఁచుచున్నది. యుక్తవయస్కులగు స్త్రీల వర్తనము మతము వలనను, ధర్మశాస్త్రము వలనను కాపాడఁబడు చుండెడిది. సమ్మతితోనే యైననేమి, ఒకకన్యను చెఱచుట మనుసృతి ప్రకారము గొప్పదోషము. ఇట్టి దుష్కార్యమునకు పాల్పడిన కన్నె బ్రహ్మహత్యాదోషమున ⅓ భాగమును, చెఱచిన పురుషుఁడు తక్కిన పాపమును పొందునని మహాభారతము శాసించుచున్నది.
పై కారణమును బట్టి, క్షాత్ర యుగము నాఁటి హింద్వార్యులలో వివాహములు, కన్యల కన్యాత్వమును పురుషులు బ్రహ్మ
చర్యమును కాపాడుటకు అవసరములగు నియమములతో జరపఁబడుచుండెనని తెలియు చున్నది. బాల బాలికలకు పసితనముననే వివాహము జరగుచుండిన ఈకాలపు సంఘస్థితికిని ఆకాలపు సంఘస్థితికిని చాల భేదము కన్నట్టు చున్నది.
బాల్య వివాహములు బౌద్ధ యుగమున మన సంఘమునఁ బ్రవేశించి క్రమ క్రమముగా పెఱిగి తద్యుగాంతము వఱకు —
ముఖ్యముగా క్రీ.శ.౬ంం నుండి ౧ంంం వఱకు స్థిరపడినవి. అనఁగా బాల్యవివాహములు క్షాత్ర యుగాంతము నాఁటికి
మెల్లఁగా నారంభమైనవి. వీరకావ్యములలో మనకీ విషయమున ప్రమాణములు దొరకవుగాని ఆకాలమందు హిందూదేశమునకు వచ్చిన గ్రీకుల చరిత్రకారుల వ్రాతలలో పై యూహకాధారము కలదు. ఏఁడు సంవత్సరముల బాలికలను పెండ్లియాడి
వారితోఁ గలసియున్న పురుషులు దక్షిణమున నుండినట్లును, వారు దీర్ఘాయువులు కాక ౪౦ సంవత్సరములకు ముందే
చనిపోవు చుండినట్లును గ్రీకులు వ్రాసి యున్నారు. ఈ చరిత్రకారులు తాము వినిన యంశముల నెల్లను నమ్ముచు అతి
శయోక్తులు వ్రాయుచుండినట్టు తోచుచున్నది. ఒంటికాలి మనుష్యులును, చెవులతో శరీరమునంతను కప్పికొను వారును ఈ దేశమునందున్నారని వారు వ్రాసిన వ్రాత లెట్టివో పై యంశమునగూడి వారి వ్రాత యట్టిదిగా మనము నిర్ధారణ చేసికొన వచ్చును. కాని రెండు సంగతులు మాత్రము వారి వ్రాతను బట్టి మన మూహింపవచ్చును; (౧) బాలికల అతిబాల్య వివాహములును నిషేకములును ఆకాలమున అస్వాభావికముగాను, అసాధారణములుగాను తలఁపఁబడు చుండెను. (౨) అతి
బాల్యవివాహములు దక్షిణము నందలి అనార్యులగు ద్రావిడ జాతులలో జరుగుచుండెను.<ref>త్రిభాగంబ్రహ్మహత్యాయః కన్యాప్రాప్నోతిదువ్యతి ౹ యక్తరూషయితాతస్యాః శేవంప్రాప్నోతిపాదనఃః ఆనుః</ref>
మనుస్మృతి కతలు వివాహములను ఎనిమిది విపద్ధతులునుధములుగా భాగించి యున్నారు. వీనిలోని మొదటి నాలుగు, బ్రహ్మ, దైవ, ఆర్ష, ప్రజాపతి పద్ధతులు. ఈ నాల్గు పద్ధతులును వివాహ పద్ధతియొక్క నాల్గు విధావస్థలను సూచించుచున్నవి. దేవతలు ఆర్యులకు అతిపూర్వికులు; ప్రజాపతులు వారి తరువాతి వార్యు ఋషులు వారికి సమీపస్థులగు పూర్వికులు. దైవ, ప్రజాపతి, ఆర్ష పద్ధతులు పై మూడిటికిని క్రమమముగా సంబంధించి యున్నవి. ఇఁక బ్రాహ్మవివాహము. ఇది గంగానదీ ప్రాంత వాసులగు బ్రాహ్మణార్యులలో నాచారముగా నేర్పడిన అత్యుత్తమ వివాహ పద్ధతి. ఈ పద్ధతియందు కన్యావరునకు అనేక దక్షిణలతోఁ గూడ దానము చేయబడు చుండెడిది. తక్కుంగల మూడు పద్ధతులు, వివాహము విక్రయ పద్ధతి నుండి దానపద్ధతి వచ్చువఱకు కలిగిన దళా భేదములు. మొట్టమొదట ఆర్యు<noinclude><references/></noinclude>
2yvevbmtx62ugrc3z37ul68mz4fzhur
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/56
104
214911
562673
561225
2026-07-03T18:50:58Z
Vjsuseela
1850
/* మూల్యాంకన చేసారు */
562673
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Vjsuseela" /></noinclude>లు తమ కూతుండ్లను పశ్వాదుల వలెనే అమ్మదగిన వస్తువులుగాఁ దలచుఁ చుండిరి. ఈ యభిప్రాయము అసురులనఁబడు పురాతన ఇరానియనులయందు (పారసీకార్యులయందు విశేష వ్యాప్తి కలిగి యుండినందున దానికి అనుర వివాహమని పేరు వచ్చెను. గ్రీకులు మన దేశమందుండిన కాలములో నీ యాచారము పంజాబు దేశముందలి కొన్ని తెగలలో నుండెను. వీరి యాచారమును సింధునది యావలి గట్టునుండి వచ్చిన కాలమున తమ వెంటఁ దెచ్చికొని ఇంకను మఱువక యట్లే
యుంచుకొని యుందురు. మాడ్రియు, కైకేయియు, గొప్ప గొప్ప బహుమానములకు ప్రత్యామ్నాయము వరుసగా పాండు
రాజునకును, దశరధునకును లభించి యుండుట మన మెఱుఁగుదుము. మాద్రేయఁలు, కేకయులు పంజాబునందు వసించు చుండిన పూర్వోక్తములగు తెగలవారు. అలెగ్జాండరుతోఁగూడ మన దేశమునకు వచ్చిన వారు సయితము “తక్షశిల” లో నిట్టి యాచారమునే కనుగొని యుండిరి. "తక్షశిల"యందు యౌవనురాండ్రుగుకన్నెలు విక్రయమునకై యంచఁబడు చుండిరి.
కొనువారు మందునకు వచ్చినపుడు వారి భుజముల మీఁది బట్టతీసి చూపుచుండిరి. అందఱికన్న నెక్కువ ధన మిచ్చిన
వానికి కన్నె విశ్రయింపఁబడు చుండెను". అని 'ఏరియను' వ్రాసియున్నాఁడు. స్మృతి వాక్యానుసారము ఈ పద్ధతి
చాలహీనమైనది; ఇట్టి వివాహములు అరుదుగా కొన్ని స్థలములలో మాత్రమే కానవచ్చు చుండెడివి. అలెగ్జాండరు కాలమున
మన దేశమునందు “కాధయఁలు” ను “సొపైతీయులు”ను భిన్నములగు వివాహాచారములను కలిగి యుండిరఁట. వీరు
వీరయుగము నాఁటి "కేకయులు" ను “మాద్రేయఁలు”ను నై యండవచ్చును. ఈ రెండు తెగలలో “కాధయ" స్త్రీలు తమ భత౯లను తామేనిర్దేశించుకొను చుండిరి. “సాఫ్టైతి" స్త్రీలు వెలల కమ్మఁబడు చుండిరఁట. వీరిలో వరదక్షిణయను మాటయే యుండలేదఁట. <ref>"అలెగ్జాండరుని హిందూదేశపు దండయాత్ర" మాక్క్రిండిల కృతము</ref>
ఇంక స్వయంవర పద్ధతిని గూర్చి విచారింతము. ఇది రెండు విధములుగా నుండెను. వధువు తన యిష్టము వచ్చిన వరుని వివాహము చేసికొనుట మొదటిది; వరుఁడు తన బాహుబలమును ఏదైన పోటీయందు ప్రదర్శించి వధువును వివాహ మాడుట రెండవది. వీనిలో మొదటి పద్ధతి “గంధర్వు" లను ఆనార్యజాతివారి యనుకరణమున ఆర్యులలో ప్రవేశించి యుండును.
మహాభారతమందలి గాంధర్వ వివాహములలో ఆదర్శమనఁదగినది శకుంతలా వివాహము. రెండవ పద్ధతి ఆర్యక్షత్రియులకు
మిగుల ప్రియమైనదిగా నుండెను. రాచ కన్నెలఁ బెండ్లియాడు కుతూహలమున పలుమారు బ్రాహ్మణులుకూడ నిట్టి
పందెములందు తమ బాహు బల ప్రదర్శనము చేయుచుండిరి. బలమును చూపుటకు సాధనము ఆకాలమున ధనుర్విద్యయే. ద్రౌపదీ పాణిగ్రహణార్హత అట్టి విద్యనుబట్టియే నిర్ణయింపబడెను. పై యాచారము క్షాత్రయుగాంతమునఁ గూడ నుండినట్టు గ్రీకు చరిత్రకారులు వ్రాసి యున్నారు“. <ref>"మెగాస్థనీను మఱియు ఏరియను".</ref>
రాక్షస వివాహముకూడ తఱచుగా క్షత్రియులలోనే జరుగుచు బాహుబలోత్తేజమునకుఁ సహకారిగా నుండెను. ఈ వివాహము
నందు క్షత్రియుని కూతురును ఆమె కిష్టముగ నుండినను సరే లేకపోయినను సరే పురుషుడు బలాత్కారముగా లాగికొని
పోవును. వధువు బంధువు లాతని నెదిరింతురు. వరుఁడే వారి నోడించినచో వధువు అతని భార్యయగు చుండెడిది. సుభద్ర
వివాహమిట్టాడే. మహాభారతమును బట్టి చూచినచో ఆమె మనఃపూర్వకముగా నర్జును వెంటఁ బోయినట్టు కానరాదు. సుభద్ర బఁధువులగు కృష్ణులు అర్జును నెదిరింప దలఁచిరి; కాని కృష్ణుఁడు వారి యావేశము నడఁచి, అట్టి ప్రయత్నము వ్యధ౯మని బోధించి వారిని వారించెను. సీతాహారణముకూడ నిట్టిదానిలోదే కాని యామె అంతకు ముందే వివాహితయై యుండేను.
ఆలోచించి చూచిన పక్షమున కధూపూరణము వివాహితల విషయమునఁ గూడ జరుగుచుండెనని తోఁచుచున్నది. వివాహితలను లాగికొనిపోవు నాచారము రాక్షసులలోనిదై యుండవచ్చును. “అభుక్త ” స్త్రీలను వివాహమా<noinclude><references/></noinclude>
pevnac1sje0meo9b1rvfe431gfffj26
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/57
104
214912
562699
561242
2026-07-04T05:01:52Z
Vjsuseela
1850
/* మూల్యాంకన చేసారు */
562699
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Vjsuseela" /></noinclude>డుట ముఖ్యోద్దేశముగాఁగల ఆర్యు లిట్టి యాచారము కలిగి యుండుట మనకు విరుద్ధముగానే కానవచ్చును. పాండవు
లరణ్యవాసము చేయుచుండిన కాలమున నొకనాఁడు ద్రౌపదిని జయద్రధుడు ఎత్తుకొని పోయిన కధ పై యట్టి వివాహమునకు మఱియొక యుదాహరణము. ఈ సందర్భమున ధౌమ్యుఁడు పలికిన వచనము ఆకాలపు మర్యాద పైన కొంత కాంతిని
ప్రసరింపఁ జేయుచున్నది. “మహారధులగు నాపై భత౯లజయించికానినీవామెను తీసుకొని పోఁజాలవు; జయద్రధా! పురాత
నమగు క్షత్రియ ధర్మమును పాలింపుము" అని ధౌమ్యుడనెను <ref>నేయంశళ్యాత్వయానేతు మనిజత్యమహారధా౯ః ధర్మంక్షత్రస్యపౌరాణ మజేక్షన్వజయద్రథః వనః</ref> దీనిని బట్టి చూడగా వివాహితలను గూడ, వారి భత౯ల నోడించి
ఎత్తికొని పోవుట క్షత్రియ ధర్మముగా నుండినట్టు కానవచ్చు చున్నది.
పైశాచవివాహాచారము మనుమ్యమాంసముఁ దినుచుండిన పిశాచులను అనార్యజాతి యందుండెనని మనమూహింపవచ్చును.
ఈజాతి వారియందు వివాహపద్ధతి లేక పోవుటయేకాక బలాత్కారముగాఁ గాని ప్రచ్ఛన్నముగాఁగాని సంభోగించుట యభ్యాసమై యుండెను. ఈ ప్రకారముగా సంభోగింపఁబడిన స్త్రీ అట్టి పురుషుని భార్యాకావలసి వచ్చుచుండెను. స్త్రీలపాతివ్రత్యమును
కాపాడుటకై, ఈపద్ధతిని ఆర్యులు కూడ ఆరుదుగా అవలంబించియుండిన నుండవచ్చును.
పైనఁ జెప్పియున్న వివాహములు ఆకాలమున ఆర్యులలోని వివిధజాతులయందును ఆనార్యులలోను పరస్పరాను కరణము
వలన సహవాసకారణముచేత జరుగుచుండెననుట నిస్సంశయము. ఇట్టిసహవాసమువలన నుద్భవించిన యనేక నిర్బంధ
విధులు మనకు కానవచ్చుచునేయున్నవి. అగ్రజాతులవారు క్రిందిజాతులవారి కూతుండ్లను పెండ్లియాడవచ్చు కాని క్రిందిజాతులవారు పైజాతుల స్త్రీలను పెండ్లిచేసికొనఁగూడదు. ఈనియమమునకు విరుద్దముగా జరిగిన వివాహముల వలన జనించిన సంతానము తుచ్ఛమైనదిగా తలఁపఁబడుచుండెను. తాముశుూద్ర స్త్రీలను వివాహమాడగూడదని బ్రాహ్మణులు విధించికొనిరి. కాని మహాభారతమున పలుతావుల శూద్ర స్త్రీని పెండ్లియాడిన బ్రాహ్మణులు నిందింపఁబడి యున్నారు. వీరికి “వృషలీపతు” లని పేరు. ఇట్టిపురుషుఁడు దోషియనియు బ్రాహ్మణత్వమునకు దూరగుఁడనియు, నరక గామియనియు
చెప్పఁబడి యున్నాఁడు. కాని వీనిసంతతి కెట్టిన్యూనతయు చెప్పఁబడి యుండలేదు. జయద్రధుని జంపుడునని
అర్జునుఁడు చేసిన శపధమున, తానట్లు చేయనిచో “వృషలీపతి పొందుదుర్గతిని పొందెదనని” అతని వచనము కలదు.
వెనుక మేము చెప్పిన ప్రకారము క్షాత్రయుగారంభమునాఁటికి ఆర్యులు వివాహపద్ధతిని ఏర్పఱదుకొనియే యండిరి. కాని అదియింకను వారి చుట్టునున్న ఆనార్యజాతులలో కేవలము ఆరంభదశయందే యుండెను. ఉదాహరణార్థము ఉత్తర
కురుదేశస్థులు<ref>అనావృతాఃకింపురా స్త్రీయస౯వరాననే । కామదారావిహారిణ్యః స్వతం త్రోశ్చారుహాసిని
ప్రమాణదృష్టోదరోయం పూజ్యతేదమహర్షి భిః ౹౹ ఉత్తరేషుచరంభోరు కురుష్వద్యాపిపూజ్యతేః ఆదిః ఉత్తరకురుదేశస్థులు తిదెతీయులేయైనపక్షమున ఈవచనము ఇవ్వడును వారికి వర్తించుచున్నది.</ref> పాండవుల కాలమున ఇంకను వివాహము చేసికొనుచుండనేలేదు. ఈయంశమునుబట్టియే కాఁబోలును “హీరోడోటను” అను చరిత్రకారుఁడు “హిందువులు పశువులవలె బహిరంగముగా సంభోగించెదరు” అని అతిశయోక్తితో వ్రాసినాఁడు. బహుభార్యాత్వబహుభర్తృత్వ నియోగములు
ఆర్యులందుండెను. బ్రాహ్మణులందు వివాహములు క్రయవిక్రయ దళనుండి కన్యాదాన దశకు వచ్చుచుండెను. క్షత్రియులలో స్వయంవరపద్ధతి హెచ్చుచుండెను. నల్లని వర్ణము గల యాదిము నివాసులతో సంపర్కము కలిగినందున ఆర్యులలో స్వీయజాత్యభిమానము మెండై ప్రతిలోమవివాహ నిషేధము వంటి నియమము లేర్పడసాగెను. “అభుక్త” స్త్రీలుమాత్రమే వివాహయోగ్యలుగా పెంచఁబడుచుండిరి. వితంతువులు అల్పజాతులతో పునర్వివాహము చేసికొనుచుండిరి. బాల వివాహములు బొత్తిగానే లేవు. వెనుకఁ చెప్పబడిన ఆచారములు వివాహపద్దతులు క్షాత్రయుగము నందంతట నుండెననుమాట నిజమేయై<noinclude><references/></noinclude>
ftni6th80c3c98esoatbytv0x1wxu82
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/58
104
214918
562700
561364
2026-07-04T05:22:25Z
Vjsuseela
1850
/* మూల్యాంకన చేసారు */
562700
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Vjsuseela" /></noinclude>నను - బ్రాహ్మవివాహములు, ఏకపత్నీవ్రతము, వితంతూద్వాహనిషేధము మొదలగునవి జనులహృదయము నాకర్తించు చుండెను. క్షాత్రయుగాంతమున ఎద్దుల జతకు కన్యను విక్రయించుటయు, పోటీయందు చూపఁబడిన బాహుబలము
ననుసరించి కన్యనిచ్చుటయు వర్ణాంతర వివాహనిషేధమును వాడుకయందుండెను.
క్షాత్రయుగమునందు భార్యలదశ యెట్టిగా నుండెనో విచారింతము. ఈ యుగము తుదయందున్నదానికంటే ఆరంభమున భార్యలెక్కువ స్వతంత్రశీలురాండ్రుగను, ఏక్కువ గౌరవనీయురాండ్రుగను ఉండుట సహజము. వివాహసమయమున యౌవనవతులై యుండు కాలమునను కానుకలకు ప్రత్యామ్నాయముగా నివ్వబఁడుచుండు కాలమునను, స్వయంవరణ
మాచారముగా నుండు కాలమునను తమ భర్తలను వదిలి మరల వివాహముచేసికొను నధికారముండిన కాలమునను - వారు సదక్షణముగ కన్యాదానము చేయఁబడు చుండినట్టి భర్త తప్ప వేఱు దిక్కులేక యుండినట్టి కాలమునకంటె నెక్కువ
స్వతంత్రము ననుభవించిరనుట స్వతస్సిద్ధము. ద్రౌపది తాను స్వయముగా సనుభవించిన స్వాతంత్య్రమునకును, పతివ్రతయగు స్త్రీ యిట్టిదిగా నుండవలయునని ఆమె వనపర్వమువు నిరూపించిన వర్ణనమునకును ఎంతో వ్యత్యాసమున్నది. (వనపర్వములోని వర్ణనము ప్రక్షిప్తమనుటస్పష్టము. ఈవర్ణనముక్షాత్రయుగాంతమున భార్యయగు దాని కుండవలసిన
లక్షణములను జూపుచున్నది. ఈయాదర్శమే నేఁటికిని మఱింత వికృతాకారముతో మనయిండ్లయందున్నదని వేఱుగఁ జెప్పవలయునా?
వ్యాసుని ద్రౌపది ఎట్టిదో చూడుఁడు:- వివాహకాలమున ఆమెయౌవనవతి. శరీరదార్థ్యము మనోబలము కలది. ఆమె పాణి గ్రహణము చేయుటకై కాంపిల్య నగరమునందు సమావేశులైయున్న రాజన్యులుసభయెదుటికి నిర్భయముగా వచ్చెను. కర్ణుఁడు మత్స్య యంత్రమును దెనవేయఁదలఁచి ముందడుగిడ ఆమె ఆవంతీయు ధైర్యముచెడక కొద్దిజాతివానిని నేను పెండ్లియాడనని
నిర్భయముగా వచించెను. బ్రాహ్మణ వేషముననున్న వాఁడొకఁడు తన ధనుర్విద్యాకాశలమును చూపి గెలుపొంద ఆమె సంతోష పూర్వకముగా నతని బీదయింటికి పోయెను, తానెదుటలేని సమయమున తన్ను ద్యూతమున నోడినపుడును, దాసిగా ద్యూతగృహమునకుఁ దీసికొనిరాఁబడినపుడును ఆమెతాలిమిఁ గోలుపోలేదు. తనవిపన్నావస్థకించుకేనియు తత్తఱము చెందక ధర్మశాస్త్రానుసారము తన్నోడుట క్రమమా యక్రమమాయను విషయమున నామెచేసిన ప్రశ్న ఆమె శాస్త్రజ్ఞానమును ప్రకటించుచున్నది. పలుమారు ఆమె "పండిత" యనియు "బ్రహ్మవాదిని” యనియు మహాభారతమున పిలువఁబడియున్నది. వనవాసకాలమునందామె భర్తలతో రాజ్యాంగ విషయములందు తర్క వితర్కములు సల్పెను. వారి కాలోచన చెప్పెను.
విరటుని యంతఃపురమున సైరంధ్రి గానుండిన కాలమున ఎంతో ధైర్యముతో వర్తించి అజ్ఞాతవాస నియమమును జయప్రద
ముగాఁ గడిపెను.
ఇఁక క్షాత్రయుగాంతమున ద్రౌపది నోటనే చెప్పింపఁబడిన ఉత్తమురాలగు భార్య లక్షణములను గమనింవుఁడు. వనపర్వము లోని ౨౬౩ వ అధ్యాయమున ఆమె సత్యభామతో తాను భర్తల సంతోష పెట్టుచుండిన విధమును ఇట్లు చెప్పుచున్నది. “గర్వమును కోపమును వదలు కొని నేను సదాభర్తలకును వారి భార్యలకును సేవచేయు చుందును, తప్పుమాట మాట్లాడుటకును తప్పుగా నిలఁబడుటకును తప్పుగా చూచుటకును అమర్యాదగా గూర్చుండుటకును చెడ్డస్థలములకుఁ బోవుటకును నాభర్తల యుద్దేశముల నూహించుటకును భయపడుచుందును. నేను పరపురుషుని కన్నెత్తిచూడను. అతడు దేవుఁడైననుసరే, యౌవనుఁడైననుసరే, ధనికుఁడైననుసరే. సద్వర్తనుడైన, సరే భర్త భుజింపనిది నేను భుజింపను. ఆయన నిద్రింపనిది నేను నిద్రింపను. భర్త పొలమునుండి కాని యడవినుండి కాని, గ్రామమునుండికాని తిరిగివచ్చునప్పుడు <ref>ఇచట ద్రౌపది రాజపత్నిగా మాటలాడుటలేదు. చదువరు లాలోచింతురు గాక</ref> నేను నిలఁబడి నీరొసఁగి పీఠము వేసెదను. పాత్రములను నున్నఁగాఁ దోమి అన్నము చక్కఁగావండి, వేళకు భర్తకమర్చెదను. ఆహారపదార్థములను బాగుగాఁ గాపాడెదను. ఇం<noinclude><references/></noinclude>
f8ln26am1lur2nfxefsyasc5zi9fy92
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.1, No.3 (1916).pdf/59
104
214980
562702
561373
2026-07-04T05:35:30Z
Vjsuseela
1850
/* మూల్యాంకన చేసారు */
562702
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Vjsuseela" /></noinclude>టిని శుభ్రము గానూడ్చెదను. చెడ్డ స్త్రీల సహవాసము చేయను. సోమరితనమునుమాని సర్వదా భర్తలను సంతోషపెట్ట యత్నించుచుండును. ఎకసక్కె మాడను. నవ్వను. గృహద్వారమున నిలువఁబడను. బహిరంగ ప్రదేశములకు
తఱుచు గాఁబోను. ఇంటియావరణములో చాల సేపు నిలువను. కుటుంబపోషణముకొఱకు భర్త దేశాంతరముపోయినపుడు
అలంకారము చేసికొనను. భర్త తినని వస్తువులు నేను తినను. ఆయన త్రాగని పదార్ధముకు నేను త్రాగను. వంశాచారములను జాగ్రతతో నడుపుదును. కోపావేశముననున్న సర్పములకువలె భర్తలకు భయపడి వారి సేవ చేసెదను. పసులకాపరులు మొదలుకొని అందఱు సేవకులు చేయుపనులను నేను విచారించుచుందును. నేనుమా యత్తను సంతోషపెట్టుచు ఆమెకు అన్నపానముల నమర్చు చుందును. వేషమునందు సేనామెను మించను. బ్రాహ్మణులకును అతిధులకును జాగరూకతతో
సేవ చేసెదను. స్వసుఖమును పుర్యజించి రాత్రిందివములు కష్టపడి కర్తవ్యముల నెరవేర్చుచుందును. భర్తలకంటే ముందు నిద్రలేచి వారు నిద్రించినతరువాత నిద్రింతును. భర్తలు నన్ను ప్రేమించుటకై నేను చేయుచున్న మంత్రప్రయోగమిదియే".
కుటుంబ విషయమునను భర్త విషయములను భార్య ఎట్లునడచుకొనవలయునో చూపుటకు ఈవర్ణన బాగుగనే యున్నది.
కాని ఇదితగినంత యున్నతముగా లేదు. సుఖదుఃఖములందు భర్తకు సమభాగిరియై, ఉన్నతదళయందును దరిద్రదశ యందును అతనికి సహాయము చేయు ఆదర్శభార్యకు తగినట్టులేదు. అయినను ఈయాదర్శము హిందూస్త్రీని
సుఖముకలదానిని గాను కుటుంబమున కుపకారినిగాను చేయుటకును, ప్రాప్తించిన దానితోనే సంతృప్లగాఁ జేయుటకును
చాలి యున్నది. హిందూ స్త్రీలపావిత్యము సుప్రసిద్ధము. సీత, సావిత్రి, దమయంతి, ద్రౌపది వీరి యుదాహరణములు హిందూవనితలకు సద్వర్తనమును సర్వదాబోధించుచున్నవి.
గ్రీకు చరిత్రకారులు మన స్త్రీల పావిత్య్రమును పొగడ లేదు. హిందూ యువతులు తమ ప్రేమను ఎవనికైనను సరే
ఏనుఁగు వెలకమ్ముచుందురని వారు వ్రాసియున్నారు. <ref>"మెగస్ధనీశు మఱియు ఏరియను" మా క్రిండల కృతము</ref>
కొందఱు చాకిరి చేయించుకొనుటకును, మఱికొందరు స్వసౌఖ్యముకొఱకుకు, గృహములను పిల్లలతో నింపుట కొఱకును హిందువులు పలుపుకు స్త్రీలను పెండ్లియాడెవరని వారభిప్రాయ పడినారు. “కనుక బలవంతముగా నిర్బంధమున
నుంచిననేకాని వారు వ్యభిచరింతురు.” అని వారు వ్రాసియున్నారు.<ref>"మెగస్ధనీశు మఱియు ఏరియను" మా క్రిండల కృతము</ref> నిర్భంధమువ నుంచఁబడిన స్త్రీలు దుర్వర్తనమునకు పాల్పడియుండుట క్షాత్రయుగమున సంభవించి యుండవచ్చును. వేలసంఖ్యగల కృష్ణుని భార్యలను అర్జునుఁడు వెంటఁగొనిపోవునపుడు వారిలో కొందఱిని కిరాతులెత్తుకొని పోవుటయు కొందఱు తమ ఇష్టానుసారమే వారి వెంటఁ బోవుటయు మనకు మహాభారతమునఁ గానవచ్చుచున్నది. కనుక ఇట్టి యుదాహరణముల నెచ్చటకోచూచి గ్రీకులు పై విధమున వ్రాసియుందురేమో. గ్రీకులు పంజాబు దాటి రాలేదు. కనుక వారు స్వయముగా నెఱిగినదా, దేశము మాత్రమే. కనుక పంజాబు దేశపు చిత్తస్థయిర్యముకు స్వతంత్రశీలముకు కలస్త్రీలనుజూచి
గ్రీకులు హిందూ దేశపుస్త్రీల పావిత్యము విషయమున దురభిప్రాయపడి యుండవచ్చును. ఆకాలమున హిందూస్త్రీల స్థితికిని పంజాబులోని స్త్రీలస్థితికిని చాల భేదముండెను. అంతేకాక స్వాతంత్య్రము ననుభవించు స్త్రీల నీతివర్తనమును గుఱించి జనులకు తప్పుటభిప్రాయము జనించుట మనదినములలోఁ గూడ కానవచ్చుచున్నది. అట్లే గ్రీకులు మన స్త్రీల విషయమున నాపోహపడేయుందురు.
గ్రీకుల కాలములో సహగమన ముండినట్లు వారి వారి వ్రాతలవలనఁ గానవచ్చుచున్నది. “కాధియను” స్త్రీలు తమ మృతభర్తల చితిపైనెక్కి కాలి చచ్చెదరని వారు వ్రాసియున్నారు. ఇంతటి స్వార్థ త్యాగముతోను మన స్త్రీలు తమయుసురులఁ బాయుటకు కారణము కనుఁగొనఁ జాలక వారు భార్యలు తమభర్తలకు విషప్రయోగము చేయకుండుటకై హిందువు లీయాచారమును సంఘమున ప్రవేశ పెట్టిరి.” అని వ్రాసిరి. <ref>"అలెగ్జాంరుని హిందూదేశపు దండయాత్ర" మాక్ క్రిండిల్ కృతము</ref> మనస్త్రీల వర్తనమును<noinclude><references/></noinclude>
eyddeho1uhzne9g93bzsqswi7x0dntu
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/298
104
215309
562589
562228
2026-07-03T13:34:31Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562589
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|270|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>ఇక్కాలమునకుఁ దగినరీతిని పైసూచింపఁబడిన మార్గము నల్పముగ మార్చుకొని దినచర్యను జరుపఁదగు. బ్రాహ్మ
ముహూర్తమున మేల్కాంచి సూర్యోదయమునకు మున్ను సంధ్యావందనము, భగవద్ధ్యానము వారివారి యాచారప్రకారము చేయఁదగు. పిదప గొంతసేపు సద్గ్రంథములఁ జదివి యితరులకు బోధించుటయందు గడుపఁదగు. అనంతరము గృహకృత్యములయందుఁ గొంతకాలముగడపి మాధ్యాహ్నిక క్రియలను జరిపి భుజించి రాజకీయకార్యములు మొదలగు నుద్యమములకుఁ బోనవకాశమున్నది. కార్యాలయములనుండి మరలి సాయంకాలకృత్యములం దీర్చికొని కొంతకాలము సద్గ్రంథములఁ బఠించి సద్గోష్ఠియందుఁ గాలము గడపి గృహకృత్యములం దీర్చి భుజించి యల్పకాలమైనను భగవంతుని మనస్సున నిలిపి ధ్యానించి నిదురింపఁదగు.
<poem>
{{left margin|5em}}
శయ్యా మధిష్ఠాయ రాత్రిసూక్తం జపిత్వా విష్ణుం నమస్కృత్య ఇష్టదేవతాస్మరణం కృత్వా సమాధి మాస్థాయ అన్యాన్ శైవవైదికాన్ మంత్రాన్ సావిత్రీం చ జపిత్వా స్వపేత్ ॥
సమస్కృత్వా౽వ్యయం విష్ణుం సమాధిస్థ స్స్వపేన్నిశి ॥
{{right|(విష్ణుపురాణము.)}}
</poem>
ఈరీతిని గృహస్థువు దనకుం గల కార్యములన్నియు ననఁగా స్వకార్యములు, స్వామికార్యములు, పారమార్థిక కార్యములు, దేశము మేలుకొఱకుఁ జేయఁదగు కార్యములు లోనగువానిని ముందుగ నిశ్చయించుకొని
కాలనియమము నేర్పఱచి యే<noinclude><references/></noinclude>
ca009d850akuxyxz8ik4amrncsqzm32
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/299
104
215310
562590
562229
2026-07-03T13:40:49Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562590
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|271}}</noinclude>యేకార్యమున కెంతెంతకాలము వలయునో యదియు నిశ్చయించి దినచర్యకు ముందుగఁ బదకము నేర్పఱచి యాపదకము ననుసరించి కాలము నతిక్రమింపక యుండ వృథాకాలక్షేపము సేయక కార్యములన్నింటిని జాగరూకుఁడై నెఱవేర్చుచు దినమును గడుపనగునే కాని ప్రవాహకాష్ఠమువలెను, గాలికి గొట్టుకొనిపోవు తృణముభంగిని బ్రారబ్ధబద్ధుఁడై వర్తింపరాదు. ధీరుఁడై పురుషప్రయత్నమున సందర్భముల నన్నింటి మార్చుకొనునట్లు ఆత్మశక్తిని వినియోగింపవలయు.
పైఁజెప్పిన వన్నియు నిత్యకర్మములని ముందే యనువదింపఁబడియె. ఇవిగాక పాకయజ్ఞములని కొన్నియు, శ్రౌత
యజ్ఞములని కొన్నియు శాస్త్రములయందుఁ బేర్కొనఁబడియున్నవి. పాకయజ్ఞములయందు ముఖ్యములు పితృశ్రాద్ధములు. ఇవి గతించిన పితరులను బూజించుటకుఁ జేయుకర్మములు. ఇందు మరణానంతరము ప్రేతలోకమున నుండుజీవు నుద్దేశించి యా జీవున కూర్ధ్వలోకప్రాప్తి సులభముగఁ గలుగుటకొఱకుఁ జేయఁబడు కర్మములంగూర్చి పూర్వాధ్యాయముననే వ్రాయఁబడినది. ఇవి యేకోద్దిష్టశ్రాద్ధములని యెఱుంగఁబడుచున్నవి. ఈశ్రాద్ధములయందుఁ బ్రేతయొక్కఁడే పూజింపఁబడుచున్నాఁడు. వీనియం దావాహనముగాని హెూమముగాని లేదు. విశ్వేదేవతలఁ బూజించుట లేదు. సపిండీకరణముతో ముగియును. సపిండీకరణకాలమునఁ బ్రేతలోకమును దరించి జీవుఁడు పితరుల లోకమును జెందును. సాధారణ<noinclude><references/></noinclude>
pr16ohb9niaxjbqjx00vkensoau6xm3
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/300
104
215311
562592
562230
2026-07-03T13:47:24Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562592
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|272|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>ముగ మూఁడుతరములు గడచుకాలము జీవుఁడు పితృలోకముననుండును. కావున జీవుఁడు పితృలోకమునొందు సమయము నాల్గవపితరుఁడు స్వర్గలోకముచెందుకాలము కావున నాల్గవ పురుషునకు స్వర్గపాథేయము నిచ్చి స్వర్గమునకుఁ బంపఁబడును. అదిమొదలు పితృశ్రాద్ధములయం దాహ్వానము చేయఁబడఁడు. శ్రాద్ధములయందు మువ్వురు పితరులనఁగా మూఁడుతరములవారుమాత్ర మాహ్వానము చేయఁబడుదురు. ఇవియును రెండువిధములుగ నున్నయవి. ఆభ్యుదయిక శ్రాద్ధములని, సాధారణపితృశ్రాద్ధములని. ఆభ్యుదయిక శ్రాద్ధములనఁగాఁ బుత్త్రునియొక్కయుఁ బుత్త్రికయొక్క యు వివాహ కాలములయందును, ఉపనయన కాలమందును జాతకర్మ నామకరణ కార్యములయందు నాహ్వానముచేయఁబడు నాందీముఖ పితరులనుద్దేశించి చేయఁబడు కార్యములు. నాందీముఖులనఁగా సంతోషముతోఁగూడిన ముఖముగలవారు. వీరు పితృలోకమును దాఁటి స్వర్గలోకమునుబొందిన పితరులు. అనఁగా మూఁడుతరములకు ముందుగాఁబోయిన పితరులు. వీరు స్వర్గలోక ప్రాప్తులయినవారు కావున శ్రాద్ధక్రియలచే వీరలకుఁ బ్రయోజనమంతగాఁ గానరాదు. వీరులు శుభకార్యములయం
దాహ్వానముచేయఁబడి తమ సంతతివారల కభ్యుదయము ననఁగా నైహికమగువృద్ధి ననుగ్రహింతురు.
పితృశ్రాద్ధములయందు సన్నిహితు లగు మూఁడు తరముల పితరులు మాత్రము పూజింపఁ బడుదురు. సామాన్యముగ<noinclude><references/></noinclude>
jx2psu2arr1m88bvwrg2inx9efnv0e2
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/124
104
215369
562571
2026-07-03T12:06:10Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562571
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>విద్యావంతులైన ప్రజలే సద్వినియోగము చేయగలరు. కనుక నేడు పెద్దలవిద్య విరివిగా ప్రచారము కావలెను.
ప్రతిమానవునికి చాలకాలము జీవించుటకును, సుఖముగా జీవించుటకును కోరిక యుండును. అయినను మన దేశములో
సరాసరి ఆయుఃప్రమాణము 27 సం॥లు మాత్రమే. దీనికి ప్రజల పేదతనము కారణము. పేదతనమునకు విద్యావిహీనత
కారణము. శాస్త్రీయముగ వ్యవసాయము మున్నగు పనులను చేసికొని ఎక్కువ పండించుకొనుటకు, మన ప్రజలకు తెలియదు. పెట్టుబడిదార్ల మోసమును, బ్లాకు మార్కెటు చేయు వారి కుతంత్రములను వారెఱుగరు. ఇందుచేత ప్రజల జీవితము మరింత
దుర్భరమగుచున్నది. దేశములోని దుష్టశక్తుల నన్నిటిని కుంకటి వ్రేళ్ళతో గూడ వెల్లగించి వేయగలిగినది ఒక్క వయోజన
విద్యయే.
మన దేశములో ఎటురూచినను మతము, దేవుడు అను మాటలు మాఱుమ్రోగు చున్నవి. తిరునాళ్ళు, యాత్రలు, జపతపములు, ప్రార్థనలు, నమాజులు, ఇవి మత సూచకములై యున్నవి. ఇట్టి మతావేశముగల మన దేశములో ప్రజలు విద్యావంతులైనప్పుడే, ఒకరి మత సత్యములను మరి యొకరు చదివి గ్రహించి, మత సామరస్యము గలిగి అన్న దమ్ములవలె జీవించుట నేర్చుకొందురు.
ప్రజలలో ప్రబలియున్న అనారోగ్యము, దురభ్యాసములు, అమర్యాద వాడుకలు, మూఢనమ్మకములు నశించుటకు ఒక్క వయోజన విద్యయే సాధనము. ప్రజలు సంఘ జీవులుగానీ వయోజన విద్యవలన సాంఘిక వర్తవయు చక్కబడును. ఒకరి మరియొకరు గౌరవించి కాపాడుటకు నేర్చుకొందురు. సహకారము, ఉమ్మడి ప్రయత్నములు ప్రజలకు బాగా అలవడును. ఇది అంతయు అయ్యెడి పనియేనా? అని కొందఱు అనవచ్చును. మనస్సుంటె అయి తీరునని నానమ్మకము. కోట్ల కొలది రూపాయల వరుమానములు వచ్చుచుండిన మద్య పాఠమున ప్రజలు, ప్రభుత్వము కలసి దేశ స్వాతంత్య్రము పొందిన మొదటి సంవత్సరములోనే నిషేధించలేదా? అట్లే ఒకే మనస్సుతో, ప్రజలు, ప్రభుత్వము చేతులు కలిపి వయోజన విద్యా వ్యాప్తికి
పూనుకొనిన యెడల పది సంవత్సరములలో మన దేశమునందు గొప్ప మార్పు కలుగునని అనుభవము ద్వారా నాయందు స్థిరపడిన నమ్మకమును మీరు నివేదించుచు విరమించు చున్నాను.<noinclude><references/></noinclude>
8hs73bjw2qq8r40g1uirq4fsqv2xvp1
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/125
104
215370
562572
2026-07-03T12:13:57Z
Brjswiki
6801
/* సమస్యాత్మకం */
562572
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="Brjswiki" /></noinclude>{{Center|{{p|fs150}}THE LIBRARY CATALOGUE</p>}}
{{Center|{{p|fs125}}by</p>}}
{{Center|{{p|fs125}}S. R. Ranganathan, M. A., L, T., F. L. A.,</p>}}
{{p|fs125}}Professor of Library Science, Delhi University, &</p>
{{Center|{{p|fs125}}President, Indian Library Association.</p>}}
The Library Catalogue, I should emphasize at the very outset, is but one of the many tools devised by the
library profession to satisfy all the demands of the Laws of Library Science. It is a tool that remembers that it is not having the sole monopoly of satisfying the Laws. It is aware that there are also other tools with the same purpose and with which it should co-operate. It has to co-operate, for example, with Library Classification and Reference Service. These three tools have to get on together on many things. Each should confine itself to its own allotted sphere and do its very best in that sphere, with the full belief that
the other two will do similarly in their own respective spheres.
About half a century ago this was not realised. That was due to historic causes. Reference Service had not
then come into existence. Library Classification had
not attained sufficient maturity to attempt individualisi.
ng specific subjects of books, throwing them in a help.
ful order and mechanising the maintenance of that order.
The Library Catalogue had therefore additional charge
so to speak of the functions of these two tools as well,
in those circumstances, the Library Catalogue began to
assume, without the necessary discipline, the onero.
us duty of assessing the specific subject of a book. It
further assumed that the readers should be and could
be given every possible help through its own entries.
During recent years the Library Catalogue has beg-
un to realise that these additional charges interfered far
too much with its own legitimate functions. It also, found<noinclude><references/></noinclude>
d8bkpygvszw59vl03ja8wj4ktxukmbi
562708
562572
2026-07-04T06:36:34Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562708
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>{{Center|{{p|fs150}}THE LIBRARY CATALOGUE</p>}}
{{Center|{{p|fs125}}by</p>}}
{{Center|{{p|fs125}}S. R. Ranganathan, M. A., L, T., F. L. A.,</p>}}
{{Center|{{p|fs125}}Professor of Library Science, Delhi University, &</p>}}
{{Center|{{p|fs125}}President, Indian Library Association.</p>}}
The Library Catalogue, I should emphasize at the very outset, is but one of the many tools devised by the
library profession to satisfy all the demands of the Laws of Library Science. It is a tool that remembers that it is not having the sole monopoly of satisfying the Laws. It is aware that there are also other tools with the same purpose and with which it should co-operate. It has to co-operate, for example, with Library Classification and Reference Service. These three tools have to get on together on many things. Each should confine itself to its own allotted sphere and do its very best in that sphere, with the full belief that
the other two will do similarly in their own respective spheres.
About half a century ago this was not realized. That was due to historic causes. Reference Service had not
then come into existence. Library Classification had not attained sufficient maturity to attempt individualizing specific subjects of books, throwing them in a helpful order and mechanizing the maintenance of that order. The Library Catalogue had therefore additional charge so to speak of the functions of these two tools as well, in those circumstances, the Library Catalogue began to assume, without the necessary discipline, the onerous duty of assessing the specific subject of a book. It further assumed that the readers should be and could be given every possible help through its own entries.
During recent years the Library Catalogue has begun to realize that these additional charges interfered
far too much with its own legitimate functions. It also, found<noinclude><references/></noinclude>
68q5jqrnpc77bnprdfonxzhqnepddcp
గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/బాలుర భావి బాధ్యతలు
0
215371
562581
2026-07-03T13:14:38Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with '{{తలకట్టు | శీర్షిక = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = బాలుర భావి బాధ్యతలు | ముందరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/ఆంధ్రభాష|ఆంధ్రభాష)]] | త...'
562581
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = బాలుర భావి బాధ్యతలు
| ముందరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/ఆంధ్రభాష|ఆంధ్రభాష)]]
| తదుపరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1918
}}
<pages index="Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.2, No.2 (1918).pdf" from=14 to=15 />
{{PD-India}}
[[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచనలు]]
4tu4kcdyvietho48h3tczg212fj9stz
562582
562581
2026-07-03T13:15:07Z
Rajasekhar1961
50
562582
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = బాలుర భావి బాధ్యతలు
| ముందరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/ఆంధ్రభాష|ఆంధ్రభాష)]]
| తదుపరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1918
}}
<pages index="Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.2, No.2 (1918).pdf" from=13 to=14 />
{{PD-India}}
[[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచనలు]]
ffhryfbfe9vyr16759vbih8vx3afypq
562585
562582
2026-07-03T13:23:57Z
Rajasekhar1961
50
562585
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = బాలుర భావి బాధ్యతలు
| ముందరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/ఆంధ్రభాష|ఆంధ్రభాష)]]
| తదుపరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1918
}}
<pages index="Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.2, No.2 (1918).pdf" from=14 to=14 />
{{PD-India}}
[[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచనలు]]
mx8itjhlvwo057s5z9f001f8ancj8mp
562586
562585
2026-07-03T13:24:23Z
Rajasekhar1961
50
562586
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2]]
| రచయిత = సత్తెనపల్లి హనుమంతరావు
| అనువాదం=
| విభాగము = బాలుర భావి బాధ్యతలు
| ముందరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/ఆంధ్రభాష|ఆంధ్రభాష)]]
| తదుపరి = [[గ్రంథాలయ సర్వస్వము/సంపుటము 2/సంచిక 2/]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1918
}}
<pages index="Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.2, No.2 (1918).pdf" from=14 to=14 />
{{PD-India}}
[[వర్గం:గ్రంథాలయ సర్వస్వము-రచనలు]]
hohg4gj8mbrf1faai8lu0266ttoiu6k
పుట:Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.2, No.2 (1918).pdf/14
104
215372
562584
2026-07-03T13:23:31Z
Rajasekhar1961
50
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' {{p|fs125|ac}}బాలుర భావి బాధ్యతలు</p> {{c|(పల్నాటి వీర వాక్యము)}} <poem>పడుచువారికి బుద్ధి - బలముండబోదు; బాలురకును దేహ - బలముండబోదు; యువజనుల్ సభలను నొగిగూర్పఁదగదు; బాలురు సభలను - పరికింపరాదు;...'
562584
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />గ్రంథాలయ సర్వస్వము</noinclude>
{{p|fs125|ac}}బాలుర భావి బాధ్యతలు</p>
{{c|(పల్నాటి వీర వాక్యము)}}
<poem>పడుచువారికి బుద్ధి - బలముండబోదు;
బాలురకును దేహ - బలముండబోదు;
యువజనుల్ సభలను నొగిగూర్పఁదగదు;
బాలురు సభలను - పరికింపరాదు;
కుర్రవాండ్లకు స్వేచ్ఛ - కూడదెప్పటికి
మంచి చెడుల - మదినియోజింపఁ
దగ్గరు సూ యువకులు; - తధ్యమింకేల?
బాలు రెందులకును - బనికి రారనుచు;
ఔటుచుందురు గాని - ఛాందసులిలను.
తధ్యమయ్యది గాదు - దవిలియోజింప,
ఆది యసత్యమువినుఁ - డోయాంధ్రులార!
