ዊኪፒድያ tigwiki https://tig.wikipedia.org/wiki/%E1%8A%A0%E1%8C%8D%E1%8B%B3_%E1%8C%88%E1%8C%BD MediaWiki 1.48.0-wmf.1 first-letter ሜድያ ፍንቱይ ህድግ መትነፈዓይ ህድግ መትነፈዓይ ዊኪፒድያ ህድግ ዊኪፒድያ ፋይል ህድግ ፋይል ሜድያዊኪ ህድግ ሜድያዊኪ ሞደል ህድግ ሞደል ሰዳየት ህድግ ሰዳየት ከረርም ህድግ ከረርም TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 83 9908 8580 2026-10-28T21:47:25Z Hdad Tigre 1837 Hdad Tigre moved page [[ሓምድ እድሪስ ዓዋተ - ምዕራፍ 1]] to [[ሓምድ እድሪስ ዓዋቴ]] 661 wikitext text/x-wiki = ምዕራፍ 1= ምዕራፍ 1 በድ-ፋይጾም ክሉ ረአሱ ምሰል ድዋሩ ወገወውሩ ምስንዮት ለይዐለት እግሉ፡ ክል-ዶል በዐል ፍንጌር ወትሩድ ዐለ። ምሰል ናረ ህግር ወሞንገራይብ መናወየት ሰበት ዐለት እግሉ፡ ህቶም ለኣገውንዉ ወህቱመ ልትጋደቦም ወነዌ እግሉም፣ ክል-ዶል እት ሐንቱቴሁ አግል ለኣድግሖም ወእግል ልምለኮም ለሐዜ ዐለ። ህቱ ቀቢለቱ ምን ሐፈረ - ትግረ እት ገብእ፡ ፋይዶም ወድ-ኣድም ልትበህል። ፋይዶም እግለ ልትጻንጉ አግል ለኣድሜዕ እት ከበሰ እንዴ ፈግረ፡ ምን ዐዲ-መኸደ ከራዊ እንዴ ነሰስአ አቅበለ። እግለ እት ኮፊት AOA ሸዐብ ማሉም ወዳሮም ሰበት ዘምተ ምሰስል ናረ ሞንራይብ ወህግር ለዐለ እግሉ መእከይ እት ርሸመቱ ክምሰል በጽሐ ልትደገም። እሎም ፋይዶም አምጽአዮም ለልትበህሉ ከራዊ፡ ‘መገደ'’ ለትብል ሰሜት ዐለት እግሉም። አክልሕድ መን ክምሰል ቶም ወምን አየ ክምሰል መጽአው ለለአክድ ተእሪክ ምንመ ይህለ፡ ‘መገደ" ለትብል ሰሜቶም ምሰለ ምን ዐዲ-መኸደ መጽአው ለልብል እንዴ አትቃረብከክ፡ ዲብ ጽበጥ ሕሩፋት ወክርን (ኑጥቕ) ናይ ክልኢቱ ከሊማት ለትቃረበ ሰበት ቱ፡ መገደ ምን ከበሰ እርትርየ ምን ዐዲ-መኸደ አስክ ሞጎራዩብ ለትከረው AIA ልግብኦ ክምሰል ቀድሮ ለለአሸር ቱ። Al Garr ለቱለል ጃሪ ቱ። አሰክ ዮም ህይ እብ ግብእ ክም ልትፈቀድ፡ እት ተከውደ ለትትበህል ድኔጌ ለነብር መሐመድ ዐወት ሸሪፍ ለሓኬ። APR ALC IPT ለቨንርብ ኢበዴት፣ ፋይዶም ለኣምጽኣየ ከራዊ (ዳሸ) መገደ- ፋይዶም ትትበህል። "“መገደ" አብ ናረ አባይ በህለት ቱ። አሰክ እለ ዮም ህይ አከይ-ውዳይ ናይለ ዌረት ሕኔት አብ ሰሜቶም፡ “መገደ- ፋይዶም" እት ልትብህሎ እብ እኪት ልትሰመው ወህቶም ለመጽአው እቱ ወቅት ዲብ ልትዘከረ ወልትደገም ነበር ህለ። አሰክ AA 40 ወቅት ላሊ ጅነ ሰካብ እንዴ አበ እግሉ ሐቆ በከ፡ "“እንጋ ማ ዎናም ቱም ማን (መገደ-ፋይዶም እግል ኢልሰመዐክከ ትም NA)” A Arie ለኣትፋርህዉ። ዎሮት በዐል አከይድሰ ጅነ ህይዩ፥ እንጋ ኬራ ካዳም (መገደ-ሩይዶም ሰጋድከ ልብተክ) እት ልብሎ ረጉሙ። መጎገደ- ፋይዶም እግል ናረ ህግር ወናረ ሞጎራይብ ቃተለው ወዘምተው። ምን ህግር እንዴ ሐልፈው አሰክ አልገዴንመ ሃጅማም ቶምኔህ'፣ “"እግልነ ለወልደ ሩይዶም ወድ-ኣድም ሰቦዕ አንሰ ሃዲ ምንመ ዐለ፡ ብዝሓም ኢወልደ"” ልብል ዐዋቲ ከራር፡ ወድ-ኣአቡሁ እግል ሓምድሩ ምን ናታብ ለህደየ እሲት መካን ሰበት ዐለት ኢወልደት። ምንነ፡ ምን ቀምያት ትግርዝ ወብሌን ለህደየን ክልኤ አንሱ ለትወለደው ተእሪክ እሙር አለቦም። ምን ናረ ህግር ለህደየ አሲቱ ሰቦዕ ወለት ወዎሮት ሕጻን ወልደት። ምን ናረ ሞንጎራይብ ለህደየ ክልኦኡት ሕጻን፣ ምን ዐድ-ኬክ ሕመድ ለህደየ ዎሮት ሕጻን፡ ምን ሐፈረ ሰህደየ ህይ፡ ሓምድ ለልትበህል ዎርት ሕጻን ወሐቱ ወለት ወልደት። እሊ ሓምድ ለልትበህል ወልዱ እግል ፋይዶም ወድ-ኣድም፡ ANA OPE DAS: OPE AINA አእድሪሰ ወአድሪሰ ህይዩ ወሓምድ ወልደ። ዐዋቲ ክልኡ እሲት ሃዲ ዐለ። ለካልኣይት ምን ሐፈረ ሃዲህ ቱ። ህተ እብ ካዱም ልትብል ክናየት ለትትአመር እት ትገብእ እትማኒት ትትበህል። እለ ሐቱ ወለት እንዴ ወልደት በጥረት። እብ አቡህ ምን ] መሐመድ ዐወት ሸሪፍ (ምሴርባይ)፡ መቃበለት ምሰል ኬትባይ፡ 05/07/2017 አሰመረ። መሐመድ ዐወት እግል ሓምድ ለአምሩ ዐለ። ጸብሑ ወድራሩ እንዴ ነሰአ ከደን ለልትፈረር ልንጉይ በዐል አጣል ሰበት ዐለ፡ እግል ልትለዩ ኢቀድረ። ምናተ፡ ቀደም መትአንባት ግድለ ልግበእ ወግራሁ እግል ተእሪክ ሓምድ ለዳግም መንተብህ ሴጠ እንዴ ኢገብእ፡ ምን ሰነት 1971 አሰክ እለ ዮም ዲብ ዴሸ ሸዐቢ እንዴ ትየመመ ዋጅቡ ለአወፈ ለህለ ምሑርባይ ቱ። ዐድ-ሩፋይዶም ሐፈረ ወእብ እመ ምን ሐባብ ላተ ቈማዑሁ - ክሻት ዐሊ ህይዩ፡ እግል ሑ አቡይዩ እድሪሰ፡ እግል አቡዩ (ከራር)፡ ወአግል ዐመቹ ሰዕድየ ወለደት።፡ መሰከቡ ዲብ ህበረ-ረደ ወሐሬነ ለዐለ አእድሪሰ፡ ምን ፋይዶም ወለዐል ለትኬለመ፡ ክምሰል ምራዱ ADS ATA Te ONE UE ክምሰለ ለገብአ ወድ- ዐድ ሕኩመት እግል ልጥየዕ ወእግል ልገብር OAT ANGE: ምናተ፡ "ሸት! አቤኮ’ ቤለ። እግለ ጥልያን ሸይምቱ ለዐለት ናዝር ናይለ ድዋራት ለዐለ ኬክ አረይ ሰምዑ ወለሐቭቨሙ ይዐለ። እንዴ ጠይዐከ ነቢር ናዩ ኢኮን። "ዲብ ህበ-ረደ ለነብር ገቢል ህግያሁ ናረ ምንመ ትገብእ ጅንሱ ላተ ሐፈራ ቱ፡" እት ልብል ዌርኮ እግል ኢልድፈዕ ልትቃወም እግሉ ዐለ። ህቶም ሰኒ ምንመ ልብሉ፡ ህቱ እግሉም ወእግል አርወሐቱ እንዴ ወከለ "አቤነ"ልብል ዐለ። ዲብ መሰለሐት ናዝር ለለውዕል ወቀይ እዴ ከሬ እቱ ይዐለ። ቤት ቘኬክ አረይ እብ ኬወ ትትሸቁ እት ህሌት አማውር ህዩቡ At ATE AACE TPA ይሸቁ ሰበት ትበህለ እት ፍንሄሁ ወፍንሄ፮ጌ ኬክ አረይ አከይ-መቅሬሕ እንዴ ትከለቀ፡ እት ሐንቱቴሁ እግል ኢልገብር ወእግል መሰልሐቱ እግል ኢልሸቁ ምሰል ዎሮት ሸቡል ለልትበህል ዘማሁ አሰክ ጋሸ እንዴ ገዐዘ ዲብ ተከዜ እት አደባይ ለትትበህል አካን ሐድረ። ምነ አካን ለህ ህይ ይአቅበለ። ዲብ ምድር አቶብየ እንቈዴ አታመ እት ወልቃይት ነብር ዐለ። ዲበ ምድር ለህይ ትዕቤ ለትትበህል እሲት እንዴ ህደ ወልደ ወተልደ። ለእምበል AN AAA ሰለሕ ከበር ብዕድ ለይዐለ እግሉ ከራር ሑሁ ላተ፣፡ እት መደት መልሐተይ ሸንክቱ እንዴ ገ0፱ ምሰሉ ለአልሐቱ፣ At መደት ከረም ህይ ዲብ ዐዱ ለአቀብል ዐለ። አእድሪሰ ላተ ምን ዲብ አደባይ ለሐድር ወሐር ምሰል ቀቢለቱ መዋጅድህት ብዝሕት ይዐለት እግሉ። እድሪሰ እንሰ ብዝሓት OFF PCr PE) ONDA ch ወንዋይ ነአይሸ ዐለ እግሉ። ህቱ ክል-ዶል ምሰል ንዋዩ ነብር ዐለ። ዲብ ንዕየ ዘራፋት ልትፈረር ሰበት ዐለ፡ እንዴ ቀትለየን ቀርበተን አግሉብ ወሐደ- 2. ዐዋቲ ከራር ዐዋቴ፡ መቃበለት ምሰል ኬትባይ፡ 01 የናይር 1990 ወደልሒለው ሶዳን፣ ጋ ሓምድ እድሪስ ዓዋተ ካፍረ እንዴ ሸቀዩ ለአዘብዩ ነብረ። ብዕዳም ተሸሸ ምን አሰመረ ነቢት እንዴ ትዛበው ዲብ ዐዳገ ባርንቶ እንዴ አዝበዉ ከስቦ ምኑ ሰበት ዐለው፡ ህቱመ ምኖም እንዴ ትከበተ፡ እብ ኮንትረባንድ ኣስሰከ ንንደር እንዴ ዐደዩ መክሰብ ዛይድ ረክብ ምኑ ዐለ። እአሊ መዋዲት አሊ ጥልያን ኢፈቱቲቱ። ምሰሉ ዐዳወት እንዴ ወት አግል መደት ሐጫር ዲብ አሰመረ አሰረዉ። ውላድ አድሪሰ ዐዋቲ አእብ ክሉም ሴዕ ውላድ ወአርበዕ ወለት ቶም። ምን እሉም ለሐምሰ ውላድ ቈመ - ምን ሓወ ሸቡል (ናረ) ሌጠ ለልትወለዶ፣ ብክር ቤት ሓምድ፡፥፡ ምንሹ ዓፈት፡ ፋጥነ ወዓሸ፡ ሕደጋት እዴ ህይ ዐብደላ ቲ። ዐድ-ሩይዶም ምን ታርፈፊፈሆም አዴሆም ላጽሐት ይዐለት። ድቁቂባም ወሰብ ደም ሰበት ዐለው፡ ክምሰል ኣው ከደን መንበረቶም እት ከደን ነብረት። ሓምድመ አሰር መዋዲት አበዉ እንዴ ተለ፡ ዕዛሉ ለአምን ይዐለ። ሓምድ እት ባካት ሰነት 1915 ዲብ ህበ-ረደ ትወለደ። ንኡሸ እት እንቱ ላብብ ወአደቡ ሰኒ ዐለ። ሐቀ ሐርቀ ላተ፣፡ አዳም ምን ፍቁእ እት ሰቡር ወድዩ ነብረ። እብ ዓመት ሓምድ አግል አዳም ኢረኬዕ። ምኑ ለለዐቡ ጸፍዐዉ ምን ገብአመ ኢልኣዝም ምናኖም። ምን ሐምቅመ ነዌ እግሉም። ሰኒ ሐቀ ሐርቀ ላተ ምን ሞት ኢገሜ ወግረ ኢለአቀብል። ናይ ልቡ እምበል ረቢ ለአምረ ዐለ አለቡ። ዲብ አዳም ጅሞዕ ኢመትሓባር ወትም ብሂል ለፍንቱይ አደብ AMS ቲቱ። ክል-ዶል ምን አዳም ፍንቱይ፡ ኮልታይ ወሸንኩይ ANT OA 40 VEN ቡንመ ኢልትሓበር። አብ በይኑ ዲብ ጽላል እንዴ ገብአ ናሱ ቡኑ ወዴ ዐለ። ህቱ መረ መትሸክክ ሰበት ዐለ፡ ኣስክ መልህይ አማኑመ ኢልኣምን። ከደን ወደንገደ ለጸብጥ እናሰ ግዉይ ክምሰል ነብረ ልትአመር። ምን ህጅክ ተእሪክ ፍራሰ ለደግም እግሉ ነፈር ፈቱ። እግል ፍራሰ ወህረሚት ለሐምድ ወፈቱ። ጋሻይ ሐቀ መጽአዩ እንዴ ትከበተዩ አክባር ልትሰኣሉ ወልትሃደክ ምሰሉ። ምን አእሊ ወኬን ለከሰሱ ጋር ይዐለ። == ዐድ-ፋይዶም== ክል-ዶል መንዱቂ ወሰይፋ እት መሸንገሉ ቱ። ምን ንእሹ መሰንቀ ፈቱ ወዘብጥ ነብረ። ምናተ፡ ሐት-ሐቱ ዶል እንድኢኮን ኢልሐሌ። AP IAN AT ATE All አኦአይለቱ ፍሩህ ወሕሹም ነብረ። እብ ፍድቡ እግል ሐዋቱ ለነቅም ነፈር ይዐለ። እተ ወቅት ለህይ አዳም እብ አደቡ ልትዐደብ ሰበት ዐለ፡ ዐባዩ አደኒት ልድሕሮ እት ህለው፡ "እንሻለ ክምሰል ሓምድ ገብእ!" ልብሎሉ እት ህለው፡ ለበከ ጅነ እግል ለኣትሩርሆ ሐቀ ለሐዙ፣ "ትምበል ሓምድ መጽእ ህለ፡" ልብሉ ዐለው። ሐሬ ላተ ‘“ወለቑ እግል ሓምድ፡" እት ልብሉሎ ወአብ PAL AVA ልቅረቦም ለለሐዙ ዐለው። ሓምድ አክልሕድ ክምሰል አቡሁ ትሩድ ዐለ። "አቡነ እድሪሰ ብዞሕ ኢልትሃጌ፡ ሓምድመ ክምሰልሁ ቱ። ምን ሕድ ለፈንትዮም ጠባይዩዕ ላተ ዐለ። ኣቡነ እድሪስ ሃድእ ወበዐል ከሃሎ ቲ። ሓምድ ምኑ ሸበህ ለትፈንቲ። ኢከጅለ ምንከ ምን ገብእ ለልክህል ነፈር ኢኮን። አቡነ እድሪሰ ጸጋይ፡ ANA ጋሸ ምን ንዋዩ እንዴ ሐርደ እብ ውጅህት ለለሐርብ ነፈር ቱ ለዐለ። እግል መሳኪን ኖሱ እንዴ ትላከዮም ሰርፎም፡ እክል ለህይቦም ወለአለብሶም። እአት ክእነ ለመሰል አቡነ እድሪሰ በዐል ዝያደት EE ሓምድ ላተ እግል ፈተ*ቖ ሌጣ ቱ ክእነ ለወዴ። እግለ ገብኣአ ነፈር - በዐል እኪት ወበዐል ሰኔሄት ክእነ ኢወዳ። ህግየ ልብ ለኣብያመ ኢበልሰ። ምናተ፡ አክል አቡሁ ላተ ኢኮን።’ 3. ሐሰን ከራር ዐዋቴ፡ መቃበለት ምሰል ኬትባይ፡ 01/02/1990፡ ወደልሒለው - ሶዳን። ጋ ሓምድ እድሪሰ ዓዋተ ቴሸናት ሐምድ == ቴሸኖት ሓምድ== ሓምድ ሰኒ ክምሰል ሸንገለ ዋልዳዩ መንዱቅ ሐዉር TH እግሉ። እበነት እንዴ ወተ ህይ ቴሸናት ለዐልሙ ዐለ። ምን ቅያሰ ወለዐል ሰበት ዐለመዩ ሓምድ አሰክ ቨፍርተት ገመል አግል ልዝበጥ ቀድር ዐለ። ቲብ ነሳፈት 35 ምሰዳር እግር እግለ ወተዩ ቃልህ ናይ አቡርሑን (ጅንስ መንዱቅ) ዘብጥ ዐለ። እግለ ቃልህ ዲብ ግንድ ዕጨይ ልባን እንዴ ወተዩ እብ ፍንቱይ አእግለ ቅን ናይለ ቃልሐ ሸውጥ። ምን ክሉ ለተአትዐጅብ ህይ ዲብ ዕጨት ግድ (ኼጥ) እንዴ አሰረ አእበነት ለዐቅድ ዲቡ። ለግድ ክምሰል ትሰደደ አግለ ምዕቃድ ህይ እንዴ ቴሸነ ዘብጠ። ምናተ፡ እሊ ምን ቅሩብ እንድኢኮን ምን ረዩም ላቱ ኢፋሉ። ሓምድ AN EAT ሸሙይ አንዴ ተዐለመ አዳም “መን ክምሰል ሓምድ!"”" እግል ሊበሉ ክምሰል አንበተ፡ ውላድ አቡሁ ክምሰልሁ መተንሸነት ANA ANA: “OT HPP: ትንፋሰከ ሕበዕ፡ ልከፍ!" እት ልብል ለዐልሞም ልውዕል ዐለ። ምነ ምሰሉ ለልትጃገሮ ዎሮት የቀብ ከራር ዐዋቲ፡ እብ ተንቪን ደም ሓዚ ዐለ። ምናተ፡ አጊድ እብ ሕማም ሞተ። LM ምድር ሐበሸ at VAT APOA dk APR: AM ግዳማይ ክፋል ናይለ መንዱቅ ለትገልብብ ወረቀት እንዴ ነቅፈ እግለ ቅንቱ ክምሰል ትትርኤ ወደየ። ዲብ ዕጨይ ናይ ልባን እንዴ ወተዩ እግልይ ወእግል የቀብ ሑዩ እንዴ ትላከ፡ “AN ADAL ወካልኣይ መሐብራይ እንዴ አትራተዐኩም፡ ዲብ እለ ለዘብጠ ተዐወተ ወምነ እብ እንክር ድማን ወድገለብ ለዘብጠ ደለ በህለት ቱ፡" LAT: ከእነ ክምሰል ቤሌነ አነ ሰልፍይ ሰበት ዐለ፡ ዶል ለከፍኮ ጠልገዊቖ እንዴ ደሌት ዲብ እንክር ተሓት ናይለ ዕጨት ዘብጠት። እተ ወቅት ለህይ አቡይዩ እድሪሰመ ዐለ። እግል ለአትናይተኒ እንዴ ቤለ፡ "አብሸርከ ቀረብከ፡" ቤሌኒ። የቀብ ሑይ ላተ መተንሸናይ ሰበት OA: ህቱ ለለክፈየ ጠልገት እግለ ሐጺን ወእግለ ዕጨት እንዴ ጠርቀት ሐልፈት። ለዶል ለህይ ሓምድ እንዴ ገነሐዩ፡፥ "“ፈዳብ! ሰኒ ህሌከ።" 6 ዐድ-ፋይዶም ቤለዩ። አብ ወወልዱ ክል-ዶል ተንቪን ወዱ ዐለው። ሓምድ ደለ እግለ ሐዘ ዘብጥ። አቡዩ እድሪሰ ህይ እት ጀፈሩ ዘብጥ። የቀብ ሑይ አጊድ ሞተ እንድኢኮን ሰኒ ፈዳብ ዐለ። እግል ክልኢትነ ክእነ እንዴ ወዱ ለዐልሙነ ዐለው።’ At ዘበን በዲር ዲብ መዐደይ ተከዜ ጅኔታይን ንኡሸቨመ መንዱቅ ረፈዕ ነብረ። ውላድ ወልቃይት ኣደኒቶም ነአይሸ ዲብ እንቶም ሰበት ለኣረፍዕዎም መንዱቅ እግሉም ክምሰል ሞራ ቱ። እተ ወቀት ለህይ ዲብ ዕዳጋታት ሖመረ ምሰል ጥለጉ ምዱድ ለልውዕል አቡ-ኸምሰ፡ አቡ-ሰተ ወመውዘር ለልትበህል መናዱቅ ብዕራይ እንዴ አዝቤክ ትዛበዩ። ሓምድ አእብ ተንቪን ምን ክምሰልይ ለልብል ምኩሕ ሰበት ዐለ፡ መደት ሐቱ እግል ፋጥነ ሕቱ ዲብ ምሸክለት ለትከፊሬ ምሰዳር ነሰአ። ፋጥነ ሰኒ ትርድት እሲት ዐለት። ምን ንእሸ ምሰል ውላድ ተብዕን ትትበአሰ ወእብ PA ትሻውጦም፣ ሐቀ አመመት ግረ ለኢተአቀብል፣ ሰኪን እንዴ ተዐንደቀት ለትገይሰ፣ ምን አዳም ወሕዋን ለኢትፈርህ፡ ፋሰ እንዴ ጸብጠት ለትትፈረር፣ ሰኒ ሓጥረት ወራድየት ክምሰል ዐለት ውላድ ሑ-አቡህ ከራር ወሐሰን ደግሞ። አምዕል ሐቱቲ ዲብ ሳቡንያይ፡ እት ፍንሄቕ ኩናመ ወካሉምነ ለልትበህሉ ሱዳኒን በአሰ ቀንጸ። መውዒታት ክምሰል ገብአ እግል ንርደእ ዲብ እንገይሰ ፋጥነ ሞረ ወፋሰ እንዴ ረፍዐት እት ትገይሰ ክምሰል ርኤክወ፡ "እንቲ እሲት እንቲ ሚ እናሰ አፎ ኢትአቀብሊ፣" እቤለ። ህተ ላተ ምሰልነ እግል ቲጊሰ ንማተ ሰበት በትከት፡ "‘ኩናመ ሐውነ እት ልትዘበጦ ይአቀብል፡” እንዴ ትቤ ምሰልነ አተላሌት። ምናተ፡ አሰኩ እንገይሰ ለዐልነ በአሰ ሹክ አዶደ - ናይ ማጉለ ሹም ለዐለ፡ ሰበት አሰከበዩ ዲብ ግብእ ይአቱነ እንድኢኮን ፋዋጥነ ሕትነ ላተ፡ ዐጃይብ ወአርኤተነ ዐለት። ህተ ሒለተ መትጃጂግራይ ይበዐለ እግለሩሠ’ 4. ክምሰልሁ 5. ክምሰልሁ ሓምድ አድሪስ ዓዋተ ፋጥነ፡፡ ሓምድ ሑህ እበ ለዐለት አግሉ መቅደረት ቴሸኖት ወፈራሰት፡ ትትፋወሸ ወትትመከሕ ዐለት። ምን አሊ ለትበገሰ እት ወቅት ፈደሬሸን ዲብ አውጋሮ፡ "ሓምድ ዲብ ሐንገል አዳም ለትከሬት ቤጨት እግል ልዝበጥ ቀድር፡" እት ትብል አግል ገወውረ ትፋወሸት ምሰሎም። "“ህቶም እንዴ ልተልህው ‘መን ሓጥርቱ ዲብ ረአሱ ቤጨት ለከሬ፣ እንድኢኮን ወርኤነ ዐልነ፡’ ቤለወ። ፋጥነ "አነ እወድየ አግሉ" ቴለቶም። "እግል ትፍርሂቱ።"” “ይእፈርህ!" እት ልብሎ ትከሐደው። ፋጥነ ህይ ዲብ ሐንገለ ጨፈዕ አንዴ ወዴት ቤጨት ከፊት እቱ። "እነ ወለት ፋርስሰ!" እት ትብል አትሳቀረት። እት ቀደደም ሓምድ እንዴ በጥረት ህይ ዲብ ጀርቤ ኣቱቱ። ሓምድ አብ ወግም ምን 20 አሰክ 30 ምትር እንቈዴ ሬመ መንዱቂ ዐመረ። እት ቀደም ሓምድ ትበጥር ሰበት ኢመሰለዮም ክሉም ግዋሪሬህ እብ ድንጋጽ በራይድ ጋብኣም እት እንቱም፡ "የህው፡ ADA ልዝበጥ ቀድር፡ እንቲ አማንኪ ቱ አፎ ይእንብለ፡' እት ልብሉ ጨጭ ወደው። ሰሮም ገሌ ህይ፡ "ፋጥነ ትገሰይ ረቢ ፍርሂ፡ እንቲ ክምሰል ሰበግኪና ሕሴቡ፡" እት ልብሎ ረምቀወ። ህተ ላተ፣ "ሓምድ ሑዜ፡ እዴሁ ኢትሸክፍ፡ እለ ቤጨት ምን ረአሸ እንዴ የውደቀየ ክሉ ረአሱ ግረ ይእብል፡’ እት ትብል አጽበረቶም። እንዴ ቴሸነ እግል ለኣውድቀ tn ATS, OF ትጸበረቱ። አው ሐንገል ፋጥነ እግል ልትፈንጠር ኣው ህይ ለቤጨት እግል ትትፈንጠሸ አዳም ለፍልም አግል ACA AN NUR ACHE ለመተቅበለት ምን ሰማን አው ሰቦዕ ኢበዝሐ። “AA AN AV LCA ተ፡ ዐጃይብ AMA ንርኤ ቱ፡" እት ልብሎ አብ ፈርህት አግጸቶም ገልበበው። ህተ ላተ መን አካናተ ተውዝ እንዴ ኢትብል በጥረት። ህቱመ እንዴ ኢልትሃለገ? እብ ብጣሩ መንዱቀ አንዴ ዐመረ ትዳለ። ዐድ-ፋይዶም ዝናድ ናይለ መንዱቅ ዶል ሰሕበ ለቤጨት ፈነጥሸ ገብአት ወረአስ ፋጥነ ሳልም እት እንቱ ተርፈ። +ፋጥነ ዲብ ሓምድ ብት እንዴ ወዴት፡ "ሓምድ ህይ፡ አምነክ ወእደምነከ!" እት ትብል እበ ክልኤ እዴህ ሐቅፈቱ። ፋዋጥነ ምሰለ ገወውረ ክሕድት ሰበት ዐለት፡ እንዴ ሰብገቶም ሰቦዕ ጠሊት ከሰረው ወእብ ሕበር ትበለዐየ፡" ትብል አሰይደ ተበርህ። ተበርህ ምስል ገዛህቕን ተድለ ለልትበህል አእናሰ እግል መደት 50 ሰነት ዲብ አውጋር ትነብር ለዐለት ቫሁድ ናይለ ሓድሰት tH? እብ ክሱሰ እሊ ዐጃይብ ላቱ ወአግል ትእመኑ ለኢትቀድር ተእሪክ እንዴ ኢንትሃ፮፡ “አቡነ ምን ሐፈረ፡ እምነ እምነ ምን ናረ፡ ዐድነ ህይ ህበረ-ደ ቱቴ። ሓምድ ሑይ ህግየ ብዝሕት ኢፈቱቲ፣ ምብላሱ ሕድት ወናሸፈት ተ። ሐሰት ኢፈቱ፡ አማን ወረታዐት ልታሌ። ህቱ ሓሳይ ወቂትላይ አዳም ኢፈቱ።“ ቤለ ዐብደለ አድሪስ ዐዋቴ (ሑሁ አግል ሓምድ)። “እሊ ገብአ ለትበህለ ትንቪን ፍንቱይ አማን ቱ። ሓምድ ምን ረአሰ ቤጨት እግል ልዝበጥ ለሰምሐት ፋጥነ እንዴ ኢትገብአ ለዐባይ ሕትነ ዓፈት ተ። ዲብ ሐንገለ ቤጨት እንዴ ከሬት ዝበጠ ቴለቱ፣ ህቱ ህይ ዘብጠየ፡" ልብል ዐብደለ።’ እብ ክሱሰ ተንቪን ሓምድ ለልሸህዶ ምስሉ ለወዐለው፡ ለረአው ወለ ሰምዐው ብዝሓም ቶም። ዎሮት ምኖም ድድ ጥልያን ከደን ፋግር (ሸፍታይ ጋብእአ) ለዐለ ሐጎሰ ተምነዎ ቱ፡ ሓምድ መተንሸናይ (ጠልገቱ ለኢትሸከፍ) ክምሰል ቱ አክልሕድ እግል አሰአለኩም። ዲብ መጅልሰ ክምሰል ትደመዐነ፡ ቡርሳሌ ንልከፍ እንብል። ሰርነ ገሌ ፍጃን እንዘብጥ፣ ሰርነ ገሌ እግል ጠልገት እብ ጠልገት እንዘብጠ፣ ሰርነ ሐብል ናይ ገመል ንብተክ እንብል። 6. አሰይደ ተበርህ (እሲቱ እግል አሰይድ ገዛህን): መቃበለት ምስል ኬትባይ፡ ማርስ 1983 - አውጋሮ። አሰይደ ተበርህ እሊ ተአሪክ እሊ ተሓኬ እት ህሌት ወለት 80 ሰነት ዐለት። እምበሌሃመ እግለ ሓድሰት ለአቅመተው ኩነመ ክምሰል ዐለው ቫርሐት ክምሰል ዐለት እት መንግአት ሸሮሕ ህለ። 7. አሰይደ ተበርህ (እሲቱ እግል አሰይድ ገዛህን)፡ መቃበለት ምሰል ኬትባይ፡ ማርስ 1983 - አውጋር። አሰይደ ተበርህ እሊ ተአሪክ እሊ ተሓኬ እት ህሌት ወለት 80 ሰነት ዐለት። እምበሌሃመ እግለ ሓድሰት ለአቅመተው ኩነመ ክምሰል ዐለው ቫርሐት ክምሰል ዐለት እት መንግአት ሸርሕ ህለ። 9 ሓምድ እድሪስ ዓዋተ ሓምድ እግል እናሰ ዎርት ገመል ዋሌ እንዴ ቤለዩ፡ አግለ ሐብል እብ ጠልገት በትከዩ። ግርማን ወድ-አሰፍህ ልከፍ ክምሰል ትበህለ ፍጃዳን ሰብረ። አነ ህይ እግል ጠልገት እብ ጠልገት ዘብጥክወ። አእሊ ዲብ ክሳድ- ዐይኖም ጀርጀረ (ሖርመት ዐይኖም ጀርጀረ) ወዳናሁ። እግል ትዝበጠ ተሐዜ ለህሌክ ሓጃት አሰክ ትርእየ ትረይም ምነ። ሰበት እሊ፡ ሰሩ ገሌ ረዩም ወሰሩ ገሌ ህይ ቅሩብ ቱ። እብ ተንቪን እግል ሓምድ ለፈልል (ለሰብግ) ነፈር ይዐለ። ነለት ሰኒ ረዩም ምኑ እት ህሌት ዲብ ሐንገለ አው ሰጋደ እንዴ ፈንተ ዘብጠ። እግል በዐል TPA VE: ANA IPA እንዴ ኢዘብጥ እገለ ATA NAA ADs ዘብጥ። ዲብ ቡብቦይፍ ቱ፣ ምሰል ሐርብየ ትዋጀዐነ። ሸንከትነ አሰክ ቀርቦ እንዴ አተህበሰነ ህገትነ እግሎሉም። ሐርብየ ዐሳክር እንግሊዝ ለዐለው ውላድ ሶዳን ቶም። ዎሮት ምናኖም ዲብ ገመል ጽዑን ዐለ። ሓምድ አእግለ ገመል እንዴ ኢዘብጥ እግለ እት ኮር ጽዑን ለዐለ ነፈር ክልኡ እግሩ ምሰለ ኮር እንዴ አልጥአ ሰብረየን። ለእናሰ ክምሰል ወድቀ ፖሉሰ ገመሉም እንዴ ሐድገው አሰክ እምሐጀር ህርበው። chi VR ANA ገመል እንዴ ሰለብነ ግሰነ።" አሕመድ ጣህር አብራሂም (ሸሃብ) ሰያቅ ዐለ። ላሊ ዲብ ሶሮባቲ ለልትበህል ዐድ ሸፍተ እንዴ መጽአው ምን ቤቱ አእንዴ ነስአዉ ዲብ ሓምድ መጽአው እቡ። ሓምድ እግል ሸሃቢ ናይ ሰይፍ ጅልባድ ወናይ ሰኪን ኮስቱባነ (ዲብ ርሸመት ናይ ፎደረ) ሰርን ናይ ፍደት አግል ልውዳ አእግሉ ወአግል መዘርገሩ እብ ፍደት ሸልሸል AIA ANE AM: አምጽአዉ። ሓምድ አእንዴ ኢልትዓወሉ ነሰአየን ጌሰ አበን። ሐቆ ሰለሰ አምዕል እግል ክለን እንዴ አትመመ ሰበት ሰለመዩ ምነ ዐውል አዴሁ ፤ፓኣዓሰቐተምፐቐዎረቅኛዝማችቓ፡ መቃበለት ምሰ ኬትባይ፡ 18/አገሰት 1991 ከረን። ሐንጎሰ ዲብ ቈለ በርዕድ ለሐርሱ ለዐለ ምድሩ ጥልያን እንዴ ወርሰቱ እግል ከሻኒ ፊሊፖ ለትትበህል ጸዐደ ሰበት ተዘህየበ፡ መርባት እግል ለአቅስን ዲብ 40ታት ሸፍታይ ገብአ። እግል መምተላካት Ot TL NI, ATLL 370 ምን ሐሑ NAA ፈረሰ ወ 27 መንዱቅ ነስአ ምኑ። 25 ምን ውላድ ጥልያን ቀትለ። እተ ወቅት AVE PAA ሓምድ እድሪስ ዐዋቱ ዕላቀት ሰኔት ሰበት ዐለት እግሉ፡ ድድ ናይለ ሕዱድ እንዴ ተዐደው TPE ዘምቶ ለዐለው ህናይእንድወ ናይ ሶናን ወውላድ ትግራይ ምሰል እንዴ ገብአው ልትሓረቦ ወገብሆ ዐለው። ሐንሰ እት ወቅት ፈደሬሸን ዕዱ መሕበር አንድነት እት ወቅት ግድለ ህይ ሴድያይ ሰውረት ዐለ። 10 ዐድ-ፋይዶም ወለዐል ቅረዲት ብዝሕት ህበዩ። ምናተ፡ ክምሰል ትደፍዐ ትም እንዴ ቤለ ኢቕሰ። እግለ እብ ቤለው-ቤለው ወአትራዛቅ መጽኡ ለሰዐለ አክባር ቴሸናት ሓምድ አብ ዐመል እግል ልርአዩ ሰበት ሐዘ ትሰአለዩ። "እነ ምን አዳም ከመ ሰምዐክዉ ጠልገትከ ዲብ ምድር ኢትትከሪ። ሰበት እሊ፡ አዜ ማጽእ እት ህሌኮ አርፎ ኢትአርኡኤ.