Wikipedia
tlwiki
https://tl.wikipedia.org/wiki/Unang_Pahina
MediaWiki 1.48.0-wmf.3
first-letter
Midya
Natatangi
Usapan
Tagagamit
Usapang tagagamit
Wikipedia
Usapang Wikipedia
Talaksan
Usapang talaksan
MediaWiki
Usapang MediaWiki
Padron
Usapang padron
Tulong
Usapang tulong
Kategorya
Usapang kategorya
Portada
Usapang Portada
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Luzon
0
1326
2241306
2239440
2026-11-10T09:44:33Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Pisikal */
2241306
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Islands
|name = Luzon
|image_map = Luzon in Philippines.svg
|image_caption = Sa mapa, na pula ay ang pulo ng Luzon.
|nickname = Hilagang Pilipinas<br>North Philippines
|native name link =
|location = [[Timog-silangang Asya]]
|coordinates=
|archipelago = [[Kapuluan ng Pilipinas]]
|total islands = 7,107
|major islands = Luzon, [[Mindanao]], [[Mindoro Island|Mindoro]], [[Palawan Island|Palawan]]
|area = 109,965 km²
|highest mount = Pulag
|elevation = 2,922 m
|country = Pilipinas
|country admin divisions title = Mga Rehiyon
|country admin divisions = [[Kalakhang Maynila]], [[Bicol Region|Bicol]], [[Lambak ng Cagayan]], [[Calabarzon]], [[Gitnang Luzon]], [[Cordillera Administrative Region|Cordillera]], [[Ilocos Region|Ilocos]] & [[Mimaropa]]
|Pinakamalaking Lungsod = [[Kalakhang Maynila]]
|country largest city population = 9,932,560
|population = 39,500,000
|population as of = 2000
|density = 359.2
|ethnic groups = [[Aeta]], [[Agta]], [[Bikolano]], Ibanag, [[Igorot]], [[Ilokano]], [[Kapampangan]], Pangasinanse, [[Tagalog people|Tagalog]]
}}
Ang '''Luzon''', '''Kalusunan''' o '''Hilagang Pilipinas''', ang pinakamalaking [[pulo]] sa [[Pilipinas]] at ika-17 sa daigdig. Katawagan din ang "Luzon" sa isa sa tatlong pangkat pangkapuluan sa bansa, kasama ng [[Kabisayaan]] at [[Mindanao]].
Bilang isang pulo, ang Luzon ay may sukat na 104,688 kilometro kwadrado. Dito matatagpuan ang lungsod ng pamahalaan ng bansa, ang [[Maynila]], at ang pinakamataong lungsod, ang [[Quezon City]]. Mabundok ang pulo at dito matatagpuan ang [[Bundok Pulag]], ang ikalawang pinakamataas na bundok sa bansa, at ang [[Bulkang Mayon]], ang pinakatanyag na bulkan. Nasa kanluran ng pulo ang [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]], sa silangan ang [[Dagat Pilipinas]], at sa hilaga ang [[Kipot ng Luzon]].
Ang pangkat ng pulo na matatawag na Kalusunan ay kinabibilangan ng Luzon kasama ang pangkat ng [[Batanes]] at [[Kapuluang Babuyan|Babuyan]] sa hilaga, ang mga pulo ng [[Catanduanes]], [[Marinduque]], [[Masbate]], [[Romblon]], [[Mindoro]] at [[Palawan]] sa timog. Nahahati ang pangkat ng pulo sa walong [[Rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] at 38 [[Lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]].
==Heograpiya==
{{See also|Heograpiya ng Pilipinas}}
Ang kabuuang sukat ng Luzon ay {{convert|76969315.9|km2}},<ref name=unep>{{cite web|title=Islands by Land Area|url=http://islands.unep.ch/Tiarea.htm|work=Island Directory Tables|publisher=United Nations Environment Programme|accessdate=4 Marso 2013|archive-date=20 Pebrero 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180220003634/http://islands.unep.ch/Tiarea.htm|url-status=dead}}</ref>, ang ika-17 pinakamalaking pulo sa buong daigdig. Matatagpuan sa Luzon ang punong lungsod ng Pilipinas, ang [[Maynila]], at ang pinakamataong lungsod sa Pilipinas, ang [[Lungsod Quezon]]. Mabundok ang pulo na kung saan matatagpuan ng [[Bundok Pulag]], ang ikatlong pinakamataas na bundok sa bansa, at ang mga [[Bulkang Pinatubo]], [[Bulkang Mayon]], [[Bulkang Taal]], ay ilan sa mga tanyag na mga [[bulkan]] sa Luzon. Matatagpuan sa kanluran ng Luzon ang [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]] (ang bahagi ng [[Dagat Timog Tsina]] na nakapaloob sa [[eksklusibong sonang ekonomiko ng Pilipinas]]), sa silangan ang [[Dagat Pilipinas]], at sa hilaga ang [[Kipot ng Luzon]].
Halos parihaba ang sukat ng pulo ng Luzon at may mahabang tangway sa timog silangan na tinatawag na [[Tangway ng Bikol]]. Ang hilagang bahagi ng pulo ay kinapalolooban ng malalaking bulubundukin, ang Cordillera Central.
Sa silangan ng Cordillera Central ay ang malaking [[Lambak ng Cagayan]], na nagsisilbing tagasalo, ng [[Ilog Cagayan]], ang pinakamahabang ilog sa Pilipinas. Sa silangan ng lambay ay matatagpuan ang bulubundukin ng [[Sierra Madre (Pilipinas)|Sierra Madre]], ang pinakamahabang bulubundukin sa bansa.
Sa timog silangan ng [[Look ng Maynila]] matatagpuan ang pinakamalaking lawa sa bansa, at ang pinakamalaking lawa sa loob ng kalupaan sa Timog Silangang Asya, ang Lawa ng Bay.
{| class="wikitable" style="font-size:90%;background-color:#FDFDFD;"
|-
! scope="col" | Rehiyon
! scope="col" | Anim na dibisyon
! scope="col" | Apat na dibisyon
! scope="col" | Tatlong dibisyon
! scope="col" | Dalawang dibisyon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Rehiyon ng Ilocos
| rowspan=2 | Ilocandia
| rowspan=3 | Hilagang Luzon<ref name=North_Central_Luzon>Ang mga probinsya ng mga north area ng Central Luzon ay minsang itinuturing na sakop ng North Luzon, partikular na ang Aurora, Nueva Ecija, Tarlac, at Zambales; minsan kasama ang Pampanga. Dahil karaniwang ikinakabit ang Central Luzon sa North Luzon, North Central Luzon ay madalas sinisimplihan bilang North Luzon.</ref>
| rowspan=4 | Hilaga at Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
| rowspan=4 | Hilaga at Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Lambak ng Cagayan
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Cordillera Administrative Region
| Cordilleras
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Gitnang Luzon
| colspan=2 style="text-align:center;" | Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| National Capital Region
| colspan=3 style="text-align:center;" | Kalakhang Maynila
| rowspan=4 | Southern Luzon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Calabarzon
| rowspan=2 | [[Timog Katagalugan|Southern Tagalog]]
| rowspan=3 | Southern Luzon
| rowspan=3 | Southern Luzon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Mimaropa
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Rehiyon ng Bicol
| [[Bicolandia]]
|}
==Pisikal==
[[Talaksan:Northern_luzon_en.png|thumb|Ang Hilagang Luzon (Northern Luzon)]]
===1. Hilagang Luzon (Northern Luzon)===
{{See|Hilagang Luzon}}
Ang Hilagang Luzon o Northern Luzon ay binubuo ng 3 kluster sa tatlong rehiyon, Ang Rehiyon ng Ilocos, Cordillera Administrative Region at Lambak ng Cagayan, dito matatagpuan ang [[Sierra Madre]] (Pilipinas), pinakamahabang ilog sa Pilipinas ang [[Ilog Cagayan]], Bulubunduking Caraballo, Banaue Rice Terraces at ang lungsod ng [[Baguio]]. Dito matatagpuan ang unang hangganan ng Pilipinas ang lalawigang isla ng Batanes na kilalang dayuhan ng mga turista ang ''White Parola'' at ang Windmill sa bayan ng [[Bangui, Ilocos Norte]], Ang Hilagang Luzon ay ang bumabakod sa tinatawag na Kipot ng Luzon at pumapagitan sa mga bansang [[Tsina]] at [[Taiwan]] sa [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]]. Ito ay ang dulo ng Luzon sa direksyong Hilaga (North).
Ang Gitnang Luzon o Central Luzon Region 3 ay ang Gitnang Rehiyon sa isla ng Luzon, ito ay pumapagitan sa mga rehiyon ng Hilagang Luzon, Timog Luzon at Kalakhang Maynila. Ito ang mga lalawigan ng: Aurora, [[Bataan]], [[Bulacan]], [[Nueva Ecija]], [[Pampanga]], [[Tarlac]] at [[Zambales]], ang probinsya ng Aurora sa pagitan ng taong 2002 ay nakapaloob sa Rehiyong Timog Katagalugan o Southern Tagalog. Ang rehiyong sentro ng Gitnang Luzon ay ang ''[[San Fernando, Pampanga]]''.
====4 Dibisyon====
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gold;" | Rehiyon !! style=background-color:gold;" | Sentrong rehiyon !! style=background-color:gold;" | Dibisyon
|-
| '''[[Rehiyon ng Ilocos|Rehiyon ng Ilocos, 1]]''' || [[San Fernando, La Union]] || Northwestern Luzon
|-
| '''[[Rehiyong Pampangasiwaan ng Cordillera|CAR]]''' || [[Baguio]] || Northcentral Luzon
|-
| '''[[Lambak ng Cagayan|Lambak ng Cagayan, 2]] ''' || [[Tuguegarao]] || Northeastern Luzon
|-
| '''[[Gitnang Luzon|Gitnang Luzon, 3]]''' || [[San Fernando, Pampanga]] || Central Luzon
|}
===2. Timog Luzon (Southern Luzon)===
{{See|Timog Luzon}}
[[Talaksan:Ph fil southern tagalog.png|thumb|Ang Timog Luzon (Southern Luzon)]]
Ang Timog Luzon o Southern Luzon ay binubuo ng 3 kluster sa tatlong rehiyon, Ang Calabarzon (IV-A), Mimaropa (IV-B) at Bicol Region, kabilang ang Metro Manila na nasa ikalawang dibisyon, dito matatagpuan ang hangganan ng [[Sierra Madre]] sa pagitan ng Laguna at Quezon, at iilan pang mga tanawin ng [[Lawa ng Laguna]], [[Bulkang Taal]], [[Talon ng Pagsanjan]], [[Tagaytay]], [[Hinulugang Taktak]], [[Bundok Banahaw]], [[El Nido]], [[Puerto Galera]] at [[Bulkang Mayon]], Ito ay ang dulo ng Luzon sa direksyong Timog (South). Ang mainland Southern Tagalog ay ang kasalukuyang rehiyon ng [[Calabarzon]] na binubuo ng [[Cavite]], [[Laguna]], [[Batangas]], [[Rizal]] at [[Quezon]], Ang Minparo o [[Mimaropa]] ay ang Rehiyon IV-B na itinuturing na Rehiyong Timog-Kanlurang Tagalog o Southwestern Tagalog Region na nasa outland at ang Bicolandia ay ang rehiyon 5 ang ikahuling rehiyon sa isla ng Luzon.
Ang Kalakhang Maynila o Metro Manila ay ang sentrong panglungsod o kauuluhan sa Pilipinas, Ito ay binubuo ng 16 na lungsod at 1 bayan, Ang rehiyong sentro nito ay ang [[Maynila]] ang kapitolyo ng Pilipinas, dating lalawigan o probinsya ang Metro Manila na sumasaklaw sa pangalang [[Tondo]], Noong taong 1898, kabilang rito ang mga distrito at barangay ng bawat saklaw ng lungsod maging ang ilang bayan sa lalawigan ng [[Rizal]].
====4 Dibisyon====
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gray;" | Rehiyon !! style=background-color:gray;" | Sentrong rehiyon !! style=background-color:gray;" | Dibisyon
|-
| '''''[[Kalakhang Maynila|Kalakhang Maynila, NCR]]''''' || '''[[Maynila]]''' || Metro Manila
|-
| '''[[Calabarzon|Calabarzon, 4-A]]''' || [[Calamba, Laguna|Calamba]] || Southern Luzon
|-
| '''[[Mimaropa|Mimaropa, 4-B]]''' || [[Calapan]] || Southwestern Luzon
|-
| '''[[Rehiyon ng Bicol|Bicol, 5]]''' || [[Legazpi, Albay|Legazpi]] || Southeastern Luzon
|}
==Kalakhan sa Luzon==
[[Talaksan:Quezon City skyline - South Triangle with TV towers (from Mezza 2) (Quezon City)(2018-05-12).jpg|thumb|Ang lungsod ng Quezon ang pinakaurbanisadong lungsod sa ''Luzon''.]]
Ang Kalakhan sa Luzon o Metro sa Luzon ay ang mga kalakhan na naka-ayon sa bawat rehiyon, kapitolyo, lalawigan at lungsod, isla ng Luzon ang mga kalakhan ay dibisyon mula sa rehiyon hanggang sa lalawigan pababa sa lunsod.
===Kalakhang Luzon===
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gold;" | Kalakhan (Metro) !! style=background-color:gold;" | Sentrong kalakhan !! style=background-color:gold;" | Dibisyon
|-
| '''Kalakhang Baguio''' || [[Baguio]] || Hilagang Luzon/Cordillera's
|-
| '''[[Kalakhang Maynila]]''' || '''[[Maynila]]''' || rowspan="3"| Timog Luzon/Maynila
|-
| '''Kauuluhang Laguna''' || [[Calamba, Laguna|Calamba]]
|-
| '''Kalakhang Naga''' || [[Naga, Camarines Sur|Naga]]
|-
! style=background-color:silver;" | Kalakhan (Metro) !! style=background-color:silver;" | Sentrong kalakhan !! style=background-color:silver;" | Dibisyon
|-
| '''Kalakhang Dagupan || [[Dagupan]] || Hilagang Luzon
|-
| '''Kalakhang Angeles''' || [[Angeles]] || rowspan="2"| Gitnang Luzon
|-
| '''Kalakhang Olongapo''' || [[Olongapo]]
|-
| '''Kalakhang Batangas''' || [[Lungsod ng Batangas|Batangas]] || Timog Luzon
|}
==Pagkakahating Administratibo==
Ang pulo ng Luzon ay kinapalolooban ng 8 sa 17 [[Mga Rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] ng Pilipinas. Ang mga rehiyong ito ay hindi mga pampolitika na entidad, subalit nagsisilbing pagkakahating administratibong pangkat ng mga lalawigan.
===Administratibo at rehiyon===
{| class="wikitable sortable toptextcells" style="margin:auto;table-layout:fixed;text-align:center;width:100%;font-size:95%;"
|- style="vertical-align:middle";
! scope="col" | Lokasyon
! scope="col" | Rehiyon<br />{{small|(designation)}}
! scope="col" data-sort-type="number" | {{abbr|Populasyon|Population and national share (as of 2015)}}<br />{{small|(2015)}}{{PH census|2015|d}}
! scope="col" | Area{{efn-lr|name=Area}}<ref name="PSA-NSCB-ProvinceList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Provinces |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |website=[[Philippine Statistics Authority]] |accessdate=3 April 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130111015112/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |archivedate=11 January 2013 }}</ref><ref name="PSA-CitiesList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Cities |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |website=Philippine Statistics Authority |accessdate=7 April 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110429190752/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |archivedate=29 April 2011 }}</ref>
! scope="col" | Density
! scope="col" | Regional<br />center
! scope="col" style="width:14em;text-align:left;" data-sort-type="number" | {{center|[[List of primary local government units of the Philippines|Component LGUs]]}}{{unbulleted list | item_style=white-space:nowrap; | {{Color box|#FDFDFD|border=darkgray}} {{small|Province}} | {{Color box|#FDFDFD|border=darkgray}} {{small|''{{font|Independent city or municipality|css=font-weight:normal;}}''}} | {{Color box|#FDFDFD|{{font|∗|css=font-weight:normal;}}|border=darkgray}} {{small|[[Island groups of the Philippines|Associated island]]}}{{efn-lr|name=Islands}}}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="1" | [[File:Ph fil ilocos.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the Ilocos Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Ilocos Region]]<br />{{small|(Region I)}}
| 5,026,128<br />(''{{percentage|5026128|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|13,012.60|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|5026128/13012.60|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[San Fernando City, La Union|San Fernando<br />{{small|(La Union)}}]]
| {{Collapsible list
| title = 5
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Dagupan]]''{{efn-lr|name=icc}}
| 2 = '''[[Ilocos Norte]]'''
| 3 = '''[[Ilocos Sur]]'''
| 4 = '''[[La Union]]'''
| 5 = '''[[Pangasinan]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="3" | [[File:Ph fil cagayan valley.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Cagayan Valley]]
| style="font-weight:bold;" | [[Cagayan Valley]]<br />{{small|(Region II)}}
| 3,451,410<br />(''{{percentage|3451410|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|28,228.83|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|3451410/28228.83|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Tuguegarao]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Batanes]]'''*
| 2 = '''[[Cagayan]]'''
| 3 = '''[[Isabela]]'''
| 4 = '''[[Nueva Vizcaya]]'''
| 5 = '''[[Quirino]]'''
| 6 = ''[[Santiago, Isabela|Santiago]]''{{efn-lr|name=icc}}
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="4" | [[File:Ph fil central luzon.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Central Luzon]]
| style="font-weight:bold;" | [[Central Luzon]]<br />{{small|(Region III)}}
| 11,218,177<br />(''{{percentage|11218177|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|22,014.63|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|11218177/22014.63|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[San Fernando City, Pampanga|San Fernando<br />{{small|(Pampanga)}}]]
| {{Collapsible list
| title = 9
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Angeles]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 2 = '''[[Aurora (lalawigan)|Aurora]]'''
| 3 = '''[[Bataan]]'''
| 4 = '''[[Bulacan]]'''
| 5 = '''[[Nueva Ecija]]'''
| 6 = ''[[Olongapo]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 7 = '''[[Pampanga]]'''
| 8 = '''[[Tarlac]]'''
| 9 = '''[[Zambales]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="6" | [[File:Ph fil calabarzon.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Calabarzon]]
| style="font-weight:bold;" | [[Calabarzon]]<br />{{small|(Region IV-A)}}
| 14,414,774<br />(''{{percentage|14414774|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|16,873.31|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|14414774/16873.31|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Calamba, Laguna|Calamba]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Batangas]]'''
| 2 = '''[[Cavite]]'''
| 3 = '''[[Laguna]]'''
| 4 = ''[[Lucena]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 5 = '''[[Quezon]]'''
| 6 = '''[[Rizal]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="8" | [[File:Ph fil mimaropa.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting MIMAROPA]]
| style="font-weight:bold;" | [[Mimaropa|Southwestern Tagalog Region]]{{efn-lr|name=Islands}}<br />{{small|(Mimaropa)}}
| 2,963,360<br />(''{{percentage|2963360|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|29,620.90|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|2963360/29620.90|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Calapan]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Marinduque]]'''*
| 2 = '''[[Occidental Mindoro]]'''*
| 3 = '''[[Oriental Mindoro]]'''*
| 4 = '''[[Palawan]]'''*
| 5 = ''[[Puerto Princesa]]''*{{efn-lr|name=huc}}
| 6 = '''[[Romblon]]'''*
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="7" | [[File:Ph fil bicol.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the Bicol Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Bicol Region]]<br />{{small|(Region V)}}
| 5,796,989<br />(''{{percentage|5796989|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|18,155.82|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|5796989/18155.82|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Legazpi, Albay|Legazpi]]
| {{Collapsible list
| title = 7
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Albay]]'''
| 2 = '''[[Camarines Norte]]'''
| 3 = '''[[Camarines Sur]]'''
| 4 = '''[[Catanduanes]]'''*
| 5 = '''[[Masbate]]'''*
| 6 = ''[[Naga, Camarines Sur|Naga]]''{{efn-lr|name=icc}}
| 7 = '''[[Sorsogon]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="2" | [[File:Ph fil car.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Cordillera Administrative Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Cordillera Administrative Region|Cordillera<br />Administrative<br />Region]]<br />{{small|(CAR)}}
| 1,722,006<br />(''{{percentage|1722006|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|19,422.03|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|1722006/19422.03|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Baguio]]
| {{Collapsible list
| title = 7
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Abra]]'''
| 2 = '''[[Apayao]]'''
| 3 = ''[[Baguio]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 4 = '''[[Benguet]]'''
| 5 = '''[[Ifugao]]'''
| 6 = '''[[Kalinga]]'''
| 7 = '''[[Mountain Province]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="5" | [[File:Ph fil ncr.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the National Capital Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Metro Manila|National Capital<br />Region]]<br />{{small|(NCR)}}
| 12,877,253<br />(''{{percentage|12877253|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|611.39|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|12877253/611.39|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| '''[[Manila]]'''
| {{Collapsible list
| title = 17
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Caloocan]]''
| 2 = ''[[Las Piñas]]''
| 3 = ''[[Makati]]''
| 4 = ''[[Malabon]]''
| 5 = ''[[Mandaluyong]]''
| 6 = ''[[Manila]]''
| 7 = ''[[Marikina]]''
| 8 = ''[[Muntinlupa]]''
| 9 = ''[[Navotas]]''
| 10 = ''[[Parañaque]]''
| 11 = ''[[Pasay]]''
| 12 = ''[[Pasig]]''
| 13 = ''[[Pateros]]''
| 14 = ''[[Quezon City]]''
| 15 = ''[[San Juan, Kalakhang Maynila|San Juan]]''
| 16 = ''[[Taguig]]''
| 17 = ''[[Valenzuela, Kalakhang Maynila|Valenzuela]]''
}}
|-class="sortbottom" style="font-size:85%;"
! scope="col" colspan=2 | Region
! scope="col" | 2015 sensus
! scope="col" | Area
! scope="col" | Density
! scope="col" | Sentrong rehiyon
! scope="col" | Kinukumpuning LGUs
|-class="sortbottom" style="text-align:left;background-color:#F2F2F2;"
| colspan="7" |
;Table note(s)
{{notelist-lr|refs=
{{efn-lr|name=Islands|The list includes the [[Island groups of the Philippines|associated islands]] of Luzon (provinces of [[Marinduque]], [[Occidental Mindoro]], [[Oriental Mindoro]], [[Palawan]], [[Romblon]], [[Batanes]], [[Catanduanes]] and [[Masbate]]).}}
{{efn-lr|name=Area|Land area figures are the sum of each region's component provinces (and/or independent cities), derived from the National Statistical Coordination Board ([[Philippine Statistics Authority]]) official website.}}
{{efn-lr|name=icc|An [[Cities of the Philippines#Classification|independent component city]], not under the jurisdiction of any provincial government.}}
{{efn-lr|name=huc|A [[Cities of the Philippines#Classification|highly urbanized city]], independent from any province}}
}}
|}
{{Largest cities
| province =
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Philippines
| div_name = Luzon
| div_link = Region{{!}}Region
| city_1 = Quezon City{{!}}''Quezon City''
| div_1 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_1 = 3,084,270
| img_1 = QC skyline South Triangle (Quezon City; 11-08-2022).jpg
| city_2 = Manila{{!}}'''Manila'''
| div_2 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_2 = 1,902,590
| img_2 = Skyline in Manila (Metro Manila; 2023-08-11) E911a 35.jpg
| city_3 = Caloocan{{!}}Caloocan
| div_3 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_3 = 1,712,945
| img_3 = 9526Complex Caloocan City Hall Landmarks 21.jpg
| city_4 =Taguig{{!}}Taguig
| div_4 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_4 = 1,308,085
| img_4 = Bonifacio Global City - skyline shot from BSA Twin Towers Ortigas.jpg
| city_5 = Antipolo{{!}}'''Antipolo'''
| div_5 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_5 = 913,712
| city_6 = Pasig{{!}}Pasig
| div_6 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_6 = 853,050
| city_7 = Valenzuela{{!}}Valenzuela
| div_7 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_7 = 725,713
| city_8 = Dasmariñas{{!}}Dasmariñas
| div_8 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_8 = 744,511
| city_9 = Parañaque{{!}}Parañaque
| div_9 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_9 = 703,254
| city_10 = San Jose del Monte{{!}}San Jose del Monte
| div_10 = Central Luzon{{!}}Central Luzon 3
| pop_10 = 685,688
| city_11 = Bacoor{{!}}Bacoor
| div_11 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_11 = 661,381
| city_12 = Las Piñas{{!}}Las Piñas
| div_12 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_12 = 615,549
| city_13 = Biñan{{!}}Biñan
| div_13 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_13 = 584,479
| city_14 = Calamba City{{!}}Calamba
| div_14 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_14 = 575,046
| city_15 = Muntinlupa{{!}}Muntinlupa
| div_15 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_15 = 552,255
| city_16 = Angeles City{{!}}Angeles
| div_16 = Central Luzon{{!}}Central Luzon 3
| pop_16 = 483,452
| city_17 = General Trias{{!}}General Trias
| div_17 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_17 = 482,453
| city_18 = Imus{{!}}'''Imus'''
| div_18 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_18 = 481,949
| city_19 = Marikina{{!}}Marikina
| div_19 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_19 = 471,323
| city_20 = Mandaluyong{{!}}Mandaluyong
| div_20 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_20 = 465,932
}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Luzon}}
[[Kategorya:Mga pulo ng Pilipinas]]
[[Kategorya:Luzon|*]]
{{pilipinas-stub}}
gj65f2b5zlsc60n86rkihndfbtrd7ii
2241307
2241306
2026-11-10T09:45:15Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Kalakhang Luzon */
2241307
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Islands
|name = Luzon
|image_map = Luzon in Philippines.svg
|image_caption = Sa mapa, na pula ay ang pulo ng Luzon.
|nickname = Hilagang Pilipinas<br>North Philippines
|native name link =
|location = [[Timog-silangang Asya]]
|coordinates=
|archipelago = [[Kapuluan ng Pilipinas]]
|total islands = 7,107
|major islands = Luzon, [[Mindanao]], [[Mindoro Island|Mindoro]], [[Palawan Island|Palawan]]
|area = 109,965 km²
|highest mount = Pulag
|elevation = 2,922 m
|country = Pilipinas
|country admin divisions title = Mga Rehiyon
|country admin divisions = [[Kalakhang Maynila]], [[Bicol Region|Bicol]], [[Lambak ng Cagayan]], [[Calabarzon]], [[Gitnang Luzon]], [[Cordillera Administrative Region|Cordillera]], [[Ilocos Region|Ilocos]] & [[Mimaropa]]
|Pinakamalaking Lungsod = [[Kalakhang Maynila]]
|country largest city population = 9,932,560
|population = 39,500,000
|population as of = 2000
|density = 359.2
|ethnic groups = [[Aeta]], [[Agta]], [[Bikolano]], Ibanag, [[Igorot]], [[Ilokano]], [[Kapampangan]], Pangasinanse, [[Tagalog people|Tagalog]]
}}
Ang '''Luzon''', '''Kalusunan''' o '''Hilagang Pilipinas''', ang pinakamalaking [[pulo]] sa [[Pilipinas]] at ika-17 sa daigdig. Katawagan din ang "Luzon" sa isa sa tatlong pangkat pangkapuluan sa bansa, kasama ng [[Kabisayaan]] at [[Mindanao]].
Bilang isang pulo, ang Luzon ay may sukat na 104,688 kilometro kwadrado. Dito matatagpuan ang lungsod ng pamahalaan ng bansa, ang [[Maynila]], at ang pinakamataong lungsod, ang [[Quezon City]]. Mabundok ang pulo at dito matatagpuan ang [[Bundok Pulag]], ang ikalawang pinakamataas na bundok sa bansa, at ang [[Bulkang Mayon]], ang pinakatanyag na bulkan. Nasa kanluran ng pulo ang [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]], sa silangan ang [[Dagat Pilipinas]], at sa hilaga ang [[Kipot ng Luzon]].
Ang pangkat ng pulo na matatawag na Kalusunan ay kinabibilangan ng Luzon kasama ang pangkat ng [[Batanes]] at [[Kapuluang Babuyan|Babuyan]] sa hilaga, ang mga pulo ng [[Catanduanes]], [[Marinduque]], [[Masbate]], [[Romblon]], [[Mindoro]] at [[Palawan]] sa timog. Nahahati ang pangkat ng pulo sa walong [[Rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] at 38 [[Lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]].
==Heograpiya==
{{See also|Heograpiya ng Pilipinas}}
Ang kabuuang sukat ng Luzon ay {{convert|76969315.9|km2}},<ref name=unep>{{cite web|title=Islands by Land Area|url=http://islands.unep.ch/Tiarea.htm|work=Island Directory Tables|publisher=United Nations Environment Programme|accessdate=4 Marso 2013|archive-date=20 Pebrero 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180220003634/http://islands.unep.ch/Tiarea.htm|url-status=dead}}</ref>, ang ika-17 pinakamalaking pulo sa buong daigdig. Matatagpuan sa Luzon ang punong lungsod ng Pilipinas, ang [[Maynila]], at ang pinakamataong lungsod sa Pilipinas, ang [[Lungsod Quezon]]. Mabundok ang pulo na kung saan matatagpuan ng [[Bundok Pulag]], ang ikatlong pinakamataas na bundok sa bansa, at ang mga [[Bulkang Pinatubo]], [[Bulkang Mayon]], [[Bulkang Taal]], ay ilan sa mga tanyag na mga [[bulkan]] sa Luzon. Matatagpuan sa kanluran ng Luzon ang [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]] (ang bahagi ng [[Dagat Timog Tsina]] na nakapaloob sa [[eksklusibong sonang ekonomiko ng Pilipinas]]), sa silangan ang [[Dagat Pilipinas]], at sa hilaga ang [[Kipot ng Luzon]].
Halos parihaba ang sukat ng pulo ng Luzon at may mahabang tangway sa timog silangan na tinatawag na [[Tangway ng Bikol]]. Ang hilagang bahagi ng pulo ay kinapalolooban ng malalaking bulubundukin, ang Cordillera Central.
Sa silangan ng Cordillera Central ay ang malaking [[Lambak ng Cagayan]], na nagsisilbing tagasalo, ng [[Ilog Cagayan]], ang pinakamahabang ilog sa Pilipinas. Sa silangan ng lambay ay matatagpuan ang bulubundukin ng [[Sierra Madre (Pilipinas)|Sierra Madre]], ang pinakamahabang bulubundukin sa bansa.
Sa timog silangan ng [[Look ng Maynila]] matatagpuan ang pinakamalaking lawa sa bansa, at ang pinakamalaking lawa sa loob ng kalupaan sa Timog Silangang Asya, ang Lawa ng Bay.
{| class="wikitable" style="font-size:90%;background-color:#FDFDFD;"
|-
! scope="col" | Rehiyon
! scope="col" | Anim na dibisyon
! scope="col" | Apat na dibisyon
! scope="col" | Tatlong dibisyon
! scope="col" | Dalawang dibisyon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Rehiyon ng Ilocos
| rowspan=2 | Ilocandia
| rowspan=3 | Hilagang Luzon<ref name=North_Central_Luzon>Ang mga probinsya ng mga north area ng Central Luzon ay minsang itinuturing na sakop ng North Luzon, partikular na ang Aurora, Nueva Ecija, Tarlac, at Zambales; minsan kasama ang Pampanga. Dahil karaniwang ikinakabit ang Central Luzon sa North Luzon, North Central Luzon ay madalas sinisimplihan bilang North Luzon.</ref>
| rowspan=4 | Hilaga at Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
| rowspan=4 | Hilaga at Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Lambak ng Cagayan
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Cordillera Administrative Region
| Cordilleras
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Gitnang Luzon
| colspan=2 style="text-align:center;" | Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| National Capital Region
| colspan=3 style="text-align:center;" | Kalakhang Maynila
| rowspan=4 | Southern Luzon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Calabarzon
| rowspan=2 | [[Timog Katagalugan|Southern Tagalog]]
| rowspan=3 | Southern Luzon
| rowspan=3 | Southern Luzon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Mimaropa
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Rehiyon ng Bicol
| [[Bicolandia]]
|}
==Pisikal==
[[Talaksan:Northern_luzon_en.png|thumb|Ang Hilagang Luzon (Northern Luzon)]]
===1. Hilagang Luzon (Northern Luzon)===
{{See|Hilagang Luzon}}
Ang Hilagang Luzon o Northern Luzon ay binubuo ng 3 kluster sa tatlong rehiyon, Ang Rehiyon ng Ilocos, Cordillera Administrative Region at Lambak ng Cagayan, dito matatagpuan ang [[Sierra Madre]] (Pilipinas), pinakamahabang ilog sa Pilipinas ang [[Ilog Cagayan]], Bulubunduking Caraballo, Banaue Rice Terraces at ang lungsod ng [[Baguio]]. Dito matatagpuan ang unang hangganan ng Pilipinas ang lalawigang isla ng Batanes na kilalang dayuhan ng mga turista ang ''White Parola'' at ang Windmill sa bayan ng [[Bangui, Ilocos Norte]], Ang Hilagang Luzon ay ang bumabakod sa tinatawag na Kipot ng Luzon at pumapagitan sa mga bansang [[Tsina]] at [[Taiwan]] sa [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]]. Ito ay ang dulo ng Luzon sa direksyong Hilaga (North).
Ang Gitnang Luzon o Central Luzon Region 3 ay ang Gitnang Rehiyon sa isla ng Luzon, ito ay pumapagitan sa mga rehiyon ng Hilagang Luzon, Timog Luzon at Kalakhang Maynila. Ito ang mga lalawigan ng: Aurora, [[Bataan]], [[Bulacan]], [[Nueva Ecija]], [[Pampanga]], [[Tarlac]] at [[Zambales]], ang probinsya ng Aurora sa pagitan ng taong 2002 ay nakapaloob sa Rehiyong Timog Katagalugan o Southern Tagalog. Ang rehiyong sentro ng Gitnang Luzon ay ang ''[[San Fernando, Pampanga]]''.
====4 Dibisyon====
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gold;" | Rehiyon !! style=background-color:gold;" | Sentrong rehiyon !! style=background-color:gold;" | Dibisyon
|-
| '''[[Rehiyon ng Ilocos|Rehiyon ng Ilocos, 1]]''' || [[San Fernando, La Union]] || Northwestern Luzon
|-
| '''[[Rehiyong Pampangasiwaan ng Cordillera|CAR]]''' || [[Baguio]] || Northcentral Luzon
|-
| '''[[Lambak ng Cagayan|Lambak ng Cagayan, 2]] ''' || [[Tuguegarao]] || Northeastern Luzon
|-
| '''[[Gitnang Luzon|Gitnang Luzon, 3]]''' || [[San Fernando, Pampanga]] || Central Luzon
|}
===2. Timog Luzon (Southern Luzon)===
{{See|Timog Luzon}}
[[Talaksan:Ph fil southern tagalog.png|thumb|Ang Timog Luzon (Southern Luzon)]]
Ang Timog Luzon o Southern Luzon ay binubuo ng 3 kluster sa tatlong rehiyon, Ang Calabarzon (IV-A), Mimaropa (IV-B) at Bicol Region, kabilang ang Metro Manila na nasa ikalawang dibisyon, dito matatagpuan ang hangganan ng [[Sierra Madre]] sa pagitan ng Laguna at Quezon, at iilan pang mga tanawin ng [[Lawa ng Laguna]], [[Bulkang Taal]], [[Talon ng Pagsanjan]], [[Tagaytay]], [[Hinulugang Taktak]], [[Bundok Banahaw]], [[El Nido]], [[Puerto Galera]] at [[Bulkang Mayon]], Ito ay ang dulo ng Luzon sa direksyong Timog (South). Ang mainland Southern Tagalog ay ang kasalukuyang rehiyon ng [[Calabarzon]] na binubuo ng [[Cavite]], [[Laguna]], [[Batangas]], [[Rizal]] at [[Quezon]], Ang Minparo o [[Mimaropa]] ay ang Rehiyon IV-B na itinuturing na Rehiyong Timog-Kanlurang Tagalog o Southwestern Tagalog Region na nasa outland at ang Bicolandia ay ang rehiyon 5 ang ikahuling rehiyon sa isla ng Luzon.
Ang Kalakhang Maynila o Metro Manila ay ang sentrong panglungsod o kauuluhan sa Pilipinas, Ito ay binubuo ng 16 na lungsod at 1 bayan, Ang rehiyong sentro nito ay ang [[Maynila]] ang kapitolyo ng Pilipinas, dating lalawigan o probinsya ang Metro Manila na sumasaklaw sa pangalang [[Tondo]], Noong taong 1898, kabilang rito ang mga distrito at barangay ng bawat saklaw ng lungsod maging ang ilang bayan sa lalawigan ng [[Rizal]].
====4 Dibisyon====
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gray;" | Rehiyon !! style=background-color:gray;" | Sentrong rehiyon !! style=background-color:gray;" | Dibisyon
|-
| '''''[[Kalakhang Maynila|Kalakhang Maynila, NCR]]''''' || '''[[Maynila]]''' || Metro Manila
|-
| '''[[Calabarzon|Calabarzon, 4-A]]''' || [[Calamba, Laguna|Calamba]] || Southern Luzon
|-
| '''[[Mimaropa|Mimaropa, 4-B]]''' || [[Calapan]] || Southwestern Luzon
|-
| '''[[Rehiyon ng Bicol|Bicol, 5]]''' || [[Legazpi, Albay|Legazpi]] || Southeastern Luzon
|}
==Kalakhan sa Luzon==
[[Talaksan:Quezon City skyline - South Triangle with TV towers (from Mezza 2) (Quezon City)(2018-05-12).jpg|thumb|Ang lungsod ng Quezon ang pinakaurbanisadong lungsod sa ''Luzon''.]]
Ang Kalakhan sa Luzon o Metro sa Luzon ay ang mga kalakhan na naka-ayon sa bawat rehiyon, kapitolyo, lalawigan at lungsod, isla ng Luzon ang mga kalakhan ay dibisyon mula sa rehiyon hanggang sa lalawigan pababa sa lunsod.
===Kalakhang Luzon===
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gold;" | Kalakhan (Metro) !! style=background-color:gold;" | Sentrong kalakhan !! style=background-color:gold;" | Dibisyon
|-
| '''Kalakhang Baguio''' || [[Baguio]] || Hilagang Luzon/Cordillera's
|-
| '''[[Kalakhang Maynila]]''' || '''[[Maynila]]''' || rowspan="3"| Timog Luzon/Maynila
|-
| '''[[Urbanong Laguna]]''' || [[Calamba, Laguna|Calamba]]
|-
| '''Kalakhang Naga''' || [[Naga, Camarines Sur|Naga]]
|-
! style=background-color:silver;" | Kalakhan (Metro) !! style=background-color:silver;" | Sentrong kalakhan !! style=background-color:silver;" | Dibisyon
|-
| '''Kalakhang Dagupan || [[Dagupan]] || Hilagang Luzon
|-
| '''Kalakhang Angeles''' || [[Angeles]] || rowspan="2"| Gitnang Luzon
|-
| '''Kalakhang Olongapo''' || [[Olongapo]]
|-
| '''Kalakhang Batangas''' || [[Lungsod ng Batangas|Batangas]] || Timog Luzon
|}
==Pagkakahating Administratibo==
Ang pulo ng Luzon ay kinapalolooban ng 8 sa 17 [[Mga Rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] ng Pilipinas. Ang mga rehiyong ito ay hindi mga pampolitika na entidad, subalit nagsisilbing pagkakahating administratibong pangkat ng mga lalawigan.
===Administratibo at rehiyon===
{| class="wikitable sortable toptextcells" style="margin:auto;table-layout:fixed;text-align:center;width:100%;font-size:95%;"
|- style="vertical-align:middle";
! scope="col" | Lokasyon
! scope="col" | Rehiyon<br />{{small|(designation)}}
! scope="col" data-sort-type="number" | {{abbr|Populasyon|Population and national share (as of 2015)}}<br />{{small|(2015)}}{{PH census|2015|d}}
! scope="col" | Area{{efn-lr|name=Area}}<ref name="PSA-NSCB-ProvinceList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Provinces |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |website=[[Philippine Statistics Authority]] |accessdate=3 April 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130111015112/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |archivedate=11 January 2013 }}</ref><ref name="PSA-CitiesList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Cities |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |website=Philippine Statistics Authority |accessdate=7 April 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110429190752/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |archivedate=29 April 2011 }}</ref>
! scope="col" | Density
! scope="col" | Regional<br />center
! scope="col" style="width:14em;text-align:left;" data-sort-type="number" | {{center|[[List of primary local government units of the Philippines|Component LGUs]]}}{{unbulleted list | item_style=white-space:nowrap; | {{Color box|#FDFDFD|border=darkgray}} {{small|Province}} | {{Color box|#FDFDFD|border=darkgray}} {{small|''{{font|Independent city or municipality|css=font-weight:normal;}}''}} | {{Color box|#FDFDFD|{{font|∗|css=font-weight:normal;}}|border=darkgray}} {{small|[[Island groups of the Philippines|Associated island]]}}{{efn-lr|name=Islands}}}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="1" | [[File:Ph fil ilocos.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the Ilocos Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Ilocos Region]]<br />{{small|(Region I)}}
| 5,026,128<br />(''{{percentage|5026128|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|13,012.60|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|5026128/13012.60|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[San Fernando City, La Union|San Fernando<br />{{small|(La Union)}}]]
| {{Collapsible list
| title = 5
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Dagupan]]''{{efn-lr|name=icc}}
| 2 = '''[[Ilocos Norte]]'''
| 3 = '''[[Ilocos Sur]]'''
| 4 = '''[[La Union]]'''
| 5 = '''[[Pangasinan]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="3" | [[File:Ph fil cagayan valley.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Cagayan Valley]]
| style="font-weight:bold;" | [[Cagayan Valley]]<br />{{small|(Region II)}}
| 3,451,410<br />(''{{percentage|3451410|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|28,228.83|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|3451410/28228.83|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Tuguegarao]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Batanes]]'''*
| 2 = '''[[Cagayan]]'''
| 3 = '''[[Isabela]]'''
| 4 = '''[[Nueva Vizcaya]]'''
| 5 = '''[[Quirino]]'''
| 6 = ''[[Santiago, Isabela|Santiago]]''{{efn-lr|name=icc}}
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="4" | [[File:Ph fil central luzon.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Central Luzon]]
| style="font-weight:bold;" | [[Central Luzon]]<br />{{small|(Region III)}}
| 11,218,177<br />(''{{percentage|11218177|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|22,014.63|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|11218177/22014.63|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[San Fernando City, Pampanga|San Fernando<br />{{small|(Pampanga)}}]]
| {{Collapsible list
| title = 9
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Angeles]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 2 = '''[[Aurora (lalawigan)|Aurora]]'''
| 3 = '''[[Bataan]]'''
| 4 = '''[[Bulacan]]'''
| 5 = '''[[Nueva Ecija]]'''
| 6 = ''[[Olongapo]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 7 = '''[[Pampanga]]'''
| 8 = '''[[Tarlac]]'''
| 9 = '''[[Zambales]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="6" | [[File:Ph fil calabarzon.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Calabarzon]]
| style="font-weight:bold;" | [[Calabarzon]]<br />{{small|(Region IV-A)}}
| 14,414,774<br />(''{{percentage|14414774|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|16,873.31|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|14414774/16873.31|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Calamba, Laguna|Calamba]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Batangas]]'''
| 2 = '''[[Cavite]]'''
| 3 = '''[[Laguna]]'''
| 4 = ''[[Lucena]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 5 = '''[[Quezon]]'''
| 6 = '''[[Rizal]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="8" | [[File:Ph fil mimaropa.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting MIMAROPA]]
| style="font-weight:bold;" | [[Mimaropa|Southwestern Tagalog Region]]{{efn-lr|name=Islands}}<br />{{small|(Mimaropa)}}
| 2,963,360<br />(''{{percentage|2963360|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|29,620.90|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|2963360/29620.90|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Calapan]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Marinduque]]'''*
| 2 = '''[[Occidental Mindoro]]'''*
| 3 = '''[[Oriental Mindoro]]'''*
| 4 = '''[[Palawan]]'''*
| 5 = ''[[Puerto Princesa]]''*{{efn-lr|name=huc}}
| 6 = '''[[Romblon]]'''*
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="7" | [[File:Ph fil bicol.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the Bicol Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Bicol Region]]<br />{{small|(Region V)}}
| 5,796,989<br />(''{{percentage|5796989|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|18,155.82|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|5796989/18155.82|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Legazpi, Albay|Legazpi]]
| {{Collapsible list
| title = 7
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Albay]]'''
| 2 = '''[[Camarines Norte]]'''
| 3 = '''[[Camarines Sur]]'''
| 4 = '''[[Catanduanes]]'''*
| 5 = '''[[Masbate]]'''*
| 6 = ''[[Naga, Camarines Sur|Naga]]''{{efn-lr|name=icc}}
| 7 = '''[[Sorsogon]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="2" | [[File:Ph fil car.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Cordillera Administrative Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Cordillera Administrative Region|Cordillera<br />Administrative<br />Region]]<br />{{small|(CAR)}}
| 1,722,006<br />(''{{percentage|1722006|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|19,422.03|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|1722006/19422.03|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Baguio]]
| {{Collapsible list
| title = 7
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Abra]]'''
| 2 = '''[[Apayao]]'''
| 3 = ''[[Baguio]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 4 = '''[[Benguet]]'''
| 5 = '''[[Ifugao]]'''
| 6 = '''[[Kalinga]]'''
| 7 = '''[[Mountain Province]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="5" | [[File:Ph fil ncr.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the National Capital Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Metro Manila|National Capital<br />Region]]<br />{{small|(NCR)}}
| 12,877,253<br />(''{{percentage|12877253|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|611.39|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|12877253/611.39|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| '''[[Manila]]'''
| {{Collapsible list
| title = 17
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Caloocan]]''
| 2 = ''[[Las Piñas]]''
| 3 = ''[[Makati]]''
| 4 = ''[[Malabon]]''
| 5 = ''[[Mandaluyong]]''
| 6 = ''[[Manila]]''
| 7 = ''[[Marikina]]''
| 8 = ''[[Muntinlupa]]''
| 9 = ''[[Navotas]]''
| 10 = ''[[Parañaque]]''
| 11 = ''[[Pasay]]''
| 12 = ''[[Pasig]]''
| 13 = ''[[Pateros]]''
| 14 = ''[[Quezon City]]''
| 15 = ''[[San Juan, Kalakhang Maynila|San Juan]]''
| 16 = ''[[Taguig]]''
| 17 = ''[[Valenzuela, Kalakhang Maynila|Valenzuela]]''
}}
|-class="sortbottom" style="font-size:85%;"
! scope="col" colspan=2 | Region
! scope="col" | 2015 sensus
! scope="col" | Area
! scope="col" | Density
! scope="col" | Sentrong rehiyon
! scope="col" | Kinukumpuning LGUs
|-class="sortbottom" style="text-align:left;background-color:#F2F2F2;"
| colspan="7" |
;Table note(s)
{{notelist-lr|refs=
{{efn-lr|name=Islands|The list includes the [[Island groups of the Philippines|associated islands]] of Luzon (provinces of [[Marinduque]], [[Occidental Mindoro]], [[Oriental Mindoro]], [[Palawan]], [[Romblon]], [[Batanes]], [[Catanduanes]] and [[Masbate]]).}}
{{efn-lr|name=Area|Land area figures are the sum of each region's component provinces (and/or independent cities), derived from the National Statistical Coordination Board ([[Philippine Statistics Authority]]) official website.}}
{{efn-lr|name=icc|An [[Cities of the Philippines#Classification|independent component city]], not under the jurisdiction of any provincial government.}}
{{efn-lr|name=huc|A [[Cities of the Philippines#Classification|highly urbanized city]], independent from any province}}
}}
|}
{{Largest cities
| province =
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Philippines
| div_name = Luzon
| div_link = Region{{!}}Region
| city_1 = Quezon City{{!}}''Quezon City''
| div_1 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_1 = 3,084,270
| img_1 = QC skyline South Triangle (Quezon City; 11-08-2022).jpg
| city_2 = Manila{{!}}'''Manila'''
| div_2 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_2 = 1,902,590
| img_2 = Skyline in Manila (Metro Manila; 2023-08-11) E911a 35.jpg
| city_3 = Caloocan{{!}}Caloocan
| div_3 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_3 = 1,712,945
| img_3 = 9526Complex Caloocan City Hall Landmarks 21.jpg
| city_4 =Taguig{{!}}Taguig
| div_4 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_4 = 1,308,085
| img_4 = Bonifacio Global City - skyline shot from BSA Twin Towers Ortigas.jpg
| city_5 = Antipolo{{!}}'''Antipolo'''
| div_5 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_5 = 913,712
| city_6 = Pasig{{!}}Pasig
| div_6 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_6 = 853,050
| city_7 = Valenzuela{{!}}Valenzuela
| div_7 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_7 = 725,713
| city_8 = Dasmariñas{{!}}Dasmariñas
| div_8 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_8 = 744,511
| city_9 = Parañaque{{!}}Parañaque
| div_9 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_9 = 703,254
| city_10 = San Jose del Monte{{!}}San Jose del Monte
| div_10 = Central Luzon{{!}}Central Luzon 3
| pop_10 = 685,688
| city_11 = Bacoor{{!}}Bacoor
| div_11 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_11 = 661,381
| city_12 = Las Piñas{{!}}Las Piñas
| div_12 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_12 = 615,549
| city_13 = Biñan{{!}}Biñan
| div_13 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_13 = 584,479
| city_14 = Calamba City{{!}}Calamba
| div_14 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_14 = 575,046
| city_15 = Muntinlupa{{!}}Muntinlupa
| div_15 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_15 = 552,255
| city_16 = Angeles City{{!}}Angeles
| div_16 = Central Luzon{{!}}Central Luzon 3
| pop_16 = 483,452
| city_17 = General Trias{{!}}General Trias
| div_17 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_17 = 482,453
| city_18 = Imus{{!}}'''Imus'''
| div_18 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_18 = 481,949
| city_19 = Marikina{{!}}Marikina
| div_19 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_19 = 471,323
| city_20 = Mandaluyong{{!}}Mandaluyong
| div_20 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_20 = 465,932
}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Luzon}}
[[Kategorya:Mga pulo ng Pilipinas]]
[[Kategorya:Luzon|*]]
{{pilipinas-stub}}
fzxe0kckn65fkwpe9jdj5uqxxpmalup
2241308
2241307
2026-11-10T09:45:47Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Kalakhang Luzon */
2241308
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Islands
|name = Luzon
|image_map = Luzon in Philippines.svg
|image_caption = Sa mapa, na pula ay ang pulo ng Luzon.
|nickname = Hilagang Pilipinas<br>North Philippines
|native name link =
|location = [[Timog-silangang Asya]]
|coordinates=
|archipelago = [[Kapuluan ng Pilipinas]]
|total islands = 7,107
|major islands = Luzon, [[Mindanao]], [[Mindoro Island|Mindoro]], [[Palawan Island|Palawan]]
|area = 109,965 km²
|highest mount = Pulag
|elevation = 2,922 m
|country = Pilipinas
|country admin divisions title = Mga Rehiyon
|country admin divisions = [[Kalakhang Maynila]], [[Bicol Region|Bicol]], [[Lambak ng Cagayan]], [[Calabarzon]], [[Gitnang Luzon]], [[Cordillera Administrative Region|Cordillera]], [[Ilocos Region|Ilocos]] & [[Mimaropa]]
|Pinakamalaking Lungsod = [[Kalakhang Maynila]]
|country largest city population = 9,932,560
|population = 39,500,000
|population as of = 2000
|density = 359.2
|ethnic groups = [[Aeta]], [[Agta]], [[Bikolano]], Ibanag, [[Igorot]], [[Ilokano]], [[Kapampangan]], Pangasinanse, [[Tagalog people|Tagalog]]
}}
Ang '''Luzon''', '''Kalusunan''' o '''Hilagang Pilipinas''', ang pinakamalaking [[pulo]] sa [[Pilipinas]] at ika-17 sa daigdig. Katawagan din ang "Luzon" sa isa sa tatlong pangkat pangkapuluan sa bansa, kasama ng [[Kabisayaan]] at [[Mindanao]].
Bilang isang pulo, ang Luzon ay may sukat na 104,688 kilometro kwadrado. Dito matatagpuan ang lungsod ng pamahalaan ng bansa, ang [[Maynila]], at ang pinakamataong lungsod, ang [[Quezon City]]. Mabundok ang pulo at dito matatagpuan ang [[Bundok Pulag]], ang ikalawang pinakamataas na bundok sa bansa, at ang [[Bulkang Mayon]], ang pinakatanyag na bulkan. Nasa kanluran ng pulo ang [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]], sa silangan ang [[Dagat Pilipinas]], at sa hilaga ang [[Kipot ng Luzon]].
Ang pangkat ng pulo na matatawag na Kalusunan ay kinabibilangan ng Luzon kasama ang pangkat ng [[Batanes]] at [[Kapuluang Babuyan|Babuyan]] sa hilaga, ang mga pulo ng [[Catanduanes]], [[Marinduque]], [[Masbate]], [[Romblon]], [[Mindoro]] at [[Palawan]] sa timog. Nahahati ang pangkat ng pulo sa walong [[Rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] at 38 [[Lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]].
==Heograpiya==
{{See also|Heograpiya ng Pilipinas}}
Ang kabuuang sukat ng Luzon ay {{convert|76969315.9|km2}},<ref name=unep>{{cite web|title=Islands by Land Area|url=http://islands.unep.ch/Tiarea.htm|work=Island Directory Tables|publisher=United Nations Environment Programme|accessdate=4 Marso 2013|archive-date=20 Pebrero 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180220003634/http://islands.unep.ch/Tiarea.htm|url-status=dead}}</ref>, ang ika-17 pinakamalaking pulo sa buong daigdig. Matatagpuan sa Luzon ang punong lungsod ng Pilipinas, ang [[Maynila]], at ang pinakamataong lungsod sa Pilipinas, ang [[Lungsod Quezon]]. Mabundok ang pulo na kung saan matatagpuan ng [[Bundok Pulag]], ang ikatlong pinakamataas na bundok sa bansa, at ang mga [[Bulkang Pinatubo]], [[Bulkang Mayon]], [[Bulkang Taal]], ay ilan sa mga tanyag na mga [[bulkan]] sa Luzon. Matatagpuan sa kanluran ng Luzon ang [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]] (ang bahagi ng [[Dagat Timog Tsina]] na nakapaloob sa [[eksklusibong sonang ekonomiko ng Pilipinas]]), sa silangan ang [[Dagat Pilipinas]], at sa hilaga ang [[Kipot ng Luzon]].
Halos parihaba ang sukat ng pulo ng Luzon at may mahabang tangway sa timog silangan na tinatawag na [[Tangway ng Bikol]]. Ang hilagang bahagi ng pulo ay kinapalolooban ng malalaking bulubundukin, ang Cordillera Central.
Sa silangan ng Cordillera Central ay ang malaking [[Lambak ng Cagayan]], na nagsisilbing tagasalo, ng [[Ilog Cagayan]], ang pinakamahabang ilog sa Pilipinas. Sa silangan ng lambay ay matatagpuan ang bulubundukin ng [[Sierra Madre (Pilipinas)|Sierra Madre]], ang pinakamahabang bulubundukin sa bansa.
Sa timog silangan ng [[Look ng Maynila]] matatagpuan ang pinakamalaking lawa sa bansa, at ang pinakamalaking lawa sa loob ng kalupaan sa Timog Silangang Asya, ang Lawa ng Bay.
{| class="wikitable" style="font-size:90%;background-color:#FDFDFD;"
|-
! scope="col" | Rehiyon
! scope="col" | Anim na dibisyon
! scope="col" | Apat na dibisyon
! scope="col" | Tatlong dibisyon
! scope="col" | Dalawang dibisyon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Rehiyon ng Ilocos
| rowspan=2 | Ilocandia
| rowspan=3 | Hilagang Luzon<ref name=North_Central_Luzon>Ang mga probinsya ng mga north area ng Central Luzon ay minsang itinuturing na sakop ng North Luzon, partikular na ang Aurora, Nueva Ecija, Tarlac, at Zambales; minsan kasama ang Pampanga. Dahil karaniwang ikinakabit ang Central Luzon sa North Luzon, North Central Luzon ay madalas sinisimplihan bilang North Luzon.</ref>
| rowspan=4 | Hilaga at Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
| rowspan=4 | Hilaga at Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Lambak ng Cagayan
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Cordillera Administrative Region
| Cordilleras
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gold;"| Gitnang Luzon
| colspan=2 style="text-align:center;" | Gitnang Luzon<ref name=North_Central_Luzon/>
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| National Capital Region
| colspan=3 style="text-align:center;" | Kalakhang Maynila
| rowspan=4 | Southern Luzon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Calabarzon
| rowspan=2 | [[Timog Katagalugan|Southern Tagalog]]
| rowspan=3 | Southern Luzon
| rowspan=3 | Southern Luzon
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Mimaropa
|-style="vertical-align:top;"
! style=background-color:gray;"| Rehiyon ng Bicol
| [[Bicolandia]]
|}
==Pisikal==
[[Talaksan:Northern_luzon_en.png|thumb|Ang Hilagang Luzon (Northern Luzon)]]
===1. Hilagang Luzon (Northern Luzon)===
{{See|Hilagang Luzon}}
Ang Hilagang Luzon o Northern Luzon ay binubuo ng 3 kluster sa tatlong rehiyon, Ang Rehiyon ng Ilocos, Cordillera Administrative Region at Lambak ng Cagayan, dito matatagpuan ang [[Sierra Madre]] (Pilipinas), pinakamahabang ilog sa Pilipinas ang [[Ilog Cagayan]], Bulubunduking Caraballo, Banaue Rice Terraces at ang lungsod ng [[Baguio]]. Dito matatagpuan ang unang hangganan ng Pilipinas ang lalawigang isla ng Batanes na kilalang dayuhan ng mga turista ang ''White Parola'' at ang Windmill sa bayan ng [[Bangui, Ilocos Norte]], Ang Hilagang Luzon ay ang bumabakod sa tinatawag na Kipot ng Luzon at pumapagitan sa mga bansang [[Tsina]] at [[Taiwan]] sa [[Kanlurang Dagat ng Pilipinas]]. Ito ay ang dulo ng Luzon sa direksyong Hilaga (North).
Ang Gitnang Luzon o Central Luzon Region 3 ay ang Gitnang Rehiyon sa isla ng Luzon, ito ay pumapagitan sa mga rehiyon ng Hilagang Luzon, Timog Luzon at Kalakhang Maynila. Ito ang mga lalawigan ng: Aurora, [[Bataan]], [[Bulacan]], [[Nueva Ecija]], [[Pampanga]], [[Tarlac]] at [[Zambales]], ang probinsya ng Aurora sa pagitan ng taong 2002 ay nakapaloob sa Rehiyong Timog Katagalugan o Southern Tagalog. Ang rehiyong sentro ng Gitnang Luzon ay ang ''[[San Fernando, Pampanga]]''.
====4 Dibisyon====
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gold;" | Rehiyon !! style=background-color:gold;" | Sentrong rehiyon !! style=background-color:gold;" | Dibisyon
|-
| '''[[Rehiyon ng Ilocos|Rehiyon ng Ilocos, 1]]''' || [[San Fernando, La Union]] || Northwestern Luzon
|-
| '''[[Rehiyong Pampangasiwaan ng Cordillera|CAR]]''' || [[Baguio]] || Northcentral Luzon
|-
| '''[[Lambak ng Cagayan|Lambak ng Cagayan, 2]] ''' || [[Tuguegarao]] || Northeastern Luzon
|-
| '''[[Gitnang Luzon|Gitnang Luzon, 3]]''' || [[San Fernando, Pampanga]] || Central Luzon
|}
===2. Timog Luzon (Southern Luzon)===
{{See|Timog Luzon}}
[[Talaksan:Ph fil southern tagalog.png|thumb|Ang Timog Luzon (Southern Luzon)]]
Ang Timog Luzon o Southern Luzon ay binubuo ng 3 kluster sa tatlong rehiyon, Ang Calabarzon (IV-A), Mimaropa (IV-B) at Bicol Region, kabilang ang Metro Manila na nasa ikalawang dibisyon, dito matatagpuan ang hangganan ng [[Sierra Madre]] sa pagitan ng Laguna at Quezon, at iilan pang mga tanawin ng [[Lawa ng Laguna]], [[Bulkang Taal]], [[Talon ng Pagsanjan]], [[Tagaytay]], [[Hinulugang Taktak]], [[Bundok Banahaw]], [[El Nido]], [[Puerto Galera]] at [[Bulkang Mayon]], Ito ay ang dulo ng Luzon sa direksyong Timog (South). Ang mainland Southern Tagalog ay ang kasalukuyang rehiyon ng [[Calabarzon]] na binubuo ng [[Cavite]], [[Laguna]], [[Batangas]], [[Rizal]] at [[Quezon]], Ang Minparo o [[Mimaropa]] ay ang Rehiyon IV-B na itinuturing na Rehiyong Timog-Kanlurang Tagalog o Southwestern Tagalog Region na nasa outland at ang Bicolandia ay ang rehiyon 5 ang ikahuling rehiyon sa isla ng Luzon.
Ang Kalakhang Maynila o Metro Manila ay ang sentrong panglungsod o kauuluhan sa Pilipinas, Ito ay binubuo ng 16 na lungsod at 1 bayan, Ang rehiyong sentro nito ay ang [[Maynila]] ang kapitolyo ng Pilipinas, dating lalawigan o probinsya ang Metro Manila na sumasaklaw sa pangalang [[Tondo]], Noong taong 1898, kabilang rito ang mga distrito at barangay ng bawat saklaw ng lungsod maging ang ilang bayan sa lalawigan ng [[Rizal]].
====4 Dibisyon====
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gray;" | Rehiyon !! style=background-color:gray;" | Sentrong rehiyon !! style=background-color:gray;" | Dibisyon
|-
| '''''[[Kalakhang Maynila|Kalakhang Maynila, NCR]]''''' || '''[[Maynila]]''' || Metro Manila
|-
| '''[[Calabarzon|Calabarzon, 4-A]]''' || [[Calamba, Laguna|Calamba]] || Southern Luzon
|-
| '''[[Mimaropa|Mimaropa, 4-B]]''' || [[Calapan]] || Southwestern Luzon
|-
| '''[[Rehiyon ng Bicol|Bicol, 5]]''' || [[Legazpi, Albay|Legazpi]] || Southeastern Luzon
|}
==Kalakhan sa Luzon==
[[Talaksan:Quezon City skyline - South Triangle with TV towers (from Mezza 2) (Quezon City)(2018-05-12).jpg|thumb|Ang lungsod ng Quezon ang pinakaurbanisadong lungsod sa ''Luzon''.]]
Ang Kalakhan sa Luzon o Metro sa Luzon ay ang mga kalakhan na naka-ayon sa bawat rehiyon, kapitolyo, lalawigan at lungsod, isla ng Luzon ang mga kalakhan ay dibisyon mula sa rehiyon hanggang sa lalawigan pababa sa lunsod.
===Kalakhang Luzon===
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! style=background-color:gold;" | Kalakhan (Metro) !! style=background-color:gold;" | Sentrong kalakhan !! style=background-color:gold;" | Dibisyon
|-
| '''Kalakhang Baguio''' || [[Baguio]] || Hilagang Luzon/Cordillera's
|-
| '''[[Kalakhang Maynila]]''' || '''[[Maynila]]''' || rowspan="3"| Timog Luzon/Maynila
|-
| '''[[Urbanong Laguna]]''' || [[Santa Rosa, Laguna|Sta. Rosa]]
|-
| '''Kalakhang Naga''' || [[Naga, Camarines Sur|Naga]]
|-
! style=background-color:silver;" | Kalakhan (Metro) !! style=background-color:silver;" | Sentrong kalakhan !! style=background-color:silver;" | Dibisyon
|-
| '''Kalakhang Dagupan || [[Dagupan]] || Hilagang Luzon
|-
| '''Kalakhang Angeles''' || [[Angeles]] || rowspan="2"| Gitnang Luzon
|-
| '''Kalakhang Olongapo''' || [[Olongapo]]
|-
| '''Kalakhang Batangas''' || [[Lungsod ng Batangas|Batangas]] || Timog Luzon
|}
==Pagkakahating Administratibo==
Ang pulo ng Luzon ay kinapalolooban ng 8 sa 17 [[Mga Rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] ng Pilipinas. Ang mga rehiyong ito ay hindi mga pampolitika na entidad, subalit nagsisilbing pagkakahating administratibong pangkat ng mga lalawigan.
===Administratibo at rehiyon===
{| class="wikitable sortable toptextcells" style="margin:auto;table-layout:fixed;text-align:center;width:100%;font-size:95%;"
|- style="vertical-align:middle";
! scope="col" | Lokasyon
! scope="col" | Rehiyon<br />{{small|(designation)}}
! scope="col" data-sort-type="number" | {{abbr|Populasyon|Population and national share (as of 2015)}}<br />{{small|(2015)}}{{PH census|2015|d}}
! scope="col" | Area{{efn-lr|name=Area}}<ref name="PSA-NSCB-ProvinceList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Provinces |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |website=[[Philippine Statistics Authority]] |accessdate=3 April 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130111015112/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |archivedate=11 January 2013 }}</ref><ref name="PSA-CitiesList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Cities |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |website=Philippine Statistics Authority |accessdate=7 April 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110429190752/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |archivedate=29 April 2011 }}</ref>
! scope="col" | Density
! scope="col" | Regional<br />center
! scope="col" style="width:14em;text-align:left;" data-sort-type="number" | {{center|[[List of primary local government units of the Philippines|Component LGUs]]}}{{unbulleted list | item_style=white-space:nowrap; | {{Color box|#FDFDFD|border=darkgray}} {{small|Province}} | {{Color box|#FDFDFD|border=darkgray}} {{small|''{{font|Independent city or municipality|css=font-weight:normal;}}''}} | {{Color box|#FDFDFD|{{font|∗|css=font-weight:normal;}}|border=darkgray}} {{small|[[Island groups of the Philippines|Associated island]]}}{{efn-lr|name=Islands}}}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="1" | [[File:Ph fil ilocos.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the Ilocos Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Ilocos Region]]<br />{{small|(Region I)}}
| 5,026,128<br />(''{{percentage|5026128|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|13,012.60|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|5026128/13012.60|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[San Fernando City, La Union|San Fernando<br />{{small|(La Union)}}]]
| {{Collapsible list
| title = 5
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Dagupan]]''{{efn-lr|name=icc}}
| 2 = '''[[Ilocos Norte]]'''
| 3 = '''[[Ilocos Sur]]'''
| 4 = '''[[La Union]]'''
| 5 = '''[[Pangasinan]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="3" | [[File:Ph fil cagayan valley.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Cagayan Valley]]
| style="font-weight:bold;" | [[Cagayan Valley]]<br />{{small|(Region II)}}
| 3,451,410<br />(''{{percentage|3451410|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|28,228.83|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|3451410/28228.83|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Tuguegarao]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Batanes]]'''*
| 2 = '''[[Cagayan]]'''
| 3 = '''[[Isabela]]'''
| 4 = '''[[Nueva Vizcaya]]'''
| 5 = '''[[Quirino]]'''
| 6 = ''[[Santiago, Isabela|Santiago]]''{{efn-lr|name=icc}}
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="4" | [[File:Ph fil central luzon.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Central Luzon]]
| style="font-weight:bold;" | [[Central Luzon]]<br />{{small|(Region III)}}
| 11,218,177<br />(''{{percentage|11218177|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|22,014.63|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|11218177/22014.63|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[San Fernando City, Pampanga|San Fernando<br />{{small|(Pampanga)}}]]
| {{Collapsible list
| title = 9
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Angeles]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 2 = '''[[Aurora (lalawigan)|Aurora]]'''
| 3 = '''[[Bataan]]'''
| 4 = '''[[Bulacan]]'''
| 5 = '''[[Nueva Ecija]]'''
| 6 = ''[[Olongapo]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 7 = '''[[Pampanga]]'''
| 8 = '''[[Tarlac]]'''
| 9 = '''[[Zambales]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="6" | [[File:Ph fil calabarzon.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Calabarzon]]
| style="font-weight:bold;" | [[Calabarzon]]<br />{{small|(Region IV-A)}}
| 14,414,774<br />(''{{percentage|14414774|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|16,873.31|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|14414774/16873.31|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Calamba, Laguna|Calamba]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Batangas]]'''
| 2 = '''[[Cavite]]'''
| 3 = '''[[Laguna]]'''
| 4 = ''[[Lucena]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 5 = '''[[Quezon]]'''
| 6 = '''[[Rizal]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="8" | [[File:Ph fil mimaropa.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting MIMAROPA]]
| style="font-weight:bold;" | [[Mimaropa|Southwestern Tagalog Region]]{{efn-lr|name=Islands}}<br />{{small|(Mimaropa)}}
| 2,963,360<br />(''{{percentage|2963360|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|29,620.90|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|2963360/29620.90|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Calapan]]
| {{Collapsible list
| title = 6
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Marinduque]]'''*
| 2 = '''[[Occidental Mindoro]]'''*
| 3 = '''[[Oriental Mindoro]]'''*
| 4 = '''[[Palawan]]'''*
| 5 = ''[[Puerto Princesa]]''*{{efn-lr|name=huc}}
| 6 = '''[[Romblon]]'''*
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="7" | [[File:Ph fil bicol.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the Bicol Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Bicol Region]]<br />{{small|(Region V)}}
| 5,796,989<br />(''{{percentage|5796989|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|18,155.82|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|5796989/18155.82|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Legazpi, Albay|Legazpi]]
| {{Collapsible list
| title = 7
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Albay]]'''
| 2 = '''[[Camarines Norte]]'''
| 3 = '''[[Camarines Sur]]'''
| 4 = '''[[Catanduanes]]'''*
| 5 = '''[[Masbate]]'''*
| 6 = ''[[Naga, Camarines Sur|Naga]]''{{efn-lr|name=icc}}
| 7 = '''[[Sorsogon]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="2" | [[File:Ph fil car.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting Cordillera Administrative Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Cordillera Administrative Region|Cordillera<br />Administrative<br />Region]]<br />{{small|(CAR)}}
| 1,722,006<br />(''{{percentage|1722006|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|19,422.03|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|1722006/19422.03|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| [[Baguio]]
| {{Collapsible list
| title = 7
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = '''[[Abra]]'''
| 2 = '''[[Apayao]]'''
| 3 = ''[[Baguio]]''{{efn-lr|name=huc}}
| 4 = '''[[Benguet]]'''
| 5 = '''[[Ifugao]]'''
| 6 = '''[[Kalinga]]'''
| 7 = '''[[Mountain Province]]'''
}}
|-
! scope="row" style="width:8em;" data-sort-value="5" | [[File:Ph fil ncr.png|frameless|upright=0.5|alt=Map of the Philippines highlighting the National Capital Region]]
| style="font-weight:bold;" | [[Metro Manila|National Capital<br />Region]]<br />{{small|(NCR)}}
| 12,877,253<br />(''{{percentage|12877253|100981437|pad=1}}'')
| {{convert|611.39|km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| {{convert|{{sigfig|12877253/611.39|2}}|PD/km2|abbr=on|sortable=on|disp=br()}}
| '''[[Manila]]'''
| {{Collapsible list
| title = 17
| frame_style = border:none;
| title_style = font-weight:normal;text-align:left;padding-left:0.5em;background-color:#F5F5F5;
| list_style = text-align:left;font-size:90%;line-height:1.20em;white-space:nowrap;
| bullets = on;
| 1 = ''[[Caloocan]]''
| 2 = ''[[Las Piñas]]''
| 3 = ''[[Makati]]''
| 4 = ''[[Malabon]]''
| 5 = ''[[Mandaluyong]]''
| 6 = ''[[Manila]]''
| 7 = ''[[Marikina]]''
| 8 = ''[[Muntinlupa]]''
| 9 = ''[[Navotas]]''
| 10 = ''[[Parañaque]]''
| 11 = ''[[Pasay]]''
| 12 = ''[[Pasig]]''
| 13 = ''[[Pateros]]''
| 14 = ''[[Quezon City]]''
| 15 = ''[[San Juan, Kalakhang Maynila|San Juan]]''
| 16 = ''[[Taguig]]''
| 17 = ''[[Valenzuela, Kalakhang Maynila|Valenzuela]]''
}}
|-class="sortbottom" style="font-size:85%;"
! scope="col" colspan=2 | Region
! scope="col" | 2015 sensus
! scope="col" | Area
! scope="col" | Density
! scope="col" | Sentrong rehiyon
! scope="col" | Kinukumpuning LGUs
|-class="sortbottom" style="text-align:left;background-color:#F2F2F2;"
| colspan="7" |
;Table note(s)
{{notelist-lr|refs=
{{efn-lr|name=Islands|The list includes the [[Island groups of the Philippines|associated islands]] of Luzon (provinces of [[Marinduque]], [[Occidental Mindoro]], [[Oriental Mindoro]], [[Palawan]], [[Romblon]], [[Batanes]], [[Catanduanes]] and [[Masbate]]).}}
{{efn-lr|name=Area|Land area figures are the sum of each region's component provinces (and/or independent cities), derived from the National Statistical Coordination Board ([[Philippine Statistics Authority]]) official website.}}
{{efn-lr|name=icc|An [[Cities of the Philippines#Classification|independent component city]], not under the jurisdiction of any provincial government.}}
{{efn-lr|name=huc|A [[Cities of the Philippines#Classification|highly urbanized city]], independent from any province}}
}}
|}
{{Largest cities
| province =
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Philippines
| div_name = Luzon
| div_link = Region{{!}}Region
| city_1 = Quezon City{{!}}''Quezon City''
| div_1 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_1 = 3,084,270
| img_1 = QC skyline South Triangle (Quezon City; 11-08-2022).jpg
| city_2 = Manila{{!}}'''Manila'''
| div_2 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_2 = 1,902,590
| img_2 = Skyline in Manila (Metro Manila; 2023-08-11) E911a 35.jpg
| city_3 = Caloocan{{!}}Caloocan
| div_3 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_3 = 1,712,945
| img_3 = 9526Complex Caloocan City Hall Landmarks 21.jpg
| city_4 =Taguig{{!}}Taguig
| div_4 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_4 = 1,308,085
| img_4 = Bonifacio Global City - skyline shot from BSA Twin Towers Ortigas.jpg
| city_5 = Antipolo{{!}}'''Antipolo'''
| div_5 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_5 = 913,712
| city_6 = Pasig{{!}}Pasig
| div_6 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_6 = 853,050
| city_7 = Valenzuela{{!}}Valenzuela
| div_7 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_7 = 725,713
| city_8 = Dasmariñas{{!}}Dasmariñas
| div_8 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_8 = 744,511
| city_9 = Parañaque{{!}}Parañaque
| div_9 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_9 = 703,254
| city_10 = San Jose del Monte{{!}}San Jose del Monte
| div_10 = Central Luzon{{!}}Central Luzon 3
| pop_10 = 685,688
| city_11 = Bacoor{{!}}Bacoor
| div_11 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_11 = 661,381
| city_12 = Las Piñas{{!}}Las Piñas
| div_12 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_12 = 615,549
| city_13 = Biñan{{!}}Biñan
| div_13 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_13 = 584,479
| city_14 = Calamba City{{!}}Calamba
| div_14 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_14 = 575,046
| city_15 = Muntinlupa{{!}}Muntinlupa
| div_15 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_15 = 552,255
| city_16 = Angeles City{{!}}Angeles
| div_16 = Central Luzon{{!}}Central Luzon 3
| pop_16 = 483,452
| city_17 = General Trias{{!}}General Trias
| div_17 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_17 = 482,453
| city_18 = Imus{{!}}'''Imus'''
| div_18 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_18 = 481,949
| city_19 = Marikina{{!}}Marikina
| div_19 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_19 = 471,323
| city_20 = Mandaluyong{{!}}Mandaluyong
| div_20 = Metro Manila{{!}}Metro Manila, NCR
| pop_20 = 465,932
}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Luzon}}
[[Kategorya:Mga pulo ng Pilipinas]]
[[Kategorya:Luzon|*]]
{{pilipinas-stub}}
9krpq6xwfcqv6frkjtshh9lxhc0cqgx
Usapang Wikipedia:Kapihan
5
3742
2241261
2238706
2026-11-10T03:27:35Z
Ryo Limsnukan
168660
/* Request to move draft: Magdaline Cherestal */ bagong seksiyon
2241261
wikitext
text/x-wiki
{{Tagagamit:Maskbot/config
|maxarchivesize = 55K
|counter = 19
|algo = old(90d)
|archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d
}}
<div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;">
{| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999"
|-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%;
|width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan'''
|-
|width="100%" align="center" bgcolor="white"|
'''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit§ion=new}} '''⇒ Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>'''
|-
|width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan'''
|-
|width="100%" align="center" bgcolor="white"|
[[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]]
----
<div style="font-size:0.85em;">
__TOC__
</div>
|-
|width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan'''
|-
|width="100%" align="center" bgcolor="white"|
<small>
[[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]]
<inputbox>
type=fulltext
prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/
break=yes
width=40
searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan
</inputbox>
</small>
|}
</div>
<!--
Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :).
-->
== Nakaarkibo na ang nakaraang usapan ==
Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC)
== Request for Image Processing ==
Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo.
[[Talaksan:Io processing request.png|center]]
Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC)
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Reference Previews – experiment
| content =
== Reference Previews – experiment ==
Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this.
<div class="mw-collapsible mw-collapse">
=== Problem ===
<div class="mw-collapsible-content">
In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the <sup>a b</sup> (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles.
</div>
</div>
<div class="mw-collapsible mw-collapse">
=== Assumption ===
<div class="mw-collapsible-content">
We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list.
</div>
</div>
<div class="mw-collapsible mw-collapse">
=== Idea ===
<div class="mw-collapsible-content">
We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision.
When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list.
<gallery heights="275" widths="250">
File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker'''
</gallery>
When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list.
<gallery heights="275" widths="250">
File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker'''
File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview'''
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview'''
</gallery>
By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version.
</div>
</div>
<div class="mw-collapsible mw-collapse">
=== Experiment ===
<div class="mw-collapsible-content">
We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews.
We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps.
</div>
</div>
We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC)
:As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC)
}}
== Help ==
Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC)
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia!
| content =
== Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! ==
<div lang="en" dir="ltr">
[[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]]
{{int:please-translate}}
Dear Wikipedians!
[[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''.
The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences.
🧩'''How to participate?'''
Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine.
🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''.
'''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.'''
If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language.
Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge!
[[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC)
</div>
<!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 -->
}}
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226)
| content =
== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==
Hello everyone,
This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>).
'''The Change:'''<br />
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]].
We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.
'''What You Need To Do:'''<br />
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.
'''Deadline:'''<br />
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.
Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 -->
}}
== Bagong mungkahi ==
Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC)
== Hinggil sa mga salitang siyokoy ==
Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila).
Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa:
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
|-
!Imbes na
!Naaangkop na (mga) salita
|-
|adbenturero
|abenturero / taong mapagsapalaran
|-
|aspeto
|aspekto / mukha / dako
|-
|bentahe
|bentaha / lamang
|-
|dayalekto
|diyalekto / dayalek / wikain
|-
|dayalogo
|diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap
|-
|endorso
|endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat
|-
|groserya
|groseri / tindahan
|-
|imahe
|imahen / larawan
|-
|intrigero
|intrigante
|-
|kontemporaryo
|kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito
|-
|konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'')
|konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman
|-
|lebel
|nibel / level / antas / taas
|-
|misyonaryo
|misyonero
|-
|obhektibo
|obhetibo
|-
|parliyamentaryo
|parlamentaryo / mambabatas
|-
|parliyamento
|parlamento / batasan
|-
|pesante
|paisano / magbubukid / magsasaka
|-
|prayoridad
|priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna
|-
|sirkumstansiya
|sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa
|-
|subhektibo
|subhetibo
|-
|subheto
|suheto / disiplina
|}
Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC)
:@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC)
{{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC)
:@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang.
:Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita.
:Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC)
::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC)
:::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC)
::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC)
:::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC)
:Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]],
:Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal.
:Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika.
:Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya?
:Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta.
:Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika.
:- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC)
:{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC)
:@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small><sup>[[User:Yivan000|view]]</sup><sub>[[User_talk:Yivan000|talk]]</sub></small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC)
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Request for comment (global AI policy)
| content =
== Request for comment (global AI policy) ==
<bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC)
</bdi>
<!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 -->
}}
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026
| content =
== Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 ==
[[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]]
The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''.
The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event!
The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts.
You may submit any of the following types of session proposals:
* '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes.
* '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes.
* '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes.
* '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes.
* '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences.
Submissions will be evaluated by the Program Committee based on:
* Potential impact and expected outcomes
* Relevance to the conference theme or focus areas
Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission.
'''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.'''
For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com
Mabalos!
On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC)
}}
== Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ==
Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC)
:{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC)
::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC)
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Vote now in the 2026 U4C election
| content =
== <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="announcement-content" />
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].
Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" />
</div>
[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
}}
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons
| content =
== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==
<bdi lang="en" dir="ltr">Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|usapan]])</bdi> 17:12, 23 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
}}
== <span lang="en" dir="ltr">Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki</span> ==
<div lang="en" dir="ltr">
<section begin="Message"/>
'''Legal & Safety Contacts'''
Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]].
<section end="Message"/>
</div>
-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 13:30, 25 Hunyo 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Sannita (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=30731267 -->
:''Done. I translated this last July 4. Thanks for informing the community.'' :-) --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:08, 8 Hulyo 2026 (UTC)
== Translation request: Ube latte ==
Hello fellow Wikipedians, Shalom & Greetings from the Hebrew Wikipedia!
I recently wrote an article about [[Ube latte]], which is currently published in Hebrew only. I also prepared a well-sourced draft on the English Wikipedia. Given the strong cultural connection of Ube to the Philippines, I think it would be absolutely wonderful to have this article available on the Tagalog Wikipedia as well. Since I don't speak the language, I wanted to ask if any local editors here might be interested in translating or adapting the article?
We already have a dedicated Wikidata item and some great photos uploaded by the community on Wikimedia Commons. Here are the relevant links if anyone wants to take a look>>
English Draft (for easy translation): https://en.wikipedia.org/wiki/Draft:Ube_latte
Wikidata Item: https://www.wikidata.org/wiki/Q139718640
Maraming salamat po in advance for your time, and feel free to reach out if you have any questions! 💜 [[Tagagamit:Laliv g|Laliv g]] ([[Usapang tagagamit:Laliv g|kausapin]]) 06:58, 9 Hulyo 2026 (UTC)
== Proteksyon laban sa pag-e-edit pa ng pahina upang gawing katatawanan ==
Kumusta po.
Humihiling po ako na bigyan po ng proteksyon ang pahina pong ito [[Iglesia ni Cristo]] laban sa mga mali at abuso sa pag-edit. Ang mga edit ngayong July 11, 2026 ay naglalaman ng mga maling impormasyon layuning lituhin at gawing katatawanan ang nasabing pahina. Ito ay patuloy pang ie-edit ngayong ito ay pinag-uusapan at may panghihikayat na mag-edit ng mali: https://www.reddit.com/r/Philippines/comments/1utkoi8/iglesia_ni_cristo_tagalog_wikipedia_page_got/?sort=new.
Kung maari po ay i-undo ang mga mali at katatawang pag-edit kung titingnan ang edit history.
Maraming salamat po. [[Natatangi:Mga ambag/~2026-39256-52|~2026-39256-52]] ([[Usapang tagagamit:~2026-39256-52|talk]]) 14:42, 11 Hulyo 2026 (UTC)
:Naiulat na ni GinawaSaHapon sa akin ito kaninang umaga. Naaksyunan ko na agad pagkatapos ng ulat. Ngayon ko lamang nakita ang abiso mo. Gayunpaman, maraming salamat sa pag-ulat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 13:42, 12 Hulyo 2026 (UTC)
== Pagkarga ng fil.wikipedia.org patungong tl.wikipedia.org ==
Magandang araw po sa inyong lahat. Nais ko pong ipaalam sa pamayanan ng Wikipediang Tagalog na naghain po ako ng mungkahi sa Phabricator upang maikarga ang dominyo (''domain'') ng isang posibleng Wikipediang Filipino (fil.wikipedia.org) patungo sa Wikipediang Tagalog (tl.wikipedia.org).
Sang-ayon sa [[Wikipedia:Pagsalin ng mga nilalaman ng Wikipedia na ito sa Filipino|konsensong ating naiabot noong 2005]] tungkol sa wikang ginagamit natin dito sa Wikipedia, naniniwala ako na hindi ito magdudulot ng kontrobersiya. [[:meta:Talk:Language committee#Redirecting fil.wikipedia.org to tl.wikipedia.org|Ipinaalam ko na rin]] ang Komite sa Wika ng Pundasyong Wikimedia tungkol sa mungkahing ito.
Inaasahan ko na agaran itong mapapatupad, at maraming salamat po sa inyong lahat. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] <sup>([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])</sup> 09:50, 23 Hulyo 2026 (UTC)
:Para sa kaalaman ng lahat, ito ang link sa kahilingan ni Sky Harbor sa Phabricator: [[phab:T432946]]. Tatanungin ko sana siya kung saan ang link sa Phabricator, nag-Google na lamang ako at pinaskil ko na lamang dito para mabatid ang pamayanan. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 14:54, 29 Hulyo 2026 (UTC)
::Maraming salamat, Jojit, na ipinaskil mo rito ang kawing. Kasalukuyan akong bumabiyahe pauwi kaya hindi ko mailagay dito ang mungkahi sa Phabricator. Inaasahan kong agaran itong maitutupad. --[[Tagagamit:Sky Harbor|<b style="color: #0066ff">Sky Harbor</b>]] <sup>([[Usapang tagagamit:Sky Harbor|<b style="color:#0066ff">usapan</b>]])</sup> 15:21, 29 Hulyo 2026 (UTC)
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons
| content =
== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==
<bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]]) 12:25, 24 Hulyo 2026 (UTC)
</bdi>
<!-- Message sent by User:DreamRimmer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 -->
}}
== Hiling ng pagbabago sa kategorya ==
Mismong '''[[Wikipedia:Kapihan]]'''. Pakibaguhin po ang kategorya mula [[:Kategorya:Wikipedia]] sa <s>[[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]</s> [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:05, 28 Agosto 2026 (UTC)
Patunay: sa Wikipediang Ingles, narito po ang kaayusan ng mga kategoryang kaugnay ng [[w:en:Wikipedia:Village pump]]: -> [[w:en:Category:Wikipedia village pump]] / [[w:en:Category:Wikipedia help forums]] -> [[en:Category:Wikipedia help]] <s>-> [[w:en:Category:Wikipedia administration]]</s>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 02:10, 28 Agosto 2026 (UTC)
:Pinalitan na lamang ang kategorya sa [[:Kategorya:Mga talakayang pantulong sa Wikipedia]]. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 17:44, 29 Agosto 2026 (UTC)
== Mga napiling larawan na binura sa Wikimedia Commons kalaunan ==
Hal.: [[:Talaksan:ZAM.jpg]].
Binura ito sa Wikimedia Commons dahil sa paglabag sa karapatang-sipi, ayon sa [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:ZAM.jpg mga tala ng midya na ito]. Katunayan, hindi kailanman naging malaya ang lisensiya nito batay sa ''license history'' ng [https://www.flickr.com/photos/adlaw/125555282/ talaksan sa Flickr]. Maaari po bang i-''delist'' ang katayuan nito bilang "napiling larawan," kung mayroong patakaran hinggil dito? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:01, 28 Agosto 2026 (UTC)
Isa pa po: [[:Talaksan:Popebenxvi.jpg]]. Binura sa Wikicommons dahil: [https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Log&page=File:Popebenxvi.jpg ''Copyright violation: from website'']. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:07, 28 Agosto 2026 (UTC)
:Inarkibo ko na lamang ang mga pahinang tumuturo diyan sa mga pahinang iyan dahil sa layuning pangkasaysayan. 'Yung unang larawan nakalista subalit hindi ko tinanggal at sinabi na lamang napili subalit nabura sa Commons dahil uli sa layuning pangkasaysayan, at para malaman na napili iyon ng pamayanan. 'Yung pangalawa, hindi naman nakalista kaya walang aksyong ginawa. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 18:04, 29 Agosto 2026 (UTC)
== Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 2 ==
*[[Wikipedia:WikiProyekto]]
Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:WikiProyekto]], katulad ng sa enWiki na [[w:en:Wikipedia:WikiProject]]. Iminumungkahi ko pong ''code'': <code><nowiki>[[Kategorya:WikiProyekto| ]]</nowiki></code>. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:20, 28 Agosto 2026 (UTC)
:Pinalitan ko ang kategorya sa [[:Kategorya:WikiProyekto]], at nagpaskil din ako tungkol sa pagbabagong ito sa [[Usapang Wikipedia:WikiProyekto]]. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 19:33, 29 Agosto 2026 (UTC)
== Kahilingan sa pagbabago ng kategorya 3 ==
* [[Wikipedia:Mga malimit itanong]]
Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] (na para na lang sa mga paksang tungkol sa Wikipedia, hindi sa administrasyon nito alinsunod sa enWiki) papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]] ''at'' sa [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Kawangis ng eskema ng katumbas nito sa enWiki ([[w:en:Wikipedia:FAQ]]) na nakakategorya sa [[w:en:Category:Wikipedia FAQs]] na siyang nakakategorya sa kapuwang [[w:en:Category:Wikipedia help]] at [[w:en:Category:Wikipedia basic information]]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:45, 28 Agosto 2026 (UTC)
:Pinalitan ko ang kategorya sa [[:Kategorya:Tulong]], at nagpaskil din ako tungkol sa pagbabagong ito sa [[Usapang Wikipedia:Mga malimit itanong]]. Dinagdag din ang [[:Kategorya:Pangunahing impormasyon tungkol sa Wikipedia]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 19:27, 29 Agosto 2026 (UTC)
== Ikaapat na kahilingan sa pagbabago ng kategorya ==
*[[Wikipedia:Mga napiling artikulo]]
Mula [[:Kategorya:Wikipedia]] papuntang [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Patunay: sa bersiyong enWiki: Wikipedia:Featured articles -> Category:Wikipedia featured content (walang katumbas sa tlWiki sa ngayon) -> Category:Wikipedia editorial validation (walang katumbas) -> Category:Wikipedia administration. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:49, 28 Agosto 2026 (UTC)
:Pinalitan ko ang kategorya sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]], at nagpaskil din ako tungkol sa pagbabagong ito sa [[Usapang Wikipedia:Mga napiling artikulo#Kahilingan sa pagbago ng kategorya]]. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 19:50, 29 Agosto 2026 (UTC)
== Ikalimang kahilingan sa pagbabago ng kategorya ==
*[[Tulong:Paghahanap]]
Mula sa kasalukuyang [[:Kategorya:Wikipedia]] papunta sa [[:Kategorya:Wikipedia help]]. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:05, 28 Agosto 2026 (UTC)
:Pinalitan ko ang kategorya sa [[:Kategorya:Tulong]], at nagpaskil din ako tungkol sa pagbabagong ito sa [[Usapang tulong:Paghahanap]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 19:06, 29 Agosto 2026 (UTC)
== Ikaanim na kahilingan sa pagbabago ng kategorya ==
[[Wikipedia:Pamantayang pangwika]], pakitanggal po ang [[:Kategorya:Wikipedia]]. Dahil itutuon na lang ang Kategorya:Wikipedia sa mga paksang tungkol sa mismong Wikipedia, hindi sa pangangasiwa nito. Gayundin, naniniwala po akong sapat na ang tatlong kategorya nito kaya hindi na kailangang ikategorya ito sa [[:Kategorya:Pangangasiwa ng Wikipedia]]. Salamat. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:15, 28 Agosto 2026 (UTC)
:Tinanggal ko ang [[:Kategorya:Wikipedia]], at pinaskil ko din ang pagtanggal sa [[Usapang Wikipedia:Pamantayang pangwika#Kahilingan sa pagtanggal ng kategorya]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 19:58, 29 Agosto 2026 (UTC)
::@[[Tagagamit:Jojit fb|Jojit fb]] maraming salamat po sa mga pagbabago. Ngayon lang po ako tumugon dahil naging abalá po ako sa matrabahong pag-rebyu ng mga larawang talaksan sa Commons hinggil sa ibinalik na mga larawan ng mga gusali sa [[Saudi Arabia]] dahil sa pagbabago ng kanilang batas sa karapatang-sipi. Mayroon na pong [[kalayaan sa panorama]] (FoP) sa KSA subalit para lang sa eksteryor ng mga likhang arkitektural, hindi sa mga disenyong interyor at sa mga bantayog gaya ng mga lilok, estatwa, miyural, at ''graffiti''. ''Regards'', <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:21, 30 Agosto 2026 (UTC)
== [[:Kategorya:Wikipedia libro]] at [[Padron:Wikipedia-Books]] ==
Mukhang hindi na ginagamit ang nasabing mga pahina/nilalaman sa Wikipediang Ingles. Batay sa [[w:en:Wikipedia:Templates for discussion/Log/2021 April 7#Template:Wikipedia book]] at [[w:en:Wikipedia:Village pump (proposals)/Archive 177#Deprecate linking to Wikipedia books in templates and articles]], isang palyadong pagpupunyagi ang Wikipedia Books (huwag pong ikalito sa Wikiaklat o ''[[Wikibooks]]''). Ayon sa [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Templates_for_discussion/Log/2021_April_7#Template:Wikipedia_books:~:text=Template%3AWikipedia%20bookedit nagkomentong ''anonymous IP user''], wala umanong interes ang Pundasyong Wikimedia sa pagsuporta ng ''Books extension''. Dagdag pa niya, "''the new PDF rendering engine (Proton) doesn't support books''" at "''it stands there is no point sending readers to an namespace where every page is flagged with a banner saying the service has been withdrawn, and this state of affairs that does not seem likely to change in the future''." Oras na rin po bang alisin na rin ng Wikipediang Tagalog ang anumang padron at kategorya na nagtuturo sa pumalyang eksperimentong "Wikipedia Books"? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:52, 28 Agosto 2026 (UTC)
Iba pang konteksto: ang malaking ''boilerplate box'' sa [[w:en:Wikipedia:WikiProject Wikipedia-Books]]. Babanggitin ko po rito ang naglikha ng kategorya at padron na si {{ping|DragosteaDinTei}} para hingan ang kaniyang panig, kahit na [https://guc.toolforge.org/?by=date&user=DragosteaDinTei noong Abril 2022 pa ang huling ambag niya sa buong Wikimedia]. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 05:55, 28 Agosto 2026 (UTC)
Marahil, iwan muna po nating bukas ang diskusyon na ito sa loob ng mga 3 buwan? Para may ''consensus'' kung gayahin na rin po natin ang naging pasiya sa enWiki na alisin na ang tampok na "Wikipedia Books"? <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 04:54, 30 Agosto 2026 (UTC)
Tila maraming nakaugnay sa Wikipedia Books. [https://tl.wikipedia.org/wiki/Natatangi:Ano_ang_nakakawing_dito/Padron:Wikipedia-Books Siyam na mga artikulo] ang gumagamit ng tampok na ito. Marahil, kailangan ng sapat na ''consensus'' sa pag-alis ng ''feature'' na ito dahil magiging malaki ang epekto kung susunod tayo sa naging pasiya sa Wikipediang Ingles. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 09:39, 18 Setyembre 2026 (UTC)
== Mga talakayang nakasama pa rin sa Wikipedia backlog ==
Magandang araw mga tagapangasiwa. Narito ang apat na mga talakayan na nakabilang pa rin sa [[:Kategorya:Wikipedia backlog]] kahit na maraming taon nang binura ang mga midyang hiniling na burahin.
*[[Wikipedia:Images and media for deletion/2007 Enero 28]]
*[[Wikipedia:Images and media for deletion/2007 Pebrero 15]]
*[[Wikipedia:Images and media for deletion/2007 Marso 25]]
*[[Wikipedia:Images and media for deletion/2007 Marso 26]]
Pakisara po ang mga talakayan na iyon. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 06:51, 7 Setyembre 2026 (UTC)
:{{Done}} --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 09:09, 8 Setyembre 2026 (UTC)
== Geography articles contributed by TentingZones1 ==
{{user|TentingZones1}}. Sample articles: [[Oyem]] and [[Bad Elster]]. For the benefit of the user being referred, I chose English as the main language for this discussion.
While they might have good intentions, several of their contributions exhibit apparent reliance on some sophisticated method for machine translation and did not undergo manual human proofreading. I have already noticed their contributions since around April this year. While I initially ignored these contributions, thinking that other users would fix these articles, it appears no one fixed those articles.
Here are some indicators of unedited machine translation passages:
;[[Oyem]]
*Excessive reliance on Subject-Verb-Object (SVO) despite Tagalog being a mainly Verb-Subject-Object (VSO) language.
*''{{xt|...ang Oyem ay naging kabisera ng agrikultura ng Woleu-Ntem...at gumana bilang isang node ng logistik na tumatawid sa hangganan kasama ang Cameroon at Ekwatoryal Guinea.}}''" - indicator of literal translations. "Node of logistics" literally translated instead of either "sentro ng transportasyon" or "sentro ng kalakalan" or "bagsakan ng mga kalakal" depending on the context of the sentence.
*''{{xt|...pangangaso ng karne ng puno...}}'' - literally translated from "bushmeat."
;[[Bad Elster]]
*''{{xt|...isang bayan ng spa sa distrito ng...}}'' - literal translation for "spa town."
*Again, excessive SVO reliance instead of VSO.
I have some suspicion that the sophisticated machine translation were made using AI chats. Google Translate does not generate too many "hyperliteral" translations, based from my experience on the extensive usage of it as the ''starting point''. Do note that I manually review and proofread the outputs with help from Glosbe, KWFDiksiyonaryo site, and DiksiyonaryoPH site, as well as my own understanding.
Other users should act on these geography articles. With many articles having created, it's a challenge to fix them all. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 06:31, 9 Setyembre 2026 (UTC)
:Napag-usapan na ang mga isyu. Gayunpaman, ang heograpiya ang mas pinipili sa ngayon. Dahil sa kakulangan ng mga katutubong salita upang payagan ang pag-konbert sa lokal na bersyon, kailangang magpokus ang diksyunaryo sa ngayon.
:Minsan maaaring hindi maintindihan ang mga salita dahil sa kakulangan ng kaalaman sa ilang mga salitang may kaugnayan sa heograpiya bilang pangunahing alalahanin.
:Gayunpaman, nagpasya akong huminto muna sa paggawa ng mga artikulo pagkatapos.
:(Ang ilang artikulo ay isinalin sa [[:de:Thurmansbang|de]], [[:en:Dormaa Ahenkro|en]], at [[:fr:Larochemillay|fr]] bilang halimbawa.
:Gayunpaman, sa susunod ay dapat ko itong maingat na iugnay bilang isang pinagmulan sa ibang mga edisyon ng wika.)
:Hanggang sa makarating ang konsensya, maaari ninyo akong i-email, hangga't maaari, upang subukang maunawaan ang pangunahing problema tungkol sa "isyu sa paggamit ng mga salita" sa heograpiya. Salamat.
:Sa kasalukuyan, lahat ng plano sa paggawa ng pahina ay itinigil muna. [[Tagagamit:TentingZones1|TentingZones1]] ([[Usapang tagagamit:TentingZones1|kausapin]]) 06:53, 9 Setyembre 2026 (UTC)
:Minsan ang kahulugan ang pangunahing problema. Kapag isinasalin ang salita, hindi ito nagiging pangkalahatang termino na may kaugnayan dito.
:Dahil kakaunti lamang ang mga salitang Tagalog na nasa humigit-kumulang sampung libo, posibleng makahanap ng ilang mga salitang hiram partikular tulad ng Espanyol (gayunpaman, nawala na ito pagkatapos ng pananakop ng mga Amerikano noong unang bahagi ng ika-20 siglo).
:Sa [[Oyem]]:
*"bush" = "palumpong"
*"meat" = "karne"
:Sa [[Bad Elster]]:
*"spa town" = "bukal na mineral ng bayan"
:Pati na rin ang marami pang mga artikulo na may kaugnayan sa heograpiya (hindi lang iyon, mayroon ding "luto")
:Obserbahan ito hangga't maaari kung ang salita ay hindi nauugnay sa mga ibinigay. Suriin ito pagkatapos? [[Tagagamit:TentingZones1|TentingZones1]] ([[Usapang tagagamit:TentingZones1|kausapin]]) 07:00, 9 Setyembre 2026 (UTC)
:Gayunpaman, dahil hindi ko pa naiintindihan ang pagkakasunod-sunod ng mga salita, napagpasyahan kong tuluyan nang itigil ang paggawa ng mga bagong artikulo dito sa proyekto maliban na lang kung magagawa ang mga posibleng plano sa hinaharap. Matagal ko pang naintindihan ang lahat ng aking makakaya dahil sa kakulangan ng pagsusuri sa pagkakasunod-sunod ng mga salita bago ko ito naisip para sa paggawa ng artikulo, sa palagay ko.
(Maaari kang mag-email kung ayaw mong mabunyag ang ilang mga alalahanin sa privacy bukod pa sa mga ito? Minsan ay hindi na kailangan ang mga kasalukuyang isyu na naunang naobserbahan tungkol sa mga artikulo tungkol sa heograpiya. Babawiin ko ito hanggang sa maging maayos ang mga plano.) [[Tagagamit:TentingZones1|TentingZones1]] ([[Usapang tagagamit:TentingZones1|kausapin]]) 07:15, 9 Setyembre 2026 (UTC)
::Gayunpaman, hindi ako eksperto sa pag-aaral ng isa sa mga salitang literal na nangangahulugang "to". Sa kasalukuyan, nahihirapan akong isipin ang mga salitang "paano kung" na karaniwang ginagamit dahil karaniwang ginagamit ang VSO. Ngunit, sa hinaharap ay hindi pa tiyak kaya umaasa akong mauunawaan at masusuri ko ito sa malapit na hinaharap hangga't maaari.
Ito ang aking huling pag-edit, kaya pagkatapos nito ay [[Natatangi:Tagagamit_ng_e-liham/TentingZones1|maaari ninyo akong kontakin sa pamamagitan ng email. / ''This is my final edit, so after that you can contact me by email.'' (Hanggang sa muli sa hinaharap hangga't maaari dito sa proyekto. Paalam. / ''Until I back in the future as possible here in the project. Farewell.'')]] [[Tagagamit:TentingZones1|TentingZones1]] ([[Usapang tagagamit:TentingZones1|kausapin]]) 07:33, 9 Setyembre 2026 (UTC)
:::I'll leave to other users on evaluating {{u|TentingZones1}}'s responses. I feel their response isn't "natural." Even if I'm a ''[[Tsinong Pilipino|FilChi/Chinoy]]'', I can guess which Tagalog text is natural to read. Anyway, I made another research on at least one more contribution, '''[[Lalawigan ng Ogooué-Ivindo]]''':
:::::1. It bears a tiny slip of English text, alongside excessive SVO usage: "''{{xt|Ang lalawigang ito, na naglalaman ng libu-libong kilometro kuwadrado ng rainforest, ang pinakamalaki at pinakakaunting populasyon at hindi gaanong maunlad kaysa sa ibang bahagi ng bansa. <u>As of 2013 it had a population of 63,293</u> Noong 2013, mayroon itong populasyon na 63,293 katao. Ang pangunahing bayan ay ang Makokou.}}''"
:::::2. Using "tahanan" as a literal translation of "home" instead of a more natural word, like lokasyon. Or, altering the entire sentence but not sacrificing the message and context of the original thought: "''{{xt|Ang mga pangunahing kalsadang dumadaan sa probinsya ay ang mga kalsadang RN3 at RN4. Ang Makokou ay tahanan ng Paliparan ng Makokou.}}''"
:::::3. Excessive translation of highly technical terms like "yellow fever" even if [https://diksiyonaryo.ph/search/yellow%20fever?page=1 diksiyonaryoPH did not translate it], as well as "sumiklab ang isang pagsiklab ng Ebola...": "{{xt|Noong Enero 1995, sumiklab ang isang pagsiklab ng Ebola virus sa mga kagubatan ng Ogooué-Ivindo. Siyam sa 19 na tao ang namatay sa mga kaso na naitala mula sa populasyon na 350 katao. Noong 2010, naiulat na patuloy na nakakaapekto ang dilaw na lagnat sa probinsya.}}"
:::I do not call for the massive deletions of these articles, since they are quite valuable topics. However, I hope several users can help in cleaning up all of the translated articles they created. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:24, 9 Setyembre 2026 (UTC)
::::Hi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], I can help with polishing some of these articles during my spare time. They’re certainly valuable enough to keep, so I’d be happy to help clean up the translations and improve the wording where I can. - [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 10:32, 10 Setyembre 2026 (UTC)
:::::@[[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] Thank you for your efforts. Several categorizations need tweaking. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 10:51, 10 Setyembre 2026 (UTC)
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Pagpapalit ng serbidor - May parating na panahon na maaari mo lamang basahin ang iyong wiki na hindi tatagal nang masyado
| content =
== Pagpapalit ng serbidor - May parating na panahon na maaari mo lamang basahin ang iyong wiki na hindi tatagal nang masyado ==
<section begin="server-switch"/><div class="plainlinks">
[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Basahin ang mensaheng ito sa ibang wika]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]
Ililipat ng [[foundation:|Pundasyong Wikimedia]] ang trapikong dumadaloy sa pagitan ng mga sentro ng datos (''data centers'') nito. Sisiguraduhin nito na mananatiling ''online'' ang Wikipedia at ang mga iba pang wiki ng Wikimedia kahit kung lumipas ang isang sakuna.
Ililipat ang lahat ng trapiko sa '''{{#time:j xg|2026-09-23|tl}}'''. Magsisimula ang pagpapalit sa '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-09-23T14:00|en}} {{#time:H:i e|2026-09-23T14:00}}]'''.
Sa kasamaang palad, dahil sa limitasyon sa [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], kailangan munang ihinto ang lahat ng pagbabago habang ginagawa ang paglilipat. Humihingi po kami ng paumanhin para sa pagkagambalang ito, at sinisikap naming mabawasan ito sa mga susunod na panahon.
May ipapakitang bandera sa lahat ng mga wiki 30 minuto bago magsimula ang operasyong ito. <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">This banner will remain visible until the end of the operation.</span>
<span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&task=view&language=&filter=&action=translate translation or proofreading] of this banner text.</span>
'''Makababasa ka, nguni hindi makakapagbago, ng lahat ng mga wiki sa loob lamang ng maikling panahon.'''
* Hindi ka makakapagbago ng hanggang sa isang oras sa {{#time:l j xg Y|2026-09-23|tl}}.
* Kung susubukin mong magbago o maglagak sa mga oras na ito, makakikita ka ng mensahe ng kamalian. Inaasahan namin na walang mawawala na pagbabago sa mga minutong ito, ngunit hindi namin ito maipapangako. Kung nakikita mo ang mensahe ng kamalian, mangyaring maghintay hanggang bumalik sa normal na ang lahat. Pagkatapos niyon ay maaari mo nang mai-save ang iyong edit. Pero, amin namin kayong pinapayuhan na gumawa muna ng kopya ng iyong mga pagbabago, upang makasigurado.
''Mga ibang epekto'':
* Babagal ang mga ''background job'' at maaaring tanggalin ang ilan. Maaaring hindi maisasapanahon ang mga pulang kawing ng kasimbilis ng normal. Kung maglilikha ka ng artikulo na nakakawing na sa ibang lugar, mas matagal na mananatiling pula ang kawing. Kailangang pahintuin ang mga ilang pangmatagalang iskrip.
* Inaasahan namin na ang mga ''code deployment'' ay mangyayari katulad ng sa anumang ibang mga linggo. Pero, may mga ''case-by-case code freezes'' na mangyayari sa tamang panahon kung kakailanganin nila ito pagkatapos.
* Hindi magagamit ang [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] ng mga nasa 90 minutos.
Maaaring ipagpaliban ang proyektong ito kung kinakailangan. Maaari mong [[wikitech:Switch_Datacenter|basahin ang iskedyul sa wikitech.wikimedia.org]]. Ihahayag ang anumang pagbabago sa iskedyul.
'''Mangyaring ibahagi ang impormasyon sa iyong pamayanan.'''</div><section end="server-switch"/>
[[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 12:58, 15 Setyembre 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=30513874 -->
}}
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges
| content =
== Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges ==
''(Apologies for posting in English. You can help by translating it)''
Hello, I’m Danny from [[:en:w:Wikimedia_Deutschland|Wikimedia Deutschland’s]] [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects|Wikidata For Wikimedia Projects]] team.<br/>
We have been investigating and examining how Wikidata’s use in the [[Special:RecentChanges]] and [[Special:Watchlist]] pages can be made to be more useful, or less ‘noisy’ (fewer edits that have little value to the reader).
We are currently exploring to make a change in the volume and the type of Wikidata edits that appear in these pages, and '''we need your feedback''' to help us ensure this is a positive change for the Wikis and won’t disrupt your workflows.<br/>
Language links are also known as sitelinks or interlanguage links and describe when a Wikidata item is connected to a Wiki, adding it to the language dropdown tool for other connected Wikis.
[[File:Types of Lang Link changes.png|x350px|frame|A variety of "Language Link" edits as seen in the Recent Changes feed]]
The request for feedback is whether you support the removal of these language link edits from the Recent Changes and Watchlist feed, or would you oppose such a change and if so, why?
Please share you thoughts on the dedicated '''[[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|metawiki Talk page]]'''.
Further information about this change: [[m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|m:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Hide_Language_Link_edits]]
Thank you for any participation or feedback you give, -- [[m:User:Danny_Benjafield_(WMDE)|User:Danny Benjafield (WMDE)]] 15:16, 22 Setyembre 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_test_list&oldid=31067455 -->
}}
{{hidden
| style = border: 1px dashed red; width: 100%;
| headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%;
| header = Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges
| content =
== Your feedback wanted: Remove ''(Language link added:) and similar'' edits from Special:RecentChanges ==
''(Apologies for cross-posting in English, translating it will help spread the message)''
Earlier last month, all Wikis were contacted for feedback on our proposal to remove language link changes, this change has already been deployed to Wikisource, Wikibooks, Wikivoyage, Wikiquote, Wikiversity and Wiktionary.
The same change is now being rolled out globally to all Wikipedias on '''October 13, 07:00 UTC'''. Editors will no longer see notifications after this time on their [[Special:RecentChanges|Recent Changes]] and [[Special:Watchlist|Watchlist]] when a link to ''another'' language version of a page is added, removed, or changed in its Wikidata item (it does not affect language link notifications to the home wiki). There will then be a two-week monitoring period to observe if a reduction of high-volume but low-value notifications takes place, or if higher-value changes become easier to identify. Editors who rely on these notifications should be aware of the change and can share feedback or concerns on the Wikidata For Wikimedia [[m:Talk:Wikidata_For_Wikimedia_Projects/Clearer_Wikidata_Edit_Summaries/Hide_Language_Link_edits|Projects talk page]].<br/>
Wikidata's own Recent Changes page is not affected as it serves as the repository for these changes.
Please reach out if you have any questions, or if your wiki would like to opt-out, thank you! -- [[User:Danny_Benjafield_(WMDE)|Danny Benjafield (WMDE)]] ([[User_talk:Danny_Benjafield_(WMDE)|talk]]) sent via [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 09:29, 9 Oktubre 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Danny Benjafield (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Danny_Benjafield_(WMDE)/MassMessage_Test_List&oldid=31142775 -->
}}
== Pagpapalit ng serbidor - May parating na panahon na maaari mo lamang basahin ang iyong wiki na hindi tatagal nang masyado ==
<section begin="server-switch"/><div class="plainlinks">
[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Basahin ang mensaheng ito sa ibang wika]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]
Ililipat ng [[foundation:|Pundasyong Wikimedia]] ang trapikong dumadaloy sa pagitan ng mga sentro ng datos (''data centers'') nito. Sinisigurado nito na mananatiling ''online'' ang Wikipedia at ang iba pang mga wiki ng Wikimedia kahit dumaan ang isang sakuna.
Ililipat ang lahat ng trapiko sa '''{{#time:j xg|2026-10-28|tl}}'''. Magsisimula ang pagpapalit sa '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-10-28T15:00|en}} {{#time:H:i e|2026-10-28T15:00}}]'''.
Sa kasamaang palad, dahil sa ilang mga limitasyon sa [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], kailangan munang ihinto ang lahat ng pamamatnugot habang ginagawa ang paglilipat. Humihingi kami ng paumanhin para sa pagkagambalang ito, at sinisikap naming mabawasan ito sa mga susunod na panahon.
May ipapakitang bandera sa lahat ng mga wiki 30 minuto bago magsimula ang operasyong ito. Magpapakita ang bandera into hanggang matapos ang operasyong ito.
Maaari kang makisama sa [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&task=view&language=&filter=&action=translate pagsasalin o pagwawasto] ng teksto ng banderang ito.
'''Makababasa ka, ngunit hindi makakapagbago, ng lahat ng mga wiki sa loob lamang ng maikling panahon.'''
* Hindi ka makakapagbago ng hanggang sa isang oras sa {{#time:l j xg Y|2026-10-28|tl}}.
* Kung susubukin mong magbago o maglagak sa mga oras na ito, makakikita ka ng mensahe ng kamalian. Inaasahan namin na walang mawawala na pagbabago sa mga minutong ito, ngunit hindi namin ito maipapangako. Kung nakikita mo ang mensahe ng kamalian, mangyaring maghintay hanggang bumalik sa normal na ang lahat. Pagkatapos niyon ay maaari mo nang mai-save ang iyong edit. Ngunit hinihikayat namin na gumawa ka ng kopya ng iyong mga pagbabago, upang makasigurado.
''Mga ibang epekto'':
* Babagal ang mga ''background job'' at maaaring hindi tumakbo ang ilan. Maaaring hindi maisasapanahon ang mga pulang kawing ng kasing bilis ng normal. Kung maglilikha ka ng artikulo na nakakawing na sa ibang lugar, mas matagal na mananatiling pula ang kawing. Kailangang pahintuin ang mga ilang pangmatagalang skrito.
* Inaasahan namin na ang mga ''code deployment'' ay mangyayari katulad ng sa anumang ibang mga linggo. Ngunit maaring may mga pagtitigal sa pagbabago ng kodigo na mangyayari sa tamang panahon kung kakailanganin nila ito pagkatapos.
* Hindi magagamit ang [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] ng mga nasa 90 minutos.
Maaaring ipagpaliban ang proyektong ito kung kinakailangan. Maaari mong [[wikitech:Switch_Datacenter|basahin ang iskedyul sa wikitech.wikimedia.org]]. Ihahayag ang anumang pagbabago sa iskedyul.
'''Mangyaring ibahagi ang impormasyon sa iyong pamayanan.'''</div><section end="server-switch"/>
[[user:Trizek_(WMF)|Trizek_(WMF)]] 14:01, 26 Oktubre 2026 (UTC)
<!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=30513874 -->
== Pagsusuri ng draft biography ni Tomas F. Agulto ==
Magandang araw sa mga editor ng Wikipedia!
Nais ko sanang humingi ng karagdagang pagsusuri para sa aking draft biography tungkol kay Tomas F. Agulto.
Link ng draft:
https://tl.wikipedia.org/wiki/Tagagamit:LiteraryContributor/burador
May personal akong ugnayan kay Tomas F. Agulto at itinuturing ko siyang parang lolo sa aming pamilya. Naipahayag ko na rin ang aking conflict of interest sa aking user talk page.
May editor nang nagbigay ng paunang feedback sa draft at iminungkahi ang pag-aayos ng formatting at paghingi ng karagdagang pagsusuri sa Kapihan.
Nais ko sanang malaman kung sapat at mapagkakatiwalaan ang mga sanggunian, neutral ang pagkakasulat, at natutugunan ng draft ang mga pamantayan ng Wikipedia para sa isang talambuhay.
Hindi ko muna ililipat ang draft sa pangunahing artikulo habang hinihintay ang pagsusuri at gabay ng mga independenteng editor.
Maraming salamat po! [[Tagagamit:LiteraryContributor|LiteraryContributor]] ([[Usapang tagagamit:LiteraryContributor|kausapin]]) 12:15, 3 Nobyembre 2026 (UTC)
== Request to move draft: Magdaline Cherestal ==
Hello administrators, I created an article draft at Tagagamit:Ryo Limsnukan/Taller for the beauty queen Magdaline Cherestal. The abuse filter blocked me from publishing it directly because I'm a new user. Could an administrator please move it to the main article space under the title Magdaline Cherestal? Thank you very much.
(Kumusta mga tagapangasiwa, gumawa ako ng draft sa Tagagamit:Ryo Limsnukan/Taller para kay Magdaline Cherestal. Naharang ako ng abuse filter na i-publish ito nang direkta dahil baguhan lang ako. Maaari bang ilipat ito ng isang tagapangasiwa sa pangunahing espasyo sa ilalim ng pamagat na Magdaline Cherestal? Maraming salamat.) [[Tagagamit:Ryo Limsnukan|Ryo Limsnukan]] ([[Usapang tagagamit:Ryo Limsnukan|kausapin]]) 03:27, 10 Nobyembre 2026 (UTC)
5a2q828i8zkh6vdekaahgtesthc701p
Talaan ng mga artista sa Pilipinas
0
10068
2241295
2235160
2026-11-10T07:44:53Z
Ivan P. Clarin
84769
2241295
wikitext
text/x-wiki
'''Ito ay ang listahan ng mga aktor na Pilipino''' na kasalukuyan at nakaraan na kilalang [[Mga Pilipino|mga]] [[Artista|aktor na]] [[Mga Pilipino|Pilipino]] sa entablado, telebisyon at mga larawan ng galaw sa [[Pilipinas]], na nakaayos sa pagkakasunud-sunod ayon sa alpabetong pangalan. Ito ay para sa mga '''lalaking artista''' lamang, ang mga aktres na Pilipina ay nakalista sa [[Talaan ng mga aktres na Pilipina|Listahan ng mga aktres na Pilipina]].