* * *
పల్నాటిసీమను - భాలించినట్టి
యనుఁగుభూపతి మంత్రి - యైన బ్రహ్మన్న
సూనుఁడౌభాలుండు, - శుభగుణుఁడొకఁడు;
గాధేయుజన్నంబు గాచినరాము;
సౌమిత్రిప్రాణంబు - సాకినహనుము;
ద్రోణు నెదుర్కొన్న - జాణ సౌభద్రుఁ,
నురుగుణయుతుల
దురకమూకలబార - దోలుశివాజి,
బుస్సీకిభయమును - బుట్టించిమించి
వెలయు, బాలుండైన - వేంగళరావు,
యవనులనోడించి - యాంధ్రమండలిని
స్థిరతనిల్పిన కృష్ణ - దేవరాయాది;
యోధుల, బ్రాజ్ఞుల,
బోలఁ గాజాలిన - పూజ్యవత నుఁడు ;
“బాల చంద్రుండు”ను - పల్నాటివీరుఁ
డే డెళిమిదినూర్ల - యేండ్లకుము న్నె
బాలురకునుగల - భావిభాధ్యతిల,
భాలురకునుగల - ప్రస్తుతార్హతల
గూర్చి యిట్టులబ ల్కె కోవిదులార!
* * *
§ "తలిదండ్రులనుబ్రోవఁ - దనయుఁడె కత
మా నాభిమానముల్ - మగటిమిమించ
బ్రబలింపగలవారు - బాలు రెసుమ్ము
బాలు రె పెద్దలు - బల్లిదుల్ వారె;
బాలుర కేవృద్ధి - పరికించిచూడఁ,
బెద్దలు మతిచెడి - పిరికి వారుదురు;
పాంచభౌతిక దేహ - పటిమ క్షీణించు
మనసుచలించును - మాటిమాటికిని
ధైర్యంబుతగ్గును-త్సాహంబు లుడుఁగు
వయసుమీరిన వేళ - వచ్చునా బలిమి ?
కీతికైనను నప - కీతికి నైన,
బాలుర పైనుండు - భారమంతయును. ”
* * *
ఆతనివాక్యంబు – లాలించి యింక
నైన పిల్లలఁబెంప - యత్నింతు రేని,
బిడ్డలే జాతికి - పేరుదెచ్చెదరు;
పడుచులే జాతికి - పరువు దెచ్చెదకు;
యువకులే దేశాన - కున్న తిగూర్తు;
రవ్వారెరాజుల - నాదరిం చెదరు;
సర్వశుభంబులు - సనుకూరు దాన
-గాన బిడ్డల జాల - కరుణతో గాంచి
యువకులశక్తికి నూతనో సంగి
సాకఁగ నెంచుడో - సజ్జనులార!
దేశబాంధవులార - ధీయుతులార!
ధర్మరక్షణులార - ధన్యాత్ములార !
కరుణాంబునిధులార - కార్యజ్ఞులార
అభివృద్ధి నా సించునో - యాంన్రులార!
విద్యాశ్యులార శ్రీ - విలసితులార!
కీ ఈ గుర్తులమధ్య చరణములు మహాకవి శ్రీనాధర చితములు!
</poem>{{right|-సత్తెనపల్లి హనుమంతరావు.}}<noinclude><references/></noinclude>
isg6bmfke27rmcskffqo1esc9wopd8l
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/301
104
215373
562593
2026-07-03T13:55:52Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562593
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|273}}</noinclude>మూఁడుతరములవారు పితృలోకమున నుండి భూలోకమున నుండు తమసంతతివారినుండి శ్రాద్ధరూపమగు సహాయమును దృప్తిని గోరుచుందురు. అట్టి పితరులనుద్దేశించి జేయఁబడు నిత్యనైమిత్తిక శ్రాద్ధములు వారలం దృప్తులంజేయు. ఈశ్రాద్ధములయందుఁ బితరుల నావాహనముచేయుటయుఁ బక్వాన్నము నగ్నియందు హెూమము చేయుటయు, విశ్వేదేవుల నాహ్వానముచేసి పూజించుటయు, బ్రాహ్మణులకు భోజనం బిడుటయు ముఖ్యభాగములు. ఇం దాహ్వానముచేయంబడు బ్రాహ్మణులు విజ్ఞులుగను, సుశీలురుగ నుండవలయును.
<poem>
{{left margin|5em}}
య థేరిణే బీజ ముప్త్వా న వప్తా లభతే ఫలమ్ ।
తథా౽నృచే హవి ర్దత్త్వా న దాతా లభతే ఫలమ్ ॥
నశ్యంతి హవ్యకవ్యాని నరాణా మనిజానతామ్ ।
భస్మభూతేషు విప్రేషు మోహా ద్దత్తాని దాతృభిః ॥
</poem>
తా. ఊషరక్షేత్రమున విత్తనము వేయువాఁడు ఫలము నేలాగు పొందఁజాలఁడో యట్లనృచుఁ డనఁగా వేదాధ్యయనముచేసియుండని బ్రాహ్మణునకు దత్తము చేయఁబడిన హవ్యకవ్యములు ఫలమునీయఁజాలవు. అజ్ఞానులు మోహముచే బూడిదెతో సమాను లగువివ్రులకు దత్తముచేయు హవ్యకవ్యములు నశించును.
బ్రాహ్మణులు వేదాధ్యయనముచేత శుద్ధులయి యగ్ని సమానులుగ నుండవలయును. అగ్నియందు వ్రేల్వఁబడిన
హెూమద్రవ్యము లాయగ్నియందుఁ దప్తములై సూక్ష్మ<noinclude><references/></noinclude>
45tzdzu23ex2c9ylcbqbpinrucngefo
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/302
104
215374
562594
2026-07-03T14:03:05Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562594
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|274|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>రూపములుగ మాఱి దేవతలను జెందులాగున విజ్ఞాని యగు విప్రునియందు దత్తము చేయఁబడిన హవ్యకవ్యములు పితృదేవతలను జెంది వారలను దృప్తులుగఁజేయు . అట్లుగాక బూడిదియందుఁ జేయఁబడిన హెూమ మెట్లు దేవతలను జెందఁజాలదో యటులనే బూడిదెవంటి విప్రులకు ననఁగా వేదమును జదువని బ్రాహ్మణులకు దత్తమగుహవ్యకవ్యములు పితరులను జెందఁజాలవు. చేసిన కర్మము ఫలముల నీఁజాలక నశించు.
<poem>
{{left margin|5em}}
బ్రాహ్మణో హ్య నధీయానస్తృణాగ్ని రివ నశ్యతి ।
తస్మై హవ్యం న దాతవ్యం న హి భస్మని హూయతే ॥
</poem>
అధ్యయనము చేయని బ్రాహ్మణుఁడు గడ్డినిప్పువలె శీఘ్రముగఁ జల్లారిపోవును. ఎవ్వరుగాని బూడిదిలో హెూమము
చేయరు గదా! అటులనే యనధీతుఁ డగు బ్రాహ్మణునకు హవ్యకవ్యములు దత్తముచేయరాదు. శ్రాద్ధములయందు
యోగ్యులును, జ్ఞానవంతులు నగు విప్రులు భుజించి తృప్తులు కాఁగా వారలు పితరులకు శాశ్వత బ్రహ్మలోకనివాస సిద్ధి గలుగున ట్లాశీర్వచనములుచేయఁ బితరులు మేలు పొందుదురు. బ్రాహ్మణభోజనము వలని ముఖ్యోద్దేశ్య మిదియ. ఈఫలము పూర్ణముగఁ గలుగవలయునన్న బ్రాహ్మణులు పరిశుద్ధులుగను, జ్ఞానవంతులుగను, బండితులుగను, నుండవలయును.<noinclude><references/></noinclude>
2x2t1jz3pcxw02bu9qj18tb4ulaem5x
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/303
104
215375
562596
2026-07-03T14:19:42Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562596
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|275}}</noinclude><poem>
{{left margin|5em}}
అక్రోధనై శ్శౌచపరైః సతతం బ్రహ్మవాదిభిః ।
భవితవ్యం భవద్భి శ్చ మయా చ శ్రాద్ధకర్మణి ॥
</poem>
క్రోధములేనివారును, సదాపరిశుద్ధులును, సర్వదా బ్రహ్మ విచారము చేయువారును నగు మీవలన, నాచేఁ జేయబడు శ్రాద్ధకర్మ సార్థమగుగాక. అని శ్రాద్ధమునందు ఆమంత్రితులగు బ్రాహ్మణులనుగూర్చి కర్తయగువాడు చెప్పుచున్నాడు గదా. అట్లుగాక యజ్ఞుల నామంత్రితులను జేసిన నాశ్రాద్ధము సార్థకముగ నుండజాలదు.
ఈశ్రాద్ధములన్నియు భూలోకమును విడిచి ప్రేతలోకమునఁగాని పితృలోకమునం గాని యుండు జీవుల కాయాలోక
సంబంధములగు శరీరములను బరిశుద్ధిచేసి సంస్కరించుట కుద్దేశింపఁబడినవి. తక్కినసంస్కారము లన్నింటి యందువలె వీనియందును మంత్రములును, ద్రవ్యములును బ్రయోగింపఁ బడుచున్నయవి.
శ్రౌత యజ్ఞములు సహితము హవిర్యజ్ఞము లనియును, సోమయజ్ఞము లనియును రెండువిధములుగఁ బదునాలుగు యజ్ఞము లున్నయవి. వీనియన్నింటి యందును, మంత్రములు విశేషముగ నుపయోగింపఁబడుచు నెయ్యి క్షీరములు పక్వాన్మములు పిష్టములు మొదలగునవియును హెూమము చేయఁబడుచున్నవి. ఇవియన్నియు నగ్నియందు దహింపఁబడి దేవతల కాహారమగుచున్నవి. దేవతలు తృప్తులై యజమానునకు నైహికాముష్మిక సుఖముల నిత్తురు.<noinclude><references/></noinclude>
cchzdyqahp3znp9m4ow0k5m03i0pmi8
562597
562596
2026-07-03T14:20:06Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
562597
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|275}}</noinclude><poem>
{{left margin|5em}}
అక్రోధనై శ్శౌచపరైః సతతం బ్రహ్మవాదిభిః ।
భవితవ్యం భవద్భి శ్చ మయా చ శ్రాద్ధకర్మణి ॥
</poem>
క్రోధములేనివారును, సదాపరిశుద్ధులును, సర్వదా బ్రహ్మ విచారము చేయువారును నగు మీవలన, నాచేఁ జేయబడు శ్రాద్ధకర్మ సార్థమగుగాక. అని శ్రాద్ధమునందు ఆమంత్రితులగు బ్రాహ్మణులనుగూర్చి కర్తయగువాడు చెప్పుచున్నాడు గదా. అట్లుగాక యజ్ఞుల నామంత్రితులను జేసిన నాశ్రాద్ధము సార్థకముగ నుండజాలదు.
ఈశ్రాద్ధములన్నియు భూలోకమును విడిచి ప్రేతలోకమునఁగాని పితృలోకమునం గాని యుండు జీవుల కాయాలోక
సంబంధములగు శరీరములను బరిశుద్ధిచేసి సంస్కరించుట కుద్దేశింపఁబడినవి. తక్కినసంస్కారము లన్నింటి యందువలె వీనియందును మంత్రములును, ద్రవ్యములును బ్రయోగింపఁ బడుచున్నయవి.
శ్రౌత యజ్ఞములు సహితము హవిర్యజ్ఞము లనియును, సోమయజ్ఞము లనియును రెండువిధములుగఁ బదునాలుగు యజ్ఞము లున్నయవి. వీనియన్నింటి యందును, మంత్రములు విశేషముగ నుపయోగింపఁబడుచు నెయ్యి క్షీరములు పక్వాన్మములు పిష్టములు మొదలగునవియును హెూమము చేయఁబడుచున్నవి. ఇవియన్నియు నగ్నియందు దహింపఁబడి దేవతల కాహారమగుచున్నవి. దేవతలు తృప్తులై యజమానునకు నైహికాముష్మిక సుఖముల నిత్తురు.<noinclude><references/></noinclude>
tfjcgp5irvtpz09a68cwtxprziniq6p
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/304
104
215376
562598
2026-07-03T14:22:44Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'ఈరీతిని విధింపఁబడిన కర్మము లన్నియు జీవుని సంస్కరించి వివిధమాలిన్యములను దొలఁగించుటకును, వానిఋణములను దీర్చుటకును సమర్థములు. మొట్టమొదటి మొదట బ్రహ్మాండమునందలి బ్రహ్మాది...'
562598
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|276|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>ఈరీతిని విధింపఁబడిన కర్మము లన్నియు జీవుని సంస్కరించి
వివిధమాలిన్యములను దొలఁగించుటకును, వానిఋణములను
దీర్చుటకును సమర్థములు.
మొట్టమొదటి
మొదట బ్రహ్మాండమునందలి బ్రహ్మాదిస్తంభ
పర్యంత సమ_స్తభూతములు నొకటితో నొకటి యవిచ్ఛిన్నము
లగు ననుబంధములచేఁ గట్టఁబడి యున్నవనియు, నన్యోన్య
సహాయము లేనిది యొక్కటియును జీవింపఁ జాలదనియు బో
ధించుచు మనుష్యుని జీవితకాల మామూలాగ్రము యజ్ఞము
లతో నిండియుండునట్లు విధింపఁబడియున్నది. భగవంతుఁడు
యజ్ఞ స్వరూపుఁడనియును, నామరూపముల కతీతుఁ డగు
బ్రహ్మము ప్రకృతితోఁ జేరి నామరూపాత్మక మగు ప్రపంచ
రూపముగఁ బరిణమించుటలో గొప్పయజ్ఞ మొనరించెనని
యును శ్రుతులు ఘోషించుచున్నయవి. పురుష సూక్తము
నందు వర్ణింపఁబడియుండు యజ్ఞమంతయు నిదియే.
యజ్ఞము చేఁ బ్రపంచముత్పత్తియై యజ్ఞముచే రక్షింపఁ
బడుచున్నది. ఒక విధమగుజీవము మఱియొక విధమగు జీవము
నాకు జీవనమగుచుండుట లోకమునఁ జూచుచున్నాముగదా !
“జీవో జీవస్య జీవనమ్”. ఇట్లు భూతములన్నియుఁ బరస్పరా
శ్రయానుబంధములచేఁ గట్టఁబడి ప్రతిభూతము నితరభూతముల
యభివృద్ధికొఱకు వినియోగపడుచున్నది. పాషాణాదులు,
మృత్తు, మట్టియందలి వివిధప దార్థములు, తరుగుల్మల తాదుల
కుపయోగించును. ఇవి నానావిధములగు మతు పరిగ్యాంగులకును,<noinclude><references/></noinclude>
5grkzzqhww6w5sjrpv64qwrt8j9c4rw
562633
562598
2026-07-03T16:01:31Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562633
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|276|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>ఈరీతిని విధింపఁబడిన కర్మము లన్నియు జీవుని సంస్కరించి వివిధమాలిన్యములను దొలఁగించుటకును, వానిఋణములను దీర్చుటకును సమర్థములు.
మొట్టమొదటి బ్రహ్మాండమునందలి బ్రహ్మాదిస్తంభపర్యంత సమస్తభూతములు నొకటితో నొకటి యవిచ్ఛిన్నములగు ననుబంధములచేఁ గట్టఁబడి యున్నవనియు, నన్యోన్య సహాయము లేనిది యొక్కటియును జీవింపఁజాలదనియు బోధించుచు మనుష్యుని జీవితకాల మామూలాగ్రము యజ్ఞములతో నిండియుండునట్లు విధింపఁబడియున్నది. భగవంతుఁడు యజ్ఞస్వరూపుఁడనియును, నామరూపముల కతీతుఁ డగు బ్రహ్మము ప్రకృతితోఁ జేరి నామరూపాత్మక మగు ప్రపంచరూపముగఁ బరిణమించుటలో గొప్పయజ్ఞ మొనరించెననియును శ్రుతులు ఘోషించుచున్నయవి. పురుషసూక్తము నందు వర్ణింపఁబడియుండు యజ్ఞమంతయు నిదియే.
యజ్ఞముచేఁ బ్రపంచముత్పత్తియై యజ్ఞముచే రక్షింపఁబడుచున్నది. ఒక విధమగుజీవము మఱియొక విధమగు జీవమునకు జీవనమగుచుండుట లోకమునఁ జూచుచున్నాముగదా ! “జీవో జీవస్య జీవనమ్”. ఇట్లు భూతములన్నియుఁ బరస్పరాశ్రయానుబంధములచేఁ గట్టఁబడి ప్రతిభూతము నితరభూతముల యభివృద్ధికొఱకు వినియోగపడుచున్నది. పాషాణాదులు, మృత్తు, మట్టియందలి వివిధపదార్థములు, తరుగుల్మలతాదుల
కుపయోగించును. ఇవి నానావిధములగు పశుపక్ష్యాదులకును,<noinclude><references/></noinclude>
66z6suej2dh4e8brqm9n7h5y08dptn6
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/305
104
215377
562599
2026-07-03T14:23:39Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'మఱియు నివి కొంతమంది మానవులకును నాహారములగు చున్నవి. ఇవి యన్నియు మనఃపూర్తిగాఁ దమ్ముదా మితరుల యభివృద్ధికొఱ కర్పణము చేసికొనుట లేదు. వానియన్నింటి యందుఁ ' జిత్తమంకురించియే యు...'
562599
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|277}}</noinclude>మఱియు నివి కొంతమంది మానవులకును నాహారములగు
చున్నవి. ఇవి యన్నియు మనఃపూర్తిగాఁ దమ్ముదా మితరుల
యభివృద్ధికొఱ కర్పణము చేసికొనుట లేదు. వానియన్నింటి
యందుఁ ' జిత్తమంకురించియే యుండ లేదుకదా ! స్వభావముగ
నొక జీవ మింకొక జీవమును హరించుటచే జీవించుచున్నయది.
అజ్ఞానావస్థయందు మనుష్యుఁడు సహితము ప్రకృతిస్వభావము
ననుసరించి యితర జీవములను దనజీవమున కుపయోగించు .
శొనుచున్న వాడు. మనస్సు వికసింపను వికసింపను జ్ఞాన మభి
వృద్ధి కాను కాను మనుష్యునిధర్మము మాఱఁదగియున్నది.
ప్రకృతిసంబంధములగు శరీరము లన్నియు నితర భూతముల
హరించుటచే నభివృద్ధియగుచుండ శరీరియనఁగా జీవుఁ డితర
భూతముల కొఱకుఁ దనశరీరము నుపయోగించినంగాని యభి
వృద్ధికాజాలఁడు. “పరోపకారార్థ మిదం శరీర మ్మను
నార్యో క్తి యీయర్థము నేకదా ప్రతిపాదించుచున్నయది.
వివరింపఁబడిన కర్మములు, యజ్ఞములు, అన్నియు నీ
యుపాధుల స్వభావమును గ్రమక్రమమున మార్చి జీవుఁడు
క్రమముగ నివృత్తిమార్గమునం బ్రవేశించుటకు సాధనము”
లగునట్లు విధింపఁబడియున్న వి.
జీవహింస
లో కేవ్యవా యామిషమద్యసేవా నిత్యాస్తు జంతోర్నహి తత్ర చోదనా !
వ్యవస్థితిస్తాను వివాహయజ్ఞ సురాగ్రహైరా సునివృత్తిరిష్టా II<noinclude><references/></noinclude>
dm6n7yu4q8onll25pota9qg6ma7bla9
562635
562599
2026-07-03T16:09:44Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562635
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|277}}</noinclude>మఱియు నివి కొంతమంది మానవులకును నాహారములగుచున్నవి. ఇవి యన్నియు మనఃపూర్తిగాఁ దమ్ముదా మితరుల యభివృద్ధికొఱ కర్పణముచేసికొనుట లేదు. వానియన్నింటియందుఁ జిత్తమంకురించియే యుండలేదుకదా ! స్వభావముగ నొకజీవ మింకొకజీవమును హరించుటచే జీవించుచున్నయది. అజ్ఞానావస్థయందు మనుష్యుఁడుసహితము ప్రకృతిస్వభావము ననుసరించి యితర జీవములను దనజీవమున కుపయోగించుకొనుచున్నవాడు. మనస్సు వికసింపను వికసింపను జ్ఞాన మభివృద్ధి కాను కాను మనుష్యునిధర్మము మాఱఁదగియున్నది. ప్రకృతిసంబంధములగు శరీరము లన్నియు నితరభూతముల
హరించుటచే నభివృద్ధియగుచుండ శరీరియనఁగా జీవుఁ డితర భూతములకొఱకుఁ దనశరీరము నుపయోగించినంగాని యభివృద్ధికాజాలఁడు. “పరోపకారార్థ మిదం శరీర" మ్మను నార్యోక్తి యీయర్థమునేకదా ప్రతిపాదించుచున్నయది.
పైవివరింపఁబడిన కర్మములు, యజ్ఞములు, అన్నియు నీయుపాధులస్వభావమును గ్రమక్రమమునమార్చి జీవుఁడు క్రమముగ నివృత్తిమార్గమునం బ్రవేశించుటకు సాధనము లగునట్లు విధింపఁబడియున్నవి.
{{c|జీవహింస}}
<poem>
{{left margin|5em}}
లోకేవ్యవా యామిషమద్యసేవా నిత్యాస్తు జంతోర్నహి తత్ర చోదనా ।
వ్యవస్థితిస్తాను వివాహయజ్ఞ సురాగ్రహైరా సునివృత్తిరిష్టా ॥
</poem><noinclude><references/></noinclude>
pknlx1j2hs0jubva8qeurynxauta5db
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/306
104
215378
562600
2026-07-03T14:24:38Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'స్త్రీపురుషులయం దన్యోన్యభోగేచ్ఛయు, మాంసాహార మునం దిచ్ఛయు, మద్యమునందిచ్ఛయు నివి జంతువులకు స్వభావజన్యములు. వీనివిషయమున శాస్త్రచోదన మనా వశ్యకము. శాస్త్రములయం దీవిషయకమగు...'
562600
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|278|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>స్త్రీపురుషులయం దన్యోన్యభోగేచ్ఛయు, మాంసాహార
మునం దిచ్ఛయు, మద్యమునందిచ్ఛయు నివి జంతువులకు
స్వభావజన్యములు. వీనివిషయమున శాస్త్రచోదన మనా
వశ్యకము. శాస్త్రములయం దీవిషయకమగు విధులన్నియు
వివాహము జ్యోతిష్టోమాది క్రతువులమూలమునఁ గ్రమక్రమ
మున నీయిచ్ఛలనుండి జీవుని విరమింపఁ జేయుటకొఱకుఁ -
జేయఁబడిన నిబంధనలు గాని యెల్లరు విషయేచ్ఛలకు లోఁబడి
విషయములయందు రమింపవలయునని కాదు. విధి నిబంధనలు
లేక స్త్రీపురుషు లిష్టానుసారము కామవళులై రమింపకుండు
నట్లు వివాహనిబంధనము విధింపఁబడినది. దీనిచే నొక్క వురు
షునకును ఒక్క స్త్రీకిని మాత్రము సంబంధము గలుగు. వీరిద్ద
ఱకును స్వేచ్ఛావిహారములు లేకుండునట్లు కాలనిబంధ నముల
విధించి విషయభోగములనుండి మనస్సులఁ గొంతమట్టుకు
మరలింప నేర్పుటకై శాస్త్రములు ప్రవర్తించినవికాని ప్రతి
యొకండును వివాహితుఁడు
గావలయునని కాదు. అటులనే
మాంసాహారమునందలి యిచ్ఛ యెల్లవారలకు సహజముగ
నుండ నిచ్ఛగలిగినపు డెల్ల జీవహింస చేయక యుండునట్లు
దేవపితృకార్యములయందు మాత్రమామిషాహారమును విని
యోగించి తత్ప్రసాదరూపముగ మితముగ యజమాను
లదానిఁ గొనవచ్చు నని శాస్త్రములయందు విధింపఁబడి
యున్నదిగాని దేవతలకుఁ బితరులకు నామిషాహారము దత్తము
చేయనిచో వారలు తృప్తులుగారని కాని, కర్మలోపమగునని<noinclude><references/></noinclude>
1fylwuja3onri74thpyme569tn9578u
562636
562600
2026-07-03T16:16:22Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562636
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|278|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>స్త్రీపురుషులయం దన్యోన్యభోగేచ్ఛయు, మాంసాహారమునం దిచ్ఛయు, మద్యమునందిచ్ఛయు నివి జంతువులకు
స్వభావజన్యములు. వీనివిషయమున శాస్త్రచోదన మనావశ్యకము. శాస్త్రములయం దీవిషయకమగు విధులన్నియు వివాహము జ్యోతిష్టోమాది క్రతువులమూలమునఁ గ్రమక్రమమున నీయిచ్ఛలనుండి జీవుని విరమింపఁ జేయుటకొఱకుఁజేయఁబడిన నిబంధనలు గాని యెల్లరు విషయేచ్ఛలకు లోఁబడి విషయములయందు రమింపవలయునని కాదు. విధి నిబంధనలు లేక స్త్రీపురుషు లిష్టానుసారము కామవశులై రమింపకుండునట్లు వివాహనిబంధనము విధింపఁబడినది. దీనిచే నొక్కవురుషునకును ఒక్కస్త్రీకిని మాత్రము సంబంధము గలుగు. వీరిద్దఱకును స్వేచ్ఛావిహారములు లేకుండునట్లు కాలనిబంధనముల విధించి విషయభోగములనుండి మనస్సులఁ గొంతమట్టుకు మరలింప నేర్పుటకై శాస్త్రములు ప్రవర్తించినవికాని ప్రతి యొకండును వివాహితుఁడు
గావలయునని కాదు. అటులనే మాంసాహారమునందలి యిచ్ఛ యెల్లవారలకు సహజముగ నుండ నిచ్ఛగలిగినపు డెల్ల జీవహింస చేయక యుండునట్లు దేవపితృకార్యములయందు మాత్రమామిషాహారమును వినియోగించి తత్ప్రసాదరూపముగ మితముగ యజమాను లద్దానిఁ గొనవచ్చు నని శాస్త్రములయందు విధింపఁబడి యున్నదిగాని దేవతలకుఁ బితరులకు నామిషాహారము దత్తము చేయనిచో వారలు తృప్తులుగారని కాని, కర్మలోపమగునని<noinclude><references/></noinclude>
mkcmhvubktri0bm7mitjn4336p28jvm
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/307
104
215379
562601
2026-07-03T14:25:32Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'కాని చెప్పుట కాదు. జనులు మాంసేచ్ఛ గలిగి యిష్టాను సారముగ నాహారము కొఱకుఁగాని వినోదమునకై గాని, జీవ ముల హింసించుచుండఁ గొన్ని కార్యములయందుమాత్రము జీవముల హింసింపఁదగు నని నియమ...'
562601
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|279}}</noinclude>కాని చెప్పుట కాదు. జనులు మాంసేచ్ఛ గలిగి యిష్టాను
సారముగ నాహారము కొఱకుఁగాని వినోదమునకై
గాని, జీవ
ముల హింసించుచుండఁ గొన్ని
కార్యములయందుమాత్రము
జీవముల హింసింపఁదగు నని నియమించి యట్టిహింసతోఁ
గూడిన కర్మములను జేయుటయందును గష్ట సాధ్యము లగు
గొన్ని నియమముల ననుల్లంఘ్యములుగ విధించి జీవహింస
నుండి మానవులను గ్రమక్రమముగఁ దొలఁగించుటకై శాస్త్ర
ములు బ్రవర్తించియున్నవి కాని యిక్కాలమునఁ బట్టణముల
యందు నిరాక్షేపముగ వేలకొలఁది దినదినము హింసించి
భక్షించుఁ నోరులేనిజంతు రాశి లెక్కకు మఱియు గొన్నిం
టిని జేర్పఁగాదు. శాస్త్రవిహితము లగుకర్మములయందు
విధింపఁబడిన విధినిషేధము లన్నియు జీవుని సహజ వాంఛ
లన్నిటిని గ్రమక్రమమున జయించి విరాగమును వృద్ధిచేయు
నవికాని విషయ వాంఛల వృద్ధిచేయునవికావు. మఱియు
నీరీతి మద్యమునందలి యిచ్ఛయుఁ గ్రమముగ విడుచునట్లు
విధ్యుక్తముగఁ జేయఁబడు సౌత్రామణియను యాగమునందు
దప్పఁ దక్కిన సమయముల మత్తును గలుగఁ జేయు వస్తు
వులను గ్రహింపరాదని కట్టుబాట్లు చేయఁబడినవి. అట్టి
కార్యములయందు వచించు మంత్రము మొదలగువానిచేతను,
వానిచే నాహ్వానము చేయఁబడు దేవతల దివ్య దేజస్సు
చేతను, వానియందుప యోగింపఁబడు వస్తువులు పరిశుద్ధములై
. తమసహజ దుర్గుణమును గొంతపోఁగొట్టుకొనియుండును.<noinclude><references/></noinclude>
6xbr5fe7nhqg4zyjsm6g9ao08646exk
562637
562601
2026-07-03T16:22:01Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562637
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|279}}</noinclude>కాని చెప్పుట కాదు. జనులు మాంసేచ్ఛ గలిగి యిష్టానుసారముగ నాహారముకొఱకుఁగాని వినోదమునకైగాని, జీవముల హింసించుచుండఁ గొన్ని కార్యములయందుమాత్రము జీవముల హింసింపఁదగు నని నియమించి యట్టిహింసతోఁ గూడిన కర్మములను జేయుటయందును గష్టసాధ్యము లగు గొన్నినియమముల ననుల్లంఘ్యములుగ విధించి జీవహింస నుండి మానవులను గ్రమక్రమముగఁ దొలఁగించుటకై శాస్త్రములు బ్రవర్తించియున్నవి కాని యిక్కాలమునఁ బట్టణముల యందు నిరాక్షేపముగ వేలకొలఁది దినదినము హింసించి
భక్షించుఁ నోరులేనిజంతురాశి లెక్కకు మఱియు గొన్నింటిని జేర్పఁగాదు. శాస్త్రవిహితము లగుకర్మములయందు
విధింపఁబడిన విధినిషేధము లన్నియు జీవుని సహజవాంఛ లన్నిటిని గ్రమక్రమమున జయించి విరాగమును వృద్ధిచేయునవికాని విషయ వాంఛల వృద్ధిచేయునవికావు. మఱియు నీరీతి మద్యమునందలి యిచ్ఛయుఁ గ్రమముగ విడుచునట్లు విధ్యుక్తముగఁ జేయఁబడు సౌత్రామణియను యాగమునందు దప్పఁ దక్కిన సమయముల మత్తును గలుగఁజేయు వస్తువులను గ్రహింపరాదని కట్టుబాట్లు చేయఁబడినవి. అట్టి
కార్యములయందు వచించు మంత్రము మొదలగువానిచేతను, వానిచే నాహ్వానము చేయఁబడు దేవతల దివ్య దేజస్సు చేతను, వానియందుపయోగింపఁబడు వస్తువులు పరిశుద్ధములై తమసహజ దుర్గుణమును గొంతపోఁగొట్టుకొనియుండును.<noinclude><references/></noinclude>
2i08uoz9zqxsupxxp9n4ube399ry3q6
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/308
104
215380
562602
2026-07-03T14:26:28Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'క్రమక్రమమున జ్ఞాన మభివృద్ధికాను కాను జిత్తశుద్ధి కాఁగా హింసారూప యజ్ఞములు గూడఁ ద్యజింపఁబడును. శాస్త్ర కర్తల యుద్దేశ మిట్లుండ శాస్త్ర నిబంధనలను బూర్ణ ముగ గ్రహింపకయు ననుష...'
562602
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|280|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>క్రమక్రమమున జ్ఞాన మభివృద్ధికాను కాను జిత్తశుద్ధి కాఁగా
హింసారూప యజ్ఞములు గూడఁ ద్యజింపఁబడును. శాస్త్ర
కర్తల యుద్దేశ మిట్లుండ శాస్త్ర నిబంధనలను బూర్ణ
ముగ గ్రహింపకయు ననుష్ఠింపకయు విషయేచ్ఛలు గలిగి
కర్మమార్గముల నుండు వారికి విషయభోగములు శాస్త్ర
ములచే విధింపఁబడి యున్నవనుట పొరబాటు. మొట్టమొదట
కర్మములవలన భూతకోటులకు గలయన్యోన్య సంబంధ
మును సూచించి యన్యోన్య సహకారిత్వమును విధించుచు
నొక్కొక్కరును దనకుంగల భోగ్యవిషయములను బరోప
కారముకొఱ కుపయోగించునట్లు శాస్త్రములు బోధించు
చున్నవి.
యజ్ఞకర్మములయందు జీవుఁడు తనకుఁగల వస్తువుల
నొక్కొక్కటియుఁ గొంత యితర భూతముల యువయోగము
కొఱకు దత్తము చేయ నేర్చుకొనుచు నీమూలమునఁ దాను
ఇతర భూతములనుండి 'పొందిన మేలునకుఁ బ్రత్యుపకృతి చేయు
చున్నవాఁడు. ఇక్కర్మములయందెద్దియేని సల్పముగనై నను
జీవుఁ డర్నింపఁగాఁ బెక్కు_మడుంగులు ప్రతిఫలము కాలాంతర
మున రాఁగోరుటచే సద్యఃఫలమును వదలుకొని నిబ్బరము
గలిగి రాఁబోవుఁ ఫలముల నిరీక్షించుచుండుట నేర్చుకొనును.
ఆరీతిని వచ్చిన ఫలములన్నియు నశించునవియే కావున నశ్వర
ములను జ్ఞానము కాలక్రమమునఁ బొందును. పిదప దేవ తాను
గ్రహముచే నిహలోకమున గలుగు ప్రతిఫలములఁ గోరక<noinclude><references/></noinclude>
1x0zm32ggh5nwwtls5h8dmvx13clslt
562638
562602
2026-07-03T16:28:04Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562638
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|280|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>క్రమక్రమమున జ్ఞాన మభివృద్ధికాను కాను జిత్తశుద్ధి కాఁగా హింసారూప యజ్ఞములు గూడఁ ద్యజింపఁబడును. శాస్త్రకర్తల యుద్దేశ మిట్లుండ శాస్త్రనిబంధనలను బూర్ణముగ గ్రహింపకయు ననుష్ఠింపకయు విషయేచ్ఛలు గలిగి
కర్మమార్గముల నుండు వారికి విషయభోగములు శాస్త్రములచే విధింపఁబడి యున్నవనుట పొరబాటు. మొట్టమొదట కర్మములవలన భూతకోటులకుంగలయన్యోన్య సంబంధమును సూచించి యన్యోన్య సహకారిత్వమును విధించుచు నొక్కొక్కరును దనకుంగల భోగ్యవిషయములను బరోపకారముకొఱ కుపయోగించునట్లు శాస్త్రములు బోధించు చున్నవి.
యజ్ఞకర్మములయందు జీవుఁడు తనకుఁగల వస్తువుల నొక్కొక్కటియుఁ గొంత యితరభూతముల యుపయోగము
కొఱకు దత్తము చేయ నేర్చుకొనుచు నీమూలమునఁ దాను ఇతరభూతములనుండి పొందినమేలునకుఁ బ్రత్యుపకృతి చేయుచున్నవాఁడు. ఇక్కర్మములయం దెద్దియేని సల్పముగనైనను జీవుఁ డర్పింపఁగాఁ బెక్కుమడుంగులు ప్రతిఫలము కాలాంతరమున రాఁగోరుటచే సద్యఃఫలమును వదలుకొని నిబ్బరము గలిగి రాఁబోవుఁ ఫలముల నిరీక్షించుచుండుట నేర్చుకొనును. ఆరీతిని వచ్చిన ఫలములన్నియు నశించునవియే కావున నశ్వరములను జ్ఞానము కాలక్రమమునఁ బొందును. పిదప దేవతాను గ్రహముచే నిహలోకమున గలుగు ప్రతిఫలములఁ గోరక<noinclude><references/></noinclude>
di8zixzd68s5s3mgulzmg3lyid8hwvy
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/309
104
215381
562603
2026-07-03T14:27:22Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'దీర్ఘకాల మనుభవింపఁదగిన పరలోక సుఖములను గోరి యజ్ఞ ములు చేయును. " "జ్యోతిష్టోమేన స్వర్గకా మోయజేత ” యని శ్రుతి విధించు చున్నదికదా ! పరలోక సుఖములనునవి యదృశ్యములును మరణానంతరము ప...'
562603
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|281}}</noinclude>దీర్ఘకాల మనుభవింపఁదగిన పరలోక సుఖములను గోరి యజ్ఞ
ములు చేయును.
"
"జ్యోతిష్టోమేన స్వర్గకా మోయజేత ” యని శ్రుతి విధించు
చున్నదికదా ! పరలోక సుఖములనునవి యదృశ్యములును
మరణానంతరము పొందఁదగినవియునై యుండుటచే వానిం
గోరి ప్రకృతోప యోగములగు వస్తువులను ద్యాగము చేయఁ
గలుగుట యైహిక సుఖములను గోరుటకంటె నుత్తమమగుస్థితి.
ఈరీతిని స్వర్గ కాముఁడై బహువిధములగు యజ్ఞముల నొనరించి
చిరకాల మిహలోకమునను, పరలోకమునను సుఖానుభవము
నొందుచు భగవంతుఁడు తనశక్తిని దనబిడ్డలతో సమాను
లగు భూతకోటులయభివృద్ధికొఱ కుపయోగించుచుండఁ బ్రతి
మానవుఁడును దనకంటె శ్రేష్ఠు లగు దేవకోటుల కొఱకుఁ
దనభోగ్యపదార్థములను ద్యాగము చేయుట ధర్మ మనుజ్ఞాన
మును గ్రమమునఁ బొందును. ముఱియు బహుకాలానుభవ
ముచే స్వర్గసుఖములు సహిత మంతము నొందఁగా "క్షీణే
పుణ్యే మర్త్యలోకం విశంతి" యను న్యాయానుసారముగ స్వర్గ
మునుండి మరలి మర్త్యలోకమును బొందును. జన్మజన్మమును
నిట్లు భూలోక సుఖముల నూర్ధ్వలోక సుఖముల ననుభవింపఁ
దుదకు భూలోక సుఖములవలెనే స్వర్గలోక సుఖములు సయి
తము శాశ్వతములుగావను జ్ఞాన మంకురించి దృఢమగును.
స్వర్గలోక సుఖముకం టె నుత్తమమగు సుఖము నన్వేషించుచుఁ
గడపట ఫలాపేక్ష యుండినంతవఱకు నిహపరలోక సుఖము<noinclude><references/></noinclude>
rybl2ojh3xspfvom5iu3z7vos0kpy66
562674
562603
2026-07-03T21:13:53Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562674
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|281}}</noinclude>దీర్ఘకాల మనుభవింపఁదగిన పరలోకసుఖములను గోరి యజ్ఞములు చేయును.
"జ్యోతిష్టోమేన స్వర్గకామో యజేత” యని శ్రుతి విధించుచున్నదికదా! పరలోకసుఖములనునవి యదృశ్యములును మరణానంతరము పొందఁదగినవియునై యుండుటచే వానింగోరి ప్రకృతోపయోగములగు వస్తువులను ద్యాగము చేయఁగలుగుట యైహికసుఖములను గోరుటకంటె నుత్తమమగుస్థితి. ఈరీతిని స్వర్గకాముఁడై బహువిధములగు యజ్ఞముల నొనరించి చిరకాల మిహలోకమునను, పరలోకమునను సుఖానుభవము నొందుచు భగవంతుఁడు తనశక్తిని దనబిడ్డలతో సమానులగు భూతకోటులయభివృద్ధికొఱ కుపయోగించుచుండఁ బ్రతిమానవుఁడును దనకంటె శ్రేష్ఠు లగు దేవకోటులకొఱకుఁ దనభోగ్యపదార్థములను ద్యాగము చేయుట ధర్మ మనుజ్ఞానమును గ్రమమునఁ బొందును. ముఱియు బహుకాలానుభవముచే స్వర్గసుఖములు సహిత మంతము నొందఁగా "క్షీణే పుణ్యే మర్త్యలోకం విశంతి" యను న్యాయానుసారముగ స్వర్గమునుండి మరలి మర్త్యలోకమును బొందును. జన్మజన్మమున నిట్లు భూలోకసుఖముల నూర్ధ్వలోకసుఖముల ననుభవింపఁ దుదకు భూలోకసుఖములవలెనే స్వర్గలోకసుఖములు సయితము శాశ్వతములుగావను జ్ఞాన మంకురించి దృఢమగును. స్వర్గలోకసుఖముకంటె నుత్తమమగు సుఖము నన్వేషించుచుఁ గడపట ఫలాపేక్ష యుండినంతవఱకు నిహపరలోకసుఖము<noinclude><references/></noinclude>
cuny944hbidlzp72fm5xghkq4jyspop
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/310
104
215382
562604
2026-07-03T14:28:13Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'లగు ఫలానుభవములు తప్పవనియు, నవి నశ్వరములనియు దానం జేసి యీభోగము లన్నియు దుఃఖయోను లనియు జ్ఞానము వృద్ధికాఁగా జీవుఁడు కర్మత్యాగము చేయఁజూచును గాని యప్పుడును శాంతిరూప మగు సుఖ...'
562604
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|282|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>లగు ఫలానుభవములు తప్పవనియు, నవి నశ్వరములనియు
దానం జేసి యీభోగము లన్నియు దుఃఖయోను లనియు
జ్ఞానము వృద్ధికాఁగా జీవుఁడు కర్మత్యాగము చేయఁజూచును
గాని యప్పుడును శాంతిరూప మగు సుఖమును గనఁజాలఁడు.
కర్మములను వదలుకొని తూప్లీంభావము ననుసరించి యున్నను
విషయభోగముల యందలి యిచ్ఛమాత్రము అరణ్య వాసము
నందు సయితము వెంటనంటియే వచ్చుట జూచి పరిపాకా
.
వస్థయందుఁ గేవలకర్మత్యాగమునఁ బొంద నసాధ్య మగు
సుఖము కామముల విడుచుటవలన బొంద నగునను
కలుగును.
న కర్మణా మనారంభాన్నైష్కర్మ్యం పురుషో ఒళ్ను తే |
న చ సన్న్యసనా దేవ సిద్ధిం సమధిగచ్ఛతి ॥
కుర్వ స్నే వేహ కర్మాణి జిజీవిషే చ్ఛతగ్ం సమాః |
ఏవం త్వయి నాన్య థేతో ఒస్తి న కర్మలిప్యతే నరే॥
జ్ఞానము
(గీత.)
(ఈశావాస్యోపనిషత్తు.)
కర్మములను విడుచుటచే శాంతిరూప మగు సుఖముఁ
బొంద ఁజాలఁడు. కేవలసన్న్యాసముచేత మానవుఁడు సిద్ధిని
బొందజాలఁడు. ఐ తే జీవి తేచ్ఛయనఁగా దేహాభిమానముండు
సంతవఱకు నూఱుసంవత్సరములైనను గర్మములను జేయుచు నే
గడుపవలయును. కర్మములచే బద్ధుఁడుగాక యుండుట కిదియే
మార్గము. వేఱుమార్గము లేదు.'<noinclude><references/></noinclude>
8yoa4zz8shx7i4l3tu82elgkx4izmv6
562675
562604
2026-07-03T21:27:00Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562675
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|282|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>లగు ఫలానుభవములు తప్పవనియు, నవి నశ్వరములనియు దానంజేసి యీభోగము లన్నియు దుఃఖయోను లనియు జ్ఞానము వృద్ధికాఁగా జీవుఁడు కర్మత్యాగము చేయఁజూచును గాని యప్పుడును శాంతిరూప మగుసుఖమును గనఁజాలఁడు. కర్మములను వదలుకొని తూష్ణీంభావము ననుసరించి యున్నను
విషయభోగముల యందలి యిచ్ఛమాత్రము అరణ్యవాసము నందు సయితము వెంటనంటియే వచ్చుటంజూచి పరిపాకావస్థయందుఁ గేవలకర్మత్యాగమునఁ బొంద నసాధ్య మగు సుఖము కామముల విడుచుటవలన బొందనగునను జ్ఞానము కలుగును.
<poem>
{{left margin|5em}}
న కర్మణా మనారంభా న్నైష్కర్మ్యం పురుషో౽శ్నుతే ।
న చ సన్న్యసనా దేవ సిద్ధిం సమధిగచ్ఛతి ॥
{{right|(గీత.)}}
కుర్వ న్నే వేహ కర్మాణి జిజీవిషే చ్ఛతగ్ం సమాః ।
ఏవం త్వయి నాన్య థేతో౽స్తి న కర్మలిప్యతే నరే॥
{{right|(ఈశావాస్యోపనిషత్తు.)}}
</poem>
కర్మములను విడుచుటచే శాంతిరూప మగు సుఖముఁ బొందఁజాలఁడు. కేవలసన్న్యాసముచేత మానవుఁడు సిద్ధిని బొందజాలఁడు. ఐతే జీవితేచ్ఛయనఁగా దేహాభిమానముండు నంతవఱకు నూఱుసంవత్సరములైనను గర్మములనుజేయుచునే గడుపవలయును. కర్మములచే బద్ధుఁడుగాక యుండుట కిదియే మార్గము. వేఱుమార్గము లేదు.<noinclude><references/></noinclude>
f5vy1pjosr2ertafeegevslscayzfhu
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/311
104
215383
562605
2026-07-03T14:29:04Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'కామముల విడుచుటయే యుత్తమమును, నాశరహితమును నగుసుఖకారణమని యెఱింగి ఫలాభిసంధి రహితముగ సం. సారచక్రమును ద్రిప్పుటకొఱకే స్వధర్మము నాచరింపవలయు ననియుఁ దెలిసికొనును. మొదట నైహిక ఫ...'
562605
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|283}}</noinclude>కామముల విడుచుటయే యుత్తమమును, నాశరహితమును
నగుసుఖకారణమని యెఱింగి ఫలాభిసంధి రహితముగ సం.
సారచక్రమును ద్రిప్పుటకొఱకే స్వధర్మము నాచరింపవలయు
ననియుఁ దెలిసికొనును. మొదట నైహిక ఫలకాండ తోను,
బిదపఁ గొంతకాలము స్వర్గకాముఁడయ్యును సకలభూతహిత
ములగు కార్యములను జేయుచుఁ గడపట ఫలకాండ యించు.
కయేనియు లేకయే లోకహితము నుద్దేశించి ప్రపంచ చక్ర
మునుద్రిప్పుటయే ముఖ్యోద్దేశ్యముగ స్వధర్మమును జేయును.
సక్తాః కర్మణ్యవిద్వాంసో యథా కుర్వంతి భారత 1
కుర్యాద్విద్వాం స్త థాసక్త శ్చికీర్షు శ్లోకసంగ్రహమ్ ||
(గీత. 3.అ>t.);
విద్వాంసులుగాని మనుష్యులు కర్మలయం దాసక్తులై
యెట్లు కర్మముల శ్రద్ధతో నాచరింతురో అట్లే విద్వాంసుఁడు
ఫలాసక్తి లేక లోక సంగ్రహార్థము కర్మముల నాచరించు నని.
తాత్పర్యము.
స్వధర్మము లగుకార్యములను జేయునుగాని ఫలములు
విషయమగు విచారమున కించుకయైనను లోఁబడఁడు.
కర్మణ్యేవాధికారస్తే మా ఫలేషు కదాచన
మాకర్మఫల హేతుర్భూ ర్మా తే సంగో స్వకర్మణి ॥
(ÅG. 9-88.).
తా. కర్మముచేయుటయే నీ యధికారముగాని కర్మఫల-
ముల విషయ మగుచింత నీది కాదు. కర్మఫలములను గోరం<noinclude><references/></noinclude>
20xl2g1jd0dpjf5e35duusgrtn8b4wl
562676
562605
2026-07-03T21:38:01Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562676
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|283}}</noinclude>కామముల విడుచుటయే యుత్తమమును, నాశరహితమును నగుసుఖకారణమని యెఱింగి ఫలాభిసంధి రహితముగ సంసారచక్రమును ద్రిప్పుటకొఱకే స్వధర్మము నాచరింపవలయు ననియుఁ దెలిసికొనును. మొదట నైహికఫలకాంక్షతోను, బిదపఁ గొంతకాలము స్వర్గకాముఁడయ్యును సకలభూతహితములగు కార్యములను జేయుచుఁ గడపట ఫలకాంక్ష యించుకయేనియు లేకయే లోకహితము నుద్దేశించి ప్రపంచచక్రమునుద్రిప్పుటయే ముఖ్యోద్దేశ్యముగ స్వధర్మమును జేయును.