፡ " እቤሉ። ለወቅት AVES AUC ሐቱ ዐለ። ሓምድ እግል ዎሮት እድሪሰ ወሃርዲ ለልትበህል ነፈር እንዴ ነቅመ፡ "ነዐ ጊስ ሐምሐመት ብተክ፣ ዲብ ዕጨት እንዴ ትጸግዐከ እት ሐንገልከ ክረየ፡" ቤለዩ። ለእናሰ ክምሰለ እለ ትበህለ ወደ። እድሪሰ ክምሰለ እለ ትበህለ አብ ሰኪነት ሐምሐመት እንዴ በትከ ዲብ ሐንገሉ ከረየ። AT ANA እመን ኢቀደርኮ። ሓምድ መንዱቂ እንዴ ዐመረ ሐቱ ጠልገት "ጢ. . .ው. . ው እንዴ አበለ እግለ ሐምሐመት ምነ ሰጋደ በትከየ። አነ እብ ድንጋጽ ‘ለእናሰ ሞተያ እቤ። -ምናተ፡ ሴመ ኢገብአ። አነ እግል ሓምድ "ከላሰ አመንኮ፡" እብሌሉ። ምናተ፡ ወሃርዲመ ፋርስ ቱ። እንተ ጠለገት ተሐብር እቱ እት ህሌከ ኢፈርህረ"" ሓምድ ምእበል ተንቪን፡ ብድረ አፍሩሰ ወእንሳመ ሰኒ ፈዳብ ዲቡ ነብረ። እብ ፍንቱይ እግል ፈረሰ ፍንጌቕ ምድር ወሰመ ለአተዐውለ እት ህለ፡ ለኣአቀሙቱ ለዐለው አንፋር፡ ምን ክትር መተዐጃብ አክልሕድ ተምሳል ናይ ዎሮት ዲብ ፍደእ ለለዐውል፡ ‘ያረቢ ኢተአብጥሩ፡ እንዴ ለአተላሌ እግልነ፡" ልቡሉ ዐለው። ፈረሰ እት ለአሰ ሻሸ አው ጣግየት hh? OF? Pre At ልትፈተት እንዴ አቅበለ ምን ምድር እንዴ ህረሰዩ እት ልሰፍ ለብሱ ዐለ5ዴ'" 9. አሕመድ ጣህር እብራሂም (ሸሃቢ)፡ መቃበለት ምሰል ኬትባይ፡ 16/08/ 1991 አቁርደት። ሸሃቢ ዲብ ሰሮባቲ ባካት አቂርደት ለነብር፡ ዕዱ ሐረከ ለዐለ፡ ዲብ እንቡተት ግደለ ሰለሕ ሴድያይ ሰውረት ሰዐለ ሰያቅ ቱ። 10. ሐሰን ከራር ዐዋቱ፡ 1990። 11 ሓምድ እድሪስ ዓዋተ ጥልያን እግል እድሪሰ እግል መደት ሐጫር እንዴ አሰረው ክምሰል ፈትሐዉ፡ ምን አሰመረ አሰክ በርከ ትከረ። ዲብ ህበረ-ደ እንዴ አወለጠ ህይ ዲብ ዐዱ ለዐለው አደኒቱ ወመምተለካቱ እንዴ ከምከመ እሰልፍ ቲዲብ አደባይ ወሐሬ እት ሕለጊን ሰክነ። ዲበ ምድር ለህይ ዐሳረት (ጨማይት ዜት) እንዴ ወደ ተጃረት ዜት ሰምሰም ለአትጋይስ ዐለ። አስክ አዜ አሰር ናይለ ዐሳረት ህለ ልትበህል። እድሪሰ አብሊ እንዴ ኢደዊ፡፥፡ አስክ ደባት - ደፈር ንንደር እንዴ BA ADA STH APA Tee At መዐደይ ተከዜ ዲብ ተኽላምበ እግል ልሰከን እዳዘት ጠልበ። ሰበት ትሰምሐ አግሉ ዲቡ ሐድሪረ። ዲብለ ባካት ለህይ - እት ደጋንጎም AN TPL ቢንዓምር ዜምተት ብቀት ANA AAAS አእቶም፡ አእግል ልዳፈዕ፡ ምን ቀጭፍ ወዘማቱ ሐ እግል ልጋብህ፡ ምድር እግል ልዕቀብ ወዌርኮ እግል ለኣድፈዕ ሰልጠት ተህየበቱ። እብ ክእነ ህይ ምሰለ ጸንዒት ምሰንዮት ትርድት AAA ወምሰል ገቢል ናይለ ድዋራት ዕላቀቱ ሰበት ዐቤት ውላድ ወልቃይት እግል ልፍርህዉ ወለሐሹሙ አንበተው። ቲብለ ወቅት ለህይ ሓምድ ምን አቡሁ ኢትፈንተ። እንዴ ON ዲብ ረአሰለ ናይ ከደን ተድሪበቱ ናይ መዲነት ተአሲር ወአምር አግል ልርከብ ቀድረ። AN መዓሳክር ጥልያን እንዴ ለኣትቃብል ሰደይር ወእሉ ለመሰል ሓጃቛት እግል ለአዝቤ አንበተ። እምበል አሊመ ዲብ ተከዜ አለሚት ቀትል ሰበት ዐለ፡ ምን ኣመረ እግል ጥልያን ቅራብ አለሚት ለአዘቤ ዲቦም ዐለ አግል ልግበአ ቀድር። አብሊ ህይ ምሰ ጥልያን መኣመረት ሰኔት ሰበት ወደ ወህቶምመ ሰበ ፈተዉ ህግያሆም እግል ልድረስ አንበተ። ሓምድ ምሰል ጥልያን ዕላቀት ውድየቱ እግል ዐዱ ይአኬት እቶም። ዲብ ሰነት 1935 ጥልያን አቶብየ እግል ትውረር ትትዳሌ እት ህሌት፡ ምን እንሰር ተከዜ ዲብ መዐሰከር ለዐለው ዐሳክር ጥልያን፡ እግል ሓምድ "ሐርብ እግል ልቅነጽ ሰበት ቱ፡፥ ዲብ ሐርብ ህይ ይቡሰ ወዋጥሉል ክሉ ምስል ሰበት ነድድ፡፥፡ ኣቡከ ምን ምድር ሐበሸ - ተኽላምበ ዲበ At ሐንቲነ ለህለ ምድር ዐድዩ፡" ቤለዉ። ሓምድ እግለ ረአዮም አንዴ 12 ዐድ-ፋይዶም ትከበተ ዐዱ እንዴ ከምከመ ዲብ ቢያኩንዲ ሓደረዮም። ሐቀ እሊ ህቱ እብ ምራዱ ዲብ ዴሸ ጥልያን ተዐሰከረ8ደ!'' እድሪሰ ዲብ ቢያኩንዲ ክምሰል ሐድራመ መንበረቱ ይአኬት። ቲዲብ ሊ ምድር እሊ ዐሳረት ወድካን እንዴ ወደ መንበረቱ ሳይር ዐለ። አብዕረት ሰበት ዐለ እግሉ እብ ዮምየት ገርህቱ እት ለኣትሐርስ እተይ ሰኒ ረክብ ዐለ። ዲብለ ዐድ እምበልሁ ሐ ላታውብ ነፈር ሰበት ይዐለ፡ እግል ድቡራም ውላድ ዐድ ምን ሓሁ ምንሕት ለህይቦም ወዲብ ሐርሰ ሰድዮም ዐለ። 11. ክምሰልሁ 13 [[ከረርም:ስያሰት]] [[ከረርም:ታሪክ ሐያት]] [[ከረርም:ተእሪክ እርትርየ]] [[ከረርም:ሓምድ እድሪስ ዓዋተ]] 167y8u7cz48cadg7xihgwgpw5ocqiuf 0 101 9913 9665 2026-10-28T22:18:19Z Hdad Tigre 1837 /* */ ወሰክ ስም ገጽ ሓባር 9913 wikitext text/x-wiki [[ዓሙድ ሰያሰት]] [[ዓሙድ ቅሰስ]] [[ዓሙድ ታሪክ]] [[ሓባር]] gdcrygu1xiyvgxl6emuya5ysho3m59x 9914 9913 2026-10-28T22:19:03Z Hdad Tigre 1837 /* */ ወሰክ ስም ገጽ ዕልብ 9914 wikitext text/x-wiki [[ዓሙድ ሰያሰት]] [[ዓሙድ ቅሰስ]] [[ዓሙድ ታሪክ]] [[ሓባር]] [[ዕልብ]] ldmy46d0ag7jzf9ny222s69z3jc16ot 0 172 9901 9830 2026-10-28T12:03:52Z Hdad Tigre 1837 /* ብለዕ ወስታይ */ ወሰክ ገጽ ገርሰ 9901 wikitext text/x-wiki == ብለዕ ወስታይ == * [[መንፈዐት ሐበት-አሰውዳ]]<br> * [[ምን ቡን አክል አዪ እግል ትስቴ ብከ]]<br> * [[ሐሊብ እንሰ]] * [[ቀርፈ]] * [[እከለት]] * [[ቡን]] * [[እንጄረ]] * [[ጂር]] * [[ዐዳይ]] * [[ዘቢብ]] * [[ዘይቱን]] * [[ሕመር]] * [[ሺሮ]] * [[በለስ]] * [[ፍቀዲት ሻሂ]] * [[ገርሰ]] rj8bc2lq4a9tn6il0ulrsmsrkatn2ta 9930 9901 2026-10-29T11:11:56Z Hdad Tigre 1837 /* ብለዕ ወስታይ */ ወሱክ አልጌን 9930 wikitext text/x-wiki == ብለዕ ወስታይ == * [[መንፈዐት ሐበት-አሰውዳ]]<br> * [[ምን ቡን አክል አዪ እግል ትስቴ ብከ]]<br> * [[ሐሊብ እንሰ]] * [[ቀርፈ]] * [[እከለት]] * [[ቡን]] * [[እንጄረ]] * [[ጂር]] * [[ዐዳይ]] * [[ዘቢብ]] * [[ዘይቱን]] * [[ሕመር]] * [[ሺሮ]] * [[በለስ]] * [[ፍቀዲት ሻሂ]] * [[ገርሰ]] * [[አልጌን]] qqj42f3vevisjpf4zt9ykxf20ixwwrl 0 221 9925 9879 2026-10-28T23:36:09Z Hdad Tigre 1837 /* */ ሐዳስ ገጽ እብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን 9925 wikitext text/x-wiki <big>'''ታሪክ ሐያት'''</big> * [[አሕመድ ጣህር ዑመር ባዱሪ]] * [[መሐመድዐሊ ሐሰን አልአሚን]] * [[እድሪስ ወድ አሚር]] * [[አልአሚን ዐብደለጢፍ - ሰር-ዘመ ን እት ፈን|አልአሚን ዐብደለጢፍ]] * [[እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ|እድሪስ መሐመድ ዐሊ]] * [[መሐመድእድሪስ ዐብደለ (አሽትራነ)]] * [[ጸሀይቱ በራኪ - ፈናኒት]] * [[ሳራ ተ-ሰንበት - ፈናኒት]] * [[ልጃም እሽሐቅ]] * [[ዐለዮ]] * [[ዐብደለ ዑመር ዑስማን]] 277p08lzp9c9t5yfntjocqhhjdex16f 0 280 9910 9289 2026-10-28T21:52:01Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9910 wikitext text/x-wiki '''<big>እድሪስ መሐመድ ዐሊ</big>''' [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 4.png|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 3.png|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 2.jpg|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 1.jpg|thumb]] ሐጪር ተእሪኽ ሐያት ፈናን እድሪስ መሐመድ ዓሊ እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ፡ እት ምሽዋር 30 ሰነት እብ ዑመር መሐመድ ዓሊ አቢብ ኸርቱም ሰነት 2016 እት ሰነት 1956 እት ሳሕል ናሮ ቃምጬ ወ ምን ዋልዳዩ መሐመድ ዐሊ ሕመድ ሐጂ ዎ ዋልዳይቱ ሐሊመ አልሓጅ ሙሰ ትወለደ። እድሪስ ምስል አርበዕ ሐዉ ወሐቴ ሕቱ ለትወለደ እት ገብእ ህቱ ወድ ሕደጋት እዴ ቤቶምቱ። እድሪስ ዲብ [[ናሮ]] እንዴ ዐበ ሽወየ በጽሕ ክምሰል ገብአ ሱዳን ጌሰ ወዲብ ሱዳን ፍንጌ ከሰለ፡ ገዳርፍ ወአጥበረ እንዴ ሸቄ ምስለ ዐለት እቱ ፍቲ ሕላይ ወዝብጠት ዑድ ምስል ምነ ዐባዪ ሔልየት ሱዳን ላቱ ሐሰን ኸሊፈ አል-አጥበራዊ ተኣመረ ወለ ዐለት እቱ ጽምእ እት ሕላይ እግል ለርዌ አንበተ። እድሪስ ለምን ንእሹ ዲብ ዐዱ ዲብ እንቱ እብ ሕላይ አሚር ፈን ትግራይት ላቱ እድሪስ እብራሂም ወድ አሚር እምቡቱ ለዐለ ሕላይ እት ሱዳን ምስል ክም ከረ ሐሰን ኸሊፈ ለመስሎ ዐቢ ሹዐረእ ወሔልየት እብ መትኣማሩ ዝያድ ባብ አርሐ እግሉ። እት አወል ስሳታት ወ ሰብዓታት ሸባብ ለዐለው ውላድ ኤረትርየ ምስለ ምን ርሕም ሸዐብ [[እርትርየ]] ውልድት ለዐለት ሰውረት ተሕሪር ትርድት ዕላቀት ዐለት እሎም ሌጠ እንዴ ኢገብእ ካቤት ፍቲ ወጠን ትለብልቦም ሰበት ዐለት፡ እድሪስ መ ኦሮት ምነ እብሊ ሽዑር እሊ ልትቀለው ለዐለው ሸባባት ዐለ። እሊ ሰበት ገብኣቱ ህዬ ሐቆ እስትሽሃድ ዐብዱርሕማን ሑሁ ዲብ ሐርብ ናስ-ኖስ (አህልየ ) እት ሰነት 1974 ሰውረት ለፈግረ። ዲብ ሰውረት ኤረትርየ ለክም ካልኣይ ጽዋር ልትሐሰብ ወልትረኤ ለዐለ ሕላይቱ። እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሰውረት ክም ፈግረ ፈን አተላለ። እሊ ህዬ ምን ሰነት 1975 ቱ ረስሚ ዲብ ፍረቅ ሰውረት እንዴ ተሓበረ ለሐለ። ዲብ እለን 30 ሰነት ሕላይ እድሪስ ክሉ መራሕል፡ ጀራይም አባይ፡ ልጁእ ሸዐብ ኤረትርየ፡ አትናዳድ ደገጊት፡ እቢ እስትዕማር፡ ሓዚ ሕርየት፡ ሰፈላል ምድር፡ አትዐገቦት ሐርብ አህልየ፡ አትዐገቦት መትካፋል ሰውረት፡ ፍርስነት፡ እስትሽሃድ፡ ፍቲ ወዓዳት ዲብ ልትናወል ለኢለሀንቀልቅል ደብር ነድቀ። ሕላይ እድሪስ መሐመድ ዐሊ እብ ገበይ ቀላል ወርሳለት ትርድት እግል ሸዐብ ወሰውረቱ፡ ኤማን ወፍርስነት ዐንደቀዮም ፡፡ እድሪስ ለእግል ኤረትርየ ወሸዐበ ለሐለዩ ሐልየት ክል መርሐለት ከበነ ዋከተ ሀበየ።- ደገጊት ኤረትርየ ክም ነደ ወአዳም መስከቡ ክም መረ እቱ ሸዐብ እብ ርሕ አፍግር አስክ ሱዳን ለጅአ። መጥ-መጦር ልጁእ ወነድ ደገጊት ኤረትርየ፡ ሰውረት እት ሐርብ አድሕድ እንዴ ትሸመመት አሕድ ክም አፍኔት፡ ፈናን ሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ እበ ዕግል ህግያሁ ዐገብ ቤለየ። አፎቱ አፎ አባይ ሰሐቀ ዲብነ ወፈታይነ አቤ? አሕድ እንዴ ንትካረፍ ኤረትርየ ትረሰዐነ፡ ሚተ ለእግለ ፈገርነ ወእግለ ስለሕ ረፍዐነ፡ ንዕኖ እንዴ ትጋሜነ ወእንዴ አድሕድ ሰምዐነ፡ አባይ ሀለ ግራነ ወእግሉ ነአፍግር ምን ዐድነ። ሕነ አሕድ ንትካረፍ ወዐድነ ነድድ ግራነ፡ ተዐናደቀት አምሐረ ወአንደደቱ ደጋነ፡ ኤረትርየ ታርፈት ተ ወኢተሐድገ ለአካነ፡ ሕነ ዕድም ጠለምነ እለ የዐለት ህግያነ። እግል ክልነ ኢሰኔት አምዕላይት ገረግር፡ ሐውነ እንዴ እንርእዮም ነደቅናሆም ዲብ አቅብር፡ እብ እዴ አሕድ በዴነ ለትረኤተነ ይአምር፡ እኪት ብዝሕት ረኤኮ ወአሰፍ ዲመ ኢትፈግር። ክመ ሰብ ዐድነ ልቡለ አዳም ዐዱ ወመስከቡ እንዴ ጠለቀ እት ልጁእ ወዐለዮ ሐቆ ነብረ ሹም መ ምን ገብእ ሀበይ እት ሞዳዩ አው ሀበይ እት ወጠኑ ለሐይሱ፡፡ እለ ምን ፈህማቱ ለዐቢ ርክን ፈን ወሕላይ ትግራይት ላቱ እድሪስ መሐመድ ዐሊ ዐለዮ ወመትሸዕታር ሸዐብ ኤረትርየ ዝያድ ክሎም ሔልየት ለሐለ እቡ፡፡ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ አከይ ነብረ ወአከይ መንበሮ አስክ ምዶል እንክህሎ ወሰብ ምድሩ ሰትሮ እንዴ ቤለ ዶል ሐለ፡ ለሕላይት ሽዕረ ምን ገብእ ወለሐነ እበ ተአትሰፍፍልል ገበይ ቀደመየ። ክሉ ኤረትሪ እት ልጁእ ለነብር ልግበእ ወዲብ ዐዱ እለ ሕላየት ዶል ሰምዕ ገሮቡ ለኢልትናከእ ወእብ ምር እስትዕማር ለኢልሽዕር ኢለሀሌ ገብእ ከንዶእ ዲብ ኢኮን ወጠኒ እንዴ ትመሰለ እግል እኪት ሸዐብ ኤረትርየ ለተርህ ምን ኢገብእ። እግልሚ አርዌ ከብድ ለአክዩ ሰበት አለቡ። ሔልያይ እድሪስ መሐመድ ዐሊ እሊ ለምን ደንግብ ስቲናት አስክ አዜ ሸዐብ ኤረትርየ ልትዐዘብ ወፈኔ እቡ ለሀለ ልጁእ ወመራረቱ ክም ረአ፦ አከይ ነብረ ወአከይ መንበሮ፡ አስክ ምዶል እንክህሎ፡ ወድ ሰብ ምድሩ ሰትሮ። እት ኢምድሩ ለሀለ ክምሰል ሐዘ ኢወዴ፡ ሐንቴ ጸሩ ለነብር ህግየ ሰኔት ኢልስኤ፡ እንዴ ለሐዜ ክሳሩ እት አሰረ እት ልስዔ፡ ምስል ሰብኡ ወዳሩ አጽብሕ ኢኮን ወአምሴ፥ እብ ገበይ ስሂለት ልጁእ አከልአዪ መሪር ክምቱ አድረሴነ እስታዝ እድሪስ። ኤረትርየ ዐባይተ ለትብል ሕላየቱ ምነ ሰልፍ እት መስረሕ ለሐለየን ተ፡ ኤረትርየ ዐባይተ ዐባይ ክሉ ተአነብር፡ እንፈድየ እብ ደምነ አስክ አዝናብ ነአፈግር። ኤረትርየ ዐባይተ ዐቤተኒ ዲብ ነሐረ(2) እበንየ እብ ደምዬ ወይሀይበ አምሐረ።(2) ሰራበበ ገሮብዬ ፋቅድ ሀለ አያሙ፡(2) ኤረትርየ ትሰፍለለ ምድር እበ ዝላሙ።(2) በኬ ሀለ ዕንታቼ ወኢከለሰ ብካዩ፡(2) ምድሩ ወዐዱ ትፋቀደ ናሮ ለእበ ዐዳዩ።(2( ውላድ ሐሰብ አቡክም አነ ዲብሚ ህሌኮ፡ ወምን እያም ወዴኮ ሐኑነቼ ኢረኤኮ፡ ሚቱ አነ ዘንብዬ አፎ ረዪም አምሴኮ። መዕደኒለ ገሊለት ዘሪበትለ ግንደዔ(2) አነ ዎ እንቲ ኤረትርየ ምዶል ገብእ ንትረኤ።(2) ኢሰምዐወ ለህግያዬ ለትብል ሕላየቱ ሐቴ ምነ ሐርብ አህልየ ወምር ልጁእ ለሸረሐ ሐልየቱተ፦ እግል እሎም ይሕሜ መዐየን እርኤ ህሌኮ፡ ወእግል ርሕዬ ይሕሜ አነ ብዙሕ ተሃጌኮ፡ ኢሰምዐወ ለህግያዬ እግል ጽሙም ሓኬኮ። ከአፎ ልብቀል ለሰዐር ወዝላም ከአፎ ትትካሬ አልባብ እኩይ ዲብ እንቱ ወእደይ አድሕድ ዲብ ዋሬ፡ ክልኦት ለሐው ትፈናተው ወለ ክልኤ ግዋሬ፡ እሊ በአስ ኢኮኒ ላመ ትበአሰ ልትዓሬ። እግል ነአቅብልቱ ዲብ እምብል ዕሽሪን ሰነት ወዴነ፡ አብያት ንዱቅ ሐደግነ ከአብያት ጸርነ ትካሬነ፡ ዕንክም እኪት ምን ተአቤ ሕነ እኩይ ህሌነ፡ ኢመስከብነ ሰከብነ ወኢሰሜትነ ትሰሜነ። እግል ሕሜክም ሸዐብነ ገበይ ሰኔት ኢትአምሮ፡ እንትም አሕድ ምን ጸብጦ ምን እዴክም ኢፈግሮ። እለ ሕላየት ሕበር ንፍሀመ ወለዘተ ነአዳውር፡ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ዕሽሪን ሰነት በዘሐ ዲቡ ዐለየ ከ እግል ነአቅብልቱ ዲብ እንብል ዕሽሪን ሰነት ወዴነ ቤለ፦ ሸዐብ ኤረትርየ ላኪን አስክ አዜ እት ልጁእ ነብር ሀለ። ምስለ ብዲር እት መዐሳክር ልጁእ ነብር ለዐለ ሸዐብ ዮም ሱዳን እንዴ ተሐለፈት ኤረትሪ ለኢነብር እተ ቃረት ናይ ዐለም ይህሌት። ጃእር ሐቆ ሀለ አዳም እግል ልትቃተል፡ ልትሳጀን ወልልጀእ ጠቢዒቱ። ለ ዕሽሪን ሰነት በዘሐ ዲቡ ለዐለየ እስታዝ እድሪስ መሐመድ ዐሊ አስክ እለ ዮም ሸዐብነ ክልኤ ዕሽሪን አትዐረየን እግለ ዕሽሪን ለሀ ከ 60 ሰነት እት ልጁእ ወድ ወምነ መደት ለሀ ዲብ ተአኬ። ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ንዳል ወእስትሽሃድ እብ ብዙሕ አግቡይ ሸርሐዩ፡ ምነ እስትሽሃድ ወሐያት ምናድል ለሸረሐ ሐልየቱ፥ ሕደጉኒ ሕደጉኒ ምስል ሐውዬ ሐይሰኒ እሙት ምስሎም ወእንበር፡ ምን እመይት ቀብሩኒ ቀብር ሰኒ እትቀበር፥ ወምን ሀሌ ሐውዬቶም እትሃጀኮም እት መሕበር፡ ህጅኮም ወለ ሰሓቆም ጠዕመ ዲብዬ ምን ስከር፥ ሕላይ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ መራረት ንዳል፡ እስትሽሃድ፡ ዐለዮ፡ መትካፋል ሰውረት፡ ፍቲ፡ ዓዳት ወብዕድ እብ ትግራይት ወዐረቢ ለሐድገየ አለቡ። እስታዝ እድሪስ ምነ እት ንዳል ለዐለየ መደት አስክ እት ስጅን ጃእራም ለአቴ 11 ሸሪጥ ጠብዐ ወብዙሕ ሐልየት እት ሸራይጥ ለኢትከምከመ ቡ። ለበዝሐ ምን ሐልየቱ እግል ኤረትርየ ወንዳለ ከስስ። ክሱሰን ለዲብ መደት ንዳል ለሐለዩ። ኤረትርየ ትሰፍለልኮ ዐጄ ዲቡ ትወለድኮ፡ ያ ሕሌል በናት በለዲ፡ ኤረትርየ ታርፈተ ኢትሐድገ ለአካነ፡ ኢሰምዐወ ለህግያዬ፡ ኢትሐደገት ወኢትሀዴ፡ ምስል ሐውዬ ሐይሰኒ፡አምሺ ዐለ ቀደሚ፡ አርደል ጅዱድ፡ መሕበር ክሉል ፈንጠረው ወብዕድ ዲብ ገብእ ሐቆ ሕርየት መርዓዊነ፡ ብላይ ጸሊም ልኬፉ፡ ምስል ሪም ምድር፡ መዳርር ገሮበ፡ ጌረማነት፡ ሾከን ሰዋሕል፡ ምን ማይ ዘረ፡ ባቡረ ትሩብሊ ሳፈረ፡ ግሩም መካሪተ፡ ሽክናሁ ለከሬ እት ምድርነ፡ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ወብዕድ ብዙሕ ሐልየት ሐለ፥ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ናደለ ወአናደለ፡ ሐልየቱ እት አልባብ መዋጥኒን ኣካን ጸብጠ፡ ገበይ ሐበረ እት ንኡሽ ወዐቢ ፍቲ ወጠን አስበቀ። ብላይ ጸሊም ልኬፉ ከብላይ ጸዕደ ትከደኒ ሐቆ እለ ኢትሕዘኒ፥ ኤረትርየ እምዬ እንዴ ውልብ በሊኒ እግልኪ ጽሙእ ዐልኮ ምን ማይ ዘረ አስቲኒ። ሕቼ እት ጀላኪ ቃረጨቱ ጭገረ፡ ርሳስ ሰርጌት ምነ ሶሚት ለእበ አስራረ። እሊ እግል ኤረትርየ ወንዳለ ለከስስ እት ገብእ ፍቲመ ወዓዳት ዋከቶም ሀበዮም። እስታዝ እድሪስ ምነ እት ፍቲ ለሐለዩ ክም ከረ ምስል ሪም ምድር ልብዬ ስካብ ከልኤኒ ሀረሴኒ ሰር ላሊ ወእተየ ህሌት ቤሌኒ? መዳርር ገሮበ እረክበ ለቤለ ከቦሀ ልትለውሌ ወረአሰ ግምቦ ማሼለ። ምን ስነትኪ ወምን ሑኪ ወድ ዐድኪ እሎም ባድያም እግለ ሻይብ ሀበውኪ ወብዕድ ብዙሕ ሐልየት ሐለ። እት ደንጎበ ሔልያይ ወሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ ለእብ ኤረትርየ ዐባይተ ዐባይ ክሉ ተአነብር እንፈድየ እብ ደምነ አስክ አዝናብ ነአፈግር እት ልብል ለአንበተየ ምሽዋር ሕላይ 30 ሰነት፡ ለዲብ ሰነት 2005 ዲብ መስረሕ ለሐለየ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ለትብል ሕላየቱ እተ በጥረ። ሰብ ዐድነ ፍርት ዓይረት ወዓይረት ጻብሐት እንዴ ልብሎ ልደዐው። ሐቆ ሕርየት ዲብ ኤረትርየ ፍሩር እግል ልዒር ወዓይር እግል ለአጽብሕ ምስትሒል ጋብእ ሀለ። ፈናን ወሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ እለ ለላሊ ትነስእ ወእተየ ክም ከሬት ለኢትትደሌ እዴ ዕሳበት ነስአቱ። ዮም ዓመት ለምሽዋር አትዐገቦ፡ሰይሖት ሰውረት፡ መኣሲ ሸዐብ እብ እስትዕማር፡ ልጁእ ወክሉ ጀዋንብ ሕርየት ክምሰልሁመ እት ፍቲ ወዓዳት ለሐለዩ ሕላዩ 40 ሰነት ዋዲ ሀለ። ለፈናን ሰውረት ወእንሳንየት ላቱ እድሪስ መሐመድ ዐሊ 10 ሰነት እት ስጅን ሑሉፈን ሀለ። እስታዝ እድሪስ ምስል ክሎም ሽረፈእ ወአሕራር ኤረትርየ ሰብ ላሊ እንዴ ነስአዉ ምን ሰጁኑ ለእግል ኤረትርየ ወሸዐበ ለናደለዩ ንዳል ሳብት ተምሳል እንዴ ገብአ እት አልባብነ ነብር ሀለ። ለናይ ደንጎበ ሕላየቱ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ትብል። እንሻአለህ ምን አግባብ ስጅን ሙጅርሚን እንዴ ፈግረ ምስል ዐዱ ወክሎም ፈተቹ እግል ለአምሐብር ሰአየትነ እት ረቢ ዐባይተ። እግልሚ አርድ እግል በዐል ሰብር ሰበት ጸብሕ። ለቀደም መሰጃኑ ለሐለየ ሕላየት ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ፡ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ፡ ምስልኪ ኤረትርየ አናዲ ሻማት ብዬ ኢበሌ። እለ ሀብኪ ኢልብል ኢልብል እብ ወጠኑ ለኣመነ፡ ቃልየት እንቲ ምድርዬ ወቃሊ እትኪ ደፈነ፡ እፈትየ ምን ብዲር ወልብዬ ዲበ ትጀነነ፡ ልሽህድ እዬ ለዕጨየ ወልሽህድ እዬ ለእበነ። እለ ቅዱይ ትንፋሰ አነ እለ እፈቴ፡ ይእቀድር ፍንቲተ ወምነ ረዪም እግል አምሴ፡ ክመ ብዲር እቤለ ይእትበደል ወይሐሴ። እሊ ጭሩይ ሻካተ አነ ልብዬ አብረደ፡ ከብደት ሐየት ባልዕቱ ምን ዘራሀ ለሰተ፡ ዶል ለከረም ዘልም መ ልብዬ ትበልስ ግንሐተ። ደለ ዲብኪ ትወለደ እብ ሜላዱ ልትሐበን፡ ዲመ ሀሊ ዋልዳይት ለትንፋስኪ ኢልትሰአን ክሉ ልቡ ምስልኪቱ እት ዐድ ለሀለ ወከደን። ሀሌ ወንበር አቡ ኻልድ ወረቢ ልፈርጀከ እንሻለህ ምስል ክሎም ክምሰልከ ስጁናም ለህለው ሹረፈ [[ከረርም:ታሪክ ሐያት]] [[ከረርም:ፈን ወ ዓዳት]] እ። <!