== A ==
{{Div col|colwidth=22em}}
*[[Aaron Agassi]] (ipinanganak noong 29 Marso 1988)
*[[Abel Estanislao]] (ipinanganak noong 9 Mayo 1995)
*[[Abra (rapper)|Abra]] (ipinanganak noong 9 Disyembre 1990)
*[[Ace Vergel]] (20 Nobyembre 1954–15 Disyembre 2007)
*[[Adrian Alandy]] (ipinanganak noong 7 Pebrero 1980)
*[[Aga Muhlach]] (ipinanganak noong 12 Agosto 1969)
*[[Ahron Villena]] (ipinanganak noong 10 Marso 1987)
*[[AJ Dee]] (ipinanganak noong 27 Hulyo 1982)
*[[AJ Perez]] (17 Pebrero 1993–17 Abril 2011)
*[[Al Tantay]] (ipinanganak noong 15 Marso 1956)
*[[Albert Martinez]] (ipinanganak noong 19 Abril 1961)
*[[Albie Casiño]] (ipinanganak noong 14 Mayo 1993)
*[[Alden Richards]] (ipinanganak noong 2 Enero 1992)
*[[Aldred Gatchalian]] (ipinanganak noong 14 Hunyo 1990)
*[[Alex Castro]] (ipinanganak noong 27 Setyembre 1985)
*[[Alex Diaz]] (ipinanganak noong 21 Hulyo 1993)
*[[Alexander Muhlach]] (ipinanganak noong 9 Hunyo 1942)
*[[Alfie Anido]] (30 Disyembre 1959–30 Disyembre 1981)
*[[Alfred Labatos]] (ipinanganak noong 30 Hunyo 1992)
*[[Alfred Vargas]] (ipinanganak noong 24 Oktubre 1981)
*[[Ali Abinal]] (ipinanganak noong 21 Abril 2002)
*[[Ali Asistio]] (ipinanganak noong 30 Hunyo 1996)
*[[Aljon Mendoza]] (ipinanganak noong 16 Hulyo 2001)
*[[Aljur Abrenica]] (ipinanganak noong 24 Marso 1990)
*[[Allan K.]] (ipinanganak noong 13 Disyembre 1958)
*[[Allan Paule]] (ipinanganak noong 24 Disyembre 1963)
*[[Allan-Ronald Muhlach]] (ipinanganak noong 1979)
*[[Allen Ansay]] (ipinanganak noong 23 Nobyembre 2003)
*[[Allen Dizon]] (ipinanganak noong 3 Oktubre 1977)
*[[Alonzo Muhlach]] (ipinanganak noong 19 Pebrero 2010)
*[[Alvaro Muhlach]] (1947–12 Mayo 2018)
*[[Alvin Aragon]] (ipinanganak noong 28 Oktubre 1989)
*[[Alvin Enriquez]] (ipinanganak noong 1978)
*[[Alvin Patrimonio]] (ipinanganak noong 17 Nobyembre 1966)
*[[Alwyn Uytingco]] (ipinanganak noong 11 Pebrero 1988)
*[[Amado Cortez]] (14 Disyembre 1927–22 Marso 2003)
*[[Andoy Balunbalunan]] (18 Enero 1909–8 Setyembre 1999)
*[[André Brouillette]] (ipinanganak noong 6 Mayo 1997)
*[[Andre Paras]] (ipinanganak noong 1 Nobyembre 1995)
*[[Andres Centenera]] (15 Marso 1914–7 Hulyo 1984)
*[[Andres Fernandez]]
*[[Andrew E.]] (ipinanganak noong 30 Hulyo 1967)
*[[Andy Poe]] (14 Mayo 1943–5 Setyembre 1995)
*[[Angel Esmeralda]] (1 Oktubre 1915–1985)
*[[Anjo Damiles]] (ipinanganak noong 10 Mayo 1996)
*[[Anjo Pertierra]] (ipinanganak noong 4 Enero 1997)
*[[Anjo Yllana]] (ipinanganak noong 24 Abril 1968)
*[[Anthony Alonzo]] (2 Abril 1948–9 Oktubre 1998)
*[[Anthony Castelo]] (ipinanganak noong 20 Nobyembre 1952)
*[[Anthony Constantino]] (ipinanganak noong 30 Mayo 2002)
*[[Anthony Falcon]] (ipinanganak noong 1 Pebrero 1988)
*[[Anton Bernardo]] (ipinanganak noong 9 Enero 1975)
*[[Anton Vinzon]] (ipinanganak noong 7 Pebrero 2008)
*[[Antonio Aquitania]] (ipinanganak noong 16 Enero 1977)
*[[Antonio Banta]]
*[[Apeng Daldal]] (12 Oktubre 1928–9 Pebrero 1992)
*[[April Boy Regino]] (9 Abril 1961–29 Nobyembre, 2020)
*[[Archie Alemania]] (ipinanganak noong 6 Marso 1978)
*[[Argel Saycon]] (ipinanganak noong 1 Setyembre 1998)
*[[Ariel Rivera]] (ipinanganak noong 1 Setyembre 1966)
*[[Ariel Ureta]] (ipinanganak noong 5 Nobyembre 1946)
*[[Arjo Atayde]] (ipinanganak noong 5 Nobyembre 1990)
*[[Armando Araneta]]
*[[Armando Goyena]] (7 Disyembre 1922–9 Marso 2011)
*[[Armando Villa]]
*[[Arron Villaflor]] (ipinanganak noong 5 Hulyo 1990)
*[[Ate Gay]] (ipinanganak noong 12 Agosto 1971)
*[[Atom Araullo]] (ipinanganak noong 19 Oktubre 1982)
*[[Atoy Co]] (ipinanganak noong 15 Oktubre 1951)
*[[Awra Briguela]] (ipinanganak noong 26 Marso 2004)
{{div col end}}
== B ==
{{Div col|colwidth=22em}}
*[[Babalu]] (29 Hunyo 1942–27 Agosto 1998)
*[[Balot (artista)|Balot]] (22 Marso 1926–27 Nobyembre 1996)
*[[Baron Geisler]] (ipinanganak noong 5 Hunyo 1982)
*[[Bassilyo]] (ipinanganak noong 11 Disyembre 1977)
*[[Sebastian Benedict|Baste]] (ipinanganak noong 22 Agosto 2012)
*[[Basty Alcances]] (ipinanganak noong 9 Nobyembre 1998)
*[[Batotoy]]
*[[Bayani Agbayani]] (ipinanganak noong 3 Enero 1969)
*[[Bayani Casimiro|Bayani Casimiro, Jr.]] (15 Agosto 1967—25 Hulyo 2025)
*[[Bayani Casimiro|Bayani Casimiro, Sr.]] (16 Hulyo 1918–27 Pebrero 1989)
*[[Bearwin Meily]] (ipinanganak noong 4 Abril 1977)
*[[Bembol Roco]] (ipinanganak noong 20 Nobyembre 1953)
*[[Ben Dato]]
*[[Ben David]]
*[[Ben Perez]] (1924–1997)
*[[Ben Tisoy]] (19 Mayo 1930–28 Marso 2002)
*[[Benj Manalo]] (ipinanganak noong 30 Hulyo 1995)
*[[Benj Pacia]] (ipinanganak noong 11 Agosto 1988)
*[[Benjamin Alves]] (ipinanganak noong 31 Marso 1989)
*[[Benjie Paras]] (ipinanganak noong 2 Oktubre 1968)
*[[Bentong]] (12 Enero 1964–9 Pebrero 2019)
*[[Bentot]] (13 Hulyo 1920–19 Hunyo 1986)
*[[Bentot Jr.]] (8 Enero 1970–5 Mayo 2016)
*[[Bernard Bonnin]] (8 Setyembre 1938–21 Nobyembre 20009)
*[[Bernard Palanca]] (ipinanganak noong 3 Disyembre 1976)
*[[Bernardo Bernardo]] (28 Enero 1945–8 Marso 2018)
*[[Bert Dominic]]
*[[Bert Leroy Jr.]]
*[[Betong Sumaya]] (ipinanganak noong 21 Nobyembre 1972)
*[[Billy Crawford]] (ipinanganak noong 16 Mayo 1982)
*[[Evelio Leonardia|Bing Leonardia]] (ipinanganak noong 10 Hulyo 1952)
*[[Bino Garcia]]
*[[BJ Forbes]] (ipinanganak noong 27 Marso 1998)
*[[Blakdyak]] (25 Hulyo 1969–21 Nobyembre 2016)
*[[Bob Dela Cruz]] (ipinanganak noong 10 Agosto 1977)
*[[Bob Soler]] (16 Abril 1937–25 Mayo 2023)
*[[Bobby Andrews]] (ipinanganak noong 30 Nobyembre 1976)
*[[Bobby Gonzalez]] (15 Enero 1935–5 Oktobre 2002)
*[[Bobby Ledesma]] (1938–1993)
*[[Boboy Garovillo]] (ipinanganak noong 10 Oktubre 1951)
*[[Bomber Moran]] (18 Oktubre 1944–14 Agosto 2004)
*[[Bonel Balingit]] (ipinanganak noong 30 Nobyembre 1967)
*[[Bong Revilla]] (ipinanganak noong 25 Setyembre 1966)
*[[Boobay]] (ipinanganak noong 7 Nobyembre 1986)
*[[Boom Labrusca]] (ipinanganak noong 2 Disyembre 1976)
*[[Boy Abunda]] (ipinanganak noong 29 Oktubre 1955)
*[[Boy Alano]] (20 Marso 1941–23 Hulyo 2022)
*[[Boy Mondragon]] (ipinanganak noong 1958)
*[[Boy2 Quizon]] (ipinanganak noong 25 Hulyo 1984)
*[[Brandon Legaspi]] (ipinanganak noong 1970)
*[[Brenan Espartinez]] (ipinanganak noong 18 Pebrero 1986)
*[[Brent Manalo]] (ipinanganak noong 6 Disyembre 1997)
*[[Brent Valdez]] (ipinanganak noong 3 Marso 1997)
*[[Isko Salvador|Brod Pete]] (ipinanganak noong 21 Mayo 1958)
*[[Bruce Roeland]] (ipinanganak noong 3 Nobyembre 2004)
*[[Bryan Benedict]] (ipinanganak noong 27 Setyembre 1993)
*[[Bryan Revilla]] (ipinanganak noong 22 Nobyembre 1986)
*[[Buboy Villar]] (ipinanganak noong 21 Marso 1998)
*[[Bugoy Cariño]] (ipinanganak noong 3 Setyembre 2002)
*[[Butz Aquino]] (20 Mayo 1939–17 Agosto 2015){{div col end}}
== C ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Cachupoy]]
* [[Caloy Alde]]
* [[Camay Lou]]
* [[Camille Prats]]
* [[Camille Raymond]]
* [[Candy Pangilinan]]
* [[Canuplin]]
* [[Caridad Peñalosa]]
* [[Caridad Sanchez]]
* [[Carina Afable]]
* [[Carl John Barrameda]]
* [[Carla Abellana]]
* [[Carlo Aquino]]
* [[Carlos Agassi]]
* [[Carlos Diaz]]
* [[Carlos Morales]]
* [[Carlos Padilla]]
* [[Carlos Padilla Jr]]
* [[Carlos Salazar]]
* [[Carmen Camacho]]
* [[Carmen Enriquez]]
* [[Carmen Pateña]]
* [[Carmen Ronda]]
* [[Carmen Rosales]]
* [[Carmen Soriano]]
* [[Carmencita Abad]]
* [[Carmencita Palma]]
* [[Carmi Martin]]
* [[Carmina Villaroel]]
* [[Carol Banawa]]
* [[Carol Dauden]]
* [[Carol Varga]]
* [[Casmot]]
* [[Cassandra Ponti]]
* [[Cecilia Lopez]]
* [[Cecille Castillo]]
* [[Cecille de Joya]]
* [[Celeste Legaspi]]
* [[Celia Flor]]
* [[Celia Fuentes]]
* [[Celine Lopez]]
* [[Celso Ad Castillo]]
* [[Celso Baltazar]]
* [[Cenon Lagman]]
* [[Cesar Montano]]
* [[Cesar Ramirez]]
* [[Chanda Romero]]
* [[Charee Pineda]]
* [[Charice]] o [[Charice Pempengco]]
* [[Charina Alonzo]]
* [[Charina Zaragoza]]
* [[Charito del Fierro]]
* [[Charito de Leon]]
* [[Charito Solis]]
* [[Chariz Solomon]]
* [[Charlene Gonzales]]
* [[Charlie Davao]]
* [[Charlie Mac]]
* [[Cheche Perez-de Tagle]]
* [[Ched Bermudez]]
* [[Cherry Pie Picache]]
* [[Cherry-Lou]]
* [[Chichay]]
* [[Chin Chin Gutierrez]]
* [[Chiqui Hollman]]
* [[Chiqui Somes]]
* [[Chiquito]]
* [[Chito Calvo]]
* [[Chito Licsi]]
* [[Chito Ponce-Enrile]]
* [[Chokoleit]]
* [[Chona Castillo]]
* [[Chona Sandoval]]
* [[Choy Acuña]]
* [[Chris Cayzer]]
* [[Chris Martin]]
* [[Chris Tiu]]
* [[Christian Bautista]]
* [[Christian Vasquez]]
* [[Christine Jacob]]
* [[Christopher de Leon]]
* [[Christopher Paloma]]
* [[Chuchi]]
* [[Chuckie Dreyfuss]]
* [[Chx Alcala]]
* [[Chynna Ortaleza]]
* [[Ciara Sotto]]
* [[Cielito Legaspi]]
* [[Cielito del Mundo]]
* [[Cindy Kurleto]]
* [[Cita Astals]]
* [[CJ Muere]]
* [[Claire de la Fuente]]
* [[Claudia Zobel]]
* [[Claudine Barretto]]
* [[Cloyd Robinson]]
* [[Coca Nicolas]]
* [[Coco Martin]]
* [[Cogie Domingo]]
* [[Coleen Garcia]]
* [[Collen Rydell]]
* [[Conde Ubaldo]]
* [[Connie Angeles]]
* [[Connie Reyes]]
* [[Conrad Poe]]
* [[Constancio de Guzman]]
* [[Cora Adajar]]
* [[Cora Maceda]]
* [[Corazon Noble]]
* [[Cris Bernal]]
* [[Cris Daluz]]
* [[Cris de Vera]]
* [[Criselda Volks]]
* [[Cristina Aragon]]
* [[Cristina Crisol]]
* [[Cristina Reyes]]
* [[Cristine Reyes]]
* [[Cristy Fermin]]
* [[Cynthia Patag]]
* [[Cynthia Ugalde]]
* [[Cynthia Zamora]]
{{div col end}}
== D ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Dagul]]
* [[Daisy Reyes]]
* [[Daisy Romualdez]]
* [[Dale Baldillo]]
* [[Damba Marquez]]
* [[Dan Alvaro]]
* [[Dan Fernandez]]
* [[Dang Cecilio]]
* [[Danica Sotto]]
* [[Daniel Fernando]]
* [[Daniel Jurado]]
* [[Daniel Matsunaga]]
* [[Daniel Padilla]]
* [[Daniel Razon]]
* [[Daniela Amable]]
* [[Danny Cruz]]
* [[Danny Javier]]
* [[Danny Ortega]]
* [[Danny Ramos]]
* [[Danny Riel]]
* [[Danny Taguiam]]
* [[Dante Rivero]]
* [[Dante Varona]]
* [[Daria Ramirez]]
* [[Darius Razon]]
* [[Darling Twins]]
* [[Dave Brodette]]
* [[Dave Manansala]]
* [[Dave Montelibano]]
* [[Deanna Prieto]]
* [[Deborah Sun]]
* [[Debraliz]]
* [[Delia Dolor]]
* [[Delia Marcos]]
* [[Delia Razon]]
* [[Dely Atay-Atayan]]
* [[Dely Magpayo]] o [[Tiya Dely]]
* [[Dely Villanueva]]
* [[Dencio Padilla]]
* [[Dennis Bonilla]]
* [[Dennis Cuyugan]]
* [[Dennis Padilla]]
* [[Dennis Roldan]]
* [[Dennis Trillo]]
* [[Desiree Destreza]]
* [[Desiree del Valle]]
* [[Dexter Doria]]
* [[Diana Dean]]
* [[Diana Zubiri]]
* [[Diane Hernandez]]
* [[Diane Jose]]
* [[Dick Israel]]
* [[Didith Reyes]]
* [[Didith Romero]]
* [[Diether Ocampo]]
* [[Dindi Gallardo]]
* [[Dindo Arroyo]]
* [[Dindo Fernando]]
* [[Ding Tello]]
* [[Dingdong Avanzado]]
* [[Dingdong Dantes]]
* [[Dinky Doo]]
* [[Dinky Doo Jr]]
* [[Dino Guevarra]]
* [[Diomedes Maturan]]
* [[Dion Ignacio]]
* [[Diva Montelaba]]
* [[Divina Valencia]]
* [[Djohanna Garcia]]
* [[Dolly Favorito]]
* [[Dolly Fuentes]]
* [[Dolly Garcia]]
* [[Dolly-Ann Carvajal]]
* [[Dolphy]]
* [[Dolphy Jr.]]
* [[Dominic Roco]]
* [[Domingo Landicho]]
* [[Domingo Principe]]
* [[Dominique Ochoa]]
* [[Don Dannon]]
* [[Don Escudero]]
* [[Don Pepot]]
* [[Dondon Nakar]]
* [[Donita Rose]]
* [[Donna Cruz]]
* [[Donna Villa]]
* [[Doro de los Ojos]]
* [[Dorothy Joy]]
* [[Dranreb]]
* [[Drew Arellano]]
* [[Dulce]]
* [[Dulce Lucban]]
{{div col end}}
== E ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Eagle]]
* [[Ed Finlan]]
* [[Eddie Arenas]]
* [[Eddie Fernandez]]
* [[Eddie Garcia]]
* [[Eddie Garcia Jr.]]
* [[Eddie Gil]]
* [[Eddie Gutierrez]]
* [[Eddie Ilarde]]
* [[Eddie Infante]]
* [[Eddie del Mar]]
* [[Eddie Mercado]]
* [[Eddie Mesa]]
* [[Eddie Nicart]]
* [[Eddie Peregrina]]
* [[Eddie Rodriguez]]
* [[Eddie San Jose]]
* [[Edgar Garcia]]
* [[Edgar Mande]]
* [[Edgar Mortiz]]
* [[Edgar Oira]]
* [[Edgar Opida]]
* [[Edgar Salcedo]]
* [[Edita Clomera]]
* [[Edita Vital]]
* [[Edlyn Peregrina]]
* [[Edna Luna]]
* [[Edu Manzano]]
* [[Eduardo de Castro]]
* [[Edward Barber]]
* [[Edward Neil Ferreira]]
* [[Edwin O'Hara]]
* [[Edwin Reyes]]
* [[Efren Montes]]
* [[Efren Reyes]]
* [[Efren Reyes Jr.]]
* [[Ehra Madrigal]]
* [[Eileen Macapagal]]
* [[Eiraliz Bermudez]]
* [[Elena Balmori]]
* [[Eliseo Carvajal]]
* [[Elisse Joson]]
* [[Elizabeth Bankhead]]
* [[Elizabeth Cooper]]
* [[Elizabeth Ledesma]]
* [[Elizabeth Madrid]]
* [[Elizabeth Oropesa]]
* [[Elizabeth Ramsey]]
* [[Ella Cruz]]
* [[Ella Guevara]]
* [[Elsa Oria]]
* [[Elvie Escarro]]
* [[Elvie Gonzales]]
* [[Elvira Manahan]]
* [[Ely Roque]]
* [[Emily Loren]]
* [[Emma Alegre]]
* [[Emma Esmeralda]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Engracia Rivera]]
* [[Engracio Ibarra]]
* [[Enzo Pineda]]
* [[Eric Fructuoso]]
* [[Erich Gonzales]] o [[Erich Gancayco]]
* [[Erlinda Cortez]]
* [[Ernie Forte]]
* [[Ernie Garcia]]
* [[Ernie Ortega]]
* [[Ernie Zarate]]
* [[Errol Abalayan]]
* [[Errol Dionisio]]
* [[Españita]]
* [[Esperanza Fabon]]
* [[Ester Buenaobra]]
* [[Esther Vizconde]]
* [[Estrella Kuenzler]]
* [[Etang Discher]]
* [[Ethel Booba]]
* [[Eugene Domingo]]
* [[Eunice Lagusad]] o [[Eunice "Charming" Lagunsad]]
* [[Eva Darren]]
* [[Eva Linda]]
* [[Eva Marie]]
* [[Eva Montes]]
* [[Eva Reyes]]
* [[Eva Vivar]]
* [[Evangeline Pascual]]
* [[Evelyn Bonifacio]]
* [[Evelyn Villar]]
{{div col end}}
== F ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Fe Amorsolo]]
* [[Fe Galvez]]
* [[Fely Acuna]]
* [[Ferdie Marcelo]]
* [[Fernando Montenegro]]
* [[Fernando Poe]]
* [[Fernando Poe Jr.]]
* [[Fidel del Barva]]
* [[Fidel de Castro]]
* [[Fitri Cerado]]
* [[Flor Bien]]
* [[Flor de Jasmin]]
* [[Florence Aguilar]]
* [[Florence Carvajal]]
* [[Florentino Ballecer]]
* [[Francine Prieto]]
* [[Francis Arnaiz]]
* [[Francis Magalona]]
* [[Francis Magundayao]]
* [[Francis Ong]]
* [[Francisco Cruz]]
* [[Franco Mateo]]
* [[Franco Rivero]]
* [[Frank Rivera]]
* [[Frankie Gordon]]
* [[Frankie Navaja Jr]]
* [[Franzen Fajardo]]
* [[Fred Cortez]]
* [[Fred Cortez Jr]]
* [[Fred Galang]]
* [[Fred Montilla]]
* [[Fred Panopio]]
* [[Fred Peñalosa]]
* [[Fred Santos]]
* [[Fred Santos Jr]]
* [[Freddie Aguilar]]
* [[Freddie Esguerra]]
* [[Freddie Quizon]]
* [[Freddie Yance]]
* [[Frederick Poe]]
* [[Frieda Fonda]]
{{div col end}}
== G ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[G Toengi]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Gabby Concepcion]]
* [[Gabby Eigenmann]]
* [[Gabriel "Flash" Elorde]] o [[Flash Elorde]]
* [[Gabriel Roxas]]
* [[Gaby dela Merced]]
* [[Gary Estrada]]
* [[Gary Leoncio]]
* [[Gary Lising]]
* [[Gary Valenciano]]
* [[Gary “Boy” Garcia]]
* [[Gay]] ng [[WEA Twins]]
* [[Geleen Eugenio]]
* [[Gelli de Belen]]
* [[Gem Castillo]]
* [[Geneva Cruz]]
* [[Geoff Eigenmann]]
* [[George Estregan]]
* [[George Estregan Jr]]
* [[George Javier]]
* [[Georgie Quizon]]
* [[Gerald Anderson]]
* [[Gerald Madrid]]
* [[Geraldine]]
* [[Gerardo de Leon]]
* [[German Moreno]]
* [[Gia Alvarez]]
* [[Gian Carlos]]
* [[Gil de Leon]]
* [[Gilbert Roland]]
* [[Gina Alajar]]
* [[Gina Alonzo]]
* [[Gina Laforteza]]
* [[Gina Pareño]]
* [[Gino Antonio]]
* [[Gino Padilla]]
* [[Gio Alvarez]]
* [[Giovanni Calvo]]
* [[Gladys Guevarra]]
* [[Gladys Reyes]]
*[[Glaiza De Castro]]
* [[Glenda Estrellado]]
* [[Gloria Diaz]]
* [[Gloria Imperial]]
* [[Gloria del Mundo]]
* [[Gloria Romero]]
* [[Gloria Selga]]
* [[Gloria Sevilla]]
* [[Glydel Mercado]]
* [[Gogo]]
* [[Goyong]]
* [[Greg Martin]]
* [[Greggy Liwag]]
* [[Gregorio Fernandez]]
* [[Gregorio Ticman]]
* [[Gretchen Barretto]]
* [[Guillermo Carls]]
* [[Guillermo de Joya]]
* [[Guy Donato]]
* [[Gwen Garci]]
* [[Gwendolyn]]
{{div col end}}
== H ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Harlene Bautista]]
* [[Harry Santos]]
* [[Hazel Espinosa]]
* [[Hazel Recheta]]
* [[Heart Evangelista]]
* [[Helen Gamboa]]
* [[Helen Morgan]]
* [[Helen Vela]]
* [[Henry Duval]]
* [[Herbert Bautista]]
* [[Herminia Carranza]]
* [[Herminio Bautista]]
* [[Hero Angeles]]
* [[Hero Bautista]]
* [[Hilda Koronel]]
* [[Horacio Morelos]]
{{div col end}}
== I ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Ian Batherson]]
* [[Ian de Leon]] o [[Kristoffer Ian]]
* [[Ike Jarlego]]
* [[Ike Lozada]]
* [[Imelda Alonzo]]
* [[Imelda Ilanan]]
* [[Imelda Papin]]
* [[Ina Raymundo]]
* [[Inday Badiday]]
* [[Inday Garutay]]
* [[Inday Jalandoni]]
* [[Irene Worrell]]
* [[Irma Alegre]]
* [[Isabel Granada]]
* [[Isabel Rivas]]
* [[Isabelle Daza]]
* [[Isadora]]
* [[Isko Moreno]]
* [[Isko Salvador]]
* [[Israel Salonga]]
* [[Issa Pressman]]
* [[Iwa Motto]]
* [[Iya Villania]]
* [[Iza Calzado]]
{{div col end}}
== J ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Jace Flores]]
* [[Jack Love Falcis]]
* [[Jackie Aquino]]
* [[Jackie Belmonte]]
* [[Jackie Esteves]]
* [[Jackie de Guzman]]
* [[Jackie Manzano]]
* [[Jackie-Lou Blanco]]
* [[Jhaved Lopez]]
* [[Jacklyn Jose]]
* [[Jacqueline Rivas]]
* [[Jade Lopez]]
* [[Jai Reyes]]
* [[Jaime Castellvi]]
* [[Jaime Fabregas]]
* [[Jaime dela Rosa]]
* [[Jake Cuenca]]
* [[Jake Roxas]]
* [[Jake Vargas]]
* [[James Blanco]]
* [[James Reid]]
* [[James Torres]]
* [[James Wright (singer)|James Wright]]
* [[Jamvhille Sebastian]]
* [[Jane de Leon]]
* [[Jane Oineza]]
* [[Janelle Jamer]]
* [[Janelle Manahan]]
* [[Janella Salvador]]
* [[Janet Bordon]]
* [[Janice de Belen]]
* [[Janice Jurado]]
* [[Janine Berdin]]
* [[Janine Desiderio]]
* [[Janine Frias]]
* [[Janine Gutierrez]]
* [[Janna Victoria]]
* [[Janno Gibbs]]
* [[Japoy Lizardo]]
* [[Jason Abalos]]
* [[Jason Francisco]]
* [[Jason Gainza]]
* [[Jay Durias]]
* [[Jay E]]
* [[Jay Ilagan]]
* [[Jay Manalo]]
* [[Jay-R]]
* [[Jaypee de Guzman]]
* [[JB Magsaysay]]
* [[JC Bonnin]]
* [[JC Castro]]
* [[JC de Vera]]
* [[JC Santos]]
* [[JC Tiuseco]]
* [[JE Sison]]
* [[Jean Garcia]]
* [[Jean Lopez]]
* [[Jean Saburit]]
* [[Jeanne Young]]
* [[Jeffrey Quizon]]
* [[Jeffrey Santos]]
* [[Jen Mark Andrada]]
* [[Jen Rosendahl]]
* [[Jennie Ramirez]]
* [[Jennifer Cortez]]
* [[Jennifer Mendoza]]
* [[Jennifer Prospero]]
* [[Jennifer Sevilla]]
* [[Jennings Sturgeon]]
* [[Jenny Suico]]
* [[Jennylyn Mercado]]
* [[Jeric Gonzales]]
* [[Jeric Raval]]
* [[Jeric Vasquez]]
* [[Jericho Rosales]]
* [[Jerry Brandy]]
* [[Jerry Pons]]
* [[Jess Lapid]]
* [[Jess Lapid Jr]]
* [[Jessa Zaragosa]]
* [[Jessette Prospero]]
* [[Jessica]]
* [[Jessy Mendiola]]
* [[Jesus Caballero]]
* [[Jesus Carreon]]
* [[Jesus Ramos]] o [[Jesus "Og" Ramos]]
* [[Jhoana Marie Tan]]
* [[Jillian Ward]]
* [[Jim Paredes]]
* [[Jim Pebanco]] o [[Jaime "Jim" Pebanco]]
* [[Jim Rosales]]
* [[Jimboy]]
* [[Jimi Melendez]]
* [[Jimmy Morato]]
* [[Jimmy Santos]]
* [[Jinggoy Estrada]]
* [[Jingle]]
* [[Jinky Llamanzares]]
* [[Jinky Oda]]
* [[Jiro Manio]]
* [[JM De Guzman]]
* [[Joaquin Fajardo]] o [[Buwaya]]
* [[Jobelle Salvador]]
* [[Jodi Sta. Maria]] o [[Jodi Sta. Maria - Lacson]]
* [[Joe Alvarez]]
* [[Joel Lamangan]]
* [[Joel Torre]]
* [[Joem Bascon]]
* [[Joey Gutierrez]]
* [[Joey de Leon]]
* [[John Apacible]]
* [[John Estrada]]
* [[John Lloyd Cruz]]
* [[John Medina (actor)|John Medina]]
* [[John Prats]]
* [[John Rendez]]
* [[Johnny Arville]]
* [[Johnny Delgado]]
* [[Johnny de Leon]]
* [[Johnny Madrid]]
* [[Johnny Midnight]]
* [[Johnny Monteiro]]
* [[Johnny Wilson]]
* [[Joko Diaz]]
* [[Jolina Magdangal]]
* [[Jolo Revilla]]
* [[Jomar Cruz]]
* [[Jomari Yllana]]
* [[Jommy Teotico]]
* [[Jonathan Potenciano]]
* [[Jonjon Hernandez]]
* [[Joonee Gamboa]]
* [[Jopay]]
* [[Joross Gamboa]]
* [[Jose Bernardo]]
* [[Jose Brillantes]]
* [[Jose Buencamino]]
* [[Jose Camia]]
* [[Jose Carreon]]
* [[Jose Carvajal]]
* [[Jose Corazon de Jesus]]
* [[Jose Garcia]]
* [[Jose Mari]]
* [[Jose Padilla, Jr.]]
* [[Jose Romulo]]
* [[Jose de Villa]]
* [[Jose Yap]]
* [[Jose-Cris Soto]]
* [[Jose-Luz Bernardo]]
* [[Jose Mari Chan]]
* [[Josefino Cenizal]]
* [[Joseph Bitangcol]]
* [[Joseph de Cordova]]
* [[Joseph Espiritu Ang]]
* [[Joseph Estrada]]
* [[Joseph Polk]]
* [[Josephine Estrada]]
* [[Josephine Garcia]]
* [[Joshua Dionisio]]
* [[Jovie Montinola]]
* [[Jovit Moya]]
* [[Joy]] ng [[WEA Twins]]
* [[Joy Dee]]
* [[Joy Sumilang]]
* [[Joyce Jimenez]]
* [[Juan Bautista]]
* [[Juan Pardo de Tavera]]
* [[Juan Rodrigo]]
* [[Juan-Miguel Salvador]]
* [[Juancho Gutierrez]]
* [[Juancho Triviño]]
* [[Juanita Angeles]]
* [[Judy Ann Santos]]
* [[Jules King]]
* [[Julia Baretto]]
* [[Julia Clarete]]
* [[Julia Montes]]
* [[Julian Estrada]]
* [[Julian Manansala]]
* [[Juliana Palermo]]
* [[Julie Ann Fortich]]
* [[Julie Anne San Jose]]
* [[Julie Vega]]
* [[Jun Aristorenas]]
* [[Jun Mariano]]
* [[Jun Polistico]]
* [[Jun Soler]]
* [[Jun Urbano]]
* [[June Keithley]]
* [[Junior]]
* [[Justin Cuyugan]]
* [[Justina David]]
* [[Juvy Cachola]]
* [[Justine Antivo]]
{{div col end}}
== K ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Karen Timbol]]
* [[Karim Kiram]]
* [[Karla Estrada]]
* [[Karla Kalua]]
* [[Karmela Lopez]]
* [[Karylle Padilla]]
* [[Kasupang]]
* [[Katarina Perez]]
* [[Katarina Tristan]]
* [[Katherine Luna]]
* [[Kathryn Bernardo]]
* [[Katrina Halili]]
* [[Katy de la Cruz]]
* [[Kaye Abad]]
* [[Keanna Reeves]]
* [[Keempee de Leon]]
* [[Kier Legaspi]]
* [[Kim Chiu]]
* [[Kim delos Santos]]
* [[Kiray Celis]]
* [[Klaudia Koronel]]
* [[Klaudia Zobel]]
* [[Kris Aquino]]
* [[Kris Bernal]]
* [[Kris Lawrence]]
* [[Kristal Kristobal]]
* [[Kristine Garcia]]
* [[Kristine Hermosa]]
* [[Kristine Jaka]]
* [[Kristine Sabella]]
* [[Kristoffer Martin]]
* [[Krystal Reyes]]
* [[Kuhdet Honasan]]
* [[Kyline Alcantara]]
{{div col end}}
== L ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Laarni Enriquez]]
* [[Labuyo]]
* [[Laila Dee]]
* [[Lailani Navarro]]
* [[Lala Montelibano]]
* [[Lalaine Bennett]]
* [[Lampel Cojuangco]]
* [[Lance Madrigal]]
* [[Lani Lobangco]]
* [[Lani Mercado]]
* [[Lani Oteyza]]
* [[Lani Padilla]]
* [[Lara Morena]]
* [[Larry Silva]]
* [[Laura Danao]]
* [[Laura Hermosa]]
* [[Lauren Young]]
* [[Lauro Delgado]]
* [[Lea Orosa]]
* [[Lea Salonga]]
* [[Leah Navarro]]
* [[Leila Benitez]]
* [[Leila Hermosa]]
* [[Leila Morena]]
* [[Len Gutierrez]]
* [[Leni Santos]]
* [[Leni Trinidad]]
* [[Leo Angelo]]
* [[Leo Martinez]]
* [[Leo Pilapil]]
* [[Leonor Vergara]]
* [[Leonora Reyes]]
* [[Leopoldo Salcedo]]
* [[Leroy Salvador]]
* [[Letty Alonzo]]
* [[Letty Liboon]]
* [[Levi Celerio]]
* [[Lew Soratorio]]
* [[Lexi Fernandez]]
* [[Liberty Ilagan]]
* [[Liezl Martinez]] o [[Anna Lissa]]
* [[Lilia Dizon]]
* [[Lilian Leonardo]]
* [[Lilibeth Ranillo]]
* [[Lillian Laing]]
* [[Lily Marquez]]
* [[Lily Miraflor]]
* [[Lina Alva]]
* [[Lina Anota]]
* [[Linda Alcid]]
* [[Linda Estrella]]
* [[Linda Madrid]]
* [[Linda Martin]]
* [[Lirio del Valle]]
* [[Lirio Vital]]
* [[Lita Gutierrez]]
* [[Lita Vasquez]]
* [[Lito Anzures]]
* [[Lito Calzado]]
* [[Lito Carmelo]]
* [[Lito Gruet]]
* [[Lito Lapid]]
* [[Lito Legaspi]]
* [[Lito Pimentel]]
* [[Liwayway Arceo]]
* [[Liza Belmonte]]
* [[Liza Lorena]]
* [[Liza Moreno]]
* [[Liza Soberano]]
* [[LJ Reyes]]
* [[Loisa Andalio]]
* [[Lola]]
* [[Lola Rodriguez]]
* [[Lolita Rodriguez]]
* [[Long Mejia]]
* [[Lopito]]
* [[Lorenzo Buenafe]]
* [[Loretta Andrada]]
* [[Loretta de Lara]]
* [[Loretta Marquez]]
* [[Lorli Villanueva]]
* [[Lorna Tolentino]]
* [[Lota Delgado]]
* [[Lotlot]] o [[Lotlot de Leon]]
* [[Lou Salvador]]
* [[Lou Salvador Jr]]
* [[Louella]]
* [[Louise Delos Reyes]]
* [[Lourdes Nuque]]
* [[Love Admana]]
* [[Lovi Poe]]
* [[Lucas Paredes]]
* [[Lucita Soriano]]
* [[Lucy Torres-Gomez]]
* [[Ludy Carmona]]
* [[Luis Alandy]]
* [[Luis Castellvi]]
* [[Luis Gonzales]]
* [[Luis Manzano]]
* [[Luis Tuazon]]
* [[Luisa Acuña]]
* [[Luisa Montesa]]
* [[Luisa Muñoz]]
* [[Luningning]]
* [[Luz Valdez]]
* [[Lydia Antonio]]
* [[Lydia Resma]]
* [[Lyka Ugarte]]
* [[Lyn D'Amour]]
{{div col end}}
== M ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Madkillah]]
* [[Magda Gonzalez]]
* [[Maggie Calloway]]
* [[Maggie dela Riva]]
* [[Mahal]]
* [[Maidu Morato]]
* [[Maita Soriano]]
* [[Maita Suason]]
* [[Maja Salvador]]
* [[Makisig Morales]]
* [[Malou de Guzman]]
* [[Manding Claro]]
* [[Manilyn Reynes]]
* [[Manny Castañeda]]
* [[Manny de Leon]]
* [[Manny Luna]]
* [[Manny Pacquiao]]
* [[Manny Paner]]
* [[Manok]]
* [[Manoling Morato]]
* [[Manolo Favis]]
* [[Manolo Robles]]
* [[Manuel Barbeyto]]
* [[Manuel Conde]]
* [[Manuel Paner]]
* [[Manuel Silos]]
* [[Manuel Ubaldo]]
* [[Marc Nelson]]
* [[Marco Alcaraz]]
* [[Marco Antonio]]
* [[Marco Sison]]
* [[Marco-Polo Garcia]]
* [[Margie Braza]]
* [[Margie Moran]]
* [[Margie Tanquintic]]
* [[Mari-Len]]
* [[Maria Ballesteros]]
* [[Maria Cristina]]
* [[Maria Isabel Lopez]]
* [[Maria Miranda]]
* [[Maria Teresa Carlson]]
* [[Maria Victoria]]
* [[Marian Rivera]]
* [[Marianne de la Riva]]
* [[Maribel Aunor]]
* [[Maricar de Mesa]]
* [[Maricel Morales]]
* [[Maricel Soriano]]
* [[Mariel Rodriguez]]
* [[Marietta Miranda]]
* [[Marifi]]
* [[Marilen Martinez]]
* [[Marilou Bendigo]]
* [[Marilou Destreza]]
* [[Marilou Muñoz]]
* [[Marilou Uson]]
* [[Marilou Ver]]
* [[Marilyn Pastera]]
* [[Marilyn Villamayor]]
* [[Mario Antonio]]
* [[Mario Barri]]
* [[Mario Escudero]]
* [[Mario Montalban]]
* [[Mario Montenegro]]
* [[Mario O'Hara]]
* [[Maripaz Salvador]]
* [[Mariquit Soliman]]
* [[Marissa Delgado]]
* [[Marissa Ibañez]]
* [[Marita Zobel]]
* [[Marites de Joya]]
* [[Maritess Gutierrez]]
* [[Maritess Revilla]]
* [[Marithez Samson]]
* [[Marixi Luna]]
* [[Mariz]]
* [[Mariz Racal]]
* [[Mariza]]
* [[Marjorie Barretto]]
* [[Mark Abaya]]
* [[Mark Anthony Fernandez]]
* [[Mark Bautista]]
* [[Mark Gil]]
* [[Mark Herras]]
* [[Mark Joseph]]
* [[Marky Cielo]]
* [[Marlene Dauden]]
* [[Marlon Ramirez]]
* [[Martha Sevilla]]
* [[Martin Escudero]]
* [[Marvin Agustin]]
* [[Mary Massab]]
* [[Mary Walter]]
* [[Maryann Paulate]]
* [[Mat Ranillo]]
* [[Mat Ranillo Jr]]
* [[Mat Ranillo III]]
* [[Matet]] o [[Matet de Leon]]
* [[Matimtiman Cruz]]
* [[Matteo Guidicelli]]
* [[Matutina]]
* [[Maui Taylor]]
* [[Maureen Larrazabal]]
* [[Maureen Mauricio]]
* [[Max Alvarado]]
* [[Max Collins]]
* [[Max Laurel]]
* [[Maxene Magalona]]
* [[May Villarica]]
* [[Maya dela Cuesta]]
* [[Maya Fuentes]]
* [[Medy Valdez]]
* [[Mel Francisco]]
* [[Mel Martinez]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Melanie Marquez]]
* [[Meldy Corrales]]
* [[Melissa Gibbs]]
* [[Melissa Mendez]]
* [[Melissa Ricks]]
* [[Mely Tagasa]]
* [[Menggay]]
* [[Merci Molina]]
* [[Merle Fernandez]]
* [[Merle Tuazon]]
* [[Metring David]]
* [[Mhyco Aquino]]
* [[Michael Gonzales]]
* [[Michael Locsin]]
* [[Michael de Mesa]]
* [[Michael Murray]]
* [[Michael Prigar]]
* [[Michael Roy Jornales]]
* [[Michelle Bayle]]
* [[Michelle Madrigal]]
* [[Michelle Vito]]
* [[Michelle Zobel]]
* [[Mickey Feriols]]
* [[Miguel Anzures]]
* [[Miguel Rodriguez]]
* [[Miguel Salveron]]
* [[Miguel Tanfelix]]
* [[Miguelito]]
* [[Migui Moreno]]
* [[Mike Hanopol]]
* [[Mike Magat]]
* [[Mike Respall]]
* [[Mike Tan]]
* [[Mike Vergel]]
* [[Mikee Quintos]]
* [[Mikey Macapagal-Arroyo]]
* [[Mila Montañez]]
* [[Mila Ocampo]]
* [[Mila del Rosario]]
* [[Mila del Sol]]
* [[Milagros Naval]]
* [[Mildred Ortega]]
* [[Millie Mercado]]
* [[Mina Aragon]]
* [[Mina Atsaperoh]]
* [[Minda Bernal]]
* [[Minda Mora]]
* [[Miniong Alvarez]]
* [[Miriam Jurado]]
* [[Miriam Pantig]]
* [[Miriam Quiambao]]
* [[Mishelle Zobel]]
* [[Mitch Valdes]] datihang [[Maya Valdes]]
* [[Mitos Seva]]
* [[Mitos Villarreal]]
* [[Mohammed Faizal]]
* [[Mona Fernandez]]
* [[Mona Louise Rey]]
* [[Mona Morena]]
* [[Monang Carvajal]]
* [[Monica]]
* [[Monica Herrera]]
* [[Monica Locca]]
* [[Monica Madrid]]
* [[Monique Wilson]]
* [[Monsour del Rosario]]
* [[Moody Diaz]]
* [[Morissette Amon]]
* [[Mura]]
* [[Mutya Crisostomo]]
* [[Myla Gumila]]
* [[Mylene Dizon]]
* [[Myra Manibog]]
* [[Myrna Castillo]]
* [[Myrna Delgado]]
* [[Myrna Velasco]]
* [[Myrtle Sarrosa]]
{{div col end}}
== N ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Nadia Montenegro]]
* [[Nadine Lustre]]
* [[Nadine Samonte]]
* [[Nancy Carlos]]
* [[Nancy Castiglione]]
* [[Nancy Roman]]
* [[Nancy Veronica]]
* [[Nanding Fernandez]]
* [[Narding Anzures]]
* [[Nash Aguas]]
* [[Nati Rubi]]
* [[Naty Bernardo]]
* [[Naty Mallares]]
* [[Neddie Decena]]
* [[Nela Alvarez]]
* [[Nello Nayo]]
* [[Nelly Baylon]]
* [[Nemesio E. Caravana]]
* [[Nemia Velasco]]
* [[Nena Cardenas]]
* [[Nene Tamayo]]
* [[Nenita Vidal]]
* [[Neri Naig]]
* [[Nestor Torre]]
* [[Nestor de Villa]]
* [[Ngo-Ngo]]
* [[Nick Noel]]
* [[Nick Romano]]
* [[Nicky Martell]]
* [[Nida Blanca]]
* [[Nikki]] o [[Nikki Ross]] ng [[Wing Duo]]
* [[Niño Muhlach]]
* [[Nita Carmona]]
* [[Noni Buencamino]]
* [[Nonong de Andres]]
* [[Nonoy Zuñiga]]
* [[Nora Aunor]]
* [[Norma Anzures]]
* [[Norma Balagtas]]
* [[Norma Blancaflor]]
* [[Norma Ledesma]]
* [[Norma del Rosario]]
* [[Nort Nepomuceno]]
* [[Nova Villa]]
* [[Novo Bono Jr]]
* [[Nympha Bonifacio]]
{{div col end}}
== O ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Odette Khan]]
* [[Ogie Alcasid]]
* [[ OJ Mariano]]
* [[Olivia Cenizal]]
* [[Olivia O'Hara]]
* [[Olivia Ortiz]]
* [[Ollie de la Peña]]
* [[Olympio dela Torre]]
* [[Omar Camar]]
* [[Onemig Bondoc]]
* [[Opalyn Forster]]
* [[Orlando Nadres]]
* [[Oscar Keesee]]
* [[Oscar Moreno]]
* [[Oscar Obligacion]]
* [[Oscar Roncal]]
* [[Oyo Boy Sotto]]
{{div col end}}
== P ==
* [[Pablo Virtuoso]]
* [[Pabo]]
* [[Pabs Dadivas]]
* [[Pacita Arana]]
* [[Pacita del Rio]]
* [[Paco Zamora]]
* [[Palito]]
* [[Paloma]]
* [[Pamela Ponti]]
* [[Panchito]] o [[Panchito Alba]]
* [[Panchito Jr.]]
* [[Pancho Magalona]]
* [[Paolo Araneta]]
* [[Paolo Ballesteros]]
* [[Paolo Bediones]]
* [[Paolo Contis]]
* [[Paolo Montalban]]
* [[Paolo Romero]]
* [[Paquito Bolero]]
* [[Paquito Diaz]]
* [[Paquito Toledo]]
* [[Paraluman]]
* [[Pat Salem]]
* [[Patria Plata]]
* [[Patricia Javier]]
* [[Patricia Mijares]]
* [[Patrick Guzman]]
* [[Patrick dela Rosa]]
* [[Patsy]]
* [[Paul Salad]]
* [[Pauleen Luna]]
* [[Pauline Sevilla]]
* [[Pedro Adigue Jr]]
* [[Pedro Faustino]]
* [[Pen Medina]]
* [[Penggot]]
* [[Pepe Pimentel]]
* [[Pepito Rodriguez]]
* [[Pepito Vera-Perez]]
* [[Pepsi Paloma]]
* [[Perla Adea]]
* [[Perla Bautista]]
* [[Perla Garcia]]
* [[Perry Baltazar]]
* [[Peter Aristorenas]]
* [[Peter Corpuz]]
* [[Philip Cesar]]
* [[Philip Gamboa]]
* [[Phillip Salvador]]
* [[Phoemela Barranda]]
* [[Pia Moran]]
* [[Pia Pilapil]]
* [[Pia Zabale]]
* [[Pianing Vidal]]
* [[Piching Osorio]]
* [[Pilar Pilapil]]
* [[Pilita Corrales]]
* [[Pinky de Leon]]
* [[Pinky Montilla]] o [[Pinky]]
* [[Piolo Pascual]]
* [[Plinky Recto]]
* [[Pocholo Montes]]
* [[Pokwang]]
* [[Pol Enriquez]]
* [[Popoy]]
* [[Pops Fernandez]]
* [[Portia Ilagan]]
* [[Precilla Ramirez]]
* [[Pricilla Almeda]]
* [[Princess]]
* [[Princess Punzalan]]
* [[Princess Ryan]]
* [[Princess Snell]]
* [[Priscilla Cellona]]
* [[Prospero Luna]]
* [[Pugak]]
* [[Pugo]]
* [[Purita dela Rosa]]
== Q ==
* [[Quiel Segovia]]
* [[Quiteria Alegre]]
== R ==
* [[Rachel Alejandro]]
* [[Rachelle Ann Go]]
* [[Racquel Reyes]]
* [[Rafael Centenera]]
* [[Rafael Roces]]
* [[Raffy Anido]]
* [[Raffy Rodriguez]]
* [[Rain Pogi Quite]] o [[Rain Prince Allan Quite]]
* [[Rainier Castillo]]
* [[Ram Revilla]]
* [[Ramil Rodriguez]]
* [[Ramon Bagatsing]]
* [[Ramon Christopher]]
* [[Ramon D'Salva]]
* [[Ramon Jacinto]] o [[RJ]]
* [[Ramon Revilla]]
* [[Ramon Revilla Jr]]
* [[Ramon Zamora]]
* [[Randy Pimentel]]
* [[Randy Ramos]]
* [[Randy Robledo]]
* [[Randy Santiago]]
* [[Raquel Montesa]]
* [[Raul Aragon]]
* [[Raul Arellano]]
* [[Ray Ventura]]
* [[Ray Villania]]
* [[Raymart Santiago]]
* [[Raymond Bagatsing]]
* [[Raymond Gutierrez]]
* [[Raymond Lauchengco]]
* [[Raymond Manalo]]
* [[Rebecca]]
* [[Rebecca Gonzales]]
* [[Rebecca del Rio]]
* [[Rebecca Rocha]]
* [[Redford White]]
* [[Reggie Curley]]
* [[Regine Velasquez]]
* [[Reina Pimentel]]
* [[Renato del Prado]]
* [[Renato Robles]]
* [[Rene Ordoñez]]
* [[Rene Requiestas]]
* [[Renz Valerio]]
* [[Renzo Cruz]]
* [[Rex Lapid]]
* [[Rey dela Cruz]]
* [[Rey Lapid]]
* [[Rey 'PJ' Abellana]]
* [[Rey Roldan]]
* [[Rey Taylo]]
* [[Rey Tomenes]]
* [[Reynaldo Dante]]
* [[Rez Cortez]]
* [[Rhea Alonzo]]
* [[Rhian Ramos]]
* [[Rhodora Silva]]
* [[Ria]]
* [[Ric Arellano]]
* [[Ric Bustamante]]
* [[Ric Rodrigo]]
* [[Ric Segreto]]
* [[Rica Peralejo]]
* [[Ricardo Brillantes]]
* [[Ricardo Cepeda]]
* [[Ricardo del Prado]]
* [[Ricardo de Soto]]
* [[Richard Benito]]
* [[Rich Asuncion]]
* [[Richard Bonnin]]
* [[Richard Gomez]]
* [[Richard Gutierrez]]
* [[Richard Quan]]
* [[Richard Romualdez]]
* [[Richard Yap]]
* [[Richie D'Horsie]]
* [[Richie Reyes]]
* [[Ricky Belmonte]]
* [[Ricky Davao]]
* [[Ricky Mansueto]]
* [[Ricky Nicolas]]
* [[Ricky Rivero]]
* [[Ricky Rogers]]
* [[Ricky Santiago]]
* [[Ricky Valencia]]
* [[Rico Barrera]]
* [[Rico Roman]]
* [[Rico Romero]]
* [[Rico Yan]]
* [[Rina Reyes]]
* [[Rio Diaz]]
* [[Rio Locsin]]
* [[Rita Amor]]
* [[Rita De Guzman]]
* [[Rita Avila]]
* [[Rita Gomez]]
* [[Rita Rica]]
* [[Rita Rio]]
* [[Rizza]]
* [[Robert Arevalo]]
* [[Robert Campos]]
* [[Robert Lee]]
* [[Robert Ortega]]
* [[Roberto Gonzalez]]
* [[Roberto Talabis]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Robin Aristorenas]]
* [[Robin Padilla]]
* [[Robin da Roza]]
* [[Rocco Montalban]]
* [[Rocco Nacino]]
* [[Rochelle del Carmen]]
* [[Rochelle Pangilinan]]
* [[Rod Dasco]]
* [[Rod Navarro]]
* [[Rod Navarro Jr]]
* [[Rodel Naval]]
* [[Rodel Velayo]]
* [[Roderick Paulate]]
* [[Rodolfo "Boy" Garcia]]
* [[Roel Vergel de Dios]]
* [[Rogelio dela Rosa]]
* [[Roger Calvin]]
* [[Roger Miranda]]
* [[Roger Nite]]
* [[Roi Vinzon]]
* [[Rolan Robles]]
* [[Roland Dantes]]
* [[Rolando Gonzalez]]
* [[Roldan Aquino]]
* [[Roldan Rodrigo]]
* [[Rolly Quizon]]
* [[Rolly Villa]]
* [[Rom Rivera]]
* [[Roma Roces]]
* [[Romano Castellvi]]
* [[Romeo Vasquez]]
* [[Rommel Padilla]]
* [[Romnick Sarmenta]]
* [[Romy Brion]]
* [[Romy Diaz]]
* [[Romy Mallari]]
* [[Romy Nario]]
* [[Ronald Bregendahl]]
* [[Ronald Corveau]]
* [[Ronald Remy]]
* [[Ronaldo Valdez]]
* [[Ronnie Henares]]
* [[Ronnie Lazaro]]
* [[Ronnie Martinez]]
* [[Ronnie Ricketts]]
* [[Ronnie Villa]]
* [[Rosa Aguirre]]
* [[Rosa del Mar]]
* [[Rosa Mia]]
* [[Rosa del Pilar]]
* [[Rosa Rosal]]
* [[Rosa del Rosario]]
* [[Rosalie Robles]]
* [[Rosanna de Guzman]]
* [[Rosanna Montes]]
* [[Rosanna Ortiz]]
* [[Rosanna Roces]]
* [[Rosanne Prieto]]
* [[Rosario Moreno]]
* [[Rosario del Pilar]]
* [[Rose Andrada]]
* [[Rosemarie]] o [[Rosemarie Sonora]]
* [[Rosemarie Gil]]
* [[Rosita Noble]]
* [[Rossana Marquez]]
* [[Rowell Santiago]]
* [[Rowena Madrid]]
* [[Rox Montealegre]]
* [[Roxanne Abad-Santos]]
* [[Roxanne Barcelo]]
* [[Roxanne Guinoo]]
* [[Roy Alvarez]]
* [[Royette Padilla]]
* [[Ruben Alcover]]
* [[Ruben Ilagan]]
* [[Ruben Rustia]]
* [[Ruben Tagalog]]
* [[Rubirosa]]
* [[Ruby Rodriguez]]
* [[Rudy Concepcion]]
* [[Rudy Evangelista]]
* [[Rudy Fernandez]]
* [[Rudy Manlapaz]]
* [[Rufa Mae Quinto]]
* [[Ruffa Gutierrez]]
* [[Rufino Ocampo]]
* [[Ruru Madrid]]
* [[Rustom Padilla]]
* [[Ruthie Roces]]
* [[Ryan Agoncillo]]
* [[Ryan Eigenmann]]
* [[Ryan Soler]]
* [[Ryza Cenon]]
* [[Ryzza Mae Dizon]]
== S ==
* [[Saab Magalona]]
* [[Sabatini Fernandez]]
* [[Sabrina Man]]
* [[Sahlee Quizon]]
* [[Salud del Valle]]
* [[Salvador Saragoza]]
* [[Samantha Gail Campos]]
* [[Salvador Tinsay]]
* [[Sam Concepcion]]
* [[Sam Milby]]
* [[Sammy Barretto]]
* [[Sammy Lagmay]]
* [[Sammy Sarmiento]]
* [[Sancho Tesalona]]
* [[Sandara Park]]
* [[Sandy Talag]]
* [[Sarah Calvin]]
* [[Sarah Geronimo]]
* [[Sarah Lahbati]]
* [[Sarah Suarez]]
* [[Sarsi Emmanuelle]]
* [[Say Alonzo]]
* [[Scarlett Revilla]]
* [[Sepo del Rosario]]
* [[Shaina Magdayao]]
* [[Sharlene San Pedro]]
* [[Sharon Cuneta]]
* [[Sheree]]
* [[Shermaine Santiago]]
* [[Sheryl Cruz]]
* [[Shirley Fuentes]]
* [[Shirley Gorospe]]
* [[Shyr Valdez]]
* [[Sid Lucero]]
* [[Smile Bengco]]
* [[Sheena Halili]]
* [[Snooky]] o [[Snooky Serna]]
* [[Sofia Andres]]
* [[Sofia Lotta]]
* [[Sofia Moran]]
* [[Sofia Valdez]]
* [[Soledad Aquino]]
* [[Solenn Heusaff]]
* [[Soliman Cruz]]
* [[Sonia Bella]]
* [[Sonny Cortez]]
* [[Soxy Topacio]]
* [[Stella Ruiz]]
* [[Stella Strada]]
* [[Stella Suarez]]
* [[Stella Suarez, Jr.]]
* [[Stephanie Sol]]
* [[Subas Herrero]]
* [[Sue Ramirez]]
* [[Sunday Contreras]]
* [[Sunshine Cruz]]
* [[Sunshine Dizon]]
* [[Sunyee Maluche]]
* [[Susan Africa]]
* [[Susan Fuentes]]
* [[Susan Henson]]
* [[Susan Lozada]]
* [[Susan Magalona]]
* [[Susan Roces]]
* [[Suzanne Gonzales]]
* [[Suzette Ranillo]]
* [[Sylvia La Torre]]
* [[Sylvia Rosales]]
* [[Sylvia Sanchez]]
== T ==
* [[Tanya Garcia]]
* [[Tanya Gomez]]
* [[Tanya Monetengro]]
* [[Tarzan]]
* [[Teddy Benavidez]]
* [[Teody Belarmino]]
* [[Teresita Sonora]]
* [[Teri Onor]]
* [[Teroy de Guzman]]
* [[Tessie Agana]]
* [[Tessie Lagman]]
* [[Tessie Martinez]]
* [[Tessie Quintana]]
* [[Tessie San Juan]]
* [[Tessie Tomas]]
* [[Thea Tolentino]]
* [[Thelma Kennedy]]
* [[Tina Lapus]]
* [[Tina Loy]]
* [[Tina Paner]] o [[Kristina Paner]]
* [[Tina Revilla]]
* [[Tinno de Lara]]
* [[Tinno Lapus]]
* [[Tintoy]]
* [[Tirso Cruz III]]
* [[Tita Aunor]]
* [[Tita Betty]] o [[Betty Mendez-Livioco]]
* [[Tita Duran]]
* [[Tita Muñoz]]
* [[Tita de Villa]]
* [[Tito Arevalo]]
* [[Tito Galla]]
* [[TJ Trinidad]]
* [[Togo]]
* [[Tolindoy]]
* [[Tommy Abuel]]
* [[Tonette Macho]]
* [[Toni Gonzaga]]
* [[Toni Rose Gayda]]
* [[Tonton Gutierrez]]
* [[Tony Arnaldo]]
* [[Tony Benroy]]
* [[Tony Camonte]]
* [[Tony Carrion]]
* [[Tony Cayado]]
* [[Tony Dantes]]
* [[Tony Ferrer]]
* [[Tony de Guzman]]
* [[Tony Mabesa]]
* [[Tony Marzan]]
* [[Tony Mogueis]]
* [[Tony Santos]]
* [[Tony Santos Jr]]
* [[Tony Tolman]]
* [[Toto]]
* [[Totoy Torrente]]
* [[Trixia Gomez]]
* [[Troy Montero]]
* [[Tugak]]
* [[Tweeny]]
== U ==
* [[Ulysses Tzan]]
* [[Uma Khouny]]
* [[Ursula Marquez]]
== V ==
* [[Val Hernandez]]
* [[Val Iglesia]]
* [[Val Magno]]
* [[Val Sotto]]
* [[Valerie Concepcion]]
* [[Valerie Weigmann]]
* [[Van de Leon]]
* [[Vandolph]]
* [[Vaness del Moral]]
* [[Vea Veloso]]
* [[Ven Medina]]
* [[Venchito Galvez]]
* [[Vera Vargas]]
* [[Verna Gaston]]
* [[Veronica Diamante]]
* [[Veronica Jones]]
* [[Veronica Palileo]]
* [[Vhong Navarro]]
* [[Via Marquez]]
* [[Vic Andaya]]
* [[Vic Diaz]]
* [[Vic Morales]]
* [[Vic Pacia]]
* [[Vic Sotto]]
* [[Vic Vargas]]
* [[Vic Varrion]]
* [[Vice Ganda]]
* [[Vicente Abo]]
* [[Vicente Liwanag]]
* [[Vicente Ocampo]]
* [[Vicente Salumbides]]
* [[Victor Blanco]]
* [[Victor Bravo]]
* [[Victor Laurel]]
* [[Victor Morales]]
* [[Victor Neri]]
* [[Victor Sevilla]]
* [[Victor Wood]]
* [[Vida Florante]]
* [[Vida Verde]]
* [[Vilma Santos]]
* [[Vilma Valera]]
* [[Vina Cansino]]
* [[Vina Morales]]
* [[Vina Morena]]
* [[Vince Rectra]]
* [[Violeta del Campo]]
* [[Virgilio Araneta]]
* [[Virgilio Garcia]]
* [[Virgilio Hilario]]
* [[Virginia]]
* [[Virginia Montes]]
* [[Vivian Lorrain]]
* [[Vivian Velez]]
* [[Von Serna]]
== W ==
* [[Wally Bayola]]
* [[Walter Navarro]]
* [[Wea Twins]]
* [[Wendell Ramos]]
* [[Wendy Valdez]]
* [[Weng-Weng]]
* [[Will Devaughn]]
* [[William Martinez]]
* [[William Romero]]
* [[Willie Revillame]]
* [[Willie Sotelo]]
* [[Wilma Doesnt]]
* [[Winnie Santos]]
* [[Woody Cruz]]
* [[Wowie Cruz]]
* [[Wowie De Guzman]]
== Y ==
* [[Yael Yuzon]]
* [[Yam Concepcion]]
* [[Yasmien Kurdi]]
* [[Yasmin Ayesa]]
* [[Yassi Pressman]]
* [[Yayo Aguila]]
* [[Yen Santos]]
* [[Yeng Constantino]]
* [[Ynez Veneracion]]
* [[Yolanda Guevarra]]
* [[Yolanda Marquez]]
* [[Yoyoy Villame]]
* [[Yvonne]]
== Z ==
* [[Zaldy Zshornack]]
* [[Zandra Summer]]
* [[Zandro Zamora]]
* [[Zar Acayan]]
* [[Zeneida Amador]]
* [[Zeny Zabala]]
* [[Zernan Manahan]]
* [[Zorayda Sanchez]]
* [[Zoren Legaspi]]
* [[Zsa Zsa Padilla]]
== Mga Sanggunian ==
* ''[http://www.ranker.com/list/actors-from-philippines/reference "Famous Actors from The Philippines"] Ranker.''
* [http://www.chanrobles.com/philippinesentertainmentpage.htm#.V9kY9rPvMdV ''"PHILIPPINE ENTERTAINMENT PAGE (FILIPINO ACTORS, ACTRESSES AND CELEBRITIES) - CHAN ROBLES VIRTUAL LAW LIBRARY"'']
* ''[http://www.listal.com/actors/filipino/all "Filipino actors & actresses"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160118045716/http://www.listal.com/actors/filipino/all |date=2016-01-18 }} Listal.''
* [http://www.philippinecountry.com/celebrities/ ''"Philippine Celebrities"'']
[[Kategorya:Mga artista mula sa Pilipinas|*]]
[[Kategorya:Ika-20 siglo]]
ok3nnxax2b3loq9gh7ejvt44f35gbw4
2241296
2241295
2026-11-10T07:48:49Z
Ivan P. Clarin
84769
2241296
wikitext
text/x-wiki
'''Ito ay ang listahan ng mga aktor na Pilipino''' na kasalukuyan at nakaraan na kilalang [[Mga Pilipino|mga]] [[Artista|aktor na]] [[Mga Pilipino|Pilipino]] sa entablado, telebisyon at mga larawan ng galaw sa [[Pilipinas]], na nakaayos sa pagkakasunud-sunod ayon sa alpabetong pangalan. Ito ay para sa mga '''lalaking artista''' lamang, ang mga aktres na Pilipina ay nakalista sa [[Talaan ng mga aktres na Pilipina|Listahan ng mga aktres na Pilipina]].
== A ==
{{Div col|colwidth=22em}}
*[[Aaron Agassi]] (ipinanganak noong 29 Marso 1988)
*[[Abel Estanislao]] (ipinanganak noong 9 Mayo 1995)
*[[Abra (rapper)|Abra]] (ipinanganak noong 9 Disyembre 1990)
*[[Ace Vergel]] (20 Nobyembre 1954–15 Disyembre 2007)
*[[Adrian Alandy]] (ipinanganak noong 7 Pebrero 1980)
*[[Aga Muhlach]] (ipinanganak noong 12 Agosto 1969)
*[[Ahron Villena]] (ipinanganak noong 10 Marso 1987)
*[[AJ Dee]] (ipinanganak noong 27 Hulyo 1982)
*[[AJ Perez]] (17 Pebrero 1993–17 Abril 2011)
*[[Al Tantay]] (ipinanganak noong 15 Marso 1956)
*[[Albert Martinez]] (ipinanganak noong 19 Abril 1961)
*[[Albie Casiño]] (ipinanganak noong 14 Mayo 1993)
*[[Alden Richards]] (ipinanganak noong 2 Enero 1992)
*[[Aldred Gatchalian]] (ipinanganak noong 14 Hunyo 1990)
*[[Alex Castro]] (ipinanganak noong 27 Setyembre 1985)
*[[Alex Diaz]] (ipinanganak noong 21 Hulyo 1993)
*[[Alexander Muhlach]] (ipinanganak noong 9 Hunyo 1942)
*[[Alfie Anido]] (30 Disyembre 1959–30 Disyembre 1981)
*[[Alfred Labatos]] (ipinanganak noong 30 Hunyo 1992)
*[[Alfred Vargas]] (ipinanganak noong 24 Oktubre 1981)
*[[Ali Abinal]] (ipinanganak noong 21 Abril 2002)
*[[Ali Asistio]] (ipinanganak noong 30 Hunyo 1996)
*[[Aljon Mendoza]] (ipinanganak noong 16 Hulyo 2001)
*[[Aljur Abrenica]] (ipinanganak noong 24 Marso 1990)
*[[Allan K.]] (ipinanganak noong 13 Disyembre 1958)
*[[Allan Paule]] (ipinanganak noong 24 Disyembre 1963)
*[[Allan-Ronald Muhlach]] (ipinanganak noong 1979)
*[[Allen Ansay]] (ipinanganak noong 23 Nobyembre 2003)
*[[Allen Dizon]] (ipinanganak noong 3 Oktubre 1977)
*[[Alonzo Muhlach]] (ipinanganak noong 19 Pebrero 2010)
*[[Alvaro Muhlach]] (1947–12 Mayo 2018)
*[[Alvin Aragon]] (ipinanganak noong 28 Oktubre 1989)
*[[Alvin Enriquez]] (ipinanganak noong 1978)
*[[Alvin Patrimonio]] (ipinanganak noong 17 Nobyembre 1966)
*[[Alwyn Uytingco]] (ipinanganak noong 11 Pebrero 1988)
*[[Amado Cortez]] (14 Disyembre 1927–22 Marso 2003)
*[[Andoy Balunbalunan]] (18 Enero 1909–8 Setyembre 1999)
*[[André Brouillette]] (ipinanganak noong 6 Mayo 1997)
*[[Andre Paras]] (ipinanganak noong 1 Nobyembre 1995)
*[[Andres Centenera]] (15 Marso 1914–7 Hulyo 1984)
*[[Andres Fernandez]]
*[[Andrew E.]] (ipinanganak noong 30 Hulyo 1967)
*[[Andy Poe]] (14 Mayo 1943–5 Setyembre 1995)
*[[Angel Esmeralda]] (1 Oktubre 1915–1985)
*[[Anjo Damiles]] (ipinanganak noong 10 Mayo 1996)
*[[Anjo Pertierra]] (ipinanganak noong 4 Enero 1997)
*[[Anjo Yllana]] (ipinanganak noong 24 Abril 1968)
*[[Anthony Alonzo]] (2 Abril 1948–9 Oktubre 1998)
*[[Anthony Castelo]] (ipinanganak noong 20 Nobyembre 1952)
*[[Anthony Constantino]] (ipinanganak noong 30 Mayo 2002)
*[[Anthony Falcon]] (ipinanganak noong 1 Pebrero 1988)
*[[Anton Bernardo]] (ipinanganak noong 9 Enero 1975)
*[[Anton Vinzon]] (ipinanganak noong 7 Pebrero 2008)
*[[Antonio Aquitania]] (ipinanganak noong 16 Enero 1977)
*[[Antonio Banta]]
*[[Apeng Daldal]] (12 Oktubre 1928–9 Pebrero 1992)
*[[April Boy Regino]] (9 Abril 1961–29 Nobyembre, 2020)
*[[Archie Alemania]] (ipinanganak noong 6 Marso 1978)
*[[Argel Saycon]] (ipinanganak noong 1 Setyembre 1998)
*[[Ariel Rivera]] (ipinanganak noong 1 Setyembre 1966)
*[[Ariel Ureta]] (ipinanganak noong 5 Nobyembre 1946)
*[[Arjo Atayde]] (ipinanganak noong 5 Nobyembre 1990)
*[[Armando Araneta]]
*[[Armando Goyena]] (7 Disyembre 1922–9 Marso 2011)
*[[Armando Villa]]
*[[Arron Villaflor]] (ipinanganak noong 5 Hulyo 1990)
*[[Ate Gay]] (ipinanganak noong 12 Agosto 1971)
*[[Atom Araullo]] (ipinanganak noong 19 Oktubre 1982)
*[[Atoy Co]] (ipinanganak noong 15 Oktubre 1951)
*[[Awra Briguela]] (ipinanganak noong 26 Marso 2004)
{{div col end}}
== B ==
{{Div col|colwidth=22em}}
*[[Babalu]] (29 Hunyo 1942–27 Agosto 1998)
*[[Balot (artista)|Balot]] (22 Marso 1926–27 Nobyembre 1996)
*[[Baron Geisler]] (ipinanganak noong 5 Hunyo 1982)
*[[Bassilyo]] (ipinanganak noong 11 Disyembre 1977)
*[[Sebastian Benedict|Baste]] (ipinanganak noong 22 Agosto 2012)
*[[Basty Alcances]] (ipinanganak noong 9 Nobyembre 1998)
*[[Batotoy]]
*[[Bayani Agbayani]] (ipinanganak noong 3 Enero 1969)
*[[Bayani Casimiro|Bayani Casimiro, Jr.]] (15 Agosto 1967—25 Hulyo 2025)
*[[Bayani Casimiro|Bayani Casimiro, Sr.]] (16 Hulyo 1918–27 Pebrero 1989)
*[[Bearwin Meily]] (ipinanganak noong 4 Abril 1977)
*[[Bembol Roco]] (ipinanganak noong 20 Nobyembre 1953)
*[[Ben Dato]]
*[[Ben David]]
*[[Ben Perez]] (1924–1997)
*[[Ben Tisoy]] (19 Mayo 1930–28 Marso 2002)
*[[Benj Manalo]] (ipinanganak noong 30 Hulyo 1995)
*[[Benj Pacia]] (ipinanganak noong 11 Agosto 1988)
*[[Benjamin Alves]] (ipinanganak noong 31 Marso 1989)
*[[Benjie Paras]] (ipinanganak noong 2 Oktubre 1968)
*[[Bentong]] (12 Enero 1964–9 Pebrero 2019)
*[[Bentot]] (13 Hulyo 1920–19 Hunyo 1986)
*[[Bentot Jr.]] (8 Enero 1970–5 Mayo 2016)
*[[Bernard Bonnin]] (8 Setyembre 1938–21 Nobyembre 20009)
*[[Bernard Palanca]] (ipinanganak noong 3 Disyembre 1976)
*[[Bernardo Bernardo]] (28 Enero 1945–8 Marso 2018)
*[[Bert Dominic]]
*[[Bert Leroy Jr.]]
*[[Betong Sumaya]] (ipinanganak noong 21 Nobyembre 1972)
*[[Billy Crawford]] (ipinanganak noong 16 Mayo 1982)
*[[Evelio Leonardia|Bing Leonardia]] (ipinanganak noong 10 Hulyo 1952)
*[[Bino Garcia]]
*[[BJ Forbes]] (ipinanganak noong 27 Marso 1998)
*[[Blakdyak]] (25 Hulyo 1969–21 Nobyembre 2016)
*[[Bob Dela Cruz]] (ipinanganak noong 10 Agosto 1977)
*[[Bob Soler]] (16 Abril 1937–25 Mayo 2023)
*[[Bobby Andrews]] (ipinanganak noong 30 Nobyembre 1976)
*[[Bobby Gonzalez]] (15 Enero 1935–5 Oktobre 2002)
*[[Bobby Ledesma]] (1938–1993)
*[[Boboy Garovillo]] (ipinanganak noong 10 Oktubre 1951)
*[[Bomber Moran]] (18 Oktubre 1944–14 Agosto 2004)
*[[Bonel Balingit]] (ipinanganak noong 30 Nobyembre 1967)
*[[Bong Revilla]] (ipinanganak noong 25 Setyembre 1966)
*[[Boobay]] (ipinanganak noong 7 Nobyembre 1986)
*[[Boom Labrusca]] (ipinanganak noong 2 Disyembre 1976)
*[[Boy Abunda]] (ipinanganak noong 29 Oktubre 1955)
*[[Boy Alano]] (20 Marso 1941–23 Hulyo 2022)
*[[Boy Mondragon]] (ipinanganak noong 1958)
*[[Boy2 Quizon]] (ipinanganak noong 25 Hulyo 1984)
*[[Brandon Legaspi]] (ipinanganak noong 1970)
*[[Brenan Espartinez]] (ipinanganak noong 18 Pebrero 1986)
*[[Brent Manalo]] (ipinanganak noong 6 Disyembre 1997)
*[[Brent Valdez]] (ipinanganak noong 3 Marso 1997)
*[[Isko Salvador|Brod Pete]] (ipinanganak noong 21 Mayo 1958)
*[[Bruce Roeland]] (ipinanganak noong 3 Nobyembre 2004)
*[[Bryan Benedict]] (ipinanganak noong 27 Setyembre 1993)
*[[Bryan Revilla]] (ipinanganak noong 22 Nobyembre 1986)
*[[Buboy Villar]] (ipinanganak noong 21 Marso 1998)
*[[Bugoy Cariño]] (ipinanganak noong 3 Setyembre 2002)
*[[Butz Aquino]] (20 Mayo 1939–17 Agosto 2015){{div col end}}
== C ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Cachupoy]]
* [[Caloy Alde]]
* [[Camay Lou]]
* [[Camille Prats]]
* [[Camille Raymond]]
* [[Candy Pangilinan]]
* [[Canuplin]]
* [[Caridad Peñalosa]]
* [[Caridad Sanchez]]
* [[Carina Afable]]
* [[Carl John Barrameda]]
* [[Carla Abellana]]
* [[Carlo Aquino]]
* [[Carlos Agassi]]
* [[Carlos Diaz]]
* [[Carlos Morales]]
* [[Carlos Padilla]]
* [[Carlos Padilla Jr]]
* [[Carlos Salazar]]
* [[Carmen Camacho]]
* [[Carmen Enriquez]]
* [[Carmen Pateña]]
* [[Carmen Ronda]]
* [[Carmen Rosales]]
* [[Carmen Soriano]]
* [[Carmencita Abad]]
* [[Carmencita Palma]]
* [[Carmi Martin]]
* [[Carmina Villaroel]]
* [[Carol Banawa]]
* [[Carol Dauden]]
* [[Carol Varga]]
* [[Casmot]]
* [[Cassandra Ponti]]
* [[Cecilia Lopez]]
* [[Cecille Castillo]]
* [[Cecille de Joya]]
* [[Celeste Legaspi]]
* [[Celia Flor]]
* [[Celia Fuentes]]
* [[Celine Lopez]]
* [[Celso Ad Castillo]]
* [[Celso Baltazar]]
* [[Cenon Lagman]]
* [[Cesar Montano]]
* [[Cesar Ramirez]]
* [[Chanda Romero]]
* [[Charee Pineda]]
* [[Charice]] o [[Charice Pempengco]]
* [[Charina Alonzo]]
* [[Charina Zaragoza]]
* [[Charito del Fierro]]
* [[Charito de Leon]]
* [[Charito Solis]]
* [[Chariz Solomon]]
* [[Charlene Gonzales]]
* [[Charlie Davao]]
* [[Charlie Mac]]
* [[Cheche Perez-de Tagle]]
* [[Ched Bermudez]]
* [[Cherry Pie Picache]]
* [[Cherry-Lou]]
* [[Chichay]]
* [[Chin Chin Gutierrez]]
* [[Chiqui Hollman]]
* [[Chiqui Somes]]
* [[Chiquito]]
* [[Chito Calvo]]
* [[Chito Licsi]]
* [[Chito Ponce-Enrile]]
* [[Chokoleit]]
* [[Chona Castillo]]
* [[Chona Sandoval]]
* [[Choy Acuña]]
* [[Chris Cayzer]]
* [[Chris Martin]]
* [[Chris Tiu]]
* [[Christian Bautista]]
* [[Christian Vasquez]]
* [[Christine Jacob]]
* [[Christopher de Leon]]
* [[Christopher Paloma]]
* [[Chuchi]]
* [[Chuckie Dreyfuss]]
* [[Chx Alcala]]
* [[Chynna Ortaleza]]
* [[Ciara Sotto]]
* [[Cielito Legaspi]]
* [[Cielito del Mundo]]
* [[Cindy Kurleto]]
* [[Cita Astals]]
* [[CJ Muere]]
* [[Claire de la Fuente]]
* [[Claudia Zobel]]
* [[Claudine Barretto]]
* [[Cloyd Robinson]]
* [[Coca Nicolas]]
* [[Coco Martin]]
* [[Cogie Domingo]]
* [[Coleen Garcia]]
* [[Collen Rydell]]
* [[Conde Ubaldo]]
* [[Connie Angeles]]
* [[Connie Reyes]]
* [[Conrad Poe]]
* [[Constancio de Guzman]]
* [[Cora Adajar]]
* [[Cora Maceda]]
* [[Corazon Noble]]
* [[Cris Bernal]]
* [[Cris Daluz]]
* [[Cris de Vera]]
* [[Criselda Volks]]
* [[Cristina Aragon]]
* [[Cristina Crisol]]
* [[Cristina Reyes]]
* [[Cristine Reyes]]
* [[Cristy Fermin]]
* [[Cynthia Patag]]
* [[Cynthia Ugalde]]
* [[Cynthia Zamora]]
{{div col end}}
== D ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Dagul]]
* [[Daisy Reyes]]
* [[Daisy Romualdez]]
* [[Dale Baldillo]]
* [[Damba Marquez]]
* [[Dan Alvaro]]
* [[Dan Fernandez]]
* [[Dang Cecilio]]
* [[Danica Sotto]]
* [[Daniel Fernando]]
* [[Daniel Jurado]]
* [[Daniel Matsunaga]]
* [[Daniel Padilla]]
* [[Daniel Razon]]
* [[Daniela Amable]]
* [[Danny Cruz]]
* [[Danny Javier]]
* [[Danny Ortega]]
* [[Danny Ramos]]
* [[Danny Riel]]
* [[Danny Taguiam]]
* [[Dante Rivero]]
* [[Dante Varona]]
* [[Daria Ramirez]]
* [[Darius Razon]]
* [[Darling Twins]]
* [[Dave Brodette]]
* [[Dave Manansala]]
* [[Dave Montelibano]]
* [[Deanna Prieto]]
* [[Deborah Sun]]
* [[Debraliz]]
* [[Delia Dolor]]
* [[Delia Marcos]]
* [[Delia Razon]]
* [[Dely Atay-Atayan]]
* [[Dely Magpayo]] o [[Tiya Dely]]
* [[Dely Villanueva]]
* [[Dencio Padilla]]
* [[Dennis Bonilla]]
* [[Dennis Cuyugan]]
* [[Dennis Padilla]]
* [[Dennis Roldan]]
* [[Dennis Trillo]]
* [[Desiree Destreza]]
* [[Desiree del Valle]]
* [[Dexter Doria]]
* [[Diana Dean]]
* [[Diana Zubiri]]
* [[Diane Hernandez]]
* [[Diane Jose]]
* [[Dick Israel]]
* [[Didith Reyes]]
* [[Didith Romero]]
* [[Diether Ocampo]]
* [[Dindi Gallardo]]
* [[Dindo Arroyo]]
* [[Dindo Fernando]]
* [[Ding Tello]]
* [[Dingdong Avanzado]]
* [[Dingdong Dantes]]
* [[Dinky Doo]]
* [[Dinky Doo Jr]]
* [[Dino Guevarra]]
* [[Diomedes Maturan]]
* [[Dion Ignacio]]
* [[Diva Montelaba]]
* [[Divina Valencia]]
* [[Djohanna Garcia]]
* [[Dolly Favorito]]
* [[Dolly Fuentes]]
* [[Dolly Garcia]]
* [[Dolly-Ann Carvajal]]
* [[Dolphy]]
* [[Dolphy Jr.]]
* [[Dominic Roco]]
* [[Domingo Landicho]]
* [[Domingo Principe]]
* [[Dominique Ochoa]]
* [[Don Dannon]]
* [[Don Escudero]]
* [[Don Pepot]]
* [[Dondon Nakar]]
* [[Donita Rose]]
* [[Donna Cruz]]
* [[Donna Villa]]
* [[Doro de los Ojos]]
* [[Dorothy Joy]]
* [[Dranreb]]
* [[Drew Arellano]]
* [[Dulce]]
* [[Dulce Lucban]]
{{div col end}}
== E ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Eagle]]
* [[Ed Finlan]]
* [[Eddie Arenas]]
* [[Eddie Fernandez]]
* [[Eddie Garcia]]
* [[Eddie Garcia Jr.]]
* [[Eddie Gil]]
* [[Eddie Gutierrez]]
* [[Eddie Ilarde]]
* [[Eddie Infante]]
* [[Eddie del Mar]]
* [[Eddie Mercado]]
* [[Eddie Mesa]]
* [[Eddie Nicart]]
* [[Eddie Peregrina]]
* [[Eddie Rodriguez]]
* [[Eddie San Jose]]
* [[Edgar Garcia]]
* [[Edgar Mande]]
* [[Edgar Mortiz]]
* [[Edgar Oira]]
* [[Edgar Opida]]
* [[Edgar Salcedo]]
* [[Edita Clomera]]
* [[Edita Vital]]
* [[Edlyn Peregrina]]
* [[Edna Luna]]
* [[Edu Manzano]]
* [[Eduardo de Castro]]
* [[Edward Barber]]
* [[Edward Neil Ferreira]]
* [[Edwin O'Hara]]
* [[Edwin Reyes]]
* [[Efren Montes]]
* [[Efren Reyes]]
* [[Efren Reyes Jr.]]
* [[Ehra Madrigal]]
* [[Eileen Macapagal]]
* [[Eiraliz Bermudez]]
* [[Elena Balmori]]
* [[Eliseo Carvajal]]
* [[Elisse Joson]]
* [[Elizabeth Bankhead]]
* [[Elizabeth Cooper]]
* [[Elizabeth Ledesma]]
* [[Elizabeth Madrid]]
* [[Elizabeth Oropesa]]
* [[Elizabeth Ramsey]]
* [[Ella Cruz]]
* [[Ella Guevara]]
* [[Elsa Oria]]
* [[Elvie Escarro]]
* [[Elvie Gonzales]]
* [[Elvira Manahan]]
* [[Ely Roque]]
* [[Emily Loren]]
* [[Emma Alegre]]
* [[Emma Esmeralda]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Engracia Rivera]]
* [[Engracio Ibarra]]
* [[Enzo Pineda]]
* [[Eric Fructuoso]]
* [[Erich Gonzales]] o [[Erich Gancayco]]
* [[Erlinda Cortez]]
* [[Ernie Forte]]
* [[Ernie Garcia]]
* [[Ernie Ortega]]
* [[Ernie Zarate]]
* [[Errol Abalayan]]
* [[Errol Dionisio]]
* [[Españita]]
* [[Esperanza Fabon]]
* [[Ester Buenaobra]]
* [[Esther Vizconde]]
* [[Estrella Kuenzler]]
* [[Etang Discher]]
* [[Ethel Booba]]
* [[Eugene Domingo]]
* [[Eunice Lagusad]] o [[Eunice "Charming" Lagunsad]]
* [[Eva Darren]]
* [[Eva Linda]]
* [[Eva Marie]]
* [[Eva Montes]]
* [[Eva Reyes]]
* [[Eva Vivar]]
* [[Evangeline Pascual]]
* [[Evelyn Bonifacio]]
* [[Evelyn Villar]]
{{div col end}}
== F ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Fe Amorsolo]]
* [[Fe Galvez]]
* [[Fely Acuna]]
* [[Ferdie Marcelo]]
* [[Fernando Montenegro]]
* [[Fernando Poe]]
* [[Fernando Poe Jr.]]
* [[Fidel del Barva]]
* [[Fidel de Castro]]
* [[Fitri Cerado]]
* [[Flor Bien]]
* [[Flor de Jasmin]]
* [[Florence Aguilar]]
* [[Florence Carvajal]]
* [[Florentino Ballecer]]
* [[Francine Prieto]]
* [[Francis Arnaiz]]
* [[Francis Magalona]]
* [[Francis Magundayao]]
* [[Francis Ong]]
* [[Francisco Cruz]]
* [[Franco Mateo]]
* [[Franco Rivero]]
* [[Frank Rivera]]
* [[Frankie Gordon]]
* [[Frankie Navaja Jr]]
* [[Franzen Fajardo]]
* [[Fred Cortez]]
* [[Fred Cortez Jr]]
* [[Fred Galang]]
* [[Fred Montilla]]
* [[Fred Panopio]]
* [[Fred Peñalosa]]
* [[Fred Santos]]
* [[Fred Santos Jr]]
* [[Freddie Aguilar]]
* [[Freddie Esguerra]]
* [[Freddie Quizon]]
* [[Freddie Yance]]
* [[Frederick Poe]]
* [[Frieda Fonda]]
{{div col end}}
== G ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[G Toengi]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Gabby Concepcion]]
* [[Gabby Eigenmann]]
* [[Gabriel "Flash" Elorde]] o [[Flash Elorde]]
* [[Gabriel Roxas]]
* [[Gaby dela Merced]]
* [[Gary Estrada]]
* [[Gary Leoncio]]
* [[Gary Lising]]
* [[Gary Valenciano]]
* [[Gary “Boy” Garcia]]
* [[Gay]] ng [[WEA Twins]]
* [[Geleen Eugenio]]
* [[Gelli de Belen]]
* [[Gem Castillo]]
* [[Geneva Cruz]]
* [[Geoff Eigenmann]]
* [[George Estregan]]
* [[George Estregan Jr]]
* [[George Javier]]
* [[Georgie Quizon]]
* [[Gerald Anderson]]
* [[Gerald Madrid]]
* [[Geraldine]]
* [[Gerardo de Leon]]
* [[German Moreno]]
* [[Gia Alvarez]]
* [[Gian Carlos]]
* [[Gil de Leon]]
* [[Gilbert Roland]]
* [[Gina Alajar]]
* [[Gina Alonzo]]
* [[Gina Laforteza]]
* [[Gina Pareño]]
* [[Gino Antonio]]
* [[Gino Padilla]]
* [[Gio Alvarez]]
* [[Giovanni Calvo]]
* [[Gladys Guevarra]]
* [[Gladys Reyes]]
*[[Glaiza De Castro]]
* [[Glenda Estrellado]]
* [[Gloria Diaz]]
* [[Gloria Imperial]]
* [[Gloria del Mundo]]
* [[Gloria Romero]]
* [[Gloria Selga]]
* [[Gloria Sevilla]]
* [[Glydel Mercado]]
* [[Gogo]]
* [[Goyong]]
* [[Greg Martin]]
* [[Greggy Liwag]]
* [[Gregorio Fernandez]]
* [[Gregorio Ticman]]
* [[Gretchen Barretto]]
* [[Guillermo Carls]]
* [[Guillermo de Joya]]
* [[Guy Donato]]
* [[Gwen Garci]]
* [[Gwendolyn]]
{{div col end}}
== H ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Harlene Bautista]]
* [[Harry Santos]]
* [[Hazel Espinosa]]
* [[Hazel Recheta]]
* [[Heart Evangelista]]
* [[Helen Gamboa]]
* [[Helen Morgan]]
* [[Helen Vela]]
* [[Henry Duval]]
* [[Herbert Bautista]]
* [[Herminia Carranza]]
* [[Herminio Bautista]]
* [[Hero Angeles]]
* [[Hero Bautista]]
* [[Hilda Koronel]]
* [[Horacio Morelos]]
{{div col end}}
== I ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Ian Batherson]]
* [[Ian de Leon]] o [[Kristoffer Ian]]
* [[Ike Jarlego]]
* [[Ike Lozada]]
* [[Imelda Alonzo]]
* [[Imelda Ilanan]]
* [[Imelda Papin]]
* [[Ina Raymundo]]
* [[Inday Badiday]]
* [[Inday Garutay]]
* [[Inday Jalandoni]]
* [[Irene Worrell]]
* [[Irma Alegre]]
* [[Isabel Granada]]
* [[Isabel Rivas]]
* [[Isabelle Daza]]
* [[Isadora]]
* [[Isko Moreno]]
* [[Isko Salvador]]
* [[Israel Salonga]]
* [[Issa Pressman]]
* [[Iwa Motto]]
* [[Iya Villania]]
* [[Iza Calzado]]
{{div col end}}
== J ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Jace Flores]]
* [[Jack Love Falcis]]
* [[Jackie Aquino]]
* [[Jackie Belmonte]]
* [[Jackie Esteves]]
* [[Jackie de Guzman]]
* [[Jackie Manzano]]
* [[Jackie-Lou Blanco]]
* [[Jhaved Lopez]]
* [[Jacklyn Jose]]
* [[Jacqueline Rivas]]
* [[Jade Lopez]]
* [[Jai Reyes]]
* [[Jaime Castellvi]]
* [[Jaime Fabregas]]
* [[Jaime dela Rosa]]
* [[Jake Cuenca]]
* [[Jake Roxas]]
* [[Jake Vargas]]
* [[James Blanco]]
* [[James Reid]]
* [[James Torres]]
* [[James Wright (singer)|James Wright]]
* [[Jamvhille Sebastian]]
* [[Jane de Leon]]
* [[Jane Oineza]]
* [[Janelle Jamer]]
* [[Janelle Manahan]]
* [[Janella Salvador]]
* [[Janet Bordon]]
* [[Janice de Belen]]
* [[Janice Jurado]]
* [[Janine Berdin]]
* [[Janine Desiderio]]
* [[Janine Frias]]
* [[Janine Gutierrez]]
* [[Janna Victoria]]
* [[Janno Gibbs]]
* [[Japoy Lizardo]]
* [[Jason Abalos]]
* [[Jason Francisco]]
* [[Jason Gainza]]
* [[Jay Durias]]
* [[Jay E]]
* [[Jay Ilagan]]
* [[Jay Manalo]]
* [[Jay-R]]
* [[Jaypee de Guzman]]
* [[JB Magsaysay]]
* [[JC Bonnin]]
* [[JC Castro]]
* [[JC de Vera]]
* [[JC Santos]]
* [[JC Tiuseco]]
* [[JE Sison]]
* [[Jean Garcia]]
* [[Jean Lopez]]
* [[Jean Saburit]]
* [[Jeanne Young]]
* [[Jeffrey Quizon]]
* [[Jeffrey Santos]]
* [[Jen Mark Andrada]]
* [[Jen Rosendahl]]
* [[Jennie Ramirez]]
* [[Jennifer Cortez]]
* [[Jennifer Mendoza]]
* [[Jennifer Prospero]]
* [[Jennifer Sevilla]]
* [[Jennings Sturgeon]]
* [[Jenny Suico]]
* [[Jennylyn Mercado]]
* [[Jeric Gonzales]]
* [[Jeric Raval]]
* [[Jeric Vasquez]]
* [[Jericho Rosales]]
* [[Jerry Brandy]]
* [[Jerry Pons]]
* [[Jess Lapid]]
* [[Jess Lapid Jr]]
* [[Jessa Zaragosa]]
* [[Jessette Prospero]]
* [[Jessica]]
* [[Jessy Mendiola]]
* [[Jesus Caballero]]
* [[Jesus Carreon]]
* [[Jesus Ramos]] o [[Jesus "Og" Ramos]]
* [[Jhoana Marie Tan]]
* [[Jillian Ward]]
* [[Jim Paredes]]
* [[Jim Pebanco]] o [[Jaime "Jim" Pebanco]]
* [[Jim Rosales]]
* [[Jimboy]]
* [[Jimi Melendez]]
* [[Jimmy Morato]]
* [[Jimmy Santos]]
* [[Jinggoy Estrada]]
* [[Jingle]]
* [[Jinky Llamanzares]]
* [[Jinky Oda]]
* [[Jiro Manio]]
* [[JM De Guzman]]
* [[Joaquin Fajardo]] o [[Buwaya]]
* [[Jobelle Salvador]]
* [[Jodi Sta. Maria]] o [[Jodi Sta. Maria - Lacson]]
* [[Joe Alvarez]]
* [[Joel Lamangan]]
* [[Joel Torre]]
* [[Joem Bascon]]
* [[Joey Gutierrez]]
* [[Joey de Leon]]
* [[John Apacible]]
* [[John Estrada]]
* [[John Lloyd Cruz]]
* [[John Medina (actor)|John Medina]]
* [[John Prats]]
* [[John Rendez]]
* [[Johnny Arville]]
* [[Johnny Delgado]]
* [[Johnny de Leon]]
* [[Johnny Madrid]]
* [[Johnny Midnight]]
* [[Johnny Monteiro]]
* [[Johnny Wilson]]
* [[Joko Diaz]]
* [[Jolina Magdangal]]
* [[Jolo Revilla]]
* [[Jomar Cruz]]
* [[Jomari Yllana]]
* [[Jommy Teotico]]
* [[Jonathan Potenciano]]
* [[Jonjon Hernandez]]
* [[Joonee Gamboa]]
* [[Jopay]]
* [[Joross Gamboa]]
* [[Jose Bernardo]]
* [[Jose Brillantes]]
* [[Jose Buencamino]]
* [[Jose Camia]]
* [[Jose Carreon]]
* [[Jose Carvajal]]
* [[Jose Corazon de Jesus]]
* [[Jose Garcia]]
* [[Jose Mari]]
* [[Jose Padilla, Jr.]]
* [[Jose Romulo]]
* [[Jose de Villa]]
* [[Jose Yap]]
* [[Jose-Cris Soto]]
* [[Jose-Luz Bernardo]]
* [[Jose Mari Chan]]
* [[Josefino Cenizal]]
* [[Joseph Bitangcol]]
* [[Joseph de Cordova]]
* [[Joseph Espiritu Ang]]
* [[Joseph Estrada]]
* [[Joseph Polk]]
* [[Josephine Estrada]]
* [[Josephine Garcia]]
* [[Joshua Dionisio]]
* [[Jovie Montinola]]
* [[Jovit Moya]]
* [[Joy]] ng [[WEA Twins]]
* [[Joy Dee]]
* [[Joy Sumilang]]
* [[Joyce Jimenez]]
* [[Juan Bautista]]
* [[Juan Pardo de Tavera]]
* [[Juan Rodrigo]]
* [[Juan-Miguel Salvador]]
* [[Juancho Gutierrez]]
* [[Juancho Triviño]]
* [[Juanita Angeles]]
* [[Judy Ann Santos]]
* [[Jules King]]
* [[Julia Baretto]]
* [[Julia Clarete]]
* [[Julia Montes]]
* [[Julian Estrada]]
* [[Julian Manansala]]
* [[Juliana Palermo]]
* [[Julie Ann Fortich]]
* [[Julie Anne San Jose]]
* [[Julie Vega]]
* [[Jun Aristorenas]]
* [[Jun Mariano]]
* [[Jun Polistico]]
* [[Jun Soler]]
* [[Jun Urbano]]
* [[June Keithley]]
* [[Junior]]
* [[Justin Cuyugan]]
* [[Justina David]]
* [[Juvy Cachola]]
* [[Justine Antivo]]
{{div col end}}
== K ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Karen Timbol]]
* [[Karim Kiram]]
* [[Karla Estrada]]
* [[Karla Kalua]]
* [[Karmela Lopez]]
* [[Karylle Padilla]]
* [[Kasupang]]
* [[Katarina Perez]]
* [[Katarina Tristan]]
* [[Katherine Luna]]
* [[Kathryn Bernardo]]
* [[Katrina Halili]]
* [[Katy de la Cruz]]
* [[Kaye Abad]]
* [[Keanna Reeves]]
* [[Keempee de Leon]]
* [[Kier Legaspi]]
* [[Kim Chiu]]
* [[Kim delos Santos]]
* [[Kiray Celis]]
* [[Klaudia Koronel]]
* [[Klaudia Zobel]]
* [[Kris Aquino]]
* [[Kris Bernal]]
* [[Kris Lawrence]]
* [[Kristal Kristobal]]
* [[Kristine Garcia]]
* [[Kristine Hermosa]]
* [[Kristine Jaka]]
* [[Kristine Sabella]]
* [[Kristoffer Martin]]
* [[Krystal Reyes]]
* [[Kuhdet Honasan]]
* [[Kyline Alcantara]]
{{div col end}}
== L ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Laarni Enriquez]]
* [[Labuyo]]
* [[Laila Dee]]
* [[Lailani Navarro]]
* [[Lala Montelibano]]
* [[Lalaine Bennett]]
* [[Lampel Cojuangco]]
* [[Lance Madrigal]]
* [[Lani Lobangco]]
* [[Lani Mercado]]
* [[Lani Oteyza]]
* [[Lani Padilla]]
* [[Lara Morena]]
* [[Larry Silva]]
* [[Laura Danao]]
* [[Laura Hermosa]]
* [[Lauren Young]]
* [[Lauro Delgado]]
* [[Lea Orosa]]
* [[Lea Salonga]]
* [[Leah Navarro]]
* [[Leila Benitez]]
* [[Leila Hermosa]]
* [[Leila Morena]]
* [[Len Gutierrez]]
* [[Leni Santos]]
* [[Leni Trinidad]]
* [[Leo Angelo]]
* [[Leo Martinez]]
* [[Leo Pilapil]]
* [[Leonor Vergara]]
* [[Leonora Reyes]]
* [[Leopoldo Salcedo]]
* [[Leroy Salvador]]
* [[Letty Alonzo]]
* [[Letty Liboon]]
* [[Levi Celerio]]
* [[Lew Soratorio]]
* [[Lexi Fernandez]]
* [[Liberty Ilagan]]
* [[Liezl Martinez]] o [[Anna Lissa]]
* [[Lilia Dizon]]
* [[Lilian Leonardo]]
* [[Lilibeth Ranillo]]
* [[Lillian Laing]]
* [[Lily Marquez]]
* [[Lily Miraflor]]
* [[Lina Alva]]
* [[Lina Anota]]
* [[Linda Alcid]]
* [[Linda Estrella]]
* [[Linda Madrid]]
* [[Linda Martin]]
* [[Lirio del Valle]]
* [[Lirio Vital]]
* [[Lita Gutierrez]]
* [[Lita Vasquez]]
* [[Lito Anzures]]
* [[Lito Calzado]]
* [[Lito Carmelo]]
* [[Lito Gruet]]
* [[Lito Lapid]]
* [[Lito Legaspi]]
* [[Lito Pimentel]]
* [[Liwayway Arceo]]
* [[Liza Belmonte]]
* [[Liza Lorena]]
* [[Liza Moreno]]
* [[Liza Soberano]]
* [[LJ Reyes]]
* [[Loisa Andalio]]
* [[Lola]]
* [[Lola Rodriguez]]
* [[Lolita Rodriguez]]
* [[Long Mejia]]
* [[Lopito]]
* [[Lorenzo Buenafe]]
* [[Loretta Andrada]]
* [[Loretta de Lara]]
* [[Loretta Marquez]]
* [[Lorli Villanueva]]
* [[Lorna Tolentino]]
* [[Lota Delgado]]
* [[Lotlot]] o [[Lotlot de Leon]]
* [[Lou Salvador]]
* [[Lou Salvador Jr]]
* [[Louella]]
* [[Louise Delos Reyes]]
* [[Lourdes Nuque]]
* [[Love Admana]]
* [[Lovi Poe]]
* [[Lucas Paredes]]
* [[Lucita Soriano]]
* [[Lucy Torres-Gomez]]
* [[Ludy Carmona]]
* [[Luis Alandy]]
* [[Luis Castellvi]]
* [[Luis Gonzales]]
* [[Luis Manzano]]
* [[Luis Tuazon]]
* [[Luisa Acuña]]
* [[Luisa Montesa]]
* [[Luisa Muñoz]]
* [[Luningning]]
* [[Luz Valdez]]
* [[Lydia Antonio]]
* [[Lydia Resma]]
* [[Lyka Ugarte]]
* [[Lyn D'Amour]]
{{div col end}}
== M ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Madkillah]]
* [[Magda Gonzalez]]
* [[Maggie Calloway]]
* [[Maggie dela Riva]]
* [[Mahal]]
* [[Maidu Morato]]
* [[Maita Soriano]]
* [[Maita Suason]]
* [[Maja Salvador]]
* [[Makisig Morales]]
* [[Malou de Guzman]]
* [[Manding Claro]]
* [[Manilyn Reynes]]
* [[Manny Castañeda]]
* [[Manny de Leon]]
* [[Manny Luna]]
* [[Manny Pacquiao]]
* [[Manny Paner]]
* [[Manok]]
* [[Manoling Morato]]
* [[Manolo Favis]]
* [[Manolo Robles]]
* [[Manuel Barbeyto]]
* [[Manuel Conde]]
* [[Manuel Paner]]
* [[Manuel Silos]]
* [[Manuel Ubaldo]]
* [[Marc Nelson]]
* [[Marco Alcaraz]]
* [[Marco Antonio]]
* [[Marco Sison]]
* [[Marco-Polo Garcia]]
* [[Margie Braza]]
* [[Margie Moran]]
* [[Margie Tanquintic]]
* [[Mari-Len]]
* [[Maria Ballesteros]]
* [[Maria Cristina]]
* [[Maria Isabel Lopez]]
* [[Maria Miranda]]
* [[Maria Teresa Carlson]]
* [[Maria Victoria]]
* [[Marian Rivera]]
* [[Marianne de la Riva]]
* [[Maribel Aunor]]
* [[Maricar de Mesa]]
* [[Maricel Morales]]
* [[Maricel Soriano]]
* [[Mariel Rodriguez]]
* [[Marietta Miranda]]
* [[Marifi]]
* [[Marilen Martinez]]
* [[Marilou Bendigo]]
* [[Marilou Destreza]]
* [[Marilou Muñoz]]
* [[Marilou Uson]]
* [[Marilou Ver]]
* [[Marilyn Pastera]]
* [[Marilyn Villamayor]]
* [[Mario Antonio]]
* [[Mario Barri]]
* [[Mario Escudero]]
* [[Mario Montalban]]
* [[Mario Montenegro]]
* [[Mario O'Hara]]
* [[Maripaz Salvador]]
* [[Mariquit Soliman]]
* [[Marissa Delgado]]
* [[Marissa Ibañez]]
* [[Marita Zobel]]
* [[Marites de Joya]]
* [[Maritess Gutierrez]]
* [[Maritess Revilla]]
* [[Marithez Samson]]
* [[Marixi Luna]]
* [[Mariz]]
* [[Mariz Racal]]
* [[Mariza]]
* [[Marjorie Barretto]]
* [[Mark Abaya]]
* [[Mark Anthony Fernandez]]
* [[Mark Bautista]]
* [[Mark Gil]]
* [[Mark Herras]]
* [[Mark Joseph]]
* [[Marky Cielo]]
* [[Marlene Dauden]]
* [[Marlon Ramirez]]
* [[Martha Sevilla]]
* [[Martin Escudero]]
* [[Marvin Agustin]]
* [[Mary Massab]]
* [[Mary Walter]]
* [[Maryann Paulate]]
* [[Mat Ranillo]]
* [[Mat Ranillo Jr]]
* [[Mat Ranillo III]]
* [[Matet]] o [[Matet de Leon]]
* [[Matimtiman Cruz]]
* [[Matteo Guidicelli]]
* [[Matutina]]
* [[Maui Taylor]]
* [[Maureen Larrazabal]]
* [[Maureen Mauricio]]
* [[Max Alvarado]]
* [[Max Collins]]
* [[Max Laurel]]
* [[Maxene Magalona]]
* [[May Villarica]]
* [[Maya dela Cuesta]]
* [[Maya Fuentes]]
* [[Medy Valdez]]
* [[Mel Francisco]]
* [[Mel Martinez]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Melanie Marquez]]
* [[Meldy Corrales]]
* [[Melissa Gibbs]]
* [[Melissa Mendez]]
* [[Melissa Ricks]]
* [[Mely Tagasa]]
* [[Menggay]]
* [[Merci Molina]]
* [[Merle Fernandez]]
* [[Merle Tuazon]]
* [[Metring David]]
* [[Mhyco Aquino]]
* [[Michael Gonzales]]
* [[Michael Locsin]]
* [[Michael de Mesa]]
* [[Michael Murray]]
* [[Michael Prigar]]
* [[Michael Roy Jornales]]
* [[Michelle Bayle]]
* [[Michelle Madrigal]]
* [[Michelle Vito]]
* [[Michelle Zobel]]
* [[Mickey Feriols]]
* [[Miguel Anzures]]
* [[Miguel Rodriguez]]
* [[Miguel Salveron]]
* [[Miguel Tanfelix]]
* [[Miguelito]]
* [[Migui Moreno]]
* [[Mike Hanopol]]
* [[Mike Magat]]
* [[Mike Respall]]
* [[Mike Tan]]
* [[Mike Vergel]]
* [[Mikee Quintos]]
* [[Mikey Macapagal-Arroyo]]
* [[Mila Montañez]]
* [[Mila Ocampo]]
* [[Mila del Rosario]]
* [[Mila del Sol]]
* [[Milagros Naval]]
* [[Mildred Ortega]]
* [[Millie Mercado]]
* [[Mina Aragon]]
* [[Mina Atsaperoh]]
* [[Minda Bernal]]
* [[Minda Mora]]
* [[Miniong Alvarez]]
* [[Miriam Jurado]]
* [[Miriam Pantig]]
* [[Miriam Quiambao]]
* [[Mishelle Zobel]]
* [[Mitch Valdes]] datihang [[Maya Valdes]]
* [[Mitos Seva]]
* [[Mitos Villarreal]]
* [[Mohammed Faizal]]
* [[Mona Fernandez]]
* [[Mona Louise Rey]]
* [[Mona Morena]]
* [[Monang Carvajal]]
* [[Monica]]
* [[Monica Herrera]]
* [[Monica Locca]]
* [[Monica Madrid]]
* [[Monique Wilson]]
* [[Monsour del Rosario]]
* [[Moody Diaz]]
* [[Morissette Amon]]
* [[Mura]]
* [[Mutya Crisostomo]]
* [[Myla Gumila]]
* [[Mylene Dizon]]
* [[Myra Manibog]]
* [[Myrna Castillo]]
* [[Myrna Delgado]]
* [[Myrna Velasco]]
* [[Myrtle Sarrosa]]
{{div col end}}
== N ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Nadia Montenegro]]
* [[Nadine Lustre]]
* [[Nadine Samonte]]
* [[Nancy Carlos]]
* [[Nancy Castiglione]]
* [[Nancy Roman]]
* [[Nancy Veronica]]
* [[Nanding Fernandez]]
* [[Narding Anzures]]
* [[Nash Aguas]]
* [[Nati Rubi]]
* [[Naty Bernardo]]
* [[Naty Mallares]]
* [[Neddie Decena]]
* [[Nela Alvarez]]
* [[Nello Nayo]]
* [[Nelly Baylon]]
* [[Nemesio E. Caravana]]
* [[Nemia Velasco]]
* [[Nena Cardenas]]
* [[Nene Tamayo]]
* [[Nenita Vidal]]
* [[Neri Naig]]
* [[Nestor Torre]]
* [[Nestor de Villa]]
* [[Ngo-Ngo]]
* [[Nick Noel]]
* [[Nick Romano]]
* [[Nicky Martell]]
* [[Nida Blanca]]
* [[Nikki]] o [[Nikki Ross]] ng [[Wing Duo]]
* [[Niño Muhlach]]
* [[Nita Carmona]]
* [[Noni Buencamino]]
* [[Nonong de Andres]]
* [[Nonoy Zuñiga]]
* [[Nora Aunor]]
* [[Norma Anzures]]
* [[Norma Balagtas]]
* [[Norma Blancaflor]]
* [[Norma Ledesma]]
* [[Norma del Rosario]]
* [[Nort Nepomuceno]]
* [[Nova Villa]]
* [[Novo Bono Jr]]
* [[Nympha Bonifacio]]
{{div col end}}
== O ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Odette Khan]]
* [[Ogie Alcasid]]
* [[ OJ Mariano]]
* [[Olivia Cenizal]]
* [[Olivia O'Hara]]
* [[Olivia Ortiz]]
* [[Ollie de la Peña]]
* [[Olympio dela Torre]]
* [[Omar Camar]]
* [[Onemig Bondoc]]
* [[Opalyn Forster]]
* [[Orlando Nadres]]
* [[Oscar Keesee]]
* [[Oscar Moreno]]
* [[Oscar Obligacion]]
* [[Oscar Roncal]]
* [[Oyo Boy Sotto]]
{{div col end}}
== P ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Pablo Virtuoso]]
* [[Pabo]]
* [[Pabs Dadivas]]
* [[Pacita Arana]]
* [[Pacita del Rio]]
* [[Paco Zamora]]
* [[Palito]]
* [[Paloma]]
* [[Pamela Ponti]]
* [[Panchito]] o [[Panchito Alba]]
* [[Panchito Jr.]]
* [[Pancho Magalona]]
* [[Paolo Araneta]]
* [[Paolo Ballesteros]]
* [[Paolo Bediones]]
* [[Paolo Contis]]
* [[Paolo Montalban]]
* [[Paolo Romero]]
* [[Paquito Bolero]]
* [[Paquito Diaz]]
* [[Paquito Toledo]]
* [[Paraluman]]
* [[Pat Salem]]
* [[Patria Plata]]
* [[Patricia Javier]]
* [[Patricia Mijares]]
* [[Patrick Guzman]]
* [[Patrick dela Rosa]]
* [[Patsy]]
* [[Paul Salad]]
* [[Pauleen Luna]]
* [[Pauline Sevilla]]
* [[Pedro Adigue Jr]]
* [[Pedro Faustino]]
* [[Pen Medina]]
* [[Penggot]]
* [[Pepe Pimentel]]
* [[Pepito Rodriguez]]
* [[Pepito Vera-Perez]]
* [[Pepsi Paloma]]
* [[Perla Adea]]
* [[Perla Bautista]]
* [[Perla Garcia]]
* [[Perry Baltazar]]
* [[Peter Aristorenas]]
* [[Peter Corpuz]]
* [[Philip Cesar]]
* [[Philip Gamboa]]
* [[Phillip Salvador]]
* [[Phoemela Barranda]]
* [[Pia Moran]]
* [[Pia Pilapil]]
* [[Pia Zabale]]
* [[Pianing Vidal]]
* [[Piching Osorio]]
* [[Pilar Pilapil]]
* [[Pilita Corrales]]
* [[Pinky de Leon]]
* [[Pinky Montilla]] o [[Pinky]]
* [[Piolo Pascual]]
* [[Plinky Recto]]
* [[Pocholo Montes]]
* [[Pokwang]]
* [[Pol Enriquez]]
* [[Popoy]]
* [[Pops Fernandez]]
* [[Portia Ilagan]]
* [[Precilla Ramirez]]
* [[Pricilla Almeda]]
* [[Princess]]
* [[Princess Punzalan]]
* [[Princess Ryan]]
* [[Princess Snell]]
* [[Priscilla Cellona]]
* [[Prospero Luna]]
* [[Pugak]]
* [[Pugo]]
* [[Purita dela Rosa]]
{{div col end}}
== Q ==
* [[Quiel Segovia]]
* [[Quiteria Alegre]]
== R ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Rachel Alejandro]]
* [[Rachelle Ann Go]]
* [[Racquel Reyes]]
* [[Rafael Centenera]]
* [[Rafael Roces]]
* [[Raffy Anido]]
* [[Raffy Rodriguez]]
* [[Rain Pogi Quite]] o [[Rain Prince Allan Quite]]
* [[Rainier Castillo]]
* [[Ram Revilla]]
* [[Ramil Rodriguez]]
* [[Ramon Bagatsing]]
* [[Ramon Christopher]]
* [[Ramon D'Salva]]
* [[Ramon Jacinto]] o [[RJ]]
* [[Ramon Revilla]]
* [[Ramon Revilla Jr]]
* [[Ramon Zamora]]
* [[Randy Pimentel]]
* [[Randy Ramos]]
* [[Randy Robledo]]
* [[Randy Santiago]]
* [[Raquel Montesa]]
* [[Raul Aragon]]
* [[Raul Arellano]]
* [[Ray Ventura]]
* [[Ray Villania]]
* [[Raymart Santiago]]
* [[Raymond Bagatsing]]
* [[Raymond Gutierrez]]
* [[Raymond Lauchengco]]
* [[Raymond Manalo]]
* [[Rebecca]]
* [[Rebecca Gonzales]]
* [[Rebecca del Rio]]
* [[Rebecca Rocha]]
* [[Redford White]]
* [[Reggie Curley]]
* [[Regine Velasquez]]
* [[Reina Pimentel]]
* [[Renato del Prado]]
* [[Renato Robles]]
* [[Rene Ordoñez]]
* [[Rene Requiestas]]
* [[Renz Valerio]]
* [[Renzo Cruz]]
* [[Rex Lapid]]
* [[Rey dela Cruz]]
* [[Rey Lapid]]
* [[Rey 'PJ' Abellana]]
* [[Rey Roldan]]
* [[Rey Taylo]]
* [[Rey Tomenes]]
* [[Reynaldo Dante]]
* [[Rez Cortez]]
* [[Rhea Alonzo]]
* [[Rhian Ramos]]
* [[Rhodora Silva]]
* [[Ria]]
* [[Ric Arellano]]
* [[Ric Bustamante]]
* [[Ric Rodrigo]]
* [[Ric Segreto]]
* [[Rica Peralejo]]
* [[Ricardo Brillantes]]
* [[Ricardo Cepeda]]
* [[Ricardo del Prado]]
* [[Ricardo de Soto]]
* [[Richard Benito]]
* [[Rich Asuncion]]
* [[Richard Bonnin]]
* [[Richard Gomez]]
* [[Richard Gutierrez]]
* [[Richard Quan]]
* [[Richard Romualdez]]
* [[Richard Yap]]
* [[Richie D'Horsie]]
* [[Richie Reyes]]
* [[Ricky Belmonte]]
* [[Ricky Davao]]
* [[Ricky Mansueto]]
* [[Ricky Nicolas]]
* [[Ricky Rivero]]
* [[Ricky Rogers]]
* [[Ricky Santiago]]
* [[Ricky Valencia]]
* [[Rico Barrera]]
* [[Rico Roman]]
* [[Rico Romero]]
* [[Rico Yan]]
* [[Rina Reyes]]
* [[Rio Diaz]]
* [[Rio Locsin]]
* [[Rita Amor]]
* [[Rita De Guzman]]
* [[Rita Avila]]
* [[Rita Gomez]]
* [[Rita Rica]]
* [[Rita Rio]]
* [[Rizza]]
* [[Robert Arevalo]]
* [[Robert Campos]]
* [[Robert Lee]]
* [[Robert Ortega]]
* [[Roberto Gonzalez]]
* [[Roberto Talabis]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Robin Aristorenas]]
* [[Robin Padilla]]
* [[Robin da Roza]]
* [[Rocco Montalban]]
* [[Rocco Nacino]]
* [[Rochelle del Carmen]]
* [[Rochelle Pangilinan]]
* [[Rod Dasco]]
* [[Rod Navarro]]
* [[Rod Navarro Jr]]
* [[Rodel Naval]]
* [[Rodel Velayo]]
* [[Roderick Paulate]]
* [[Rodolfo "Boy" Garcia]]
* [[Roel Vergel de Dios]]
* [[Rogelio dela Rosa]]
* [[Roger Calvin]]
* [[Roger Miranda]]
* [[Roger Nite]]
* [[Roi Vinzon]]
* [[Rolan Robles]]
* [[Roland Dantes]]
* [[Rolando Gonzalez]]
* [[Roldan Aquino]]
* [[Roldan Rodrigo]]
* [[Rolly Quizon]]
* [[Rolly Villa]]
* [[Rom Rivera]]
* [[Roma Roces]]
* [[Romano Castellvi]]
* [[Romeo Vasquez]]
* [[Rommel Padilla]]
* [[Romnick Sarmenta]]
* [[Romy Brion]]
* [[Romy Diaz]]
* [[Romy Mallari]]
* [[Romy Nario]]
* [[Ronald Bregendahl]]
* [[Ronald Corveau]]
* [[Ronald Remy]]
* [[Ronaldo Valdez]]
* [[Ronnie Henares]]
* [[Ronnie Lazaro]]
* [[Ronnie Martinez]]
* [[Ronnie Ricketts]]
* [[Ronnie Villa]]
* [[Rosa Aguirre]]
* [[Rosa del Mar]]
* [[Rosa Mia]]
* [[Rosa del Pilar]]
* [[Rosa Rosal]]
* [[Rosa del Rosario]]
* [[Rosalie Robles]]
* [[Rosanna de Guzman]]
* [[Rosanna Montes]]
* [[Rosanna Ortiz]]
* [[Rosanna Roces]]
* [[Rosanne Prieto]]
* [[Rosario Moreno]]
* [[Rosario del Pilar]]
* [[Rose Andrada]]
* [[Rosemarie]] o [[Rosemarie Sonora]]
* [[Rosemarie Gil]]
* [[Rosita Noble]]
* [[Rossana Marquez]]
* [[Rowell Santiago]]
* [[Rowena Madrid]]
* [[Rox Montealegre]]
* [[Roxanne Abad-Santos]]
* [[Roxanne Barcelo]]
* [[Roxanne Guinoo]]
* [[Roy Alvarez]]
* [[Royette Padilla]]
* [[Ruben Alcover]]
* [[Ruben Ilagan]]
* [[Ruben Rustia]]
* [[Ruben Tagalog]]
* [[Rubirosa]]
* [[Ruby Rodriguez]]
* [[Rudy Concepcion]]
* [[Rudy Evangelista]]
* [[Rudy Fernandez]]
* [[Rudy Manlapaz]]
* [[Rufa Mae Quinto]]
* [[Ruffa Gutierrez]]
* [[Rufino Ocampo]]
* [[Ruru Madrid]]
* [[Rustom Padilla]]
* [[Ruthie Roces]]
* [[Ryan Agoncillo]]
* [[Ryan Eigenmann]]
* [[Ryan Soler]]
* [[Ryza Cenon]]
* [[Ryzza Mae Dizon]]
{{div col end}}
== S ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Saab Magalona]]
* [[Sabatini Fernandez]]
* [[Sabrina Man]]
* [[Sahlee Quizon]]
* [[Salud del Valle]]
* [[Salvador Saragoza]]
* [[Samantha Gail Campos]]
* [[Salvador Tinsay]]
* [[Sam Concepcion]]
* [[Sam Milby]]
* [[Sammy Barretto]]
* [[Sammy Lagmay]]
* [[Sammy Sarmiento]]
* [[Sancho Tesalona]]
* [[Sandara Park]]
* [[Sandy Talag]]
* [[Sarah Calvin]]
* [[Sarah Geronimo]]
* [[Sarah Lahbati]]
* [[Sarah Suarez]]
* [[Sarsi Emmanuelle]]
* [[Say Alonzo]]
* [[Scarlett Revilla]]
* [[Sepo del Rosario]]
* [[Shaina Magdayao]]
* [[Sharlene San Pedro]]
* [[Sharon Cuneta]]
* [[Sheree]]
* [[Shermaine Santiago]]
* [[Sheryl Cruz]]
* [[Shirley Fuentes]]
* [[Shirley Gorospe]]
* [[Shyr Valdez]]
* [[Sid Lucero]]
* [[Smile Bengco]]
* [[Sheena Halili]]
* [[Snooky]] o [[Snooky Serna]]
* [[Sofia Andres]]
* [[Sofia Lotta]]
* [[Sofia Moran]]
* [[Sofia Valdez]]
* [[Soledad Aquino]]
* [[Solenn Heusaff]]
* [[Soliman Cruz]]
* [[Sonia Bella]]
* [[Sonny Cortez]]
* [[Soxy Topacio]]
* [[Stella Ruiz]]
* [[Stella Strada]]
* [[Stella Suarez]]
* [[Stella Suarez, Jr.]]