<poem>
{{left margin|5em}}
సక్తాః కర్మణ్యవిద్వాంసో యథా కుర్వంతి భారత ।
కుర్యాద్విద్వాం స్త థా౽సక్త శ్చికీర్షు శ్లోకసంగ్రహమ్ ॥
{{right|(గీత. 3-25.)}}
</poem>
విద్వాంసులుగాని మనుష్యులు కర్మలయం దాసక్తులై యెట్లు కర్మముల శ్రద్ధతో నాచరింతురో అట్లే విద్వాంసుఁడు
ఫలాసక్తిలేక లోకసంగ్రహార్థము కర్మముల నాచరించు నని తాత్పర్యము.
స్వధర్మము లగుకార్యములను జేయునుగాని ఫలముల విషయమగు విచారమున కించుకయైనను లోఁబడఁడు.
<poem>
{{left margin|5em}}
కర్మణ్యేవాధికారస్తే మా ఫలేషు కదాచన ।
మాకర్మఫలహేతుర్భూ ర్మా తే సంగో౽స్త్వకర్మణి ॥
{{right|(గీత. 2-47.)}}
</poem>
తా. కర్మముచేయుటయే నీ యధికారముగాని కర్మఫలముల విషయ మగుచింత నీదికాదు. కర్మఫలములను గోరఁ<noinclude><references/></noinclude>
4g5ftfe5webdcfxumeq7cvildp8d62j
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/312
104
215384
562606
2026-07-03T14:30:03Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'గూడదు. అయినను కర్మము చేయక యుండవలయు ననుకోరిక యుఁ గూడదు. ఇట్లు ఫలములను గోరకయే ప్రపంచమందలి సకలభూత ముల మేలును బ్రపంచాభివృద్ధిని గోరుచుఁ గర్మములను జేయు “చుండును. L పూర్వకర్మాన...'
562606
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|284|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>గూడదు. అయినను కర్మము చేయక యుండవలయు ననుకోరిక
యుఁ గూడదు.
ఇట్లు ఫలములను గోరకయే ప్రపంచమందలి సకలభూత
ముల మేలును బ్రపంచాభివృద్ధిని గోరుచుఁ గర్మములను జేయు
“చుండును.
L
పూర్వకర్మానుసారముగఁ బ్రాప్తించిన జన్మమునఁ జేయఁ
-దగుకర్మము లన్నియుఁ జక్కఁగ నెఱవేర్చిన నాఋణవిముక్తి
-యగునుగాని కర్మములను విడిచి పాఱిపోవుటచే నైష్కర్మ్య
సిద్ధిగలుగదు. కర్మములను జేయుచు మనోనిగ్రహము చేయ
వలయును గాని కర్మముల విడువరాదు. కాలము పరిపక్వము
కాగాఁ గర్మములు తమంతట వదలిపోవును. బంధములు వీడి
పోవలయును గాని వానిని తెంపివేయరాదు. కర్మములను
జేయుచు స్వప్రయోజనము నెంతమాత్రమును గోరక లోక ము
మేలునే కోరుచుండఁదగు. కడపటఁ దాను స్వధర్మమును
విడువక విహితకర్మములను లోక సంగ్రహార్థము చేయుచున్నాఁ
-డనను సహంకారమునుగూడ మాని కర్మమునందుఁగాని ఫల
.మునందుఁగాని యభిమానమును సహితము విడిచి భగవంతుని
సేవకునిభంగి నీశ్వరుని ప్రతినిధిగా భావించుకొని లోకమునకు
మేలుకొఱకై ప్రవర్తించుచుండును.
తదర్థం కర్మ కౌంతేయ ముక్తసంగస్సమాచర ॥ (గీత. 3.F.)
బ్రహ్మణ్యా ధాయ కర్మాణి సంగం త్యక్త్వా కరోతి యః II
(...)<noinclude><references/></noinclude>
a56kh71toyah57octqml13knhowzt9a
562677
562606
2026-07-03T21:46:38Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562677
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|284|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>గూడదు. అయినను కర్మముచేయక యుండవలయు ననుకోరికయుఁ గూడదు.
ఇట్లు ఫలములను గోరకయే ప్రపంచమందలి సకలభూతముల మేలును బ్రపంచాభివృద్ధిని గోరుచుఁ గర్మములను జేయుచుండును.
పూర్వకర్మానుసారముగఁ బ్రాప్తించిన జన్మమునఁ జేయఁదగుకర్మము లన్నియుఁ జక్కఁగ నెఱవేర్చిన నాఋణవిముక్తి
యగునుగాని కర్మములను విడిచి పాఱిపోవుటచే నైష్కర్మ్యసిద్ధిగలుగదు. కర్మములను జేయుచు మనోనిగ్రహము చేయవలయును గాని కర్మముల విడువరాదు. కాలము పరిపక్వముకాగాఁ గర్మములు తమంతట వదలిపోవును. బంధములు వీడిపోవలయును గాని వానిని త్రెంపివేయరాదు. కర్మములను జేయుచు స్వప్రయోజనము నెంతమాత్రమును గోరక లోకము మేలునే కోరుచుండఁదగు. కడపటఁ దాను స్వధర్మమును
విడువక విహితకర్మములను లోకసంగ్రహార్థము చేయుచున్నాఁడనను నహంకారమునుగూడ మాని కర్మమునందుఁగాని ఫలమునందుఁగాని యభిమానమును సహితము విడిచి భగవంతుని సేవకునిభంగి నీశ్వరుని ప్రతినిధిగా భావించుకొని లోకమునకు మేలుకొఱకై ప్రవర్తించుచుండును.
<poem>
{{left margin|5em}}
తదర్థం కర్మ కౌంతేయ ముక్తసంగ స్సమాచర ॥
{{right|(గీత. 3-9.)}}
బ్రహ్మణ్యా ధాయ కర్మాణి సంగం త్యక్త్వా కరోతి యః ॥
{{right|(గీత. 5-10)}}
</poem><noinclude><references/></noinclude>
g39r323yjz1dimbmprwd5bt8orzdpak
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/313
104
215385
562607
2026-07-03T14:30:55Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'విద్యావంతుఁ డైనచో నావిద్యను దనకుఁ బూజ్యతకొఱ కుపయోగింపక యజ్ఞులగువారలను గడ తేర్చుట కుపయోగిం చును. ప్రభుత్వాధికారము గలిగియుండినచో నాయధికార మును ప్రజలయభివృద్ధికొఱకే యుపయ...'
562607
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|285}}</noinclude>విద్యావంతుఁ డైనచో నావిద్యను దనకుఁ బూజ్యతకొఱ
కుపయోగింపక యజ్ఞులగువారలను గడ తేర్చుట కుపయోగిం
చును. ప్రభుత్వాధికారము గలిగియుండినచో నాయధికార
మును ప్రజలయభివృద్ధికొఱకే యుపయోగించునుగాని యజ్ఞా
నులవలె స్వకార్యధురంధరుఁడై తనభోగము కొఱకు వినియో
గింపఁడు. ఎల్లప్పుడు ప్రజలయభివృద్ధిని సుఖమును వెదకుచుఁ
బ్రజలయుప యోగము కొఱకుఁ క్రొత్తక్రొత్తవగు కార్యము.
లను జేయుచుఁ దండ్రి బిడ్డల కొఱకుఁ బాటుపడులాగునఁ బాటు
పడును. ద్ర వ్యార్జ నము చేయువాఁడుగ నుండినవాఁడు ధనము.
నార్జించుచు, నాద్రవ్యముతో మానవకోటి యను గొప్ప కుటుం
బమునకుఁ జెల్లునదిగ నెంచుచుఁ దాను త్రైలోక్యకుటుంబి.
యగు భగవంతునిచే నియమింపఁబడిన కోశాధిపతిగా భావిం
చుచు జగత్కుటుంబయోగక్షేమము కొఱకు ద్రవ్యమును విని
యోగించుచుఁ క్రొత్తక్రొత్తధర్మకార్యములను బన్ను చుఁ
గొనసాగించుచుఁ దనయొద్దనుండు ద్రవ్యమును, దనశరీర పాట
వమును, మనళ్ళ క్తిని, బరోపకారము కొఱ కుపయోగించుచుం
డును. మఱియు నేయేపదవియందుండినను, జక్రవర్తిగ నుండి.
నను, సేవకుఁడుగ నుండినను, దనధర్మమును భగవత్కైంకర్య
. ముగ భావించుచు లోకోపకారకమగు నేకార్యమునుగాని హే
యముగ నెంచక యెల్ల కార్యములను బరిపూర్ణముగ నెఱు
వేర్చును. అన్ని కార్యములను సకలభూతముల మేలుకొఱకుఁ
జేయుచు నొక్కొక్క కార్యము భగవంతుని పాదములయం<noinclude><references/></noinclude>
4407gow5xletrs41jubtcns5v07c7b6
562678
562607
2026-07-03T21:55:49Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562678
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|285}}</noinclude>విద్యావంతుఁ డైనచో నావిద్యను దనకుఁ బూజ్యతకొఱకుపయోగింపక యజ్ఞులగువారలను గడతేర్చుట కుపయోగించును. ప్రభుత్వాధికారము గలిగియుండినచో నాయధికారమును ప్రజలయభివృద్ధికొఱకే యుపయోగించునుగాని యజ్ఞానులవలె స్వకార్యధురంధరుఁడై తనభోగము కొఱకు వినియోగింపఁడు. ఎల్లప్పుడు ప్రజలయభివృద్ధిని సుఖమును వెదకుచుఁ బ్రజలయుపయోగముకొఱకుఁ గ్రొత్తక్రొత్తవగు కార్యములను జేయుచుఁ దండ్రి బిడ్డలకొఱకుఁ బాటుపడులాగునఁ బాటుపడును. ద్రవ్యార్జనముచేయువాఁడుగ నుండినవాఁడు ధనము
నార్జించుచు, నాద్రవ్యముతో మానవకోటి యను గొప్ప కుటుంబమునకుఁ జెల్లునదిగ నెంచుచుఁ దాను ద్రైలోక్యకుటుంబి యగు భగవంతునిచే నియమింపఁబడిన కోశాధిపతిగ భావించుచు జగత్కుటుంబయోగక్షేమము కొఱకు ద్రవ్యమును వినియోగించుచుఁ గ్రొత్తక్రొత్తధర్మకార్యములను బన్నుచుఁ గొనసాగించుచుఁ దనయొద్దనుండు ద్రవ్యమును, దనశరీరపాటవమును, మనశ్శక్తిని, బరోపకారముకొఱ కుపయోగించుచుండును. మఱియు నేయేపదవియందుండినను, జక్రవర్తిగ నుండినను, సేవకుఁడుగ నుండినను, దనధర్మమును భగవత్కైంకర్యముగభావించుచు లోకోపకారకమగు నేకార్యమునుగాని హేయముగ నెంచక యెల్లకార్యములను బరిపూర్ణముగ నెఱవేర్చును. అన్ని కార్యములను సకలభూతముల మేలుకొఱకుఁజేయుచు నొక్కొక్కకార్యము భగవంతుని పాదములయం<noinclude><references/></noinclude>
fj1xl346mhw88w55iujo8x3klcc8aa6
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/314
104
215386
562608
2026-07-03T14:31:50Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'దర్పింపఁబడు నొక్క పుష్పముగ నెంచి భగవంతుని నర్చించు చుండు. స్వకర్మణా తమభ్యర్చ్య సిద్ధిం విందతి మానవః ॥ ॥ (గీత. .ర౬) స్వకర్మము లనుపుష్పములతో భగవంతుని నర్చించు మానవుఁడు సిద్ధ...'
562608
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|286|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>దర్పింపఁబడు నొక్క పుష్పముగ నెంచి భగవంతుని నర్చించు
చుండు.
స్వకర్మణా తమభ్యర్చ్య సిద్ధిం విందతి మానవః ॥ ॥
(గీత. .ర౬)
స్వకర్మము లనుపుష్పములతో భగవంతుని నర్చించు
మానవుఁడు సిద్ధిననఁగా పరిపూర్ణత్వమును బొందుచున్నాఁడు.
తాను ప్రజల మేలుకొఱకు సత్కార్యములను జేయుచున్న
వాఁ డనియును, బ్రజలు తనకుఁ గృతజ్ఞులు గావలయుననియుఁ
గొంచెము కోరిక మొదటగలుగునుగాని కాలక్రమమున నా
'కోరికయు విడిచి యీశ్వర ప్రీతి నొకదానినే కోరుచుఁ గార్య
ములగు కర్మములను జేయును. ఇట్లు చేయ సర్వకర్మములును
యజ్ఞ స్వరూపుఁడగు జగదీశ్వరునిం జెందును. అట్లు యజ్ఞార్థము
చేయఁబడు కర్మములు బంధరూపములుగాక మోక్ష సాధ
నము లగు.
యజ్ఞార్థాత్కర్మణ్కోఒన్యత్ర లో లో ఒయం కర్మ బంధనః ||
1
(గీత.3_F.)
స్వవర్ణాశ్రమధర్మేణ తపసా హరితోషణాత్ |
సాధనం ప్రభ వేత్పుంసాం వైరాగ్యాదిచతుష్టయమ్ ||
అవుడు జీవుఁ డేయేకార్యములను జేయుచుండినను నీశ్వర
తాదాత్మ్యము గలవాఁడై యుండును.
రాగద్వేషవియు క్రైస్తు విషయా నింద్రియై శ్చరణా |
ఆత్మవ శ్యైర్విధేయాత్మా ప్రసాదమధిగచ్చతి గీత. వి.ఒ.ర.)<noinclude><references/></noinclude>
9is19yhxx2kdqfbh60mkvc8afg4xdoj
562680
562608
2026-07-03T22:08:52Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562680
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|286|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>దర్పింపఁబడు నొక్కపుష్పముగ నెంచి భగవంతుని నర్చించు చుండు.
<poem>
{{left margin|5em}}
స్వకర్మణా తమ భ్యర్చ్య సిద్ధిం విందతి మానవః ॥
{{right|(గీత. 18-46)}}
</poem>
స్వకర్మము లనుపుష్పములతో భగవంతుని నర్చించు మానవుఁడు సిద్ధిననఁగా పరిపూర్ణత్వమును బొందుచున్నాఁడు.
తాను ప్రజలమేలుకొఱకు సత్కార్యములను జేయుచున్నవాఁ డనియును, బ్రజలు తనకుఁ గృతజ్ఞులు గావలయుననియుఁ గొంచెము కోరిక మొదటగలుగునుగాని కాలక్రమమున నా కోరికయు విడిచి యీశ్వర ప్రీతి నొకదానినే కోరుచుఁ గార్యములగు కర్మములను జేయును. ఇట్లుచేయ సర్వకర్మములును యజ్ఞస్వరూపుఁడగు జగదీశ్వరునిం జెందును. అట్లు యజ్ఞార్థము చేయఁబడు కర్మములు బంధరూపములుగాక మోక్షసాధనము లగు.
<poem>
{{left margin|5em}}
యజ్ఞార్థాత్కర్మణో౽న్యత్ర లోకో౽యం కర్మబంధనః ॥
{{right|(గీత.3-9.)}}
స్వవర్ణాశ్రమధర్మేణ తపసా హరితోషణాత్ ।
సాధనం ప్రభవేత్పుంసాం వైరాగ్యాదిచతుష్టయమ్ ॥
</poem>
అపుడు జీవుఁ డేయేకార్యములను జేయుచుండినను నీశ్వర తాదాత్మ్యము గలవాఁడై యుండును.
<poem>
{{left margin|5em}}
రాగద్వేషవియుక్తై స్తు విషయా నింద్రియై శ్చరన్ ।
ఆత్మవశ్యైర్విధేయాత్మా ప్రసాదమధిగచ్చతి ॥
{{right|(గీత. 2-64.)}}
</poem><noinclude><references/></noinclude>
0usc6xscc5uxo62s1wzohtf6q54gmlq
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/315
104
215387
562610
2026-07-03T14:32:47Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' ఏషా బ్రాహ్మీస్థితిః పార్థ నైనాం ప్రాప్య విముహ్యతి | స్థిత్వా స్యా మంతకాలే౭పి బ్రహ్మనిర్వాణ మృచ్ఛతి | (గీత. ౨.౭౨.) మన్మనా భవ మద్భక్తో మద్యాజీ మాం నమస్కురు | మామేవైష్యసి సత్యం...'
562610
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|287}}</noinclude>
ఏషా బ్రాహ్మీస్థితిః పార్థ నైనాం ప్రాప్య విముహ్యతి |
స్థిత్వా స్యా మంతకాలే౭పి బ్రహ్మనిర్వాణ మృచ్ఛతి |
(గీత. ౨.౭౨.)
మన్మనా భవ మద్భక్తో మద్యాజీ మాం నమస్కురు |
మామేవైష్యసి సత్యం తే ప్రతిజానే ప్రియోఒని మే ||
సర్వధర్మాక్ పరిత్యజ్య మామేకం శరణం వ్రజ |
అహం త్వా సర్వపాపేభ్యో మోక్షయిష్యామి మా శుచః ॥
(గీత. నిరా-క.) (-2.2.)
ఎల్లప్పుడు నన్నే చింతించుచు నాకు భక్తుఁడవై నాకర్పణ
ములుగఁ గర్మములను జేయుచు, నన్ను నమస్కరింపుము.
నిస్సందేహముగ నన్నే చెందుదువని దృఢముగ నమ్ముము.
అన్ని ధర్మములను విడిచి నన్నే శరణుపొందుము; సమస్తము
లగు పుణ్యపాపములనుండి తొలఁగించి మోక్షము నిచ్చువాఁ
డను. విచారపడకుము. అని శ్రీకృష్ణభగవాను లభయదాన
మిచ్చి, యెల్లవారికిఁ గడ తేర్పఁజాలు మార్గమును బోధించి
యున్న
వారుకదా ! అట్టిస్థితిని జెంది యేయే కార్యము చేయు
చున్నను నీశ్వరుఁడే తన చేతఁ జేయించుచున్న వాఁడనియు
ను ఈశ్వరునకు శరీరమాత్రుఁడుగ దాను నడుచుచున్న
వాఁడనియును దృఢముగ భావించుచుఁ గర్మములు వర్తించు
చుండును. ఇదియే కర్మయోగము.
సిద్ధ్యసిద్ధ్యే స్సమో భూత్వా సమత్వం యోగ ఉచ్యతే॥
(గీత. ౨-రూ.)<noinclude><references/></noinclude>
e2rkqbl70kx6rscz2vggaczpkqno5ge
562682
562610
2026-07-03T22:20:19Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562682
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|287}}</noinclude><poem>
{{left margin|5em}}
ఏషా బ్రాహ్మీస్థితిః పార్థ నైనాం ప్రాప్య విముహ్యతి ।
స్థిత్వా స్యా మంతకాలే౽పి బ్రహ్మనిర్వాణ మృచ్ఛతి ॥
{{right|(గీత. 2-72.)}}
మన్మనా భవ మద్భక్తో మద్యాజీ మాం నమస్కురు ।
మామేవైష్యసి సత్యం తే ప్రతిజానే ప్రియో౽సి మే ॥
సర్వధర్మాన్ పరిత్యజ్య మామేకం శరణం ప్రజ ।
అహం త్వా సర్వపాపేభ్యో మోక్షయిష్యామి మా శుచః ॥
{{right|(గీత. 18-65-66)}}
</poem>
ఎల్లప్పుడు నన్నే చింతించుచు నాకు భక్తుఁడవై నాకర్పణములుగఁ గర్మములను జేయుచు, నన్ను నమస్కరింపుము. నిస్సందేహముగ నన్నే చెందుదువని దృఢముగ నమ్ముము. అన్నిధర్మములను విడిచి నన్నే శరణుపొందుము; సమస్తములగు పుణ్యపాపములనుండి తొలఁగించి మోక్షము నిచ్చువాఁడను. విచారపడకుము. అని శ్రీకృష్ణభగవాను లభయదానమిచ్చి, యెల్లవారికిఁ గడతేర్పఁజాలుమార్గమును బోధించి
యున్నవారుకదా ! అట్టిస్థితిని జెంది యేయేకార్యము చేయుచున్నను నీశ్వరుఁడే తన చేతఁ జేయించుచున్న వాఁడనియును ఈశ్వరునకు శరీరమాత్రుఁడుగ దాను నడుచుచున్న వాఁడనియును దృఢముగ భావించుచుఁ గర్మముల వర్తించుచుండును. ఇదియే కర్మయోగము.
<poem>
{{left margin|5em}}
సిద్ధ్యసిద్ధ్యో స్సమో భూత్వా సమత్వం యోగ ఉచ్యతే ॥
{{right|(గీత. 2-48.)}}
</poem><noinclude><references/></noinclude>
oelvmaizbx3myakwks0cvuugqik2byg
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/316
104
215388
562612
2026-07-03T14:33:52Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'ఈశ్వరునిచేఁ బేరితుఁ డై కార్యములను జేయుచుఁ జేసిన కార్యము జయించినను జయింపక పోయినను లెక్కింపుక యీశ్వరుని కర్పణము చేయుచుండును. ఇదియే నిజమగు యోగము. ఈస్థితికిం దెచ్చుటకు సాధ...'
562612
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|288|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>ఈశ్వరునిచేఁ బేరితుఁ డై కార్యములను జేయుచుఁ జేసిన
కార్యము జయించినను జయింపక పోయినను లెక్కింపుక
యీశ్వరుని కర్పణము చేయుచుండును. ఇదియే నిజమగు
యోగము.
ఈస్థితికిం దెచ్చుటకు సాధనముగ నుండినమార్గము కర్మ
మార్గము. మొట్టమొదట నైహిక ఫలములను గోరి స్వప్రయో
జనపరుఁడై కర్మములను జేసి పిదప స్వర్గ సుఖముల కొఱకుఁ
బాటుపడి యావల ఋణవిముక్తినే యుద్దేశించి కర్మములను
జేసి తదనంతరము లోక హితముపొంటె స్వధర్మము ననుష్ఠించి
కడపట నీశ్వ రార్పణబుద్ధితోఁ గర్మములఁ జేయుచు నెల్ల యెడల
నెల్ల వేళల నెల్ల కార్యములయందు నీశ్వర సాన్నిధ్యమును గల్పిం
చుకొని యీశ్వర తాదాత్మ్యమును బొంది యీశ్వర సముఁడై
వర్తించుచుఁ బరమయోగి యగుచున్న
వాఁడు. ఇట్టివాఁ డెల్ల
కాలముల నీశ్వర సన్ని ధానంబున నున్నవాఁడు కావున నుత్తమ
మగుభక్తియు నుత్తమ జ్ఞానమును దమంతట తాము వాని
య0దుఁ బ్రకాశించును.
తత్స్వయం యోగసంసిద్ధః కాలే నాత్మని విందతి ||
(గీత. 8-30.)
ఇట్లు యోగముచేత సిద్ధులయినవారి హృదయములయందు
నాత్మజ్ఞానము తనంతన యభివృద్ధియై ప్రకాశించును. ఇట్లు
కర్మ భ క్తిజ్ఞానములు మూఁడు యోగియందుఁ బూర్ణముగఁ<noinclude><references/></noinclude>
888fqw7w7uvlyhly9h0rsmywufo4997
562684
562612
2026-07-03T23:41:23Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562684
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|288|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>ఈశ్వరునిచేఁ బేరితుఁ డై కార్యములను జేయుచుఁ జేసిన కార్యము జయించినను జయింపక పోయినను లెక్కింపక యీశ్వరుని కర్పణము చేయుచుండును. ఇదియే నిజమగు యోగము.
ఈస్థితికిం దెచ్చుటకు సాధనముగ నుండినమార్గము కర్మ మార్గము. మొట్టమొదట నైహిక ఫలములనుగోరి స్వప్రయోజనపరుఁడై కర్మములనుజేసి పిదప స్వర్గసుఖములకొఱకుఁ బాటుపడి యావల ఋణవిముక్తినే యుద్దేశించి కర్మములను జేసి తదనంతరము లోకహితముకంటె స్వధర్మము ననుష్ఠించి కడపట నీశ్వరార్పణబుద్ధితోఁ గర్మములఁ జేయుచు నెల్లయెడల నెల్లవేళల నెల్లకార్యములయందు నీశ్వరసాన్నిధ్యమును గల్పించుకొని యీశ్వరతాదాత్మ్యమును బొంది యీశ్వరసముఁడై వర్తించుచుఁ బరమయోగి యగుచున్న వాఁడు. ఇట్టివాఁ డెల్లకాలముల నీశ్వరసన్ని ధానంబున నున్నవాఁడు కావున నుత్తమమగుభక్తియు నుత్తమ జ్ఞానమును దమంతటతాము వానియ0దుఁ బ్రకాశించును.
<poem>
{{left margin|5em}}
తత్స్వయం యోగసంసిద్ధః కాలే నాత్మని విందతి ॥
{{right|(గీత. 4-38.)}}
</poem>
ఇట్లు యోగముచేత సిద్ధులయినవారి హృదయములయందు నాత్మజ్ఞానము తనంతన యభివృద్ధియై ప్రకాశించును. ఇట్లు కర్మ భక్తిజ్ఞానములు మూఁడు నీయోగియందుఁ బూర్ణముగఁ<noinclude><references/></noinclude>
c4uwnacese25qeh237hb9ant96yt567
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/317
104
215389
562614
2026-07-03T14:34:50Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'బ్రకాశించును. ఈయోగి కర్మికంటెను, భక్తుని కన్నను, జ్ఞాని కంటెను నధికుఁ డని భగవంతుఁడు వచించియున్నాఁడు. తపస్విభ్యోఒధికో యోగీ జ్ఞానిభ్యోఒపి మతో ఒధికః | కర్మిభ్య శ్చాధికో యోగ...'
562614
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|289}}</noinclude>బ్రకాశించును. ఈయోగి కర్మికంటెను, భక్తుని కన్నను, జ్ఞాని
కంటెను నధికుఁ డని భగవంతుఁడు వచించియున్నాఁడు.
తపస్విభ్యోఒధికో యోగీ జ్ఞానిభ్యోఒపి మతో ఒధికః |
కర్మిభ్య శ్చాధికో యోగీ తస్మా ద్యోగీ భ వార్జున ||
(గీత. ఒ..ర౬..)
ఈయోగము కర్మమార్గము తుదను జెందఁదగియుండుట చేఁ
గర్మయోగమనఁబడుచున్నది. ఇదియే నిజమగు యోగము,
ఇట్టి
యోగమును బొందినవాఁడే నిజమగు యోగి.
మహా
పురుషుఁడు శరీర ధారియైయుండియు ముక్తుఁడే. వీర లే జీవన్ముక్తు
లని పిలువఁబడు మహానుభావులు. అట్టిమహాత్ముల యనుగ్రహ
మునకుం బాత్రులు కాఁగోరు వారెల్లరును వారిచే ననుష్ఠింపఁ
బడి వారలచే లోకోపకారార్థము శాస్త్రములయందుఁ బ్రతి
పాదింపఁబడిన. యీ మార్గము నవలంబించి నిష్కాములై లోక
హితార్థము సత్కర్మములను జేయుచుఁ దమజన్మములను
సార్థకములు
కములుగఁ జేసికొందురు గాక.<noinclude><references/></noinclude>
1j8i2tr6eoi1c2tmlsbua70uezg3tjq
562685
562614
2026-07-03T23:48:16Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562685
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|289}}</noinclude>బ్రకాశించును. ఈయోగి కర్మికంటెను, భక్తుని కన్నను, జ్ఞాని కంటెను నధికుఁ డని భగవంతుఁడు వచించియున్నాఁడు.
{{left margin|5em}}
తపస్విభ్యో౽ధికో యోగీ జ్ఞానిభ్యో౽పి మతో౽ధికః ।
కర్మిభ్య శ్చాధికో యోగీ తస్మా ద్యోగీ భ వార్జున ॥
{{right|(గీత. 646)}}
</poem>
ఈయోగము కర్మమార్గము తుదను జెందఁదగియుండుటచేఁ గర్మయోగమనఁబడుచున్నది. ఇదియే నిజమగు యోగము. ఇట్టి యోగమును బొందినవాఁడే నిజమగు యోగి. ఇట్టి మహాపురుషుఁడు శరీరధారియైయుండియు ముక్తుఁడే. వీరలే జీవన్ముక్తులని పిలువఁబడు మహానుభావులు. అట్టిమహాత్ముల యనుగ్రహమునకుం బాత్రులు కాఁగోరు వారెల్లరును వారిచే ననుష్ఠింపఁబడి వారలచే లోకోపకారార్థము శాస్త్రములయందుఁ బ్రతిపాదింపఁబడిన యీమార్గము నవలంబించి నిష్కాములై లోకహితార్థము సత్కర్మములను జేయుచుఁ దమజన్మములను
సార్థకములుగఁ జేసికొందురు గాక.
{{rule|2cm}}<noinclude><references/></noinclude>
mk9zfphl41p9vfbyrbn07403n55909p
562686
562685
2026-07-03T23:48:47Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
562686
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||కర్మమార్గము|289}}</noinclude>బ్రకాశించును. ఈయోగి కర్మికంటెను, భక్తుని కన్నను, జ్ఞాని కంటెను నధికుఁ డని భగవంతుఁడు వచించియున్నాఁడు.
<poem>
{{left margin|5em}}
తపస్విభ్యో౽ధికో యోగీ జ్ఞానిభ్యో౽పి మతో౽ధికః ।
కర్మిభ్య శ్చాధికో యోగీ తస్మా ద్యోగీ భ వార్జున ॥
{{right|(గీత. 646)}}
</poem>
ఈయోగము కర్మమార్గము తుదను జెందఁదగియుండుటచేఁ గర్మయోగమనఁబడుచున్నది. ఇదియే నిజమగు యోగము. ఇట్టి యోగమును బొందినవాఁడే నిజమగు యోగి. ఇట్టి మహాపురుషుఁడు శరీరధారియైయుండియు ముక్తుఁడే. వీరలే జీవన్ముక్తులని పిలువఁబడు మహానుభావులు. అట్టిమహాత్ముల యనుగ్రహమునకుం బాత్రులు కాఁగోరు వారెల్లరును వారిచే ననుష్ఠింపఁబడి వారలచే లోకోపకారార్థము శాస్త్రములయందుఁ బ్రతిపాదింపఁబడిన యీమార్గము నవలంబించి నిష్కాములై లోకహితార్థము సత్కర్మములను జేయుచుఁ దమజన్మములను
సార్థకములుగఁ జేసికొందురు గాక.
{{rule|2cm}}<noinclude><references/></noinclude>
acr7fk1wwd7cpfr2gd9byuu0bny2ufi
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/318
104
215390
562615
2026-07-03T14:36:14Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with '{{p|fs125|ac}}పదునాల్గవ యధ్యాయము</p> {{p|fs100|ac}}జ్ఞానమార్గము</p> పూర్వాధ్యాయమునఁ జెప్పిన కర్మమార్గము ప్రపంచమం దలి జను ల నేకులచే ననుష్ఠింపఁబడుటకు సుకరమై యనేకులచే ననుష్ఠింపఁబడుచున్నయది....'
562615
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" /></noinclude>{{p|fs125|ac}}పదునాల్గవ యధ్యాయము</p>
{{p|fs100|ac}}జ్ఞానమార్గము</p>
పూర్వాధ్యాయమునఁ జెప్పిన కర్మమార్గము ప్రపంచమం
దలి జను ల నేకులచే ననుష్ఠింపఁబడుటకు సుకరమై యనేకులచే
ననుష్ఠింపఁబడుచున్నయది. ఈయధ్యాయమున జ్ఞానయోగ
ముంగూర్చియు, దత్సాధనమగు జ్ఞానమార్గము గూర్చియు
విచారింపఁబడును. ఇది కొద్దిమందిచే నను జ్ఞేయము గాని యెల్ల
వారికి సాధ్యముగాదు. ఈమార్గము ననుసరింపఁదగిన వాని లక్ష
ణములు మొట్టమొదటనుండియే తెలియఁ దగు. వాఁడు ఆది
నుండియు జ్ఞానమునం దిష్టము గలిగి జ్ఞానవృద్ధికొఱ కే పాటుపడు
చుండు. ఆ జ్ఞానమునైనను నిష్కామముగనే యభ్యసించును
గాని యర్థాంతరమును ద్దేశించి యభ్యసింపఁడు. అనఁగా నర్థ
కాముఁడగువాఁడు తదార్జనమునకు సహకారియగుజ్ఞానమును
బహుప్రయత్నముచే గ్రహించు. బాహ్యములగువిషయసుఖ
ములం గోరువాఁడు తనమనశ్శక్తియును, జ్ఞానమును, ఆవిషయ.
సుఖములను బొందుటకు సహకారములుగ నుపయోగించును.
ఇక్కాలమున బహువిధములగు ప్రకృతిశాస్త్రము లభివృద్ధి
కానుగాను వానినన్నింటి నైహికములగు సుఖముల నభివృద్ధి<noinclude><references/></noinclude>
phw4mfx7fwpw4oawesnlj9fruzr4azb
562688
562615
2026-07-03T23:54:29Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562688
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" /></noinclude>{{p|fs125|ac}}పదునాల్గవ యధ్యాయము</p>
{{p|fs100|ac}}జ్ఞానమార్గము</p>
పూర్వాధ్యాయమునఁ జెప్పిన కర్మమార్గము ప్రపంచమందలి జను లనేకులచే ననుష్ఠింపఁబడుటకు సుకరమై యనేకులచే ననుష్ఠింపఁబడుచున్నయది. ఈయధ్యాయమున జ్ఞానయోగముంగూర్చియు, దత్సాధనమగు జ్ఞానమార్గముంగూర్చియు విచారింపఁబడును. ఇది కొద్దిమందిచే ననుష్ఠేయము గాని యెల్లవారికి సాధ్యముగాదు. ఈమార్గము ననుసరింపఁదగినవాని లక్షణములు మొట్టమొదటనుండియే తెలియఁ దగు. వాఁడు ఆదినుండియు జ్ఞానమునం దిష్టము గలిగి జ్ఞానవృద్ధికొఱకే పాటుపడుచుండు. ఆ జ్ఞానమునైనను నిష్కామముగనే యభ్యసించును గాని యర్థాంతరమునుద్దేశించి యభ్యసింపఁడు. అనఁగా నర్థకాముఁడగువాఁడు తదార్జనమునకు సహకారియగుజ్ఞానమును బహుప్రయత్నముచే గ్రహించు. బాహ్యములగువిషయసుఖములం గోరువాఁడు తనమనశ్శక్తియును, జ్ఞానమును, ఆవిషయ సుఖములను బొందుటకు సహకారములుగ నుపయోగించును. ఇక్కాలమున బహువిధములగు ప్రకృతిశాస్త్రము లభివృద్ధి కానుగాను వానినన్నింటి నైహికములగు సుఖముల నభివృద్ధి<noinclude><references/></noinclude>
b7wvu2fhfw7h22fooc0gmpwgbpy02ez
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/319
104
215391
562616
2026-07-03T14:37:55Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'చేసికొనుటకే యుపయోగించుచున్నారుకదా ! అట్లుగాక క్రొత్తక్రొత్తజ్ఞానమును సంపాదించుటయే యుద్దేశ్యముగలిగి యా జ్ఞానమును సాధించుటయే పరమసుఖముగ నెంచుచు శరీర సౌఖ్యమునుగాని, ద్ర...'
562616
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|291}}</noinclude>చేసికొనుటకే యుపయోగించుచున్నారుకదా ! అట్లుగాక
క్రొత్తక్రొత్తజ్ఞానమును సంపాదించుటయే యుద్దేశ్యముగలిగి
యా జ్ఞానమును సాధించుటయే పరమసుఖముగ నెంచుచు
శరీర సౌఖ్యమునుగాని, ద్రవ్యలాభమునుగాని యించుక యైనను
గోరక సర్వకాల సర్వావస్థలయందును క్రొత్తక్రొత్తవగు
విషయములఁ బరీక్షింపఁ బ్రయత్నించువాఁడు జ్ఞానమార్గమున
కర్హుఁడని తెలియఁదగు. ఎద్ది యేని యొక యద్యమము
నచోఁ దద్విషయక జ్ఞానము పూర్ణముగ సాధించుదాఁకఁ
దృప్తుఁడుగాక తనశక్తినంతయు నావిషయమున నే వినియో
గించుచునుండు. ఎవ్వఁడే నొక నూతన శాస్త్రమును గల్పించి
యభివృద్ధి చేయవలయు నన్నఁ దద్విషయకమగు బహువిధ
ప్రయత్నములఁ జేయుచు, బహువిధములగు క్రొత్తక్రొత్త
యేర్పాటులు చేయుచుఁ క్రొత్తక్రొత్త నేర్పు చూపుచు నానా
ప్రయత్నములచే నాయా సందర్భములు నెఱింగి జ్ఞానమును వృద్ధి
చేసికొనును. నిద్రాహారముల సహితము గోరక పనిచేయు
చుండును గదా! కృషిశాస్త్రము, వైద్యశాస్త్రము, ఖగోళ
శాస్త్రము నీమొదలగు శాస్త్రములు మొట్టమొదటనిర్మించి
యభివృద్ధిచేసినవారల యోర్పును, నేర్పును, శ్రద్ధయు నెంతటి
- విగ నుండవలయునో యూహింపఁదగు. నక్షత్రములను బ్రతి
రాత్రిని గమనించి వానిగతులను వీక్షించుచు నేండ్లకొలఁది
పాటుపడినఁగాని యొక్క గ్రహసంచారము నైనను దప్పులేక
తెలియ సాధ్యమా ! ఎన్ని సంవత్సరములు నిద్రాభంగముతో<noinclude><references/></noinclude>
ikj02xt0nz2el7ge21husftrza3vivq
562740
562616
2026-07-04T09:29:59Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562740
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|291}}</noinclude>చేసికొనుటకే యుపయోగించుచున్నారుకదా ! అట్లుగాక క్రొత్తక్రొత్తజ్ఞానమును సంపాదించుటయే యుద్దేశ్యముగలిగి
యా జ్ఞానమును సాధించుటయే పరమసుఖముగనెంచుచు శరీరసౌఖ్యమునుగాని, ద్రవ్యలాభమునుగాని యించుకయైనను గోరక సర్వకాల సర్వావస్థలయందును గ్రొత్తక్రొత్తవగు విషయములఁ బరీక్షింపఁ బ్రయత్నించువాఁడు జ్ఞానమార్గమున కర్హుఁడని తెలియఁదగు. ఎద్దియేని యొక యద్యమము గలిగినచోఁ దద్విషయకజ్ఞానము పూర్ణముగ సాధించుదాఁకఁ దృప్తుఁడుగాక తనశక్తినంతయు నావిషయముననే వినియోగించుచునుండు. ఎవ్వఁడే నొకనూతనశాస్త్రమును గల్పించి యభివృద్ధి చేయవలయు నన్నఁ దద్విషయకమగు బహువిధప్రయత్నములఁ జేయుచు, బహువిధములగు క్రొత్తక్రొత్త యేర్పాటులు చేయుచుఁ గ్రొత్తక్రొత్తనేర్పు చూపుచు నానాప్రయత్నములచే నాయాసందర్భముల నెఱింగి జ్ఞానమును వృద్ధిచేసికొనును. నిద్రాహారముల సహితము గోరక పనిచేయుచుండును గదా! కృషిశాస్త్రము, వైద్యశాస్త్రము, ఖగోళశాస్త్రము నీమొదలగుశాస్త్రముల మొట్టమొదటనిర్మించి యభివృద్ధిచేసినవారల యోర్పును, నేర్పును, శ్రద్ధయు నెంతటివిగ నుండవలయునో యూహింపఁదగు. నక్షత్రములను బ్రతిరాత్రిని గమనించి వానిగతులను వీక్షించుచు నేండ్లకొలఁది పాటుపడినఁగాని యొక్కగ్రహసంచారము నైనను దప్పులేక తెలియ సాధ్యమా ! ఎన్ని సంవత్సరములు నిద్రాభంగముతో<noinclude><references/></noinclude>
48hwuabong7pna4fwb7q5grcfp1xsdc
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/320
104
215392
562617
2026-07-03T14:39:07Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'గ్రహనక్షత్రగతులను బరిశీలించి జ్యోతిర్గణిత శాస్త్రమును బూర్వులు నిర్మించిరో యని మనకూహింపనై నను సాధ్యమా! అంత శ్రమపడి సాధించిన జ్ఞానముచే వారులకు లాభము వేజొక్కదాని నాశాస...'
562617
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|292|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>గ్రహనక్షత్రగతులను బరిశీలించి జ్యోతిర్గణిత శాస్త్రమును
బూర్వులు నిర్మించిరో యని మనకూహింపనై నను సాధ్యమా!
అంత శ్రమపడి సాధించిన జ్ఞానముచే వారులకు లాభము
వేజొక్కదాని నాశాస్త్ర మీఁగలిగెనా ! ప్రతిఫలము నిను
మంతయు న పేక్షింపక జీవిత కాలమంతయు నాజ్ఞానమును సాధిం
చుటయందే గడపినమహాత్ములు జ్ఞానమునందే సకలపురు
షార్థములను జూచుచుండిరి గాన యర్థకామములు నించుక
యైనను గోరియుందురా! అట్టివారలు పూర్వకర్మపరి పాకము
వలన విషయవాంఛలను దరించి యేప్పుడు స్వాభావికముగ
విషయేచ్ఛలు లేక జ్ఞానమునందే రమించుచుందురు. అట్టివా
రల యోర్పును, బూనికయు గౌరవార్హము లనందగినవి. సదా
నూతనము లగువస్తువులను శోధించుటయు, నూతనధర్మములం
గనుఁగొనుటయు వారి కభీష్టముగాని వేఱుకోరికల నెఱుఁ
గరు. క్రొత్తక్రొత్త విషయములు మనోగోచరములు కాఁగా
సత్యానంద భరితు లగుదురు. క్రొత్తజ్ఞానమును సాధించుటకు
వారిమన స్సుత్సహించును. అట్టివార లింద్రియములను మన
'స్సును జయించినవార లనియును, బుద్ధిసూక్ష్మత గలవార
లనియును జెప్ప నక్కర లేదు. అట్టివారలయందు సామాన్య
జనులయందువలె రాగ ద్వేషము లుండు నని యెంచుట కవ
కాశము లేదు. జ్ఞానమే లక్ష్యముగ భావించుచు జ్ఞానార్థము
తమదగు సర్వస్వమును వినియోగింతురు. అట్టివార లే యీ
జ్ఞానమార్గమున నభివృద్ధి కాఁ దగుదురు గాని యింద్రియనిగ్ర<noinclude><references/></noinclude>
m01bvwxr676t2rtjk6ac6zwe33zn0s1
562742
562617
2026-07-04T09:36:50Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562742
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|292|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>గ్రహనక్షత్రగతులను బరిశీలించి జ్యోతిర్గణిత శాస్త్రమును బూర్వులు నిర్మించిరో యని మనకూహింపనైనను సాధ్యమా! అంత శ్రమపడి సాధించిన జ్ఞానముచే వారులకు లాభము వేఱొక్కదాని నాశాస్త్ర మీఁగలిగెనా ! ప్రతిఫలము నిసుమంతయు నపేక్షింపక జీవితకాలమంతయు నాజ్ఞానమును సాధించుటయందే గడపినమహాత్ములు జ్ఞానమునందే సకలపురుషార్థములను జూచుచుండిరి గాన యర్థకామముల నించుక యైనను గోరియుందురా! అట్టివారలు పూర్వకర్మపరిపాకము వలన విషయవాంఛలను దరించి యెప్పుడు స్వాభావికముగ విషయేచ్ఛలులేక జ్ఞానమునందే రమించుచుందురు. అట్టివారలయోర్పును, బూనికయు గౌరవార్హము లనందగినవి. సదా నూతనము లగువస్తువులను శోధించుటయు, నూతనధర్మములం
గనుఁగొనుటయు వారి కభీష్టముగాని వేఱుకోరికల నెఱుఁగరు. క్రొత్తక్రొత్త విషయములు మనోగోచరములు కాఁగా
సత్యానందభరితు లగుదురు. క్రొత్తజ్ఞానమును సాధించుటకు వారిమన స్సుత్సహించును. అట్టివార లింద్రియములను మనస్సును జయించినవార లనియును, బుద్ధిసూక్ష్మత గలవారలనియును జెప్ప నక్కర లేదు. అట్టివారలయందు సామాన్యజనులయందువలె రాగద్వేషము లుండు నని యెంచుట కవకాశము లేదు. జ్ఞానమే లక్ష్యముగ భావించుచు జ్ఞానార్థము తమదగు సర్వస్వమును వినియోగింతురు. అట్టివారలే యీ
జ్ఞానమార్గమున నభివృద్ధికాఁ దగుదురు గాని యింద్రియనిగ్ర<noinclude><references/></noinclude>
ngem0zhwfjq0b7rj4nais6sjazt50fd
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/321
104
215393
562618
2026-07-03T14:40:08Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'హములేక ద్రవ్యకాములై స్వప్రయోజనపరులై సదా లాభా లాభముల లెక్కించుచుండు వారలు జ్ఞానమార్గమునకుఁ దగరు. అట్టి వారలు మొదట మొదట బాహ్యప్రపంచము నందుఁ బొందఁ దగు జ్ఞానము లోపములేక గ్...'
562618
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|293}}</noinclude>హములేక ద్రవ్యకాములై స్వప్రయోజనపరులై సదా లాభా
లాభముల లెక్కించుచుండు వారలు జ్ఞానమార్గమునకుఁ
దగరు. అట్టి వారలు మొదట మొదట బాహ్యప్రపంచము
నందుఁ బొందఁ దగు జ్ఞానము లోపములేక గ్రహించుటకుఁ
బాటుపడుదురు. వ్యక్తమగునొక్కొక్క వస్తువును బరిశీలించి
ప్రకృతిగుణములను శోధించి వస్తుధర్మముల నెఱుంగుదురు.
ఒక్కొక్క విధ మగుజ్ఞానమును బొంది మఱియొక విషయమును
బరిశీలించుచు నెంతటికి జ్ఞానమునఁ దృప్తులుగాక సూక్ష్మ,
సూక్ష్మతర, సూక్ష్మతమములును, మహత్తులు, మహ త్తరము
లును నగు వస్తుసముదాయము నెడతెగక శోధించుచు,
జ్ఞానము నభివృద్ధి చేసికొందురు. ఇట్లు భూలోకమున గ్రహింపఁ
దగినజ్ఞాన మామూలాగ్రముగ గ్రహించినను, స్థూలములగు
నింద్రియములచే గ్రహింపఁ దగువిషయ మొక్కటియు లేక
పోయినను సూక్ష్మము లగులోకములదృష్టి యభివ్య
క్తము
కాఁగా నాయాలోకముల విషయ మగుజ్ఞానము సాధింతురు.
ఇంతకును జ్ఞా నేచ్ఛ యొక్కటి తప్ప వేఱు కారణము లేదు. ఇట్లు
జ్ఞా
వ్యక్త ప్రపంచమంతయుఁ బరిశీలింతురు గాని యీపరిశీలనము
నకుఁ బారము కానరాదు. బ్రహ్మాండమునంతయు శోధించి
నేను దృశ్యాదృశ్యము లగు లోకము లన్నియు నెఱిఁగినను
మఱియు న నేక కోటిబ్రహ్మాండములు లెక్కకు మీఱియున్నవి.
