Wikipediýa
tkwiki
https://tk.wikipedia.org/wiki/Ba%C5%9F_Sahypa
MediaWiki 1.47.0-wmf.11
first-letter
Media
Ýörite
Çekişme
Ulanyjy
Ulanyjy çekişme
Wikipediýa
Wikipediýa çekişme
Faýl
Faýl çekişme
MediaWiki
MediaWiki çekişme
Şablon
Şablon çekişme
Ýardam
Ýardam çekişme
Kategoriýa
Kategoriýa çekişme
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Günbatar Aziýa
0
21412
270080
268264
2026-07-19T18:15:29Z
Shrekiolous
34303
rv
270080
wikitext
text/x-wiki
{{Esassyz}}
[[Faýl:Western Asia (orthographic projection).svg|thumb]]
'''Günbatar Aziýa''' , Köne Aziýa - Aziýa yklymynyň günbatar we günorta-günbatar böleklerinde ýerleşýän sebitleriň şertli ady.
Günbatar Aziýa tebigy ýagdaýda Kiçi Aziýany, Arabystany, Sinaý ýarym adasyny we oňa ýanaşyk adalary we sebitleri (Kipr, Kawkaz, Gündogar Toros daglary we [[Eýran]] daglyklarynyň uly bölegi, [[Mesopotamiýa]] düzlügi we gündogar kenarýaka sebitleri öz içine alýar). Meýdany 7,5 mln. km 2. Tektoniki gurluşa görä Arabystan we Sinaý ýarym adasy Gondwana yklymynyň bir bölegi we platforma gurluşy bar. Beýik Afrika Riftiniň günbatary. bölegi geçdi. Iordan derýasynyň jülgesi, Öli deňiz, Aqaba aýlagy we Gyzyl deňiz bu aralykda ýerleşýär. Günbatar Aziýanyň köp bölegi daglardan durýar. Kiçi Aziýa, Kawkaz. we Alfimalaý geosinklinal ýerindäki Gündogar Toros daglary. Ainer deň däl, beýik ýaş gerişler giň we çuň jülgeler bilen kesilýär. Seýsmiki taýdan işjeň zona, işjeň we ýitip barýan wulkanlar bar. Howasy subtropiki we gurak tropiki. [[Arap]] [[ýarym ada]]synyň köp bölegi çöl, köp bölegi çägeli çöl we demirgazykda gury sähralar bar. Kiçi [[Aziýa]]nyň günbatary. bölekleri, Kawkazyň günorta-günbataryndaky howasy çygly subtropiki, hemişe gök öwüsýän tokaýlar we gyrymsy agaçlar bilen örtülendir. Günbatar Aziýa [[nebit]] we [[gaz]] boýunça iň baý ýurtlaryň biridir. Kad. medeni merkezlerinden. Suwly ýerler köpden bäri ulanylýar we oazise öwrüldi. Uly şäherler bar. [[Hristian]], [[ýewreý]], [[yslam]] dinleriniň merkezi.
Günbatar Aziýada, [[Ermenistan]]da, [[Owganystan]]da, [[Bahreýn]], [[BAE]], [[Jorjiýa]], [[Iordaniýa]], [[Yrak]], [[Ysraýyl]], [[Kipr]], [[Kuweýt]], [[Liwan]], [[Müsür]] (Aziýanyň bir bölegi), [[Azerbaýjan]], [[Saud Arabystany]], [[Siriýa]], [[Türkiýe]], [[Oman]], [[Palestina]], [[Eýran]], [[Ýemen]], [[Katar]] döwletleri ýerleşýär.
6fss47yv7f3enz3fo9ivc9y4xb2vzav