* [[Stephanie Sol]]
* [[Subas Herrero]]
* [[Sue Ramirez]]
* [[Sunday Contreras]]
* [[Sunshine Cruz]]
* [[Sunshine Dizon]]
* [[Sunyee Maluche]]
* [[Susan Africa]]
* [[Susan Fuentes]]
* [[Susan Henson]]
* [[Susan Lozada]]
* [[Susan Magalona]]
* [[Susan Roces]]
* [[Suzanne Gonzales]]
* [[Suzette Ranillo]]
* [[Sylvia La Torre]]
* [[Sylvia Rosales]]
* [[Sylvia Sanchez]]
{{div col end}}
== T ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Tanya Garcia]]
* [[Tanya Gomez]]
* [[Tanya Monetengro]]
* [[Tarzan]]
* [[Teddy Benavidez]]
* [[Teody Belarmino]]
* [[Teresita Sonora]]
* [[Teri Onor]]
* [[Teroy de Guzman]]
* [[Tessie Agana]]
* [[Tessie Lagman]]
* [[Tessie Martinez]]
* [[Tessie Quintana]]
* [[Tessie San Juan]]
* [[Tessie Tomas]]
* [[Thea Tolentino]]
* [[Thelma Kennedy]]
* [[Tina Lapus]]
* [[Tina Loy]]
* [[Tina Paner]] o [[Kristina Paner]]
* [[Tina Revilla]]
* [[Tinno de Lara]]
* [[Tinno Lapus]]
* [[Tintoy]]
* [[Tirso Cruz III]]
* [[Tita Aunor]]
* [[Tita Betty]] o [[Betty Mendez-Livioco]]
* [[Tita Duran]]
* [[Tita Muñoz]]
* [[Tita de Villa]]
* [[Tito Arevalo]]
* [[Tito Galla]]
* [[TJ Trinidad]]
* [[Togo]]
* [[Tolindoy]]
* [[Tommy Abuel]]
* [[Tonette Macho]]
* [[Toni Gonzaga]]
* [[Toni Rose Gayda]]
* [[Tonton Gutierrez]]
* [[Tony Arnaldo]]
* [[Tony Benroy]]
* [[Tony Camonte]]
* [[Tony Carrion]]
* [[Tony Cayado]]
* [[Tony Dantes]]
* [[Tony Ferrer]]
* [[Tony de Guzman]]
* [[Tony Mabesa]]
* [[Tony Marzan]]
* [[Tony Mogueis]]
* [[Tony Santos]]
* [[Tony Santos Jr]]
* [[Tony Tolman]]
* [[Toto]]
* [[Totoy Torrente]]
* [[Trixia Gomez]]
* [[Troy Montero]]
* [[Tugak]]
* [[Tweeny]]
{{div col end}}
== U ==
* [[Ulysses Tzan]]
* [[Uma Khouny]]
* [[Ursula Marquez]]
== V ==
{{Div col|colwidth=22em}}
* [[Val Hernandez]]
* [[Val Iglesia]]
* [[Val Magno]]
* [[Val Sotto]]
* [[Valerie Concepcion]]
* [[Valerie Weigmann]]
* [[Van de Leon]]
* [[Vandolph]]
* [[Vaness del Moral]]
* [[Vea Veloso]]
* [[Ven Medina]]
* [[Venchito Galvez]]
* [[Vera Vargas]]
* [[Verna Gaston]]
* [[Veronica Diamante]]
* [[Veronica Jones]]
* [[Veronica Palileo]]
* [[Vhong Navarro]]
* [[Via Marquez]]
* [[Vic Andaya]]
* [[Vic Diaz]]
* [[Vic Morales]]
* [[Vic Pacia]]
* [[Vic Sotto]]
* [[Vic Vargas]]
* [[Vic Varrion]]
* [[Vice Ganda]]
* [[Vicente Abo]]
* [[Vicente Liwanag]]
* [[Vicente Ocampo]]
* [[Vicente Salumbides]]
* [[Victor Blanco]]
* [[Victor Bravo]]
* [[Victor Laurel]]
* [[Victor Morales]]
* [[Victor Neri]]
* [[Victor Sevilla]]
* [[Victor Wood]]
* [[Vida Florante]]
* [[Vida Verde]]
* [[Vilma Santos]]
* [[Vilma Valera]]
* [[Vina Cansino]]
* [[Vina Morales]]
* [[Vina Morena]]
* [[Vince Rectra]]
* [[Violeta del Campo]]
* [[Virgilio Araneta]]
* [[Virgilio Garcia]]
* [[Virgilio Hilario]]
* [[Virginia]]
* [[Virginia Montes]]
* [[Vivian Lorrain]]
* [[Vivian Velez]]
* [[Von Serna]]
{{div col end}}
== W ==
* [[Wally Bayola]]
* [[Walter Navarro]]
* [[Wea Twins]]
* [[Wendell Ramos]]
* [[Wendy Valdez]]
* [[Weng-Weng]]
* [[Will Devaughn]]
* [[William Martinez]]
* [[William Romero]]
* [[Willie Revillame]]
* [[Willie Sotelo]]
* [[Wilma Doesnt]]
* [[Winnie Santos]]
* [[Woody Cruz]]
* [[Wowie Cruz]]
* [[Wowie De Guzman]]
== Y ==
* [[Yael Yuzon]]
* [[Yam Concepcion]]
* [[Yasmien Kurdi]]
* [[Yasmin Ayesa]]
* [[Yassi Pressman]]
* [[Yayo Aguila]]
* [[Yen Santos]]
* [[Yeng Constantino]]
* [[Ynez Veneracion]]
* [[Yolanda Guevarra]]
* [[Yolanda Marquez]]
* [[Yoyoy Villame]]
* [[Yvonne]]
== Z ==
* [[Zaldy Zshornack]]
* [[Zandra Summer]]
* [[Zandro Zamora]]
* [[Zar Acayan]]
* [[Zeneida Amador]]
* [[Zeny Zabala]]
* [[Zernan Manahan]]
* [[Zorayda Sanchez]]
* [[Zoren Legaspi]]
* [[Zsa Zsa Padilla]]
== Mga Sanggunian ==
* ''[http://www.ranker.com/list/actors-from-philippines/reference "Famous Actors from The Philippines"] Ranker.''
* [http://www.chanrobles.com/philippinesentertainmentpage.htm#.V9kY9rPvMdV ''"PHILIPPINE ENTERTAINMENT PAGE (FILIPINO ACTORS, ACTRESSES AND CELEBRITIES) - CHAN ROBLES VIRTUAL LAW LIBRARY"'']
* ''[http://www.listal.com/actors/filipino/all "Filipino actors & actresses"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160118045716/http://www.listal.com/actors/filipino/all |date=2016-01-18 }} Listal.''
* [http://www.philippinecountry.com/celebrities/ ''"Philippine Celebrities"'']
[[Kategorya:Mga artista mula sa Pilipinas|*]]
[[Kategorya:Ika-20 siglo]]
h7umsr1206a47azpf1sutzpswjfx660
Lawa ng Laguna
0
10840
2241247
2196847
2026-11-09T15:06:10Z
Jojit fb
38
Nilipat ni Jojit fb ang pahinang [[Laguna de Bay]] sa [[Lawa ng Laguna]] mula sa redirect: mas Tagalog
2196847
wikitext
text/x-wiki
[[Image:Laguna_de_Bay_zoom.jpg|200px|right|thumb|Lawa ng [[Laguna]].]]
[[Talaksan:Ph locator map laguna.png|thumb|Mapa ng Pilipinas at ang lalawigan ng Laguna na sakop ng [[CALABARZON]].]]
[[Talaksan:Ph locator laguna bay.png|thumb|Ang Lawa ng Laguna na pinapaikutan ng lalawigan ng Laguna at Rizal at ng Metro Manila sa may Hilagang-kanlurang bahagi.]]
Ang '''Lawa ng Laguna''' o '''Laguna de Baý''' ([[Wikang Tagalog|Tagalog]]: Lawa ng Baý) ay ang pinakamalaking lawa sa [[Pilipinas]] at pangalawa sa pinakamalaking panloob na sariwang-tubig na lawa sa [[Timog-silangang Asya]], pumapangalawa lamang sa [[Lawa ng Toba]] ng [[Sumatra]], [[Indonesia]]. Matatagpuan ito sa pulo ng [[Luzon]] sa pagitan ng mga [[mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]] ng [[Laguna]] sa timog at [[Rizal]] sa hilaga. Matatagpuan ang [[Kalakhang Maynila]] sa kanlurang baybayin. Nasa 949 kilometro ang lawak ng ibabaw init at mayroong pangkaraniwang lalim na 2 metro.
Parang titik “[[W]]” ang lawa, kasama ang dalawang tangway na lumalabas na pasulong na pahaba mula sa hilagang pampang. Dumadaloy ang Lawa ng Laguna patungong [[Look ng Maynila]] sa pamamagitan ng [[Ilog Pasig]]. Maraming mga kulungan ng [[isda]] ang lawa na ginawa ng mga mangingisda na malimit na mangisda doon.
Mayroong tatlong pulo sa lawa, ang pulo ng [[Talim]], na kabilang sa isang bahagi ng bayan ng Binangonan at Cardona sa lalawigan ng Rizal, pulo ng [[Lungsod ng Calamba|Calamba]], isang pribadong lugar at ginawang isang eleganteng [[Isla ng Calamba]], at pulo ng [[Los Baños, Laguna|Los Baños]].
Lumang pangalang [[Kastila]] ang Laguna de Bay para sa Lawa ng Bay. Isang bayan ng Laguna ang Bay (binibigkas bilang bä'ï). Pulilan ang pangalan nito bago dumating ang mga Kastila sang-ayon sa dokumento noong 1613 na ''Vocabulario de Lengua Tagala'' na ipinalimbag sa [[Pila, Laguna]].
Ang [[w:Laguna Lake Development Authority|Laguna Lake Development Authority]], itinatag noong [[1966]], ay isang katawan ng [[pamahalaan]] na may pananagutan sa pagtaguyod, pagsusulong at pagpapanatili sa lawa at pagsapo ng [[tubig]] nito.
==Tingnan rin==
* [[Hungarian Water Technology Corporation]] (Hungary)
==Kawing panlabas==
*[http://historyofpila.blogspot.com Kasaysayan ng Pila]
*[http://www.pinagpala.net.tf Pila:Bayang Pinagpala] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160306192436/http://www.pinagpala.net.tf/ |date=2016-03-06 }}
*[http://www.llda.gov.ph Laguna Lake Development Authority (LLDA) Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180323222359/http://llda.gov.ph/ |date=2018-03-23 }}
[[Kaurian:Mga lawa ng Pilipinas]]
677iqf4n471t2nsn1wsb7wl3gfc1go0
Laguna de Baý
0
19450
2241253
1380730
2026-11-09T15:10:22Z
Xqbot
14117
Robot: Fixing double redirect from [[Laguna de Bay]] to [[Lawa ng Laguna]]
2241253
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Lawa ng Laguna]]
ij3yi33jc7d35hjm6dsezf093me8hld
Usapan:Talaan ng mga artista sa Pilipinas
1
19658
2241297
1532325
2026-11-10T07:49:43Z
Ivan P. Clarin
84769
2241297
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|List of Filipino actors}}
==Tiny request==
Pakitingnan na lang [[:Category talk:Artistang Filipino#Tiny request|dito]]. Salamat. —[[User:Život|Život]] 10:52, 16 Pebrero 2007 (UTC)
== Pagpapalawak sa artikulo ==
Magandang araw po. Nais kong ipaalam sa mga patnugot ng artikulong '''Talaan ng mga artista sa Pilipinas''':<br />
Wala naman pong suliranin sa mga nilalaman ng artikulong ito, subalit kailangan pa po ng ibayong pagpapalawak, gayundin ang kahalintuad na pagsasaayos nito. Tila hindi na po bago ang mga nakasaad na nilalaman sa artikulo, ibig sabihin, may mga pangalan ng artista na wala sa talaan. Kailangan na pong magdagdag nito.<br />
Ang inyong lubos na pag-unawa ay kinakailangan. Maraming salamat po.----[[Tagagamit:Raider000|Raider000]] ([[Usapang tagagamit:Raider000|makipag-usap]]) 09:25, 14 Setyembre 2016 (UTC)
ga8sy83dmrkarq30c98scl3wsqh583d
Ben Tisoy
0
26748
2241266
2192352
2026-11-10T05:01:37Z
~2026-59567-45
168669
Remembering Ben Tisoy
2241266
wikitext
text/x-wiki
{{notability|date=Nobyembre 2010}}
{{BLP unsourced|date=Nobyembre 2010}}
{{Infobox person
| name = Ben Tisoy
| image =
| alt =
| caption =
| birth_name = Benjamin Sanchez
| birth_date = Mayo 19, 1930
| birth_place = San Rafael, Bulacan
| death_date = Marso 28, 2002 (gulang na 71)
| death_place = San Rafael, Bulacan
| nationality = Filipino
| other_names =
| known_for = Komedya at pag-arte
| occupation = Aktor
| years_active = 1962-1998
| spouse =
| partner =
| website =
}}
Si '''Ben Tisoy''' ay isang artista sa Pilipinas. Kadalasan siyang lumalabas sa mga pelikulang pangkomediya bilang isang ekstra. Nakilala siya dahil sa kumpas ng dalawang kamay niya sa gilid ng kanyang ulo habang siya ay nagsasalita.
===Pelikula===
*Ala eh... con Bisoy Hale-Hale-Hoy! (1998) bilang Michael Jordan
*Neber 2 Geder (1996) bilang si Mang Ben.
*Ikaw ang Miss Universe ng buhay ko (1994)
*Pinagbiyak na bunga (1994) bilang isa sa mga goons ni Don Enrico
*Adan Ronquillo: Tubong Cavite... laking Tondo (1993) aka Ronquillo
*Prinsipe Abante at ang lihim ng ibong adarna (1990)
*Legend of the Lost Dragon (1989) bilang Perry
{{BD|||Tisoy, Ben}}
[[Kategorya:Mga artista mula sa Pilipinas]]
[[Kategorya:Ipinanganak noong 1930]]
[[Kategorya:Namatay noong 2002]]
== Remembering Ben Tisoy ==
Born Benjamin Sanchez in San Rafael, Bulacan, Ben Tisoy became a household name during the 1970s and 80s. While he often shared the screen with giants like Dolphy, Panchito, and Chiquito, he carved out a niche that was uniquely his own. He represented the "common man"—the witty, fast-talking, and resilient Filipino who could laugh his way through any predicament.
His presence in a movie poster was a guarantee of a good time. Whether he was playing a neighborhood bystander, a comedic goon, or a loyal friend, his energy was infectious. Though he passed away in 2002, his clips continue to trend on social media today, proving that true comedy is timeless.
✨ Fun Facts About Ben Tisoy
• The Irony of the Name: In the Philippines, "Tisoy" is a term typically used for someone who is fair-skinned or of mixed heritage (Spanish/American). His stage name was a self-deprecating comedic stroke of genius, playing on the contrast between the name and his very distinct, ruggedly Filipino features.
• The "Michael Jordan" of Bulacan: In the 1998 film Ala eh... con Bisoy Hale-Hale-Hoy!, Ben played a character actually named Michael Jordan. It remains one of the most hilariously mismatched character names in Pinoy movie history.
• The Signature Move: Fans remember Ben most for his characteristic hand movement while speaking—a rapid, fluttering gesture that seemed to emphasize his fast-paced dialogue. It became so iconic that mimicking the hand gesture is still the universal way to "impersonate" him.
• Debunking the Urban Legend: For years, a persistent rumor circulated that he passed away while hailing a jeepney. However, it was later clarified that he passed away due to illness in his hometown of San Rafael, Bulacan, where he is now laid to rest.
• Longevity in the Industry: His career spanned nearly four decades (1962–1998), appearing in everything from action-comedies to fantasy epics like Prinsipe Abante at ang Lihim ng Ibong Adarna.
{{Pilipinas-artista-stub}}
lghvess5kp4wde0svqqg5ifjjkepdhx
2027
0
29832
2241303
1851762
2026-11-10T08:21:51Z
Ivan P. Clarin
84769
Removed redirect to [[Dekada 2020]]
2241303
wikitext
text/x-wiki
{{year nav|2027}}
Ang '''2027''' (MMXXV) ay ang kasalukuyang taon na nagsimula sa [[Biyernes]] sa [[kalendaryong Gregoryano]], ang ika-2027 taon ng mga pagtatalagang [[Karaniwang Panahon]] at [[Anno Domini]] (AD), ang ika-27 taon ng [[ika-3 milenyo]], ang ika-27 taon ng [[ika-21 dantaon]], at ang ika-7 na taon ng [[dekada 2020]].
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Taon]]
[[Kategorya:2027]]
tiow8kd8qi4361kwp507bo6rtx5tkqr
2026
0
29833
2241259
2240349
2026-11-10T03:07:47Z
Jake Mendoza
97820
/* Mga pangyayari */
2241259
wikitext
text/x-wiki
{{year nav|2026}}
Ang '''2026''' (MMXXV) ay ang kasalukuyang taon na nagsimula sa [[Huwebes]] sa [[kalendaryong Gregoryano]], ang ika-2026 taon ng mga pagtatalagang [[Karaniwang Panahon]] at [[Anno Domini]] (AD), ang ika-26 taon ng [[ika-3 milenyo]], ang ika-26 taon ng [[ika-21 dantaon]], at ang ika-6 na taon ng [[dekada 2020]].
== Mga pangyayari ==
=== Enero ===
* [[Enero 1]]
** Pinagtibay ng [[Bulgarya]] ang [[euro]], at naging ika-21 kasaping estado ng eurosona.<ref>{{cite press release|title=Bulgaria ready to use the euro from 1 January 2026: Council takes final steps|date=Hulyo 8, 2025|publisher=Council of the European Union|url=https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2025/07/08/bulgaria-ready-to-use-the-euro-from-1-january-2026-council-takes-final-steps/|language=en}}</ref>
** Nagsimula ang [[Tsipre]] sa tungkulin nito bilang Pangulo ng Konseho ng [[Unyong Europeo]].<ref>{{Cite web |last=Rigonat |first=Filippo |date=2025-12-30 |title=Cyprus EU Council Presidency kicks off: between security and competitiveness |url=https://www.leuropeista.it/en/cyprus-eu-council-presidency-security-competitiveness/ |access-date=2025-12-31 |website=L'Europeista |language=en-GB}}</ref>
** 41 katao ang namatay at 116 ang nasugatan sa sunog sa isang ''bar'' o bahay-inuman sa Crans-Montana, [[Suwisa]].<ref>{{cite news |last1=Michael |first1=Chris |last2=Giuffrida |first2=Angela |last3=Harding |first3=Luke |date=1 Enero 2026 |title=Several dead and injured in explosion at Swiss ski resort town Crans-Montana, police say |language=en |work=[[The Guardian]] |location=Crans-Montana, Switzerland |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jan/01/several-dead-and-injured-in-explosion-swiss-ski-resort-town-crans-montana-police-say |access-date=1 Enero 2026}}</ref>
*[[Enero 3]]
** Naglunsad ang Estados Unidos ng ilang atake sa himpapawid sa maraming lokasyon sa hilagang [[Venezuela]], at nahuli ang pangulo na si [[Nicolás Maduro]] at unang ginang na si Cilia Flores.<ref>{{cite web |title=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/live/2026/01/03/world/trump-united-states-strikes-venezuela |access-date=3 Enero 2026 |website=www.nytimes.com |language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=Trump says Venezuela's Maduro captured after strikes |url=https://www.reuters.com/world/americas/loud-noises-heard-venezuela-capital-southern-area-without-electricity-2026-01-03/ |access-date=2026-01-03 |work=Reuters |language=en}}</ref>
** Inilipat ng [[Gineang Ekwatoriyal]] ang kabisera nito mula Malabo patungong Ciudad de la Paz.<ref>{{Cite web |date=Enero 4, 2026 |title=Equatorial Guinea relocates capital to Ciudad de la Paz |url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2026/01/04/equatorial-guinea-relocates-capital-to-ciudad-de-la-paz_6749064_4.html |language=en |via=Le Monde}}</ref>
*[[Enero 5]] – Si Delcy Rodríguez ay pormal na nanumpa bilang gumaganap na pangulo ng Venezuela matapos mahuli si Nicolás Maduro.<ref>{{Cite news |date=5 Enero 2026 |title=Delcy Rodriguez formally sworn in as Venezuela's interim presiden |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/americas/delcy-rodriguez-formally-sworn-venezuelas-interim-president-2026-01-05/}}</ref>
*[[Enero 6]]
**Nagtapos ang [[Hubileo]] ng 2025.<ref>{{Cite web |title=Jubilee 2025 |url=https://bostoncatholic.org/jubilee-2025 |access-date=2026-01-05 |website=Archdiocese of Boston |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20260105103103/https://bostoncatholic.org/jubilee-2025 |archive-date=2026-01-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Calendar of Major Events |url=https://www.iubilaeum2025.va/en/pellegrinaggio/calendario-giubileo.html |access-date=2026-01-05 |website=www.iubilaeum2025.va |language=en}}</ref>
**Nagsimula ang labanan sa pagitan ng mga puwersa ng pamahalaan ng [[Siria]] at ng armadong grupong Kurdo na ''Syrian Democratic Forces'' (Puwersang Demokratiko ng Siria).<ref>{{cite web |title=SYRIA Displacement resulting from conflict escalation in Aleppo |url=https://www.acaps.org/fileadmin/Data_Product/Main_media/20260115_ACAPS_Syria_-_escalation_of_conflict.pdf |access-date=2026-02-02}}</ref>
*[[Enero 9]]–[[Enero 10|10]] – Nagtagal ng halos 31 oras ang traslacion ng [[Itim na Nazareno|Nazareno]] mula sa Malaking Entablado ng Quirino (o ''Quirino Grandstand'') tungo sa [[Simbahan ng Quiapo]], [[Maynila]].<ref>{{Cite web |last=Ong |first=Ghio |date=Enero 11, 2026 |title=Longest ever Traslacion ends after nearly 31 hours |url=https://www.philstar.com/headlines/2026/01/11/2500142/longest-ever-traslacion-ends-after-nearly-31-hours |access-date=2026-02-13 |website=Philstar.com}}</ref> Ito ang pinakamatagal na [[traslacion]] sa kasaysayan.<ref>{{Cite web |date=2026-01-10 |title=Longest Traslacion: Procession of Jesus Nazareno ends after nearly 31 hours |url=https://dzrh.com.ph/post/longest-traslacion-procession-of-jesus-nazareno-ends-after-nearly-31-hours |access-date=2026-02-13 |website=DZRH News |language=en}}</ref>
*[[Enero 30]] – Tatlong milyong pahina na may kaugnayan sa mga file ni Epstein ang inilabas sa publiko, na binabanggit ang maraming kilalang personalidad mula sa iba't ibang panig ng mundo.<ref>{{Cite web |date=2026-01-30 |title=Millions of Jeffrey Epstein files released by US justice department |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/cevnmxyy4wjo |access-date=2026-02-05 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref>
=== Pebrero ===
=== Marso ===
=== Abril ===
=== Mayo ===
=== Hunyo ===
=== Hulyo ===
=== Agosto ===
=== Setyembre ===
=== Oktubre ===
=== Nobyembre===
==Kamatayan==
* [[Pebrero 28]] – [[Ali Khamenei]], [[Kataas-taasang Pinuno ng Iran]] mula 1989 hanggang 2026<ref>{{Cite web |date=2026-03-01 |title=Ayatollah Ali Khamenei, religious cleric who ruled Iran for decades, killed in strikes |url=https://www.nbcnews.com/world/iran/ayatollah-ali-khamenei-religious-cleric-ruled-iran-decades-killed-stri-rcna241863 |access-date=2026-03-01 |website=NBC News |language=en}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Taon]]
[[Kategorya:2026]]
mt215pk0257w5d3mioxuq6usb8wxp3z
Lawa Laguna
0
50673
2241254
1380731
2026-11-09T15:10:27Z
Xqbot
14117
Robot: Fixing double redirect from [[Laguna de Bay]] to [[Lawa ng Laguna]]
2241254
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Lawa ng Laguna]]
ij3yi33jc7d35hjm6dsezf093me8hld
Vito Belarmino
0
97598
2241300
2176097
2026-11-10T08:07:25Z
Jojit fb
38
2241300
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857. Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola. Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]]. Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan. Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
m93c835a6hpncvntg6pywy2xa350bx0
2241301
2241300
2026-11-10T08:11:06Z
Jojit fb
38
/* Maagang yugto ng buhay at karera sa politika */
2241301
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857. Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]]. Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan. Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
iaehpvkk65fjibd6ajhq2polpox0dv9
2241302
2241301
2026-11-10T08:11:25Z
Jojit fb
38
/* Maagang yugto ng buhay at karera sa politika */
2241302
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857. Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]]. Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan. Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
krypdpqw5rrl5qj6y9h5dtw85pq66vm
2241337
2241302
2026-11-10T11:33:36Z
Jojit fb
38
2241337
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857. Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]]. Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan. Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
79wjgn1cnrovupjlmmrt96p7031kr8s
2241338
2241337
2026-11-10T11:35:04Z
Jojit fb
38
/* Maagang yugto ng buhay at karera sa politika */
2241338
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]]. Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan. Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
dmjoi0z9h2v74o63ev51cjigc4xaklq
2241339
2241338
2026-11-10T11:36:54Z
Jojit fb
38
/* Pamumunong militar sa Kabikolan */
2241339
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]]. Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan. Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
lr19qrbymm15dvjndsym7gx83zh8nfr
2241340
2241339
2026-11-10T11:38:05Z
Jojit fb
38
/* Pamumunong militar sa Kabikolan */
2241340
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan. Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
jyqmwawxw54yo80nflfcg7nh26ydppd
2241341
2241340
2026-11-10T11:42:16Z
Jojit fb
38
/* Pamumunong militar sa Kabikolan */
2241341
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan. Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
an4kf731epzriy3zfnwd54q80rx14qr
2241342
2241341
2026-11-10T11:44:52Z
Jojit fb
38
/* Digmaang Pilipino–Amerikano */
2241342
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/History_from_the_People_Albay_Camarines/WR1wAAAAMAAJ |title=History from the People: Albay, Camarines Norte, Camarines Sur, Catanduanes, Masbate, and Sorsogon |date=1998 |publisher=National Historical Institute and Philippine National Historical Society |pages=34 |language=en}}</ref> Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901. Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
o9yz0zoxb0x3hwgltnfxxzf6tphht49
2241343
2241342
2026-11-10T11:48:08Z
Jojit fb
38
/* Digmaang Pilipino–Amerikano */
2241343
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/History_from_the_People_Albay_Camarines/WR1wAAAAMAAJ |title=History from the People: Albay, Camarines Norte, Camarines Sur, Catanduanes, Masbate, and Sorsogon |date=1998 |publisher=National Historical Institute and Philippine National Historical Society |pages=34 |language=en}}</ref> Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=General Vito Belarmino: Life, Battles & Legacy |url=https://kahimyang.com/articles/3428/general-vito-belarmino-life-battles-legacy |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar. Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
alw7yydywsf6mk2nrqs5y048gu4eqzr
2241344
2241343
2026-11-10T11:51:12Z
Jojit fb
38
/* Huling buhay at kamatayan */
2241344
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/History_from_the_People_Albay_Camarines/WR1wAAAAMAAJ |title=History from the People: Albay, Camarines Norte, Camarines Sur, Catanduanes, Masbate, and Sorsogon |date=1998 |publisher=National Historical Institute and Philippine National Historical Society |pages=34 |language=en}}</ref> Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=General Vito Belarmino: Life, Battles & Legacy |url=https://kahimyang.com/articles/3428/general-vito-belarmino-life-battles-legacy |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar.<ref>{{Cite book |last=Villarroel |first=Hector K. |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Eminent_Filipinos/xW9fYzs-I5sC |title=Eminent Filipinos |date=1965 |publisher=National Historical Commission |language=en}}</ref> Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
gxlabo64ys4vl5d61oj15oj4tzed93b
2241345
2241344
2026-11-10T11:52:09Z
Jojit fb
38
/* Huling buhay at kamatayan */
2241345
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/History_from_the_People_Albay_Camarines/WR1wAAAAMAAJ |title=History from the People: Albay, Camarines Norte, Camarines Sur, Catanduanes, Masbate, and Sorsogon |date=1998 |publisher=National Historical Institute and Philippine National Historical Society |pages=34 |language=en}}</ref> Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901.<ref name=":1">{{Cite web |date=2026-08-10 |title=General Vito Belarmino: Life, Battles & Legacy |url=https://kahimyang.com/articles/3428/general-vito-belarmino-life-battles-legacy |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar.<ref>{{Cite book |last=Villarroel |first=Hector K. |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Eminent_Filipinos/xW9fYzs-I5sC |title=Eminent Filipinos |date=1965 |publisher=National Historical Commission |language=en}}</ref> <ref name=":1" />Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
n70k4so64d38xwe1sxl9db1os25rjw2
2241346
2241345
2026-11-10T11:52:25Z
Jojit fb
38
/* Huling buhay at kamatayan */
2241346
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/History_from_the_People_Albay_Camarines/WR1wAAAAMAAJ |title=History from the People: Albay, Camarines Norte, Camarines Sur, Catanduanes, Masbate, and Sorsogon |date=1998 |publisher=National Historical Institute and Philippine National Historical Society |pages=34 |language=en}}</ref> Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901.<ref name=":1">{{Cite web |date=2026-08-10 |title=General Vito Belarmino: Life, Battles & Legacy |url=https://kahimyang.com/articles/3428/general-vito-belarmino-life-battles-legacy |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar.<ref>{{Cite book |last=Villarroel |first=Hector K. |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Eminent_Filipinos/xW9fYzs-I5sC |title=Eminent Filipinos |date=1965 |publisher=National Historical Commission |language=en}}</ref><ref name=":1" /> Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya. Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
91k7ia5ley2nht1i3w2wnfk8l595wwa
2241347
2241346
2026-11-10T11:54:28Z
Jojit fb
38
/* Huling buhay at kamatayan */
2241347
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/History_from_the_People_Albay_Camarines/WR1wAAAAMAAJ |title=History from the People: Albay, Camarines Norte, Camarines Sur, Catanduanes, Masbate, and Sorsogon |date=1998 |publisher=National Historical Institute and Philippine National Historical Society |pages=34 |language=en}}</ref> Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901.<ref name=":1">{{Cite web |date=2026-08-10 |title=General Vito Belarmino: Life, Battles & Legacy |url=https://kahimyang.com/articles/3428/general-vito-belarmino-life-battles-legacy |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar.<ref>{{Cite book |last=Villarroel |first=Hector K. |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Eminent_Filipinos/xW9fYzs-I5sC |title=Eminent Filipinos |date=1965 |publisher=National Historical Commission |language=en}}</ref><ref name=":1" /> Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya.<ref>{{Cite book |last=Duka |first=Cecilio D. |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Struggle_for_Freedom_2008_Ed/4wk8yqCEmJUC |title=Struggle for Freedom' 2008 Ed. |date=2008 |publisher=Rex Bookstore, Inc. |isbn=978-971-23-5045-0 |language=en}}</ref> Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas. Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
hb6xm2aqhdfsn2veaaju40aah3fp0v5
2241348
2241347
2026-11-10T11:56:55Z
Jojit fb
38
/* Huling buhay at kamatayan */
2241348
wikitext
text/x-wiki
Si '''Vito Belarmino y Loyola''' (Hunyo 15, 1857 – Hulyo 14, 1933) ay isang Pilipinong heneral na lumahok sa [[Rebolusyong Pilipino]] laban sa pamamahala ng mga Espanyol at sa [[Digmaang Pilipino–Amerikano]]. Ipinanganak siya sa [[Silang, Cavite]], at humawak ng ilang posisyon sa lokal na pamahalaan bago sumapi sa kilusang rebolusyonaryo. Naging heneral siya ng hukbong rebolusyonaryo at itinalaga ni [[Emilio Aguinaldo]] upang mamuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa [[Albay]] at mga karatig na lalawigan sa Kabikolan.<ref name="NHCP">{{cite web|title=Vito Belarmino 1857–1933|url=https://philhistoricsites.nhcp.gov.ph/registry_database/vito-belarmino-1857-1933/|publisher=[[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]]|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
==Maagang yugto ng buhay at karera sa politika==
Ipinanganak si Belarmino sa Silang, Cavite, noong Hunyo 15, 1857.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Filipinos_in_History/SWIKAQAAIAAJ |title=Filipinos in History |date=1989 |publisher=National Historical Institute |isbn=978-971-13-6037-5 |language=en|pages=107}}</ref> Siya ay anak nina Severino Belarmino at Damiana Loyola.<ref>{{Cite book |last=Calairo |first=Emmanuel Franco |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Liping_Kabitenyo/JYVxAAAAMAAJ |title=Liping Kabitenyo: talambuhay ng mga kilala at di-kilalang Kabitenyo |date=1999 |publisher=Cavite Studies Center, Unibersidad ng de La Salle |isbn=978-971-92082-2-8 |language=tl}}</ref> Nag-aral siya sa [[Colegio de San Juan de Letran]] sa Maynila ngunit hindi niya natapos ang kanyang pag-aaral.<ref name="Museo">{{cite web|title=Vito Belarmino, 1857–1933|url=https://museodesilan.wordpress.com/2009/06/14/177/|publisher=Museo de Silan|access-date=10 Nobyembre 2026|language=en}}</ref>
Sa edad na 19, nagsimula si Belarmino sa paglilingkod sa pamahalaan sa Silang. Sunod-sunod siyang nanungkulan bilang ''teniente mayor'', ''cabeza de barangay'', kalihim ng tribunal, at ''gobernadorcillo''. Kalaunan, itinalaga rin siya bilang hukom pangkapayapaan.<ref name="Museo"/>
==Rebolusyong Pilipino==
Sumali si Belarmino sa kilusang rebolusyonaryo noong [[Rebolusyong Pilipino]]. Noong 1896, naging heneral de brigada siya ng Sangguniang Bayan ng [[Magdalo]] at kabilang sa mga nanguna sa pag-aalsa sa Silang. Kasama si Vicente Giron, lumahok siya sa mga pag-atake laban sa mga puwersang Espanyol sa Silang. Kalaunan ay sumama si Belarmino kay Aguinaldo sa mga operasyong militar laban sa Hukbong Espanyol, kabilang ang pag-atake sa Infantry Battalion No. 72 sa Talisay, Batangas.<ref name="NHCP"/>
Noong Nobyembre 1, 1897, nilagdaan ni Belarmino ang Konstitusyon ng Biak-na-Bato. Nagsilbi rin siya bilang kalihim ng digmaan sa pamahalaang itinatag sa Biak-na-Bato. Kasunod ng [[Kasunduan sa Biak-na-Bato]], kabilang siya sa mga pinunong rebolusyonaryo na kusang nagpatapon sa [[Hong Kong]] noong Disyembre 1897 kasama si Aguinaldo at iba pang mga pinuno ng himagsikan.<ref name="NHCP"/>
==Pamumunong militar sa Kabikolan==
Matapos ipagpatuloy ang himagsikan noong 1898, tumanggap si Belarmino ng mataas na posisyon sa hukbong rebolusyonaryo. Itinalaga siya bilang heneral de dibisyon noong Hunyo 25, 1898. Noong Setyembre ng taong iyon, kinatawan niya ang Batanes sa Kongresong Rebolusyonaryo.<ref name="NHCP"/>
Noong Oktubre 29, 1898, itinalaga ni Aguinaldo si Belarmino bilang punong komandante ng Albay at pinuno ng mga hukbo sa [[Camarines Norte]], [[Camarines Sur]], at [[Sorsogon]].<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/1898/Q64MAAAAYAAJ |title=1898: enfoques y perspectivas : Simposio Internacional de Historiadores en torno al 1898 : Cuba, España, Estados Unidos, Filipinas, y Puerto Rico |date=1997 |publisher=Academia Puertorriqueña de la Historia |pages=303 |language=es}}</ref> Inatasan siyang magtatag ng pamahalaang republikano sa Albay. Sa [[Kabikolan]], inorganisa at pinalakas niya ang mga yunit militar ng mga rebolusyonaryo upang pagtibayin ang kapangyarihan ng pamahalaang republikano sa rehiyon.<ref name="NHCP"/>
Lumahok din si Belarmino sa mga labanan laban sa mga puwersang Espanyol sa Kabikolan.<ref>{{Cite web |date=2026-08-10 |title=Battle of Camalig: Bicol's 1898 Revolutionary Victory |url=https://kahimyang.com/articles/3429/battle-of-camalig-bicols-1898-revolutionary-victory |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Noong Abril 2, 1898, nakipaglaban siya kasama sina [[Simeón Ola]], Glicerio Delgado, at iba pang mga rebolusyonaryo sa Camalig, Albay. Kabilang si Ola sa mga kinilalang pinuno dahil sa kanyang naging papel sa labanan.<ref>{{cite web|title=Simeon Ola|url=https://dfa.gov.ph/images/AMabini/C__Managepoint_sessions_Diane_Rar1423.pdf|publisher=[[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
==Digmaang Pilipino–Amerikano==
Kasunod ng pagtatatag ng [[Unang Republika ng Pilipinas]] at pagsiklab ng [[Digmaang Pilipino–Amerikano]] noong 1899, nagpatuloy si Belarmino sa pamumuno sa mga puwersang rebolusyonaryo sa Kabikolan.<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/History_from_the_People_Albay_Camarines/WR1wAAAAMAAJ |title=History from the People: Albay, Camarines Norte, Camarines Sur, Catanduanes, Masbate, and Sorsogon |date=1998 |publisher=National Historical Institute and Philippine National Historical Society |pages=34 |language=en}}</ref> Sumulong sa rehiyon ang mga puwersang Amerikano sa ilalim ni Heneral William August Kobbé upang sakupin ang mga lalawigan nito. Kasama si Heneral [[José Ignacio Paua]], pinamunuan ni Belarmino ang paglaban sa mga puwersang Amerikano sa Albay, kabilang ang pagtatanggol sa Legazpi.<ref name="NHCP"/>
Nagpatuloy ang labanan noong 1900 at 1901. Matapos sumuko si Paua noong Marso 1900, ipinagpatuloy ni Belarmino ang armadong paglaban sa mga puwersang Amerikano sa rehiyon.<ref name="Museo"/>
Sa kalaunan, sumuko si Belarmino sa mga puwersang Amerikano noong Hulyo 4, 1901.<ref name=":1">{{Cite web |date=2026-08-10 |title=General Vito Belarmino: Life, Battles & Legacy |url=https://kahimyang.com/articles/3428/general-vito-belarmino-life-battles-legacy |access-date=2026-11-10 |website=The Kahimyang Project |language=en}}</ref> Ang kanyang pagsuko ay nagmarka sa pagtatapos ng kanyang aktibong karera sa militar, bagaman nagpatuloy ang paglaban ng mga rebolusyonaryo sa ibang bahagi ng Kabikolan.<ref name="NHCP"/>
==Huling buhay at kamatayan==
Pagkatapos ng Digmaang Pilipino–Amerikano, bumalik si Belarmino sa Silang at nagretiro sa buhay militar.<ref>{{Cite book |last=Villarroel |first=Hector K. |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Eminent_Filipinos/xW9fYzs-I5sC |title=Eminent Filipinos |date=1965 |publisher=National Historical Commission |language=en}}</ref><ref name=":1" /> Ayon sa mga sumunod na salaysay, kalaunan ay nabulag siya.<ref>{{Cite book |last=Duka |first=Cecilio D. |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Struggle_for_Freedom_2008_Ed/4wk8yqCEmJUC |title=Struggle for Freedom' 2008 Ed. |date=2008 |publisher=Rex Bookstore, Inc. |isbn=978-971-23-5045-0 |language=en}}</ref> Namatay siya noong Hulyo 14, 1933, sa edad na 76.<ref name="NHCP"/>
Ipinagdiriwang ang alaala ni Belarmino sa Silang at iba pang bahagi ng Pilipinas.<ref>{{Cite web |last=Sembrano |first=Edgar Allan M. |date=2026-07-13 |title=New book brings Silang’s revolutionary into national narrative |url=https://tribune.net.ph/2026/07/13/new-book-brings-silangs-revolutionary-into-national-narrative |access-date=2026-11-10 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref> Nagtayo ang [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan ng Pilipinas]] ng panandang pangkasaysayan para sa kanya sa sangandaan ng Kalye J.P. Rizal at Kalye M.H. del Pilar sa Silang noong Setyembre 7, 2016.<ref name="NHCP"/>
Ginamit din ang kanyang pangalan sa mga institusyong pang-edukasyon. Kabilang dito ang Mataas na Paaralang Senyor ng Vito L. Belarmino sa [[Lungsod Quezon]], na itinatag sa pamamagitan ng ordinansa ng lungsod noong 2018.<ref>{{cite web|title=New QC school named after revolutionary general|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1040370|publisher=[[Philippine News Agency]]|date=4 Hulyo 2018|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref> Ipinangalan din sa kanya ang Integradong Pambansang Mataas na Paaralan ng Hen. Vito Belarmino Integrated sa Silang.<ref>{{cite web|title=School's History|url=https://sites.google.com/deped.gov.ph/301193-gvbinhs/about/schools-history|publisher=[[Kagawaran ng Edukasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Edukasyon]]|access-date=10 Nobyembre 2026}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{reflist}}
[[Kaurian:Mga Pilipino]]
cnnvrymh740d6orh1u257q29bbly9zn
Look ng Bay
0
119244
2241255
1380736
2026-11-09T15:10:32Z
Xqbot
14117
Robot: Fixing double redirect from [[Laguna de Bay]] to [[Lawa ng Laguna]]
2241255
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Lawa ng Laguna]]
ij3yi33jc7d35hjm6dsezf093me8hld
Piombino
0
135939
2241329
2228083
2026-11-10T10:23:51Z
Ryomaandres
8044
/* Heograpiya */
2241329
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Piombino|frazioni=[[Baratti (town)|Baratti]], [[Colmata]], [[Fiorentina, Piombino|Fiorentina]], [[La Sdriscia]], [[Populonia]], [[Populonia Stazione]], [[Riotorto, Piombino|Riotorto]]|website={{official website|http://www.comune.piombino.li.it}}|area_code=0565|postal_code=57025|saint=Santa Anastasia at San Agustin<ref>{{Cite web|url=http://www.cassiciaco.it/navigazione/monachesimo/devozioni/agostino/agostino.html|title=Feste agostiniane}}</ref>|elevation_m=21|elevation_footnotes=|population_demonym=Piombinesi|population_footnotes=<ref>{{Cite web |url=http://demo.istat.it/pop2017/index.html |title=Istat |access-date=2022-04-17 |archive-date=2018-01-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180103163404/http://demo.istat.it/pop2017/index.html |url-status=dead }}</ref>|area_total_km2=129|area_footnotes=|mayor=Francesco Ferrari|mayor_party=|province=[[Lalawigan ng Livorno|Livorno]] (LI)|official_name=Comune di Piombino|region=[[Toscana]]|coordinates_footnotes=|coordinates={{coord|42|55|N|10|32|E|display=inline,title}}|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|pushpin_map=Tuscany#Italy|shield_alt=|image_shield=Piombino-Stemma.png|image_caption=Panorama ng Piombino|image_alt=|imagesize=|image_skyline=Piombino1.jpg|native_name=|footnotes=}}
[[Talaksan:View_on_Piombino.jpg|right|thumb|240x240px| Tanaw mula sa himpapawid]]
[[Talaksan:Piombino2.jpg|thumb|240x240px| Ang ''Rivellino'', ang sinaunang pangunahing tarangkahan na itinayo noong 1447 ni [[Rinaldo Orsini]].]]
Ang '''Piombino''' ay isang ''[[komuna]]'' (munisipalidad) sa [[lalawigan ng Livorno]], rehiyon ng [[Toscana]], [[Italya]]. Ito ay may mahigit-kumulang na 35,000 naninirahan. Ito ay nasa hangganan sa pagitan ng [[Dagat Liguria]] at ng [[Dagat Tireno]], sa harap ng Pulo ng [[Elba]] at sa hilagang bahagi ng [[Maremma]].
== Pangkalahatang-tanaw ==
Mayroon itong sinaunang sentrong pangkasaysayan, na nagmula sa panahon kung saan ito ang daungan ng mga [[Kabihasnang Etrusko|Etrusko]], sa paligid ng [[Populonia]] Sa [[Gitnang Kapanahunan]], ito ay sa halip ay isang mahalagang daungan ng [[Republika ng Pisa]].
== Heograpiya ==
Ang mga hangganan ng Piombino ay sa mga bayan ng [[Campiglia Marittima]], [[Follonica]], [[San Vincenzo (LI)|San Vincenzo]], at [[Suvereto]]. Ang bayan ay may pitong parokyang sibil (mga ''[[frazione]]''): [[Baratti (bayan)|Baratti]], [[Colmata]], [[Fiorentina, Piombino|Fiorentina]], [[La Sdriscia]], [[Populonia]], [[Populonia Stazione]], at [[Riotorto, Piombino|Riotorto]].
== Mga simbolo ==
Ang pinakamatandang kilalang katibayang piktoryal ay mula pa noong ika-15 siglo at naglalarawan ng mga kulay na pilak, puti, at pula, na mga kulay ng pamilyang [[Appiano (pamilya)|Appiano]]; ang lunti at ginto ay idinagdag noong ika-19 na siglo.
== Mga kakambal na bayan — mga kapatid na lungsod ==
Ang Piombino ay [[Kakambal na lungsod|kakambal]] sa:
* {{Flagicon|BEL}} [[Flémalle]], [[Belhika]]
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}{{Reflist}}{{Reflist}}{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* [http://www.comune.piombino.li.it Opisyal na website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240130081245/http://www.comune.piombino.li.it/ |date=2024-01-30 }} {{In lang|it}}
* [http://www.turismo.intoscana.it/intoscana2/export/TurismoRTen/sito-TurismoRTen/Contenuti/Itinerari/visualizza_asset.html_1965283161.html Turismo sa Piombino] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120216055311/http://www.turismo.intoscana.it/intoscana2/export/TurismoRTen/sito-TurismoRTen/Contenuti/Itinerari/visualizza_asset.html_1965283161.html |date=2012-02-16 }} {{In lang|it}}
{{Province of Livorno}}{{Authority control}}
jyjjl3gwjrge3hulh30a0n7p25v9ony
Palma di Montechiaro
0
136113
2241316
2045953
2026-11-10T10:10:10Z
Ryomaandres
8044
2241316
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Italian comune|name=Palma di Montechiaro|elevation_footnotes=|area_total_km2=77.06|population_footnotes=|population_total=22663|population_as_of=Disyembre 31, 2017|pop_density_footnotes=|population_demonym=Palmesi|elevation_m=160|mayor=Stefano Castellino|twin1=|twin1_country=|saint=Maria Santissima del Rosario|day=Setyembre 8|postal_code=92020|area_code=0922|website=|area_footnotes=|mayor_party=|official_name=Comune di Palma di Montechiaro|image_map=|native_name=|image_skyline=Chiesa Madre Palma Montechiaro.JPG|imagesize=|image_alt=|image_caption=Ang Inang Simbahan sa Palma di Montechiaro.|image_shield=PalmadiMontechiaro-Stemma.gif|shield_alt=|map_alt=|frazioni=Marina di Palma, Villaggio Giordano|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map=Italy Sicily#Italy|coordinates={{coord|37|12|N|13|46|E|display=inline,title}}|coordinates_footnotes=|region=[[Sicilia]]|province=[[Malayang Konsorsiyong Komunal ng Agrigento|Agrigento]] (AG)|footnotes=}}
[[Talaksan:Castello_chiaromonte_palma_montechiaro.jpg|thumb|333x333px| Ang Kastilyo Chiaromonte.]]
Ang '''Palma di Montechiaro''' (Sicilian: ''Parma di Muntichiaru'') ay isang bayan at ''[[komuna]]'' sa [[Malayang Konsorsiyong Komunal ng Agrigento]], [[Sicilia]], [[Katimugang Italya]].
Dating kilala bilang Palma, noong 1863, and Montechiaro ay idinagdag sa pangalan, bilang parangal sa pamilyang [[Chiaramonte]], na ang [[portipikasyon|kuta]] ay malapit sa bayan.
== Mga pangunahing tanawin ==
* Inang Simbahan
* Kastilyo
* Benedictinong Monasteryo
* Palasyong Ducal
* Tore San Carlo
* ''Palazzo degli Scolopi''
* Mga guho ng simbahang Baroko ng ''Santa Maria della Luce''
* Arkeolohikong liwasan ng Zubbia
== Sa kulturang popular ==
Ang Palma di Montechiaro ay nauugnay sa Italyanong may-akda na si [[Giuseppe Tomasi di Lampedusa]].<ref>http://livingagrigento.it/en_GB/Citta/main/citta?id=1254_Palma-di-Montechiaro</ Retrieved 2019-05-01</ref>
Inilarawan ito ng may-akda ng New Zealand na si [[James McNeish]], na bumisita sa Palma di Montechiaro noong unang bahagi ng dekada '60, bilang isang lugar ng matinding kahirapan, na iniiwasan ng mga lokal. 'Ang kahirapan nito ay kagila-gilalas. Ang mga lungga na kalye ay binibigyang marka ng mga ahas ng itim na dumi at iba pang bagay at ang isang tabing ng mapurol na alikabok ay nagpaparumi sa hangin. Mula sa pangunahing kalsada ang buong bayan ng plaster ay tumagilid pababa, na parang naaresto sa isang nakakatakot na suntok patungo sa dagat. Minsan ay may kasama akong babae. Tumingin siya minsan, at sumigaw. Hindi na siya muling nagsalita hanggang sa makalayo na kami sa labas ng bayan' <ref>McNeish, James (1965) Fire Under the Ashes: The Life of Danilo Dolci.</ref>
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}{{Lalawigan ng Agrigento}}
k72c5rzkvhnd9270slk8phphnzls91u
Paternò
0
136184
2241314
2005384
2026-11-10T10:08:18Z
Ryomaandres
8044
2241314
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Paternò|population_footnotes=|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Catania|Catania]] (CT)|frazioni=Sferro|mayor_party=|mayor=Nino Naso|area_footnotes=|area_total_km2=144.04|population_demonym=Paternesi, Patornesi|coordinates_footnotes=|elevation_footnotes=|elevation_m=225|saint=Santa Barbara at San Vincenzo Martir|day=Disyembre 4|postal_code=95047|area_code=095|website={{official website|http://www.comune.paterno.ct.it/}}|region=[[Sicilia]]|coordinates={{coord|37|34|N|14|54|E|region:IT_type:city(50000)|display=inline,title}}|official_name=Città di Paternò|shield_alt=|native_name=|image_skyline=Panorama Paternò 2.JPG|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=Paternò-Stemma.png|shield_size=px|pushpin_map_alt=|image_flag=|flag_alt=|flag_size=|image_map=Map of comune of Paternò (province of Catania, region Sicily, Italy).svg|map_alt=|map_caption=Paternò sa loob ng Lalawigan ng Catania|pushpin_label_position=|footnotes=}}Ang '''Paternò''' (Siciliano: '''''Patennò''''') ay isang katimugang bayan ng [[Italya]] at ''[[komuna]]'' ng [[Kalakhang Lungsod ng Catania]], [[Sicilia]]. May populasyon na 48,009 (2016), ito ang pangatlong munisipalidad ng lalawigan pagkatapos ng [[Lungsod ng Catania|Catania]] at [[Acireale]].
== Heograpiya ==
May mga hangganan ang Paternò sa mga munisipalidad ng [[Belpasso]], [[Biancavilla]], [[Catenanuova]] ([[Lalawigan ng Enna|EN]]), [[Centuripe]] (EN), [[Ragalna]], [[Ramacca]], at [[Santa Maria di Licodia]].<ref>{{OSM|r|39262|Paternò}}</ref> Ang tanging nayon nito (''[[frazione]]'') ay ang nayon ng [[Sferro]].<ref>{{OSM|n|2209979969|Sferro}}</ref>
Sa loob ng Paterno ay mayroong isang heolohikong tampol na pinangalanang 'Salinelle', isang lugar kung saan umuusbong ang maliliit na bulkang putik mula sa mga bitak sa lupa.<ref>{{Cite book|title=Paterno: the Pearl of the Simeto Valley|last=Chisari|first=Mimmo|publisher=Hibla Ink|year=|isbn=|location=Paterno|pages=}}</ref> Ang lugar na ito kung saan umiibabaw ang Salinelle ay may kasamang isang arkeolohikong pook na kung saan natuklasan ang katibayan ng mga paliguang Romano na dating itinayo at naiisip na gumamit ng putik mula sa Salinelle.
== Kultura ==
=== Wika at diyalekto ===
Ang subdiyalekto ng Paternes (paturnisi) ay kabilang sa grupo ng mga [[diyalektong Catenes]] na walang [[metaponiya]], ngunit may sarili itong mga kakaibang katangian. Kung ihahambing sa diyalekto na sinasalita sa Catania at sa mga nakapalibot na munisipalidad, ang Paternes ay naiiba sa malawak, magulo, at mabagal na ritmo nito.<ref>{{cita libro |autore=F. R. Corsaro |titolo=Dizionarietto etimologico dell'idioma paternese |anno=1989 |editore=Arti Grafiche "Il Cinabro}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Paternò" . Encyclopædia Britannica. 20 (11th ed.). Cambridge University Press. p. 911.
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
{{Lalawigan ng Catania}}
ehyxv40mupw4ofgdrr9rcsh9c5fdqna
Partinico
0
136391
2241312
2043115
2026-11-10T10:05:42Z
Ryomaandres
8044
2241312
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Partinico|official_name=Comune di Partinico|native_name=|image_skyline=|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=Partinico-Stemma.png|shield_alt=|image_map=|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|38|02|42|N|13|07|15|E|display=inline,title}}|coordinates_footnotes=|region=[[Sicilia]]|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Palermo|Palermo]] (PA)|frazioni=Parrini|mayor_party=|mayor=Maurizio Agnese (Special commissioner)|area_footnotes=|area_total_km2=108.06|population_footnotes=|population_demonym=Partinicese(i) or Partinicota(i)|elevation_footnotes=|elevation_m=175|saint=[[Leonardo ng Noblac|San Leonardo ng Noblac]]|day=Nobyembre 6|postal_code=90047|area_code=091|website={{official website|http://www.comune.partinico.pa.it/}}|footnotes=|image=Partinicoview.jpg}}
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>
Ang '''Partinico''' ([[Wikang Siciliano|Sicilian]]: '''''Partinicu''''', [[Wikang Sinaunang Griyego|Sinaunang Griyego]]: '''''Parthenikòn''''', Παρθενικόν) ay isang lungsod at ''[[comune]]'' (komuna o munisipalidad) sa [[Kalakhang Lungsod ng Palermo]], rehiyon ng [[Sicilia]], [[Katimugang Italya|Katimugang]] [[Italya]]. Ito ay {{Convert|30|km|mi}} mula sa [[Palermo]] at {{Convert|71|km|mi}} mula sa [[Trapani]].
== Mga pangunahing tanawin ==
* Simbahan ng ''San Giuseppe'', na naglalaman ng mga mga ika-17 siglong pinta
* Neoklasikong ''Chiosco della Musica''
* Barokong puwente
* ''Real Cantina Borbonica''
== Mga kilalang mamamayan ==
Ang ama ng Amerikanong musikero na si [[Frank Zappa]] ay ipinanganak sa Partinico. Ang kalye ng Via Zammatà kung saan dating nanirahan ang pamilya Zappa, ay pinalitan ng pangalan sa ''Via Frank Zappa.'' Noong 2015, ang anak ni Zappa na si [[Dweezil Zappa|Dweezil]] ay naglabas ng album na pinamagatang ''Via Zammata'''.<ref>{{Cite web |last=Marin |first=Marc |last2=Zappa |first2=Dweezil |date=10 March 2016 |title=Dweezil Zappa interview, WTF with Marc Maron, Episode 688 |url=http://www.wtfpod.com/podcast/episodes/episode_688_-_dweezil_zappa |access-date=7 April 2016 |publisher=WTF}}</ref><ref>{{Cite web |last=Zappa |first=Dweezil |title=Via Zammata' |url=https://www.dweezilzappa.com/pages/via-zammata |access-date=21 November 2017 |archive-date=25 Abril 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190425065218/https://www.dweezilzappa.com/pages/via-zammata |url-status=dead }}</ref>
Ang [[punong ministro]] ng [[Italya]] na si [[Vittorio Emanuele Orlando]] ay kumatawan sa Partinico sa [[Kamara ng Diputados (Italya)|Parlamento]] ng Italya mula 1897 hanggang 1925.
Si [[Danilo Dolci]] ay isang Italyanong aktibistang panlipunan, sosyologo, tanyag na tagapagturo at makata, at sa loob ng ilang panahon ay naninirahan sa Partinico.
Ang lokal, pinapatakbo ng pamilya, at anti-[[Sicilianong Mafia|Mafia]] na estasyon ng telebisyon na [[Telejato]] ay nakabase sa lungsod/bayan.
[[Talaksan:Borgetto_foto.jpg|center|thumb| Partinico sa gitna ng larawan kasama si Borgetto sa harapan]]
== Tingnan din ==
* [[Santuwaryo ng Madonna del Ponte]]
== Galeriya ==
<gallery>
File:Chiesa_di_San_Gioacchino_a_Partinico_01.jpg|Ang Simbahan ng San Joaquin
File:Chiesa_Maria_Santissima_Annunziata_(Partinico)_10.jpg|Ang Simbahan ng Anunsiyasyon
</gallery>
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* [http://www.comune.partinico.pa.it/ Comune di Partinico] {{In lang|it}}
{{Lalawigan ng Palermo}}
[[Kategorya:Mga artikulong naglalaman ng Italyano]]
[[Kategorya:Mga koordinado sa Wikidata]]
7445vo02lgw9lcxhtl8a5nd46mnqxtb
Orbassano
0
137505
2241310
2142180
2026-11-10T10:04:26Z
Ryomaandres
8044
/* Mga panlabas na link */
2241310
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Orbassano|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Turin|Turin]] (TO)|website={{official website|http://www.comune.orbassano.to.it/}}|area_code=011|postal_code=10043|day=Hunyo 24|saint=San [[Juan Bautista]]|elevation_m=273|elevation_footnotes=|population_demonym=Orbassanesi|population_footnotes=<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref>|area_total_km2=22.21|area_footnotes=|mayor=Cinzia Maria Bosso|mayor_party=|frazioni=Tetti Valfrè, Gonzole|region=[[Piamonte]]|official_name=Comune di Orbassano|shield_alt=|native_name=|image_skyline=Chiesa di San Giovanni Battista e municipio in piazza Umberto I, Orbassano.jpg|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=[[File:Stemma Orbassano.jpg]]|shield_size=px|coordinates_footnotes=|image_map=|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|45|0|N|7|32|E|type:city(21,667)_region:IT|display=inline,title}}|footnotes=}}Ang '''Orbassano''' ay isang ''[[komuna]]'' (munisipalidad) sa [[Kalakhang Lungsod ng Turin]] sa [[Italya|Italyanong]] rehiyon ng [[Piamonte|Piramonte]], na matatagpuan mga {{Convert|13|km|0}} timog-kanluran ng [[Lungsod ng Turin|Turin]].
Ang Orbassano ay may hangganan sa mga sumusunod na munisipalidad: [[Lungsod ng Turin|Turin]], [[Rivoli, Piamonte|Rivoli]], [[Rivalta di Torino]], [[Beinasco]], [[Nichelino]], [[Volvera]], [[Candiolo]], at [[None (TO)|None]].
== Kasaysayan ==
Ang toponomikong etimolohiya ng pinaninirahan na sentro ay hindi malinaw, ngunit malamang na nagmula ito sa Latin na Urbis Sanus, o "malusog na lungsod", na para bang nagpapahiwatig ng isang lugar na angkop para sa paglitaw ng isang pinaninirahan na sentro; ang salitang ito ay makikita pa rin sa bandila ng lungsod bilang motto nito.<ref name=":0">http://www.italiadiscovery.it/geografia/etimologia-di-orbassano.html</ref>
== Impraestruktura at transportasyon ==
Ang Orbassano ay pinaglilingkuran ng mga linya 5, OB1, RV2, 43 at 48, salamat sa pampublikong transportasyon ng lungsod na isinasagawa din sa pamamagitan ng iba pang mga linya ng bus na pinamamahalaan ng [[Gruppo Torinese Trasporti]] (GTT).
== Mga kambal-bayan ==
Ang Orbassano ay [[Kapatid na lungsod|ikinambal]] sa:
* {{Flagicon|POL}} [[Ełk]], [[Polonya]] (simula 2010)
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* [http://www.comune.orbassano.to.it/ Opisyal na website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100412114143/http://www.comune.orbassano.to.it/ |date=2010-04-12 }}
{{Lalawigan ng Turin}}
[[Kategorya:Mga lungsod at bayan sa Piedmont]]
0z3nx3b3i111aqrggid0a3c0u8ln74q
Pinerolo
0
137523
2241326
2019378
2026-11-10T10:19:38Z
Ryomaandres
8044
2241326
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Pinerolo|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Turin|Turin]] (TO)|website={{official website|http://www.comune.pinerolo.to.it}}|area_code=0121|postal_code=10064|day=Lunes pagkatapos ng huling Linggo ng Agosto|saint=[[Donato ng Arezzo|San Donato]]|elevation_m=376|elevation_footnotes=|population_demonym=Pinerolesi|population_footnotes=|area_total_km2=50|area_footnotes=|mayor=Luca Salvai|mayor_party=|frazioni=Abbadia Alpina, Ainana, Avaro/Tron, Bacchiasso, Batur, Baudenasca, Biscornetto, Borgata Colombaio, Borgata Orba, C.E.P., Cascina della Cappella, Cascina Ghiotta, Cascina Gili, Cascina Nuova, Cascina Pol, Case Bianche, Case Nuove, Colletto, Gerbido di Costagrande, Gerbido di Riva, Graniera, Losani, Motta Grossa, Pascaretto, Riauna, Riva, Rubiani, Salera, San Martino, Stazione di Riva, Talucco, Villa Motta Rasini|region=[[Piedmont]]|official_name=Città di Pinerolo|coordinates_footnotes=|coordinates={{coord|44|53|N|07|20|E|display=inline,title}}|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|map_caption=|map_alt=|image_map=|shield_alt=|image_shield=Italy Pinerolo coat.png|image_caption=|image_alt=|imagesize=|image_skyline=Pinerolo 001.JPG|native_name={{native name|pms|Pinareul}}|footnotes=}}
Ang '''Pinerolo''' (bigkas sa Italano: [pineˈrɔːlo]; {{Lang-pms|Pinareul}} [pinaˈrøl]; {{Lang-fr|Pignerol}}; {{Lang-oc|Pineròl}}) ay isang [[bayan]] at ''[[komuna]]'' sa [[Kalakhang Lungsod ng Turin]], [[Piemonte]], hilagang-kanluran ng [[Italya]], {{Convert|50|km|mi}} timog-kanluran ng [[Lungsod ng Turin|Turin]] sa ilog [[Chisone]]. Ang daloy ng [[Si Lemina|Lemina]] ay may pinagmulan nito sa hangganan sa pagitan ng Pinerolo at [[San Pietro Val Lemina|San Pietro Val di Lemina]].
== Heograpiya ==
Ang kapatagan ng munisipalidad ng Pinerolo ang pinakamalaki, na kumakatawan sa humigit-kumulang 77% ng buong teritoryo; ang maburol na lugar ay kumakatawan sa humigit-kumulang 20%, habang ang bulubunduking lugar ang pinakamaliit, na sumasakop sa natitirang 3%.[[Talaksan:Santa_Maria_a_Pinerolo_TO.png|thumb|Ang santuwaryo ng Madonna delle Grazie.|left]]
== Mga pangunahing tanawin ==
* ''[[Katedral ng Pinerolo]]'': Ika-9 na siglong Katoliko Romanong simbahan na may Romanikong kampanaryo at isang Gotikong patsada (ipinanumbalik pagkatapos ng 1808 na lindol)<ref>{{cite book|first=Mario|last=Marchiando-Pacchiola|title=Il Duomo di San Donato in Pinerolo|publisher=I Quaderni della collezione civica d’Arte di Pinerolo, Q. 24}}</ref>
* ''San Maurizio'': Estilong [[Arkitekturang Gotiko|Gotikong]] simbahan
* Pabrika ng Galup, na sikat sa mga lokal na minatamis at cake
* Sentrong pangkasaysayan
* Estasyon ng tren
* Munisipyo
== Mga sanggunian ==
[[Kategorya:Mga lungsod at bayan sa Piedmont]]
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
<references />{{Lalawigan ng Turin}}
pwvc50mmpfncbatj7mhig442w5svir0
Appiano Gentile
0
140490
2241331
2030784
2026-11-10T10:25:20Z
Ryomaandres
8044
2241331
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Appiano Gentile|official_name=Comune di Appiano Gentile|native_name=|image_skyline=Appiano Gentile - Chiesa prepositurale di Santo Stefano - panoramio.jpg|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=Appiano Gentile-Stemma.png|shield_alt=|image_map=|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|45|44|N|8|58|E|type:city(7,227)_region:IT|display=inline,title}}|coordinates_footnotes=|region=[[Lombardia]]|province=[[Lalawigan ng Como|Como]] (CO)|frazioni=San Bartolomeo al Bosco|mayor_party=|mayor=Pagani Giovanni Gaetano|area_footnotes=|area_total_km2=12.9|population_footnotes=<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref>|population_demonym=Appianesi|elevation_footnotes=|elevation_m=366|saint=San Esteban|day=Disyembre 26|postal_code=22070|area_code=031|website={{official website|http://www.comune.appianogentile.co.it/}}|footnotes=}}
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>
Ang '''Appiano Gentile''' ([[Diyalektong Comasco|Comasco]]: {{Lang|lmo|Pian}}) ay isang ''[[comune]]'' (komuna o munisipalidad) sa [[Lalawigan ng Como]], rehiyon ng [[Lombardia]], hilagang [[Italya]], na matatagpuan mga {{Convert|35|km|mi}} hilagang-kanluran ng [[Milan]] at mga {{Convert|12|km|mi|0}} timog-kanluran ng [[Como (lungsod)|Como]].
May hangganan ang lungsod sa mga sumusunod na munisipalidad: [[Beregazzo con Figliaro]], [[Bulgarograsso]], [[Carbonate, Lombardy|Carbonate]], [[Castelnuovo Bozzente]], [[Guanzate]], [[Lurago Marinone]], [[Lurate Caccivio]], [[Oltrona di San Mamette]], [[Tradate]] ([[Lalawigan ng Varese|VA]]), at [[Veniano]].
Natanggap ng Appiano ang karangalan na titulo ng lungsod na may utos ng pangulo noong Pebrero 28, 2009.
Ang mga pangunahing tanawin ay ang simbahan ng Santo Stefano, mga pabahay mula kay [[Nuvolone]] at [[Isidoro Bianchi]]. Ang bayan ay tahanan din ng [[Angelo Moratti Sports Center|training ground]] ng [[Serie A]] side [[Inter Milan]].
== Transportasyon ==
Ang pampublikong transportasyon papuntang [[Como]] at [[Varese]] ay ibinibigay ng mga serbisyo ng bus na pinapatakbo ng [[ASF Autolinee|SPT Linea]] at FNM Autoservizi.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}{{Province of Como}}
[[Kategorya:Mga lungsod at bayan sa Lombardy]]
6lzhpwym0ut8qoyj5yix6lq5zmpbcnh
Pioltello
0
143822
2241328
2116498
2026-11-10T10:22:07Z
Ryomaandres
8044
/* Kasaysayan */
2241328
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Italian comune|name=Pioltello|official_name=Città di Pioltello|native_name=|image_skyline=Pioltello-Limito staz ferr lato strada.jpg|imagesize=|image_alt=|image_caption=Ang [[Estasyon ng Tren ng Pioltello-Limito|lumang estasyon ng tren]] sa ''[[frazione]]'' ng [[Limito]]|image_shield=Pioltello-Stemma.svg|shield_alt=|image_map=Map of comune of Pioltello (province of Milan, region Lombardy, Italy).svg|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|45|30|N|9|20|E|type:city(32,337)_region:IT|display=inline}}|coordinates_footnotes=|region=[[Lombardia]]|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Milan|Milan]] (MI)|frazioni=Limito, Rugacesio, San Felice, Seggiano, Malaspina|mayor_party=|mayor=Ivonne Cosciotti|area_footnotes=|area_total_km2=13.09|population_footnotes=<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref>|population_total=36051|population_as_of=Disyembre 31, 2021|pop_density_footnotes=|population_demonym=Pioltellesi|elevation_footnotes=|elevation_m=122|twin1=|twin1_country=|saint=|day=|postal_code=20096|area_code=02|website={{official website|http://www.comune.pioltello.mi.it}}|footnotes=}}
Ang '''Pioltello''' ([[Wikang Lombardo|Lombardo]]: ''Pioltell'' [pjulˈtɛl]) ay isang ''[[comune]]'' (komuna o munisipalidad) sa [[Lalawigan ng Milan]], rehiyon ng [[Lombardia]], hilagang [[Italya]], na matatagpuan mga {{Convert|7|km|mi|0}} hilagang-silangan ng [[Milan]].
Ang Pioltello ay may hangganan sa mga sumusunod na munisipalidad: [[Cernusco sul Naviglio]], [[Vimodrone]], [[Segrate]], [[Rodano]], [[Peschiera Borromeo]], at [[Vignate]].
inaglilingkuran ang Pioltello ng [[Estasyon ng Tren ng Pioltello-Limito]]. Kabilang sa mga simbahan, ay ang estilong baroque, ang Katoliko Romanong [[Chiesa della Immacolata, Pioltella|Chiesa della Immacolata]].
== Kasaysayan ==
Ang unang dokumento na sa halip ay binanggit ang modernong Pioltello na nasa anyo pa rin ng ''Plautellum'' ay nagsimula noong 1020:<ref>{{Cite web |title=Pioltello |url=https://www.lombardiabeniculturali.it/luoghi/schede/2747/?a=104 |website=Lombardy Cultural Heritage |language=it |access-date=2024-02-29 |archive-date=2023-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231029202735/https://www.lombardiabeniculturali.it/luoghi/schede/2747/?a=104 |url-status=dead }}</ref> ang lugar ay sa katunayan ay tinitirhan sa loob ng maraming siglo, bilang ebidensiya ng pagtuklas noong 2009 ng isang maliit na nekropolis na itinayo noong 300 AD malapit sa kasalukuyang bayan ng Seggiano. Ang iba pang makasaysayang distrito ng lungsod, [[Limito]], ay pinatunayan ng parehong pinagmulan sa 1071. Ang parehong mga lokasyon ay nakadokumento nang walang pagkaantala hanggang sa araw na ito.
Noong 1745, sinimulan ng arkitektong si [[Carlo Giuseppe Merlo]] ang paggawa sa patsada ng simbahang parokya ng Sant'Andrea Apostolo, na natapos noong 1753.<ref>{{Cita web|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/carlo-giuseppe-merlo_(Dizionario-Biografico)/|titolo=dizionario biografico Treccani}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* [http://www.comune.pioltello.mi.it Opisyal na website]
{{Lalawigan ng Milan}}
[[Kategorya:Mga artikulong naglalaman ng Italyano]]
3l75qjulszt4kj8dh8yxdslx2wpinvn
Padron:Kalakhang Lungsod ng Napoles
10
155154
2241334
2237596
2026-11-10T10:27:54Z
Ryomaandres
8044
2241334
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
|name = Kalakhang Lungsod ng Napoles
|title = [[Campania]] · Mga ''[[comune]]'' ng [[Kalakhang Lungsod ng Napoles]]
|listclass = hlist
|imageleft =
|image = [[File:Provincia di Napoli-Stemma.svg|55px|Kalakhang Lungsod ng Napoles]]
|list1 =
* [[Acerra]]
* [[Afragola]]
* [[Agerola]]
* [[Anacapri]]
* [[Arzano]]
* [[Bacoli]]
* [[Barano d'Ischia]]
* [[Boscoreale]]
* [[Boscotrecase]]
* [[Brusciano]]
* [[Caivano]]
* [[Calvizzano]]
* [[Camposano]]
* [[Capri, Campania|Capri]]
* [[Carbonara di Nola]]
* [[Cardito]]
* [[Casalnuovo di Napoli]]
* [[Casamarciano]]
* [[Casamicciola Terme]]
* [[Casandrino]]
* [[Casavatore]]
* [[Casola di Napoli]]
* [[Casoria]]
* [[Castellammare di Stabia]]
* [[Castello di Cisterna]]
* [[Cercola]]
* [[Cicciano]]
* [[Cimitile]]
* [[Comiziano]]
* [[Crispano]]
* [[Ercolano]]
* [[Forio]]
* [[Frattamaggiore]]
* [[Frattaminore]]
* [[Giugliano in Campania]]
* [[Gragnano]]
* [[Grumo Nevano]]
* [[Ischia, Campania|Ischia]]
* [[Lacco Ameno]]
* [[Lettere]]
* [[Liveri]]
* [[Marano di Napoli]]
* [[Mariglianella]]
* [[Marigliano]]
* [[Massa Lubrense]]
* [[Massa di Somma]]
* [[Melito di Napoli]]
* [[Meta, Campania|Meta]]
* [[Monte di Procida]]
* [[Mugnano di Napoli]]
* [[Napoles]]
* [[Nola]]
* [[Ottaviano]]
* [[Palma Campania]]
* [[Piano di Sorrento]]
* [[Pimonte]]
* [[Poggiomarino]]
* [[Pollena Trocchia]]
* [[Pomigliano d'Arco]]
* [[Pompeya]]
* [[Portici]]
* [[Pozzuoli]]
* [[Procida]]
* [[Qualiano]]
* [[Quarto, Campania|Quarto]]
* [[Roccarainola]]
* [[San Gennaro Vesuviano]]
* [[San Giorgio a Cremano]]
* [[San Giuseppe Vesuviano]]
* [[San Paolo Bel Sito]]
* [[San Sebastiano al Vesuvio]]
* [[San Vitaliano]]
* [[Sant'Agnello]]
* [[Sant'Anastasia]]
* [[Sant'Antimo]]
* [[Sant'Antonio Abate]]
* [[Santa Maria la Carità]]
* [[Saviano]]
* [[Scisciano]]
* [[Serrara Fontana]]
* [[Somma Vesuviana]]
* [[Sorrento]]
* [[Striano]]
* [[Terzigno]]
* [[Torre Annunziata]]
* [[Torre del Greco]]
* [[Trecase]]
* [[Tufino]]
* [[Vico Equense]]
* [[Villaricca]]
* [[Visciano]]
* [[Volla, Campania|Volla]]
|state={{{state|autocollapse}}}
}}{{#if: {{{nocat|}}}|
|{{#ifeq:{{FULLPAGENAME}}|Template:Metropolitan City of Naples
|[[Category:Italy province templates|Naples, Metropolitan City of]]
|{{Main other|[[Category:Cities and towns in Campania]] [[Category:Municipalities of the Metropolitan City of Naples]]
}}
}}
}}<noinclude>
[[Category:Italy province templates|Naples]]
[[Category:Municipalities of the Metropolitan City of Naples|Ξ]]
[[Category:Metropolitan City of Naples|Ξ]]|
{{collapsible option}}
</noinclude>
oc1k4vq03upeonznkj3erfcbnv1pll7
2241335
2241334
2026-11-10T10:28:11Z
Ryomaandres
8044
2241335
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
|name = Kalakhang Lungsod ng Napoles
|title = [[Campania]] · Mga ''[[comune]]'' ng [[Kalakhang Lungsod ng Napoles]]
|listclass = hlist
|imageleft =
|image = [[File:Provincia di Napoli-Stemma.svg|55px|Kalakhang Lungsod ng Napoles]]
|list1 =
* [[Acerra]]
* [[Afragola]]
* [[Agerola]]
* [[Anacapri]]
* [[Arzano]]
* [[Bacoli]]
* [[Barano d'Ischia]]
* [[Boscoreale]]
* [[Boscotrecase]]
* [[Brusciano]]
* [[Caivano]]
* [[Calvizzano]]
* [[Camposano]]
* [[Capri, Campania|Capri]]
* [[Carbonara di Nola]]
* [[Cardito]]
* [[Casalnuovo di Napoli]]
* [[Casamarciano]]
* [[Casamicciola Terme]]
* [[Casandrino]]
* [[Casavatore]]
* [[Casola di Napoli]]
* [[Casoria]]
* [[Castellammare di Stabia]]
* [[Castello di Cisterna]]
* [[Cercola]]
* [[Cicciano]]
* [[Cimitile]]
* [[Comiziano]]
* [[Crispano]]
* [[Ercolano]]
* [[Forio]]
* [[Frattamaggiore]]
* [[Frattaminore]]
* [[Giugliano in Campania]]
* [[Gragnano]]
* [[Grumo Nevano]]
* [[Ischia, Campania|Ischia]]
* [[Lacco Ameno]]
* [[Lettere]]
* [[Liveri]]
* [[Marano di Napoli]]
* [[Mariglianella]]
* [[Marigliano]]
* [[Massa Lubrense]]
* [[Massa di Somma]]
* [[Melito di Napoli]]
* [[Meta, Campania|Meta]]
* [[Monte di Procida]]
* [[Mugnano di Napoli]]
* [[Napoles]]
* [[Nola]]
* [[Ottaviano]]
* [[Palma Campania]]
* [[Piano di Sorrento]]
* [[Pimonte]]
* [[Poggiomarino]]
* [[Pollena Trocchia]]
* [[Pomigliano d'Arco]]
* [[Pompeya, Campania|Pompeya]]
* [[Portici]]
* [[Pozzuoli]]
* [[Procida]]
* [[Qualiano]]
* [[Quarto, Campania|Quarto]]
* [[Roccarainola]]
* [[San Gennaro Vesuviano]]
* [[San Giorgio a Cremano]]
* [[San Giuseppe Vesuviano]]
* [[San Paolo Bel Sito]]
* [[San Sebastiano al Vesuvio]]
* [[San Vitaliano]]
* [[Sant'Agnello]]
* [[Sant'Anastasia]]
* [[Sant'Antimo]]
* [[Sant'Antonio Abate]]
* [[Santa Maria la Carità]]
* [[Saviano]]
* [[Scisciano]]
* [[Serrara Fontana]]
* [[Somma Vesuviana]]
* [[Sorrento]]
* [[Striano]]
* [[Terzigno]]
* [[Torre Annunziata]]
* [[Torre del Greco]]
* [[Trecase]]
* [[Tufino]]
* [[Vico Equense]]
* [[Villaricca]]
* [[Visciano]]
* [[Volla, Campania|Volla]]
|state={{{state|autocollapse}}}
}}{{#if: {{{nocat|}}}|
|{{#ifeq:{{FULLPAGENAME}}|Template:Metropolitan City of Naples
|[[Category:Italy province templates|Naples, Metropolitan City of]]
|{{Main other|[[Category:Cities and towns in Campania]] [[Category:Municipalities of the Metropolitan City of Naples]]
}}
}}
}}<noinclude>
[[Category:Italy province templates|Naples]]
[[Category:Municipalities of the Metropolitan City of Naples|Ξ]]
[[Category:Metropolitan City of Naples|Ξ]]|
{{collapsible option}}
</noinclude>
8jtlec186zmmwrbf62xggv5vo7zgorb
Ottaviano
0
155839
2241317
2226269
2026-11-10T10:10:56Z
Ryomaandres
8044
2241317
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Italian comune|name=Ottaviano|elevation_m=220|area_total_km2=19.8|population_footnotes=<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref>|population_total=23934|population_as_of=Hulyo 31, 2015|pop_density_footnotes=|population_demonym=Ottavianesi|elevation_footnotes=|elevation_min_m=|mayor=Luca Capasso|elevation_max_m=|twin1=|twin1_country=|saint=San Miguel|day=Mayo 8|postal_code=80044|area_code=081|website=|area_footnotes=|mayor_party=|official_name=|shield_size=|native_name=|image_skyline=Brooklyn Museum - A Shower of Ashes Upon Ottaviano - Charles Caryl Coleman - overall.jpg|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=A shower of Vesuvius ashes over Ottaviano, by [[Charles Caryl Coleman]].|shield_alt=|image_map=|frazioni=Giacobbi, Iervolini, Furchi, Raggi, San Gennarello, Zabatta, San Leonardo|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|40|51|N|14|29|E|type:city(23,572)_region:IT|display=inline}}|coordinates_footnotes=|region=[[Campania]]|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Napoles|Napoles]] (NA)|footnotes=}}
Ang '''Ottaviano''' ({{Lang-nap|Uttajano}}) ay isang ''[[komuna]]'' (munisipalidad) sa [[Kalakhang Lungsod ng Napoles]] sa Italyanong rehiyon na [[Campania]], na matatagpuan mga {{Convert|20|km|mi}} silangan ng [[Napoles]] at matatagpuan sa Pook Vesubio. Noong panahong Romano, ang Ottaviano ay isang lupon ng mga bahay sa isang malawak na lupain (praedium Oct behaviorum) na kabilang sa gens na Octavia, pamilya ni [[Cesar Augusto|Augusto]].
Kasama sa teritoryo ng bayan ang karamihan sa bunganga ng Vesubio. Ang Kastilyo Medici sa Ottaviano ay matatagpuan ang punong tanggapan ng Pambansang Liwasan ng Vesubio.
Naranasan ng Ottaviano ang malaking pagkasira noong pagsabog ng 1944 ng karatig na [[Vesubio|Bundok Vesubio]]. Ngayon, ang lungsod ay tahanan ng punong himpilan ng [[Pambansang Liwasan ng Vesubio]].
== Heograpiyang pisikal ==
Ang taas nito ay lubhang nag-iiba-iba, mula 50 metro sa kapitbahayan ng Raggi hanggang 1,281 metro sa pinakamataas na tuktok ng Bundok Vesubio. Ang munisipyo ay matatagpuan sa taas na 220 metro mula sa antas ng dagat.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
g1nqnb5d0orwiu179btp0k50bs9r0uj
2241318
2241317
2026-11-10T10:11:14Z
Ryomaandres
8044
2241318
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Italian comune|name=Ottaviano|elevation_m=220|area_total_km2=19.8|population_footnotes=<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref>|population_total=23934|population_as_of=Hulyo 31, 2015|pop_density_footnotes=|population_demonym=Ottavianesi|elevation_footnotes=|elevation_min_m=|mayor=Luca Capasso|elevation_max_m=|twin1=|twin1_country=|saint=San Miguel|day=Mayo 8|postal_code=80044|area_code=081|website=|area_footnotes=|mayor_party=|official_name=|shield_size=|native_name=|image_skyline=Brooklyn Museum - A Shower of Ashes Upon Ottaviano - Charles Caryl Coleman - overall.jpg|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=A shower of Vesuvius ashes over Ottaviano, by [[Charles Caryl Coleman]].|shield_alt=|image_map=|frazioni=Giacobbi, Iervolini, Furchi, Raggi, San Gennarello, Zabatta, San Leonardo|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|40|51|N|14|29|E|type:city(23,572)_region:IT|display=inline}}|coordinates_footnotes=|region=[[Campania]]|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Napoles|Napoles]] (NA)|footnotes=}}
Ang '''Ottaviano''' ({{Lang-nap|Uttajano}}) ay isang ''[[komuna]]'' (munisipalidad) sa [[Kalakhang Lungsod ng Napoles]] sa Italyanong rehiyon na [[Campania]], na matatagpuan mga {{Convert|20|km|mi}} silangan ng [[Napoles]] at matatagpuan sa Pook Vesubio. Noong panahong Romano, ang Ottaviano ay isang lupon ng mga bahay sa isang malawak na lupain (praedium Oct behaviorum) na kabilang sa gens na Octavia, pamilya ni [[Cesar Augusto|Augusto]].
Kasama sa teritoryo ng bayan ang karamihan sa bunganga ng Vesubio. Ang Kastilyo Medici sa Ottaviano ay matatagpuan ang punong tanggapan ng Pambansang Liwasan ng Vesubio.
Naranasan ng Ottaviano ang malaking pagkasira noong pagsabog ng 1944 ng karatig na [[Vesubio|Bundok Vesubio]]. Ngayon, ang lungsod ay tahanan ng punong himpilan ng [[Pambansang Liwasan ng Vesubio]].
== Heograpiyang pisikal ==
Ang taas nito ay lubhang nag-iiba-iba, mula 50 metro sa kapitbahayan ng Raggi hanggang 1,281 metro sa pinakamataas na tuktok ng Bundok Vesubio. Ang munisipyo ay matatagpuan sa taas na 220 metro mula sa antas ng dagat.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}{{Kalakhang Lungsod ng Napoles}}
smbq1l9gim1vqm8afbrqjax1kdukpyu
Pomigliano d'Arco
0
155849
2241333
2226280
2026-11-10T10:27:38Z
Ryomaandres
8044
2241333
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Pomigliano d'Arco|coordinates_footnotes=|website={{official|http://www.comune.pomiglianodarco.na.it/}}|area_code=081|postal_code=80038|elevation_m=36|elevation_footnotes=|population_demonym=Pomiglianesi|population_as_of=30 Nobyembre 2015|population_total=39,922|population_footnotes=<ref>[https://www.citypopulation.de/php/italy-campania.php?cityid=063057 "Pomigliano d'Arco (Napoli)"]. City Population. Retrieved March 10, 2017.</ref>|area_total_km2=11.44|area_footnotes=|coordinates={{coord|40|55|N|14|24|E|region:IT_type:city(41,527)|display=inline}}|official_name=|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|map_caption=|map_alt=|image_map=|shield_alt=|image_shield=Pomigliano_d'Arco-Stemma.png|image_caption=Piazza Primavera|image_alt=|imagesize=|image_skyline=DCN1125.JPG|native_name=|footnotes=}}Ang '''Pomigliano d'Arco''' ay isang [[Comune|''comune'']] (komuna o munisipalidad) sa [[Kalakhang Lungsod ng Napoles]], rehiyon ng [[Campania]], [[Katimugang Italya|Katimugang]] [[Italya]], na matatagpuan sa hilaga ng [[Vesubio|Bundok Vesubio]].
Kilala ito bilang isa sa pinakamalaki at pinakamaimpluwensiyang industriyal na lunduyan sa [[katimugang Italya]]. Sa sentrong pang-industriya, mayroong, bukod sa iba pa, ang pabrika ng [[Planta ng Alfa Romeo Pomigliano d'Arco|Gian Battista Vico]] ng [[Fiat Chrysler Automobiles]], ang sentro na [[Elasis]] (Fiat din), ang mga planta ng [[Alenia Aermacchi]] at [[Avio]], pati na rin ang tahanan ng unang [[paliparan]] sa [[Campania]] noong 1960s.
== Kasaysayan ==
Ang [[Kaayusang konserbatibo|pagpapanumbalik]] pagkatapos ng panahong Napoleniko, na napagpasyahan ng [[Kongreso ng Viena]], na nagpapanumbalik sa mga pinatalsik na soberano sa trono, ay naging kasingkahulugan ng reaksiyon. Sa Dalawang Sicilia, ang mga [[Pamilya Borbon|Borboniko]] ay nagpaubaya sa kanilang sarili sa panunupil at paghihiganti; ang natitira na lamang ay ang pagsasabwatan sa loob ng mga lihim na samahan, na nagbunga ng mga pag-aalsa noong 1820-1821 at 1848.
Si [[Carlo Poerio]] ay nakibahagi rin sa mga huling pangyayaring ito, ngunit siya ay pinagtaksilan ng kaniyang kapuwa mamamayan, si Mauro Colella, at nauwi sa pag-aresto. Sa mga magulong panahong iyon, ilang mga makabayan mula sa Pomigliano ang naaresto rin, kabilang si Dr. Carmine Guadagno, na hindi nakaligtas sa kanyang pagkakabilanggo.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website|http://www.comune.pomiglianodarco.na.it/}} {{In lang|it}}
* [http://www.pomiglianojazz.com/ Opisyal na site ng International Jazz Festival ng Pomigliano d'Arco]
* [http://www.figlidipomiglianodarco.com Bisitahin ang Figli Di Pomigliano D'Arco, isang samahang non-profit na itinatag noong 2007.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190726225957/http://www.figlidipomiglianodarco.com/ |date=2019-07-26 }}
{{Kalakhang Lungsod ng Napoles}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
95cl5e5vrrja1teg6bvzjmonx218wqf
Boys Over Flowers
0
162441
2241256
1925342
2026-11-09T22:47:29Z
Aubreyjanev
159817
/* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|1 */
2241256
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox television
| image =
| image_upright =
| image_size =
| image_alt =
| caption =
| alt_name =
| native_name =
| genre = [[Komedya]], Romansa, [[Drama]]
| creator = [[Yoko Kamio|Kamio Yoko]]
| based_on =
| inspired_by =
| developer =
| writer = Yoon Ji Ryun
| screenplay =
| story =
| director = Jun Ki Sang
| creative_director =
| presenter =
| starring =
| judges =
| voices =
| narrated =
| theme_music_composer =
| open_theme =
| end_theme =
| composer =
| country = [[Timog Korea]]
| language = Koreano
| num_seasons =
| num_episodes = 25
| list_episodes =
| executive_producer =
| producer =
| news_editor =
| location = Korea, Macau
| cinematography =
| animator =
| editor =
| camera =
| runtime = Lunes at Martes tuwing 9:50 PM ([[Korea Standard Time|KST]])
| company =
| distributor =
| budget =
| network =
| picture_format =
| audio_format =
| first_run =
| released =
| first_aired = {{start date|2009|01|05|df=yes}}
| last_aired = {{end date|2009|03|31|df=yes}}
| preceded_by =
| followed_by =
| related = ''[[Meteor Garden]]''<br />''[[Hana Yori Dango (TV series)|Hana Yori Dango]]''
| website = http://www.kbs.co.kr/drama/f4/
| website_title = ''Boys Over Flowers'' official homepage
| production_website =
| production_website_title =
}}
{{Infobox Korean name
| title = Korean name
| hangul = {{linktext|꽃|보|다|남|자}}
| hanja = {{linktext|花|樣|男|子}}
| rr = Kkot Boda Namja
| mr = Kkot Poda Namja
}}
Ang '''Boys Over Flowers''' ({{Korean|hangul=꽃보다 남자|hanja=花樣男子}}) ay isang serye sa telebisyon sa Timog Korea na pinagbidahan nina Koo Hye Sun, Lee Min Ho, Kim Hyun Joong, Kim Bum, Kim Joon at Kim So Eun. Ito ay pinalabas sa KBS2 noong 5 Enero 2009 hanggang 31 Marso 2009 matapos ang 25 na kabanata.
Ito ay hango sa Hapon na manga na ''Hana Yori Dango'' ni Yoko Kamio. Ang teleseryeng ito na ang panglima na palabas na base sa nasabing manga kasunod ng Meteor Garden at Meteor Garden 2 na mula sa Taiwan, at Hana Yori Dango at Hana Yori Dango Returns na mula naman sa Japan.
== Kuwento ==
Si Geum Jan Di ay isang ordinaryong babae na mula sa pamilyang nagmamay-ari ng maliit na ''dry cleaning store''. Matapos iligtas ang isang estudyante na nagtangkang tumalon mula sa ''rooftop'' ng Shinhwa High School, siya ay nabigyan ng ''swimming scholarship'' sa Shinhwa, isang sikat na paaralan para sa mga mayayaman. Dito niya nakilala ang grupo ng pinaka-mayayaman at kinatatakutang estudyante na sina Goo Jun Pyo, Yoon Ji Hoo, So Yi Joong at Song Woo Bin, o mas kilala sa tawag na F4. Nang ipagtanggol ni Jan Di ang kaibigang si Oh Min Ji sa F4, natuon ang pansin ng grupo sa kanya at pinahirapan para kusa siyang umalis sa Shinhwa. Ngunit habang gumagawa ng mga paraan si Jun Pyo para pahirapan si Jan Di, nahulog na ang damdamin niya para sa kanya habang nagustuhan naman ni Jan Di si Ji Hoo. Malaki ang naging pagbabago sa mga buhay nila at madaming problema pa ang dumating nang nalaman ng ina ni Jun Pyo na mula lamang sa isang mahirap na pamilya si Jan Di.
== Mga Pangunahing Tauhan at Aktor ==
'''Koo Hye Sun''' bilang Geum Jan Di
:Nang iligtas niya ang isang estudyante na gustong magpakamatay dahil sa pang-aapi ng F4, nabigyan siya ng ''scholarship'' sa Shin Hwa High School. Siya ang kauna-unahang babae na lumaban sa grupo. Una niyang nagustuhan si Ji Hoo ngunit natutunan rin niyang mahalin si Jun Pyo.
'''Lee Min Ho''' bilang Goo Jun Pyo
:Siya ang pinuno ng F4 at anak ng may-ari ng Shinhwa. Nung una ay nais niyang mapa-alis si Jan Di sa eskwelahan ngunit nagustuhan din niya si Jan Di.
'''Kim Hyun Joong''' bilang Yoon Ji Hoo
:Anak siya ng dating presidente ng South Korea. Siya ang pinaka-tahimik na miyembro ng F4 at kilala sa nakaka-hangang talento sa musika.
'''Kim Bum''' bilang So Yi Joong
:Si Yi Joong ay kilala na babaerong miyembro ng F4. Isa rin siyang magaling na ''potter'' at galing sa pamilya na nagmamay-ari ng pinaka-malaking museo sa Korea. Nahulog ang damdamin niya kay Chu Ga Eul, matalik na kaibigan ni Jan Di.
'''Kim Joon''' bilang Song Woo Bin
:Tulad ni Yi Joong, kilala rin siya sa mga babae. Siya rin ang pinaka-magaling na miyembro ng F4 sa pakikipaglaban. Nagmamay-ari ang pamilya niya ng isang malaking kompanya at may mga koneksiyon sa ''Mafia''.
'''Kim Soo Eun''' bilang Chu Ga Eul
:Siya ang kasama sa trabaho sa ''porridge shop'' at matalik na kaibigan ni Jan Di. Sa gitna ng serye, may namuong pagtitinginan sa pagitan nila ni Yi Joong.
== Kaibahan sa Manga ==
* Ang relasyon nina Sojiroh at Yuki sa manga ay hindi gaanong ipinakita. Sa Boys Over Flowers, makikita kung paano namukadkad ang pagtitinginan nina Yi Joong at Ga Eul.
* Naging mas mahalaga rin ang papel ni Ji Hoo kesa sa manga at iba pang bersiyon. Napakita sa serye na nagustuhan rin niya si Jan Di.
* Hindi pinakita ang pamilya ni Woo Bin sa bersiyon na ito at di tulad sa manga, hindi sinabi na interesado siya sa mas matatandang babae.
* Sa manga, ang magulang ni Makino ang nagpa-aral sa kanya sa Eitoku dahil sa pag-asa na may mapangasawa siyang mayaman. Sa bersiyon ng Korea, may niligtas na estudyante si Jan Di kaya siya nabigyan ng ''scholarship'' at nagkaroon ng pagkakataon para mag-aral sa Shinhwa.
== Pagtanggap ==
Naging maganda ang pagtanggap ng publiko sa Boys Over Flowers at nagbigay daan sa pagsikat ng mga aktor na napiling ''endorsers'' sa iba’t ibang produkto.
Malaki ang naging impluwensiya ng serye sa mga tao sa Korea habang pinapalabas pa ito. Naging mas seryoso sa pag-aayos ng sarili at nagsimula ring gumamit ng cosmetics ang mga lalaki sa Korea para magaya ang imahe ng mga miyembro ng F4. Madami rin ang nagnais na magbakasyon sa [[New Caledonia]] at Macau, mga lugar na napuntahan rin sa serye.
Bumuo ng panibagong ''Korean wave'' ang Boys Over Flowers at sumikat sa iba pang bansa sa Asya tulad ng Thailand, Japan, Singapore, Nepal, Taiwan at [[Pilipinas]], at maging sa Canada at Estados Unidos.
[[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]]
m9drpr3di64yktsahj4psmg41az13lt
Usapang Wikipedia:Talaan ng mga artikulong kailangang mayroon ang bawat Wikipedia
5
165385
2241305
2238803
2026-11-10T09:38:28Z
ListeriaBot
79921
Wikidata list updated [V2]
2241305
wikitext
text/x-wiki
== New real time list of missing articles ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
I suggest that you give a look to the [[m:Mix'n'match|Mix'n'match]] tool by Magnus Manske, and that you recommend it from this page. Thanks to Wikidata, it's able to tell you in real time what articles you're missing out of several reliable lists of relevant persons. --[[m:user:Nemo_bis|Nemo]] 17:06, 10 Oktubre 2014 (UTC)
</div>
<!-- Message sent by User:Nemo bis@metawiki using the list at http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Talk:Mix%27n%27match&oldid=10158766 -->
:Ha? [[Tagagamit:OmegaAndromedae|OmegaAndromedae]] ([[Usapang tagagamit:OmegaAndromedae|kausapin]]) 12:39, 18 Agosto 2025 (UTC)
::''Automatic message delivery'' ito kaya parang walang ''sense''. Tingnan mo ang orihinal na ''message delivery'' [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia:Talaan_ng_mga_artikulong_kailangang_mayroon_ang_bawat_Wikipedia&oldid=1445796 dito]. Ipinadala ang mensahe na 'yan para i-''suggest'' na puwede gumawa ng tala tulad nung nasa baba. [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia%3ATalaan_ng_mga_artikulong_kailangang_mayroon_ang_bawat_Wikipedia&diff=1670548&oldid=1445796 Si Bluemask ang gumawa ng talang 'yan], siya 'yun isa pang aktibong admin dito sa Wikipediang Tagalog. ''Hope'' na naliwanagan ka. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 03:04, 23 Oktubre 2025 (UTC)
:::Ah, pero bakit may kulang? Ano ba nangyari sa Q6 hanggang Q14 at bakit nawala ang Q47, at kung na delete lang sila bakit wala ang Q613? Pero di ko man iyata magagamit ito, pero salamat nalang! [[Tagagamit:OmegaAndromedae|OmegaAndromedae]] ([[Usapang tagagamit:OmegaAndromedae|kausapin]]) 04:37, 23 Oktubre 2025 (UTC)
== Wikidata list ==
{{Wikidata list|sparql=
SELECT ?item
WHERE
{
?item wdt:P5008 wd:Q5460604.