బ్రహ్మాండమునంటి బ్రహ్మాండమును బరిశీలించినను దుద
ముట్టదు. మహా దేవుఁ డొకానొక కాలమున జ్యోతిర్మయమగు<noinclude><references/></noinclude>
hbl1a8j61dikoy3j2w2b5iu0nf5g3r2
562743
562618
2026-07-04T09:44:14Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562743
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|293}}</noinclude>హములేక ద్రవ్యకాములై స్వప్రయోజనపరులై సదా లాభాలాభముల లెక్కించుచుండు వారలు జ్ఞానమార్గమునకుఁ
దగరు. అట్టి వారలు మొదటమొదట బాహ్యప్రపంచమునందుఁ బొందఁ దగు జ్ఞానము లోపములేక గ్రహించుటకుఁ బాటుపడుదురు. వ్యక్తమగునొక్కొక్కవస్తువును బరిశీలించి ప్రకృతిగుణములను శోధించి వస్తుధర్మముల నెఱుంగుదురు. ఒక్కొక్కవిధ మగుజ్ఞానమును బొంది మఱియొకవిషయమును బరిశీలించుచు నెంతటికి జ్ఞానమునఁ దృప్తులుగాక సూక్ష్మ, సూక్ష్మతర, సూక్ష్మతమములును, మహత్తులు, మహత్తరములును నగు వస్తుసముదాయము నెడతెగక శోధించుచు, జ్ఞానము నభివృద్ధి చేసికొందురు. ఇట్లు భూలోకమున గ్రహింపఁదగినజ్ఞాన మామూలాగ్రముగ గ్రహించినను, స్థూలములగు నింద్రియములచే గ్రహింపఁ దగువిషయ మొక్కటియు లేక పోయినను సూక్ష్మము లగులోకములదృష్టి యభివ్యక్తము కాఁగా నాయాలోకముల విషయ మగుజ్ఞానము సాధింతురు. ఇంతకును జ్ఞానేచ్ఛయొక్కటి తప్ప వేఱుకారణములేదు. ఇట్లు వ్యక్తప్రపంచమంతయుఁ బరిశీలింతురుగాని యీపరిశీలనమునకుఁ బారము కానరాదు. బ్రహ్మాండమునంతయు శోధించినను దృశ్యాదృశ్యము లగు లోకము లన్నియు నెఱిఁగినను మఱియు ననేకకోటిబ్రహ్మాండములు లెక్కకు మీఱియున్నవి. బ్రహ్మాండమునంటి బ్రహ్మాండమును బరిశీలించినను దుద ముట్టదు. మహాదేవుఁ డొకానొక కాలమున జ్యోతిర్మయమగు<noinclude><references/></noinclude>
os4z96ajc4brzhaw46x2ealqnllafv1
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/322
104
215394
562619
2026-07-03T14:41:05Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'నొక్కస్తంభముగఁ జూపట్ట బ్రహ్మయు విష్ణువు నాజ్యోతి సస్వరూపమగు స్తంభమునకు నగ్రమును మూలమును గనుఁ గొనఁ దలఁచిరి. చతుర్ముఖుఁ డగ్రమును కనుఁగొనుట కూర్ధ్వ ముగ వేయి సంవత్సరముల కా...'
562619
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|294|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>నొక్కస్తంభముగఁ జూపట్ట బ్రహ్మయు విష్ణువు నాజ్యోతి
సస్వరూపమగు స్తంభమునకు నగ్రమును మూలమును గనుఁ
గొనఁ దలఁచిరి. చతుర్ముఖుఁ డగ్రమును కనుఁగొనుట కూర్ధ్వ
ముగ వేయి సంవత్సరముల కాలము పోయినను గడపటిభాగ
మును జూడఁజాలక మర లెను. మూలమును గనుఁగొన నవో
భాగమును వేయిసంవత్సరములుపోయి వెదకినను మూలమును
గనఁజాలక విష్ణువు మర లెనను పురాణగాథను విన రా !
I. వి వేకము
ఇట్లు బాహ్యముగ వెదకుటచే సర్వేశ్వరుని సృష్టికిఁ దుద
యు మొదలును గన సాధ్యముగాక కడపట నంతర్ముఖుఁడు
కాఁగాఁ బరమదయానిధియు సకలలోక గురువును నగు జగ
దీశ్వరుఁ డాతని యంతఃకరణమునందలి యజ్ఞానమును గొం
చెము తోలఁగింప
మత్తః పరతరం నాన్యత్కించి దస్తి ధనంజయ ||
(గీత. 8.8.)
(గీత. ౧౦-3౯.)
న తదస్తి వినా య త్స్యా న్మయా భూతం చరాచరమ్ ||
కస్మిక్ విజ్ఞాతే సర్వమిదం విజ్ఞాతం భవతి |
(ముండకోపనిషత్, ౧-౧-3.)
ఈశ్వరునికంటె (నాత్మకం) భిన్నమగు తత్త్వమొక్కటి
యు లేదనియు, ననంతములగు భిన్న రూపములుగఁ బ్రకాశించు<noinclude><references/></noinclude>
82k2ale67yrqk9rsqwv519rnhmn39dm
562745
562619
2026-07-04T09:54:20Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562745
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|294|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>నొక్కస్తంభముగఁ జూపట్ట బ్రహ్మయు విష్ణువు నాజ్యోతిస్స్వరూపమగుస్తంభమునకు నగ్రమును మూలమును గనుఁగొనఁ దలఁచిరి. చతుర్ముఖుఁ డగ్రమును కనుఁగొనుట కూర్ధ్వముగ వేయిసంవత్సరములకాలము పోయినను గడపటిభాగమును జూడఁజాలక మరలెను. మూలమును గనుఁగొన నధోభాగమును వేయిసంవత్సరములుపోయి వెదకినను మూలమును గనఁజాలక విష్ణువు మరలెనను పురాణగాథనువినరా !
{{c|I. వివేకము}}
ఇట్లు బాహ్యముగ వెదకుటచే సర్వేశ్వరుని సృష్టికిఁ దుదయు మొదలును గన సాధ్యముగాక కడపట నంతర్ముఖుఁడు కాఁగాఁ బరమదయానిధియు సకలలోక గురువును నగు జగదీశ్వరుఁ డాతని యంతఃకరణమునందలి యజ్ఞానమును గొంచెము తొలఁగింప
<poem>
{{left margin|5em}}
మత్తః పరతరం నాన్య త్కించి దస్తి ధనంజయ ॥
{{right|(గీత. 7-7.)}}
న తదస్తి వినా య త్స్యా న్మయా భూతం చరాచరమ్ ॥
{{right|(గీత. 10-39)}}
కస్మిన్ విజ్ఞాతే సర్వమిదం విజ్ఞాతం భవతి ॥
{{right|(ముండకోపనిషత్, 1-1-3.)}}
</poem>
ఈశ్వరునికంటె (నాత్మకంటె) భిన్నమగు తత్త్వమొక్కటియులేదనియు, ననంతములగు భిన్న రూపములుగఁ బ్రకాశించు<noinclude><references/></noinclude>
t02l6r7zxqfvy74qwy8bson6im4incf
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/323
104
215395
562620
2026-07-03T14:41:59Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'నవి యన్నియు నాత్మయేయనియుఁ బ్రకృతిసంబంధములగు నుపాధులయం దొక్కటియగునాత్మ భిన్న భిన్న ములుగఁ గన్పడుచున్నదనియు జ్ఞానమంకురించును. ఆత్మయొక్కటి యెఱుంగఁబడిన సర్వము విదితమగు...'
562620
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|295}}</noinclude>నవి యన్నియు నాత్మయేయనియుఁ బ్రకృతిసంబంధములగు
నుపాధులయం దొక్కటియగునాత్మ భిన్న భిన్న ములుగఁ
గన్పడుచున్నదనియు జ్ఞానమంకురించును. ఆత్మయొక్కటి
యెఱుంగఁబడిన సర్వము విదితమగుననియు, నాత్మ నెఱుంగక
వెలుపలినుండి యుపాధులు నెంత కాలము శోధించినను మూల
మగుత తత్త్వము
గొప్పవృక్షమును జేరి మూలమును గనుఁ గొనక యొక్కొక్క
యాఁకును, రెమ్మను, బువ్వును వేఱువేఱుగ శోధించుచుండిన
నొక దానికి మఱియొక దానికిం గల సంబంధము గాన రాక
యెన్నింటిని శోధించిచూచినను మఱియుఁ గొన్ని మిగిలియుండు
నట్లు మూలమును వేద్యమును నగునాత్మ నెఱుంగక యనాత్మ
స్వరూపము లగునుపాధుల నెన్నింటిని బరిశీలించినను నెన్నిటి
జ్ఞానమును బొందినను జ్ఞానము పూర్ణము కాదను నెఱుక కలు
గును. అపుడు దేని నొక్క దాని నెఱుంగుటచే సర్వము విజ్ఞాత
మగునో యాయాత్మతత్త్వము నెఱుంగుటకు బహుప్రయత్న
ములు చేయును. అపుడు ప్రపంచమున వ్యక్తమైయుండు
పదార్థములన్నియుఁ, బుట్టుటయుఁ బెఱుగుటయు, శుష్కిం
చుటయు, వృద్ధినొందుటయు, బహువిధము లగుమార్పుల
నొందుటయు, 'నశించుటయు నీమొదలగు వికారములను
జెందుననియుఁ గావున నవియన్నియు ననిత్యము లనియు,
నిట్టిమార్పులలో మాఱక యుండునదియు నిత్యమును నగునది
యాత్మ యొక్కటి యనియు జ్ఞానమల్పముగ నైనను దోఁచిన
శక్యము గాదనియును దెలిసికొనును.<noinclude><references/></noinclude>
386nyqn831sa30o2fs42w76n39ozh5e
562749
562620
2026-07-04T10:03:14Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562749
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|295}}</noinclude>నవి యన్నియు నాత్మయేయనియుఁ బ్రకృతిసంబంధములగు నుపాధులయం దొక్కటియగునాత్మ భిన్న భిన్నములుగఁ గన్పడుచున్నదనియు జ్ఞానమంకురించును. ఆత్మయొక్కటి యెఱుంగఁబడిన సర్వము విదితమగుననియు, నాత్మనెఱుంగక వెలుపలినుండి యుపాధుల నెంతకాలము శోధించినను మూల మగుతత్త్వము నెఱుంగ శక్యము గాదనియును దెలిసికొనును. గొప్పవృక్షమును జేరి మూలమును గనుఁగొనక యొక్కొక్క యాఁకును, రెమ్మను, బువ్వును వేఱువేఱుగ శోధించుచుండిన నొక దానికి మఱియొక దానికిం గల సంబంధము గానరాక యెన్నింటిని శోధించిచూచినను మఱియుఁ గొన్ని మిగిలియుండు నట్లు మూలమును వేద్యమును నగునాత్మ నెఱుంగక యనాత్మ స్వరూపము లగునుపాధుల నెన్నింటిని బరిశీలించినను నెన్నిటి
జ్ఞానమును బొందినను జ్ఞానము పూర్ణము కాదను నెఱుక కలుగును. అపుడు దేని నొక్కదాని నెఱుంగుటచే సర్వము విజ్ఞాతమగునో యాయాత్మతత్త్వము నెఱుంగుటకు బహుప్రయత్నములు చేయును. అపుడు ప్రపంచమున వ్యక్తమైయుండు పదార్థములన్నియుఁ, బుట్టుటయుఁ బెఱుగుటయు, శుష్కించుటయు, వృద్ధినొందుటయు, బహువిధము లగుమార్పుల నొందుటయు, నశించుటయు నీమొదలగు వికారములను
జెందుననియుఁ గావున నవియన్నియు ననిత్యము లనియు, నిట్టిమార్పులలో మాఱకయుండునదియు నిత్యమును నగునది యాత్మ యొక్కటి యనియు జ్ఞానమల్పముగ నైనను దోఁచిన<noinclude><references/></noinclude>
pdaei57wvkli945c9u48oaaevnqnkh1
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/324
104
215396
562621
2026-07-03T14:42:56Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'నిత్యానిత్యవస్తు వివేక జ్ఞానము గలుగును. అవుడు ప్రతిరూప మందు నంతర్భూలేమగు నాత్మస్వరూపమునే చూచుటకు యత్నించుచు, నాత్మతత్త్వమును గానని యితరమగు జ్ఞాన మంతయు నజ్ఞానమని యెఱుం...'
562621
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|296|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>నిత్యానిత్యవస్తు వివేక జ్ఞానము గలుగును. అవుడు ప్రతిరూప
మందు నంతర్భూలేమగు నాత్మస్వరూపమునే చూచుటకు
యత్నించుచు, నాత్మతత్త్వమును గానని యితరమగు జ్ఞాన
మంతయు నజ్ఞానమని యెఱుంగును. బాహ్యములగు వస్తువుల
విషయమగు జ్ఞానమంతయుఁ బ్రకృతిశాస్త్రము లన్నియు,
దృశ్యములు నదృశ్యములు నగు లోకముల జ్ఞానమంత
యుఁగూడ నజ్ఞాన మేయనియు, నీజ్ఞానమంతయు నఁనగాఁ
జతుష్షష్టి కళలును, జతు ర్వేదములును, వేదాంగము లన్నియు
“నపర విద్య ” యనియు, నరుఁడును, నిర్వికారుఁడును,
అంతర్యామియు, సర్వభూతముల కాధారభూతుఁడు నగు
నాత్మయొక్క తత్త్వజ్ఞానమే " పరవిద్య ” యనియుఁ దెలిసి
కొనును.
II. వైరాగ్యము
ఈరీతిని బ్రపంచమునం దెల్ల యెడల నాత్మవస్తువును జూ
చుచు నాత్మయొక్కటియే నిత్యమను వివేకము నభ్యసించుచు
రాఁగా ననిత్యమగు నానాత్మయందు విరాగమును, నిత్యమగు
నాత్మయందుఁ బ్రీతియును నా విరాగముచే నిత్యానిత్య వస్తు
వివేకమును, వృద్ధియగును. ఇట్లు నిత్యానిత్యవస్తువివేకముచే
విరాగమును, విరాగముచే నిత్యానిత్యవస్తువివేకమును గ్రమ
క్రమముగ వృద్ధియగుచు రెండును దృఢమగును. అట్టివాఁడు
నాశనమునకుఁ బాల్పడునవి యన్నియు విడువఁదగిన వనియు,<noinclude><references/></noinclude>
nxcd9tjtpwhio22w08r21cgxt9rud0p
562755
562621
2026-07-04T10:09:55Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562755
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|296|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>నిత్యానిత్యవస్తు వివేకజ్ఞానము గలుగును. అపుడు ప్రతిరూప మందు నంతర్భూతమగు నాత్మస్వరూపమునే చూచుటకు యత్నించుచు, నాత్మతత్త్వమును గానని యితరమగు జ్ఞానమంతయు నజ్ఞానమని యెఱుంగును. బాహ్యములగు వస్తువుల విషయమగు జ్ఞానమంతయుఁ బ్రకృతిశాస్త్రము లన్నియు, దృశ్యములు నదృశ్యములు నగు లోకముల జ్ఞానమంతయుఁగూడ నజ్ఞానమేయనియు, నీజ్ఞానమంతయు నఁనగాఁ జతుష్షష్టి కళలును, జతుర్వేదములును, వేదాంగము లన్నియు “నపరవిద్య” యనియు, నక్షరుఁడును, నిర్వికారుఁడును,
నంతర్యామియు, సర్వభూతముల కాధారభూతుఁడు నగు నాత్మయొక్క తత్త్వజ్ఞానమే "పరవిద్య” యనియుఁ దెలిసికొనును.
{{c|II. వైరాగ్యము}}
ఈరీతిని బ్రపంచమునం దెల్లయెడల నాత్మవస్తువును జూచుచు నాత్మయొక్కటియే నిత్యమను వివేకము నభ్యసించుచు రాఁగా ననిత్యమగు ననాత్మయందు విరాగమును, నిత్యమగు నాత్మయందుఁ బ్రీతియును నా విరాగముచే నిత్యానిత్యవస్తు వివేకమును, వృద్ధియగును. ఇట్లు నిత్యానిత్యవస్తువివేకముచే విరాగమును, విరాగముచే నిత్యానిత్యవస్తువివేకమును గ్రమక్రమముగ వృద్ధియగుచు రెండును దృఢమగును. అట్టివాఁడు
నాశనమునకుఁ బాల్పడునవి యన్నియు విడువఁదగినవనియు,<noinclude><references/></noinclude>
d3np8j0e34vcg76x8jt07r8szxq098v
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/325
104
215397
562622
2026-07-03T14:43:51Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'నాశరహితమైనదియొక్కటియే పొందఁ దగినదనియును దెలిసి యైహికములగు సుఖములన్నియు క్షణభంగురము అనియు, నైహికములువలెనే యాముష్మికములు, అనఁగాఁ బరలోక సుఖములును, అంతవంతములై యుండుటంబట్...'
562622
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|297}}</noinclude>నాశరహితమైనదియొక్కటియే పొందఁ దగినదనియును దెలిసి
యైహికములగు సుఖములన్నియు క్షణభంగురము అనియు,
నైహికములువలెనే యాముష్మికములు, అనఁగాఁ బరలోక
సుఖములును, అంతవంతములై యుండుటంబట్టి దుఃఖదాయక
ములై కోరఁదగినవిగావనియు నెఱింగి రాగ ద్వేషములను జ
యించును. ఆదినుండి యప్రియములును, దుఃఖ హేతువులునగు
విషయములయందు ద్వేషమును, సుఖకరములగువిషయముల
యందుఁ బ్రీతియు, జీవునకు సహజముగ నుండినను, వివేకము
దృఢముకానుకాను సుఖదుఃఖములు నొక్క రూపుగఁ జూ
చుచు నొకదానిని ద్వేషించుటయు, మఱియొక దానిని బ్రేమిం
చుటయు రెండు నజానజాతములని రెంటిని జయించుటకు
యత్నించును. ఈవై రాగ్య మైహికాముష్మికములగు భోగ
ముల రెండింటియందును గన్పడును. ఐహిక సుఖములయందు
రాగ మెట్లాత్మజ్ఞానమునకుఁ బ్రతిబంధక మో యారీతినే స్వర్గ
సుఖమునందలియిచ్ఛయు నాత్మజ్ఞానమునకుఁ బ్రతిబంధక
మనియుఁ ద్యాజ్యమనియు నిశ్చయజ్ఞానము కలుగును. వివేక
వైరాగ్యములు క్రమక్రమముగ వృద్ధి కానుకాను జీవుఁడు ఆత్మ
జ్ఞానమును బొందుమార్గమును గనుఁగొని యాజ్ఞానము పూర్ణ
ముగ సాధించుటకు షడ్గుణ సంపత్తి యావశ్యకమనియు నది
లేక యాజ్ఞానము సాధ్యముగాదనియు నెఱుంగును. ఈసంపత్తి
శమాదిషడ్గుణసంప త్తియని సముదాయముగఁ జెప్పఁ బడు
చున్నయది.<noinclude><references/></noinclude>
2qe4ee43zsa5kslscn9o06wjjt951pq
562758
562622
2026-07-04T10:16:52Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562758
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|297}}</noinclude>నాశరహితమైనదియొక్కటియే పొందఁ దగినదనియును దెలిసి యైహికములగు సుఖములన్నియు క్షణభంగురము లనియు, నైహికములువలెనే యాముష్మికములు, అనఁగాఁ బరలోక సుఖములును, అంతవంతములై యుండుటంబట్టి దుఃఖదాయకములై కోరఁదగినవిగావనియు నెఱింగి రాగద్వేషములను జయించును. ఆదినుండి యప్రియములును, దుఃఖహేతువులునగు విషయములయందు ద్వేషమును, సుఖకరములగు విషయములయందుఁ బ్రీతియు, జీవునకు సహజముగ నుండినను, వివేకము దృఢముకానుకాను సుఖదుఃఖములు నొక్కరూపుగఁ జూచుచు నొకదానిని ద్వేషించుటయు, మఱియొకదానిని బ్రేమించుటయు రెండు నజ్ఞానజాతములని రెంటిని జయించుటకు యత్నించును. ఈవైరాగ్య మైహికాముష్మికములగు భోగముల రెండింటియందును గన్పడును. ఐహిక సుఖములయందు రాగ మెట్లాత్మజ్ఞానమునకుఁ బ్రతిబంధకమో యారీతినే స్వర్గసుఖమునందలియిచ్ఛయు నాత్మజ్ఞానమునకుఁ బ్రతిబంధకమనియుఁ ద్యాజ్యమనియు నిశ్చయజ్ఞానము కలుగును. వివేక వైరాగ్యములు క్రమక్రమముగ వృద్ధికానుకాను జీవుఁడు ఆత్మజ్ఞానమును బొందుమార్గమును గనుఁగొని యాజ్ఞానము పూర్ణముగ సాధించుటకు షడ్గుణసంపత్తి యావశ్యకమనియు నది
లేక యాజ్ఞానము సాధ్యముగాదనియు నెఱుంగును. ఈసంపత్తి శమాదిషడ్గుణసంపత్తియని సముదాయముగఁ జెప్పఁ బడుచున్నయది.<noinclude><references/></noinclude>
8sw9evvsd3vee733ezgxk3h2f7gs64z
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/326
104
215398
562623
2026-07-03T14:44:39Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' III. శమాదిషడ్గుణసంపత్తి (౧) శమమనఁగా నంతరింద్రియ నిగ్రహము. (అ) దమము అనఁగా బాహ్యేంద్రియ నిగ్రహము. (3) ఉపరతి—అనఁగా కర్మములనుండి నివృత్తియు మిగుల గొప్ప తాలిమియుఁ నని జెప్పఁదగు. (ర) త...'
562623
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|298|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
III. శమాదిషడ్గుణసంపత్తి
(౧) శమమనఁగా నంతరింద్రియ నిగ్రహము. (అ) దమము
అనఁగా బాహ్యేంద్రియ నిగ్రహము. (3) ఉపరతి—అనఁగా
కర్మములనుండి నివృత్తియు మిగుల గొప్ప తాలిమియుఁ నని
జెప్పఁదగు. (ర) తితీక్ష అనఁగా దృఢమగు నోర్పు (డి)
శ్రద్ధ-అనఁగా శాస్త్రమునందును, ఆచార్యోక్తియందును దృ
ఢవిశ్వాసము (ఓ) సమాధానము అనఁగా సమచి త్తత్వము.
ఈయాఱును షట్సంపత్తియని యెఱుఁగఁబడు.
ఇందు శమము మొదటిది. అంతరింద్రియమగు మనస్సును
స్వాధీనము చేసికొనుట. మనస్సు జీవున కుండుసాధనములలో
నుత్తమమగునది. “కిమి తరచ్చేత స్సమం సాధనమ్ ”, మనస్సు
బంధ మోక్షముల రెండింటికిని గారణము.
మన ఏవ మనుష్యాణాం కారణం బంధమోక్షయోః |
బంధాయ విషయాసక్తమ్ ముక్యై నిర్విషయం మనః ॥
(అమృతబిందూపనిషత్ )
మనస్సు ఇంద్రియములతోఁ గూడి విషయములయందు
రమించుచుండిన బంధ హేతువగు . ఆమనస్సు విషయముల
నుండి విముఖమై యింద్రియములకు లోఁబడక యింద్రియము .
లకు రాజై వానిని లోఁబఱచుకొని యాత్మవశ్యమై వర్తించు
నపుడు మోక్ష హేతు వగుచున్నది. కావున మొట్టమొదట
మనస్సు స్వాధీనముచేసికొనఁబడినఁ దక్కిన యింద్రియము
లన్నియు సులభముగ లోఁబడును.<noinclude><references/></noinclude>
luice708p0c7pkr0tkgqpnx68bir8yv
562759
562623
2026-07-04T10:25:03Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562759
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|298|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>{{c|III. శమాదిషడ్గుణసంపత్తి}}
(1) శమమనఁగా నంతరింద్రియనిగ్రహము. (2) దమము అనఁగా బాహ్యేంద్రియ నిగ్రహము. (3) ఉపరతి — అనఁగా కర్మములనుండి నివృత్తియు మిగుల గొప్పతాలిమియుఁ నని జెప్పఁదగు. (4) తితీక్ష - అనఁగా దృఢమగు నోర్పు (5) శ్రద్ధ-అనఁగా శాస్త్రమునందును, ఆచార్యోక్తియందును దృఢవిశ్వాసము (6) సమాధానము - అనఁగా సమచిత్తత్వము. ఈయాఱును షట్సంపత్తియని యెఱుఁగఁబడు.
ఇందు శమము మొదటిది. అంతరింద్రియమగు మనస్సును స్వాధీనము చేసికొనుట. మనస్సు జీవున కుండుసాధనములలో నుత్తమమగునది. “కిమి తరచ్చేత స్సమం సాధనమ్”. మనస్సు బంధమోక్షముల రెండింటికిని గారణము.
<poem>
{{left margin|5em}}
మన ఏవ మనుష్యాణాం కారణం బంధమోక్షయోః ।
బంధాయ విషయాసక్తమ్ ముక్త్యై నిర్విషయం మనః ॥
{{right|(అమృతబిందూపనిషత్ )}}
</poem>
మనస్సు ఇంద్రియములతోఁగూడి విషయములయందు రమించుచుండిన బంధహేతువగు. ఆమనస్సు విషయముల నుండి విముఖమై యింద్రియములకు లోఁబడక యింద్రియములకు రాజై వానిని లోఁబఱచుకొని యాత్మవశ్యమై వర్తించునపుడు మోక్ష హేతు వగుచున్నది. కావున మొట్టమొదట మనస్సు స్వాధీనముచేసికొనఁబడినఁ దక్కిన యింద్రియములన్నియు సులభముగ లోఁబడును.<noinclude><references/></noinclude>
bhq83djlam00kszzyey7xhn8c39wvsa
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/327
104
215399
562624
2026-07-03T14:45:35Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' యస్తు విజ్ఞానవాక్ భవతి యుక్తేన మనసా సదా | తస్యేం ద్రియాణి వశ్యాని సదశ్వా ఇవ సారథేః || (కఠోపనిషత్), ఎవఁడు జ్ఞానవంతుఁడై మనస్సును స్వాధీనమునం దుంచు- కొనునో అట్టివాని యింద్రియమ...'
562624
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|299}}</noinclude>
యస్తు విజ్ఞానవాక్ భవతి యుక్తేన మనసా సదా |
తస్యేం ద్రియాణి వశ్యాని సదశ్వా ఇవ సారథేః ||
(కఠోపనిషత్),
ఎవఁడు జ్ఞానవంతుఁడై మనస్సును స్వాధీనమునం దుంచు-
కొనునో అట్టివాని యింద్రియములు, చక్కఁగా శిక్షితము.
లై నగుఱ్ఱములు సారథికిఁ లోబడియుండునట్లు స్వాధీనములుగ
నుండును.
మనం బింద్రియములతోఁ జేరనిచో నింద్రియములు స్వతం.
త్రవ్యాపారమున కశక్తములని యెల్లవారి కనుభవ వేద్యముగ
నేయున్నయది. మనము మనస్సు నొక విషయమున నేకాగ్ర
ముగ నునిచినపు డితర విషయములు గోచరములు గావు..
ఎవ్వఁడైనను విచిత్రమగు నొక వస్తువు సత్యాశ్చర్యముతోఁ
జూచుచుండు కాలమున నెవ్వరు గాని పిలిచిన నాశబ్దమును
వినఁజాలఁడు. స్పృశించినను గనుఁగొనఁడు. ఏవిషయమున.
నైనను మనస్సు లయించియుండునపుడు మైమఱచియున్న
వాఁడనుట ప్రసిద్ధము. దీనిచే మనస్సొక విషయమున లయించి '
మునిగియున్నదనియు నాసమయమున నిత రేంద్రియము.
లన్నియు నిర్వ్యాపారములై యున్నవనియుఁ దెలియవచ్చు.
చున్నది. కావున మనస్సు స్వాధీనమై వర్తించుచోఁ దక్కిన
యింద్రియము లన్నియు సులభముగ జయించుటకు సాధ్య
ములు. కావున "శమము" మొదట నభ్యసింపఁదగినది.
మనస్సు నిగ్రహింపఁబడినచో బాహ్యేంద్రియములన్నియు<noinclude><references/></noinclude>
lbzmahi0c6szm27ozgf7601bg6rkah4
562761
562624
2026-07-04T10:39:27Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562761
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|299}}</noinclude><poem>
{{left margin|5em}}
యస్తు విజ్ఞానవాన్ భవతి యుక్తేన మనసా సదా ।
తస్యేం ద్రియాణి వశ్యాని సదశ్వా ఇవ సారథేః ॥
{{right|(కఠోపనిషత్)}}
</poem>
ఎవఁడు జ్ఞానవంతుఁడై మనస్సును స్వాధీనమునం దుంచుకొనునో అట్టివాని యింద్రియములు, చక్కఁగా శిక్షితములైనగుఱ్ఱములు సారథికిఁ లోబడియుండునట్లు స్వాధీనములుగ నుండును.
మనం బింద్రియములతోఁ జేరనిచో నింద్రియములు స్వతంత్రవ్యాపారమున కశక్తములని యెల్లవారి కనుభవవేద్యముగనేయున్నయది. మనము మనస్సు నొకవిషయమున నేకాగ్రముగ నునిచినపు డితర విషయములు గోచరములు గావు. ఎవ్వఁడైనను విచిత్రమగు నొకవస్తువు నత్యాశ్చర్యముతోఁ
జూచుచుండు కాలమున నెవ్వరుగాని పిలిచిన నాశబ్దమును వినఁజాలఁడు. స్పృశించినను గనుఁగొనఁడు. ఏవిషయమున నైనను మనస్సు లయించియుండునపుడు మైమఱచియున్న వాఁడనుట ప్రసిద్ధము. దీనిచే మనస్సొక విషయమున లయించి మునిగియున్నదనియు నాసమయమున నిత రేంద్రియము లన్నియు నిర్వ్యాపారములై యున్నవనియుఁ దెలియవచ్చు చున్నది. కావున మనస్సు స్వాధీనమై వర్తించుచోఁ దక్కిన
యింద్రియము లన్నియు సులభముగ జయించుటకు సాధ్యములు. కావున "శమము" మొదట నభ్యసింపఁదగినది. మనస్సు నిగ్రహింపఁబడినచో బాహ్యేంద్రియములన్నియు<noinclude><references/></noinclude>
1tl2p0glmockt3866mrlspq37z2jc52
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/328
104
215400
562625
2026-07-03T14:46:27Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'సులభముగ లోఁబడును గనుక రెండవది దమము. మూఁడ వది యువరతి. ఉపరతి యనఁగా నుపరమించుట, విడుచుట, సన్న్యాసము నగు. విధ్యుక్తముగా విహితకర్మములను ద్యజిం చుటయని వేదాంతులు చెప్పుచున్నారు....'
562625
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|300|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>సులభముగ లోఁబడును గనుక రెండవది దమము. మూఁడ
వది యువరతి. ఉపరతి యనఁగా నుపరమించుట, విడుచుట,
సన్న్యాసము నగు. విధ్యుక్తముగా విహితకర్మములను ద్యజిం
చుటయని వేదాంతులు చెప్పుచున్నారు. సన్న్యాసమునకు
లింగములు, అనఁగా బహిరంగములగు చిహ్నములు, అంత
ముఖ్యములుగావు. కృతార్థత నిచ్చుశక్తి కేవల బాహ్య కర్మ
ములందు లేదని దృఢముగఁ దెలిసి వానియందు రాగమును
-బూర్ణముగ విడిచిన నంతన్సన్న్యాసము తప్పక సిద్ధించును. అట్టి
విరాగము గలుగుటకు మనోదార్ధ్యమే సారభూతమనియు దేశ
కాలనిమిత్తములనుబట్టి యితరులనుపించు కాయిక కర్మములం
దెంత భేదములుండినను వానిఁ బాటింపఁ దగదనియును నిశ్చ
యము గలుగవలయును. సారము నొక్కదానినే చూచుచు
బాహ్యధర్మములం దెన్ని భిన్న మార్గములున్నను గమనించక
మనోభావముల మాత్రము లెక్కించుచు నందఱియందును
సమబుద్ధి గలిగి యాదరించవలయును. సారహీనులందును
సారముగలిగించు మార్గములను వెదుక వలయును గాని బాహ్య
వ్యాపారములను మార్పవలయునని యంతపూనుకొన రాదు.
ఎల్లెడలఁ బరమాత్మ యంతర్యామిగ నున్న వాఁడనియు, లోక
-వ్యవహార మనేక విధములుగఁ బరిణమించు ననియు, దానిచే
నాయావిధముల ననుసరించియే వేర్వేఱుగ నాయా వారికిఁ
దరణోపాయము గలుగవలయుఁగాని యందఱకు నొక్క
మార్గమే చాలదనియు వెల్లడిగఁ దెలియవలయును. కావున<noinclude><references/></noinclude>
i6kpnnd835np2kog1oomhk26evox77w
562763
562625
2026-07-04T10:47:19Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దారు */
562763
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|300|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>సులభముగ లోఁబడును గనుక రెండవది దమము. మూఁడవది యుపరతి. ఉపరతి యనఁగా నుపరమించుట, విడుచుట, సన్న్యాసము నగు. విధ్యుక్తముగా విహితకర్మములను ద్యజించుటయని వేదాంతులు చెప్పుచున్నారు. సన్న్యాసమునకు లింగములు, అనఁగా బహిరంగములగు చిహ్నములు, అంత
ముఖ్యములుగావు. కృతార్థత నిచ్చుశక్తి కేవలబాహ్యకర్మములందు లేదని దృఢముగఁదెలిసి వానియందు రాగమును బూర్ణముగవిడిచిన నంతస్సన్న్యాసము తప్పక సిద్ధించును. అట్టివిరాగము గలుగుటకు మనోదార్ఢ్యమే సారభూతమనియు దేశకాలనిమిత్తములనుబట్టి యితరులనుష్ఠించు కాయికకర్మములం దెంతభేదములుండినను వానిఁబాటింపఁ దగదనియును నిశ్చయము గలుగవలయును. సారము నొక్కదానినే చూచుచు బాహ్యధర్మములం దెన్ని భిన్న మార్గములున్నను గమనించక మనోభావముల మాత్రము లెక్కించుచు నందఱియందును సమబుద్ధి గలిగి యాదరించవలయును. సారహీనులందును సారముగలిగించు మార్గములను వెదుకవలయునుగాని బాహ్యవ్యాపారములను మార్పవలయునని యంతపూనుకొనరాదు. ఎల్లెడలఁ బరమాత్మ యంతర్యామిగ నున్నవాఁడనియు, లోకవ్యవహార మనేకవిధములుగఁ బరిణమించు ననియు, దానిచే నాయావిధముల ననుసరించియే వేర్వేఱుగ నాయావారికిఁ దరణోపాయము గలుగవలయుఁగాని యందఱకు నొక్కమార్గమే చాలదనియు వెల్లడిగఁ దెలియవలయును. కావున<noinclude><references/></noinclude>
imm3nmk40g43l9dmq4wkmembls7izsy
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/329
104
215401
562626
2026-07-03T14:47:26Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'మత భేదము లాచార భేదములు మొదలగు భేదము లన్నియును గర్మానుసారము లగు రుచి భేదములను బట్టి కలిగినవి కాని. సార భూతములు గావని నిశ్చయించి వారివారిమార్గములు వారి వారిని బోనిచ్చి సార...'
562626
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|301}}</noinclude>మత భేదము లాచార భేదములు మొదలగు భేదము లన్నియును
గర్మానుసారము లగు రుచి భేదములను బట్టి కలిగినవి కాని. సార
భూతములు గావని నిశ్చయించి వారివారిమార్గములు వారి
వారిని బోనిచ్చి సారమందే దృష్టియుంచి యందఱియందు
నన్ని మార్గములందును సమబుద్ధిగలిగి వానియందు సహనమును
గలిగి వారివారిని వారివారిమార్గములందే త్రిప్పి యుద్ధరించ
వలయు నను ననుకంపయుఁ 1 గలుగవలయును. ఇట్టి సహనము
గలవాఁడు కర్మములను జేసినను విడిచినను బాహ్యాలంబనము
లను గమనించక సారభూతమగు తత్త్వమునందే మనస్సును
ద్రిప్పును. వాఁడే నిజమగు సన్న్యాసిగావున నిట్టి సహన ముప
రతియని తత్త్వజ్ఞులు చెప్పుచున్నారు.
నాల్గవది తితీక్ష—తితీక్షయన ద్వంద్వసహనము. సర్వదుఃఖ
ములను సహించుట. వై రాగ్యము గలిగినచో సుఖములయందు
రాగ మెట్లు వదలునో అటులనే దుఃఖములయందు ద్వేషము
గూడ వదలును. ప్రాప్తించు సుఖదుఃఖము లన్నియుఁ బూర్వ
శుభాశుభకర్మముల ననుసరించియే వచ్చునుగాని యెవ్వరికిఁ
గాని తాఁ జేసికొనని సుఖముగాని దుఃఖముగాని సంభవింప
దనియు, నివియన్నియు వివేక వృద్ధికి సహకారములనియు దృఢ
ముగ నెఱుంగును. కావున దుఃఖము లెన్ని ప్రాప్తించినను
1 అనుకంపము అనగా ఇతరుల మనోభావముల గుర్తెరింగి వానికనుకూల
ముగ భావించుట. కంపమనగా చలనము. ఇచ్చట భావమని అర్థము. అను
కంపమున ఆభావమున కనుగుణమైన భావము.<noinclude><references/></noinclude>
hfkr5cw370nrgb2p8vraadvxm7279r1
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/330
104
215402
562627
2026-07-03T14:48:17Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' దత్కాలమున నెంత దుర్భరములుగఁ గనుపించినను, నవి యన్నియును బూర్వకర్మానుసారముగనే వచ్చినవనియును, దుష్కర్మములు దుఃఖానుభవముచేతఁ బరిసమాప్తి నొందు ననియు నిట్టి దుఃఖముల చేఁ దప్...'
562627
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|302|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
దత్కాలమున నెంత దుర్భరములుగఁ గనుపించినను, నవి
యన్నియును బూర్వకర్మానుసారముగనే వచ్చినవనియును,
దుష్కర్మములు దుఃఖానుభవముచేతఁ బరిసమాప్తి నొందు
ననియు నిట్టి దుఃఖముల
చేఁ దప్తుఁడై పుటము పెట్టిన బంగార
మువలెఁ దానును బరిశుద్ధుఁడై ప్రకాశింపఁ గలఁడనియు
నెఱింగి దుఃఖములు రానురాను గర్మ శేషమునశించును గదా
యని యార్తినే మఱియుఁ గోరుచు నీ తితీక్ష యనుగుణము
నభ్యసించును. దుఃఖములును, గష్టములును రాకయే యీ
సుగుణ మలవడుట దుస్సాధ్యము కానఁ బరమదయానిధియగు
భగవంతుఁడు తనబిడ్డల నిశ్రేయ స్సాధనములుగ దుఃఖజాల
-ములను గుర్మానుసారముగఁ గూర్చుచున్నాఁడు.
ఐదవది శ్రద్ధ—అనఁగా శాస్త్రములును, ఆచార్యులు
చెప్పువాక్యములును బరమపురుషార్థ సాధనములని దృఢముగ
విశ్వసించి యనుష్ఠించుచుఁ దా నింకను దత్త్వమును జక్కఁగాఁ
దెలియఁజాలక యున్నను దా ననుష్ఠించు మార్గమునందుఁబూర్ణ
-ముగ నమ్మకము గలిగియుండుట.
ణ
శాస్త్ర ఆచార్యోక్తులయందెట్లు విశ్వాసముండవలెనో
అట్లే తనయందుండు ఆత్మశక్తియందును గట్టినమ్మక ముండ
వలెను. తాను కేవల శక్తిహీనుఁడనను భావముండినను, శా
స్త్రాచార్యోక్తులయందు విశ్వాసము లేకుండినను పూనికతో
నీ యోగమార్గము నభ్యసించుట కుత్సాహము గలుగదు.
కావున నీశ్రద్ధ నభ్యసింపవలయును.<noinclude><references/></noinclude>
49q3xtpqh5lcmm3w9t6mis1bh1o1iqw
వాడుకరి:VISWALYRICS
2
215403
562631
2026-07-03T15:48:07Z
VISWALYRICS
7377
[[WP:AES|←]]Created page with '==మాతృమూర్తి పద్యశతకం== <రచయిత - గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు> 1.ఆ.వె. అమ్మ! నీదు ఘనత నాటవెలది యందు జెప్ప దలచి తీను గొప్ప గాను సహకరించుమమ్మ, చల్లగా దీవించి మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్త...'
562631
wikitext
text/x-wiki
==మాతృమూర్తి పద్యశతకం==
<రచయిత - గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు>
1.ఆ.వె.
అమ్మ! నీదు ఘనత నాటవెలది యందు
జెప్ప దలచి తీను గొప్ప గాను
సహకరించుమమ్మ, చల్లగా దీవించి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
2.ఆ.వె.
అవతరించ లేక యజుడన్నిచోట్లనూ
నిన్ను పంపినాడు నన్ను బ్రోవ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ యతడినే మురిపించె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
3.ఆ.వె.
తెలుగు భాష యందు తీయనైన పదము
మనిషి మదిని దాగు మంచిపదము
‘అమ్మ’ మొదటి మాట అవని భాషలలోను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
4.ఆ.వె.
పుడమి భాషలన్ని వడకట్టి వెదకినా
అమ్మ పదము కన్న అందమేది?
అమ్మ యనగ హృదిని అమృతము కురిసేను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
5.ఆ.వె.
పిండ దశను నేను పిడిగుద్దుల నిడిన
నీదు గర్భగుడిని నెలల నాడు
తన్మయత్వముగను తల్లివై మోసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
6.ఆ. వె.
కష్టమైన దినుచు పౌష్టికాహారము
కన్నతల్లి! నీదు కందు కొరకు
నెలలు నిండు వరకు నెలవు నాకైతివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
7.ఆ.వె.
గర్భమున కదులుచు గడబిడ చేయగ
కడుపు పైన నీదు కరము బెట్టి
తనివి దీర నన్ను తల్లి! తాకితివీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
8.ఆ.వె.
పంటిబిగువు నణచి ప్రసవ వేదన యంత
ఊపిరూది పిదప యుగ్గు పట్టి
నాకు జన్మ నిడెడి నడయాడు దేవతా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
9.ఆ.వె.
నన్ను గర్భగుడిని నవమాసములు మోసి
జన్మ నొసగితీవు సాధ్వి వీవు
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన ముక్తిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
10.ఆ.వె.
పురిటి నొప్పినంత పూర్తిగ భరియించి
మృత్యువును జయించి మేదిని వలె
సహనమెంచి నాకు జన్మనిచ్చెడి అమ్మ!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
11.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను చూచి తనువు పులకరించే
కనులు నిన్ను చూచి కాంతులీనె
మనసు నిన్ను తలచి మైమరచెనుగద
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
12.ఆ.వె.
జన్మనిడితివీవు జవసత్వములు బోసి
నీదు కష్టమిలను నిరుపమమ్మ
నా కనులకు నీవె నడిచేటి కోవెల
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
13.ఆ.వె.
ఆకలి గొని నేను శోకము పెట్టగా
మనసు కరుగ నీవు మమత చూపి
పాల నిచ్చితీవు వాత్సల్యమును నింపి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
14.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు మాట కమ్మగా నుండును
అమ్మ నీదు పాట అమృత ధార
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమును మించు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
15.ఆ.వె.
పండు వెన్నెలేల పట్టు పరుపులేల
అమ్మ జోల పాట నాలపించ
మమతలూరు నీదు మధుర గాన మదియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
17.ఆ.వె.
జోల పాట పాడి జో కొట్టి జో కొట్టి
హృదిని పాన్పు చేసి నిదుర బుచ్చి
పెంచినట్టి నిన్ను ప్రేమగా సేవింతు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
18.ఆ.వె.
ముదముగ నను గాంచి బుజ్జి మాటలు విని
మురిసిపోతివమ్మ ముద్దు గారి
ముసి ముసి నగవులను మోముపై మోసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
19.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్నలాంటి మనసు
బిడ్డ బాగుకోరు దొడ్డ మనసు
అమ్మ నీదు మనసు కమ్మనైన మనసు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
20.ఆ.వె.
రాత్రి యందు గాచు రజనీశుడిల లోన
దినము నందు గాచు దినకరుండు
నన్ను నీవు గాచు నన్నివేళల యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
21. ఆ. వె.
మాట నాకు నేర్పి మమతను పంచియు
చదువు నేర్పితీవు చక్కదిద్ది
ఆది గురువు నీవె ఆదర్శమూర్తివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
22.ఆ.వె.
విసనకర్రతోటి వేసవి కాలాన
చల్లగాలి నిచ్చి చలువపరిచి
వేసవంత నీవు వెన్నెల జేసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
23.ఆ.వె.
అలకపాన్పు నెక్కి ఆకలై నేనుంటే
బువ్వ పెడితే వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
24. ఆ. వె.
బిక్కు బిక్కు మనుచు భీతి చెందిన వేళ
దైవము వలె నాకు ధైర్యమున్ను
బలములనొసగితివి బాధ్యత నేర్పుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
25.ఆ.వె.
హద్దులేని ప్రేమ హాయిగా పంచియు
ముద్దు మురిపెమంత మూటగట్టి
బుద్ధులెన్నో తెలిపి శుద్ధిగా పెంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
26. ఆ. వె.
అంతులేని ప్రేమ నమ్మయే జూపును
అమ్మ కన్న గొప్ప బొమ్మ యేది
అమ్మ సూపునెప్పుడనురాగ మంతయు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
27. ఆ. వె.
అమ్మ గోరుముద్ద లమృతము వలెనుండు
నిత్యసత్య మిదియె నేలపైన
అమరులైన పొందరమ్మ చేతి సుధను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
28. ఆ. వె.
స్వచ్ఛమైన ప్రేమ మచ్చ లేకుండగ
పంచి తీవుతల్లి యంచితముగ
అమ్మ నీదు ప్రేమ అమృతమ్ము ధరణిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
29. ఆ. వె.
కస్సుబుస్సు మనక కరుణ జూపితివీవు
చిలిపి చేష్టలెల్ల జేసినపుడు
మంచి చెప్పినపుడు మమతను పంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
30. ఆ. వె.
చెడును విడువమనుచు చిన్ని శిక్షలు వేసి
శ్రీలనొసగితీవు శ్రీలు పలికి
తల్లి నిన్ను మించు తత్త్వశాస్త్రములేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
31.ఆ.వె
అందనట్టి మామ ఆకాశమందున
అందు చందమామ అమ్మ కాదె?
అమ్మ కన్న చలువ అవనిని యున్నదా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
32.ఆ.వె.
గోల చేసి నేను గొడవ చేయునపుడు
ఊరడించితీవు ఓర్మితోడ
విసుగు జెందకుండ విలువలు నేర్పితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
33.ఆ.వె.
అలక పాల్పునెక్కి ఆకలై నేనుంటె
బువ్వ పెడితి వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింపజేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
34.ఆ. వె.
అడగకుండ పెట్టు అమ్మ వెన్న మనసు
అమ్మ పెట్టుననిరి అడిగినపుడు
నేల మీద ఘనము నీదు వాత్సల్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
35. ఆ. వె.
నీతి కథలు చెప్పి నీతిగా నడిపించి
తీర్చిదిద్దితీవు తీరుగాను
ధర్మశాస్త్రములను దండిగా నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36. ఆ. వె.
తినగ తినగ మరల తినవలెననిపించు
పంచభక్ష్యములను మించి పోవు
అమ్మ నీదు చేతి అమృతంపు వంటలు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36.ఆ.వె.
చందమామ చూపి సంతోషముగ బువ్వ
కడుపు నిండునటుల కుడుపుతీవు
కన్న పేగు కంటె గట్టి బంధము లేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
37.ఆ.వె.
కరువు కాటకాలు కాటు వేయగరాగ
కలత పడక చూపి కన్న ప్రేమ
కడుపు నింపితీవు కష్టమునకు నోర్చి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
38.ఆ.వె.
తప్పు చేసినపుడు దండన గావించి
మేలు పనులు చేయ మెప్పునిచ్చి
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
39.ఆ.వె.
అమ్మదేవత వలె ఆశీస్సులు నొసగి
ప్రేమ తోడ మమ్ము పెంచితీవు
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
40.ఆ.వె.
అమ్మ నాకు నీవె ఆత్మ నిదర్శనం
త్యాగమూర్తి వీవు తనువునిడితి
ధర్మ పదము చూపు ధర్మమూర్తివి నీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
41.ఆ.వె.