-- Q131441879 --> hjpmjioh8e6r1xvf9ikm6ro5p73w5ok 9911 9910 2026-10-28T21:55:05Z Hdad Tigre 1837 ንኢሽ አስነዮት 9911 wikitext text/x-wiki '''<big>እድሪስ መሐመድ ዐሊ</big>''' [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 4.png|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 3.png|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 2.jpg|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 1.jpg|thumb]] ሐጪር ተእሪኽ ሐያት ፈናን እድሪስ መሐመድ ዓሊ እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ፡ እት ምሽዋር 30 ሰነት እብ ዑመር መሐመድ ዓሊ አቢብ ኸርቱም ሰነት 2016 እት ሰነት 1956 እት ሳሕል ናሮ ቃምጬ ወ ምን ዋልዳዩ መሐመድ ዐሊ ሕመድ ሐጂ ዎ ዋልዳይቱ ሐሊመ አልሓጅ ሙሰ ትወለደ። እድሪስ ምስል አርበዕ ሐዉ ወሐቴ ሕቱ ለትወለደ እት ገብእ ህቱ ወድ ሕደጋት እዴ ቤቶምቱ። እድሪስ ዲብ [[ናሮ]] እንዴ ዐበ ሽወየ በጽሕ ክምሰል ገብአ ሱዳን ጌሰ ወዲብ ሱዳን ፍንጌ ከሰለ፡ ገዳርፍ ወአጥበረ እንዴ ሸቄ ምስለ ዐለት እቱ ፍቲ ሕላይ ወዝብጠት ዑድ ምስል ምነ ዐባዪ ሔልየት ሱዳን ላቱ ሐሰን ኸሊፈ አል-አጥበራዊ ተኣመረ ወለ ዐለት እቱ ጽምእ እት ሕላይ እግል ለርዌ አንበተ። እድሪስ ለምን ንእሹ ዲብ ዐዱ ዲብ እንቱ እብ ሕላይ አሚር ፈን ትግራይት ላቱ እድሪስ እብራሂም ወድ አሚር እምቡቱ ለዐለ ሕላይ እት ሱዳን ምስል ክም ከረ ሐሰን ኸሊፈ ለመስሎ ዐቢ ሹዐረእ ወሔልየት እብ መትኣማሩ ዝያድ ባብ አርሐ እግሉ። == እት ሰውረት መትሓባሩ == እት አወል ስሳታት ወ ሰብዓታት ሸባብ ለዐለው ውላድ ኤረትርየ ምስለ ምን ርሕም ሸዐብ [[እርትርየ]] ውልድት ለዐለት ሰውረት ተሕሪር ትርድት ዕላቀት ዐለት እሎም ሌጠ እንዴ ኢገብእ ካቤት ፍቲ ወጠን ትለብልቦም ሰበት ዐለት፡ እድሪስ መ ኦሮት ምነ እብሊ ሽዑር እሊ ልትቀለው ለዐለው ሸባባት ዐለ። እሊ ሰበት ገብኣቱ ህዬ ሐቆ እስትሽሃድ ዐብዱርሕማን ሑሁ ዲብ ሐርብ ናስ-ኖስ (አህልየ ) እት ሰነት 1974 ሰውረት ለፈግረ። ዲብ ሰውረት ኤረትርየ ለክም ካልኣይ ጽዋር ልትሐሰብ ወልትረኤ ለዐለ ሕላይቱ። እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሰውረት ክም ፈግረ ፈን አተላለ። እሊ ህዬ ምን ሰነት 1975 ቱ ረስሚ ዲብ ፍረቅ ሰውረት እንዴ ተሓበረ ለሐለ። ዲብ እለን 30 ሰነት ሕላይ እድሪስ ክሉ መራሕል፡ ጀራይም አባይ፡ ልጁእ ሸዐብ ኤረትርየ፡ አትናዳድ ደገጊት፡ እቢ እስትዕማር፡ ሓዚ ሕርየት፡ ሰፈላል ምድር፡ አትዐገቦት ሐርብ አህልየ፡ አትዐገቦት መትካፋል ሰውረት፡ ፍርስነት፡ እስትሽሃድ፡ ፍቲ ወዓዳት ዲብ ልትናወል ለኢለሀንቀልቅል ደብር ነድቀ። ሕላይ እድሪስ መሐመድ ዐሊ እብ ገበይ ቀላል ወርሳለት ትርድት እግል ሸዐብ ወሰውረቱ፡ ኤማን ወፍርስነት ዐንደቀዮም ፡፡ እድሪስ ለእግል ኤረትርየ ወሸዐበ ለሐለዩ ሐልየት ክል መርሐለት ከበነ ዋከተ ሀበየ።- ደገጊት ኤረትርየ ክም ነደ ወአዳም መስከቡ ክም መረ እቱ ሸዐብ እብ ርሕ አፍግር አስክ ሱዳን ለጅአ። መጥ-መጦር ልጁእ ወነድ ደገጊት ኤረትርየ፡ ሰውረት እት ሐርብ አድሕድ እንዴ ትሸመመት አሕድ ክም አፍኔት፡ ፈናን ሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ እበ ዕግል ህግያሁ ዐገብ ቤለየ። አፎቱ አፎ አባይ ሰሐቀ ዲብነ ወፈታይነ አቤ? አሕድ እንዴ ንትካረፍ ኤረትርየ ትረሰዐነ፡ ሚተ ለእግለ ፈገርነ ወእግለ ስለሕ ረፍዐነ፡ ንዕኖ እንዴ ትጋሜነ ወእንዴ አድሕድ ሰምዐነ፡ አባይ ሀለ ግራነ ወእግሉ ነአፍግር ምን ዐድነ። ሕነ አሕድ ንትካረፍ ወዐድነ ነድድ ግራነ፡ ተዐናደቀት አምሐረ ወአንደደቱ ደጋነ፡ ኤረትርየ ታርፈት ተ ወኢተሐድገ ለአካነ፡ ሕነ ዕድም ጠለምነ እለ የዐለት ህግያነ። እግል ክልነ ኢሰኔት አምዕላይት ገረግር፡ ሐውነ እንዴ እንርእዮም ነደቅናሆም ዲብ አቅብር፡ እብ እዴ አሕድ በዴነ ለትረኤተነ ይአምር፡ እኪት ብዝሕት ረኤኮ ወአሰፍ ዲመ ኢትፈግር። ክመ ሰብ ዐድነ ልቡለ አዳም ዐዱ ወመስከቡ እንዴ ጠለቀ እት ልጁእ ወዐለዮ ሐቆ ነብረ ሹም መ ምን ገብእ ሀበይ እት ሞዳዩ አው ሀበይ እት ወጠኑ ለሐይሱ፡፡ እለ ምን ፈህማቱ ለዐቢ ርክን ፈን ወሕላይ ትግራይት ላቱ እድሪስ መሐመድ ዐሊ ዐለዮ ወመትሸዕታር ሸዐብ ኤረትርየ ዝያድ ክሎም ሔልየት ለሐለ እቡ፡፡ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ አከይ ነብረ ወአከይ መንበሮ አስክ ምዶል እንክህሎ ወሰብ ምድሩ ሰትሮ እንዴ ቤለ ዶል ሐለ፡ ለሕላይት ሽዕረ ምን ገብእ ወለሐነ እበ ተአትሰፍፍልል ገበይ ቀደመየ። ክሉ ኤረትሪ እት ልጁእ ለነብር ልግበእ ወዲብ ዐዱ እለ ሕላየት ዶል ሰምዕ ገሮቡ ለኢልትናከእ ወእብ ምር እስትዕማር ለኢልሽዕር ኢለሀሌ ገብእ ከንዶእ ዲብ ኢኮን ወጠኒ እንዴ ትመሰለ እግል እኪት ሸዐብ ኤረትርየ ለተርህ ምን ኢገብእ። እግልሚ አርዌ ከብድ ለአክዩ ሰበት አለቡ። ሔልያይ እድሪስ መሐመድ ዐሊ እሊ ለምን ደንግብ ስቲናት አስክ አዜ ሸዐብ ኤረትርየ ልትዐዘብ ወፈኔ እቡ ለሀለ ልጁእ ወመራረቱ ክም ረአ፦ አከይ ነብረ ወአከይ መንበሮ፡ አስክ ምዶል እንክህሎ፡ ወድ ሰብ ምድሩ ሰትሮ። እት ኢምድሩ ለሀለ ክምሰል ሐዘ ኢወዴ፡ ሐንቴ ጸሩ ለነብር ህግየ ሰኔት ኢልስኤ፡ እንዴ ለሐዜ ክሳሩ እት አሰረ እት ልስዔ፡ ምስል ሰብኡ ወዳሩ አጽብሕ ኢኮን ወአምሴ፥ እብ ገበይ ስሂለት ልጁእ አከልአዪ መሪር ክምቱ አድረሴነ እስታዝ እድሪስ። ኤረትርየ ዐባይተ ለትብል ሕላየቱ ምነ ሰልፍ እት መስረሕ ለሐለየን ተ፡ ኤረትርየ ዐባይተ ዐባይ ክሉ ተአነብር፡ እንፈድየ እብ ደምነ አስክ አዝናብ ነአፈግር። ኤረትርየ ዐባይተ ዐቤተኒ ዲብ ነሐረ(2) እበንየ እብ ደምዬ ወይሀይበ አምሐረ።(2) ሰራበበ ገሮብዬ ፋቅድ ሀለ አያሙ፡(2) ኤረትርየ ትሰፍለለ ምድር እበ ዝላሙ።(2) በኬ ሀለ ዕንታቼ ወኢከለሰ ብካዩ፡(2) ምድሩ ወዐዱ ትፋቀደ ናሮ ለእበ ዐዳዩ።(2( ውላድ ሐሰብ አቡክም አነ ዲብሚ ህሌኮ፡ ወምን እያም ወዴኮ ሐኑነቼ ኢረኤኮ፡ ሚቱ አነ ዘንብዬ አፎ ረዪም አምሴኮ። መዕደኒለ ገሊለት ዘሪበትለ ግንደዔ(2) አነ ዎ እንቲ ኤረትርየ ምዶል ገብእ ንትረኤ።(2) ኢሰምዐወ ለህግያዬ ለትብል ሕላየቱ ሐቴ ምነ ሐርብ አህልየ ወምር ልጁእ ለሸረሐ ሐልየቱተ፦ እግል እሎም ይሕሜ መዐየን እርኤ ህሌኮ፡ ወእግል ርሕዬ ይሕሜ አነ ብዙሕ ተሃጌኮ፡ ኢሰምዐወ ለህግያዬ እግል ጽሙም ሓኬኮ። ከአፎ ልብቀል ለሰዐር ወዝላም ከአፎ ትትካሬ አልባብ እኩይ ዲብ እንቱ ወእደይ አድሕድ ዲብ ዋሬ፡ ክልኦት ለሐው ትፈናተው ወለ ክልኤ ግዋሬ፡ እሊ በአስ ኢኮኒ ላመ ትበአሰ ልትዓሬ። እግል ነአቅብልቱ ዲብ እምብል ዕሽሪን ሰነት ወዴነ፡ አብያት ንዱቅ ሐደግነ ከአብያት ጸርነ ትካሬነ፡ ዕንክም እኪት ምን ተአቤ ሕነ እኩይ ህሌነ፡ ኢመስከብነ ሰከብነ ወኢሰሜትነ ትሰሜነ። እግል ሕሜክም ሸዐብነ ገበይ ሰኔት ኢትአምሮ፡ እንትም አሕድ ምን ጸብጦ ምን እዴክም ኢፈግሮ። እለ ሕላየት ሕበር ንፍሀመ ወለዘተ ነአዳውር፡ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ዕሽሪን ሰነት በዘሐ ዲቡ ዐለየ ከ እግል ነአቅብልቱ ዲብ እንብል ዕሽሪን ሰነት ወዴነ ቤለ፦ ሸዐብ ኤረትርየ ላኪን አስክ አዜ እት ልጁእ ነብር ሀለ። ምስለ ብዲር እት መዐሳክር ልጁእ ነብር ለዐለ ሸዐብ ዮም ሱዳን እንዴ ተሐለፈት ኤረትሪ ለኢነብር እተ ቃረት ናይ ዐለም ይህሌት። ጃእር ሐቆ ሀለ አዳም እግል ልትቃተል፡ ልትሳጀን ወልልጀእ ጠቢዒቱ። ለ ዕሽሪን ሰነት በዘሐ ዲቡ ለዐለየ እስታዝ እድሪስ መሐመድ ዐሊ አስክ እለ ዮም ሸዐብነ ክልኤ ዕሽሪን አትዐረየን እግለ ዕሽሪን ለሀ ከ 60 ሰነት እት ልጁእ ወድ ወምነ መደት ለሀ ዲብ ተአኬ። ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ንዳል ወእስትሽሃድ እብ ብዙሕ አግቡይ ሸርሐዩ፡ ምነ እስትሽሃድ ወሐያት ምናድል ለሸረሐ ሐልየቱ፥ ሕደጉኒ ሕደጉኒ ምስል ሐውዬ ሐይሰኒ እሙት ምስሎም ወእንበር፡ ምን እመይት ቀብሩኒ ቀብር ሰኒ እትቀበር፥ ወምን ሀሌ ሐውዬቶም እትሃጀኮም እት መሕበር፡ ህጅኮም ወለ ሰሓቆም ጠዕመ ዲብዬ ምን ስከር፥ ሕላይ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ መራረት ንዳል፡ እስትሽሃድ፡ ዐለዮ፡ መትካፋል ሰውረት፡ ፍቲ፡ ዓዳት ወብዕድ እብ ትግራይት ወዐረቢ ለሐድገየ አለቡ። እስታዝ እድሪስ ምነ እት ንዳል ለዐለየ መደት አስክ እት ስጅን ጃእራም ለአቴ 11 ሸሪጥ ጠብዐ ወብዙሕ ሐልየት እት ሸራይጥ ለኢትከምከመ ቡ። ለበዝሐ ምን ሐልየቱ እግል ኤረትርየ ወንዳለ ከስስ። ክሱሰን ለዲብ መደት ንዳል ለሐለዩ። ኤረትርየ ትሰፍለልኮ ዐጄ ዲቡ ትወለድኮ፡ ያ ሕሌል በናት በለዲ፡ ኤረትርየ ታርፈተ ኢትሐድገ ለአካነ፡ ኢሰምዐወ ለህግያዬ፡ ኢትሐደገት ወኢትሀዴ፡ ምስል ሐውዬ ሐይሰኒ፡አምሺ ዐለ ቀደሚ፡ አርደል ጅዱድ፡ መሕበር ክሉል ፈንጠረው ወብዕድ ዲብ ገብእ ሐቆ ሕርየት መርዓዊነ፡ ብላይ ጸሊም ልኬፉ፡ ምስል ሪም ምድር፡ መዳርር ገሮበ፡ ጌረማነት፡ ሾከን ሰዋሕል፡ ምን ማይ ዘረ፡ ባቡረ ትሩብሊ ሳፈረ፡ ግሩም መካሪተ፡ ሽክናሁ ለከሬ እት ምድርነ፡ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ወብዕድ ብዙሕ ሐልየት ሐለ፥ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ናደለ ወአናደለ፡ ሐልየቱ እት አልባብ መዋጥኒን ኣካን ጸብጠ፡ ገበይ ሐበረ እት ንኡሽ ወዐቢ ፍቲ ወጠን አስበቀ። ብላይ ጸሊም ልኬፉ ከብላይ ጸዕደ ትከደኒ ሐቆ እለ ኢትሕዘኒ፥ ኤረትርየ እምዬ እንዴ ውልብ በሊኒ እግልኪ ጽሙእ ዐልኮ ምን ማይ ዘረ አስቲኒ። ሕቼ እት ጀላኪ ቃረጨቱ ጭገረ፡ ርሳስ ሰርጌት ምነ ሶሚት ለእበ አስራረ። እሊ እግል ኤረትርየ ወንዳለ ለከስስ እት ገብእ ፍቲመ ወዓዳት ዋከቶም ሀበዮም። እስታዝ እድሪስ ምነ እት ፍቲ ለሐለዩ ክም ከረ ምስል ሪም ምድር ልብዬ ስካብ ከልኤኒ ሀረሴኒ ሰር ላሊ ወእተየ ህሌት ቤሌኒ? መዳርር ገሮበ እረክበ ለቤለ ከቦሀ ልትለውሌ ወረአሰ ግምቦ ማሼለ። ምን ስነትኪ ወምን ሑኪ ወድ ዐድኪ እሎም ባድያም እግለ ሻይብ ሀበውኪ ወብዕድ ብዙሕ ሐልየት ሐለ። እት ደንጎበ ሔልያይ ወሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ ለእብ ኤረትርየ ዐባይተ ዐባይ ክሉ ተአነብር እንፈድየ እብ ደምነ አስክ አዝናብ ነአፈግር እት ልብል ለአንበተየ ምሽዋር ሕላይ 30 ሰነት፡ ለዲብ ሰነት 2005 ዲብ መስረሕ ለሐለየ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ለትብል ሕላየቱ እተ በጥረ። ሰብ ዐድነ ፍርት ዓይረት ወዓይረት ጻብሐት እንዴ ልብሎ ልደዐው። ሐቆ ሕርየት ዲብ ኤረትርየ ፍሩር እግል ልዒር ወዓይር እግል ለአጽብሕ ምስትሒል ጋብእ ሀለ። ፈናን ወሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ እለ ለላሊ ትነስእ ወእተየ ክም ከሬት ለኢትትደሌ እዴ ዕሳበት ነስአቱ። ዮም ዓመት ለምሽዋር አትዐገቦ፡ሰይሖት ሰውረት፡ መኣሲ ሸዐብ እብ እስትዕማር፡ ልጁእ ወክሉ ጀዋንብ ሕርየት ክምሰልሁመ እት ፍቲ ወዓዳት ለሐለዩ ሕላዩ 40 ሰነት ዋዲ ሀለ። ለፈናን ሰውረት ወእንሳንየት ላቱ እድሪስ መሐመድ ዐሊ 10 ሰነት እት ስጅን ሑሉፈን ሀለ። እስታዝ እድሪስ ምስል ክሎም ሽረፈእ ወአሕራር ኤረትርየ ሰብ ላሊ እንዴ ነስአዉ ምን ሰጁኑ ለእግል ኤረትርየ ወሸዐበ ለናደለዩ ንዳል ሳብት ተምሳል እንዴ ገብአ እት አልባብነ ነብር ሀለ። ለናይ ደንጎበ ሕላየቱ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ትብል። እንሻአለህ ምን አግባብ ስጅን ሙጅርሚን እንዴ ፈግረ ምስል ዐዱ ወክሎም ፈተቹ እግል ለአምሐብር ሰአየትነ እት ረቢ ዐባይተ። እግልሚ አርድ እግል በዐል ሰብር ሰበት ጸብሕ። ለቀደም መሰጃኑ ለሐለየ ሕላየት ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ፡ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ፡ ምስልኪ ኤረትርየ አናዲ ሻማት ብዬ ኢበሌ። እለ ሀብኪ ኢልብል ኢልብል እብ ወጠኑ ለኣመነ፡ ቃልየት እንቲ ምድርዬ ወቃሊ እትኪ ደፈነ፡ እፈትየ ምን ብዲር ወልብዬ ዲበ ትጀነነ፡ ልሽህድ እዬ ለዕጨየ ወልሽህድ እዬ ለእበነ። እለ ቅዱይ ትንፋሰ አነ እለ እፈቴ፡ ይእቀድር ፍንቲተ ወምነ ረዪም እግል አምሴ፡ ክመ ብዲር እቤለ ይእትበደል ወይሐሴ። እሊ ጭሩይ ሻካተ አነ ልብዬ አብረደ፡ ከብደት ሐየት ባልዕቱ ምን ዘራሀ ለሰተ፡ ዶል ለከረም ዘልም መ ልብዬ ትበልስ ግንሐተ። ደለ ዲብኪ ትወለደ እብ ሜላዱ ልትሐበን፡ ዲመ ሀሊ ዋልዳይት ለትንፋስኪ ኢልትሰአን ክሉ ልቡ ምስልኪቱ እት ዐድ ለሀለ ወከደን። ሀሌ ወንበር አቡ ኻልድ ወረቢ ልፈርጀከ እንሻለህ ምስል ክሎም ክምሰልከ ስጁናም ለህለው ሹረፈ [[ከረርም:ታሪክ ሐያት]] [[ከረርም:ፈን ወ ዓዳት]] እ። <!-- Q131441879 --> 50gvgr4jttqwneg337nl3xuijex1222 9912 9911 2026-10-28T22:05:07Z Hdad Tigre 1837 ወሰክ ዔማታት 9912 wikitext text/x-wiki '''<big>እድሪስ መሐመድ ዐሊ</big>''' [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 4.png|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 3.png|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 2.jpg|thumb]] [[ፋይል:እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ 1.jpg|thumb]] ሐጪር ተእሪኽ ሐያት ፈናን እድሪስ መሐመድ ዓሊ እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ፡ እት ምሽዋር 30 ሰነት እብ ዑመር መሐመድ ዓሊ አቢብ ኸርቱም ሰነት 2016 እት ሰነት 1956 እት ሳሕል ናሮ ቃምጬ ወ ምን ዋልዳዩ መሐመድ ዐሊ ሕመድ ሐጂ ዎ ዋልዳይቱ ሐሊመ አልሓጅ ሙሰ ትወለደ። እድሪስ ምስል አርበዕ ሐዉ ወሐቴ ሕቱ ለትወለደ እት ገብእ ህቱ ወድ ሕደጋት እዴ ቤቶምቱ። እድሪስ ዲብ [[ናሮ]] እንዴ ዐበ ሽወየ በጽሕ ክምሰል ገብአ ሱዳን ጌሰ ወዲብ ሱዳን ፍንጌ ከሰለ፡ ገዳርፍ ወአጥበረ እንዴ ሸቄ ምስለ ዐለት እቱ ፍቲ ሕላይ ወዝብጠት ዑድ ምስል ምነ ዐባዪ ሔልየት ሱዳን ላቱ ሐሰን ኸሊፈ አል-አጥበራዊ ተኣመረ ወለ ዐለት እቱ ጽምእ እት ሕላይ እግል ለርዌ አንበተ። እድሪስ ለምን ንእሹ ዲብ ዐዱ ዲብ እንቱ እብ ሕላይ አሚር ፈን ትግራይት ላቱ እድሪስ እብራሂም ወድ አሚር እምቡቱ ለዐለ ሕላይ እት ሱዳን ምስል ክም ከረ ሐሰን ኸሊፈ ለመስሎ ዐቢ ሹዐረእ ወሔልየት እብ መትኣማሩ ዝያድ ባብ አርሐ እግሉ። == እት ሰውረት መትሓባሩ == እት አወል ስሳታት ወ ሰብዓታት ሸባብ ለዐለው ውላድ ኤረትርየ ምስለ ምን ርሕም ሸዐብ [[እርትርየ]] ውልድት ለዐለት ሰውረት ተሕሪር ትርድት ዕላቀት ዐለት እሎም ሌጠ እንዴ ኢገብእ ካቤት ፍቲ ወጠን ትለብልቦም ሰበት ዐለት፡ እድሪስ መ ኦሮት ምነ እብሊ ሽዑር እሊ ልትቀለው ለዐለው ሸባባት ዐለ። እሊ ሰበት ገብኣቱ ህዬ ሐቆ እስትሽሃድ ዐብዱርሕማን ሑሁ ዲብ ሐርብ ናስ-ኖስ (አህልየ ) እት ሰነት 1974 ሰውረት ለፈግረ። ዲብ ሰውረት ኤረትርየ ለክም ካልኣይ ጽዋር ልትሐሰብ ወልትረኤ ለዐለ ሕላይቱ። እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሰውረት ክም ፈግረ ፈን አተላለ። እሊ ህዬ ምን ሰነት 1975 ቱ ረስሚ ዲብ ፍረቅ ሰውረት እንዴ ተሓበረ ለሐለ። ዲብ እለን 30 ሰነት ሕላይ እድሪስ ክሉ መራሕል፡ ጀራይም አባይ፡ ልጁእ ሸዐብ ኤረትርየ፡ አትናዳድ ደገጊት፡ እቢ እስትዕማር፡ ሓዚ ሕርየት፡ ሰፈላል ምድር፡ አትዐገቦት ሐርብ አህልየ፡ አትዐገቦት መትካፋል ሰውረት፡ ፍርስነት፡ እስትሽሃድ፡ ፍቲ ወዓዳት ዲብ ልትናወል ለኢለሀንቀልቅል ደብር ነድቀ። ሕላይ እድሪስ መሐመድ ዐሊ እብ ገበይ ቀላል ወርሳለት ትርድት እግል ሸዐብ ወሰውረቱ፡ ኤማን ወፍርስነት ዐንደቀዮም ፡፡ እድሪስ ለእግል ኤረትርየ ወሸዐበ ለሐለዩ ሐልየት ክል መርሐለት ከበነ ዋከተ ሀበየ።- ደገጊት ኤረትርየ ክም ነደ ወአዳም መስከቡ ክም መረ እቱ ሸዐብ እብ ርሕ አፍግር አስክ ሱዳን ለጅአ። መጥ-መጦር ልጁእ ወነድ ደገጊት ኤረትርየ፡ ሰውረት እት ሐርብ አድሕድ እንዴ ትሸመመት አሕድ ክም አፍኔት፡ ፈናን ሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ እበ ዕግል ህግያሁ ዐገብ ቤለየ። አፎቱ አፎ አባይ ሰሐቀ ዲብነ ወፈታይነ አቤ? አሕድ እንዴ ንትካረፍ ኤረትርየ ትረሰዐነ፡ ሚተ ለእግለ ፈገርነ ወእግለ ስለሕ ረፍዐነ፡ ንዕኖ እንዴ ትጋሜነ ወእንዴ አድሕድ ሰምዐነ፡ አባይ ሀለ ግራነ ወእግሉ ነአፍግር ምን ዐድነ። ሕነ አሕድ ንትካረፍ ወዐድነ ነድድ ግራነ፡ ተዐናደቀት አምሐረ ወአንደደቱ ደጋነ፡ ኤረትርየ ታርፈት ተ ወኢተሐድገ ለአካነ፡ ሕነ ዕድም ጠለምነ እለ የዐለት ህግያነ። እግል ክልነ ኢሰኔት አምዕላይት ገረግር፡ ሐውነ እንዴ እንርእዮም ነደቅናሆም ዲብ አቅብር፡ እብ እዴ አሕድ በዴነ ለትረኤተነ ይአምር፡ እኪት ብዝሕት ረኤኮ ወአሰፍ ዲመ ኢትፈግር። ክመ ሰብ ዐድነ ልቡለ አዳም ዐዱ ወመስከቡ እንዴ ጠለቀ እት ልጁእ ወዐለዮ ሐቆ ነብረ ሹም መ ምን ገብእ ሀበይ እት ሞዳዩ አው ሀበይ እት ወጠኑ ለሐይሱ፡፡ እለ ምን ፈህማቱ ለዐቢ ርክን ፈን ወሕላይ ትግራይት ላቱ እድሪስ መሐመድ ዐሊ ዐለዮ ወመትሸዕታር ሸዐብ ኤረትርየ ዝያድ ክሎም ሔልየት ለሐለ እቡ፡፡ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ አከይ ነብረ ወአከይ መንበሮ አስክ ምዶል እንክህሎ ወሰብ ምድሩ ሰትሮ እንዴ ቤለ ዶል ሐለ፡ ለሕላይት ሽዕረ ምን ገብእ ወለሐነ እበ ተአትሰፍፍልል ገበይ ቀደመየ። ክሉ ኤረትሪ እት ልጁእ ለነብር ልግበእ ወዲብ ዐዱ እለ ሕላየት ዶል ሰምዕ ገሮቡ ለኢልትናከእ ወእብ ምር እስትዕማር ለኢልሽዕር ኢለሀሌ ገብእ ከንዶእ ዲብ ኢኮን ወጠኒ እንዴ ትመሰለ እግል እኪት ሸዐብ ኤረትርየ ለተርህ ምን ኢገብእ። እግልሚ አርዌ ከብድ ለአክዩ ሰበት አለቡ። ሔልያይ እድሪስ መሐመድ ዐሊ እሊ ለምን ደንግብ ስቲናት አስክ አዜ ሸዐብ ኤረትርየ ልትዐዘብ ወፈኔ እቡ ለሀለ ልጁእ ወመራረቱ ክም ረአ፦ አከይ ነብረ ወአከይ መንበሮ፡ አስክ ምዶል እንክህሎ፡ ወድ ሰብ ምድሩ ሰትሮ። እት ኢምድሩ ለሀለ ክምሰል ሐዘ ኢወዴ፡ ሐንቴ ጸሩ ለነብር ህግየ ሰኔት ኢልስኤ፡ እንዴ ለሐዜ ክሳሩ እት አሰረ እት ልስዔ፡ ምስል ሰብኡ ወዳሩ አጽብሕ ኢኮን ወአምሴ፥ እብ ገበይ ስሂለት ልጁእ አከልአዪ መሪር ክምቱ አድረሴነ እስታዝ እድሪስ። ኤረትርየ ዐባይተ ለትብል ሕላየቱ ምነ ሰልፍ እት መስረሕ ለሐለየን ተ፡ ኤረትርየ ዐባይተ ዐባይ ክሉ ተአነብር፡ እንፈድየ እብ ደምነ አስክ አዝናብ ነአፈግር። ኤረትርየ ዐባይተ ዐቤተኒ ዲብ ነሐረ(2) እበንየ እብ ደምዬ ወይሀይበ አምሐረ።(2) ሰራበበ ገሮብዬ ፋቅድ ሀለ አያሙ፡(2) ኤረትርየ ትሰፍለለ ምድር እበ ዝላሙ።(2) በኬ ሀለ ዕንታቼ ወኢከለሰ ብካዩ፡(2) ምድሩ ወዐዱ ትፋቀደ ናሮ ለእበ ዐዳዩ።(2( ውላድ ሐሰብ አቡክም አነ ዲብሚ ህሌኮ፡ ወምን እያም ወዴኮ ሐኑነቼ ኢረኤኮ፡ ሚቱ አነ ዘንብዬ አፎ ረዪም አምሴኮ። መዕደኒለ ገሊለት ዘሪበትለ ግንደዔ(2) አነ ዎ እንቲ ኤረትርየ ምዶል ገብእ ንትረኤ።(2) ኢሰምዐወ ለህግያዬ ለትብል ሕላየቱ ሐቴ ምነ ሐርብ አህልየ ወምር ልጁእ ለሸረሐ ሐልየቱተ፦ እግል እሎም ይሕሜ መዐየን እርኤ ህሌኮ፡ ወእግል ርሕዬ ይሕሜ አነ ብዙሕ ተሃጌኮ፡ ኢሰምዐወ ለህግያዬ እግል ጽሙም ሓኬኮ። ከአፎ ልብቀል ለሰዐር ወዝላም ከአፎ ትትካሬ አልባብ እኩይ ዲብ እንቱ ወእደይ አድሕድ ዲብ ዋሬ፡ ክልኦት ለሐው ትፈናተው ወለ ክልኤ ግዋሬ፡ እሊ በአስ ኢኮኒ ላመ ትበአሰ ልትዓሬ። እግል ነአቅብልቱ ዲብ እምብል ዕሽሪን ሰነት ወዴነ፡ አብያት ንዱቅ ሐደግነ ከአብያት ጸርነ ትካሬነ፡ ዕንክም እኪት ምን ተአቤ ሕነ እኩይ ህሌነ፡ ኢመስከብነ ሰከብነ ወኢሰሜትነ ትሰሜነ። እግል ሕሜክም ሸዐብነ ገበይ ሰኔት ኢትአምሮ፡ እንትም አሕድ ምን ጸብጦ ምን እዴክም ኢፈግሮ። እለ ሕላየት ሕበር ንፍሀመ ወለዘተ ነአዳውር፡ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ዕሽሪን ሰነት በዘሐ ዲቡ ዐለየ ከ እግል ነአቅብልቱ ዲብ እንብል ዕሽሪን ሰነት ወዴነ ቤለ፦ ሸዐብ ኤረትርየ ላኪን አስክ አዜ እት ልጁእ ነብር ሀለ። ምስለ ብዲር እት መዐሳክር ልጁእ ነብር ለዐለ ሸዐብ ዮም ሱዳን እንዴ ተሐለፈት ኤረትሪ ለኢነብር እተ ቃረት ናይ ዐለም ይህሌት። ጃእር ሐቆ ሀለ አዳም እግል ልትቃተል፡ ልትሳጀን ወልልጀእ ጠቢዒቱ። ለ ዕሽሪን ሰነት በዘሐ ዲቡ ለዐለየ እስታዝ እድሪስ መሐመድ ዐሊ አስክ እለ ዮም ሸዐብነ ክልኤ ዕሽሪን አትዐረየን እግለ ዕሽሪን ለሀ ከ 60 ሰነት እት ልጁእ ወድ ወምነ መደት ለሀ ዲብ ተአኬ። ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ንዳል ወእስትሽሃድ እብ ብዙሕ አግቡይ ሸርሐዩ፡ ምነ እስትሽሃድ ወሐያት ምናድል ለሸረሐ ሐልየቱ፥ ሕደጉኒ ሕደጉኒ ምስል ሐውዬ ሐይሰኒ እሙት ምስሎም ወእንበር፡ ምን እመይት ቀብሩኒ ቀብር ሰኒ እትቀበር፥ ወምን ሀሌ ሐውዬቶም እትሃጀኮም እት መሕበር፡ ህጅኮም ወለ ሰሓቆም ጠዕመ ዲብዬ ምን ስከር፥ ሕላይ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ መራረት ንዳል፡ እስትሽሃድ፡ ዐለዮ፡ መትካፋል ሰውረት፡ ፍቲ፡ ዓዳት ወብዕድ እብ ትግራይት ወዐረቢ ለሐድገየ አለቡ። እስታዝ እድሪስ ምነ እት ንዳል ለዐለየ መደት አስክ እት ስጅን ጃእራም ለአቴ 11 ሸሪጥ ጠብዐ ወብዙሕ ሐልየት እት ሸራይጥ ለኢትከምከመ ቡ። ለበዝሐ ምን ሐልየቱ እግል ኤረትርየ ወንዳለ ከስስ። ክሱሰን ለዲብ መደት ንዳል ለሐለዩ። ኤረትርየ ትሰፍለልኮ ዐጄ ዲቡ ትወለድኮ፡ ያ ሕሌል በናት በለዲ፡ ኤረትርየ ታርፈተ ኢትሐድገ ለአካነ፡ ኢሰምዐወ ለህግያዬ፡ ኢትሐደገት ወኢትሀዴ፡ ምስል ሐውዬ ሐይሰኒ፡አምሺ ዐለ ቀደሚ፡ አርደል ጅዱድ፡ መሕበር ክሉል ፈንጠረው ወብዕድ ዲብ ገብእ ሐቆ ሕርየት መርዓዊነ፡ ብላይ ጸሊም ልኬፉ፡ ምስል ሪም ምድር፡ መዳርር ገሮበ፡ ጌረማነት፡ ሾከን ሰዋሕል፡ ምን ማይ ዘረ፡ ባቡረ ትሩብሊ ሳፈረ፡ ግሩም መካሪተ፡ ሽክናሁ ለከሬ እት ምድርነ፡ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ወብዕድ ብዙሕ ሐልየት ሐለ፥ ፈናን እድሪስ መሐመድ ዐሊ ናደለ ወአናደለ፡ ሐልየቱ እት አልባብ መዋጥኒን ኣካን ጸብጠ፡ ገበይ ሐበረ እት ንኡሽ ወዐቢ ፍቲ ወጠን አስበቀ። ብላይ ጸሊም ልኬፉ ከብላይ ጸዕደ ትከደኒ ሐቆ እለ ኢትሕዘኒ፥ ኤረትርየ እምዬ እንዴ ውልብ በሊኒ እግልኪ ጽሙእ ዐልኮ ምን ማይ ዘረ አስቲኒ። ሕቼ እት ጀላኪ ቃረጨቱ ጭገረ፡ ርሳስ ሰርጌት ምነ ሶሚት ለእበ አስራረ። እሊ እግል ኤረትርየ ወንዳለ ለከስስ እት ገብእ ፍቲመ ወዓዳት ዋከቶም ሀበዮም። እስታዝ እድሪስ ምነ እት ፍቲ ለሐለዩ ክም ከረ ምስል ሪም ምድር ልብዬ ስካብ ከልኤኒ ሀረሴኒ ሰር ላሊ ወእተየ ህሌት ቤሌኒ? መዳርር ገሮበ እረክበ ለቤለ ከቦሀ ልትለውሌ ወረአሰ ግምቦ ማሼለ። ምን ስነትኪ ወምን ሑኪ ወድ ዐድኪ እሎም ባድያም እግለ ሻይብ ሀበውኪ ወብዕድ ብዙሕ ሐልየት ሐለ። እት ደንጎበ ሔልያይ ወሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ ለእብ ኤረትርየ ዐባይተ ዐባይ ክሉ ተአነብር እንፈድየ እብ ደምነ አስክ አዝናብ ነአፈግር እት ልብል ለአንበተየ ምሽዋር ሕላይ 30 ሰነት፡ ለዲብ ሰነት 2005 ዲብ መስረሕ ለሐለየ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ለትብል ሕላየቱ እተ በጥረ። ሰብ ዐድነ ፍርት ዓይረት ወዓይረት ጻብሐት እንዴ ልብሎ ልደዐው። ሐቆ ሕርየት ዲብ ኤረትርየ ፍሩር እግል ልዒር ወዓይር እግል ለአጽብሕ ምስትሒል ጋብእ ሀለ። ፈናን ወሙናድል እድሪስ መሐመድ ዐሊ እለ ለላሊ ትነስእ ወእተየ ክም ከሬት ለኢትትደሌ እዴ ዕሳበት ነስአቱ። ዮም ዓመት ለምሽዋር አትዐገቦ፡ሰይሖት ሰውረት፡ መኣሲ ሸዐብ እብ እስትዕማር፡ ልጁእ ወክሉ ጀዋንብ ሕርየት ክምሰልሁመ እት ፍቲ ወዓዳት ለሐለዩ ሕላዩ 40 ሰነት ዋዲ ሀለ። ለፈናን ሰውረት ወእንሳንየት ላቱ እድሪስ መሐመድ ዐሊ 10 ሰነት እት ስጅን ሑሉፈን ሀለ። እስታዝ እድሪስ ምስል ክሎም ሽረፈእ ወአሕራር ኤረትርየ ሰብ ላሊ እንዴ ነስአዉ ምን ሰጁኑ ለእግል ኤረትርየ ወሸዐበ ለናደለዩ ንዳል ሳብት ተምሳል እንዴ ገብአ እት አልባብነ ነብር ሀለ። ለናይ ደንጎበ ሕላየቱ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ትብል። እንሻአለህ ምን አግባብ ስጅን ሙጅርሚን እንዴ ፈግረ ምስል ዐዱ ወክሎም ፈተቹ እግል ለአምሐብር ሰአየትነ እት ረቢ ዐባይተ። እግልሚ አርድ እግል በዐል ሰብር ሰበት ጸብሕ። ለቀደም መሰጃኑ ለሐለየ ሕላየት ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ፡ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ ትንፋስኪ ዲመ ለሀሌ፡ ምስልኪ ኤረትርየ አናዲ ሻማት ብዬ ኢበሌ። እለ ሀብኪ ኢልብል ኢልብል እብ ወጠኑ ለኣመነ፡ ቃልየት እንቲ ምድርዬ ወቃሊ እትኪ ደፈነ፡ እፈትየ ምን ብዲር ወልብዬ ዲበ ትጀነነ፡ ልሽህድ እዬ ለዕጨየ ወልሽህድ እዬ ለእበነ። እለ ቅዱይ ትንፋሰ አነ እለ እፈቴ፡ ይእቀድር ፍንቲተ ወምነ ረዪም እግል አምሴ፡ ክመ ብዲር እቤለ ይእትበደል ወይሐሴ። እሊ ጭሩይ ሻካተ አነ ልብዬ አብረደ፡ ከብደት ሐየት ባልዕቱ ምን ዘራሀ ለሰተ፡ ዶል ለከረም ዘልም መ ልብዬ ትበልስ ግንሐተ። ደለ ዲብኪ ትወለደ እብ ሜላዱ ልትሐበን፡ ዲመ ሀሊ ዋልዳይት ለትንፋስኪ ኢልትሰአን ክሉ ልቡ ምስልኪቱ እት ዐድ ለሀለ ወከደን። ሀሌ ወንበር አቡ ኻልድ ወረቢ ልፈርጀከ እንሻለህ ምስል ክሎም ክምሰልከ ስጁናም ለህለው ሹረፈ [[ከረርም:ታሪክ ሐያት]] [[ከረርም:ፈን ወ ዓዳት]] እ። <!-- Q131441879 --> == ዔማታት == <ref name="MIA1">Music In Africa. "Eritrean music in exile". https://www.musicinafrica.net/magazine/eritrean-music-exile</ref> <ref name="MIA2">Arteidolia. "Eritrean Music in Exile". https://www.arteidolia.com/eritrean-music-in-exile/</ref> <ref name="HRW">Human Rights Watch. "World Report 2006: Eritrea". https://www.hrw.org/world-report/2006/country-chapters/eritrea</ref> <ref name="RG">ResearchGate. "Role of Musical Songs in the Independence Struggle of Eritrean People". https://www.researchgate.net/publication/Role_of_Musical_Songs_in_the_Independence_Struggle</ref> <ref name="PEN">PEN America. "Eritrean Writers in Prison". https://pen.org/eritrean-writers-prison/</ref> fmgdu5m8hvr2d5ri1n5vb9990dmfqng 0 805 9903 9713 2026-10-28T21:08:21Z Hdad Tigre 1837 ንኢሽ አስነዮት 9903 wikitext text/x-wiki ናሮ ደውለት: እርትርየ አቅሊም: ቅብለት በሐር ቀየሕ ምዴርየት: አፍዐበት ናሮ ሐቴ ምነ እት [[አቅሊም ቅብለት በሐር ቀየሕ]] (ሳሕል) ለትትረከብ ዐባዪ ምዴርያት [[አፍዐበት]] ተ። ምን አፍዐበት ሐድ 35 ኪ.ም እንዴ ሬመት ሸንከት ቅብለት ቅሩብ ግንራሪብ በሐር ትትረከብ። ናሮ እብ ብዝሔ ዕጨይ [[ዐዳይ]] ሽቀቅ (ድበዕ) እንዴ ገብአ ሰበት ለትረከብ ዲቡ እብ ምድር [[ዐዳይ]] ትትአር። ዕዳገ ናሮ ቃምጬወ ቱ። እንበል ቃምጬዋመ ብዙሕ ነኣይሽ ደገጊት ክምሰል ናሮ ተብዐት፡ እትብለቅ፡ ቀጣሪት፡ ዐሪብ ከረው፡ ቀሮት ተገር፡ ገሓፊ፡ መራፊት፡ ከዛን፡ ዐገት፡ ግልቡብ፡ አብድርባቡ፡ኩዋላይ፡ እብጋላቡ፡ ምፍርቅ፡ ምፍግር ገሊል፡ መሼታይ፡ ደለሜት፡ ለልትበሀል ነኣይሽ ወ ሽብህ ነኣይሽ ደገጊት ትከምክም። ዕልብ ስካን ናሮ ሐድ 25 አልፍ ገብእ። ሰካን ናሮ ኩሎም ምእት ምን ምእት ቆምየት ትግሬ ቶም። == ተዕሊም == እት ቃምጬወ ለህሌት መድረት እብ ስሜት "ሽሂድ ዐብዱርሕማን መሐሙድ ዐሊ ሐጂ" ትትሰሜ፡ ወህቱ ህዬ ምዕባይ ሑሁ [[እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ]] ቱ። ቀደሙ ላኪን ሐቆ ሕርየት አስክ ሓምሳይ ፈስል እንዴ አድረሰት አስክ [[ነቅፈ]] እት ወግሬት ተሓልፍ ዐለት። ሐቄሁመ አስክ 8ይ ፈስል እንዴ አድረሰት አስክ ጸብረ እት ነቅፈ ተሓልፍ ዐለት። ልግበእመ ድኢኮን እለ መድረሰት እለ እተ ወክድ አዜ አስክ 11 ፈሰል ተአደርስ ህሌት። እንበል መድረሰት ቃምጬዋመ እት ዐሪብ ከረው፡ ቀጣሪት፡ እትብለቅ፡ ወናሮ ተብዐት አስክ 5ይ ፈስል ለለአደርሰ ሐዳይስ መዳርስ ህለየ። እተክምሰልሁመ እት ቃምጬወ ኦሮት እብ [[ጀብሀት ተሕሪር እርትርየ]] ለትበነ ሆስፒታል ወ ቤት ፍርድ (መሕከመት) ህለው። == ሐርስ ወአዝርአት == እት ናሮ እብ ብዝሔ እብ ዝላም ወሰሉከት ለልትዘረእ እኩል ብልቱብ ቱ። ክምሰልሁመ እት ፈልከት፡ ርድን፡ ነገል፡ ፍድግ፡ ቢራይ፡ ሐመሉል፡ አዋድ፡ ኢተአሰርሕ፡ ግርጀ፡ ወ ዕምራን ግረህ እብ ማይ ውሒዝ መሓዝ ሞገዕ እንዴ ሰተ ሕጄሪ ልትሐረስ። እተከሰልሁመ እብ ማይ ሞገዕ ለሰቴ እት ክልኦት አንክር መዐደይ መሓዝ ሞገዕ ለሀለ ጀራዲን ለትፈናተ ዐይነት ክም ጠማጥም፡ ሸጠ፡ ባምየት፡ በሰል፡ ጀዋፈት፡ ተመር፡ ለይሙን፡ ብርትካን፡ ፓፓዮ፡ ዕፊን፡ ርጅለት፡ ወ [[ጂር]] ወለመስሉ ልትዘረእ። == አርዛቅ ማይ == እት ናሮ ብዙሕ አምጣን ወ ዓዩን ማይ ሀለ፡ ኦሮት ምኖም ወለአግደ ዔማት ማይ ናሮ ከረም ወሐጋፍ ያብስ ለኢለአምር ዘረ ወእት ተንክር ለነብር ዘረ መሓዝ ሞገዕ ቱ። ካልኣይ ዘረ ምዕጥን ቀጣሪት ወኢትነጥፍ (ኢጠጥፍ)፡ ኔዋት፡ ደዕሮታይ፡ አባይር፡ መጢጤ፡ ቃጠት፡ ሐሊበት፡ ወ መሪሮ ህለው። አዳም ህዬ ኦሮትከ ለዲበ ቀርቡ ምዕጥን እንዴ ወርደ ማይ ልትነፈዕ ወመንበሮሁ መርሕ። == ፈን ወሕላይ == [[ናሮ]] እብ ብዝሓም ፈኖኔን ትግሬ ሕሊት ወ ምን ሕላይ ሐቀ ራክበት ተ እግል ንበል እንቀድር። ገሌ ምነ እግል ናሮ ለሐለ ሕላይ እሊ ለተሌ መስል... ከአፎ ህሌኩም ሰብ ናሮ ሰ'በ ዕለል ወ ፋሻት ወከፎ ህሌኩም ሰብ ናሮ ሰብ ሰደይር ወሻሻት ሰ'በ ክቦት ሰ'በ ሰፈዲታት ሰበ ሐመምር ሰ'በ መዐደኒታት እብ ወድ እዳድ ልደረው አምሱይ ረአሰ ታዮታት እንሰ ለአምሮ ሰብ ናሩ አብዕር ወብሻሪታት ዐረባት ለአምሮ ሰብ ናሮ በኻክ ወላንዲታት አጭፋሮም እበ ኢጋድኡ አወድግ ኢለአምሮ ወ ሳሳት እብ ሰሀረ ልደረው አብ ድርባቡ ወሻካት ናሮ እብ ኑን ኑር ቱ እት ጥልመት አባይ ትፈርግ ምን ፈታይ ወእብ ረእ ረሕመት ረቢ ቱ ዔደር ዳልም ወዕራይ መስከብ እንሰ ሐማሳት መሪር ትበልዕ ወ ተዋይ ወእብ ዋው ዌልዳይ ቱ ለጋድም ፋርስ ወ'ልድ ወሔልያይ ውላድ ዐድ ነደል ምስሎም ልጥዕም ለሞዳይ አምዕል ህያብ እንስእዮም ስገ ወሐሊብ 'ግል ጋሻይ ወአምዕል ህያብ እንስእዮም ዔኪ'ት ወገመል ሸለግያይ አምዕል እኪት እንስእዮም ሰይፍ ጅሉጥ ምን አድማይ ሓጥር ቱ ሰብ ናሮ እግል እኪት ኢጀርብ ቃሊቱ ሰብ ናሮ እንዴ ረምቀ ኢለአተርብ ሰሮም ዲብ ጋድም ብልቱብ ሶታይ ለሐርስ ወሰሮም ምን ሰዋጊ ሞስም ጀዲድ ለአወርድ ሰሮም ሸቄ መሀረባት ምን ከም ከቢን ለሐልፍ በካክ ለእ'በ በንዲሙ ዐፍሽ ቃሊ ለአትወርብ ናሮ ምድር ህያብ ወበአስ ቱ ወለ ጡጥቅት ግዋረ ሮይ ሰኒ ተአተቅብል ለዕጨት እበ ጥላለ ብግዕት ትርኤ እብ ዕዮተ ወነቡል እብ ሕዋረ ናሮ ለሞዳይ ዐድ ዐብቅ ነደር ለእ'በ አክዋረ ናሮ እብ ህያብ ልትአምር ሐበን ወፋሻቱ እብ መ/ አብቅ ልትአመር ሰማዲቱ ወሻሹ ፈጅር ለገቢል ልትከለል ዎሮ ኢበልስ ቅብላቱ እብ ሐሊብ ወአድማይ ልትአመር ወድ አብቅ አብሰላብ ለቀይሒት ዕንታቱ በዐል አረዌትነ ትሰፍለልነ ዑ. ዓ/ቃድር ወድ ዐድ ቀይእ እንተ ወድ ርኢስ እንተ ወናድር ዴሽነ ጣቡር ልብጠር ወእንተ እት ምግቡ ገናድል ወድ አቡከ ዐብደለ እድሪስ ቱ ገብደት ሐየት ማጭር ሐንገልዬ ሜራን ገልድ ወአፉዬ ልሰሐቅ ወዳግም ናሩ ወአብ ድርባቡ ሕሊል ግርጅን ለምዕዳይ ዐድከ እንሰ ለአተሉ አምዕል ፋሻት ዲብ ህዳይ ህያብ ቅዩር ወሰከይ ስርዕ ዲቡቱ ዐድ ቀይኣይ እብ. ማ/ ወድ አዳለ ወ መይበቶት ምን ለሀይብ ግሉል ኢለአምር አትረፎት ወምን ሳፍር በኑ ገይስ እት ሰቦይ ወምን ልትወከል አፍ ልብ ደብጥ ወብሶት እሊቱ ውዳይ አብሰላብ ወደሐንቱ በሎ ወኢነጎት ምን ልታሌ ጡዱቅ ቱ ወምን ልትፈንቱአ ልትወከል ዎሮ ለወድ እም አለቡ መጆብ ዕሽሪንቱ ወዐሰር ሔልያይ፡ እብራሂም ዓፈ (ወድ ዒሰታይ) == ኬትባይ አሕመድ መሐመድ ሓምድ == == ዔማታት == <ref>Afabet - Town in Northern Red Sea Region, Eritrea. Coordinates: 16°11′N 38°41′E / 16.183°N 38.683°E. Afabet is the capital of Afabet District. https://en.wikipedia.org/wiki/Afabet</ref> <ref>Afabet sub-zone development programs - Schools under construction in administrative areas of Nora Anis and Nora Teb'at (ናሮ ተብዐት), as well as Afabet town. More than 62 wells dug in Kamchewa (ቃምጬወ). ReliefWeb / Ministry of Information Eritrea, 25 November 2009. https://reliefweb.int/report/eritrea/eritrea-major-programs-implemented-afabet-sub-zone-towards-boosting-agricultural-production</ref> <ref>Battle of Afabet - Location Afabet, Eritrea 16°11′00″N 38°41′00″E. Nadew Command area includes Afabet district where Naro is located 35 km from Afabet. https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Afabet</ref> <ref>Map of Afabet District - Naro (ናሮ), Kamchewa (ቃምጬወ), Nora, Afabet - Northern Red Sea, Eritrea. OpenStreetMap: https://www.openstreetmap.org/search?query=Naro%20Eritrea#map=11/16.1833/38.6833</ref> <references /> 0yykk98fvbg4nmc5menxpiodydv1pz8 9904 9903 2026-10-28T21:09:21Z Hdad Tigre 1837 ንኢሽ አስነዮት 9904 wikitext text/x-wiki ናሮ ደውለት: እርትርየ አቅሊም: ቅብለት በሐር ቀየሕ ምዴርየት: አፍዐበት ናሮ ሐቴ ምነ እት [[አቅሊም ቅብለት በሐር ቀየሕ]] (ሳሕል) ለትትረከብ ዐባዪ ምዴርያት [[አፍዐበት]] ተ። ምን አፍዐበት ሐድ 35 ኪ.ም እንዴ ሬመት ሸንከት ቅብለት ቅሩብ ግንራሪብ በሐር ትትረከብ። ናሮ እብ ብዝሔ ዕጨይ [[ዐዳይ]] ሽቀቅ (ድበዕ) እንዴ ገብአ ሰበት ለትረከብ ዲቡ እብ ምድር [[ዐዳይ]] ትትአር። ዕዳገ ናሮ ቃምጬወ ቱ። እንበል ቃምጬዋመ ብዙሕ ነኣይሽ ደገጊት ክምሰል ናሮ ተብዐት፡ እትብለቅ፡ ቀጣሪት፡ ዐሪብ ከረው፡ ቀሮት ተገር፡ ገሓፊ፡ መራፊት፡ ከዛን፡ ዐገት፡ ግልቡብ፡ አብድርባቡ፡ኩዋላይ፡ እብጋላቡ፡ ምፍርቅ፡ ምፍግር ገሊል፡ መሼታይ፡ ደለሜት፡ ለልትበሀል ነኣይሽ ወ ሽብህ ነኣይሽ ደገጊት ትከምክም። ዕልብ ስካን ናሮ ሐድ 25 አልፍ ገብእ። ሰካን ናሮ ኩሎም ምእት ምን ምእት ቆምየት ትግሬ ቶም። == ተዕሊም == እት ቃምጬወ ለህሌት መድረት እብ ስሜት "ሽሂድ ዐብዱርሕማን መሐሙድ ዐሊ ሐጂ" ትትሰሜ፡ ወህቱ ህዬ ምዕባይ ሑሁ [[እድሪስ መሐመድ ዐሊ ሐጂ]] ቱ። ቀደሙ ላኪን ሐቆ ሕርየት አስክ ሓምሳይ ፈስል እንዴ አድረሰት አስክ [[ነቅፈ]] እት ወግሬት ተሓልፍ ዐለት። ሐቄሁመ አስክ 8ይ ፈስል እንዴ አድረሰት አስክ ጸብረ እት ነቅፈ ተሓልፍ ዐለት። ልግበእመ ድኢኮን እለ መድረሰት እለ እተ ወክድ አዜ አስክ 11 ፈሰል ተአደርስ ህሌት። እንበል መድረሰት ቃምጬዋመ እት ዐሪብ ከረው፡ ቀጣሪት፡ እትብለቅ፡ ወናሮ ተብዐት አስክ 5ይ ፈስል ለለአደርሰ ሐዳይስ መዳርስ ህለየ። እተክምሰልሁመ እት ቃምጬወ ኦሮት እብ [[ጀብሀት ተሕሪር እርትርየ]] ለትበነ ሆስፒታል ወ ቤት ፍርድ (መሕከመት) ህለው። == ሐርስ ወአዝርአት == እት ናሮ እብ ብዝሔ እብ ዝላም ወሰሉከት ለልትዘረእ እኩል ብልቱብ ቱ። ክምሰልሁመ እት ፈልከት፡ ርድን፡ ነገል፡ ፍድግ፡ ቢራይ፡ ሐመሉል፡ አዋድ፡ ኢተአሰርሕ፡ ግርጀ፡ ወ ዕምራን ግረህ እብ ማይ ውሒዝ መሓዝ ሞገዕ እንዴ ሰተ ሕጄሪ ልትሐረስ። እተከሰልሁመ እብ ማይ ሞገዕ ለሰቴ እት ክልኦት አንክር መዐደይ መሓዝ ሞገዕ ለሀለ ጀራዲን ለትፈናተ ዐይነት ክም ጠማጥም፡ ሸጠ፡ ባምየት፡ በሰል፡ ጀዋፈት፡ ተመር፡ ለይሙን፡ ብርትካን፡ ፓፓዮ፡ ዕፊን፡ ርጅለት፡ ወ [[ጂር]] ወለመስሉ ልትዘረእ። == አርዛቅ ማይ == እት ናሮ ብዙሕ አምጣን ወ ዓዩን ማይ ሀለ፡ ኦሮት ምኖም ወለአግደ ዔማት ማይ ናሮ ከረም ወሐጋፍ ያብስ ለኢለአምር ዘረ ወእት ተንክር ለነብር ዘረ መሓዝ ሞገዕ ቱ። ካልኣይ ዘረ ምዕጥን ቀጣሪት ወኢትነጥፍ (ኢጠጥፍ)፡ ኔዋት፡ ደዕሮታይ፡ አባይር፡ መጢጤ፡ ቃጠት፡ ሐሊበት፡ ወ መሪሮ ህለው። አዳም ህዬ ኦሮትከ ለዲበ ቀርቡ ምዕጥን እንዴ ወርደ ማይ ልትነፈዕ ወመንበሮሁ መርሕ። == ፈን ወሕላይ == [[ናሮ]] እብ ብዝሓም ፈኖኔን ትግሬ ሕሊት ወ ምን ሕላይ ሐቀ ራክበት ተ እግል ንበል እንቀድር። ገሌ ምነ እግል ናሮ ለሐለ ሕላይ እሊ ለተሌ መስል... ከአፎ ህሌኩም ሰብ ናሮ ሰ'በ ዕለል ወ ፋሻት ወከፎ ህሌኩም ሰብ ናሮ ሰብ ሰደይር ወሻሻት ሰ'በ ክቦት ሰ'በ ሰፈዲታት ሰበ ሐመምር ሰ'በ መዐደኒታት እብ ወድ እዳድ ልደረው አምሱይ ረአሰ ታዮታት እንሰ ለአምሮ ሰብ ናሩ አብዕር ወብሻሪታት ዐረባት ለአምሮ ሰብ ናሮ በኻክ ወላንዲታት አጭፋሮም እበ ኢጋድኡ አወድግ ኢለአምሮ ወ ሳሳት እብ ሰሀረ ልደረው አብ ድርባቡ ወሻካት ናሮ እብ ኑን ኑር ቱ እት ጥልመት አባይ ትፈርግ ምን ፈታይ ወእብ ረእ ረሕመት ረቢ ቱ ዔደር ዳልም ወዕራይ መስከብ እንሰ ሐማሳት መሪር ትበልዕ ወ ተዋይ ወእብ ዋው ዌልዳይ ቱ ለጋድም ፋርስ ወ'ልድ ወሔልያይ ውላድ ዐድ ነደል ምስሎም ልጥዕም ለሞዳይ አምዕል ህያብ እንስእዮም ስገ ወሐሊብ 'ግል ጋሻይ ወአምዕል ህያብ እንስእዮም ዔኪ'ት ወገመል ሸለግያይ አምዕል እኪት እንስእዮም ሰይፍ ጅሉጥ ምን አድማይ ሓጥር ቱ ሰብ ናሮ እግል እኪት ኢጀርብ ቃሊቱ ሰብ ናሮ እንዴ ረምቀ ኢለአተርብ ሰሮም ዲብ ጋድም ብልቱብ ሶታይ ለሐርስ ወሰሮም ምን ሰዋጊ ሞስም ጀዲድ ለአወርድ ሰሮም ሸቄ መሀረባት ምን ከም ከቢን ለሐልፍ በካክ ለእ'በ በንዲሙ ዐፍሽ ቃሊ ለአትወርብ ናሮ ምድር ህያብ ወበአስ ቱ ወለ ጡጥቅት ግዋረ ሮይ ሰኒ ተአተቅብል ለዕጨት እበ ጥላለ ብግዕት ትርኤ እብ ዕዮተ ወነቡል እብ ሕዋረ ናሮ ለሞዳይ ዐድ ዐብቅ ነደር ለእ'በ አክዋረ ናሮ እብ ህያብ ልትአምር ሐበን ወፋሻቱ እብ መ/ አብቅ ልትአመር ሰማዲቱ ወሻሹ ፈጅር ለገቢል ልትከለል ዎሮ ኢበልስ ቅብላቱ እብ ሐሊብ ወአድማይ ልትአመር ወድ አብቅ አብሰላብ ለቀይሒት ዕንታቱ በዐል አረዌትነ ትሰፍለልነ ዑ. ዓ/ቃድር ወድ ዐድ ቀይእ እንተ ወድ ርኢስ እንተ ወናድር ዴሽነ ጣቡር ልብጠር ወእንተ እት ምግቡ ገናድል ወድ አቡከ ዐብደለ እድሪስ ቱ ገብደት ሐየት ማጭር ሐንገልዬ ሜራን ገልድ ወአፉዬ ልሰሐቅ ወዳግም ናሩ ወአብ ድርባቡ ሕሊል ግርጅን ለምዕዳይ ዐድከ እንሰ ለአተሉ አምዕል ፋሻት ዲብ ህዳይ ህያብ ቅዩር ወሰከይ ስርዕ ዲቡቱ ዐድ ቀይኣይ እብ. ማ/ ወድ አዳለ ወ መይበቶት ምን ለሀይብ ግሉል ኢለአምር አትረፎት ወምን ሳፍር በኑ ገይስ እት ሰቦይ ወምን ልትወከል አፍ ልብ ደብጥ ወብሶት እሊቱ ውዳይ አብሰላብ ወደሐንቱ በሎ ወኢነጎት ምን ልታሌ ጡዱቅ ቱ ወምን ልትፈንቱአ ልትወከል ዎሮ ለወድ እም አለቡ መጆብ ዕሽሪንቱ ወዐሰር ሔልያይ፡ እብራሂም ዓፈ (ወድ ዒሰታይ) == ኬትባይ == አሕመድ መሐመድ ሓምድ == ዔማታት == <ref>Afabet - Town in Northern Red Sea Region, Eritrea. Coordinates: 16°11′N 38°41′E / 16.183°N 38.683°E. Afabet is the capital of Afabet District. https://en.wikipedia.org/wiki/Afabet</ref> <ref>Afabet sub-zone development programs - Schools under construction in administrative areas of Nora Anis and Nora Teb'at (ናሮ ተብዐት), as well as Afabet town. More than 62 wells dug in Kamchewa (ቃምጬወ). ReliefWeb / Ministry of Information Eritrea, 25 November 2009. https://reliefweb.int/report/eritrea/eritrea-major-programs-implemented-afabet-sub-zone-towards-boosting-agricultural-production</ref> <ref>Battle of Afabet - Location Afabet, Eritrea 16°11′00″N 38°41′00″E. Nadew Command area includes Afabet district where Naro is located 35 km from Afabet. https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_Afabet</ref> <ref>Map of Afabet District - Naro (ናሮ), Kamchewa (ቃምጬወ), Nora, Afabet - Northern Red