}
|columns=number:bilang,item:aytem,label/en:artikulo,label,P18
|section=
|min_section=3
|sort=label
|links=red
|thumb=128
|autolist=fallback
}}
{| class='wikitable sortable'
! bilang
! aytem
! artikulo
! label
! larawan
|-
| style='text-align:right'| 1
| [[:d:Q9181|Q9181]]
| Abraham
| [[Abraham]]
| [[Talaksan:PikiWiki Israel 47514 Samaritan museum on mount Grizim - Left.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 2
| [[:d:Q91|Q91]]
| Abraham Lincoln
| [[Abraham Lincoln]]
| [[Talaksan:Abraham Lincoln O-77 matte collodion print.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 3
| [[:d:Q5670|Q5670]]
| Abu Nuwas
| [[Abu Nuwas]]
| [[Talaksan:Abu Nuwas.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 4
| [[:d:Q9381|Q9381]]
| Adam Smith
| [[Adam Smith]]
| [[Talaksan:AdamSmith.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 5
| [[:d:Q12029|Q12029]]
| addiction
| [[adiksiyon]]
| [[Talaksan:Alcoholism is a Prision.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 6
| [[:d:Q352|Q352]]
| Adolf Hitler
| [[Adolf Hitler]]
| [[Talaksan:Adolf Hitler cropped restored 3x4.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 7
| [[:d:Q889|Q889]]
| Afghanistan
| [[Apganistan|Afghanistan]]
| [[Talaksan:Afghanistan - Location Map (2013) - AFG - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 8
| [[:d:Q336|Q336]]
| science
| [[agham]]
| [[Talaksan:Stylised atom with three Bohr model orbits and stylised nucleus (encircled).svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 9
| [[:d:Q11451|Q11451]]
| agriculture
| [[agrikultura]]
| [[Talaksan:Unload wheat by the combine Claas Lexion 584.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 10
| [[:d:Q8018|Q8018]]
| Augustine of Hippo
| [[Agustin ng Hipona]]
| [[Talaksan:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 11
| [[:d:Q2102|Q2102]]
| snake
| [[ahas]]
| [[Talaksan:Natrix natrix (Marek Szczepanek).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 12
| [[:d:Q718|Q718]]
| chess
| [[ahedres]]
| [[Talaksan:Opening chess position from black side.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 13
| [[:d:Q12199|Q12199]]
| HIV/AIDS
| [[AIDS]]
| [[Talaksan:Human Immunodeficency Virus - stylized rendering.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 14
| [[:d:Q8597|Q8597]]
| Akbar
| [[Akbar ang Dakila]]
| [[Talaksan:Contemporary seated portrait of Akbar, 1605.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 15
| [[:d:Q8006|Q8006]]
| Akira Kurosawa
| [[Akira Kurosawa]]
| [[Talaksan:Akirakurosawa-onthesetof7samurai-1953-page88.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 16
| [[:d:Q571|Q571]]
| book
| [[aklat]]
| [[Talaksan:Americanstudbookvolume2open.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 17
| [[:d:Q7075|Q7075]]
| library
| [[aklatan]]
| [[Talaksan:Austria - Göttweig Abbey - 2015.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 18
| [[:d:Q282|Q282]]
| wine
| [[alak]]
| [[Talaksan:Red and white wine 12-2015.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 19
| [[:d:Q7251|Q7251]]
| Alan Turing
| [[Alan Turing]]
| [[Talaksan:Alan Turing (1951) (crop).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 20
| [[:d:Q937|Q937]]
| Albert Einstein
| [[Albert Einstein]]
| [[Talaksan:Albert Einstein Head cleaned.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 21
| [[:d:Q5580|Q5580]]
|
| [[Albrecht Dürer]]
| [[Talaksan:Dürer Alte Pinakothek.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 22
| [[:d:Q188|Q188]]
| German
| [[Wikang Aleman|Aleman]]
| [[Talaksan:Legal status of German in the world.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 23
| [[:d:Q183|Q183]]
| Germany
| [[Alemanya]]
| [[Talaksan:Aerial view of Berlin (32881394137).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 24
| [[:d:Q7318|Q7318]]
| Nazi Germany
| [[Alemanyang Nazi]]
|
|-
| style='text-align:right'| 25
| [[:d:Q7200|Q7200]]
| Alexander Pushkin
| [[Alexander Pushkin]]
| [[Talaksan:Kiprensky Pushkin.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 26
| [[:d:Q7374|Q7374]]
| Alfred Hitchcock
| [[Alfred Hitchcock]]
| [[Talaksan:Hitchcock, Alfred 02.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 27
| [[:d:Q37868|Q37868]]
| algae
| [[Alga]]
| [[Talaksan:Wlas.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 28
| [[:d:Q262|Q262]]
| Algeria
| [[Algeria]]
| [[Talaksan:Algeria - Location Map (2013) - DZA - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 29
| [[:d:Q8366|Q8366]]
| algorithm
| [[algoritmo]]
| [[Talaksan:Flowchart procedural programming.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 30
| [[:d:Q3968|Q3968]]
| algebra
| [[alhebra]]
| [[Talaksan:Quadratic formula.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 31
| [[:d:Q8669|Q8669]]
| Arab–Israeli conflict
| [[Alitang Arabe–Israeli]]
| [[Talaksan:Arab-Israeli Map.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 32
| [[:d:Q156|Q156]]
| alcohols
| [[alkohol]]
| [[Talaksan:Lukastest etoh tbutoh.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 33
| [[:d:Q8216|Q8216]]
| Greek alphabet
| [[alpabetong Griyego]]
| [[Talaksan:Richtungsschild auf der Insel Ikaria, 2005.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 34
| [[:d:Q8229|Q8229]]
| Latin script
| [[Sulat Latin|alpabetong Latin]]
| [[Talaksan:Abecedarium.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 35
| [[:d:Q8209|Q8209]]
| Cyrillic script
| [[alpabetong Siriliko]]
| [[Talaksan:Cyrillic alternates.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 36
| [[:d:Q1286|Q1286]]
| Alps
| [[Alpes]]
| [[Talaksan:Alps 2007-03-13 10.10UTC 1px-250m.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 37
| [[:d:Q663|Q663]]
| aluminium
| [[aluminyo]]
| [[Talaksan:Aluminium-4.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 38
| [[:d:Q10908|Q10908]]
| Amphibia
| [[Amphibia]]
| [[Talaksan:Fire salamander (Salamandra Salamandra).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 39
| [[:d:Q727|Q727]]
| Amsterdam
| [[Amsterdam]]
| [[Talaksan:Amsterdam airphoto.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 40
| [[:d:Q6199|Q6199]]
| anarchism
| [[anarkismo]]
| [[Talaksan:Graffiti "No Gods, No Masters" and anarchy symbol at central bus station ZOB in Munich, Germany.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 41
| [[:d:Q514|Q514]]
| anatomy
| [[anatomiya]]
| [[Talaksan:Leonardo da vinci, Drawing of a Woman's Torso.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 42
| [[:d:Q5456|Q5456]]
| Andes
| [[Andes]]
| [[Talaksan:Andes 70.30345W 42.99203S.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 43
| [[:d:Q5603|Q5603]]
| Andy Warhol
| [[Andy Warhol]]
| [[Talaksan:Andy Warhol at the Jewish Museum (by Bernard Gotfryd) – LOC.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 44
| [[:d:Q8258|Q8258]]
| One Thousand and One Nights
| [[Ang Isang Libo't Isang Gabi|Ang Isanglibo't Isang mga Gabi]]
| [[Talaksan:Sughrat.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 45
| [[:d:Q8269|Q8269]]
| The Tale of Genji
| [[Ang Kuwento ni Genji]]
| [[Talaksan:Genji emaki 01003 002.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 46
| [[:d:Q8251|Q8251]]
| The Art of War
| [[Sining ng Pakikidigma|Ang Sining ng Pakikidigma]]
| [[Talaksan:Bamboo book - closed - UCR.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 47
| [[:d:Q11352|Q11352]]
| angle
| [[anggulo]]
| [[Talaksan:Coord Angle.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 48
| [[:d:Q12117|Q12117]]
| cereal
| [[angkak]]
| [[Talaksan:Various grains edit2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 49
| [[:d:Q43473|Q43473]]
| Angkor Wat
| [[Angkor Wat]]
| [[Talaksan:Angkor wat temple.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 50
| [[:d:Q11425|Q11425]]
| animation
| [[animasyon]]
| [[Talaksan:Animated GIF from the 1919 Feline folies by Pat Sullivan.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 51
| [[:d:Q51|Q51]]
| Antarctica
| [[Antartika|Antarctica]]
| [[Talaksan:Antarctica 6400px from Blue Marble.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 52
| [[:d:Q12187|Q12187]]
| antibiotic
| [[antibiyotiko]]
| [[Talaksan:How do different antibiotics work?.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 53
| [[:d:Q5685|Q5685]]
| Anton Chekhov
| [[Anton Chekhov]]
| [[Talaksan:Anton Chekhov with bow-tie sepia image.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 54
| [[:d:Q1340|Q1340]]
| Antonio Vivaldi
| [[Antonio Vivaldi]]
| [[Talaksan:Onbekend - Antonio Vivaldi - Bologna Museo Internationale e biblioteca della musica di bologna 28-04-2012 9-21-050.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 55
| [[:d:Q7298|Q7298]]
| Antonín Dvořák
| [[Antonín Dvořák]]
| [[Talaksan:Dvorak.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 56
| [[:d:Q3196|Q3196]]
| fire
| [[apoy]]
| [[Talaksan:FIRE 01.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 57
| [[:d:Q15|Q15]]
| Africa
| [[Aprika]]
| [[Talaksan:Africa satellite orthographic.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 58
| [[:d:Q1357|Q1357]]
| Spider
| [[Gagamba|Araneae]]
| [[Talaksan:Spiders Diversity.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 59
| [[:d:Q11376|Q11376]]
| acceleration
| [[arangkada]]
|
|-
| style='text-align:right'| 60
| [[:d:Q11464|Q11464]]
| plough
| [[araro]]
| [[Talaksan:04-09-12-Schaupflügen-Fahrenwalde-RalfR-IMG 1232.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 61
| [[:d:Q525|Q525]]
| Sun
| [[Araw (astronomiya)|Araw]]
| [[Talaksan:The Sun in white light.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 62
| [[:d:Q573|Q573]]
| day
| [[Araw (panahon)|araw]]
| [[Talaksan:GreenwUhrWelt.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 63
| [[:d:Q8739|Q8739]]
| Archimedes
| [[Arkimedes|Archimedes]]
| [[Talaksan:Retrato de un erudito (¿Arquímedes?), por Domenico Fetti.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 64
| [[:d:Q11500|Q11500]]
| area
| [[Sukat|area]]
|
|-
| style='text-align:right'| 65
| [[:d:Q414|Q414]]
| Argentina
| [[Arhentina]]
|
|-
| style='text-align:right'| 66
| [[:d:Q868|Q868]]
| Aristotle
| [[Aristoteles]]
| [[Talaksan:Aristotle Altemps Inv8575.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 67
| [[:d:Q11205|Q11205]]
| arithmetic
| [[aritmetika]]
| [[Talaksan:Basic arithmetic operators.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 68
| [[:d:Q10872|Q10872]]
| Archaea
| [[Arkeya]]
| [[Talaksan:Archaea.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 69
| [[:d:Q12271|Q12271]]
| architecture
| [[arkitektura]]
| [[Talaksan:Ray and Maria Stata Center (MIT).JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 70
| [[:d:Q12277|Q12277]]
| arch
| [[arko]]
| [[Talaksan:Arch (PSF).png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 71
| [[:d:Q1360|Q1360]]
| arthropod
| [[Arthropoda]]
| [[Talaksan:Asian forest scorpion in Khao Yai National Park.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 72
| [[:d:Q11660|Q11660]]
| artificial intelligence
| [[artipisyal na katalinuhan]]
| [[Talaksan:Dall-e 3 (jan '24) artificial intelligence icon.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 73
| [[:d:Q11427|Q11427]]
| steel
| [[asero]]
| [[Talaksan:Kaltbandcoils.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 74
| [[:d:Q11158|Q11158]]
| acid
| [[asido]]
|
|-
| style='text-align:right'| 75
| [[:d:Q11254|Q11254]]
| table salt
| [[asin]]
| [[Talaksan:Salt shaker on white background.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 76
| [[:d:Q12370|Q12370]]
| salt
| [[Asin (kimika)|asin]]
| [[Talaksan:Ammonium-cerium(IV)-sulfate-sample.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 77
| [[:d:Q144|Q144]]
| dog
| [[aso]]
| [[Talaksan:Greenland 467 (35130903436) (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 78
| [[:d:Q3863|Q3863]]
| asteroid
| [[asteroyd]]
| [[Talaksan:Asteroidsscale.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 79
| [[:d:Q333|Q333]]
| astronomy
| [[astronomiya]]
| [[Talaksan:Laser Towards Milky Ways Centre.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 80
| [[:d:Q11002|Q11002]]
| sugar
| [[asukal]]
| [[Talaksan:Sugar 2xmacro.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 81
| [[:d:Q48|Q48]]
| Asia
| [[Asya]]
| [[Talaksan:Asia satellite orthographic.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 82
| [[:d:Q12152|Q12152]]
| myocardial infarction
| [[atake sa puso]]
| [[Talaksan:Heart attack diagram.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 83
| [[:d:Q9368|Q9368]]
| liver
| [[atay]]
| [[Talaksan:Leber Schaf.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 84
| [[:d:Q7066|Q7066]]
| atheism
| [[ateismo]]
| [[Talaksan:Ephesians 2,12 - Greek atheos.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 85
| [[:d:Q1524|Q1524]]
| Athens
| [[Atenas]]
| [[Talaksan:Akropolis 2015.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 86
| [[:d:Q542|Q542]]
| athletics
| [[Atletiks|atletika]]
| [[Talaksan:Naisten 400 m aidat.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 87
| [[:d:Q9121|Q9121]]
| atom
| [[atomo]]
| [[Talaksan:Helium atom QM.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 88
| [[:d:Q408|Q408]]
| Australia
| [[Australya]]
| [[Talaksan:Australia satellite plane.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 89
| [[:d:Q40|Q40]]
| Austria
| [[Austria]]
| [[Talaksan:Austria - Location Map (2019) - AUT - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 90
| [[:d:Q8011|Q8011]]
| Avicenna
| [[Avicenna]]
| [[Talaksan:Pursina.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 91
| [[:d:Q12542|Q12542]]
| Aztec
| [[Aztec]]
| [[Talaksan:Reconstruction of Tenochtitlan2006.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 92
| [[:d:Q467|Q467]]
| woman
| [[babae]]
| [[Talaksan:Woman.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 93
| [[:d:Q787|Q787]]
| pig
| [[baboy]]
| [[Talaksan:Sow with piglet.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 94
| [[:d:Q11411|Q11411]]
| backgammon
| [[Bakgamon|backgammon]]
| [[Talaksan:Backgammon lg.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 95
| [[:d:Q10876|Q10876]]
| Bacteria
| [[Bakterya|bacteria]]
| [[Talaksan:E. coli Bacteria (7316101966).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 96
| [[:d:Q1530|Q1530]]
| Baghdad
| [[Baghdad]]
|
|-
| style='text-align:right'| 97
| [[:d:Q8092|Q8092]]
| tropical cyclone
| [[bagyo]]
| [[Talaksan:Dramatic Views of Hurricane Florence from the International Space Station From 9 12 (42828603210) (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 98
| [[:d:Q8068|Q8068]]
| flood
| [[baha]]
| [[Talaksan:KatrinaNewOrleansFlooded edit2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 99
| [[:d:Q7343|Q7343]]
| Great Barrier Reef
| [[Bahura ng Gran Barrera]]
| [[Talaksan:GreatBarrierReef-EO.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 100
| [[:d:Q830|Q830]]
| cattle
| [[baka]]
| [[Talaksan:Cow female black white.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 101
| [[:d:Q677|Q677]]
| iron
| [[bakal]]
| [[Talaksan:Iron electrolytic and 1cm3 cube.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 102
| [[:d:Q8091|Q8091]]
| grammar
| [[balarila]]
|
|-
| style='text-align:right'| 103
| [[:d:Q1074|Q1074]]
| skin
| [[Balat (anatomiya)|balat]]
| [[Talaksan:Komodo dragon skin.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 104
| [[:d:Q321|Q321]]
| Milky Way
| [[Ariwanas|Balatas]]
| [[Talaksan:Artist’s impression of the Milky Way.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 105
| [[:d:Q12548|Q12548]]
| Holy Roman Empire
| [[Banal na Imperyong Romano]]
|
|-
| style='text-align:right'| 106
| [[:d:Q1861|Q1861]]
| Bangkok
| [[Bangkok]]
| [[Talaksan:Temple of the Emerald of buddha or Wat Phra Kaew (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 107
| [[:d:Q7164|Q7164]]
| World Bank
| [[Bangkong Pandaigdig]]
| [[Talaksan:World Bank building at Washington.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 108
| [[:d:Q9610|Q9610]]
| Bangla
| [[Wikang Bengali|Bangla]]
| [[Talaksan:Bengali letters.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 109
| [[:d:Q902|Q902]]
| Bangladesh
| [[Bangladesh]]
|
|-
| style='text-align:right'| 110
| [[:d:Q11446|Q11446]]
| ship
| [[barko]]
| [[Talaksan:DANA 2004 ubt.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 111
| [[:d:Q11193|Q11193]]
| base
| [[base]]
| [[Talaksan:Sodium hydroxide solution.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 112
| [[:d:Q12512|Q12512]]
| St. Peter's Basilica
| [[Basilika ni San Pedro]]
| [[Talaksan:Basilica di San Pietro in Vaticano September 2015-1a.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 113
| [[:d:Q5372|Q5372]]
| basketball
| [[basketbol]]
| [[Talaksan:Dream Team at the 1992 Summer Olympics.JPEG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 114
| [[:d:Q11475|Q11475]]
| vacuum
| [[basyo]]
| [[Talaksan:Kolbenluftpumpe hg.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 115
| [[:d:Q7569|Q7569]]
| child
| [[bata]]
| [[Talaksan:Little girl of Don Som.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 116
| [[:d:Q12111|Q12111]]
| Sorghum
| [[Batad (genus)|batad]]
| [[Talaksan:Sorghum bicolor - geograph.org.uk - 1070429.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 117
| [[:d:Q332062|Q332062]]
| Sorghum bicolor
| [[Batad]]
| [[Talaksan:Sorghum bicolor03.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 118
| [[:d:Q7748|Q7748]]
| law
| [[batas]]
| [[Talaksan:JMR-Memphis1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 119
| [[:d:Q8063|Q8063]]
| rock
| [[Bato (heolohiya)|bato]]
| [[Talaksan:Balanced Rock.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 120
| [[:d:Q11421|Q11421]]
| magnet
| [[batubalani]]
| [[Talaksan:Bar magnet crop.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 121
| [[:d:Q956|Q956]]
| Beijing
| [[Beijing]]
| [[Talaksan:Skyline of Beijing CBD with B-5906 approaching (20211016171955).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 122
| [[:d:Q11465|Q11465]]
| velocity
| [[Tulin|belosidad]]
| [[Talaksan:Vector snelheid-Plain.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 123
| [[:d:Q313|Q313]]
| Venus
| [[Benus (planeta)|Benus]]
| [[Talaksan:PIA23791-Venus-RealAndEnhancedContrastViews-20200608 (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 124
| [[:d:Q64|Q64]]
| Berlin
| [[Berlin]]
| [[Talaksan:Cityscape Berlin.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 125
| [[:d:Q5369|Q5369]]
| baseball
| [[beysbol]]
| [[Talaksan:Zack Greinke on July 29, 2009.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 126
| [[:d:Q11563|Q11563]]
| number
| [[bilang]]
| [[Talaksan:Numbers grid in NY.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 127
| [[:d:Q2111|Q2111]]
| speed of light in vacuum
| [[bilis ng liwanag]]
|
|-
| style='text-align:right'| 128
| [[:d:Q11442|Q11442]]
| bicycle
| [[bisikleta]]
| [[Talaksan:00 8327 Historisches Fahrrad.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 129
| [[:d:Q523|Q523]]
| star
| [[bituin]]
| [[Talaksan:The Sun by the Atmospheric Imaging Assembly of NASA's Solar Dynamics Observatory - 20100819.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 130
| [[:d:Q7094|Q7094]]
| biochemistry
| [[biyokimika]]
| [[Talaksan:Fat triglyceride shorthand formula.PNG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 131
| [[:d:Q290|Q290]]
| sex
| [[biyolohikal na kasarian]]
| [[Talaksan:Cromosomas X-Y y gametos.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 132
| [[:d:Q420|Q420]]
| biology
| [[biyolohiya]]
| [[Talaksan:Biology-0001.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 133
| [[:d:Q7108|Q7108]]
| biotechnology
| [[biyoteknolohiya]]
| [[Talaksan:Biotecnologia Fase3.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 134
| [[:d:Q8355|Q8355]]
| violin
| [[biyulin]]
| [[Talaksan:Violin VL100.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 135
| [[:d:Q9759|Q9759]]
| blues
| [[Blues]]
| [[Talaksan:B.B. King, 2006-06-26.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 136
| [[:d:Q2841|Q2841]]
| Bogotá
| [[Bogotá|Bogota]]
| [[Talaksan:Centro internacional.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 137
| [[:d:Q441|Q441]]
| botany
| [[botanika]]
| [[Talaksan:Diversity of plants image version q.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 138
| [[:d:Q202943|Q202943]]
| Brahmagupta
| [[Brahmagupta]]
| [[Talaksan:Hindu astronomer, 19th-century illustration.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 139
| [[:d:Q155|Q155]]
| Brazil
| [[Brasil|Brazil]]
| [[Talaksan:Cidade Maravilhosa.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 140
| [[:d:Q8680|Q8680]]
| British Empire
| [[Imperyong Britaniko|Britanikong Imperyo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 141
| [[:d:Q7391|Q7391]]
| bee
| [[bubuyog]]
| [[Talaksan:(MHNT) Apis mellifera (female) - on viburnum tinus flowers.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 142
| [[:d:Q748|Q748]]
| Buddhism
| [[Budismo|Buddadarma]]
| [[Talaksan:Large Gautama Buddha statue in Buddha Park of Ravangla, Sikkim.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 143
| [[:d:Q8081|Q8081]]
| tornado
| [[buhawi]]
| [[Talaksan:F5 tornado Elie Manitoba 2007.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 144
| [[:d:Q3|Q3]]
| life
| [[buhay]]
| [[Talaksan:HumanNewborn.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 145
| [[:d:Q11457|Q11457]]
| cotton
| [[bulak]]
| [[Talaksan:Cotton - പരുത്തി 03.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 146
| [[:d:Q506|Q506]]
| flower
| [[bulaklak]]
| [[Talaksan:Flores.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 147
| [[:d:Q8072|Q8072]]
| volcano
| [[bulkan]]
| [[Talaksan:Mount St. Helens erupting blue.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 148
| [[:d:Q12214|Q12214]]
| smallpox
| [[bulutong]]
| [[Talaksan:Child with Smallpox Bangladesh.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 149
| [[:d:Q8502|Q8502]]
| mountain
| [[bundok]]
| [[Talaksan:Himalayas, Ama Dablam, Nepal.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 150
| [[:d:Q513|Q513]]
| Mount Everest
| [[Bundok Everest]]
| [[Talaksan:Mount Everest as seen from Drukair2 PLW edit.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 151
| [[:d:Q1364|Q1364]]
| fruit
| [[bunga]]
| [[Talaksan:(MHNT) Geum urbanum - Fruit.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 152
| [[:d:Q405|Q405]]
| Moon
| [[Buwan (astronomiya)|Buwan]]
| [[Talaksan:FullMoon2010.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 153
| [[:d:Q8161|Q8161]]
| tax
| [[buwis]]
| [[Talaksan:Pieter Brueghel the Younger, 'Paying the Tax (The Tax Collector)' oil on panel, 1620-1640. USC Fisher Museum of Art.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 154
| [[:d:Q85|Q85]]
| Cairo
| [[Cairo]]
| [[Talaksan:Cairo Skyline (2020).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 155
| [[:d:Q16|Q16]]
| Canada
| [[Canada]]
| [[Talaksan:Canada - Location Map (2013) - CAN - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 156
| [[:d:Q12284|Q12284]]
| canal
| [[Kanal|canal]]
| [[Talaksan:0283 Ribeauvillé (Haut-Rhin - Elsass).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 157
| [[:d:Q5465|Q5465]]
| Cape Town
| [[Lungsod ng Cabo|Cape Town]]
| [[Talaksan:Ciudad del Cabo desde Cabeza de León, Sudáfrica, 2018-07-22, DD 34.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 158
| [[:d:Q11358|Q11358]]
| carbohydrate
| [[Karbohidrata|carbohydrate]]
| [[Talaksan:Carbohydrates.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 159
| [[:d:Q6722|Q6722]]
| Carl Friedrich Gauss
| [[Carl Friedrich Gauss]]
| [[Talaksan:Carl Friedrich Gauss.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 160
| [[:d:Q1043|Q1043]]
|
| [[Carl Linnaeus]]
| [[Talaksan:Carl von Linné.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 161
| [[:d:Q3044|Q3044]]
| Carlomagno
| [[Carlomagno]]
| [[Talaksan:Charlemagne denier Mayence 812 814.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 162
| [[:d:Q1405|Q1405]]
| Augustus
| [[Cesar Augusto]]
| [[Talaksan:Augustus of Prima Porta (inv. 2290).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 163
| [[:d:Q160|Q160]]
| Cetacea
| [[Cetacea]]
| [[Talaksan:Graywhale MMC.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 164
| [[:d:Q9045|Q9045]]
| Chanakya
| [[Chanakya]]
| [[Talaksan:Chanakya artistic depiction.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 165
| [[:d:Q1035|Q1035]]
| Charles Darwin
| [[Charles Darwin]]
| [[Talaksan:Charles Darwin portrait.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 166
| [[:d:Q2042|Q2042]]
| Charles de Gaulle
| [[Charles de Gaulle]]
| [[Talaksan:General Charles de Gaulle in 1945.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 167
| [[:d:Q5686|Q5686]]
| Charles Dickens
| [[Charles Dickens]]
| [[Talaksan:Dickens Gurney head.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 168
| [[:d:Q882|Q882]]
| Charlie Chaplin
| [[Charlie Chaplin]]
| [[Talaksan:Charlie Chaplin portrait Getty 1739411952.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 169
| [[:d:Q5809|Q5809]]
| Che Guevara
| [[Che Guevara]]
| [[Talaksan:Che Guevara - Guerrillero Heroico by Alberto Korda.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 170
| [[:d:Q8201|Q8201]]
| Chinese characters
| [[Mga Tsinong karakter|Chinese characters]]
| [[Talaksan:Hanzi.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 171
| [[:d:Q7322|Q7322]]
| Christopher Columbus
| [[Christopher Columbus]]
| [[Talaksan:Ridolfo del Ghirlandaio - Ritratto di Cristoforo Colombo (1520).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 172
| [[:d:Q8423|Q8423]]
| Cyrus the Great
| [[Dakilang Ciro|Ciro ang Dakila]]
| [[Talaksan:Great Men and Famous Women Volume 1 - Cyrus the Great.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 173
| [[:d:Q81513|Q81513]]
| Citrus
| [[Citrus]]
| [[Talaksan:Mandarin tree closeup.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 174
| [[:d:Q8683|Q8683]]
| Cold War
| [[Digmaang Malamig|Cold War]]
| [[Talaksan:US Army tanks face off against Soviet tanks, Berlin 1961.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 175
| [[:d:Q739|Q739]]
| Colombia
| [[Colombia]]
|
|-
| style='text-align:right'| 176
| [[:d:Q4604|Q4604]]
| Confucius
| [[Confucio|Confucius]]
| [[Talaksan:Confucius, fresco from a Western Han tomb of Dongping County, Shandong province, China.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 177
| [[:d:Q11382|Q11382]]
| conservation of energy
| [[Konserbasyon ng enerhiya|conservation of energy]]
| [[Talaksan:Blocked-pendulum-strobe.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 178
| [[:d:Q8413|Q8413]]
| Constantine the Great
| [[Dakilang Constantino|Constantino I]]
| [[Talaksan:0 Constantinus I - Palazzo dei Conservatori (2).JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 179
| [[:d:Q753|Q753]]
| copper
| [[Tanso (elemento)|copper]]
| [[Talaksan:Cuivre Michigan.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 180
| [[:d:Q241|Q241]]
| Cuba
| [[Cuba]]
| [[Talaksan:Santa Clara (Cuba).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 181
| [[:d:Q165|Q165]]
| sea
| [[dagat]]
| [[Talaksan:Paracas National Reserve, Ica, Peru-3April2011.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 182
| [[:d:Q545|Q545]]
| Baltic Sea
| [[Dagat Baltiko]]
| [[Talaksan:SvetlogorskRauschen 05-2017 img11 beach.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 183
| [[:d:Q5484|Q5484]]
| Caspian Sea
| [[Dagat Kaspiyo|Dagat Caspian]]
| [[Talaksan:Caspian Sea from orbit.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 184
| [[:d:Q1693|Q1693]]
| North Sea
| [[Dagat Hilaga]]
| [[Talaksan:North Sea 02 ubt.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 185
| [[:d:Q166|Q166]]
| Black Sea
| [[Dagat Itim]]
| [[Talaksan:Black Sea Nasa May 25 2004.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 186
| [[:d:Q1247|Q1247]]
| Caribbean Sea
| [[Dagat Karibe]]
| [[Talaksan:50 Shades Of Blue (187611681).jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 187
| [[:d:Q37660|Q37660]]
| South China Sea
| [[Dagat Timog Tsina|Dagat Luzon]]
| [[Talaksan:Mar de China Meridional - BM WMS 2004.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 188
| [[:d:Q4918|Q4918]]
| Mediterranean Sea
| [[Dagat Mediteraneo]]
| [[Talaksan:Mediterranean Sea political map-en.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 189
| [[:d:Q2|Q2]]
| Earth
| [[Daigdig]]
| [[Talaksan:Meteosat-12-fci-march-equinox-2025-noon.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 190
| [[:d:Q8409|Q8409]]
| Alexander the Great
| [[Alejandrong Dakila|Dakilang Aleksander]]
| [[Talaksan:Alexander the Great mosaic (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 191
| [[:d:Q8698|Q8698]]
| Great Depression
| [[Malawakang Depresyon|Dakilang Depresyon]]
| [[Talaksan:Lange-MigrantMother02.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 192
| [[:d:Q11652|Q11652]]
| frequency
| [[dalasan]]
| [[Talaksan:FrequencyAnimation.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 193
| [[:d:Q11651|Q11651]]
| electric current
| [[daloy ng kuryente]]
| [[Talaksan:Magnetic field of a steady current.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 194
| [[:d:Q12323|Q12323]]
| dam
| [[Prinsa|dam]]
| [[Talaksan:RappbodeLufts.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 195
| [[:d:Q3766|Q3766]]
| Damascus
| [[Damasco|Damascus]]
| [[Talaksan:Damascus coll.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 196
| [[:d:Q9415|Q9415]]
| emotion
| [[damdamin]]
| [[Talaksan:Plutchik-wheel in arabic.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 197
| [[:d:Q1067|Q1067]]
| Dante Alighieri
| [[Dante Alighieri]]
| [[Talaksan:Portrait de Dante.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 198
| [[:d:Q1653|Q1653]]
| Danube
| [[Danubio]]
| [[Talaksan:Budapest from Gellert Hill.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 199
| [[:d:Q41585|Q41585]]
| David Hilbert
| [[David Hilbert]]
| [[Talaksan:Hilbert.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 200
| [[:d:Q1353|Q1353]]
| Delhi
| [[Delhi]]
| [[Talaksan:Red Fort in Delhi 03-2016 img3.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 201
| [[:d:Q7174|Q7174]]
| democracy
| [[demokrasya]]
| [[Talaksan:Election MG 3455.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 202
| [[:d:Q974|Q974]]
| Democratic Republic of the Congo
| [[Demokratikong Republika ng Congo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 203
| [[:d:Q8514|Q8514]]
| desert
| [[desyerto]]
| [[Talaksan:Libya 4608 Idehan Ubari Dunes Luca Galuzzi 2007.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 204
| [[:d:Q1354|Q1354]]
| Dhaka
| [[Dhaka]]
| [[Talaksan:Dhaka skyline1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 205
| [[:d:Q297|Q297]]
| Diego Velázquez
| [[Diego Velázquez]]
| [[Talaksan:Diego Velázquez Autorretrato 45 x 38 cm - Colección Real Academia de Bellas Artes de San Carlos - Museo de Bellas Artes de Valencia.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 206
| [[:d:Q198|Q198]]
| war
| [[digmaan]]
| [[Talaksan:Thure de Thulstrup - L. Prang and Co. - Battle of Gettysburg - Restoration by Adam Cuerden.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 207
| [[:d:Q2487|Q2487]]
| Thirty Years' War
| [[Tatlumpung Taong Digmaan|Digmaan ng Tatlumpung Taon]]
| [[Talaksan:Magdeburg 1631.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 208
| [[:d:Q8740|Q8740]]
| Vietnam War
| [[Digmaang Biyetnam]]
| [[Talaksan:VietnamMural.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 209
| [[:d:Q12551|Q12551]]
| Hundred Years' War
| [[Digmaang Daang Taon]]
| [[Talaksan:Battle of crecy froissart.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 210
| [[:d:Q8465|Q8465]]
| civil war
| [[Digmaang sibil|digmaang patanì]]
| [[Talaksan:Battle of Gettysburg.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 211
| [[:d:Q8676|Q8676]]
| American Civil War
| [[Digmaang Sibil ng Amerika|Digmaang Sibil ng Estados Unidos]]
| [[Talaksan:CivilWarUSAColl.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 212
| [[:d:Q317|Q317]]
| dictatorship
| [[diktadura]]
| [[Talaksan:Hitler Nürnberg 1935.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 213
| [[:d:Q9106|Q9106]]
| Dmitri Mendeleev
| [[Dimitri Mendeleyev]]
| [[Talaksan:Dmitri Mendeleev.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 214
| [[:d:Q12536|Q12536]]
| Abbasid Caliphate
| [[Kalipatong Abasida|Dinastiyang Abasida]]
| [[Talaksan:Abbasid Caliphate-ar.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 215
| [[:d:Q7209|Q7209]]
| Han dynasty
| [[Dinastiyang Han]]
| [[Talaksan:Summer Vacation 2007, 263, Watchtower In The Morning Light, Dunhuang, Gansu Province.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 216
| [[:d:Q9903|Q9903]]
| Ming dynasty
| [[Dinastiyang Ming]]
| [[Talaksan:Ming Empire cca 1580 (en).svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 217
| [[:d:Q8733|Q8733]]
| Qing dynasty
| [[Dinastiyang Qing]]
|
|-
| style='text-align:right'| 218
| [[:d:Q9683|Q9683]]
| Tang dynasty
| [[Dinastiyang Tang]]
| [[Talaksan:Tang Dynasty circa 700 CE.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 219
| [[:d:Q430|Q430]]
| dinosaur
| [[dinosauro]]
| [[Talaksan:Various dinosaurs2.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 220
| [[:d:Q11656|Q11656]]
| diode
| [[Diodo|diode]]
| [[Talaksan:Diode-closeup.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 221
| [[:d:Q1889|Q1889]]
| diplomacy
| [[diplomasya]]
| [[Talaksan:2024-11-18-Headquarters of the United Nations-0605.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 222
| [[:d:Q4439|Q4439]]
| hard disk
| [[Hard disk drive|diskong matigas]]
| [[Talaksan:Western Digital WD2500BB Hard Disk A.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 223
| [[:d:Q12206|Q12206]]
| diabetes
| [[diyabetes]]
| [[Talaksan:Blue circle for diabetes.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 224
| [[:d:Q9453|Q9453]]
| dialectic
| [[Diyalektika]]
| [[Talaksan:Georg Pencz, Dialectic, NGA 33130.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 225
| [[:d:Q5283|Q5283]]
| diamond
| [[diyamante]]
| [[Talaksan:Rough Diamond.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 226
| [[:d:Q190|Q190]]
| God
| [[Diyos]]
| [[Talaksan:Schnorr von Carolsfeld Bibel in Bildern 1860 001.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 227
| [[:d:Q7430|Q7430]]
| deoxyribonucleic acid
| [[DNA]]
| [[Talaksan:DNA animation.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 228
| [[:d:Q4917|Q4917]]
| United States dollar
| [[dolyar ng Estados Unidos]]
| [[Talaksan:USDnotes.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 229
| [[:d:Q11395|Q11395]]
| domestication
| [[domestikasyon]]
| [[Talaksan:Domestication Timeline.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 230
| [[:d:Q612|Q612]]
| Dubai
| [[Dubai]]
| [[Talaksan:Dubai Skyline mit Burj Khalifa (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 231
| [[:d:Q7873|Q7873]]
| blood
| [[dugo]]
| [[Talaksan:Blood Test (15575812743).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 232
| [[:d:Q7953|Q7953]]
| Zen
| [[Zen|Dzen]]
| [[Talaksan:Eiheiji gate.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 233
| [[:d:Q1063|Q1063]]
| evolution
| [[ebolusyon]]
| [[Talaksan:L'origine de l'évolution.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 234
| [[:d:Q8434|Q8434]]
| education
| [[edukasyon]]
| [[Talaksan:1887 Bettannier Der Schwarze Fleck anagoria.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 235
| [[:d:Q79|Q79]]
| Egypt
| [[Ehipto]]
| [[Talaksan:All Gizah Pyramids.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 236
| [[:d:Q7150|Q7150]]
| ecology
| [[ekolohiya]]
| [[Talaksan:Grib skov.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 237
| [[:d:Q8134|Q8134]]
| economics
| [[ekonomika]]
| [[Talaksan:Economics circular flow cartoon.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 238
| [[:d:Q11214|Q11214]]
| differential equation
| [[ekwasyong diperensiyal]]
| [[Talaksan:Exemple d'eqüacion diferenciala.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 239
| [[:d:Q7939|Q7939]]
| El Niño
| [[El Niño]]
| [[Talaksan:ENSO - El Niño.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 240
| [[:d:Q849919|Q849919]]
| electromagnetic interaction
| [[electromagnetic interaction]]
| [[Talaksan:Feynmann Diagram Coulomb.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 241
| [[:d:Q9778|Q9778]]
| electronic music
| [[Musikang elektronika|electronic music]]
| [[Talaksan:1st commercial Moog synthesizer (1964, commissioned by the Alwin Nikolai Dance Theater of NY) @ Stearns Collection (Stearns 2035), University of Michigan.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 242
| [[:d:Q12725|Q12725]]
| electricity
| [[elektrisidad]]
| [[Talaksan:Lightning simulator questacon04.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 243
| [[:d:Q11650|Q11650]]
| electronics
| [[elektronika]]
| [[Talaksan:Arduino ftdi chip-1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 244
| [[:d:Q11344|Q11344]]
| chemical element
| [[Elemento (kimika)|elemento]]
| [[Talaksan:Periodic table (32-col, enwiki), black and white.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 245
| [[:d:Q7207|Q7207]]
| Elizabeth I of England
| [[Elizabeth I ng Inglatera]]
| [[Talaksan:Elizabeth1England.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 246
| [[:d:Q303|Q303]]
| Elvis Presley
| [[Elvis Presley]]
| [[Talaksan:Elvis Presley Publicity Photo for The Trouble with Girls 1968.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 247
| [[:d:Q613|Q613]]
| Emirate of Dubai
| [[Emirato ng Dubai]]
| [[Talaksan:UAE Dubai Marina img1 asv2018-01.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 248
| [[:d:Q11379|Q11379]]
| energy
| [[enerhiya]]
| [[Talaksan:Electric power transmission.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 249
| [[:d:Q12739|Q12739]]
| nuclear power
| [[Enerhiyang nukleyar|enerhiyang nuklear]]
| [[Talaksan:Nuclear Power Plant Cattenom.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 250
| [[:d:Q8753|Q8753]]
| Enrico Fermi
| [[Enrico Fermi]]
| [[Talaksan:Enrico Fermi 1943-49.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 251
| [[:d:Q5292|Q5292]]
| encyclopedia
| [[ensiklopedya]]
| [[Talaksan:Bertelsmann Lexikothek.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 252
| [[:d:Q8047|Q8047]]
| enzyme
| [[ensima]]
| [[Talaksan:Enzyme inhibition.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 253
| [[:d:Q8272|Q8272]]
| Epic of Gilgamesh
| [[Epiko ni Gilgamesh]]
| [[Talaksan:GilgameshTablet.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 254
| [[:d:Q41571|Q41571]]
| epilepsy
| [[epilepsiya]]
| [[Talaksan:Spike-waves.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 255
| [[:d:Q9471|Q9471]]
| epistemology
| [[epistemolohiya]]
| [[Talaksan:4 Pramanas, epistemology according to ancient Nyayasutras.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 256
| [[:d:Q9123|Q9123]]
| Ernest Rutherford
| [[Ernest Rutherford]]
| [[Talaksan:Ernest Rutherford LOC.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 257
| [[:d:Q9130|Q9130]]
| Erwin Schrödinger
| [[Erwin Schrödinger]]
| [[Talaksan:Erwin Schrödinger - Narodowe Archiwum Cyfrowe (1-E-939).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 258
| [[:d:Q29|Q29]]
| Spain
| [[Espanya]]
| [[Talaksan:Spain - Location Map (2013) - ESP - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 259
| [[:d:Q143|Q143]]
| Esperanto
| [[Esperanto]]
| [[Talaksan:Flag of Esperanto (NCS).svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 260
| [[:d:Q42527|Q42527]]
| spice
| [[Pampalasa|espesya]]
| [[Talaksan:Spices1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 261
| [[:d:Q11455|Q11455]]
| special relativity
| [[Teorya ng natatanging relatibidad|espesyal na teoriya ng relatibidad]]
| [[Talaksan:Gedankenexperiment Zeitdilitation.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 262
| [[:d:Q7432|Q7432]]
| species
| [[espesye]]
| [[Talaksan:Heliconius mimicry.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 263
| [[:d:Q12483|Q12483]]
| statistics
| [[estadistika]]
| [[Talaksan:Standard Normal Distribution-en.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 264
| [[:d:Q7275|Q7275]]
| state
| [[estado]]
| [[Talaksan:Leviathan frontispiece cropped British Library.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 265
| [[:d:Q30|Q30]]
| United States
| [[Estados Unidos|Estados Unidos ng Amerika]]
| [[Talaksan:United States - Location Map (2013) - USA - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 266
| [[:d:Q9202|Q9202]]
| Statue of Liberty
| [[Estatwa ng Kalayaan]]
| [[Talaksan:Statue of Liberty and a sightseeing boat, Liberty Island, New York.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 267
| [[:d:Q153|Q153]]
| ethanol
| [[etanol]]
| [[Talaksan:Sample of Absolute Ethanol.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 268
| [[:d:Q115|Q115]]
| Ethiopia
| [[Ethiopia]]
| [[Talaksan:Ethiopia in its region.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 269
| [[:d:Q9465|Q9465]]
| ethics
| [[etika]]
| [[Talaksan:Rage-and-anger-fresco.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 270
| [[:d:Q8747|Q8747]]
| Euclid
| [[Euclides|Euclid]]
| [[Talaksan:Euklid2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 271
| [[:d:Q4916|Q4916]]
| euro
| [[Euro]]
| [[Talaksan:Euro Series Banknotes (2019) - centered.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 272
| [[:d:Q46|Q46]]
| Europe
| [[Europa]]
| [[Talaksan:Europe satellite orthographic.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 273
| [[:d:Q7371|Q7371]]
| Federico Fellini
| [[Federico Fellini]]
| [[Talaksan:Federico Fellini NYWTS 2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 274
| [[:d:Q1496|Q1496]]
| Ferdinand Magellan
| [[Fernando de Magallanes]]
| [[Talaksan:Retrato de Hernando de Magallanes.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 275
| [[:d:Q9764|Q9764]]
| flamenco
| [[flamenco]]
| [[Talaksan:Sargent John Singer Spanish Dancer.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 276
| [[:d:Q12748|Q12748]]
| fossil fuel
| [[Gasolinang posil|fossil fuel]]
| [[Talaksan:Combustibles fossiles.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 277
| [[:d:Q5432|Q5432]]
| Francisco Goya
| [[Francisco de Goya]]
| [[Talaksan:Vicente López Portaña - el pintor Francisco de Goya.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 278
| [[:d:Q5604|Q5604]]
| Frank Lloyd Wright
| [[Frank Lloyd Wright]]
| [[Talaksan:Frank Lloyd Wright LC-USZ62-36384.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 279
| [[:d:Q8007|Q8007]]
| Franklin Delano Roosevelt
| [[Franklin D. Roosevelt]]
| [[Talaksan:FDR 1944 Color Portrait.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 280
| [[:d:Q142|Q142]]
| France
| [[Pransiya|Fransiya]]
| [[Talaksan:Paris from the Arc de Triomphe, 17 October 2019.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 281
| [[:d:Q905|Q905]]
| Franz Kafka
| [[Franz Kafka]]
| [[Talaksan:Franz Kafka, 1923.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 282
| [[:d:Q7312|Q7312]]
| Franz Schubert
| [[Franz Schubert]]
| [[Talaksan:Franz Schubert by Wilhelm August Rieder 1875 larger version.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 283
| [[:d:Q1268|Q1268]]
| Frédéric Chopin
| [[Frederic Francois Chopin]]
| [[Talaksan:Frederic Chopin photo.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 284
| [[:d:Q5588|Q5588]]
| Frida Kahlo
| [[Frida Kahlo]]
| [[Talaksan:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 285
| [[:d:Q9358|Q9358]]
| Friedrich Nietzsche
| [[Friedrich Nietzsche]]
| [[Talaksan:Nietzsche187a.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 286
| [[:d:Q764|Q764]]
| fungi
| [[Halamang-singaw|Fungus]]
| [[Talaksan:2006-08-09 Amanita citrina 46465 cropped.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 287
| [[:d:Q2736|Q2736]]
| association football
| [[futbol]]
| [[Talaksan:Football in Bloomington, Indiana, 1995.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 288
| [[:d:Q991|Q991]]
| Fyodor Dostoyevsky
| [[Feodor Dostoyevsky|Fëdor Dostoevskij]]
| [[Talaksan:Vasily Perov - Портрет Ф.М.Достоевского - Google Art Project.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 289
| [[:d:Q5878|Q5878]]
| Gabriel García Márquez
| [[Gabriel García Márquez]]
| [[Talaksan:Gabriel Garcia Marquez.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 290
| [[:d:Q318|Q318]]
| galaxy
| [[Galaksiya|galaxy]]
| [[Talaksan:NGC 4414 (NASA-med).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 291
| [[:d:Q8778|Q8778]]
| Galen
| [[Galen]]
| [[Talaksan:Galenus.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 292
| [[:d:Q307|Q307]]
| Galileo Galilei
| [[Galileo Galilei]]
| [[Talaksan:Galileo.arp.300pix.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 293
| [[:d:Q7191|Q7191]]
| Nobel Prize
| [[Gantimpalang Nobel]]
| [[Talaksan:Marie Skłodowska-Curie's Nobel Prize in Chemistry 1911.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 294
| [[:d:Q11432|Q11432]]
| gas
| [[gas]]
| [[Talaksan:Kinetic theory of gases.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 295
| [[:d:Q156103|Q156103]]
| gastroenteritis
| [[gastroenteritis]]
| [[Talaksan:Gastroenteritis viruses.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 296
| [[:d:Q8495|Q8495]]
| milk
| [[gatas]]
| [[Talaksan:Glass of Milk (33657535532).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 297
| [[:d:Q720|Q720]]
| Genghis Khan
| [[Genghis Khan]]
| [[Talaksan:YuanEmperorAlbumGenghisPortrait.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 298
| [[:d:Q5683|Q5683]]
| Geoffrey Chaucer
| [[Geoffrey Chaucer]]
| [[Talaksan:Portrait of Geoffrey Chaucer (4671380) (cropped) 02.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 299
| [[:d:Q9235|Q9235]]
| Georg Wilhelm Friedrich Hegel
| [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel]]
| [[Talaksan:Jakob Schlesinger - Hegel 1831.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 300
| [[:d:Q5679|Q5679]]
| Lord Byron
| [[George Byron, Ika-6 na Barong Byron]]
| [[Talaksan:Byron 1813 by Phillips.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 301
| [[:d:Q7302|Q7302]]
| George Frideric Handel
| [[George Frideric Handel]]
| [[Talaksan:George Frideric Handel by Balthasar Denner.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 302
| [[:d:Q23|Q23]]
| George Washington
| [[George Washington]]
| [[Talaksan:Gilbert Stuart Williamstown Portrait of George Washington.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 303
| [[:d:Q7311|Q7311]]
| Giacomo Puccini
| [[Giacomo Puccini]]
| [[Talaksan:GiacomoPuccini.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 304
| [[:d:Q897|Q897]]
| gold
| [[ginto]]
| [[Talaksan:Gold-crystals.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 305
| [[:d:Q179277|Q179277]]
| Giovanni Pierluigi da Palestrina
| [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]]
| [[Talaksan:Giovanni Pierluigi da Palestrina.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 306
| [[:d:Q6607|Q6607]]
| guitar
| [[gitara]]
| [[Talaksan:Classical Guitar two views.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 307
| [[:d:Q12554|Q12554]]
| Middle Ages
| [[Gitnang Kapanahunan|Gitnang Panahon]]
| [[Talaksan:Friedrich-barbarossa-und-soehne-welfenchronik 1-1000x1540.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 308
| [[:d:Q7204|Q7204]]
| Middle East
| [[Gitnang Silangan]]
| [[Talaksan:Colorful shaded map of Middle East.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 309
| [[:d:Q7317|Q7317]]
| Giuseppe Verdi
| [[Giuseppe Verdi]]
| [[Talaksan:Giuseppi Verdi by Ferdinand Mulnier c1870.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 310
| [[:d:Q7181|Q7181]]
| globalization
| [[globalisasyon]]
|
|-
| style='text-align:right'| 311
| [[:d:Q11413|Q11413]]
| go
| [[Go (laro)|go]]
| [[Talaksan:Go board.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 312
| [[:d:Q5377|Q5377]]
| golf
| [[golf]]
| [[Talaksan:Golfer swing.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 313
| [[:d:Q9047|Q9047]]
| Gottfried Wilhelm Leibniz
| [[Gottfried Leibniz]]
| [[Talaksan:Christoph Bernhard Francke - Bildnis des Philosophen Leibniz (ca. 1695).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 314
| [[:d:Q11412|Q11412]]
| gravity
| [[grabedad]]
| [[Talaksan:Solar sys.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 315
| [[:d:Q7347|Q7347]]
| Great Lakes
| [[Mga Malalaking Lawa|Gran Lagos]]
| [[Talaksan:ISS-43 the Great Lakes of North America.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 316
| [[:d:Q4421|Q4421]]
| forest
| [[gubat]]
| [[Talaksan:Brussels Zonienwoud.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 317
| [[:d:Q11004|Q11004]]
| vegetable
| [[gulay]]
| [[Talaksan:Kleinmarkthalle Frankfurt Gemüsestand.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 318
| [[:d:Q446|Q446]]
| wheel
| [[gulong]]
| [[Talaksan:Hub (PSF).png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 319
| [[:d:Q9188|Q9188]]
| Empire State Building
| [[Gusaling Empire State]]
| [[Talaksan:Empire State Building (aerial view).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 320
| [[:d:Q7304|Q7304]]
| Gustav Mahler
| [[Gustav Mahler]]
| [[Talaksan:Photo of Gustav Mahler by Moritz Nähr 01.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 321
| [[:d:Q6240|Q6240]]
| Hafez
| [[Hafez]]
| [[Talaksan:Anselm Feuerbach Hafis vor der Schenke (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 322
| [[:d:Q12506|Q12506]]
| Hagia Sophia
| [[Hagia Sophia]]
| [[Talaksan:Hagia Sophia Mars 2013.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 323
| [[:d:Q9232|Q9232]]
| Jainism
| [[Hainismo]]
| [[Talaksan:Shravanbelgola Gomateshvara feet prayer1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 324
| [[:d:Q756|Q756]]
| plant
| [[halaman]]
| [[Talaksan:Thanh Long ở Ninh Thuận.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 325
| [[:d:Q8094|Q8094]]
| wind
| [[hangin]]
| [[Talaksan:Bundesarchiv Bild 183-1990-0206-324, Berlin, Passanten im Wind.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 326
| [[:d:Q8222|Q8222]]
| Hangul
| [[Hangul]]
| [[Talaksan:Hangeul-basic.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 327
| [[:d:Q5673|Q5673]]
| Hans Christian Andersen
| [[Hans Christian Andersen]]
| [[Talaksan:Hans Christian Andersen by Thora Hallager 1869.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 328
| [[:d:Q17|Q17]]
| Japan
| [[Hapon]]
| [[Talaksan:Satellite image of Japan in May 2003.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 329
| [[:d:Q5287|Q5287]]
| Japanese
| [[Wikang Hapones|Hapones]]
| [[Talaksan:Nihongo.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 330
| [[:d:Q729|Q729]]
| animal
| [[hayop]]
| [[Talaksan:Animal diversity.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 331
| [[:d:Q5589|Q5589]]
| Henri Matisse
| [[Henri Matisse]]
| [[Talaksan:Portrait of Henri Matisse 1933 May 20.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 332
| [[:d:Q8768|Q8768]]
| Henry Ford
| [[Henry Ford]]
| [[Talaksan:Henry ford 1919.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 333
| [[:d:Q1071|Q1071]]
| geography
| [[heograpiya]]
| [[Talaksan:OrteliusWorldMap.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 334
| [[:d:Q1069|Q1069]]
| geology
| [[heolohiya]]
| [[Talaksan:Mapa litológico de Genicera.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 335
| [[:d:Q8087|Q8087]]
| geometry
| [[heometriya]]
| [[Talaksan:Westerner and Arab practicing geometry 15th century manuscript.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 336
| [[:d:Q7326|Q7326]]
| Hernán Cortés
| [[Hernán Cortés]]
| [[Talaksan:Retrato de Hernán Cortés.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 337
| [[:d:Q1218|Q1218]]
| Jerusalem
| [[Herusalem]]
| [[Talaksan:Dome of the Rock seen from the Mount of Olives (12395649153) (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 338
| [[:d:Q302|Q302]]
| Jesus Christ
| [[Hesus]]
| [[Talaksan:Spas vsederzhitel sinay (cropped1).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 339
| [[:d:Q556|Q556]]
| hydrogen
| [[Idrohino|hidroheno]]
| [[Talaksan:Hydrogen discharge tube.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 340
| [[:d:Q49|Q49]]
| North America
| [[Hilagang Amerika]]
| [[Talaksan:North America satellite orthographic.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 341
| [[:d:Q934|Q934]]
| North Pole
| [[Hilagang Polo]]
| [[Talaksan:Noaa3-2006-0602-1206 (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 342
| [[:d:Q8690|Q8690]]
| Cultural Revolution
| [[Himagsikang Pangkalinangan|Himagsikan sa Kultura]]
| [[Talaksan:1967-02 1967年的红卫兵.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 343
| [[:d:Q6534|Q6534]]
| French Revolution
| [[Himagsikang Pranses]]
| [[Talaksan:LouisXVIExecutionBig.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 344
| [[:d:Q8729|Q8729]]
| Russian Revolution
| [[Himagsikang Ruso (1917)|Himagsikang Ruso noong 1917]]
| [[Talaksan:Revolución-marzo-rusia--russianbolshevik00rossuoft.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 345
| [[:d:Q5451|Q5451]]
| Himalayas
| [[Himalaya]]
| [[Talaksan:Himalayas.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 346
| [[:d:Q2763|Q2763]]
| The Holocaust
| [[Holokausto|Holocaust]]
| [[Talaksan:Selection on the ramp at Auschwitz-Birkenau, 1944 (Auschwitz Album) 1b.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 347
| [[:d:Q6691|Q6691]]
| Homer
| [[Homer]]
| [[Talaksan:Homer bust, Farnese collection (Naples).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 348
| [[:d:Q8646|Q8646]]
| Hong Kong
| [[Hong Kong]]
| [[Talaksan:Hong Kong from Victoria Peak1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 349
| [[:d:Q11364|Q11364]]
| hormone
| [[hormona]]
|
|-
| style='text-align:right'| 350
| [[:d:Q9268|Q9268]]
| Judaism
| [[Hudaismo]]
| [[Talaksan:Menorah 0307.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 351
| [[:d:Q11420|Q11420]]
| judo
| [[Judo|hudo]]
| [[Talaksan:KOCIS Korea Judo Kim Jaebum London 36 (7696361164).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 352
| [[:d:Q8473|Q8473]]
| military
| [[hukbo]]
| [[Talaksan:Composite images — Military - animated.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 353
| [[:d:Q319|Q319]]
| Jupiter
| [[Hupiter (planeta)|Hupiter]]
| [[Talaksan:Jupiter OPAL 2024.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 354
| [[:d:Q7331|Q7331]]
| Ibn Battuta
| [[Ibn Battuta]]
| [[Talaksan:Bust of Ibn Battuta at Ibn Battuta museum.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 355
| [[:d:Q9294|Q9294]]
| Ibn Khaldun
| [[Ibn Khaldun]]
| [[Talaksan:Bust of Ibn Khaldun (Casbah of Bejaia, Algeria).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 356
| [[:d:Q5113|Q5113]]
| bird
| [[ibon]]
| [[Talaksan:Bird Diversity 2011.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 357
| [[:d:Q7257|Q7257]]
| ideology
| [[ideolohiya]]
| [[Talaksan:War2.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 358
| [[:d:Q7314|Q7314]]
| Igor Stravinsky
| [[Igor Stravinsky]]
| [[Talaksan:Igor Stravinsky LOC 32392u.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 359
| [[:d:Q362|Q362]]
| World War II
| [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]]
| [[Talaksan:Infobox collage for WWII.PNG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 360
| [[:d:Q8275|Q8275]]
| Iliad
| [[Iliada]]
| [[Talaksan:P. Oxy. 221.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 361
| [[:d:Q4022|Q4022]]
| river
| [[ilog]]
| [[Talaksan:White Nile Fishermen (18156464842).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 362
| [[:d:Q3783|Q3783]]
| Amazon River
| [[Ilog Amasona]]
| [[Talaksan:Amazon CIAT (2).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 363
| [[:d:Q7355|Q7355]]
| Yellow River
| [[Ilog Dilaw]]
| [[Talaksan:Yellow River - panoramio.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 364
| [[:d:Q5089|Q5089]]
| Ganges
| [[Ilog Ganges]]
| [[Talaksan:View of Ghats across the Ganges, Varanasi.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 365
| [[:d:Q7348|Q7348]]
| Indus River
| [[Ilog Indo]]
| [[Talaksan:Indus near Skardu.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 366
| [[:d:Q3503|Q3503]]
| Congo River
| [[Ilog Congo|Ilog Konggo]]
| [[Talaksan:Sunrise near Mossaka (Congo).JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 367
| [[:d:Q1497|Q1497]]
| Mississippi River
| [[Ilog Mississippi]]
| [[Talaksan:Efmo View from Fire Point.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 368
| [[:d:Q3542|Q3542]]
| Niger River
| [[Ilog Niger]]
| [[Talaksan:Niger River View, Djenne (6861797).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 369
| [[:d:Q3392|Q3392]]
| Nile
| [[Ilog Nilo]]
| [[Talaksan:Cairo skyline, Panoramic view, Egypt.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 370
| [[:d:Q584|Q584]]
| Rhine
| [[Ilog Rin]]
| [[Talaksan:Loreleyblick Maria Ruh 2025.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 371
| [[:d:Q626|Q626]]
| Volga
| [[Ilog Volga]]
| [[Talaksan:Вид на Кинешемский мост из села Воздвиженье.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 372
| [[:d:Q5413|Q5413]]
| Yangtze River
| [[Ilog Yangtze]]
| [[Talaksan:Qutang Gorge on Changjiang.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 373
| [[:d:Q7363|Q7363]]
| nose
| [[ilong]]
| [[Talaksan:Dog nose.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 374
| [[:d:Q9312|Q9312]]
| Immanuel Kant
| [[Immanuel Kant]]
| [[Talaksan:Immanuel Kant - Gemaelde 2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 375
| [[:d:Q7260|Q7260]]
| imperialism
| [[imperyalismo]]
| [[Talaksan:China imperialism cartoon.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 376
| [[:d:Q11774|Q11774]]
| Gupta Empire
| [[Imperyong Gupta]]
|
|-
| style='text-align:right'| 377
| [[:d:Q28573|Q28573]]
| Inca Empire
| [[Imperyong Inka|Imperyong Incaico]]
| [[Talaksan:80 - Machu Picchu - Juin 2009 - edit.2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 378
| [[:d:Q184536|Q184536]]
| Mali Empire
| [[Imperyong Mali]]
| [[Talaksan:Catalan Atlas BNF Sheet 6 Western Sahara.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 379
| [[:d:Q12557|Q12557]]
| Mongol Empire
| [[Imperyong Monggol]]
|
|-
| style='text-align:right'| 380
| [[:d:Q12560|Q12560]]
| Ottoman Empire
| [[Imperyong Otomano]]
| [[Talaksan:Rise of Ottoman empire.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 381
| [[:d:Q2277|Q2277]]
| Roman Empire
| [[Imperyong Romano]]
| [[Talaksan:Inscription Theatre Leptis Magna Libya.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 382
| [[:d:Q11028|Q11028]]
| information
| [[impormasyon]]
| [[Talaksan:Structure of the Universe.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 383
| [[:d:Q5325|Q5325]]
| inductor
| [[Panawit|indaktor]]
| [[Talaksan:Electronic component inductors.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 384
| [[:d:Q668|Q668]]
| India
| [[Indiya|India]]
| [[Talaksan:India-locator-map-blank.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 385
| [[:d:Q252|Q252]]
| Indonesia
| [[Indonesya|Indonesia]]
| [[Talaksan:Indonesian Culture.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 386
| [[:d:Q11051|Q11051]]
| Hindustani
| [[Wikang Indostaniko|Indostaniko]]
| [[Talaksan:Hindustani.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 387
| [[:d:Q8148|Q8148]]
| industry
| [[industriya]]
| [[Talaksan:Valero Three Rivers Refinery Texas 2020.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 388
| [[:d:Q11388|Q11388]]
| infrared radiation
| [[infrared]]
| [[Talaksan:Ir girl.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 389
| [[:d:Q1860|Q1860]]
| English
| [[Wikang Ingles|Ingles]]
| [[Talaksan:William Shakespeare - Sonnet XXX - Rapenburg 30, Leiden (cropped).JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 390
| [[:d:Q7546|Q7546]]
| Ingmar Bergman
| [[Ingmar Bergman]]
| [[Talaksan:Ingmar Bergman (1966).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 391
| [[:d:Q11023|Q11023]]
| engineering
| [[inhenyeriya]]
| [[Talaksan:PIA19664-MarsInSightLander-Assembly-20150430.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 392
| [[:d:Q11418|Q11418]]
| weak interaction
| [[interaksiyong mahina]]
| [[Talaksan:PiPlus muon decay.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 393
| [[:d:Q11415|Q11415]]
| strong interaction
| [[interaksiyong malakas]]
| [[Talaksan:Nuclear Force anim smaller.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 394
| [[:d:Q12757|Q12757]]
| internal combustion engine
| [[Panloob na makinang kombustiyon|internal combustion engine]]
| [[Talaksan:Diesel Engine (4 cycle running).gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 395
| [[:d:Q7801|Q7801]]
| International Court of Justice
| [[Pandaigdigang Hukumang Pangkatarungan|Internasyonal na Hukuman ng Katarungan]]
| [[Talaksan:Friedenspalast Den Haag (100MP).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 396
| [[:d:Q75|Q75]]
| Internet
| [[Internet]]
| [[Talaksan:Internet users per 100 and GDP per capita.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 397
| [[:d:Q794|Q794]]
| Iran
| [[Iran]]
| [[Talaksan:Iran - Location Map (2013) - IRN - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 398
| [[:d:Q796|Q796]]
| Iraq
| [[Iraq]]
| [[Talaksan:View of Sulaymaniyah (Slemani) City in Winter - Snow 2015.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 399
| [[:d:Q935|Q935]]
| Isaac Newton
| [[Isaac Newton]]
| [[Talaksan:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 400
| [[:d:Q152|Q152]]
| fish
| [[isda]]
| [[Talaksan:Fish-coll002.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 401
| [[:d:Q450|Q450]]
| mind
| [[Isip]]
| [[Talaksan:RobertFuddBewusstsein17Jh.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 402
| [[:d:Q432|Q432]]
| Islam
| [[Islam]]
| [[Talaksan:Mosque.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 403
| [[:d:Q801|Q801]]
| Israel
| [[Israel]]
| [[Talaksan:Часовая башня султана Абдул Хамида II - panoramio.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 404
| [[:d:Q406|Q406]]
| Istanbul
| [[Istanbul]]
| [[Talaksan:Istanbul Montage 2016.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 405
| [[:d:Q38|Q38]]
| Italy
| [[Italya]]
| [[Talaksan:Satellite image of Italy in March 2003.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 406
| [[:d:Q589|Q589]]
| black hole
| [[itim na butas]]
| [[Talaksan:Black hole - Messier 87 crop max res.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 407
| [[:d:Q7321|Q7321]]
| Jacques Cartier
| [[Jacques Cartier]]
| [[Talaksan:Jacques Cartier 1851-1852.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 408
| [[:d:Q3630|Q3630]]
| Jakarta
| [[Jakarta]]
| [[Talaksan:Jakarta.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 409
| [[:d:Q9095|Q9095]]
| James Clerk Maxwell
| [[James Clerk Maxwell]]
| [[Talaksan:James-Clerk-Maxwell-1831-1879.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 410
| [[:d:Q7324|Q7324]]
| James Cook
| [[James Cook]]
| [[Talaksan:Captainjamescookportrait.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 411
| [[:d:Q6882|Q6882]]
| James Joyce
| [[James Joyce]]
| [[Talaksan:James Joyce by Alex Ehrenzweig, 1915 cropped.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 412
| [[:d:Q8962|Q8962]]
| James Prescott Joule
| [[James Prescott Joule]]
| [[Talaksan:SS-joule.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 413
| [[:d:Q9041|Q9041]]
| James Watt
| [[James Watt]]
| [[Talaksan:James Watt by Henry Howard.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 414
| [[:d:Q36322|Q36322]]
| Jane Austen
| [[Jane Austen]]
| [[Talaksan:CassandraAusten-JaneAusten(c.1810) hires.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 415
| [[:d:Q1047|Q1047]]
| Jawaharlal Nehru
| [[Jawaharlal Nehru]]
| [[Talaksan:Jawaharlal Nehru, circa 1925.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 416
| [[:d:Q8341|Q8341]]
| jazz
| [[jazz]]
| [[Talaksan:Louis Armstrong restored.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 417
| [[:d:Q6527|Q6527]]
| Jean-Jacques Rousseau
| [[Jean-Jacques Rousseau]]
| [[Talaksan:Jean-Jacques Rousseau (painted portrait).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 418
| [[:d:Q9364|Q9364]]
| Jean-Paul Sartre
| [[Jean-Paul Sartre]]
| [[Talaksan:Flickr - Government Press Office (GPO) - Jean Paul Sartre and Simone De Beauvoir welcomed by Avraham Shlonsky and Leah Goldberg (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 419
| [[:d:Q1339|Q1339]]
| Johann Sebastian Bach
| [[Johann Sebastian Bach]]
| [[Talaksan:Johann Sebastian Bach.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 420
| [[:d:Q5879|Q5879]]
| Johann Wolfgang von Goethe
| [[Johann Wolfgang von Goethe]]
| [[Talaksan:Goethe (Stieler 1828).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 421
| [[:d:Q7294|Q7294]]
| Johannes Brahms
| [[Johannes Brahms]]
| [[Talaksan:JohannesBrahms.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 422
| [[:d:Q8958|Q8958]]
| Johannes Gutenberg
| [[Johannes Gutenberg]]
| [[Talaksan:Gutenberg.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 423
| [[:d:Q8963|Q8963]]
| Johannes Kepler
| [[Johannes Kepler]]
| [[Talaksan:Johannes Kepler by Hans von Aachen.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 424
| [[:d:Q9353|Q9353]]
| John Locke
| [[John Locke]]
| [[Talaksan:JohnLocke.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 425
| [[:d:Q9317|Q9317]]
| John Maynard Keynes
| [[John Maynard Keynes]]
| [[Talaksan:Keynes 1933.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 426
| [[:d:Q909|Q909]]
| Jorge Luis Borges
| [[Jorge Luis Borges]]
| [[Talaksan:Jorge Luis Borges 1951, by Grete Stern (full).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 427
| [[:d:Q7349|Q7349]]
| Joseph Haydn
| [[Joseph Haydn]]
| [[Talaksan:Joseph Haydn, målning av Thomas Hardy från 1792.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 428
| [[:d:Q855|Q855]]
| Joseph Stalin
| [[Joseph Stalin]]
| [[Talaksan:StalinCropped1943.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 429
| [[:d:Q7226|Q7226]]
| Joan of Arc
| [[Juana ng Arko]]
| [[Talaksan:Contemporaine afb jeanne d arc.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 430
| [[:d:Q1048|Q1048]]
| Julius Caesar
| [[Julio Cesar]]
| [[Talaksan:Retrato de Julio César (26724093101) (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 431
| [[:d:Q9081|Q9081]]
| knowledge
| [[kaalaman]]
| [[Talaksan:Tetradrachm Athens 480-420BC MBA Lyon.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 432
| [[:d:Q726|Q726]]
| horse
| [[kabayo]]
| [[Talaksan:Biandintz eta zaldiak - modified2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 433
| [[:d:Q8432|Q8432]]
| civilization
| [[Kabihasnan]]
| [[Talaksan:Egypt.Giza.Sphinx.02.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 434
| [[:d:Q28567|Q28567]]
| Maya civilization
| [[Kabihasnang Maya]]
| [[Talaksan:El Castillo, Chichén Itzá.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 435
| [[:d:Q7242|Q7242]]
| beauty
| [[Kagandahan]]
| [[Talaksan:A Japanese Beauty (OAW).png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 436
| [[:d:Q9089|Q9089]]
| Hinduism
| [[Hinduismo|Kahinduhan]]
| [[Talaksan:A Hindu wedding ritual in progress b.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 437
| [[:d:Q10294|Q10294]]
| poverty
| [[Kahirapan]]
| [[Talaksan:Thomas Benjamin Kennington - Orphans.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 438
| [[:d:Q287|Q287]]
| wood
| [[kahoy]]
| [[Talaksan:Arquitectura en madera.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 439
| [[:d:Q601401|Q601401]]
| trade
| [[Kalakalan]]
| [[Talaksan:Fredmeyer edit 1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 440
| [[:d:Q500|Q500]]
| Citrus × limon
| [[Lemon|kalamansî (punò)]]
| [[Talaksan:Citrus x limon - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-041.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 441
| [[:d:Q7881|Q7881]]
| skeleton
| [[Kalansay]]
| [[Talaksan:Skeletons.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 442
| [[:d:Q10856|Q10856]]
| Columbidae
| [[Kalapati]]
| [[Talaksan:2019-03-17 Columba oenas, Jesmond Dene 8.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 443
| [[:d:Q12132|Q12132]]
| calendar system
| [[kalendaryo]]
| [[Talaksan:Revolution kalendar.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 444
| [[:d:Q12138|Q12138]]
| Gregorian calendar
| [[Kalendaryong Gregoryano]]
| [[Talaksan:Ewiger Kalender gregorianisch.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 445
| [[:d:Q7011|Q7011]]
| Kalidasa
| [[Kalidasa]]
| [[Talaksan:Kalidas.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 446
| [[:d:Q12681|Q12681]]
| calligraphy
| [[kaligrapiya]]
| [[Talaksan:Calligraphy word.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 447
| [[:d:Q7860|Q7860]]
| nature
| [[kalikasan]]
| [[Talaksan:Desert Electric.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 448
| [[:d:Q9165|Q9165]]
| soul
| [[kaluluwa]]
| [[Talaksan:Meister von Heiligenkreuz 001.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 449
| [[:d:Q12147|Q12147]]
| health
| [[Kalusugan]]
| [[Talaksan:Star of life2.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 450
| [[:d:Q4|Q4]]
| death
| [[kamatayan]]
| [[Talaksan:Dead dog in Ulaanbaatar.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 451
| [[:d:Q7375|Q7375]]
| Kamelyo
| [[Kamelyo]]
| [[Talaksan:Chameau de bactriane.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 452
| [[:d:Q7350|Q7350]]
| Panama Canal
| [[Kanal ng Panama|Kanal Panama]]
| [[Talaksan:Panama Canal Gatun Locks.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 453
| [[:d:Q899|Q899]]
| Suez Canal
| [[Kanal ng Suez|Kanal Suez]]
| [[Talaksan:Suez Canal, Egypt (31596166706).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 454
| [[:d:Q12078|Q12078]]
| cancer
| [[kanser]]
| [[Talaksan:Breast cancer cell (2).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 455
| [[:d:Q7366|Q7366]]
| song
| [[Awitin|kanta]]
| [[Talaksan:Ademareuil1.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 456
| [[:d:Q12131|Q12131]]
| disability
| [[Kapansanan]]
| [[Talaksan:MUTCD D9-6.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 457
| [[:d:Q5322|Q5322]]
| capacitor
| [[Kapasitor]]
| [[Talaksan:Capacitors (7189597135).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 458
| [[:d:Q454|Q454]]
| peace
| [[Kapayapaan]]
| [[Talaksan:Peace dove.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 459
| [[:d:Q8486|Q8486]]
| coffee
| [[kape]]
| [[Talaksan:A small cup of coffee.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 460
| [[:d:Q6206|Q6206]]
| capitalism
| [[Kapitalismo]]
| [[Talaksan:Anti-capitalism color.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 461
| [[:d:Q8660|Q8660]]
| Karachi
| [[Karachi]]
| [[Talaksan:Karachi from above.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 462
| [[:d:Q9430|Q9430]]
| ocean
| [[karagatan]]
| [[Talaksan:Ocean beach at low tide against the sun.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 463
| [[:d:Q788|Q788]]
| Arctic Ocean
| [[Karagatang Artiko]]
| [[Talaksan:Arctic Ocean.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 464
| [[:d:Q97|Q97]]
| Atlantic Ocean
| [[Karagatang Atlantiko]]
| [[Talaksan:Atlantic Ocean.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 465
| [[:d:Q1239|Q1239]]
| Indian Ocean
| [[Karagatang Indiyo|Karagatang Indiyano]]
| [[Talaksan:Indian Ocean-CIA WFB Map.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 466
| [[:d:Q98|Q98]]
| Pacific Ocean
| [[Karagatang Pasipiko]]
| [[Talaksan:Pacific Ocean.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 467
| [[:d:Q12136|Q12136]]
| disease
| [[Sakit|karamdaman]]
| [[Talaksan:Mycobacterium tuberculosis.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 468
| [[:d:Q12125|Q12125]]
| common cold
| [[Karaniwang sipon]]
| [[Talaksan:Rhinovirus isosurface.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 469
| [[:d:Q8458|Q8458]]
| human rights
| [[Karapatang pantao]]
| [[Talaksan:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 470
| [[:d:Q11419|Q11419]]
| karate
| [[Karatedo|Karate]]
| [[Talaksan:WKF-Karate-World-Championships 2012 Paris 263.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 471
| [[:d:Q623|Q623]]
| carbon
| [[Karbon]]
| [[Talaksan:Coal anthracite.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 472
| [[:d:Q9061|Q9061]]
| Karl Marx
| [[Karl Marx]]
| [[Talaksan:Karl Marx 001 restored.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 473
| [[:d:Q10990|Q10990]]
| meat
| [[karne]]
| [[Talaksan:FoodMeat.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 474
| [[:d:Q309|Q309]]
| history
| [[kasaysayan]]
| [[Talaksan:Nikolaos Gyzis - Historia.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 475
| [[:d:Q1321|Q1321]]
| Spanish
| [[Wikang Kastila|Kastila]]
| [[Talaksan:Eñe on keyboard - grey.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 476
| [[:d:Q12453|Q12453]]
| measurement
| [[Kasukatan]]
| [[Talaksan:Taking measurements.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 477
| [[:d:Q11460|Q11460]]
| clothing
| [[kasuotan]]
| [[Talaksan:Clothes.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 478
| [[:d:Q12174|Q12174]]
| obesity
| [[Labis na katabaan|Katabaan]]
| [[Talaksan:Obesity-waist circumference.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 479
| [[:d:Q8492|Q8492]]
| juice
| [[Katas (inumin)|katas]]
| [[Talaksan:Juicing the lemons (6027988479).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 480
| [[:d:Q8253|Q8253]]
| fiction
| [[kathang-isip]]
| [[Talaksan:Alice par John Tenniel 30.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 481
| [[:d:Q7354|Q7354]]
| Southern Ocean
| [[Katimugang Karagatan]]
| [[Talaksan:Location Southern Ocean.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 482
| [[:d:Q7949|Q7949]]
| truth
| [[Katotohanan]]
|
|-
| style='text-align:right'| 483
| [[:d:Q5586|Q5586]]
| Katsushika Hokusai
| [[Hokusai|Katsushika Hokusai]]
| [[Talaksan:Hokusai as an old man.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 484
| [[:d:Q205|Q205]]
| infinity
| [[Kawalang-hanggan|Kawalang hangganan]]
| [[Talaksan:Infinite.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 485
| [[:d:Q10943|Q10943]]
| cheese
| [[keso]]
| [[Talaksan:Hartkaese HardCheeses.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 486
| [[:d:Q7296|Q7296]]
| Mount Kilimanjaro
| [[Kilimanjaro]]
| [[Talaksan:Mt. Kilimanjaro 12.2006.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 487
| [[:d:Q11570|Q11570]]
| kilogram
| [[kilogramo]]
| [[Talaksan:CGKilogram.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 488
| [[:d:Q7178|Q7178]]
| International Red Cross and Red Crescent Movement
| [[Kilusang Pandaigdig ng Krus na Pula at Gasuklay na Pula]]
| [[Talaksan:Medilunaroja.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 489
| [[:d:Q2329|Q2329]]
| chemistry
| [[kimika]]
| [[Talaksan:Chemicals in flasks.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 490
| [[:d:Q11165|Q11165]]
| inorganic chemistry
| [[kimikang inorganiko]]
|
|-
| style='text-align:right'| 491
| [[:d:Q11372|Q11372]]
| physical chemistry
| [[kimikang makapisika]]
| [[Talaksan:Lomonosov Chymiae Physicae 1752.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 492
| [[:d:Q11351|Q11351]]
| organic chemistry
| [[kimikang organiko]]
| [[Talaksan:Organic synthesis.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 493
| [[:d:Q3838|Q3838]]
| Kinshasa
| [[Kinshasa]]
| [[Talaksan:Vue Kinshasa.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 494
| [[:d:Q11397|Q11397]]
| classical mechanics
| [[Klasikong mekanika|klasikong mekaniks]]
| [[Talaksan:Newtons cradle animation book.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 495
| [[:d:Q7937|Q7937]]
| climate
| [[klima]]
| [[Talaksan:Köppen-Geiger Climate Classification Map (1980–2016) no borders.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 496
| [[:d:Q10285|Q10285]]
| Colosseum
| [[Koliseo]]
| [[Talaksan:Colosseo 2020.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 497
| [[:d:Q1348|Q1348]]
| Kolkata
| [[Kolkata]]
| [[Talaksan:Ketan donate4.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 498
| [[:d:Q7167|Q7167]]
| colonialism
| [[kolonyalismo]]
| [[Talaksan:RomanEmpire 117.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 499
| [[:d:Q3559|Q3559]]
| comet
| [[kometa]]
| [[Talaksan:C2022 E3 (ZTF)- Alessandro Bianconi.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 500
| [[:d:Q1004|Q1004]]
| comic
| [[komiks]]
| [[Talaksan:Krazy Kat 1918-09-07.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 501
| [[:d:Q11173|Q11173]]
| chemical compound
| [[Kompuwestong pangkimika|kompuwesto]]
|
|-
| style='text-align:right'| 502
| [[:d:Q68|Q68]]
| computer
| [[kompyuter]]
| [[Talaksan:Apple II Plus, Museum of the Moving Image.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 503
| [[:d:Q11024|Q11024]]
| communication
| [[Pakikipagtalastasan|Komunikasyon]]
|
|-
| style='text-align:right'| 504
| [[:d:Q6186|Q6186]]
| communism
| [[Komunismo]]
| [[Talaksan:Comunismo.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 505
| [[:d:Q9581|Q9581]]
| Confucianism
| [[Confucianismo|Konpusyanismo]]
| [[Talaksan:Jiangyin wenmiao dachengdian.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 506
| [[:d:Q7169|Q7169]]
| conservatism
| [[Konserbatismo]]
| [[Talaksan:Conservatism - K. LCCN2011647256 (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 507
| [[:d:Q5107|Q5107]]
| continent
| [[kontinente]]
| [[Talaksan:Continentes Wikipedia.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 508
| [[:d:Q9176|Q9176]]
| Korean
| [[Wikang Koreano|Koreano]]
| [[Talaksan:Hangugeo-Chosonmal.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 509
| [[:d:Q1420|Q1420]]
| car
| [[kotse]]
| [[Talaksan:Bundesarchiv Bild 183-J0711-0001-003, Warnemünde, Stau.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 510
| [[:d:Q5375|Q5375]]
| cricket
| [[Kriket]]
| [[Talaksan:Muralitharan bowling to Adam Gilchrist.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 511
| [[:d:Q5043|Q5043]]
| Christianity
| [[Kristiyanismo]]
| [[Talaksan:Jerusalem Holy-Sepulchre Jesus-Detail-01.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 512
| [[:d:Q12546|Q12546]]
| Crusades
| [[Mga Krusada|Krusada]]
| [[Talaksan:Combat deuxième croisade.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 513
| [[:d:Q1075|Q1075]]
| color
| [[kulay]]
| [[Talaksan:Colouring pencils.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 514
| [[:d:Q1390|Q1390]]
| insect
| [[Insekto|Kulisap]]
| [[Talaksan:Insekter.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 515
| [[:d:Q11042|Q11042]]
| culture
| [[kultura]]
| [[Talaksan:Fastnachtsumzug, Rottweil, Süddeutschland.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 516
| [[:d:Q8620|Q8620]]
| Kwame Nkrumah
| [[Kwame Nkrumah]]
| [[Talaksan:Kwame Nkrumah - The National Archives UK - CO 1069-50-1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 517
| [[:d:Q11402|Q11402]]
| force
| [[Puwersa|lakas]]
| [[Talaksan:Force examples.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 518
| [[:d:Q8441|Q8441]]
| man
| [[lalaki]]
| [[Talaksan:Pioneer plaque line-drawing of a human male.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 519
| [[:d:Q7367|Q7367]]
| mosquito
| [[Lamok]]
| [[Talaksan:Mosquito on human skin.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 520
| [[:d:Q7386|Q7386]]
| Formicidae
| [[langgam]]
| [[Talaksan:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 521
| [[:d:Q9333|Q9333]]
| Laozi
| [[Lao-Tse|Laozi]]
| [[Talaksan:Zhang Lu-Laozi Riding an Ox (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 522
| [[:d:Q11410|Q11410]]
| game
| [[laro]]
| [[Talaksan:Les joueurs de cartes de P. Cézanne (Fondation Vuitton, Paris) (33568651718).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 523
| [[:d:Q11422|Q11422]]
| toy
| [[Laruan]]
| [[Talaksan:Child playing with a toy cart and horse. -front- (9726037522).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 524
| [[:d:Q41670|Q41670]]
| Latin alphabet
| [[Latin alphabet]]
|
|-
| style='text-align:right'| 525
| [[:d:Q5513|Q5513]]
| Lake Baikal
| [[Lawa ng Baikal]]
| [[Talaksan:Olkhon Island and Lake Baikal.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 526
| [[:d:Q5511|Q5511]]
| Lake Tanganyika
| [[Lawa ng Tanganyika]]
| [[Talaksan:Lake Tanganyika.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 527
| [[:d:Q5505|Q5505]]
| Lake Victoria
| [[Lawa ng Victoria]]
| [[Talaksan:Getting out to fish at dusk.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 528
| [[:d:Q4724|Q4724]]
| Le Corbusier
| [[Le Corbusier]]
| [[Talaksan:Le Corbusier (1964).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 529
| [[:d:Q7243|Q7243]]
| Leo Tolstoy
| [[Leo Tolstoy]]
| [[Talaksan:L.N.Tolstoy Prokudin-Gorsky.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 530
| [[:d:Q762|Q762]]
| Leonardo da Vinci
| [[Leonardo da Vinci]]
| [[Talaksan:Francesco Melzi - Portrait of Leonardo.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 531
| [[:d:Q7604|Q7604]]
| Leonhard Euler
| [[Leonhard Euler]]
| [[Talaksan:Leonhard Euler.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 532
| [[:d:Q7071|Q7071]]
| Li Bai
| [[Li Bai]]
| [[Talaksan:李白.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 533
| [[:d:Q6216|Q6216]]
| liberalism
| [[liberalismo]]
| [[Talaksan:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 534
| [[:d:Q7172|Q7172]]
| Arab League
| [[Ligang Arabe|Ligang Arabo]]
| [[Talaksan:Arab Leage HQ 977.PNG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 535
| [[:d:Q8065|Q8065]]
| natural disaster
| [[Likas na sakuna]]
| [[Talaksan:Pinatubo91eruption plume.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 536
| [[:d:Q11435|Q11435]]
| liquid
| [[likido]]
| [[Talaksan:Water drop 001.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 537
| [[:d:Q7944|Q7944]]
| earthquake
| [[Lindol]]
| [[Talaksan:Valdivia after earthquake, 1960.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 538
| [[:d:Q82571|Q82571]]
| linear algebra
| [[Alhebrang linyar|linear algebra]]
|
|-
| style='text-align:right'| 539
| [[:d:Q8162|Q8162]]
| linguistics
| [[lingguwistika]]
|
|-
| style='text-align:right'| 540
| [[:d:Q11367|Q11367]]
| lipid
| [[Lipido|Lipid]]
|
|-
| style='text-align:right'| 541
| [[:d:Q8425|Q8425]]
| society
| [[Lipunan]]
| [[Talaksan:Каменный век (1).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 542
| [[:d:Q8236|Q8236]]
| literacy
| [[Literasi]]
|
|-
| style='text-align:right'| 543
| [[:d:Q11582|Q11582]]
| litre
| [[litro]]
| [[Talaksan:CubeLitre.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 544
| [[:d:Q9128|Q9128]]
| light
| [[liwanag]]
| [[Talaksan:Emanation.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 545
| [[:d:Q11197|Q11197]]
| logarithm
| [[logaritmo]]
| [[Talaksan:Mplwp log2e10.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 546
| [[:d:Q8078|Q8078]]
| logic
| [[lohika]]
| [[Talaksan:Discourse-into-the-night.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 547
| [[:d:Q84|Q84]]
| London
| [[Londres]]
| [[Talaksan:London Skyline (125508655).jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 548
| [[:d:Q65|Q65]]
| Los Angeles
| [[Los Angeles]]
| [[Talaksan:Los Angeles with Mount Baldy.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 549
| [[:d:Q1779|Q1779]]
| Louis Armstrong
| [[Louis Armstrong]]
| [[Talaksan:Louis Armstrong restored.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 550
| [[:d:Q529|Q529]]
| Louis Pasteur
| [[Louis Pasteur]]
| [[Talaksan:Louis Pasteur (1822 - 1895), microbiologist and chemist Wellcome V0026980.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 551
| [[:d:Q7742|Q7742]]
| Louis XIV of France
| [[Luis XIV ng Pransiya|Louis XIV ng Pransya]]
| [[Talaksan:Louis XIV of France.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 552
| [[:d:Q255|Q255]]
| Ludwig van Beethoven
| [[Ludwig van Beethoven]]
| [[Talaksan:Beethoven.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 553
| [[:d:Q9391|Q9391]]
| Ludwig Wittgenstein
| [[Ludwig Wittgenstein]]
| [[Talaksan:Ludwig Wittgenstein.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 554
| [[:d:Q12493|Q12493]]
| dome
| [[Lungaw]]
| [[Talaksan:Spb 06-2017 img07 Trinity Cathedral.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 555
| [[:d:Q515|Q515]]
| city
| [[lungsod]]
| [[Talaksan:NYC wideangle south from Top of the Rock.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 556
| [[:d:Q237|Q237]]
| Vatican City
| [[Lungsod ng Vaticano|Lungsod ng Batikano]]
| [[Talaksan:0 Basilique Saint-Pierre - Rome (1).JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 557
| [[:d:Q239|Q239]]
| Brussels
| [[Bruselas|Lungsod ng Bruselas]]
| [[Talaksan:Brussels view from Mont des Arts, Brussels, Belgium (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 558
| [[:d:Q1486|Q1486]]
| Buenos Aires
| [[Lungsod ng Buenos Aires]]
| [[Talaksan:Vista aérea de la Plaza del Congreso 10.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 559
| [[:d:Q8673|Q8673]]
| Lagos
| [[Lagos|Lungsod ng Lagos]]
| [[Talaksan:Skywater.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 560
| [[:d:Q1489|Q1489]]
| Mexico City
| [[Lungsod ng Mehiko]]
| [[Talaksan:Sobrevuelos CDMX HJ2A5091 (40386338731).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 561
| [[:d:Q60|Q60]]
| New York City
| [[Lungsod ng New York]]
| [[Talaksan:NYC Downtown Manhattan Skyline seen from Paulus Hook 2019-12-20 IMG 7347 FRD (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 562
| [[:d:Q2807|Q2807]]
| Madrid
| [[Madrid]]
| [[Talaksan:Madrid (38624991251).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 563
| [[:d:Q8436|Q8436]]
| family
| [[Pamilya|mag-anak]]
| [[Talaksan:Inupiat Family from Noatak, Alaska, 1929, Edward S. Curtis (restored).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 564
| [[:d:Q11408|Q11408]]
| magnetic field
| [[Larangang magnetiko|magnetic field]]
| [[Talaksan:DipolMagnet.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 565
| [[:d:Q12501|Q12501]]
| Great Wall of China
| [[Mahabang Muog ng Tsina]]
| [[Talaksan:The Great Wall of China at Jinshanling-edit.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 566
| [[:d:Q8276|Q8276]]
| Mahabharata
| [[Mahabharata]]
| [[Talaksan:Kurukshetra.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 567
| [[:d:Q1001|Q1001]]
| Mahatma Gandhi
| [[Mahatma Gandhi]]
| [[Talaksan:Mahatma-Gandhi, studio, 1931.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 568
| [[:d:Q11575|Q11575]]
| maize
| [[Mais]]
| [[Talaksan:Corn ready to produce.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 569
| [[:d:Q11019|Q11019]]
| machine
| [[Makina]]
| [[Talaksan:Bonsack machine.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 570
| [[:d:Q12760|Q12760]]
| steam engine
| [[Makinang pinasisingawan]]
| [[Talaksan:Горизонтальная стационарная паровая машина.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 571
| [[:d:Q11083|Q11083]]
| large intestine
| [[Malaking bituka]]
| [[Talaksan:Blausen 0603 LargeIntestine Anatomy.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 572
| [[:d:Q323|Q323]]
| Big Bang
| [[Big Bang|Malaking Pagsabog]]
| [[Talaksan:CMB Timeline300 no WMAP.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 573
| [[:d:Q12156|Q12156]]
| malaria
| [[malarya]]
| [[Talaksan:Histopathology of malaria exoerythrocytic forms in liver 07G0024 lores.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 574
| [[:d:Q9476|Q9476]]
| free will
| [[Malayang kalooban]]
| [[Talaksan:FreeWillTaxonomy4.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 575
| [[:d:Q11090|Q11090]]
| small intestine
| [[Maliit na bituka]]
| [[Talaksan:Tractus intestinalis intestinum tenue.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 576
| [[:d:Q12167|Q12167]]
| malnutrition
| [[Malnutrisyon]]
| [[Talaksan:Kwashiorkor 6180.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 577
| [[:d:Q7377|Q7377]]
| mammal
| [[Mamalya]]
|
|-
| style='text-align:right'| 578
| [[:d:Q382441|Q382441]]
| marine mammal
| [[Mamalyang pandagat]]
| [[Talaksan:Ursus maritimus 4 1996-08-04.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 579
| [[:d:Q11009|Q11009]]
| nut
| [[Nuwes|mani]]
| [[Talaksan:Fancy raw mixed nuts macro.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 580
| [[:d:Q780|Q780]]
| chicken
| [[Manok]]
| [[Talaksan:Kruppert Cubalaya cropped.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 581
| [[:d:Q89|Q89]]
| apple
| [[mansanas]]
| [[Talaksan:Honeycrisp.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 582
| [[:d:Q5816|Q5816]]
| Mao Zedong
| [[Mao Zedong]]
| [[Talaksan:Mao Tse Tung.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 583
| [[:d:Q2346|Q2346]]
| analytical chemistry
| [[Mapanuring kimika]]
| [[Talaksan:Gas Chromatography Laboratory.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 584
| [[:d:Q7199|Q7199]]
| Marcel Proust
| [[Marcel Proust]]
| [[Talaksan:Marcel Proust 1895.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 585
| [[:d:Q6101|Q6101]]
| Marco Polo
| [[Marco Polo]]
| [[Talaksan:Marco Polo Mosaic from Palazzo Tursi.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 586
| [[:d:Q7186|Q7186]]
|
| [[Marie Curie]]
| [[Talaksan:Marie Curie (1900) (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 587
| [[:d:Q4616|Q4616]]
| Marilyn Monroe
| [[Marilyn Monroe]]
| [[Talaksan:Marilyn Monroe in How to Marry a Millionaire.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 588
| [[:d:Q7245|Q7245]]
| Mark Twain
| [[Mark Twain]]
| [[Talaksan:Mark Twain by AF Bradley.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 589
| [[:d:Q4612|Q4612]]
| Marlene Dietrich
| [[Marlene Dietrich]]
| [[Talaksan:Marlene Dietrich Ross-Verlag 0875(crop).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 590
| [[:d:Q111|Q111]]
| Mars
| [[Marte]]
| [[Talaksan:Mars - August 30 2021 - Flickr - Kevin M. Gill.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 591
| [[:d:Q48301|Q48301]]
| Martin Heidegger
| [[Martin Heidegger]]
| [[Talaksan:Heidegger 2 (1960).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 592
| [[:d:Q9554|Q9554]]
| Martin Luther
| [[Martin Luther]]
| [[Talaksan:Lucas Cranach d.Ä. - Martin Luther, 1528 (Veste Coburg).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 593
| [[:d:Q8027|Q8027]]
| Martin Luther King Jr.
| [[Martin Luther King, Jr.]]
| [[Talaksan:The Rev. Dr. Martin Luther King Jr. Color Portrait (high quality).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 594
| [[:d:Q7264|Q7264]]
| Marxism
| [[Marxismo]]
| [[Talaksan:Marx and Engels.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 595
| [[:d:Q11423|Q11423]]
| mass
| [[Masa]]
| [[Talaksan:2kg Gewicht freigeschnitten.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 596
| [[:d:Q11567|Q11567]]
| complex number
| [[Komplikadong bilang|masalimuot na bilang]]
|
|-
| style='text-align:right'| 597
| [[:d:Q7365|Q7365]]
| muscle
| [[Kalamnan|Masel]]
| [[Talaksan:Skeletal muscle.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 598
| [[:d:Q12800|Q12800]]
| machine gun
| [[Masinggan]]
| [[Talaksan:De Mitrailleur 7.62mm MAG geplaatst op een grondaffuit (2009 D050713-X1083).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 599
| [[:d:Q7364|Q7364]]
| eye
| [[Mata]]
| [[Talaksan:201405 eye.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 600
| [[:d:Q395|Q395]]
| mathematics
| [[matematika]]
| [[Talaksan:Mathematics.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 601
| [[:d:Q7081|Q7081]]
| materialism
| [[materyalismo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 602
| [[:d:Q5676|Q5676]]
| Matsuo Bashō
| [[Matsuo Bashō]]
| [[Talaksan:Basho by Buson.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 603
| [[:d:Q9021|Q9021]]
| Max Planck
| [[Max Planck]]
| [[Talaksan:Max Planck.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 604
| [[:d:Q9387|Q9387]]
| Max Weber
| [[Max Weber]]
| [[Talaksan:Max Weber in 1918.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 605
| [[:d:Q12140|Q12140]]
| medication
| [[Medikasyon]]
| [[Talaksan:VariousPills.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 606
| [[:d:Q11190|Q11190]]
| medicine
| [[medisina]]
| [[Talaksan:Physical examination.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 607
| [[:d:Q96|Q96]]
| Mexico
| [[Mehiko]]
| [[Talaksan:Ciudad.de.Mexico.City.Distrito.Federal.DF.Paseo.Reforma.Skyline.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 608
| [[:d:Q5806|Q5806]]
| Mecca
| [[Meka]]
| [[Talaksan:Makkah Montage.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 609
| [[:d:Q944|Q944]]
| quantum mechanics
| [[Mekanikang quantum|mekaniks na kwantum]]
| [[Talaksan:Ondaparticula.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 610
| [[:d:Q308|Q308]]
| Mercury
| [[Merkuryo (planeta)|Merkuryo]]
| [[Talaksan:Mercury in color - Prockter07 centered.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 611
| [[:d:Q11767|Q11767]]
| Mesopotamia
| [[Mesopotamya|Mesopotamia]]
| [[Talaksan:Statue Gudea Met 59.2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 612
| [[:d:Q1057|Q1057]]
| metabolism
| [[Metabolismo]]
| [[Talaksan:Metabolism-en.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 613
| [[:d:Q11426|Q11426]]
| metal
| [[metal]]
| [[Talaksan:Métal Hurlant (84368201).jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 614
| [[:d:Q11467|Q11467]]
| metallurgy
| [[Metalurhiya]]
| [[Talaksan:VysokePece1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 615
| [[:d:Q11573|Q11573]]
| metre
| [[metro]]
| [[Talaksan:Platinum-Iridium meter bar.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 616
| [[:d:Q1065|Q1065]]
| United Nations
| [[Nagkakaisang Bansa|Mga Nagkakaisang Bansa]]
| [[Talaksan:Secretary Kerry Addresses Delegates Before Signing the COP21 Climate Change Agreement on Earth Day in New York (26514585581).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 617
| [[:d:Q8750|Q8750]]
| Michael Faraday
| [[Michael Faraday]]
| [[Talaksan:M Faraday Th Phillips oil 1842.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 618
| [[:d:Q2831|Q2831]]
| Michael Jackson
| [[Michael Jackson]]
| [[Talaksan:Michael Jackson 1983 (3x4 cropped) (contrast).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 619
| [[:d:Q5592|Q5592]]
| Michelangelo
| [[Michelangelo Buonarroti]]
| [[Talaksan:Michelangelo Daniele da Volterra (dettaglio).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 620
| [[:d:Q5682|Q5682]]
| Miguel de Cervantes
| [[Miguel de Cervantes]]
| [[Talaksan:Cervantes Jáuregui.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 621
| [[:d:Q5600|Q5600]]
| Mimar Sinan
| [[Mimar Sinan]]
| [[Talaksan:Mimar Sinan, architecte de Soliman le Magnifique.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 622
| [[:d:Q7946|Q7946]]
| mineral
| [[mineral]]
| [[Talaksan:Amethyst sceptre2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 623
| [[:d:Q9134|Q9134]]
| mythology
| [[mitolohiya]]
| [[Talaksan:Michel Corneille the Younger - Iris and Jupiter.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 624
| [[:d:Q12684|Q12684]]
| fashion
| [[moda]]
| [[Talaksan:E1266601 (5398889640).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 625
| [[:d:Q9458|Q9458]]
| Muhammad
| [[Muhammad|Mohëmmëd]]
| [[Talaksan:Mohammed.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 626
| [[:d:Q9077|Q9077]]
| Moses
| [[Moises]]
| [[Talaksan:Michelangelo's Moses in San Pietro in Vincoli.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 627
| [[:d:Q11369|Q11369]]
| molecule
| [[Molekula]]
|
|-
| style='text-align:right'| 628
| [[:d:Q687|Q687]]
| Molière
| [[Molière]]
| [[Talaksan:Pierre Mignard - Portrait de Jean-Baptiste Poquelin dit Molière (1622-1673) - Google Art Project (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 629
| [[:d:Q25326|Q25326]]
| Mollusca
| [[Mollusca]]
| [[Talaksan:Mollusca.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 630
| [[:d:Q7269|Q7269]]
| monarchy
| [[monarkiya]]
| [[Talaksan:Heraldic Royal Crown (Common).svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 631
| [[:d:Q9159|Q9159]]
| monotheism
| [[monoteismo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 632
| [[:d:Q649|Q649]]
| Moscow
| [[Mosku]]
| [[Talaksan:Saint Basil's Cathedral and the Red Square.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 633
| [[:d:Q9038|Q9038]]
| Muḥammad ibn Musa al-Khwarizmi
| [[Muhammad ibn Mūsā al-Khwārizmī]]
| [[Talaksan:Madrid - Ciudad Universitaria, Monumento a Muhammad al-Juarismi (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 634
| [[:d:Q1156|Q1156]]
| Mumbai
| [[Mumbai]]
| [[Talaksan:Panoramic view of Taj Palace Hotel and Taj Tower with the iconic Gateway of India in the background (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 635
| [[:d:Q11401|Q11401]]
| hip-hop
| [[Musikang hip hop]]
| [[Talaksan:Afrika Bambaataa and DJ Yutaka (2004).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 636
| [[:d:Q9730|Q9730]]
| classical music
| [[musikang klasiko]]
|
|-
| style='text-align:right'| 637
| [[:d:Q11399|Q11399]]
| rock music
| [[Musikang rock]]
| [[Talaksan:Beatles ad 1965 just the beatles crop.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 638
| [[:d:Q5152|Q5152]]
| Mustafa Kemal Atatürk
| [[Mustafa Kemal Atatürk]]
| [[Talaksan:Atatürk Kemal.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 639
| [[:d:Q12705|Q12705]]
| renewable energy
| [[Nababagong enerhiya]]
|
|-
| style='text-align:right'| 640
| [[:d:Q7176|Q7176]]
| Naguib Mahfouz
| [[Naguib Mahfouz]]
| [[Talaksan:Naguib Mahfouz HR.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 641
| [[:d:Q171195|Q171195]]
| Nagarjuna
| [[Nagarjuna|Nagëddzunë]]
| [[Talaksan:Nagarjuna at Samye Ling Monastery.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 642
| [[:d:Q3870|Q3870]]
| Nairobi
| [[Nairobi]]
| [[Talaksan:Nairobi, view from KICC.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 643
| [[:d:Q11394|Q11394]]
| endangered species
| [[Espesyeng nanganganib|nanganganib na mga uri]]
| [[Talaksan:Ostafrikanisches Spitzmaulnashorn.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 644
| [[:d:Q11468|Q11468]]
| nanotechnology
| [[Nanoteknolohiya]]
| [[Talaksan:Fullerene Nanogears - GPN-2000-001535.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 645
| [[:d:Q517|Q517]]
| Napoleon
| [[Napoleon I ng Pransiya|Napoleon I ng Pransya]]
| [[Talaksan:Jacques-Louis David - The Emperor Napoleon in His Study at the Tuileries - Google Art Project.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 646
| [[:d:Q7184|Q7184]]
| NATO
| [[Organisasyon ng Tratado ng Hilagang Atlantiko|NATO]]
| [[Talaksan:НАТО Самит 2021 NATO Summit 2021 -14.06.2021- (51245988182).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 647
| [[:d:Q1615|Q1615]]
| Neil Armstrong
| [[Neil Armstrong]]
| [[Talaksan:Neil Armstrong pose.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 648
| [[:d:Q13217298|Q13217298]]
| Giza Necropolis
| [[Nekropolis ng Giza]]
| [[Talaksan:All Gizah Pyramids.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 649
| [[:d:Q8023|Q8023]]
| Nelson Mandela
| [[Nelson Mandela]]
| [[Talaksan:Nelson Mandela 1994.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 650
| [[:d:Q5185|Q5185]]
| Nematoda
| [[Nematode]]
| [[Talaksan:Soybean cyst nematode and egg SEM.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 651
| [[:d:Q332|Q332]]
| Neptune
| [[Neptuno]]
| [[Talaksan:Neptune Voyager2 color calibrated.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 652
| [[:d:Q9620|Q9620]]
| nerve
| [[Nerbiyo]]
| [[Talaksan:Nerves of the left upper extremity.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 653
| [[:d:Q55|Q55]]
| Netherlands
| [[Netherlands]]
|
|-
| style='text-align:right'| 654
| [[:d:Q1399|Q1399]]
| Niccolò Machiavelli
| [[Niccolò Machiavelli]]
| [[Talaksan:Portrait of Niccolò Machiavelli by Santi di Tito.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 655
| [[:d:Q619|Q619]]
| Nicolaus Copernicus
| [[Nicolaus Copernicus]]
| [[Talaksan:Nikolaus Kopernikus MOT.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 656
| [[:d:Q1033|Q1033]]
| Nigeria
| [[Nigeria]]
| [[Talaksan:The City Gate of Abuja.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 657
| [[:d:Q9036|Q9036]]
| Nikola Tesla
| [[Nikola Tesla]]
| [[Talaksan:Tesla circa 1890.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 658
| [[:d:Q627|Q627]]
| nitrogen
| [[Nitroheno]]
| [[Talaksan:Fluessiger Stickstoff.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 659
| [[:d:Q7561|Q7561]]
| snow
| [[Niyebe]]
| [[Talaksan:Düsseldorf Hofgarten 2009.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 660
| [[:d:Q9049|Q9049]]
| Noam Chomsky
| [[Noam Chomsky]]
| [[Talaksan:Noam Chomsky portrait 2015.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 661
| [[:d:Q8261|Q8261]]
| novel
| [[nobela]]
|
|-
| style='text-align:right'| 662
| [[:d:Q83201|Q83201]]
| Non-Aligned Movement
| [[Kilusang Walang Pinapanigan|Non-Aligned Movement]]
| [[Talaksan:2019-10-25 Non-Aligned Movement in Baku 1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 663
| [[:d:Q11216|Q11216]]
| numerical analysis
| [[Pagsusuring pambilang|numerikal na analisis]]
|
|-
| style='text-align:right'| 664
| [[:d:Q12104|Q12104]]
| Avena sativa
| [[Obena]]
| [[Talaksan:Avena sativa L.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 665
| [[:d:Q629|Q629]]
| oxygen
| [[Oksiheno]]
| [[Talaksan:Liquid oxygen in a beaker 4.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 666
| [[:d:Q8467|Q8467]]
| Umar ibn Al-Khattāb
| [[Umar|Omar]]
| [[Talaksan:Rashidun Caliphs Umar ibn Al-Khattāb - عُمر بن الخطّاب ثاني الخلفاء الراشدين.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 667
| [[:d:Q1344|Q1344]]
| opera
| [[Opera]]
| [[Talaksan:Giovanni Paolo Pannini - Fête musicale - 1747.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 668
| [[:d:Q9135|Q9135]]
| operating system
| [[operating system]]
|
|-
| style='text-align:right'| 669
| [[:d:Q11471|Q11471]]
| time
| [[oras]]
| [[Talaksan:MontreGousset001.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 670
| [[:d:Q376|Q376]]
| clock
| [[orasan]]
| [[Talaksan:Pendulum clock by Jacob Kock, antique furniture photography, IMG 0931 edit.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 671
| [[:d:Q7795|Q7795]]
| Organization of the Petroleum Exporting Countries
| [[Organisasyon ng mga Bansang Nagluluwas ng Langis]]
| [[Talaksan:Wien - OPEC-Zentrale (a).JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 672
| [[:d:Q7825|Q7825]]
| World Trade Organization
| [[Pandaigdigang Organisasyon ng Pangangalakal|Organisasyon ng Pandaigdigang Pangangalakal]]
| [[Talaksan:Fourth Global Review of Aid for Trade 1691 (9237986689).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 673
| [[:d:Q7239|Q7239]]
| organism
| [[organismo]]
| [[Talaksan:E. coli Bacteria (7316101966).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 674
| [[:d:Q55643|Q55643]]
| Oceania
| [[Oseaniya]]
| [[Talaksan:Oceania satellite.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 675
| [[:d:Q8442|Q8442]]
| Otto von Bismarck
| [[Otto von Bismarck]]
| [[Talaksan:Bundesarchiv Bild 146-2005-0057, Otto von Bismarck.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 676
| [[:d:Q7198|Q7198]]
| Ovid
| [[Ovidio|Ovid]]
| [[Talaksan:Ovid by an anonymous sculptor.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 677
| [[:d:Q5593|Q5593]]
| Pablo Picasso
| [[Pablo Picasso]]
| [[Talaksan:1973 Dokfilm Picasso de Lucien Clergue Condor Films.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 678
| [[:d:Q8445|Q8445]]
| marriage
| [[pag-aasawa]]
| [[Talaksan:Marriage symbol.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 679
| [[:d:Q316|Q316]]
| love
| [[pag-ibig]]
| [[Talaksan:Frank Bernard Dicksee - Romeo and Juliet, 1884.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 680
| [[:d:Q9420|Q9420]]
| thought
| [[pag-iisip]]
| [[Talaksan:Herkulaneischer Meister 002.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 681
| [[:d:Q11034|Q11034]]
| printing
| [[Paglilimbag|Pag-imprenta]]
| [[Talaksan:Close up of Block Printing at Halasur village, Karnataka.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 682
| [[:d:Q7942|Q7942]]
| global warming
| [[Pag-init ng daigdig]]
| [[Talaksan:Change in Average Temperature With Fahrenheit.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 683
| [[:d:Q11398|Q11398]]
| biological classification
| [[Pag-uuring pambiyolohiya]]
|
|-
| style='text-align:right'| 684
| [[:d:Q11995|Q11995]]
| pregnancy
| [[Pagdadalantao|Pagdadalangtao]]
| [[Talaksan:ONE PREGNANCY 2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 685
| [[:d:Q12128|Q12128]]
| dentistry
| [[Pagdedentista]]
| [[Talaksan:Dental surgery aboard USS Eisenhower, January 1990.JPEG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 686
| [[:d:Q7935|Q7935]]
| avalanche
| [[Pagguho ng yelo|Pagguho]]
| [[Talaksan:Laviin MAL-Pamir 85 02.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 687
| [[:d:Q9530|Q9530]]
| breathing
| [[Paghinga]]
| [[Talaksan:Diaphragmatic breathing.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 688
| [[:d:Q12133|Q12133]]
| deafness
| [[pagkabingi]]
| [[Talaksan:Criança com problema auditivo.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 689
| [[:d:Q10874|Q10874]]
| blindness
| [[pagkabulag]]
| [[Talaksan:Blinde man zoekt zijn weg in de straten van de Joodse volkswijk, Bestanddeelnr 190-0054.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 690
| [[:d:Q2095|Q2095]]
| food
| [[pagkain]]
| [[Talaksan:Good Food Display - NCI Visuals Online.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 691
| [[:d:Q6235|Q6235]]
| nationalism
| [[Pagkamakabansa]]
|
|-
| style='text-align:right'| 692
| [[:d:Q5916|Q5916]]
| spaceflight
| [[Paglipad sa kalawakan]]
| [[Talaksan:Sputnik asm.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 693
| [[:d:Q8452|Q8452]]
| abortion
| [[pagpapalaglag]]
| [[Talaksan:23 674673M 001-detail.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 694
| [[:d:Q11642|Q11642]]
| pottery
| [[pagpapalayok]]
| [[Talaksan:Pottenbakkersschijf.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 695
| [[:d:Q8707|Q8707]]
| Meiji Restoration
| [[Pagpapanumbalik ng Meiji]]
| [[Talaksan:MeijiJoukyou.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 696
| [[:d:Q11990|Q11990]]
| reproduction
| [[Pagpaparami]]
|
|-
| style='text-align:right'| 697
| [[:d:Q10737|Q10737]]
| suicide
| [[pagpapatiwakal]]
| [[Talaksan:Edouard Manet - Le Suicidé.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 698
| [[:d:Q81041|Q81041]]
| water cycle
| [[Siklo ng tubig|pagpapaulit-ulit ng tubig]]
|
|-
| style='text-align:right'| 699
| [[:d:Q11629|Q11629]]
| painting
| [[Pinta|pagpinta]]
| [[Talaksan:Adriaen van Ostade 006.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 700
| [[:d:Q7553|Q7553]]
| translation
| [[Pagsasalin|Pagsasalinwika]]
| [[Talaksan:Rosetta Stone.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 701
| [[:d:Q7754|Q7754]]
| mathematical analysis
| [[pagsusuring matematikal]]
|
|-
| style='text-align:right'| 702
| [[:d:Q169207|Q169207]]
| discrimination
| [[Pagtatangi]]
|
|-
| style='text-align:right'| 703
| [[:d:Q11978|Q11978]]
| digestion
| [[Pagtunaw ng pagkain]]
| [[Talaksan:Blausen 0316 DigestiveSystem.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 704
| [[:d:Q11032|Q11032]]
| newspaper
| [[pahayagan]]
| [[Talaksan:2011 newspapers Tehran 6030393078.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 705
| [[:d:Q843|Q843]]
| Pakistan
| [[Pakistan]]
| [[Talaksan:Blue Hour at Pakistan Monument.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 706
| [[:d:Q349|Q349]]
| sport
| [[palakasan]]
| [[Talaksan:Youth-soccer-indiana.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 707
| [[:d:Q5389|Q5389]]
| Olympic Games
| [[Palarong Olimpiko]]
| [[Talaksan:Olympic flag.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 708
| [[:d:Q5090|Q5090]]
| rice
| [[palay]]
| [[Talaksan:White, Brown, Red & Wild rice.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 709
| [[:d:Q219060|Q219060]]
| Palestine
| [[Estado ng Palestina|Palestina]]
| [[Talaksan:Palestine - 20190204-DSC 0007.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 710
| [[:d:Q9158|Q9158]]
| email
| [[Elektronikong liham|palihamang elektroniko]]
|
|-
| style='text-align:right'| 711
| [[:d:Q7188|Q7188]]
| government
| [[pamahalaan]]
| [[Talaksan:De ministers die deel uitmaken van het derde kabinet Van Agt op de trappen van Paleis Huis ten Bosch in 's-Gravenhage. D - SFA001009248.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 712
| [[:d:Q11030|Q11030]]
| journalism
| [[pamamahayag]]
| [[Talaksan:CBC journalists in Montreal.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 713
| [[:d:Q12870|Q12870]]
| explosive chemicals
| [[Pampasabog]]
| [[Talaksan:C4 plastic explosive.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 714
| [[:d:Q11663|Q11663]]
| weather
| [[panahon]]
| [[Talaksan:Wikinews weather.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 715
| [[:d:Q11764|Q11764]]
| Iron Age
| [[Panahong Bakal|Panahon ng Bakal]]
| [[Talaksan:HMB Keltengrab Münsingen-Rain Grab 91.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 716
| [[:d:Q11759|Q11759]]
| Stone Age
| [[Panahong Bato|Panahon ng Bato]]
| [[Talaksan:Ggantija Temples (1).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 717
| [[:d:Q12539|Q12539]]
| Age of Enlightenment
| [[Panahon ng Kaliwanagan]]
|
|-
| style='text-align:right'| 718
| [[:d:Q11761|Q11761]]
| Bronze Age
| [[Panahong Bronse|Panahon ng Tansong Pula]]
| [[Talaksan:Minoan copper ingot from Zakros, Crete.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 719
| [[:d:Q8142|Q8142]]
| currency
| [[Pananalapi (yunit ng palitan)|pananalapi]]
| [[Talaksan:Billets de 5000.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 720
| [[:d:Q7813|Q7813]]
| Universal Declaration of Human Rights
| [[Pandaigdig na Pagpapahayag ng Karapatang Pantao|Pandaigdig na Pagpapahayag ng mga Karapatan ng Tao]]
| [[Talaksan:Eleanor Roosevelt UDHR.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 721
| [[:d:Q7804|Q7804]]
| International Monetary Fund
| [[Pondo ng Monetaryong Pandaigdig|Pandaigdigang Pondong Pananalapi]]
| [[Talaksan:IMF building HR.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 722
| [[:d:Q12457|Q12457]]
| International System of Units
| [[Pandaigdigang Sistema ng mga Yunit]]
| [[Talaksan:International prototype of the kilogram aka Le Grand K.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 723
| [[:d:Q12184|Q12184]]
| pandemic
| [[pandemya]]
| [[Talaksan:The plague of Florence in 1348, as described in Boccaccio's Wellcome L0004057.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 724
| [[:d:Q8463|Q8463]]
| slavery
| [[Pang-aalipin]]
| [[Talaksan:Official medallion of the British Anti-Slavery Society (1795).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 725
| [[:d:Q11538|Q11538]]
| mathematical proof
| [[Patibay pangmatematika|Pang-matematikang patibay]]
|
|-
| style='text-align:right'| 726
| [[:d:Q8265|Q8265]]
| Dream of the Red Chamber
| [[Pangarap ng Pulang Silid]]
| [[Talaksan:Hongloumeng2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 727
| [[:d:Q11033|Q11033]]
| mass media
| [[Midyang panlahat|pangmadlang media]]
| [[Talaksan:Diarioeluniverso.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 728
| [[:d:Q8242|Q8242]]
| literature
| [[panitikan]]
| [[Talaksan:Old book bindings.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 729
| [[:d:Q11634|Q11634]]
| art of sculpture
| [[Lilok|Panlililok]]
| [[Talaksan:Discobolus in National Roman Museum Palazzo Massimo alle Terme.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 730
| [[:d:Q8188|Q8188]]
| syllable
| [[pantig]]
|
|-
| style='text-align:right'| 731
| [[:d:Q482|Q482]]
| poetry
| [[Panulaan]]
| [[Talaksan:LeidenWallPoemYeats (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 732
| [[:d:Q11472|Q11472]]
| paper
| [[papel]]
| [[Talaksan:Paperball 2.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 733
| [[:d:Q90|Q90]]
| Paris
| [[Paris]]
| [[Talaksan:La Tour Eiffel vue de la Tour Saint-Jacques, Paris août 2014 (2).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 734
| [[:d:Q10288|Q10288]]
| Parthenon
| [[Partenon|Parthenon]]
| [[Talaksan:The Parthenon in Athens.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 735
| [[:d:Q7278|Q7278]]
| political party
| [[Partidong pampolitika|partidong politikal]]
| [[Talaksan:Konwencja na Śląsku - zakończenie kampanii (14066373800).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 736
| [[:d:Q8454|Q8454]]
| capital punishment
| [[parusang kamatayan]]
| [[Talaksan:ASC Leiden - F. van der Kraaij Collection - The Hanging of the Harper Seven, Liberia - 16 February 1979 - 01.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 737
| [[:d:Q6223|Q6223]]
| fascism
| [[Pasismo]]
| [[Talaksan:Mussolini and Hitler 1940 (retouched).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 738
| [[:d:Q10998|Q10998]]
| potato
| [[patatas]]
| [[Talaksan:234 Solanum tuberosum L.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 739
| [[:d:Q7372|Q7372]]
| shark
| [[Pating]]
| [[Talaksan:Great white shark south africa.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 740
| [[:d:Q11453|Q11453]]
| agricultural irrigation
| [[patubig]]
| [[Talaksan:PivotIrrigationOnCotton.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 741
| [[:d:Q8479|Q8479]]
| Peter the Great
| [[Pedro ang Dakila ng Rusya]]
| [[Talaksan:Inconnu d'après J.-M. Nattier, Portrait de Pierre Ier (musée de l’Ermitage).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 742
| [[:d:Q11424|Q11424]]
| film
| [[Pelikula]]
| [[Talaksan:Muybridge race horse animated.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 743
| [[:d:Q7252|Q7252]]
| feminism
| [[Peminismo]]
| [[Talaksan:Feminist Suffrage Parade in New York City, 1912.jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 744
| [[:d:Q1368|Q1368]]
| money
| [[pera]]
| [[Talaksan:Euro coins and banknotes.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 745
| [[:d:Q5599|Q5599]]
| Peter Paul Rubens
| [[Peter Paul Rubens]]
| [[Talaksan:Sir Peter Paul Rubens - Portrait of the Artist - Google Art Project.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 746
| [[:d:Q167|Q167]]
| pi
| [[Pi]]
| [[Talaksan:Pi-unrolled-720.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 747
| [[:d:Q1090|Q1090]]
| silver
| [[pilak]]
| [[Talaksan:Silver crystal.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 748
| [[:d:Q928|Q928]]
| Philippines
| [[Pilipinas]]
| [[Talaksan:Manila Bay, Roxas Boulevard buildings with navy fleet (Ermita and Malate, Manila)(2017-12-31).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 749
| [[:d:Q5891|Q5891]]
| philosophy
| [[pilosopiya]]
| [[Talaksan:Hortus Deliciarum, Philosophy and the seven liberal arts (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 750
| [[:d:Q12516|Q12516]]
| pyramid
| [[Piramide]]
| [[Talaksan:Great Pyramid of Giza - Pyramid of Khufu.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 751
| [[:d:Q413|Q413]]
| physics
| [[pisika]]
| [[Talaksan:CollageFisica.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 752
| [[:d:Q11429|Q11429]]
| nuclear fission
| [[Pisyong nukleyar]]
| [[Talaksan:Kernspaltung -- induced nuclear fission.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 753
| [[:d:Q5994|Q5994]]
| piano
| [[Piyano]]
| [[Talaksan:Steinway & Sons concert grand piano, model D-274, manufactured at Steinway's factory in Hamburg, Germany.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 754
| [[:d:Q634|Q634]]
| planet
| [[planeta]]
| [[Talaksan:Montage of Our Solar System.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 755
| [[:d:Q10251|Q10251]]
| plasma
| [[plasma]]
| [[Talaksan:Plasma-lamp.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 756
| [[:d:Q11474|Q11474]]
| plastic
| [[Plastik]]
| [[Talaksan:Plastic objects.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 757
| [[:d:Q7950|Q7950]]
| plate tectonics
| [[Tektonikong plato|plate tectonics]]
| [[Talaksan:Plates tect2 en.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 758
| [[:d:Q859|Q859]]
| Plato
| [[Platon|Plato]]
| [[Talaksan:Plato Silanion Musei Capitolini MC1377.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 759
| [[:d:Q11405|Q11405]]
| flute
| [[Bansi|plawta]]
| [[Talaksan:Fluiers.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 760
| [[:d:Q9163|Q9163]]
| polytheism
| [[politeismo]]
| [[Talaksan:Jacopo Zucchi - The Assembly of the Gods - WGA26036.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 761
| [[:d:Q7163|Q7163]]
| politics
| [[politika]]
| [[Talaksan:24.09.2024 - Abertura do Debate Geral da 79ª Sessão da Assembleia Geral das Nações Unidas (54018866744).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 762
| [[:d:Q933|Q933]]
| South Pole
| [[Timog Polo|Polong Timog]]
| [[Talaksan:Geographic Southpole crop.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 763
| [[:d:Q36|Q36]]
| Poland
| [[Polonya]]
| [[Talaksan:Warsaw Old Town Market Square 10.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 764
| [[:d:Q12195|Q12195]]
| poliomyelitis
| [[Polio|Polyo]]
| [[Talaksan:Polio sequelle.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 765
| [[:d:Q8183|Q8183]]
| phoneme
| [[ponema]]
|
|-
| style='text-align:right'| 766
| [[:d:Q45|Q45]]
| Portugal
| [[Portugal]]
| [[Talaksan:Carte du Portugal.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 767
| [[:d:Q11633|Q11633]]
| photography
| [[potograpiya]]
| [[Talaksan:Winterswijk (NL), Woold, Boven Slinge -- 2014 -- 3170.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 768
| [[:d:Q11982|Q11982]]
| photosynthesis
| [[potosintesis]]
| [[Talaksan:Leaves in iran برگ گلها و گیاهان ایرانی 32.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 769
| [[:d:Q150|Q150]]
| French
| [[Wikang Pranses|Pranses]]
| [[Talaksan:JO199411392.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 770
| [[:d:Q11756|Q11756]]
| prehistory
| [[Prehistorya|Prehistorikong kasaysayan]]
| [[Talaksan:PSM V44 D647 Delineations on pieces of antler.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 771
| [[:d:Q7380|Q7380]]
| primate
| [[Primates|Primate]]
| [[Talaksan:Primates - some families.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 772
| [[:d:Q12514|Q12514]]
| Three Gorges Dam
| [[Prinsa ng Tatlong Bangin]]
| [[Talaksan:ThreeGorgesDam-China2009.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 773
| [[:d:Q9492|Q9492]]
| probability
| [[Probabilidad]]
| [[Talaksan:Nuvola apps atlantik.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 774
| [[:d:Q7281|Q7281]]
| propaganda
| [[propaganda]]
| [[Talaksan:Affiche émigration JP au BR-déb. XXe s..jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 775
| [[:d:Q23540|Q23540]]
| Protestantism
| [[Protestantismo]]
| [[Talaksan:Lutherbibel.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 776
| [[:d:Q8054|Q8054]]
| protein
| [[protina]]
| [[Talaksan:Estruturas de proteínas.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 777
| [[:d:Q10892|Q10892]]
| protist
| [[Protista]]
| [[Talaksan:DysnectesBrevis.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 778
| [[:d:Q8137|Q8137]]
| capital
| [[Kapital (ekonomika)|Puhunan]]
| [[Talaksan:Cleveland Steel Mill.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 779
| [[:d:Q12861|Q12861]]
| gunpowder
| [[pulbura]]
| [[Talaksan:2023 Czarny proch Vesuvit LC (3).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 780
| [[:d:Q12192|Q12192]]
| pneumonia
| [[Pulmonya]]
| [[Talaksan:Pneumonia, mixed patterns, lobar and bronchopneumonia (3679096639).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 781
| [[:d:Q10987|Q10987]]
| honey
| [[Pulot-pukyutan|pulot]]
| [[Talaksan:Runny hunny.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 782
| [[:d:Q9149|Q9149]]
| fundamentalism
| [[pundamentalismo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 783
| [[:d:Q10884|Q10884]]
| tree
| [[puno]]
| [[Talaksan:Alnus glutinosa 011.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 784
| [[:d:Q11348|Q11348]]
| function
| [[Punsiyon (matematika)|punsiyon]]
| [[Talaksan:Exp re.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 785
| [[:d:Q146|Q146]]
| cat
| [[pusa]]
| [[Talaksan:Cat grooming.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 786
| [[:d:Q1072|Q1072]]
| heart
| [[Puso (anatomiya)|puso]]
| [[Talaksan:Heart numlabels.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 787
| [[:d:Q11518|Q11518]]
| Pythagorean theorem
| [[Teorema ni Pitagoras|Pythagorean theorem]]
| [[Talaksan:Pythagorean.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 788
| [[:d:Q7315|Q7315]]
| Pyotr Ilyich Tchaikovsky
| [[Peter Ilyich Tchaikovsky|Pëtr Čajkovskij]]
| [[Talaksan:Porträt des Komponisten Pjotr I. Tschaikowski (1840-1893).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 789
| [[:d:Q7241|Q7241]]
| Rabindranath Tagore
| [[Rabindranath Tagore]]
| [[Talaksan:Rabindranath Tagore in 1909.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 790
| [[:d:Q11448|Q11448]]
| radioactivity
| [[radioactivity]]
| [[Talaksan:Alpha Decay.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 791
| [[:d:Q12969754|Q12969754]]
| electromagnetic radiation
| [[radyasyong elektromagnetiko]]
| [[Talaksan:EM spectrumrevised.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 792
| [[:d:Q872|Q872]]
| radio
| [[Radyo]]
| [[Talaksan:Biblis RFE RL 01.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 793
| [[:d:Q5597|Q5597]]
| Raphael
| [[Rafael Sanzio]]
| [[Talaksan:Raffaello Sanzio.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 794
| [[:d:Q8461|Q8461]]
| racism
| [[rasismo]]
| [[Talaksan:1943 Colored Waiting Room Sign.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 795
| [[:d:Q9510|Q9510]]
| reality
| [[Realidad|reality]]
|
|-
| style='text-align:right'| 796
| [[:d:Q2269|Q2269]]
| Industrial Revolution
| [[Rebolusyong Industriyal]]
| [[Talaksan:Mémoires de la Société géologique de France (IA meymoiresdelaso00socig).pdf|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 797
| [[:d:Q128593|Q128593]]
| reincarnation
| [[reengkarnasyon]]
| [[Talaksan:Reincarnation AS.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 798
| [[:d:Q9794|Q9794]]
| reggae
| [[reggae]]
| [[Talaksan:Buju Banton.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 799
| [[:d:Q9174|Q9174]]
| religion
| [[relihiyon]]
| [[Talaksan:16 religionist symbols.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 800
| [[:d:Q5598|Q5598]]
| Rembrandt
| [[Rembrandt]]
| [[Talaksan:Rembrandt van Rijn - Self-Portrait - Google Art Project.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 801
| [[:d:Q4692|Q4692]]
| Renaissance
| [[Renasimiyento]]
| [[Talaksan:Da Vinci Vitruve Luc Viatour.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 802
| [[:d:Q9191|Q9191]]
| René Descartes
| [[René Descartes]]
| [[Talaksan:Frans Hals - Portret van René Descartes.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 803
| [[:d:Q12562|Q12562]]
| Protestant Reformation
| [[Repormang Protestante]]
| [[Talaksan:95Thesen facsimile colour.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 804
| [[:d:Q10811|Q10811]]
| reptile
| [[Reptilya]]
| [[Talaksan:Extant reptilia.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 805
| [[:d:Q7270|Q7270]]
| republic
| [[Republika]]
| [[Talaksan:Forms of government.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 806
| [[:d:Q148|Q148]]
| People's Republic of China
| [[Tsina|Republikang Bayan ng Tsina]]
| [[Talaksan:Badaling China Great-Wall-of-China-01.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 807
| [[:d:Q5321|Q5321]]
| resistor
| [[resistor]]
| [[Talaksan:Electronic-Axial-Lead-Resistors-Array.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 808
| [[:d:Q472287|Q472287]]
| respiration
| [[Respirasyon]]
| [[Talaksan:Bubble Blowing 15.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 809
| [[:d:Q1511|Q1511]]
| Richard Wagner
| [[Richard Wagner]]
| [[Talaksan:RichardWagner.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 810
| [[:d:Q8678|Q8678]]
| Rio de Janeiro
| [[Rio de Janeiro]]
| [[Talaksan:Cidade Maravilhosa.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 811
| [[:d:Q926|Q926]]
| Roald Amundsen
| [[Roald Amundsen]]
| [[Talaksan:Amundsen in fur skins.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 812
| [[:d:Q11012|Q11012]]
| robot
| [[Robot]]
| [[Talaksan:Artaic Mosaic Fabrication Robot.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 813
| [[:d:Q5463|Q5463]]
| Rocky Mountains
| [[Bulubunduking Rocky|Rocky Mountains]]
| [[Talaksan:Moraine Lake 17092005.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 814
| [[:d:Q10850|Q10850]]
| Rodent
| [[Rodentia]]
| [[Talaksan:Tamias striatus CT.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 815
| [[:d:Q220|Q220]]
| Rome
| [[Roma]]
| [[Talaksan:Rome Skyline (8012016319).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 816
| [[:d:Q12544|Q12544]]
| Byzantine Empire
| [[Silangang Imperyong Romano|Romanong Imperyo sa Silangan]]
|
|-
| style='text-align:right'| 817
| [[:d:Q7231|Q7231]]
| Rosa Luxemburg
| [[Rosa Luxemburg]]
| [[Talaksan:Rosa Luxemburg.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 818
| [[:d:Q5378|Q5378]]
| rugby
| [[Rugbi]]
| [[Talaksan:USO - Saracens - 20151213 - Maro Itoje attacking.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 819
| [[:d:Q159|Q159]]
| Russia
| [[Rusya]]
| [[Talaksan:Kremlin Moscow.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 820
| [[:d:Q503|Q503]]
| banana
| [[saging]]
| [[Talaksan:Banana on whitebackground.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 821
| [[:d:Q6583|Q6583]]
| Sahara
| [[Sahara]]
| [[Talaksan:Sahara real color.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 822
| [[:d:Q11081|Q11081]]
| Alzheimer's disease
| [[Sakit na Alzheimer]]
| [[Talaksan:Auguste D aus Marktbreit.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 823
| [[:d:Q12198|Q12198]]
| sexually transmitted infection
| [[sakit na naipapasa sa pakikipagtalik]]
| [[Talaksan:Captain Condom and Lady Latex comic cover.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 824
| [[:d:Q86|Q86]]
| headache
| [[sakit ng ulo]]
| [[Talaksan:The Headache (caricature) RMG PW3879.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 825
| [[:d:Q12135|Q12135]]
| mental disorder
| [[sakit sa pag-iisip]]
| [[Talaksan:Gautier - Salpetriere.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 826
| [[:d:Q8581|Q8581]]
| Saladin
| [[Saladin]]
| [[Talaksan:Al-Nasir I Salah al-Din Yusuf (Saladin). AH 564-589 (1169-1193 CE) Æ Dirham (30.1mm, 13.28 g, 6h). Without mint-name. Dated AH 586 (AD 1190-91). Sultan sitting facing, cross-legged, on high-backed throne (obverse).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 827
| [[:d:Q11469|Q11469]]
| glass
| [[Salamin (materyales)|salamin]]
| [[Talaksan:Drinkware.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 828
| [[:d:Q7755|Q7755]]
| constitution
| [[saligang batas]]
| [[Talaksan:A Carta Constitucional e a família real.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 829
| [[:d:Q8171|Q8171]]
| word
| [[salita]]
| [[Talaksan:Codex claromontanus latin (The S.S. Teacher's Edition-The Holy Bible - Plate XXVIII).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 830
| [[:d:Q5577|Q5577]]
| Salvador Dalí
| [[Salvador Dalí]]
| [[Talaksan:Salvador Dalí 1939.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 831
| [[:d:Q7768|Q7768]]
| ASEAN
| [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya]]
| [[Talaksan:ASEAN HQ 1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 832
| [[:d:Q7817|Q7817]]
| World Health Organization
| [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan|Samahan ng Pandaigdigang Kalusugan]]
| [[Talaksan:World Health Organisation headquarters, Geneva, north and west sides 2007.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 833
| [[:d:Q11403|Q11403]]
| samba
| [[samba]]
| [[Talaksan:Funchal, Cortejo Alegórico de Carnaval (2026) 07.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 834
| [[:d:Q7785|Q7785]]
| Commonwealth of Nations
| [[Komonwelt ng mga Bansa|Sampamahalaan ng mga Bansa]]
| [[Talaksan:Marlborough House.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 835
| [[:d:Q656|Q656]]
| Saint Petersburg
| [[San Petersburgo]]
| [[Talaksan:Peter & Paul fortress in SPB 03.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 836
| [[:d:Q728|Q728]]
| weapon
| [[sandata]]
| [[Talaksan:Sabre bayonette carabine.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 837
| [[:d:Q12802|Q12802]]
| nuclear weapon
| [[Sandatang nukleyar|Sandatang nuklear]]
| [[Talaksan:Nagasakibomb.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 838
| [[:d:Q12796|Q12796]]
| firearm
| [[Sandatang pumuputok]]
| [[Talaksan:Gun from upper west region.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 839
| [[:d:Q1|Q1]]
| universe
| [[Uniberso|sansinukob]]
| [[Talaksan:NASA-HS201427a-HubbleUltraDeepField2014-20140603.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 840
| [[:d:Q12171|Q12171]]
| menstruation
| [[Regla|Sapanahon]]
| [[Talaksan:MenstrualCycle2 es.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 841
| [[:d:Q4605|Q4605]]
| Sarah Bernhardt
| [[Sarah Bernhardt]]
| [[Talaksan:Face detail, Sarah Bernhardt as Doña Sol in Hernani (cropped).png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 842
| [[:d:Q11436|Q11436]]
| aircraft
| [[Sasakyang panghimpapawid]]
| [[Talaksan:Collection of military aircraft.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 843
| [[:d:Q193|Q193]]
| Saturn
| [[Saturno (planeta)|Saturno]]
| [[Talaksan:8423 20181 1saturn2016.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 844
| [[:d:Q8873|Q8873]]
| Satyajit Ray
| [[Satyajit Ray]]
| [[Talaksan:Satyajit Ray in New York (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 845
| [[:d:Q851|Q851]]
| Saudi Arabia
| [[Saudi Arabia]]
| [[Talaksan:Saudi Arabia - Location Map (2013) - SAU - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 846
| [[:d:Q11639|Q11639]]
| dance
| [[sayaw]]
| [[Talaksan:Dance-At-Bougival.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 847
| [[:d:Q11577|Q11577]]
| Hordeum vulgare
| [[Sebada]]
| [[Talaksan:Champ d'Orge carrée (Hordeum vulgare).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 848
| [[:d:Q12099|Q12099]]
| Secale cereale
| [[Secale cereale]]
| [[Talaksan:Ear of rye.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 849
| [[:d:Q11574|Q11574]]
| second
| [[segundo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 850
| [[:d:Q7868|Q7868]]
| cell
| [[Selula]]
| [[Talaksan:Ventricaria ventricosa.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 851
| [[:d:Q11456|Q11456]]
| semiconductor
| [[Semikonduktor]]
| [[Talaksan:Capteurs CCD et CMOS.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 852
| [[:d:Q5300|Q5300]]
| central processing unit
| [[CPU|sentral na nagpoprosesong unit]]
| [[Talaksan:2023 Intel Core i7 12700KF (3).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 853
| [[:d:Q8684|Q8684]]
| Seoul
| [[Seoul]]
| [[Talaksan:덕수궁의 가을.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 854
| [[:d:Q44|Q44]]
| beer
| [[serbesa]]
| [[Talaksan:NCI Visuals Food Beer.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 855
| [[:d:Q8003|Q8003]]
| Sergei Eisenstein
| [[Sergei Eisenstein]]
| [[Talaksan:Sergei Eisenstein 03.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 856
| [[:d:Q8686|Q8686]]
| Shanghai
| [[Shanghai]]
| [[Talaksan:20191222陆家嘴.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 857
| [[:d:Q7192|Q7192]]
| Qin Shi Huang
| [[Qin Shi Huang|Shih Huang Ti]]
| [[Talaksan:Qinshihuang.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 858
| [[:d:Q9585|Q9585]]
| Shia Islam
| [[Shiismo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 859
| [[:d:Q812767|Q812767]]
| Shinto
| [[Shinto]]
| [[Talaksan:Hakone Shrine Haiden.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 860
| [[:d:Q8279|Q8279]]
| Shahnameh
| [[Shāhnāmeh]]
| [[Talaksan:The Court of Gayumars (Cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 861
| [[:d:Q9441|Q9441]]
| The Buddha
| [[Gautama Buddha|Siddharta Gautama Buddha]]
| [[Talaksan:Buddha in Sarnath Museum (Dhammajak Mutra).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 862
| [[:d:Q9215|Q9215]]
| Sigmund Freud
| [[Sigmund Freud]]
| [[Talaksan:Sigmund Freud, by Max Halberstadt (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 863
| [[:d:Q9316|Q9316]]
| Sikhism
| [[Sikhismo]]
| [[Talaksan:Sikh pilgrim at the Golden Temple (Harmandir Sahib) in Amritsar, India.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 864
| [[:d:Q9418|Q9418]]
| psychology
| [[sikolohiya]]
| [[Talaksan:Greek uc psi icon.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 865
| [[:d:Q9372|Q9372]]
| Sima Qian
| [[Sima Qian]]
| [[Talaksan:Si maqian.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 866
| [[:d:Q9592|Q9592]]
| Catholic Church
| [[Simbahang Katoliko|Simbahang Katolika Romana]]
| [[Talaksan:Saint Peter's Basilica facade, Rome, Italy.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 867
| [[:d:Q12485|Q12485]]
| symmetry
| [[simetriya]]
| [[Talaksan:Brügge-Liebfrauenkirche-Prunkgräber DSC0166.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 868
| [[:d:Q7197|Q7197]]
| Simone de Beauvoir
| [[Simone de Beauvoir]]
| [[Talaksan:Simone de Beauvoir2.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 869
| [[:d:Q8605|Q8605]]
| Simón Bolívar
| [[Simón Bolívar]]
| [[Talaksan:Simón Bolívar by Acevedo Bernal, 1922.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 870
| [[:d:Q11768|Q11768]]
| Ancient Egypt
| [[Sinaunang Ehipto]]
| [[Talaksan:Egypt.Giza.Sphinx.02 (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 871
| [[:d:Q11772|Q11772]]
| Ancient Greece
| [[Sinaunang Gresya]]
| [[Talaksan:Sicily Selinunte Temple E (Hera).JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 872
| [[:d:Q334|Q334]]
| Singapore
| [[Singapura|Singapore]]
| [[Talaksan:Raffles Place.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 873
| [[:d:Q735|Q735]]
| art
| [[sining]]
| [[Talaksan:Sebastiano Ricci 002.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 874
| [[:d:Q11417|Q11417]]
| martial arts
| [[sining pandigma]]
| [[Talaksan:Martial arts - Fragrant Hills.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 875
| [[:d:Q11210|Q11210]]
| coordinate system
| [[sistema ng koordinado]]
| [[Talaksan:Coordinate-system-in-mirror.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 876
| [[:d:Q8192|Q8192]]
| writing system
| [[Sistema ng pagsulat|sistema sa pagsulat]]
| [[Talaksan:World alphabets & writing systems.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 877
| [[:d:Q11078|Q11078]]
| endocrine system
| [[Sistemang endokrina]]
| [[Talaksan:Endocrine English.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 878
| [[:d:Q1059|Q1059]]
| immune system
| [[Sistemang inmune|sistemang immuno]]
|
|-
| style='text-align:right'| 879
| [[:d:Q9404|Q9404]]
| nervous system
| [[Sistemang nerbiyos]]
| [[Talaksan:Nervous System (PSF).png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 880
| [[:d:Q11101|Q11101]]
| sensory nervous system
| [[Sistemang pandama]]
|
|-
| style='text-align:right'| 881
| [[:d:Q544|Q544]]
| Solar System
| [[Sistemang Solar|Sistemang Pang-araw]]
| [[Talaksan:Solar System true color.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 882
| [[:d:Q124794|Q124794]]
| taste
| [[Lasa|sistemang panlasa]]
| [[Talaksan:1402 The Tongue.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 883
| [[:d:Q9649|Q9649]]
| human digestive system
| [[Sistemang panunaw]]
| [[Talaksan:Digestive system diagram en.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 884
| [[:d:Q7895|Q7895]]
| reproductive system
| [[Sistemang reproduktibo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 885
| [[:d:Q7891|Q7891]]
| respiratory system
| [[Sistemang respiratoryo]]
| [[Talaksan:Respiratory system complete en.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 886
| [[:d:Q11068|Q11068]]
| circulatory system
| [[sistemang sirkulatoryo]]
| [[Talaksan:Blutkreislauf.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 887
| [[:d:Q7397|Q7397]]
| software
| [[software]]
| [[Talaksan:Kmail.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 888
| [[:d:Q913|Q913]]
| Socrates
| [[Sokrates]]
| [[Talaksan:Socrates Louvre.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 889
| [[:d:Q11438|Q11438]]
| solid
| [[solido]]
| [[Talaksan:Different minerals.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 890
| [[:d:Q12143|Q12143]]
| time zone
| [[sona ng oras]]
| [[Talaksan:World Time Zones Map.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 891
| [[:d:Q7235|Q7235]]
| Sophocles
| [[Sopokles]]
| [[Talaksan:Ny Carlsberg Glyptothek - Sophokles.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 892
| [[:d:Q9601|Q9601]]
| Zoroastrianism
| [[Zoroastrianismo|Soroastrismo]]
| [[Talaksan:Faravahar.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 893
| [[:d:Q7272|Q7272]]
| socialism
| [[sosyalismo]]
|
|-
| style='text-align:right'| 894
| [[:d:Q2001|Q2001]]
| Stanley Kubrick
| [[Stanley Kubrick]]
| [[Talaksan:Stanley Kubrick (1949 portrait by Phillip Harrington - cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 895
| [[:d:Q11430|Q11430]]
| state of matter
| [[Estado ng materya|state of matter]]
| [[Talaksan:Phase change - en.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 896
| [[:d:Q8877|Q8877]]
| Steven Spielberg
| [[Steven Spielberg]]
| [[Talaksan:Steven Spielberg 2025.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 897
| [[:d:Q12202|Q12202]]
| stroke
| [[stroke]]
| [[Talaksan:MCA-Stroke-Brain-Humn-2A.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 898
| [[:d:Q2811|Q2811]]
| submarine
| [[Submarino]]
| [[Talaksan:Submarine dive.gif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 899
| [[:d:Q1049|Q1049]]
| Sudan
| [[Sudan]]
| [[Talaksan:Western Deffufa - Kerma.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 900
| [[:d:Q9603|Q9603]]
| Sufism
| [[Sufismo]]
| [[Talaksan:Tomb of Abdul Qadir Jilani, Baghdad.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 901
| [[:d:Q11416|Q11416]]
| gambling
| [[sugal]]
| [[Talaksan:Gambling image.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 902
| [[:d:Q8196|Q8196]]
| Arabic alphabet
| [[Alpabetong Arabe|sulat Arabo]]
| [[Talaksan:Arabic-script.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 903
| [[:d:Q1828555|Q1828555]]
| Arabic script
| [[sulat Ërëbi]]
| [[Talaksan:Tawqi' script - Qur'anic verses - 2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 904
| [[:d:Q8474|Q8474]]
| Suleiman the Magnificent
| [[Suleiman I]]
| [[Talaksan:Suleiman I. Semailname (Millet Library, Ali Emîrî Collection, History, MS no. 1216).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 905
| [[:d:Q35355|Q35355]]
| Sumer
| [[Sumerya|Sumeria]]
| [[Talaksan:Orientmitja2300aC.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 906
| [[:d:Q8573|Q8573]]
| Sun Yat-sen
| [[Sun Yat-sen|Sun Yat Sen]]
| [[Talaksan:孙中山肖像.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 907
| [[:d:Q8070|Q8070]]
| tsunami
| [[Sunami]]
| [[Talaksan:Tsunami by hokusai 19th century.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 908
| [[:d:Q483654|Q483654]]
| Sunismo
| [[Sunismo]]
| [[Talaksan:رسم تعبيري للفظ الجلالة ومن يجلهم أهل السنة.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 909
| [[:d:Q9103|Q9103]]
| breast
| [[Suso]]
| [[Talaksan:Breasts close-up (4).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 910
| [[:d:Q39|Q39]]
| Switzerland
| [[Suwisa]]
|
|-
| style='text-align:right'| 911
| [[:d:Q6388|Q6388]]
| swimming
| [[Paglangoy|swimming]]
| [[Talaksan:Two people swimming outdoors.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 912
| [[:d:Q3130|Q3130]]
| Sydney
| [[Sidney|Sydney]]
| [[Talaksan:00 3178 Sydney, Australia.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 913
| [[:d:Q9734|Q9734]]
| symphony
| [[Simponiya|symphony]]
| [[Talaksan:Ninth Symphony original.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 914
| [[:d:Q174|Q174]]
| São Paulo
| [[São Paulo]]
| [[Talaksan:Sao Paulo Skyline in Brazil.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 915
| [[:d:Q12791|Q12791]]
| sword
| [[tabak]]
| [[Talaksan:Albion Hospitaller Medieval Sword 1 (6092737619) (II).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 916
| [[:d:Q1566|Q1566]]
| tobacco
| [[tabako]]
| [[Talaksan:Tabak 9290019.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 917
| [[:d:Q3947|Q3947]]
| house
| [[Bahay|tahanan]]
| [[Talaksan:Ranch style home in Salinas, California.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 918
| [[:d:Q7362|Q7362]]
| ear
| [[tainga]]
| [[Talaksan:Closeup of a human ear.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 919
| [[:d:Q10693|Q10693]]
| periodic table
| [[Talahanayang peryodiko|talaang peryodiko]]
| [[Talaksan:Periodic table (32-col, enwiki), black and white.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 920
| [[:d:Q199804|Q199804]]
| chronic obstructive pulmonary disease
| [[Talamak na nakakahawang sakit sa baga]]
| [[Talaksan:Centrilobular emphysema 865 lores.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 921
| [[:d:Q11404|Q11404]]
| drum
| [[Tambol]]
| [[Talaksan:DrumMozartRegiment.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 922
| [[:d:Q11635|Q11635]]
| theatre
| [[tanghalan]]
| [[Talaksan:Ana Maria Ventura como Altisidora en "La enamorada del rey" (1988).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 923
| [[:d:Q12876|Q12876]]
| tank
| [[Tangke]]
| [[Talaksan:Char T 34 noBG.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 924
| [[:d:Q924|Q924]]
| Tanzania
| [[Tanzania]]
| [[Talaksan:Tanzania - Location Map (2013) - TZA - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 925
| [[:d:Q5|Q5]]
| human
| [[tao]]
| [[Talaksan:Akha cropped hires.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 926
| [[:d:Q577|Q577]]
| year
| [[taon]]
| [[Talaksan:Analemma fishburn.tif|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 927
| [[:d:Q9598|Q9598]]
| Taoism
| [[Taoismo|Tawismo]]
| [[Talaksan:Taoist ceremony at Xiao ancestral temple in Chaoyang, Shantou, Guangdong (daoshi) (1).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 928
| [[:d:Q3616|Q3616]]
| Tehran
| [[Teheran|Tehrān]]
| [[Talaksan:North of tehran.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 929
| [[:d:Q11016|Q11016]]
| technology
| [[teknolohiya]]
| [[Talaksan:Technologie.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 930
| [[:d:Q11661|Q11661]]
| information technology
| [[Teknolohiyang pang-impormasyon]]
| [[Talaksan:Papertape3.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 931
| [[:d:Q289|Q289]]
| television
| [[telebisyon]]
| [[Talaksan:LG smart TV.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 932
| [[:d:Q11035|Q11035]]
| telephone
| [[Telepono]]
| [[Talaksan:Telefon BW 2012-02-18 13-44-32.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 933
| [[:d:Q11466|Q11466]]
| temperature
| [[temperatura]]
| [[Talaksan:Pakkanen.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 934
| [[:d:Q847|Q847]]
| tennis
| [[Tennis|tenis]]
| [[Talaksan:Roger Federer 2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 935
| [[:d:Q12479|Q12479]]
| number theory
| [[Teorya ng bilang|teoriya ng bilang]]
| [[Talaksan:Euclid's Orchard (large).svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 936
| [[:d:Q12482|Q12482]]
| set theory
| [[Teorya ng pangkat|teoriya ng hanay]]
|
|-
| style='text-align:right'| 937
| [[:d:Q11452|Q11452]]
| general relativity
| [[Teorya ng pangkalahatang relatibidad|teoriya ng pangkalahatang relatibidad]]
| [[Talaksan:EinsteinLeiden4.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 938
| [[:d:Q11473|Q11473]]
| thermodynamics
| [[termodinamika]]
| [[Talaksan:Heat engine summary.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 939
| [[:d:Q7283|Q7283]]
| terrorism
| [[terorismo]]
| [[Talaksan:North face south tower after plane strike 9-11.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 940
| [[:d:Q869|Q869]]
| Thailand
| [[Taylandiya|Thailand]]
| [[Talaksan:Temple of the Emerald of buddha or Wat Phra Kaew (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 941
| [[:d:Q1299|Q1299]]
| The Beatles
| [[The Beatles]]
| [[Talaksan:Beatles Trenter 1963.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 942
| [[:d:Q8743|Q8743]]
| Thomas Edison
| [[Thomas Edison]]
| [[Talaksan:Thomas Edison2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 943
| [[:d:Q80|Q80]]
| Tim Berners-Lee
| [[Tim Berners-Lee]]
| [[Talaksan:LS3 4919 (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 944
| [[:d:Q18|Q18]]
| South America
| [[Timog Amerika]]
| [[Talaksan:South America satellite orthographic.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 945
| [[:d:Q258|Q258]]
| South Africa
| [[Timog Aprika]]
| [[Talaksan:South Africa - Location Map (2013) - ZAF - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 946
| [[:d:Q11409|Q11409]]
| apartheid
| [[Aparteid|Timog Aprika sa ilalim ng apartheid]]
| [[Talaksan:DurbanSign1989.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 947
| [[:d:Q884|Q884]]
| South Korea
| [[Timog Korea]]
| [[Talaksan:South Korea - Location Map (2013) - KOR - UNOCHA.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 948
| [[:d:Q8462|Q8462]]
| Timur
| [[Tamerlan|Timur]]
| [[Talaksan:Timur seated (earliest known portrait), Timurid genealogy, 1405-1409, Samarkand (TSMK, H2152).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 949
| [[:d:Q1096|Q1096]]
| tin
| [[Lata|tin]]
| [[Talaksan:Cín.PNG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 950
| [[:d:Q7802|Q7802]]
| bread
| [[tinapay]]
| [[Talaksan:Assorted bread.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 951
| [[:d:Q1490|Q1490]]
| Tokyo
| [[Tokyo]]
| [[Talaksan:Skyscrapers of Shinjuku 2009 January (revised).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 952
| [[:d:Q9438|Q9438]]
| Thomas Aquinas
| [[Tomas ng Aquino]]
| [[Talaksan:St-thomas-aquinasFXD.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 953
| [[:d:Q12518|Q12518]]
| tower
| [[Tore]]
| [[Talaksan:Tour Eiffel Wikimedia Commons (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 954
| [[:d:Q243|Q243]]
| Eiffel Tower
| [[Toreng Eiffel]]
| [[Talaksan:Tour Eiffel Wikimedia Commons.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 955
| [[:d:Q11022|Q11022]]
| screw
| [[Tornilyo]]
| [[Talaksan:Black wood screw with flat Phillips head.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 956
| [[:d:Q2840|Q2840]]
| influenza
| [[trangkaso]]
| [[Talaksan:H1N1 Influenza Virus Particles (8411599236).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 957
| [[:d:Q5339|Q5339]]
| transistor
| [[Transistor]]
| [[Talaksan:Transistors.agr.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 958
| [[:d:Q11658|Q11658]]
| transformer
| [[transpormador]]
| [[Talaksan:Philips N4422 without background.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 959
| [[:d:Q7590|Q7590]]
| transport
| [[Transportasyon]]
| [[Talaksan:PL Mirandola Czem chciał zostać Janek mały 1925 page19.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 960
| [[:d:Q8736|Q8736]]
| Treaty of Versailles
| [[Tratado sa Versalles (1919)|Tratado ng Versailles]]
| [[Talaksan:Treaty of Versailles, English version.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 961
| [[:d:Q870|Q870]]
| train
| [[tren]]
| [[Talaksan:UBTZ 2TE116UM-022 Cagaan Had - Sumangijn Zoo.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 962
| [[:d:Q15645384|Q15645384]]
| wheat
| [[trigo]]
| [[Talaksan:Wheat close-up.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 963
| [[:d:Q8084|Q8084]]
| trigonometry
| [[trigonometriya]]
| [[Talaksan:Fotothek df tg 0000230 Geometrie ^ Trigonometrie.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 964
| [[:d:Q9595|Q9595]]
| Trimurti
| [[Trimurti]]
| [[Talaksan:UgrataraTemple2 (cropped).jpeg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 965
| [[:d:Q8338|Q8338]]
| trumpet
| [[Trumpeta]]
| [[Talaksan:Trumpet 1.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 966
| [[:d:Q6097|Q6097]]
| tea
| [[Tsaa]]
| [[Talaksan:Tea in different grade of fermentation.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 967
| [[:d:Q195|Q195]]
| chocolate
| [[tsokolate]]
| [[Talaksan:Cocoa Powder and Chocolate on Marble Background.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 968
| [[:d:Q9397|Q9397]]
| Zhu Xi
| [[Zhu Xi|Tsʻang-chou-ping-sou,]]
| [[Talaksan:唯一可靠的朱熹画像.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 969
| [[:d:Q12204|Q12204]]
| tuberculosis
| [[tuberkulosis]]
| [[Talaksan:Tuberculosis-x-ray-1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 970
| [[:d:Q283|Q283]]
| water
| [[tubig]]
| [[Talaksan:Ice water vapor.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 971
| [[:d:Q638|Q638]]
| music
| [[tugtugin]]
| [[Talaksan:Op27 1 seg mov.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 972
| [[:d:Q12280|Q12280]]
| bridge
| [[tulay]]
| [[Talaksan:Yavuz Sultan Selim Bridge Istanbul.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 973
| [[:d:Q676|Q676]]
| prose
| [[Tuluyan]]
| [[Talaksan:Prose and Verse on one page.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 974
| [[:d:Q11345|Q11345]]
| equation
| [[Ekwasyon|tumbasan]]
| [[Talaksan:First Equation Ever.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 975
| [[:d:Q11461|Q11461]]
| sound
| [[tunog]]
| [[Talaksan:Utbredning av ljudvågor -- Onda sonora se propagando (mul).svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 976
| [[:d:Q7368|Q7368]]
| sheep
| [[tupa]]
| [[Talaksan:Berå Tirehaline x Timhadite.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 977
| [[:d:Q43|Q43]]
| Turkey
| [[Turkiya]]
| [[Talaksan:Historical peninsula and modern skyline of Istanbul.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 978
| [[:d:Q9141|Q9141]]
| Taj Mahal
| [[Tāj Mahal]]
| [[Talaksan:Taj Mahal, Agra, India edit3.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 979
| [[:d:Q10978|Q10978]]
| grape
| [[Ubas (prutas)|ubas]]
| [[Talaksan:Wine grapes03.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 980
| [[:d:Q9332|Q9332]]
| behavior
| [[Ugali]]
| [[Talaksan:Adams and Westlake (3092762993).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 981
| [[:d:Q212|Q212]]
| Ukraine
| [[Ukranya]]
| [[Talaksan:Maidan Nezalezhnosti view.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 982
| [[:d:Q7925|Q7925]]
| rain
| [[Ulan]]
| [[Talaksan:08152 Bukowsko (powiat sanocki).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 983
| [[:d:Q8074|Q8074]]
| cloud
| [[ulap]]
| [[Talaksan:Cumulus cloud.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 984
| [[:d:Q11391|Q11391]]
| ultraviolet radiation
| [[ultrabiyoleta]]
| [[Talaksan:Ozone altitude UV graph.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 985
| [[:d:Q1110560|Q1110560]]
| Umm Kulthum
| [[Umm Kulthum]]
| [[Talaksan:Umm Kulthum as Fatimah.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 986
| [[:d:Q361|Q361]]
| World War I
| [[Unang Digmaang Pandaigdig]]
| [[Talaksan:WWImontage.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 987
| [[:d:Q7809|Q7809]]
| UNESCO
| [[UNESCO]]
|
|-
| style='text-align:right'| 988
| [[:d:Q145|Q145]]
| United Kingdom
| [[United Kingdom]]
| [[Talaksan:Palace of Westminster from the dome on Methodist Central Hall.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 989
| [[:d:Q7159|Q7159]]
| African Union
| [[Unyong Aprikano]]
|
|-
| style='text-align:right'| 990
| [[:d:Q15180|Q15180]]
| Soviet Union
| [[Unyong Sobyetiko|Unyong Sobyet]]
|
|-
| style='text-align:right'| 991
| [[:d:Q324|Q324]]
| Uranus
| [[Urano]]
| [[Talaksan:Uranus Voyager2 color calibrated.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 992
| [[:d:Q1073|Q1073]]
| brain
| [[utak]]
| [[Talaksan:Vertebrate-brain-regions small.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 993
| [[:d:Q11006|Q11006]]
| soybean
| [[Balatong|utaw]]
| [[Talaksan:Soybean.USDA.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 994
| [[:d:Q134808|Q134808]]
| vaccine
| [[vaccine]]
| [[Talaksan:Smallpox vaccine.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 995
| [[:d:Q7328|Q7328]]
| Vasco da Gama
| [[Vasco da Gama]]
| [[Talaksan:Ignoto portoghese, ritratto di un cavaliere dell'ordine di cristo, 1525-50 ca. 02.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 996
| [[:d:Q717|Q717]]
| Venezuela
| [[Venezuela]]
| [[Talaksan:Embalse la Vueltosa 2022.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 997
| [[:d:Q1398|Q1398]]
| Virgil
| [[Virgilio|Vergilius]]
| [[Talaksan:Parco della Grotta di Posillipo5 (crop).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 998
| [[:d:Q535|Q535]]
| Victor Hugo
| [[Victor Hugo]]
| [[Talaksan:Victor Hugo by Étienne Carjat 1876 - full.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 999
| [[:d:Q7889|Q7889]]
| video game
| [[Larong bidyo|video game]]
| [[Talaksan:ArcadeGames.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1000
| [[:d:Q1741|Q1741]]
| Vienna
| [[Viena]]
| [[Talaksan:Wien katedra sw Szczepana widok z wiezy 6.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1001
| [[:d:Q881|Q881]]
| Vietnam
| [[Vietnam]]
| [[Talaksan:Hanoi Temple of Literature.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1002
| [[:d:Q12567|Q12567]]
| Vikings
| [[Mga Viking|Viking]]
|
|-
| style='text-align:right'| 1003
| [[:d:Q5582|Q5582]]
| Vincent van Gogh
| [[Vincent van Gogh]]
| [[Talaksan:Self-portrait - Vincent van Gogh.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1004
| [[:d:Q808|Q808]]
| virus
| [[Birus|virus]]
| [[Talaksan:Coronavirus. SARS-CoV-2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1005
| [[:d:Q1394|Q1394]]
| Vladimir Lenin
| [[Vladimir Lenin]]
| [[Talaksan:Vladímir Lenin (fotografía coloreada).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1006
| [[:d:Q9068|Q9068]]
| Voltaire
| [[Voltaire]]
| [[Talaksan:Nicolas de Largillière - Portrait de Voltaire (1694-1778) en 1718 - P208 - musée Carnavalet - 5 (cropped).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1007
| [[:d:Q8704|Q8704]]
| Walt Disney
| [[Walt Disney]]
| [[Talaksan:Walt Disney 1946.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1008
| [[:d:Q61|Q61]]
| Washington, D.C.