గతుకుల బతుకులకు గమ్యమునొసగియు
సంతు బాగు కోరి సంతసించి
తపన పడితివమ్మ తాపసివి యగుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
42.ఆ.వె.
ఆపదయిన వేళ నండగా నీవుండి
నన్ను ప్రోత్సహించి వెన్ను తట్టి
తోవచూపి తీవు జీవిత గమనమున్
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
43.ఆ.వె.
నీవు తినక దాచి నీదు సంతుకు బెట్టి
త్యాగమూర్తి వైతి ధరణి పైన
నిలువుటద్దమీవె నిస్వార్ధ ప్రేమకు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
44.ఆ.వె.
పైన భానుడుండె వసుధ రక్షణకును
విశ్వ మందు రక్ష విష్ణు వలన
నీవె రక్షణ గద నీదు ఇంటికి సదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
45.ఆ.వె.
పండగంటి పూట పిండివంటలు చేసి
సంతు కిచ్చితీవు సంతసమున
అమ్మ నీదు సేవలానందకరమగు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
46.ఆ.వె.
కోరినపుడు నాకు కొండంత అండగా
సాయపడితివీవు చక్కగాను
సాన్నిహిత్యమునకు సాక్ష్యమే నీవమ్మా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
47.ఆ.వె.
మట్టిలోన దొర్లి బట్టలన్నియు మాపి
ఇంటి ముందు నిలిచి యేడ్చినపుడు
నాకు లాల పోసి సోకులు చేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
48.ఆ.వె
పరిసరాల నెపుడు పరిశుభ్రముగనుంచి
స్వస్థత నిడితివి సహనమునెంచి
స్వార్థమింత లేని సాధ్వి నీవవుదువు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
49.ఆ.వె
పెద్ద బాలశిక్ష శ్రద్ధగా చదివించి
వృద్ధి చేయునాదు బుద్ధి నీవు
జ్ఞాన తృష్ణకివే జనని వై నిలిచితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
50.ఆ.వె.
తల్లి ప్రేమ చూడ తరగతి నిధియగు
తుహిన గిరుల యందు తుహినము వలె
తల్లి నీదు ప్రేమ చలము నీరే గదే!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
51.ఆ.వె
అమ్మ మాకు నీవె యాదర్శమూర్తివి
మంచి గుణములన్ని యెంచి నేర్పి
ప్రగతి రథము పైన పయనింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
52.ఆ.వె.
కలలు నిజము చేయు కల్పతరువు నీవు
శిలను మార్చితీవు శిల్పము వలె
ఇలను నీవె అమ్మ యిలవేల్పువైతివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
53.ఆ.వె
సులభ సూత్రములను సూటిగా సూచించి
చదువు సంధ్యలందు పదును పెట్టి
నన్ను పెంచినట్టి నా సరస్వతి వీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
54.ఆ.వె.
అమ్మ నీవే చూతువన్ని మంచి చెడులు
బాధ్యతలను మోసి భారమైన
నీవు లేని యిల్లు నిప్పుల కొలిమియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
55.ఆ.వె
అమ్మ పంచినట్టి ఆత్మీయ ప్రేమది
పంచభూతములను మించు సుమ్మి
అమ్మ ప్రేమ సాటి అమృతమ్ము దొరకునా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
56.ఆ.వె.
తండ్రి వద్ద విద్య ధనము నందించును
గురువు నేర్పు విద్య కూడు పెట్టు
అమ్మ నీదు విద్య ఆత్మసాక్షి నిడును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
57.ఆ.వె.
చదవ నన్న నాడు చదువు విలువ తెల్పి
మదిని తీర్చి దిద్ది చదివినట్లు
విధిని తెలియ పరిచి వినయము నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
58.ఆ.వె.
తెల్లవారు వేళ తల్లి కాళ్లకు మొక్కి
పనులు చేయగ తగు ఫలిత మందు
తల్లి దీవెనిలను దైవమిడినయట్లు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
59.ఆ.వె.
ఉల్లమందు ప్రేమ పల్లవులూదుచూ
నీవు చేర్చితీవు నిజ పధమున
శిలగ యున్న నన్ను శిల్పము జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
60.ఆ.వె.
వీనులకును విందు వినగనీదు పలుకు
కన్నులార కంటి కరుణ నీది
ఇంటి దీపమీవె యింటిల్లిపాదికి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
61.ఆ. వె.
తనకు పాత చీరె మనసు తృప్తి యనుచు
కొత్త బట్టలిచ్చు కొడుకుకెపుడు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి! అయవని యందు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
62.ఆ. వె.
కన్న తండ్రి నన్ను కన్నీటి పాల్జేయ
కట్టుకున్న భార్య కసురుకున్న
కన్నతల్లి! నీవు కంటిపాపగ సాకె
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
63.ఆ. వె.
నన్ను కన్న తల్లి నాయింటనుండగా
వెతుకుటేల వేరు వేల్పు కొరకు
తల్లి నిన్ను మించు దైవము లేదులే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
64.ఆ. వె.
అదును బట్టి మారు అన్నదమ్ముల ప్రేమ
నడత బట్టి యుండు నాన్న ప్రేమ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ అజరామరము గదా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
65.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమంతది
దయను చూపితీవు ధరణి వోలె
నీదు క్షమను కొలువ నీరధికి సమము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
66.ఆ. వె.
ముదిమి మీద పడిన మోము ముడతలయిన
తల్లి! నీదు ప్రేమ తరిగిపోదు
ఎల్లలేనిదమ్మ తల్లి! నీదు రుణము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
67.ఆ.వె.
రాజు రాజ్యమైన రాజ భోగములైన
భువిని సంపదైన దివిజులైన
నమ్మకన్న గొప్ప అంశములవి కావు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
68.ఆ.వె.
కోట్ల ఆస్తికన్న నోట్ల కట్టలకన్న
పట్టు బట్ట కన్న పసిడి కన్న
అవని మెప్పు కన్న అమ్మసేవయె మిన్న
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
69.ఆ.వె.
అంతరంగమందు నాత్మీయ ప్రేమను
కన్నతల్లి పంచు కచ్చితముగ
హాయి గొలుపు హృదయమమ్మను చూడగా
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
70.ఆ.వె.
ఉర్వి కలిగియున్న యోర్పునంత కలిపి
బొమ్మనాడు చేసెనమ్మ సృష్టి
సహన మందు నీకు సాటివారెవ్వరు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
71.ఆ.వె.
కోటి దేవతలను కూడి యా బ్రహ్మయే
నిన్ను తెచ్చినాడు నేలపైకి
అమ్మయున్న చాలునవనియే నాకము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
72.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను మించు తత్వంబు లేదమ్మ
తల్లి యొడిని మించు తలము లేదు
తల్లి నిన్ను మించు దైవంబు లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
73.ఆ.వె.
ఆకు లెండి పిదప అవని పై రాలును
ఫలము పండి పిదప పగిలిపోవు
అమ్మ నీది ప్రేమకంతమే లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
74.ఆ.వె.
తల్లి కన్నదైన తల్లి పెంచినదైన
ఉల్లమందు ప్రేమ తల్లి కుండు
తల్లి తల్లియె గద ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
75.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్న వంటిదగును
పెంచినమ్మ కూడా ప్రేమ పంచు
అమ్మ ఎవరికైన అమ్మయేయౌ కదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
76.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి అన్న మమకార నిధియగు
మాతృమూర్తి నీదు మనసు మనసు మనసు
మాతృమూర్తి నీవె మమతల కోవెల
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
77.ఆ.వె.
వింటి నీదు పాట చంటి బిడ్డగ నేను
కంటి నీదు రూపు కంటి నిండ
కన్నతల్లి నీవె కరుణారసనిధివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
78.ఆ.వె.
వయసు మీద పడిన వణికి పోవుచునున్న
నాదు క్షేమము కరుణమున తలచి
అమ్మ యనెడి మాటకర్థము చాటితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
79.ఆ.వె.
కాసులెన్నొ పోసి కనకమ్ము కొన్ననూ
అమ్మ సేవ కొలువ సొమ్ము కలదె?
ధనము కంటె తల్లి ఘనము ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
80.ఆ.వె.
తల్లి సేవ చేయు తనయుడు తనయుడు
మాతృ సేవ చేయు మనిషి మనిషి
తల్లి నీదు సేవ తరగని భాగ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
81.ఆ.వె.
అవని సంపద యయిన నధికారమైనను
పూజ్యమైన ప్రభుని రాజ్యమైన
అమ్మతనము కన్న నత్యుత్తమము కాదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
82.ఆ.వె
అమ్మ మనసు విరిచి యమ్మనే మరచిన
పుత్రుడధముడగును పుడమిపైన
అధముడయిన గాని ప్రధముడందువు వాణి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
83.ఆ.వె.
ఆపదెంత యయిన అవసరమేదైన
అమ్మ నీవె యున్న నభయ మగును
అట్టి యాత్మశక్తి యమ్మకే సాధ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
84.ఆ.వె.
అవనియందు నీవె యనురాగ దేవత
అలుపెరుగని యోర్పు వమ్మ నీవు
నీదు ప్రేమ దొరకు నీ వద్ద మాత్రమే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
85.ఆ. వె.
అమ్మ! నిన్ను తప్ప నమ్మరాదెవరిని
భువిని ప్రేమలెల్ల బూటకములు
అమ్మ నీవు కాదె నమ్మకానికి అమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
86.ఆ.వె.
బంధు ప్రేమ లెపుడు బహులాభములకేను
దరికి చేరినపుడె తండ్రి ప్రేమ
తల్లి! నీదు ప్రేమ త్యాగమే నిత్యమూ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
87.ఆ. వె.
ఏది మొదటి మాట ఏభాషనయిననూ?
అమ్మ మాట గాదె అవని పైన
అమ్మ! నీదు మాట అమృతమ్ము నిడుటచే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
88.ఆ. వె.
అక్షరములు నాకు హాయిగా నేర్పితి
ఒడిని బడిగ మలచి ఓర్పుగాను
మొదటి ఒజ్జ వమ్మ ముదమార నిను గొల్వ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
89.ఆ. వె.
ఇల్లు అలికి రంగ వల్లికలను పెట్టి
బట్టలుతికి యారు బయటనూడ్చి
వండి వార్చి బతుకు బండిని నడిపితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
90.ఆ.వె.
వెతికితీను సత్య ప్రేమజాడ కొరకు
ఆర్తితో నెరిగితి యసలు ప్రేమ
తల్లి నీదు ప్రేమ త్యాగ తత్వ ప్రేమ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
91.ఆ.వె.
హరిని బోలి యమ్మ యాహారము నిడును
హరునిబోలి యమ్మ సిరులు గూర్చు
నలువ వోలె యమ్మ నాకు జన్మనిడితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
92.ఆ.వె.
దైవ సేవ చేయ దైవమిలను లేడు
తల్లినీదు సేవ దైవ సేవ
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన మోక్షమ్ము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
93.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి చాలు మాణిక్యమెందుకు?
అమ్మ నీవు చాలు నాస్తులేల?
తల్లి నీదు సేవ నిజమైన వేడుక
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
94.ఆ.వె
అమ్మ సేవ చేయు హస్తము హస్తము
అమ్మ పైన కలిగిననుగుననుగు
తల్లి నిన్ను గూర్చి తర్కము తర్కము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
95.ఆ.వె.
మ్రొక్కి లాభమేమి ముక్కోటి సురులకు
మోక్ష సిద్ధి కొరకు దీక్షలేల
అమ్మ నీదు సేవ అందించదాముక్తి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
96.ఆ.వె
ఆపదయిన చోట అమ్మా తనయులున్న
మాతృమూర్తి సుతిని మనికి గోరు
త్యాగరూపివీవు తల్లి ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
97.ఆ.వె.
వేయి మార్లు కాశి వెళ్లి వచ్చిన నేమి
వసుధ చుట్టు తిరిగి వచ్చె నేని
అమ్మకిడిన జోతకవనిని సమమేమి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
98.ఆ.వె.
మాతృ సేవచేసి మాతౄణముందదీర్చి
మహిని మెలగవలయు మాన్యమతిని
ఇట్టి బుద్ధినిచ్చి ఇంపార మది బ్రోచె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
99.ఆ.వె.
తాటి చెట్టు వోలే తనువెంత యెదిగినన్
పరుల సేవ కొరకు పాటుపడిన
బుద్ధి నాకు కలిగి భూమియంతను పూచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
100.ఆ.వె.
పంచదార కన్న పట్టు తేనెయ కన్న
తేట తెలుగు కన్న తీపి కన్న
నీదు పాద పద్మ నిధియగు మధురంబు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
101.ఆ.వె.
ఆకలైన వేళ ఆహారమడిగిన
పస్తులిండి తెచ్చి పాయసమ్ము
కుడిపితీవు నీవు కడుపార నాకును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
102.ఆ.వె.
సురుల గణము కన్న సురరాజు కన్నను
సృష్టికర్త కన్న సృష్టి కన్న
జన్మనిచ్చినట్టి జనని నీవే ఘనము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
103.ఆ.వె.
తల్లి నన్ను పెంచె దయతోడ ప్రేమగా
ఉల్లమందు నుండు తల్లి యట్టి
తల్లి పైన పద్యమల్లుట కష్టమా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
104.ఆ.వె.
ఈశ్వరుండు తపము లెవ్వరి కోసము
ఆస్తి కొరకు గాదె అమ్మ కొరకు
ధన్యతనొనగూర్చ తల్లి జపము సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
105.ఆ.వె.
ఎవరు నచ్చకున్నా నెవరు నొచ్చుకొనిన
తల్లినీదు ప్రేమ తనయుడేను
ఈశ్వరీచ్చనొందు ననేకదంతుడె సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
106.ఆ.వె
ఆదిశక్తి పోయె నాత్రిమూర్తులు పుట్ట
తల్లి కోరునట్టి తనయు బ్రతుకు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి జగతి యందు
మరువలేను నిన్ను త్యాగమంటే నీవే
107.ఆ.వె.
అమ్మ లేదు గనుక హరుడు బిక్షమడిగె
గజపు తోలు తొడిగె గరళకంఠ
కన్నతల్లి యున్న కడగండ్లు ముట్టునా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
108.ఆ.వె.
తల్లి నీదు ఋణము తనయునిగా నేను
తీర్చలేక కృతిని కూర్చితీను
దీవెన వరమివ్వు దివినుండి దైవమై
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
109.ఆ. వె.
ఆకలనిన గాని ఆపదైనను గాని
అండగా నిలచితి వమ్మ నీవు
ద్రౌపది మొర వినిన గోపాలుని వలెను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
110. ఆ. వె.
ప్రాణమునిడి పిదప వరముగా నొసగితి
ముగ్గురమ్మలంశములను నీవు
బతుకు బండి పైన పరమాత్మ రూపమా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
-గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు
0ehgqumkic93vju6r0x5hwqg3eik1mm
562741
562631
2026-07-04T09:31:12Z
VISWALYRICS
7377
562741
wikitext
text/x-wiki
==మాతృమూర్తి పద్యశతకం==
<రచయిత - గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు>
1.ఆ.వె.
అమ్మ! నీదు ఘనత నాటవెలది యందు
జెప్ప దలచి తీను గొప్ప గాను
సహకరించుమమ్మ, చల్లగా దీవించి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
2.ఆ.వె.
అవతరించ లేక యజుడన్నిచోట్లనూ
నిన్ను పంపినాడు నన్ను బ్రోవ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ యతడినే మురిపించె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
3.ఆ.వె.
తెలుగు భాష యందు తీయనైన పదము
మనిషి మదిని దాగు మంచిపదము
‘అమ్మ’ మొదటి మాట అవని భాషలలోను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
4.ఆ.వె.
పుడమి భాషలన్ని వడకట్టి వెదకినా
అమ్మ పదము కన్న అందమేది?
అమ్మ యనగ హృదిని అమృతము కురిసేను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
5.ఆ.వె.
పిండ దశను నేను పిడిగుద్దుల నిడిన
నీదు గర్భగుడిని నెలల నాడు
తన్మయత్వముగను తల్లివై మోసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
6.ఆ. వె.
కష్టమైన దినుచు పౌష్టికాహారము
కన్నతల్లి! నీదు కందు కొరకు
నెలలు నిండు వరకు నెలవు నాకైతివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
7.ఆ.వె.
గర్భమున కదులుచు గడబిడ చేయగ
కడుపు పైన నీదు కరము బెట్టి
తనివి దీర నన్ను తల్లి! తాకితివీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
8.ఆ.వె.
పంటిబిగువు నణచి ప్రసవ వేదన యంత
ఊపిరూది పిదప యుగ్గు పట్టి
నాకు జన్మ నిడెడి నడయాడు దేవతా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
9.ఆ.వె.
నన్ను గర్భగుడిని నవమాసములు మోసి
జన్మ నొసగితీవు సాధ్వి వీవు
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన ముక్తిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
10.ఆ.వె.
పురిటి నొప్పినంత పూర్తిగ భరియించి
మృత్యువును జయించి మేదిని వలె
సహనమెంచి నాకు జన్మనిచ్చెడి అమ్మ!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
11.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను చూచి తనువు పులకరించే
కనులు నిన్ను చూచి కాంతులీనె
మనసు నిన్ను తలచి మైమరచెనుగద
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
12.ఆ.వె.
జన్మనిడితివీవు జవసత్వములు బోసి
నీదు కష్టమిలను నిరుపమమ్మ
నా కనులకు నీవె నడిచేటి కోవెల
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
13.ఆ.వె.
ఆకలి గొని నేను శోకము పెట్టగా
మనసు కరుగ నీవు మమత చూపి
పాల నిచ్చితీవు వాత్సల్యమును నింపి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
14.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు మాట కమ్మగా నుండును
అమ్మ నీదు పాట అమృత ధార
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమును మించు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
15.ఆ.వె.
పండు వెన్నెలేల పట్టు పరుపులేల
అమ్మ జోల పాట నాలపించ
మమతలూరు నీదు మధుర గాన మదియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
17.ఆ.వె.
జోల పాట పాడి జో కొట్టి జో కొట్టి
హృదిని పాన్పు చేసి నిదుర బుచ్చి
పెంచినట్టి నిన్ను ప్రేమగా సేవింతు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
18.ఆ.వె.
ముదముగ నను గాంచి బుజ్జి మాటలు విని
మురిసిపోతివమ్మ ముద్దు గారి
ముసి ముసి నగవులను మోముపై మోసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
19.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్నలాంటి మనసు
బిడ్డ బాగుకోరు దొడ్డ మనసు
అమ్మ నీదు మనసు కమ్మనైన మనసు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
20.ఆ.వె.
రాత్రి యందు గాచు రజనీశుడిల లోన
దినము నందు గాచు దినకరుండు
నన్ను నీవు గాచు నన్నివేళల యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
21. ఆ. వె.
మాట నాకు నేర్పి మమతను పంచియు
చదువు నేర్పితీవు చక్కదిద్ది
ఆది గురువు నీవె ఆదర్శమూర్తివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
22.ఆ.వె.
విసనకర్రతోటి వేసవి కాలాన
చల్లగాలి నిచ్చి చలువపరిచి
వేసవంత నీవు వెన్నెల జేసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
23.ఆ.వె.
అలకపాన్పు నెక్కి ఆకలై నేనుంటే
బువ్వ పెడితే వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
24. ఆ. వె.
బిక్కు బిక్కు మనుచు భీతి చెందిన వేళ
దైవము వలె నాకు ధైర్యమున్ను
బలములనొసగితివి బాధ్యత నేర్పుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
25.ఆ.వె.
హద్దులేని ప్రేమ హాయిగా పంచియు
ముద్దు మురిపెమంత మూటగట్టి
బుద్ధులెన్నో తెలిపి శుద్ధిగా పెంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
26. ఆ. వె.
అంతులేని ప్రేమ నమ్మయే జూపును
అమ్మ కన్న గొప్ప బొమ్మ యేది
అమ్మ సూపునెప్పుడనురాగ మంతయు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
27. ఆ. వె.
అమ్మ గోరుముద్ద లమృతము వలెనుండు
నిత్యసత్య మిదియె నేలపైన
అమరులైన పొందరమ్మ చేతి సుధను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
28. ఆ. వె.
స్వచ్ఛమైన ప్రేమ మచ్చ లేకుండగ
పంచి తీవుతల్లి యంచితముగ
అమ్మ నీదు ప్రేమ అమృతమ్ము ధరణిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
29. ఆ. వె.
కస్సుబుస్సు మనక కరుణ జూపితివీవు
చిలిపి చేష్టలెల్ల జేసినపుడు
మంచి చెప్పినపుడు మమతను పంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
30. ఆ. వె.
చెడును విడువమనుచు చిన్ని శిక్షలు వేసి
శ్రీలనొసగితీవు శ్రీలు పలికి
తల్లి నిన్ను మించు తత్త్వశాస్త్రములేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
31.ఆ.వె
అందనట్టి మామ ఆకాశమందున
అందు చందమామ అమ్మ కాదె?
అమ్మ కన్న చలువ అవనిని యున్నదా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
32.ఆ.వె.
గోల చేసి నేను గొడవ చేయునపుడు
ఊరడించితీవు ఓర్మితోడ
విసుగు జెందకుండ విలువలు నేర్పితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
33.ఆ.వె.
అలక పాల్పునెక్కి ఆకలై నేనుంటె
బువ్వ పెడితి వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింపజేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
34.ఆ. వె.
అడగకుండ పెట్టు అమ్మ వెన్న మనసు
అమ్మ పెట్టుననిరి అడిగినపుడు
నేల మీద ఘనము నీదు వాత్సల్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
35. ఆ. వె.
నీతి కథలు చెప్పి నీతిగా నడిపించి
తీర్చిదిద్దితీవు తీరుగాను
ధర్మశాస్త్రములను దండిగా నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36. ఆ. వె.
తినగ తినగ మరల తినవలెననిపించు
పంచభక్ష్యములను మించి పోవు
అమ్మ నీదు చేతి అమృతంపు వంటలు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36.ఆ.వె.
చందమామ చూపి సంతోషముగ బువ్వ
కడుపు నిండునటుల కుడుపుతీవు
కన్న పేగు కంటె గట్టి బంధము లేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
37.ఆ.వె.
కరువు కాటకాలు కాటు వేయగరాగ
కలత పడక చూపి కన్న ప్రేమ
కడుపు నింపితీవు కష్టమునకు నోర్చి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
38.ఆ.వె.
తప్పు చేసినపుడు దండన గావించి
మేలు పనులు చేయ మెప్పునిచ్చి
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
39.ఆ.వె.
అమ్మదేవత వలె ఆశీస్సులు నొసగి
ప్రేమ తోడ మమ్ము పెంచితీవు
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
40.ఆ.వె.
అమ్మ నాకు నీవె ఆత్మ నిదర్శనం
త్యాగమూర్తి వీవు తనువునిడితి
ధర్మ పదము చూపు ధర్మమూర్తివి నీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
41.ఆ.వె.
గతుకుల బతుకులకు గమ్యమునొసగియు
సంతు బాగు కోరి సంతసించి
తపన పడితివమ్మ తాపసివి యగుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
42.ఆ.వె.
ఆపదయిన వేళ నండగా నీవుండి
నన్ను ప్రోత్సహించి వెన్ను తట్టి
తోవచూపి తీవు జీవిత గమనమున్
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
43.ఆ.వె.
నీవు తినక దాచి నీదు సంతుకు బెట్టి
త్యాగమూర్తి వైతి ధరణి పైన
నిలువుటద్దమీవె నిస్వార్ధ ప్రేమకు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
44.ఆ.వె.
పైన భానుడుండె వసుధ రక్షణకును
విశ్వ మందు రక్ష విష్ణు వలన
నీవె రక్షణ గద నీదు ఇంటికి సదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
45.ఆ.వె.
పండగంటి పూట పిండివంటలు చేసి
సంతు కిచ్చితీవు సంతసమున
అమ్మ నీదు సేవలానందకరమగు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
46.ఆ.వె.
కోరినపుడు నాకు కొండంత అండగా
సాయపడితివీవు చక్కగాను
సాన్నిహిత్యమునకు సాక్ష్యమే నీవమ్మా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
47.ఆ.వె.
మట్టిలోన దొర్లి బట్టలన్నియు మాపి
ఇంటి ముందు నిలిచి యేడ్చినపుడు
నాకు లాల పోసి సోకులు చేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
48.ఆ.వె
పరిసరాల నెపుడు పరిశుభ్రముగనుంచి
స్వస్థత నిడితివి సహనమునెంచి
స్వార్థమింత లేని సాధ్వి నీవవుదువు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
49.ఆ.వె
పెద్ద బాలశిక్ష శ్రద్ధగా చదివించి
వృద్ధి చేయునాదు బుద్ధి నీవు
జ్ఞాన తృష్ణకివే జనని వై నిలిచితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
50.ఆ.వె.
తల్లి ప్రేమ చూడ తరగతి నిధియగు
తుహిన గిరుల యందు తుహినము వలె
తల్లి నీదు ప్రేమ చలము నీరే గదే!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
51.ఆ.వె
అమ్మ మాకు నీవె యాదర్శమూర్తివి
మంచి గుణములన్ని యెంచి నేర్పి
ప్రగతి రథము పైన పయనింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
52.ఆ.వె.
కలలు నిజము చేయు కల్పతరువు నీవు
శిలను మార్చితీవు శిల్పము వలె
ఇలను నీవె అమ్మ యిలవేల్పువైతివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
53.ఆ.వె
సులభ సూత్రములను సూటిగా సూచించి
చదువు సంధ్యలందు పదును పెట్టి
నన్ను పెంచినట్టి నా సరస్వతి వీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
54.ఆ.వె.
అమ్మ నీవే చూతువన్ని మంచి చెడులు
బాధ్యతలను మోసి భారమైన
నీవు లేని యిల్లు నిప్పుల కొలిమియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
55.ఆ.వె
అమ్మ పంచినట్టి ఆత్మీయ ప్రేమది
పంచభూతములను మించు సుమ్మి
అమ్మ ప్రేమ సాటి అమృతమ్ము దొరకునా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
56.ఆ.వె.
తండ్రి వద్ద విద్య ధనము నందించును
గురువు నేర్పు విద్య కూడు పెట్టు
అమ్మ నీదు విద్య ఆత్మసాక్షి నిడును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
57.ఆ.వె.
చదవ నన్న నాడు చదువు విలువ తెల్పి
మదిని తీర్చి దిద్ది చదివినట్లు
విధిని తెలియ పరిచి వినయము నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
58.ఆ.వె.
తెల్లవారు వేళ తల్లి కాళ్లకు మొక్కి
పనులు చేయగ తగు ఫలిత మందు
తల్లి దీవెనిలను దైవమిడినయట్లు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
59.ఆ.వె.
ఉల్లమందు ప్రేమ పల్లవులూదుచూ
నీవు చేర్చితీవు నిజ పధమున
శిలగ యున్న నన్ను శిల్పము జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
60.ఆ.వె.
వీనులకును విందు వినగనీదు పలుకు
కన్నులార కంటి కరుణ నీది
ఇంటి దీపమీవె యింటిల్లిపాదికి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
61.ఆ. వె.
తనకు పాత చీరె మనసు తృప్తి యనుచు
కొత్త బట్టలిచ్చు కొడుకుకెపుడు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి! అయవని యందు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
62.ఆ. వె.
కన్న తండ్రి నన్ను కన్నీటి పాల్జేయ
కట్టుకున్న భార్య కసురుకున్న
కన్నతల్లి! నీవు కంటిపాపగ సాకె
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
63.ఆ. వె.
నన్ను కన్న తల్లి నాయింటనుండగా
వెతుకుటేల వేరు వేల్పు కొరకు
తల్లి నిన్ను మించు దైవము లేదులే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
64.ఆ. వె.
అదును బట్టి మారు అన్నదమ్ముల ప్రేమ
నడత బట్టి యుండు నాన్న ప్రేమ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ అజరామరము గదా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
65.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమంతది
దయను చూపితీవు ధరణి వోలె
నీదు క్షమను కొలువ నీరధికి సమము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
66.ఆ. వె.
ముదిమి మీద పడిన మోము ముడతలయిన
తల్లి! నీదు ప్రేమ తరిగిపోదు
ఎల్లలేనిదమ్మ తల్లి! నీదు రుణము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
67.ఆ.వె.
రాజు రాజ్యమైన రాజ భోగములైన
భువిని సంపదైన దివిజులైన
నమ్మకన్న గొప్ప అంశములవి కావు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
68.ఆ.వె.
కోట్ల ఆస్తికన్న నోట్ల కట్టలకన్న
పట్టు బట్ట కన్న పసిడి కన్న
అవని మెప్పు కన్న అమ్మసేవయె మిన్న
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
69.ఆ.వె.
అంతరంగమందు నాత్మీయ ప్రేమను
కన్నతల్లి పంచు కచ్చితముగ
హాయి గొలుపు హృదయమమ్మను చూడగా
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
70.ఆ.వె.
ఉర్వి కలిగియున్న యోర్పునంత కలిపి
బొమ్మనాడు చేసెనమ్మ సృష్టి
సహన మందు నీకు సాటివారెవ్వరు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
71.ఆ.వె.
కోటి దేవతలను కూడి యా బ్రహ్మయే
నిన్ను తెచ్చినాడు నేలపైకి
అమ్మయున్న చాలునవనియే నాకము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
72.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను మించు తత్వంబు లేదమ్మ
తల్లి యొడిని మించు తలము లేదు
తల్లి నిన్ను మించు దైవంబు లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
73.ఆ.వె.
ఆకు లెండి పిదప అవని పై రాలును
ఫలము పండి పిదప పగిలిపోవు
అమ్మ నీది ప్రేమకంతమే లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
74.ఆ.వె.
తల్లి కన్నదైన తల్లి పెంచినదైన
ఉల్లమందు ప్రేమ తల్లి కుండు
తల్లి తల్లియె గద ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
75.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్న వంటిదగును
పెంచినమ్మ కూడా ప్రేమ పంచు
అమ్మ ఎవరికైన అమ్మయేయౌ కదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
76.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి అన్న మమకార నిధియగు
మాతృమూర్తి నీదు మనసు మనసు మనసు
మాతృమూర్తి నీవె మమతల కోవెల
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
77.ఆ.వె.
వింటి నీదు పాట చంటి బిడ్డగ నేను
కంటి నీదు రూపు కంటి నిండ
కన్నతల్లి నీవె కరుణారసనిధివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
78.ఆ.వె.
వయసు మీద పడిన వణికి పోవుచునున్న
నాదు క్షేమము కరుణమున తలచి
అమ్మ యనెడి మాటకర్థము చాటితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
79.ఆ.వె.
కాసులెన్నొ పోసి కనకమ్ము కొన్ననూ
అమ్మ సేవ కొలువ సొమ్ము కలదె?
ధనము కంటె తల్లి ఘనము ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
80.ఆ.వె.
తల్లి సేవ చేయు తనయుడు తనయుడు
మాతృ సేవ చేయు మనిషి మనిషి
తల్లి నీదు సేవ తరగని భాగ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
81.ఆ.వె.
అవని సంపద యయిన నధికారమైనను
పూజ్యమైన ప్రభుని రాజ్యమైన
అమ్మతనము కన్న నత్యుత్తమము కాదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
82.ఆ.వె
అమ్మ మనసు విరిచి యమ్మనే మరచిన
పుత్రుడధముడగును పుడమిపైన
అధముడయిన గాని ప్రధముడందువు వాణి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
83.ఆ.వె.
ఆపదెంత యయిన అవసరమేదైన
అమ్మ నీవె యున్న నభయ మగును
అట్టి యాత్మశక్తి యమ్మకే సాధ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
84.ఆ.వె.
అవనియందు నీవె యనురాగ దేవత
అలుపెరుగని యోర్పు వమ్మ నీవు
నీదు ప్రేమ దొరకు నీ వద్ద మాత్రమే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
85.ఆ. వె.
అమ్మ! నిన్ను తప్ప నమ్మరాదెవరిని
భువిని ప్రేమలెల్ల బూటకములు
అమ్మ నీవు కాదె నమ్మకానికి అమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
86.ఆ.వె.
బంధు ప్రేమ లెపుడు బహులాభములకేను
దరికి చేరినపుడె తండ్రి ప్రేమ
తల్లి! నీదు ప్రేమ త్యాగమే నిత్యమూ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
87.ఆ. వె.
ఏది మొదటి మాట ఏభాషనయిననూ?
అమ్మ మాట గాదె అవని పైన
అమ్మ! నీదు మాట అమృతమ్ము నిడుటచే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
88.ఆ. వె.
అక్షరములు నాకు హాయిగా నేర్పితి
ఒడిని బడిగ మలచి ఓర్పుగాను
మొదటి ఒజ్జ వమ్మ ముదమార నిను గొల్వ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
89.ఆ. వె.
ఇల్లు అలికి రంగ వల్లికలను పెట్టి
బట్టలుతికి యారు బయటనూడ్చి
వండి వార్చి బతుకు బండిని నడిపితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
90.ఆ.వె.
వెతికితీను సత్య ప్రేమజాడ కొరకు
ఆర్తితో నెరిగితి యసలు ప్రేమ
తల్లి నీదు ప్రేమ త్యాగ తత్వ ప్రేమ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
91.ఆ.వె.
హరిని బోలి యమ్మ యాహారము నిడును
హరునిబోలి యమ్మ సిరులు గూర్చు
నలువ వోలె యమ్మ నాకు జన్మనిడితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
92.ఆ.వె.
దైవ సేవ చేయ దైవమిలను లేడు
తల్లినీదు సేవ దైవ సేవ
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన మోక్షమ్ము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
93.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి చాలు మాణిక్యమెందుకు?
అమ్మ నీవు చాలు నాస్తులేల?
తల్లి నీదు సేవ నిజమైన వేడుక
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
94.ఆ.వె
అమ్మ సేవ చేయు హస్తము హస్తము
అమ్మ పైన కలిగిననుగుననుగు
తల్లి నిన్ను గూర్చి తర్కము తర్కము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
95.ఆ.వె.
మ్రొక్కి లాభమేమి ముక్కోటి సురులకు
మోక్ష సిద్ధి కొరకు దీక్షలేల
అమ్మ నీదు సేవ అందించదాముక్తి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
96.ఆ.వె
ఆపదయిన చోట అమ్మా తనయులున్న
మాతృమూర్తి సుతిని మనికి గోరు
త్యాగరూపివీవు తల్లి ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
97.ఆ.వె.
వేయి మార్లు కాశి వెళ్లి వచ్చిన నేమి
వసుధ చుట్టు తిరిగి వచ్చె నేని
అమ్మకిడిన జోతకవనిని సమమేమి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
98.ఆ.వె.
మాతృ సేవచేసి మాతౄణముందదీర్చి
మహిని మెలగవలయు మాన్యమతిని
ఇట్టి బుద్ధినిచ్చి ఇంపార మది బ్రోచె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
99.ఆ.వె.
తాటి చెట్టు వోలే తనువెంత యెదిగినన్
పరుల సేవ కొరకు పాటుపడిన
బుద్ధి నాకు కలిగి భూమియంతను పూచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
100.ఆ.వె.
పంచదార కన్న పట్టు తేనెయ కన్న
తేట తెలుగు కన్న తీపి కన్న
నీదు పాద పద్మ నిధియగు మధురంబు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
101.ఆ.వె.
ఆకలైన వేళ ఆహారమడిగిన
పస్తులిండి తెచ్చి పాయసమ్ము
కుడిపితీవు నీవు కడుపార నాకును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
102.ఆ.వె.
సురుల గణము కన్న సురరాజు కన్నను
సృష్టికర్త కన్న సృష్టి కన్న
జన్మనిచ్చినట్టి జనని నీవే ఘనము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
103.ఆ.వె.
తల్లి నన్ను పెంచె దయతోడ ప్రేమగా
ఉల్లమందు నుండు తల్లి యట్టి
తల్లి పైన పద్యమల్లుట కష్టమా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
104.ఆ.వె.
ఈశ్వరుండు తపము లెవ్వరి కోసము
ఆస్తి కొరకు గాదె అమ్మ కొరకు
ధన్యతనొనగూర్చ తల్లి జపము సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
105.ఆ.వె.
ఎవరు నచ్చకున్నా నెవరు నొచ్చుకొనిన
తల్లినీదు ప్రేమ తనయుడేను
ఈశ్వరీచ్చనొందు ననేకదంతుడె సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
106.ఆ.వె
ఆదిశక్తి పోయె నాత్రిమూర్తులు పుట్ట
తల్లి కోరునట్టి తనయు బ్రతుకు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి జగతి యందు
మరువలేను నిన్ను త్యాగమంటే నీవే
107.ఆ.వె.
అమ్మ లేదు గనుక హరుడు బిక్షమడిగె
గజపు తోలు తొడిగె గరళకంఠ
కన్నతల్లి యున్న కడగండ్లు ముట్టునా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
108.ఆ.వె.
తల్లి నీదు ఋణము తనయునిగా నేను
తీర్చలేక కృతిని కూర్చితీను
దీవెన వరమివ్వు దివినుండి దైవమై
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
109.ఆ. వె.
ఆకలనిన గాని ఆపదైనను గాని
అండగా నిలచితి వమ్మ నీవు
ద్రౌపది మొర వినిన గోపాలుని వలెను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
110. ఆ. వె.
ప్రాణమునిడి పిదప వరముగా నొసగితి
ముగ్గురమ్మలంశములను నీవు
బతుకు బండి పైన పరమాత్మ రూపమా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
-గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు
https://www.facebook.com/share/p/18xF41DUer/
dzx31pmt15x9vgdxu97oe2obi35hax4
మాతృమూర్తి పద్యశతకం
0
215404
562634
2026-07-03T16:03:28Z
VISWALYRICS
7377
[[WP:AES|←]]Created page with ' గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు రచించిన మాతృమూర్తి పద్యశతకం 2020లో ప్రచురణ అయినది. ఇందులో అమ్మ గొప్పతనం తెలియజేస్తూ ఆటవెలది పద్యాలు 100కు పైగా ఉన్నాయి. ==మాతృమూర్తి పద్యశతకం== 1.ఆ.వె. అ...'
562634
wikitext
text/x-wiki
గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు రచించిన మాతృమూర్తి పద్యశతకం 2020లో ప్రచురణ అయినది. ఇందులో అమ్మ గొప్పతనం తెలియజేస్తూ ఆటవెలది పద్యాలు 100కు పైగా ఉన్నాయి.
==మాతృమూర్తి పద్యశతకం==
1.ఆ.వె.
అమ్మ! నీదు ఘనత నాటవెలది యందు
జెప్ప దలచి తీను గొప్ప గాను
సహకరించుమమ్మ, చల్లగా దీవించి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
2.ఆ.వె.
అవతరించ లేక యజుడన్నిచోట్లనూ
నిన్ను పంపినాడు నన్ను బ్రోవ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ యతడినే మురిపించె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
3.ఆ.వె.
తెలుగు భాష యందు తీయనైన పదము
మనిషి మదిని దాగు మంచిపదము
‘అమ్మ’ మొదటి మాట అవని భాషలలోను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
4.ఆ.వె.
పుడమి భాషలన్ని వడకట్టి వెదకినా
అమ్మ పదము కన్న అందమేది?
అమ్మ యనగ హృదిని అమృతము కురిసేను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
5.ఆ.వె.
పిండ దశను నేను పిడిగుద్దుల నిడిన
నీదు గర్భగుడిని నెలల నాడు
తన్మయత్వముగను తల్లివై మోసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
6.ఆ. వె.
కష్టమైన దినుచు పౌష్టికాహారము
కన్నతల్లి! నీదు కందు కొరకు
నెలలు నిండు వరకు నెలవు నాకైతివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
7.ఆ.వె.
గర్భమున కదులుచు గడబిడ చేయగ
కడుపు పైన నీదు కరము బెట్టి
తనివి దీర నన్ను తల్లి! తాకితివీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
8.ఆ.వె.
పంటిబిగువు నణచి ప్రసవ వేదన యంత
ఊపిరూది పిదప యుగ్గు పట్టి
నాకు జన్మ నిడెడి నడయాడు దేవతా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
9.ఆ.వె.
నన్ను గర్భగుడిని నవమాసములు మోసి
జన్మ నొసగితీవు సాధ్వి వీవు
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన ముక్తిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
10.ఆ.వె.
పురిటి నొప్పినంత పూర్తిగ భరియించి
మృత్యువును జయించి మేదిని వలె
సహనమెంచి నాకు జన్మనిచ్చెడి అమ్మ!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
11.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను చూచి తనువు పులకరించే
కనులు నిన్ను చూచి కాంతులీనె
మనసు నిన్ను తలచి మైమరచెనుగద
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
12.ఆ.వె.
జన్మనిడితివీవు జవసత్వములు బోసి
నీదు కష్టమిలను నిరుపమమ్మ
నా కనులకు నీవె నడిచేటి కోవెల
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
13.ఆ.వె.
ఆకలి గొని నేను శోకము పెట్టగా
మనసు కరుగ నీవు మమత చూపి
పాల నిచ్చితీవు వాత్సల్యమును నింపి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
14.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు మాట కమ్మగా నుండును
అమ్మ నీదు పాట అమృత ధార
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమును మించు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
15.ఆ.వె.
పండు వెన్నెలేల పట్టు పరుపులేల
అమ్మ జోల పాట నాలపించ
మమతలూరు నీదు మధుర గాన మదియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
17.ఆ.వె.
జోల పాట పాడి జో కొట్టి జో కొట్టి
హృదిని పాన్పు చేసి నిదుర బుచ్చి
పెంచినట్టి నిన్ను ప్రేమగా సేవింతు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
18.ఆ.వె.
ముదముగ నను గాంచి బుజ్జి మాటలు విని
మురిసిపోతివమ్మ ముద్దు గారి
ముసి ముసి నగవులను మోముపై మోసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
19.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్నలాంటి మనసు
బిడ్డ బాగుకోరు దొడ్డ మనసు
అమ్మ నీదు మనసు కమ్మనైన మనసు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
20.ఆ.వె.
రాత్రి యందు గాచు రజనీశుడిల లోన
దినము నందు గాచు దినకరుండు
నన్ను నీవు గాచు నన్నివేళల యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
21. ఆ. వె.
మాట నాకు నేర్పి మమతను పంచియు
చదువు నేర్పితీవు చక్కదిద్ది
ఆది గురువు నీవె ఆదర్శమూర్తివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
22.ఆ.వె.
విసనకర్రతోటి వేసవి కాలాన
చల్లగాలి నిచ్చి చలువపరిచి
వేసవంత నీవు వెన్నెల జేసితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
23.ఆ.వె.
అలకపాన్పు నెక్కి ఆకలై నేనుంటే
బువ్వ పెడితే వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
24. ఆ. వె.
బిక్కు బిక్కు మనుచు భీతి చెందిన వేళ
దైవము వలె నాకు ధైర్యమున్ను
బలములనొసగితివి బాధ్యత నేర్పుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
25.ఆ.వె.
హద్దులేని ప్రేమ హాయిగా పంచియు
ముద్దు మురిపెమంత మూటగట్టి
బుద్ధులెన్నో తెలిపి శుద్ధిగా పెంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
26. ఆ. వె.
అంతులేని ప్రేమ నమ్మయే జూపును
అమ్మ కన్న గొప్ప బొమ్మ యేది
అమ్మ సూపునెప్పుడనురాగ మంతయు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
27. ఆ. వె.
అమ్మ గోరుముద్ద లమృతము వలెనుండు
నిత్యసత్య మిదియె నేలపైన
అమరులైన పొందరమ్మ చేతి సుధను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
28. ఆ. వె.
స్వచ్ఛమైన ప్రేమ మచ్చ లేకుండగ
పంచి తీవుతల్లి యంచితముగ
అమ్మ నీదు ప్రేమ అమృతమ్ము ధరణిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
29. ఆ. వె.
కస్సుబుస్సు మనక కరుణ జూపితివీవు
చిలిపి చేష్టలెల్ల జేసినపుడు
మంచి చెప్పినపుడు మమతను పంచితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
30. ఆ. వె.
చెడును విడువమనుచు చిన్ని శిక్షలు వేసి
శ్రీలనొసగితీవు శ్రీలు పలికి
తల్లి నిన్ను మించు తత్త్వశాస్త్రములేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
31.ఆ.వె
అందనట్టి మామ ఆకాశమందున
అందు చందమామ అమ్మ కాదె?
అమ్మ కన్న చలువ అవనిని యున్నదా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
32.ఆ.వె.
గోల చేసి నేను గొడవ చేయునపుడు
ఊరడించితీవు ఓర్మితోడ
విసుగు జెందకుండ విలువలు నేర్పితి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
33.ఆ.వె.
అలక పాల్పునెక్కి ఆకలై నేనుంటె
బువ్వ పెడితి వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింపజేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
34.ఆ. వె.
అడగకుండ పెట్టు అమ్మ వెన్న మనసు
అమ్మ పెట్టుననిరి అడిగినపుడు
నేల మీద ఘనము నీదు వాత్సల్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
35. ఆ. వె.
నీతి కథలు చెప్పి నీతిగా నడిపించి
తీర్చిదిద్దితీవు తీరుగాను
ధర్మశాస్త్రములను దండిగా నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36. ఆ. వె.
తినగ తినగ మరల తినవలెననిపించు
పంచభక్ష్యములను మించి పోవు
అమ్మ నీదు చేతి అమృతంపు వంటలు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36.ఆ.వె.
చందమామ చూపి సంతోషముగ బువ్వ
కడుపు నిండునటుల కుడుపుతీవు
కన్న పేగు కంటె గట్టి బంధము లేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
37.ఆ.వె.
కరువు కాటకాలు కాటు వేయగరాగ
కలత పడక చూపి కన్న ప్రేమ
కడుపు నింపితీవు కష్టమునకు నోర్చి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
38.ఆ.వె.
తప్పు చేసినపుడు దండన గావించి
మేలు పనులు చేయ మెప్పునిచ్చి
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
39.ఆ.వె.
అమ్మదేవత వలె ఆశీస్సులు నొసగి
ప్రేమ తోడ మమ్ము పెంచితీవు
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
40.ఆ.వె.
అమ్మ నాకు నీవె ఆత్మ నిదర్శనం
త్యాగమూర్తి వీవు తనువునిడితి
ధర్మ పదము చూపు ధర్మమూర్తివి నీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
41.ఆ.వె.
గతుకుల బతుకులకు గమ్యమునొసగియు
సంతు బాగు కోరి సంతసించి
తపన పడితివమ్మ తాపసివి యగుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
42.ఆ.వె.
ఆపదయిన వేళ నండగా నీవుండి
నన్ను ప్రోత్సహించి వెన్ను తట్టి
తోవచూపి తీవు జీవిత గమనమున్
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
43.ఆ.వె.
నీవు తినక దాచి నీదు సంతుకు బెట్టి
త్యాగమూర్తి వైతి ధరణి పైన
నిలువుటద్దమీవె నిస్వార్ధ ప్రేమకు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
44.ఆ.వె.
పైన భానుడుండె వసుధ రక్షణకును
విశ్వ మందు రక్ష విష్ణు వలన
నీవె రక్షణ గద నీదు ఇంటికి సదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
45.ఆ.వె.
పండగంటి పూట పిండివంటలు చేసి
సంతు కిచ్చితీవు సంతసమున
అమ్మ నీదు సేవలానందకరమగు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
46.ఆ.వె.
కోరినపుడు నాకు కొండంత అండగా
సాయపడితివీవు చక్కగాను
సాన్నిహిత్యమునకు సాక్ష్యమే నీవమ్మా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
47.ఆ.వె.