Sea, Eritrea. OpenStreetMap: https://www.openstreetmap.org/search?query=Naro%20Eritrea#map=11/16.1833/38.6833</ref> <references /> 0hqz3bxxno8lvgumlpn1z8qivekkyz1 0 827 9915 9808 2026-10-28T22:24:45Z Hdad Tigre 1837 /* ዕልብ - الأرقام - Numbers */ ንኢሽ አስነዮት 9915 wikitext text/x-wiki == ዕልብ - الأرقام - Numbers == {| class="wikitable sortable" ! العربية !! English !! ትግሬ !! النطق |- | ٠ - صفر || 0 - Zero || በሕ || bah |- | ١ - واحد || 1 - One || ሐቴ || hate |- | ٢ - اثنان || 2 - Two || ክልኤ || kil'ie |- | ٣ - ثلاثة || 3 - Three || ሰለስ || seles |- | ٤ - أربعة || 4 - Four || አርበዕ || arbai'e |- | ٥ - خمسة || 5 - Five || ሐምስ || hames |- | ٦ - ستة || 6 - Six || ስስ || sis |- | ٧ - سبعة || 7 - Seven || ሰቡዕ || sabu'e |- | ٨ - ثمانية || 8 - Eight || ሰማን || seman |- | ٩ - تسعة || 9 - Nine || ስዕ || si'e |- | ١٠ - عشرة || 10 - Ten || ዐስር || asir |- | ١١ - أحد عشر || 11 - Eleven || ዐስር ሐቴ || asir hate |- | ١٢ - اثنا عشر || 12 - Twelve || ዐስር ክልኤ || asir kile |- | ٢٠ - عشرون || 20 - Twenty || ዕስረ || 'isra |- | ٣٠ - ثلاثون || 30 - Thirty || ሰላሳ || selasa |- | ٤٠ - أربعون || 40 - Forty || አርበዐ || arbe'a |- | ٥٠ - خمسون || 50 - Fifty || ሕምሰ || himsa |- | ١٠٠ - مائة || 100 - Hundred || ምእት || mi'it |- | ١٠٠٠ - ألف || 1000 - Thousand || አልፍ || alf |} [[Category:ዕልብ]] [[Category:ትግሬ]] ts3377a8fsi40ogv75gsdh7k72i67tf 0 848 9900 9899 2026-10-28T11:59:45Z Hdad Tigre 1837 /* ገርሰ */ ንኢሽ አስነዮት 9900 wikitext text/x-wiki ==ገርሰ== ገርሰ ምነ ዲብ ዐድነ እርትርየ ለበቅሎ ጅንስ ዓጩይ ቱ። ገርሰ ዲብ አርድ ብሩድ እንዴ ኢገቢእ ዲብ መሓፍን ቱ ለበቅል። ዲብ እርትርየ ዲብ አዶብሐታት፡ ዲብ ስሕል (ምን አግረዕ እብ ፈልከት ንትደሬ) አስክ ሕዱድ ሱዳን እንረክቡ። ከምሰልሁመ ዲብ ዐንሰበ ምተሐት ዲብ ከረ ሀበሮታት፡ ዐሪታይ፡ ዒን፡ ጠሐረ ጸዕደ ወጠሊም፡ ደገ ማርየ፡ ሕንድቢት፡ ዕጫት፡ ደቦክነት እንሰሜ። ከምሰልሁመ ርከብ(ዘረ)፡ ገበይ ጸዕደ፡ ሕሩም፡ ኩር፡ ከርከበት፡ አፍ ሂምቦል. ሀዋሸይት ... ወብዕድ ብዙሕ (የም ለአለቡ) አካናት እግል ንዝከር እንቀድር። እብ ሐጪሩ (እብ ተቃርብ) ዲብ ክሉ አርድ ሕፉን ናይ እርትርየ በቅል እግል ኒበል ለልትቀደር ቱ። ==መንፈዐት ገርሰ== ዕጨት ገርሰ እግል ጽላል ሰኒ ብርድት ወሻፍቀት ተ። ገርሰ ፍሬሁ (ውላዱ) ጪፎት እንዴ ገብአ ልትበለዕ ነብረ። ምነ ማይ ናይለ ጪፎት ህዬ መ'ረት ትትሸቄ። መ'ረት እማትነ ዲብ ዕከት ናይ ሔሳስ ወይዳሀ ሔሳሰን እግል ኢልፈሽም። ዕ'ከት ለትትበሀል ምን ጅልድ ንዋይ ለትትሸቄ ወሔሳስ ለልትአከብ (ለልትከሬ) ዲበ ቀርበት ተ። መ'ረት ለተሓበረት ዲቡ ሔሳስ ኢፈሽም፡ ጼናሁ ቀዴ ወእግል ልክረብ ኢቀድር። እግል ረዪም ወቅት ጸንሕ። እግል መሰል፥ ሐቴ ዕከት እብ ሔሳሰ መ'ረት ሐቆ ብዲበ አው ለሔሳስ እ'ሊ መ'ረት ሑብርቱ ምን ህሌ፥ ዲብ ኣውለት እንዴ ሐደካሀ ወስሕል ኡዉል እንዴ ዐልከ ምንዲ ትሳግም ለሔሳስከ እ'ተ አካኑ ጸነሐከ አው ኢከርብ። ከምሰልሁመ ጀልወት ለትትበሀል ዲብ እንሰ ለትገቢእ ምን ፍሬ ገርሰ ትትሸቄ። ጀልወት ምን አካን ዲብ አካን ስሜት እግል ትቀይር ትቀድር። ምናተ መብዝሑ ዶል እብ ጀልወት ትትአመር። እወግሎም ለመስሎ መንፈዐት ገርሰ እብሊ ለትሰመ ኢትበጥር። ==ኬትባይ== መሐመድ ወድ ነቅፈ == ዔማታት == 1. Botanical identity and distribution Scientific name: Balanites aegyptiaca (L.) Delile Local names: Garsa (Tigre), Lalob (Arabic), Heglig, Desert Date (English) Native range includes Eritrea, Sudan, Ethiopia, and across Sahel.Source: World Agroforestry Centre - Agroforestree Species Profil URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Balanites_aegyptiaca.pdf【2412667298428446754†L17-L20】 2. Distribution in Eritrea - Lowlands At lowest elevations in Eritrea, vegetation is dominated by Acacia etbaica, Balanites aegyptiaca and Cadaba rotundifolia.Southwestern Lowland Zone (Gash-Barka) is main habitat.Source: FAO - State of Forest Genetic Resources in Eritrea URL: https://www.fao.org/3/X5343E/x5343e04.htm【2412667298428446754†L61-L67】 3. Distribution in Gash-Barka and Anseba - Your list: Adi Bahal, Sahil, Anseba etc. Species grows on deep sandy loam, valley floors, riverbanks, foot of rocky slopes - exactly the places you listed (Anseba, Debok etc.) Source: Feedipedia - Desert date distribution URL: https://www.feedipedia.org/node/58【2412667298428446754†L224-L232】 4. Medicinal uses in Gash-Barka, Eritrea - Ear pain, traditional medicine In Gash Barka Region: Balanites aegyptiaca - Leaves and seeds oily content drops to treat ear pain Source: Anthropological Study of Ethno-medicine in Gash Barka Region, Western Eritrea (ResearchGate) URL: https://www.researchgate.net/publication/Anthropological_Study_of_Ethno-medicine_in_Gash_Barka【2412667298428446754†L278-L283】 5. Medicinal uses in Eritrea - Wounds In Eritrea, the leaves are used for cleaning infected wounds. Source: Review on Balanites aegyptiaca - Phytochemical constituents and traditional uses (ResearchGate) URL: https://www.researchgate.net/publication/51041060_A_review_on_Balanites_aegyptiaca_Del_desert_date【5219949460467551217†L11-L14】 6. Uses - Food, fruit edible, oil for cooking Fruit is edible, leaves edible, seeds contain 45-49% oil used for cooking and medicinal. Source: Wikipedia - Balanites aegyptiaca - It is an important food tree, with edible leaves and fruits【2412667298428446754†L211-L215】 and Feedipedia - leaves and fruits are widely consumed【2412667298428446754†L222-L224】 oajd22wikv78ptov1g7vg0u5mpuc03k 9902 9900 2026-10-28T12:05:48Z Hdad Tigre 1837 /* ገርሰ */ ንኢሽ አስነዮት 9902 wikitext text/x-wiki ==ገርሰ== ገርሰ ምነ ዲብ ዐድነ [[እርትርየ]] ለበቅሎ ጅንስ ዓጩይ ቱ። ገርሰ ዲብ አርድ ብሩድ እንዴ ኢገቢእ ዲብ መሓፍን ቱ ለበቅል። ዲብ [[እርትርየ]] ዲብ [[ናሮ]] አዶብሐታት፡ ዲብ ስሕል (ምን አግረዕ እብ ፈልከት ንትደሬ) አስክ ሕዱድ ሱዳን እንረክቡ። ከምሰልሁመ ዲብ ዐንሰበ ምተሐት ዲብ ከረ ሀበሮታት፡ ዐሪታይ፡ ዒን፡ ጠሐረ ጸዕደ ወጠሊም፡ ደገ ማርየ፡ ሕንድቢት፡ ዕጫት፡ ደቦክነት እንሰሜ። ከምሰልሁመ ርከብ(ዘረ)፡ ገበይ ጸዕደ፡ ሕሩም፡ ኩር፡ ከርከበት፡ አፍ ሂምቦል. ሀዋሸይት ... ወብዕድ ብዙሕ (የም ለአለቡ) አካናት እግል ንዝከር እንቀድር። እብ ሐጪሩ (እብ ተቃርብ) ዲብ ክሉ አርድ ሕፉን ናይ እርትርየ በቅል እግል ኒበል ለልትቀደር ቱ። ==መንፈዐት ገርሰ== ዕጨት ገርሰ እግል ጽላል ሰኒ ብርድት ወሻፍቀት ተ። ገርሰ ፍሬሁ (ውላዱ) ጪፎት እንዴ ገብአ ልትበለዕ ነብረ። ምነ ማይ ናይለ ጪፎት ህዬ መ'ረት ትትሸቄ። መ'ረት እማትነ ዲብ ዕከት ናይ ሔሳስ ወይዳሀ ሔሳሰን እግል ኢልፈሽም። ዕ'ከት ለትትበሀል ምን ጅልድ ንዋይ ለትትሸቄ ወሔሳስ ለልትአከብ (ለልትከሬ) ዲበ ቀርበት ተ። መ'ረት ለተሓበረት ዲቡ ሔሳስ ኢፈሽም፡ ጼናሁ ቀዴ ወእግል ልክረብ ኢቀድር። እግል ረዪም ወቅት ጸንሕ። እግል መሰል፥ ሐቴ ዕከት እብ ሔሳሰ መ'ረት ሐቆ ብዲበ አው ለሔሳስ እ'ሊ መ'ረት ሑብርቱ ምን ህሌ፥ ዲብ ኣውለት እንዴ ሐደካሀ ወስሕል ኡዉል እንዴ ዐልከ ምንዲ ትሳግም ለሔሳስከ እ'ተ አካኑ ጸነሐከ አው ኢከርብ። ከምሰልሁመ ጀልወት ለትትበሀል ዲብ እንሰ ለትገቢእ ምን ፍሬ ገርሰ ትትሸቄ። ጀልወት ምን አካን ዲብ አካን ስሜት እግል ትቀይር ትቀድር። ምናተ መብዝሑ ዶል እብ ጀልወት ትትአመር። እወግሎም ለመስሎ መንፈዐት ገርሰ እብሊ ለትሰመ ኢትበጥር። ==ኬትባይ== መሐመድ ወድ ነቅፈ == ዔማታት == 1. Botanical identity and distribution Scientific name: Balanites aegyptiaca (L.) Delile Local names: Garsa (Tigre), Lalob (Arabic), Heglig, Desert Date (English) Native range includes Eritrea, Sudan, Ethiopia, and across Sahel.Source: World Agroforestry Centre - Agroforestree Species Profil URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Balanites_aegyptiaca.pdf【2412667298428446754†L17-L20】 2. Distribution in Eritrea - Lowlands At lowest elevations in Eritrea, vegetation is dominated by Acacia etbaica, Balanites aegyptiaca and Cadaba rotundifolia.Southwestern Lowland Zone (Gash-Barka) is main habitat.Source: FAO - State of Forest Genetic Resources in Eritrea URL: https://www.fao.org/3/X5343E/x5343e04.htm【2412667298428446754†L61-L67】 3. Distribution in Gash-Barka and Anseba - Your list: Adi Bahal, Sahil, Anseba etc. Species grows on deep sandy loam, valley floors, riverbanks, foot of rocky slopes - exactly the places you listed (Anseba, Debok etc.) Source: Feedipedia - Desert date distribution URL: https://www.feedipedia.org/node/58【2412667298428446754†L224-L232】 4. Medicinal uses in Gash-Barka, Eritrea - Ear pain, traditional medicine In Gash Barka Region: Balanites aegyptiaca - Leaves and seeds oily content drops to treat ear pain Source: Anthropological Study of Ethno-medicine in Gash Barka Region, Western Eritrea (ResearchGate) URL: https://www.researchgate.net/publication/Anthropological_Study_of_Ethno-medicine_in_Gash_Barka【2412667298428446754†L278-L283】 5. Medicinal uses in Eritrea - Wounds In Eritrea, the leaves are used for cleaning infected wounds. Source: Review on Balanites aegyptiaca - Phytochemical constituents and traditional uses (ResearchGate) URL: https://www.researchgate.net/publication/51041060_A_review_on_Balanites_aegyptiaca_Del_desert_date【5219949460467551217†L11-L14】 6. Uses - Food, fruit edible, oil for cooking Fruit is edible, leaves edible, seeds contain 45-49% oil used for cooking and medicinal. Source: Wikipedia - Balanites aegyptiaca - It is an important food tree, with edible leaves and fruits【2412667298428446754†L211-L215】 and Feedipedia - leaves and fruits are widely consumed【2412667298428446754†L222-L224】 jelgtrvf2teu1w0mr8kwkusply6iep5 0 850 9905 2026-10-28T21:41:09Z Hdad Tigre 1837 ሐዳስ ገጽ እብ ጀብሀት ተሕሪር እርትርየ 9905 wikitext text/x-wiki ጀብሀት ተሕሪር እርትርየ እብ እት ዐለዮ እት ምስር ነብሮ ለዐለው ደረሰ ውላድ እርትርየ እት ሰነት 1960 ተአንበተት። አግደ ምኖም ህዬ እድሪስ መሐመድ ኣድም ወ ዕስማን ሳልሕ ሰቤ ዐለው። ኦሮት ምነ አስባብ አሰሶተ፡ እምብራጦር አቶብየ ሀይሌ ስላሴ እት ፍንጌ እርትርየ ወአቶብየ ለዐለት ፍደራለየት እንዴ ወርከ እት ሰነት 1962 እት አቶብየ ዶል ሓበረየ ዐለት። ስረር ክፈሕ መሰለሕ ላኪን ቀደም እሊ ታሪክ እሊ ትበገሰ። == መትአንባት ክፈሕ መሰለሕ == እት 1 ሰብተምበር 1961ሓምድ እድሪስ ዐዋቴ እት ደብር አዳም ምውዳቅ ጸሓይ እርትርየ ናይ ሰልፍ ጠልገት እት ገጽ አባይ አፍገረ። ወ ህቱ ምን ውላድ ትግሬ ቱ፡ ወ አወላይ ዕላመት ሰውረት እርትየ ቱ። ሓምድ እት ሰነት 1962 አስተሽሀደ። አግደ ሰዳይት እግል ሰውረት እርትርየ ምን ድወል ዐረብ ክም ሶርየ፡ ዕራቅ፡ ወ ምስር፡ ወሶዳን ዐለት። ወአግደ መስከብ ሰውረት እት ቀላቅሎታት እብ ፍንቱይ ህዬ እት ጋሽ በርከ ዐለ። == ዔማታት == <references> * Connell, Dan. Historical Dictionary of Eritrea. 2019. * Iyob, Ruth. The Eritrean Struggle for Independence. Cambridge, 1995. * Pool, David. From Guerrillas to Government. 2001. * Tedla, Michael W. The Eritrean Liberation Front. Leiden University, 2014. * Yohannes, Okbazghi. Eritrea: A Pawn in World Politics. 1991. </references> tmn5xy93dmivsxio5is1j5yrm2qsgo1 9906 9905 2026-10-28T21:45:10Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9906 wikitext text/x-wiki ጀብሀት ተሕሪር እርትርየ እብ እት ዐለዮ እት ምስር ነብሮ ለዐለው ደረሰ ውላድ እርትርየ እት ሰነት 1960 ተአንበተት። አግደ ምኖም ህዬ [[እድሪስ መሐመድ ኣድም]] ወ [[ዕስማን ሳልሕ ሰቤ]] ዐለው። ኦሮት ምነ አስባብ አሰሶተ፡ እምብራጦር አቶብየ ሀይሌ ስላሴ እት ፍንጌ [[እርትርየ]] ወአቶብየ ለዐለት ፍደራለየት እንዴ ወርከ እት ሰነት 1962 እት አቶብየ ዶል ሓበረየ ዐለት። ስረር ክፈሕ መሰለሕ ላኪን ቀደም እሊ ታሪክ እሊ ትበገሰ። == መትአንባት ክፈሕ መሰለሕ == እት 1 ሰብተምበር 1961ሓምድ እድሪስ ዐዋቴ እት ደብር አዳም ምውዳቅ ጸሓይ እርትርየ ናይ ሰልፍ ጠልገት እት ገጽ አባይ አፍገረ። ወ ህቱ ምን ውላድ ትግሬ ቱ፡ ወ አወላይ ዕላመት ሰውረት እርትየ ቱ። ሓምድ እት ሰነት 1962 አስተሽሀደ። አግደ ሰዳይት እግል ሰውረት እርትርየ ምን ድወል ዐረብ ክም ሶርየ፡ ዕራቅ፡ ወ ምስር፡ ወሶዳን ዐለት። ወአግደ መስከብ ሰውረት እት ቀላቅሎታት እብ ፍንቱይ ህዬ እት ጋሽ በርከ ዐለ። == ዔማታት == <references> * Connell, Dan. Historical Dictionary of Eritrea. 2019. * Iyob, Ruth. The Eritrean Struggle for Independence. Cambridge, 1995. * Pool, David. From Guerrillas to Government. 2001. * Tedla, Michael W. The Eritrean Liberation Front. Leiden University, 2014. * Yohannes, Okbazghi. Eritrea: A Pawn in World Politics. 1991. </references> po1g68g4qo2k17782q6p37jqehnc7i0 9907 9906 2026-10-28T21:46:02Z Hdad Tigre 1837 /* መትአንባት ክፈሕ መሰለሕ */ ንኢሽ አስነዮት 9907 wikitext text/x-wiki ጀብሀት ተሕሪር እርትርየ እብ እት ዐለዮ እት ምስር ነብሮ ለዐለው ደረሰ ውላድ እርትርየ እት ሰነት 1960 ተአንበተት። አግደ ምኖም ህዬ [[እድሪስ መሐመድ ኣድም]] ወ [[ዕስማን ሳልሕ ሰቤ]] ዐለው። ኦሮት ምነ አስባብ አሰሶተ፡ እምብራጦር አቶብየ ሀይሌ ስላሴ እት ፍንጌ [[እርትርየ]] ወአቶብየ ለዐለት ፍደራለየት እንዴ ወርከ እት ሰነት 1962 እት አቶብየ ዶል ሓበረየ ዐለት። ስረር ክፈሕ መሰለሕ ላኪን ቀደም እሊ ታሪክ እሊ ትበገሰ። == መትአንባት ክፈሕ መሰለሕ == እት 1 ሰብተምበር 1961[[ሓምድ እድሪስ ዐዋቴ]] እት ደብር አዳም ምውዳቅ ጸሓይ እርትርየ ናይ ሰልፍ ጠልገት እት ገጽ አባይ አፍገረ። ወ ህቱ ምን ውላድ ትግሬ ቱ፡ ወ አወላይ ዕላመት ሰውረት እርትየ ቱ። ሓምድ እት ሰነት 1962 አስተሽሀደ። አግደ ሰዳይት እግል ሰውረት እርትርየ ምን ድወል ዐረብ ክም ሶርየ፡ ዕራቅ፡ ወ ምስር፡ ወሶዳን ዐለት። ወአግደ መስከብ ሰውረት እት ቀላቅሎታት እብ ፍንቱይ ህዬ እት ጋሽ በርከ ዐለ። == ዔማታት == <references> * Connell, Dan. Historical Dictionary of Eritrea. 2019. * Iyob, Ruth. The Eritrean Struggle for Independence. Cambridge, 1995. * Pool, David. From Guerrillas to Government. 2001. * Tedla, Michael W. The Eritrean Liberation Front. Leiden University, 2014. * Yohannes, Okbazghi. Eritrea: A Pawn in World Politics. 