| [[Washington, D.C.]]
| [[Talaksan:Aerial view of White House and downtown, Washington, D.C LCCN2010630891.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1009
| [[:d:Q315|Q315]]
| language
| [[wika]]
| [[Talaksan:Girls learning sign language.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1010
| [[:d:Q13955|Q13955]]
| Arabic
| [[wikang Arabe]]
| [[Talaksan:Learning Arabic calligraphy.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1011
| [[:d:Q9288|Q9288]]
| Hebrew
| [[Wikang Hebreo|Wikang Ebreo]]
| [[Talaksan:1 QIsa example of damage col 12-13.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1012
| [[:d:Q9129|Q9129]]
| Greek
| [[Wikang Griyego]]
| [[Talaksan:Pater noster in greek script.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1013
| [[:d:Q397|Q397]]
| Latin
| [[Wikang Latin]]
| [[Talaksan:Arco Sisto V targa M.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1014
| [[:d:Q9143|Q9143]]
| programming language
| [[wikang pamprograma]]
| [[Talaksan:C Hello World Program.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1015
| [[:d:Q9168|Q9168]]
| Persian
| [[Wikang Persa]]
| [[Talaksan:Farsi.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1016
| [[:d:Q5146|Q5146]]
| Portuguese
| [[Wikang Portuges]]
| [[Talaksan:Breve discurso em que se contem a conquista do Reyno de Pegu na Índia Oriental, pelos portuguezes em tempo do Viso-Rey Ayres de Saldanha; sendo capitam Salvador Ribeiro de Souza, chamado Massinga, natural de Guimaraens. Rei do Pegu.JPG|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1017
| [[:d:Q7737|Q7737]]
| Russian
| [[Wikang Ruso]]
| [[Talaksan:Russian.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1018
| [[:d:Q11059|Q11059]]
| Sanskrit
| [[Wikang Sanskrito]]
| [[Talaksan:Sanskrit in Siddham script.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1019
| [[:d:Q7838|Q7838]]
| Swahili
| [[Wikang Swahili]]
| [[Talaksan:Manuscrit colonial kiswahili-Africa Museum.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1020
| [[:d:Q7850|Q7850]]
| Chinese
| [[Wikang Tsino]]
| [[Talaksan:Chineselanguage.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1021
| [[:d:Q256|Q256]]
| Turkish
| [[Wikang Turko]]
| [[Talaksan:Turkish alphabet.svg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1022
| [[:d:Q692|Q692]]
| William Shakespeare
| [[William Shakespeare]]
| [[Talaksan:Shakespeare.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1023
| [[:d:Q8016|Q8016]]
| Winston Churchill
| [[Winston Churchill]]
| [[Talaksan:Sir Winston Churchill - 19086236948 (restored).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1024
| [[:d:Q254|Q254]]
| Wolfgang Amadeus Mozart
| [[Wolfgang Amadeus Mozart]]
| [[Talaksan:Wolfgang-amadeus-mozart 1.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1025
| [[:d:Q466|Q466]]
| World Wide Web
| [[World Wide Web]]
| [[Talaksan:Alcalá de Henares (RPS 08-04-2017) Calle WWW, indicador.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1026
| [[:d:Q8146|Q8146]]
| yen
| [[Yen ng Hapon]]
| [[Talaksan:JPY coin3.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1027
| [[:d:Q9350|Q9350]]
| yoga
| [[Yoga]]
| [[Talaksan:Bharadwaja.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1028
| [[:d:Q7327|Q7327]]
| Yuri Gagarin
| [[Yuri Gagarin]]
| [[Talaksan:Yuri Gagarin portrait.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1029
| [[:d:Q458|Q458]]
| European Union
| [[Unyong Europeo|Yuropeong Unyon]]
|
|-
| style='text-align:right'| 1030
| [[:d:Q7333|Q7333]]
| Zheng He
| [[Zheng He]]
| [[Talaksan:2016 Malakka, Stadhuys (09).jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1031
| [[:d:Q1631|Q1631]]
| Édith Piaf
| [[Édith Piaf]]
| [[Talaksan:Piaf Harcourt 1946 2.jpg|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1032
| [[:d:Q9546|Q9546]]
| Al-Ghazali
| [[Al-Ghazali|Ëbuhamed Mohëmmëd Gëzali]]
| [[Talaksan:أبو حامد الغزالي.png|center|128px]]
|-
| style='text-align:right'| 1033
| [[:d:Q8589|Q8589]]
| Ashoka
| [[Ashoka|Ësokë]]
| [[Talaksan:Ashoka's visit to the Ramagrama stupa Sanchi Stupa 1 Southern gateway.jpg|center|128px]]
|}
{{Wikidata list end}}
698az3i7k94dlekqkrjh3amf9ay36gn
Usapan:Lawa ng Laguna
1
184866
2241249
1373538
2026-11-09T15:06:10Z
Jojit fb
38
Nilipat ni Jojit fb ang pahinang [[Usapan:Laguna de Bay]] sa [[Usapan:Lawa ng Laguna]] mula sa redirect: mas Tagalog
1373538
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
Pamantasang Feng Chia
0
289341
2241257
2171407
2026-11-09T22:56:13Z
Aubreyjanev
159817
Nagdagdag ng impormasyon na may sanggunian
2241257
wikitext
text/x-wiki
[[Talaksan:West Gate, Feng Chia University, Main Campus 20140824.jpg|thumb|Pamantasang Feng Chia]]
Ang '''Pamantasang Feng Chia''' ([[Wikang Ingles|Ingles]]: ''Feng Chia University'', '''FCU'''; Tsino: 逢甲大學) ay kinikilala bilang isa sa nangungunang pribadong unibersidad sa pananaliksik sa [[Taiwan]], na matatagpuan sa lungsod ng Taichung. Ito ay ipinangalan kay Chiu Feng-Chia na isa sa mga pinuno ng paglaban ng militar laban sa pagsalakay ng Hapon sa Taiwan noong 1895.
Itinatag ang pamantasan noong 1961 bilang Feng Chia College of Engineering and Business sa Distrito ng Beitun, Lungsod ng Taichung, inilipat sa kasalukuyang lokasyon nito sa Distrito ng Xitun 1963, at pinagkalooban ng katayuang unibersidad noong 1980 sa ilalim ng pangalang Feng Chia University<ref>{{Cite web |title=Feng Chia University : Rankings, Fees & Courses Details {{!}} TopUniversities |url=https://www.topuniversities.com/universities/feng-chia-university |access-date=2026-11-09 |website=www.topuniversities.com |language=en}}</ref>. Noong 2016, ginawaran ng Ministri ng Edukasyon ang FCU na unang puwesto sa programa nito na nagtataguyod ng kahusayan sa pagtuturo.
{{coord|format=dms|display=title}}
{{Stub|Edukasyon}}
[[Kategorya:Mga institusyong pang-edukasyon na naitatag noong 1961]]
[[Kategorya:Mga pamantasan sa Taiwan|F]]
kbyl3qs9si58g61n15ca3i01bhnkz1k
Sparkle GMA Artist Center
0
290761
2241285
2232736
2026-11-10T07:29:34Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Sparkada Boys of Summer */
2241285
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox company
| name = Sparkle
| logo =
| former_names = GMA Artist Center (1995–2021)
| type = [[Dibisyon]]
| foundation = {{start date and age|1995|8|12}}
| founder =
| location_city = [[GMA Network Center]], Diliman, [[Lungsod Quezon]]
| location_country = [[Pilipinas]]
| key_people = {{ubl|Atty. [[Annette Gozon-Valdes]] (SVP for Talent Management)|Joy C. Marcelo (first vice president for Sparkle, GMA Artist Center)|Tracy Garcia (Senior Talent Manager)
}}
| area_served = Nationwide ([[Kalakhang Maynila]] at suburbs)
| industry = [[Talent Agency]]
| products = Music & Entertainment
| services = Talent Management
| revenue =
| operating_income =
| net_income =
| num_employees =
| parent = [[GMA Network (kompanya)|GMA Network Inc.]]
| divisions =
| subsid =
| owner =
| homepage = {{url|http://www.gmanetwork.com/sparkle|www.gmanetwork.com/sparkle}}
| footnotes =
}}
Ang '''Sparkle''' (dating kilala bilang '''GMA Artist Center''' at kilala rin bilang '''Sparkle GMA Artist Center''') ay isang ahensya ng talento at tagagawa sa [[Pilipinas]] na nakabase sa [[Kalakhang Maynila]] na itinatag noong 1997. Gumawa ito ng unang pangkat ng mga talento noong 1998 at orihinal na pinamumunuan ni [[Wyngard Tracy]].<ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle's theme song 'Let It Spark' will be released this February |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/85427/sparkles-theme-song-let-it-spark-will-be-released-this-february/story |access-date=March 4, 2022 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=News|first=KAELA MALIG, GMA|title=Mr. M reveals story behind GMA Artist Center’s new look and name ‘Sparkle’|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/818309/mr-m-reveals-story-behind-gma-artist-center-s-new-look-and-name-sparkle/story/|access-date=2022-02-01|website=GMA News Online|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-01-05|title=GMA Artist Center starts 2022 brighter with new look and name: 'Sparkle'|url=https://mb.com.ph/2022/01/05/gma-artist-center-starts-2022-brighter-with-a-new-look-and-name-sparkle/|access-date=2022-01-10|website=Manila Bulletin|language=en-US}}</ref>
== Mga Batches ==
=== Sparkle Era ===
==== Sparkle's Next Brightest Stars of 2022 ====
''Talaan ng mga Sparkle's Next Brightest Stars ng 2022''.<ref>{{Cite web |last=Pinlac |first=Beatrice |date=January 14, 2022 |title=Introducing Sparkle's Next Brightest Stars for 2022 |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/14979/introducing-sparkles-next-brightest-stars-of-2022/photo |access-date=April 24, 2023 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=January 14, 2022 |title=Sparkle unveils its 'Next Brightest Stars for 2022' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/84648/sparkle-unveils-its-next-brightest-stars-for-2022/story |access-date=April 24, 2022 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=20em|*[[Bianca Umali]]
* [[Derrick Monasterio]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Khalil Ramos]]
* [[Miguel Tanfelix]]
* [[Ruru Madrid]]
* [[Sanya Lopez]]
* [[Ysabel Ortega]]}}
==== Sparkle Sweethearts ====
''Talaan ng mga Sparkle Sweethearts''.<ref>{{Cite web |last=Donato |first=Jerry |date=March 3, 2022 |title=New Kapuso pairings to brighten up the small screen |url=https://www.philstar.com/entertainment/2022/03/03/2164449/new-kapuso-pairings-brighten-small-screen |access-date=April 24, 2023 |website=[[The Philippine Star|Philstar.com]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Alpad |first=Christina |date=March 1, 2022 |title=New sweethearts 'Sparkle' on screen |url=https://www.manilatimes.net/2022/03/01/entertainment-lifestyle/show-times/new-sweethearts-sparkle-on-screen/1834479 |access-date=April 24, 2023 |website=[[The Manila Times]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 20, 2022 |title=Sparkle sweethearts |url=https://malaya.com.ph/news_entertainment/sparkle-sweethearts/ |access-date=April 24, 2023 |website=[[Malaya (newspaper)|malaya.com.ph]] |language=en-US |archive-date=24 Abril 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230424041100/https://malaya.com.ph/news_entertainment/sparkle-sweethearts/ |url-status=dead }}</ref>
* Abdul Raman
* [[Allen Ansay]]
* [[Althea Ablan]]
* [[Bruce Roeland]]
* Jamir Zabarte
* [[Kyline Alcantara]]
* Mavy Legaspi
* Shayne Sava
* [[Sofia Pablo]]
* Zonia Mejia
==== Sparkada ====
''Talaan ng mga Sparkada''.<ref>{{Cite news |date=May 1, 2021 |title=Introducing Sparkle’s ‘Sparkada’ |volume=36 |page=3B |work=[[Manila Standard|Manila Standard Sunday]] |issue=80 |editor-last=Wang |editor-first=Nickie |url=https://pressreader.com/article/281809992468064 |access-date=April 20, 2023}}</ref> The group consists of 17 young artists.<ref>{{Cite news |date=July 30, 2022 |title=Sparkada members all aglow for GMA Gala |volume=123 |page=B12 |work=[[The Manila Times]] |issue=293 |url=https://pressreader.com/article/282252374279230 |access-date=April 19, 2023}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=15em|*[[Anjay Anson]]
* Caitlyn Stave
* [[Cheska Fausto]]
* Dilek Montemayor
* Jeff Moses
* Kim Perez
* Kirsten Gonzales
* [[Larkin Castor]]
* Lauren King
* Michael Sager
*[[Raheel Bhyria]]
*Roxie Smith
*[[Sean Lucas]]
*[[Wikipedia:Balangkas/Saviour Ramos|Saviour Ramos]]
* Tanya Ramos
* Vanessa Pena
*[[Wikipedia:Balangkas/Vince Maristela|Vince Maristela]]}}
==== Sparkle Teens ====
''Talaan ng mga Sparkle Teens''.<ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle gives first look of Sparkle Teens |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/100297/sparkle-gives-first-look-of-sparkle-teens/story |access-date=April 20, 2023 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=April 19, 2022|title=These Sparkle Teens will be your newest ''artista'' faves |url=https://mb.com.ph/2023/4/19/these-sparkle-teens-will-be-your-newest-artista-faves |access-date=April 20, 2023 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle Teens shine bright at their grand media conference |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/100495/sparkle-teens-shine-bright-at-their-grand-media-conference/story |access-date=April 20, 2023 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref> Prior to their launch, the batch originally had 20 talents, until the untimely passing of one of the members due to a vehicular accident in March 2023.<ref>{{Cite web |last=Calucin |first=Diann Ivy C |date=March 25, 2023 |title=Teen actor, 2 others die in QC car crash |url=https://mb.com.ph/2023/3/24/article-269 |access-date=April 20, 2023 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Rula |first=Gorgy |last2=Olea |first2=Jerry |last3=Ferrer |first3=Noel |display-authors=1 |title=Launching ''ng'' Sparkle Teens, ''tuloy sa kabila ng pagkamatay ni'' Andrei Sison |trans-title=Launching of Sparkle Teens pushes through despite death of Andrei Sison |url=https://www.pep.ph/pepalerts/pep-troika/172380/sparkle-teens-andrei-sison-a4118-20230327 |access-date=April 20, 2023 |website=PEP.ph |language=en}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=15em|* Aidan Veneracion
* Andrei Sison {{small|(until March 2023)}}
* Ashley Sarmiento
* Aya Domingo
* Bryce Eusebio
* Charlie Fleming
* Gaea Mischa
* [[James David Graham|James Graham]]
* John Clifford
* Josh Ford
* Keisha Serna
* Lee Victor
* Liana Mae
* [[Marco Masa]]
* Naomi Park
*[[Princess Aliyah]]
* Roi David
* Selina Griffin
* Waynona Collings
* Zyren Dela Cruz}}
==== Sparkada 10 ====
* [[Angel Guardian]]
* [[Ashley Ortega]]
* [[Elle Villanueva]]
* [[Faith Da Silva]]
* [[Kate Valdez]]
* [[Lexi Gonzales]]
* [[Lianne Valentin]]
* [[Liezel Lopez]]
* [[Rabiya Mateo]]
* Shuvee Etrata
==== Sparkada Boys of Summer ====
* [[Bruce Roeland]]
* Dustin Yu
* [[Kelvin Miranda]]
* Jeff Moses
* Mclaude Guadaña
* [[Matthew Uy]]
* [[Prince Carlos]]
* [[Radson Flores]]
* [[Raheel Bhyria]]
* [[Vince Maristela]]
* [[Yasser Marta]]
==== Sparkle Campus Cutie ====
* Akira Kurata
* Andrei Fajardo
* Brandon Dela Cruz
* David Bunagan
* Jayson David
* JD Gutierrez
* Kady Costales
* Kiko Antonio
* Mad Ramos
* Mateo Monzones
* Miguel Concepcion
* Naethan Tan
* Olive May
* PJ Ballesteros
* Ralph Miaco
* Reza Gholami
* Russco Jarvina
* Ryke Regala
* Vincent Tarifa
* [[Winston Stolk]]
* Zed Legaspi
==== New Sparkada Artist ====
* Bailey May
* Jason Romeo Lopez
* John Wayne Alba
=== Gallery ===
<gallery>
Talaksan:Jason Abalos.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jason Abalos]]
Talaksan:Bea Binene.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Bea Binene]]
Talaksan:Glaiza de Castro.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Glaiza de Castro]]
Talaksan:Ivan Dorschner at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Ivan Dorschner]]
Talaksan:Barbie Forteza.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Barbie Forteza]]
Talaksan:Sanya Lopez at GMAAC Skyranch Date.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Sanya Lopez]]
Talaksan:Ruru Madrid.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Ruru Madrid]]
Talaksan:Addy Raj at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Addy Raj]]
Talaksan:Jackie Rice (Actress).jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jackie Rice]]
Talaksan:Alden Richards in 2023.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Alden Richards]]
Talaksan:Jak Roberto at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jak Roberto]]
</gallery>
== Dating mga talento ==
==Mga sanggunian==
{{Reflist}}
{{GMA Network}}
[[Kategorya:GMA Network]]
nyuw6yw3hpuco705ywxs392n3i2f202
2241289
2241285
2026-11-10T07:32:53Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Sparkada */
2241289
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox company
| name = Sparkle
| logo =
| former_names = GMA Artist Center (1995–2021)
| type = [[Dibisyon]]
| foundation = {{start date and age|1995|8|12}}
| founder =
| location_city = [[GMA Network Center]], Diliman, [[Lungsod Quezon]]
| location_country = [[Pilipinas]]
| key_people = {{ubl|Atty. [[Annette Gozon-Valdes]] (SVP for Talent Management)|Joy C. Marcelo (first vice president for Sparkle, GMA Artist Center)|Tracy Garcia (Senior Talent Manager)
}}
| area_served = Nationwide ([[Kalakhang Maynila]] at suburbs)
| industry = [[Talent Agency]]
| products = Music & Entertainment
| services = Talent Management
| revenue =
| operating_income =
| net_income =
| num_employees =
| parent = [[GMA Network (kompanya)|GMA Network Inc.]]
| divisions =
| subsid =
| owner =
| homepage = {{url|http://www.gmanetwork.com/sparkle|www.gmanetwork.com/sparkle}}
| footnotes =
}}
Ang '''Sparkle''' (dating kilala bilang '''GMA Artist Center''' at kilala rin bilang '''Sparkle GMA Artist Center''') ay isang ahensya ng talento at tagagawa sa [[Pilipinas]] na nakabase sa [[Kalakhang Maynila]] na itinatag noong 1997. Gumawa ito ng unang pangkat ng mga talento noong 1998 at orihinal na pinamumunuan ni [[Wyngard Tracy]].<ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle's theme song 'Let It Spark' will be released this February |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/85427/sparkles-theme-song-let-it-spark-will-be-released-this-february/story |access-date=March 4, 2022 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=News|first=KAELA MALIG, GMA|title=Mr. M reveals story behind GMA Artist Center’s new look and name ‘Sparkle’|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/818309/mr-m-reveals-story-behind-gma-artist-center-s-new-look-and-name-sparkle/story/|access-date=2022-02-01|website=GMA News Online|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-01-05|title=GMA Artist Center starts 2022 brighter with new look and name: 'Sparkle'|url=https://mb.com.ph/2022/01/05/gma-artist-center-starts-2022-brighter-with-a-new-look-and-name-sparkle/|access-date=2022-01-10|website=Manila Bulletin|language=en-US}}</ref>
== Mga Batches ==
=== Sparkle Era ===
==== Sparkle's Next Brightest Stars of 2022 ====
''Talaan ng mga Sparkle's Next Brightest Stars ng 2022''.<ref>{{Cite web |last=Pinlac |first=Beatrice |date=January 14, 2022 |title=Introducing Sparkle's Next Brightest Stars for 2022 |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/14979/introducing-sparkles-next-brightest-stars-of-2022/photo |access-date=April 24, 2023 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=January 14, 2022 |title=Sparkle unveils its 'Next Brightest Stars for 2022' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/84648/sparkle-unveils-its-next-brightest-stars-for-2022/story |access-date=April 24, 2022 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=20em|*[[Bianca Umali]]
* [[Derrick Monasterio]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Khalil Ramos]]
* [[Miguel Tanfelix]]
* [[Ruru Madrid]]
* [[Sanya Lopez]]
* [[Ysabel Ortega]]}}
==== Sparkle Sweethearts ====
''Talaan ng mga Sparkle Sweethearts''.<ref>{{Cite web |last=Donato |first=Jerry |date=March 3, 2022 |title=New Kapuso pairings to brighten up the small screen |url=https://www.philstar.com/entertainment/2022/03/03/2164449/new-kapuso-pairings-brighten-small-screen |access-date=April 24, 2023 |website=[[The Philippine Star|Philstar.com]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Alpad |first=Christina |date=March 1, 2022 |title=New sweethearts 'Sparkle' on screen |url=https://www.manilatimes.net/2022/03/01/entertainment-lifestyle/show-times/new-sweethearts-sparkle-on-screen/1834479 |access-date=April 24, 2023 |website=[[The Manila Times]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 20, 2022 |title=Sparkle sweethearts |url=https://malaya.com.ph/news_entertainment/sparkle-sweethearts/ |access-date=April 24, 2023 |website=[[Malaya (newspaper)|malaya.com.ph]] |language=en-US |archive-date=24 Abril 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230424041100/https://malaya.com.ph/news_entertainment/sparkle-sweethearts/ |url-status=dead }}</ref>
* Abdul Raman
* [[Allen Ansay]]
* [[Althea Ablan]]
* [[Bruce Roeland]]
* Jamir Zabarte
* [[Kyline Alcantara]]
* Mavy Legaspi
* Shayne Sava
* [[Sofia Pablo]]
* Zonia Mejia
==== Sparkada ====
''Talaan ng mga Sparkada''.<ref>{{Cite news |date=May 1, 2021 |title=Introducing Sparkle’s ‘Sparkada’ |volume=36 |page=3B |work=[[Manila Standard|Manila Standard Sunday]] |issue=80 |editor-last=Wang |editor-first=Nickie |url=https://pressreader.com/article/281809992468064 |access-date=April 20, 2023}}</ref> The group consists of 17 young artists.<ref>{{Cite news |date=July 30, 2022 |title=Sparkada members all aglow for GMA Gala |volume=123 |page=B12 |work=[[The Manila Times]] |issue=293 |url=https://pressreader.com/article/282252374279230 |access-date=April 19, 2023}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=15em|*[[Anjay Anson]]
* Caitlyn Stave
* [[Cheska Fausto]]
* Dilek Montemayor
* Jeff Moses
* Kim Perez
* Kirsten Gonzales
* [[Larkin Castor]]
* Lauren King
* Michael Sager
*[[Raheel Bhyria]]
*Roxie Smith
*[[Sean Lucas]]
*[[Saviour Ramos]]
* Tanya Ramos
* Vanessa Pena
*[[Vince Maristela]]}}
==== Sparkle Teens ====
''Talaan ng mga Sparkle Teens''.<ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle gives first look of Sparkle Teens |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/100297/sparkle-gives-first-look-of-sparkle-teens/story |access-date=April 20, 2023 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=April 19, 2022|title=These Sparkle Teens will be your newest ''artista'' faves |url=https://mb.com.ph/2023/4/19/these-sparkle-teens-will-be-your-newest-artista-faves |access-date=April 20, 2023 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle Teens shine bright at their grand media conference |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/100495/sparkle-teens-shine-bright-at-their-grand-media-conference/story |access-date=April 20, 2023 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref> Prior to their launch, the batch originally had 20 talents, until the untimely passing of one of the members due to a vehicular accident in March 2023.<ref>{{Cite web |last=Calucin |first=Diann Ivy C |date=March 25, 2023 |title=Teen actor, 2 others die in QC car crash |url=https://mb.com.ph/2023/3/24/article-269 |access-date=April 20, 2023 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Rula |first=Gorgy |last2=Olea |first2=Jerry |last3=Ferrer |first3=Noel |display-authors=1 |title=Launching ''ng'' Sparkle Teens, ''tuloy sa kabila ng pagkamatay ni'' Andrei Sison |trans-title=Launching of Sparkle Teens pushes through despite death of Andrei Sison |url=https://www.pep.ph/pepalerts/pep-troika/172380/sparkle-teens-andrei-sison-a4118-20230327 |access-date=April 20, 2023 |website=PEP.ph |language=en}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=15em|* Aidan Veneracion
* Andrei Sison {{small|(until March 2023)}}
* Ashley Sarmiento
* Aya Domingo
* Bryce Eusebio
* Charlie Fleming
* Gaea Mischa
* [[James David Graham|James Graham]]
* John Clifford
* Josh Ford
* Keisha Serna
* Lee Victor
* Liana Mae
* [[Marco Masa]]
* Naomi Park
*[[Princess Aliyah]]
* Roi David
* Selina Griffin
* Waynona Collings
* Zyren Dela Cruz}}
==== Sparkada 10 ====
* [[Angel Guardian]]
* [[Ashley Ortega]]
* [[Elle Villanueva]]
* [[Faith Da Silva]]
* [[Kate Valdez]]
* [[Lexi Gonzales]]
* [[Lianne Valentin]]
* [[Liezel Lopez]]
* [[Rabiya Mateo]]
* Shuvee Etrata
==== Sparkada Boys of Summer ====
* [[Bruce Roeland]]
* Dustin Yu
* [[Kelvin Miranda]]
* Jeff Moses
* Mclaude Guadaña
* [[Matthew Uy]]
* [[Prince Carlos]]
* [[Radson Flores]]
* [[Raheel Bhyria]]
* [[Vince Maristela]]
* [[Yasser Marta]]
==== Sparkle Campus Cutie ====
* Akira Kurata
* Andrei Fajardo
* Brandon Dela Cruz
* David Bunagan
* Jayson David
* JD Gutierrez
* Kady Costales
* Kiko Antonio
* Mad Ramos
* Mateo Monzones
* Miguel Concepcion
* Naethan Tan
* Olive May
* PJ Ballesteros
* Ralph Miaco
* Reza Gholami
* Russco Jarvina
* Ryke Regala
* Vincent Tarifa
* [[Winston Stolk]]
* Zed Legaspi
==== New Sparkada Artist ====
* Bailey May
* Jason Romeo Lopez
* John Wayne Alba
=== Gallery ===
<gallery>
Talaksan:Jason Abalos.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jason Abalos]]
Talaksan:Bea Binene.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Bea Binene]]
Talaksan:Glaiza de Castro.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Glaiza de Castro]]
Talaksan:Ivan Dorschner at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Ivan Dorschner]]
Talaksan:Barbie Forteza.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Barbie Forteza]]
Talaksan:Sanya Lopez at GMAAC Skyranch Date.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Sanya Lopez]]
Talaksan:Ruru Madrid.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Ruru Madrid]]
Talaksan:Addy Raj at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Addy Raj]]
Talaksan:Jackie Rice (Actress).jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jackie Rice]]
Talaksan:Alden Richards in 2023.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Alden Richards]]
Talaksan:Jak Roberto at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jak Roberto]]
</gallery>
== Dating mga talento ==
==Mga sanggunian==
{{Reflist}}
{{GMA Network}}
[[Kategorya:GMA Network]]
0yj75x7omsx2gdhue7nkb8zvck1gn9f
2241290
2241289
2026-11-10T07:33:54Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Sparkle Campus Cutie */
2241290
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox company
| name = Sparkle
| logo =
| former_names = GMA Artist Center (1995–2021)
| type = [[Dibisyon]]
| foundation = {{start date and age|1995|8|12}}
| founder =
| location_city = [[GMA Network Center]], Diliman, [[Lungsod Quezon]]
| location_country = [[Pilipinas]]
| key_people = {{ubl|Atty. [[Annette Gozon-Valdes]] (SVP for Talent Management)|Joy C. Marcelo (first vice president for Sparkle, GMA Artist Center)|Tracy Garcia (Senior Talent Manager)
}}
| area_served = Nationwide ([[Kalakhang Maynila]] at suburbs)
| industry = [[Talent Agency]]
| products = Music & Entertainment
| services = Talent Management
| revenue =
| operating_income =
| net_income =
| num_employees =
| parent = [[GMA Network (kompanya)|GMA Network Inc.]]
| divisions =
| subsid =
| owner =
| homepage = {{url|http://www.gmanetwork.com/sparkle|www.gmanetwork.com/sparkle}}
| footnotes =
}}
Ang '''Sparkle''' (dating kilala bilang '''GMA Artist Center''' at kilala rin bilang '''Sparkle GMA Artist Center''') ay isang ahensya ng talento at tagagawa sa [[Pilipinas]] na nakabase sa [[Kalakhang Maynila]] na itinatag noong 1997. Gumawa ito ng unang pangkat ng mga talento noong 1998 at orihinal na pinamumunuan ni [[Wyngard Tracy]].<ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle's theme song 'Let It Spark' will be released this February |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/85427/sparkles-theme-song-let-it-spark-will-be-released-this-february/story |access-date=March 4, 2022 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=News|first=KAELA MALIG, GMA|title=Mr. M reveals story behind GMA Artist Center’s new look and name ‘Sparkle’|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/818309/mr-m-reveals-story-behind-gma-artist-center-s-new-look-and-name-sparkle/story/|access-date=2022-02-01|website=GMA News Online|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|date=2022-01-05|title=GMA Artist Center starts 2022 brighter with new look and name: 'Sparkle'|url=https://mb.com.ph/2022/01/05/gma-artist-center-starts-2022-brighter-with-a-new-look-and-name-sparkle/|access-date=2022-01-10|website=Manila Bulletin|language=en-US}}</ref>
== Mga Batches ==
=== Sparkle Era ===
==== Sparkle's Next Brightest Stars of 2022 ====
''Talaan ng mga Sparkle's Next Brightest Stars ng 2022''.<ref>{{Cite web |last=Pinlac |first=Beatrice |date=January 14, 2022 |title=Introducing Sparkle's Next Brightest Stars for 2022 |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/14979/introducing-sparkles-next-brightest-stars-of-2022/photo |access-date=April 24, 2023 |website=www.gmanetwork.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=January 14, 2022 |title=Sparkle unveils its 'Next Brightest Stars for 2022' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/84648/sparkle-unveils-its-next-brightest-stars-for-2022/story |access-date=April 24, 2022 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=20em|*[[Bianca Umali]]
* [[Derrick Monasterio]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Khalil Ramos]]
* [[Miguel Tanfelix]]
* [[Ruru Madrid]]
* [[Sanya Lopez]]
* [[Ysabel Ortega]]}}
==== Sparkle Sweethearts ====
''Talaan ng mga Sparkle Sweethearts''.<ref>{{Cite web |last=Donato |first=Jerry |date=March 3, 2022 |title=New Kapuso pairings to brighten up the small screen |url=https://www.philstar.com/entertainment/2022/03/03/2164449/new-kapuso-pairings-brighten-small-screen |access-date=April 24, 2023 |website=[[The Philippine Star|Philstar.com]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Alpad |first=Christina |date=March 1, 2022 |title=New sweethearts 'Sparkle' on screen |url=https://www.manilatimes.net/2022/03/01/entertainment-lifestyle/show-times/new-sweethearts-sparkle-on-screen/1834479 |access-date=April 24, 2023 |website=[[The Manila Times]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 20, 2022 |title=Sparkle sweethearts |url=https://malaya.com.ph/news_entertainment/sparkle-sweethearts/ |access-date=April 24, 2023 |website=[[Malaya (newspaper)|malaya.com.ph]] |language=en-US |archive-date=24 Abril 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230424041100/https://malaya.com.ph/news_entertainment/sparkle-sweethearts/ |url-status=dead }}</ref>
* Abdul Raman
* [[Allen Ansay]]
* [[Althea Ablan]]
* [[Bruce Roeland]]
* Jamir Zabarte
* [[Kyline Alcantara]]
* Mavy Legaspi
* Shayne Sava
* [[Sofia Pablo]]
* Zonia Mejia
==== Sparkada ====
''Talaan ng mga Sparkada''.<ref>{{Cite news |date=May 1, 2021 |title=Introducing Sparkle’s ‘Sparkada’ |volume=36 |page=3B |work=[[Manila Standard|Manila Standard Sunday]] |issue=80 |editor-last=Wang |editor-first=Nickie |url=https://pressreader.com/article/281809992468064 |access-date=April 20, 2023}}</ref> The group consists of 17 young artists.<ref>{{Cite news |date=July 30, 2022 |title=Sparkada members all aglow for GMA Gala |volume=123 |page=B12 |work=[[The Manila Times]] |issue=293 |url=https://pressreader.com/article/282252374279230 |access-date=April 19, 2023}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=15em|*[[Anjay Anson]]
* Caitlyn Stave
* [[Cheska Fausto]]
* Dilek Montemayor
* Jeff Moses
* Kim Perez
* Kirsten Gonzales
* [[Larkin Castor]]
* Lauren King
* Michael Sager
*[[Raheel Bhyria]]
*Roxie Smith
*[[Sean Lucas]]
*[[Saviour Ramos]]
* Tanya Ramos
* Vanessa Pena
*[[Vince Maristela]]}}
==== Sparkle Teens ====
''Talaan ng mga Sparkle Teens''.<ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle gives first look of Sparkle Teens |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/100297/sparkle-gives-first-look-of-sparkle-teens/story |access-date=April 20, 2023 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=April 19, 2022|title=These Sparkle Teens will be your newest ''artista'' faves |url=https://mb.com.ph/2023/4/19/these-sparkle-teens-will-be-your-newest-artista-faves |access-date=April 20, 2023 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Aquino |first=Maine |title=Sparkle Teens shine bright at their grand media conference |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/100495/sparkle-teens-shine-bright-at-their-grand-media-conference/story |access-date=April 20, 2023 |website=[[GMA New Media|www.gmanetwork.com]] |language=en}}</ref> Prior to their launch, the batch originally had 20 talents, until the untimely passing of one of the members due to a vehicular accident in March 2023.<ref>{{Cite web |last=Calucin |first=Diann Ivy C |date=March 25, 2023 |title=Teen actor, 2 others die in QC car crash |url=https://mb.com.ph/2023/3/24/article-269 |access-date=April 20, 2023 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Rula |first=Gorgy |last2=Olea |first2=Jerry |last3=Ferrer |first3=Noel |display-authors=1 |title=Launching ''ng'' Sparkle Teens, ''tuloy sa kabila ng pagkamatay ni'' Andrei Sison |trans-title=Launching of Sparkle Teens pushes through despite death of Andrei Sison |url=https://www.pep.ph/pepalerts/pep-troika/172380/sparkle-teens-andrei-sison-a4118-20230327 |access-date=April 20, 2023 |website=PEP.ph |language=en}}</ref>
{{Columns-list|colwidth=15em|* Aidan Veneracion
* Andrei Sison {{small|(until March 2023)}}
* Ashley Sarmiento
* Aya Domingo
* Bryce Eusebio
* Charlie Fleming
* Gaea Mischa
* [[James David Graham|James Graham]]
* John Clifford
* Josh Ford
* Keisha Serna
* Lee Victor
* Liana Mae
* [[Marco Masa]]
* Naomi Park
*[[Princess Aliyah]]
* Roi David
* Selina Griffin
* Waynona Collings
* Zyren Dela Cruz}}
==== Sparkada 10 ====
* [[Angel Guardian]]
* [[Ashley Ortega]]
* [[Elle Villanueva]]
* [[Faith Da Silva]]
* [[Kate Valdez]]
* [[Lexi Gonzales]]
* [[Lianne Valentin]]
* [[Liezel Lopez]]
* [[Rabiya Mateo]]
* Shuvee Etrata
==== Sparkada Boys of Summer ====
* [[Bruce Roeland]]
* Dustin Yu
* [[Kelvin Miranda]]
* Jeff Moses
* Mclaude Guadaña
* [[Matthew Uy]]
* [[Prince Carlos]]
* [[Radson Flores]]
* [[Raheel Bhyria]]
* [[Vince Maristela]]
* [[Yasser Marta]]
==== Sparkle Campus Cutie ====
{{Columns-list|colwidth=15em|
* Akira Kurata
* Andrei Fajardo
* Brandon Dela Cruz
* David Bunagan
* Jayson David
* JD Gutierrez
* Kady Costales
* Kiko Antonio
* Mad Ramos
* Mateo Monzones
* Miguel Concepcion
* Naethan Tan
* Olive May
* PJ Ballesteros
* Ralph Miaco
* Reza Gholami
* Russco Jarvina
* Ryke Regala
* Vincent Tarifa
* [[Winston Stolk]]
* Zed Legaspi}}
==== New Sparkada Artist ====
* Bailey May
* Jason Romeo Lopez
* John Wayne Alba
=== Gallery ===
<gallery>
Talaksan:Jason Abalos.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jason Abalos]]
Talaksan:Bea Binene.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Bea Binene]]
Talaksan:Glaiza de Castro.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Glaiza de Castro]]
Talaksan:Ivan Dorschner at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Ivan Dorschner]]
Talaksan:Barbie Forteza.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Barbie Forteza]]
Talaksan:Sanya Lopez at GMAAC Skyranch Date.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Sanya Lopez]]
Talaksan:Ruru Madrid.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Ruru Madrid]]
Talaksan:Addy Raj at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Addy Raj]]
Talaksan:Jackie Rice (Actress).jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jackie Rice]]
Talaksan:Alden Richards in 2023.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Alden Richards]]
Talaksan:Jak Roberto at the Meant to Be production presentation.jpg|<nowiki> </nowiki>[[Jak Roberto]]
</gallery>
== Dating mga talento ==
==Mga sanggunian==
{{Reflist}}
{{GMA Network}}
[[Kategorya:GMA Network]]
30ybpj6o57u0z2t433lkqm8bvby92vu
DWBL
0
297270
2241304
2238431
2026-11-10T08:37:49Z
Julius Santos III
139725
/* */
2241304
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox radio station
| name = DWBL
| callsign =
| logo =
| logo_size =
| city = [[Mandaluyong]]
| area = [[Malawakang Maynila]] at mga karatig na lugar
| branding = DWBL 1242
| airdate = 1972
| frequency = 1242 kHz
| former_frequencies = 1190 kHz (1972–1978)
| format = [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]], [[:en:Blocktime|Blocktime]]
| language = [[Filipino language|Filipino]], [[English language|English]] (ilang mga programa)
| licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]]
| power = 20,000 watts
| callsign_meaning = '''B'''agong '''L'''ipunan
| affiliations = {{ubl|[[Hope Channel Philippines|Adventist World Radio]] <small>(ilang mga programa)</small>|Pan American Broadcasting <small>(tuwing Linggo)</small>}}
| owner = [[FBS Radio Network]]
| operator =
| sister_stations = [[DWSS-AM|Abante 1494]]<br> [[DWLL|Mellow 94.7 BFM]]
| webcast = [http://www.radio.org.ph/dwbl-mandaluyong/ DWBL 1242]<br>[https://www.facebook.com/dwblamradio DWBL Facebook Page]
| website =
}}
Ang '''DWBL''' (1242 [[:en:AM broadcasting|AM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-aari at pinamamahalaan ng [[FBS Radio Network]]. Ang estudyo nito ay matatagpuan sa Unit 908, Paragon Plaza, [[EDSA]] cor. Reliance Street, [[Mandaluyong]], at ang transmiter nito ay matatagpuan sa Brgy. Coloong, [[Valenzuela]].<ref>{{cite web|url=https://news.abs-cbn.com/news/03/02/20/house-oks-on-2nd-reading-3-franchise-bills|title=House OKs on 2nd reading 3 franchise bills|website=[[ABS-CBN News]]|accessdate=May 16, 2020}}</ref>
==Kasaysayan==
Ang DWBL ay una nang nakilalang '''WBL''' noong panahon ng Batas Militar. Sa oras na iyon, ito ay ang nangungunang himpilan sa Kalakhang Maynila na nag-ere ng Top 40 format. Sina Willy "Hillbilly Willy" Inong, Rudolph Rivera, Bernie Buenaseda at [[Mike Enriquez]] ay kabilang sa mga bahagi ng istasyon. Noong 1985, noong lumipat sa [[DWKC|DWKC-FM]] ang halos lahat ng mga personalidad nito at nabuo ang '''WKC''', si Buenaseda lang ay nanatili sa istasyon, ngunit iniwan niya yan pagkatapos ng ilang buwan upang ilunsad ang [[DWTM|Magic 89.9]]. Nang sumunod na taon, nag-reformat ang DWBL bilang himpilang pang-blocktime.<ref>{{cite web|url=https://www.philstar.com/entertainment/2015/01/17/1413635/them-were-days|title=Them were the days|website=[[The Philippine Star]]|accessdate=May 16, 2020}}</ref>
Noong Abril 2015, ang 8TriMedia Broadcasting Network ay bumili ng bahagi ng panahon ng DWBL para sa mga programa nito na pinamamahalaan ng mga tanyag na personalidad sa radyo, tulad nina Dr. Rey Salinel, [[Alfredo Lim|Fred Lim]], Miguel Gil, Percy Lapid,<ref>{{cite web|url=http://www.philstar.com/headlines/2022/10/04/2214207/percy-lapid-broadcaster-and-duterte-marcos-jr-critic-shot-dead-las-pias|title=Percy Lapid — broadcaster and government critic — shot dead in Las Piñas|website=PhilStar|access-date=October 4, 2022}}</ref><ref>{{cite web|url=https://newsinfo.inquirer.net/1674613/radio-commentator-percy-lapid-shot-dead-in-ambush|title=Radio commentator Percy Lapid shot dead in ambush|website=Inquirer.net|access-date=October 4, 2022}}</ref> [[Shalala]], at Lloyd Umali . Tumagal ito hanggang Oktubre 2015, nang ilipat ang airtime nito sa [[DZRJ-AM|DZRJ 810 AM]], kasabay ng mga bagong programa.<ref>{{cite web|url=http://www.hatawtabloid.com/2015/07/08/mga-pambatong-programa-ng-8trimedia-broadcasting-sa-radio-dwbl-1242-khz/|title=Mga pambatong programa ng 8TriMedia Broadcasting sa Radio DWBL-1242 khz|website=Hataw|accessdate=July 10, 2015}}</ref>
==Mga Sanggunian==
{{Reflist}}
{{Metro Manila Radio}}
[[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Kalakhang Maynila]]
tqqi30qttmf1fl3s82m96xcoxe111o7
Panahon ng bagyo sa Pilipinas
0
303340
2241299
2241105
2026-11-10T08:06:21Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Talaan ng mga inialis na pangalan */
2241299
wikitext
text/x-wiki
{{Main|Bagyo sa Pilipinas}}
Ang '''Panahon ng bagyo sa Pilipinas''' ay isang dekadang napapanahon sa loob ng [[Pilipinas]] at [[Philippine Area of Responsibility]], taong 2000 ay nagpulungan at nag paligsahan ang [[PAGASA]] sa bawat ipapangalan sa mga [[bagyo]]ng dadaan at papasok sa Pilipinas sa natatakdang panahon, ito ay binigyang daan upang malaman ang lawak ng pinsala, fatality at nawalang gross sa mga lugar na dinaanan ng bagyo, Ito ay nakahanay sa alpabetikong "A" hanggang "Z" maliban sa letrang "X" na hindi na binigyang pansin. Ang bawat bagyo ay binigyan rin ng bawat kategorya. At dinagdagan ng Auxiliary names at list.<ref>{{Cite web |url=http://www.travel-philippines.com/general-info/weather.htm |title=Archive copy |access-date=2021-01-30 |archive-date=2021-09-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210916183817/https://travel-philippines.com/general-info/weather.htm |url-status=dead }}</ref><ref>hypotheticalhurricanes.fandom.com/wiki/2021_Hypothetical_Pacific_Typhoon_Season_(KenMC)</ref><ref>https://www.transcontinentaltimes.com/an-active-typhoon-season-expected-in-the-philippines.html</ref>
==Daantaon dekada 2000s==
{{Warning|'''[[Bagyo]]'''}}
{{See|Pagpapangalan sa bagyo}}
'''{{Color box|lightyellow|border=darkgray}}''' '''Mga Rinetirong pangalan'''
<br>Milyon milyon ang mga nasisirang Imprastraktura, Mga pang kabuhayan ang mga nasira nang mga nagdaang bagyo taon-taon, tinatayang aabot sa bilyon bilyon ang napinsala. Kaya't gumawa nang listahan nang mga retiradong bagyo rito sa Pilipinas.<ref>http://bagong.pagasa.dost.gov.ph/climate/tropical-cyclone-information</ref><ref>https://hypotheticalhurricanes.fandom.com/wiki/2020_Hypothetical_Pacific_Typhoon_Season_(KenMC)</ref>
===Mga pangalan sa pagitan ng 2001 at 2013===
{| class="wikitable" width="100%"
|-
! {{colour|yellow|2001}} !! {{colour|grey|2002}} !! {{colour|skyblue|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2003|2003]]}} !! {{colour|applegreen|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2004|2004]]}} !! {{colour|yellow|2005}} !! {{colour|grey|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2006|2006]]}} !! {{colour|skyblue|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2007|2007]]}} !! {{colour|applegreen|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2008|2008]]}} !! {{colour|yellow|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2009|2009]]}} !! {{colour|grey|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2010|2010]]}} !! {{colour|skyblue|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2011|2011]]}} !! {{colour|applegreen|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2012|2012]]}} !! {{colour|yellow|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2013|2013]]}}
|-
| Auring || Agaton || Amang || Ambo || Auring || Agaton || Amang || Ambo || Auring || Agaton || Amang || Ambo || Auring
|-
| Barok || Basyang || Batibot || Butchoy || Bising || Basyang || Bebeng || Butchoy || Bising || Basyang || Bebeng || Butchoy || Bising
|-
| Crising || Caloy || Chedeng || Cosme || Crising || Caloy || Chedeng || [[Bagyong Cosme|Cosme]] || Crising || Caloy || Chedeng || Carina || Crising
|-
| Dante || Domeng || Dodong || Dindo || Dante || Domeng || Dodong || Dindo || Dante || Domeng || Dodong || Dindo || Dante
|-
| Emong || Ester || Egay || Enteng || Emong || Ester || Egay || Enteng || [[Bagyong Emong (2009)|Emong]] || Ester || Egay || Enteng || Emong
|-
| Feria || Florita || Falcon || Frank || Feria || Florita || Falcon || [[Bagyong Frank|Frank]] || Fabian || Florita || Falcon || Ferdie || Fabian
|-
| Gorio || Glenda || Goring || Gener || Gorio || Glenda || Goring || Gener || Gorio || Glenda || Goring || Gener || [[Bagyong Gorio (2013)|Gorio]]
|-
| Huaning || Henry || Hanna || Helen || Huaning || Henry || Hanna || Helen || Huaning || Henry || Hanna || Helen || Huaning
|-
| Isang || Inday || Ineng || Igme || Isang || Inday || Ineng || Igme || Isang || Inday || Ineng || Igme || Isang
|-
| Jolina || Juan || Juaning || Julian || Jolina || Juan || Juaning || Julian || Jolina || [[Bagyong Juan|Juan]] || Juaning || Julian || Jolina
|-
| Kiko || Kaka || Kabayan || Karen || Kiko || Katring || Kabayan || Karen || Kiko || Katring || Kabayan || Karen || Kiko
|-
| Labuyo || Lagalag || Lando || Lawin || Labuyo || Luis || Lando || Lawin || Labuyo || {{grey|Luis}} || Lando || Lawin || [[Bagyong Labuyo|Labuyo]]
|-
| Maring || Milenyo || Manang || Marce || Maring || [[Bagyong Milenyo|Milenyo]] || Mina || Marce || Maring || {{grey|Mario}} || [[Bagyong Mina|Mina]] || Marce || Maring
|-
| Nanang || {{grey|Neneng}} || Niña || Nina || Nando || Neneng || Nonoy || Nina || Nando || {{grey|Neneng}} || Nonoy || Nina || Nando
|-
| Ondoy || {{grey|Ompong}} || Onyok || Ofel || Ondoy || Ompong || {{grey|Onyok}} || Ofel || [[Bagyong Ondoy|Ondoy]] || {{grey|Ompong}} || Onyok || Ofel || [[Bagyong Odette (2013)|Odette]]
|-
| Pabling || {{grey|Paloma}} || Pogi || Pablo || Pepeng || Paeng || {{grey|Pedring}} || Pablo || [[Bagyong Pepeng|Pepeng]] || {{grey|Paeng}} || [[Bagyong Pedring|Pedring]] || [[Bagyong Pablo|Pablo]] || [[Bagyong Paolo (2013)|Paolo]]
|-
| Quedan || {{grey|Quardo}} || Quiel || Quinta || Quedan || Queenie || {{grey|Quiel}} || Quinta || Quedan || {{grey|Queenie}} || [[Bagyong Quiel (2011)|Quiel]] || Quinta || [[Bagyong Quedan (2013)|Quedan]]
|-
| {{grey|Roleta}} || {{grey|Rapido}} || Roskas || [[Bagyong Rolly (2004)|Rolly]] || {{grey|Ramil}} || [[Bagyong Reming|Reming]] || {{grey|Ramon}} || Rolly || Ramil || {{grey|Ruby}} || Ramon || {{grey|Rolly}} || [[Bagyong Ramil (2013)|Ramil]]
|-
| {{grey|Sibak}} || {{grey|Sibasib}} || Sikat || Siony || {{grey|Santi}} || Seniang || {{grey|Sendong}} || Siony || Santi || {{grey|Seniang}} || [[Bagyong Sendong|Sendong]] || {{grey|Siony}} || [[Bagyong Santi|Santi]]
|-
| {{grey|Talahib}} || {{grey|Tagbanwa}} || Tisoy || Tonyo || {{grey|Tino}} || Tomas || {{grey|Tisoy}} || Tonyo || Tino || {{grey|Tomas}} || {{grey|Tisoy}} || {{grey|Tonyo}} || [[Bagyong Tino (2013)|Tino]]
|-
| {{grey|Ubbeng}} || {{grey|Usman}} || Ursula || [[Bagyong Unding|Unding]] || {{grey|Undang}} || {{grey|Usman}} || {{grey|Ursula}} || Ulysses || Urduja || {{grey|Usman}} || {{grey|Ursula}} || {{grey|Ulysses}} || [[Bagyong Urduja (2013)|Urduja]]
|-
| {{grey|Vinta}} || {{grey|Venus}} || [[Bagyong Viring (2003)|Viring]] || [[Bagyong Violeta|Violeta]] || {{grey|Vinta}} || {{grey|Venus}} || {{grey|Viring}} || {{grey|Vicky}} || Vinta || {{grey|Venus}} || {{grey|Viring}} || {{grey|Vicky}} || [[Bagyong Vinta (2013)|Vinta]]
|-
| {{grey|Wilma}} || {{grey|Wisik}} || [[Bagyong Weng (2003)|Weng]] || [[Bagyong Winnie|Winnie]] || {{grey|Wilma}} || {{grey|Waldo}} || {{grey|Weng}} || {{grey|Warren}} || {{grey|Wilma}} || {{grey|Waldo}} || {{grey|Weng}} || {{grey|Warren}} || [[Bagyong Wilma at BOB 05|Wilma]]
|-
| {{grey|Yaning}} || {{grey|Yayang}} || [[Bagyong Yoyoy (2003)|Yoyoy]] || [[Bagyong Yoyong (2004)|Yoyong]] || {{grey|Yolanda}} || {{grey|Yayang}} || {{grey|Yoyoy}} || {{grey|Yoyong}} || {{grey|Yolanda}} || {{grey|Yayang}} || {{grey|Yoyoy}} || {{grey|Yoyong}} || [[Super Bagyong Yolanda|Yolanda]]
|-
| {{grey|Zuma}} || {{grey|Zeny}} || Zigzag || Zosimo || {{grey|Zoraida}} || {{grey|Zeny}} || {{grey|Zigzag}} || {{grey|Zosimo}} || {{grey|Zoraida}} || {{grey|Zeny}} || {{grey|Zigzag}} || {{grey|Zosimo}} || [[Bagyong Zoraida (2013)|Zoraida]]
|-class="unsortable"
!colspan=15|References:<ref name="NHEM Review 15"/><ref name="NHEM Review 16"/>
|}
===Mga pangalan sa pagitan ng 2014 at 2026===
{| class="wikitable" width="100%"
|-
! {{colour|grey|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2014|2014]]}} !! {{colour|skyblue|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2015|2015]]}} !! {{colour|applegreen|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2016|2016]]}} !! {{colour|yellow|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2017|2017]]}} !! {{colour|grey|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2018|2018]]}} !! {{colour|skyblue|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2019|2019]]}} !! {{colour|applegreen|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2020|2020]]}} !! {{colour|yellow|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2021|2021]]}} !! {{colour|grey|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2022|2022]]}} !! {{colour|skyblue|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2023|2023]]}} !! {{colour|applegreen|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2024|2024]]}} !! {{colour|yellow|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2025|2025]]}} || {{colour|grey|[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2026|2026]]}}
|-
| Agaton || Amang || Ambo || Auring || Agaton || Amang || [[Bagyong Ambo (2020)|Ambo]] || [[Bagyong Auring (2021)|Auring]] || [[Bagyong Agaton|Agaton]] || Amang || [[Bagyong Aghon|Aghon]] || Auring || Ada
|-
| Basyang || Betty || [[Bagyong Butchoy (2016)|Butchoy]] || Bising || Basyang || Betty || [[Bagyong Butchoy (2020)|Butchoy]] || [[Bagyong Bising (2021)|Bising]] || [[Bagyong Basyang (2022)|Basyang]] || Betty || [[Bagyong Butchoy (2024)|Butchoy]] || Bising || [[Bagyong Basyang (2026)|Basyang]]
|-
| Caloy || Chedeng || Carina || Crising || Caloy || Chedeng || Carina || [[Bagyong Crising (2021)|Crising]] || Caloy || Chedeng || [[Bagyong Carina|Carina]] || [[Bagyong Crising|Crising]] || Caloy
|-
| Domeng || Dodong || Dindo || Dante || Domeng || Dodong || [[Bagyong Dindo (2020)|Dindo]] || Dante || Domeng || [[Bagyong Dodong|Dodong]] || Dindo || [[Bagyong Dante (2025)|Dante]] || [[Bagyong Domeng (2026)|Domeng]]
|-
| Ester || Egay || Enteng || Emong || Ester || Egay || Enteng || Emong || [[Bagyong Ester (2022)|Ester]] || [[Bagyong Egay|Egay]] || [[Bagyong Enteng|Enteng]] || [[Bagyong Emong|Emong]] || Ester
|-
| Florita || Falcon || [[Bagyong Ferdie (2016)|Ferdie]] || Fabian || Florita || Falcon || [[Bagyong Ferdie (2020)|Ferdie]] || [[Bagyong Fabian (2021)|Fabian]] || [[Bagyong Florita (2022)|Florita]] || [[Bagyong Falcon|Falcon]] || Ferdie || Fabian || [[Bagyong Francisco (2026)|Francisco]]
|-
| [[Bagyong Glenda|Glenda]] || Goring || Gener || [[Bagyong Gorio (2017)|Gorio]] || Gardo || Goring || Gener || Gorio || [[Bagyong Gardo (2022)|Gardo]] || [[Bagyong Goring|Goring]] || Gener || [[Bagyong Gorio (2025)|Gorio]] || Gardo
|-
| Henry || [[Bagyong Hanna (2015)|Hanna]] || Helen || Huaning || Henry || Hanna || [[Bagyong Helen|Helen]] || Huaning || [[Bagyong Henry (2022)|Henry]] || Hanna || Helen || Huaning || [[Bagyong Henry (2026)|Henry]]
|-
| Inday || Ineng || Igme || [[Bagyong Isang (2017)|Isang]] || Inday || Ineng || Igme || Isang || [[Bagyong Inday (2022)|Inday]] || Ineng || [[Bagyong Igme (17W) (2024)|Igme ]] || [[Bagyong Isang (2025)|Isang]] || [[Super Bagyong Inday|Inday]]
|-
| Jose || Jenny || Julian || [[Bagyong Jolina (2017)|Jolina]] || Josie || [[Bagyong Jenny (2019)|Jenny]] || [[Bagyong Julian (2020)|Julian]] || [[Bagyong Jolina (2021)|Jolina]] || Josie || Jenny || [[Bagyong Julian|Julian]] || [[Bagyong Jacinto (2025)|Jacinto]] || Josie
|-
| Karding || Kabayan || [[Bagyong Karen|Karen]] || Kiko || Karding || Kabayan || [[Bagyong Kristine (2020)|Kristine]] || [[Bagyong Kiko (2021)|Kiko]] || [[Bagyong Karding|Karding]] || Kabayan || [[Bagyong Kristine|Kristine]] || Kiko || [[Bagyong Kiyapo (2026)|Kiyapo]]
|-
| Luis || [[Bagyong Lando|Lando]] || [[Bagyong Lawin|Lawin]] || Lannie || Luis || [[Bagyong Liwayway (2019)|Liwayway]] || [[Bagyong Leon (2020)|Leon]] || [[Bagyong Lannie (2021)|Lannie]] || Luis || {{grey|Liwayway}} || [[Bagyong Leon|Leon]] || [[Bagyong Lannie (2025)|Lannie]] || [[Bagyong Luis–Maymay|Luis]]
|-
| [[Bagyong Mario|Mario]] || Marilyn || Marce || [[Bagyong Maring (2017)|Maring]] || Maymay || Marilyn || Marce || Maring || Maymay || {{grey|Marilyn}} || [[Bagyong Marce|Marce]] || [[Bagyong Mirasol (2025)|Mirasol]] || [[Bagyong Luis–Maymay|Maymay]]
|-
| Neneng || [[Bagyong Nona|Nona]] || [[Bagyong Nina|Nina]] || Nando || Neneng || [[Bagyong Nimfa (2019)|Nimfa]] || [[Bagyong Nika (2020)|Nika]] || [[Bagyong Nando (2021)|Nando]] || [[Bagyong Neneng (2022)|Neneng]] || {{grey|Nimfa}} || [[Bagyong Nika|Nika]] || [[Super Bagyong Nando|Nando]] || Neneng
|-
| Ompong || Onyok || {{grey|Ofel}} || [[Bagyong Odette (2017)|Odette]] || [[Super Bagyong Ompong|Ompong]] || [[Bagyong Onyok (2019)|Onyok]] || [[Bagyong Ofel (2020)|Ofel]] || [[Super Bagyong Odette|Odette]] || Obet || {{grey|Onyok}} || [[Bagyong Ofel|Ofel]] || [[Bagyong Opong|Opong]] || [[Bagyong Obet (2026)|Obet]]
|-
| Paeng || {{grey|''Perla''}} || {{grey|''Pepito''}} || Paolo || Paeng || [[Bagyong Perla (2019)|Perla]] || [[Bagyong Pepito (2020)|Pepito]] || {{grey|Paolo}} || [[Bagyong Paeng|Paeng]] || {{grey|Perla}} || [[Super Bagyong Pepito|Pepito]] || [[Bagyong Paolo (2025)|Paolo]] || Pilandok
|-
| Queenie || {{grey|Quiel}} || {{grey|Quinta}} || Quedan || Queenie || [[Bagyong Quiel (2019)|Quiel]] || [[Bagyong Quinta|Quinta]] || {{grey|Quedan}} || Queenie || {{grey|Quiel}} || [[Bagyong Querubin (2024)|Querubin]] || Quedan || [[Bagyong Queenie (2026)|Queenie]]
|-
| [[Bagyong Ruby|Ruby]] || {{grey|Ramon}} || {{grey|Rolly}} || [[Bagyong Ramil (2017)|Ramil]] || [[Bagyong Rosita|Rosita]] || [[Bagyong Ramon (2019)|Ramon]] || [[Super Bagyong Rolly|Rolly]] || {{grey|Ramil}} || Rosal || {{grey|Ramon}} || [[Bagyong Romina (2024)|Romina]] || [[Bagyong Ramil (2025)|Ramil]] || Rosal
|-
| [[Bagyong Seniang (2014)|Seniang]] || {{grey|''Sarah''}} || {{grey|Siony}} || [[Bagyong Salome (2017)|Salome]] || [[Bagyong Samuel (2018)|Samuel]] || [[Bagyong Sarah (2019)|Sarah]] || [[Bagyong Siony (2020)|Siony]] || {{grey|Salome}} || {{grey|Samuel}} || {{grey|Sarah}} || {{grey|Siony}} || Salome || Samuel
|-
| {{grey|Tomas}} || {{grey|Tisoy}} || {{grey|Tonyo}} || [[Bagyong Tino (2017)|Tino]] || Tomas || [[Bagyong Tisoy|Tisoy]] || [[Bagyong Tonyo (2020)|Tonyo]] || {{grey|Tino}} || {{grey|Tomas}} || {{grey|''Tamaraw''}} || {{grey|Tonyo}} || [[Bagyong Tino|Tino]] || {{grey|Tomas}}
|-
| {{grey|''Usman''}} || {{grey|Ursula}} || {{grey|Ulysses}} || [[Bagyong Urduja|Urduja]] || [[Bagyong Usman|Usman]] || [[Bagyong Ursula|Ursula]] || [[Bagyong Ulysses|Ulysses]] || {{grey|''Uwan''}} || {{grey|''Umberto''}} || {{grey|''Ugong''}} || {{grey|Upang}} || [[Bagyong Uwan|Uwan]] || {{grey|''Umberto''}}
|-
| {{grey|''Venus''}} || {{grey|Viring}} || {{grey|Vicky}} || [[Bagyong Vinta|Vinta]] || {{grey|''Venus''}} || {{grey|Viring}} || [[Bagyong Vicky (2020)|Vicky]] || {{grey|''Verbena''}} || {{grey|''Venus''}} || {{grey|Viring}} || {{grey|Vicky}} || [[Bagyong Verbena (2025)|Verbena]] || {{grey|''Venus''}}
|-
| {{grey|''Waldo''}} || {{grey|Weng}} || {{grey|''Warren''}} || {{grey|Wilma}} || {{grey|''Waldo''}} || {{grey|Weng}} || {{grey|''Warren''}} || {{grey|Wilma}} || {{grey|''Waldo''}} || {{grey|Weng}} || {{grey|''Warren''}} || [[Bagyong Wilma (2025)|Wilma]] || {{grey|''Waldo''}}
|-
| {{grey|Yayang}} || {{grey|Yoyoy}} || {{grey|Yoyong}} || {{grey|''Yasmin''}} || {{grey|Yayang}} || {{grey|Yoyoy}} || {{grey|Yoyong}} || {{grey|''Yasmin''}} || {{grey|Yayang}} || {{grey|Yoyoy}} || {{grey|Yoyong}} || {{grey|''Yasmin''}} || {{grey|Yayang}}
|-
| {{grey|''Zeny''}} || {{grey|Zigzag}} || {{grey|Zosimo}} || {{grey|Zoraida}} || {{grey|''Zeny''}} || {{grey|Zigzag}} || {{grey|Zosimo}} || {{grey|Zoraida}} || {{grey|''Zeny''}} || {{grey|Zigzag}} || {{grey|Zosimo}} || {{grey|Zoraida}} || {{grey|''Zeny''}}
|-class="unsortable"
!colspan=15|References:<ref name="NHEM Review 15"/><ref name="NHEM Review 16"/>
|}
===Mga pangalan sa pagitan ng 2027 at 2029===
{| class="wikitable" width="100%"
|-
! [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2027|2027]] !! [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2028|2028]] !! [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2029|2029]]
|-
| {{grey|Amang}} || {{grey|''Amuyao''}} || {{grey|Auring}}
|-
| {{grey|Betty}} || {{grey|Butchoy}} || {{grey|Bising}}
|-
| {{grey|Chedeng}} || {{grey|Carina}} || {{grey|''Chico''}}
|-
| {{grey|Dodong}} || {{grey|Dindo}} || {{grey|Dante}}
|-
| {{grey|''Emil''}} || {{grey|''Edring''}} || {{grey|''Elias''}}
|-
| {{grey|Falcon}} || {{grey|Ferdie}} || {{grey|Fabian}}
|-
| {{grey|''Gavino''}} || {{grey|Gener}} || {{grey|Gorio}}
|-
| {{grey|Hanna}} || {{grey|Helen}} || {{grey|Huaning}}
|-
| {{grey|Ineng}} || {{grey|Igme}} || {{grey|Isang}}
|-
| {{grey|Jenny}} || {{grey|''Josefa''}} || {{grey|Jacinto}}
|-
| {{grey|Kabayan}} || {{grey|''Kidul''}} || {{grey|Kiko}}
|-
| {{grey|Liwayway}} || {{grey|''Lekep''}} || {{grey|Lannie}}
|-
| {{grey|Marilyn}} || {{grey|Marce}} || {{grey|''Magyawan''}}
|-
| {{grey|Nimfa}} || {{grey|''Nanolay''}} || {{grey|''Nilad''}}
|-
| {{grey|Onyok}} || {{grey|''Onos''}} || {{grey|''Omar''}}
|-
| {{grey|Perla}} || {{grey|''Puwok''}} || {{grey|Paolo}}
|-
| {{grey|Quiel}} || {{grey|Querubin}} || {{grey|Quedan}}
|-
| {{grey|Ramon}} ||{{grey|Romina}} || {{grey|Ramil}}
|-
| {{grey|Sarah}} || {{grey|Siony}} || {{grey|Salome}}
|-
| {{grey|''Tamaraw''}} || {{grey|Tonyo}} || {{grey|''Tala''}}
|-
| {{grey|''Ugong''}} || {{grey|''Upang''}} || {{grey|''Urbano''}}
|-
| {{grey|Viring}} || {{grey|Vicky}} || {{grey|Verbena}}
|-
| {{grey|Weng}} || {{grey|''Warren''}} || {{grey|Wilma}}
|-
| {{grey|Yoyoy}} || {{grey|Yoyong}} || {{grey|''Yasmin''}}
|-
| {{grey|Zigzag}} || {{grey|Zosimo}} || {{grey|Zoraida}}
|-class="unsortable"
!colspan=15|References:<ref name="NHEM Review 15"/><ref name="NHEM Review 16"/>
|}
===Talaan ng mga inialis na pangalan===
; Mga hindi nagamit na pangalan
{{div col start}}
* {{tcname unused|Paloma}} - Paeng
* {{tcname unused|Quadro}} - [[Bagyong Queenie|Queenie]]
* {{tcname unused|Rapido}} - Reming
* {{tcname unused|Roleta}} - [[Bagyong Ramil|Ramil]]
* {{tcname unused|Sibak}} - [[Bagyong Santi (paglilinaw)|Santi]]
* {{tcname unused|Sibasib}} - [[Bagyong Seniang (paglilinaw)|Seniang]]
* {{tcname unused|Tagbanwa}} - [[Bagyong Tomas|Tomas]]
* {{tcname unused|Talahib}} - [[Bagyong Tino (paglilinaw)|Tino]]
* {{tcname unused|Ubbeng}} - Undang, [[Bagyong Urduja (paglilinaw)|Urduja]]
* {{tcname unused|Wisik}} - {{tcname unused|Waldo}}
* {{tcname unused|Yaning}} - [[Bagyong Yolanda|Yolanda]]
* {{tcname unused|Zuma}} - {{tcname unused|Zeny}}
{{div col end}}
==Sanggunian==
{{reflist}}
{{Mga bagyo sa Pilipinas}}
{{DEFAULTSORT:Panahon ng bagyo sa Pilipinas}}
[[Kategorya:Panahon ng bagyo sa Pilipinas]]
k2wldcfivmnbj94zv12a1z5x9kcm4fx
Katedral ng Orvieto
0
304638
2241320
1928418
2026-11-10T10:13:54Z
Ryomaandres
8044
2241320
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox religious building|name=Katedral ng Orvieto|length=|architecture_type=Simbahan|architecture_style=[[Arkitekturang Gotiko|Italyanong Gotiko]]|facade_direction=|groundbreaking=1290|year_completed=1591|construction_cost=|specifications=|capacity=|width=|architecture=yes|width_nave=|height_max=|dome_quantity=|dome_height_outer=|dome_height_inner=|dome_dia_outer=|dome_dia_inner=|spire_quantity=|spire_height=|architect=|website=http://www.opsm.it/|native_name=Duomo di Orvieto|latitude=|infobox_width=|image=Facciata del Duomo di Orvieto.JPG|image_upright=|caption=Patsada ng katedral|map_type=|map_size=|map_caption=|location=[[Orvieto]], Umbria, Italya|geo=|longitude=|leadership=|religious_affiliation=[[Katoliko Romano]]|rite=|province=[[Lalawigan ng Terni|Terni]]|organisational_status=[[Katoliko Romanong Diyosesis ng Orvieto-Todi|Diyosesis ng Orvieto-Todi]]|district=|consecration_year=|status=Pambansang monumento|functional_status=Aktibo|heritage_designation=|materials=}}
[[Talaksan:Orvieto071.jpg|thumb| ''[[Pagpuputong ng Korona sa Mahal na Birhen|Ang Pagpuputong ng Korona sa Birhen]] na'' mosaic sa tuktok na [[gablete]] ng katedral]]
[[Talaksan:Rosone_del_Duomo_di_Orvieto.JPG|thumb| Bintanang rosas]]
[[Talaksan:Pieta_Madonna_Jesus_St_Mary_Magdalene_Nicodemus.jpg|thumb| Ang marmo na ''Pieta'', si ''Madonna na Naglalamay sa Pinako sa Krus kasama si San Nicodemo'']]
Ang '''Katedral ng Orvieto''' ({{Lang-it|Duomo di Orvieto; Cattedrale di Santa Maria Assunta}}) ay isang malaking ika-14 na siglong [[Simbahang Katolika Romana|Katoliko Romanong]] katedral na alay sa [[Pag-aakyat sa Langit kay Maria|Pag-aakyat sa Langit ng Birheng Maria]] at matatagpuan sa bayan ng [[Orvieto]] sa [[Umbria]], gitnang Italya. Mula noong 1986, ang [[Katoliko Romanong Diyosesis ng Orvieto-Todi|katedral ng Orvieto]] ay naging luklukang episkopal din ng dating [[Katoliko Romanong Diyosesis ng Todi|Diyosesis ng Todi]].
Ang gusali ay itinayo sa ilalim ng utos ni [[Papa Urbano IV]] upang gunitain at magbigay ng angkop na tahanan para sa [[Corporal ng Bolsena]], ang relikya ng [[Milagro|himala]] na sinasabing nangyari noong 1263 sa kalapit na bayan ng [[Bolsena]], nang ang isang naglalakbay na pari na may mga pagdududa tungkol sa katotohanan ng [[transubstansiyasyon]] ay natagpuan na ang kanyang [[Banal na tinapay|Ostia]] ay dumudugo nang labis na nabahiran nito ang tela ng altar. Nakaimbak na ngayon ang tela sa Kapilya ng Corporal sa loob ng katedral.
Nong huling bahagi ng ika-16 na siglo, muling ginawa ang sahig at natapos ang harapan. Pagkalipas ng dalawang siglo, ang mga lumang mosaiko ay hinubad at pinalitan ng mga kopya.
Sa pagitan ng 1877 at 1888, ang mga dekorasyon noong ika-16 at ika-17 siglo ay tinanggal upang maibalik ang simbahan sa inaakalang orihinal nitong kagandahan, isang proyektong itinaguyod ng mga inhinyero na sina Carlo Franci at Paolo Zampi, at ng historyador at arkibista na si [[Luigi Fumi]].
== Mga sanggunian ==
242yryvjnrbnuh7xo0jmcg0nif08x6y
2241321
2241320
2026-11-10T10:14:23Z
Ryomaandres
8044
2241321
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox religious building|name=Katedral ng Orvieto|length=|architecture_type=Simbahan|architecture_style=[[Arkitekturang Gotiko|Italyanong Gotiko]]|facade_direction=|groundbreaking=1290|year_completed=1591|construction_cost=|specifications=|capacity=|width=|architecture=yes|width_nave=|height_max=|dome_quantity=|dome_height_outer=|dome_height_inner=|dome_dia_outer=|dome_dia_inner=|spire_quantity=|spire_height=|architect=|website=http://www.opsm.it/|native_name=Duomo di Orvieto|latitude=|infobox_width=|image=Facciata del Duomo di Orvieto.JPG|image_upright=|caption=Patsada ng katedral|map_type=|map_size=|map_caption=|location=[[Orvieto]], Umbria, Italya|geo=|longitude=|leadership=|religious_affiliation=[[Katoliko Romano]]|rite=|province=[[Lalawigan ng Terni|Terni]]|organisational_status=[[Katoliko Romanong Diyosesis ng Orvieto-Todi|Diyosesis ng Orvieto-Todi]]|district=|consecration_year=|status=Pambansang monumento|functional_status=Aktibo|heritage_designation=|materials=}}
[[Talaksan:Orvieto071.jpg|thumb| ''[[Pagpuputong ng Korona sa Mahal na Birhen|Ang Pagpuputong ng Korona sa Birhen]] na'' mosaic sa tuktok na [[gablete]] ng katedral]]
[[Talaksan:Rosone_del_Duomo_di_Orvieto.JPG|thumb| Bintanang rosas]]
[[Talaksan:Pieta_Madonna_Jesus_St_Mary_Magdalene_Nicodemus.jpg|thumb| Ang marmo na ''Pieta'', si ''Madonna na Naglalamay sa Pinako sa Krus kasama si San Nicodemo'']]
Ang '''Katedral ng Orvieto''' ({{Lang-it|Duomo di Orvieto; Cattedrale di Santa Maria Assunta}}) ay isang malaking ika-14 na siglong [[Simbahang Katolika Romana|Katoliko Romanong]] katedral na alay sa [[Pag-aakyat sa Langit kay Maria|Pag-aakyat sa Langit ng Birheng Maria]] at matatagpuan sa bayan ng [[Orvieto]] sa [[Umbria]], gitnang Italya. Mula noong 1986, ang [[Katoliko Romanong Diyosesis ng Orvieto-Todi|katedral ng Orvieto]] ay naging luklukang episkopal din ng dating [[Katoliko Romanong Diyosesis ng Todi|Diyosesis ng Todi]].
Ang gusali ay itinayo sa ilalim ng utos ni [[Papa Urbano IV]] upang gunitain at magbigay ng angkop na tahanan para sa [[Corporal ng Bolsena]], ang relikya ng [[Milagro|himala]] na sinasabing nangyari noong 1263 sa kalapit na bayan ng [[Bolsena]], nang ang isang naglalakbay na pari na may mga pagdududa tungkol sa katotohanan ng [[transubstansiyasyon]] ay natagpuan na ang kanyang [[Banal na tinapay|Ostia]] ay dumudugo nang labis na nabahiran nito ang tela ng altar. Nakaimbak na ngayon ang tela sa Kapilya ng Corporal sa loob ng katedral.
Nong huling bahagi ng ika-16 na siglo, muling ginawa ang sahig at natapos ang harapan. Pagkalipas ng dalawang siglo, ang mga lumang mosaiko ay hinubad at pinalitan ng mga kopya.
Sa pagitan ng 1877 at 1888, ang mga dekorasyon noong ika-16 at ika-17 siglo ay tinanggal upang maibalik ang simbahan sa inaakalang orihinal nitong kagandahan, isang proyektong itinaguyod ng mga inhinyero na sina Carlo Franci at Paolo Zampi, at ng historyador at arkiberong si [[Luigi Fumi]].
== Mga sanggunian ==
cazylcvfoxyxrt1pems5m8zx9knj14o
Pordenone
0
305195
2241336
2240994
2026-11-10T10:29:02Z
Ryomaandres
8044
2241336
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Pordenone|province=[[Lalawigan ng Pordenone|Pordenone]] (PN)|website={{official website|http://www.comune.pordenone.it}}|area_code=0434|postal_code=33170|day=Abril 25<ref>Dahil sumasabay sa isang pambansang kapistahan, ang lokal na kapistahan ay turing Setyembre 8</ref>|saint=[[San Marcos]]|elevation_m=24|elevation_footnotes=|population_demonym=Pordenonesi|population_footnotes=|area_total_km2=38.2|area_footnotes=|mayor=[[Alessandro Ciriani]] (mula 20 Hunyo 2016)|mayor_party=|frazioni=Borgomeduna, Rorai Grande, San Gregorio, Torre, Vallenoncello, Villanova di Pordenone|region=[[Friuli-Venezia Giulia]]|official_name=Comune di Pordenone|coordinates_footnotes=|coordinates={{coord|45|57|N|12|39|E|region:IT_type:city(51044)|display=inline,title}}|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|map_caption=|map_alt=|image_map=|shield_alt=|image_shield=Pordenone-Stemma.png|image_caption=Bulwagang Panlungsod ng Pordenone at Campanile|image_alt=|imagesize=|image_skyline=Pordenone-Palazzo comunale e campanile del Duomo di San Marco.jpg|native_name={{lang|vec|Pordenon}} {{small|([[Venetian language|Venetian]], [[Friulian language|Friulian]])}}|footnotes=}}Ang '''Pordenone''' (Italyano: [pordeˈnoːne]; [[Wikang Veneto|Veneto]] at [[Friulano]]: ''Pordenon'') ay ang pangunahing ''[[komuna]]'' ng [[lalawigan ng Pordenone]] ng hilagang-silangang [[Italya]] sa rehiyon ng [[Friuli-Venezia Giulia]].
Ang pangalan ay nagmula sa Latin ''Portus Naonis'', nangangahulugang 'daungan sa Ilog na Noncello (Latin ''Naon'')'.
== Ekonomiya ==
Kilala ang Pordenone higit sa lahat sa produksiyon ng mga seramiko at terracotta.<ref name="Aci">{{cite book |title=Atlante cartografico dell'artigianato |publisher=A.C.I. |year=1985 |location=Rome |p=19 |chapter=1}}</ref> Ang lungsod, na palaging isang lugar na pang-agrikultura, ay umunlad nang malaki noong ikalabinsiyam na siglo sa sektor ng tela, kasabay ng rebolusyong industriyal at ang pag-unlad ng industriya ay kasabay ng panahon pagkatapos ng digmaan.
Kasunod ng pandaigdigang krisis sa pananalapi noong 2007, nakaranas ang Pordenone ng lumalalang krisis sa ekonomiya. Ito ay pinalala pa ng ilang mga salik, kabilang ang, sa isang banda, ang kawalan ng kompetisyon ng bayan, mga gastos sa paggawa, mahinang impraestruktura, sobrang mahal na enerhiya, at kakulangan ng pondo para sa inobasyon.<ref>{{Cite news |date=27 July 2012 |title=«Costretti a delocalizzare se non si crea competitività» - Intervista a Andrea Sasso e Luigi Campello, rispettivamente presidente e vice di Ceced. |publisher=Messaggero Veneto - Giornale del Friuli}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* [http://www.comune.pordenone.it Opisyal na website] {{In lang|it}}
* [https://web.archive.org/web/20091012020841/http://museoarte.comune.pordenone.it/ Town Art Museum] {{In lang|it}}
* [https://web.archive.org/web/20201130090509/https://www.comune.pordenone.it/it/comune/il-comune/strutture/museoarcheologico Western Friuli Archaeological Museum] {{In lang|it}}
* [https://www.comune.pordenone.it/it/comune/il-comune/strutture/museostorianaturale Town Science Museum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201129192400/https://www.comune.pordenone.it/it/comune/il-comune/strutture/museostorianaturale/ |date=2020-11-29 }} {{In lang|it}}
* [https://consorziocastelli.it/castles/pordenone/torre?set_language=en Castello di Torre]
{{Province of Pordenone|nocat=yes}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
95pnietvi8l153h4oqdxi56iie10ntb
Ostuni
0
305955
2241319
2199868
2026-11-10T10:12:50Z
Ryomaandres
8044
2241319
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Ostuni|province=[[Lalawigan ng Brindisi|Brindisi]] (BR)|website={{official website|http://www.comune.ostuni.br.it}}|area_code=0831|postal_code=72017|day=Agosto 26|saint=[[San Orontio ng Lecce]]|elevation_m=207|elevation_footnotes=|population_demonym=Ostunesi|population_footnotes=<ref>Population from [[Istituto Nazionale di Statistica|ISTAT]]</ref>|area_total_km2=223|area_footnotes=|mayor=Gianfranco Coppola|mayor_party=Forza Italia|frazioni=Barbagianni, Boccadoro, Cavallerizza, Cervaloro, Chiobbica, Costa Merlata, Deserto Parco Monsignore, Fantese, Galante, Giovannarocca, Grotta Figazzano, Monticelli, Pascarosa, Pilone, Pinto, Ramunno, Refrigerio, Rosa Marina, Villanova.|region=[[Apulia]]|official_name=Comune di Ostuni|shield_alt=|native_name={{native name|nap|Ostune}}<br/>{{native name|scn|Stune}}<br/>{{native name|el|Astynèon}}|image_skyline=Ostuni.jpg|imagesize=|image_alt=|image_caption=Panorama ng Ostuni|image_shield=Ostuni-Stemma.gif|shield_size=|coordinates_footnotes=|image_map=|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=left|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|40|44|N|17|35|E|display=inline}}|footnotes=}}Ang '''Ostuni''' ({{Lang-nap|Ostune|label=[[Bari dialect|Barese]]}}; Salentino; {{Lang-grc|Αστυνέον|Astynéon}}) ay isang lungsod at ''[[komuna]]'', na matatagpuan mga 8 km mula sa baybayin, sa [[lalawigan ng Brindisi]], rehiyon ng [[Apulia]], [[Italya]]. Ang bayan ay may populasyon na halos 32,000 sa panahon ng taglamig, ngunit maaaring tumaas sa 100,000 mga naninirahan sa panahon ng tag-init, kabilang sa mga pangunahing bayan na nakakaakit ng mga turista sa Apulia. Mayroon din itong pamayanan ng mga imigranteng Britaniko at Aleman at may isang industriyal na sona. Ang rehiyon ay gumagawa ng de-kalidad na langis ng oliba at [[Ostuni DOC|alak]].
== Kasaysayan ==
Ang teritoryo ng Ostuni ay naninirahan na sa [[Gitnang Paleolitiko]] (50,000-40,000 taon na ang nakalilipas). Ang maburol na lugar, tahanan ng maraming [[kuweba]], ay nag-aalok ng perpektong natural na mga silungan para sa mga primitibong komunidad ng tao.
Ang napakapartikular na konurbasyong ng [[medyebal]] na [[Borgo (heograpiya)|borgo]], na may mga bahay na nakasandal sa isa't isa at ang pagkakaroon ng maramihang-palapag na domus palatiate, ay nagsimula sa makasaysayang panahon na ito at ipinaliwanag kapuwa sa pamamagitan ng mga pangangailangan sa pagtatanggol at sa pamamagitan ng pagnanais na ganap na pagsamantalahan sa lapad at taas ang lahat ng espasyo na magagamit sa loob ng mga dingding.
== Sport ==
=== Mga pasilidad sa sport ===
Munisipal na estadyo na may kalupaang damo, na may kapasidad na 2,200 upuan; sports hall na may 1200 upuan; 450-seat tensostatic arena; panloob na munisipal na swimming pool; mga tennis court.
== Mga sanggunian ==
<references />
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website|http://www.comune.ostuni.br.it/}}
* [https://reisemagazin-online.com/ostuni-ein-traum-in-weiss/ Ang impormasyon tungkol sa Ostuni sa German Reisemagazin]
* [https://www.italyscapes.com/location/apulia/ostuni/ Maigting na Patnubay ng Ostuni] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201021155127/https://www.italyscapes.com/location/apulia/ostuni/ |date=2020-10-21 }}
{{Lalawigan ng Brindisi}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
s0hcgz3vjk3u7d8af8c1yvdyq44nmmr
Palo del Colle
0
307042
2241315
2226410
2026-11-10T10:09:41Z
Ryomaandres
8044
2241315
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Palo del Colle|elevation_min_m=|mayor=Tommaso Amendolara|area_footnotes=|area_total_km2=79|population_footnotes=<ref>Population from [[Istituto Nazionale di Statistica|ISTAT]]</ref>|population_demonym=Palesi|elevation_footnotes=|elevation_max_m=|frazioni=Auricarro|elevation_m=151|saint=[[Krusipiho|Banal na Krusipiho]]|day=Setyembre 16|postal_code=70027|area_code=080|website={{official website|http://www.comune.palodelcolle.ba.it/}}|mayor_party=Partito Democratico|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Bari|Bari]] (BA)|official_name=Comune di Palo del Colle|shield_alt=Coat of arms of Palo del Colle|native_name=|image_skyline=Palo del Colle - Comune di Palo del Colle - 2023-09-27 13-51-47 003.jpg|imagesize=|image_alt=|image_caption=Piazza Santa Croce|image_shield=PalodelColle_Stemma.gif|image_map=|region=[[Apulia]]|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=bottom|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|41|3|N|16|42|E|region:IT|display=inline}}|coordinates_footnotes=|footnotes=}}Ang '''Palo del Colle''' ([[Diyalektong Bari|Palese]]: {{Lang|nap|Pàle}} ) ay isang bayan at ''[[komuna]]'' sa [[Kalakhang Lungsod ng Bari]], [[Apulia]], [[Katimugang Italya]]. Ang bayan ng Palo del Colle ay halos {{Convert|15|km|mi|0}} papasok sa lupain mula sa lungsod ng Bari. Nasa isang burol ito (kaya't ang pangalan ay "Polo sa Burol").
== Heograpiyang pisikal ==
=== Klima ===
Sa pangkalahatan ay [[Klimang Mediteraneo|Mediteraneo]], ang klima ng Palo, ayon sa [[Pag-uuri ng klima ni Köppen|pag-uuri ng klima ni Köppeng pangklima ng Köppen]], ay kabilang sa sonang Cs, ibig sabihin ay mainit na may tuyong tag-init, na nailalarawan sa pamamagitan ng malamig na taglamig na kadalasang sinasabayan ng malamig na hanging Balkaniko at mahaba at mainit na tag-init, na kadalasang nakapapaso dahil sa pagkilos ng mainit na hanging sirocco. Ang karaniwang temperatura sa taglamig ay nasa humigit-kumulang 8°C at ang tag-araw ay 23°C, na may taunang pag-ulan na halos wala pang 600 mm. Maaaring mangyari ang mga hamog na nagyelo sa tagsibol dahil sa malaking saklaw ng temperatura.
== Kasaysayan ==
=== Pinagmulan ===
Ang kayamanan ng mga natuklasan sa lugar (pangunahin na binubuo ng mga libingan kasama ang kanilang mga gamit panglibing), na natuklasan ng mga arkeologong sina Paolo at Lorenzo Cassalbini, ay tila sumusuporta sa mga pinagmulan ng pamayanan bago ang panahon ng mga Romano, na maaaring maiugnay sa mga populasyong Italiko sa halip na mga kolonista mula sa Gresya.<ref name="storia">{{Cita web|url=http://www.palodelcolle.net/storia/storia.php?id=nome|titolo=Storia di Palo: il nome}}</ref> Ang antroponimong Palionenses, na binanggit sa ''[[Naturalis historia]]'' ni [[Plinio ang Nakatatanda]] sa mga sinaunang naninirahan sa [[Regio II Apulia et Calabria|Regio II,]] ay nasubaybayan pabalik sa pagkakaroon ng mga pamayanang ito.
Ayon sa historyador na si Cirielli,<ref>Citato in [http://www.palodelcolle.net/storia/storia.php?id=nome Storia di Palo]</ref> ang antroponimong ito ay dapat na masubaybayan pabalik sa toponimong Palìon, na nagbago noong panahon ng mga Romano sa Palium at pagkatapos ay sa Palum.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}{{Kalakhang Lungsod ng Bari}}
[[Kategorya:Mga bayan at lungsod sa Apulia]]
hono32irh8uikpdznplkofvbky5atdh
Poggibonsi
0
307043
2241332
2027202
2026-11-10T10:27:11Z
Ryomaandres
8044
2241332
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Poggibonsi|province=[[Lalawigan ng Siena|Siena]] (SI)|website={{official website|http://www.comune.poggibonsi.si.it/}}|area_code=0577|postal_code=53036|day=Abril 28|saint=[[Luchesius Modestini|San Luchesius]]|elevation_m=116|elevation_footnotes=|population_demonym=Poggibonsesi|population_footnotes=|area_total_km2=70.59|area_footnotes=|mayor=David Bussagli|mayor_party=|frazioni=[[Bellavista, Poggibonsi|Bellavista]], [[Staggia Senese]]|region=[[Toscana]]|official_name=Comune di Poggibonsi|coordinates_footnotes=|coordinates={{coord|43|28|N|11|09|E|display=inline}}|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|map_caption=|map_alt=|image_map=|shield_alt=|image_shield=Poggibonsi-Stemma.svg|image_caption=Poggibonsi|image_alt=|imagesize=|image_skyline=PoggibonsiPanorama4.jpg|native_name=|footnotes=}}Ang '''Poggibonsi''' ay isang bayan sa [[lalawigan ng Siena]], [[Toscana]], gitnang [[Italya]]. Matatagpuan ito sa ilog [[Elsa (ilog)|Elsa]] at ang pangunahing sentro ng Lambak Valdelsa.