మట్టిలోన దొర్లి బట్టలన్నియు మాపి
ఇంటి ముందు నిలిచి యేడ్చినపుడు
నాకు లాల పోసి సోకులు చేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
48.ఆ.వె
పరిసరాల నెపుడు పరిశుభ్రముగనుంచి
స్వస్థత నిడితివి సహనమునెంచి
స్వార్థమింత లేని సాధ్వి నీవవుదువు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
49.ఆ.వె
పెద్ద బాలశిక్ష శ్రద్ధగా చదివించి
వృద్ధి చేయునాదు బుద్ధి నీవు
జ్ఞాన తృష్ణకివే జనని వై నిలిచితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
50.ఆ.వె.
తల్లి ప్రేమ చూడ తరగతి నిధియగు
తుహిన గిరుల యందు తుహినము వలె
తల్లి నీదు ప్రేమ చలము నీరే గదే!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
51.ఆ.వె
అమ్మ మాకు నీవె యాదర్శమూర్తివి
మంచి గుణములన్ని యెంచి నేర్పి
ప్రగతి రథము పైన పయనింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
52.ఆ.వె.
కలలు నిజము చేయు కల్పతరువు నీవు
శిలను మార్చితీవు శిల్పము వలె
ఇలను నీవె అమ్మ యిలవేల్పువైతివి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
53.ఆ.వె
సులభ సూత్రములను సూటిగా సూచించి
చదువు సంధ్యలందు పదును పెట్టి
నన్ను పెంచినట్టి నా సరస్వతి వీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
54.ఆ.వె.
అమ్మ నీవే చూతువన్ని మంచి చెడులు
బాధ్యతలను మోసి భారమైన
నీవు లేని యిల్లు నిప్పుల కొలిమియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
55.ఆ.వె
అమ్మ పంచినట్టి ఆత్మీయ ప్రేమది
పంచభూతములను మించు సుమ్మి
అమ్మ ప్రేమ సాటి అమృతమ్ము దొరకునా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
56.ఆ.వె.
తండ్రి వద్ద విద్య ధనము నందించును
గురువు నేర్పు విద్య కూడు పెట్టు
అమ్మ నీదు విద్య ఆత్మసాక్షి నిడును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
57.ఆ.వె.
చదవ నన్న నాడు చదువు విలువ తెల్పి
మదిని తీర్చి దిద్ది చదివినట్లు
విధిని తెలియ పరిచి వినయము నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
58.ఆ.వె.
తెల్లవారు వేళ తల్లి కాళ్లకు మొక్కి
పనులు చేయగ తగు ఫలిత మందు
తల్లి దీవెనిలను దైవమిడినయట్లు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
59.ఆ.వె.
ఉల్లమందు ప్రేమ పల్లవులూదుచూ
నీవు చేర్చితీవు నిజ పధమున
శిలగ యున్న నన్ను శిల్పము జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
60.ఆ.వె.
వీనులకును విందు వినగనీదు పలుకు
కన్నులార కంటి కరుణ నీది
ఇంటి దీపమీవె యింటిల్లిపాదికి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
61.ఆ. వె.
తనకు పాత చీరె మనసు తృప్తి యనుచు
కొత్త బట్టలిచ్చు కొడుకుకెపుడు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి! అయవని యందు
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
62.ఆ. వె.
కన్న తండ్రి నన్ను కన్నీటి పాల్జేయ
కట్టుకున్న భార్య కసురుకున్న
కన్నతల్లి! నీవు కంటిపాపగ సాకె
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
63.ఆ. వె.
నన్ను కన్న తల్లి నాయింటనుండగా
వెతుకుటేల వేరు వేల్పు కొరకు
తల్లి నిన్ను మించు దైవము లేదులే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
64.ఆ. వె.
అదును బట్టి మారు అన్నదమ్ముల ప్రేమ
నడత బట్టి యుండు నాన్న ప్రేమ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ అజరామరము గదా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
65.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమంతది
దయను చూపితీవు ధరణి వోలె
నీదు క్షమను కొలువ నీరధికి సమము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
66.ఆ. వె.
ముదిమి మీద పడిన మోము ముడతలయిన
తల్లి! నీదు ప్రేమ తరిగిపోదు
ఎల్లలేనిదమ్మ తల్లి! నీదు రుణము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
67.ఆ.వె.
రాజు రాజ్యమైన రాజ భోగములైన
భువిని సంపదైన దివిజులైన
నమ్మకన్న గొప్ప అంశములవి కావు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
68.ఆ.వె.
కోట్ల ఆస్తికన్న నోట్ల కట్టలకన్న
పట్టు బట్ట కన్న పసిడి కన్న
అవని మెప్పు కన్న అమ్మసేవయె మిన్న
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
69.ఆ.వె.
అంతరంగమందు నాత్మీయ ప్రేమను
కన్నతల్లి పంచు కచ్చితముగ
హాయి గొలుపు హృదయమమ్మను చూడగా
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
70.ఆ.వె.
ఉర్వి కలిగియున్న యోర్పునంత కలిపి
బొమ్మనాడు చేసెనమ్మ సృష్టి
సహన మందు నీకు సాటివారెవ్వరు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
71.ఆ.వె.
కోటి దేవతలను కూడి యా బ్రహ్మయే
నిన్ను తెచ్చినాడు నేలపైకి
అమ్మయున్న చాలునవనియే నాకము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
72.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను మించు తత్వంబు లేదమ్మ
తల్లి యొడిని మించు తలము లేదు
తల్లి నిన్ను మించు దైవంబు లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
73.ఆ.వె.
ఆకు లెండి పిదప అవని పై రాలును
ఫలము పండి పిదప పగిలిపోవు
అమ్మ నీది ప్రేమకంతమే లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
74.ఆ.వె.
తల్లి కన్నదైన తల్లి పెంచినదైన
ఉల్లమందు ప్రేమ తల్లి కుండు
తల్లి తల్లియె గద ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
75.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్న వంటిదగును
పెంచినమ్మ కూడా ప్రేమ పంచు
అమ్మ ఎవరికైన అమ్మయేయౌ కదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
76.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి అన్న మమకార నిధియగు
మాతృమూర్తి నీదు మనసు మనసు మనసు
మాతృమూర్తి నీవె మమతల కోవెల
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
77.ఆ.వె.
వింటి నీదు పాట చంటి బిడ్డగ నేను
కంటి నీదు రూపు కంటి నిండ
కన్నతల్లి నీవె కరుణారసనిధివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
78.ఆ.వె.
వయసు మీద పడిన వణికి పోవుచునున్న
నాదు క్షేమము కరుణమున తలచి
అమ్మ యనెడి మాటకర్థము చాటితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
79.ఆ.వె.
కాసులెన్నొ పోసి కనకమ్ము కొన్ననూ
అమ్మ సేవ కొలువ సొమ్ము కలదె?
ధనము కంటె తల్లి ఘనము ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
80.ఆ.వె.
తల్లి సేవ చేయు తనయుడు తనయుడు
మాతృ సేవ చేయు మనిషి మనిషి
తల్లి నీదు సేవ తరగని భాగ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
81.ఆ.వె.
అవని సంపద యయిన నధికారమైనను
పూజ్యమైన ప్రభుని రాజ్యమైన
అమ్మతనము కన్న నత్యుత్తమము కాదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
82.ఆ.వె
అమ్మ మనసు విరిచి యమ్మనే మరచిన
పుత్రుడధముడగును పుడమిపైన
అధముడయిన గాని ప్రధముడందువు వాణి
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
83.ఆ.వె.
ఆపదెంత యయిన అవసరమేదైన
అమ్మ నీవె యున్న నభయ మగును
అట్టి యాత్మశక్తి యమ్మకే సాధ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
84.ఆ.వె.
అవనియందు నీవె యనురాగ దేవత
అలుపెరుగని యోర్పు వమ్మ నీవు
నీదు ప్రేమ దొరకు నీ వద్ద మాత్రమే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
85.ఆ. వె.
అమ్మ! నిన్ను తప్ప నమ్మరాదెవరిని
భువిని ప్రేమలెల్ల బూటకములు
అమ్మ నీవు కాదె నమ్మకానికి అమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
86.ఆ.వె.
బంధు ప్రేమ లెపుడు బహులాభములకేను
దరికి చేరినపుడె తండ్రి ప్రేమ
తల్లి! నీదు ప్రేమ త్యాగమే నిత్యమూ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
87.ఆ. వె.
ఏది మొదటి మాట ఏభాషనయిననూ?
అమ్మ మాట గాదె అవని పైన
అమ్మ! నీదు మాట అమృతమ్ము నిడుటచే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
88.ఆ. వె.
అక్షరములు నాకు హాయిగా నేర్పితి
ఒడిని బడిగ మలచి ఓర్పుగాను
మొదటి ఒజ్జ వమ్మ ముదమార నిను గొల్వ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
89.ఆ. వె.
ఇల్లు అలికి రంగ వల్లికలను పెట్టి
బట్టలుతికి యారు బయటనూడ్చి
వండి వార్చి బతుకు బండిని నడిపితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
90.ఆ.వె.
వెతికితీను సత్య ప్రేమజాడ కొరకు
ఆర్తితో నెరిగితి యసలు ప్రేమ
తల్లి నీదు ప్రేమ త్యాగ తత్వ ప్రేమ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
91.ఆ.వె.
హరిని బోలి యమ్మ యాహారము నిడును
హరునిబోలి యమ్మ సిరులు గూర్చు
నలువ వోలె యమ్మ నాకు జన్మనిడితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
92.ఆ.వె.
దైవ సేవ చేయ దైవమిలను లేడు
తల్లినీదు సేవ దైవ సేవ
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన మోక్షమ్ము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
93.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి చాలు మాణిక్యమెందుకు?
అమ్మ నీవు చాలు నాస్తులేల?
తల్లి నీదు సేవ నిజమైన వేడుక
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
94.ఆ.వె
అమ్మ సేవ చేయు హస్తము హస్తము
అమ్మ పైన కలిగిననుగుననుగు
తల్లి నిన్ను గూర్చి తర్కము తర్కము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
95.ఆ.వె.
మ్రొక్కి లాభమేమి ముక్కోటి సురులకు
మోక్ష సిద్ధి కొరకు దీక్షలేల
అమ్మ నీదు సేవ అందించదాముక్తి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
96.ఆ.వె
ఆపదయిన చోట అమ్మా తనయులున్న
మాతృమూర్తి సుతిని మనికి గోరు
త్యాగరూపివీవు తల్లి ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
97.ఆ.వె.
వేయి మార్లు కాశి వెళ్లి వచ్చిన నేమి
వసుధ చుట్టు తిరిగి వచ్చె నేని
అమ్మకిడిన జోతకవనిని సమమేమి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
98.ఆ.వె.
మాతృ సేవచేసి మాతౄణముందదీర్చి
మహిని మెలగవలయు మాన్యమతిని
ఇట్టి బుద్ధినిచ్చి ఇంపార మది బ్రోచె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
99.ఆ.వె.
తాటి చెట్టు వోలే తనువెంత యెదిగినన్
పరుల సేవ కొరకు పాటుపడిన
బుద్ధి నాకు కలిగి భూమియంతను పూచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
100.ఆ.వె.
పంచదార కన్న పట్టు తేనెయ కన్న
తేట తెలుగు కన్న తీపి కన్న
నీదు పాద పద్మ నిధియగు మధురంబు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
101.ఆ.వె.
ఆకలైన వేళ ఆహారమడిగిన
పస్తులిండి తెచ్చి పాయసమ్ము
కుడిపితీవు నీవు కడుపార నాకును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
102.ఆ.వె.
సురుల గణము కన్న సురరాజు కన్నను
సృష్టికర్త కన్న సృష్టి కన్న
జన్మనిచ్చినట్టి జనని నీవే ఘనము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
103.ఆ.వె.
తల్లి నన్ను పెంచె దయతోడ ప్రేమగా
ఉల్లమందు నుండు తల్లి యట్టి
తల్లి పైన పద్యమల్లుట కష్టమా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
104.ఆ.వె.
ఈశ్వరుండు తపము లెవ్వరి కోసము
ఆస్తి కొరకు గాదె అమ్మ కొరకు
ధన్యతనొనగూర్చ తల్లి జపము సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
105.ఆ.వె.
ఎవరు నచ్చకున్నా నెవరు నొచ్చుకొనిన
తల్లినీదు ప్రేమ తనయుడేను
ఈశ్వరీచ్చనొందు ననేకదంతుడె సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
106.ఆ.వె
ఆదిశక్తి పోయె నాత్రిమూర్తులు పుట్ట
తల్లి కోరునట్టి తనయు బ్రతుకు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి జగతి యందు
మరువలేను నిన్ను త్యాగమంటే నీవే
107.ఆ.వె.
అమ్మ లేదు గనుక హరుడు బిక్షమడిగె
గజపు తోలు తొడిగె గరళకంఠ
కన్నతల్లి యున్న కడగండ్లు ముట్టునా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
108.ఆ.వె.
తల్లి నీదు ఋణము తనయునిగా నేను
తీర్చలేక కృతిని కూర్చితీను
దీవెన వరమివ్వు దివినుండి దైవమై
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
109.ఆ. వె.
ఆకలనిన గాని ఆపదైనను గాని
అండగా నిలచితి వమ్మ నీవు
ద్రౌపది మొర వినిన గోపాలుని వలెను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
110. ఆ. వె.
ప్రాణమునిడి పిదప వరముగా నొసగితి
ముగ్గురమ్మలంశములను నీవు
బతుకు బండి పైన పరమాత్మ రూపమా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
-గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు
ha9henwy1896rafxjlaqo1yctca5njj
562714
562634
2026-07-04T06:55:44Z
VISWALYRICS
7377
562714
wikitext
text/x-wiki
గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు రచించిన మాతృమూర్తి పద్యశతకం 2020లో ప్రచురణ అయినది. ఇందులో అమ్మ గొప్పతనం తెలియజేస్తూ ఆటవెలది పద్యాలు 100కు పైగా ఉన్నాయి.
==మాతృమూర్తి పద్యశతకం==
1.ఆ.వె.
అమ్మ! నీదు ఘనత నాటవెలది యందు
జెప్ప దలచి తీను గొప్ప గాను
సహకరించుమమ్మ, చల్లగా దీవించి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
2.ఆ.వె.
అవతరించ లేక యజుడన్నిచోట్లనూ
నిన్ను పంపినాడు నన్ను బ్రోవ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ యతడినే మురిపించె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
3.ఆ.వె.
తెలుగు భాష యందు తీయనైన పదము
మనిషి మదిని దాగు మంచిపదము
‘అమ్మ’ మొదటి మాట అవని భాషలలోను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
4.ఆ.వె.
పుడమి భాషలన్ని వడకట్టి వెదకినా
అమ్మ పదము కన్న అందమేది?
అమ్మ యనగ హృదిని అమృతము కురిసేను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
5.ఆ.వె.
పిండ దశను నేను పిడిగుద్దుల నిడిన
నీదు గర్భగుడిని నెలల నాడు
తన్మయత్వముగను తల్లివై మోసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
6.ఆ. వె.
కష్టమైన దినుచు పౌష్టికాహారము
కన్నతల్లి! నీదు కందు కొరకు
నెలలు నిండు వరకు నెలవు నాకైతివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
7.ఆ.వె.
గర్భమున కదులుచు గడబిడ చేయగ
కడుపు పైన నీదు కరము బెట్టి
తనివి దీర నన్ను తల్లి! తాకితివీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
8.ఆ.వె.
పంటిబిగువు నణచి ప్రసవ వేదన యంత
ఊపిరూది పిదప యుగ్గు పట్టి
నాకు జన్మ నిడెడి నడయాడు దేవతా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
9.ఆ.వె.
నన్ను గర్భగుడిని నవమాసములు మోసి
జన్మ నొసగితీవు సాధ్వి వీవు
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన ముక్తిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
10.ఆ.వె.
పురిటి నొప్పినంత పూర్తిగ భరియించి
మృత్యువును జయించి మేదిని వలె
సహనమెంచి నాకు జన్మనిచ్చెడి అమ్మ!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
11.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను చూచి తనువు పులకరించే
కనులు నిన్ను చూచి కాంతులీనె
మనసు నిన్ను తలచి మైమరచెనుగద
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
12.ఆ.వె.
జన్మనిడితివీవు జవసత్వములు బోసి
నీదు కష్టమిలను నిరుపమమ్మ
నా కనులకు నీవె నడిచేటి కోవెల
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
13.ఆ.వె.
ఆకలి గొని నేను శోకము పెట్టగా
మనసు కరుగ నీవు మమత చూపి
పాల నిచ్చితీవు వాత్సల్యమును నింపి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
14.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు మాట కమ్మగా నుండును
అమ్మ నీదు పాట అమృత ధార
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమును మించు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
15.ఆ.వె.
పండు వెన్నెలేల పట్టు పరుపులేల
అమ్మ జోల పాట నాలపించ
మమతలూరు నీదు మధుర గాన మదియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
17.ఆ.వె.
జోల పాట పాడి జో కొట్టి జో కొట్టి
హృదిని పాన్పు చేసి నిదుర బుచ్చి
పెంచినట్టి నిన్ను ప్రేమగా సేవింతు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
18.ఆ.వె.
ముదముగ నను గాంచి బుజ్జి మాటలు విని
మురిసిపోతివమ్మ ముద్దు గారి
ముసి ముసి నగవులను మోముపై మోసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
19.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్నలాంటి మనసు
బిడ్డ బాగుకోరు దొడ్డ మనసు
అమ్మ నీదు మనసు కమ్మనైన మనసు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
20.ఆ.వె.
రాత్రి యందు గాచు రజనీశుడిల లోన
దినము నందు గాచు దినకరుండు
నన్ను నీవు గాచు నన్నివేళల యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
21. ఆ. వె.
మాట నాకు నేర్పి మమతను పంచియు
చదువు నేర్పితీవు చక్కదిద్ది
ఆది గురువు నీవె ఆదర్శమూర్తివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
22.ఆ.వె.
విసనకర్రతోటి వేసవి కాలాన
చల్లగాలి నిచ్చి చలువపరిచి
వేసవంత నీవు వెన్నెల జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
23.ఆ.వె.
అలకపాన్పు నెక్కి ఆకలై నేనుంటే
బువ్వ పెడితే వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
24. ఆ. వె.
బిక్కు బిక్కు మనుచు భీతి చెందిన వేళ
దైవము వలె నాకు ధైర్యమున్ను
బలములనొసగితివి బాధ్యత నేర్పుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
25.ఆ.వె.
హద్దులేని ప్రేమ హాయిగా పంచియు
ముద్దు మురిపెమంత మూటగట్టి
బుద్ధులెన్నో తెలిపి శుద్ధిగా పెంచితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
26. ఆ. వె.
అంతులేని ప్రేమ నమ్మయే జూపును
అమ్మ కన్న గొప్ప బొమ్మ యేది
అమ్మ సూపునెప్పుడనురాగ మంతయు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
27. ఆ. వె.
అమ్మ గోరుముద్ద లమృతము వలెనుండు
నిత్యసత్య మిదియె నేలపైన
అమరులైన పొందరమ్మ చేతి సుధను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
28. ఆ. వె.
స్వచ్ఛమైన ప్రేమ మచ్చ లేకుండగ
పంచి తీవుతల్లి యంచితముగ
అమ్మ నీదు ప్రేమ అమృతమ్ము ధరణిని
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
29. ఆ. వె.
కస్సుబుస్సు మనక కరుణ జూపితివీవు
చిలిపి చేష్టలెల్ల జేసినపుడు
మంచి చెప్పినపుడు మమతను పంచితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
30. ఆ. వె.
చెడును విడువమనుచు చిన్ని శిక్షలు వేసి
శ్రీలనొసగితీవు శ్రీలు పలికి
తల్లి నిన్ను మించు తత్త్వశాస్త్రములేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
31.ఆ.వె
అందనట్టి మామ ఆకాశమందున
అందు చందమామ అమ్మ కాదె?
అమ్మ కన్న చలువ అవనిని యున్నదా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
32.ఆ.వె.
గోల చేసి నేను గొడవ చేయునపుడు
ఊరడించితీవు ఓర్మితోడ
విసుగు జెందకుండ విలువలు నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
33.ఆ.వె.
అలక పాల్పునెక్కి ఆకలై నేనుంటె
బువ్వ పెడితి వీవు బుజ్జగించి
మమత పంచి యలక మరిపింపజేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
34.ఆ. వె.
అడగకుండ పెట్టు అమ్మ వెన్న మనసు
అమ్మ పెట్టుననిరి అడిగినపుడు
నేల మీద ఘనము నీదు వాత్సల్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
35. ఆ. వె.
నీతి కథలు చెప్పి నీతిగా నడిపించి
తీర్చిదిద్దితీవు తీరుగాను
ధర్మశాస్త్రములను దండిగా నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36. ఆ. వె.
తినగ తినగ మరల తినవలెననిపించు
పంచభక్ష్యములను మించి పోవు
అమ్మ నీదు చేతి అమృతంపు వంటలు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
36.ఆ.వె.
చందమామ చూపి సంతోషముగ బువ్వ
కడుపు నిండునటుల కుడుపుతీవు
కన్న పేగు కంటె గట్టి బంధము లేదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
37.ఆ.వె.
కరువు కాటకాలు కాటు వేయగరాగ
కలత పడక చూపి కన్న ప్రేమ
కడుపు నింపితీవు కష్టమునకు నోర్చి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
38.ఆ.వె.
తప్పు చేసినపుడు దండన గావించి
మేలు పనులు చేయ మెప్పునిచ్చి
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
39.ఆ.వె.
అమ్మదేవత వలె ఆశీస్సులు నొసగి
ప్రేమ తోడ మమ్ము పెంచితీవు
బతుకునందు నీతి బాట చూపించితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
40.ఆ.వె.
అమ్మ నాకు నీవె ఆత్మ నిదర్శనం
త్యాగమూర్తి వీవు తనువునిడితి
ధర్మ పదము చూపు ధర్మమూర్తివి నీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
41.ఆ.వె.
గతుకుల బతుకులకు గమ్యమునొసగియు
సంతు బాగు కోరి సంతసించి
తపన పడితివమ్మ తాపసివి యగుచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
42.ఆ.వె.
ఆపదయిన వేళ నండగా నీవుండి
నన్ను ప్రోత్సహించి వెన్ను తట్టి
తోవచూపి తీవు జీవిత గమనమున్
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
43.ఆ.వె.
నీవు తినక దాచి నీదు సంతుకు బెట్టి
త్యాగమూర్తి వైతి ధరణి పైన
నిలువుటద్దమీవె నిస్వార్ధ ప్రేమకు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
44.ఆ.వె.
పైన భానుడుండె వసుధ రక్షణకును
విశ్వ మందు రక్ష విష్ణు వలన
నీవె రక్షణ గద నీదు ఇంటికి సదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
45.ఆ.వె.
పండగంటి పూట పిండివంటలు చేసి
సంతు కిచ్చితీవు సంతసమున
అమ్మ నీదు సేవలానందకరమగు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
46.ఆ.వె.
కోరినపుడు నాకు కొండంత అండగా
సాయపడితివీవు చక్కగాను
సాన్నిహిత్యమునకు సాక్ష్యమే నీవమ్మా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
47.ఆ.వె.
మట్టిలోన దొర్లి బట్టలన్నియు మాపి
ఇంటి ముందు నిలిచి యేడ్చినపుడు
నాకు లాల పోసి సోకులు చేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
48.ఆ.వె
పరిసరాల నెపుడు పరిశుభ్రముగనుంచి
స్వస్థత నిడితివి సహనమునెంచి
స్వార్థమింత లేని సాధ్వి నీవవుదువు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
49.ఆ.వె
పెద్ద బాలశిక్ష శ్రద్ధగా చదివించి
వృద్ధి చేయునాదు బుద్ధి నీవు
జ్ఞాన తృష్ణకివే జనని వై నిలిచితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
50.ఆ.వె.
తల్లి ప్రేమ చూడ తరగతి నిధియగు
తుహిన గిరుల యందు తుహినము వలె
తల్లి నీదు ప్రేమ చలము నీరే గదే!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
51.ఆ.వె
అమ్మ మాకు నీవె యాదర్శమూర్తివి
మంచి గుణములన్ని యెంచి నేర్పి
ప్రగతి రథము పైన పయనింప జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
52.ఆ.వె.
కలలు నిజము చేయు కల్పతరువు నీవు
శిలను మార్చితీవు శిల్పము వలె
ఇలను నీవె అమ్మ యిలవేల్పువైతివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
53.ఆ.వె
సులభ సూత్రములను సూటిగా సూచించి
చదువు సంధ్యలందు పదును పెట్టి
నన్ను పెంచినట్టి నా సరస్వతి వీవు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
54.ఆ.వె.
అమ్మ నీవే చూతువన్ని మంచి చెడులు
బాధ్యతలను మోసి భారమైన
నీవు లేని యిల్లు నిప్పుల కొలిమియే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
55.ఆ.వె
అమ్మ పంచినట్టి ఆత్మీయ ప్రేమది
పంచభూతములను మించు సుమ్మి
అమ్మ ప్రేమ సాటి అమృతమ్ము దొరకునా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
56.ఆ.వె.
తండ్రి వద్ద విద్య ధనము నందించును
గురువు నేర్పు విద్య కూడు పెట్టు
అమ్మ నీదు విద్య ఆత్మసాక్షి నిడును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
57.ఆ.వె.
చదవ నన్న నాడు చదువు విలువ తెల్పి
మదిని తీర్చి దిద్ది చదివినట్లు
విధిని తెలియ పరిచి వినయము నేర్పితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
58.ఆ.వె.
తెల్లవారు వేళ తల్లి కాళ్లకు మొక్కి
పనులు చేయగ తగు ఫలిత మందు
తల్లి దీవెనిలను దైవమిడినయట్లు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
59.ఆ.వె.
ఉల్లమందు ప్రేమ పల్లవులూదుచూ
నీవు చేర్చితీవు నిజ పధమున
శిలగ యున్న నన్ను శిల్పము జేసితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
60.ఆ.వె.
వీనులకును విందు వినగనీదు పలుకు
కన్నులార కంటి కరుణ నీది
ఇంటి దీపమీవె యింటిల్లిపాదికి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
61.ఆ. వె.
తనకు పాత చీరె మనసు తృప్తి యనుచు
కొత్త బట్టలిచ్చు కొడుకుకెపుడు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి! అయవని యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
62.ఆ. వె.
కన్న తండ్రి నన్ను కన్నీటి పాల్జేయ
కట్టుకున్న భార్య కసురుకున్న
కన్నతల్లి! నీవు కంటిపాపగ సాకె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
63.ఆ. వె.
నన్ను కన్న తల్లి నాయింటనుండగా
వెతుకుటేల వేరు వేల్పు కొరకు
తల్లి నిన్ను మించు దైవము లేదులే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
64.ఆ. వె.
అదును బట్టి మారు అన్నదమ్ముల ప్రేమ
నడత బట్టి యుండు నాన్న ప్రేమ
అమ్మ! నీదు ప్రేమ అజరామరము గదా!
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
65.ఆ.వె.
అమ్మ నీదు ప్రేమ ఆకాశమంతది
దయను చూపితీవు ధరణి వోలె
నీదు క్షమను కొలువ నీరధికి సమము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
66.ఆ. వె.
ముదిమి మీద పడిన మోము ముడతలయిన
తల్లి! నీదు ప్రేమ తరిగిపోదు
ఎల్లలేనిదమ్మ తల్లి! నీదు రుణము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
67.ఆ.వె.
రాజు రాజ్యమైన రాజ భోగములైన
భువిని సంపదైన దివిజులైన
నమ్మకన్న గొప్ప అంశములవి కావు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
68.ఆ.వె.
కోట్ల ఆస్తికన్న నోట్ల కట్టలకన్న
పట్టు బట్ట కన్న పసిడి కన్న
అవని మెప్పు కన్న అమ్మసేవయె మిన్న
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
69.ఆ.వె.
అంతరంగమందు నాత్మీయ ప్రేమను
కన్నతల్లి పంచు కచ్చితముగ
హాయి గొలుపు హృదయమమ్మను చూడగా
మరువలేని నిన్ను మాతృమూర్తి
70.ఆ.వె.
ఉర్వి కలిగియున్న యోర్పునంత కలిపి
బొమ్మనాడు చేసెనమ్మ సృష్టి
సహన మందు నీకు సాటివారెవ్వరు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
71.ఆ.వె.
కోటి దేవతలను కూడి యా బ్రహ్మయే
నిన్ను తెచ్చినాడు నేలపైకి
అమ్మయున్న చాలునవనియే నాకము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
72.ఆ.వె.
తల్లి నిన్ను మించు తత్వంబు లేదమ్మ
తల్లి యొడిని మించు తలము లేదు
తల్లి నిన్ను మించు దైవంబు లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
73.ఆ.వె.
ఆకు లెండి పిదప అవని పై రాలును
ఫలము పండి పిదప పగిలిపోవు
అమ్మ నీది ప్రేమకంతమే లేదమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
74.ఆ.వె.
తల్లి కన్నదైన తల్లి పెంచినదైన
ఉల్లమందు ప్రేమ తల్లి కుండు
తల్లి తల్లియె గద ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
75.ఆ.వె.
కన్నతల్లి మనసు వెన్న వంటిదగును
పెంచినమ్మ కూడా ప్రేమ పంచు
అమ్మ ఎవరికైన అమ్మయేయౌ కదా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
76.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి అన్న మమకార నిధియగు
మాతృమూర్తి నీదు మనసు మనసు మనసు
మాతృమూర్తి నీవె మమతల కోవెల
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
77.ఆ.వె.
వింటి నీదు పాట చంటి బిడ్డగ నేను
కంటి నీదు రూపు కంటి నిండ
కన్నతల్లి నీవె కరుణారసనిధివి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
78.ఆ.వె.
వయసు మీద పడిన వణికి పోవుచునున్న
నాదు క్షేమము కరుణమున తలచి
అమ్మ యనెడి మాటకర్థము చాటితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
79.ఆ.వె.
కాసులెన్నొ పోసి కనకమ్ము కొన్ననూ
అమ్మ సేవ కొలువ సొమ్ము కలదె?
ధనము కంటె తల్లి ఘనము ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
80.ఆ.వె.
తల్లి సేవ చేయు తనయుడు తనయుడు
మాతృ సేవ చేయు మనిషి మనిషి
తల్లి నీదు సేవ తరగని భాగ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
81.ఆ.వె.
అవని సంపద యయిన నధికారమైనను
పూజ్యమైన ప్రభుని రాజ్యమైన
అమ్మతనము కన్న నత్యుత్తమము కాదు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
82.ఆ.వె
అమ్మ మనసు విరిచి యమ్మనే మరచిన
పుత్రుడధముడగును పుడమిపైన
అధముడయిన గాని ప్రధముడందువు వాణి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
83.ఆ.వె.
ఆపదెంత యయిన అవసరమేదైన
అమ్మ నీవె యున్న నభయ మగును
అట్టి యాత్మశక్తి యమ్మకే సాధ్యము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
84.ఆ.వె.
అవనియందు నీవె యనురాగ దేవత
అలుపెరుగని యోర్పు వమ్మ నీవు
నీదు ప్రేమ దొరకు నీ వద్ద మాత్రమే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
85.ఆ. వె.
అమ్మ! నిన్ను తప్ప నమ్మరాదెవరిని
భువిని ప్రేమలెల్ల బూటకములు
అమ్మ నీవు కాదె నమ్మకానికి అమ్మ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
86.ఆ.వె.
బంధు ప్రేమ లెపుడు బహులాభములకేను
దరికి చేరినపుడె తండ్రి ప్రేమ
తల్లి! నీదు ప్రేమ త్యాగమే నిత్యమూ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
87.ఆ. వె.
ఏది మొదటి మాట ఏభాషనయిననూ?
అమ్మ మాట గాదె అవని పైన
అమ్మ! నీదు మాట అమృతమ్ము నిడుటచే
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
88.ఆ. వె.
అక్షరములు నాకు హాయిగా నేర్పితి
ఒడిని బడిగ మలచి ఓర్పుగాను
మొదటి ఒజ్జ వమ్మ ముదమార నిను గొల్వ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
89.ఆ. వె.
ఇల్లు అలికి రంగ వల్లికలను పెట్టి
బట్టలుతికి యారు బయటనూడ్చి
వండి వార్చి బతుకు బండిని నడిపితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
90.ఆ.వె.
వెతికితీను సత్య ప్రేమజాడ కొరకు
ఆర్తితో నెరిగితి యసలు ప్రేమ
తల్లి నీదు ప్రేమ త్యాగ తత్వ ప్రేమ
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
91.ఆ.వె.
హరిని బోలి యమ్మ యాహారము నిడును
హరునిబోలి యమ్మ సిరులు గూర్చు
నలువ వోలె యమ్మ నాకు జన్మనిడితి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
92.ఆ.వె.
దైవ సేవ చేయ దైవమిలను లేడు
తల్లినీదు సేవ దైవ సేవ
నీదు సేవ యిచ్చు నిజమైన మోక్షమ్ము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
93.ఆ.వె.
మాతృమూర్తి చాలు మాణిక్యమెందుకు?
అమ్మ నీవు చాలు నాస్తులేల?
తల్లి నీదు సేవ నిజమైన వేడుక
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
94.ఆ.వె
అమ్మ సేవ చేయు హస్తము హస్తము
అమ్మ పైన కలిగిననుగుననుగు
తల్లి నిన్ను గూర్చి తర్కము తర్కము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
95.ఆ.వె.
మ్రొక్కి లాభమేమి ముక్కోటి సురులకు
మోక్ష సిద్ధి కొరకు దీక్షలేల
అమ్మ నీదు సేవ అందించదాముక్తి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
96.ఆ.వె
ఆపదయిన చోట అమ్మా తనయులున్న
మాతృమూర్తి సుతిని మనికి గోరు
త్యాగరూపివీవు తల్లి ధరణి యందు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
97.ఆ.వె.
వేయి మార్లు కాశి వెళ్లి వచ్చిన నేమి
వసుధ చుట్టు తిరిగి వచ్చె నేని
అమ్మకిడిన జోతకవనిని సమమేమి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
98.ఆ.వె.
మాతృ సేవచేసి మాతౄణముందదీర్చి
మహిని మెలగవలయు మాన్యమతిని
ఇట్టి బుద్ధినిచ్చి ఇంపార మది బ్రోచె
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
99.ఆ.వె.
తాటి చెట్టు వోలే తనువెంత యెదిగినన్
పరుల సేవ కొరకు పాటుపడిన
బుద్ధి నాకు కలిగి భూమియంతను పూచు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
100.ఆ.వె.
పంచదార కన్న పట్టు తేనెయ కన్న
తేట తెలుగు కన్న తీపి కన్న
నీదు పాద పద్మ నిధియగు మధురంబు
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
101.ఆ.వె.
ఆకలైన వేళ ఆహారమడిగిన
పస్తులిండి తెచ్చి పాయసమ్ము
కుడిపితీవు నీవు కడుపార నాకును
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
102.ఆ.వె.
సురుల గణము కన్న సురరాజు కన్నను
సృష్టికర్త కన్న సృష్టి కన్న
జన్మనిచ్చినట్టి జనని నీవే ఘనము
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
103.ఆ.వె.
తల్లి నన్ను పెంచె దయతోడ ప్రేమగా
ఉల్లమందు నుండు తల్లి యట్టి
తల్లి పైన పద్యమల్లుట కష్టమా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
104.ఆ.వె.
ఈశ్వరుండు తపము లెవ్వరి కోసము
ఆస్తి కొరకు గాదె అమ్మ కొరకు
ధన్యతనొనగూర్చ తల్లి జపము సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
105.ఆ.వె.
ఎవరు నచ్చకున్నా నెవరు నొచ్చుకొనిన
తల్లినీదు ప్రేమ తనయుడేను
ఈశ్వరీచ్చనొందు ననేకదంతుడె సుమ్మి
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
106.ఆ.వె
ఆదిశక్తి పోయె నాత్రిమూర్తులు పుట్ట
తల్లి కోరునట్టి తనయు బ్రతుకు
త్యాగమనగ నీవె తల్లి జగతి యందు
మరువలేను నిన్ను త్యాగమంటే నీవే
107.ఆ.వె.
అమ్మ లేదు గనుక హరుడు బిక్షమడిగె
గజపు తోలు తొడిగె గరళకంఠ
కన్నతల్లి యున్న కడగండ్లు ముట్టునా?
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
108.ఆ.వె.
తల్లి నీదు ఋణము తనయునిగా నేను
తీర్చలేక కృతిని కూర్చితీను
దీవెన వరమివ్వు దివినుండి దైవమై
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
109.ఆ. వె.
ఆకలనిన గాని ఆపదైనను గాని
అండగా నిలచితి వమ్మ నీవు
ద్రౌపది మొర వినిన గోపాలుని వలెను
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
110. ఆ. వె.
ప్రాణమునిడి పిదప వరముగా నొసగితి
ముగ్గురమ్మలంశములను నీవు
బతుకు బండి పైన పరమాత్మ రూపమా
మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి
-గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు
110x6wsp0w8qe5fetjwdvv6a2qoahfx
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎరువులు
0
215405
562640
2026-07-03T17:35:44Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎరువులు | ముందరి = [[../ఎముకలు - కీళ్ళు/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్సరం=1930 }} <pages index="Sangraha An...'
562640
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎరువులు
| ముందరి = [[../ఎముకలు - కీళ్ళు/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=394 fromsection="394B" to=401 tosection="401A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
t6g3dr2zm38tpofq90g90b7jk02nfau
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎర్నెస్టు హెన్రీ షాకల్ టన్ - సర్
0
215406
562642
2026-07-03T17:46:09Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎర్నెస్టు హెన్రీ షాకల్ టన్ - సర్ | ముందరి = [[../ఎరువులు/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత...'
562642
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎర్నెస్టు హెన్రీ షాకల్ టన్ - సర్
| ముందరి = [[../ఎరువులు/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=401 fromsection="401B" to=402 tosection="402A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
qtynsjjc3i7hi2jefikjucmex6yo90l
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎఱ్ఱమల
0
215407
562644
2026-07-03T17:55:01Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎఱ్ఱమల | ముందరి = [[../ఎర్నెస్టు హెన్రీ షాకల్ టన్ - సర్/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్...'
562644
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎఱ్ఱమల
| ముందరి = [[../ఎర్నెస్టు హెన్రీ షాకల్ టన్ - సర్/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=402 fromsection="402B" to=403 tosection="403A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
0rmkikdzlzah0f9e7l2va2w7ikzjo8q
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎఱ్ఱాప్రగడ
0
215408
562649
2026-07-03T18:18:31Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎఱ్ఱాప్రగడ | ముందరి = [[../ఎఱ్ఱమల/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్సరం=1930 }} <pages index="Sangraha Andhra Vijnana...'
562649
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎఱ్ఱాప్రగడ
| ముందరి = [[../ఎఱ్ఱమల/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=403 fromsection="403B" to=407 tosection="407A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
jwnnkfn47nuvl16lhsskdftikgba2oi
562671
562649
2026-07-03T18:38:20Z
Rajasekhar1961
50
added [[Category:జీవితచరిత్రలు]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
562671
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎఱ్ఱాప్రగడ
| ముందరి = [[../ఎఱ్ఱమల/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=403 fromsection="403B" to=407 tosection="407A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]]
hmcw77t5pgwflof2utyt6c4vyn97cuu
562692
562671
2026-07-04T03:04:09Z
Rajasekhar1961
50
562692
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎఱ్ఱాప్రగడ
| ముందరి = [[../ఎఱ్ఱమల/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=403 fromsection="403B" to=406 tosection="406A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]]
i0qc0pmis2rrgei2rzvbrcb06b788kr
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/331
104
215409
562650
2026-07-03T18:20:29Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'ఆఱవది సమాధానము అనఁగా నిష్టానిష్టము లొనఁ గూడినపుడు మనస్సు నిర్వికారముగనుండుట. సామాన్యముగ జనులకుఁ బ్రియము ప్రాప్తించినవుడు హర్షమును అప్రియ మొనఁగూడినపుడు విషాదమును దుఃఖ...'
562650
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|303}}</noinclude>ఆఱవది సమాధానము అనఁగా నిష్టానిష్టము లొనఁ
గూడినపుడు మనస్సు నిర్వికారముగనుండుట. సామాన్యముగ
జనులకుఁ బ్రియము ప్రాప్తించినవుడు హర్షమును అప్రియ
మొనఁగూడినపుడు విషాదమును దుఃఖమును గలుగుట సహ
జము. అట్టివారు రాగ ద్వేషములకు లోనై యుండువారు.
రాగ ద్వేషములను జయించిన పిదప ఇష్టప్రాప్తియైనను, అనిష్ట
ప్రాప్తియైనను వికారము చెందని మనస్సు గలిగియుండవలయు.
కావున 'పరమగురుచరణ సన్నిధి' అను గ్రంథమున దీనిని
'ఏకాగ్రత 'యని వర్ణింపఁబడియున్నది.
ఈయాఱుగుణములను గొంతయైన నభ్యసింపవలయును.
ఈగుణములను వరుసఁగా నొకదాని వెనుక మఱియొక్కటి
యభ్యసింపఁదగు ననుటగాడు. వీనినన్నింటి నొక కాలమున నే
కొంచెము కొంచెముగ నభ్యసించి దృఢముగఁ జేసికొన
వచ్చును. ఇవియన్నియుఁ బూర్ణముగ సాధించిన మోక్షమును
సాధించినట్లే యెన్నఁదగు. కొంత యభ్యసించిన జ్ఞానోప
దేశమున కధికారియగు. ఆపిదపఁ గాలక్రమమున నన్నియుఁ
బరిపూర్ణములగును.
IV. ముముక్షత్వము
నిత్యానిత్యవస్తువివేకము, ఇహాముత్ర ఫలభోగ వైరాగ్య
ము, శమదమాది షట్సంపత్తియు నను నీ సాధన త్రయము
గాక నాల్గవది ముముక్షత్వము. అది సంసార బంధములనుండి<noinclude><references/></noinclude>
9pk69oq7utsv1r5a6u3nxg2qw4bfj70
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/332
104
215410
562651
2026-07-03T18:21:30Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'విముక్తుఁడు గావలయు నని తీవ్రమగు నిచ్చ. తీవ్రమగు ముముక్షుత్వము లేక పైమూఁడింటినైనఁ బూనికతో నభ్య సించుట కుత్సాహము గలుగదుగదా ! l ఇందుకొక దృష్టాంతమగు నితిహాసముగలదు. పూర్వ మొక...'
562651
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|304|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>విముక్తుఁడు గావలయు నని తీవ్రమగు నిచ్చ. తీవ్రమగు
ముముక్షుత్వము లేక పైమూఁడింటినైనఁ బూనికతో నభ్య
సించుట కుత్సాహము గలుగదుగదా !
l
ఇందుకొక దృష్టాంతమగు నితిహాసముగలదు. పూర్వ
మొక శిష్యుఁ డొకతత్త్వవేత్తయగు గురువునొద్దకుం బోయి
ము క్తి మార్గము నుప దేశింపుమని వేఁడెను. శిష్యుని మనో దార్థ్య
శ్రీ
మును బూనికను బరీక్షింప నాగురువు కాలము గడుపుచు
రాఁగాఁ బలుమాఱు శిష్యుఁ డా దేశికుని బ్రార్థించుచు వచ్చెను.
ఒక్కపర్యాయము దృఢమనస్సుతో శిష్యుఁడు గురువును
బ్రార్థించెను. అతఁ డాశిష్యునకు రాఁబోవు పర్వ కాలమును
దెలిపి యానాఁడు సాగర సంగమమునకు రమ్మని యాజ్ఞాపిం
చెను. అట్లే యచ్చటి కాసమయమున కతఁడువచ్చెను. దేశికుఁ
డాతని మొలబంటి నీటిలోనికిం దీసికొనిపోయి నీటిలో ముంచి
పైకి లేవకయుండఁ బట్టియుంచెను. నిశ్శ్వాసవాయువు బిగిసి
యుండ నతఁడు లోలోనఁ గొట్టుకొనుచుండఁగాఁ బ్రాణమున
కపాయమువచ్చుదాఁక ముంచి విడిచిపెట్టెను. శిష్యుఁడు పైకి
లేచి యాయాసము పోఁగొట్టుకొని స్తిమితమనస్కుఁడు కా
గా శిష్యునితో గురువు నీటిలో మునిఁగియున్నప్పుడు నీకేమి .
కోరిక యుండెనో చెప్పుమని యడుగ నాకూపిరి తిరుగుటకుఁ
గొంచెము గాలియున్న నీసమయమున బ్రదుక ఁగలనను కోరిక
'తప్ప వేడెద్దియు లేదని విన్నవించెను. అప్పుడు గురువు శిష్యు
బ్రదుకఁగలనను
నితో నీటిలోనున్నప్పుడెంత దృఢమగు బ్రదుకు కోరిక గల్గెనో<noinclude><references/></noinclude>
22fmw2n37koipg23f3ajufwxty4awxl
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/333
104
215411
562652
2026-07-03T18:22:27Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'యంత దృఢముగ మోసక్తి గలిగెనేని నేనప్పుడుప దేశించె దను. పొమ్మని పంపెను. కాఁబట్టి తీవ్రమగు మోడ్ఔసక్తి గలిగియుండవలయునని తెలియఁ దగు. ఈసాధనము, ' పరమగురుచరణ సన్నిధి' యందు ప్రేమ అన...'
562652
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|305}}</noinclude>యంత దృఢముగ మోసక్తి గలిగెనేని నేనప్పుడుప దేశించె
దను. పొమ్మని పంపెను. కాఁబట్టి తీవ్రమగు మోడ్ఔసక్తి
గలిగియుండవలయునని తెలియఁ దగు.
ఈసాధనము, ' పరమగురుచరణ సన్నిధి' యందు ప్రేమ
అని వర్ణింపఁబడియున్నది. యథార్థమగు ముముతుత్వమున
కదియే అర్థము. మోక్షమనగా బంధములనుండి విముక్తి కదా!
ఆబంధము లెవ్వి? జీవుఁడు, శరీరములతో తాదాత్మ్యము
చెంది, శరీరము, ఇంద్రియములు, మనస్సులోనగు కరణములే
తాననుభ్రాంతికి లోనై, తాను, పరులు అను భేదబుద్ధిగలవాడై,
ఆకారణమున తనయందును, తనవారియందును రాగమును,
తదితరులయందు ఉ పేక, ఉదాసీన భావము, ద్వేషమును గలిగి
యుండుట. వీనినుండి విముక్తుఁడగుట యన, తనయందును,
సక లభూతములయందును ఆత్మతత్త్వము అంతర్యామిగా నిండి
యున్నదని యెఱింగి, రాగ ద్వేషములను త్యజించి, సర్వభూత
సమత్వము నభ్యసించుటయే గదా! ఇదియే ప్రేమరూపముగ
ప్రకాశించును. కావుననే తత్త్వజ్ఞులు ముముఖత్వమన ప్రేమ
యని నిరూపించియున్నారు.
ఇవ్విషయమును, 'పరమగురుచరణ సన్నిధి ' యందు విస్త
రించి వ్రాయఁబడియున్నది. చదువరు లీఅధ్యాయముతో
గూడ నాగ్రంథమును చదువదగు.
ఈనాల్గును సాధన చతుష్టయమను
పేర శ్రీ శంకరాచార్యుల
వారు జ్ఞానమార్గమున నడువ యత్నించువారలకుఁ బూర్వాధి<noinclude><references/></noinclude>
2qzxhh1srraw5k19h57jktf43tphul6
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/334
104
215412
562653
2026-07-03T18:23:26Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'కారముగ విధించియున్నారు. సాధన చతుష్టయ సంపత్తి లేని వారలు పరవిద్యాజ్ఞానమున కధికారులుగారు. వీని నన్నింటిని గొంతయైన నభ్యసించినవారలే బ్రహ్మజ్ఞానమును గ్రహిం చుట కధికారులు. అ...'
562653
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|306|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>కారముగ విధించియున్నారు. సాధన చతుష్టయ సంపత్తి లేని
వారలు పరవిద్యాజ్ఞానమున కధికారులుగారు. వీని నన్నింటిని
గొంతయైన నభ్యసించినవారలే బ్రహ్మజ్ఞానమును గ్రహిం
చుట కధికారులు. అట్టి వారికిఁ గాని యితరులకీ జ్ఞాన ముపదే
శింపరాదని త త్త్వజ్ఞులగు మహాత్ముల యు ద్దేశ్యము. " అథాతో
బ్రహ్మజిజ్ఞాసా” అనఁగా నిఁక్రమీఁద బ్రహ్మవిచారము అని
వేదాంతసూత్రములలో మొదటిసూత్రము. అందు “ అథ ”
అనఁగా నిఁకమీఁదననుచో సాధన చతుష్టయము కొంతయై
నను సాధించినపిదపనే యని యర్థము. ఈ సాధన చతుష్టయ
సంపత్తి లేనివార లిక్కాలమున బ్రహ్మవిద్యా రహస్యములను
శబ్దమాత్రముగ నేర్చికొని మహావాక్యముల యర్థమును
స్వానుభవముచే నిరూపించుకొనకయే యావాక్యములను
నోటనుచ్చరించుచు బ్రహ్మవేత్తలమని నటించుచు నితరుల కుప
దేవలయి యితరులను సహితము భ్రాంతులుగఁ జేయుచున్న
వారు. “ అంధేనైవ నీయమానా యథా౦ధాః " అనునట్లు
తామంధులయ్యును సంధులగు నితరులకు మార్గ దర్శులగుచుఁ
దుదకు నుభయులును మార్గము తెలియక చిక్కులు పడుచున్న.
వారు. సులభమును నిరపాయమును నగు కర్మభక్తి మార్గము -
లను వదలి దుస్సాధ్యమును, నపాయకరమును నగు నీ జ్ఞాన
మార్గము ననుష్ఠింపఁ బ్రయత్నించుటచే నుభయభ్రష్టులగు
చున్నారు. కావున నెల్లవారును జి శుద్ధిగలిగి నాలుగు సాధన
ముల దృఢముగఁ గొంతయైన నభ్యసింపకమున్ను జ్ఞానము<noinclude><references/></noinclude>
ec60sna6tratsd9kvmlztfr3l4u0wvp
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/335
104
215413
562654
2026-07-03T18:24:21Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'దెసకు నుద్యమింపక యుండఁదగు. ఈ సాధనముల నభ్యసించి తేరి యధికారియగు మహనీయుఁడే జ్ఞానమార్గమున నడువఁ జాలును. న నాయ మాత్మా బలహీసేన లభ్యో న చ ప్రమాదా త్తపసో వా ప్యలింగాత్ II (ముండకోపన...'
562654
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|307}}</noinclude>దెసకు నుద్యమింపక యుండఁదగు. ఈ సాధనముల నభ్యసించి
తేరి యధికారియగు మహనీయుఁడే జ్ఞానమార్గమున నడువఁ
జాలును.
న
నాయ మాత్మా బలహీసేన లభ్యో న చ ప్రమాదా
త్తపసో వా ప్యలింగాత్ II
(ముండకోపనిషత్ .)
ఈనాల్గింటి నభ్యసించిన జీవుని బుద్ధి యతిశుద్ధమగు.
అహంకార మమకారములు పూర్ణముగ నశించును. బుద్ధి
మిక్కిలి సూక్ష్మమయి యింద్రియములు మనోబుద్ధులకు వశ
వర్తులగు. ఆహారాది నియమములచే శరీరములు పరిశుద్ధము
లగు. ఇవి గలిగిన జీవుఁ డాత్మజ్ఞానమున కధికారియగును.
ఆజ్ఞాన మెట్టిదియో శ్రీకృష్ణ భగవానులు గీతాశాస్త్రము
నందు సంక్షేపముగ నిరూపించియున్నారు.
అహ మాత్మా
అహ మాదిశ్చ మధ్యం చ భూతానా మంత ఏవచ |
గుడాకేశ సర్వభూతాశయస్థితః |
(గీత. ౧౦-౨౦.)
సర్వభూతముల హృదయములయందుండు నాత్మస్వరూ
పుఁడను నేను. సమస్తభూతములకు మొదలనఁగా నుత్పత్తి
'కారణము నేను; మధ్యమనఁగా స్థితి కారణము నేను. అంత్య
మనఁగా లయకారణము నేను; అనఁగా సమస్తభూతములు నా
నుండి వెలువడి యభివ్య
క్తము లగుచున్నవి. నాయందే యున్న
యవి. కడపట నాయందు లీనమగుచున్నవని తాత్పర్యము.<noinclude><references/></noinclude>
3s3o5qdifbiym3ke1he99unojb4do12
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/336
104
215414
562655
2026-07-03T18:25:21Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' మఱియు నాత్మజ్ఞానమును విపులముగ వర్ణించుచు జ్ఞానలక్షణ ములను నిరూపించియున్నారు. అమానిత్వ మదంభిత్వ మహింసా శాంతి రార్జవమ్ | ఆచార్యోపాసనం శౌచం స్థైర్య మాత్మ వినిగ్రహః || ఇంద్...'
562655
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|308|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
మఱియు నాత్మజ్ఞానమును విపులముగ వర్ణించుచు జ్ఞానలక్షణ
ములను నిరూపించియున్నారు.
అమానిత్వ మదంభిత్వ మహింసా శాంతి రార్జవమ్ |
ఆచార్యోపాసనం శౌచం స్థైర్య మాత్మ వినిగ్రహః ||
ఇంద్రియార్థేషు వైరాగ్య మనహంకార ఏవ చ |
జన్మమృత్యుజరావ్యాధిదుఃఖదోషాను దర్శనమ్ |
అసక్తిర నభిష్వంగః పుష్త్రదార గృహాదిషు |
నిత్యం చ సమచిత్తత్వ మిష్టానిష్టాపప త్తిషు ||
మయి చానన్యయోగేన భక్తి రవ్యభిచారిణీ |
వివి క్త దేశ సేవిత్వ మరతి ర్జనసంసది ||
ఆధ్యాత్మజ్ఞాన నిత్యత్వం తత్త్వజ్ఞానార్థదర్శనమ్ |
ఏతజ్ఞాన మితిప్రోక్త మజ్ఞానం యదలో ఒన్యథా ||
(గీత. ౧3, 5-౧౨)
అభిమానము లేకయుండుట యనఁగా నడఁకువ, దంభము
లేక యుండుటయు, నితరుల కించుకయైన హానిచేయక యుం
డుటయు, నితరులయందలి దోషములను సహించి మన్నించు
నట్టింతియు, న్యాయముతప్పక వర్తించుటయు, గురుశుశ్రూ
షయు, శౌచమును, స్థైర్యమును, నింద్రియములను మనస్సును
స్వాధీనము చేసికొనియుండుటయు, విషయభోగములయందు
వైరాగ్యము, సహంకారము లేక యుండుటయుఁ, బుట్టుట,
చచ్చుట, ముసలితనము, రోగము మొదలగు వానియందలి
దోషమును జూచుటయుఁ, బుక్త్రదార గృహాదులయందు
రాగమును, దాదాత్మ్యమును లేకయుండుటయు,<noinclude><references/></noinclude>
dk3b8a0fra5dsu7zktksrtzva7d3vlz
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/337
104
215415
562656
2026-07-03T18:26:15Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'ప్రాప్తించినపుడు సంతోషముగాని యప్రియము సిద్ధించినవుడు దుఃఖముగాని లేక యెల్లపుడు చిత్తసమాధానము గలిగియుం డుటయుఁ, బర మేశ్వరుఁడును, వాసు దేవుఁడును నగు నా యందుఁ జలింపని యనన్య...'
562656
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|309}}</noinclude>ప్రాప్తించినపుడు సంతోషముగాని యప్రియము సిద్ధించినవుడు
దుఃఖముగాని లేక యెల్లపుడు చిత్తసమాధానము గలిగియుం
డుటయుఁ, బర మేశ్వరుఁడును, వాసు దేవుఁడును నగు నా
యందుఁ జలింపని యనన్యమగు భక్తియు, నేకాంత ప్ర దేశ
ములయందుండ నిచ్ఛయు, జనసంఘమునం దుండవలయునను
నాశ లేక యుండుటయు, నాత్మవిషయజ్ఞాన మెల్లప్పుడు మఱు
వక యుండుటయుఁ, బరమాత్మతత్త్వమును స్వానుభవము చేఁ
దెలిసికొనుటయు, నివియన్నియు జ్ఞానమనఁబడును. ఇవి కాని
దంతయు నజ్ఞానమని యెఱుంగఁదగు. పైనఁజెప్పఁబడిన లక్షణ
ములం గలిగియుండుటయే జ్ఞానమని భోధించి శ్రీకృష్ణభగవా
నులు మఱియు నీజ్ఞానముగలుగుటవలని ఫలము సహితము
వచించియున్నారు. 'యజ్ఞాత్వామృతమళ్ను తే' యని యీ
జ్ఞానమువలన మర్త్యు డమృతత్వమునుబొందునని వివరించిరి.
జ్ఞానస్వరూపమును నిరూపించి జ్ఞానవిషయమగు జ్ఞేయము
నిట్లు భగవంతుఁడు నిరూపించియున్నాఁడు.
అనాదిమ త్పరం బ్రహ్మ న సత్త న్నాస దుచ్యతే ॥
సర్వతః పాణిపాదం తత్సర్వతో ఒక్షిశిరోముఖమ్ |
సర్వత శ్రుృతిమ ల్లోకే సర్వ మావృత్య తిష్ఠతి ॥
సర్వేంద్రియ గుణాభాసం సర్వేంద్రియ వివర్జితమ్ |
అసక్తం సర్వభృ చ్చైవ నిర్గుణం గుణభోక్తృ చ ||
బహిరంతశ్చ భూతానా మచరం చర మేవచ |
సూక్ష్మత్వాత్త దవిజ్ఞేయం దూరస్థం చాంతికేచతత్ ||
అవిభ క్తం చ భూతేషు విభక్త మివ చ స్థితమ్ | ·<noinclude><references/></noinclude>
pt2ynugynm9vmokl21x3yn9h26pneyx
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/338
104
215416
562657
2026-07-03T18:27:22Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' భూతభర్తృ చ తజ్ఞేయం గ్రసిస్ట్లు ప్రభవిష్ణు చ ॥ జ్యోతిషా మపి తజ్యోతి స్తమసః పర ముచ్యతే | జ్ఞానం జ్ఞేయం జ్ఞానగమ్యం హృది సర్వస్య విష్ఠితమ్ || (గీత. ౧౩, ౧౩-౧౮.) వేద్యమగు తత్త్వ మాది...'
562657
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|310|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
భూతభర్తృ చ తజ్ఞేయం గ్రసిస్ట్లు ప్రభవిష్ణు చ ॥
జ్యోతిషా మపి తజ్యోతి స్తమసః పర ముచ్యతే |
జ్ఞానం జ్ఞేయం జ్ఞానగమ్యం హృది సర్వస్య విష్ఠితమ్ ||
(గీత. ౧౩, ౧౩-౧౮.)
వేద్యమగు తత్త్వ మాదిమధ్యాంతరహితమును, సత్స్వ
రూపమును నసత్స్వరూపమును గాక యెల్ల యెడల పాదము
లను, హస్తములను, జంతుస్సులను గలిగి సర్వమును వ్యాపించి
యున్నది. ఆ తత్త్వము జ్యోతులలో నన్నింటిలో నెక్కుడు
జ్యోతియు, నంధ కారమునకు నతీతమగునదియు నయి యున్నది.
జ్ఞానమును, జ్ఞేయమును, జ్ఞానగమ్యము ననఁగా నెఱుక యు
నెఱుఁగఁదగినదియు నెఱుక చేఁ బొందఁదగు ప్రావ్యస్థానమును
నీమూఁడు నొక్కటియై యున్నది.
ఇట్లు ప్రపంచమునందు వాజ్మానసగోచరమగు నదియం
తయు నాబ్రహ్మస్వరూపమే. అనఁగా నెద్దానిని జూచినను
అవ్య క్తమగు బ్రహ్మముయొక్క వ్యక్త స్వరూపముగ భావింపఁ
దగునేగాని కేవలముపాధిని మాత్రము గమనించ రాదు.
అన్నింటియం దంత ర్యామియైన చైతన్యము నెఱుఁగవలయును
గాని యాచైతన్యమునావరించియుండు ప్రాకృతరూపమును
మాత్రము నెఱుంగఁ బ్రయోజనములేదు. అది యజ్ఞానము.
ఆత్మవిషయమును బోధించునదియే విద్యయనఁబడునుగాని
యాత్మవ్యతిరిక్త మగుపదార్థమొక్కటియు లేమింజేసి యా తే
తరవిషయములను బోధించు
విద్యలును రాస్త్రములు నన్నియు<noinclude><references/></noinclude>
csjb5a8xzxvdfa1gbwlznc61p9e8xyb
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/339
104
215417
562658
2026-07-03T18:28:17Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'నవిద్యలే. మొదటఁ బ్రకృతిబోధకములుగనుండి కడపట నాత్మబోధకు సహకారము లగుటచే నపరవిద్యలన్నియు ననా తనమగు పరవిద్యాకళలుగ నెన్నఁబడు. కావుననే బయట చూచుటకు భిన్న భిన్నములుగఁ గన్పడు షడ...'
562658
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|311}}</noinclude>నవిద్యలే. మొదటఁ బ్రకృతిబోధకములుగనుండి కడపట
నాత్మబోధకు సహకారము లగుటచే నపరవిద్యలన్నియు ననా
తనమగు పరవిద్యాకళలుగ నెన్నఁబడు. కావుననే బయట
చూచుటకు భిన్న భిన్నములుగఁ గన్పడు షడ్దర్శనము లొక్కొ
క్కటియు నాపరతత్వజ్ఞానమునకు సాధనములుగ నిరూపింపఁ
ఎ ఞ
బడియున్నవి. అన్ని విద్యలు నన్ని మార్గములును భగవత్తత్త్వ
మును దెల్పుటకు సహకారములుగను భగవత్సన్ని ధానమును
జేర్చుటయందు సమర్థములును నై యున్నవి. ఆత్మతత్త్వమును
నిరాకరించు విద్య యెన్నఁడును విద్యగా నెన్నఁబడదు.
చక్రహస్తుని బ్రకటించు చదువు చదువు
కుంభినీధవుఁ జెప్పెడు గురుఁడు గురుఁడు
తండ్రి హరిఁ జేరుమని చెప్పు తండ్రి తండ్రి ||
(ఆంధ్ర భాగవతము. 8 స్కంధము.)
లోకమునందు బహురూపములుగఁ బ్రాకృతములగు నిం
ద్రయములకు గోచరములగు విషయము లన్నింటియందును
నప్రాకృతమగు నాత్మతత్త్వ మంతర్యామిగా వెలుంగుచున్నది.
ఇట్లు నానాత్వమునం దేకత్వమును జూడఁదగు.
అత్మ యేకము, నద్వితీయము, క్రియారహితము నగు.
కనఁబడు వ్యాపారమంతయుఁ బ్రకృతిసంబంధమైనది. ఆత్మ
సర్వత్ర వ్యాపించియుండుట చేత న చలము. చలనమనఁగా
నున్న స్థలమునుండి మఱియొక స్థలమునకు గమనముగదా ! అం
తట వ్యాపించియుండు తత్త్వ మెచ్చటనుండి యెచ్చటికి గమ<noinclude><references/></noinclude>
8vxt7ctlm7zxzmcn2clyfkrkhotxsfj
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/340
104
215418
562659
2026-07-03T18:29:20Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'నముచేయును? ఆత్మ లేనిస్థలము సూదికొన మోపఁజూలినంత గాని లేదు. చలన మనునపుడెల్ల నాత్మయే ప్రకృతిని జలింవఁ 'జేయుచున్నదని యెఱుంగఁదగు. చలించునది ప్రకృతియే. ఎంత సూక్ష్మచలనమైనను ప్ర...'
562659
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|312|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>నముచేయును? ఆత్మ లేనిస్థలము సూదికొన మోపఁజూలినంత
గాని లేదు. చలన మనునపుడెల్ల నాత్మయే ప్రకృతిని జలింవఁ
'జేయుచున్నదని యెఱుంగఁదగు. చలించునది ప్రకృతియే.
ఎంత సూక్ష్మచలనమైనను ప్రకృతిసంయోగములేక సంభ
వింపదు. కావున నాత్మ క్రియారహితము.
ప్రకృత్యైన చ కర్మాణి క్రియమాణాని సర్వశః |
యః పశ్యతి తథా త్మాన మకర్తారం స పశ్యతి ॥
(గీత. ౧3-౨F.)
మఱియు లోకమునఁ గన్పడు మార్పులన్నియును ద్రిగుణా
త్మకమగు ప్రకృతియందుఁ గన్పడునవిగాని యాత్మయందుఁ
గానరావు. పుట్టుటయుఁ, గిట్టుటయు, వృద్ధి ష్యములు ప్ర
కృతి సముదాయములందుఁగాని యాత్మకు లేవు. ఇట్లు నిత్య
ప్ర
మగు నాత్మకును సనిత్యములగు రూపసముదాయములకును
గల భేదము వివేకముచే నెఱుంగఁ దగు.
||
యస్స సర్వేషు భూతేషు నశ్యత్సు న వినశ్యతి ॥ గీత. శా.౨౦.)
వినశ్యత్స్వ వినశ్యంతం యః పశ్యతి స పశ్యతి ॥
(గీత. ౧౩-౨8.)
ఈ మొదలగు వాక్యములయందు నశించునది యనఁగా
‘మాఱునది. ప్రకృతి మాఱుచుండు. రూపములయం దెల్ల నాళ్ళు
రహితమైనది యాత్మ.
ఈశ్వర స్సర్వభూతానాం హృద్దే ఒర్జున తిష్ఠతి<noinclude><references/></noinclude>
o6vaaf1kbik0qv11eqlqu4cedfx38q9
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/341
104
215419
562660
2026-07-03T18:30:18Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' సమం సర్వేషు భూతేషు తిష్ఠ్యంతం పర మేశ్వరమ్ ॥ అహ మాత్మా గుడాకేశ సర్వభూతాశయస్థితః ॥ (గీత. ౧3-౨౭.) (గీత. ౧౦-౨౦.) ఈయాత్మ సర్వభూతములయందు సమముగఁ బ్రకాశించు చున్నయది. సాత్వికములుగాని,...'
562660
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|313}}</noinclude>
సమం సర్వేషు భూతేషు తిష్ఠ్యంతం పర మేశ్వరమ్ ॥
అహ మాత్మా గుడాకేశ సర్వభూతాశయస్థితః ॥
(గీత. ౧3-౨౭.)
(గీత. ౧౦-౨౦.)
ఈయాత్మ సర్వభూతములయందు సమముగఁ బ్రకాశించు
చున్నయది. సాత్వికములుగాని, రాజసములుగాని, తామస
ములుగాని, యీయన్ని రూపములయం దాత్మ సమముగఁ
బ్రకాశించుచునేయున్నది. కావున ఆత్మవేత్త వీనినన్నింటిని
సమబుద్ధితోఁజూచును. ఆత్మవేత్త కాఁగోరువాఁ డట్లు సమ
బుద్ధి నభ్యసింపవలయును.
(గీత. ఇ-౧౮.)
విద్యావినయసంపన్నే బ్రాహ్మణే గవి హస్తిని |
శునిచైవ శ్వపాకేచ పండితా స్సమదర్శినః ॥
ఉత్కృష్టములగు వస్తువులందును నికృష్టములగు రూపము
లందును సుందరములగు భూతములయందును, జూచుట
కసహ్యములగు రూపములందును, బ్రహ్మవేత్తయందును,
గ్రూర చిత్తు నందును, బాషాణమునందును, బ్రహ్మయందును
సమముగ నాత్మ వ్యాపించియున్నది గావున వీనినన్నిటిని సమ
బుద్ధిచేఁ జూచుటయె జ్ఞానము. ఈశ్వరుఁడు సర్వభూతముల
యందును జీవకళ గాఁ బ్రకాశించుచుండుట చేత సర్వభూతము
లకు దండప్రణామము లాచరింపవలయునని శ్రీకృష్ణులు తన
ముఖ్యశిష్యుఁడగు నుద్ధవునకు బోధించిరి. ఇదియ యుత్తమ
మగు జ్ఞానమని వచించిరి.<noinclude><references/></noinclude>
eheasdvzg7lfgq61x7v64maqy3xtvur
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/342
104
215420
562661
2026-07-03T18:31:13Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' బ్రాహ్మణే పుల్కనేస్తేనే బ్రహ్మణ్యేర్కే స్ఫులింగకే అక్రూరే క్రూరకే చైవ సమదృక్పండితో మతః | * విసృజ్య స్మయమా నా స్వాక్ దృశం క్రీడాం చ దైహికీం ! ప్రణమేద్దండవద్భూన ఆశ్వచండాల...'
562661
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|314|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
బ్రాహ్మణే పుల్కనేస్తేనే బ్రహ్మణ్యేర్కే స్ఫులింగకే
అక్రూరే క్రూరకే చైవ సమదృక్పండితో మతః |
*
విసృజ్య స్మయమా నా స్వాక్ దృశం క్రీడాం చ దైహికీం !
ప్రణమేద్దండవద్భూన ఆశ్వచండాల గోఖరం ॥
*
*
యావత్స ర్వేషు భూతేషు మద్భావో నోపజాయతే |
తావదేవ ముపాసీత వాఙ్మ నః కాయవృత్తిభిః ॥
(శ్రీభాగవతము, F.౨౯, శ్లో. ౧8, ౧౬, ౧౭.)
3
బ్రాహ్మణుని, అంత్యజుని, దొంగను, మహాదాతను,
సూర్యుని, మిణుగురును, శాంతుని, క్రూరుని, సమదృష్టితో
చూచువాడె పండితుఁడు.
పరిహాసముచేయు స్వజనులను విడనాడి శరీరముతో పుట్టిన
భేదదృష్టిని లజ్జను సైతము విడిచి, కుక్క, చండాలుఁడు, గోవు,
గాడిదె మొదలగు సర్వభూతములకు భూమిపై సాష్టాంగదండ
ప్రణామములు చేయవలయును.
ఎంతకాలమై తే సర్వభూతములయందు నాభావము (అనగా
ఈశ్వర భావము) కలుగక యుండునో అంతవఱకు పై చెప్పిన
విధమున మనోవాక్కాయములతో నన్ను ఉపాసన చేయ
వలయును.
సర్వభూతస్థితం యో మాం భజత్యేకత్వ మాస్థితః ।
సర్వథా వర్తమా నోపి స యోగీ మయి వర్తతే ॥<noinclude><references/></noinclude>
qbx4ox0vtfjq51dpkywmg3hpfsag22n
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/343
104
215421
562663
2026-07-03T18:32:00Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'ఐనను సర్వభూతములయం దాత్మను జూచుటయెట్లు సిద్ధిం చును? అజ్ఞానియందును జూదగానియందును మోసగానియం దును బ్రహ్మఘాతకునందును, బ్రహ్మవేత్తయందును సమత్వ, మెట్లనుష్ఠింపనగును? అడిగిన...'
562663
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|315}}</noinclude>ఐనను సర్వభూతములయం దాత్మను జూచుటయెట్లు సిద్ధిం
చును? అజ్ఞానియందును జూదగానియందును మోసగానియం
దును బ్రహ్మఘాతకునందును, బ్రహ్మవేత్తయందును సమత్వ,
మెట్లనుష్ఠింపనగును? అడిగిన వీరియందఱియందు నాత్మ
కళ యుండియే యున్నది. అందఱును నానావిధములగు నను
భవములను బొంది వానినుండి గ్రహింపఁదగు జ్ఞానము నంతయు
గ్రహించి కడపట నాత్మవేత్తలు గాఁగియే యున్న వారు.
అందఱియందును నీరీతి నాత్మ బీజరూపములగు తనశక్తులను
విక సింపఁ జేసికొనుచున్నది. వృక్ష మందలిశక్తి యొకచో లేఁత
మొగ్గగను, మఱియొకచోఁ బక్వమై వికసింప నాసన్నమై
యుండు మొగ్గగను, ఇంకొకచోట వికసించిన పుష్పముగను,
వేజొకచో లేఁతపిందెగను, గాయగను, మఱియొక స్థలమునఁ
బక్వమగు ఫలముగను, నానావిధరూపములు గలిగియున్నను
అన్నియు యథార్థముగ నొక్క వృక్షములోఁ బుట్టి యొక స్వ
భావముగలిగి సమముగనుండునట్లాత్మకళ నానానామరూప
ములు గల యన్ని భూతములయందు సమముగ నున్నది..
అన్నింటియందును దుది నాత్మగుణము లన్నియుఁ గాలానుసార
ముగఁ బ్రకాశింపనున్న వియేగాని వేజొక పదార్థం మొక్కటి
యు లేదు. కావున ఘోరరూపముగనున్నను, లావణ్య స్వరూప
ముగ నున్నను, జ్ఞానస్వరూపుఁడుగ నున్నను, నజ్ఞానవుంజముగ
నున్నను, దయాసముద్రుఁడుగ నున్నను, గ్రూర చిత్తుఁడుగ
సున్నను, నందఱియందు నాత్మ ప్రకాశించుచున్నది. హేయ<noinclude><references/></noinclude>
5rn67dfl5klgnaw7exhxsz09xcpub3f
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/344
104
215422
562665
2026-07-03T18:33:09Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'ముగఁ గనఁబడు పదార్థమునందుండు నాత్మయుఁ గాలక్రమ మునఁ బరిణమించి యాత్మగుణములను బ్రకాశింపఁ జేయును. ఈరూపములన్నింటియం దనుభవముపొంది జ్ఞానమును గ్ర హింపవలయును. కావుననేకదా భగవంత...'
562665
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|316|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>ముగఁ గనఁబడు పదార్థమునందుండు నాత్మయుఁ గాలక్రమ
మునఁ బరిణమించి యాత్మగుణములను బ్రకాశింపఁ జేయును.
ఈరూపములన్నింటియం దనుభవముపొంది జ్ఞానమును గ్ర
హింపవలయును. కావుననేకదా భగవంతుఁడు తనవిభూతిని
జెప్పుచో "ద్యూతం ఛలయ తామస్మి" అని చెప్పుకొన్నాఁడు.
బ్రహ్మవేత్తయందును, మూర్ఖునందును, గోవునందును, శున
శమునందును, శ్వపచునందును సమత్వమును జూచి యాత్మ
భావన చేయవలయును. ఇట్లు చూచుటయే యథార్థ
జ్ఞానము.
అష్టేకత్వమును జూచువాని కజ్ఞాన ముండనేరదు. అజ్ఞా
నము నశించి యజ్ఞానజాతములగు శోకమోహములు సయి
తము నశింప నానంద స్వరూపుఁ డగు .
యస్మిక్ సర్వాణి భూతాన్యాత్మైవా భూ ద్విజానతః |
తత్ర కో 'మోహః క ళ్ళోక ఏకత్వ మనుపశ్యతః ॥
లుఞ
(ఈశావాస్యము.)
ఏవస్తువును జూచిన నీవస్తువునం దాత్మ యేవిధముగఁ బరి
ణామము చెందుచున్నది? ఎట్టిజ్ఞానము నీరూపమునఁ జెందఁ
జాలును? అని యోచించుచుండిన నొక్కొక్కరూపమును
బ్రపంచమున సార్థకముగఁ గన్పడును. అట్లుగాక హేయగుణ
ములను మాత్రము చూచుచు, ద్వేషించుచుండినఁ బ్రకృతి
సంబంధములగుగుణములు మాత్రముగనఁబడునే గాని యాత్మ
జ్ఞానము
భూతములందు నాత్మశక్తి విక<noinclude><references/></noinclude>
17jhrsyhrefluymfhzn2ihwnftr8hgs
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/345
104
215423
562666
2026-07-03T18:33:59Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'సించుచుండుటను జూడను జూడను భూతము లన్నియు భగవం తుని మహిమను బ్రకటించునవిగఁ దెలియ వచ్చునేగాని వేఱు కాదు. కావున నెల్ల యెడల నాత్మనే సమముగఁజూడఁదగు. ఇదియే సుజ్ఞానము. ఇట్లు చూచువ...'
562666
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|317}}</noinclude>సించుచుండుటను జూడను జూడను భూతము లన్నియు భగవం
తుని మహిమను బ్రకటించునవిగఁ దెలియ వచ్చునేగాని వేఱు
కాదు. కావున నెల్ల యెడల నాత్మనే సమముగఁజూడఁదగు.
ఇదియే సుజ్ఞానము. ఇట్లు చూచువాఁడే యాత్మవేత్త. ఇదియే
జాన యోగము.
జ్ఞానియగువాఁ డాత్మకళను సర్వమునఁ జూచుచుండును.
అజ్ఞానిసయిత మాత్మప్రకాశమునే యెల్లచోటులం జూచును
గాని యాత్మప్రకాశమని యెఱుంగఁడు. లోకమున నొక్కొ
క్కఁడు ననేకములగు విషయములఁ బ్రేమించుచున్నాఁడు.
ఆవిషయములయందు బ్రేమాస్పదమగున దెద్దియేని యొకటి
యుండనిచో దానినేల ప్రేమించును? ఒక్కొక్క విషయము
నందును మనస్సును రంజింపఁ జేయునదియును, సుఖము నీజాలు
నదియు నెద్దియే నొక్కటి యుండవలయును గదా ! అది
యంతయు నాత్మ తేజ నే యని గ్రహింపఁదగు. పామరుఁడు
రూపలావణ్యాది గుణసముదాయమును జూచి యొకరూపమును
బ్రేమించినను, అచ్చట నాత్మలేనిచో నాగుణములు ప్రకా
శింపవు. వానికిం గానరావు. లోకమునం గన్పట్టు సకలసౌం
'దర్యములును, సకలప్రకాశములును, నాత్మయునికిచేఁ గలుగు
నవిగాని వేఱువిధమునఁ గాదు. రూపములందుఁ గానవచ్చు
రమణీయత్వమంతయు వానియందాత్మయుండుటచే వానియం
" దాగోపితరమణీయత్వము” గాని యారూపములయందు
జమగునదిగాదు. ఈయర్థమును గీతాశాస్త్రమునందు<noinclude><references/></noinclude>
b2oufp7z2ja166q1e6iw00ajgyahfsi
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/346
104
215424
562667
2026-07-03T18:35:02Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' యద్య ద్విభూతిమ తృత్వం శ్రీమ దూర్జిత మేవ వా | తత్తదే వావ గచ్ఛత్వం మమ తేజోబంళ సంభవమ్ || (గీత. ౧౦.౪౧.) లోకమునం దైశ్వర్యవంత మైనదిగాని, ప్రకాశమైనదిగాని త్సాహముతోఁ గూడుకొనునదిగాని...'
562667
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|318|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
యద్య ద్విభూతిమ తృత్వం శ్రీమ దూర్జిత మేవ వా |
తత్తదే వావ గచ్ఛత్వం మమ తేజోబంళ సంభవమ్ ||
(గీత. ౧౦.౪౧.)
లోకమునం దైశ్వర్యవంత మైనదిగాని, ప్రకాశమైనదిగాని
త్సాహముతోఁ గూడుకొనునదిగాని వస్తు వెద్దియున్నను
అది యొక్కొక్కటియు నా తేజస్సులోఁ గళామాత్రము దాని
యందుఁ గలిగియుండునదిగఁ దెలిసికొనుమని భగవంతుఁ
డర్జునునకు బోధించెను. కావున లోకములో నెద్దియేని రమ
ణీయముగ నుండిన నద్దాని కారమణీయత్వమును గలుగఁ
జేయునది యాత్మయేయని నిశ్చయము. ఈవిషయము నే
మైత్రేయికి నామె భర్త యాజ్ఞవల్క్యమహర్షి సుందరవాక్య
ములతో నుప దేశించియున్నాఁడు.
న వా అరే జాయాయై కామాయ జాయా ప్రియా భవత్యా
త్మనస్తు కామాయ జాయా ప్రియా భవతి. న వా అరే పత్యుః
కామాయ పతిః ప్రియో భవ త్యాత్మ వస్తు కామాయ పతిః ప్రియో
భవతి .
న వా అరే దేవానాం కామాయ దేవాః ప్రి
యాభవంత్యాత్మనస్తు కామాయ దేవాః ప్రియా భవంతి ||
|
(బృహదారణ్యకము.)
తా. భార్యకొఱకు భార్యను బ్రేమింపరు. భార్యయందలి
యాత్మకొఱకు భార్య ప్రియమగు. భ ర్త కొఱకు భర్త ప్రేమింపఁ
బడఁడు. ఆత్మకొఱకే భర్తప్రియుఁడగు. ఇట్లొక్కొక్కవస్తు
వును దనంతటఁ బ్రీతిగొలుపదు. ఆత్మకొఱకుఁ బ్రియమగు.
అటు దేవతలు సయితము దేవతలేమని.
రాయని ప్రేమింపఁ బడరు.<noinclude><references/></noinclude>
pv77vfyzg7lszq3g74i4t7923pziaki
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/347
104
215425
562668
2026-07-03T18:35:58Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with 'ఆత్మకొఱకుఁ బ్రియులగుచున్నారు. ఇట్లాత్మ పరమప్రియమై యుండనియెడల నొక్కటియు లోకమునఁ బ్రియరూపముగాఁ బ్రకాశింపఁజాలదు. స్థితిగూడ నసాధ్యము. సర్వేంద్రియము లకు రమణీయములగు విషయము...'
562668
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|319}}</noinclude>ఆత్మకొఱకుఁ బ్రియులగుచున్నారు. ఇట్లాత్మ పరమప్రియమై
యుండనియెడల నొక్కటియు లోకమునఁ బ్రియరూపముగాఁ
బ్రకాశింపఁజాలదు. స్థితిగూడ నసాధ్యము. సర్వేంద్రియము
లకు రమణీయములగు విషయములందు నంతర్భూతమగు
నాత్మను గ్రహింపఁదగు. ఇట్లాత్మ నెల్లచోఁ జూచుచు, వినుచు,
ధ్యానించుచు నాత్మసాన్నిధ్యమును జెందఁదగు.
ఆత్మా వా అరే ద్రష్టవ్య శ్రోతవ్యో మంతవ్యో నిదిధ్యాసితవ్యః ||
(బృహదారణ్యకము.)
ఇవ్విధమున నాత్మ నెందుఁ జూచుచుండఁ దనయం దుండు
నాత్మయు సర్వభూతములయందుండు నాత్మయు నొక్కటి
యను జ్ఞానము క్రమక్రమమునఁ బొడము. కాలకర్మపరి పాక
ముకాఁగా పరమదయానిధియగు మహాగురువు తత్త్వోపదే
శము చేయును. "తత్త్వమసి" యను మహావాక్య ముప దేశిం
చిన బ్రహ్మాత్మైక్యజ్ఞానము పరోక్షముగఁ గలుగు. యథార్థ
మగు నాత్మజ్ఞానము కాలక్రమమునఁ బ్రతిమనుజునకుఁ దన
యందే గలుగవలయునుగాని యితరు లెంతమహనీయు లై నను
దానిని బుట్టింపఁ జాలరు . "తత్త్వమసి" యను మహావాక్య
మాచార్యో పదిష్టమై శిష్యుఁడు దానియర్థమును మననము,
నిదిధ్యాసనముచేయఁ బిదప బహుకాలమునకు నాత్మయందు
“అహం బ్రహ్మాస్మి” యనుజ్ఞానము పుట్టుచున్నది.
త త్స్వయం యోగ సంసిద్ధః కాలే నాత్మని విందతి ||
(గీత. ర-3రా.)<noinclude><references/></noinclude>
jh0n5kqppjpq8pqv263temu700ecj8y
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/348
104
215426
562669
2026-07-03T18:36:49Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' ఆ జ్ఞాన మాత్మయందే పుట్టుచున్నది. అట్టిజ్ఞానము పరోక్ష మైనను మహాగురువులచేత నుపదేశింపఁబడును. అట్టి యుప దేశమును బొందుటకు జ్ఞానులును దత్త్వదర్శులునగు మహాత్ము లను యోగ్యుఁడగ...'
562669
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|320|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
ఆ జ్ఞాన మాత్మయందే పుట్టుచున్నది. అట్టిజ్ఞానము పరోక్ష
మైనను మహాగురువులచేత నుపదేశింపఁబడును. అట్టి యుప
దేశమును బొందుటకు జ్ఞానులును దత్త్వదర్శులునగు మహాత్ము
లను యోగ్యుఁడగు శిష్యుఁడు విధిపూర్వముగ సమీపించి
శుశ్రూష చేసి పరతత్త్వమునుగుఱించి ప్రశ్న చేయఁగా వా
రుప దేశిం చెదరని గీతా శాస్త్రమున శ్రీకృష్ణులు వచించి
యున్న వారు.
తద్విద్ధి పణిపాతేన పరిప్రశ్నేన నేవయా !
ఉపదేక్ష్యంతి తే జ్ఞానం జ్ఞానిన స్తత్త్వదర్శినః ॥
(గీత.శ.38.)
అట్టి గురువులు శాస్త్రజ్ఞానముమాత్రము గలిగిన వారుగ
నుండినఁ జాలదని "జ్ఞానిన స్తత్త్వదర్శినః " అని రెండు విశే
క్షణములు నిరూపింపఁబడినవి. శాస్త్రజ్ఞానము గలిగియుఁ
దత్త్వమును స్వానుభవముచే నెఱింగినవారుగ నుండవలయు.
అట్టి జ్ఞానమును గురుముఖమునఁ బరోక్షముగ మొదటఁ
బొందుట కైనను శిష్యునిలక్షణములు సయితము భగవంతుఁడే
నిరూపించియున్నాఁడు.
శ్రద్ధావాజ్ లభతే
జ్ఞానం తత్పర స్సంయతేంద్రియః |
జ్ఞానం లబ్ద్వా పరాం శాంతి మచిరే ణాధిగచ్ఛతి ||
(గీత. 8.3F.).
యథార్థశ్రద్ధననఁగా గురువాక్యమునందు నిశ్చలమగు
విశ్వాసమును గలిగియుండవలెను. జగదీశ్వరునియందు నిశ్చల<noinclude><references/></noinclude>
203u2qu536kc9t6dutbul0ly3n2bguy
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/349
104
215427
562670
2026-07-03T18:37:43Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' మగు భక్తి గలిగి యీశ్వరుఁడే “ పరాగతిః ” అని దృఢమగు నిశ్చయము గలిగియుండవలెను. ఇంద్రియములను జక్కఁగ స్వాధీనము చేసికొనియుండవలయును. ఇంద్రియ మనస్సుల స్వాధీనముచేసికొని యీశ్వరు...'
562670
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh||జ్ఞానమార్గము|321}}</noinclude>
మగు భక్తి గలిగి యీశ్వరుఁడే “ పరాగతిః ” అని దృఢమగు
నిశ్చయము గలిగియుండవలెను. ఇంద్రియములను జక్కఁగ
స్వాధీనము చేసికొనియుండవలయును. ఇంద్రియ మనస్సుల
స్వాధీనముచేసికొని యీశ్వరునియందు సదా భక్తి గలవాఁడై
గురువాక్యమునం దత్యంతా స్తిక్య బుద్ధిగలవాఁడయిన శిష్యు
నకు జ్ఞానులును, దత్త్వదర్శులును నగు గురువులు బ్రహ్మా
త్మైక్య జ్ఞానమును బోధింతురు. అట్లుప దేశము నొందిన పుణ్యా
త్ములకుఁ జిరకాలము మనననిదిధ్యాసనములవలన నపరోక్ష
జ్ఞానము తనంతట నాత్మయందే పుట్టును. గురువాక్యమును
శ్రద్ధతోడ మననముచేసి నిదిధ్యాసనము చేయు ప్రశాంతమగు
మనస్సున నాత్మస్వరూపము పూర్ణముగ ప్రకాశించును.
అప్పుడు "అహం బ్రహ్మాస్మి" యను జ్ఞానము కలుగఁగా
యథార్థముగ బ్రహ్మవేత్తయై " బ్రహ్మవిద్భహ్మైవ భవతి"
యను నట్లు బ్రహ్మస్వరూపుఁడే యగుచున్న వాఁడు. అట్టి
మహాపురుషుఁడు శరీర ధారియయ్యు ముక్తుఁడేయగు; జీవన్ము
క్తుఁడనఁదగియుండు. అట్టి మహాత్మునకుఁ బ్రపంచమంతయు
బ్రహ్మాండము లన్నియు వేద్యములే. వారికి గోచరముగాని
దొక్కటియు నుండదు. మాయను జయించిన వాఁడగు. త్రి
గుణాత్మికయగు ప్రకృతి యామహానుభావునకు లోఁబడి
నదియే. ఆతఁడు గుణముల కతీతుఁడై వర్తించు. అట్టి పురు
షుఁడు లోకమున నెట్లు వర్తించుననఁగా శ్రీకృష్ణుఁడే గీతా
శాస్త్రమున రెండవ యధ్యాయాంతమున స్థితప్రజ్ఞుని లక్షణ<noinclude><references/></noinclude>
imygraswrq5hfluyn7trwpqs4rj467r
పుట:Brahma Vidya Darpanamu (Telugu) ( Hinduism In The Light Of Theosophy).djvu/350
104
215428
562672
2026-07-03T18:38:54Z
శ్రీరామమూర్తి
1517
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' ములుగను, బండ్రెండవ యధ్యాయాంతమునఁ బరమభక్తుని లక్షణములుగను, బదునాల్గవయధ్యాయము తుదను గుణాతీ తుని లక్షణములుగను వివరించియున్నారు. ప్రజహాతి యదా కామాక్ సర్వాజ్ పార్థ మనోగతాజ...'
562672
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="శ్రీరామమూర్తి" />{{rh|322|బ్రహ్మవిద్యాదర్పణము|}}</noinclude>
ములుగను, బండ్రెండవ యధ్యాయాంతమునఁ బరమభక్తుని
లక్షణములుగను, బదునాల్గవయధ్యాయము తుదను గుణాతీ
తుని లక్షణములుగను వివరించియున్నారు.
ప్రజహాతి యదా కామాక్ సర్వాజ్ పార్థ మనోగతాజ్ |
ఆత్మ స్యేవాత్మనా తుష్టఃస్థిత ప్రజ్ఞ స్తదోచ్యతే ॥
దుఃఖే స్వనుద్విగ్నమనా స్సుఖేషు విగతస్పృహః |
వీతరాగ భయ క్రోధ స్థితధీ ర్ముని రుచ్యతే ||
య స్సర్వతా నభిస్నేహస్తత్త త్ర్పాప్య శుభాశుభమ్ |
రాగ
ద్వేషవియు క్రైస్తు విషయా నింద్రియై శ్చర౯ |
ఆత్మవణ్యై ర్విధేయాత్మా ప్రసాద మధిగచ్ఛతి ||
మే
(అ అ. శ్లో. (-౬ర.)
అద్వేష్టా సర్వభూతానాం మైత్రః కరుణ ఏవ చ |
నిర్మమో నిరహంకార స్సమదుఃఖసుఖః క్షమా ||
సంతుష్ట స్సతతం యోగీ యతాత్మా దృఢనిశ్చయః |
మయ్యర్పిత మనోబుద్ధి ర్యో మే భక్త స్స మే ప్రియః ||
యస్మా న్నో ద్విజతే లోకో లోకా న్నో ద్విజతే చ యః |
హర్షమర్షభయక్రోధై ర్ముక్తో య స్స చమే ప్రియః ||
అన పేక్షు ళ్ళుచి ర్దక్ష ఉదానినో గతవ్యధః |
సర్వారంభపరిత్యాగీ యో మద్భక్త స్సమేప్రియః ||
యో నహృష్యతి నద్వేష్టి న శోచతి న కాంక్షతి ।
శుభాశుభ పరిత్యాగీ భక్తిమార్ య స్స మే ప్రియః ||
సమ శృతౌ చ మిత్రే చ తథా మానావమానయోః |
శీతోష్ణ సుఖదుః భేషు సమ స్సంగవివర్జితః ||
చ
తుల్యనిందాస్తుతి ర్మాన్నీ
ంతుష్టో యేసు నంచి ఆ<noinclude><references/></noinclude>
8cj0rr4c0sw9oqp9v8hfiujd5cqpkbd
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎలకూచి బాలసరస్వతి
0
215429
562694
2026-07-04T03:08:43Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎలకూచి బాలసరస్వతి | ముందరి = [[../ఎఱ్ఱాప్రగడ/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్సరం=1930 }} <pages...'
562694
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎలకూచి బాలసరస్వతి
| ముందరి = [[../ఎఱ్ఱాప్రగడ/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=406 fromsection="406B" to=410 tosection="410A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]]
8cm2mxbqx0wbtlc2mespttg7dsruoxw
పుట:మహా విద్యాది సూత్రావళి.pdf/20
104
215430
562704
2026-07-04T05:57:36Z
Rajasekhar1961
50
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with '66. పరాఙ్ముఖుడు కాగూడదు (అనగా నసహ్యించుకొనరాదు). 67. అభిముఖుడును (అనగా ప్రీతిగలవాడును) కాగూడదు. 68. అట్టి సమత్వ సాధనము చిత్రోపాసనము. 69. జిహ్వర సములయొక్క కలయికచే సరస్సు నుపకల్పన చే...'
562704
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />పంచరీ పటల ము</noinclude>66. పరాఙ్ముఖుడు కాగూడదు (అనగా నసహ్యించుకొనరాదు).
67. అభిముఖుడును (అనగా ప్రీతిగలవాడును) కాగూడదు.
68. అట్టి సమత్వ సాధనము చిత్రోపాసనము.
69. జిహ్వర సములయొక్క కలయికచే సరస్సు నుపకల్పన చేయునట్టి శక్తి గావున 'సరస్వతీ' యను పే రీమెకు గల్గెను.
{{rule|4em}}
{{p|fs125|ac}}3. సుందరీ పటలము</p>
1. సుందరిని గుఱించి వ్యాఖ్యానిం చెదము.
2. ఆమె దశమహావిద్యలలో మూడవది.
3. సుందరియే త్రిపురసుందరి యనబడును.
4. జ్ఞానశక్తియగు సుందరీ విద్య కధిదైవతము 'మధ్యమ', (గౌరి).
5. శబ్దశక్తిలో జ్ఞానకళ మిళితమై యున్నది.
6. కనుక నే జ్ఞానశక్తివలె శబ్దశక్తి యుండెను.
7. దీనిని గుఱించి విశేషముగా ప్రసంగించ నక్కర లేదు.
8. ప్రజ్ఞానస్వరూపుడైన ధర్మియొక్క ధర్మమైన జ్ఞానమే సుందరి యని కొందఱనిరి.
9. దీపమునకు ప్రభకుగూడ స్వరూపము జ్యోతియే యగునట్లు ధర్మీధర్మములకుభయులకు జ్ఞానత్వ మొప్పును.
10. ధర్మీధర్మములకు భేదమేమాత్రము లేదని మఱికొందఱనిరి.
11. ఒకేజ్ఞాన మధిష్టానత్వము బొందిన వ్యవహారముచే ధర్మి యగు
12. శక్తిత్వ వ్యవహారముచే ధర్మమగుననియు, [ననియు.
13. భేదవ్యవహారము 'రాహువుయొక్క శిర'స్సను సామెతను బోలి యుండునని చెప్పబడుచున్నది. (శిరస్సు రాహువు, మొండెము కేతువు అయినట్లు కధయున్నది. దీనినిబట్టి రాహువు యొక్క శిరస్సనుటలో అభేదము భేదమువలె తోచును)<noinclude><references/></noinclude>
9gfqkv0ji2cqppl5nyyct1h16vto51l
పుట:మహా విద్యాది సూత్రావళి.pdf/10
104
215431
562705
2026-07-04T06:09:19Z
Rajasekhar1961
50
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' 28. ప్రాణమునకు శ్రేష్ఠపరముగను శక్తివరముగనుకూడ వ్యవహారముపనిషత్తులం దగ పడును, (అనగా శ్రేష్ఠ ప్రాణమని శ్రేష్ఠపరముగను, ప్రాణశక్తియని శక్తిపరముగను కేవల ప్రాణమును బిలుతురు). 29....'
