ዊኪፔዲያ
tiwiki
https://ti.wikipedia.org/wiki/%E1%88%98%E1%89%A0%E1%8C%88%E1%88%B2_%E1%8C%88%E1%8C%BD
MediaWiki 1.47.0-wmf.10
first-letter
ሜድያ
ፍሉይ
ምይይጥ
ተጠቃሚ
ምይይጥ ተጠቃሚ
ዊኪፐድያ
ምይይጥ ዊኪፐድያ
ፋይል
ምይይጥ ፋይል
ሜድያዊኪ
ምይይጥ ሜድያዊኪ
ሞደል
ምይይጥ ሞደል
ሓገዝ
ምይይጥ ሓገዝ
መደብ
ምይይጥ መደብ
ማዕጾ
ምይይጥ ማዕጾ
TimedText
TimedText talk
ሞድዩል
ምይይጥ ሞድዩል
Event
Event talk
ሩስያዊ ምኽባር
0
6555
25995
25791
2026-07-11T00:06:49Z
InternetArchiveBot
7470
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
25995
wikitext
text/x-wiki
'''ሩስያዊ ምኽባር''' (ብቋንቋ ሩስያ '''русификация''') እዚ መስርሕ ምጽዓን ቋንቋን ባህልን [[ሩስያ]] ኮይኑ፡ ምስ ባእታታት ምጽናት ዓሌት፡ ሩስያ ኣብ ምሉእ ታሪኻ ኣብ ልዕሊ ዝተሳዕራ ሃገራት ዘካየደቶ እዩ።
[[File:Russian language status and proficiency in the World hi.svg|thumb|280px|ሩስያኛ ከም ካልኣይ ቋንቋ ብ200 ሚልዮን ሰባት ዝጥቀሙሉ ኮይኑ፡ መብዛሕትኡ ኣብ መግዛእቲ ሩስያ ነበር ኮይኑ፡ ኣብ ሩስያ ዝነብሩ 100 ሚልዮን ሰባት ቋንቋ መበቆል እዩ]]
[[File:Маскалізацыя (русіфікацыя). Полацак.jpg|thumb|240px|ቤላሩስያዊት ከተማ ፖሎትስክ ኣብ መበል 19፡ 20ን 21ን ክፍለ ዘመን። ውጽኢት ናይቲ ብሰበስልጣን ሩስያ ብስርዓት ምዕናው ስነ ህንጻዊ ውርሻታታ]]
[[File:Depiction of the Valuev Circular at a performance against Russification of Ukraine.jpg|thumb|200px|ንዝኽሪ እገዳ ኣጠቓቕማ ቋንቋ ዩክሬን ዝተወፈየ ፍጻመ፡ ብ1863 ብትእዛዝ ሚኒስተር ውሽጣዊ ጉዳያት ሩስያ ፒዮትር ቫሉየቭ ዝተኣታተወ]]
እዚ መስርሕ ኣብ ዘመነ ዛር ዝጀመረ ኮይኑ ብፍላይ ኣብ መበል 19 ክፍለ ዘመን፡ ኣብ መበል 20 ክፍለ ዘመን ኣብ እዋን [[ስርዓት ስታሊን|ምልኪ ሕብረት ሶቭየት]]፡ ኣብ መበል 21 ክፍለ ዘመን ድማ ኣብ ትሕቲ [[ስርዓት ቭላድሚር ፑቲን|ናይ ሕጂ ስርዓት ፑቲን]] ጽዑቕ እዩ ነይሩ ። እዚ ፖሊሲ እዚ ኣብ ምእጋድ ቋንቋ ደቀባት ናይ ሓንቲ ፍልይቲ ሃገር፡ ምዕናው ሓወልትታት ስነ ህንጻን ምንዳድ ታሪኻዊ ሰነዳትን እውን ይግለጽ <ref>[http://litopys.org.ua/ohienko/oh14.htm XIVЯК МОСКВА ЗНИЩИЛА ВОЛЮ ДРУКУ КИЄВО-ПЕЧЕРСЬКОЇ ЛАВРИ]</ref> <ref>[https://archive.org/details/sirio007/page/n389/mode/1up?view=theater Собственноручное наставление Екатерины II князю Вяземскому при вступлении им в должность генерал-прокурора (1764 года)]</ref> <ref>[http://resource.history.org.ua/cgi-bin/eiu/history.exe?&I21DBN=EIU&P21DBN=EIU&S21STN=1&S21REF=10&S21FMT=eiu_all&C21COM=S&S21CNR=20&S21P01=0&S21P02=0&S21P03=TRN=&S21COLORTERMS=0&S21STR=Valuievskyj_tsyrkuliar ВАЛУЄВСЬКИЙ ЦИРКУЛЯР]</ref>።
ቤላሩስ ኣብ ታሪኽ በዚ ፖሊሲ እዚ ዝያዳ ተሳቒያ እያ <ref>Лыч Л., «Русіфікацыя» // Беларусь. Энцыклапедычны даведнік / Рэдкал. Б. І. Сачанка (гал. рэд.) і інш. — Мн.: Беларуская энцыклапедыя імя П. Броўкі, 1995 г. — 799 с
</ref>። [[ኲናት ሩስያን ዩክሬንን|እዚ ፖሊሲ ኣብዚ እዋን’ዚ ኣብተን ብሩስያ ዝተጎበጣ ግዝኣታት ዩክሬን ይትግበር ኣሎ]] <ref>[https://web.archive.org/web/20220508234920/https://www.bbc.com/ukrainian/ukraine_in_russian/2016/10/161027_ru_s_ukrainian_in_donetsk Школы "ДНР": как изучают украинскую историю и язык?]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20220509000046/https://ru.krymr.com/a/29219102.html Искоренить идентичность: как из крымских школ выдавливают украинский язык]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20220509000048/https://ru.krymr.com/a/news-v-krimu-ne-ostalos-shkol-s-obucheniem-na-ukrainskom-yazike/29842791.html В Крыму не осталось ни одной школы с обучением на украинском языке – правозащитники]</ref> <ref>{{Cite web |title=Лінгвоцидна стратегія Кремля: у Росії хочуть «регулювати норми української мови» аж до злиття |url=https://language-policy.info/2022/09/linhvotsydna-stratehiya-kremlya-u-rosiji-hochut-rehulyuvaty-normy-ukrajinskoji-movy-azh-do-zlyttya/ |access-date=2026-02-18 |archive-date=2026-02-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260218122757/https://language-policy.info/2022/09/linhvotsydna-stratehiya-kremlya-u-rosiji-hochut-rehulyuvaty-normy-ukrajinskoji-movy-azh-do-zlyttya/ }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Окупанти спалюють на ТОТ українські книги в котельнях |url=https://sprotyv.mod.gov.ua/okupanty-spalyuyut-na-tot-ukrayinski-knygy-v-kotelnyah/ |access-date=2026-02-18 |archive-date=2024-03-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240324065313/https://sprotyv.mod.gov.ua/okupanty-spalyuyut-na-tot-ukrayinski-knygy-v-kotelnyah/ }}</ref>።
== ከምኡውን ርአ፤ ==
* [[ህዝባዊት ሪፓብሊክ ዶኔትስክ]]
== መወከሲታት ==
9agwnk5ak0mwaj00yxs2eq6dyy080wf