== Kasaysayan ==
Noong ika-10 siglo nagsimula ang pag-unlad ng Borgo di Marte, na kalaunan ay tinawag na Marturi, pagkatapos ay Borgo Vecchio, na ngayon ay Poggibonsi. May iba't ibang teorya ang mga historyador tungkol sa pinagmulan ng sinaunang Borgo Marturi: ang pinakatiyak ngayon ay ito ay Etrusko, bagamn ayon sa alamat ay itinatag ito ng ilang sundalong Romano na nakatakas sa pagkatalo ni [[Catilina]] sa [[Pistoia]] noong 62 BK.
== Mga ''frazione'' ==
Ang munisipalidad ay binubuo ng lungsod ng Poggibonsi at ng mga bayan at nayon (mga ''[[frazione]]'') ng [[Bellavista]] at [[Staggia Senese]]. Ang iba pang kilalang mga nayon ay kinabibilangan ng Case Bolzano, Castiglioni, Cedda, Cinciano, Gavignano, [[Lecchi|Lecchi di Staggia]], Luco, Montemorli, Papaiano, Piandicampi, Sant'Antonio del Bosco, at [[Talciona]].
== Impraestruktura at transportasyon ==
Matatagpuan ang Poggibonsi sa kahabaan ng [[Raccordo autostradale 3|Florencia-Siena motorway junction]], na konektado sa [[Autostrada A1|A1 motorway]] sa hilaga at timog.
== Mga ugnayang pandaigdig ==
Ang Poggibonsi ay [[Kambal na lungsod|kambal]] sa:
* {{Flagicon|Italy}} [[Corleto Perticara]], [[Italya]]
* {{Flagicon|Germany}} [[Werne]], [[Alemanya]]
* {{Flagicon|France}} [[Marcq-en-Barœul]], [[Pransiya]]
== Palakasan ==
Ang lokal na koponan ng [[futbol]] ay [[US Poggibonsi]].
== Mga mamamayan ==
* [[Niccolò da Poggibonsi]], monghe
* [[Alberto Bettiol]], propesyonal na siklista
* Riccardo "Reynor" Romiti, propesyonal na manlalaro
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga pinagkuhanan ==
* Heer, Friedrich. The Mediaeval World Europe 1100-1350.
{{Lalawigan ng Siena}}
jvbr40aezk4nno1w562dp9uyggco8al
Volla, Campania
0
307705
2241258
2240205
2026-11-10T00:22:18Z
Ryomaandres
8044
2241258
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Commune Italya|name=Volla|metropolitan_city=[[Kalakhang Lungsod ng Napoles|Napoles]] (NA)|website={{official website|http://www.comune.volla.na.it/}}|area_code=081|postal_code=80040|day=|saint=|elevation_m=25|elevation_footnotes=|population_demonym=Vollesi|population_footnotes=<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref>|area_total_km2=6.2|area_footnotes=|mayor=|mayor_party=|frazioni=|region=[[Campania]]|official_name=|coordinates_footnotes=|coordinates={{coord|40|53|N|14|20|E|type:city(23,251)_region:IT|display=inline}}|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|map_caption=|map_alt=|image_map=|shield_alt=|image_shield=|image_caption=Munisipyo|image_alt=|imagesize=|image_skyline=Comune di volla.jpg|native_name=|footnotes=}}Ang '''Volla''' ({{Lang-nap|'A Vólla}}) ay isang ''[[comune]]'' (komuna o munisipalidad) sa [[Kalakhang Lungsod ng Napoles]] sa[[Italya|Italyanong]] rehiyon ng [[Campania]], na matatagpuan mga {{Convert|9|km|mi}} hilagang-silangan ng [[Napoles]]. Ang ekonomiya nito ay nakabatay sa agrikultura.
Ang hangganan ng Volla ay sa mga sumusunod na munisipalidad: [[Casalnuovo di Napoli]], [[Casoria]], [[Cercola]], [[Napoles]], at [[Pollena Trocchia]].
== Kasaysayan ==
Noong Mayo 2000, ang bayan ng Vesuvian ay nakakuha ng atensiyon ng pambansang media sa loob ng ilang araw kasunod ng malupit na mga pahayag laban sa [[Camorra]] ng kura paroko na si Don Franco Gaeta, na sa isang homiliya ay umaasa na tatawagin ng Panginoon sa kanyang sarili (na tumutukoy sa kanilang kamatayan) ang mga kriminal na ayaw talikuran ang kanilang delingkuwenteng pamumuhay.<ref>[http://www.repubblica.it/online/cronaca/prete/prete/prete.html Articolo sull'argomento da "Repubblica.it]".</ref><ref>{{Cita web|http://archiviostorico.corriere.it/2000/maggio/21/Omelia_choc_chiesa_Dio_redimi_co_0_0005217989.shtml|Articolo sull'argomento da "Corriere.it".}}</ref>
== Mga monumento at lugar ng interes ==
* Simbahan ng Inmaculada Concepcion at ng San Michele (1975)
* Masseria ng Monteoliveto Grande
* Mga labi ng kastilyo. Ang mga paikot na pader lamang ang nananatili, pati na rin ang mga bilog na arko at ang quadrangulong tore.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* [https://web.archive.org/web/20121025101207/http://www.comune.volla.na.it/ Opisyal na website]
{{Kalakhang Lungsod ng Napoles}}
3xdrskxkpb6u5hgute1o91mx8grxbj7
Timog Luzon
0
308130
2241309
2239443
2026-11-10T10:02:42Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Mga lalawigan */
2241309
wikitext
text/x-wiki
{{For|Kauuluhang rehiyon|Hilagang Luzon}}
{{For|dating rehiyon|Timog Katagalugan}}
{{Infobox settlement
|name = Timog Luzon
|native_name = ''Southern Luzon''
|official_name = South Luzon
| other_name =
| image_skyline = {{Photomontage
| photo1a = Sabang Bay.jpg{{!}}Puerto Galera, East Mindoro
| photo1b = CalambaCityjf2751 08.JPG{{!}}Cityhall in Calamba, Laguna
| photo2a = Taal Volcano crater lake 8-8-2014.jpg{{!}}Crater lake of Taal Volcano
| photo2b = Mt.Mayon tam3rd.jpg{{!}}Mt. Mayon
| photo3a = PUERTO PRINCESA UNDERGROUND RIVER.jpg{{!}}Puerto Princesa Underground River
| photo3b = Bundok Banahaw.jpg{{!}}Mount Banahaw in Quezon
| size = 270
| position = center
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
| foot_montage = From left-to-right, top-to-bottom: [[Puerto Galera]], Rizal Monument Calamba, Taal Volcano, Puerto Princesa Underground River & Mt. Banahaw
}}
| settlement_type = [[Rehiyon ng Pilipinas|Kauuluhang rehiyon]]
| pushpin_map = <!-- Philippines -->
| pushpin_map_caption = Location of Canlubang within the Philippines
|coordinates =
| subdivision_type = [[Kontinente]]
| subdivision_name = [[Timog Silangang Asya]]
| subdivision_type1 = [[Bansa]]
| subdivision_name1 = [[Pilipinas]]
| subdivision_type2 = [[Estado]]
| subdivision_name2 = [[Luzon]]
| subdivision_type3 = [[Rehiyon]]
| subdivision_name3 = [[Rehiyon ng Bicol|Bikol]]<br>[[Calabarzon]]<br>[[Mimaropa]]<br>''[[Kalakhang Maynila]]''
| subdivision_type4 = Punong kabisera
| subdivision_name4 = ''[[Calamba, Laguna|Calamba]]''<br>''[[Calapan]]''<br>''[[Legazpi, Albay|Legazpi]]''<br>''[[Maynila]]''
| subdivision_type5 = [[Lungsod|Mataas na lungsod]]
| subdivision_name5 = [[Lucena]]<br>[[Puerto Princesa]]<br>[[Lungsod ng Quezon]]
| subdivision_type6 = [[Lungsod|Nagsasariling lungsod]]
| subdivision_name6 = [[Naga, Camarines Sur|Naga]]
| population_total = [[To be announced|TBA]]
| population_as_of = 2015
| blank_name_sec1 = [[Mga wika sa Pilipinas|Wika]]
| blank_info_sec1 = {{hlist|'''[[Wikang Tagalog|Tagalog]]'''| [[Taglish]]| [[Batangas Tagalog]]|[[tayabasing Tagalog|Tayabas Tagalog]]|[[Wikang Bikol|Bikolano]]}}
| blank1_name_sec2 = [[Mga lungsod ng Pilipinas|Mga lungsod]]
| blank1_info_sec2 = 21
| area_land_km2 =
}} <!-- Infobox ends -->
Ang '''Timog Luzon''' o '''Southern Luzon''' ay isang Kauuluhang rehiyon na matatagpuan sa timog bahaging rehiyon ng [[Luzon]], ito ay binubuo ng tatlong rehiyon mula sa Timog Gitnang Luzon: '''Calabarzon (IV-A)''', Timog Kanlurang Luzon: '''Mimaropa (IV-B)''' at Timog Silangang Luzon: '''Rehiyon ng Bicol (V)''', kabilang na rin nasama ay ang '''Kalakhang Maynila (Metro Manila)''' ay binubuo sa noon ay [[Timog Katagalugan]] 1965-2002 maliban sa Bicol (V). Ito ay tinatawag na mga: Sub-rehiyon sa isla ng Hilagang Pilipinas o Luzon na hinati sa tatlong pangkat, dito matatagpuan ang mga pinakamalaking lawa, mga aktibong bulkan, mga bukal/sapa/talon, at nagpuputiang dalampisagan, rito makikita ang hangganan ng kabuuang rehiyon mula [[Kalakhang Maynila]] hanggang [[Kabisayaan]].<ref>https://www.touropia.com/southern-luzon-philippines</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.selectiveasia.com/philippines-holidays/travel-guides/southern-luzon |title=Archive copy |access-date=2021-01-30 |archive-date=2021-01-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210115233900/https://www.selectiveasia.com/philippines-holidays/travel-guides/southern-luzon |url-status=dead }}</ref>
Ang lalawigan ng [[Palawan]] ang pinakamahabang probinsya sa rehiyon na matatagpuan sa bahagi ng [[Kanlurang Dagat Pilipinas]] at [[Dagat Sulu]] na noo'y bahagi ng [[Kanlurang Kabisayaan]] ngunit napa-bilang sa [[Mimaropa]] at ang lalawigan ng [[Marinduque]] ang pinakamaliit na lalawigang isla sa Timog Luzon.
== Mga rehiyon ==
{{multiple image
|direction = horizontal
|align = center
|header =
|total_width =
|image1 = Ph CALABARZON.png
|caption1 = CALABARZON, 4-A
|width1 = 170
|image2 = Ph MIMAROPA.png
|caption2 = MIMAROPA, 4-B
|width2 = 170
|image3 = Ph bicol.png
|caption3 = Rehiyong BICOL.
|width3 = 170
|image4 = Political map of Metro Manila.svg
|width4= 170
|caption4 = Kalakhang Maynila
}}
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! Rehiyon !! Rehiyong kabisera !! Populasyon (2015) !! Basin
|-
! [[Rehiyon ng Bicol|Bikol]]
| [[Legazpi, Albay|Legazpi]]
| 5,796,989
| Dagat Kabisayaan, Philippine Sea
|-
! [[Calabarzon]]
| [[Calamba, Laguna|Calamba]]
| 14,414,774
| Dagat Sibuyan, South China Sea, at Philippine Sea
|-
! [[Mimaropa]]
| [[Calapan]]
| 2,963,360
| Dagat Sulu at South China Sea
|-
! ''[[Kalakhang Maynila]]
| [[Maynila]]
| 14,001,751
| Baybayin ng Maynila
|}
== Mga lalawigan ==
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! [[Lalawigan ng Pilipinas|Lalawigan]]/[[mga lungsod ng Pilipinas|Lungsod]] !! Kabisera !! Populasyon<br />([[2010]])<ref name='2010 Census of Population'>{{cite web | url = http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | title = 2010 Census of Population | publisher = Philippine National Statistics Office | accessdate = 2012-04-21 | archive-date = 2012-06-25 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120625153211/http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | url-status = dead }}</ref> !! Sukat<br />([[Kilometro Kwadrado|km²]]) !! Densidad<br />(bawat km²) !! Mga wika
|-
|[[Albay]]<br>[[File:Flag of Albay.svg|200px]]
|[[Legazpi, Albay|Legazpi]]
|1,314,826
|
|
|[[Wikang Albay Bikol]] (Southern Bicolano)
|-
|[[Batangas]]<br>[[File:Flag of Batangas (2023).jpg|200px]]
|[[Lungsod ng Batangas]]
|2,377,395
|3,165.8
|751
|[[Batangas Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Camarines Norte]]<br>[[File:Camarines Norte Government Flag.png|200px]]
|[[Daet, Camarines Norte|Daet]]
|542,915
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Camarines Sur]]<br>[[File:Vlag Fil CamarinesSur.gif|200px]]
|[[Pili, Camarines Sur|Pili]]
|1,952,544
|260,964
|
|rowspan="2"| [[Wikang Gitnang Bikol]] (Central Bicolano)
|-
|[[Catanduanes]]<br>[[File:PH-CAT Flag.png|200px]]
|[[Virac, Catanduanes|Virac]]
|260,964
|
|
|-
|[[Cavite]]<br>[[File:PH-CAV Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Imus|Imus]]
|3,090,691
|1,287.6
|2,400.4
|[[Kabite Tagalog]] (Simplified Tagalog)
|-
|[[Laguna]]<br>[[File:Vlag Fil Laguna.gif|200px]]
|[[Santa_Cruz,_Laguna|Santa Cruz]]
|2,669,847
|1,759.7
|1,517.2
|rowspan="2"| [[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Marinduque]]<br>[[File:PH-MAD Flag.png|200px]]
|[[Boac]]
|819,400
|
|
|-
|[[Masbate]]<br>[[File:Vlag Fil Masbate.gif|200px]]
|[[Lungsod ng Masbate]]
|892,393
|
|
|Bisakol (Southern Bicolano)
|-
|[[Occidental Mindoro]]<br>[[File:Occ. Mindoro Flag.png|200px]]
|[[Mamburao, Occidental Mindoro|Mamburao]]
|464,000
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Oriental Mindoro]]<br>[[Ladawan:Orien. Mindoro Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Calapan|Calapan]]
|819,400
|
|
|[[Batangas Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Palawan]]<br>[[File:Flag of Palawan, Philippines.svg|200px]]
|[[Lungsod ng Puerto Princesa|Puerto Princesa]]
|940,200
|
|
|[[Wikang Cuyonon]], [[Wikang Tagalog]]
|-
|[[Quezon]]<br>[[File:Quezon Flag.png|200px]]
|[[Lucena]]
|1,740,638
|8,706.6
|199.9
|[[Wikang Tagalog]] ([[Tayabasing Tagalog]], Traditional Tagalog)
|-
|[[Rizal]]<br>[[File:Rizal Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Antipolo|Antipolo]]
|2,484,840
|1,308.9
|1,898.4
|Rizal Tagalog (Simplified Tagalog)
|-
|[[Romblon]]<br>[[File:PH-ROM Flag.png|200px]]
|[[Romblon, Romblon|Romblon]]
|313,400
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Sorsogon]]<br>[[File:PH-SOR Flag 2.png|200px]]
|[[Lungsod ng Sorsogon]]
|792,949
|
|
|Sorsogon Bikolano (Southern Bicolano)
|-
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
|-
|''[[Lucena]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Tayabasing Tagalog, Traditional Tagalog)
|-
|''[[Naga, Camarines Sur|Naga]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Gitnang Bikol]] (Central Bicolano)
|-
|''[[Lungsod ng Puerto Princesa|Puerto Princesa]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Cebuano]] (Cebuano)/Tagalog
|}
{{Largest cities
| province = Timog Luzon
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Pilipinas
| div_name = Timog Luzon
| div_link = Rehiyon{{!}}Rehiyon
| city_1 = Antipolo{{!}}'''Antipolo'''
| div_1 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_1 = 887,399
| img_1 = Antipolocityjf.JPG
| city_2 = Dasmariñas{{!}}Dasmariñas
| div_2 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_2 = 703,141
| img_2 = Dasmariñasjf 9275 04.JPG
| city_3 = Bacoor{{!}}Bacoor
| div_3 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_3 = 664,625
| img_3 = Bacoor Aerial View Talaba.jpg
| city_4 = Calamba, Laguna{{!}}Calamba
| div_4 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_4 = 539,671
| img_4 = Calamba City skyline.jpg
| city_5 = Imus{{!}}'''Imus'''
| div_5 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_5 = 496,794
| city_6 = General Trias{{!}}General Trias
| div_6 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_6 = 450,583
| city_7 = Santa Rosa, Laguna{{!}}Santa Rosa
| div_7 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_7 = 414,812
| city_8 = Biñan{{!}}Biñan
| div_8 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_8 = 407,437
| city_9 = Lipa, Batangas{{!}}Lipa
| div_9 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_9 = 372,931
| city_10 = Cabuyao{{!}}Cabuyao
| div_10 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_10 = 355,330
| city_11 = Lungsod ng Batangas{{!}}'''Batangas City'''
| div_11 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_11 = 351,437
| city_12 = San Pedro, Laguna{{!}}San Pedro
| div_12 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_12 = 326,001
| city_13 = Puerto Princesa{{!}}'''''Puerto Princesa'''''
| div_13 = Mimaropa{{!}}Mimaropa 4-B
| pop_13 = 307,079
| city_14 = San Pablo, Laguna{{!}}San Pablo
| div_14 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_14 = 285,348
| city_15 = Lucena{{!}}'''''Lucena'''''
| div_15 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_15 = 278,924
| city_16 = Santo Tomas, Batangas{{!}}Santo Tomas
| div_16 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_16 = 218,500
| city_17 = Trece Martires{{!}}Trece Martires
| div_17 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_17 = 210,503
| city_18 = Legazpi, Albay{{!}}'''Legazpi'''
| div_18 = Bicol{{!}}Bicol, 5
| pop_18 = 196,639
| city_19 = Tanauan, Batangas{{!}}Tanauan
| div_19 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_19 = 193,936
| city_20 = Naga, Camarines Sur{{!}}Naga
| div_20 = Bicol{{!}}Bicol, 5
| pop_20 = 174,931
}}
==Tingnan rin==
* [[Gitnang Luzon]]
==Sanggunian==
{{reflist}}
{{Luzon}}
{{Rehiyon ng Pilipinas}}
[[Kategorya:Rehiyon ng Pilipinas]]
{{pilipinas-stub}}
iplxy4a8kzko8d3m8w7jcjsq8tw09q7
2241311
2241309
2026-11-10T10:04:39Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Mga lalawigan */
2241311
wikitext
text/x-wiki
{{For|Kauuluhang rehiyon|Hilagang Luzon}}
{{For|dating rehiyon|Timog Katagalugan}}
{{Infobox settlement
|name = Timog Luzon
|native_name = ''Southern Luzon''
|official_name = South Luzon
| other_name =
| image_skyline = {{Photomontage
| photo1a = Sabang Bay.jpg{{!}}Puerto Galera, East Mindoro
| photo1b = CalambaCityjf2751 08.JPG{{!}}Cityhall in Calamba, Laguna
| photo2a = Taal Volcano crater lake 8-8-2014.jpg{{!}}Crater lake of Taal Volcano
| photo2b = Mt.Mayon tam3rd.jpg{{!}}Mt. Mayon
| photo3a = PUERTO PRINCESA UNDERGROUND RIVER.jpg{{!}}Puerto Princesa Underground River
| photo3b = Bundok Banahaw.jpg{{!}}Mount Banahaw in Quezon
| size = 270
| position = center
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
| foot_montage = From left-to-right, top-to-bottom: [[Puerto Galera]], Rizal Monument Calamba, Taal Volcano, Puerto Princesa Underground River & Mt. Banahaw
}}
| settlement_type = [[Rehiyon ng Pilipinas|Kauuluhang rehiyon]]
| pushpin_map = <!-- Philippines -->
| pushpin_map_caption = Location of Canlubang within the Philippines
|coordinates =
| subdivision_type = [[Kontinente]]
| subdivision_name = [[Timog Silangang Asya]]
| subdivision_type1 = [[Bansa]]
| subdivision_name1 = [[Pilipinas]]
| subdivision_type2 = [[Estado]]
| subdivision_name2 = [[Luzon]]
| subdivision_type3 = [[Rehiyon]]
| subdivision_name3 = [[Rehiyon ng Bicol|Bikol]]<br>[[Calabarzon]]<br>[[Mimaropa]]<br>''[[Kalakhang Maynila]]''
| subdivision_type4 = Punong kabisera
| subdivision_name4 = ''[[Calamba, Laguna|Calamba]]''<br>''[[Calapan]]''<br>''[[Legazpi, Albay|Legazpi]]''<br>''[[Maynila]]''
| subdivision_type5 = [[Lungsod|Mataas na lungsod]]
| subdivision_name5 = [[Lucena]]<br>[[Puerto Princesa]]<br>[[Lungsod ng Quezon]]
| subdivision_type6 = [[Lungsod|Nagsasariling lungsod]]
| subdivision_name6 = [[Naga, Camarines Sur|Naga]]
| population_total = [[To be announced|TBA]]
| population_as_of = 2015
| blank_name_sec1 = [[Mga wika sa Pilipinas|Wika]]
| blank_info_sec1 = {{hlist|'''[[Wikang Tagalog|Tagalog]]'''| [[Taglish]]| [[Batangas Tagalog]]|[[tayabasing Tagalog|Tayabas Tagalog]]|[[Wikang Bikol|Bikolano]]}}
| blank1_name_sec2 = [[Mga lungsod ng Pilipinas|Mga lungsod]]
| blank1_info_sec2 = 21
| area_land_km2 =
}} <!-- Infobox ends -->
Ang '''Timog Luzon''' o '''Southern Luzon''' ay isang Kauuluhang rehiyon na matatagpuan sa timog bahaging rehiyon ng [[Luzon]], ito ay binubuo ng tatlong rehiyon mula sa Timog Gitnang Luzon: '''Calabarzon (IV-A)''', Timog Kanlurang Luzon: '''Mimaropa (IV-B)''' at Timog Silangang Luzon: '''Rehiyon ng Bicol (V)''', kabilang na rin nasama ay ang '''Kalakhang Maynila (Metro Manila)''' ay binubuo sa noon ay [[Timog Katagalugan]] 1965-2002 maliban sa Bicol (V). Ito ay tinatawag na mga: Sub-rehiyon sa isla ng Hilagang Pilipinas o Luzon na hinati sa tatlong pangkat, dito matatagpuan ang mga pinakamalaking lawa, mga aktibong bulkan, mga bukal/sapa/talon, at nagpuputiang dalampisagan, rito makikita ang hangganan ng kabuuang rehiyon mula [[Kalakhang Maynila]] hanggang [[Kabisayaan]].<ref>https://www.touropia.com/southern-luzon-philippines</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.selectiveasia.com/philippines-holidays/travel-guides/southern-luzon |title=Archive copy |access-date=2021-01-30 |archive-date=2021-01-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210115233900/https://www.selectiveasia.com/philippines-holidays/travel-guides/southern-luzon |url-status=dead }}</ref>
Ang lalawigan ng [[Palawan]] ang pinakamahabang probinsya sa rehiyon na matatagpuan sa bahagi ng [[Kanlurang Dagat Pilipinas]] at [[Dagat Sulu]] na noo'y bahagi ng [[Kanlurang Kabisayaan]] ngunit napa-bilang sa [[Mimaropa]] at ang lalawigan ng [[Marinduque]] ang pinakamaliit na lalawigang isla sa Timog Luzon.
== Mga rehiyon ==
{{multiple image
|direction = horizontal
|align = center
|header =
|total_width =
|image1 = Ph CALABARZON.png
|caption1 = CALABARZON, 4-A
|width1 = 170
|image2 = Ph MIMAROPA.png
|caption2 = MIMAROPA, 4-B
|width2 = 170
|image3 = Ph bicol.png
|caption3 = Rehiyong BICOL.
|width3 = 170
|image4 = Political map of Metro Manila.svg
|width4= 170
|caption4 = Kalakhang Maynila
}}
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! Rehiyon !! Rehiyong kabisera !! Populasyon (2015) !! Basin
|-
! [[Rehiyon ng Bicol|Bikol]]
| [[Legazpi, Albay|Legazpi]]
| 5,796,989
| Dagat Kabisayaan, Philippine Sea
|-
! [[Calabarzon]]
| [[Calamba, Laguna|Calamba]]
| 14,414,774
| Dagat Sibuyan, South China Sea, at Philippine Sea
|-
! [[Mimaropa]]
| [[Calapan]]
| 2,963,360
| Dagat Sulu at South China Sea
|-
! ''[[Kalakhang Maynila]]
| [[Maynila]]
| 14,001,751
| Baybayin ng Maynila
|}
== Mga lalawigan ==
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! [[Lalawigan ng Pilipinas|Lalawigan]]/[[mga lungsod ng Pilipinas|Lungsod]] !! Kabisera !! Populasyon<br />([[2010]])<ref name='2010 Census of Population'>{{cite web | url = http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | title = 2010 Census of Population | publisher = Philippine National Statistics Office | accessdate = 2012-04-21 | archive-date = 2012-06-25 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120625153211/http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | url-status = dead }}</ref> !! Sukat<br />([[Kilometro Kwadrado|km²]]) !! Densidad<br />(bawat km²) !! Mga wika
|-
|[[Albay]]<br>[[File:Flag of Albay.svg|200px]]
|[[Legazpi, Albay|Legazpi]]
|1,314,826
|
|
|[[Wikang Albay Bikol]] (Southern Bicolano)
|-
|[[Batangas]]<br>[[File:Flag of Batangas (2023).jpg|200px]]
|[[Lungsod ng Batangas]]
|2,377,395
|3,165.8
|751
|[[Batangas Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Camarines Norte]]<br>[[File:Camarines Norte Government Flag.png|200px]]
|[[Daet, Camarines Norte|Daet]]
|542,915
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Camarines Sur]]<br>[[File:Vlag Fil CamarinesSur.gif|200px]]
|[[Pili, Camarines Sur|Pili]]
|1,952,544
|260,964
|
|rowspan="2"| [[Wikang Gitnang Bikol]] (Central Bicolano)
|-
|[[Catanduanes]]<br>[[File:PH-CAT Flag.png|200px]]
|[[Virac, Catanduanes|Virac]]
|260,964
|
|
|-
|[[Cavite]]<br>[[File:PH-CAV Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Imus|Imus]]
|3,090,691
|1,287.6
|2,400.4
|[[Kabite Tagalog]] (Simplified Tagalog)
|-
|[[Laguna]]<br>[[File:Vlag Fil Laguna.gif|200px]]
|[[Santa_Cruz,_Laguna|Santa Cruz]]
|2,669,847
|1,759.7
|1,517.2
|rowspan="2"| [[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Marinduque]]<br>[[File:PH-MAD Flag.png|200px]]
|[[Boac]]
|819,400
|
|
|-
|[[Masbate]]<br>[[File:Vlag Fil Masbate.gif|200px]]
|[[Lungsod ng Masbate]]
|892,393
|
|
|Bisakol (Southern Bicolano)
|-
|[[Occidental Mindoro]]<br>[[File:Occ. Mindoro Flag.png|200px]]
|[[Mamburao, Occidental Mindoro|Mamburao]]
|464,000
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Oriental Mindoro]]<br>[[File:Orien. Mindoro Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Calapan|Calapan]]
|819,400
|
|
|[[Batangas Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Palawan]]<br>[[File:Flag of Palawan, Philippines.svg|200px]]
|[[Lungsod ng Puerto Princesa|Puerto Princesa]]
|940,200
|
|
|[[Wikang Cuyonon]], [[Wikang Tagalog]]
|-
|[[Quezon]]<br>[[File:Quezon Flag.png|200px]]
|[[Lucena]]
|1,740,638
|8,706.6
|199.9
|[[Wikang Tagalog]] ([[Tayabasing Tagalog]], Traditional Tagalog)
|-
|[[Rizal]]<br>[[File:Rizal Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Antipolo|Antipolo]]
|2,484,840
|1,308.9
|1,898.4
|Rizal Tagalog (Simplified Tagalog)
|-
|[[Romblon]]<br>[[File:PH-ROM Flag.png|200px]]
|[[Romblon, Romblon|Romblon]]
|313,400
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Sorsogon]]<br>[[File:PH-SOR Flag 2.png|200px]]
|[[Lungsod ng Sorsogon]]
|792,949
|
|
|Sorsogon Bikolano (Southern Bicolano)
|-
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
|-
|''[[Lucena]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Tayabasing Tagalog, Traditional Tagalog)
|-
|''[[Naga, Camarines Sur|Naga]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Gitnang Bikol]] (Central Bicolano)
|-
|''[[Lungsod ng Puerto Princesa|Puerto Princesa]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Cebuano]] (Cebuano)/Tagalog
|}
{{Largest cities
| province = Timog Luzon
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Pilipinas
| div_name = Timog Luzon
| div_link = Rehiyon{{!}}Rehiyon
| city_1 = Antipolo{{!}}'''Antipolo'''
| div_1 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_1 = 887,399
| img_1 = Antipolocityjf.JPG
| city_2 = Dasmariñas{{!}}Dasmariñas
| div_2 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_2 = 703,141
| img_2 = Dasmariñasjf 9275 04.JPG
| city_3 = Bacoor{{!}}Bacoor
| div_3 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_3 = 664,625
| img_3 = Bacoor Aerial View Talaba.jpg
| city_4 = Calamba, Laguna{{!}}Calamba
| div_4 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_4 = 539,671
| img_4 = Calamba City skyline.jpg
| city_5 = Imus{{!}}'''Imus'''
| div_5 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_5 = 496,794
| city_6 = General Trias{{!}}General Trias
| div_6 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_6 = 450,583
| city_7 = Santa Rosa, Laguna{{!}}Santa Rosa
| div_7 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_7 = 414,812
| city_8 = Biñan{{!}}Biñan
| div_8 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_8 = 407,437
| city_9 = Lipa, Batangas{{!}}Lipa
| div_9 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_9 = 372,931
| city_10 = Cabuyao{{!}}Cabuyao
| div_10 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_10 = 355,330
| city_11 = Lungsod ng Batangas{{!}}'''Batangas City'''
| div_11 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_11 = 351,437
| city_12 = San Pedro, Laguna{{!}}San Pedro
| div_12 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_12 = 326,001
| city_13 = Puerto Princesa{{!}}'''''Puerto Princesa'''''
| div_13 = Mimaropa{{!}}Mimaropa 4-B
| pop_13 = 307,079
| city_14 = San Pablo, Laguna{{!}}San Pablo
| div_14 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_14 = 285,348
| city_15 = Lucena{{!}}'''''Lucena'''''
| div_15 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_15 = 278,924
| city_16 = Santo Tomas, Batangas{{!}}Santo Tomas
| div_16 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_16 = 218,500
| city_17 = Trece Martires{{!}}Trece Martires
| div_17 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_17 = 210,503
| city_18 = Legazpi, Albay{{!}}'''Legazpi'''
| div_18 = Bicol{{!}}Bicol, 5
| pop_18 = 196,639
| city_19 = Tanauan, Batangas{{!}}Tanauan
| div_19 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_19 = 193,936
| city_20 = Naga, Camarines Sur{{!}}Naga
| div_20 = Bicol{{!}}Bicol, 5
| pop_20 = 174,931
}}
==Tingnan rin==
* [[Gitnang Luzon]]
==Sanggunian==
{{reflist}}
{{Luzon}}
{{Rehiyon ng Pilipinas}}
[[Kategorya:Rehiyon ng Pilipinas]]
{{pilipinas-stub}}
rftw9acz0gvy68e2h7o1jac18brk6p0
2241313
2241311
2026-11-10T10:07:10Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Mga lalawigan */
2241313
wikitext
text/x-wiki
{{For|Kauuluhang rehiyon|Hilagang Luzon}}
{{For|dating rehiyon|Timog Katagalugan}}
{{Infobox settlement
|name = Timog Luzon
|native_name = ''Southern Luzon''
|official_name = South Luzon
| other_name =
| image_skyline = {{Photomontage
| photo1a = Sabang Bay.jpg{{!}}Puerto Galera, East Mindoro
| photo1b = CalambaCityjf2751 08.JPG{{!}}Cityhall in Calamba, Laguna
| photo2a = Taal Volcano crater lake 8-8-2014.jpg{{!}}Crater lake of Taal Volcano
| photo2b = Mt.Mayon tam3rd.jpg{{!}}Mt. Mayon
| photo3a = PUERTO PRINCESA UNDERGROUND RIVER.jpg{{!}}Puerto Princesa Underground River
| photo3b = Bundok Banahaw.jpg{{!}}Mount Banahaw in Quezon
| size = 270
| position = center
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
| foot_montage = From left-to-right, top-to-bottom: [[Puerto Galera]], Rizal Monument Calamba, Taal Volcano, Puerto Princesa Underground River & Mt. Banahaw
}}
| settlement_type = [[Rehiyon ng Pilipinas|Kauuluhang rehiyon]]
| pushpin_map = <!-- Philippines -->
| pushpin_map_caption = Location of Canlubang within the Philippines
|coordinates =
| subdivision_type = [[Kontinente]]
| subdivision_name = [[Timog Silangang Asya]]
| subdivision_type1 = [[Bansa]]
| subdivision_name1 = [[Pilipinas]]
| subdivision_type2 = [[Estado]]
| subdivision_name2 = [[Luzon]]
| subdivision_type3 = [[Rehiyon]]
| subdivision_name3 = [[Rehiyon ng Bicol|Bikol]]<br>[[Calabarzon]]<br>[[Mimaropa]]<br>''[[Kalakhang Maynila]]''
| subdivision_type4 = Punong kabisera
| subdivision_name4 = ''[[Calamba, Laguna|Calamba]]''<br>''[[Calapan]]''<br>''[[Legazpi, Albay|Legazpi]]''<br>''[[Maynila]]''
| subdivision_type5 = [[Lungsod|Mataas na lungsod]]
| subdivision_name5 = [[Lucena]]<br>[[Puerto Princesa]]<br>[[Lungsod ng Quezon]]
| subdivision_type6 = [[Lungsod|Nagsasariling lungsod]]
| subdivision_name6 = [[Naga, Camarines Sur|Naga]]
| population_total = [[To be announced|TBA]]
| population_as_of = 2015
| blank_name_sec1 = [[Mga wika sa Pilipinas|Wika]]
| blank_info_sec1 = {{hlist|'''[[Wikang Tagalog|Tagalog]]'''| [[Taglish]]| [[Batangas Tagalog]]|[[tayabasing Tagalog|Tayabas Tagalog]]|[[Wikang Bikol|Bikolano]]}}
| blank1_name_sec2 = [[Mga lungsod ng Pilipinas|Mga lungsod]]
| blank1_info_sec2 = 21
| area_land_km2 =
}} <!-- Infobox ends -->
Ang '''Timog Luzon''' o '''Southern Luzon''' ay isang Kauuluhang rehiyon na matatagpuan sa timog bahaging rehiyon ng [[Luzon]], ito ay binubuo ng tatlong rehiyon mula sa Timog Gitnang Luzon: '''Calabarzon (IV-A)''', Timog Kanlurang Luzon: '''Mimaropa (IV-B)''' at Timog Silangang Luzon: '''Rehiyon ng Bicol (V)''', kabilang na rin nasama ay ang '''Kalakhang Maynila (Metro Manila)''' ay binubuo sa noon ay [[Timog Katagalugan]] 1965-2002 maliban sa Bicol (V). Ito ay tinatawag na mga: Sub-rehiyon sa isla ng Hilagang Pilipinas o Luzon na hinati sa tatlong pangkat, dito matatagpuan ang mga pinakamalaking lawa, mga aktibong bulkan, mga bukal/sapa/talon, at nagpuputiang dalampisagan, rito makikita ang hangganan ng kabuuang rehiyon mula [[Kalakhang Maynila]] hanggang [[Kabisayaan]].<ref>https://www.touropia.com/southern-luzon-philippines</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.selectiveasia.com/philippines-holidays/travel-guides/southern-luzon |title=Archive copy |access-date=2021-01-30 |archive-date=2021-01-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210115233900/https://www.selectiveasia.com/philippines-holidays/travel-guides/southern-luzon |url-status=dead }}</ref>
Ang lalawigan ng [[Palawan]] ang pinakamahabang probinsya sa rehiyon na matatagpuan sa bahagi ng [[Kanlurang Dagat Pilipinas]] at [[Dagat Sulu]] na noo'y bahagi ng [[Kanlurang Kabisayaan]] ngunit napa-bilang sa [[Mimaropa]] at ang lalawigan ng [[Marinduque]] ang pinakamaliit na lalawigang isla sa Timog Luzon.
== Mga rehiyon ==
{{multiple image
|direction = horizontal
|align = center
|header =
|total_width =
|image1 = Ph CALABARZON.png
|caption1 = CALABARZON, 4-A
|width1 = 170
|image2 = Ph MIMAROPA.png
|caption2 = MIMAROPA, 4-B
|width2 = 170
|image3 = Ph bicol.png
|caption3 = Rehiyong BICOL.
|width3 = 170
|image4 = Political map of Metro Manila.svg
|width4= 170
|caption4 = Kalakhang Maynila
}}
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! Rehiyon !! Rehiyong kabisera !! Populasyon (2015) !! Basin
|-
! [[Rehiyon ng Bicol|Bikol]]
| [[Legazpi, Albay|Legazpi]]
| 5,796,989
| Dagat Kabisayaan, Philippine Sea
|-
! [[Calabarzon]]
| [[Calamba, Laguna|Calamba]]
| 14,414,774
| Dagat Sibuyan, South China Sea, at Philippine Sea
|-
! [[Mimaropa]]
| [[Calapan]]
| 2,963,360
| Dagat Sulu at South China Sea
|-
! ''[[Kalakhang Maynila]]
| [[Maynila]]
| 14,001,751
| Baybayin ng Maynila
|}
== Mga lalawigan ==
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! [[Lalawigan ng Pilipinas|Lalawigan]]/[[mga lungsod ng Pilipinas|Lungsod]] !! Kabisera !! Populasyon<br />([[2010]])<ref name='2010 Census of Population'>{{cite web | url = http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | title = 2010 Census of Population | publisher = Philippine National Statistics Office | accessdate = 2012-04-21 | archive-date = 2012-06-25 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120625153211/http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | url-status = dead }}</ref> !! Sukat<br />([[Kilometro Kwadrado|km²]]) !! Densidad<br />(bawat km²) !! Mga wika
|-
|[[Albay]]<br>[[File:Flag of Albay.svg|200px]]
|[[Legazpi, Albay|Legazpi]]
|1,314,826
|
|
|[[Wikang Albay Bikol]] (Southern Bicolano)
|-
|[[Batangas]]<br>[[File:Batangas 1975 Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Batangas]]
|2,377,395
|3,165.8
|751
|[[Batangas Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Camarines Norte]]<br>[[File:Camarines Norte Government Flag.png|200px]]
|[[Daet, Camarines Norte|Daet]]
|542,915
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Camarines Sur]]<br>[[File:Vlag Fil CamarinesSur.gif|200px]]
|[[Pili, Camarines Sur|Pili]]
|1,952,544
|260,964
|
|rowspan="2"| [[Wikang Gitnang Bikol]] (Central Bicolano)
|-
|[[Catanduanes]]<br>[[File:PH-CAT Flag.png|200px]]
|[[Virac, Catanduanes|Virac]]
|260,964
|
|
|-
|[[Cavite]]<br>[[File:PH-CAV Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Imus|Imus]]
|3,090,691
|1,287.6
|2,400.4
|[[Kabite Tagalog]] (Simplified Tagalog)
|-
|[[Laguna]]<br>[[File:Vlag Fil Laguna.gif|200px]]
|[[Santa_Cruz,_Laguna|Santa Cruz]]
|2,669,847
|1,759.7
|1,517.2
|rowspan="2"| [[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Marinduque]]<br>[[File:PH-MAD Flag.png|200px]]
|[[Boac]]
|819,400
|
|
|-
|[[Masbate]]<br>[[File:Vlag Fil Masbate.gif|200px]]
|[[Lungsod ng Masbate]]
|892,393
|
|
|Bisakol (Southern Bicolano)
|-
|[[Occidental Mindoro]]<br>[[File:Occ. Mindoro Flag.png|200px]]
|[[Mamburao, Occidental Mindoro|Mamburao]]
|464,000
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Oriental Mindoro]]<br>[[File:Orien. Mindoro Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Calapan|Calapan]]
|819,400
|
|
|[[Batangas Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Palawan]]<br>[[File:Flag of Palawan, Philippines.svg|200px]]
|[[Lungsod ng Puerto Princesa|Puerto Princesa]]
|940,200
|
|
|[[Wikang Cuyonon]], [[Wikang Tagalog]]
|-
|[[Quezon]]<br>[[File:Quezon Flag.png|200px]]
|[[Lucena]]
|1,740,638
|8,706.6
|199.9
|[[Wikang Tagalog]] ([[Tayabasing Tagalog]], Traditional Tagalog)
|-
|[[Rizal]]<br>[[File:Rizal Flag.png|200px]]
|[[Lungsod ng Antipolo|Antipolo]]
|2,484,840
|1,308.9
|1,898.4
|Rizal Tagalog (Simplified Tagalog)
|-
|[[Romblon]]<br>[[File:PH-ROM Flag.png|200px]]
|[[Romblon, Romblon|Romblon]]
|313,400
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Traditional Tagalog)
|-
|[[Sorsogon]]<br>[[File:PH-SOR Flag 2.png|200px]]
|[[Lungsod ng Sorsogon]]
|792,949
|
|
|Sorsogon Bikolano (Southern Bicolano)
|-
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
|-
|''[[Lucena]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Tagalog]] (Tayabasing Tagalog, Traditional Tagalog)
|-
|''[[Naga, Camarines Sur|Naga]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Gitnang Bikol]] (Central Bicolano)
|-
|''[[Lungsod ng Puerto Princesa|Puerto Princesa]]''
|—
|
|
|
|[[Wikang Cebuano]] (Cebuano)/Tagalog
|}
{{Largest cities
| province = Timog Luzon
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Pilipinas
| div_name = Timog Luzon
| div_link = Rehiyon{{!}}Rehiyon
| city_1 = Antipolo{{!}}'''Antipolo'''
| div_1 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_1 = 887,399
| img_1 = Antipolocityjf.JPG
| city_2 = Dasmariñas{{!}}Dasmariñas
| div_2 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_2 = 703,141
| img_2 = Dasmariñasjf 9275 04.JPG
| city_3 = Bacoor{{!}}Bacoor
| div_3 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_3 = 664,625
| img_3 = Bacoor Aerial View Talaba.jpg
| city_4 = Calamba, Laguna{{!}}Calamba
| div_4 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_4 = 539,671
| img_4 = Calamba City skyline.jpg
| city_5 = Imus{{!}}'''Imus'''
| div_5 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_5 = 496,794
| city_6 = General Trias{{!}}General Trias
| div_6 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_6 = 450,583
| city_7 = Santa Rosa, Laguna{{!}}Santa Rosa
| div_7 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_7 = 414,812
| city_8 = Biñan{{!}}Biñan
| div_8 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_8 = 407,437
| city_9 = Lipa, Batangas{{!}}Lipa
| div_9 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_9 = 372,931
| city_10 = Cabuyao{{!}}Cabuyao
| div_10 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_10 = 355,330
| city_11 = Lungsod ng Batangas{{!}}'''Batangas City'''
| div_11 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_11 = 351,437
| city_12 = San Pedro, Laguna{{!}}San Pedro
| div_12 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_12 = 326,001
| city_13 = Puerto Princesa{{!}}'''''Puerto Princesa'''''
| div_13 = Mimaropa{{!}}Mimaropa 4-B
| pop_13 = 307,079
| city_14 = San Pablo, Laguna{{!}}San Pablo
| div_14 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_14 = 285,348
| city_15 = Lucena{{!}}'''''Lucena'''''
| div_15 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_15 = 278,924
| city_16 = Santo Tomas, Batangas{{!}}Santo Tomas
| div_16 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_16 = 218,500
| city_17 = Trece Martires{{!}}Trece Martires
| div_17 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_17 = 210,503
| city_18 = Legazpi, Albay{{!}}'''Legazpi'''
| div_18 = Bicol{{!}}Bicol, 5
| pop_18 = 196,639
| city_19 = Tanauan, Batangas{{!}}Tanauan
| div_19 = Calabarzon{{!}}Calabarzon 4-A
| pop_19 = 193,936
| city_20 = Naga, Camarines Sur{{!}}Naga
| div_20 = Bicol{{!}}Bicol, 5
| pop_20 = 174,931
}}
==Tingnan rin==
* [[Gitnang Luzon]]
==Sanggunian==
{{reflist}}
{{Luzon}}
{{Rehiyon ng Pilipinas}}
[[Kategorya:Rehiyon ng Pilipinas]]
{{pilipinas-stub}}
c2ariym7ty2evyc1s7txj4jwj3hkaim
Hilagang Luzon
0
308131
2241327
2239444
2026-11-10T10:19:43Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Mga lalawigan */
2241327
wikitext
text/x-wiki
{{For|Kauuluhang rehiyon|Timog Luzon}}
{{Infobox settlement
|name = Hilagang Luzon
|native_name = ''Northern Luzon''
|official_name = North Luzon
| other_name =
| image_skyline = {{Photomontage
| photo1a = Church of Saint Augustine of Ilocos Norte Philippines.JPG{{!}}Paoay Church
| photo1b = Sunset in Ilocos windmills.jpg{{!}}Windmill, Ilocos Norte
| photo2a = Batanes Island of Winds.jpg{{!}}Batanes Rocky cliffs
| photo2b = The forested edge of the Mt. Cagua volcanic crater - ZooKeys-266-001-g009.jpg{{!}}Mt. Cagua
| photo3a = Burnham Park - lake (Baguio, Benguet)(2018-02-25).jpg{{!}}Burnham Park Lake
| photo3b = Banaue-terrace.JPG{{!}}Banaue Rice Terraces
| size = 270
| position = center
| spacing = 2
| color = transparent
| border = 0
| foot_montage = From left-to-right, top-to-bottom: Paoay Chruch, Ilocos Norte Windmills, Batanes Rocky cliffs, Mt. Cagua, Burnham Park Lake; Baguio & Banaue Rice Terraces
}}
| settlement_type = [[Rehiyon ng Pilipinas|Kauuluhang rehiyon]]
| pushpin_map = <!-- Philippines -->
| pushpin_map_caption = Location of North Luzon within the Philippines
|coordinates =
| subdivision_type = [[Kontinente]]
| subdivision_name = [[Timog Silangang Asya]]
| subdivision_type1 = [[Bansa]]
| subdivision_name1 = [[Pilipinas]]
| subdivision_type2 = [[Estado]]
| subdivision_name2 = [[Luzon]]
| subdivision_type3 = [[Rehiyon]]
| subdivision_name3 = [[Cordillera Administrative Region|CAR]]<br>[[Rehiyon ng Ilocos]]<br>[[Lambak ng Cagayan]]<br>''[[Gitnang Luzon]]''
| subdivision_type4 = Punong kabisera
| subdivision_name4 = [[San Fernando, La Union|San Fernando]]''<br>''[[Tuguegarao]]''
| subdivision_type5 = Punong sentro & [[Lungsod|Mataas na lungsod]]
| subdivision_name5 = [[Baguio]]<br>[[Dagupan]]<br>''[[Angeles]]''<br>''[[Olongapo]]''
| subdivision_type6 = [[Lungsod|Nagsasariling lungsod]]
| subdivision_name6 = [[Santiago, Isabela]]
| population_total = [[To be announced|TBA]]
| population_as_of = 2015
| blank_name_sec1 = Wika
| blank_info_sec1 = '''''[[Wikang Filipino|Filipino]]'''''<br>{{hlist|'''[[Wikang Iloko|Iloko]]'''| [[Wikang Ibatan|Ibatan]]|[[Wikang Ibanag|Ibanag]]}}
| area_land_km2 =
}} <!-- Infobox ends -->
Ang '''Hilagang Luzon''' o Northern Luzon ay isang Kauuluhang rehiyon na matatagpuan sa hilagang bahaging rehiyon ng Luzon, ito ay binubuo ng tatlong rehiyon mula sa Kanlurang Hilagang Luzon: '''Ilokos''', '''Cordillera Administrative Region''' at Silangang Hilagang Luzon: '''Lambak ng Cagayan''', ay tanyag sa tawag na Norte ng Luzon o ang iba ay Cordilleras, Ilocandias at Sierra Valley Ito ay tinatawag na mga: Sub-rehiyon sa isla ng Hilagang Pilipinas o Luzon na hinati sa tatlong pangkat, rito matatagpuan ang ilan pang mga kilalang pang turismo: [[Sierra Madre]], [[Banaue Rice Terraces]], Strawberry Land at Summer Capital sa Pilipinas. Minsan, kabilang ang [[gitnang Luzon|Central Luzon o Gitnang Luzon]] sa rehiyong ito.
Ang lalawigan ng [[Cagayan]] ay isa sa mga kilalang probinsya sa Pilipinas, marahil sa katagang [[Lambak ng Cagayan]] at rito matatagpuan ang pinakamahabang ilog sa [[Pilipinas]] at malabunduking rehiyon sa Pilipinas sa Hilagang Luzon ang [[Sierra Madre]] na matatagpuan sa lalawigan ng [[Isabela]]
== Mga rehiyon ==
{{multiple image
|direction = horizontal
|align = center
|header =
|total_width =
|image1 = Ph cordillera.png
|caption1 = Cordillera Administrative Region
|width1 = 111
|image2 = Ph ilocos.png
|caption2 = Rehiyong Ilokos
|width2 = 129
|image3 = Ph cagayan valley.png
|caption3 = Lambak ng Cagayan
|width3 = 105
|image4= Ph central luzon.png
|caption4= Gitnang Luzon
|width4= 270
}}
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! Rehiyon !! Rehiyong sentro !! Populasyon (2015) !! Basin
|-
! [[Cordillera Administrative Region]]
| [[Baguio]]
| 1,722,006
| ---
|-
! [[Rehiyon ng Ilokos|Ilokos]]
| [[San Fernando, La Union|San Fernando]]
| 5,026,128
| [[Dagat Luzon]]
|-
! [[Lambak ng Cagayan]]
| [[Tuguegarao]]
| 3,451,410
| [[Dagat Pilipinas]]
|-
! [[Gitnang Luzon]]
|[[San Fernando, Pampanga]]
|11,218,177
|Dagat Luzon (''west''), Dagat Pilipinas (''east'')
|}
== Mga lalawigan ==
{| class="wikitable"
|- bgcolor=#cccccc
! [[Lalawigan ng Pilipinas|Lalawigan]]/[[mga lungsod ng Pilipinas|Lungsod]] !! Kabisera !! [[Mga wika sa Pilipinas|Wika]] !! Populasyon<br />([[2010]])<ref name='2010 Census of Population'>{{cite web | url = http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | title = 2010 Census of Population | publisher = Philippine National Statistics Office | accessdate = 2012-04-21 | archive-date = 2012-06-25 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120625153211/http://www.census.gov.ph/data/pressrelease/2012/pr1227tx.html | url-status = dead }}</ref> !! Sukat<br />([[Kilometro Kwadrado|km²]]) !! Densidad<br />(bawat km²)
|-
|[[Abra]]<br>[[File:PH-ABR Flag.png|200px]]
|[[Bangued]]
|[[Wikang Iloko]]/[[wikang Itneg|Itneg]]
|247,802
|
|
|-
|[[Apayao]]<br>[[File:PH-APA Flag.png|200px]]
|[[Kabugao]]
|[[Wikang Iloko]]/[[wikang Isnag|Isnag]]
|123,848
|
|
|-
|[[Batanes]]<br>[[File:Flag of Batanes.svg|200px]]
|[[Basco]]
|[[Wikang Ivatan]]
|17,875
|
|
|-
|[[Benguet]]<br>[[File:PH-BEN Flag.png|200px]]
|[[La Trinidad]]
|[[Wikang Kankanaey]]
|846,552
|
|
|-
|[[Cagayan]]<br>[[File:Vlag Fil Cagayan.gif|200px]]
|[[Tuguegarao]]
|[[Wikang Iloko]]/[[wikang Ibanag|Ibanag]]
|1,273,219
|
|
|-
|[[Ifugao]]<br>[[File:PH-IFU Flag.png|200px]]
|[[Lagawe]]
|[[Wikang Ipugaw]]
|210,669
|
|
|-
|[[Ilocos Norte]]<br>[[File:Ph Flag of Ilocos Norte.png|200px]]
|[[Laoag, Ilocos Norte|Laoag]]
|[[Wikang Iloko]]
|593,081
|
|
|-
|[[Ilocos Sur]]<br>[[File:PH-ILS Flag.png|200px]]
|[[Vigan, Ilocos Sur|Vigan]]
|[[Wikang Iloko]]
|689,668
|
|
|-
|[[Isabela]]<br>[[File:PH-ISA Flag.png|200px]]
|[[Ilagan, Isabela|Ilagan]]
|[[Wikang Iloko]]/Ibanag
|1,685,138
|
|
|-
|[[Kalinga]]<br>[[File:PH-KAL Flag.png|200px]]
|[[Tabuk]]
|[[Wikang Kalinga]]
|220,229
|
|
|-
|[[La Union]]<br>[[File:PH-LUN Flag.png|200px]]
|[[San Fernando, La Union|San Fernando]]
|[[Wikang Iloko]]
|786,653
|
|
|-
|[[Mountain Province]]<br>[[File:Flag of Mountain Province.png|200px]]
|[[Bontoc]]
|[[Wikang Iloko]]/[[Wikang Kankanaey]]
|156,988
|
|
|-
|[[Nueva Vizcaya]]<br>[[File:Vlag Fil NuevaVizcaya.gif|200px]]
|[[Bayombong]]
|[[Wikang Iloko|Iloko]]/[[Wikang Pangasinan|Pangasinan]]
|482,893
|
|
|-
|[[Quirino]]<br>[[File:Quirino flag.png|200px]]
|[[Cabarroguis]]
|[[Wikang Iloko|Iloko]]/[[Wikang Ipugaw|Ipugaw]]/[[Wikang Kankanaey|Kankanaey]]
|197,918
|
|
|-
|[[Pangasinan]]<br>[[File:Flag of the Province of Pangasinan.svg|200px]]
|[[Lingayen]]
|[[Wikang Pangasinan]]/Iloko
|2,956,726
|
|
|-
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
! style="background: gray" |
|-
|''[[Baguio]]''
|—
| [[Wikang Kankanaey|Kankanaey]]/[[Wikang Iloko|Iloko]]
|
|
|
|-
|''[[Dagupan]]''
|—
|Wikang Pangasinan/Iloko
|171,271
|
|
|}
{{Largest cities
| province = Hilagang Luzon
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Pilipinas
| div_name = Hilagang Luzon
| div_link = Rehiyon{{!}}Rehiyon
| city_1 = Baguio{{!}}''Baguio''
| div_1 = Rehiyong Administratibo ng Cordillera{{!}}CAR
| pop_1 = 345,366
| img_1 = Baguio skyline - Harrison Road with cathedral (Baguio, Benguet)(2018-02-25).jpg
| city_2 = San Carlos, Pangasinan{{!}}San Carlos
| div_2 = Rehiyon ng Ilocos{{!}}Ilocos
| pop_2 = 188,571
| img_2 = San Carlos Pangasinan 3.JPG
| city_3 = Dagupan, Pangasinan{{!}}Dagupan
| div_3 = Rehiyon ng Ilocos{{!}}Ilocos
| pop_3 = 171,271
| img_3 = Dagupan Downtown - AB Fernandez Ave. (westbound) (Dagupan, Pangasinan)(2018-02-25).jpg
| city_4 = Tuguegarao{{!}}'''Tuguegarao'''
| div_4 = Lambak ng Cagayan{{!}}Cagayan Valley
| pop_4 = 153,502
| img_4 = Central Business District Tuguegarao Bonifacio.jpeg
| city_5 = Ilagan{{!}}'''Ilagan'''
| div_5 = Lambak ng Cagayan{{!}}Cagayan Valley
| pop_5 = 145,568
| city_6 = Santiago, Isabela{{!}}Santiago
| div_6 = Lambak ng Cagayan{{!}}Cagayan Valley
| pop_6 = 134,830
| city_7 = Urdaneta, Pangasinan{{!}}Urdaneta
| div_7 = Rehiyon ng Ilocos{{!}}Ilocos
| pop_7 = 132,940
| city_8 = Cauayan, Isabela{{!}}Cauayan
| div_8 = Lambak ng Cagayan{{!}}Cagayan Valley
| pop_8 = 129,523
| city_9 = San Fernando, La Union{{!}}'''San Fernando'''
| div_9 = Rehiyon ng Ilocos{{!}}Ilocos
| pop_9 = 121,812
| city_10 = Tabuk, Kalinga{{!}}'''Tabuk'''
| div_10 = Rehiyong Administratibo ng Cordillera{{!}}CAR
| pop_10 = 110,642
}}
Kung kabilang minsan ang '''[[Gitnang Luzon]]''':
{| class="wikitable sortable" style="background-color:#FDFDFD;text-align:center;font-size:90%;border:1pt solid grey;"
|-
! scope="col" style="border-bottom:none;" colspan=2 class="unsortable" | Lalawigan {{font|{{small|or}} {{abbr|''HUC''|Mataas na urbanisadong lungsod; namamahala nang malaya mula sa anumang lalawigan}}|css=font-weight:normal}}
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Kabisera
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | [[Mga wika sa Pilipinas|Wika]]
! scope="col" style="border-bottom:none;white-space:nowrap;" class="unsortable" colspan=2 | Populasyon {{small|(2015)}}{{PH census|2015}}
! scope="col" style="border-bottom:none;" colspan=2 | Sukat<ref name="PSA-NSCB-ProvinceList">{{cite web |title=PSGC Interactive; List of Provinces |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |website=[[Pangasiwaan ng Estadistika ng Pilipinas|Philippine Statistics Authority]] |accessdate=Marso 29, 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130111015112/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listprov.asp |archivedate=Enero 11, 2013 }}</ref>
! scope="col" style="border-bottom:none;" colspan=2 | Kapal ng<br>populasyon
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Mga lungsod
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | {{Abbr|Muni.|Mga bayan}}
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | {{abbr|Barangay|Mga barangay}}
|-
! scope="col" style="border-top:none;" colspan=2 |
! scope="col" style="border-top:none;" |
! scope="col" style="border-top:none;" colspan=2 |
! scope="col" style="border-style:none none solid solid;" | km<sup>2</sup>
! scope="col" style="border-style:none solid solid none;white-space:nowrap;" class="unsortable" | sq mi
! scope="col" style="border-style:none none solid solid;" | /km<sup>2</sup>
! scope="col" style="border-style:none solid solid none;white-space:nowrap;" class="unsortable" | /sq mi
! scope="col" style="border-top:none;" |
! scope="col" style="border-top:none;" |
! scope="col" style="border-top:none;" |
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" colspan=2 | [[Aurora (lalawigan)|Aurora]]
| style="text-align:left;" | [[Baler]]
| [[wikang Kasiguranin|Casiguranin]]/[[Wikang Tagalog|Tagalog]]<ref>Ang Tagalog sa Aurora ay halos katumbas ng Lumang Tagalog na sinasalita rin sa probinsya ng Quezon, [[Tayabasing Tagalog]].</ref>/[[Wikang Iloko|Iloko]]
| {{percent and number|214336|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|3,147.32|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|214336/3,147.32|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| 0
| 8
| [[Talaan ng mga barangay sa Aurora|151]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" colspan=2 | [[Bataan]]
| style="text-align:left;" | [[Balanga]]
| [[Wikang Sambal|Sambal]]/[[Wikang Kapampangan|Kapampangan]]/[[Wikang Tagalog|Tagalog]]
| {{percent and number|760650|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|1,372.98|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|760650/1,372.98|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| 1
| 11
| 237
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" colspan=2 | [[Bulacan]]
| style="text-align:left;" | [[Malolos]]
| [[Bulakenyong Tagalog]]/[[Wikang Kapampangan|Kapampangan]]
| {{percent and number|3292071|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|2,796.10|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|3292071/2,796.10|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| 3
| 21
| 569
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" colspan=2 | {{nowrap|[[Nueva Ecija]]}}
| style="text-align:left;" | [[Palayan, Nueva Ecija|Palayan]]
| [[Bulakenyong Tagalog]]/[[Wikang Iloko|Iloko]]/Kapampangan
| {{percent and number|2151461|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|5,751.33|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|2151461/5,751.33|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| 5
| 27
| 849
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" colspan=2 | [[Pampanga]]
| style="text-align:left;" | {{nowrap|[[San Fernando, Pampanga|San Fernando]]}}
| [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]]/[[Bulakenyong Tagalog]]
| {{percent and number|2198110|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|2,002.20|km2|abbr=values|disp=table}}<!-- excluding Angeles -->
| {{convert|{{sigfig|2198110/2,002.20|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| 2
| 19
| 505
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" colspan=2 | [[Tarlac]]
| style="text-align:left;" | [[Lungsod ng Tarlac]]
| [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]]/[[Wikang Iloko|Iloko]]
| {{percent and number|1366027|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|3,053.60|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|1366027/3,053.60|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| 1
| 17
| [[Talaan ng mga barangay sa Tarlac|511]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" colspan=2 | [[Zambales]]
| style="text-align:left;" | [[Iba, Zambales|Iba]]
| [[Wikang Sambal|Sambal]]/[[Wikang Iloko|Iloko]]/[[Wikang Tagalog|Tagalog]]
| {{percent and number|590848|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|3,645.83|km2|abbr=values|disp=table}}<!-- excluding Olongapo -->
| {{convert|{{sigfig|590848/3,645.83|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| 0
| 13
| 230
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:#FDFDFD;border-right:0;font-weight:normal;font-style:italic;" | [[Angeles]]
| style="text-align:right;border-left:0;" | †
| —
| [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]]/[[Wikang Ingles|Ingles]]
| {{percent and number|411634|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|60.27|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|411634/60.27|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| —
| —
| 33
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:#FDFDFD;border-right:0;font-weight:normal;font-style:italic;" | [[Olongapo]]
| style="text-align:right;border-left:0;" | †
| —
| [[Wikang Tagalog|Tagalog]]/[[Wikang Sambal|Sambal]]
| {{percent and number|233040|11218177|disp=table|1|pad=yes}}
| {{convert|185.00|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|233040/185.00|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| —
| —
| 17
|-class="sortbottom"
! scope="row" colspan=4 style="text-align:left;" | Kabuoan
! scope="col" style="text-align:right;" | 11,218,177
! scope="col" style="text-align:right;" | 22,014.63
! scope="col" | {{convert|22,014.63|km2|disp=number|2}}
! scope="col" style="text-align:right;" | {{sigfig|11218177/22,014.63|2}}
! scope="col" style="text-align:right;" | {{convert|{{sigfig|11218177/22,014.63|2}}|PD/km2|disp=number}}
! scope="col" | 14
! scope="col" | 116
! scope="col" | 3,102
|-class="sortbottom" style="text-align:left;background-color:#F2F2F2;border-top:double grey;"
| colspan=13 style="padding-left:1em;" |
{{Color box|#FDFDFD|†|border=darkgray}} Ang Angeles at Olongapo ay ''mga matataas na urbanisadong lungsod''; hiwalay ang mga pigura sa mga lalawigan ng Pampanga at Zambales.
|}
=== Mga Lungsod ===
May labing-apat na mga lungsod ang rehiyon ng Gitnang Luzon. Ang [[San Jose del Monte]] ay may pinakamaraming populasyon habang pinakamatao naman ang [[Angeles]]. Batay sa lawak ng lupa ang [[Lungsod ng Tarlac]] ay ang pinakamalaki sa rehiyon.
{{unbulleted list
| {{Color box|#BFF5FF|†|border=darkgray}} {{font|Sentrong panrehiyon|size=90%}}
}}
{| class="wikitable sortable collapsible collapsed" style="text-align:center;background-color:#FDFDFD;font-size:90%;"
|-
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Lungsod
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Populasyon {{small|(2015)}}{{PH census|2015}}
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" colspan=2 | Lawak<ref name="PSA-CitiesList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Cities |url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |website=Philippine Statistics Authority |accessdate=Marso 29, 2016 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110429190752/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp |archivedate=Abril 29, 2011 }}</ref>
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" colspan=2 | Kapal ng<br>populasyon
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Uri ng lungsod
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Kaurian sa kita
! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Lalawigan
|-
! scope="col" style="border-top:none;" |
! scope="col" style="border-top:none;" |
! scope="col" style="border-style:hidden hidden solid solid;" | km<sup>2</sup>
! scope="col" style="border-style:hidden solid solid hidden;" class="unsortable" | {{nowrap|sq mi}}
! scope="col" style="border-style:hidden hidden solid solid;" | /km<sup>2</sup>
! scope="col" style="border-style:hidden solid solid hidden;" class="unsortable" | {{nowrap|/sq mi}}
! scope="col" style="border-top:none;" |
! scope="col" style="border-top:none;" |
! scope="col" style="border-top:none;" |
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Angeles]]
| style="text-align:right;" | 411,634
| {{convert|60.27|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|411634/60.27|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Mataas na Urbanisado
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Pampanga]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Balanga]]
| style="text-align:right;" | 96,061
| {{convert|111.63|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|96061/111.63|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Ika-apat
| style="text-align:left;" | [[Bataan]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Cabanatuan]]
| style="text-align:right;" | 302,231
| {{convert|192.29|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|302231/192.29|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Nueva Ecija]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Gapan]]
| style="text-align:right;" | 110,303
| {{convert|164.44|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|110303/164.44|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Ika-apat
| style="text-align:left;" | [[Nueva Ecija]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Mabalacat]]
| style="text-align:right;" | 250,799
| {{convert|83.18|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|250799/83.18|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Pampanga]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Malolos]]
| style="text-align:right;" | 252,074
| {{convert|67.25|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|252074/67.25|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Bulacan]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Meycauayan]]
| style="text-align:right;" | 209,083
| {{convert|32.10|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|209083/32.10|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Bulacan]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Muñoz]]
| style="text-align:right;" | 81,483
| {{convert|163.05|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|81483/163.05|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Ika-apat
| style="text-align:left;" | [[Nueva Ecija]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Olongapo]]
| style="text-align:right;" | 233,040
| {{convert|185.00|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|233040/185.00|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Mataas na Urbanisado
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Zambales]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Palayan, Nueva Ecija|Palayan]]
| style="text-align:right;" | 41,041
| {{convert|101.40|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|41041/101.40|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Ikalima
| style="text-align:left;" | [[Nueva Ecija]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:#BFF5FF;border-right:0;" |† [[San Fernando, Pampanga|San Fernando]]
| style="text-align:right;" | 306,659
| {{convert|67.74|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|306659/67.74|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Pampanga]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[San Jose, Nueva Ecija|San Jose]]
| style="text-align:right;" | 139,738
| {{convert|185.99|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|139738/185.99|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Ikalawa
| style="text-align:left;" | [[Nueva Ecija]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[San Jose del Monte]]
| style="text-align:right;" | 574,089
| {{convert|105.53|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|574089/105.53|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Bulacan]]
|-
! scope="row" style="text-align:left;background-color:initial;" | [[Lungsod ng Tarlac]]
| style="text-align:right;" | 342,493
| {{convert|274.66|km2|abbr=values|disp=table}}
| {{convert|{{sigfig|342493/274.66|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}}
| style="text-align:center;" | Nakapaloob
| style="text-align:center;" | Una
| style="text-align:left;" | [[Tarlac]]
|}
{{Largest cities
| province = Gitnang Luzon
| stat_ref = Source: 2020 PH Census Bureau Estimate
| list_by_pop = Pilipinas
| div_name = Gitnang Luzon
| div_link = Lalawigan{{!}}Lalawigan
| city_1 = San Jose del Monte{{!}}San Jose del Monte
| div_1 = Bulacan{{!}}Bulacan
| pop_1 =651,813
| img_1 = 9409SM City San Jose Del Monte QualiMed 28.jpg
| city_2 = Angeles, Pampanga{{!}}''Angeles''
| div_2 = Pampanga{{!}}Pampanga
| pop_2 = 462,928
| img_2 = Angeles City 2021.jpg
| city_3 = Lungsod ng Tarlac{{!}}'''Tarlac City'''
| div_3 = Tarlac{{!}}Tarlac
| pop_3 = 385,398
| img_3 = Tarlac City 2.JPG
| city_4 = San Fernando, Pampanga{{!}}'''San Fernando'''
| div_4 = Pampanga{{!}}Pampanga
| pop_4 = 354,666
| img_4 = FvfPampanga2265 05.JPG
| city_5 = Cabanatuan{{!}}Cabanatuan
| div_5 = Nueva Ecija{{!}}Nueva Ecija
| pop_5 = 327,325
| city_6 = Mabalacat{{!}}Mabalacat
| div_6 = Pampanga{{!}}Pampanga
| pop_6 = 293,244
| city_7 = Malolos{{!}}'''Malolos'''
| div_7 = Bulacan{{!}}Bulacan
| pop_7 = 261,189
| city_8 = Olongapo{{!}}''Olongapo''
| div_8 = Zambales{{!}}Zambales
| pop_8 = 260,317
| city_9 = Meycauayan{{!}}Meycauayan
| div_9 = Bulacan{{!}}Bulacan
| pop_9 = 225,673
| city_10 = San Jose, Nueva Ecija{{!}}San Jose
| div_10 = Nueva Ecija{{!}}Nueva Ecija
| pop_10 = 150,917
}}
==Sanggunian==
{{reflist}}
{{Luzon}}
{{Rehiyon ng Pilipinas}}
[[Kategorya:Rehiyon ng Pilipinas]]
{{pilipinas-stub}}
ldihebt7exqxx0eysobg2vycf41400f
Miss Universe 1975
0
321558
2241265
2241188
2026-11-10T03:42:56Z
Allyriana000
119761
2241265
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox beauty pageant|winner='''[[Anne Marie Pohtamo]]'''|date=19 Hulyo 1975|presenters={{Hlist|Bob Barker|Helen O'Connell}}|venue=Gimnasio Nacional José Adolfo Pineda, [[San Salvador]], [[El Salvador]]|broadcaster=<small>'''Internasyonal''':</small><br>{{Hlist|[[CBS]]}}<small>'''Opisyal''':</small><br>{{Hlist|TV6 El Salvador Color}}|entrants=71|placements=12|debuts={{Hlist|Belise|Mawrisyo|Rehiyon ng Mikronesya|Samoang Amerikano}}|withdraws={{Hlist|Honduras|Portugal|Senegal|Suriname|Tsipre}}|returns={{Hlist|Dinamarka|Ekwador|Guatemala|Hayti|Maruekos|Peru|Timog Aprika}}|congeniality=Christine Mary Jackson <br> {{flagu|Trinidad at Tobago}}|photogenic=Martha Echeverri <br> {{flagu|Kolombya }} <br> Summer Bartholomew <br> {{flagu|Estados Unidos}}|best national costume=Emy Elivia Abascal <br> {{flagu|Guatemala}}|before=[[Miss Universe 1974|1974]]|next=[[Miss Universe 1976|1976]]|represented={{flagicon|Finland}} Pinlandiya|caption=Anne Marie Pohtamo|image=Anne Marie Pohtamo.jpg}}
Ang '''Miss Universe 1975''' ay ang ika-24 na edisyon ng [[Miss Universe]] pageant, na ginanap sa Gimnasio Nacional José Adolfo Pineda, San Salvador, El Salvador noong 19 Hulyo 1975. Ito rin ang unang edisyon ng kompetisyon na ginanap sa ilalim ng pagmamay-ari ng Gulf+Western Industries.
Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni [[Miss Universe 1972]] [[Kerry Anne Wells]] si [[Anne Marie Pohtamo]] ng Pinlandiya bilang Miss Universe 1975.<ref name=":10">{{Cite news |date=20 Hulyo 1975 |title=Finnish model new Miss Universe |language=en |pages=2 |work=The Independent |url=https://www.newspapers.com/clip/76620195/miss-haiti-1975/ |access-date=23 Disyembre 2022 |via=Newspapers.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20221223080349/https://www.newspapers.com/clip/76620195/miss-haiti-1975/|archive-date=23 Disyembre 2022}}</ref><ref>{{Cite news |date=20 Hulyo 1975 |title=Miss Finlandia electa anoche Miss Universo |language=es |pages=80 |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=rjcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=4251%2C11157354 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=Miss Finland crowned Miss Universe last night|via=Google News Archive}}</ref> Ito ang ikalawang tagumpay ng Pinlandiya sa kasaysayan ng kompetisyon. Nagtapos bilang first runner-up si Gerthie David ng Hayti, habang nagtapos bilang second runner-up si Summer Bartholomew ng Estados Unidos.<ref>{{Cite news |date=21 Hulyo 1975 |title=Quest |language=en |pages=4 |work=The Canberra Times |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/110648374?searchTerm=%22Miss%20Universe%22 |access-date=17 Enero 2023 |via=Trove}}</ref> Hindi kinoronahan ni [[Amparo Muñoz]] ng Espanya ang kaniyang kahalili matapos nitong bumitaw sa pwesto noong Enero 1975.<ref>{{Cite web |date=6 Hunyo 2021|title=Amparo Munoz: Her bittersweet reign|url=https://mb.com.ph/2021/06/06/amparo-munoz-her-bittersweet-reign/|archive-url=https://web.archive.org/web/20250122155457/https://mb.com.ph/2021/06/06/amparo-munoz-her-bittersweet-reign/|archive-date=22 Enero 2025|access-date=3 Nobyembre 2026|website=[[Manila Bulletin]]|language=en-US}}</ref>
Mga kandidata mula sa pitumpu't-isang bansa at teritoryo ang lumahok sa kompetisyong ito. Pinangunahan ni Bob Barker ang kompetisyon sa ikasiyam na pagkakataon, samantalang si Helen O'Connell ang nagbigay ng komentaryo sa buong kompetisyon.<ref>{{Cite news |last=Barker |first=Bob |date=7 Hulyo 1975 |title=Beautiful girls 'star' in pageant |language=en |pages=31 |work=Sioux City Journal |url=https://www.newspapers.com/clip/106318228/barker-column-july-7-1975/ |access-date=14 Enero 2023 |via=Newspapers.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20230114065554/https://www.newspapers.com/clip/106318228/barker-column-july-7-1975/|archive-date=14 Enero 2023}}</ref><ref>{{Cite news |last=Barker |first=Bob |date=16 Hulyo 1975 |title=Host job great reward |language=en |pages=12B |work=The Evening Independent |url=https://news.google.com/newspapers?id=U_4LAAAAIBAJ&sjid=GFgDAAAAIBAJ&pg=5931%2C165171 |access-date=17 Enero 2023|via=Google News Archive}}</ref>
== Kasaysayan ==
[[Talaksan:Gimnasio José Adolfo Pineda.JPG|thumb|Gimnasio Nacional José Adolfo Pineda, ang lokasyon ng Miss Universe 1975|250x250px]]
=== Lokasyon at petsa ng kompetisyon ===
Noong 3 Agosto 1971, naglagda ng kontrata ang Miss Universe Organization at ang Government Economic Development Administrator ng Puerto Rico upang dalhin ang Miss Universe at Miss USA sa San Juan mula 1972 hanggang 1976.<ref>{{Cite news |date=6 Agosto 1971 |title=PR gets Miss Universe contest for five years |language=en |pages=1, 15 |work=The Virgin Islands Daily News |url=https://news.google.com/newspapers?id=SyQwAAAAIBAJ&sjid=pkQDAAAAIBAJ&pg=2614%2C2960258 |access-date=26 Disyembre 2022|via=Google News Archive}}</ref> Gayunpaman, kinansela ng pamahalaan ng Puerto Rico ang kasunduan noong Pebrero 1973 dahil ayon sa mga opisyal ng pamahalaan ng Puerto Rico, ilegal diumano ang kasunduan.<ref name=":1">{{Cite news |date=17 Pebrero 1973 |title=Pageant may move to Latin America |language=en |pages=10 |work=The Virgin Islands Daily News |url=https://news.google.com/newspapers?id=ErxOAAAAIBAJ&sjid=260DAAAAIBAJ&pg=5963%2C4130653 |access-date=5 Enero 2023|via=Google News Archive}}</ref> Noong 31 Disyembre 1974, inanunsyo ng pangulo ng Miss Universe Inc. na si Harold Glasser na ang Miss Universe 1975 ''pageant'' ay gaganapin sa San Salvador, El Salvador sa 19 Hulyo 1975.<ref>{{Cite news |date=8 Hulyo 1975 |title=Karate guard for beauty queens |language=en |pages=3 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Page/straitstimes19750708-1.1.3 |access-date=17 Enero 2023 |via=National Library Board}}</ref>
Sa araw ng kompetisyon, ilang grupo ng mga armadong hukbo na may mga ''submachine gun'' ang nakalibot sa lokasyon kung saan gaganapin ang kompetisyon upang itigil ang mga demonstrasyon ng mga mag-aaral na nagpoprotesta sa paggasta ng Pamahalaan ng El Salvador ng $1-milyon para sa paligsahan.<ref>{{Cite news |date=19 Hulyo 1975 |title=Trouble threatens Miss Universe contest |language=en |pages=12 |work=Amigoe di Curacao |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460697:mpeg21:p012 |access-date=30 Marso 2023 |via=Delpher}}</ref> Ilang oras bago ang kompetisyon, isang bomba ang sumabog sa gitna ng San Salvador bilang protesta laban sa Miss Universe ''pageant'' na nakasugat sa isang sibilyan, at nakapinsala sa National Tourist Office ng El Salvador, na siyang nag-organisa sa ''pageant.''<ref>{{Cite news |date=20 Hulyo 1975 |title=Protest Bombing In San Salvador |language=en-US |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/1975/07/20/archives/protest-bombing-in-san-salvador.html |access-date=30 Marso 2023 |issn=0362-4331|archive-url=https://web.archive.org/web/20230330102418/https://www.nytimes.com/1975/07/20/archives/protest-bombing-in-san-salvador.html|archive-date=30 Marso 2023}}</ref>
Isang linggo matapos ang kompetisyon, nagkaroon ng mga protesta sa mga lungsod ng Santa Ana at San Salvador na nagresulta sa ''1975 Salvadoran student massacre.'' Ayon sa pamahalaang militar ng El Salvador, isa ang namatay, lima ang nasugatan, at labing-isa ang nakulong, ngungit ayon sa mga estudyanteng lumahok sa mga protesta, mahigit-kumulang labindalawa ang namatay, dalawampu ang nasugatan, at apatnapu ang nakulong.<ref>{{Cite news |date=10 Agosto 1975 |title=Unrest growing in El Salvador |language=en |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1975/08/10/archives/unrest-growing-in-el-salvador-demonstrations-put-down-after-protest.html |access-date=22 Nobyembre 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20210720015144/https://www.nytimes.com/1975/08/10/archives/unrest-growing-in-el-salvador-demonstrations-put-down-after-protest.html|archive-date=20 Hulyo 2021}}</ref>
=== Pagpili ng mga kalahok ===
Ang mga kalahok mula sa pitumpu't-isang mga bansa at teritoryo ay napili upang lumahok sa kompetisyon. Dalawang kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang bansa/teritoryo matapos ang pag-urong ng orihinal na kalahok.
==== Mga pagpalit ====
Iniluklok ang first runner-up ng Miss Spain 1974 na si Consuelo Martin bilang kandidata ng [[Espanya]] matapos bitawan ni Miss Spain 1974 Natividad Rodriguez ang titulo pagkatapos nitong sumali sa Miss World.<ref>{{Cite web |last= |date=1 Setyembre 2020 |title=Se cumplen 46 años que la herreña María Natividad Rodríguez Fuentes gana Miss España |trans-title=It has been 46 years since María Natividad Rodríguez Fuentes from El Hierro won Miss Spain |url=https://elhierrobimbache.es/se-cumplen-46-anos-que-la-herrena-maria-natividad-rodriguez-fuentes-gana-miss-espana/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261102182025/https://elhierrobimbache.es/se-cumplen-46-anos-que-la-herrena-maria-natividad-rodriguez-fuentes-gana-miss-espana/ |archive-date=2 Nobyembre 2026 |access-date=3 Nobyembre 2026 |website=El Hierro Bimbache |language=es}}</ref> Iniluklok ang third runner-up ng Miss Thailand Universe 1975 na si Wanlaya Thonawanik matapos piliin ni Miss Thailand Universe 1975 Sirikwan Nantasiri na ituloy ang kaniyang karera sa pelikula.<ref>{{Cite web |date=19 Oktubre 2013 |title=Sex Bombs: 10 Thai beauties from the 60s and 70s |url=https://coconuts.co/bangkok/lifestyle/sex-bombs-10-thai-beauties-60s-and-70s/ |access-date=14 Enero 2023 |website=Coconuts |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260826114925/https://coconuts.co/bangkok/lifestyle/sex-bombs-10-thai-beauties-60s-and-70s/|archive-date=26 Agosto 2026}}</ref>
==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ====
Unang sumali sa edisyong ito ang mga bansang Belise, Mawrisyo, rehiyon ng Mikronesya, at Samoang Amerikano, at bumalik ang mga bansang Dinamarka, Ekwador, Guatemala, Hayti, Maruekos, Peru, at Timog Aprika. Huling sumali noong [[Miss Universe 1961|1961]] ang Guatemala, noong [[Miss Universe 1966|1966]] ang Maruekos, noong [[Miss Universe 1968|1968]] ang Hayti at Timog Aprika, noong [[Miss Universe 1972|1972]] ang Ekwador at Peru, at noong [[Miss Universe 1973|1973]] ang Dinamarka. Hindi sumali ang mga bansang Honduras, Portugal, Senegal, Suriname, at Tsipre sa edisyong ito. Hindi sumali si Miss Suriname 1975 Mavis Slengard dahil ito ay may sakit.<ref>{{Cite news |date=28 Hunyo 1975 |title=Miss Suriname niet internationaal contest |language=nl |pages=10 |work=Vrije Stem |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011021184:mpeg21:p010 |access-date=30 Marso 2023 |via=Delpher|trans-title=Miss Suriname will not compete internationally}}</ref> Hindi sumali ang mga bansang Honduras, Portugal, Senegal, at Tsipre matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kalahok.<ref>{{Cite web |last=Gámez|first=Sabino|date=25 Abril 2008|title=El Miss Honduras, una historia que contar|url=https://www.laprensa.hn/espectaculos/el-miss-honduras-una-historia-que-contar-ATLP695720|access-date=8 Nobyembre 2026|website=La Prensa|language=es-HN|archive-url=https://web.archive.org/web/20261025044257/https://www.laprensa.hn/espectaculos/el-miss-honduras-una-historia-que-contar-ATLP695720|archive-date=25 Oktubre 2026|trans-title=Miss Honduras: A Story to Tell}}</ref>
Dapat sanang kakalahok sa edisyong ito sina Eloise Jubienne ng [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]], Dorothy McKoy ng [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]], Sissel Gulbrandsen ng [[Noruwega]], at Vinah Thembi Mamba ng [[Eswatini|Suwasilandiya]]. Gayunpaman, hindi sila nakasali dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Kakalahok din sana si Eva Arni ng [[Papua New Guinea|Papua Bagong Guinea]], subalit hindi ito nakasali dahil nanalo na ito sa kompetisyong internasyonal. Sumali si Arni sa [[Miss Universe 1976|susunod na edisyon]].<ref>{{Cite news |date=26 Mayo 1975 |title=Black Eva scores a beauty 'first' |language=en |pages=2 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19750526-1.2.17.2 |access-date=31 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref>
== Mga resulta ==
[[Talaksan:Miss Universe 1975 map.png|thumb|250x250px|Mga bansa at teritoryong sumali sa Miss Universe 1975 at ang kanilang mga pagkakalagay.]]
=== Mga pagkakalagay ===
{| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;"
!Pagkakalagay
!Kandidata
|-
|'''Miss Universe 1975'''
|
* '''{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]]''' – '''[[Anne Marie Pohtamo]]<ref name=":10" />'''
|-
|1st runner-up
|
* {{Flagicon image|Flag of Haiti (1964–1986).svg}} [[Haiti|Hayti]] – Gerthie David<ref name=":10" />
|-
|2nd runner-up
|
* {{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] – Summer Bartholomew<ref name=":10" />
|-
|3rd runner-up
|
* {{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] – Catharina Sjödahl<ref name=":10" />
|-
|4th runner-up
|
* {{Flagicon image|Flag of the Philippines (1936–1985, 1986–1998).svg}} [[Binibining Pilipinas|Pilipinas]] – Rose Marie Brosas<ref name=":10" />
|-
|Top 12
|
* {{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] – Ingrid Budag<ref name=":10" />
* {{flagicon|SLV}} [[El Salvador]] – Carmen Figueroa<ref name=":10" />
* {{flagicon|JPN}} [[Hapon]] – Sachiko Nakayama<ref name=":10" />
* {{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] – Vicki Harris<ref name=":10" />
* {{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] – Julie Farnham<ref name=":10" />
* {{flagicon|ISR}} [[Israel]] – Orit Cooper<ref name=":10" />
* {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Martha Lucia Echeverri<ref name=":10" />
|}
=== Mga espesyal na parangal ===
{| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;"
!Parangal
!(Mga) Nagwagi
|-
|Miss Photogenic
|
* {{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] – Summer Bartholomew<ref name=":2">{{Cite news |date=19 Hulyo 1975 |title=Título de la más fotogénica quedó compartido entre Estados Unidos y Colombia |language=es |pages=4C |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=rjcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=3419%2C10723847 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=The title for the most photogenic contestant was shared between the United States and Colombia.|via=Google News Archive}}</ref>
* {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Martha Lucía Echeverri<ref name=":2" />
|-
|Miss Congeniality
|
* {{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] – Christine Jackson<ref name=":13">{{Cite news |date=20 Hulyo 1975 |title=Finnish lass Miss Universe |language=en |pages=2 |work=The Press-Courier |url=https://news.google.com/newspapers?id=JC9LAAAAIBAJ&sjid=jSMNAAAAIBAJ&pg=5121%2C4150459 |access-date=8 Nobyembre 2026 |via=Google News Archive}}</ref>
|-
|Best National Costume
|
* {{flagicon|GUA}} [[Guwatemala|Guatemala]] – Emy Abascal<ref>{{Cite web |date=14 Mayo 2021 |title=Which Country Has Won the Most National Costume Titles at Miss Universe? |url=https://www.esquiremag.ph/culture/lifestyle/miss-universe-country-most-national-costume-titles-a00203-20210514 |access-date=14 Enero 2023 |website=Esquire |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251113081722/https://www.esquiremag.ph/culture/lifestyle/miss-universe-country-most-national-costume-titles-a00203-20210514|archive-date=13 Nobyembre 2025}}</ref>
|}
== Kompetisyon ==
=== Pormat ng kompetisyon ===
Tulad noong [[Miss Universe 1971|1971]], labindalawang mga ''semi-finalist'' ang napili sa pamamagitan ng paunang kompetisyon at ang mga ''closed-door interview''. Lumahok sa ''swimsuit competition'' at ''evening gown competition'' ang labindalawang mga ''semi-inalist,'' at kalaunan ay napili ang limang pinalista na sumabak sa ''final interview.<ref name=":10" />''
=== Komite sa pagpili ===
* Maribel Arrieta Galvez – ''Miss El Salvador 1955'', first runner-up sa [[Miss Universe 1955]]<ref name=":3">{{Cite news |last=Loaiza |first=Norma |date=15 Hulyo 1975 |title=El presidente Molina declaro a candidatas huespedes de honor |language=es |pages=1B |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qzcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=5183%2C9242335 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=President Molina declared the candidates guests of honor.|via=Google News Archive}}</ref>
* Ernest Borgnine – Amerikanong aktor<ref name=":9">{{Cite news |last=Anderson |first=Nancy |date=16 Agosto 1975 |title=Scheider determined to be strong |language=en |pages=18 |work=The Desert Sun |url=https://www.newspapers.com/clip/116422619/the-desert-sun/ |access-date=14 Enero 2023 |via=Newspapers.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20230114065554/https://www.newspapers.com/clip/116422619/the-desert-sun/|archive-date=14 Enero 2023}}</ref>
* Aline Griffith, Kondesa ng Romanones – Amerikanong sosyalidad
* Kiyoshi Hara – Pangulo ng ''Asahi Broadcasting Corporation''<ref name=":11">{{Cite news |date=16 Hulyo 1975 |title=Miss Universe jury in El Salvador |language=nl |pages=5 |work=Amigoe di Curacao |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460694:mpeg21:p005 |access-date=30 Marso 2023 |via=Delpher}}</ref>
* Jean-Claude Killy – Pranses na ''World Cup alpine ski racer''<ref name=":11" />
* Peter Lawford – Ingles na aktor<ref name=":9" />
* Max Lerner – Amerikanong mamamahayag
* Susan Strasberg – Amerikanong aktres
* Leon Uris – Amerikanong nobeliseta
* Sarah Vaughan – Amerikanong mangaawit<ref>{{Cite news |date=22 Hulyo 1975 |title=Bias in beauty quest alleged |language=en |pages=4 |work=The Canberra Times |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/110648517?searchTerm=%22Miss%20Universe%22 |access-date=17 Enero 2023 |via=Trove}}</ref>
* Luz Marina Zuluaga – [[Miss Universe 1958]] mula sa Kolombya<ref name=":3" />
== Mga kandidata ==
Pitumpu't-isang kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref>{{Cite news |date=14 Hulyo 1975 |title=Line-up of world beauties |language=en |pages=5 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Page/straitstimes19750714-1.1.5 |access-date=14 Enero 2023 |via=National Library Board}}</ref>
{| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%"
!Bansa/Teritoryo
!Kandidata
!Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A|name=A}}
!Bayan
|-
|{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]]
|{{sortname|Rosa|Del Valle|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=17 Hulyo 1975 |title=Che! |language=es |pages=13A |work=El Tiempo |url=https://news.google.com/newspapers?id=9XAjAAAAIBAJ&sjid=T2MEAAAAIBAJ&pg=5812%2C3370624 |access-date=14 Enero 2023|via=Google News Archive}}</ref>
|19
|Tucumán
|-
|{{Flagicon image|Flag of the Netherlands Antilles (1959–1986).svg}} [[Aruba]]
|{{sortname|Martica Pamela|Brown|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=19 Hulyo 1975 |title=Los ensayos son agotadores |language=es |pages=10C |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=rjcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=4557%2C10751705 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=Rehearsals are exhausting|via=Google News Archive}}</ref>
|21
|San Nicolaas
|-
|{{Flagicon image|Flag of Australia (converted).svg}} [[Australia|Australya]]
|{{sortname|Jennifer|Matthews|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=2 Oktubre 1974 |title=In search of world titles |language=en |pages=2 |work=The Australian Women's Weekly |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/44801225 |access-date=14 Enero 2023 |via=Trove}}</ref>
|20
|[[Sidney]]
|-
|{{flagicon|AUT}} [[Austria|Austrya]]
|{{sortname|Rosemarie|Holzschuh|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=12 Hulyo 1975 |title=86 candidatas a Miss Universo listas para el certamen anual |language=es |trans-title=86 Miss Universe contestants ready for the annual pageant |pages=4 |work=La Opinion |url=https://books.google.com.ph/books?id=oJBcAAAAIBAJ&lpg=PA4&dq=%22Miss%20Universe%22%20%22Austria%22&pg=PA4#v=onepage&q=%22Miss%20Universe%22%20%22Austria%22&f=false |access-date=8 Nobyembre 2026 |via=Google Books}}</ref>
|21
|[[Viena]]
|-
|{{flagicon|Bahamas}} [[Bahamas]]
|{{sortname|Sonia|Chipman|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=2 Oktubre 1975 |title=Bahamas beauty bids for Miss Universe crown |language=en |pages=26–30 |work=Jet |url=https://books.google.com.ph/books?id=ZEIDAAAAMBAJ&lpg=PA29&ots=L86cgnXUTO&dq=sonia%20chipman%20miss%20bahamas&pg=PA26#v=onepage&q=sonia%20chipman%20miss%20bahamas&f=false |access-date=14 Enero 2023|via=Google Books}}</ref>
|18
|[[Nassau]]
|-
|{{flagicon|BEL}} [[Belhika]]
|{{sortname|Christine|Delmelle|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=11 Enero 2010|title=Erelijst Miss België|url=https://www.demorgen.be/tv-cultuur/erelijst-miss-belgie~b5723d4d/|access-date=24 Disyembre 2022|website=De Morgen|language=nl-NL|archive-url=https://web.archive.org/web/20260227182713/https://www.demorgen.be/nieuws/erelijst-miss-belgie~b5723d4d/|archive-date=27 Pebrero 2026|trans-title=List of Miss Belgium titleholders}}</ref>
|18
|Liège
|-
|{{Flagicon image|Flag of British Honduras (1919–1981).svg}} [[Belize|Belise]]
|{{sortname|Lisa|Longsworth|nolink=1}}<ref name=":6">{{Cite news |date=12 Hulyo 1975 |title=La capital de Miss Universo se moviliza |language=es |pages=1B |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qDcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=3690%2C7437527 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=The Miss Universe capital gears up|via=Google News Archive}}</ref>
|17
|[[Belmopan]]
|-
|{{flagicon|Venezuela|variant=1930}} [[Venezuela|Beneswela]]
|{{sortname|Maritza|Pineda|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Hulyo 1975 |title=El Salvador |language=es |pages=18A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qDcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=5856%2C6898115 |access-date=14 Enero 2023|via=Google News Archive}}</ref>
|19
|[[Caracas]]
|-
|{{flagicon|BMU}} [[Bermuda]]
|{{sortname|Donna|Wright|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=Hulyo 1975 |title=Photo album of 1975 Miss Bermuda |language=en |pages=20–25 |work=Fame Magazine |url=https://bnl.contentdm.oclc.org/digital/collection/p16347coll1/id/3155/rec/74 |access-date=17 Enero 2023 |via=Bermuda National Library}}</ref>
|22
|St. David's
|-
|{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]]
|{{sortname|Ingrid|Budag|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Hulyo 1975 |title=San Salvador |language=es |pages=18A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=pzcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=4475%2C6169930 |access-date=14 Enero 2023|via=Google News Archive}}</ref>
|18
|Blumenau
|-
|{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]]
|{{sortname|Jacqueline|Gamarra|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Hulyo 1975 |title=Candidatas a Miss Universo vistian escenario del actio |language=es |pages=23A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=pzcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=6930%2C6186276 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=Miss Universe contestants graced the event stage|via=Google News Archive}}</ref>
|19
|Cochabamba
|-
|{{flagicon|CRI}} [[Costa Rica]]
|{{sortname|Maria de Los Angeles|Picado|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=13 Hulyo 1975 |title="Me gustaria que esto fuera algo mas que concurso de belleza" |language=es |pages=2A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qTcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=4156%2C7574649 |access-date=14 Enero 2023|trans-title="I would like this to be something more than a beauty pageant."|via=Google News Archive}}</ref>
|18
|[[San José, Costa Rica|San José]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of the Netherlands Antilles (1959–1986).svg}} [[Curaçao]]
|{{sortname|Yasmin|Fraites|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=20 Hunyo 1975 |title=Berdad riba Miss Corsow 1975 |language=pap |pages=8 |work=Amigoe di Curacao |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010460724:mpeg21:p008 |access-date=30 Marso 2023 |via=Delpher|trans-title=Miss Curaçao 1975 swimsuit round}}</ref>
|19
|Willemstad
|-
|{{flagicon|DNK}} [[Dinamarka]]
|{{sortname|Berit|Fredriksen|nolink=1}}<ref name=":4" />
|20
|Stevns
|-
|{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]]
|{{sortname|Ana Maria|Wray|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=9 Disyembre 2010 |title=Urdesa fue su primer hogar |trans-title=Urdesa was her first home |url=https://www.eluniverso.com/2010/12/09/1/1534/urdesa-fue-primer-hogar.html |access-date=3 Nobyembre 2026 |website=El Universo |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20101216064429/https://www.eluniverso.com/2010/12/09/1/1534/urdesa-fue-primer-hogar.html|archive-date=16 Disyembre 2010}}</ref>
|18
|Guayaquil
|-
|{{flagicon|SLV}} [[El Salvador]]
|{{sortname|Carmen|Figueroa|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=14 Hulyo 1975 |title=Todas tienen algo en comun: quieren ser Miss Universo |language=es |pages=18A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qjcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=4787%2C8252136 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=They all have something in common: they want to be Miss Universe.|via=Google News Archive}}</ref>
|20
|[[San Salvador]]
|-
|{{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]]
|{{sortname|Mary|Kirkwood|nolink=1}}<ref name=":0">{{Cite web |last=Smith |first=Ken |date=10 Pebrero 2017 |title=Herald Picture Archive: Marie crowned Miss Scotland and becomes a canned attraction |url=https://www.heraldscotland.com/news/15082864.herald-picture-archive-marie-crowned-miss-scotland-becomes-canned-attraction/ |access-date=22 Disyembre 2022 |website=Herald Scotland |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260907051538/https://www.heraldscotland.com/news/15082864.herald-picture-archive-marie-crowned-miss-scotland-becomes-canned-attraction/|archive-date=7 Setyembre 2026}}</ref>
|19
|[[Glasgow]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of Spain (1945–1977).svg}} [[Espanya]]
|{{sortname|Consuelo|Martin|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=12 Hulyo 1975 |title=Signing away |language=en |pages=6 |work=Marshfield News-Herald |url=https://www.newspapers.com/clip/115053769/marshfield-news-herald/ |access-date=23 Disyembre 2022 |via=Newspapers.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20250126132930/https://www.newspapers.com/article/marshfield-news-herald/115053769/|archive-date=26 Enero 2025}}</ref>
|18
|[[Tenerife]]
|-
|{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]]
|{{sortname|Summer|Bartholomew|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=19 Mayo 1975 |title=Miss California wins title of Miss USA for 1975 |language=en |pages=10 |work=News-Press |url=https://www.newspapers.com/clip/22822656/news-press/ |access-date=23 Disyembre 2022 |via=Newspapers.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20250127032537/https://www.newspapers.com/article/news-press/22822656/|archive-date=27 Enero 2025}}</ref>
|23
|Merced
|-
|{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]]
|{{sortname|Georgina|Kerler|nolink=1}}<ref name=":8">{{Cite news |date=18 Hulyo 1975 |title=Beauties to compete |language=en |pages=28 |work=The Greenville News |url=https://www.newspapers.com/clip/19534183/the-greenville-news/ |access-date=14 Enero 2023 |via=Newspapers.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20230114051451/https://www.newspapers.com/clip/19534183/the-greenville-news/|archive-date=14 Enero 2023}}</ref>
|18
|[[:en:Cardiff|Cardiff]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of Greece (1822-1978).svg}} [[Gresya]]
|{{sortname|Afroditi|Katsouli|nolink=1}}<ref name=":7">{{Cite news |date=13 Hulyo 1975 |title=72 bellezas participan en concurso Miss Universo |language=es |pages=18A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qTcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=3334%2C7656468 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=72 beauties participate in the Miss Universe pageant|via=Google News Archive}}</ref>
|19
|[[Atenas]]
|-
|{{flagicon|GUM}} [[Guam]]
|{{sortname|Deborah|Nache|nolink=1}}<ref name=":12">{{Cite news |last=Bacon |first=James |date=23 Hulyo 1975 |title=Surrounded by beauty unnoticed |language=en |pages=45 |work=Youngstown Vindicator |url=https://books.google.com.ph/books?id=mIxIAAAAIBAJ&pg=PA25&dq=%22Miss+Northern+Marianas%22&article_id=758,2390261&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwi5mYjYr6f_AhWGHXAKHYqnAL8Q6AF6BAgHEAI#v=onepage&q=%22Miss%20Northern%20Marianas%22&f=false |access-date=3 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref>
|20
|Agana
|-
|{{flagicon|GUA}} [[Guwatemala|Guatemala]]
|{{sortname|Emy|Abascal|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Loaiza |first=Norma |date=17 Hulyo 1975 |title=Integrado el jurado para elegir a Miss Universo |language=es |pages=8A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=rDcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=3613%2C9474718 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=Jury assembled to select Miss Universe|via=Google News Archive}}</ref>
|22
|[[Lungsod ng Guatemala]]
|-
|{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]]
|{{sortname|Gillian|King|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=19 Hulyo 2017 |title=Photo Flashback |language=en |work=The Gleaner |url=https://www.pressreader.com/jamaica/jamaica-gleaner/20170719/282166471236407 |access-date=14 Enero 2023 |via=PressReader|archive-url=https://web.archive.org/web/20230114134659/https://www.pressreader.com/jamaica/jamaica-gleaner/20170719/282166471236407|archive-date=14 Enero 2023}}</ref>
|17
|[[Kingston, Jamaica|Kingston]]
|-
|{{flagicon|JPN}} [[Hapon]]
|{{sortname|Sachiko|Nakayama|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Hulyo 1975 |title=Poolside frolic by two beauties from the east... |language=en |pages=28 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19750709-1.2.127 |access-date=14 Enero 2023 |via=National Library Board}}</ref>
|19
|[[Hokkaidō]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of Haiti (1964–1986).svg}} [[Haiti|Hayti]]
|{{sortname|Gerthie|David|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=1 Pebrero 2017 |title=Miss Univers : avant Raquel Pélissier, il y a eu Gerthie David |url=https://lenouvelliste.com/article/167968/miss-univers-avant-raquel-pelissier-il-y-a-eu-gerthie-david |access-date=14 Enero 2023 |website=Le Nouvelliste |language=fr|last=Alphonse|first=Roberson|archive-url=https://web.archive.org/web/20250126131902/https://lenouvelliste.com/article/167968/miss-univers-avant-raquel-pelissier-il-y-a-eu-gerthie-david|archive-date=26 Enero 2025|trans-title=Miss Universe: before Raquel Pélissier, there was Gerthie David}}</ref>
|21
|[[Puerto Principe]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of Hong Kong (1876–1955).svg}} [[Hong Kong]]
|{{sortname|Mary|Cheung|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=30 Hunyo 1975 |title=Miss HK 1975 |language=en |pages=1 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Page/straitstimes19750630-1.1.1 |access-date=31 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref>
|22
|[[Hong Kong]]
|-
|{{flagicon|IND}} [[Indiya]]
|{{sortname|Meenakshi|Kurpad|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=25 Marso 2013 |title=50 years of Miss India: Winners through the years |url=https://photogallery.indiatimes.com/beauty-pageants/miss-india/50-years-of-miss-india-winners-through-the-years/winners-through-the-years/articleshow/19188085.cms |access-date=16 Disyembre 2022 |website=The Times of India |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260831083557/https://photogallery.indiatimes.com/beauty-pageants/miss-india/50-years-of-miss-india-winners-through-the-years/winners-through-the-years/articleshow/19188085.cms|archive-date=31 Agosto 2026}}</ref>
|21
|[[Bangalore]]
|-
|{{flagicon|IDN}} [[Indonesia|Indonesya]]
|{{sortname|Lydia Arlini|Wahab|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Martinus |first=Alps |date=1 Marso 2022 |title=Ingat Prisa Adinda? Anak Jendral, Dulu Terkenal Kolaborasi Dengan J-Rocks, Ini Kabarnya |url=https://manado.tribunnews.com/2022/03/01/ingat-prisa-adinda-anak-jendral-dulu-terkenal-kolaborasi-dengan-j-rocks-ini-kabarnya |access-date=16 Enero 2023 |website=Tribun Manado |language=id-ID|archive-url=https://web.archive.org/web/20230116003352/https://manado.tribunnews.com/2022/03/01/ingat-prisa-adinda-anak-jendral-dulu-terkenal-kolaborasi-dengan-j-rocks-ini-kabarnya|archive-date=16 Enero 2023|trans-title=Remember Prisa Adinda? The general’s daughter who once gained fame for her collaboration with J-Rocks—here’s an update on her.}}</ref>
|22
|[[Jakarta]]
|-
|{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]]
|{{sortname|Vicki|Harris|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=18 Hulyo 1975 |title=Draws a crowd |language=en |pages=5 |work=The Journal |url=https://books.google.com.ph/books?id=mM9jAAAAIBAJ&lpg=PA5&dq=%22Miss%20Universe%22%20%22England%22&pg=PA5#v=onepage&q=%22Miss%20Universe%22%20%22England%22&f=false |access-date=8 Nobyembre 2026 |via=Google Books}}</ref>
|22
|[[Londres]]
|-
|{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]]
|{{sortname|Julie|Farnham|nolink=1}}<ref name=":8" />
|18
|[[Dublin]]
|-
|{{flagicon|ISL}} [[Iceland|Islandiya]]
|{{sortname|Helga|Jonsdottir|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=10 Marso 1975 |title=Sunna sendir konur til keppni |language=is |pages=20 |work=Vísir |url=https://timarit.is/page/3260973?iabr=on |access-date=14 Enero 2023 |via=Tímarit.is|trans-title=Sunna sends women to compete}}</ref>
|22
|[[Reikiavik]]
|-
|{{flagicon|ISR}} [[Israel]]
|{{sortname|Orit|Cooper|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=20 Hunyo 1975 |title=Israel's beauty queen for 1975 |language=en |pages=10 |work=B'nai B'rith Messenger |url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/bbh/1975/06/20/01/article/48/?srpos=1&e=------197-en-20--1--img-txIN%7ctxTI-%22Orit+Cooper%22----1975---------1 |access-date=14 Enero 2023 |via=National Library of Israel |archive-date=14 Enero 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230114141618/https://www.nli.org.il/en/newspapers/bbh/1975/06/20/01/article/48/?srpos=1&e=------197-en-20--1--img-txIN%7CtxTI-%22Orit+Cooper%22----1975---------1 |url-status=dead }}</ref>
|18
|[[Tel-Abib]]
|-
|{{flagicon|ITA}} [[Italya]]
|{{sortname|Diana|Salvador|nolink=1}}
|22
|[[Pocenia]]
|-
|{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]]
|{{sortname|Sandra|Campbell|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Gervais |first=Marty |date=21 Hulyo 1975 |title=Mom waits for Sandy's own story |language=en |pages=38 |work=The Windsor Star |url=https://books.google.com.ph/books?id=zls_AAAAIBAJ&lpg=PA38&dq=%22Miss%20Universe%22%20%22Canada%22&pg=PA38#v=onepage&q=%22Miss%20Universe%22%20%22Canada%22&f=false |access-date=8 Nobyembre 2026 |via=Google Books}}</ref>
|23
|Leamington
|-
|{{flagicon|GER}} [[Kanlurang Alemanya]]
|{{sortname|Sigrid|Klose|nolink=1}}<ref name=":4">{{Cite news |date=5 Hulyo 1975 |title=Nueva York |language=es |pages=22 |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=pTcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=7241%2C4537769 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=New York|via=Google News Archive}}</ref>
|21
|[[Sarre]]
|-
|{{flagicon|VIR}} [[Kapuluang Birhenes ng Estados Unidos]]
|{{sortname|Julia|Wallace|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=23 Hulyo 1975 |title=Welcome home kiss |language=en |pages=14 |work=The Virgin Islands Daily News |url=https://news.google.com/newspapers?id=Ix0uAAAAIBAJ&sjid=j0QDAAAAIBAJ&pg=5231%2C2797643 |access-date=14 Enero 2023 |via=Newspapers.com}}</ref>
|18
|St. Croix
|-
|{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]]
|{{sortname|Martha Lucia|Echeverri|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=12 Nobyembre 1974 |title=Valle, otra vez! |language=es |pages=1, 1B |work=El Tiempo |url=https://news.google.com/newspapers?id=f6AqAAAAIBAJ&sjid=TmMEAAAAIBAJ&pg=3237%2C834119 |access-date=10 Enero 2023|trans-title=Valle, once again!|via=Google News Archive}}</ref>
|18
|Tuluá
|-
|{{flagicon|LIB}} [[Lebanon|Libano]]
|{{sortname|Suad|Nachoul|nolink=1}}
|19
|[[Beirut]]
|-
|{{flagicon|LBR}} [[Liberia|Liberya]]
|{{sortname|Aurelia|Sancho|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Dibba |first=Amie |date=3 Nobyembre 2016 |title=Koisey Hiama crowned Miss Liberia Minnesota |url=https://mshale.com/2016/11/03/koisey-hiama-crowned-liberia-minnesota/ |access-date=14 Enero 2023 |website=Mshale |language=en-US |archive-date=14 Enero 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230114085329/https://mshale.com/2016/11/03/koisey-hiama-crowned-liberia-minnesota/ |url-status=dead }}</ref>
|20
|[[Monrovia]]
|-
|{{flagicon|LUX}} [[Luxembourg|Luksemburgo]]
|{{sortname|Marie Therese|Manderschied|nolink=1}}<ref name=":7" />
|19
|Tétange
|-
|{{flagicon|MYS}} [[Malaysia]]
|{{sortname|Alice|Cheong|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Hunyo 1975 |title=Alice is Miss Malaysia |language=en |pages=9 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19750609-1.2.42.1 |access-date=31 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref>
|20
|[[Kuala Lumpur]]
|-
|{{flagicon|MLT}} [[Malta]]
|{{sortname|Frances |Ciantar|nolink=1}}
|20
|[[Valletta]]
|-
|{{flagicon|MAR}} [[Maruekos]]
|{{sortname|Salhi |Badia|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Hulyo 1975 |title=Three faint at world beauty show |language=en |pages=6 |work=New Nation |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Page/newnation19750721-1.1.6 |access-date=14 Enero 2023 |via=National Library Board}}</ref>
|19
|[[Rabat]]
|-
|{{flagicon|MUS}} [[Mawrisyo]]
|{{sortname|Nirmala |Sohun|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Denmamode |first=Yasin |date=17 Setyembre 2017 |title=Miss Mauritius: la «reine» Primerose Obeegadoo bien accrochée à sa couronne |trans-title=Miss Mauritius: "Queen" Primerose Obeegadoo firmly clings to her crown |url=https://lexpress.mu/node/316462 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261109005103/https://lexpress.mu/node/316462 |archive-date=9 Nobyembre 2026 |access-date=9 Nobyembre 2026 |website=L'Express |language=fr}}</ref>
|19
|[[Port Louis]]
|-
|{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]]
|{{sortname|Delia |Servin|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=14 Hulyo 1975 |title=El Salvador |language=es |pages=18A |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qjcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=6964%2C8254264 |access-date=14 Enero 2023|via=Google News Archive}}</ref>
|18
|[[Sinaloa]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of the Trust Territory of the Pacific Islands.svg}} [[Micronesia|Mikronesya]]
|{{sortname|Elena |Tomokane|nolink=1}}<ref name=":12" />
|19
|Saipan
|-
|{{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]]
|{{sortname|Alda |Sanchez|nolink=1}}<ref name=":5">{{Cite news |date=13 Hulyo 1975 |title=Medidas y dimensiones, un aspecto destacado del concurso Miss Universo |language=es |pages=11B |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=qTcfAAAAIBAJ&sjid=cc8EAAAAIBAJ&pg=4172%2C7961659 |access-date=14 Enero 2023|trans-title=Measurements and dimensions, a prominent aspect of the Miss Universe pageant|via=Google News Archive}}</ref>
|20
|[[Managua]]
|-
|{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]]
|{{sortname|Barbara |Kirkley|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=14 Hulyo 1975 |title=Untitled |language=en |pages=6 |work=The Canberra Times |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/110647124?searchTerm=%22Miss%20Universe%22 |access-date=17 Enero 2023 |via=Trove}}</ref>
|20
|[[Auckland]]
|-
|{{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]]
|{{sortname|Linda |Snippe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=6 Mayo 1975 |title=Lynda Miss Holland |language=nl |pages=17 |work=Het vrije volk |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010958760:mpeg21:p017 |access-date=30 Marso 2023 |via=Delpher}}</ref>
|17
|Badhoevedorp
|-
|{{flagicon|PAN}} [[Panama]]
|{{sortname|Anina |Horta|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=7 Enero 2015 |title=Estas son las panameñas que participaron de Miss Universo |url=https://www.telemetro.com/noticias/2015/01/07/panamenas-participaron-miss-universo/1656598.html |access-date=10 Disyembre 2022 |website=Telemetro |language=es-PA|archive-url=https://web.archive.org/web/20260826065036/https://www.telemetro.com/noticias/2015/01/07/panamenas-participaron-miss-universo/1656598.html|archive-date=26 Agosto 2026|trans-title=These are the Panamanian women who participated in Miss Universe}}</ref>
|19
|[[Lungsod ng Panama]]
|-
|{{flagicon|PRY}} [[Paraguay]]
|{{sortname|Susana |Viré|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Coronel |first=Raul |date=15 Oktubre 2021 |title=Te presentamos a todas nuestras representantes en Miss Universe |url=http://www.epa.com.py/2021/10/15/te-presentamos-a-todas-nuestras-representantes-en-miss-universe/ |access-date=11 Nobyembre 2022 |website=Epa! |language=es |archive-date=3 Disyembre 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211203234725/http://www.epa.com.py/2021/10/15/te-presentamos-a-todas-nuestras-representantes-en-miss-universe/ |url-status=dead }}</ref>
|18
|[[Asuncion]]
|-
|{{PER}}
|{{sortname|Olga |Berninzon|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=12 Nobyembre 2017 |title=Miss Perú: las peruanas más bellas de las últimas décadas |url=https://elcomercio.pe/tvmas/farandula/miss-peru-peruanas-bellas-ultimas-decadas-noticia-473145-noticia/ |access-date=11 Nobyembre 2022 |website=El Comercio Perú |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260826184310/https://elcomercio.pe/tvmas/farandula/miss-peru-peruanas-bellas-ultimas-decadas-noticia-473145-noticia/|archive-date=26 Agosto 2026|trans-title=Miss Peru: the most beautiful Peruvian women of recent decades}}</ref>
|17
|[[Lungsod ng Lima|Lima]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of the Philippines (1936–1985, 1986–1998).svg}} [[Binibining Pilipinas|Pilipinas]]
|{{sortname|Rose Marie |Brosas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Lo |first=Ricky |date=13 Oktubre 2015 |title=How Chiqui caught Ali’s heart |url=https://www.philstar.com/entertainment/2015/10/13/1510328/how-chiqui-caught-alis-heart |access-date=31 Disyembre 2022 |website=[[Philippine Star]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260827093137/https://www.philstar.com/entertainment/2015/10/13/1510328/how-chiqui-caught-alis-heart|archive-date=27 Agosto 2026}}</ref>
|18
|[[Maynila]]
|-
|'''{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]]'''
|'''{{sortname|Anne Marie |Pohtamo}}'''<ref>{{Cite web |last=Nieminen |first=Arja |date=19 Hulyo 2015 |title=Anne Pohtamo näyttää yhä Miss Universumilta |url=https://www.iltalehti.fi/viihde/a/2015071819918629 |access-date=14 Enero 2023 |website=Iltalehti |language=fi|archive-url=https://web.archive.org/web/20260919015956/https://www.iltalehti.fi/viihde/a/2015071819918629|archive-date=19 Setyembre 2026|trans-title=Anne Pohtamo still looks like Miss Universe.}}</ref>
|19
|[[Helsinki]]
|-
|{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]]
|{{sortname|Sophie |Perin}}<ref>{{Cite web |last=Dematte |first=Delphine |date=18 Nobyembre 2021 |title=Metz. Savez-vous qui a été élue Miss France puis Miss International ? |url=https://www.republicain-lorrain.fr/insolite/2021/11/18/savez-vous-qui-a-ete-elu-miss-france-puis-miss-international |access-date=14 Enero 2023 |website=Le Républicain Lorrain |language=FR-fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20260826111205/https://www.republicain-lorrain.fr/insolite/2021/11/18/savez-vous-qui-a-ete-elu-miss-france-puis-miss-international|archive-date=26 Agosto 2026|trans-title=Metz. Do you know who was elected Miss France and subsequently Miss International?}}</ref>
|18
|Talange
|-
|{{flagicon|Puerto Rico|variant=1952}} [[Puerto Rico]]
|{{sortname|Lorell |Carmona|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Santiago |first=Javier |date=23 Agosto 2026 |title=Embajadora de la belleza y el deporte puertorriqueño |trans-title=Ambassador of Puerto Rican beauty and sports |url=https://prpop.org/2026/08/embajadora-de-la-belleza-y-el-deporte-puertorriqueno/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260924040018/https://prpop.org/2026/08/embajadora-de-la-belleza-y-el-deporte-puertorriqueno/ |archive-date=24 Setyembre 2026 |access-date=10 Nobyembre 2026 |website=Fundación Nacional para la Cultura Popular |language=es}}</ref>
|18
|San Germán
|-
|{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]]
|Milvia Troncoso<ref>{{Cite web |last= |first= |date=11 Agosto 2025 |title=Las provincias más coronadas en Miss República Dominicana Universo |trans-title=The provinces with the most crowns in Miss Dominican Republic Universe |url=https://www.diariolibre.com/revista/cultura/2025/08/11/provincias-con-mas-coronas-en-miss-republica-dominicana-universo/3209880 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250816225840/https://www.diariolibre.com/revista/cultura/2025/08/11/provincias-con-mas-coronas-en-miss-republica-dominicana-universo/3209880 |archive-date=16 Agosto 2025 |access-date=8 Nobyembre 2026 |website=Diario Libre |language=es}}</ref>
|18
|Santiago de los Caballeros
|-
|{{flagicon|ASM}} [[Samoang Amerikano]]
|Darlene Schwenke<ref>{{Cite news |date=10 Hulyo 1975 |title=Se inicio concurso de Miss Universo |language=es |trans-title=The Miss Universe pageant has begun |pages=82 |work=La Nacion |url=https://books.google.com.ph/books?id=qDcfAAAAIBAJ&lpg=PA82&dq=%22Miss%20Samoa%22&pg=PA82#v=onepage&q=%22Miss%20Samoa%22&f=false |access-date=9 Marso 2026 |via=Google Books}}</ref>
|18
|[[Pago Pago]]
|-
|{{flagicon|SGP}} [[Singapore|Singapura]]
|Sally Tan<ref>{{Cite news |date=23 Hunyo 1975 |title=Sally bags the crown on her second try |language=en |pages=9 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19750623-1.2.68 |access-date=31 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref>
|20
|[[Singapore|Singapura]]
|-
|{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka]]
|Shyama Algama<ref>{{Cite news |date=19 Hulyo 1975 |title=Rigors of rehearsal for beauties |language=en |pages=2 |work=The Evening Sun |url=https://www.newspapers.com/clip/102408895/the-evening-sun/ |access-date=23 Disyembre 2022 |via=Newspapers.com}}</ref>
|21
|[[Colombo]]
|-
|{{flagicon|SWE}} [[Suwesya]]
|Catharina Sjödahl
|17
|Örebro
|-
|{{flagicon|SUI}} [[Suwisa]]
|Beatrice Aschwanden<ref>{{Cite web |date=12 Nobyembre 2013 |title=Sheilas Mami war Miss Schweiz |url=https://www.20min.ch/story/sheilas-mami-war-miss-schweiz-105083470502 |access-date=14 Enero 2023 |website=20 Minuten |language=de}}</ref>
|21
|[[Zürich]]
|-
|{{flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]]
|Wanlaya Thonawanik<ref>{{Cite news |date=19 Hulyo 1975 |title=Beauty takes a bow |language=en |pages=5 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19750719-1.2.22.4 |access-date=31 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref>
|23
|[[Bangkok]]
|-
|{{Flagicon image|Flag of South Africa (1928-1982).svg}} [[South Africa|Timog Aprika]]
|Gail Anthony<ref>{{Cite news |date=5 Hulyo 1975 |title=Het is weer zover |language=nl |trans-title=It is that time again |pages=3 |work=Limburgsch dagblad |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010560325:mpeg21:p003 |access-date=30 Marso 2023 |via=Delpher}}</ref>
|17
|[[Cape Town]]
|-
|{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]]
|Seo Ji-hye<ref>{{Cite web |date=26 Nobyembre 2018 |title=Fans Compile Evidence That Jin’s Mom Was A Miss Korea—And Everything Makes Sense |url=https://www.koreaboo.com/stories/evidence-bts-jins-mother-miss-korea/ |access-date=12 Pebrero 2023 |website=Koreaboo |language=en-US}}</ref>
|18
|Daegu
|-
|{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]]
|Christine Jackson<ref name=":13" />
|23
|Tunapuna–Piarco
|-
|{{flagicon|CHL}} [[Chile|Tsile]]
|Raquel Argandoña<ref>{{Cite web |date=20 Pebrero 2022 |title=Así luce Raquel Argandoña, ex Miss Chile, a sus 64 años |url=https://www.terra.cl/entretenimiento/2022/2/20/asi-luce-raquel-argandona-ex-miss-chile-sus-64-anos-12764.html |access-date=14 Enero 2023 |website=Terra |language=es}}</ref>
|17
|[[Santiago, Tsile|Santiago]]
|-
|{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]]
|Sezin Topçuoğlu
|18
|[[Istanbul]]
|-
|{{flagicon|URY}} [[Uruguay]]
|Evelyn Rodriguez<ref name=":6" />
|23
|[[Montevideo]]
|-
|{{flag|Yugoslavia}}
|[[Lidija Manić]]
|22
|[[Belgrado]]
|}
== Mga tala ==
<references group="lower-alpha" responsive="1"></references>
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Panlabas na kawing ==
* {{Official website|https://www.missuniverse.com}}
{{Miss Universe}}
[[Kategorya:1975]]
[[Kategorya:Miss Universe]]
87516xqrw6ombwruppvls480fyl4x2o
Padron:Lalawigan ng Como
10
322728
2241330
2008034
2026-11-10T10:24:23Z
Ryomaandres
8044
2241330
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
|name = Lalawigan ng Como
|title = [[Lombardia]] · Mga ''[[comune]]'' ng [[Lalawigan ng Como]]
|state={{{state|autocollapse}}}
|listclass = hlist
|imageleft =
|image =
|list1 =
* [[Albavilla]]
* [[Albese con Cassano]]
* [[Albiolo]]
* [[Alserio]]
* [[Alta Valle Intelvi]]
* [[Alzate Brianza]]
* [[Anzano del Parco]]
* [[Appiano Gentile]]
* [[Argegno]]
* [[Arosio]]
* [[Asso]]
* [[Barni]]
* [[Bellagio, Lombardy|Bellagio]]
* [[Bene Lario]]
* [[Beregazzo con Figliaro]]
* [[Binago]]
* [[Bizzarone]]
* [[Blessagno]]
* [[Blevio]]
* [[Bregnano]]
* [[Brenna, Lombardy|Brenna]]
* [[Brienno]]
* [[Brunate]]
* [[Bulgarograsso]]
* [[Cabiate]]
* [[Cadorago]]
* [[Caglio]]
* [[Campione d'Italia]]
* [[Cantù]]
* [[Canzo]]
* [[Capiago Intimiano]]
* [[Carate Urio]]
* [[Carbonate, Lombardy|Carbonate]]
* [[Carimate]]
* [[Carlazzo]]
* [[Carugo]]
* [[Caslino d'Erba]]
* [[Casnate con Bernate]]
* [[Cassina Rizzardi]]
* [[Castelmarte]]
* [[Castelnuovo Bozzente]]
* [[Cavargna]]
* [[Centro Valle Intelvi]]
* [[Cerano d'Intelvi]]
* [[Cermenate]]
* [[Cernobbio]]
* [[Cirimido]]
* [[Claino con Osteno]]
* [[Colonno]]
*[[Colverde]]
* [[Como]]
* [[Corrido, Lombardy|Corrido]]
* [[Cremia]]
* [[Cucciago]]
* [[Cusino]]
* [[Dizzasco]]
* [[Domaso]]
* [[Dongo, Lombardy|Dongo]]
* [[Dosso del Liro]]
* [[Erba, Lombardy|Erba]]
* [[Eupilio]]
* [[Faggeto Lario]]
* [[Faloppio]]
* [[Fenegrò]]
* [[Figino Serenza]]
* [[Fino Mornasco]]
* [[Garzeno]]
* [[Gera Lario]]
* [[Grandate]]
* [[Grandola ed Uniti]]
* [[Gravedona ed Uniti]]
* [[Griante]]
* [[Guanzate]]
* [[Inverigo]]
* [[Laglio]]
* [[Laino]]
* [[Lambrugo]]
* [[Lasnigo]]
* [[Lenno]]
* [[Lezzeno]]
* [[Limido Comasco]]
* [[Lipomo]]
* [[Livo, Lombardy|Livo]]
* [[Locate Varesino]]
* [[Lomazzo]]
* [[Longone al Segrino]]
* [[Luisago]]
* [[Lurago Marinone]]
* [[Lurago d'Erba]]
* [[Lurate Caccivio]]
* [[Magreglio]]
* [[Mariano Comense]]
* [[Maslianico]]
* [[Menaggio]]
* [[Merone]]
* [[Mezzegra]]
* [[Moltrasio]]
* [[Monguzzo]]
* [[Montano Lucino]]
* [[Montemezzo]]
* [[Montorfano]]
* [[Mozzate]]
* [[Musso, Lombardy|Musso]]
* [[Nesso]]
* [[Novedrate]]
* [[Olgiate Comasco]]
* [[Oltrona di San Mamette]]
* [[Orsenigo, Lombardy|Orsenigo]]
* [[Ossuccio]]
* [[Peglio, Lombardy|Peglio]]
* [[Pianello del Lario]]
* [[Pigra]]
* [[Plesio]]
* [[Pognana Lario]]
* [[Ponna]]
* [[Ponte Lambro]]
* [[Porlezza]]
* [[Proserpio]]
* [[Pusiano]]
* [[Rezzago]]
* [[Rodero]]
* [[Ronago]]
* [[Rovellasca]]
* [[Rovello Porro]]
* [[Sala Comacina]]
* [[San Bartolomeo Val Cavargna]]
* [[San Fermo della Battaglia]]
* [[San Nazzaro Val Cavargna]]
* [[San Siro, Como|San Siro]]
* [[Schignano]]
* [[Senna Comasco]]
* [[Solbiate con Cagno]]
* [[Sorico]]
* [[Sormano]]
* [[Stazzona]]
* [[Tavernerio]]
* [[Torno, Lombardy|Torno]]
* [[Tremezzo]]
* [[Trezzone]]
* [[Turate]]
* [[Uggiate-Trevano]]
* [[Val Rezzo]]
* [[Valbrona]]
* [[Valmorea]]
* [[Valsolda]]
* [[Veleso]]
* [[Veniano]]
* [[Vercana]]
* [[Vertemate con Minoprio]]
* [[Villa Guardia]]
* [[Zelbio]]
}}{{#if: {{{nocat|}}}|
|{{#ifeq:{{FULLPAGENAME}}|Template:Province of Como
|[[Category:Italy province templates|Como, Province of]]
|{{Main other|[[Category:Cities and towns in Lombardy]] [[Category:Municipalities of the Province of Como]]
}}
}}
}}<noinclude>
{{collapsible option}}
</noinclude>
f5ofjos1dc493aq5hbcdqvt89i2vkyw
Koronasyong episkopal
0
326014
2241262
2237883
2026-11-10T03:31:13Z
~2026-59531-17
168661
2241262
wikitext
text/x-wiki
Ang '''koronasyong episkopal''' o '''koronasyong diyosesana''' ({{lang-en|episcopal coronation}}) ay isang pagkilala ng isang [[Obispo]] o [[Arsobispo]] ng lokal na [[Diyosesis]] (o Arsidiyosesis), na ipinahayag sa pamamagitan ng [[dekreto]] ng koronasyon na inilabas ng lokal na ''Diocesan Chancery'' kung saan kinikilala nito ang debosyon ng isang imahen ng [[Birheng Maria]] sa ilalim ng isang partikular na titulo na iginagalang sa isang partikular na lokalidad.