562705
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" />కాశీ పటలము 9</noinclude>
28. ప్రాణమునకు శ్రేష్ఠపరముగను శక్తివరముగనుకూడ వ్యవహారముపనిషత్తులం దగ పడును, (అనగా శ్రేష్ఠ ప్రాణమని శ్రేష్ఠపరముగను, ప్రాణశక్తియని శక్తిపరముగను కేవల ప్రాణమును బిలుతురు).
29. ఇంద్రియములతో గూడినప్పుడు శ్రేష్ఠపరముగా (అనగా శ్రేష్ఠప్రాణమని) వ్యవహరింపబడెను.
30. పరమమైనదిగా స్తుతింపబడుటయందు (ప్రాణశక్తియని శక్తి పరముగా వ్యవహరింపబడెను.
31. ఉచ్ఛ్వాస నిశ్వాసములు ప్రాణతరంగములే యగును కాని ప్రాణస్వరూపము కాజాలవు.
32. వాయువు, క్రియయుకూడ (ప్రాణస్వరూపము) కాజాలవని ప్రత్యేక ప్రత్యేకముగా నుపదేశింపబడిన విషయము బాదరాయణసూత్రములం దున్నది.
38. సంసారులయొక్క ప్రాణశక్తి ప్రతిక్షణము వినియోగమగుచు గతివైషమ్యముచే క్షీణించుచున్నది.
34. మాటిమాటికి శ్వాసను పీల్చుట విడుచుట ద్వారా (అట్లగుచున్నది).
35. (కనుక) ఆత్మశక్తి వృద్ధియగుటకు కాళి నుపాసించవలెను.
36, రసజ్ఞా బీజముచే ('క్రీం' అను కాళీబీజము రసజ్ఞాబీజ మనబడును. ఇది మనుత్రయములో నొకటియై యొక మంత్రమగును).
37, శ్వసితకర్మను గమనించువాని కామెయొక్క శుద్దోపాసన మగును.
38. అట్లు తెలియుచు చేయబడిన క్రియ మహామహిమగలదియగును.
39. అది మనస్సునకు శక్తి నిచ్చును.
40, వాక్కునకు శక్తి నిచ్చును.
41. కంటికి శక్తి నిచ్చును.
42. తుదకు దీర్ఘ జీవితమును గూడ నిచ్చును.
43. ఈ విద్య మోక్షమును సైత మీయగలదు.<noinclude><references/></noinclude>
h3rzmrfozx7qij7c6vck4b2blkfxfwt
పుట:మహా విద్యాది సూత్రావళి.pdf/5
104
215432
562706
2026-07-04T06:14:02Z
Rajasekhar1961
50
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' దశమహావిద్యా ః ప్రథమః కాలీ పటలః 1. కాలీం వ్యాఖ్యాస్యామః । 2. ఆద్యా సా దశను మహావిద్యాసు । 3. క్రియాశక్తి ః కాలీ మధ్యమాత్వధిదైవతమ్ ! 4. సర్వవ్యాపినీ । 5. విద్యుచ్ఛ కే రాతిరిచ్యతే | 6. స...'
562706
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" /></noinclude>
దశమహావిద్యా ః
ప్రథమః కాలీ పటలః
1. కాలీం వ్యాఖ్యాస్యామః ।
2. ఆద్యా సా దశను మహావిద్యాసు ।
3. క్రియాశక్తి ః కాలీ మధ్యమాత్వధిదైవతమ్ !
4. సర్వవ్యాపినీ ।
5. విద్యుచ్ఛ కే రాతిరిచ్యతే |
6. సర్వాణి భూతాని పచత్యజస్రమేషా |
7. పాక ఏవ శాస్త్రేషు వ్యవహ్రియమాణః పరిణామః |
8. పాచకత్వమేవ కాలస్య స్వరూపమ్ |
9. కాల ఏవ స్త్రీలింగేన కాల్యుచ్యతే।
10. అభూదనయా బహూనాం అండానాం సంహారః ॥
11. తస్యాః కంఠే ఆస్తాభిః చింత్యమానా ముండమాలా తదేత దండ సంహార వైభవం స్మారయితుం |
12. నిత్యసంగ్రామకారిణీతి పిశాచి కేవ భీమరూపా వర్ణ్యత ఇయం పరిణమయిత్రీ శక్తి ః |<noinclude><references/></noinclude>
ml4517vltvxs815kmhhzatz541ff9gv
పుట:మహా విద్యాది సూత్రావళి.pdf/6
104
215433
562707
2026-07-04T06:17:43Z
Rajasekhar1961
50
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with ' దశమహావిద్యలు 1. కాళీ పటలము 1. కాళిని గుఱించి వ్యాఖ్యానిం చెదము. 2. ఆమె దశమహావిద్యలలో మొదటిది. 3. క్రియాశక్తియు కాళీ విద్య కధిదైవతము 'మధ్యమ' (గౌరి), (భువనముల కావల కేవలమైయుండు శక్త...'
562707
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" /></noinclude>
దశమహావిద్యలు
1. కాళీ పటలము
1. కాళిని గుఱించి వ్యాఖ్యానిం చెదము.
2. ఆమె దశమహావిద్యలలో మొదటిది.
3. క్రియాశక్తియు కాళీ విద్య కధిదైవతము 'మధ్యమ' (గౌరి), (భువనముల కావల కేవలమైయుండు శక్తీశ్వరు లుత్తములనియు, భువనకారణత్వమును వహించి భువనాధిష్టాను లైనపుడు మధ్యములనియు వ్యవహారము. దండనాధ యొకవైపు, మంత్రిణి యొక వైపునున్న కారణమువల్లను మధ్యమయగును.)
4. కాళియను శక్తి సర్వవ్యాపిని.
5. విద్యుచ్ఛక్తి కంటె వేఱు కాదు.
6. ఈమె సర్వభూతముల ననునిత్యము పచన మొనర్చుచుండును.
7. పాకమే (పచనక్రియయే) శాస్త్రములందు పరిణామముగా వ్యవహరింపబడెను.
8. పాచకత్వమే కాలముయొక్క స్వరూపము.
9. స్త్రీలింగవచనముచే కాలమును కాలి (కాళి) యనిరి.
10. అట్టి యీమెచే ననేక అండరూపములు సంహరింపబడెను. (పిండాండ, అండాండ, బ్రహ్మాండములు మూడింటికి నన్వయించును).
11. ఆ యండ సంహారమును స్మరింపజేయుటకే మనమామె కంఠమందు ముండమాల నూహింతుము.
12. పరిణామ కారిణియైన యీ శక్తి నిత్యసంగ్రామ కారిణియని భయంకర పిశాచి రూపముగా వర్ణింపబడెను.<noinclude><references/></noinclude>
bbj1zfxnvq6zrfhb88bwmvnd6i54zcn
పుట:మహా విద్యాది సూత్రావళి.pdf/2
104
215434
562709
2026-07-04T06:37:11Z
Rajasekhar1961
50
/* అచ్చుదిద్దబడని */ [[WP:AES|←]]Created page with '{{p|fs150|ac}}విజ్ఞప్తి</p> ఇందలి సూత్రగ్రంథములను, అనుబంధమును రచించిన మహాకవియగు కావ్యకంఠ శ్రీ వాసిష్ఠ గణపతిముని యాంధ్రుడు. పండిత ప్రవరుడు, తపస్స్వరూపుడు, సిద్ధకవియైన యీ మహాపురుషు...'
562709
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="1" user="Rajasekhar1961" /></noinclude>{{p|fs150|ac}}విజ్ఞప్తి</p>
ఇందలి సూత్రగ్రంథములను, అనుబంధమును రచించిన మహాకవియగు కావ్యకంఠ శ్రీ వాసిష్ఠ గణపతిముని యాంధ్రుడు. పండిత ప్రవరుడు, తపస్స్వరూపుడు, సిద్ధకవియైన యీ మహాపురుషుని
రచనములు పూర్వఋషి ప్రోక్తములవలె పరావాక్ప్రేరితములు,
ఆధునికులలో సూత్రరచనమును జేసిన కవి యీత డొక్కడే యని
నిష్కర్షగా చెప్పగలము. అంతేగాక, మధ్యపడి పండితుల కలవిగాక
యున్న మంత్రతంత్రాదిరహస్యములను భేదించి, వేద - శాస్త్రీతి
హాసములయం దట్టి రహస్యములను సూచించు కథలకు గల లక్షణార్థ
ములను తగువిధమున నన్వయించి, యింతవఱకు వానిని గుఱించి
పండితులందును వ్యాపించిన యల్పదృష్టిని నివారించిన ధీరు డితడు.
ఆంధ్రుల పుణ్యఫలముగా వెలసిన యీగణపతి రూపము
క్రీ. శ. 1878–1986 వఱకు భువి నలంకరించెను.
నేనీ మహనీయుని చరిత్రమును తెనుగున రచించి, దానికి
'నాయన' యను పేరిడి, విళంబి సంవత్సరాదికి సరియగు తే21-3-1958దీ
నాడు వెలువరించి, దాని విక్రయమువలన వచ్చులాభముతో
శ్రీ గణపతిముని విరచిత గ్రంథప్రకాశనము జేయదలచియుండగా,
వానిపై గల సర్వస్వామ్యములు శిరసి పుర నివాసియు, 'నాయన'కు
ప్రీతిభోజనుడు అయిన శ్రీ డి. యస్. విశ్వామిత్ర (వకీలు) గారికి
సంక్రమించినట్లు తెలిసినది. వెంటనే నేను ప్రచురణానుమతిని
వ్రాయుట తడవుగా,
"వేడుచు వారికి తే 8-4-58 దీని
గురు భ క్తి త్యాగాది సుగుణములతో
పరిమళించు జవాబును
14-4-58 దీని గీకార పూర్వకముగా వ్రాసి, తే 8-5-58 దీ
గల లేఖద్వారమున తదనుమతిని ధృవపరచిరి, తత్ఫలముగా
నచ్చొత్తించబడిన స్వల్ప సంపుటియే యీ ' మహావిద్యాది
సూత్రావళి'.
{{nop}}<noinclude><references/></noinclude>
cu35cotnempci2bzogl49arf71ifgrk
పుట:మహా విద్యాది సూత్రావళి.pdf/1
104
215435
562710
2026-07-04T06:37:59Z
Rajasekhar1961
50
/* సమస్యాత్మకం */
562710
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="Rajasekhar1961" /></noinclude><noinclude><references/></noinclude>
7ooyu8f8f1qj751k0lho5hdgrbg1cnz
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/126
104
215436
562712
2026-07-04T06:51:13Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562712
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>that Library Classification and Reference Service had already developed to a stage when they can not only
look after their own field more efficiently, but could also offer substantial aid to the catalogue itself. Thus, today what we have to consider and re-examine frequently is that boundary region where these tools
can step in when any one of them feels beyond its depths. Let me give a few illustrations:
1. Consider multi-focal books, No scheme of Library Classification has so far succeeded in distinguishing and individualizing books of partial comprehension. Take as an example Edward Dowden's New Studies in Literature. Classification can only put it in the class "Applied Literary Criticism on some authors, the youngest of whom was born in the fifties of the nineteenth century." The book actually deals with only Meredith, Bridges, Donne, Goethe, Coleridge, Sherrer and a few other French authors, Shelf arrangement,
that is, Library Classification, desires to bring out these foci of the book to the notice of the reader
in order to get every possible chance for the fulfilment of the Laws of Library Science. But it has no notational device by which it can achieve this desire. It therefore turns to the Library Catalogue
which puts for its cross reference entries or subject analyticals to achieve the desired end.
2. The American Library Association and the Library of Congress had made frantic efforts to prop up the
Library Catalogue with their List of Subject headings whenever it goes beyond its depth in the choice and
rendering of the headings for subject entries or class index entries. When the catalogue thus stands marooned amidst the conflicting waves of all kinds of subject headings, the Library Classification throws forth the tow of its Chain Procedure and brings it to safe waters. You will find a detailed picture of
this friendly service of Library Classication to the Library Catalogue in my books on the Library
Catalogue, You can also get a specific and popular illustration of this in an article by my you-<noinclude><references/></noinclude>
pwzirnb5rn1llhhigpfd11hnmshk346
చర్చ:మాతృమూర్తి పద్యశతకం
1
215437
562713
2026-07-04T06:51:50Z
VISWALYRICS
7377
/* మాతృమూర్తి పద్యశతకం - రచయిత: గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు */ కొత్త విభాగం
562713
wikitext
text/x-wiki
== మాతృమూర్తి పద్యశతకం - రచయిత: గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు ==
కన్నతల్లి ఋణం తీర్చుకోవడం ఎవరితరం కాదు. కానీ ఆమె పిల్లలు కోసం పడే శ్రమ అనన్యసామాన్యం. కన్నబిడ్డగా తన సేవలను గుర్తించి కీర్తిస్తే చాలు ఆమె పారవశ్యం చెందుతుంది. అంతకంటే తల్లి బిడ్డలనుండి ఏమీ కోరదు. ఆ ఆలోచన ఈ మాతృమూర్తి పద్యశతకం రాయడానికి కారణమయ్యింది. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 06:51, 4 జూలై 2026 (UTC)
7ih7pie7wz7vw3sgayn9ohre8jgr90z
562718
562713
2026-07-04T07:05:39Z
Rajasekhar1961
50
562718
wikitext
text/x-wiki
== మాతృమూర్తి పద్యశతకం - రచయిత: గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు ==
కన్నతల్లి ఋణం తీర్చుకోవడం ఎవరితరం కాదు. కానీ ఆమె పిల్లలు కోసం పడే శ్రమ అనన్యసామాన్యం. కన్నబిడ్డగా తన సేవలను గుర్తించి కీర్తిస్తే చాలు ఆమె పారవశ్యం చెందుతుంది. అంతకంటే తల్లి బిడ్డలనుండి ఏమీ కోరదు. ఆ ఆలోచన ఈ మాతృమూర్తి పద్యశతకం రాయడానికి కారణమయ్యింది. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 06:51, 4 జూలై 2026 (UTC)
: ఈ శతకకర్త గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు జీవితకాలం తెలియజేయండి. కాపీహక్కులు చెల్లిన రచనలు మాత్రమే వికీసోర్స్ లో చేర్చవచ్చును. గమనించండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 07:05, 4 జూలై 2026 (UTC)
o3u52qdlbh2srt5fuo68o1wf6quq77u
562734
562718
2026-07-04T08:02:28Z
VISWALYRICS
7377
/* మాతృమూర్తి పద్యశతకం - రచయిత: గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు */ సమాధానం
562734
wikitext
text/x-wiki
== మాతృమూర్తి పద్యశతకం - రచయిత: గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు ==
కన్నతల్లి ఋణం తీర్చుకోవడం ఎవరితరం కాదు. కానీ ఆమె పిల్లలు కోసం పడే శ్రమ అనన్యసామాన్యం. కన్నబిడ్డగా తన సేవలను గుర్తించి కీర్తిస్తే చాలు ఆమె పారవశ్యం చెందుతుంది. అంతకంటే తల్లి బిడ్డలనుండి ఏమీ కోరదు. ఆ ఆలోచన ఈ మాతృమూర్తి పద్యశతకం రాయడానికి కారణమయ్యింది. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 06:51, 4 జూలై 2026 (UTC)
: ఈ శతకకర్త గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు జీవితకాలం తెలియజేయండి. కాపీహక్కులు చెల్లిన రచనలు మాత్రమే వికీసోర్స్ లో చేర్చవచ్చును. గమనించండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 07:05, 4 జూలై 2026 (UTC)
::ధన్యవాదాలు గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు 1981లో పార్వతీపురం మన్యం జిల్లా (విజయనగరం జిల్లా) సాలూరు పట్టణంలో జన్మించారు. వారు రాసిన మాతృమూర్తి పద్యశతకం 'మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి' మకుటంతో 108 పద్యాలతో 2020లో ప్రచురితమైనది. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 08:02, 4 జూలై 2026 (UTC)
a1zx0poxsqtmda2o0bnoafpjbo5q5i7
562762
562734
2026-07-04T10:40:25Z
Rajasekhar1961
50
562762
wikitext
text/x-wiki
== మాతృమూర్తి పద్యశతకం - రచయిత: గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు ==
కన్నతల్లి ఋణం తీర్చుకోవడం ఎవరితరం కాదు. కానీ ఆమె పిల్లలు కోసం పడే శ్రమ అనన్యసామాన్యం. కన్నబిడ్డగా తన సేవలను గుర్తించి కీర్తిస్తే చాలు ఆమె పారవశ్యం చెందుతుంది. అంతకంటే తల్లి బిడ్డలనుండి ఏమీ కోరదు. ఆ ఆలోచన ఈ మాతృమూర్తి పద్యశతకం రాయడానికి కారణమయ్యింది. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 06:51, 4 జూలై 2026 (UTC)
: ఈ శతకకర్త గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు జీవితకాలం తెలియజేయండి. కాపీహక్కులు చెల్లిన రచనలు మాత్రమే వికీసోర్స్ లో చేర్చవచ్చును. గమనించండి.--[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 07:05, 4 జూలై 2026 (UTC)
::ధన్యవాదాలు గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు 1981లో పార్వతీపురం మన్యం జిల్లా (విజయనగరం జిల్లా) సాలూరు పట్టణంలో జన్మించారు. వారు రాసిన మాతృమూర్తి పద్యశతకం 'మరువలేను నిన్ను మాతృమూర్తి' మకుటంతో 108 పద్యాలతో 2020లో ప్రచురితమైనది. [[వాడుకరి:VISWALYRICS|VISWALYRICS]] ([[వాడుకరి చర్చ:VISWALYRICS|చర్చ]]) 08:02, 4 జూలై 2026 (UTC)
:: పుస్తకం లింకు ఇవ్వండి.[[వాడుకరి:Rajasekhar1961|Rajasekhar1961]] ([[వాడుకరి చర్చ:Rajasekhar1961|చర్చ]]) 10:40, 4 జూలై 2026 (UTC)
8ed14oea9asgqw2sv6tfyeo693not7g
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/127
104
215438
562715
2026-07-04T07:02:33Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562715
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>ng friend Murari Lal Nagar which appeared in the 1946 volume of The Indian Librarian.
3. The co-operation between Library Catalogue and Reference Service for their mutual benefit, is a matter
of daily occurrence in any library which functions up. It is the enormous number of added entries which
the Library Catalogue provides now-a-days, that makes possible exact and expeditious Reference Service. Reciprocally the knowledge that there is a living man on floor duty to have charge of the ultimate stage
of establishing contact between the right reader and the right book enables the library catalogue to
improve its technique unmindful of the inevitable, resulting complexity. It is no longer under the illusion which had mesmerized hitherto-the illusion of the 'Common Reader' idea. This bogey of the assumed ignorance of the common man has been the cloak under which the Library Catalogue had till now drifted evading the responsibility of forging new techniques to meet the new demands of the new cross sections of knowledge and the new classes of books that appear in such large numbers now-a-days. The fact is that even the simplest Catalogue is too artificial in every one of its details to be intelligible to the common reader without help. The inversion of the words in the name of a person, coining of the term to denote a governmental author and the inevitable cross reference entries do baffle any reader. All along the Library Catalogue had, in an ostrich. Like manner, closed its eyes to its unintelligibility to any of its un-initiated users.
The change that has come over our land -- this long-wished for change --, which after all came on the 15th
August, 1947, throws a great responsibility on the Library Catalogue. Its function is no longer to serve
the few who could read English. It has hereafter to serve the many who can read only their own mother tongue. The Library Catalogue should therefore be in Telugu, for example, in the Andhradesa. To adapt
itself to this new<noinclude><references/></noinclude>
0xks5ot76ipk9sb3hscixh2eqvpu6t9
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/128
104
215439
562719
2026-07-04T07:15:27Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562719
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>{{left margin|5em}}{{p|fs150}}{{Css image crop
|Image = 27th APLA Proceedings.pdf
|Page = 128
|bSize = 600
|cWidth = 419
|cHeight = 608
|oTop = 159
|oLeft = 62
|Location = center
|Description =
}}</p></div><noinclude><references/></noinclude>
d8yy468o463pq9dag4f498kwjtcpg6d
రచయిత:ఎలకూచి బాలసరస్వతి
102
215440
562720
2026-07-04T07:23:30Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with '{{రచయిత |ఇంటిపేరు = ఎలకూచి |అసలుపేరు = బాలసరస్వతి |పేరు_మొదటి_అక్షరం = ఎ |పుట్టిన_యేడు = |గిట్టిన_యేడు = |వివరణ = |బొమ్మ= |వికీపీడియా_లంకె = ఎలకూచి బలసరస్వతి |వికీవ్యాఖ్య_లంకె = |కామ...'
562720
wikitext
text/x-wiki
{{రచయిత
|ఇంటిపేరు = ఎలకూచి
|అసలుపేరు = బాలసరస్వతి
|పేరు_మొదటి_అక్షరం = ఎ
|పుట్టిన_యేడు =
|గిట్టిన_యేడు =
|వివరణ =
|బొమ్మ=
|వికీపీడియా_లంకె = ఎలకూచి బలసరస్వతి
|వికీవ్యాఖ్య_లంకె =
|కామన్సు లంకె=
}}
==రచనలు==
* [[ద్విపద భారతము]] [[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము/సభాపర్వము|సభాపర్వము]] {{small scan link|ద్విపద భారతము - ఆది సభా పర్వములు.pdf}}
jminbrjhdwfl9wfzt3vjnnsk37fghnp
562721
562720
2026-07-04T07:23:53Z
Rajasekhar1961
50
562721
wikitext
text/x-wiki
{{రచయిత
|ఇంటిపేరు = ఎలకూచి
|అసలుపేరు = బాలసరస్వతి
|పేరు_మొదటి_అక్షరం = ఎ
|పుట్టిన_యేడు =
|గిట్టిన_యేడు =
|వివరణ =
|బొమ్మ=
|వికీపీడియా_లంకె = ఎలకూచి బాలసరస్వతి
|వికీవ్యాఖ్య_లంకె =
|కామన్సు లంకె=
}}
==రచనలు==
* [[ద్విపద భారతము]] [[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము/సభాపర్వము|సభాపర్వము]] {{small scan link|ద్విపద భారతము - ఆది సభా పర్వములు.pdf}}
8gb7nhtl92cz6ir2zh6c8mh928nadng
562724
562721
2026-07-04T07:28:37Z
Rajasekhar1961
50
/* రచనలు */
562724
wikitext
text/x-wiki
{{రచయిత
|ఇంటిపేరు = ఎలకూచి
|అసలుపేరు = బాలసరస్వతి
|పేరు_మొదటి_అక్షరం = ఎ
|పుట్టిన_యేడు =
|గిట్టిన_యేడు =
|వివరణ =
|బొమ్మ=
|వికీపీడియా_లంకె = ఎలకూచి బాలసరస్వతి
|వికీవ్యాఖ్య_లంకె =
|కామన్సు లంకె=
}}
==రచనలు==
* [[ద్విపద భారతము]] [[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము/సభాపర్వము|సభాపర్వము]] {{small scan link|ద్విపద భారతము - ఆది సభా పర్వములు.pdf}}
==రచయిత గురించిన రచనలు==
* [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎలకూచి బాలసరస్వతి]]
avaf204qf6knjkha320smbbudlnsb5b
562725
562724
2026-07-04T07:29:46Z
Rajasekhar1961
50
/* రచయిత గురించిన రచనలు */
562725
wikitext
text/x-wiki
{{రచయిత
|ఇంటిపేరు = ఎలకూచి
|అసలుపేరు = బాలసరస్వతి
|పేరు_మొదటి_అక్షరం = ఎ
|పుట్టిన_యేడు =
|గిట్టిన_యేడు =
|వివరణ =
|బొమ్మ=
|వికీపీడియా_లంకె = ఎలకూచి బాలసరస్వతి
|వికీవ్యాఖ్య_లంకె =
|కామన్సు లంకె=
}}
==రచనలు==
* [[ద్విపద భారతము]] [[ద్విపద భారతము - మొదటిసంపుటము/సభాపర్వము|సభాపర్వము]] {{small scan link|ద్విపద భారతము - ఆది సభా పర్వములు.pdf}}
==రచయిత గురించిన రచనలు==
* [[ఆంధ్ర కవుల చరిత్రము - రెండవ భాగము/ఎలకూచి బాలసరస్వతి]]
* [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎలకూచి బాలసరస్వతి]]
jwq6ik7fincar52xyj8fsjtj6miqp68
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/130
104
215441
562726
2026-07-04T07:34:58Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562726
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>{{Center|{{p|fs150}}నిర్వహణశాఖా సమావేశము</p>}}
{{Center|{{p|fs150}}అధ్యక్షోపన్యాసము</p>}}
{{Center|{{p|fs125}}శ్రీ గాడిచర్ల హరిసర్వోత్తమరావు, ఎం. ఏ.</p>}}
నిర్వహణానుభవం నాకు లేదు. ఈ విషయమై మన కార్యదర్శి గారు కొంత నిపుణతను సంపాదించినారు. ఇటువంటి సంఘాల అధ్యక్షులైన వారుకూడ యీ విషయంలో ప్రావీణ్యత సంపాదించడమవసరం.
గ్రంథాలయ స్థల నిర్ణయం నుంచీ యీ శాఖ కార్యక్రమం ఆరంభమవుతుంది. ఊరికి వెలువల గ్రంథాలయం కడితే ప్రయోజనం
లేదు. క్లబ్బుల విషయం వేరు. ఇండ్లు యిరుకుగా వుంటే పాఠకులకు. సౌకర్యముండదు, చదలు నుండి పుస్తకాలను కాపాడవలసిన అవసరం కూడా వుంది. పుస్తకాలు చేర్చే కార్యక్రమం కూడ నిర్వహణకు సంబంధించిన విషయమే. దీనికి
జాబితాలు తయారు చేయవలె. ఇప్పటి కిట్టిపట్టిక ఒకటి తయారయినది. మా ఉపాధ్యక్షులు శ్రీ నాగినేని వెంకయ్యగారీ కార్యక్రమానికి సహాయపడుటకు నిశ్చయించుకొన్నారు. అన్ని రకాల పుస్తకాలను ప్రతి గ్రంథాలయము సంపాదించుట సాధ్యం గాదు. ఒక్కొక్క గ్రంథాలయం జాబితాలు తయారు చేసుకోవడంలో విషయ విభజన ప్రకారము వీటిని సిద్ధపరిస్తే తప్ప ప్రయోజనం లేదు. అయితే కొన్ని పుస్తకాలు అనేక విషయాలకు సంబంధించి వుంటాయి. అప్పుడు వీటిని విడివిడిగా కోరువారందరికీ అందుబాటులో వుండేలాగు
చేయడానికి వీలుగా కార్డు పద్ధతి జాబితాల నిర్మాణంలో అమలుకు వచ్చింది.
ఇంతకు ముందు పుస్తకాలు బీరువాలలో పెట్టి తాళాలు వేయడం ఆచారంగా వుండేది. ఇప్పుడీ పద్ధతి మారిపోయింది. నిరాటంకంగా ప్రతి చదువరీ తనకు కావలసిన పుస్తకాలను స్వయంగా ఎంచి తీసుకోవడాని కనుకూలంగా స్వేచ్ఛాపలబ్ధి విధానం యేర్పాటైనది. భీరువా<noinclude><references/></noinclude>
5t66f1upek05btack9pc69jfgy1892w
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/131
104
215442
562727
2026-07-04T07:36:55Z
Brjswiki
6801
/* సమస్యాత్మకం */
562727
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="Brjswiki" /></noinclude>86
లలో పుస్తకాలు పెట్టడంలో పరిమాణాన్ని ప్రమాణంగా తీసుకుంటే
ప్రయోజనముండదని విషయాలననుసరించి, తిరిగి ఒక్కొక్క విష
యంలో వివిధవర్గముల ననుసరించి వీటిని విడదీసి బీరువాలలో
పేర్చడం అమలులోకి వచ్చింది. పుస్తకాల ఉపయోగం విషయంలో
స్వార్థపరు లీ యవకాశాన్ని దుర్వినియోగం చేస్తున్నారు. బొమ్మలను
చింపుకోవడమో, పుస్తకాలను సంగ్రహించడమో చేస్తున్న పాఠకు
లునూ వున్నారు. ఈ యన్నిటినుండి గ్రంథాలను తప్పించడానికి
నిర్వాహకులు ప్రయత్నించవలె.
ఒక్కొక్క విషయంలో వాఙ్మయ సూచికలు, వాఙ్మయ
సూచికల వాఙ్మయసూచికలు నేడు లోకంలో తయారై నవి.
గ్రంథ భాండాగారుల నియామకంవిషయంలో మనమిప్పుడు
తగుశ్రద్ధ గైకొనుటలేదు. యోగ్యులైన వారిని యీ పనికి నియమించి
తగిన వేతనము లివ్వవలసిన అవసరం చాలా వున్నది.
నేటి గ్రంథాలయ నిర్వహణంలో ఆచూకీసేవ చాల ప్రధాన
మైనది. ఆధునిక గ్రంథాలయాలలో యీ కార్యక్రమము చక్కగా
సాగుచున్నది. చదువరుల కీ కార్యక్రమం అనేక విధముల ప్రయోజన
పడుచున్నది. ఈ కార్యక్రమం సక్రమంగా నిర్వహణం కావడానికి
కార్యకర్తలు గ్రంథాలయమునకు వచ్చు పాఠకుల మనస్తత్వాలను
కనుగొని దీనికనుగుణంగా నడచుకోగల సమర్థులుగా వుండాలి.
ఎవ్వరువచ్చి ఏ విషయాన్ని గూర్చి సమాచారం తెలుసుకో గోరినా
వారికి కావలసిన సమాచారాన్ని వెంటనే కాకపోయినా సకాలానికి
వారికందించే ప్రయత్నం గ్రంథాలయాలు చేయవలసిన అవసర మెం
తైనా వున్నది. ఈ సందర్భంలో కెనడాలోని ఒక యూనివర్సిటీ గ్రంథా
లయ పాఠకుడు 'తాళవిలాసం' అనే పుస్తకం కావలెనని కోరినప్పుడు
మదరాసు యూనివర్సిటీ లైబ్రరీవారు నానాతంటాలుపడి దీనిని సంజా<noinclude><references/></noinclude>
071th720j7k8xxdmzu2wiirlhw1k46v
562765
562727
2026-07-04T11:08:00Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562765
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>లలో పుస్తకాలు పెట్టడంలో పరిమాణాన్ని ప్రమాణంగా తీసుకుంటే ప్రయోజనముండదని విషయాలననుసరించి, తిరిగి ఒక్కొక్క
విషయంలో వివిధవర్గముల ననుసరించి వీటిని విడదీసి బీరువాలలో పేర్చడం అమలులోకి వచ్చింది. పుస్తకాల ఉపయోగం విషయంలో స్వార్థపరులీ యవకాశాన్ని దుర్వినియోగం చేస్తున్నారు. బొమ్మలను చింపుకోవడమో, పుస్తకాలను సంగ్రహించడమో చేస్తున్న పాఠకులునూ వున్నారు. ఈ యన్నిటినుండి గ్రంథాలను తప్పించడానికి నిర్వాహకులు ప్రయత్నించవలె.
ఒక్కొక్క విషయంలో వాఙ్మయ సూచికలు, వాఙ్మయ సూచికల వాఙ్మయసూచికలు నేడు లోకంలో తయారైనవి. గ్రంథ
భాండాగారుల నియామకం విషయంలో మనమిప్పుడు తగుశ్రద్ధ గైకొనుటలేదు. యోగ్యులైన వారిని యీ పనికి నియమించి
తగిన వేతనము లివ్వవలసిన అవసరం చాలా వున్నది.
నేటి గ్రంథాలయ నిర్వహణంలో ఆచూకీసేవ చాల ప్రధానమైనది. ఆధునిక గ్రంథాలయాలలో యీ కార్యక్రమము చక్కగా
సాగుచున్నది. చదువరులకీ కార్యక్రమం అనేక విధముల ప్రయోజనపడుచున్నది. ఈ కార్యక్రమం సక్రమంగా నిర్వహణం
కావడానికి కార్యకర్తలు గ్రంథాలయమునకు వచ్చు పాఠకుల మనస్తత్వాలను కనుగొని దీనికనుగుణంగా నడచుకోగల సమర్థులుగా వుండాలి. ఎవ్వరువచ్చి ఏ విషయాన్ని గూర్చి సమాచారం తెలుసుకో గోరినా వారికి కావలసిన సమాచారాన్ని వెంటనే కాకపోయినా సకాలానికి వారికందించే ప్రయత్నం గ్రంథాలయాలు చేయవలసిన అవసరమెంతైనా వున్నది. ఈ సందర్భంలో కెనడాలోని ఒక యూనివర్సిటీ గ్రంథాలయ పాఠకుడు 'తాళవిలాసం' అనే పుస్తకం కావలెనని కోరినప్పుడు మదరాసు యూనివర్సిటీ లైబ్రరీవారు నానాతంటాలుపడి దీనిని సంజా<noinclude><references/></noinclude>
9vsfeiqiwxluv519w9tp0yysa4cd5vv
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎలెఫెంటా గుహాలయములు
0
215443
562728
2026-07-04T07:37:28Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎలెఫెంటా గుహాలయములు | ముందరి = [[../ఎలకూచి బాలసరస్వతి/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్...'
562728
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎలెఫెంటా గుహాలయములు
| ముందరి = [[../ఎలకూచి బాలసరస్వతి/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=410 fromsection="410B" to=412 tosection="412A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
hfpysjgrnus34qc2me304ws9my4yoqf
562730
562728
2026-07-04T07:45:07Z
Rajasekhar1961
50
added [[Category:మహారాష్ట్ర]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
562730
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎలెఫెంటా గుహాలయములు
| ముందరి = [[../ఎలకూచి బాలసరస్వతి/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=410 fromsection="410B" to=412 tosection="412A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:మహారాష్ట్ర]]
bpw9a9ktv6877rv6wheg499m9pcaigl
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎల్గ్రికో
0
215444
562731
2026-07-04T07:47:07Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎల్గ్రికో | ముందరి = [[../ఎలెఫెంటా గుహాలయములు/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్సరం=1930 }} <pa...'
562731
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎల్గ్రికో
| ముందరి = [[../ఎలెఫెంటా గుహాలయములు/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=412 fromsection="412B" to=413 tosection="413A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
hirf3ebriyp76cmyofwvtb6yhnsp4qb
562732
562731
2026-07-04T07:48:10Z
Rajasekhar1961
50
added [[Category:జీవితచరిత్రలు]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]]
562732
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎల్గ్రికో
| ముందరి = [[../ఎలెఫెంటా గుహాలయములు/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=412 fromsection="412B" to=413 tosection="413A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
[[వర్గం:జీవితచరిత్రలు]]
fovgkl8bvdas9tcdqo2ai7zwhr1jy2b
దస్త్రం:Mathrumurthy.jpg
6
215445
562744
2026-07-04T09:48:29Z
VISWALYRICS
7377
562744
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
దస్త్రం:Mathrumurthy Padya sathakam cover page.jpg
6
215446
562746
2026-07-04T09:55:47Z
VISWALYRICS
7377
గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు గారి మాతృమూర్తి పద్యశతకం ఇదే
562746
wikitext
text/x-wiki
== సారాంశం ==
గొట్టాపు శ్రీనివాస రావు గారి మాతృమూర్తి పద్యశతకం ఇదే
iw5b2em9ikdacwwdisq5kj02yqks1jz
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎల్లోరా గుహాలయములు
0
215447
562747
2026-07-04T09:58:15Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎల్లోరా గుహాలయములు | ముందరి = [[../ఎల్గ్రికో‽/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్సరం=1930 }} <pa...'
562747
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎల్లోరా గుహాలయములు
| ముందరి = [[../ఎల్గ్రికో‽/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=413 fromsection="413B" to=427 tosection="427A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
9i6a79idazmiaewkesqirloc29n0mul
562750
562747
2026-07-04T10:04:15Z
Rajasekhar1961
50
562750
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎల్లోరా గుహాలయములు
| ముందరి = [[../ఎల్గ్రికో‽/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=413 fromsection="439B" to=427 tosection="439A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
39swmal9yvdsy02yvyxmqtz1vlbc59q
562751
562750
2026-07-04T10:04:54Z
Rajasekhar1961
50
562751
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎల్లోరా గుహాలయములు
| ముందరి = [[../ఎల్గ్రికో‽/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=413 fromsection="413B" to=439 tosection="439A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
j627otlahsh0omq3yyuxfylxdhrth5f
562753
562751
2026-07-04T10:06:57Z
Rajasekhar1961
50
562753
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎల్లోరా గుహాలయములు
| ముందరి = [[../ఎల్గ్రికో/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=413 fromsection="413B" to=439 tosection="439A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
ai1349vzh1fcvunnszngln9lx6qpynm
సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము/ఎస్కిమోలు
0
215448
562754
2026-07-04T10:08:48Z
Rajasekhar1961
50
[[WP:AES|←]]Created page with ' {{తలకట్టు | శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]] | రచయిత = | అనువాదం= | విభాగము = ఎస్కిమోలు | ముందరి = [[../ఎల్లోరా గుహాలయములు/]] | తదుపరి =[[..//]] | వివరములు = |సంవత్సరం=1930 }} <pages...'
562754
wikitext
text/x-wiki
{{తలకట్టు
| శీర్షిక = [[సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము/రెండవ సంపుటము]]
| రచయిత =
| అనువాదం=
| విభాగము = ఎస్కిమోలు
| ముందరి = [[../ఎల్లోరా గుహాలయములు/]]
| తదుపరి =[[..//]]
| వివరములు =
|సంవత్సరం=1930
}}
<pages index="Sangraha Andhra Vijnana Kosham Volume Two.pdf" from=439 fromsection="439B" to=441 tosection="441A" />
[[వర్గం:సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము-వ్యాసాలు]]
jabwt3i8ukzs8b1l9khan4vvvjj7tn0
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/132
104
215449
562766
2026-07-04T11:08:32Z
Brjswiki
6801
/* సమస్యాత్మకం */
562766
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="2" user="Brjswiki" /></noinclude>87
దించి
పెట్టిన వివరాలు * గ్రంథాలయ కార్యకర్త లొక్కొక్కరూ
తెలుసుకొనదగినవి.
పత్రికలలోని ముఖ్యవిషయాలను కత్తిరించి విషయాన్ని బట్టి
విభజించి అనుక్రమణికలు తయారు చేయడం గ్రంథాలయాల నిర్వ
హణ కార్యక్రమంలో ముఖ్యమైన కార్యక్రమం.
పిల్లల గ్రంథాలు సేకరించుట, పనికిరాని పాతపు స్తకాలను
తొలగించవలసినపనికూడ గ్రంథాలయ నిర్వహణమునకు సంబం
ధించినవే.
* చూడుడు. గ్రంథాలయములు [వ్యాసావళి] పుట్టలు,
కర్త: 19.పాతూరి నాగభూషణం
ప్రకాశకులు - ఆంధ్రసారస్వత పరిషత్, హైదరాబాదు<noinclude><references/></noinclude>
37z8y9bdzu239aazdnhwephn8jpz4f1
562768
562766
2026-07-04T11:27:07Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562768
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>దించిపెట్టిన వివరాలు <ref>చూడుడు. గ్రంథాలయములు [వ్యాసావళి] పుటలు:౯౬, కర్త: పాతూరి నాగభూషణం, ప్రకాశకులు - ఆంధ్రసారస్వత పరిషత్, హైదరాబాదు</ref> గ్రంథాలయ కార్యకర్త లొక్కొక్కరూ తెలుసుకొనదగినవి.
పత్రికలలోని ముఖ్యవిషయాలను కత్తిరించి విషయాన్ని బట్టి విభజించి అనుక్రమణికలు తయారు చేయడం గ్రంథాలయాల
నిర్వహణ కార్యక్రమంలో ముఖ్యమైన కార్యక్రమం.
పిల్లల గ్రంథాలు సేకరించుట, పనికిరాని పాతపుస్తకాలను తొలగించవలసిన పని కూడ గ్రంథాలయ నిర్వహణమునకు
సంబంధించినవే.<noinclude><references/></noinclude>
l0a5nsplpvhg0owwn4k99kar1g6ihr6
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/133
104
215450
562769
2026-07-04T11:44:35Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562769
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>{{Center|{{p|fs150}}పిల్లలమఱియాత్ర</p>}}<ref>కవిసమ్మేళనములో చదివిన పద్యాలు</ref>
{{Center|{{p|fs125}}శ్రీ ఆకెళ్ళ సుబ్రహ్మణ్యకవి</p>}}
{{left margin|10em}}<poem>పిల్లలమఱియాత్రకు తపించిన భక్తులు వెళ్ళినార లా
సల్లలితంపు దేవళము చక్కని శాసన శిల్పసుందరో
ద్వల్లికగా కనుంబడి కథావళిలోన పురాచరిత్ర సం
ఫుల్ల ముఖాలఁ జేసె మన పున్నెము పండెను నీ సభాగతిన్౹౹</poem> </div>
<poem>నరకిరి నాట్యభంగిమలు నాటి మహోజ్జ్వల దివ్యభిత్తికన్
కరకు తనమ్ముతో నురులకత్తుల నాంధ్ర పురాణ శిల్పముం
గొరికిరి వజ్రదంతముల క్రూరభయంకర కాలరాక్షసీ
కరముల బట్టువడ్డదని కానకపోయిరి రాజముష్కరుల్</poem>
{{left margin|10em}}<poem>ఏనాడొ మావార లేలిరి రాజ్యా ల
{{left margin|5em}}టంచును గొప్పలు నించుకొనుచు </div>
ఎప్పుడో మాతాత యీరు డైనాడని
{{left margin|5em}}చంకలెగురవేసి చప్పరిలుచు </div>
ఎందరో మాకవు లింపైన కావ్యాలు
{{left margin|5em}}రచియించిరని దెప్పరంబుగనుచు </div>
ఏనాడో మావాడు నెన్ని యో ధర్మాలు
{{left margin|5em}}శిల్పాలయాలలో నిల్పెననుచు </div>
</poem> </div>
{{left margin|10em}}<poem>పాతగొప్పలు త్రవ్విన ఫలమదేమి !
స్వచ్ఛజాతీయతా ముద్ర భ్రష్టమగుట
శిథిల శిల్పాల పేదల వ్యధల కవుల
కష్టజాలములను గాంచి కలతపడవె? !</poem> </div><noinclude><references/></noinclude>
bqqer8vikzkd5m3qtl79ihdv1q6jgqh
562770
562769
2026-07-04T11:47:12Z
Brjswiki
6801
562770
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>{{Center|{{p|fs150}}పిల్లల మఱ్ఱియాత్ర</p>}}<ref>కవిసమ్మేళనములో చదివిన పద్యాలు</ref>
{{Center|{{p|fs125}}శ్రీ ఆకెళ్ళ సుబ్రహ్మణ్యకవి</p>}}
{{left margin|10em}}<poem>పిల్లలమఱియాత్రకు తపించిన భక్తులు వెళ్ళినార లా
సల్లలితంపు దేవళము చక్కని శాసన శిల్పసుందరో
ద్వల్లికగా కనుంబడి కథావళిలోన పురాచరిత్ర సం
ఫుల్ల ముఖాలఁ జేసె మన పున్నెము పండెను నీ సభాగతిన్౹౹</poem> </div>
<poem>నరకిరి నాట్యభంగిమలు నాటి మహోజ్జ్వల దివ్యభిత్తికన్
కరకు తనమ్ముతో నురులకత్తుల నాంధ్ర పురాణ శిల్పముం
గొరికిరి వజ్రదంతముల క్రూరభయంకర కాలరాక్షసీ
కరముల బట్టువడ్డదని కానకపోయిరి రాజముష్కరుల్</poem>
{{left margin|10em}}<poem>ఏనాడొ మావార లేలిరి రాజ్యా ల
{{left margin|5em}}టంచును గొప్పలు నించుకొనుచు </div>
ఎప్పుడో మాతాత యీరు డైనాడని
{{left margin|5em}}చంకలెగురవేసి చప్పరిలుచు </div>
ఎందరో మాకవు లింపైన కావ్యాలు
{{left margin|5em}}రచియించిరని దెప్పరంబుగనుచు </div>
ఏనాడో మావాడు నెన్ని యో ధర్మాలు
{{left margin|5em}}శిల్పాలయాలలో నిల్పెననుచు </div>
</poem> </div>
{{left margin|10em}}<poem>పాతగొప్పలు త్రవ్విన ఫలమదేమి !
స్వచ్ఛజాతీయతా ముద్ర భ్రష్టమగుట
శిథిల శిల్పాల పేదల వ్యధల కవుల
కష్టజాలములను గాంచి కలతపడవె? !</poem> </div><noinclude><references/></noinclude>
t9wenwqdo6day6rx4tdii5tvm80jl05
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/134
104
215451
562771
2026-07-04T11:49:27Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562771
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>{{left margin|5em}}{{p|fs150}}{{Css image crop
|Image = 27th APLA Proceedings.pdf
|Page = 134
|bSize = 600
|cWidth = 495
|cHeight = 852
|oTop = 31
|oLeft = 45
|Location = center
|Description =
}}</p> </div><noinclude><references/></noinclude>
32upoxkz599r7munjr5kmqoa98otprt
పుట:27th APLA Proceedings.pdf/136
104
215452
562774
2026-07-04T11:56:32Z
Brjswiki
6801
/* అచ్చుదిద్దారు */
562774
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="Brjswiki" /></noinclude>{{Center|{{p|fs150}}క్షమాపణ</p>}}
సూర్యాపేటలో 27 వ ఆంధ్రదేశ గ్రంథాలయ మహాసభ జరిగిన 7 సంవత్సరాల 7 నెలలకు పిమ్మటగాని యీ సంచికను లోకానికి సమర్పించ లేకపోయినందుకు చాలా బాధపడుతున్నాను. సూర్యాపేట మహాసభ ఇప్పటికి జరిగిన అన్ని మహాసభలలోను
వైభవోపేతంగానూ, అత్యంత జయప్రదంగానూ జరిగింది. మహాసభకు ప్రతి యేర్పాటూ యెంతో పరిశీలనతోనూ, విచక్షణతోనూ జరిగింది. ఎన్నో ప్రబల శక్తులు అవరోధంగా నిలచినా లెక్కచేయకుండా కార్యకర్తలు బ్రహ్మాండమైన యేర్పాట్లతో మహాసభను జరిపి, కృత కృత్యులైనారు. ఏ మహాసభకూ రానంత ఆదాయంవచ్చి ఖర్చయింది. దాదాపు 7,000 హాలీ రూపాయలు వసూలై ఖర్చైనవి. ఇంకా 1200 హాలీ రూపాయలు వసూలు కావలసి యుండెను. అవి వసూలు కాగలవని ఆహ్వానసంఘం ఆశించింది. కాని వనూలుకై తగినకృషి జరుగలేదు. మహాసభ అయితే బ్రహ్మాండంగా జరిగిందిగాని, సంచిక ప్రచు
(from page 84)
situation the Library Catalogue should immediately experiment on and stabilize correct styles of writing
the heading, the title and the various other items of a catalogue entry; it has also to develop helpful methods of rendering the names of persons personal as well as corporate. The English language had taken a few centuries to find out the most helpful style and rendering, for subject headings, All this will have
to be done within a few years, starting from a scratch or perhaps what is worse, unlearning several wrong
practices that have drifted into usage. I shall de glad to hear from you or the experiments you make and
the standards you arrive at. It may be encouraging for you if I say that groups of able young men are already doing similar experiments for Marathi, Hindi and Urdu. If you have no objection to take help from
an non-Andhra, my suggestions and services are ever at your disposal.<noinclude><references/></noinclude>
sas2toc003b0hs3w4c61onjxy2cjd70