1991. </references> nzhtc6op7iubd9lymogse3gzsdpfcmm 0 851 9909 2026-10-28T21:47:25Z Hdad Tigre 1837 Hdad Tigre moved page [[ሓምድ እድሪስ ዓዋተ - ምዕራፍ 1]] to [[ሓምድ እድሪስ ዓዋቴ]] 9909 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ሓምድ እድሪስ ዓዋቴ]] 40gmme4xduf92w3ox6rlu1uaybmc007 0 852 9916 2026-10-28T23:14:24Z Hdad Tigre 1837 /* */ ሐዳስ ገጽ እብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን 9916 wikitext text/x-wiki ዐብደለ ዑመር ዑስማን ሐዋን ለልትበሀል ነፈር አለቡ ሻብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ምን ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ረመዳን መ/ኑር (ወድ ተይብ) ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> 82r8pha3lizreeuu20y9337iqwhfq6q 9917 9916 2026-10-28T23:16:12Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9917 wikitext text/x-wiki ዐብደለ ዑመር ዑስማን ሐዋን ለልትበሀል ነፈር አለቡ ሻብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ምን ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ረመዳን መ/ኑር (ወድ ተይብ) ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> lw4dw0v507h5s5fhz3tj4ffmgzhjfa8 9918 9917 2026-10-28T23:19:14Z Hdad Tigre 1837 ንኢሽ አስነዮት 9918 wikitext text/x-wiki ዐብደለ ዑመር ዑስማን ሐዋን ለልትበሀል ነፈር አለቡ ሻብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ምን ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ረመዳን መ/ኑር (ወድ ተይብ) ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> 57b1svpjp1tvlpdf03ypgxn6y3pp7hg 9919 9918 2026-10-28T23:20:53Z Hdad Tigre 1837 /* ድሕሮ */ ንኢሽ አስነዮት 9919 wikitext text/x-wiki ዐብደለ ዑመር ዑስማን ሐዋን ለልትበሀል ነፈር አለቡ ሻብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ምን ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ረመዳን መ/ኑር (ወድ ተይብ) ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> lo9f8wk1vx9t7qvw8lo0kpyswxzv5ho 9920 9919 2026-10-28T23:24:03Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9920 wikitext text/x-wiki ዐብደለ ዑመር ዑስማን ሐዋን ለልትበሀል ነፈር አለቡ ሻብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ምን ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ረመዳን መ/ኑር (ወድ ተይብ) ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> fwvl5piu050s2kry9xr6baam6c0hd3o 9921 9920 2026-10-28T23:26:27Z Hdad Tigre 1837 /* */ 9921 wikitext text/x-wiki *ዐብደለ ዑመር ዑስማን *ሐዋን ለልትበሀል ነፈር አለቡ *ሻብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን *ምን ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ *ረመዳን መ/ኑር (ወድ ተይብ) ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> n56lmq7wphk0qan806ounnx4tyhtclu 9922 9921 2026-10-28T23:26:59Z Hdad Tigre 1837 /* */ 9922 wikitext text/x-wiki * ዐብደለ ዑመር ዑስማን * ሐዋን ለልትበሀል ነፈር አለቡ * ሻብ ዐብደለ ዑመር ዑስማን * ምን ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ * ረመዳን መ/ኑር (ወድ ተይብ) ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> qiatiuzv1votz10biyq8ttx68fdlj29 9923 9922 2026-10-28T23:31:49Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9923 wikitext text/x-wiki *ሐዋን ለልትበሀል አለቡ *እብ ሰሓፊ ረመዳን መ/ኖር ተይብ ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት አስመረ እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ አስመረ እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> grv2b57wfxjqmlbe0bs9chdsybr1pwg 9924 9923 2026-10-28T23:33:12Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9924 wikitext text/x-wiki *ሐዋን ለልትበሀል አለቡ *እብ ሰሓፊ ረመዳን መ/ኖር ተይብ ሻብ ዐብድለ ዑመር ይትምነ እት 12 ሰነት ምን ዕምሩ እቱ መልሀዩ ገብአ። ዐብደለ ክምሰለ ልብሉ አቡሁ እት መዲነት [[አስመረ]] እግል ልሽቄ ሰበት መጸ ዕያሉ ምስሉ ነብሮ ዐለው። ምን ደጋሁ እግል ሽቅል ጋይስ ምንመ ዐለ [[አስመረ]] እግል ትብለሱ ይሐዜ ይዐቅበለ ምነ ዲበ ትረሐመ። ምን ሌሀ ኢነት ሌሀ ህዬ ዐብደለ ገበይ ሄራር ሐያቱ ቃዊ እት እንቱ ምስል ሐዉ ወእሙ እምበል ሬድኣይ እት ከብድ ዐዶም እት እንቶም በይን ነስአቶም ለሰንድ ናይ ቅሩብ አያይ ሰበት ይዐለ እግሎም እተ ሰኒ ትርድት ሐያት መዲነት እንዴ ጠለቀው እግል ልጋብህወ አንበተው። እሙ እብ ፍንቱይ ጾር ዐቢ ራፍዐት ዐለት፡ መስኡልየት ውላድ እት አካን አብ ወእም ለትወዴ መስኡልየት። እብሊ ህዬ ውላደ እግል ተአድርስ ወትዓቤ እት ቤት ወከደን እት ሸቄ ሐያት እግል ትትባጠረ ትበገሰት። ምናተ መንበሮ ሰበት ደቀበት እተ፡ ዐብድለ መጦረ እንዴ ገብአ እግል ልስነደ ሰተተ። ዐብደለ ወእሙ እብለ ገበይ እለ እት ልሄሮ ዐብደለ 11 ፈስል በጽሐ፡ እብለ ድራሰት ወእብለ ሽቅል እቱ ኬን ወእንሰር ሾማሬ እት ልብል፡ እተዩ ሑድ ወሽቅሉ ብዞሕ ሰበት ገብአ እቱ፡ መድረሰ እንዴ ጠለቀየ እት ሽቅል ትሻሸት ወክያጠት እንዴ መየለ እብ ክለ ቅድረቱ ሸቄ ዐለ። እለ በዳሪት እለ ላኪን ፍሬሀ ሰኒ መሪር ዐለ፡ ለእግል 11 ሰነት ለተዐበ እቱ ሽቅል ድራሰት ምን እዴሁ ክም ልትሸልተፍ ወመስተቅበሉ ክም በዴ (ደይዕ) ወዴ። ክም ፍሬ እለ ገበይ እለ ህዬ፡ እት እምትሓን መእተዪ ጃሚዐት (ማትሪክ) ክምሰለ ሰአየት ጋብአት እቱ ለዐለት ኢገብአ፡ ግረ ዐቅበለ ግረ ክምሰለ እብ ሒለት ለትሀንዘዘ ግንዳይ ምድር ዘብጠ፡ ለትሓልፍ ንቅጠት ሰበት ኢረክበ እብ መስተቅበሉ አግሀመ። ናይ ዶሉ መሐገዝ እግል ልባልሕ እት ልብል ናይ ረዪም መስተቅበሉ ለልሐድድ በክቱ አብደ፡ እብሊ ህዬ ሄራር ሐያት ሐዳስ እተ እግል ልትሓበር ትቀሰ ሄራር አስክ ዕስክርነት ወሐርብ እምበል ሓዚ መጋድዑ ወለት ገበይ እንዴ ትከረ እት ዴሽ ትሓበረ። == ዴሽ == እተ ኢነት ለሀ ለዐለ ሕሩባት እቱ ሻረከ ግራሁ ምድር ሰበት ሀድአ እት ዴሽ ዲብ እንቱ ብሶት ሰበት ወደ፡ እተ ኢነት ለሀ ለአንበተት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ እግለ ለገብኦ ደረሰ ልትሐዘው ሰበት ዐለው፡ እተ ምን ሐዲስ እግል ልድረስ አንበተ፡ እትለ ኢነት እለ ለበዲር እብ ዝሩፍ እዲነ ማልጭ ምኑ ለዐለ በክት እንዴ ሓጠጠ ሰበት ጸብጠዩ፡ ድራሰቱ እብ ዋጅብ አተላለየ፡ እብለ ገበይ እለ ህዬ፡ ምን ሳወ ፡ማይነፍሒ ወምኑመ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረረ እበ። እት ኩልየት ማይ ናፍሒ ሐቴ ሰነት እንዴ ደርሳቱ ናይ ድግሪ ድራሰቱ እግል ለአተላሌ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ለጌሰ፡ ምናተ አዜመ ብዕድ መታክል ሳደፈዩ፡ ለእት አካን እም ወአብ እንዴ ገአት ሸቄ ለዐለት፡ ለበዐል መዐጸም እሙ ፍሬ ለሀበት እንዴ ኢትበልዕ ወሰኔት ወልደ እንዴ ኢትርኤ ወኢሰምዕ፡ ምን እለ እዲነ ትሳርሐት ምነ። ዐብደለ ህዬ የቲም ገማም እት እንቱ እግል ልድረስ ውልብ- ውልብ እት ልብል ተርፈ። አዜማ እምበል ሴንዳይ እት ርሑ እንዴ ተንከበ እግል ልሓርብ ዐለት እግሉ፡ ዐቢ ሐዉ ሰበት ዐለ ድራሰቱ እንዴ አትካረመ እግሎም ፍዘ እግል ልግበ ሐስበ፡ አስረ ወፈርተከ እት ደንጎበ ላኪን ምነ ቀዳሚ ቱ እንዴ ደርሰ፡ ክሉ እንዴ ትሆገለ እግል ልድረስ፡ ግራሁ እብ ድራሰት እግል ልባልሑ ሐረ። == ገበይ ሕርያን == እለ ለእግለ ሐረ ገበይ እተ እንዴ አቀመጨ ምን ሰፍረ፡ ዐርቀ ወትገደዐ እንዴ ኢጠልቀ ሰበት አተላለ እበ፡ ዘበን እግል ኖሱ እት ልትባለስ ወልትቀየር ሐቆ ብዞሕ ተዐብ እብ ደረጀት ማስትረይት እንዴ ትደሐረ አስክ መስኡል ፈርዕ አዝርአት እንዴ ገብአ እት ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ከድመ። እሊ መሰል ሰኔት ላቱ ዕጹም ሻብ፡ ቴለል ለእሉ ተዐደ እብ ዝዖታቱ እግል ንስምዑ ሓርያም ህሌነ ቀደም በሎ። ሰኣል፡ አሰልፍ ምስል ርሕከ ምን ተአትኣምረነ? ስሜቼ ዐብደለ ዑመር ዑስማን ትትበሀል እት ሰነት 1980 እት አክርየ አስመረ ትወለድኮ ወዐቤኮ። ረውደት ወድ ሰቡዕ ሰነት ክም ገብአኮ እት አክርየ ደረስኩወ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ድረሰትከ ምን ንትሃጌ? ምን 1ይ አስክ 7ይ ፈስል እት መድረሰት ድያእ አልእስላምየ አክርየ እተ ደረስኮ፡ ግራሁ እት መድረሰት ኢብራሂም ሱልጣን እተ እንዴ ተዐዴኮ እትለ መድረሰት እለ፡ አስክ 11 ፈስል ደረስኮ ወመደረሰቼ አትመምኮ። ሰኣል፡እብ ክሱስ ዋልዳይከ ምን ንትሃጌ? አቡዬ ምን ዐድ እግል ልሽቅዬ አስመረ ማጽእ ሰበት ዐለ እት ማናፖልዮ መስነዕ ስጃራት እቱ ሸቄ ዐለ። አቡዬ ሻብ እት እንቱ ማጽእ ዐለ፡ ግራሁ ምን ዐድ እንዴ ሀደ እምዬ በሀለት ቱ፡ አስመረ አምጸአየ እቱ ህዬ እግልነ ወልደ። አቡዬ ድራሰት ምንመ ይዐለት እግሉ ሕነ ቅርኣን እግል ንቅረእ ወንድረስ ሰኒ ከድመነ ዐለ፡አላህ የርሐሙ ዕምርዬ ወድ 12 ሰነት ክም በጽሓቱ ለትረሐመ። ሰኣል፡ እት ድራሰት ከፎ ዐልከ? ዲበ መድረሰት ፍገሪት ሰኔት አመጽእ ዐልኮ፡ እት መአንብተይት ደረጀት ምን 1ይ-3ይ እፈግር ዐልኮ። እት ምግበይት ደረጀትመ ሰኒ እገይስ ዐልኮ፡ እተ ሳልፋይም ለሐምስ እፈግር ዐልኮ። እተ ወክድ ለሀይ ጀነራል እቱመ እብ ዝያድ ሰማንየ ንቅጠት እንዴ ሐለፍኮ እት 2ይት ደረጀት ዕዱይ ዐልኮ። እት 2ይት ደረጀት ህዬ ለፍድብናዬ ክምሰለ ልትሐዜ ይዐለ፡ ምን 1ይ-10ይ ለህለው ደረሰ ምስሎም እትረተብ ዐልኮ። እት 11 ፈስል ላኪን ሰኒ ወአማን ሐመቅኮ፡ ለሰበም ሚ ቱ መስለከ ዋልዳዬ ክም ወፈ፡ ዝሩፍና እኪት ሰበት ዐለት ወአነ መስኡልየት ራፍዕ ሰበት ዐልኮ፡ እግል ዐድነ ለትገብእ ሰላዲ ድራሮም እግል ሒዜ ሰበት ዐለ እግልዬ፡ ምስል መድረሰቼ እተይ ለእረክብ ምኑ አሽቃል ክም ክያጠት ወትሻሸት እት ሸዋርዕ አስመረ እቱ ትፈረርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ድራሰቼ ሰኒ ክም ሐምቅ ወዴኒ።፡ ሰኣል፡ ፍገሪት ማትሪከ ከፎ ዐለት? ወላሂ ክምሰለ እለ እቤለከ እት መድረሰቼ ወእብ ፍንቱይ እት 11 ፈስል ሕውነ ሰበት አርኤኮ እት እምትሓን ማትሪክ ናይ መሐለፊ ንቅጠት ይአምጽአኮ፡ አናመ እግል ሒለፍቱ ወደረጀት ሰኔት እግል አምጽእቱ እብል ይዐልኮ፡ ንየት ሰኔት ሌጠ ዐለት እዬ፡ ክም ተረፍኮመ ርሕዬ ኣምር ሰበት ዐልኮ ብዞሕ ኢደንገጽኮ። ለፍገሪት ክም ርኤኮ እብ ድራሰት እግል ትሕለፍ እዬ እንዴ እቤ ንየት ዋዲ እተ ለዐልኮ ድራሰት እንዴ መሸግኮ ምነ 'ከላስ ሐያቼ እብ ሽቅል እግል እብነያቱ" እብል ዐልኮ፡ እሊ ፍክር እሊ ላኪን ዶል ዶል እትከበቱ ይዐልኮ፡ እግልሚ መድረሰት እፈቴ ሰበት ዐልኮ እንሻላህ በክት ልትረከብ ከካልእ ዶል መድረሰቼ እት ጃሚዐት አተምም ለልብል ፈሀም መጸኒ ዐለ። ሰኣል፡ ግረ 11 ፈስል እበየ ረትዐከ? == ክድመት ወጠን == ምስል 8ይ ደውረት ክድመት ወጠን ሳወ ትከሬኮ ወእቱ ተድሪብ ዐስከሪ እት እነስእ ወራር ወያኔ ሰበት ቀንጸ፡ ምን ሳወ እት ዴሽ ወዘዐውነ፡ “እንዴ በጽሐኩም እግል ተአቅብሎቱ” ብህላምነ ዐለው ወአነ ገምሀሎ ባጽሔኒ፡ እቱ ለዐለት ውሕደት እተ ትሓበርኮ። እተ ወክድ ለሀይ ሕሩባት ሰበት ዐለ እምበል ፈጥን ምስለ እቱ ለጸንሑከ መናድሊን ትትሓበር ወትሓረብ እንዴ ኢደሉ እተ እሳት ለምን ክል ጀፈር ትትላሜ ለዐለት ለከምደው መልህያምዬ ብዝሓም ዐለው። ሐር ለሐርብ ክም ተምመ፡ እት ኮር 381 ትየመምኮ ወእቱ ገሌ ዶል ወዴኮ፡ ለኮር ዐለ እት 18 ክፈል ዴሽ ትቀየረ። አነ በክት እንዴ ወዴኮ ምስለ ክቡድ አጽዋር እንዴ ገብአኮ እግሎም እሰዴ ዐልኮ፡ እሊ እት 2ይ ወራር ወያኔቱ፡ ግራሁ ላኪን እት 3ይ ወራር ወያኔ እንዴ ሻረኮ፡ እት ማልየት እንዴ ወደውኒ እሸቄ ዐልኮ። ሰኣል፡ ሐያት ዐስከርየት ከፎ ትሸርሐ? ወላሂ ሐያት ዐስከርየት ሰኒ ወአማን ትርድት ተ፡ ተዐብ፡ ሰፍረ፡ ጽምእ ፡ሞት ወክሉ ለአከ ሰበት ህለ እተ ከሀላት ወኤማን እንዴ ወዴከ እግል ትትከበተ ብከ። እግልሚ እንተ እግል ዎሮት ወእሙር ሀደፍ ማጽእ ሰበት ህሌካቱ። እግል ወጠን አርወሐትከ እግል ተሀብ ማጽእ ሰበት እንተ፡ ክሉ እግል ትርፍዑ ወናዬቱ እግል ቲበል ብከ፡ እተ ወክድለ ሰለፍ እበ ልባስለ ተድሪብናቱ እተ ሕሩባት ለአቴነ ገሌሆም መልህያምዬ እንዴ ኢቀይሮም ምኑ ለአስተሽሀደው እቡ ዐለው፡ እላተ ሐያት ዐስከርየት ሞት እት እዴከ እንዴ ጸበጥካሀ ትገይስ። ሰኣል፡ እት ዐስከርየት አክልአዪ ጸንሐከ? ምን 1999- 2003 እግል 4 ሰነት ቱ እቱ ለጸንሀኮ፡ ግራሁ በክት ሰበት ወዴኮ ምስለ እግል ልሳርሖ በክት ለረክበው አንፋር ክድመት ወጠን የመምኮ። ሕኩመት እተ ወክድ ለሀይ ለምን ዐስከርየት ልሳርሖ ለዐለው ሸባብ እት ምጅተመዕ ክም ተሓበረው ርሖም እግል ልቅደሮ ወእት ምጅተመዕ መፍርየት እግል ልግብኦ ስታት እፍግርት ሰበት ዐለት፡ ክልነ በክት ተዐሊም እግል ንርከብ እንዴ ትበሀለ፡ እተ ወክድ ለሀይ እንብትት ለዐለት መድረሰት ዋርሳይ ይካሎ ሳወ እተ አቴኮ ወእግል ሰነት ናይ 12 ፈስል ድራሰት ክም ነስአነ አወለይት ደውረትለ መድረሰት ሰበት ዐልነ እምትሓን ማትሪክ ምንመ ወዴነ ክልነ እት ኩልየት ማይ ነፍሒ አቴና ወእቱ አነ እተ አወለይት ሰነት ንቅጠት ሰኔት ሰበት አምጸአኮ በሀለት ናይ ዲግሪ ፡ አስክ ኩልየት ሐርስ ሐመልማሎ ሄረርኮ። ሰኣል፡ ኩለየት ሐርስ እግልሚ ሐሬካሀ? ወላሂ ሰራሐተን እብ ክሱስ ሐርስ ለአምሩ ጋር ይዐለ እግልዬ፡ እት አስመረ ሰበት ትወለድኮ ወዐቤኮ፡ እተ ገብእ ለዐለ ሕርያን ላኪን አነ መጃል ትጃረት ሓሪ ዐልኮ፡ ግራሁ ህዬ ሕርያን መጃል ሐርስ ዐለ ወአነ ለአወላይ በክት ሰበት ኢበጽሔኒ ቱ እተ ካልኣይ በክት ለአቴኮ። ሰኣል፡ኩልየት ሐመልማሎ ከፎ ጸንሐተኩም? ለኩልየት ሰልፈ ሰበት ዐለ ለልአትሐዜ መሻቀዪታት ክሉ ዱሉይ ይዐለ፡ ምናተ ለኩልየት ለህሌት እተ አካን መድረሰት ሐርስ ሰበት ዐለት ገሌ መሻቀዪታት ወአክትበት ዐለ እግለ፡ ደሐን ዐለት አክትበት ሰበት ዐለ እግለ ለመጃል ለከስስ ። ሰኣል፡ ፍገሪትከ እተ ሰነት ለሰልፍ ከፎ ዐለት? ወላሂ ለአወለይት ሰነት እት እደርስ ፍገሪት ሰኔት እግል አምጽእቱ እከድም ለዐልኮ ፡ ስድፈተን ላኪን እምዬ ሰበት ትወፌት ሰኒ ወአማን አሰረ እቼ። እግልሚ እምዬ አቡዬ ሰበት ዐሬት ወግራሀ እግል ዐድነ ለረፍዕ ወመስኡልየት ለጸውር ነፈር ሰበት ይዐለ ለወክድ ለሀይ እት ሐያቼ ለመረ ወለ ትደቀበ ጋብእ እቼ ዐለ። ምድር ጽልሙት እቼ ሰበት ዐለ፡ መድረሰቼ እግል አትካርም ነዌኮ ምናተ ምስል ርሕዬ እንዴ ገሜኮ መስተቅበልዬ እምበል ድራሰት እግል ልብረህ ክም ኢቀድር ሰበት ኣመርኮ፡ መልህያምዬመ ኤማን ወሰብር እንዴ ወዴኮ ለበዲር ሓልፍዬ ለዐለ በክት አዜመ እብ ድግማን እግል ይሓልፉ ሰበት ነስሐውኒ ሸንርብዬ እንዴ ረፍዐኮ ወመጺጸቼ እንዴ ወሐጥኮ ድራሰቼ አተላሌኮ። እብላዬ እት አተላሌ አዜመ እተ መጋድዕዬ ትወሰከ እት ሳልሰይት ሰነት ክም በጽሐኮ፡ እግልሚ ማህያትነ አስክ ለወክድ ለሀይ ለሀይቡናተ ሰበት ዐለው፡ ሰኒ ዐልኮ እት መጃል እቅትሳድ እግል ድራሰቼ ለልአትሐዜ ሓጃት እብ ኖሼ እግል አትምሙ እቀድር ሰበት ዐልኮ ቱ። ግራሁ ላኪን እተ ሰነት ለሀ ሰላዲና ሰበት በጥረት እተ ረአስለ ዐለት እግልዬ ግድዐት ሰኒ ትገደዐኮ፡ ለሰዴኒ ነፈር ክምሰለ ልትሐዜ ሰበት ይዐለ እግልዬ። == ድሕሮ== አልሐምድለ እት ኣክር ላኪን ምስል ክል መሐገዝዬ እብ ዕሙማይ ንቅጠት 3.3 እበ ድራሰቼ እንዴ አትመምኮ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ እለ ፍገሪት እለ አክል-አዪ አትናየተተከ? ሚ ተ እግልዬ ለሰዴት መስለከ፡ ለገብአ ነፈር መቅደረት ቡ እት ድራሰት ትግበእ ወምህነት፡ ምናተ ለሰኣል ለህሌት እግሉ መቅደረት እብ ዋጅብ ትነፍዐ እበ መኢፋሉ ቱ። ለእግሉ ትረክብ በክት እት መዓል አውዐልካሁ ወትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ቱ ዝያድ ብዕዳም ለትትገንሕ እቡ እት ኢኮን ሐዋን ነፈር ለልትበሀል ይህለ። አናመ ፍገሪቼ ክም ርኤኮ መቅደረት ክም ህሌት እግልዬ ኣመርኮ፡ እሊ ህዬ እተ ወክድ ለቀዳመ ለዐለ እግልዬ አብካት እብ ዋጅብ ክም ኢትናፍዐኮ እቡ ትፈሀሜኒ። ሰኣል፡ አዳም ሚ ልብለከ ዐለ? ወላሂ ብዞሕ ረአይ መጸኒ ዐለ፡ ክል ምጅተመዕ ናዩ መቃይስ ወደረጀት ቡ፡ እቱ እግል ትእቴ ገብአከ ምንገብእ ህዬ ለምጅተመዕ ለልሐዝዩ መቃይስ ህለ እግሉ፡ እሉ እግል ተአትምም ብከ። አነ አዜ መሰል እግል ሀበከ፡ ዎሮ መደርሼ ዐለ እተ መድረሰት ፈዳብ ክም አነ ለአምረኒ ዐለ ወእት መክተባትመ ንትዋጃህ ዐልነ፡ ማትሪክ ክም ወዴኮ ወተረፍኮ ራክብዬ ዐለ፡ “አያ በጽሔከ?”ክም ቤሌኒ ንቅጠት ሰበት ይአምጸአኮ እት ዴሽ ህሌኮ እቤሉ፡ እለ ዶል ሰምዐ እንዴ ደንገጸ፡ “ሚ ገብአከ ፈዳብ ይዐልከ!” ቤሌኒ፡ አናመ ካጅል እት አነ “ወላሂ ረቢ ቀስመየ እዬ” እቤሉ ግራሁ ለሓለቼ እንዴ ረአ ምነ አሰፍዬ እንዴ ተአሰፈ፡ “ከላስ አብሽር ክሉ መጽእ ኢትሻቀል እቡ፡ ረቢ መምክን ምን ድራሰት ወኬን ለትትናበር እበ ምህነት ካሪ እግልከ ለሀሌ” እንዴ ቤሌኒ አትሳጅዔኒ ከጌሰ ምንዬ። ሐቆ ስኒን ብዞሕ ክም ትዋጃህና ለወክድ ለሀይ አና ሐመልማሎ እደርስ ሰበት ዐልኮ፡ እግለ ርክበቱ ፈርሐኮ “እስታዝ አነ ኩልየት ሐመልማሎ እደርስ ህሌኮ” እቤሉ ትፋጅኣ፡ “ሚ ትቤ! ሙሽ ማትሪክ ታርፍ ዐልከ፡ እበየ አቴካሀ?” ቤሌኒ ወለ ገበይ ክለ ክም ሐበርኩዉ ተ እንዴ ትረይሐ ወፈርሐ እግልዬ “ፈዳብ! አብሽርከ፡ ኢትሕመቅ” እንዴ ቤሌኒ ጌሰ ምንዬ፡ ገሌሆማ ምነ እተ ኩልየት አቴኮ እግል ልስደውኒ ወለአትሳጅዑኒ አንበተው። ከላስ ምን ምጅተመዕ እት ብዕድ ምጅተመዕ አቴኮ ዕልም ለፈቴ ምጅተመዕ ወመስተቅበሉ እብ ዕልም እግል ልአድም ለከድም ምጅተመዕ፡ እብሊ ህዬ ሕሽመት ወእሕትራም ረከብኮ። እሊ ምጅተመዕ እሊ እንዴ ማትሪክ ወዴኮ ሑቡር እቱ ምን ይእገብእ ወኢረከብኩዉ ዐልኮ፡ ርኤከ ክል ምጅተመዕ ናዪ ደረጀት ወመቃይስ ቡ፡አዜ ለደረጀትለ ተዐሊም ለኢለአምር ክፈል ምጅተመዐነ 2 ዲግሪ ቡ ልብሉከ ወለአሕተርሙከ፡ እሊ እግል ኖሱ ሚዘት ተዐሊም ለሐብረከ፡ ምን እለ ተዐቤ ቡ። ሰኣል፡ሐቆ መድሐራት አየ ጊስከ? ለኩልየት አሰልፍ ምነ ደሐረቶም ደረሳሀ ዐልነ፡ ሰበት እሊ ምስለ ዐለ መሐገዝ መደርሲን ወለ ዐለ እግልዬ ንቃጥ ሰኒ እንዴ ትገንሐ እተ ኩልየት ክም ሴድያይ መደርስ እንዴ ገብአኮ እተ ተረፍኮ ፡ ወእቱ እግል 4 ሰነት ክም አድረስኮ እብ ሽቅል ወወድራሰት ለኩልየት እግል ሰልፍ ዶል እብ ናይ ከርስ መቅደረተ ናይ ማስትረይት ድራሰት ሰበት አንበተት፡ እተ አቴኮ ወምን ሰነት 2013- 2015 ደረስኮ ወእብ መጃል ዘርእ ወብቅል ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ፍገሪት ማስትረይትከ ከፎ ዐለት? ለፍገሪት ምነ በዲር እምጽአ ለዐልኮ ንቅጠት ለሐምቀት ኢኮን፡ ዝያድ ወሰኩወ ወዝያደት አትሓየስኩወ እግልሚ ለድሩሼ በዲር መጃል ሐርስ ወብቅል እቡ ድሑር ሰበት ዐልኮ፡ እሊ ናይ ማስትረይት ድራሰቼ ህዬ ምነ ቀደም እለ ለደረስኩዉ ደርስ መጃል ዎሮት እግል ሒሬ ሰበት ዐለ እግልዬ ወእቡ ወረቀት በሐስ እግል አቅርብ ሰበት እትቀሰብ ዐልኮቱ፡ እሊ እግል ኢዴ ምስለ ለአደርሰኒ ለዐለ መደርስዬ እንዴ ትፋሀምኮ መጃል ሰዐር ንዋይ እቱ ለተንከበ ብሑስ ወዴኮ ወእበ ወረቀት ለሀ ትደሐርኮ። ሰኣል፡ ለፍገሪት ከፎ ዐለት? ለብሑስዬ ሰኒ ዐለ፡ እግልሚ ሀደፉ ለትትሐዜ ዝሕረት ንዋይ ዐድነ እግል አንሰሶት ወሐሊብ ካፊ እግል ርክበት ለአመመ በሐስ ሰበት ዐለ። ሰበት እሊ ዐለፍ አክደር ከፎ በቅል እግል ሔዋናት አክልአዪ ለአትሐዝዩ ወብዕድ ለሐፈዝኮ እቱ ሰበት ቱ፡ እግል ሐረስቶት ዐድነ ዐቢ በክት ቱ። እሊ ግሪን ፊድ ለእንብሉ እግል ንዋይ ሰኒቱ እግልሚ ለሰዐር አክደር ወጥሉል እት እንቱ ንዋይ ዶል ነሀይቡ ሐሊብ ብዞሕ ለሀይበነ፡ ለሰበብ ለንዋይ እግል ልድረር ወልትረሸድ እሊ ሰዐር እሊ ለልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ቡ፡ ሐረስቶትነ ላኪን እንዴ አይበሰዉ ለሀዩቡ ቱ ወእሊ ክምሰለ ልትሐዜ ጽበጥ ፕሮቲን ወብዕድ ሰበት አለቡ ሐሊብ ብዞሕ ኢልትሐለብ። ሰኣል፡ ዶርከ እት አፍሀሞት ሐረስቶት ከፎ እግል ልግበእ ቱ? ሕና ፍገሪት ምጅተመዕነ ሰበት ሕና ለእግሉ እንወዴ በሐስ ወለ እንረክበ ፍገሪት እግለ ምጅተመዕ ወእብ ፍንቲት እግለ ሐረስቶት እግል ንሐብሮም ሰበት ህለ እግልነ እተ ኩልየት አምዕል ሐረስቶት ብነ፡ እትለ አምዕል እለ ሐረስቶት ምን ክል ክፈል ዐድነ እንዴ መጸው ብጾሕ ወርኩብ ለህለ ተጣውር ወሐብሬ ንሀይቦም፡ እምበል እሊመ እብሊ መጃል እሊ ለትደሐረው ደረሰ እብ ብዝሔ ፈሩ ሰበት ህለው፡ እት ለትፈናተ ድዋር ዐድነ እንዴ ትየመመው ምን ቅሩብ እብ ዕልም ለተላ ነሳይሕ ወሰዳይት እግል ልቀድሞ እግሎም እንከድም እግሉ ህሌነ። ሰኣል፡ ዶር ዳርሳም ዘርእ እት ሕፍዘት ቅዱም አዝርአትነ ከፎ ትርእዩ? ሕነ እት መጃል ዘርእ ለእንከድም ዳርሳም ሀደፍና ለቀደም እለ ዐለ ቅዱም አዝርአት አስል ዐድነ እንዴ ኢበዴ እብ ከፎ ገበይ እንዴ ትዳቀለ እት ወክድ ሕዱድ ምስል ዝሩፍ ሕዲነ ዝላምነ እተይ ሰኒ እግል ለሀብ ከዲም ወእበ እት ዐድነ ለልትርኤ ሕማማት ከፎ ክም ኢልትደመዕ አው ህዬ መቅደረት ዳፍዖቱ ጠውር እንከድም ወእግሉ ሰበት እንሸቄ ምን ካርጅ ለልአትሐዜ አዝርአት ንአመጽእ ወእንጀርቡ፡ ምናተ ለቅዱም ዘርእ እግል ኢልብዴ እት መርከዝ ብሑስ ዘርእ ሐልሐሌ ጅንስ ናይለ አዝርአት ለልአክብ እብ ኤልመይት ገበይ እበ ለከድም መክዘን ሰበት ህለ እግልነ እቱ ህለ ኢበዴኒ። ሰኣል፡አስክ እለ ምነ ገብአ አዳቀሎት ሚ ፍገሪት ራክባም እንቱም? ወላሂ ምን ጀርቤታት ግሱያም ይሕነ፡ እት ለትፈናተ አዝርአት ብሑሳት ገብእ ምነ ወዴናሁ አትዳቀሎት ምን ክልኦት ጅንስ ማሼለ ለወዴናሁ አትዳቃል “ሕምሎላ” ለልትበሀል ዘርእ አውለድና ምኑ እሊ ዘርእ እሊ መቅደረት ሕማም፡ ፍሬ ሻፍግ ወምነ በዲር ዐለ ብርኩት እተይ ለልሀይብ ቱ ፡እግል ኒበል እንቀድር። ሰኣል፡ አስክ እለ እብ መጃል ሐርስ ጋንዓም ይሕነ ለሰበብ ሚ ቱ ትብል? ለሰበብ ሚ ቱ መስለከ ምስለ ብዕዳም ርሕነ እት መጃል ሐርስ ዶል እንርእየ ድንጉራም ህሌነ፡ እግልሚ ክሉ እት ድዋርነ ለህለ ምጅተምዓት ልግብኦት ወዐለም እት ቴክኖሎጂ ሐርስ ሰኒ ሂሩራም ሰበት ህለው ሕነ ላኪን ምን ቴክኖሎጂ ታርፋም ህሌነ፡አዜ ንትበገስ ህሌነ፡ ለእግሉመ እንወዴ ህሌነ በሐስ እምበል እት መራክዝ እት ግራህ ሐረስቶት እንዴ ጀረብናሁ እብ ዋጅብ ፍገሪቱ እግል ንጌምም ቃድራም ሰበት ይህሌነ ቱ። እሊመ ምነ እንወድዩ ብሑሳት ፍገሪት ሰኔት እግል ኢልአምጽእ ለልአንቅፈናቱ፡ ሰበት እሊ፡ እሊ ወእግሉ ለመሰል ጋራት ቱ እት መጃል ሐርስ እብ ዓመት ወዘርእ ህዬ እብ ፍንቱይ ክምሰለ ትትሐዜ ለህሌት ፍገሪት እግል ንርከብ ምኑ ለኢአቅደሬነ። እሊ ምስለ ሳድፍ ናይ ጠቢዐት ወሐረስቶት መሻክል እንዴ ትጀምዓቱ እሸርሑ ለህሌኮ፡ ምናተ እብለ አዜ ንሄርሩ ለህሌነ ሄረርና ምንገብእ ሰአየት ብዬ እት መስተቅበል ፍገሪት እግል ንአምጽእ። ሰኣል፡ እትለ ሳዐት ሚ ልትሬከ ህለ ርሕከ ምስለ ናይ በዲር ሓለተ እት ተአትጃግረ? አነ ሚ ደረስኮ መስለከ አወል ሒለት ከርስ ረከብኮ፡ ግራሁ ሚ አድረሰተኒ ለሐያት መስለከ እት ክል ኢነት ለትረክቡ አብካት እብ ዋጅብ ትነፈዐከ እቡ ምንገብእ ክሉ ልትሐለፍ ፡እግል መሰል ማሌ አነ እብ ብዞሕ መራሕ ሓልፍ አነ፡ ምን በሕ እት ደረጀት ማስትረይት ባጽሕ ህሌኮ፡ እሊ እግል ኖሱ እግልዬ ብዞሕ ብዞሕ አድረሴኒ ለሸቀ ወበክቱ እብ ዋጅብ ለትነፍዐ እቡ ነፈር ደረጀት ክም በጽዕ ወክሉ ክም ለሐልፍ እግል ኣምር ሰዴኒ። ሰኣል፡ እንተ አዜ መስኡል ፈርዕ(head Department) ዘርእ እንተ እብ ክሱሱ ሚ ትብልና? እተ ናይነ ፈርዕ ሐቆ መጸከ ፕሮፌሰራት ዐድነ ወካርጅ ክምሰልሁመ ደካትራ፡ ማስትረይት ወዲግሪ ለጸብጠው ውላድ ዐድ ህለው እግልነ፡ እሊ ምስለ መአንባትለ ኩልየት እንርእዩ እት ህሌነ ሰኒ ጊስነ እግል ኢበለከ እቀድር። ዕልብለ ምን ካርጅ መጽኡና ለዐለው ዕሉማም እሊ መጃል እሊ እት ነቅሶ ወእብ ኤረትሪን ዳርሳም እት እንበድሎም እንገይስ ህሌነ፡ ፈርዕ ብቅል (Department of Agronomy) ምነ ተአደርሱ መጃላት ገሌ ዶል እንርኤ፡ አዝርኣት ለልደርሶ፡ መጃል ሀረሞ፡ መጃል ሰዐር ንዋይ ወመጃል ዘርእ ሸሪካት (ግጥዕ) ለመስል መጃላት እቱ እብ ዲግሪ ወዲፕሎም ለትደሐረው ምን እለ ኩልየት ዝያድ 500 ደረሳይ ለገብኦ ቶም፡ እትሊ ወክድ እሊ ህዬ እት ለትፈናተ ከፈፍለ ፈርዕ እቱ ለደርሶ ሐድ 200 ደረሳይ ህለው እግልነ ። ሰኣል፡ እብ ክሱስ ሐያት እጅትማዕየትከ እግል ንህደግ፡ እብ ክሱስ ህዳይከ ምን እንዳግም ድራሰቼ እብ ዲግሪ ክም አትመምኮ እት ረአሼ ህዳይ ለልቡሉ ይዐለ፡ ምስል ዘበን ወድቁጣት አዳምዬ ወብዕድ አስባብ ላኪን ለበክት ለመስትረይት በዲር እት ካርጅ ልትሀየብ ዐለ ወአናመ እግሉ ክም አትመምኮ እግል እርአዩ ሐዜ ዐልኮ፡ ምናተ ለበክት እት ዐድነ ሰበት አንበተ ግረ ማስትረይት እበ ትደሐርኮ እግል ሂዴ ቀረርኮ ፡ እግልሚ መስለከ ላመ ዕምር እሻረት ሰበት ወዴ እግልከ ምነ ሕርያን እግል ኢትፍገር እግል ትስዔ ብከ እለ ሐያት እለ እግል ተዐሬ (ሰሓቅ)። ሰኣል፡ ለእግለ ሀዴከ አንሳይት እብ ከፎ ረከብካሀ? ወላሂ እተ ኩልየት ደርስ ለዐለት ሽምብሬብ ተ፡ ምስለ ተኣመርኮ፡ ደረሰይቼ ዐለት፡ እብ ክሉ መቃይሰ ምስልዬ ለትገይስተ መኢፋለ እግል ኣምረ ቀደርኮ ወአልሐምድልላህ ዝያድለ እግለ ርኢሃ ዐልኮ ረከብኩወ፡ ድራሰት ዲግሪሃ ክም አትመመት ወሽቅለ ክም ጸብጠት ህዳይነ ወዴ ወአዜ አልሐምድልላህ ወለት ብኩራም ህሌነ። ሰኣል፡ ሰዳይነ እግል አንስነ ሚ እግል ትግበእ በ ትብል? አንሳይት ብዞሕ ሽቅል ህለ እግለ፡ እብ ፍንቱይ ምን ቤት በረ ሸቄ ገብአት ምንገብእ እተ ዐለት እግለ መስኡልያት መስኡልየት ወሽቅል ሰበት ወስክ ህሌት ህተ ሰንክት ህሌት ምንገብእ እንተ እት ብዕድ ሽቅል ምን ሰድየት ሕውነ ኢኮን። እግልሚ መስለከ እሊ ፈተ ወእሕትራም ዓይለት ለልሐብር ቱ፡ እሊ ህዬ እብ ሽቅል ልትአከድ ። እንተ እግለ ኢኮን ሰዴ ለህሌከ እግል ርሕከ ወውላድካቱ ትሰዴ ለህሌከ እንተ እግል ትብለዕ ቱ ሰድየ ለህሌከ ጅናመ ምን ጸብጥ እግለ ጅናካ ቱ፡ ሓጃት ለተአከጅል ኢወዴከ። አማንቱ እት ምጅተመዕነ ልሙድ ኢኮን ምስል እሲትከ እግል ትትሳዴ ምናተ ሕና ለዳርሳም ለሐዲስ ጂል እግል ንአድርሶም ገብአነ ምንገብእ መሰል ሰኔት እግል ንግበእ እግሎም ብነ እግልሚ ህቶም ሓለት አንሳይት ወተዐበ ሰበት ኢልትረአዮም ቱ። ሰኣል፡ ምን ተጅርበትከ ሸባብ ሚ ትብሎም? ወላሂ ዕልም አክል-አዪ መንፈዐት ክም ቡ ምን ናዬ ተጅርበት ሓያቼ እግል ልድረሶ ቦም እብል፡ ምን አየ መጸኮ እተየ ዐልኮ ወእተየ ህሌኮ እንዴ ቤለው ርሖም እግል ልጌሞ ቦም። እግል መሰል አነ ማሌ ዐስከሪ ዐልኮ ወዮም መስኡል ፈርዕ እት ኩልያት እንዴ ገብአኮ እት ሐንቴዬ ፕሮፌሰራት፡ ደካትራ ወብዕዳም መልህያምዬ እመርሕ ወምስሎም አምሐብር ህሌኮ፡ እለ አነ ለህሌኮ እተ ደረጀት እግል እብጸሕ ለሰዴተኒ ምን ወዲቅ ቀኒጽ ክም ህለ እንዴ ፈሀምኮ ሰበት ትበገስኮ ሌጣቱ። እለ ደረጀት እለ ህዬ እብ ማል ለኢልትቀየም ዐውል በ እግልዬ ፍንቱይ ሐበን ወርይሐት ባል ለትሀይበኒተ፡ ሰበት እሊ መንደሊታት ለእግሉ ረክበው አብካት እግል ልትነፍዖ እቡ እነስሖም። እግልሚ ዮም ለህለው ሸባብ ሐቴ ዶል ተዐንቀፈው ምንገብእ ምን አፍያት ተዐሊም እንዴ ሬመው እት መስተቅበሎም ለኢለአደምኖ እቱ አሽቃል ልትፈረሮ ሰበት ህለው ቱ። ተዐለሞ፡ ተዐለሞ እብሎም ፡ ማሌ ለገበይ ዕልም ሐበረውኒ ዋልዴንዬ ምንመ ሐገልኮ እለ አና እብ ዕልም ደረጀት ሰበት በጽሐኮ አዳም ጋብእ ህሌኮ፡ ሰበት እሊ ዕልም ምን በይን አዳም፡ ምን ሕግላን ማል ወምን ሕማም ስራይ ቱ እግል ኢበሎም ሐዜ እላታ ፊናዬ። ሰኣል፡ ናይ ደንጎበ ከሊመት? እለ ደረጀት እለ እግል እብጸሕ ለሰደውኒ ሐውዬ ወሐዋቼ ክምሰልሁመ እግል አዳምዬ ወመልህያምዬ እት ሐምድ እንሻላህ አዜመ ዕልም መከለሲ ሰበት አለቡ ናይ ፒ ኢች ዲ (ዶክቶረይት) ድራሰቼ እግል አተላሌ ሰአየት ብዬ። ንሓምደከ!! ዐብደለ፡ ኣናመ እበ ሀብኩኒቱ በክት ተጅርበቼ እግል ሸባብ እግል እዳግም ሰበት ቀደርኮ ሐምዴዬ ጌዳን አለበ። ሐብሬ እለ መቃበለት እለ ቀደም 9 ሰነት ለገብአት ተ፡ ዮም ብዞሕ ሓጃት ቅዩር እተ ህለ። == ዔማታት == <ref name="HAC-FAO">FAO - Global Partnership Initiative for Plant Breeding. "Hamelmalo Agricultural College (HCA) - The former College of Agriculture of the University of Asmara is now called Hamelmalo Agricultural College". https://www.fao.org/pgrfa-gpa-archive/eritrea/researchAndEducationInstitutesWithActivities.html</ref> <ref name="HAC-History">Curious Expeditions. "What is the history of Hamelmalo Agricultural College?". https://curiousexpeditions.org/history-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Programs">Curious Expeditions. "What is student life like at Hamelmalo Agricultural College? - Agronomy (Crop Science) programs". https://curiousexpeditions.org/student-life-hamelmalo-agricultural-college.html</ref> <ref name="HAC-Grad">Africa Newsroom / APO Group. "Eritrea: Hamelmalo College of Agriculture graduates 410 students - Since its establishment, has graduated 5,883 students". 08 July 2023. https://www.africa-newsroom.com/press/eritrea-hamelmalo-college-of-agriculture-graduates-410-students</ref> <ref name="HAC-Voc">Ministry of Information Eritrea. "Eritrea: Vocational Training for Students of Hamelmalo College of Agriculture". 13 June 2025. https://www.zawya.com/en/press-release/africa-press-releases/eritrea-vocational-training-for-students-of-hamelmalo-college-of-agriculture-y8d4w8b4</ref> <ref name="Eritrea-Uni">uniRank. "Hamelmalo College of Agriculture - Officially recognized Eritrean university". https://www.unirank.org/Universities/Eritrea/</ref> <ref name="Interview-Primary">Ramadan M. Nur (Wed Tayib). "Interview with Shab Abdalla Omer Osman - College of Agriculture Hamelmalo". Original Tigre interview conducted 9 years ago - Primary source for biography details.</ref> bvlm1xcho86orh8yj7q6u8ek3t4ylfb 0 853 9926 2026-10-29T10:34:02Z Mohammed Wed Nakfa 2062 /* */ 9926 wikitext text/x-wiki ==ዕጨት አልጌነት== ዕጨት አልጌነት: ምነ ብዙሕ እት ዐድነ እርትርየ ለበቅሎ ጅንስ ዕጨይ ሐቴ ገብእ እት ህሌት እብ ፍንቱይ ዲብ ረወሪት ሐባብ : በሀለት እት ፍንጌ ጠሐረ:በቅለ ወእት ፍንጌ ማሬት ወበቅለ ዲብ :(ሐስያት ዕርዕር ) እብ እንክር ግብለት በቅለ እት :(ሐስየት በርብር ወግብሽል) ዲብ መዳንን ምውዳቅ ጸሓይ እንድላል ወእብ ዐ'መት እት ምፍጋር ወምውዳቅ ጸሓይ ሮረ ሐባብ ትበቅል:: እት ሰወጊት መንሳዕ ህዬ ምን ሶጎ ቤት ሸሕቀን አስክ ሶጎ ቤት አብረሄ:ምን በካት(ፍሸይ ምራረ አስክ ሽጡቅ) እት(ላበ:ከሬር ወሰልዴ) ትበቅል::እት ጀሀት አውለት መ ሕልፍ -ሕልፍ እንዴ ቤለት ትትረከብ:: ብዝሔ ዕጨት አልጌነት(አልጌን ) ልትበሀል:: ዕጨይ አልጌን:እት ምድር ብሩድ ወምግባይ ደረጀት ሐፋነት በቅል::እት ቀላቅል ወምድር ሕፉን ብዙሕ ኢበቅል ወበቅለ ምን ገብእ ህዬ ዲብ ጌዳን መሓዝ ልትረከብ:: ዕጨይ አልጌን: ብጥረቱ ምን 15ም አስክ 20ም ገብእ እት ህሌት አቅሩዱ ህዬ ሰኒ ትሩድ ሰበት ቱ:ምስለ እት ምድር ብሩድ ለበቅለ ህዬ እብ ገማለቱ እግል አ'ላፍ ስኒን እግል ልንበር ቀድር:: ==መንፈዐት== ዕጨት አልጌነት እግል ፍሬ ዓይሮ ለመስል ወአክሉ ለገብእ ፍሬ ትፈሬ::ፍሬሀ ህዬ እት ተልቁም ከደን: አዳም ለውቅ:: ሽሙይ ጠዐም ብኡ ወእንበለ እት ቀበቱ ለትጸንሕ ፍጾተት ትትለከፍ አለቡ: ክሉ ልትበለዕ::እተ ክምሰልሁመ ዕጨይ አልጌን : እብ ጥሉሉ እማትነ ዕጨይ ስሕኖ እንዴ ወደያሁ ተነት ልስሕነ እቡ::ክም የብሰ ጼነ-ሁ ሰኒ ቅዱይ ሰበት ቱ:አዳም እግል ተኑን በሀለት በኹር ለአተንኑ:: ዲብ ሕማም መ ክም ደወ ገብእ በሀለት አዳም ደረን ዶል ለሐምም ቀጠፍ ዕጨት አልጌነት ምስል ጬወ እንዴ ጨፍጨፈው ልትሐጸቦ 'ቡ::እብ ሐጪሩ ዕጨይ አልጌን:ፍሬሁ ሙነት:ቀጠፉ ደወ ወዕጨዩ እግል ተነት ወተኑን ሰበት ገብእ ትትለከፍ አለቡ::ክሉ እት መንፈዐት ወድ አዳም ልውዕል:: ==ኬትባይ== መሕሙድ መንደር መሐመድ(ገናደለ)== ዔማታት == 1. Highland forest composition of Eritrea The mixed natural forest of the highlands is composed mainly of Juniperus procera and Olea africana, which may also be found in pure stands. Juniperus procera tends to occupy higher elevations. At lower altitude, it is mixed or replaced by Olea africana. Height of principal tree species (Olea africana, Juniperus procera) ranges from bush-like to over 15 m. Source: FAO - State of Forest Genetic Resources in Eritrea URL: https://www.fao.org/3/X5343E/x5343e02.htm 2. Juniperus procera - Height and lifespan An evergreen tree about 40 m with a straight trunk, often fluted. Lives long, pyramidal shape when young. Indigenous to Eritrea and eastern Africa in highland forests, 2000-3000 m altitude, from Mt. Soira to Mt. Hager in the north. Source: World Agroforestry Centre - Juniperus procera Species Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Juniperus_procera.pdf 3. Olea africana (African Wild Olive) - Identification as Algenet Local names: Amharic weira, Arabic zeitun bari, English African wild olive / brown olive. Scientific: Olea europaea subsp. africana (syn. Olea africana) Shrub or small to medium tree 5-10 m, occasionally reaching 18 m, up to 15-20 m in good conditions. Fruit: ovoid, thinly fleshy, 10 x 8 mm, dark brown/black when mature, edible. Native range includes Eritrea, Ethiopia, Sudan, Saudi Arabia. Source: World Agroforestry Centre - Olea europaea subsp. africana Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Olea_europaea_ssp_africana.pdf 4. Distribution - Rewrit, Habab, Sahel, Anseba escarpments Juniperus procera is native to mountainous areas 90yte8rh0wrkljkszi5g75kibwkt374 9927 9926 2026-10-29T10:34:26Z Mohammed Wed Nakfa 2062 /* ኬትባይ */ 9927 wikitext text/x-wiki ==ዕጨት አልጌነት== ዕጨት አልጌነት: ምነ ብዙሕ እት ዐድነ እርትርየ ለበቅሎ ጅንስ ዕጨይ ሐቴ ገብእ እት ህሌት እብ ፍንቱይ ዲብ ረወሪት ሐባብ : በሀለት እት ፍንጌ ጠሐረ:በቅለ ወእት ፍንጌ ማሬት ወበቅለ ዲብ :(ሐስያት ዕርዕር ) እብ እንክር ግብለት በቅለ እት :(ሐስየት በርብር ወግብሽል) ዲብ መዳንን ምውዳቅ ጸሓይ እንድላል ወእብ ዐ'መት እት ምፍጋር ወምውዳቅ ጸሓይ ሮረ ሐባብ ትበቅል:: እት ሰወጊት መንሳዕ ህዬ ምን ሶጎ ቤት ሸሕቀን አስክ ሶጎ ቤት አብረሄ:ምን በካት(ፍሸይ ምራረ አስክ ሽጡቅ) እት(ላበ:ከሬር ወሰልዴ) ትበቅል::እት ጀሀት አውለት መ ሕልፍ -ሕልፍ እንዴ ቤለት ትትረከብ:: ብዝሔ ዕጨት አልጌነት(አልጌን ) ልትበሀል:: ዕጨይ አልጌን:እት ምድር ብሩድ ወምግባይ ደረጀት ሐፋነት በቅል::እት ቀላቅል ወምድር ሕፉን ብዙሕ ኢበቅል ወበቅለ ምን ገብእ ህዬ ዲብ ጌዳን መሓዝ ልትረከብ:: ዕጨይ አልጌን: ብጥረቱ ምን 15ም አስክ 20ም ገብእ እት ህሌት አቅሩዱ ህዬ ሰኒ ትሩድ ሰበት ቱ:ምስለ እት ምድር ብሩድ ለበቅለ ህዬ እብ ገማለቱ እግል አ'ላፍ ስኒን እግል ልንበር ቀድር:: ==መንፈዐት== ዕጨት አልጌነት እግል ፍሬ ዓይሮ ለመስል ወአክሉ ለገብእ ፍሬ ትፈሬ::ፍሬሀ ህዬ እት ተልቁም ከደን: አዳም ለውቅ:: ሽሙይ ጠዐም ብኡ ወእንበለ እት ቀበቱ ለትጸንሕ ፍጾተት ትትለከፍ አለቡ: ክሉ ልትበለዕ::እተ ክምሰልሁመ ዕጨይ አልጌን : እብ ጥሉሉ እማትነ ዕጨይ ስሕኖ እንዴ ወደያሁ ተነት ልስሕነ እቡ::ክም የብሰ ጼነ-ሁ ሰኒ ቅዱይ ሰበት ቱ:አዳም እግል ተኑን በሀለት በኹር ለአተንኑ:: ዲብ ሕማም መ ክም ደወ ገብእ በሀለት አዳም ደረን ዶል ለሐምም ቀጠፍ ዕጨት አልጌነት ምስል ጬወ እንዴ ጨፍጨፈው ልትሐጸቦ 'ቡ::እብ ሐጪሩ ዕጨይ አልጌን:ፍሬሁ ሙነት:ቀጠፉ ደወ ወዕጨዩ እግል ተነት ወተኑን ሰበት ገብእ ትትለከፍ አለቡ::ክሉ እት መንፈዐት ወድ አዳም ልውዕል:: ==ኬትባይ== መሕሙድ መንደር መሐመድ(ገናደለ) == ዔማታት == 1. Highland forest composition of Eritrea The mixed natural forest of the highlands is composed mainly of Juniperus procera and Olea africana, which may also be found in pure stands. Juniperus procera tends to occupy higher elevations. At lower altitude, it is mixed or replaced by Olea africana. Height of principal tree species (Olea africana, Juniperus procera) ranges from bush-like to over 15 m. Source: FAO - State of Forest Genetic Resources in Eritrea URL: https://www.fao.org/3/X5343E/x5343e02.htm 2. Juniperus procera - Height and lifespan An evergreen tree about 40 m with a straight trunk, often fluted. Lives long, pyramidal shape when young. Indigenous to Eritrea and eastern Africa in highland forests, 2000-3000 m altitude, from Mt. Soira to Mt. Hager in the north. Source: World Agroforestry Centre - Juniperus procera Species Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Juniperus_procera.pdf 3. Olea africana (African Wild Olive) - Identification as Algenet Local names: Amharic weira, Arabic zeitun bari, English African wild olive / brown olive. Scientific: Olea europaea subsp. africana (syn. Olea africana) Shrub or small to medium tree 5-10 m, occasionally reaching 18 m, up to 15-20 