Ang mga kinakailangan para sa isang imahen upang bigyan ng koronasyong episkopal ay halos katulad ng sa [[koronasyong kanonika]]. Ang imahe ay dapat na nakalagak sa isang [[kapilya]], [[parokya]], o dambana; ang pinagmulan ng imahe, ang debosyon sa paligid nito at ang mga himala na nararapat na naitala. Ang mga dokumentong naglalaman ng mga salaysay at dokumentasyon sa kultura ng imahe, kasama ang mga liham ng petisyon na nilagdaan ng mga kilalang tao sa simbahan at ng mga deboto ay isinusumite rin sa mga makabuluhang awtoridad ng simbahan para sa isang rekomendasyon, upang pag-aralan ang mga dokumento at ang pag-apruba ng kahilingan na hahantong sa pagpapalabas ng dekreto ng koronasyon sa imahen.<ref>{{Cite web|url=https://pintakasiph.wordpress.com/2021/01/01/virgen-coronada-diocesana-de-filipinas-the-episcopally-crowned-marian-images-in-the-philippines/|title=Virgenes Coronadas Diocesana de Filipinas - The Episcopally Crowned Marian images in the Philippines - Pintakasi}}</ref>
__TOC__
{{clear}}
<gallery widths="170" heights="200">
File:Episcopal Coronation of Our Lady of Guibang.jpg | Koronasyong episkopal ng Nuestra Señora de la Visitación ng Guibang noong 26 Mayo 1973. Pinangunahan ni Arsobispo Carmine Rocco ang rito ng pagkokorona.
File:DSCN9876Episcopal coronation of La Purisima Concepción de Baliuag 39.jpg | Koronasyong episkopal ng La Purísima Concepción ng Baliwag, Bulacan noong 1 Pebrero 2021.
File:24Episcopal Coronation Nuestra Señora del Santisimo Rosario de Hagonoy 14.jpg | Dekreto ng koronasyong episkopal ng Nuestra Señora del Santísimo Rosario ng Hagonoy Bulacan noong 7 Oktubre 2019, na ipinagkaloob noong 29 Hunyo 2019.
</gallery>
==Mga Imaheng Kinoronahang Episkopal sa Pilipinas==
===Mga Imahen ng Birheng Maria na Kinoronahang Episkopal===
{| class="wikitable sortable" width="100%"
|+
! Opisyal na Titulo ng Imahen
! Petsa ng Koronasyon
! Lugar ng Pamimintuho
! Pinangunahan ni
! Imahen ng Birheng Maria
! Dambana
|-
|Nuestra Señora de la O
|17 Disyembre 1949
|Parokya ng Nuestra Señora de la Natividad, [[Pangil, Laguna|Pangil]], [[Laguna]]
|Obispo [[Alfredo Obviar]]
|[[File:Pangil,LagunaChurchjf7598 02.JPG|200px]]
|[[File:148Nuestra Señora de la Natividad Parish Church 32.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Katipanan
|28 Hulyo 1963
|Parokya ng Banal na Krus, [[Nabua]], [[Camarines Sur]]
|Arsobispo Pedro Paulo Santos
||[[File:Venerada Imagen de Nuestra Señora de Katipanan. Holy Cross Parish, Nabua, Camarines Sur. 2024.jpg|200px]]
|[[File:Holy Cross Nabua Church.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario
|11 Oktubre 1970
|Parokya ng San Jose de Placer, [[Lungsod ng Iloilo]]
|Cardinal Julio Rosales
|
|[[File:San Jose Placer Church, Iloilo City, Aug 2024.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Caridad
|1 Mayo 1971{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 6 Disyembre 2024.}}
|Basilika Minor ng Nuestra Señora de Caridad, [[Agoo]], [[La Union]]
|Arsobispo Carmine Rocco
|[[File:Caridad de Agoo.jpg|200px]]
|[[File:1547Agoo Basilica 2020 18.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Visitación
|26 Mayo 1973
|Pambansang Dambana ng Nuestra Señora de la Visitación, Guibang, [[Gamu]], [[Isabela (lalawigan)|Isabela]]
|Arsobispo Carmine Rocco
|[[File:Our Lady of Guibang.jpg|200px]]
|
|-
|[[Ina ng Kaligtasan|Nuestra Señora de Salvación]]
|25 Agosto 1976
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Ina ng Kaligtasan, Joroan, [[Tiwi]], [[Albay]]
|Cardinal [[Jaime L. Sin]]
|[[Talaksan:Our Lady of Salvation of Joroan, Albay.jpg|200px]]
| [[Talaksan:Joroan, Tiwi, Albay church - Flickr.jpg|frameless|center|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario<ref>https://www.facebook.com/photo/?fbid=6070132903011309&set=pcb.6070141229677143</ref>
|13 Disyembre 1992
|Parokya ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, [[Lungsod ng Cebu]]
|Cardinal Roger Michael Mahony
|
|
|-
|Nuestra Señora de la Asunción
|14 Disyembre 1997{{efn|Kinilala ang rito ng koronasyon na naganap noong 1997 bilang isang Koronasyong episkopal sa pamamagitan ng deketro na inilabas ni Lubhang Kagalang-galang, Reynaldo Gonda Evangelista, Obispo ng Imus, noong 24 Pebrero 2026.}}
|Parokya ng Nuestra Señora de la Asunción, [[Maragondon]], [[Kabite|Cavite]]
|Obispo Manuel Cruz Sobreviñas
|[[File:Our Lady of the Assumption Parish Church, Magondon, Cavite 01.JPG|200px]]
|[[File:Our Lady of the Assumption Parish Church, Magondon, Cavite 14.JPG|200px]]
|-
|Maria, Luklukan ng Karunungan
|9 Pebrero 1999
|Kapilya ni Maria, Luklukan ng Karunungan, Naval Education & Training Command, [[San Antonio, Zambales|San Antonio]], [[Zambales]]
|Obispo Deogracias Soriano Iñiguez Jr.
|
|
|-
|Nuestra Señora de los Desamparados<ref>{{Cite web|url= https://www.olamarikina.com.ph/the-Shrine|title= The Shrine|access-date= 2023-11-30|archive-url= https://web.archive.org/web/20241203044721/https://www.olamarikina.com.ph/the-Shrine|archive-date= 2024-12-03|url-status= dead}}</ref>
|12 Mayo 2002{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 23 Oktubre 2005.}}
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Ina ng Walang Mag-ampon, [[Lungsod Marikina]]
|Obispo Crisostomo Yalung
|[[File:OurLadyoftheAbandonedParishjf9919 12.JPG|200px]]
|[[File:Our Lady of the Abandoned Church (V. Gomez, Marikina; 04-07-2023).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora, Reina de la Paz
|8 Setyembre 2003{{efn|Kinilala ang rito ng koronasyon na naganap noong 2003 bilang isang Koronasyong episkopal sa pamamagitan ng dekreto na inilabas ni Lubhang Kagalang-galang, Reynaldo Gonda Evangelista, Obispo ng Imus, noong 20 Mayo 2026.}}
|Parokya ng Mahal na Birhen, Reyna ng Kapayapaan, Salinas, [[Bacoor, Cavite|Bacoor]], [[Kabite|Cavite]]
|Cardinal [[Luis Antonio Tagle]]
|[[Talaksan:9934Barangays Bacoor Cavite Landmarks Roads 38.jpg|200px]]
|[[Talaksan:9934Barangays Bacoor Cavite Landmarks Roads 03.jpg|200px]]
|-
|Inmaculada Concepción de Salambao<ref>{{Cite web|url=https://dioceseofmalolos.ph/2023/07/07/sandigang-kasaysayan-260th-anniversary-of-the-discovery-of-the-image-of-our-lady-of-salambao/|title=Sandigang Kasaysayan: 260TH ANNIVERSARY OF THE DISCOVERY OF THE IMAGE OF OUR LADY OF SALAMBAO|date=7 Hulyo 2023}}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|12 Disyembre 2004
|Pambansang Dambana ng Mahal na Ina ng Salambao, [[Obando, Bulacan|Obando]], [[Bulacan]]
|Obispo Jose Francisco Oliveros
|[[Talaksan:Nuestra Señora de la Immaculada Concepción de Salambáo 24.jpg|200px]]
|[[Talaksan:San Pascual Baylon Church, Obando, Bulacan.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario
|2 Mayo 2009
|Parokya ni San Miguel Arkanghel, [[Bacoor]], [[Kabite|Cavite]]
|Cardinal [[Luis Antonio Tagle]]
|[[File:4296Bacoor West City Cavite Landmarks Roads 02.jpg|200px]]
|[[File:Saint Michael the Archangel Parish Church (Evangelista, Bacoor, Cavite; 09-19-2021).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Rosario de Fatima
|13 Mayo 2009{{Efn|Ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong ika-1 ng Mayo 2025}}
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Ina ng Fatima, Binakayan, [[Kawit]], [[Kabite|Cavite]]
|Cardinal [[Luis Antonio Tagle]]
|[[File:3919Kawit Cavite Church Roads Barangays Landmarks 05.jpg|200px]]
|[[File:Our Lady of Fatima Church, Binakayan.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Lourdes
|14 Agosto 2010{{efn|Ang imaheng nasa altar ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 22 Agosto 2020.}}
|Pambansang Dambana ng Mahal na Birhen ng Lourdes, [[Lungsod Quezon]]
|Obispo [[Honesto Ongtioco]]
|[[Talaksan:Venerada Y Coronada de Nuestra Señora de Lourdes de Manila high altar image.jpg|200px]]
|[[File:National Shrine of Our Lady of Lourdes 01.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Fatima<ref>{{Cite web|url= https://cbcpnews.net/cbcpnews/diocese-grants-episcopal-coronation-decree-for-marikinas-our-lady-of-fatima/|title=Diocese grants episcopal coronation decree for Marikina’s Our Lady of Fatima|date=20 Agosto 2019}}</ref>
|17 Oktubre 2010{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 12 Mayo 2024.}}
|Basilika at Pandiyosesanong Dambana ni San Pablo ng Krus, [[Lungsod ng Marikina]]
|Obispo Gabriel Villaruz Reyes
|[[File:Fatima de Marikina Coronation (001) 2024-05-12.jpg|200px]]
|[[Talaksan:Minor Basilica of Saint Paul of the Cross Marikina - May 12 2024.jpg|200x200px]]
|-
|Nuestra Señora de los Remedios
|7 Disyembre 2010
|Parokya ng Nuestra Señora de los Remedios, Labangon, [[Lungsod ng Cebu]]
|Cardinal Ricardo Vidal
|
|
|-
|Nuestra Señora de Guadalupe
|11 Disyembre 2011
|Parokya ni Santa Rita ng Cascia, Santa Rita, [[Olongapo]], [[Zambales]]
|Obispo Florentino Lavarias
|[[File:La imagen de Nuestra Señora de Guadalupe de Santa Rita, Ciudad Olongapo. 2024.jpg|200px]]
|[[File:8715Olongapo City Roads Barangays Zambales 02.jpg|frameless|center|200px]]
|-
|Nuestra Señora de los Ángeles
|2 Agosto 2012
|Parokya ng Mahal na Ina ng mga Anghel, [[Atimonan]], [[Quezon]]
|Obispo Emilio Marquez
|
|[[File:Our Lady of the Angels Parish Facade Atimonan, Quezon.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Lumen<ref>{{Cite web|url=https://lifestyle.inquirer.net/77717/cainta-to-hold-episcopal-coronation-of-our-lady-of-light-pasig-to-inaugurate-diocesan-museum/|title=Cainta to hold episcopal coronation of Our Lady of Light; Pasig to inaugurate diocesan museum - Lifestyle Inquirer|date=25 Nobyembre 2012}}</ref>
|1 Disyembre 2012{{efn|Ang pintang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 1 Disyembre 2018.}}
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Ina ng Kaliwanagan, [[Cainta]], [[Rizal]]
|Obispo Gabriel Reyes
|[[File:Our Lady of Light of Cainta.jpg|200px]]
|[[File:OurLadyofLightParishjf9849 03.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Guadalupe<br/>(''Imaheng festejada'')
|12 Disyembre 2012
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Birhen ng Guadalupe, [[Pagsanjan]], [[Laguna]]
|Obispo Leo Drona
|[[File:Pagsanjanjf4191 24.JPG|200px]]
|[[File:Pagsanjan Church in Laguna.jpg|200px]]
|-
|Ina Poon Bato<ref>{{Cite web|url=https://philippinefaithandheritagetours.com/ina-poon-bato-chapel-botolan-zambales/|title=Ina Poon Bato Chapel (Botolan, Zambales)|access-date=2023-11-30|archive-date=2023-11-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20231130234104/https://philippinefaithandheritagetours.com/ina-poon-bato-chapel-botolan-zambales/|url-status=dead}}</ref>
|23 Enero 2013
|Dambana ng Ina Poon Bato, [[Botolan]], [[Zambales]]
|Obispo Florentino Lavarias
|[[File:InaPoonBatojf9542 03.JPG|200px]]
| [[File:BotolanChurchjf9525 08.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario
|7 Oktubre 2013
|Parokya ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, Dampalit, [[Malabon]]
|Reberendo Padre Joey Guinto
|[[File:JfSanto Rosario Parish Church Malabonfvf 35.JPG|200px]]
|[[File:JfSanto Rosario Parish Church Malabonfvf 05.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Aránzazu<ref>{{Cite web|url=https://aranzazushrine.ph/index.php/2017/11/10/devotees-commemorate-aranzazus-4th-episcopal-coronation-anniversary/|title=Devotees commemorate Aranzazu's 4th Episcopal Coronation anniversary|access-date=2023-11-30|archive-date=2023-11-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20231130234104/https://aranzazushrine.ph/index.php/2017/11/10/devotees-commemorate-aranzazus-4th-episcopal-coronation-anniversary/|url-status=dead}}</ref>
|9 Nobyembre 2013{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 31 Mayo 2017.}}
|Pambansang Dambana ng Nuestra Señora de Aranzazu, [[San Mateo, Rizal|San Mateo]], [[Rizal]]
|Obispo Francisco De Leon
|[[File:Our Lady of Aranzazu in Procession at Intramuros Manila, 4 December 2022.jpg|200px]]
|[[File:Diocesan Shrine of Our Lady of Aranzazu, San Mateo, Rizal, Mar 2024.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de las Flores
|10 Mayo 2014
|Katedral ng Inmaculada Concepción, [[Lungsod ng Pasig]]
|Obispo Mylo Hubert Vergara
|[[File:Image of the Virgen de las Flores in Pasig Cathedral.jpg|200px]]
|[[File:Pasig Cathedral, Feb 2024.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Pilar
|3 Oktubre 2014{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 11 Oktubre 2015.}}
|Pandiyosesanang Dambana ng Nuestra Señora del Pilar, San Isidro, [[Libmanan]], [[Camarines Sur]]
|Obispo Jose Rojas Jr.
|[[File:Nuestra Señora del Pilar de Libmanan.jpg|200px]]
|
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario
|13 Oktubre 2014
|Parokya ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, [[Lungsod ng Pasig]]
| Obispo Mylo Hubert Vergara
|[[File:527Interior of the Santo Rosario de Pasig Church 17.jpg|200px]]
|[[File:0278jfSanto Rosario de Pasig Church Barangay Rosario Ortigas Avenue Extensionfvf 08.jpg|200px]]
|-
|Inmaculada Concepción
|8 Disyembre 2014
|Parokya ng Inmaculada Concepción, [[Santa Maria, Isabela]]
|Obispo Joseph Benedict Nacua
|
|
|-
|Nuestra Señora del Santo Rosario
|7 Oktubre 2016
|Katedral ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, [[Dipolog]], [[Zamboanga del Norte]]
|Obispo Severo Caermare
|
|[[File:Dipolog City Philippines cathedral.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Lourdes
|11 Pebrero 2017
|Pang-arkidiyosesanang Dambana ng Mahal na Birhen ng Lourdes, Punta Princesa, [[Lungsod ng Cebu]]
|Arsobispo Jose Palma
|
|[[File:Archdiocesan Shrine of Our Lady of Lourdes 2022 09 002.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Carmen
|20 Pebrero 2017{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 15 Agosto 2020.}}
|Basilika Minor ng Mahal na Ina ng Bundok Karmelo, [[Lungsod Quezon]]
|Obispo [[Honesto Ongtioco]]
|[[File:NS del Carmen de Nueva Manila.jpg|200px]]
|[[File:Mount Carmel Shrine facade 2023-07-16.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Fatima de Valenzuela
|13 Mayo 2017{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 25 Pebrero 2024.}}
|Pambansang Dambana ng Mahal na Birhen ng Fatima, [[Valenzuela, Kalakhang Maynila|Lungsod ng Valenzuela]]
|Obispo Jose Francisco Oliveros
|[[File:The National Pilgrim Image of Our Lady of Fatima.jpg|200px]]
|[[File:National Shrine of Our Lady of Fatima, Valenzuela City.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Soledad
|8 Hulyo 2017
|Parokya ng Nuestra Señora de la Soledad, Camba, [[Binondo]], [[Maynila]]
|Cardinal [[Luis Antonio Tagle]]
|[[File:Soledad de Manila.jpg|200px]]
|[[File:09002jfSanta Cruz Tondo Binondo Solitude Church Manila Streets Landmarksfvf 06.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Pilar
|12 Oktubre 2017{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 10 Oktubre 2018.}}
|Parokya ng Nuestra Señora del Pilar, [[Morong, Bataan|Morong]], [[Bataan]]
|Obispo Ruperto Cruz Santos
|[[File:Our lady of pilar patrona of our town.jpg|200px]]
|[[File:Morongchurchjf7247 01.JPG|200px]]
|-
|La Purísima Concepción de Santa Maria
|3 Marso 2018{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 1 Pebrero 2020.}}
|Basilika Minor ng La Purísima Concepción, [[Santa Maria, Bulacan|Santa Maria]], [[Bulacan]]
|Obispo Jose Francisco Oliveros
|[[File:9884Immaculate Conception Parish Church Santa Maria Bulacan 23.jpg|200px]]
|[[File:Santa Maria Bulacan CHURCH.png|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Guadalupe de Extremadura
|24 Mayo 2018
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Birhen ng Guadalupe ng Extremadura, [[Loboc]], [[Bohol]]
|Arsobispo Romulo Valles
|[[File:San Pedro y Pablo- Virgen de Guadalupe Photo 2.jpg|200px]]
|[[File:Loboc Church (Loay Interior Road, Loboc, Bohol; 01-12-2023).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Asunción de Maasin
|15 Agosto 2018{{efn|Ginawaran ang imahen ng [[koronasyong kanonika]] noong 13 Agosto 2022.}}
|Katedral ng Nuestra Señora de la Asunción, [[Maasin]], [[Katimugang Leyte|Southern Leyte]]
|Cardinal [[Luis Antonio Tagle]]
|[[File:La imagen de la Señora Nuestra, Virgen de la Asunción de Maasin, Filipinas. 2023.jpg|200px]]
|[[File:Maasin Cathedral, Dec. 28, 2019.jpg|200px]]
|-
|Mater Dolorosa de Tarlac<ref>{{Cite web|url=https://cbcpnews.net/cbcpnews/tarlac-to-hold-1st-episcopal-coronation-of-marian-image/|title=Tarlac to hold 1st episcopal coronation of Marian image|date=2 Setyembre 2018|website=CBCPNews}}</ref>
|15 Setyembre 2018{{efn|Ginawaran ang imahen ng [[koronasyong kanonika]] noong 5 Hunyo 2021.}}
|Parokya ng Inang Nagdadalamhati, Dolores, [[Capas]], [[Tarlac]]
|Obispo Enrique Macaraeg
|[[File:Mater Dolorosa de Tarlac.jpg|200px]]
|[[File:0142jfDolores Church Parish Roads Welcome Capas Tarlacfvf 08.JPG|200px]]
|-
|Mary Help of Christians
|23 Setyembre 2018
|Parokya ni Maria, Mapag-ampon sa mga Kristiyano, Balimbing, [[Boac]], [[Marinduque]]
|Obispo Marcelino Antonio Maralit Jr.
|
|
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario—La Virgen de Sapao<ref>{{Cite web|url=https://www.manilatimes.net/2018/10/13/public-square/episcopal-coronation-of-our-lady-of-the-holy-rosary-inspires-catholic-faithful/457416|title=Episcopal Coronation of Our Lady of the Holy Rosary inspires Catholic faithful|website=Manila Times|date=13 Oktubre 2018}}</ref>
|27 Setyembre 2018{{efn|Ginawaran ang imahen ng [[koronasyong kanonika]] noong 7 Oktubre 2022.}}
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, [[Cardona, Rizal|Cardona]], [[Rizal]]
|Obispo Nolly Buco
|[[File:La Virgen de Sapao de Cardona.jpg|200px]]
|[[File:Cardona Church, Rizal, Nov 2025 (2).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Pilar
|12 Oktubre 2018
|Parokya ng Nuestra Señora del Pilar, [[Pilar, Sorsogon]]
|Obispo Arturo Bastes
|
|
|-
|Maria Inmaculada de Salawag
|8 Disyembre 2018
|Parokya ni Maria Inmaculada, Salawag, [[Dasmariñas]], [[Kabite|Cavite]]
|Obispo Reynaldo Evangelista
|
|[[File:9807Dasmariñas City Landmarks Barangays Roads 26.jpg|200px]]
|-
|Inmaculada Concepción
|8 Disyembre 2018{{efn|Ginawaran ang imahen ng [[koronasyong kanonika]] noong 8 Disyembre 2022.}}
|Basilika Minor ng Inmaculada Concepción, [[Lungsod ng Batangas]], [[Batangas]]
|Arsobispo Gilbert Garcera
|[[File:La Inmaculada Concepción de Ciudad de Batangas 2024-06-29.jpg|200px]]
|[[File:Batangas City Basilica 2023-04-05.jpg|200px]]
|- style="vertical-align:top; background:#ccc;"
|''Nuestra Señora de la Esperanza Macarena—Virgen Dolor de Sariaya''{{efn|Ang imahen ay kinoronahan ng pribadong pagmamay-ari, kaya't masasabi na hindi ito opisyal dahil hindi nakalagak ang imahen sa isang dambana. Ngunit kalaunan ay ibinigay na rin sa parokya ng pamilyang nangangalaga ang Virgen Dolor de Sariaya. Naglabas rin ng dekreto ng koronasyon ang [[Diyosesis ng Lucena]] noong 2018 na nilagdaan ng lubos na kagalang-galang, Mel Uy, [[obispo]] ng Lucena.}}
|8 Disyembre 2018
|Pandiyosesanang Dambana ng Santo Cristo de Burgos, [[Sariaya]], [[Quezon]]
|Obispo Mel Uy
|
|[[File:SariayaChurchPlazajf0001 09.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de los Pobres
|29 Disyembre 2018
|Parokya ng Mahal na Ina ng mga Mahirap, [[Lungsod ng Taguig]]
|Obispo Mylo Hubert Vergara
|[[File:Venerada Imagen de Nuestra Señora, Santísima Virgen de los Pobres de Taguig. Ina ng mga Dukha, Manila Cathedral. 2024.jpg|200px]]
|[[File:827Western Bicutan, Taguig City 03.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Candelaria
|31 Enero 2019
|Parokya ng Nuestra Señora de Candelaria, [[Silang, Kabite|Silang]], [[Kabite|Cavite]]
|Obispo Reynaldo Evangelista
|[[File:Our Lady of Candelaria de Silang.jpg|200px]]
|[[File:SilangChurchjf0061 12.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de los Dolores<br/>(''Imaheng pamprusisyon'')
|12 Abril 2019
|Pambansang Dambana ng Mahal na Ina ng Hapis, [[Dolores, Quezon]]
|Obispo Mel Uy
|[[File:IGMP 2023. Processional Image of Nuestra Señora de los Dolores de Quezon.jpg|200px]]
|[[File:Doloeres,Quezonjf9918 39.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Carmen
|8 Setyembre 2019
|Parokya ng Mahal na Ina ng Bundok Karmelo, Pulong Buhangin, [[Santa Maria, Bulacan]]
|Obispo Dennis Villarojo
|[[File:Episcopally crowned image of Impo Karmen.jpg|200px]]
|[[File:3215Our Lady of Mount Carmel Church in Santa Maria, Bulacan 2021 03.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de las Mercedes
|24 Setyembre 2019
|Kapilya ng Mahal na Ina ng Awa, Mercedes, [[Catbalogan]], [[Kanlurang Samar|Western Samar]]
|Arsobispo Gabriele Giordano Gaccia
|
|
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario<ref>{{Cite web|url=https://cbcpnews.net/cbcpnews/hagonoy-holds-episcopal-coronation-of-marian-image/|title=Hagonoy holds episcopal coronation of Marian image|website=CBCPNews|date=10 Oktubre 2019}}</ref>
|7 Oktubre 2019
|Parokya ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, Santo Rosario, [[Hagonoy]], [[Bulacan]]
|Obispo Dennis Villarojo
|[[File:24Episcopal Coronation Nuestra Señora del Santisimo Rosario de Hagonoy 32.jpg|200px]]
|[[File:09403jfRiver Mercado Santo Rosario San Jose Hagonoy Bulacanfvf 11.jpg|200px]]
|-
|Purísima Concepción Pequeña
|8 Disyembre 2019
|Parokya ng Inmaculada Concepción, Concepcion Pequeña, [[Naga, Camarines Sur]]
|Arsobispo Rolando Tria-Tirona
|
|[[File:Immaculate concepcion church.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Merced<ref>{{Cite web|url=https://philippines.licas.news/2020/09/04/tarlac-bishop-approves-episcopal-coronation-of-marys-image/|title=Tarlac bishop approves episcopal coronation of Mary's image}}</ref>
|24 Setyembre 2020{{efn|Ginawaran ang imahen ng [[koronasyong kanonika]] noong 24 Pebrero 2023.}}
|Pandiyosesanang Dambana ng Mahal na Ina ng Awa, Matatalaib, [[Lungsod ng Tarlac]], [[Tarlac]]
|Obispo Enrique Macaraeg
|[[File:MercedTarlac.jpg|200px]]
|[[File:9933Diocesan Shrine Parish Nuestra Señora de la Merced Matatalaib 03.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario de Amaya
|1 Oktubre 2020
|Parokya ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, Amaya, [[Tanza]], [[Kabite|Cavite]]
|Obispo Reynaldo Evangelista
|[[File:304Tanza, Cavite Landmarks Barangays Roads 05.jpg|200px]]
|[[File:201Tanza, Cavite Landmarks Barangays Roads 41.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario—La Naval de Pamisaraoan
|11 Oktubre 2020
|Parokya ng Banal na Sanggol, [[San Antonio, Zambales]]
|Obispo Bartolome Santos Jr.
|[[Talaksan:La Naval de Pamisaraoan.jpg|200px]]
|[[File:SanAntonio,Zambalesjf8901 01.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora, Patrocinio de Maria Santísima
|14 Nobyembre 2020{{efn|Ginawaran ang imahen ng [[koronasyong kanonika]] noong 23 Abril 2022.}}
|Pang-arkidiyosesanang Dambana ng Patrocinio de Maria Santisima, [[Boljoon]], [[Cebu]]
|Obispo Midyphil Billones
|
|[[File:Boljoon Church, Cebu.jpg|200px]]
|-
|Maria, Kagalingan ng mga May-Sakit<br/>(''Madonna Salus Infirmorum'')
|16 Nobyembre 2020
|Parokya ni San Isidro Labrador, Bambang, [[Bulakan, Bulacan]]
|Obispo Dennis Villarojo
|[[File:Madonna Salus Infirmorum de Bambang, Bulakan 02.jpg|200px]]
|[[File:0101San Isidro Labrador Parish Church Bambang, Bulakan 20.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de las Flores de Bocaue
|21 Nobyembre 2020
|Pandiyosesanang Dambana ng Banal na Krus ng Wawa, [[Bocaue]], [[Bulacan]]
|Obispo Dennis Villarojo
|[[File:Saint Martin of Tours Parish Church Bocaue Cross 25.jpg|200px]]
|[[File:8125Saint Martin of Tours Parish Holy Cross Shrine Bulacan 07.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Asunción de Bulakan
|28 Nobyembre 2020
|Pandiyosesanang Dambana ng Nuestra Señora de la Asunción, [[Bulakan, Bulacan]]
|Obispo Dennis Villarojo
|[[File:Our Lady of Assumption Church Bulakan Bulacan Province 16.jpg|200px]]
|[[File:Exterior of the Our Lady of the Assumption Parish Church in Bulacan, Bulacan 06.jpg|200px]]
|-
|La Purísima Concepción de Baliuag - Birhen sa Patio
|1 Pebrero 2021
|Pandiyosesanang Dambana ni San Agustin, [[Baliwag]], [[Bulacan]]
|Obispo Dennis Villarojo
|[[File:9609St. Augustine Parish Church of Baliuag 48.jpg|200px]]
|[[File:9603Poblacion Baliuag, Bulacan 05.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Mar Cautiva
|19 Hulyo 2021
|Parokya ng mga Banal na Anghel, [[Santo Tomas, La Union]]
|Obispo Daniel Presto
|[[File:Cautivajf.jpg|200px]]
|[[File:2636Poblacion, Santo Tomas, La Union 44.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Soledad de Maquinaya
|22 Agosto 2021
|Parokya ng Inmaculada Concepción, Barretto, [[Olongapo]], [[Zambales]]
|Obispo Bartolome Santos Jr.
|[[File:Nuestra Señora de la Soledad de Maquinaya.jpg|200px]]
|
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario de Olongapo
|3 Oktubre 2021
|Kapilya ng Reyna ng Kabanal-banalang Rosaryo, New Kababae, [[Olongapo]], [[Zambales]]
|Obispo Bartolome Santos Jr.
|[[Talaksan:Santo Rosario de Olongapo.jpg|200px]]
|[[File:Queen of the Most Holy Rosary Chapel, Olongapo City. 2025 (1).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario—La Naval de San Marcelino
|10 Oktubre de 2021
|Parokya ni San Guillermo, [[San Marcelino, Zambales]]
|Obispo Bartolome Santos Jr.
|[[Talaksan:La Naval de San Marcelino.jpg|200px]]
|[[File:195San Marcelino, Zambales Barangays Roads 20.jpg|200px]]
|-
|Inmaculada Concepción<ref>{{Cite web|url=https://www.sunstar.com.ph/cebu/local-news/cebu-cathedral-honors-mary-with-coronation-procession|title=Cebu Cathedral honors Mary with coronation, procession|date=8 Disyembre 2021}}</ref>
|8 Disyembre 2021
|Katedral Metropolitana ng [[Lungsod ng Cebu]]
|Obispo Midyphil Billones
|[[File:Cebu Metropolitan Cathedral - Front Retablo - Right-Hand Side.jpg|200px]]
|[[File:Cebu Metropolitan Cathedral 20180628a.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Carmen—La Limpia de Cebu
|8 Enero 2022
|Pang-arkidiyosesanang Dambana ng Mahal na Ina ng Bundok Karmelo—La Limpia, [[Lungsod ng Cebu]]
|Arsobispo Jose Palma
|
|
|-
|Nuestra Señora de la Consolación y Correa<ref>{{Cite web|url=https://palawan-news.com/our-lady-of-cuyo/|title=Our Lady of Cuyo|access-date=2023-11-30|archive-date=2024-02-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20240224233916/https://palawan-news.com/our-lady-of-cuyo/|url-status=dead}}</ref>
|27 Agosto 2022
|Parokya ni San Agustin, [[Cuyo, Palawan]]
|Obispo Broderick Pabillo
|
|[[File:Fort Cuyo.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Paz y Buen Viaje
|8 Setyembre 2022
|Parokya ng Mahal na Birhen ng Kapayapaan at Mabuting Paglalakbay, Dela Paz, [[Biñan]], [[Laguna]]
|Obispo Buenaventura Famadico
|[[File:1219Biñan City, Laguna Roads Landmarks 22.jpg|200px]]
|[[File:1219Biñan City, Laguna Roads Landmarks 48.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Rosario
|7 Oktubre 2022
|Parokya ng Santo Rosaryo, [[Malita]], [[Davao Occidental]]
|Obispo Guillermo Afable
|
|
|-
|Nuestra Señora del Rosario
|7 Oktubre 2022
|Katedral ni San Agustin, [[Cagayan de Oro]], [[Misamis Oriental]]
|Arsobispo Jose Cabantan
|
|[[File:San Agustin Cathedral.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Esperanza<ref>{{Cite web|url=https://cbcpnews.net/cbcpnews/palos-our-lady-of-hope-gets-episcopal-coronation-on-yolandas-9th-anniversary/|title=Yolanda's 9th anniversary|website=CBCPNews}}</ref>
|8 Nobyembre 2022
|Katedral Metropolitana ng [[Palo, Leyte]]
|Arsobispo John Du
|[[File:Pope Francis Tacloban 12.jpg|200px]]
|[[File:Palo Cathedral 01.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Candelaria de Tondo<ref>{{Cite web|url=https://philippines.licas.news/2022/10/13/tondos-nuestra-senora-de-candelaria-granted-episcopal-coronation/|title=Tondo's Nuestra Señora de Candelaria granted episcopal coronation}}</ref>
|18 Nobyembre 2022
|Basilika Menor at Pang-Arkidiyosesanang Dambana ng Banal na Bata, [[Tondo, Maynila]]
|Cardinal [[Jose Advincula]]
|[[File:TondoChurchjf1282 07.JPG|200px]]
|[[File:Tondo Church Manila 2.jpg|200px]]
|-
|Inmaculada Concepción
|7 Disyembre 2022
| Pang-arkidiyosesis na Dambana at Parokya ni Santa Ana, [[Lungsod ng Davao]]
|Arsobispo Romulo Valles
|
|[[File:Santa Ana Shrine Parish Davao City.jpg|200px]]
|-
|Inmaculada Concepción
|8 Disyembre 2022
|Parokya ng Inmaculada Concepción, [[Mataasnakahoy]], [[Batangas]]
|Arsobispo Gilbert Garcera
|[[Talaksan:The original image of Nuestra Señora de la Inmaculada Concepcion de Mataasnakahoy.webp|200px]]
|[[Talaksan:Immaculate Conception Church, Mataasnakahoy, Batangas, Jun 2026.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de los Ángeles<ref>{{Cite web|url=https://philippines.licas.news/2022/07/03/nuestra-senora-de-los-angeles-of-binangonan-granted-episcopal-coronation/|title='Nuestra Señora de los Angeles' of Binangonan granted episcopal coronation}}</ref>
|10 Disyembre 2022{{Efn|Ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong ika-17 ng Enero 2026}}
|Parokya ng Mahal na Ina ng mga Anghel, Pilapila, [[Binangonan]], [[Rizal]]
|Obispo Nolly Buco
|[[File:Delos Angeles de Binangonan.jpg|200px]]
|[[File:9941Nuestra Señora de los Angeles Parish Church 16.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Lourdes
|11 Pebrero 2023
|Parokya ng Mahal na Birhen ng Lourdes, [[Tagaytay]], [[Kabite|Cavite]]
|Obispo Reynaldo Evangelista
|
|[[File:Tagaytay City's Our Lady of Lourdes Church facade.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Expiación
|25 Marso 2023
|Katedral ng Nuestra Señora de la Expiación, [[Lungsod ng Baguio]]
|Obispo Victor Bendico
|[[File:Interior de la Catedral de Nuestra Señora de la Expiación. Ciudad Baguio, 2024.jpg|200px]]
|[[File:Baguio Cathedral 2023-02-24.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Pronto Socorro<ref>{{Cite web|url=https://www.bicolmail.net/single-post/coronation-of-image-of-ol-of-prompt-succor-set-on-may-6|title=Coronation of image of OL of Prompt Succor, set on May 6|website=Bicol Mail|access-date=2023-11-30|archive-date=2023-11-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20231130235605/https://www.bicolmail.net/single-post/coronation-of-image-of-ol-of-prompt-succor-set-on-may-6|url-status=dead}}</ref>
|6 Mayo 2023
|Parokya ni San Francisco ng Assisi, [[Buhi]], [[Camarines Sur]]
|Arsobispo Rolando Tria-Tirona
|
|[[File:St. Francis of Assisi Church, Buhi Camarines Sur.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario
|22 Oktubre 2023
|Parokya ng Mahal na Ina ng Santo Rosaryo, Calmay, [[Dagupan]], [[Pangasinan]]
|Arsobispo [[Socrates Villegas]]
|[[File:308Calmay Carael, Dagupan, Pangasinan 42.jpg|200px]]
|[[File:308Calmay Carael, Dagupan, Pangasinan 54.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Loreto
|1 Disyembre 2023{{efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 10 Disyembre 2024.}}
|Pang-arkidiyosesanang Dambana ng Mahal na Birhen ng Loreto, [[Sampaloc, Maynila]]
|Cardinal [[Jose Advincula]]
|[[File:Sampaloc Church 02.jpg|200px]]
|[[File:Loreto Church, Sampaloc, Manila, April 2023.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Soledad
|8 Disyembre 2023
|Pang-arkidiyosesanang Dambana ng Nuestra Señora de la Soledad, Tambo, [[Buhi]], [[Camarines Sur]]
|Arsobispo Rolando Tria-Tirona
|[[File:Nuestra Señora de la Soledad de Buhi.jpg|200px]]
|
|-
|Inmaculada Concepción
|8 Disyembre 2023
|Katedral Metropolitana ng Kalinis-linisang Paglilihi. [[Roxas, Capiz|Roxas]], [[Capiz]]
|Arsobispo Victor Bendico
|[[File:Immaculate Concepcion Metropolitan Cathedral Roxas inside (Rizal Street, Roxas, Capiz; 04-07-2024).jpg|200px]]
|[[File:Immaculate Concepcion Metropolitan Cathedral Roxas (Rizal Street, Roxas, Capiz; 10-19-2022).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de las Saleras
|20 Abril 2024
|Pandiyosesanong Dambana at Parokya ng Nuestra Señora de las Saleras, [[Aliaga, Nueva Ecija]]
|Obispo Sofronio Bancud
|[[File:La Verdadera Imagen de Nuestra Señora de las Saleras, Patrona de Aliaga. Manila Cathedral 2024.jpg|200px]]
|[[File:NuestraSeñoradelasSalerasParishChurchjf4956 04.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Carmen de Alava
|16 Hulyo 2024
|Pang-diyosesis na Dambana ng Mahal na Birhen ng Bundok Carmelo, [[Sison, Pangasinan]]
|Obispo Jacinto Jose
|[[File:La Bendita Imagen de la Santísima Virgen del Carmen de Álava Coronada. Sison, Pangasinan. 2024.jpg|200px]]
|[[File:OurLadyofMountCarmelParishChurchjf868.JPG|200px]]
|-
|Madre de la Divina Gracia
|23 Hulyo 2024
|Parokya ni San Miguel Arkanghel, [[Marilao, Bulacan]]
|Obispo Dennis Villarojo
|[[File:Marilao Church Bulacan 17.jpg|200px]]
|[[File:Marilao Church, Bulacan, Mar 2024.jpg|200px]]
|-
|Sancta Maria Mater et Regina
|8 Setyembre 2024
|Seminaryo ng Sancta Maria Mater et Regina, [[Roxas, Capiz|Lungsod Roxas]],[[Capiz]]
||Cardinal [[Jose Advincula]]
|
|
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario de Paragû
|30 Setyembre 2024
|Kapilya ng Birhen ng Rosario, Paragû, [[Tumauini]], [[Isabela (lalawigan)|Isabela]]
|Obispo David William Antonio
|
|
|-
|Nuestra Señora de la Medalla Milagrosa
|27 Nobyembre 2024
|Pang-arkidiyosesis na Dambana ng Ina ng Medalya Milagrosa, [[Ermita, Maynila|Ermita]], [[Maynila]]
|Cardinal [[Jose Advincula]]
|[[File:SVChurchjf7782 02.JPG|200px]]
|[[File:09216jfErmita Adamson University Church Chapel Manila Buildingsfvf 15.jpg|200px]]
|-
|La Inmaculada Concepción
|9 Disyembre 2024
|Parokya ng Inamculada Concepcion, [[Baganga]], [[Davao Oriental]]
|Obispo Abel Apigo
|
|
|-
|La Inmaculada Concepción de Batanes
|9 Disyembre 2024
|Katedral ng La Inmaculada Concepción, [[Basco]], [[Batanes]]
|Obispo Danilo Ulep
|[[File:Our Lady of the Immaculate Conception of Batanes.jpg|200px]]
|[[File:Basco Cathedral 02.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Purificacion y Candelaria
|1 Pebrero 2025
|Parokya ni San Fernando de Dilao, [[Paco, Maynila|Paco]], [[Maynila]]
|Cardinal [[Jose Advincula]]
|[[File:Nuestra Señora de la Purificación y Candelaria Coronada.jpg|200px]]
|[[File:San Fernando de Dilao Church, Paco, Manila, April 2023.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Gracia
|7 Pebrero 2025
|Parokya ng Ina ng Biyaya, Lower Q. M., [[Baguio|Lungsod ng Baguio]]
|Obispo Rafael Cruz
|
|
|-
|Nuestra Señora de Fatima de Urduja
|2 Marso 2025{{Efn|Ang imahen ay gagawaran ng [[koronasyong kanonika]].}}
|Pang-diyosesis na Dambana at Parokya ng Mahal na Birhen ng Fatima, Urduja Village, [[Caloocan|Lungsod ng Caloocan]]
|Obispo Roberto Gaa
|[[File:Our Lady of Fatima Parish Church Caloocan 36.jpg|200px]]
|[[File:Our Lady of Fatima Parish Church Caloocan 02.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Anunciata
|19 Marso 2025
|Basilika Menor at Parokya ni San Juan Bautista, [[Taytay, Rizal|Taytay]], [[Rizal]]
|Obispo Ruperto Cruz Santos
|
|[[File:St. John the Baptist Church, Taytay, Rizal exterior 3.JPG|200px]]
|-
|Virgen sang Barangay
|25 Marso 2025{{Efn|Ang imahen ay ginawaran ng [[koronasyong kanonika]] noong 16 Oktubre 2025.}}
|Katedral ni San Sebastian, [[Bacolod]], [[Negros Occidental]]
|Obispo Patricio Buzon
|[[File:Our Lady of the Barangay (Virgen sang Barangay) - March 25, 2025.jpg|200px]]
|[[File:San Sebastian Cathedral Bacolod (Rizal Street, Bacolod, Negros Occidental; 10-31-2022).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Fatima de Calamba
|13 Mayo 2025
|Parokya ng Birhen ng Fatima, [[Calamba, Laguna|Calamba]], [[Laguna]]
|Obispo Marcelino Antonio Maralit
|[[Talaksan:Our Lady of Fatima of Calamba City.jpg|200px]]
|[[File:2629Calamba City Laguna Roads Landmarks Barangays 38.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Trinidad de Malate
|14 Hunyo 2025
|Parokya ng Banal na Santatlo, [[Malate, Maynila|Malate]], [[Maynila]]
|Cardinal [[Jose Advincula]]
|[[File:Nuestra Señora de la Santisima Trinidad de Malate.jpg|200px]]
|[[File:09917jfSantisima Trinidad Parish Church Estrada Dian Streets, Malate, Manila) 27.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Salvacion de Manila
|16 Agosto 2025
|Parokya ng Nuestra Señora de Salvacion, [[Santa Mesa, Maynila|Sta. Mesa]], [[Maynila]]
|Cardinal [[Jose Advincula]]
|[[File:0646JfSanta Mesa Altrura Church Magsaysay Boulevard Sampaloc Manilafvf 03.jpg|200px]]
|[[File:0726JfSanta Mesa Altrura Church Magsaysay Boulevard Sampaloc Manilafvf 14.jpg|200px]]
|-
|Maria, Mediadora de Todas las Gracias
|22 Agosto 2025
|Katedral ni Maria, Tagapamagitan ng Lahat ng Biyaya, [[Digos|Lungsod ng Digos]], [[Davao del Sur]]
|Obispo Guillermo Afable
|
|
|-
|Maria Bambina
|7 Setyembre
2025
|Parokya ng Pagsilang sa Mahal na Birheng Maria, Industrial Valley Complex, [[Marikina|Lungsod ng Marikina]]
|Obispo Ruperto Cruz Santos
|[[File:357Nativity of Our Lady Parish Church 36.jpg|200px]]
|[[File:244Industrial Valley Complex, Marikina City Church School 15.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario
|26 Oktubre 2025
|Parokya ni Sto. Domingo, [[Santo Domingo, Ilocos Sur|Sto. Domingo]], [[Ilocos Sur]]
|Obispo Marlo Peralta
|
|[[File:Sto. Domingo, Ilocos Sur church - Flickr.jpg|200px]]
|-
|La Inmaculada Concepción
|7 Disyembre 2025
|Parokya ng Kalinis-linisang Paglilihi, [[Batan, Aklan|Batan]], [[Aklan]]
|Obispo Victor Bendico
|
|
|-
|La Inmaculada Concepción
|8 Disyembre 2025
|Katedral ng Kalinis-linisang Paglilihi, [[Puerto Princesa]], [[Palawan]]
|Obispo Socrates Mesina
|
|[[File:Immaculate Concepcion Cathedral in Puerto Princesa City.jpeg|200px]]
|-
|La Inmaculada Concepción
|8 Disyembre 2025
|Katedral ng Kalinis-linisang Paglilihi, [[Lungsod ng Kotabato]]
|Obispo Charlie Inzon
|
|[[File:Immaculate Concepcion Metropolitan Cathedral Cotabato (Quezon Avenue, Cotabato City; 08-15-2023).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de Guia
|12 Enero 2026
|Parokya ng Nuestra Señora de Guia, [[Magallanes, Kabite|Magallanes]], [[Kabite|Cavite]]
|Obispo Reynaldo Evangelista
|[[File:MagallanesChurch,Naic,Cavitejf8164 01.JPG|200px]]
|[[File:Magallanes,Kabitejf8104 20.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Paz y Buen Viaje
|15 Enero 2026
|Pangdiyosesis na Dambana ng Nuestra Señora de la Paz y Buen Viaje, [[La Paz, Tarlac|La Paz]], [[Tarlac]]
|Obispo Roberto Mallari
|[[File:LaPazChurchjf7503 07.JPG|200px]]
|[[File:7804jfLa Paz Church Tarlac Shrinejf 04.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Buen Consejo de Caranan
|26 Abril 2026
|Nuestra Señora del Buen Consejo Mission Station, [[Pasacao]], [[Camarines Sur]]
|Obispo Jose Rojas, Jr.
|
|
|-
|Nuestra Señora del Sagrado Corazon
|31 Mayo 2026
|Parokya ng Kabanal-banalang Manunubos - Brixton Hill, Santol, [[Lungsod Quezon|Lugsod Quezon]]
|Obispo Elias Ayuban, Jr.
|[[File:Our Lady of the Sacred Heart of Quezon City.jpg|200px]]
|[[File:0372jfMost Holy Redeemer Parish Church Brixton Hills Santol Doña Imelda Quezon Cityfvf 10.jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Inmaculada Concepción y del Triunfo de la Cruz de Migpangi
|8 Hulyo 2026
|Katedral Metropolitana ng Kalinis-linisang Paglilihi, [[Ozamiz]], [[Misamis Occidental]]
|Arsobispo Martin Jumoad
|[[File:Birhen sa Cotta of Ozamiz.jpg|200px]]
|
|-
|Santa Mariang Reyna
|22 Agosto 2026
|Parokya ni Santa Mariang Reyna, [[Taytay, Rizal|Taytay]], [[Rizal]]
|Obispo Ruperto Cruz Santos
|
|
|-
|Nuestra Señora de la Consolacion y Correa
|6 Setyembre 2026
|Parokya ni Santiago Apostol, [[Paombong]], [[Bulacan]]
|Obispo Dennis C. Villarojo
|[[File:The Nuestra Señora dela Consolacion y Correa de Paombong.jpg|200px]]
|[[File:Apaombongjf.JPG|200px]]
|-
|Mater Dolorosa de Bacarra
|15 Setyembre 2026
|Pangdiyosesis na Dambana ng Mater Dolorosa de Bacarra, at Parokya ni San Andres Apostol, [[Bacarra]], [[Ilocos Norte]]
|Obispo Renato P. Mayugba
|
|[[Talaksan:Saint Andrew the Apostle Parish Bacarra (Rizal Boulevard, Bacarra, Ilocos Norte; 11-17-2022).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora del Santísimo Rosario
|4 Oktubre 2026
|Parokya ng Mahal na Birhen ng Kasantusantuhang Rosaryo ng Unibersidad ng Santo Tomas, [[Maynila]]
|Cardinal Jose Advincula
|[[Talaksan:USTCentralSeminaryBuildingjf0456 08.JPG|200px]]
|[[Talaksan:Santísimo Rosario Parish Church, UST Manila, Apr 2024 (2).jpg|200px]]
|-
|Nuestra Señora de la Paz y Buen Viaje
|28 Oktubre 2026
|Parokya ng Mahal na Birhen ng Kapayapaan at Mabuting Paglalakbay, Antipolo, [[Minalabac, Camarines Sur]]
|Obispo Jose R. Rojas, Jr.
|
|
|-
|Nuestra Señora de la Asuncion
|31 Oktubre 2026
|Basilika at Pang-arkidiyosesis na Dambana ng Nuestra Señora de la Asuncion, [[Santa Maria, Ilocos Sur]]
|Arsobispo David William V. Antonio
|[[Talaksan:The Altar of Nuestra Senora Dela Asuncion , Sta. Maria Church - Sta. Maria Ilocos Sur.JPG|200px]]
|[[Talaksan:THE HILLTOP CHURCH OF STA. MARIA.jpg|200px]]
|}
==== Mga Imahen na ipinagutos na gawaran ng Koronasyong Episkopal ngunit hindi pa natutuloy ang rito ng koronasyon ====
{| class="wikitable sortable" width="100%"
!Opisyal na Titulo ng Imahen
!Petsa ng Paglalabas ng Dikreto ng Kronasyon
!Lugar ng Pamimintuho
!Nag-utos ng Paggagawad ng Koronasyon
!Imahen ng Birheng Maria
!Dambana
|-
|Virgen la Purisima Concepción de Tanay{{Efn|Ang imaheng nakadambana sa simbahan ay matagal nang tinatawag na Virgen ng Guadalupe ngunit sinasabi ng mga sinaunang mga akda na ang tunay na pamagat ng imahen ay La Purisima Concepcion. Noong ika-20 ng Enero 2025 ay pormal nang itinalaga ang La Purisima Concepcion na ikalawang patrona ng parokya.}}
|''Ipinag-utos sa pamamagitan ng dekreto ng koronasyon noong 15 Mayo 2025''{{efn|Wala pang tiyak na petsa o pahayag na inilalabas ang parokya ukol sa koronasyong ito ng La Purisima Concepcion de Tanay.}}
|Parokya ni San Ildefonso de Toledo, [[Tanay]], [[Rizal]]
|Obispo Ruperto Cruz Santos
|[[File:LaVirgenGuadalupedeTanay.jpg|200px]]
|[[File:San Ildefonso Church2.JPG|200px]]
|-
|Nuestra Señora de los Desamparados<ref>{{Cite web |last=Diocese of Legazpi |date=2025-08-22 |title=AVE MARIA! |url=https://www.facebook.com/DioceseofLegazpi/posts/pfbid02FE4mFECJ5nLQpvebnigYBwr8h5EqbmLBKUcUFuh65zgS2HskRc9rDumQTuGcU5oal |access-date=2026-10-22 |website=Facebook}}</ref>
|''Ipinag-utos sa pamamagitan ng isang Diocesan Circular noong 22 Agosto 2025''{{Efn|Sa itinakdang araw ng koronasyon, 31 Enero 2026, ay hindi isinagawa ang rito ng koronasyon at sa halip ay mayroon nang korona ang imahen nang idambana ito sa bago nitong altar nitong araw na ito. Hindi malinaw kung magkakaroon pa ng rito ng koronasyon ang imahen.}}
|Parokya ni Santa Rosa de Lima, [[Bacacay]], [[Albay]]
|Obispo Joel Z. Baylon
|
|
|}
===Mga Imahen ni Kristo na Kinoronahang Episkopal===
{| class="wikitable sortable" width="100%"
! Opisyal na Titulo ng Imahen
! Petsa ng Koronasyon
! Lugar ng Pamimintuho
! Pinangunahan ni
! Imahen ng Batang Hesus
! Dambana
|-
| Santo Niño de Tacloban
| 30 Hunyo 1968
| Pang-arkidiyosesis na Dambana ng Sto. Niño de Tacloban, [[Tacloban]], [[Leyte]]
| style="text-align:center;" | Obispo Teotimo Pacis
|[[File:Santo Nino Church Tacloban altar (002) 2023-11-19.jpg|200px]]
|[[File:Santo Nino Church Tacloban (002) 2023-11-19.jpg|200px]]
|}
==Mga tala==
{{notelist}}
==Mga sanggunian==
{{Reflist}}
[[Kategorya:Birheng Maria]]
hj8xe6x7gcknh6sx9ff79qd7y4rh07g
Estasyon ng Dr. Santos
0
329205
2241274
2241187
2026-11-10T07:06:35Z
~2026-59280-17
168633
2241274
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox station
|name=Dr. Santos
|symbol=1
|symbol_location=manila
|type=[[Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila]]
|style=Manila LRT
|style2=1
|image=File:Dr. Santos station platform.jpg
|image_caption=Estasyon ng Dr. Santos noong Nobyembre 2024
|other_name=
|address=San Dionisio, [[Parañaque]]
|coordinates={{coord|14.48530|N|120.98956|E|dim:30_region:PH_type:railwaystation|format=dms|display=inline,title}}
|line=[[Manila Light Rail Transit System Line 1|Line 1]]
|other=
|structure=Biyadukto
|platform=Gilid ng plataporma
|tracks=2
|parking=
|bicycle=
|passengers=
|pass_year=
|pass_percent=
|opened=Nobyembre 16, 2024
|rebuilt=
|status=Tapos na
|opening=
|services={{S-rail|title=Manila LRT}}
{{s-line|system=Manila Rail Transit|line=1|previous=Ninoy Aquino|next=Las Piñas}}
|accesible=
|code=
|owned=[[Light Rail Transit Authority]]
|zone=
|map={{Manila Light Rail Transit System Line 1}}}}
Ang '''estasyong Dr. Santos''' ay isang estasyon ng Light Rail Transit (LRT) na matatagpuan sa LRT Line 1 (LRT-1) system sa Parañaque. Ito ay bahagi ng LRT-1 South Extension Project. Matatagpuan ang istasyon sa pagitan ng Dr. Santos Avenue (kung saan nagmula ang pangalan nito, na ipinangalan mismo sa dating gobernador ng Rizal na si Arcadio Santos), CAVITEX–C-5 Link at C-5 Extension sa Parañaque, ilang daang metro sa likod ng SM City Sucat. Ito ay magsisilbing timog na hangganan ng linya hanggang sa pagbubukas ng [[Estasyon ng Niog]] sa taong 2031.
== Kasaysayan ==
Ang istasyon ng Dr. Santos ay unang binalak bilang bahagi ng Line 1 South Extension, na humihiling ng halos nakataas na extension na humigit-kumulang 11.7 kilometro (7.3 mi). Ang extension ay magkakaroon ng 8 istasyon ng pasahero na may opsyon para sa 2 susunod na istasyon (Manuyo Uno at Talaba). Ang proyekto ay unang naaprubahan noong Agosto 25, 2000 at ang pagpapatupad ng kasunduan para sa proyekto ay naaprubahan noong Enero 22, 2002. Gayunpaman, ang konstruksyon para sa extension ay paulit-ulit na naantala hanggang sa ang proyekto ay nai-shelf pagkaraan ng mga taon.
[[File:Parañaque, Philippines - Dr. Santos station entrance.jpg|thumb|left|Pasukan ng estasyon]]
Ang mga plano para sa southern extension project ay sinimulan muli noong 2012 sa panahon ng ikalawang administrasyong Aquino at inaasahang sisimulan ang pagtatayo noong 2014 ngunit naantala dahil sa mga isyu sa right of way. Nalutas ang mga isyu noong 2016 at nagsimula ang proyekto noong Mayo 4, 2017. Samantala, nagsimula ang mga construction work sa south extension noong Mayo 7, 2019 matapos ma-clear ang right-of-way acquisition.
Noong Nobyembre 15, 2024, pinasiyaan ng pangulong Marcos ang unang bahagi ng extension patungong Cavite at binuksan na ito sa publiko kinabukasan.
[[File:Dr. Santos station marker center3.jpg|thumb|Ang plake ng inagurasyon na nagpapaalala sa pagbubukas ng unang yugto ng Cavite Extension.]]
Noong Nobyembre 15, 2024, ang Phase 1 ng LRT Line 1 Extension, kung saan kabilang ang istasyon, ay pinasinayaan ni Pangulong [[Bongbong Marcos]]; Inanunsyo ng pamunuan ng LRMC na magsisimula na ang kanilang mga operasyong pangkomersyo sa susunod na araw.<ref>{{cite news |last1= Gita Carlo|first1=Ruth Abbey |title=PBBM: 'Mas maaasahan' na transportasyon gamit ang LRT-1 Cavite Extension Phase 1|url= https://www.pna.gov.ph/articles/1237923|accessdate=Nobyembre 15, 2024 |work=[[Philippine News Agency]] |date=Nobyembre 15, 2024}}</ref><ref>{{Cite news|title=Bahagyang pagbubukas ng LRT-1 Cavite Extension Phase 1 ngayong Nobyembre —DOTR |first=Anna Felicia |last=Bajo |date=Nobyembre 7, 2024 |url=https://www.gmanetwork.com/news/topstories/nation/926286/dotr-announces-partial-opening-of-lrt-1-cavite-extension-phase-1-this-november/story/ |work=GMA Integrated News |access-date=Nobyembre 7, 2024}}</ref>
Ito ang nagsisilbing katimugang dulo ng LRT Line 1, na susunod sa [[Baclaran station|Baclaran]], hanggang sa pagbubukas ng Phase 2, na inaasahang sa taong 2031.<ref name="ext">{{Cite news|title=Handa na ang LRT-1 Cavite Extension Ph1 para sa mga operasyon sa Nobyembre 2024 |author= officiallrt1 |date=Nobyembre 7, 2024 |url=https://lrmc.ph/2024/11/07/lrt-1-cavite-extension-ph1-all-set-for-november-2024-operations/ |website=[[Light Rail Manila Corporation]] |access-date=Nobyembre 7, 2024}}</ref>
Isang nakalaang paradahan ang binuksan noong Oktubre 2026.<ref>{{Cite news |date=Oktubre 28, 2026 |title=Binuksan ang 24/7 na bayad na paradahan sa LRT-1 Dr. Santos Station |url=https://www.gmanetwork.com/news/serbisyopubliko/transportation/1007467/24-7-paid-parking-space-opened-at-lrt-1-dr-santos-station |work=[[GMA News]]}}</ref>
===Iminungkahing pagpapalit ng pangalan===
Noong Agosto 14, 2025, nagpasa ang Sangguniang Panlungsod ng Parañaque ng Resolusyon Blg. 2025-230 (004) serye ng 2025, na humihiling sa [[Light Rail Transit Authority]] (LRTA) na palitan ang pangalan ng istasyon at gawin itong '''Dr. Arcadio Santos'''. Layunin nitong lubos na parangalan ang manggagamot at politiko mula sa Parañaque—ang taong pinagkunan ng pangalan ng kalapit na abenida, at dahil dito, pati na rin ng istasyon. Isinagawa ang hakbang na ito dahil ayon sa mga lokal na istoryador, ang pangalang "Dr. Santos" ay hindi kumakatawan sa isang mahalagang aspeto ng pagkakakilanlan ng lungsod, at itinuturing din ng mga konsehal na ito ay isang karaniwang pangalan lamang.<ref>{{cite news|url=https://tribune.net.ph/2025/10/02/para%C3%B1aque-seeks-dr-santos-station-rename|title=Hinihiling ng Parañaque na palitan ang pangalan ng istasyon ng Dr. Santos|date=Oktubre 2, 2025|accessdate=Oktubre 2, 2025|website=Daily Tribune|first=Kimberly Anne|last=Ojeda}}</ref> Ang resolusyon ay kalaunan ay inaprubahan ni Mayor [[Edwin Olivarez]] noong Setyembre 9, 2025.<ref name="arcadio" />
== Pagkakaayos ng estasyon ==
{|table border="0" cellspacing="0" cellpadding="3"
| style="border-top:solid 1px gray;border-bottom:solid 1px gray;" rowspan=4 valign=top | '''L2<br/>Mga plataporma'''
| style="border-top:solid 1px gray;border-right:solid 2px black;border-left:solid 2px black;border-bottom:solid 2px black;text-align:center;" colspan=2|<small>[[Platapormang pagilid]], magbubukas ang mga pinto sa kanan</small>
|-
| style="border-bottom:solid 1px gray;" | Plataporma A
| style="border-bottom:solid 1px gray;" | ← [[Unang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|'''Unang Linya ng LRT''']] patungong [[Estasyon ng Fernando Poe Jr.|Fernando Poe Jr.]]
|-
| Plataporma B
|<span style="color:white">→</span> [[Unang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|'''Unang Linya ng LRT''']] patungong riles palitan →
|-
| style="border-top:solid 2px black;border-right:solid 2px black;border-left:solid 2px black;border-bottom:solid 1px gray;text-align:center;" colspan=2|<small>[[Platapormang pagilid]], magbubukas ang mga pinto sa kanan</small>
|-
| width="50" valign="top" style="border-bottom:solid 1px gray;" | '''L1'''
| width="100" valign="top" style="border-bottom:solid 1px gray;" | Lipumpon
| width="400" valign="top" style="border-bottom:solid 1px gray;" | Mga faregate, bilihan ng tiket, sentro ng estasyon, hagdanan at ''escalator'', ''elevator'', ''restrooms'' at ''lactation room''
|-
| width="50" valign="top" style="border-bottom:solid 1px gray;" | '''L1'''
| width="100" valign="top" style="border-bottom:solid 1px gray;" | Daanan
| width="100" valign="top" style="border-bottom:solid 1px gray;" | ''Access road'' patungo sa estasyon, sakayan ng PUVs (bus, dyip, at mga taksi)
|}
== Mga link sa transportasyon ==
[[Talaksan:Second Parañaque Integrated Terminal Exchange CNE 10.jpg|thumb|left|Ang intermodal transportation terminal sa tabi ng estasyon ng Dr. Santos]]
Matatagpuan ang istasyon ng Dr. Santos sa tabi ng under-construction intermodal transport terminal na mapupuntahan sa pamamagitan ng Dr. Santos Avenue, na mag-accommodate sa mga pampublikong transportasyong mode tulad ng mga jeepney, bus, taxi, at tricycle.<ref>{{cite news|url=https://business.inquirer.net/463165/biz-buzz-another-pitx-in-paranaque|title=BIZ BUZZ: Isa na namang ‘PITX’ sa Parañaque|publisher=Philippine Daily Inquirer|date=Hunyo 10, 2024|accessdate=Nobyembre 7, 2024}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.abs-cbn.com/business/2024/6/18/dotr-partial-operations-of-lrt-1-cavite-extension-expected-by-october-2024-1502|title=DOTR: Inaasahang magkakaroon ng bahagyang operasyon ang LRT-1 Cavite Extension pagsapit ng Oktubre 2024|first=Pia|last=Gutierrez|work=ABS-CBN News|date=Hunyo 18, 2024|access-date=Nobyembre 7, 2024}}</ref>
{{clear}}
==References==
{{reflist}}
[[Kategorya:Mga estasyon ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Dr. Santos]]
ow3notfv95iwvw8p7u94llqpwkf215q
Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2026
0
336328
2241298
2241115
2026-11-10T07:59:00Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Pangalan ng mga bagyo */
2241298
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox hurricane season
| Track = 2026 Pacific typhoon season summary.png
| Basin = WPac
| Year = 2026
| First storm formed = Enero 13, 2026
| Last storm dissipated = Nagaganap
| Strongest storm name = Sinlaku
| Strongest storm winds = 115
| Strongest storm pressure = 905
| Average wind speed = 10
| Total depressions = 8
| Total storms = 6
| Total hurricanes = 1
| Total super = 1 total
| Fatalities = 31 total
| Damages = 483
| five seasons = [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2024|2024]], [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2025|2025]], '''2026''', ''[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2027|2027]]'', ''[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2028|2028]]''
| Atlantic season = Panahon ng bagyo sa Atlantiko ng 2026
| East Pacific season = Panahon ng bagyo sa Silangang Pasipiko ng 2026
| North Indian season = Panahon ng bagyo sa Hilagang India ng 2026
}}
Ang '''Panahon ng bagyo sa pasipiko ng 2026''' ay isang paparating na kaganapan taunang siklo ng bagyong pagbubuo sa kanlurang Karagatang Pasipiko. Ang yugto ay tatakbo sa buong 2026, kahit na ang karamihan sa mga tropikal na bagyo ay karaniwang nagkakaroon sa pagitan ng Mayo at Oktubre.
Ang saklaw ng akdang ito ay may-hanggan sa Karagatang Pasipiko sa hilaga ng ekwador sa pagitan ng 100°E at ika-180 meridian. Sa loob ng hilagang-kanlurang Karagatang Pasipiko, mayroong dalawang magkahiwalay na ahensya na nagtatalaga ng mga pangalan sa mga tropikal na bagyo na kadalasang maaring humantong sa isang bagyo na may dalawang pangalan. Pangalanan ng Japan Meteorological Agency (JMA) ang isang bagyo kung mayroon itong 10 minutong napapanatiling bilis ng hangin na hindi bababa sa 65 km/h (40 mph) saanman sa basin. Ang Pangasiwaan ng Pilipinas sa Serbisyong Atmosperiko, Heopisiko at Astronomiko o sa Ingles pa ay Philippine Atmospheric, Geophysical, Astronomical Services Administration (PAGASA), ay nagtatalaga ng mga pangalan sa mga bagyo na lumilipat o nabubuo bilang isang tropikal depresyon sa Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas , kilala rin sa Ingles bilang Philippine Area of Responsibility (PAR), na matatagpuan sa pagitan ng 135°E at 115°E at sa pagitan ng 5°N–25°N, hindi alintana kung ang isang tropical cyclone ay nabigyan na o hindi ng JMA
==Pangalan sa mga bagyo==
Pangalanan ng Japan Meteorological Agency (JMA) ang isang bagyo kung mayroon itong 10 minutong napapanatiling bilis ng hangin na hindi bababa sa 65 km/h (40 mph) saanman sa basin. Ang Pangasiwaan ng Pilipinas sa Serbisyong Atmosperiko, Heopisiko at Astronomiko o sa Ingles pa ay Philippine Atmospheric, Geophysical, Astronomical Services Administration (PAGASA), ay nagtatalaga ng mga pangalan sa mga bagyo na lumilipat o nabubuo bilang isang tropikal depresyon sa Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas , kilala rin sa Ingles bilang Philippine Area of Responsibility (PAR), na matatagpuan sa pagitan ng 135°E at 115°E at sa pagitan ng 5°N–25°N, hindi alintana kung ang isang tropical cyclone ay nabigyan na o hindi ng JMA. Ang mga tropikal na depresyon na sinusubaybayan ng United States' Joint Typhoon Warning Center (JTWC) ay binibigyan ng numerong may "W" na suffix; W ibig sabihin kanluran, isang sanggunian sa kanlurang rehiyon ng Pasipiko.
{{clear}}
==Mga sistema==
; Nasa loob ng Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas
====1. Bagyong Ada (''Nokaen'')====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Enero 13
| Dissipated = Enero 22
| image = Nokaen 2026-01-17 0635Z.jpg
| track = Nokaen 2026 path.png
| 10-min winds = 40
| 1-min winds = 50
| Pressure = 996
}}
{{clear}}
====2. Bagyong Basyang (''Penha'')====
{{See also|Bagyong Basyang (2026)}}
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Pebrero 3
| Dissipated = Pebrero 7
| image = Penha 2026-02-05 0441Z.jpg
| track = Penha 2026 path.png
| 10-min winds = 35
| 1-min winds = 40
| Pressure = 1000
}}
{{clear}}
====5. Bagyong Caloy (''Hagupit'')====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Mayo 5
| Dissipated = Mayo 15
| image = Hagupit 2026-05-08 0015Z.jpg
| track = Hagupit 2026 path.png
| 10-min winds = 40
| 1-min winds = 40
| Pressure = 998
}}
{{clear}}
====6. Bagyong Domeng (''Jangmi'')====
{{See also|Bagyong Domeng (2026)}}
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Mayo 26
| Dissipated = Hunyo 3
| image = JMA TD 08 2026-05-26 0428Z.jpg
| track = Jangmi 2026 path.png
| 10-min winds = 60
| 1-min winds = 70
| Pressure = 975
}}
{{clear}}
====7. Tropikal Depresyon Ester====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Hunyo 3
| Dissipated = Hunyo 6
| image = JMA TD 09 06-03-2026.jpg
| track = Ester 2026 path.png
| 10-min winds = 30
| 1-min winds =
| Pressure = 1002
}}
{{clear}}
====8. Bagyong Francisco (''Mekkhala'')====
{{See also|Bagyong Francisco (2026)}}
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Hunyo 18
| Dissipated = Hunyo 27
| image = Mekkhala 2026-06-22 0250Z.png
| track = JMA TD 11 path.png
| 10-min winds = 100
| 1-min winds = 125
| Pressure = 925
}}
{{clear}}
====9. Bagyong Gardo (''Higos'')====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Hunyo 22
| Dissipated = Hunyo 27
| image = Higos 2026-06-25 0615Z.jpg
| track = Higos 2026 path.png
| 10-min winds = 45
| 1-min winds = 50
| Pressure = 998
}}
{{clear}}
====10. Super Bagyong Inday (''Bavi'')====
{{See also|Super Bagyong Inday}}
{{Infobox hurricane
| name =
| Basin = WPac
| Formed = Hunyo 30
| Dissipated = Hulyo 15
| image = BAVI H9RGB 2026-07-04 0320z cropped.png
| track = Bavi 2026 path.png
| 10-min winds = 117
| 1-min winds = 140
| Pressure = 925
}}
{{clear}}
====11. Bagyong Henry (''Maysak'')====
{{See also|Bagyong Henry (2026)}}
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Hunyo 30
| Dissipated = Hulyo 7
| image = Maysak 2026-07-03 0040Z.png
| track = Maysak 2026 path.png
| 10-min winds = 40
| 1-min winds = 35
| Pressure = 996
}}
{{clear}}
====12. Bagyong Josie (''Haishen'')====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Hulyo 12
| Dissipated = Hulyo 14
| image = Haishen 2026-07-13 0430Z.jpg
| track = Haishen 2026 path.png
| 10-min winds = 35
| 1-min winds =
| Pressure = 1002
}}
{{clear}}
====13. Bagyong Kiyapo (''Noul'')====
{{See also|Bagyong Kiyapo (2026)}}
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Hulyo 22
| Dissipated = Hulyo 27
| image = Noul 2026-07-24 0230Z.png
| track = Noul 2026 path.png
| 10-min winds = 75
| 1-min winds = 85
| Pressure = 960
}}
{{clear}}
====15. Bagyong Luis–Maymay (''Kujira'')====
{{See also|Bagyong Luis–Maymay}}
{{Infobox hurricane
| name =
| Basin = WPac
| Formed = Hulyo 31
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Kujira 2026-08-05 0200Z.jpg
| track = Kujira 2026 path.png
| 10-min winds = 35
| 1-min winds = 35
| Pressure = 994
}}
{{clear}}
====19. Bagyong Neneng (''Gaenari'')====
{{Infobox hurricane
| name =
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 18
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Neneng 2026-08-19 0440Z.jpg
| track = Gaenari 2026 path.png
| Prewinds = <
| 10-min winds = 35
| 1-min winds =
| Pressure = 1002
}}
{{clear}}
====21. Super Bagyong Obet (''Saudel'')====
{{See also|Bagyong Obet (2026)}}
{{Infobox hurricane
| name =
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 15
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Saudel 2026-08-22 2252Z.jpg
| track = Saudel 2026 path.png
| 10-min winds = 89
| 1-min winds = 115
| Pressure = 950
}}
{{clear}}
====25. Bagyong Pilandok (''Krovanh'')====
{{Infobox hurricane
| name =
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 29
| Dissipated = Setyembre 8
| image = Pilandok 2026-08-29 2350Z.jpg
| track = Krovanh 2026 path.png
| Prewinds =
| 10-min winds = 45
| 1-min winds = 45
| Pressure = 985
}}
{{clear}}
====27. Bagyong Queenie (''Surigae'')====
{{See also|Bagyong Queenie (2026)}}
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Setyembre 21
| Dissipated = Oktubre 1
| image = Surigae 2026-09-27 1635Z.jpg
| track = Surigae 2026 path.png
| 10-min winds = 95
| 1-min winds = 130
| Pressure = 945
}}
{{clear}}
====30. Super Bagyong Rosal (''Champi'')====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Oktubre 11
| Dissipated =Oktubre 25
| image = Champi 2026-10-17 2302Z.png
| track = Champi 2026 path.png
| 10-min winds = 100
| 1-min winds = 145
| Pressure = 945
}}
{{clear}}
====32. Bagyong Samuel (''Cempaka'')====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Nobyembre 5
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Cempaka 2026-11-06 2255Z.jpg
| track = Cempaka 2026 path.png
| 10-min winds = 70
| 1-min winds = 75
| Pressure = 970
}}
{{clear}}
=====Mga bagyo sa bawat buwan ng 2026=====
{| class="wikitable sortable"
|-
| '''[[Buwan (panahon)|Buwan]]'''
| {{center|'''[[Bagyo sa Pilipinas|Bagyo]]'''}}
|-
| Enero || Ada
|-
| Pebrero || Basyang
|-===
| Marso || rowspan="2"| <center>{{grey|N/A}}</center>
|-
| Abril
|-
| Mayo || Caloy, Domeng
|-
| Hunyo || Ester, Francisco, Gardo
|-
| Hulyo || Henry, Inday, Josie, Kiyapo
|-
| Agosto || Luis-Maymay, Neneng, Obet, Pilandok
|-
| Setyembre || Queenie
|-
| Oktubre || Rosal
|-
| Nobyembre || Samuel, {{grey|Tomas}}
|-
| Disyembre || {{grey|Umberto}}, {{grey|Venus}}
|}
===Nasa labas ng Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas===
====3. Bagyong Nuri====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Marso 10
| Dissipated = Marso 13
| image = Nuri 2026-03-11 0404Z.jpg
| track = Nuri 2026 path.png
| 10-min winds = 35
| 1-min winds = 30
| Pressure = 998
}}
{{clear}}
====4. Bagyong Sinlaku====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Abril 8
| Dissipated = Abril 20
| image = Sinlaku 2026-04-12 1547Z.jpg
| track = Sinlaku 2026 path.png
| 10-min winds = 115
| 1-min winds = 160
| Pressure = 905
}}
{{clear}}
====14. Super Bagyong Dolphin====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Hulyo 26
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Dolphin 2026-07-29 1920Z.jpg
| track = Dolphin 2026 path.png
| 10-min winds = 110
| 1-min winds = 150
| Pressure = 910
}}
{{clear}}
====16. Bagyong Chan-hom====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 5
| Dissipated = Agosto 15
| image = Chan-hom 2026-08-11 0350Z.jpg
| track = Chan-hom 2026 path.png
| 10-min winds = 50
| 1-min winds = 50
| Pressure = 980
}}
{{clear}}
====17. Bagyong Peilou====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 8{{refn|The JTWC recognises this system as a regeneration of Kujira, therefore it also has the same designation as Kujira.|group="nb"}}
| Dissipated = Agosto 13
| image = Peilou 2026-08-10 0320Z.jpg
| track = Peilou 2026 path.png
| 10-min winds = 45
| 1-min winds = 40
| Pressure = 992
}}
{{clear}}
====18. Bagyong Nangka====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 11
| Dissipated = Agosto 16
| image = Nangka 2026-08-13 0310Z.jpg
| track = Nangka 2026 path.png
| 10-min winds = 40
| 1-min winds = 35
| Pressure = 990
}}
{{clear}}
====20. Bagyong Narra====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 17
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Narra 2026-08-22 0835Z.jpg
| track = Narra 2026 path.png
| 10-min winds = 35
| 1-min winds = 35
| Pressure = 994
}}
{{clear}}
====22. Bagyong Atsani====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 22
| Dissipated = Agosto 26
| image = Atsani 2026-08-24 0633Z.jpg
| track = Atsani 2026 path.png
| 10-min winds = 35
| 1-min winds = 30
| Pressure = 998
}}
{{clear}}
====23. Bagyong Bang-Lang====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 25
| Dissipated = Agosto 31
| image = Bang-Lang 2026-08-29 0200Z.jpg
| track = Bang-Lang 2026 path.png
| 10-min winds = 65
| 1-min winds = 75
| Pressure = 980
}}
{{clear}}
====24. Bagyong Etau====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Agosto 26
| Dissipated = Agosto 30
| image = Etau 2026-08-28 0150Z.jpg
| track = Etau 2026 path.png
| 10-min winds = 45
| 1-min winds = 45
| Pressure = 985
}}
{{clear}}
====25. Bagyong Dujuan====
{{Infobox hurricane
| name =
| Basin = WPac
| Formed = Setyembre 13
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Dujuan 2026-09-18 0600Z.jpg
| track = Dujuan 2026 path.png
| 10-min winds = 50
| 1-min winds = 65
| Pressure = 980
}}
{{clear}}
====28. Bagyong Choi-wan====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Setyembre 27
| Dissipated = Oktubre 7
| image = Choi-wan 2026-10-04 1600Z.jpg
| track = Choi-wan 2026 path.png
| 10-min winds = 95
| 1-min winds = 140
| pressure = 925
}}
{{clear}}
====29. Bagyong Koguma====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Oktubre 3
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Koguma 2026-10-06 2220Z.png
| track = Koguma 2026 path.png
| 10-min winds = 55
| 1-min winds = 60
| Pressure = 990
}}
{{clear}}
====Bagyong Nolo====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Oktubre 4 ([[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2026#Hurricane Nolo|entered basin]])
| Dissipated = kasalukuyan
| image = Nolo 2026-10-05 0341Z.png
| track = Nolo 2026 path.png
| 10-min winds = 95
| 1-min winds = 110
| Pressure = 950
}}
{{clear}}
====31. Bagyong In-fa====
{{Infobox hurricane
| Basin = WPac
| Formed = Oktubre 22
| Dissipated = kasalukuyan
| image = In-fa 2026-10-26 0520Z.jpg
| track = In-fa 2026 path.png
| 10-min winds = 100
| 1-min winds = 115
| Pressure = 945
}}
{{clear}}
==Pangalan ng mga bagyo==
===Internasyonal===
Ang mga pangalan ng mga internasyonal (daigdig) na bagyo ay ipinapangalan ng mga bansang [[Hapon]] (JMA) at [[Estados Unidos]] (JTCW) sa Kanlurang [[Karagatang Pasipiko]] kung ang iba rito ay pumasok sa Philippine Area of Responsibility (PAR) ay bibigyan ng pangalan na lokal ng PAGASA na nakahanay sa alpabeto.
{| style="width:100%;"
|
* Nokaen (2601)
* [[Bagyong Basyang (2026)|Penha]] (2602)
* Nuri (2603)
* Sinlaku (2604)
* Hagupit (2605)
* [[Bagyong Domeng (2026)|Jangmi]] (2606)
* [[Bagyong Francisco (2026)|Mekkhala]] (2607)
* Higos (2608)
|
* [[Super Bagyong Inday|Bavi]] (2609)
* [[Bagyong Henry (2026)|Maysak]] (2610)
* Haishen (2611)
* [[Bagyong Kiyapo (2026)|Noul]] (2612)
* Dolphin (2613)
* [[Bagyong Luis–Maymay|Kujira]] (2614)
* Chan-hom (2615)
* [[Bagyong Luis–Maymay|Peilou]] (2616)
|
* Nangka (2617)
* [[Bagyong Obet (2026)|Saudel]] (2618)
* Narra (2619)
* Gaenari (2620)
* Atsani (2621)
* Etau (2622)
* Bang-Lang (2623)
* Krovanh (2624)
* Dujuan (2625)
* [[Bagyong Queenie (2026)|Surigae (2626)]]
* Choi-wan (2627)
|
* Koguma (2628)
* Champi (2630)
* In-fa (2631)
* {{tcname active|Cempaka (2632)}}
* {{tcname unused|Nepartak}}
* {{tcname unused|Lupit}}
* {{tcname unused|Mirinae}}
* {{tcname unused|Nida}}
* {{tcname unused|Omais}}
|
<!--Add once In-fa is used
* {{tcname unused|Luc-binh}}
* {{tcname unused|Chanthu}}
* {{tcname unused|Dianmu}}
* {{tcname unused|Mindulle}}-->
|}
===Pilipinas===
{{See also|Talaan ng mga rinetirong pangalan bagyo sa Pilipinas}}
Ngayong panahon, gagamit ang [[Pangasiwaan ng Pilipinas sa Serbisyong Atmosperiko, Heopisiko at Astronomiko|PAGASA]] ng sarili nitong pamamaraan ng pagbibigay ng pangalan para sa mga bagyong bubuo sa o papasok sa kanilang tinukoy sa sariling [[Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas|sakop na responsibilidad]]. Sa panahon na ito, ginagamit ng PAGASA ang sumusunod na listahan ng mga pangalan, na huling ginamit noong [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2022|2022]] at muling gagamitin noong 2030, na na-update na may mga pagpapalit ng mga retiradong pangalan, kung mayroon man. Ang lahat ng mga pangalan ay pareho noong 2022 maliban kay ''Ada'', ''Francisco'', ''Kiyapo'' at ''Pilandok'', na pinalitan ang mga pangalang ''[[Bagyong Agaton|Agaton]]'', ''[[Bagyong Florita (2022)|Florita]]'', ''[[Bagyong Karding|Karding]]'' at ''[[Bagyong Paeng|Paeng]]'' pagkatapos nilang magretiro. Lahat ng tatlong bagong pangalan ay ginamit sa unang pagkakataon ngayon ng panahon.
{| style="width:100%;"
|
* Ada (2601)
* [[Bagyong Basyang (2026)|Basyang]] (2602)
* Caloy (2605)
* [[Bagyong Domeng (2026)|Domeng]] (2606)
* Ester
|
* [[Bagyong Francisco (2026)|Francisco]] (2607)
* Gardo (2608)
* [[Bagyong Henry (2026)|Henry]] (2610)
* [[Super Bagyong Inday|Inday]] (2609)
* Josie (2611)
|
* [[Bagyong Kiyapo (2026)|Kiyapo]] (2612)
* [[Bagyong Luis–Maymay|Luis]] (2614)
* [[Bagyong Luis–Maymay|Maymay]] (2614)
* Neneng (2620)
* [[Bagyong Obet (2026)|Obet]] (2618)
|
* Pilandok (2624)
* [[Bagyong Queenie (2026)|Queenie]] (2626)
* Rosal (2630)
* Samuel (2632)
* {{tcname unused|Tomas}}
|
* {{tcname unused|Umberto}}
* {{tcname unused|Venus}}
* {{tcname unused|Waldo}}
* {{tcname unused|Yayang}}
* {{tcname unused|Zeny}}
|}
<div style="text-align:center">'''Auxiliary list'''</div>
{| style="width:90%;"
|
* {{tcname unused|Agila}}
* {{tcname unused|Bagwis}}
|
* {{tcname unused|Chito}}
* {{tcname unused|Diego}}
|
* {{tcname unused|Elena}}
* {{tcname unused|Felino}}
|
* {{tcname unused|Gunding}}
* {{tcname unused|Harriet}}
|
* {{tcname unused|Indang}}
* {{tcname unused|Jessa}}
|}
{{clear}}
==Mga sanggunian==
[[Kategorya:Panahon ng bagyo sa Pilipinas]]
szrsn2lgd4w7vb0wd2mrq8rscnfwgic
Raheel Bhyria
0
338056
2241291
2205772
2026-11-10T07:35:11Z
Ivan P. Clarin
84769
2241291
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Raheel Bhyria
| image =
| caption =
| birth_name = Raheel Bhyria
| birth_date = {{birth date and age|2002|3|17}}
| birth_place = [[Pilipinas]]
| nationality = [[Pilipino]]
| other_names =
| height = {{height|m=1.78}}
| occupation = actor & model
| known_for =
| eduction =
| years_active = 2017–kasalukuyan
| eduction =
| alma_mater =
| website = {{Instagram|raheel.bhyria}}
}}
'''Raheel Bhyria''', (isinilang noong Marso 17, 2002) ay isang Pilipinong-Pakistaning aktor sa Sparkle sa [[GMA Network]]. Si Bhyria ay isa sa mga kalahok sa [[Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0]].
==Pilmograpiya==
===Telebisyon===
* ''Never Say Die'' bilang Peter Santos
* ''Railway Kids'' bilang Sig Borja
* ''Zero Kilometers Away'' bilang Javier
* ''Hands on the Dream'' bilang Harry Benitez
* ''Luv Is: Caught in Arms'' bilang Aldus Ferell
* ''My Fairy Godmother'' bilang Tom
* ''Magpakailanman'' bilang Mokmok
==See also==
* [[Sean Lucas]]
* [[Wikipedia:Balangkas/Vince Maristela|Vince Maristela]]
==References==
{{reflist}}
==Other websites==
* {{IMDb name|13976399}}
{{DEFAULTSORT:Bhyria, Raheel}}
[[Kategorya:Ipinanganak noong 2002]]
[[Kategorya:Mga batang artista mula sa Pilipinas]]
[[Kategorya:Mga Pilipino]]
{{stub|Artista|Pilipinas}}
9ig46jyxgs4dkifusqinbx7bkimmw4w
Winston Stolk
0
338427
2241273
2225718
2026-11-10T07:06:32Z
Ivan P. Clarin
84769
2241273
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Winston Stolk
| image =
| caption =
| birth_name = Winston Clark Stolk
| birth_date = {{birth date and age|2007|7|22}}
| birth_place = [[Pasay]], [[Pilipinas]]
| nationality = [[Dutch]]-[[Pilipino]]
| other_names = Clark
| height = {{height|m=1.90}}
| occupation = aktor & modelo
| known_for = "Dutch Charmer and Future Pilot ng Pasay", Atoy
| years_active = 2022–kasalukuyan
| eduction = Thames International Business School
| alma_mater = Airlink International Aviation College
| website = {{Instagram|winstonstolk}}
}}
'''Winston Clark Stolk''', (isinilang noong Hulyo 22, 2007) ay isang Olandes at Pilipinong aktor sa [[Sparkle GMA Artist Center]] sa [[GMA Network]], ay kabilang sa mga "Sparkle Campus Cuties", at unang nakita sa television sa "The Master Cutter" (2026) bilang batang Atoy.<ref>https://www.gmanetwork.com/sparkle/artists/winstonstolk</ref><ref>https://gmanetwork.fandom.com/wiki/Winston_Stolk</ref>
==Pilmograpiya==
===Telebisyon===
* 2026 - ''The Master Cutter'' bilang batang Atoy
* 2025 - ''Sparkle Campus Cutie'' kanyang sarili
* 2022 - ''Family Fued'' kanyang sarili
==Tingnan rin==
* [[Fred Moser]]
==References==
{{reflist}}
==Other websites==
* {{IMDb name|17375889}}
{{DEFAULTSORT:Stolk, Winston}}
[[Kategorya:Ipinanganak noong 2007]]
[[Kategorya:Mga batang artista mula sa Pilipinas]]
[[Kategorya:Mga Pilipino]]
[[Kategorya:Mga Dutch]]
{{stub|Artista|Pilipinas}}
qfzy70x6hojflmi46273h1cd43f8s32
2241275
2241273
2026-11-10T07:08:11Z
Ivan P. Clarin
84769
2241275
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Winston Stolk
| image =
| caption =
| birth_name = Winston Clark Stolk
| birth_date = {{birth date and age|2007|7|22}}
| birth_place = [[Pasay]], [[Pilipinas]]
| nationality = [[Dutch]]-[[Pilipino]]
| other_names = Clark
| height = {{height|m=1.90}}
| occupation = aktor & modelo
| known_for = "Dutch Charmer and Future Pilot ng Pasay", Atoy
| years_active = 2022–kasalukuyan
| eduction = Thames International Business School
| alma_mater = Airlink International Aviation College
| website = {{Instagram|winstonstolk}}
}}
'''Winston Clark Stolk''', (isinilang noong Hulyo 22, 2007) ay isang Olandes at Pilipinong aktor sa [[Sparkle GMA Artist Center]] sa [[GMA Network]], ay kabilang sa mga "Sparkle Campus Cuties", at unang nakita sa television sa "The Master Cutter" (2026) bilang batang Atoy.<ref>https://www.gmanetwork.com/sparkle/artists/winstonstolk</ref><ref>https://gmanetwork.fandom.com/wiki/Winston_Stolk</ref><ref>https://www.gmanetwork.com/entertainment/photos/meet-winston-stolk-the-young-atoy-in-the-master-cutter/26967/?amp</ref>
==Pilmograpiya==
===Telebisyon===
* 2026 - ''The Master Cutter'' bilang batang Atoy
* 2025 - ''Sparkle Campus Cutie'' kanyang sarili
* 2022 - ''Family Fued'' kanyang sarili
==Tingnan rin==
* [[Fred Moser]]
==References==
{{reflist}}
==Other websites==
* {{IMDb name|17375889}}
{{DEFAULTSORT:Stolk, Winston}}
[[Kategorya:Ipinanganak noong 2007]]
[[Kategorya:Mga batang artista mula sa Pilipinas]]
[[Kategorya:Mga Pilipino]]
[[Kategorya:Mga Dutch]]
{{stub|Artista|Pilipinas}}
frehst8flthz7tkz20xeyyfkcbbjdmt
Fred Moser
0
339251
2241276
2234343
2026-11-10T07:12:22Z
Ivan P. Clarin
84769
2241276
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Fred Moser
| image =
| caption =
| birth_name = Frederic Blue Moser
| birth_date = {{birth date and age|2007|10|25}}
| birth_place = [[Legazpi]], [[Albay]], [[Pilipinas]]
| nationality = [[Suwiso]]-[[Pilipino]]
| other_names = Fred
| height = {{height|m=1.88}}
| occupation = aktor & modelo
| known_for = "Charismatic rising talent ng Albay"
| years_active = 2026–kasalukuyan
| eduction =
| alma_mater =
| website = {{Instagram|fredmoserr}}
}}
'''Frederic Blue Moser''', (isinilang noong Oktubre 25, 2007) ay isang Suwiso at Pilipinong aktor sa [[Star Magic]] sa [[Kapamilya]],<ref>https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2025/11/2/fred-moser-s-love-for-basketball-and-the-dreams-adventures-he-s-chasing-beyond-the-court-0906</ref>ay isa sa mga kalahok ng ''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0]]''.<ref>https://www.gmanetwork.com/entertainment/photos/get-to-know-fred-moser-one-of-the-housemates-in-pbb-celebrity-collab-edition-20/25445/349201/%3famp</ref><ref>https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/1/21/fred-moser-opens-up-about-his-passion-pets-and-playful-side-0817</ref><ref>https://www.starmagicph.com/fred-moser</ref><ref>https://www.gmanetwork.com/entertainment/photos/get-to-know-fred-moser-one-of-the-housemates-in-pbb-celebrity-collab-edition-20/25445/?amp</ref>
==Pilmograpiya==
===Telebisyon===
* 2026 - ''Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition'' bilang Housmate
==Tingnan rin==
* [[Winston Stolk]]
==References==
{{reflist}}
==Other websites==
* {{IMDb name|17877607}}
{{DEFAULTSORT:Moser, Fred}}
[[Kategorya:Ipinanganak noong 2007]]
[[Kategorya:Mga batang artista mula sa Pilipinas]]
[[Kategorya:Mga Pilipino]]
[[Kategorya:Mga Suwiso]]
{{stub|Artista|Pilipinas}}
bdx1dexv7vsh0siwoe8f93eyvkgukcr
Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0
0
340716
2241277
2241044
2026-11-10T07:14:14Z
Ivan P. Clarin
84769
2241277
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox television season|alt=|caption=Title card|bg_colour=#FFF8DC|season_number=12|module1={{Infobox reality competition season
| host = {{Plainlist|
* [[Bianca Gonzalez]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Alexa Ilacad]]
* [[Michael Sager]]}}
| num_days = 3
| num_housemates = 16
| companion_show = {{Plainlist|
* ''The OnlineVerse''}}}}|num_episodes=9|network=[[GMA Network]]|first_aired={{Start date|2026|10|24}}|last_aired=present|prev_season=''[[Pinoy Big Brother: Gen 11|Gen 11]]''}}
Ang '''''Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0''''' ay ang ikalabindalawang kabanata ng ''reality game show'' na ''[[Pinoy Big Brother]]'', at ang ikatlo sa mga edisyong bunga ng kolaborasyon sa pagitan ng ABS-CBN Studios—ang may hawak ng prangkisa—at ng [[GMA Network]], kung saan ipalalabas ang programa. Nagsimula ang kabanatang ito noong 24 Oktubre 2026, sa GMA Network.<ref name="PBB premiere">{{Cite web |last= |first= |date=10 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother Collab 3.0' to launch on October 24 |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1005439/pinoy-big-brother-collab-3-0-to-launch-on-october-24/story/?amp |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Hindi tulad ng dalawang naunang ''Collab edition'' ([[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|''Collab 1'']] at [[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0|''Collab 2.0'']]), itatampok ng kabanatang ito ang halo ng mga karaniwan at kilalang mga ''housemate''. Gagamitin din ng kabanatang ito ng bagong bahay ng ''Big Brother'', kasunod ng paggiba sa orihinal na bahay sa Eugenio Lopez Drive sa Lungsod Quezon matapos ang pagtatapos ng ''Collab 2.0''.<ref>{{cite news |last=Felipe |first=MJ |date=24 Marso 2026 |title='Pinoy Big Brother' moving to new house |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/3/24/-pinoy-big-brother-moving-to-new-house-1913 |access-date=24 Oktubre 2026}}</ref>
Papangunahan nina [[Bianca Gonzalez]], [[Robi Domingo]], [[Melai Cantiveros]], [[Alexa Ilacad]], [[Enchong Dee]], [[Gabbi Garcia]], at [[Michael Sager]] ang kabanata.<ref name=":2">{{Cite web |last=Evangelista |first=Jessica Ann |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘PBB’ hosting lineup for new season |url=https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-url=https://web.archive.org/web/20261006102120/https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-date=6 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref>
== Pagbuo ==
Noong 10 Agosto 2026, nag-post ang ''Pinoy Big Brother'' sa hatirang pangmadla na nagpapakita ng isang kamay na gumagawa ng "OK" na kumpas, kung saan nasa loob ng bilog na binuo ng mga daliri ang ''logo'' ng palabas na hugis-mata. Sa mga araw bago ang anunsyo, naglabas ang palabas ng iba pang mga ''post'' na nagtatampok sa mga dating ''housemate'' na gumagawa rin ng parehong senyas. Noong 14 Agosto, opisyal na kinumpirma ang bagong kabanata sa isang pambungad na pagtatanghal ng mga dating housemate sa palabas sa tanghalian na ''[[It's Showtime]]''.<ref>{{Cite web |last=Deveza |first=Reyma |date=14 Agosto 2026 |title=PBB is returning with 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025031417/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref> Nagbukas ang mga awdisyon noong gabing iyon, kasunod ng isang anunsyo sa ''[[24 Oras]]'', at nanatiling bukas hanggang 31 Agosto para sa mga aplikanteng may edad 18 hanggang 35.<ref>{{Cite web |last= |date=17 Agosto 2026 |title=GMA Network, ABS-CBN Studios open auditions for ‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ |url=https://businessmirror.com.ph/2026/08/17/gma-network-abs-cbn-studios-open-auditions-for-pinoy-big-brother-collab-3-0/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=BusinessMirror |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Songco |first=Pauline |date=16 Agosto 2026 |title=‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ opens auditions |url=https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-url=https://web.archive.org/web/20260910153107/https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-date=10 Setyembre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref>
Noong 3 Oktubre, inihayag ng palabas sa pamamagitan ng hatirang pangmadla ang pagbabalik nina Gonzalez, Garcia, Domingo, Cantiveros, Dee, at Ilacad bilang mga mangunguna, habang nagpapahiwatig din ng pagdating ng isang bagong mangunguna na may mga inisyal na "M.S." Makalipas ang dalawang araw, noong 5 Oktubre, ibinunyag na ang dating ''housemate'' mula sa Collab 1 na si [[Michael Sager]] ang pinakabagong mangunguna ng palabas.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |last=Severo |first=Jan Milo |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘Pinoy Big Brother’ hosting team |url=https://www.philstar.com/entertainment/2026/10/06/2561292/michael-sager-joins-pinoy-big-brother-hosting-team |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref>
Noong 20 Oktubre, ang Gina Lopez Building (punong tanggapan ng ABS-CBN Foundation at ang mga pangunahing programa nitong Bantay Bata at Sagip Kapamilya) ay ginamit bilang harapan ng bagong bahay ni ''Big Brother''.<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=20 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother' unveils new house ahead of third collab edition |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1006557/pinoy-big-brother-unveils-new-house-ahead-of-third-collab-edition/story/?amp |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Sa isang yugto ng palabas ng balita sa telebisyon na ''[[TV Patrol]]'', hindi sinasadyang naibunyag ng tagapagbalitang si [[Karen Davila]] na ang bagong lokasyon ng "pangunahing bahagi ng bahay" ay sa ikaanim na palapag ng ELJ Communications Center.
=== Oras na nakalaan ===
Ipinapalabas ang kabanata sa [[GMA Network]] tuwing 9:35 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 6:15 n.g. tuwing Sabado, at 4:55 n.g. tuwing Linggo—ang pinakamaagang oras na nakalaan sa araw ng Linggo sa kasaysayan ng ''Pinoy Big Brother'' nitong mga nakaraang panahon, dahil walang angkop na timeslot na bakante sa Sunday primetime programming ng GMA.<ref>{{Cite web |last=Cerezo |first=Anna |date=24 Oktubre 2026 |title=PBB Collab 3.0 reveals new Housemates |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2026/10/24/pbb-collab-3-0-reveals-new-housemates-2206 |access-date=29 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN News |language=en}}</ref><ref name=":12">{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=GMA Network and ABS-CBN Studios Launch 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/new-house-new-housemates-gma-network-and-abs-cbn-studios-launch-pinoy-big-brother-collab-30/140279/ |access-date=29 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> Ang mga yugto ay sabay ding ipinapalabas at naka-stream sa pamamagitan ng Kapuso Stream, ABS-CBN Entertainment YouTube channel, at [[iWant]]; samantala, ang Kapamilya Online Live ay naghahatid ng ''delayed telecast'' tuwing 10:15 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 8:30 n.g. tuwing Sabado, at 9:45 n.g. tuwing Linggo.
Para sa kabanatang ito, walang palabas na nagsisilbing karagdagan o "''companion show''" na ipinapalabas sa telebisyon. Gayunpaman, mananatili ang karagdagang palabas sa ''online'' na pinamagatang "''The OnlineVerse''"—na pinangungunahan nina Ilacad at Sager—na mapapanood tuwing Sabado sa Kapuso Stream at sa ''YouTube channel'' ng ABS-CBN Entertainment. Ang mga pagsasahimpapawid nito ay nakatakdang tumapat sa mga patalastas ng yugto sa ''primetime''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=27 Oktubre 2026 |title=Michael Sager returns to 'Pinoy Big Brother' as host |url=https://mb.com.ph/2026/10/27/michael-sager-returns-to-pinoy-big-brother-as-host |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
=== ''Livestream'' ===
Ang mga “''all-access''” ''livestream'' para sa kabanatang ito ay mapapanood sa iWant sa pamamagitan ng tatlong feed: ang pangunahing ''livestream'' na sumasaklaw sa iba pang bahagi ng bahay; ang hapag-kainan; at ang panlabas na lungga. Ang mga ''livestream'' para sa hapag-kainan at panlabas na lungga ay eksklusibong mapapanood ng mga tagasuskribi ng ''iWant Premium''. Mapapanood ang ''livestream'' mula 8:00 n.u. hanggang 12:00 h.g.<ref name=":12" />
== Mga ''housemate'' ==
Labing-anim na ''housemate'' ang pumasok sa loob ng bahay noong Araw 1 (24 Oktubre 2026).<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=24 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0': Meet the 16 new housemates |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007041/pinoy-big-brother-collab-edition-3-0-meet-the-16-new-housemates/story/ |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Kalaunan, hinati sila sa dalawang grupo na walang direktang kaugnayan sa mga ahensyang kinabibilangan ng mga regular na ''housemate'': walong "Kapuso" ''housemate'' at walong "Kapamilya" ''housemate''.<ref>{{Cite news |author=Evangelista |first=Jessica Ann |date=25 Oktubre 2026 |title=Winwyn Marquez, Mikee Quintos among new housemates of ‘PBB Collab 3.0’ |language=en |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/687811/winwyn-marquez-mikee-quintos-among-new-housemates-of-pbb-collab-3-0 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Posadas |first=Andrea |date=24 Oktubre 2026 |title=New Home, New Stars: Meet the 16 Housemates of “Pinoy Big Brother Collab 3.0” |url=https://www.wheninmanila.com/pbb-collab-new-season/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=[[When in Manila]] |language=en}}</ref>
{| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto; font-size:100%; line-height:20px; text-align:center"
|+ class="nowrap" |Listahan ng mga ''housemate'' sa ''Pinoy Big Brother: Collab Edition'' ''3.0''
!Kalahok
!Edad
!Bayan
!Himpilan
!Uri
!Trabaho
!Araw ng pagpasok
!Araw ng paglabas
!Estado
!Sang.
|-
!{{Sortname|Anthony|Constantino}}
|24
| align="left" |[[California]], Estados Unidos
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor
|Araw 1
| rowspan="15" |
|''Ligtas''
| rowspan="15" |<ref name=":1" />
|-
!{{Sortname|Bela|Arcal|nolink=1}}
|29
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Manggagawa sa pabrika
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Calix Esguerra
|18
| align="left" |[[Pampanga]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Pageant king''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Cianne|Dominguez}}
|25
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Personalidad sa telebisyon
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Ethan Benares
|20
| align="left" |[[Bacolod]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Atleta
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{sortname|Gehlee|Dangca|link=Gehlee}}
|19
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Jeo Ong
|18
| align="left" |[[Palawan]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Lans Nagal
|24
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Estudyante at ''content creator''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!{{sortname|Mikee|Quintos}}
|28
| align="left" |[[Maynila]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nathan Garcia
|19
| align="left" |[[Cebu]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nicole Fortuna
|21
| align="left" |[[Bohol]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Primo|Alterado|nolink=1}}
|20
| align="left" |[[Taguig]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Content creator''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Raheel Bhyria
|24
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor at boksingero
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Shea Valerio
|19
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
![[Winwyn Marquez]]
|34
| align="left" |[[Parañaque]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres at ''beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|}
== Mga yugto ==
=== Linggo 1 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 1
| Title = #PBBCollab3point0
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Sabado ; 6:00 n.g. <small>(PHT)</small>
| Aux3 = <ref>{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=Get to Know the 'Pinoy Big Brother: Collab 3.0' Housemates |url=https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025030848/https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Metro Style |language=en}}</ref>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|24}}
| ShortSummary = Ipinapakilala sa pagsisimula ng pinakabagong kabanata ang bagong bahay ng Pinoy Big Brother at ang pinakabagong grupo ng mga ''housemate'', na binubuo ng pinagsamang mga ''regular'' at ''celebrity'' na housemate.
Inihayag din sa yugto ang ''Collab ni Kuya'' na ''twist'', kung saan mayroong dalawang ''housemate'', isang Kapamilya at isang Kapuso, na magiging "ka-collab" o kasabwat ni ''Big Brother'', na tutukuyin pa lamang sa hinaharap.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 2
| Title = "#PBBCollab3FirstNight"
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|25}}
| Aux3 = <ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Robbie, may secret mission bilang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-robbie-may-secret-mission-bilang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-1909 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga mahahalagang bahagi at mga sandali noong unang gabi ng mga ''housemate'' sa loob ng bahay.
Isiniwalat din na si Robbie ay isa sa dalawang kasabwat o "ka-collab" ni Big Brother, na siyang magsisimula ng Big Collab Charity Mission sa kabanatang ito.
* '''Ibinigay na gawain''': Pagdating naman sa kanilang unang gawain at unang pagkain sa loob ng bahay, magtutulungan ang mga ''housemate'' na ilipat ang malalaking barya na sumisimbolo sa pagkaing nagmula sa tahanan ng mga housemate gamit lamang ang kanilang mga paa. Kailangan nilang ilagay at ipatong-patong ang mga ito sa plataporma sa loob lamang ng tatlumpung minuto.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Housemates, tagumpay sa unang task! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261026154627/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-date=26 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 3
| Title = #PBBCollab3UnangUmaga
| Aux1 = Araw 1-2
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|26}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga unang pag-uusap ni ''Big Brother'' sa kaniyang mga bagong ''housemate'', pati na rin ang kanilang unang umaga sa loob ng bahay. Isiniwalat din sa yugto na si Mikee ang Kapuso "ka-collab" ni ''Big Brother'', kasama si Robbie.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Alamin kung sino ang ikalawang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028030247/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainmet |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Kuya at Bela, napag-usapan ang pinaka poging housemate {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028063201/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |language=en}}</ref>
* '''Ibinigay na gawain''': Para sa gawaing pagbabahaging ito, magkukuwento ang mga ''housemate'' tungkol sa mga bagay na nasa kani-kanilang ''gift box'', na nagmula sa kani-kanilang tahanan.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 4
| Title = #PBB3ItemsFromHome
| Aux1 =
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|27}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinagpapatuloy sa yugtong ito ang gawaing pagbabahagi mula sa nakaraang yugtong. Kalaunan, napagtanto ni Mikee na si Robbie ang kaniyang “ka-collab” kasama si ''Big Brother''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 5
| Title = #PBBCollab
| Aux1 =
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|28}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinapakita sa yugto ang panimula sa unang lingguhang gawain ng mga ''housemate'' para sa kabanatang ito. Tampok din dito ang unang lihim na gawain nina Mikee at Robbie bilang mga katuwang ni ''Big Brother''. Kinailangan nilang hanapin ang sulat na naglalaman ng gawain sa may bahagi ng bughaw na sopa nang hindi nahuhuli ng kanilang mga kapwa ''housemate''.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang unang lingguhang gawain na tinatawag na ''The Big Foundation'', kailangang bumuo ang mga ''housemate'' ng tore na may taas na apat na talampakan gamit ang mga bloke na gawa sa kahoy. Ilalagay ito sa isang makitid na espasyo, at gagawin nila ito nang pangkatu-pares, isa-isa lamang. Pagkatapos mabuo ang tore, kailangan nilang ilagay ang maliit na bersyon ng Pinoy Big Brother (PBB) House sa tuktok nito.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang bahagi ng kanilang unang lingguhang gawain, sina Mikee at Robbie ay lihim na inatasang bumuo ng isang maliit na bersyon ng PBB House sa loob ng apatnapu't-walong oras, nang hindi napapansin ng mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, makatatanggap sila ng ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 6
| Title = #PBBCollab3HBDShea
| Aux1 =
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|29}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang pagdiriwang ng kaarawan ni Shea, kabilang ang pagpasok ng mga lalaking Kapamilya houseguest—sa pangunguna ni Piolo Pascual—upang batiin ang may kaarawan.