m in good conditions. Fruit: ovoid, thinly fleshy, 10 x 8 mm, dark brown/black when mature, edible. Native range includes Eritrea, Ethiopia, Sudan, Saudi Arabia. Source: World Agroforestry Centre - Olea europaea subsp. africana Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Olea_europaea_ssp_africana.pdf 4. Distribution - Rewrit, Habab, Sahel, Anseba escarpments Juniperus procera is native to mountainous areas nw7sifj8pj5j0gc0ycf3z54tsirvlzo 9928 9927 2026-10-29T11:08:10Z Hdad Tigre 1837 አትሳነዮት ፈረጋት 9928 wikitext text/x-wiki ዕጨት አልጌነት: ምነ ብዙሕ እት ዐድነ እርትርየ ለበቅሎ ጅንስ ዕጨይ ሐቴ ገብእ እት ህሌት እብ ፍንቱይ ዲብ ረወሪት ሐባብ : በሀለት እት ፍንጌ ጠሐረ:በቅለ ወእት ፍንጌ ማሬት ወበቅለ ዲብ :(ሐስያት ዕርዕር ) እብ እንክር ግብለት በቅለ እት :(ሐስየት በርብር ወግብሽል) ዲብ መዳንን ምውዳቅ ጸሓይ እንድላል ወእብ ዐ'መት እት ምፍጋር ወምውዳቅ ጸሓይ ሮረ ሐባብ ትበቅል:: እት ሰወጊት መንሳዕ ህዬ ምን ሶጎ ቤት ሸሕቀን አስክ ሶጎ ቤት አብረሄ:ምን በካት(ፍሸይ ምራረ አስክ ሽጡቅ) እት(ላበ:ከሬር ወሰልዴ) ትበቅል::እት ጀሀት አውለት መ ሕልፍ -ሕልፍ እንዴ ቤለት ትትረከብ:: ብዝሔ ዕጨት አልጌነት(አልጌን ) ልትበሀል:: ዕጨይ አልጌን:እት ምድር ብሩድ ወምግባይ ደረጀት ሐፋነት በቅል::እት ቀላቅል ወምድር ሕፉን ብዙሕ ኢበቅል ወበቅለ ምን ገብእ ህዬ ዲብ ጌዳን መሓዝ ልትረከብ:: ዕጨይ አልጌን: ብጥረቱ ምን 15ም አስክ 20ም ገብእ እት ህሌት አቅሩዱ ህዬ ሰኒ ትሩድ ሰበት ቱ:ምስለ እት ምድር ብሩድ ለበቅለ ህዬ እብ ገማለቱ እግል አ'ላፍ ስኒን እግል ልንበር ቀድር:: ==መንፈዐት== ዕጨት አልጌነት እግል ፍሬ ዓይሮ ለመስል ወአክሉ ለገብእ ፍሬ ትፈሬ::ፍሬሀ ህዬ እት ተልቁም ከደን: አዳም ለውቅ:: ሽሙይ ጠዐም ብኡ ወእንበለ እት ቀበቱ ለትጸንሕ ፍጾተት ትትለከፍ አለቡ: ክሉ ልትበለዕ::እተ ክምሰልሁመ ዕጨይ አልጌን : እብ ጥሉሉ እማትነ ዕጨይ ስሕኖ እንዴ ወደያሁ ተነት ልስሕነ እቡ::ክም የብሰ ጼነ-ሁ ሰኒ ቅዱይ ሰበት ቱ:አዳም እግል ተኑን በሀለት በኹር ለአተንኑ:: ዲብ ሕማም መ ክም ደወ ገብእ በሀለት አዳም ደረን ዶል ለሐምም ቀጠፍ ዕጨት አልጌነት ምስል ጬወ እንዴ ጨፍጨፈው ልትሐጸቦ 'ቡ::እብ ሐጪሩ ዕጨይ አልጌን:ፍሬሁ ሙነት:ቀጠፉ ደወ ወዕጨዩ እግል ተነት ወተኑን ሰበት ገብእ ትትለከፍ አለቡ::ክሉ እት መንፈዐት ወድ አዳም ልውዕል:: ==ኬትባይ== መሕሙድ መንደር መሐመድ(ገናደለ) == ዔማታት == 1. Highland forest composition of Eritrea The mixed natural forest of the highlands is composed mainly of Juniperus procera and Olea africana, which may also be found in pure stands.Juniperus procera tends to occupy higher elevations. At lower altitude, it is mixed or replaced by Olea africana. Height of principal tree species (Olea africana, Juniperus procera) ranges from bush-like to over 15 m.Source: FAO - State of Forest Genetic Resources in Eritrea URL: https://www.fao.org/3/X5343E/x5343e02.htm 2. Juniperus procera - Height and lifespan An evergreen tree about 40 m with a straight trunk, often fluted. Lives long, pyramidal shape when young.Indigenous to Eritrea and eastern Africa in highland forests, 2000-3000 m altitude, from Mt. Soira to Mt. Hager in the north.Source: World Agroforestry Centre - Juniperus procera Species Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Juniperus_procera.pdf 3. Olea africana (African Wild Olive) - Identification as Algenet Local names: Amharic weira, Arabic zeitun bari, English African wild olive / brown olive.Scientific: Olea europaea subsp. africana (syn. Olea africana) Shrub or small to medium tree 5-10 m, occasionally reaching 18 m, up to 15-20 m in good conditions. Fruit: ovoid, thinly fleshy, 10 x 8 mm, dark brown/black when mature, edible. Native range includes Eritrea, Ethiopia, Sudan, Saudi Arabia. Source: World Agroforestry Centre - Olea europaea subsp. africana Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Olea_europaea_ssp_africana.pdf 4. Distribution - Rewrit, Habab, Sahel, Anseba escarpments Juniperus procera is native to mountainous areas ts5mn72b83l0h005p23sp2nyg3nuy0q 9929 9928 2026-10-29T11:10:06Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9929 wikitext text/x-wiki ዕጨት አልጌነት: ምነ ብዙሕ እት ዐድነ [[እርትርየ]] ለበቅሎ ጅንስ ዕጨይ ሐቴ ገብእ እት ህሌት እብ ፍንቱይ ዲብ ረወሪት ሐባብ : በሀለት እት ፍንጌ ጠሐረ:በቅለ ወእት ፍንጌ ማሬት ወበቅለ ዲብ :(ሐስያት ዕርዕር ) እብ እንክር ግብለት በቅለ እት :(ሐስየት በርብር ወግብሽል) ዲብ መዳንን ምውዳቅ ጸሓይ እንድላል ወእብ ዐ'መት እት ምፍጋር ወምውዳቅ ጸሓይ [[ሮረ]] ሐባብ ትበቅል:: እት ሰወጊት መንሳዕ ህዬ ምን ሶጎ ቤት ሸሕቀን አስክ ሶጎ ቤት አብረሄ:ምን በካት(ፍሸይ ምራረ አስክ ሽጡቅ) እት(ላበ:ከሬር ወሰልዴ) ትበቅል::እት ጀሀት ኣውለት መ ሕልፍ -ሕልፍ እንዴ ቤለት ትትረከብ:: ብዝሔ ዕጨት አልጌነት(አልጌን ) ልትበሀል:: ዕጨይ አልጌን:እት ምድር ብሩድ ወምግባይ ደረጀት ሐፋነት በቅል::እት ቀላቅል ወምድር ሕፉን ብዙሕ ኢበቅል ወበቅለ ምን ገብእ ህዬ ዲብ ጌዳን መሓዝ ልትረከብ:: ዕጨይ አልጌን: ብጥረቱ ምን 15ም አስክ 20ም ገብእ እት ህሌት አቅሩዱ ህዬ ሰኒ ትሩድ ሰበት ቱ:ምስለ እት ምድር ብሩድ ለበቅለ ህዬ እብ ገማለቱ እግል አ'ላፍ ስኒን እግል ልንበር ቀድር:: ==መንፈዐት== ዕጨት አልጌነት እግል ፍሬ ዓይሮ ለመስል ወአክሉ ለገብእ ፍሬ ትፈሬ::ፍሬሀ ህዬ እት ተልቁም ከደን: አዳም ለውቅ:: ሽሙይ ጠዐም ብኡ ወእንበለ እት ቀበቱ ለትጸንሕ ፍጾተት ትትለከፍ አለቡ: ክሉ ልትበለዕ::እተ ክምሰልሁመ ዕጨይ አልጌን : እብ ጥሉሉ እማትነ ዕጨይ ስሕኖ እንዴ ወደያሁ ተነት ልስሕነ እቡ::ክም የብሰ ጼነ-ሁ ሰኒ ቅዱይ ሰበት ቱ:አዳም እግል ተኑን በሀለት በኹር ለአተንኑ:: ዲብ ሕማም መ ክም ደወ ገብእ በሀለት አዳም ደረን ዶል ለሐምም ቀጠፍ ዕጨት አልጌነት ምስል ጬወ እንዴ ጨፍጨፈው ልትሐጸቦ 'ቡ::እብ ሐጪሩ ዕጨይ አልጌን:ፍሬሁ ሙነት:ቀጠፉ ደወ ወዕጨዩ እግል ተነት ወተኑን ሰበት ገብእ ትትለከፍ አለቡ::ክሉ እት መንፈዐት ወድ አዳም ልውዕል:: ==ኬትባይ== መሕሙድ መንደር መሐመድ(ገናደለ) == ዔማታት == 1. Highland forest composition of Eritrea The mixed natural forest of the highlands is composed mainly of Juniperus procera and Olea africana, which may also be found in pure stands.Juniperus procera tends to occupy higher elevations. At lower altitude, it is mixed or replaced by Olea africana. Height of principal tree species (Olea africana, Juniperus procera) ranges from bush-like to over 15 m.Source: FAO - State of Forest Genetic Resources in Eritrea URL: https://www.fao.org/3/X5343E/x5343e02.htm 2. Juniperus procera - Height and lifespan An evergreen tree about 40 m with a straight trunk, often fluted. Lives long, pyramidal shape when young.Indigenous to Eritrea and eastern Africa in highland forests, 2000-3000 m altitude, from Mt. Soira to Mt. Hager in the north.Source: World Agroforestry Centre - Juniperus procera Species Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Juniperus_procera.pdf 3. Olea africana (African Wild Olive) - Identification as Algenet Local names: Amharic weira, Arabic zeitun bari, English African wild olive / brown olive.Scientific: Olea europaea subsp. africana (syn. Olea africana) Shrub or small to medium tree 5-10 m, occasionally reaching 18 m, up to 15-20 m in good conditions. Fruit: ovoid, thinly fleshy, 10 x 8 mm, dark brown/black when mature, edible. Native range includes Eritrea, Ethiopia, Sudan, Saudi Arabia. Source: World Agroforestry Centre - Olea europaea subsp. africana Profile URL: https://apps.worldagroforestry.org/treedb/AFTPDFS/Olea_europaea_ssp_africana.pdf 4. Distribution - Rewrit, Habab, Sahel, Anseba escarpments Juniperus procera is native to mountainous areas 9k0kw3xbikac6010u0gd4kyst3ipocc 0 854 9931 2026-10-29T11:23:26Z Hdad Tigre 1837 ወሰክ ገጽ "ሰነት" 9931 wikitext text/x-wiki '''ሰነት''' ሰነት ለትትበሀል 12 ወርሕ ወ 365 ዮም ተ። ወእት አርበዕ ሒን ትትከፈል። ህቶም ህዬ ከረም: ቀይም: ሐጋይ: ወመለሐተይ (ልሔተ) ልትበሀሎ። ወለሒን ህዬ ሰልስ ወርሕ ሀለ ዲቡ። 3×4 =12 ወርሕ። == አስማይለ አውርሐት ህዬ == 1, ዩናይር, ወርሕ ( 1) 2, ፋብራይር ወርሕ ( 2) 3,ማርስ ወርሕ (3) 4, አፕሪል ወርሕ (4) 5, ማዮ ወርሕ ( 5) 6, ዩንዮ፣ ወርሕ (6) 7, ዮል'ዮ፣ ወርሕ ( 7) 8, አጎስቶስ፣ ወርሕ (8) 9, ሰብተምበር፣ ወርሕ ( 9) 10, አክቶበር፣ ወርሕ (10) 11, ኖቨምበር፣ ወርሕ ( 11) 12, ዲሰምበር፣ ወርሕ ( 12) ልትበሀሎ። == ዔማት == <references> <ref name="Year-Definition">NASA - Earth Fact Sheet. "A year is defined as 365.25 days - the time it takes Earth to orbit the Sun". https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/earthfact.html</ref> <ref name="Months-12">U.S. Naval Observatory - Astronomical Applications. "The Gregorian calendar year has 12 months and 365 days (366 in leap year)". https://aa.usno.navy.mil/faq/Gregorian_calendar</ref> <ref name="Seasons-Four">National Geographic - Education. "The four seasons - kiremti, qeyimti, hagay, and lilay - are caused by Earth's tilt". https://education.nationalgeographic.org/resource/season/</ref> <ref name="Britannica-Year">Encyclopaedia Britannica. "Year - period of 12 calendar months". https://www.britannica.com/science/year</ref> </references> [[ከረርም:ሰነት]] [[ከረርም:ሒን]] [[ከረርም:ወቅት]] e519hfi7helkm76fduuj21ncorwid1i 9932 9931 2026-10-29T11:28:29Z Hdad Tigre 1837 ንኢሽ አስነዮት 9932 wikitext text/x-wiki '''ሰነት''' ሰነት ለትትበሀል 12 ወርሕ ወ 365 ዮም ተ። ወእት አርበዕ ሒን ትትከፈል። ህቶም ህዬ ከረም: ቀይም: ሐጋይ: ወመለሐተይ (ልሔተ) ልትበሀሎ። ወለሒን ህዬ ሰልስ ወርሕ ሀለ ዲቡ። 3×4 =12 ወርሕ። == አስማይለ አውርሐት ህዬ == 1, ዩናይር, ወርሕ ( 1) 2, ፋብራይር ወርሕ ( 2) 3,ማርስ ወርሕ (3) 4, አፕሪል ወርሕ (4) 5, ማዮ ወርሕ ( 5) 6, ዩንዮ፣ ወርሕ (6) 7, ዮል'ዮ፣ ወርሕ ( 7) 8, አጎስቶስ፣ ወርሕ (8) 9, ሰብተምበር፣ ወርሕ ( 9) 10, አክቶበር፣ ወርሕ (10) 11, ኖቨምበር፣ ወርሕ ( 11) 12, ዲሰምበር፣ ወርሕ ( 12) ልትበሀሎ። == ዔማት == <references> <ref name="Year-Definition">NASA - Earth Fact Sheet. "A year is defined as 365.25 days - the time it takes Earth to orbit the Sun". https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/earthfact.html</ref> <ref name="Months-12">U.S. Naval Observatory - Astronomical Applications. "The Gregorian calendar year has 12 months and 365 days (366 in leap year)". https://aa.usno.navy.mil/faq/Gregorian_calendar</ref> <ref name="Seasons-Four">National Geographic - Education. "The four seasons - kiremti, qeyimti, hagay, and lilay - are caused by Earth's tilt". https://education.nationalgeographic.org/resource/season/</ref> <ref name="Britannica-Year">Encyclopaedia Britannica. "Year - period of 12 calendar months". https://www.britannica.com/science/year</ref> </references> [[ከረርም:ሰነት]] [[ከረርም:ሒን]] [[ከረርም:ወቅት]] ojzl753omt4cqd2z8w2qkmwed03mqwu 9933 9932 2026-10-29T11:32:47Z Hdad Tigre 1837 /* ዔማት */ ንኢሽ አስነዮት 9933 wikitext text/x-wiki '''ሰነት''' ሰነት ለትትበሀል 12 ወርሕ ወ 365 ዮም ተ። ወእት አርበዕ ሒን ትትከፈል። ህቶም ህዬ ከረም: ቀይም: ሐጋይ: ወመለሐተይ (ልሔተ) ልትበሀሎ። ወለሒን ህዬ ሰልስ ወርሕ ሀለ ዲቡ። 3×4 =12 ወርሕ። == አስማይለ አውርሐት ህዬ == 1, ዩናይር, ወርሕ ( 1) 2, ፋብራይር ወርሕ ( 2) 3,ማርስ ወርሕ (3) 4, አፕሪል ወርሕ (4) 5, ማዮ ወርሕ ( 5) 6, ዩንዮ፣ ወርሕ (6) 7, ዮል'ዮ፣ ወርሕ ( 7) 8, አጎስቶስ፣ ወርሕ (8) 9, ሰብተምበር፣ ወርሕ ( 9) 10, አክቶበር፣ ወርሕ (10) 11, ኖቨምበር፣ ወርሕ ( 11) 12, ዲሰምበር፣ ወርሕ ( 12) ልትበሀሎ። == ዔማት == <ref>https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/earthfact.html</ref> <ref>https://education.nationalgeographic.org/resource/season/</ref> <ref>https://www.timeanddate.com/calendar/months</ref> <ref>https://www.britannica.com/science/year</ref> jcx27ecmj85slvc8yj7ux5sef0ollcw 9934 9933 2026-10-29T11:53:41Z Hdad Tigre 1837 /* */ ንኢሽ አስነዮት 9934 wikitext text/x-wiki '''ሰነት''' ሰነት ለትትበሀል 12 ወርሕ ወ 365 ዮም ተ። ወእት አርበዕ ሒን ትትከፈል። ህቶም ህዬ ከረም: [[ቀይም]]: ሐጋይ: ወመለሐተይ (ልሔተ) ልትበሀሎ። ወለሒን ህዬ ሰልስ ወርሕ ሀለ ዲቡ። 3×4 =12 ወርሕ። == አስማይለ አውርሐት ህዬ == 1, ዩናይር, ወርሕ ( 1) 2, ፋብራይር ወርሕ ( 2) 3,ማርስ ወርሕ (3) 4, አፕሪል ወርሕ (4) 5, ማዮ ወርሕ ( 5) 6, ዩንዮ፣ ወርሕ (6) 7, ዮል'ዮ፣ ወርሕ ( 7) 8, አጎስቶስ፣ ወርሕ (8) 9, ሰብተምበር፣ ወርሕ ( 9) 10, አክቶበር፣ ወርሕ (10) 11, ኖቨምበር፣ ወርሕ ( 11) 12, ዲሰምበር፣ ወርሕ ( 12) ልትበሀሎ። == ዔማት == <ref>https://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/earthfact.html</ref> <ref>https://education.nationalgeographic.org/resource/season/</ref> <ref>https://www.timeanddate.com/calendar/months</ref> <ref>https://www.britannica.com/science/year</ref> pjq3i21v7lurrai2s5z936bz7ttc6tm 0 855 9935 2026-10-29T11:54:40Z Hdad Tigre 1837 ሒን ቀይም 9935 wikitext text/x-wiki '''ቀይም''' ቀይም ኦሮት ምነ አርበዕ ሒን ናይ ሰነት ቱ። ቀይም ሐቆ ከረም ተመት ለመጽእ ሒን ቱ። ቀይም ሰልስ ወርሕ ቱ፡ ሒን ቀይም ዲብ እርትርየ ዐድነ መረ ግሩም ወፍቱይ ቱ። ግረህ በቅል ወደንዳታቱ ሸዌት ምሉእ ወንዋይ እብ ብዝሔ ለወልድ ዲቡ ሒን ቱ። ኣዳም ዲብ ልሰሐቅ ወዶልታ ህዳይ ኦሮት ዲብ ገይስ ወእብ ኬዋ ወዳንቲ ናይ እኩል ዲብ ወቅዖ ሕድ ዲብ ሰዱ ወሕድ ዲብ ለአገምሎ ለላሐሉፉ ሒን ግሩም ቱ። ሒን ቀይም አዳም ገርሀት ለቡ ገረሀቱ በትክ ወገርሀት መ ለአለቡ እብ ዐውል ረኪስ እኩል ለአተርብ<ref>https://education.nationalgeographic.org/resource/season/</ref>። ዲብ ቀይም ለልትበተክ እኩል ዲብ ዐድነ እርትርየ መሼለ፡ ብልቱግ፡ ሽንራይ፡ ወ ሽዒር እተከምሱሁማ እት ግረህ ለዘርእዉ አደንገል፡ ከርከዴ፡ ስምስም፡ ድባ ወባምየት ወዲብ ረወሪት ህዬ ዐተር፡ ድንሽ፡ ሽዒር፡ ዕፉን፡ ወለመስሉ በትኮ<ref>https://www.fao.org/eritrea/en/</ref>። ከ'ሒን ቀይም አዳም ሕድ ለሰዴ ዲቡ ወመስክን ለልዳረር ድቡ ወሸባብ ለለሀዱ ዲቡ፡ ሰብኡ ፋርሕ ወንዋዩ ሕዉዝ፡ ወልድ ወዶሰታት ምን እኩል ለልትመለእ ወሐላይብ ወሐወሲስ ለልትረከብ ዲቡ ሒን ቱ<ref>https://www.britannica.com/science/autumn</ref>። == ዔማታት == <references> <ref>https://education.nationalgeographic.org/resource/season/</ref> <ref>https://www.fao.org/eritrea/en/</ref> <ref>https://www.britannica.com/science/autumn</ref> <ref>https://www.britannica.com/science/spring-astronomy</ref> </references> [[ከረርም:ቀይም]] [[ከረርም:ሒን ሰነት]] [[ከረርም:ወቅት]] faqaystj8x9p9qh8q27hxgl9heb30jj