* '''Pagpasok ng mga houseguest''': Pumasok sa bahay sina [[Piolo Pascual]], [[Iñigo Pascual]], [[Darren Espanto]], at mga dating ''hosuemate'' na sina [[Kyle Echarri]] (''[[Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10|Kumunity Season 10]]''), [[Emilio Daez]] (''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|Collab 1]]''), at [[River Joseph]] (''Collab 1'') upang batiin si Shea sa kaniyang kaarawan.<ref>{{Cite web |date=29 Oktubre 2026 |title=PBB: Piolo Pascual, Darren Espanto, more stars visit Bahay ni Kuya |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261030230925/https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-date=30 Oktubre 2026 |access-date=31 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 7
| Title = #PBBCollab3TrickorTreat
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|30}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang nakakatawa at nakakatakot na gawain para sa mga nagdiriwang ng kanilang kaarawan na sina Shea at Lans—ang mag-anyo bilang "aswang" upang takutin ang kanilang mga kasama sa bahay, na gagamitin din nila para sa kanilang Halloween party.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=30 Oktubre 2026 |title=Day 7: Lans at Shea, pinagsilbihan ang housemates bilang mga aswang {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101124356/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-date=1 Nobyembre 2026 |access-date=1 Nobyembre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN |language=en}}</ref>
*'''Gawaing ibinigay''': Para sa pagkain sa kanilang Halloween party, inatasan sina Shea at Lans na mag-anyo bilang mga "aswang" na magkakadikit. Ang kanilang layunin ay takutin ang kanilang mga kapwa ''housemate'' at pasigawin ang mga ito. Ang gawaing ito ang magtatakda kung gaano karaming pagkain ang matatanggap nila para sa Halloween party. Kung ang "scream meter" ay nasa ibaba ng 6, wala silang matatanggap na pagkain; kung ito ay nasa 7 hanggang 10, makakatanggap sila ng kalahating bahagi ng pagkain; ngunit kung aabot ito sa 11 hanggang 12 sa "scream meter," makukuha nila ang buong rasyon ng pagkain para sa pagdiriwang. Bukod dito, ang gawaing ito ay isinasagawa rin upang makakuha ang iba pang mga kasama sa bahay ng karagdagang mga "block" para sa kanilang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 8
| Title = #PBB3HalloweenBDay
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|31}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugtong ito ang pinagsamang Halloween party at pagdiriwang ng kaarawan nina Lans at Shea. Ipinakita rin sa yugtong ito ang progreso ng lihim na gawain ng dalawang "ka-collab" ni Big Brother na sina Mikee at Robbie.
* '''Pag-usad ng lihim na gawain''': Matagumpay na nakagawa ang dalawang "ka-collab" ni Big Brother ng isang maliit na bersyon ng bahay ni ''Big Brother'' sa loob ng apatnapu't-walong oras, na nagbigay-daan upang makuha nila ang ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}}}
=== Linggo 2 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 9
| Title = #PBBCollab3FirstWTask
| Aux1 = Araw 7-8
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|1}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nalaman sa yugtong ito ang resulta ng unang lingguhang gawain ng mga housemate at ang pagdiriwang ng kaarawan ni Lans. Itinampok rin dito ang kuwentong nakatuon sa mga pag-uusap ng mga ''housemate'' tungkol sa namumuong ugnayan nina Jeo, Shea, at Gehlee.<ref>{{Cite news |last=Sabio |first=Nikka |date=1 Nobyembre 2026 |title=Day 9: "Friends lang talaga" Shea, hinahangaan si Jeo {{!}} PBB Collab 3.0 |language=en |work=ABS-CBN Entertainment |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |access-date=1 Nobyembre 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101123427/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |archive-date=1 Nobyembre 2026}}</ref>
* '''Resulta ng lingguhang gawain''': Matapos makabuo ng toreng gawa sa mga bloke na may taas na apat na talampakan at mailagay ang maliit na bersyon ng bahay sa tuktok nito—kung saan nanatiling nakatayo ang istruktura sa loob ng hindi bababa sa 100 segundo—matagumpay na naipanalo ng mga ''housemate'' ang kanilang unang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 10
| Title = #PBBCollab3DongYan
| Aux1 = Araw 4-9
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|2}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na nakatuon sa paparating na pelikula nina Dingdong Dantes at Marian Rivera na ''Remember''. Matapos ang gawain, pumasok ang dalawa sa loob ng bahay at nakausap ang mga ''housemate'' tungkol sa mga araw na nais nilang alalahanin at kalimutan. Binigyang-diin din sa yugto ang tensyon sa pagitan nina Calix, Nathan, at Primo.
* '''Gawaing ibinigay''': Hinati ang mga ''housemate'' sa dalawang grupo at inatasang magsuot ng kasuotan at gayahin ang mga karakter na ginampanan nina Rivera at Dantes sa iba't-ibang pelikula at teleseryeng ipinalabas sa telebisyon. Nakakalat sa iba't-ibang bahagi ng bahay ang mga kasuotan; kinakailangang hanapin ng isang kalahok mula sa bawat grupo ang tamang kasuotan, isuot ito, at gayahin ang karakter na kinakatawan nito. Ang unang makatapos sa hamon ay makakakuha ng isang puntos. Matapos ang walong pagtatapat, ang grupong may pinakamaraming puntos ang idineklarang panalo. Sa huli, nagwagi ang grupong binubuo nina Anthony, Ethan, Nathan, Primo, Shea, Gehlee, Cianne, at Lans na may anim na puntos, habang ang kabilang grupo—na binubuo nina Calix, Robbie, Raheel, Jeo, Nicole, Winwyn, Bela, at Mikee—ay nagtapos na may dalawang puntos.
* '''Pagpasok ng mga ''houseguest''''': Pumasok sa bahay sina [[Dingdong Dantes]] at [[Marian Rivera]] upang ilako ang kanilang paparating na pelikula na ''Remember''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=2 Nobyembre 2026 |title=Marian Rivera, Dingdong Dantes surprise 'PBB' housemates as new guest housemates |url=https://mb.com.ph/2026/11/02/marian-rivera-dingdong-dantes-surprise-pbb-housemates-as-new-guest-housemates |access-date=6 Nobyembre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 11
| Title = #PBBCollab3BoysIssue
| Aux1 = Araw 9-10
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|3}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nakatuon ang yugto sa lumalalang hindi pagkakaunawaan sa pagitan nina Primo, Calix, at Nathan.
Ibinahagi ni Calix kina Jeo at Nathan na pakiramdam niya ay napag-iiwanan siya dahil tila mas maraming oras ang ginugugol ni Primo kasama ang ibang mga housemate, na nagdulot ng mga pag-aalala tungkol sa mga pagbabago sa kanilang pagkakaibigan. Nang malaman ni Primo ang tungkol sa damdamin ni Calix, nagpahayag siya ng pagkadismaya na ang pag-aalala ay napag-usapan na sa ibang mga ''housemate'' bago ito direktang ibinahagi sa kaniya. Kalaunan ay pinag-usapan ng dalawa ang kanilang mga nararamdaman, kung saan ipinaliwanag ni Calix ang kaniyang pakiramdam ng pagiging pagbubukod at nilinaw naman ni Primo na wala siyang balak na tratuhin nang iba. Kinausap din ni Primo si Nathan tungkol sa kanilang pagkakaibigan, at kinilala na hindi na sila gaanong naging malapit sa loob ng bahay. Sa gabay nina Jeo at Robbie, hinikayat ang mga ''housemate'' na makipag-usap nang hayagan, iwasan ang labis na pag-iisip, at hayaang natural na umunlad ang kanilang mga relasyon.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 12
| Title = #PBBCollab3ScreenTest
| Aux1 = Araw 10
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|4}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinakilala ang mga ''housemate'' sa kanilang pangalawang lingguhang gawain, at pagkatapos ay pumili sila ng kombinasyon ng romansa, komedya, at aksyon para sa kanilang ''vertical drama''. Isang ''screen test'' ang isinagawa upang matukoy ang mga gaganap ng pangunahing papel, kung saan inanunsyo sina Primo at Bela bilang mga bida na kanilang ikinagulat. Gayunpaman, ang ''screen test'' ay nagdulot ng isyu kina Calix at Gehlee matapos halikan ng una ang kamay ng huli habang nagtatanghal. Kalaunan ay nagkasundo ang dalawa nang pribado sa ''confession room''. Pagkatapos ay tinawag ni ''Big Brother'' nang hiwalay ang mga lalaki at babaeng ''housemate'' upang pag-usapan ang insidente, na binibigyang-diin ang kahalagahan ng paggalang sa mga personal na hangganan.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang ikalawang lingguhang gawain na tinatawag na ''Verti-Drama'', inatasan ang mga ''housemate'' na lumikha ng isang orihinal na 25-minutong ''live vertical drama''. Kukunan ito sa ''portrait format'' sa loob ng isang malaking patayong kuwadro na nagsisilbing kanilang limitadong entablado. Kinailangang lumabas sa drama ang lahat ng mga ''housemate'', kabilang ang tatlong magkakahiwalay na eksena kung saan kailangang makita ang lahat sa loob ng kuwadro nang sabay-sabay. Kinailangan din nilang maabot ang isang itinakdang bilang ng mga manonood, na iaanunsyo sa mga susunod na araw.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 13
| Title = #PBBCollab3PinoyRoots
| Aux1 = Araw 11-12
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|5}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na kinasasangkutan ng dalawang ''housemate'' na ipinanganak at lumaki sa labas ng Pilipinas: sina Anthony, na lumaki sa Estados Unidos, at Nicole, na lumaki sa Reyno Undio. Hinamon sila ni ''Big Brother'' na alamin ang kanilang mga pinagmulan at ang wikang Filipino sa pamamagitan ng larong "Bring Me." Sa pagtatapos ng laro, parehong nakakuha ng anim na puntos ang dalawang ''housemate''. Nakapagtala sila ng tig-limang puntos sa unang sampung ''round'' bago nagtabla matapos nilang parehong matukoy nang tama ang huling bagay—isang "tasa." Bilang gantimpala, nakatanggap sila ng isang diksyunaryong Filipino.
Samantala, ibinunyag din sa yugto ang isang bagong ''twist'' na kinasasangkutan ng mga katuwang ni ''Big Brother'' na sina Robbie at Mikee. Ipinaalam sa kanila na may dalawa pang housemate na sasali sa kanilang lihim na hamon. Sinabihan silang bibigyan sila ng isa pang lihim na gawain. Sinabi rin sa kanila na maaaring sumali sa kanilang mga lihim na gawain ang isang housemate na mula sa "Kapamilya" at isa mula sa "Kapuso," at binigyan sila ng kalayaang pumili kung sino ang kanilang isasama.
* '''Ibinigay na gawain''': Sa larong pinamagatang ''Bring Me'', nagpakita si ''Big Brother'' ng iba't ibang salitang Filipino sa telebisyon, habang ang mga katumbas na bagay ay nakalagay sa iba't ibang bahagi ng bahay. Ang unang ''housemate'' na makakuha ng tamang bagay ang siyang mananalo sa ''round'', at ang ''housemate'' na may pinakamaraming puntos sa pagtatapos ng laro ay makatatanggap ng premyo.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang kanilang ikalawang lihim na gawain bilang mga ''Ka-Collab ni Kuya'', inatasan sina Robbie at Mikee—kasama ang kanilang mga katuwang na sina Primo at Lans—na paawitin sina Anthony at Nicole ng “Pinoy Ako” nang hindi napapansin ng iba pang mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, madodoble ang kanilang paunang premyo at magiging ₱20,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 14
| Title = #PBBCollab3PinoyAko
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|6}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 15
| Title = #PBBCollab3
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|7}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Pinoy Big Brother}}
220hb9bmv46z93fpkb8uc9669j4plzi
2241278
2241277
2026-11-10T07:16:09Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Mga housemate */
2241278
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox television season|alt=|caption=Title card|bg_colour=#FFF8DC|season_number=12|module1={{Infobox reality competition season
| host = {{Plainlist|
* [[Bianca Gonzalez]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Alexa Ilacad]]
* [[Michael Sager]]}}
| num_days = 3
| num_housemates = 16
| companion_show = {{Plainlist|
* ''The OnlineVerse''}}}}|num_episodes=9|network=[[GMA Network]]|first_aired={{Start date|2026|10|24}}|last_aired=present|prev_season=''[[Pinoy Big Brother: Gen 11|Gen 11]]''}}
Ang '''''Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0''''' ay ang ikalabindalawang kabanata ng ''reality game show'' na ''[[Pinoy Big Brother]]'', at ang ikatlo sa mga edisyong bunga ng kolaborasyon sa pagitan ng ABS-CBN Studios—ang may hawak ng prangkisa—at ng [[GMA Network]], kung saan ipalalabas ang programa. Nagsimula ang kabanatang ito noong 24 Oktubre 2026, sa GMA Network.<ref name="PBB premiere">{{Cite web |last= |first= |date=10 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother Collab 3.0' to launch on October 24 |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1005439/pinoy-big-brother-collab-3-0-to-launch-on-october-24/story/?amp |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Hindi tulad ng dalawang naunang ''Collab edition'' ([[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|''Collab 1'']] at [[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0|''Collab 2.0'']]), itatampok ng kabanatang ito ang halo ng mga karaniwan at kilalang mga ''housemate''. Gagamitin din ng kabanatang ito ng bagong bahay ng ''Big Brother'', kasunod ng paggiba sa orihinal na bahay sa Eugenio Lopez Drive sa Lungsod Quezon matapos ang pagtatapos ng ''Collab 2.0''.<ref>{{cite news |last=Felipe |first=MJ |date=24 Marso 2026 |title='Pinoy Big Brother' moving to new house |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/3/24/-pinoy-big-brother-moving-to-new-house-1913 |access-date=24 Oktubre 2026}}</ref>
Papangunahan nina [[Bianca Gonzalez]], [[Robi Domingo]], [[Melai Cantiveros]], [[Alexa Ilacad]], [[Enchong Dee]], [[Gabbi Garcia]], at [[Michael Sager]] ang kabanata.<ref name=":2">{{Cite web |last=Evangelista |first=Jessica Ann |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘PBB’ hosting lineup for new season |url=https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-url=https://web.archive.org/web/20261006102120/https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-date=6 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref>
== Pagbuo ==
Noong 10 Agosto 2026, nag-post ang ''Pinoy Big Brother'' sa hatirang pangmadla na nagpapakita ng isang kamay na gumagawa ng "OK" na kumpas, kung saan nasa loob ng bilog na binuo ng mga daliri ang ''logo'' ng palabas na hugis-mata. Sa mga araw bago ang anunsyo, naglabas ang palabas ng iba pang mga ''post'' na nagtatampok sa mga dating ''housemate'' na gumagawa rin ng parehong senyas. Noong 14 Agosto, opisyal na kinumpirma ang bagong kabanata sa isang pambungad na pagtatanghal ng mga dating housemate sa palabas sa tanghalian na ''[[It's Showtime]]''.<ref>{{Cite web |last=Deveza |first=Reyma |date=14 Agosto 2026 |title=PBB is returning with 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025031417/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref> Nagbukas ang mga awdisyon noong gabing iyon, kasunod ng isang anunsyo sa ''[[24 Oras]]'', at nanatiling bukas hanggang 31 Agosto para sa mga aplikanteng may edad 18 hanggang 35.<ref>{{Cite web |last= |date=17 Agosto 2026 |title=GMA Network, ABS-CBN Studios open auditions for ‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ |url=https://businessmirror.com.ph/2026/08/17/gma-network-abs-cbn-studios-open-auditions-for-pinoy-big-brother-collab-3-0/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=BusinessMirror |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Songco |first=Pauline |date=16 Agosto 2026 |title=‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ opens auditions |url=https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-url=https://web.archive.org/web/20260910153107/https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-date=10 Setyembre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref>
Noong 3 Oktubre, inihayag ng palabas sa pamamagitan ng hatirang pangmadla ang pagbabalik nina Gonzalez, Garcia, Domingo, Cantiveros, Dee, at Ilacad bilang mga mangunguna, habang nagpapahiwatig din ng pagdating ng isang bagong mangunguna na may mga inisyal na "M.S." Makalipas ang dalawang araw, noong 5 Oktubre, ibinunyag na ang dating ''housemate'' mula sa Collab 1 na si [[Michael Sager]] ang pinakabagong mangunguna ng palabas.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |last=Severo |first=Jan Milo |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘Pinoy Big Brother’ hosting team |url=https://www.philstar.com/entertainment/2026/10/06/2561292/michael-sager-joins-pinoy-big-brother-hosting-team |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref>
Noong 20 Oktubre, ang Gina Lopez Building (punong tanggapan ng ABS-CBN Foundation at ang mga pangunahing programa nitong Bantay Bata at Sagip Kapamilya) ay ginamit bilang harapan ng bagong bahay ni ''Big Brother''.<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=20 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother' unveils new house ahead of third collab edition |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1006557/pinoy-big-brother-unveils-new-house-ahead-of-third-collab-edition/story/?amp |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Sa isang yugto ng palabas ng balita sa telebisyon na ''[[TV Patrol]]'', hindi sinasadyang naibunyag ng tagapagbalitang si [[Karen Davila]] na ang bagong lokasyon ng "pangunahing bahagi ng bahay" ay sa ikaanim na palapag ng ELJ Communications Center.
=== Oras na nakalaan ===
Ipinapalabas ang kabanata sa [[GMA Network]] tuwing 9:35 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 6:15 n.g. tuwing Sabado, at 4:55 n.g. tuwing Linggo—ang pinakamaagang oras na nakalaan sa araw ng Linggo sa kasaysayan ng ''Pinoy Big Brother'' nitong mga nakaraang panahon, dahil walang angkop na timeslot na bakante sa Sunday primetime programming ng GMA.<ref>{{Cite web |last=Cerezo |first=Anna |date=24 Oktubre 2026 |title=PBB Collab 3.0 reveals new Housemates |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2026/10/24/pbb-collab-3-0-reveals-new-housemates-2206 |access-date=29 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN News |language=en}}</ref><ref name=":12">{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=GMA Network and ABS-CBN Studios Launch 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/new-house-new-housemates-gma-network-and-abs-cbn-studios-launch-pinoy-big-brother-collab-30/140279/ |access-date=29 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> Ang mga yugto ay sabay ding ipinapalabas at naka-stream sa pamamagitan ng Kapuso Stream, ABS-CBN Entertainment YouTube channel, at [[iWant]]; samantala, ang Kapamilya Online Live ay naghahatid ng ''delayed telecast'' tuwing 10:15 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 8:30 n.g. tuwing Sabado, at 9:45 n.g. tuwing Linggo.
Para sa kabanatang ito, walang palabas na nagsisilbing karagdagan o "''companion show''" na ipinapalabas sa telebisyon. Gayunpaman, mananatili ang karagdagang palabas sa ''online'' na pinamagatang "''The OnlineVerse''"—na pinangungunahan nina Ilacad at Sager—na mapapanood tuwing Sabado sa Kapuso Stream at sa ''YouTube channel'' ng ABS-CBN Entertainment. Ang mga pagsasahimpapawid nito ay nakatakdang tumapat sa mga patalastas ng yugto sa ''primetime''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=27 Oktubre 2026 |title=Michael Sager returns to 'Pinoy Big Brother' as host |url=https://mb.com.ph/2026/10/27/michael-sager-returns-to-pinoy-big-brother-as-host |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
=== ''Livestream'' ===
Ang mga “''all-access''” ''livestream'' para sa kabanatang ito ay mapapanood sa iWant sa pamamagitan ng tatlong feed: ang pangunahing ''livestream'' na sumasaklaw sa iba pang bahagi ng bahay; ang hapag-kainan; at ang panlabas na lungga. Ang mga ''livestream'' para sa hapag-kainan at panlabas na lungga ay eksklusibong mapapanood ng mga tagasuskribi ng ''iWant Premium''. Mapapanood ang ''livestream'' mula 8:00 n.u. hanggang 12:00 h.g.<ref name=":12" />
== Mga ''housemate'' ==
Labing-anim na ''housemate'' ang pumasok sa loob ng bahay noong Araw 1 (24 Oktubre 2026).<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=24 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0': Meet the 16 new housemates |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007041/pinoy-big-brother-collab-edition-3-0-meet-the-16-new-housemates/story/ |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Kalaunan, hinati sila sa dalawang grupo na walang direktang kaugnayan sa mga ahensyang kinabibilangan ng mga regular na ''housemate'': walong "Kapuso" ''housemate'' at walong "Kapamilya" ''housemate''.<ref>{{Cite news |author=Evangelista |first=Jessica Ann |date=25 Oktubre 2026 |title=Winwyn Marquez, Mikee Quintos among new housemates of ‘PBB Collab 3.0’ |language=en |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/687811/winwyn-marquez-mikee-quintos-among-new-housemates-of-pbb-collab-3-0 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Posadas |first=Andrea |date=24 Oktubre 2026 |title=New Home, New Stars: Meet the 16 Housemates of “Pinoy Big Brother Collab 3.0” |url=https://www.wheninmanila.com/pbb-collab-new-season/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=[[When in Manila]] |language=en}}</ref>
{| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto; font-size:100%; line-height:20px; text-align:center"
|+ class="nowrap" |Listahan ng mga ''housemate'' sa ''Pinoy Big Brother: Collab Edition'' ''3.0''
!Kalahok
!Edad
!Bayan
!Himpilan
!Uri
!Trabaho
!Araw ng pagpasok
!Araw ng paglabas
!Estado
!Sang.
|-
!{{Sortname|Anthony|Constantino}}
|24
| align="left" |[[California]], Estados Unidos
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor
|Araw 1
| rowspan="15" |
|''Ligtas''
| rowspan="15" |<ref name=":1" />
|-
!{{Sortname|Bela|Arcal|nolink=1}}
|29
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Manggagawa sa pabrika
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Calix Esguerra
|18
| align="left" |[[Pampanga]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Pageant king''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Cianne|Dominguez}}
|25
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Personalidad sa telebisyon
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Ethan Benares
|20
| align="left" |[[Bacolod]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Atleta
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{sortname|Gehlee|Dangca|link=Gehlee}}
|19
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Jeo Ong
|18
| align="left" |[[Palawan]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Lans Nagal
|24
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Estudyante at ''content creator''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!{{sortname|Mikee|Quintos}}
|28
| align="left" |[[Maynila]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nathan Garcia
|19
| align="left" |[[Cebu]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nicole Fortuna
|21
| align="left" |[[Bohol]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Primo|Alterado|nolink=1}}
|20
| align="left" |[[Taguig]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Content creator''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Raheel|Bhyria|nolink=1}}
|24
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor at boksingero
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Shea Valerio
|19
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
![[Winwyn Marquez]]
|34
| align="left" |[[Parañaque]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres at ''beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|}
== Mga yugto ==
=== Linggo 1 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 1
| Title = #PBBCollab3point0
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Sabado ; 6:00 n.g. <small>(PHT)</small>
| Aux3 = <ref>{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=Get to Know the 'Pinoy Big Brother: Collab 3.0' Housemates |url=https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025030848/https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Metro Style |language=en}}</ref>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|24}}
| ShortSummary = Ipinapakilala sa pagsisimula ng pinakabagong kabanata ang bagong bahay ng Pinoy Big Brother at ang pinakabagong grupo ng mga ''housemate'', na binubuo ng pinagsamang mga ''regular'' at ''celebrity'' na housemate.
Inihayag din sa yugto ang ''Collab ni Kuya'' na ''twist'', kung saan mayroong dalawang ''housemate'', isang Kapamilya at isang Kapuso, na magiging "ka-collab" o kasabwat ni ''Big Brother'', na tutukuyin pa lamang sa hinaharap.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 2
| Title = "#PBBCollab3FirstNight"
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|25}}
| Aux3 = <ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Robbie, may secret mission bilang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-robbie-may-secret-mission-bilang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-1909 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga mahahalagang bahagi at mga sandali noong unang gabi ng mga ''housemate'' sa loob ng bahay.
Isiniwalat din na si Robbie ay isa sa dalawang kasabwat o "ka-collab" ni Big Brother, na siyang magsisimula ng Big Collab Charity Mission sa kabanatang ito.
* '''Ibinigay na gawain''': Pagdating naman sa kanilang unang gawain at unang pagkain sa loob ng bahay, magtutulungan ang mga ''housemate'' na ilipat ang malalaking barya na sumisimbolo sa pagkaing nagmula sa tahanan ng mga housemate gamit lamang ang kanilang mga paa. Kailangan nilang ilagay at ipatong-patong ang mga ito sa plataporma sa loob lamang ng tatlumpung minuto.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Housemates, tagumpay sa unang task! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261026154627/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-date=26 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 3
| Title = #PBBCollab3UnangUmaga
| Aux1 = Araw 1-2
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|26}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga unang pag-uusap ni ''Big Brother'' sa kaniyang mga bagong ''housemate'', pati na rin ang kanilang unang umaga sa loob ng bahay. Isiniwalat din sa yugto na si Mikee ang Kapuso "ka-collab" ni ''Big Brother'', kasama si Robbie.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Alamin kung sino ang ikalawang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028030247/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainmet |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Kuya at Bela, napag-usapan ang pinaka poging housemate {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028063201/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |language=en}}</ref>
* '''Ibinigay na gawain''': Para sa gawaing pagbabahaging ito, magkukuwento ang mga ''housemate'' tungkol sa mga bagay na nasa kani-kanilang ''gift box'', na nagmula sa kani-kanilang tahanan.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 4
| Title = #PBB3ItemsFromHome
| Aux1 =
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|27}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinagpapatuloy sa yugtong ito ang gawaing pagbabahagi mula sa nakaraang yugtong. Kalaunan, napagtanto ni Mikee na si Robbie ang kaniyang “ka-collab” kasama si ''Big Brother''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 5
| Title = #PBBCollab
| Aux1 =
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|28}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinapakita sa yugto ang panimula sa unang lingguhang gawain ng mga ''housemate'' para sa kabanatang ito. Tampok din dito ang unang lihim na gawain nina Mikee at Robbie bilang mga katuwang ni ''Big Brother''. Kinailangan nilang hanapin ang sulat na naglalaman ng gawain sa may bahagi ng bughaw na sopa nang hindi nahuhuli ng kanilang mga kapwa ''housemate''.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang unang lingguhang gawain na tinatawag na ''The Big Foundation'', kailangang bumuo ang mga ''housemate'' ng tore na may taas na apat na talampakan gamit ang mga bloke na gawa sa kahoy. Ilalagay ito sa isang makitid na espasyo, at gagawin nila ito nang pangkatu-pares, isa-isa lamang. Pagkatapos mabuo ang tore, kailangan nilang ilagay ang maliit na bersyon ng Pinoy Big Brother (PBB) House sa tuktok nito.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang bahagi ng kanilang unang lingguhang gawain, sina Mikee at Robbie ay lihim na inatasang bumuo ng isang maliit na bersyon ng PBB House sa loob ng apatnapu't-walong oras, nang hindi napapansin ng mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, makatatanggap sila ng ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 6
| Title = #PBBCollab3HBDShea
| Aux1 =
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|29}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang pagdiriwang ng kaarawan ni Shea, kabilang ang pagpasok ng mga lalaking Kapamilya houseguest—sa pangunguna ni Piolo Pascual—upang batiin ang may kaarawan.
* '''Pagpasok ng mga houseguest''': Pumasok sa bahay sina [[Piolo Pascual]], [[Iñigo Pascual]], [[Darren Espanto]], at mga dating ''hosuemate'' na sina [[Kyle Echarri]] (''[[Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10|Kumunity Season 10]]''), [[Emilio Daez]] (''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|Collab 1]]''), at [[River Joseph]] (''Collab 1'') upang batiin si Shea sa kaniyang kaarawan.<ref>{{Cite web |date=29 Oktubre 2026 |title=PBB: Piolo Pascual, Darren Espanto, more stars visit Bahay ni Kuya |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261030230925/https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-date=30 Oktubre 2026 |access-date=31 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 7
| Title = #PBBCollab3TrickorTreat
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|30}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang nakakatawa at nakakatakot na gawain para sa mga nagdiriwang ng kanilang kaarawan na sina Shea at Lans—ang mag-anyo bilang "aswang" upang takutin ang kanilang mga kasama sa bahay, na gagamitin din nila para sa kanilang Halloween party.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=30 Oktubre 2026 |title=Day 7: Lans at Shea, pinagsilbihan ang housemates bilang mga aswang {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101124356/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-date=1 Nobyembre 2026 |access-date=1 Nobyembre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN |language=en}}</ref>
*'''Gawaing ibinigay''': Para sa pagkain sa kanilang Halloween party, inatasan sina Shea at Lans na mag-anyo bilang mga "aswang" na magkakadikit. Ang kanilang layunin ay takutin ang kanilang mga kapwa ''housemate'' at pasigawin ang mga ito. Ang gawaing ito ang magtatakda kung gaano karaming pagkain ang matatanggap nila para sa Halloween party. Kung ang "scream meter" ay nasa ibaba ng 6, wala silang matatanggap na pagkain; kung ito ay nasa 7 hanggang 10, makakatanggap sila ng kalahating bahagi ng pagkain; ngunit kung aabot ito sa 11 hanggang 12 sa "scream meter," makukuha nila ang buong rasyon ng pagkain para sa pagdiriwang. Bukod dito, ang gawaing ito ay isinasagawa rin upang makakuha ang iba pang mga kasama sa bahay ng karagdagang mga "block" para sa kanilang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 8
| Title = #PBB3HalloweenBDay
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|31}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugtong ito ang pinagsamang Halloween party at pagdiriwang ng kaarawan nina Lans at Shea. Ipinakita rin sa yugtong ito ang progreso ng lihim na gawain ng dalawang "ka-collab" ni Big Brother na sina Mikee at Robbie.
* '''Pag-usad ng lihim na gawain''': Matagumpay na nakagawa ang dalawang "ka-collab" ni Big Brother ng isang maliit na bersyon ng bahay ni ''Big Brother'' sa loob ng apatnapu't-walong oras, na nagbigay-daan upang makuha nila ang ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}}}
=== Linggo 2 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 9
| Title = #PBBCollab3FirstWTask
| Aux1 = Araw 7-8
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|1}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nalaman sa yugtong ito ang resulta ng unang lingguhang gawain ng mga housemate at ang pagdiriwang ng kaarawan ni Lans. Itinampok rin dito ang kuwentong nakatuon sa mga pag-uusap ng mga ''housemate'' tungkol sa namumuong ugnayan nina Jeo, Shea, at Gehlee.<ref>{{Cite news |last=Sabio |first=Nikka |date=1 Nobyembre 2026 |title=Day 9: "Friends lang talaga" Shea, hinahangaan si Jeo {{!}} PBB Collab 3.0 |language=en |work=ABS-CBN Entertainment |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |access-date=1 Nobyembre 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101123427/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |archive-date=1 Nobyembre 2026}}</ref>
* '''Resulta ng lingguhang gawain''': Matapos makabuo ng toreng gawa sa mga bloke na may taas na apat na talampakan at mailagay ang maliit na bersyon ng bahay sa tuktok nito—kung saan nanatiling nakatayo ang istruktura sa loob ng hindi bababa sa 100 segundo—matagumpay na naipanalo ng mga ''housemate'' ang kanilang unang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 10
| Title = #PBBCollab3DongYan
| Aux1 = Araw 4-9
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|2}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na nakatuon sa paparating na pelikula nina Dingdong Dantes at Marian Rivera na ''Remember''. Matapos ang gawain, pumasok ang dalawa sa loob ng bahay at nakausap ang mga ''housemate'' tungkol sa mga araw na nais nilang alalahanin at kalimutan. Binigyang-diin din sa yugto ang tensyon sa pagitan nina Calix, Nathan, at Primo.
* '''Gawaing ibinigay''': Hinati ang mga ''housemate'' sa dalawang grupo at inatasang magsuot ng kasuotan at gayahin ang mga karakter na ginampanan nina Rivera at Dantes sa iba't-ibang pelikula at teleseryeng ipinalabas sa telebisyon. Nakakalat sa iba't-ibang bahagi ng bahay ang mga kasuotan; kinakailangang hanapin ng isang kalahok mula sa bawat grupo ang tamang kasuotan, isuot ito, at gayahin ang karakter na kinakatawan nito. Ang unang makatapos sa hamon ay makakakuha ng isang puntos. Matapos ang walong pagtatapat, ang grupong may pinakamaraming puntos ang idineklarang panalo. Sa huli, nagwagi ang grupong binubuo nina Anthony, Ethan, Nathan, Primo, Shea, Gehlee, Cianne, at Lans na may anim na puntos, habang ang kabilang grupo—na binubuo nina Calix, Robbie, Raheel, Jeo, Nicole, Winwyn, Bela, at Mikee—ay nagtapos na may dalawang puntos.
* '''Pagpasok ng mga ''houseguest''''': Pumasok sa bahay sina [[Dingdong Dantes]] at [[Marian Rivera]] upang ilako ang kanilang paparating na pelikula na ''Remember''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=2 Nobyembre 2026 |title=Marian Rivera, Dingdong Dantes surprise 'PBB' housemates as new guest housemates |url=https://mb.com.ph/2026/11/02/marian-rivera-dingdong-dantes-surprise-pbb-housemates-as-new-guest-housemates |access-date=6 Nobyembre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 11
| Title = #PBBCollab3BoysIssue
| Aux1 = Araw 9-10
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|3}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nakatuon ang yugto sa lumalalang hindi pagkakaunawaan sa pagitan nina Primo, Calix, at Nathan.
Ibinahagi ni Calix kina Jeo at Nathan na pakiramdam niya ay napag-iiwanan siya dahil tila mas maraming oras ang ginugugol ni Primo kasama ang ibang mga housemate, na nagdulot ng mga pag-aalala tungkol sa mga pagbabago sa kanilang pagkakaibigan. Nang malaman ni Primo ang tungkol sa damdamin ni Calix, nagpahayag siya ng pagkadismaya na ang pag-aalala ay napag-usapan na sa ibang mga ''housemate'' bago ito direktang ibinahagi sa kaniya. Kalaunan ay pinag-usapan ng dalawa ang kanilang mga nararamdaman, kung saan ipinaliwanag ni Calix ang kaniyang pakiramdam ng pagiging pagbubukod at nilinaw naman ni Primo na wala siyang balak na tratuhin nang iba. Kinausap din ni Primo si Nathan tungkol sa kanilang pagkakaibigan, at kinilala na hindi na sila gaanong naging malapit sa loob ng bahay. Sa gabay nina Jeo at Robbie, hinikayat ang mga ''housemate'' na makipag-usap nang hayagan, iwasan ang labis na pag-iisip, at hayaang natural na umunlad ang kanilang mga relasyon.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 12
| Title = #PBBCollab3ScreenTest
| Aux1 = Araw 10
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|4}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinakilala ang mga ''housemate'' sa kanilang pangalawang lingguhang gawain, at pagkatapos ay pumili sila ng kombinasyon ng romansa, komedya, at aksyon para sa kanilang ''vertical drama''. Isang ''screen test'' ang isinagawa upang matukoy ang mga gaganap ng pangunahing papel, kung saan inanunsyo sina Primo at Bela bilang mga bida na kanilang ikinagulat. Gayunpaman, ang ''screen test'' ay nagdulot ng isyu kina Calix at Gehlee matapos halikan ng una ang kamay ng huli habang nagtatanghal. Kalaunan ay nagkasundo ang dalawa nang pribado sa ''confession room''. Pagkatapos ay tinawag ni ''Big Brother'' nang hiwalay ang mga lalaki at babaeng ''housemate'' upang pag-usapan ang insidente, na binibigyang-diin ang kahalagahan ng paggalang sa mga personal na hangganan.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang ikalawang lingguhang gawain na tinatawag na ''Verti-Drama'', inatasan ang mga ''housemate'' na lumikha ng isang orihinal na 25-minutong ''live vertical drama''. Kukunan ito sa ''portrait format'' sa loob ng isang malaking patayong kuwadro na nagsisilbing kanilang limitadong entablado. Kinailangang lumabas sa drama ang lahat ng mga ''housemate'', kabilang ang tatlong magkakahiwalay na eksena kung saan kailangang makita ang lahat sa loob ng kuwadro nang sabay-sabay. Kinailangan din nilang maabot ang isang itinakdang bilang ng mga manonood, na iaanunsyo sa mga susunod na araw.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 13
| Title = #PBBCollab3PinoyRoots
| Aux1 = Araw 11-12
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|5}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na kinasasangkutan ng dalawang ''housemate'' na ipinanganak at lumaki sa labas ng Pilipinas: sina Anthony, na lumaki sa Estados Unidos, at Nicole, na lumaki sa Reyno Undio. Hinamon sila ni ''Big Brother'' na alamin ang kanilang mga pinagmulan at ang wikang Filipino sa pamamagitan ng larong "Bring Me." Sa pagtatapos ng laro, parehong nakakuha ng anim na puntos ang dalawang ''housemate''. Nakapagtala sila ng tig-limang puntos sa unang sampung ''round'' bago nagtabla matapos nilang parehong matukoy nang tama ang huling bagay—isang "tasa." Bilang gantimpala, nakatanggap sila ng isang diksyunaryong Filipino.
Samantala, ibinunyag din sa yugto ang isang bagong ''twist'' na kinasasangkutan ng mga katuwang ni ''Big Brother'' na sina Robbie at Mikee. Ipinaalam sa kanila na may dalawa pang housemate na sasali sa kanilang lihim na hamon. Sinabihan silang bibigyan sila ng isa pang lihim na gawain. Sinabi rin sa kanila na maaaring sumali sa kanilang mga lihim na gawain ang isang housemate na mula sa "Kapamilya" at isa mula sa "Kapuso," at binigyan sila ng kalayaang pumili kung sino ang kanilang isasama.
* '''Ibinigay na gawain''': Sa larong pinamagatang ''Bring Me'', nagpakita si ''Big Brother'' ng iba't ibang salitang Filipino sa telebisyon, habang ang mga katumbas na bagay ay nakalagay sa iba't ibang bahagi ng bahay. Ang unang ''housemate'' na makakuha ng tamang bagay ang siyang mananalo sa ''round'', at ang ''housemate'' na may pinakamaraming puntos sa pagtatapos ng laro ay makatatanggap ng premyo.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang kanilang ikalawang lihim na gawain bilang mga ''Ka-Collab ni Kuya'', inatasan sina Robbie at Mikee—kasama ang kanilang mga katuwang na sina Primo at Lans—na paawitin sina Anthony at Nicole ng “Pinoy Ako” nang hindi napapansin ng iba pang mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, madodoble ang kanilang paunang premyo at magiging ₱20,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 14
| Title = #PBBCollab3PinoyAko
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|6}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 15
| Title = #PBBCollab3
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|7}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Pinoy Big Brother}}
rpzx7s4jv836envf751wc76pb7n2975
2241279
2241278
2026-11-10T07:18:02Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Mga housemate */
2241279
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox television season|alt=|caption=Title card|bg_colour=#FFF8DC|season_number=12|module1={{Infobox reality competition season
| host = {{Plainlist|
* [[Bianca Gonzalez]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Alexa Ilacad]]
* [[Michael Sager]]}}
| num_days = 3
| num_housemates = 16
| companion_show = {{Plainlist|
* ''The OnlineVerse''}}}}|num_episodes=9|network=[[GMA Network]]|first_aired={{Start date|2026|10|24}}|last_aired=present|prev_season=''[[Pinoy Big Brother: Gen 11|Gen 11]]''}}
Ang '''''Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0''''' ay ang ikalabindalawang kabanata ng ''reality game show'' na ''[[Pinoy Big Brother]]'', at ang ikatlo sa mga edisyong bunga ng kolaborasyon sa pagitan ng ABS-CBN Studios—ang may hawak ng prangkisa—at ng [[GMA Network]], kung saan ipalalabas ang programa. Nagsimula ang kabanatang ito noong 24 Oktubre 2026, sa GMA Network.<ref name="PBB premiere">{{Cite web |last= |first= |date=10 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother Collab 3.0' to launch on October 24 |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1005439/pinoy-big-brother-collab-3-0-to-launch-on-october-24/story/?amp |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Hindi tulad ng dalawang naunang ''Collab edition'' ([[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|''Collab 1'']] at [[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0|''Collab 2.0'']]), itatampok ng kabanatang ito ang halo ng mga karaniwan at kilalang mga ''housemate''. Gagamitin din ng kabanatang ito ng bagong bahay ng ''Big Brother'', kasunod ng paggiba sa orihinal na bahay sa Eugenio Lopez Drive sa Lungsod Quezon matapos ang pagtatapos ng ''Collab 2.0''.<ref>{{cite news |last=Felipe |first=MJ |date=24 Marso 2026 |title='Pinoy Big Brother' moving to new house |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/3/24/-pinoy-big-brother-moving-to-new-house-1913 |access-date=24 Oktubre 2026}}</ref>
Papangunahan nina [[Bianca Gonzalez]], [[Robi Domingo]], [[Melai Cantiveros]], [[Alexa Ilacad]], [[Enchong Dee]], [[Gabbi Garcia]], at [[Michael Sager]] ang kabanata.<ref name=":2">{{Cite web |last=Evangelista |first=Jessica Ann |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘PBB’ hosting lineup for new season |url=https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-url=https://web.archive.org/web/20261006102120/https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-date=6 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref>
== Pagbuo ==
Noong 10 Agosto 2026, nag-post ang ''Pinoy Big Brother'' sa hatirang pangmadla na nagpapakita ng isang kamay na gumagawa ng "OK" na kumpas, kung saan nasa loob ng bilog na binuo ng mga daliri ang ''logo'' ng palabas na hugis-mata. Sa mga araw bago ang anunsyo, naglabas ang palabas ng iba pang mga ''post'' na nagtatampok sa mga dating ''housemate'' na gumagawa rin ng parehong senyas. Noong 14 Agosto, opisyal na kinumpirma ang bagong kabanata sa isang pambungad na pagtatanghal ng mga dating housemate sa palabas sa tanghalian na ''[[It's Showtime]]''.<ref>{{Cite web |last=Deveza |first=Reyma |date=14 Agosto 2026 |title=PBB is returning with 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025031417/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref> Nagbukas ang mga awdisyon noong gabing iyon, kasunod ng isang anunsyo sa ''[[24 Oras]]'', at nanatiling bukas hanggang 31 Agosto para sa mga aplikanteng may edad 18 hanggang 35.<ref>{{Cite web |last= |date=17 Agosto 2026 |title=GMA Network, ABS-CBN Studios open auditions for ‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ |url=https://businessmirror.com.ph/2026/08/17/gma-network-abs-cbn-studios-open-auditions-for-pinoy-big-brother-collab-3-0/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=BusinessMirror |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Songco |first=Pauline |date=16 Agosto 2026 |title=‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ opens auditions |url=https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-url=https://web.archive.org/web/20260910153107/https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-date=10 Setyembre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref>
Noong 3 Oktubre, inihayag ng palabas sa pamamagitan ng hatirang pangmadla ang pagbabalik nina Gonzalez, Garcia, Domingo, Cantiveros, Dee, at Ilacad bilang mga mangunguna, habang nagpapahiwatig din ng pagdating ng isang bagong mangunguna na may mga inisyal na "M.S." Makalipas ang dalawang araw, noong 5 Oktubre, ibinunyag na ang dating ''housemate'' mula sa Collab 1 na si [[Michael Sager]] ang pinakabagong mangunguna ng palabas.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |last=Severo |first=Jan Milo |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘Pinoy Big Brother’ hosting team |url=https://www.philstar.com/entertainment/2026/10/06/2561292/michael-sager-joins-pinoy-big-brother-hosting-team |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref>
Noong 20 Oktubre, ang Gina Lopez Building (punong tanggapan ng ABS-CBN Foundation at ang mga pangunahing programa nitong Bantay Bata at Sagip Kapamilya) ay ginamit bilang harapan ng bagong bahay ni ''Big Brother''.<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=20 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother' unveils new house ahead of third collab edition |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1006557/pinoy-big-brother-unveils-new-house-ahead-of-third-collab-edition/story/?amp |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Sa isang yugto ng palabas ng balita sa telebisyon na ''[[TV Patrol]]'', hindi sinasadyang naibunyag ng tagapagbalitang si [[Karen Davila]] na ang bagong lokasyon ng "pangunahing bahagi ng bahay" ay sa ikaanim na palapag ng ELJ Communications Center.
=== Oras na nakalaan ===
Ipinapalabas ang kabanata sa [[GMA Network]] tuwing 9:35 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 6:15 n.g. tuwing Sabado, at 4:55 n.g. tuwing Linggo—ang pinakamaagang oras na nakalaan sa araw ng Linggo sa kasaysayan ng ''Pinoy Big Brother'' nitong mga nakaraang panahon, dahil walang angkop na timeslot na bakante sa Sunday primetime programming ng GMA.<ref>{{Cite web |last=Cerezo |first=Anna |date=24 Oktubre 2026 |title=PBB Collab 3.0 reveals new Housemates |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2026/10/24/pbb-collab-3-0-reveals-new-housemates-2206 |access-date=29 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN News |language=en}}</ref><ref name=":12">{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=GMA Network and ABS-CBN Studios Launch 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/new-house-new-housemates-gma-network-and-abs-cbn-studios-launch-pinoy-big-brother-collab-30/140279/ |access-date=29 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> Ang mga yugto ay sabay ding ipinapalabas at naka-stream sa pamamagitan ng Kapuso Stream, ABS-CBN Entertainment YouTube channel, at [[iWant]]; samantala, ang Kapamilya Online Live ay naghahatid ng ''delayed telecast'' tuwing 10:15 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 8:30 n.g. tuwing Sabado, at 9:45 n.g. tuwing Linggo.
Para sa kabanatang ito, walang palabas na nagsisilbing karagdagan o "''companion show''" na ipinapalabas sa telebisyon. Gayunpaman, mananatili ang karagdagang palabas sa ''online'' na pinamagatang "''The OnlineVerse''"—na pinangungunahan nina Ilacad at Sager—na mapapanood tuwing Sabado sa Kapuso Stream at sa ''YouTube channel'' ng ABS-CBN Entertainment. Ang mga pagsasahimpapawid nito ay nakatakdang tumapat sa mga patalastas ng yugto sa ''primetime''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=27 Oktubre 2026 |title=Michael Sager returns to 'Pinoy Big Brother' as host |url=https://mb.com.ph/2026/10/27/michael-sager-returns-to-pinoy-big-brother-as-host |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
=== ''Livestream'' ===
Ang mga “''all-access''” ''livestream'' para sa kabanatang ito ay mapapanood sa iWant sa pamamagitan ng tatlong feed: ang pangunahing ''livestream'' na sumasaklaw sa iba pang bahagi ng bahay; ang hapag-kainan; at ang panlabas na lungga. Ang mga ''livestream'' para sa hapag-kainan at panlabas na lungga ay eksklusibong mapapanood ng mga tagasuskribi ng ''iWant Premium''. Mapapanood ang ''livestream'' mula 8:00 n.u. hanggang 12:00 h.g.<ref name=":12" />
== Mga ''housemate'' ==
Labing-anim na ''housemate'' ang pumasok sa loob ng bahay noong Araw 1 (24 Oktubre 2026).<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=24 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0': Meet the 16 new housemates |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007041/pinoy-big-brother-collab-edition-3-0-meet-the-16-new-housemates/story/ |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Kalaunan, hinati sila sa dalawang grupo na walang direktang kaugnayan sa mga ahensyang kinabibilangan ng mga regular na ''housemate'': walong "Kapuso" ''housemate'' at walong "Kapamilya" ''housemate''.<ref>{{Cite news |author=Evangelista |first=Jessica Ann |date=25 Oktubre 2026 |title=Winwyn Marquez, Mikee Quintos among new housemates of ‘PBB Collab 3.0’ |language=en |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/687811/winwyn-marquez-mikee-quintos-among-new-housemates-of-pbb-collab-3-0 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Posadas |first=Andrea |date=24 Oktubre 2026 |title=New Home, New Stars: Meet the 16 Housemates of “Pinoy Big Brother Collab 3.0” |url=https://www.wheninmanila.com/pbb-collab-new-season/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=[[When in Manila]] |language=en}}</ref>
{| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto; font-size:100%; line-height:20px; text-align:center"
|+ class="nowrap" |Listahan ng mga ''housemate'' sa ''Pinoy Big Brother: Collab Edition'' ''3.0''
!Kalahok
!Edad
!Bayan
!Himpilan
!Uri
!Trabaho
!Araw ng pagpasok
!Araw ng paglabas
!Estado
!Sang.
|-
!{{Sortname|Anthony|Constantino}}
|24
| align="left" |[[California]], Estados Unidos
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor
|Araw 1
| rowspan="15" |
|''Ligtas''
| rowspan="15" |<ref name=":1" />
|-
!{{Sortname|Bela|Arcal|nolink=1}}
|29
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Manggagawa sa pabrika
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Calix Esguerra
|18
| align="left" |[[Pampanga]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Pageant king''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Cianne|Dominguez}}
|25
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Personalidad sa telebisyon
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Ethan Benares
|20
| align="left" |[[Bacolod]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Atleta
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{sortname|Gehlee|Dangca|link=Gehlee}}
|19
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Jeo Ong
|18
| align="left" |[[Palawan]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Lans Nagal
|24
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Estudyante at ''content creator''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!{{sortname|Mikee|Quintos}}
|28
| align="left" |[[Maynila]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nathan Garcia
|19
| align="left" |[[Cebu]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nicole Fortuna
|21
| align="left" |[[Bohol]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Primo|Alterado|nolink=1}}
|20
| align="left" |[[Taguig]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Content creator''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
![[Raheel Bhyria]]
|24
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor at boksingero
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Shea Valerio
|19
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
![[Winwyn Marquez]]
|34
| align="left" |[[Parañaque]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres at ''beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|}
== Mga yugto ==
=== Linggo 1 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 1
| Title = #PBBCollab3point0
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Sabado ; 6:00 n.g. <small>(PHT)</small>
| Aux3 = <ref>{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=Get to Know the 'Pinoy Big Brother: Collab 3.0' Housemates |url=https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025030848/https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Metro Style |language=en}}</ref>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|24}}
| ShortSummary = Ipinapakilala sa pagsisimula ng pinakabagong kabanata ang bagong bahay ng Pinoy Big Brother at ang pinakabagong grupo ng mga ''housemate'', na binubuo ng pinagsamang mga ''regular'' at ''celebrity'' na housemate.
Inihayag din sa yugto ang ''Collab ni Kuya'' na ''twist'', kung saan mayroong dalawang ''housemate'', isang Kapamilya at isang Kapuso, na magiging "ka-collab" o kasabwat ni ''Big Brother'', na tutukuyin pa lamang sa hinaharap.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 2
| Title = "#PBBCollab3FirstNight"
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|25}}
| Aux3 = <ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Robbie, may secret mission bilang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-robbie-may-secret-mission-bilang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-1909 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga mahahalagang bahagi at mga sandali noong unang gabi ng mga ''housemate'' sa loob ng bahay.
Isiniwalat din na si Robbie ay isa sa dalawang kasabwat o "ka-collab" ni Big Brother, na siyang magsisimula ng Big Collab Charity Mission sa kabanatang ito.
* '''Ibinigay na gawain''': Pagdating naman sa kanilang unang gawain at unang pagkain sa loob ng bahay, magtutulungan ang mga ''housemate'' na ilipat ang malalaking barya na sumisimbolo sa pagkaing nagmula sa tahanan ng mga housemate gamit lamang ang kanilang mga paa. Kailangan nilang ilagay at ipatong-patong ang mga ito sa plataporma sa loob lamang ng tatlumpung minuto.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Housemates, tagumpay sa unang task! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261026154627/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-date=26 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 3
| Title = #PBBCollab3UnangUmaga
| Aux1 = Araw 1-2
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|26}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga unang pag-uusap ni ''Big Brother'' sa kaniyang mga bagong ''housemate'', pati na rin ang kanilang unang umaga sa loob ng bahay. Isiniwalat din sa yugto na si Mikee ang Kapuso "ka-collab" ni ''Big Brother'', kasama si Robbie.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Alamin kung sino ang ikalawang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028030247/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainmet |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Kuya at Bela, napag-usapan ang pinaka poging housemate {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028063201/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |language=en}}</ref>
* '''Ibinigay na gawain''': Para sa gawaing pagbabahaging ito, magkukuwento ang mga ''housemate'' tungkol sa mga bagay na nasa kani-kanilang ''gift box'', na nagmula sa kani-kanilang tahanan.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 4
| Title = #PBB3ItemsFromHome
| Aux1 =
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|27}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinagpapatuloy sa yugtong ito ang gawaing pagbabahagi mula sa nakaraang yugtong. Kalaunan, napagtanto ni Mikee na si Robbie ang kaniyang “ka-collab” kasama si ''Big Brother''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 5
| Title = #PBBCollab
| Aux1 =
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|28}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinapakita sa yugto ang panimula sa unang lingguhang gawain ng mga ''housemate'' para sa kabanatang ito. Tampok din dito ang unang lihim na gawain nina Mikee at Robbie bilang mga katuwang ni ''Big Brother''. Kinailangan nilang hanapin ang sulat na naglalaman ng gawain sa may bahagi ng bughaw na sopa nang hindi nahuhuli ng kanilang mga kapwa ''housemate''.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang unang lingguhang gawain na tinatawag na ''The Big Foundation'', kailangang bumuo ang mga ''housemate'' ng tore na may taas na apat na talampakan gamit ang mga bloke na gawa sa kahoy. Ilalagay ito sa isang makitid na espasyo, at gagawin nila ito nang pangkatu-pares, isa-isa lamang. Pagkatapos mabuo ang tore, kailangan nilang ilagay ang maliit na bersyon ng Pinoy Big Brother (PBB) House sa tuktok nito.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang bahagi ng kanilang unang lingguhang gawain, sina Mikee at Robbie ay lihim na inatasang bumuo ng isang maliit na bersyon ng PBB House sa loob ng apatnapu't-walong oras, nang hindi napapansin ng mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, makatatanggap sila ng ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 6
| Title = #PBBCollab3HBDShea
| Aux1 =
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|29}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang pagdiriwang ng kaarawan ni Shea, kabilang ang pagpasok ng mga lalaking Kapamilya houseguest—sa pangunguna ni Piolo Pascual—upang batiin ang may kaarawan.
* '''Pagpasok ng mga houseguest''': Pumasok sa bahay sina [[Piolo Pascual]], [[Iñigo Pascual]], [[Darren Espanto]], at mga dating ''hosuemate'' na sina [[Kyle Echarri]] (''[[Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10|Kumunity Season 10]]''), [[Emilio Daez]] (''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|Collab 1]]''), at [[River Joseph]] (''Collab 1'') upang batiin si Shea sa kaniyang kaarawan.<ref>{{Cite web |date=29 Oktubre 2026 |title=PBB: Piolo Pascual, Darren Espanto, more stars visit Bahay ni Kuya |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261030230925/https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-date=30 Oktubre 2026 |access-date=31 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 7
| Title = #PBBCollab3TrickorTreat
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|30}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang nakakatawa at nakakatakot na gawain para sa mga nagdiriwang ng kanilang kaarawan na sina Shea at Lans—ang mag-anyo bilang "aswang" upang takutin ang kanilang mga kasama sa bahay, na gagamitin din nila para sa kanilang Halloween party.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=30 Oktubre 2026 |title=Day 7: Lans at Shea, pinagsilbihan ang housemates bilang mga aswang {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101124356/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-date=1 Nobyembre 2026 |access-date=1 Nobyembre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN |language=en}}</ref>
*'''Gawaing ibinigay''': Para sa pagkain sa kanilang Halloween party, inatasan sina Shea at Lans na mag-anyo bilang mga "aswang" na magkakadikit. Ang kanilang layunin ay takutin ang kanilang mga kapwa ''housemate'' at pasigawin ang mga ito. Ang gawaing ito ang magtatakda kung gaano karaming pagkain ang matatanggap nila para sa Halloween party. Kung ang "scream meter" ay nasa ibaba ng 6, wala silang matatanggap na pagkain; kung ito ay nasa 7 hanggang 10, makakatanggap sila ng kalahating bahagi ng pagkain; ngunit kung aabot ito sa 11 hanggang 12 sa "scream meter," makukuha nila ang buong rasyon ng pagkain para sa pagdiriwang. Bukod dito, ang gawaing ito ay isinasagawa rin upang makakuha ang iba pang mga kasama sa bahay ng karagdagang mga "block" para sa kanilang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 8
| Title = #PBB3HalloweenBDay
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|31}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugtong ito ang pinagsamang Halloween party at pagdiriwang ng kaarawan nina Lans at Shea. Ipinakita rin sa yugtong ito ang progreso ng lihim na gawain ng dalawang "ka-collab" ni Big Brother na sina Mikee at Robbie.
* '''Pag-usad ng lihim na gawain''': Matagumpay na nakagawa ang dalawang "ka-collab" ni Big Brother ng isang maliit na bersyon ng bahay ni ''Big Brother'' sa loob ng apatnapu't-walong oras, na nagbigay-daan upang makuha nila ang ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}}}
=== Linggo 2 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 9
| Title = #PBBCollab3FirstWTask
| Aux1 = Araw 7-8
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|1}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nalaman sa yugtong ito ang resulta ng unang lingguhang gawain ng mga housemate at ang pagdiriwang ng kaarawan ni Lans. Itinampok rin dito ang kuwentong nakatuon sa mga pag-uusap ng mga ''housemate'' tungkol sa namumuong ugnayan nina Jeo, Shea, at Gehlee.<ref>{{Cite news |last=Sabio |first=Nikka |date=1 Nobyembre 2026 |title=Day 9: "Friends lang talaga" Shea, hinahangaan si Jeo {{!}} PBB Collab 3.0 |language=en |work=ABS-CBN Entertainment |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |access-date=1 Nobyembre 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101123427/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |archive-date=1 Nobyembre 2026}}</ref>
* '''Resulta ng lingguhang gawain''': Matapos makabuo ng toreng gawa sa mga bloke na may taas na apat na talampakan at mailagay ang maliit na bersyon ng bahay sa tuktok nito—kung saan nanatiling nakatayo ang istruktura sa loob ng hindi bababa sa 100 segundo—matagumpay na naipanalo ng mga ''housemate'' ang kanilang unang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 10
| Title = #PBBCollab3DongYan
| Aux1 = Araw 4-9
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|2}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na nakatuon sa paparating na pelikula nina Dingdong Dantes at Marian Rivera na ''Remember''. Matapos ang gawain, pumasok ang dalawa sa loob ng bahay at nakausap ang mga ''housemate'' tungkol sa mga araw na nais nilang alalahanin at kalimutan. Binigyang-diin din sa yugto ang tensyon sa pagitan nina Calix, Nathan, at Primo.
* '''Gawaing ibinigay''': Hinati ang mga ''housemate'' sa dalawang grupo at inatasang magsuot ng kasuotan at gayahin ang mga karakter na ginampanan nina Rivera at Dantes sa iba't-ibang pelikula at teleseryeng ipinalabas sa telebisyon. Nakakalat sa iba't-ibang bahagi ng bahay ang mga kasuotan; kinakailangang hanapin ng isang kalahok mula sa bawat grupo ang tamang kasuotan, isuot ito, at gayahin ang karakter na kinakatawan nito. Ang unang makatapos sa hamon ay makakakuha ng isang puntos. Matapos ang walong pagtatapat, ang grupong may pinakamaraming puntos ang idineklarang panalo. Sa huli, nagwagi ang grupong binubuo nina Anthony, Ethan, Nathan, Primo, Shea, Gehlee, Cianne, at Lans na may anim na puntos, habang ang kabilang grupo—na binubuo nina Calix, Robbie, Raheel, Jeo, Nicole, Winwyn, Bela, at Mikee—ay nagtapos na may dalawang puntos.
* '''Pagpasok ng mga ''houseguest''''': Pumasok sa bahay sina [[Dingdong Dantes]] at [[Marian Rivera]] upang ilako ang kanilang paparating na pelikula na ''Remember''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=2 Nobyembre 2026 |title=Marian Rivera, Dingdong Dantes surprise 'PBB' housemates as new guest housemates |url=https://mb.com.ph/2026/11/02/marian-rivera-dingdong-dantes-surprise-pbb-housemates-as-new-guest-housemates |access-date=6 Nobyembre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 11
| Title = #PBBCollab3BoysIssue
| Aux1 = Araw 9-10
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|3}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nakatuon ang yugto sa lumalalang hindi pagkakaunawaan sa pagitan nina Primo, Calix, at Nathan.
Ibinahagi ni Calix kina Jeo at Nathan na pakiramdam niya ay napag-iiwanan siya dahil tila mas maraming oras ang ginugugol ni Primo kasama ang ibang mga housemate, na nagdulot ng mga pag-aalala tungkol sa mga pagbabago sa kanilang pagkakaibigan. Nang malaman ni Primo ang tungkol sa damdamin ni Calix, nagpahayag siya ng pagkadismaya na ang pag-aalala ay napag-usapan na sa ibang mga ''housemate'' bago ito direktang ibinahagi sa kaniya. Kalaunan ay pinag-usapan ng dalawa ang kanilang mga nararamdaman, kung saan ipinaliwanag ni Calix ang kaniyang pakiramdam ng pagiging pagbubukod at nilinaw naman ni Primo na wala siyang balak na tratuhin nang iba. Kinausap din ni Primo si Nathan tungkol sa kanilang pagkakaibigan, at kinilala na hindi na sila gaanong naging malapit sa loob ng bahay. Sa gabay nina Jeo at Robbie, hinikayat ang mga ''housemate'' na makipag-usap nang hayagan, iwasan ang labis na pag-iisip, at hayaang natural na umunlad ang kanilang mga relasyon.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 12
| Title = #PBBCollab3ScreenTest
| Aux1 = Araw 10
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|4}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinakilala ang mga ''housemate'' sa kanilang pangalawang lingguhang gawain, at pagkatapos ay pumili sila ng kombinasyon ng romansa, komedya, at aksyon para sa kanilang ''vertical drama''. Isang ''screen test'' ang isinagawa upang matukoy ang mga gaganap ng pangunahing papel, kung saan inanunsyo sina Primo at Bela bilang mga bida na kanilang ikinagulat. Gayunpaman, ang ''screen test'' ay nagdulot ng isyu kina Calix at Gehlee matapos halikan ng una ang kamay ng huli habang nagtatanghal. Kalaunan ay nagkasundo ang dalawa nang pribado sa ''confession room''. Pagkatapos ay tinawag ni ''Big Brother'' nang hiwalay ang mga lalaki at babaeng ''housemate'' upang pag-usapan ang insidente, na binibigyang-diin ang kahalagahan ng paggalang sa mga personal na hangganan.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang ikalawang lingguhang gawain na tinatawag na ''Verti-Drama'', inatasan ang mga ''housemate'' na lumikha ng isang orihinal na 25-minutong ''live vertical drama''. Kukunan ito sa ''portrait format'' sa loob ng isang malaking patayong kuwadro na nagsisilbing kanilang limitadong entablado. Kinailangang lumabas sa drama ang lahat ng mga ''housemate'', kabilang ang tatlong magkakahiwalay na eksena kung saan kailangang makita ang lahat sa loob ng kuwadro nang sabay-sabay. Kinailangan din nilang maabot ang isang itinakdang bilang ng mga manonood, na iaanunsyo sa mga susunod na araw.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 13
| Title = #PBBCollab3PinoyRoots
| Aux1 = Araw 11-12
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|5}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na kinasasangkutan ng dalawang ''housemate'' na ipinanganak at lumaki sa labas ng Pilipinas: sina Anthony, na lumaki sa Estados Unidos, at Nicole, na lumaki sa Reyno Undio. Hinamon sila ni ''Big Brother'' na alamin ang kanilang mga pinagmulan at ang wikang Filipino sa pamamagitan ng larong "Bring Me." Sa pagtatapos ng laro, parehong nakakuha ng anim na puntos ang dalawang ''housemate''. Nakapagtala sila ng tig-limang puntos sa unang sampung ''round'' bago nagtabla matapos nilang parehong matukoy nang tama ang huling bagay—isang "tasa." Bilang gantimpala, nakatanggap sila ng isang diksyunaryong Filipino.
Samantala, ibinunyag din sa yugto ang isang bagong ''twist'' na kinasasangkutan ng mga katuwang ni ''Big Brother'' na sina Robbie at Mikee. Ipinaalam sa kanila na may dalawa pang housemate na sasali sa kanilang lihim na hamon. Sinabihan silang bibigyan sila ng isa pang lihim na gawain. Sinabi rin sa kanila na maaaring sumali sa kanilang mga lihim na gawain ang isang housemate na mula sa "Kapamilya" at isa mula sa "Kapuso," at binigyan sila ng kalayaang pumili kung sino ang kanilang isasama.
* '''Ibinigay na gawain''': Sa larong pinamagatang ''Bring Me'', nagpakita si ''Big Brother'' ng iba't ibang salitang Filipino sa telebisyon, habang ang mga katumbas na bagay ay nakalagay sa iba't ibang bahagi ng bahay. Ang unang ''housemate'' na makakuha ng tamang bagay ang siyang mananalo sa ''round'', at ang ''housemate'' na may pinakamaraming puntos sa pagtatapos ng laro ay makatatanggap ng premyo.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang kanilang ikalawang lihim na gawain bilang mga ''Ka-Collab ni Kuya'', inatasan sina Robbie at Mikee—kasama ang kanilang mga katuwang na sina Primo at Lans—na paawitin sina Anthony at Nicole ng “Pinoy Ako” nang hindi napapansin ng iba pang mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, madodoble ang kanilang paunang premyo at magiging ₱20,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 14
| Title = #PBBCollab3PinoyAko
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|6}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 15
| Title = #PBBCollab3
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|7}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Pinoy Big Brother}}
mrrgrq3puxqrc21uar79xhkifbq9q1f
2241280
2241279
2026-11-10T07:18:46Z
Ivan P. Clarin
84769
/* Mga housemate */
2241280
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox television season|alt=|caption=Title card|bg_colour=#FFF8DC|season_number=12|module1={{Infobox reality competition season
| host = {{Plainlist|
* [[Bianca Gonzalez]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Alexa Ilacad]]
* [[Michael Sager]]}}
| num_days = 3
| num_housemates = 16
| companion_show = {{Plainlist|
* ''The OnlineVerse''}}}}|num_episodes=9|network=[[GMA Network]]|first_aired={{Start date|2026|10|24}}|last_aired=present|prev_season=''[[Pinoy Big Brother: Gen 11|Gen 11]]''}}
Ang '''''Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0''''' ay ang ikalabindalawang kabanata ng ''reality game show'' na ''[[Pinoy Big Brother]]'', at ang ikatlo sa mga edisyong bunga ng kolaborasyon sa pagitan ng ABS-CBN Studios—ang may hawak ng prangkisa—at ng [[GMA Network]], kung saan ipalalabas ang programa. Nagsimula ang kabanatang ito noong 24 Oktubre 2026, sa GMA Network.<ref name="PBB premiere">{{Cite web |last= |first= |date=10 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother Collab 3.0' to launch on October 24 |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1005439/pinoy-big-brother-collab-3-0-to-launch-on-october-24/story/?amp |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Hindi tulad ng dalawang naunang ''Collab edition'' ([[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|''Collab 1'']] at [[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0|''Collab 2.0'']]), itatampok ng kabanatang ito ang halo ng mga karaniwan at kilalang mga ''housemate''. Gagamitin din ng kabanatang ito ng bagong bahay ng ''Big Brother'', kasunod ng paggiba sa orihinal na bahay sa Eugenio Lopez Drive sa Lungsod Quezon matapos ang pagtatapos ng ''Collab 2.0''.<ref>{{cite news |last=Felipe |first=MJ |date=24 Marso 2026 |title='Pinoy Big Brother' moving to new house |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/3/24/-pinoy-big-brother-moving-to-new-house-1913 |access-date=24 Oktubre 2026}}</ref>
Papangunahan nina [[Bianca Gonzalez]], [[Robi Domingo]], [[Melai Cantiveros]], [[Alexa Ilacad]], [[Enchong Dee]], [[Gabbi Garcia]], at [[Michael Sager]] ang kabanata.<ref name=":2">{{Cite web |last=Evangelista |first=Jessica Ann |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘PBB’ hosting lineup for new season |url=https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-url=https://web.archive.org/web/20261006102120/https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-date=6 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref>
== Pagbuo ==
Noong 10 Agosto 2026, nag-post ang ''Pinoy Big Brother'' sa hatirang pangmadla na nagpapakita ng isang kamay na gumagawa ng "OK" na kumpas, kung saan nasa loob ng bilog na binuo ng mga daliri ang ''logo'' ng palabas na hugis-mata. Sa mga araw bago ang anunsyo, naglabas ang palabas ng iba pang mga ''post'' na nagtatampok sa mga dating ''housemate'' na gumagawa rin ng parehong senyas. Noong 14 Agosto, opisyal na kinumpirma ang bagong kabanata sa isang pambungad na pagtatanghal ng mga dating housemate sa palabas sa tanghalian na ''[[It's Showtime]]''.<ref>{{Cite web |last=Deveza |first=Reyma |date=14 Agosto 2026 |title=PBB is returning with 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025031417/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref> Nagbukas ang mga awdisyon noong gabing iyon, kasunod ng isang anunsyo sa ''[[24 Oras]]'', at nanatiling bukas hanggang 31 Agosto para sa mga aplikanteng may edad 18 hanggang 35.<ref>{{Cite web |last= |date=17 Agosto 2026 |title=GMA Network, ABS-CBN Studios open auditions for ‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ |url=https://businessmirror.com.ph/2026/08/17/gma-network-abs-cbn-studios-open-auditions-for-pinoy-big-brother-collab-3-0/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=BusinessMirror |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Songco |first=Pauline |date=16 Agosto 2026 |title=‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ opens auditions |url=https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-url=https://web.archive.org/web/20260910153107/https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-date=10 Setyembre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref>
Noong 3 Oktubre, inihayag ng palabas sa pamamagitan ng hatirang pangmadla ang pagbabalik nina Gonzalez, Garcia, Domingo, Cantiveros, Dee, at Ilacad bilang mga mangunguna, habang nagpapahiwatig din ng pagdating ng isang bagong mangunguna na may mga inisyal na "M.S." Makalipas ang dalawang araw, noong 5 Oktubre, ibinunyag na ang dating ''housemate'' mula sa Collab 1 na si [[Michael Sager]] ang pinakabagong mangunguna ng palabas.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |last=Severo |first=Jan Milo |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘Pinoy Big Brother’ hosting team |url=https://www.philstar.com/entertainment/2026/10/06/2561292/michael-sager-joins-pinoy-big-brother-hosting-team |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref>
Noong 20 Oktubre, ang Gina Lopez Building (punong tanggapan ng ABS-CBN Foundation at ang mga pangunahing programa nitong Bantay Bata at Sagip Kapamilya) ay ginamit bilang harapan ng bagong bahay ni ''Big Brother''.<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=20 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother' unveils new house ahead of third collab edition |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1006557/pinoy-big-brother-unveils-new-house-ahead-of-third-collab-edition/story/?amp |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Sa isang yugto ng palabas ng balita sa telebisyon na ''[[TV Patrol]]'', hindi sinasadyang naibunyag ng tagapagbalitang si [[Karen Davila]] na ang bagong lokasyon ng "pangunahing bahagi ng bahay" ay sa ikaanim na palapag ng ELJ Communications Center.
=== Oras na nakalaan ===
Ipinapalabas ang kabanata sa [[GMA Network]] tuwing 9:35 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 6:15 n.g. tuwing Sabado, at 4:55 n.g. tuwing Linggo—ang pinakamaagang oras na nakalaan sa araw ng Linggo sa kasaysayan ng ''Pinoy Big Brother'' nitong mga nakaraang panahon, dahil walang angkop na timeslot na bakante sa Sunday primetime programming ng GMA.<ref>{{Cite web |last=Cerezo |first=Anna |date=24 Oktubre 2026 |title=PBB Collab 3.0 reveals new Housemates |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2026/10/24/pbb-collab-3-0-reveals-new-housemates-2206 |access-date=29 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN News |language=en}}</ref><ref name=":12">{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=GMA Network and ABS-CBN Studios Launch 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/new-house-new-housemates-gma-network-and-abs-cbn-studios-launch-pinoy-big-brother-collab-30/140279/ |access-date=29 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> Ang mga yugto ay sabay ding ipinapalabas at naka-stream sa pamamagitan ng Kapuso Stream, ABS-CBN Entertainment YouTube channel, at [[iWant]]; samantala, ang Kapamilya Online Live ay naghahatid ng ''delayed telecast'' tuwing 10:15 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 8:30 n.g. tuwing Sabado, at 9:45 n.g. tuwing Linggo.
Para sa kabanatang ito, walang palabas na nagsisilbing karagdagan o "''companion show''" na ipinapalabas sa telebisyon. Gayunpaman, mananatili ang karagdagang palabas sa ''online'' na pinamagatang "''The OnlineVerse''"—na pinangungunahan nina Ilacad at Sager—na mapapanood tuwing Sabado sa Kapuso Stream at sa ''YouTube channel'' ng ABS-CBN Entertainment. Ang mga pagsasahimpapawid nito ay nakatakdang tumapat sa mga patalastas ng yugto sa ''primetime''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=27 Oktubre 2026 |title=Michael Sager returns to 'Pinoy Big Brother' as host |url=https://mb.com.ph/2026/10/27/michael-sager-returns-to-pinoy-big-brother-as-host |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
=== ''Livestream'' ===
Ang mga “''all-access''” ''livestream'' para sa kabanatang ito ay mapapanood sa iWant sa pamamagitan ng tatlong feed: ang pangunahing ''livestream'' na sumasaklaw sa iba pang bahagi ng bahay; ang hapag-kainan; at ang panlabas na lungga. Ang mga ''livestream'' para sa hapag-kainan at panlabas na lungga ay eksklusibong mapapanood ng mga tagasuskribi ng ''iWant Premium''. Mapapanood ang ''livestream'' mula 8:00 n.u. hanggang 12:00 h.g.<ref name=":12" />
== Mga ''housemate'' ==
Labing-anim na ''housemate'' ang pumasok sa loob ng bahay noong Araw 1 (24 Oktubre 2026).<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=24 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0': Meet the 16 new housemates |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007041/pinoy-big-brother-collab-edition-3-0-meet-the-16-new-housemates/story/ |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Kalaunan, hinati sila sa dalawang grupo na walang direktang kaugnayan sa mga ahensyang kinabibilangan ng mga regular na ''housemate'': walong "Kapuso" ''housemate'' at walong "Kapamilya" ''housemate''.<ref>{{Cite news |author=Evangelista |first=Jessica Ann |date=25 Oktubre 2026 |title=Winwyn Marquez, Mikee Quintos among new housemates of ‘PBB Collab 3.0’ |language=en |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/687811/winwyn-marquez-mikee-quintos-among-new-housemates-of-pbb-collab-3-0 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Posadas |first=Andrea |date=24 Oktubre 2026 |title=New Home, New Stars: Meet the 16 Housemates of “Pinoy Big Brother Collab 3.0” |url=https://www.wheninmanila.com/pbb-collab-new-season/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=[[When in Manila]] |language=en}}</ref>
{| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto; font-size:100%; line-height:20px; text-align:center"
|+ class="nowrap" |Listahan ng mga ''housemate'' sa ''Pinoy Big Brother: Collab Edition'' ''3.0''
!Kalahok
!Edad
!Bayan
!Himpilan
!Uri
!Trabaho
!Araw ng pagpasok
!Araw ng paglabas
!Estado
!Sang.
|-
!{{Sortname|Anthony|Constantino}}
|24
| align="left" |[[California]], Estados Unidos
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor
|Araw 1
| rowspan="15" |
|''Ligtas''
| rowspan="15" |<ref name=":1" />
|-
!{{Sortname|Bela|Arcal|nolink=1}}
|29
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Manggagawa sa pabrika
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Calix Esguerra
|18
| align="left" |[[Pampanga]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Pageant king''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Cianne Dominguez
|25
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Personalidad sa telebisyon
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Ethan Benares
|20
| align="left" |[[Bacolod]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Atleta
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{sortname|Gehlee|Dangca|link=Gehlee}}
|19
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Jeo Ong
|18
| align="left" |[[Palawan]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Lans Nagal
|24
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Estudyante at ''content creator''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!{{sortname|Mikee|Quintos}}
|28
| align="left" |[[Maynila]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nathan Garcia
|19
| align="left" |[[Cebu]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nicole Fortuna
|21
| align="left" |[[Bohol]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Primo|Alterado|nolink=1}}
|20
| align="left" |[[Taguig]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Content creator''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
![[Raheel Bhyria]]
|24
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor at boksingero
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Shea Valerio
|19
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
![[Winwyn Marquez]]
|34
| align="left" |[[Parañaque]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres at ''beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|}
== Mga yugto ==
=== Linggo 1 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 1
| Title = #PBBCollab3point0
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Sabado ; 6:00 n.g. <small>(PHT)</small>
| Aux3 = <ref>{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=Get to Know the 'Pinoy Big Brother: Collab 3.0' Housemates |url=https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025030848/https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Metro Style |language=en}}</ref>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|24}}
| ShortSummary = Ipinapakilala sa pagsisimula ng pinakabagong kabanata ang bagong bahay ng Pinoy Big Brother at ang pinakabagong grupo ng mga ''housemate'', na binubuo ng pinagsamang mga ''regular'' at ''celebrity'' na housemate.
Inihayag din sa yugto ang ''Collab ni Kuya'' na ''twist'', kung saan mayroong dalawang ''housemate'', isang Kapamilya at isang Kapuso, na magiging "ka-collab" o kasabwat ni ''Big Brother'', na tutukuyin pa lamang sa hinaharap.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 2
| Title = "#PBBCollab3FirstNight"
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|25}}
| Aux3 = <ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Robbie, may secret mission bilang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-robbie-may-secret-mission-bilang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-1909 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga mahahalagang bahagi at mga sandali noong unang gabi ng mga ''housemate'' sa loob ng bahay.
Isiniwalat din na si Robbie ay isa sa dalawang kasabwat o "ka-collab" ni Big Brother, na siyang magsisimula ng Big Collab Charity Mission sa kabanatang ito.
* '''Ibinigay na gawain''': Pagdating naman sa kanilang unang gawain at unang pagkain sa loob ng bahay, magtutulungan ang mga ''housemate'' na ilipat ang malalaking barya na sumisimbolo sa pagkaing nagmula sa tahanan ng mga housemate gamit lamang ang kanilang mga paa. Kailangan nilang ilagay at ipatong-patong ang mga ito sa plataporma sa loob lamang ng tatlumpung minuto.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Housemates, tagumpay sa unang task! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261026154627/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-date=26 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 3
| Title = #PBBCollab3UnangUmaga
| Aux1 = Araw 1-2
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|26}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga unang pag-uusap ni ''Big Brother'' sa kaniyang mga bagong ''housemate'', pati na rin ang kanilang unang umaga sa loob ng bahay. Isiniwalat din sa yugto na si Mikee ang Kapuso "ka-collab" ni ''Big Brother'', kasama si Robbie.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Alamin kung sino ang ikalawang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028030247/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainmet |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Kuya at Bela, napag-usapan ang pinaka poging housemate {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028063201/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |language=en}}</ref>
* '''Ibinigay na gawain''': Para sa gawaing pagbabahaging ito, magkukuwento ang mga ''housemate'' tungkol sa mga bagay na nasa kani-kanilang ''gift box'', na nagmula sa kani-kanilang tahanan.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 4
| Title = #PBB3ItemsFromHome
| Aux1 =
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|27}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinagpapatuloy sa yugtong ito ang gawaing pagbabahagi mula sa nakaraang yugtong. Kalaunan, napagtanto ni Mikee na si Robbie ang kaniyang “ka-collab” kasama si ''Big Brother''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 5
| Title = #PBBCollab
| Aux1 =
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|28}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinapakita sa yugto ang panimula sa unang lingguhang gawain ng mga ''housemate'' para sa kabanatang ito. Tampok din dito ang unang lihim na gawain nina Mikee at Robbie bilang mga katuwang ni ''Big Brother''. Kinailangan nilang hanapin ang sulat na naglalaman ng gawain sa may bahagi ng bughaw na sopa nang hindi nahuhuli ng kanilang mga kapwa ''housemate''.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang unang lingguhang gawain na tinatawag na ''The Big Foundation'', kailangang bumuo ang mga ''housemate'' ng tore na may taas na apat na talampakan gamit ang mga bloke na gawa sa kahoy. Ilalagay ito sa isang makitid na espasyo, at gagawin nila ito nang pangkatu-pares, isa-isa lamang. Pagkatapos mabuo ang tore, kailangan nilang ilagay ang maliit na bersyon ng Pinoy Big Brother (PBB) House sa tuktok nito.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang bahagi ng kanilang unang lingguhang gawain, sina Mikee at Robbie ay lihim na inatasang bumuo ng isang maliit na bersyon ng PBB House sa loob ng apatnapu't-walong oras, nang hindi napapansin ng mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, makatatanggap sila ng ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 6
| Title = #PBBCollab3HBDShea
| Aux1 =
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|29}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang pagdiriwang ng kaarawan ni Shea, kabilang ang pagpasok ng mga lalaking Kapamilya houseguest—sa pangunguna ni Piolo Pascual—upang batiin ang may kaarawan.
* '''Pagpasok ng mga houseguest''': Pumasok sa bahay sina [[Piolo Pascual]], [[Iñigo Pascual]], [[Darren Espanto]], at mga dating ''hosuemate'' na sina [[Kyle Echarri]] (''[[Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10|Kumunity Season 10]]''), [[Emilio Daez]] (''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|Collab 1]]''), at [[River Joseph]] (''Collab 1'') upang batiin si Shea sa kaniyang kaarawan.<ref>{{Cite web |date=29 Oktubre 2026 |title=PBB: Piolo Pascual, Darren Espanto, more stars visit Bahay ni Kuya |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261030230925/https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-date=30 Oktubre 2026 |access-date=31 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 7
| Title = #PBBCollab3TrickorTreat
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|30}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang nakakatawa at nakakatakot na gawain para sa mga nagdiriwang ng kanilang kaarawan na sina Shea at Lans—ang mag-anyo bilang "aswang" upang takutin ang kanilang mga kasama sa bahay, na gagamitin din nila para sa kanilang Halloween party.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=30 Oktubre 2026 |title=Day 7: Lans at Shea, pinagsilbihan ang housemates bilang mga aswang {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101124356/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-date=1 Nobyembre 2026 |access-date=1 Nobyembre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN |language=en}}</ref>
*'''Gawaing ibinigay''': Para sa pagkain sa kanilang Halloween party, inatasan sina Shea at Lans na mag-anyo bilang mga "aswang" na magkakadikit. Ang kanilang layunin ay takutin ang kanilang mga kapwa ''housemate'' at pasigawin ang mga ito. Ang gawaing ito ang magtatakda kung gaano karaming pagkain ang matatanggap nila para sa Halloween party. Kung ang "scream meter" ay nasa ibaba ng 6, wala silang matatanggap na pagkain; kung ito ay nasa 7 hanggang 10, makakatanggap sila ng kalahating bahagi ng pagkain; ngunit kung aabot ito sa 11 hanggang 12 sa "scream meter," makukuha nila ang buong rasyon ng pagkain para sa pagdiriwang. Bukod dito, ang gawaing ito ay isinasagawa rin upang makakuha ang iba pang mga kasama sa bahay ng karagdagang mga "block" para sa kanilang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 8
| Title = #PBB3HalloweenBDay
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|31}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugtong ito ang pinagsamang Halloween party at pagdiriwang ng kaarawan nina Lans at Shea. Ipinakita rin sa yugtong ito ang progreso ng lihim na gawain ng dalawang "ka-collab" ni Big Brother na sina Mikee at Robbie.
* '''Pag-usad ng lihim na gawain''': Matagumpay na nakagawa ang dalawang "ka-collab" ni Big Brother ng isang maliit na bersyon ng bahay ni ''Big Brother'' sa loob ng apatnapu't-walong oras, na nagbigay-daan upang makuha nila ang ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}}}
=== Linggo 2 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 9
| Title = #PBBCollab3FirstWTask
| Aux1 = Araw 7-8
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|1}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nalaman sa yugtong ito ang resulta ng unang lingguhang gawain ng mga housemate at ang pagdiriwang ng kaarawan ni Lans. Itinampok rin dito ang kuwentong nakatuon sa mga pag-uusap ng mga ''housemate'' tungkol sa namumuong ugnayan nina Jeo, Shea, at Gehlee.<ref>{{Cite news |last=Sabio |first=Nikka |date=1 Nobyembre 2026 |title=Day 9: "Friends lang talaga" Shea, hinahangaan si Jeo {{!}} PBB Collab 3.0 |language=en |work=ABS-CBN Entertainment |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |access-date=1 Nobyembre 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101123427/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |archive-date=1 Nobyembre 2026}}</ref>
* '''Resulta ng lingguhang gawain''': Matapos makabuo ng toreng gawa sa mga bloke na may taas na apat na talampakan at mailagay ang maliit na bersyon ng bahay sa tuktok nito—kung saan nanatiling nakatayo ang istruktura sa loob ng hindi bababa sa 100 segundo—matagumpay na naipanalo ng mga ''housemate'' ang kanilang unang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 10
| Title = #PBBCollab3DongYan
| Aux1 = Araw 4-9
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|2}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na nakatuon sa paparating na pelikula nina Dingdong Dantes at Marian Rivera na ''Remember''. Matapos ang gawain, pumasok ang dalawa sa loob ng bahay at nakausap ang mga ''housemate'' tungkol sa mga araw na nais nilang alalahanin at kalimutan. Binigyang-diin din sa yugto ang tensyon sa pagitan nina Calix, Nathan, at Primo.
* '''Gawaing ibinigay''': Hinati ang mga ''housemate'' sa dalawang grupo at inatasang magsuot ng kasuotan at gayahin ang mga karakter na ginampanan nina Rivera at Dantes sa iba't-ibang pelikula at teleseryeng ipinalabas sa telebisyon. Nakakalat sa iba't-ibang bahagi ng bahay ang mga kasuotan; kinakailangang hanapin ng isang kalahok mula sa bawat grupo ang tamang kasuotan, isuot ito, at gayahin ang karakter na kinakatawan nito. Ang unang makatapos sa hamon ay makakakuha ng isang puntos. Matapos ang walong pagtatapat, ang grupong may pinakamaraming puntos ang idineklarang panalo. Sa huli, nagwagi ang grupong binubuo nina Anthony, Ethan, Nathan, Primo, Shea, Gehlee, Cianne, at Lans na may anim na puntos, habang ang kabilang grupo—na binubuo nina Calix, Robbie, Raheel, Jeo, Nicole, Winwyn, Bela, at Mikee—ay nagtapos na may dalawang puntos.
* '''Pagpasok ng mga ''houseguest''''': Pumasok sa bahay sina [[Dingdong Dantes]] at [[Marian Rivera]] upang ilako ang kanilang paparating na pelikula na ''Remember''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=2 Nobyembre 2026 |title=Marian Rivera, Dingdong Dantes surprise 'PBB' housemates as new guest housemates |url=https://mb.com.ph/2026/11/02/marian-rivera-dingdong-dantes-surprise-pbb-housemates-as-new-guest-housemates |access-date=6 Nobyembre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 11
| Title = #PBBCollab3BoysIssue
| Aux1 = Araw 9-10
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|3}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nakatuon ang yugto sa lumalalang hindi pagkakaunawaan sa pagitan nina Primo, Calix, at Nathan.
Ibinahagi ni Calix kina Jeo at Nathan na pakiramdam niya ay napag-iiwanan siya dahil tila mas maraming oras ang ginugugol ni Primo kasama ang ibang mga housemate, na nagdulot ng mga pag-aalala tungkol sa mga pagbabago sa kanilang pagkakaibigan. Nang malaman ni Primo ang tungkol sa damdamin ni Calix, nagpahayag siya ng pagkadismaya na ang pag-aalala ay napag-usapan na sa ibang mga ''housemate'' bago ito direktang ibinahagi sa kaniya. Kalaunan ay pinag-usapan ng dalawa ang kanilang mga nararamdaman, kung saan ipinaliwanag ni Calix ang kaniyang pakiramdam ng pagiging pagbubukod at nilinaw naman ni Primo na wala siyang balak na tratuhin nang iba. Kinausap din ni Primo si Nathan tungkol sa kanilang pagkakaibigan, at kinilala na hindi na sila gaanong naging malapit sa loob ng bahay. Sa gabay nina Jeo at Robbie, hinikayat ang mga ''housemate'' na makipag-usap nang hayagan, iwasan ang labis na pag-iisip, at hayaang natural na umunlad ang kanilang mga relasyon.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 12
| Title = #PBBCollab3ScreenTest
| Aux1 = Araw 10
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|4}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinakilala ang mga ''housemate'' sa kanilang pangalawang lingguhang gawain, at pagkatapos ay pumili sila ng kombinasyon ng romansa, komedya, at aksyon para sa kanilang ''vertical drama''. Isang ''screen test'' ang isinagawa upang matukoy ang mga gaganap ng pangunahing papel, kung saan inanunsyo sina Primo at Bela bilang mga bida na kanilang ikinagulat. Gayunpaman, ang ''screen test'' ay nagdulot ng isyu kina Calix at Gehlee matapos halikan ng una ang kamay ng huli habang nagtatanghal. Kalaunan ay nagkasundo ang dalawa nang pribado sa ''confession room''. Pagkatapos ay tinawag ni ''Big Brother'' nang hiwalay ang mga lalaki at babaeng ''housemate'' upang pag-usapan ang insidente, na binibigyang-diin ang kahalagahan ng paggalang sa mga personal na hangganan.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang ikalawang lingguhang gawain na tinatawag na ''Verti-Drama'', inatasan ang mga ''housemate'' na lumikha ng isang orihinal na 25-minutong ''live vertical drama''. Kukunan ito sa ''portrait format'' sa loob ng isang malaking patayong kuwadro na nagsisilbing kanilang limitadong entablado. Kinailangang lumabas sa drama ang lahat ng mga ''housemate'', kabilang ang tatlong magkakahiwalay na eksena kung saan kailangang makita ang lahat sa loob ng kuwadro nang sabay-sabay. Kinailangan din nilang maabot ang isang itinakdang bilang ng mga manonood, na iaanunsyo sa mga susunod na araw.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 13
| Title = #PBBCollab3PinoyRoots
| Aux1 = Araw 11-12
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|5}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na kinasasangkutan ng dalawang ''housemate'' na ipinanganak at lumaki sa labas ng Pilipinas: sina Anthony, na lumaki sa Estados Unidos, at Nicole, na lumaki sa Reyno Undio. Hinamon sila ni ''Big Brother'' na alamin ang kanilang mga pinagmulan at ang wikang Filipino sa pamamagitan ng larong "Bring Me." Sa pagtatapos ng laro, parehong nakakuha ng anim na puntos ang dalawang ''housemate''. Nakapagtala sila ng tig-limang puntos sa unang sampung ''round'' bago nagtabla matapos nilang parehong matukoy nang tama ang huling bagay—isang "tasa." Bilang gantimpala, nakatanggap sila ng isang diksyunaryong Filipino.
Samantala, ibinunyag din sa yugto ang isang bagong ''twist'' na kinasasangkutan ng mga katuwang ni ''Big Brother'' na sina Robbie at Mikee. Ipinaalam sa kanila na may dalawa pang housemate na sasali sa kanilang lihim na hamon. Sinabihan silang bibigyan sila ng isa pang lihim na gawain. Sinabi rin sa kanila na maaaring sumali sa kanilang mga lihim na gawain ang isang housemate na mula sa "Kapamilya" at isa mula sa "Kapuso," at binigyan sila ng kalayaang pumili kung sino ang kanilang isasama.
* '''Ibinigay na gawain''': Sa larong pinamagatang ''Bring Me'', nagpakita si ''Big Brother'' ng iba't ibang salitang Filipino sa telebisyon, habang ang mga katumbas na bagay ay nakalagay sa iba't ibang bahagi ng bahay. Ang unang ''housemate'' na makakuha ng tamang bagay ang siyang mananalo sa ''round'', at ang ''housemate'' na may pinakamaraming puntos sa pagtatapos ng laro ay makatatanggap ng premyo.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang kanilang ikalawang lihim na gawain bilang mga ''Ka-Collab ni Kuya'', inatasan sina Robbie at Mikee—kasama ang kanilang mga katuwang na sina Primo at Lans—na paawitin sina Anthony at Nicole ng “Pinoy Ako” nang hindi napapansin ng iba pang mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, madodoble ang kanilang paunang premyo at magiging ₱20,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 14
| Title = #PBBCollab3PinoyAko
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|6}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 15
| Title = #PBBCollab3
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|7}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Pinoy Big Brother}}
9z9s377tm6xfcasb1c8nszmuvvoqhnn
2241282
2241280
2026-11-10T07:22:18Z
Ivan P. Clarin
84769
2241282
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox television season|alt=|caption=Title card|bg_colour=#FFF8DC|season_number=12|module1={{Infobox reality competition season
| host = {{Plainlist|
* [[Bianca Gonzalez]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Alexa Ilacad]]
* [[Michael Sager]]}}
| num_days = 3
| num_housemates = 16
| companion_show = {{Plainlist|
* ''The OnlineVerse''}}}}
| followed_by = ''[[Pinoy Big Brother: Collab Edition 2.0|Collab 2.0]]''
|num_episodes=9|network=[[GMA Network]]|first_aired={{Start date|2026|10|24}}|last_aired=present|prev_season=''[[Pinoy Big Brother: Gen 11|Gen 11]]''}}
Ang '''''Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0''''' ay ang ikalabindalawang kabanata ng ''reality game show'' na ''[[Pinoy Big Brother]]'', at ang ikatlo sa mga edisyong bunga ng kolaborasyon sa pagitan ng ABS-CBN Studios—ang may hawak ng prangkisa—at ng [[GMA Network]], kung saan ipalalabas ang programa. Nagsimula ang kabanatang ito noong 24 Oktubre 2026, sa GMA Network.<ref name="PBB premiere">{{Cite web |last= |first= |date=10 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother Collab 3.0' to launch on October 24 |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1005439/pinoy-big-brother-collab-3-0-to-launch-on-october-24/story/?amp |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Hindi tulad ng dalawang naunang ''Collab edition'' ([[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|''Collab 1'']] at [[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0|''Collab 2.0'']]), itatampok ng kabanatang ito ang halo ng mga karaniwan at kilalang mga ''housemate''. Gagamitin din ng kabanatang ito ng bagong bahay ng ''Big Brother'', kasunod ng paggiba sa orihinal na bahay sa Eugenio Lopez Drive sa Lungsod Quezon matapos ang pagtatapos ng ''Collab 2.0''.<ref>{{cite news |last=Felipe |first=MJ |date=24 Marso 2026 |title='Pinoy Big Brother' moving to new house |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/3/24/-pinoy-big-brother-moving-to-new-house-1913 |access-date=24 Oktubre 2026}}</ref>
Papangunahan nina [[Bianca Gonzalez]], [[Robi Domingo]], [[Melai Cantiveros]], [[Alexa Ilacad]], [[Enchong Dee]], [[Gabbi Garcia]], at [[Michael Sager]] ang kabanata.<ref name=":2">{{Cite web |last=Evangelista |first=Jessica Ann |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘PBB’ hosting lineup for new season |url=https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-url=https://web.archive.org/web/20261006102120/https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-date=6 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref>
== Pagbuo ==
Noong 10 Agosto 2026, nag-post ang ''Pinoy Big Brother'' sa hatirang pangmadla na nagpapakita ng isang kamay na gumagawa ng "OK" na kumpas, kung saan nasa loob ng bilog na binuo ng mga daliri ang ''logo'' ng palabas na hugis-mata. Sa mga araw bago ang anunsyo, naglabas ang palabas ng iba pang mga ''post'' na nagtatampok sa mga dating ''housemate'' na gumagawa rin ng parehong senyas. Noong 14 Agosto, opisyal na kinumpirma ang bagong kabanata sa isang pambungad na pagtatanghal ng mga dating housemate sa palabas sa tanghalian na ''[[It's Showtime]]''.<ref>{{Cite web |last=Deveza |first=Reyma |date=14 Agosto 2026 |title=PBB is returning with 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025031417/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref> Nagbukas ang mga awdisyon noong gabing iyon, kasunod ng isang anunsyo sa ''[[24 Oras]]'', at nanatiling bukas hanggang 31 Agosto para sa mga aplikanteng may edad 18 hanggang 35.<ref>{{Cite web |last= |date=17 Agosto 2026 |title=GMA Network, ABS-CBN Studios open auditions for ‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ |url=https://businessmirror.com.ph/2026/08/17/gma-network-abs-cbn-studios-open-auditions-for-pinoy-big-brother-collab-3-0/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=BusinessMirror |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Songco |first=Pauline |date=16 Agosto 2026 |title=‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ opens auditions |url=https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-url=https://web.archive.org/web/20260910153107/https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-date=10 Setyembre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref>
Noong 3 Oktubre, inihayag ng palabas sa pamamagitan ng hatirang pangmadla ang pagbabalik nina Gonzalez, Garcia, Domingo, Cantiveros, Dee, at Ilacad bilang mga mangunguna, habang nagpapahiwatig din ng pagdating ng isang bagong mangunguna na may mga inisyal na "M.S." Makalipas ang dalawang araw, noong 5 Oktubre, ibinunyag na ang dating ''housemate'' mula sa Collab 1 na si [[Michael Sager]] ang pinakabagong mangunguna ng palabas.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |last=Severo |first=Jan Milo |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘Pinoy Big Brother’ hosting team |url=https://www.philstar.com/entertainment/2026/10/06/2561292/michael-sager-joins-pinoy-big-brother-hosting-team |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref>
Noong 20 Oktubre, ang Gina Lopez Building (punong tanggapan ng ABS-CBN Foundation at ang mga pangunahing programa nitong Bantay Bata at Sagip Kapamilya) ay ginamit bilang harapan ng bagong bahay ni ''Big Brother''.<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=20 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother' unveils new house ahead of third collab edition |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1006557/pinoy-big-brother-unveils-new-house-ahead-of-third-collab-edition/story/?amp |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Sa isang yugto ng palabas ng balita sa telebisyon na ''[[TV Patrol]]'', hindi sinasadyang naibunyag ng tagapagbalitang si [[Karen Davila]] na ang bagong lokasyon ng "pangunahing bahagi ng bahay" ay sa ikaanim na palapag ng ELJ Communications Center.
=== Oras na nakalaan ===
Ipinapalabas ang kabanata sa [[GMA Network]] tuwing 9:35 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 6:15 n.g. tuwing Sabado, at 4:55 n.g. tuwing Linggo—ang pinakamaagang oras na nakalaan sa araw ng Linggo sa kasaysayan ng ''Pinoy Big Brother'' nitong mga nakaraang panahon, dahil walang angkop na timeslot na bakante sa Sunday primetime programming ng GMA.<ref>{{Cite web |last=Cerezo |first=Anna |date=24 Oktubre 2026 |title=PBB Collab 3.0 reveals new Housemates |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2026/10/24/pbb-collab-3-0-reveals-new-housemates-2206 |access-date=29 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN News |language=en}}</ref><ref name=":12">{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=GMA Network and ABS-CBN Studios Launch 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/new-house-new-housemates-gma-network-and-abs-cbn-studios-launch-pinoy-big-brother-collab-30/140279/ |access-date=29 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> Ang mga yugto ay sabay ding ipinapalabas at naka-stream sa pamamagitan ng Kapuso Stream, ABS-CBN Entertainment YouTube channel, at [[iWant]]; samantala, ang Kapamilya Online Live ay naghahatid ng ''delayed telecast'' tuwing 10:15 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 8:30 n.g. tuwing Sabado, at 9:45 n.g. tuwing Linggo.
Para sa kabanatang ito, walang palabas na nagsisilbing karagdagan o "''companion show''" na ipinapalabas sa telebisyon. Gayunpaman, mananatili ang karagdagang palabas sa ''online'' na pinamagatang "''The OnlineVerse''"—na pinangungunahan nina Ilacad at Sager—na mapapanood tuwing Sabado sa Kapuso Stream at sa ''YouTube channel'' ng ABS-CBN Entertainment. Ang mga pagsasahimpapawid nito ay nakatakdang tumapat sa mga patalastas ng yugto sa ''primetime''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=27 Oktubre 2026 |title=Michael Sager returns to 'Pinoy Big Brother' as host |url=https://mb.com.ph/2026/10/27/michael-sager-returns-to-pinoy-big-brother-as-host |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
=== ''Livestream'' ===
Ang mga “''all-access''” ''livestream'' para sa kabanatang ito ay mapapanood sa iWant sa pamamagitan ng tatlong feed: ang pangunahing ''livestream'' na sumasaklaw sa iba pang bahagi ng bahay; ang hapag-kainan; at ang panlabas na lungga. Ang mga ''livestream'' para sa hapag-kainan at panlabas na lungga ay eksklusibong mapapanood ng mga tagasuskribi ng ''iWant Premium''. Mapapanood ang ''livestream'' mula 8:00 n.u. hanggang 12:00 h.g.<ref name=":12" />
== Mga ''housemate'' ==
Labing-anim na ''housemate'' ang pumasok sa loob ng bahay noong Araw 1 (24 Oktubre 2026).<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=24 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0': Meet the 16 new housemates |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007041/pinoy-big-brother-collab-edition-3-0-meet-the-16-new-housemates/story/ |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Kalaunan, hinati sila sa dalawang grupo na walang direktang kaugnayan sa mga ahensyang kinabibilangan ng mga regular na ''housemate'': walong "Kapuso" ''housemate'' at walong "Kapamilya" ''housemate''.<ref>{{Cite news |author=Evangelista |first=Jessica Ann |date=25 Oktubre 2026 |title=Winwyn Marquez, Mikee Quintos among new housemates of ‘PBB Collab 3.0’ |language=en |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/687811/winwyn-marquez-mikee-quintos-among-new-housemates-of-pbb-collab-3-0 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Posadas |first=Andrea |date=24 Oktubre 2026 |title=New Home, New Stars: Meet the 16 Housemates of “Pinoy Big Brother Collab 3.0” |url=https://www.wheninmanila.com/pbb-collab-new-season/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=[[When in Manila]] |language=en}}</ref>
{| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto; font-size:100%; line-height:20px; text-align:center"
|+ class="nowrap" |Listahan ng mga ''housemate'' sa ''Pinoy Big Brother: Collab Edition'' ''3.0''
!Kalahok
!Edad
!Bayan
!Himpilan
!Uri
!Trabaho
!Araw ng pagpasok
!Araw ng paglabas
!Estado
!Sang.
|-
!{{Sortname|Anthony|Constantino}}
|24
| align="left" |[[California]], Estados Unidos
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor
|Araw 1
| rowspan="15" |
|''Ligtas''
| rowspan="15" |<ref name=":1" />
|-
!{{Sortname|Bela|Arcal|nolink=1}}
|29
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Manggagawa sa pabrika
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Calix Esguerra
|18
| align="left" |[[Pampanga]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Pageant king''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Cianne Dominguez
|25
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Personalidad sa telebisyon
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Ethan Benares
|20
| align="left" |[[Bacolod]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Atleta
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{sortname|Gehlee|Dangca|link=Gehlee}}
|19
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Jeo Ong
|18
| align="left" |[[Palawan]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Lans Nagal
|24
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Estudyante at ''content creator''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!{{sortname|Mikee|Quintos}}
|28
| align="left" |[[Maynila]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nathan Garcia
|19
| align="left" |[[Cebu]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nicole Fortuna
|21
| align="left" |[[Bohol]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Primo|Alterado|nolink=1}}
|20
| align="left" |[[Taguig]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Content creator''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
![[Raheel Bhyria]]
|24
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor at boksingero
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Shea Valerio
|19
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
![[Winwyn Marquez]]
|34
| align="left" |[[Parañaque]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres at ''beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|}
== Mga yugto ==
=== Linggo 1 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 1
| Title = #PBBCollab3point0
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Sabado ; 6:00 n.g. <small>(PHT)</small>
| Aux3 = <ref>{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=Get to Know the 'Pinoy Big Brother: Collab 3.0' Housemates |url=https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025030848/https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Metro Style |language=en}}</ref>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|24}}
| ShortSummary = Ipinapakilala sa pagsisimula ng pinakabagong kabanata ang bagong bahay ng Pinoy Big Brother at ang pinakabagong grupo ng mga ''housemate'', na binubuo ng pinagsamang mga ''regular'' at ''celebrity'' na housemate.
Inihayag din sa yugto ang ''Collab ni Kuya'' na ''twist'', kung saan mayroong dalawang ''housemate'', isang Kapamilya at isang Kapuso, na magiging "ka-collab" o kasabwat ni ''Big Brother'', na tutukuyin pa lamang sa hinaharap.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 2
| Title = "#PBBCollab3FirstNight"
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|25}}
| Aux3 = <ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Robbie, may secret mission bilang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-robbie-may-secret-mission-bilang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-1909 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga mahahalagang bahagi at mga sandali noong unang gabi ng mga ''housemate'' sa loob ng bahay.
Isiniwalat din na si Robbie ay isa sa dalawang kasabwat o "ka-collab" ni Big Brother, na siyang magsisimula ng Big Collab Charity Mission sa kabanatang ito.
* '''Ibinigay na gawain''': Pagdating naman sa kanilang unang gawain at unang pagkain sa loob ng bahay, magtutulungan ang mga ''housemate'' na ilipat ang malalaking barya na sumisimbolo sa pagkaing nagmula sa tahanan ng mga housemate gamit lamang ang kanilang mga paa. Kailangan nilang ilagay at ipatong-patong ang mga ito sa plataporma sa loob lamang ng tatlumpung minuto.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Housemates, tagumpay sa unang task! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261026154627/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-date=26 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 3
| Title = #PBBCollab3UnangUmaga
| Aux1 = Araw 1-2
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|26}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga unang pag-uusap ni ''Big Brother'' sa kaniyang mga bagong ''housemate'', pati na rin ang kanilang unang umaga sa loob ng bahay. Isiniwalat din sa yugto na si Mikee ang Kapuso "ka-collab" ni ''Big Brother'', kasama si Robbie.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Alamin kung sino ang ikalawang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028030247/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainmet |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Kuya at Bela, napag-usapan ang pinaka poging housemate {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028063201/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |language=en}}</ref>
* '''Ibinigay na gawain''': Para sa gawaing pagbabahaging ito, magkukuwento ang mga ''housemate'' tungkol sa mga bagay na nasa kani-kanilang ''gift box'', na nagmula sa kani-kanilang tahanan.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 4
| Title = #PBB3ItemsFromHome
| Aux1 =
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|27}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinagpapatuloy sa yugtong ito ang gawaing pagbabahagi mula sa nakaraang yugtong. Kalaunan, napagtanto ni Mikee na si Robbie ang kaniyang “ka-collab” kasama si ''Big Brother''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 5
| Title = #PBBCollab
| Aux1 =
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|28}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinapakita sa yugto ang panimula sa unang lingguhang gawain ng mga ''housemate'' para sa kabanatang ito. Tampok din dito ang unang lihim na gawain nina Mikee at Robbie bilang mga katuwang ni ''Big Brother''. Kinailangan nilang hanapin ang sulat na naglalaman ng gawain sa may bahagi ng bughaw na sopa nang hindi nahuhuli ng kanilang mga kapwa ''housemate''.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang unang lingguhang gawain na tinatawag na ''The Big Foundation'', kailangang bumuo ang mga ''housemate'' ng tore na may taas na apat na talampakan gamit ang mga bloke na gawa sa kahoy. Ilalagay ito sa isang makitid na espasyo, at gagawin nila ito nang pangkatu-pares, isa-isa lamang. Pagkatapos mabuo ang tore, kailangan nilang ilagay ang maliit na bersyon ng Pinoy Big Brother (PBB) House sa tuktok nito.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang bahagi ng kanilang unang lingguhang gawain, sina Mikee at Robbie ay lihim na inatasang bumuo ng isang maliit na bersyon ng PBB House sa loob ng apatnapu't-walong oras, nang hindi napapansin ng mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, makatatanggap sila ng ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 6
| Title = #PBBCollab3HBDShea
| Aux1 =
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|29}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang pagdiriwang ng kaarawan ni Shea, kabilang ang pagpasok ng mga lalaking Kapamilya houseguest—sa pangunguna ni Piolo Pascual—upang batiin ang may kaarawan.
* '''Pagpasok ng mga houseguest''': Pumasok sa bahay sina [[Piolo Pascual]], [[Iñigo Pascual]], [[Darren Espanto]], at mga dating ''hosuemate'' na sina [[Kyle Echarri]] (''[[Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10|Kumunity Season 10]]''), [[Emilio Daez]] (''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|Collab 1]]''), at [[River Joseph]] (''Collab 1'') upang batiin si Shea sa kaniyang kaarawan.<ref>{{Cite web |date=29 Oktubre 2026 |title=PBB: Piolo Pascual, Darren Espanto, more stars visit Bahay ni Kuya |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261030230925/https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-date=30 Oktubre 2026 |access-date=31 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 7
| Title = #PBBCollab3TrickorTreat
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|30}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang nakakatawa at nakakatakot na gawain para sa mga nagdiriwang ng kanilang kaarawan na sina Shea at Lans—ang mag-anyo bilang "aswang" upang takutin ang kanilang mga kasama sa bahay, na gagamitin din nila para sa kanilang Halloween party.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=30 Oktubre 2026 |title=Day 7: Lans at Shea, pinagsilbihan ang housemates bilang mga aswang {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101124356/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-date=1 Nobyembre 2026 |access-date=1 Nobyembre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN |language=en}}</ref>
*'''Gawaing ibinigay''': Para sa pagkain sa kanilang Halloween party, inatasan sina Shea at Lans na mag-anyo bilang mga "aswang" na magkakadikit. Ang kanilang layunin ay takutin ang kanilang mga kapwa ''housemate'' at pasigawin ang mga ito. Ang gawaing ito ang magtatakda kung gaano karaming pagkain ang matatanggap nila para sa Halloween party. Kung ang "scream meter" ay nasa ibaba ng 6, wala silang matatanggap na pagkain; kung ito ay nasa 7 hanggang 10, makakatanggap sila ng kalahating bahagi ng pagkain; ngunit kung aabot ito sa 11 hanggang 12 sa "scream meter," makukuha nila ang buong rasyon ng pagkain para sa pagdiriwang. Bukod dito, ang gawaing ito ay isinasagawa rin upang makakuha ang iba pang mga kasama sa bahay ng karagdagang mga "block" para sa kanilang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 8
| Title = #PBB3HalloweenBDay
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|31}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugtong ito ang pinagsamang Halloween party at pagdiriwang ng kaarawan nina Lans at Shea. Ipinakita rin sa yugtong ito ang progreso ng lihim na gawain ng dalawang "ka-collab" ni Big Brother na sina Mikee at Robbie.
* '''Pag-usad ng lihim na gawain''': Matagumpay na nakagawa ang dalawang "ka-collab" ni Big Brother ng isang maliit na bersyon ng bahay ni ''Big Brother'' sa loob ng apatnapu't-walong oras, na nagbigay-daan upang makuha nila ang ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}}}
=== Linggo 2 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 9
| Title = #PBBCollab3FirstWTask
| Aux1 = Araw 7-8
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|1}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nalaman sa yugtong ito ang resulta ng unang lingguhang gawain ng mga housemate at ang pagdiriwang ng kaarawan ni Lans. Itinampok rin dito ang kuwentong nakatuon sa mga pag-uusap ng mga ''housemate'' tungkol sa namumuong ugnayan nina Jeo, Shea, at Gehlee.<ref>{{Cite news |last=Sabio |first=Nikka |date=1 Nobyembre 2026 |title=Day 9: "Friends lang talaga" Shea, hinahangaan si Jeo {{!}} PBB Collab 3.0 |language=en |work=ABS-CBN Entertainment |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |access-date=1 Nobyembre 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101123427/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |archive-date=1 Nobyembre 2026}}</ref>
* '''Resulta ng lingguhang gawain''': Matapos makabuo ng toreng gawa sa mga bloke na may taas na apat na talampakan at mailagay ang maliit na bersyon ng bahay sa tuktok nito—kung saan nanatiling nakatayo ang istruktura sa loob ng hindi bababa sa 100 segundo—matagumpay na naipanalo ng mga ''housemate'' ang kanilang unang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 10
| Title = #PBBCollab3DongYan
| Aux1 = Araw 4-9
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|2}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na nakatuon sa paparating na pelikula nina Dingdong Dantes at Marian Rivera na ''Remember''. Matapos ang gawain, pumasok ang dalawa sa loob ng bahay at nakausap ang mga ''housemate'' tungkol sa mga araw na nais nilang alalahanin at kalimutan. Binigyang-diin din sa yugto ang tensyon sa pagitan nina Calix, Nathan, at Primo.
* '''Gawaing ibinigay''': Hinati ang mga ''housemate'' sa dalawang grupo at inatasang magsuot ng kasuotan at gayahin ang mga karakter na ginampanan nina Rivera at Dantes sa iba't-ibang pelikula at teleseryeng ipinalabas sa telebisyon. Nakakalat sa iba't-ibang bahagi ng bahay ang mga kasuotan; kinakailangang hanapin ng isang kalahok mula sa bawat grupo ang tamang kasuotan, isuot ito, at gayahin ang karakter na kinakatawan nito. Ang unang makatapos sa hamon ay makakakuha ng isang puntos. Matapos ang walong pagtatapat, ang grupong may pinakamaraming puntos ang idineklarang panalo. Sa huli, nagwagi ang grupong binubuo nina Anthony, Ethan, Nathan, Primo, Shea, Gehlee, Cianne, at Lans na may anim na puntos, habang ang kabilang grupo—na binubuo nina Calix, Robbie, Raheel, Jeo, Nicole, Winwyn, Bela, at Mikee—ay nagtapos na may dalawang puntos.
* '''Pagpasok ng mga ''houseguest''''': Pumasok sa bahay sina [[Dingdong Dantes]] at [[Marian Rivera]] upang ilako ang kanilang paparating na pelikula na ''Remember''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=2 Nobyembre 2026 |title=Marian Rivera, Dingdong Dantes surprise 'PBB' housemates as new guest housemates |url=https://mb.com.ph/2026/11/02/marian-rivera-dingdong-dantes-surprise-pbb-housemates-as-new-guest-housemates |access-date=6 Nobyembre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 11
| Title = #PBBCollab3BoysIssue
| Aux1 = Araw 9-10
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|3}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nakatuon ang yugto sa lumalalang hindi pagkakaunawaan sa pagitan nina Primo, Calix, at Nathan.
Ibinahagi ni Calix kina Jeo at Nathan na pakiramdam niya ay napag-iiwanan siya dahil tila mas maraming oras ang ginugugol ni Primo kasama ang ibang mga housemate, na nagdulot ng mga pag-aalala tungkol sa mga pagbabago sa kanilang pagkakaibigan. Nang malaman ni Primo ang tungkol sa damdamin ni Calix, nagpahayag siya ng pagkadismaya na ang pag-aalala ay napag-usapan na sa ibang mga ''housemate'' bago ito direktang ibinahagi sa kaniya. Kalaunan ay pinag-usapan ng dalawa ang kanilang mga nararamdaman, kung saan ipinaliwanag ni Calix ang kaniyang pakiramdam ng pagiging pagbubukod at nilinaw naman ni Primo na wala siyang balak na tratuhin nang iba. Kinausap din ni Primo si Nathan tungkol sa kanilang pagkakaibigan, at kinilala na hindi na sila gaanong naging malapit sa loob ng bahay. Sa gabay nina Jeo at Robbie, hinikayat ang mga ''housemate'' na makipag-usap nang hayagan, iwasan ang labis na pag-iisip, at hayaang natural na umunlad ang kanilang mga relasyon.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 12
| Title = #PBBCollab3ScreenTest
| Aux1 = Araw 10
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|4}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinakilala ang mga ''housemate'' sa kanilang pangalawang lingguhang gawain, at pagkatapos ay pumili sila ng kombinasyon ng romansa, komedya, at aksyon para sa kanilang ''vertical drama''. Isang ''screen test'' ang isinagawa upang matukoy ang mga gaganap ng pangunahing papel, kung saan inanunsyo sina Primo at Bela bilang mga bida na kanilang ikinagulat. Gayunpaman, ang ''screen test'' ay nagdulot ng isyu kina Calix at Gehlee matapos halikan ng una ang kamay ng huli habang nagtatanghal. Kalaunan ay nagkasundo ang dalawa nang pribado sa ''confession room''. Pagkatapos ay tinawag ni ''Big Brother'' nang hiwalay ang mga lalaki at babaeng ''housemate'' upang pag-usapan ang insidente, na binibigyang-diin ang kahalagahan ng paggalang sa mga personal na hangganan.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang ikalawang lingguhang gawain na tinatawag na ''Verti-Drama'', inatasan ang mga ''housemate'' na lumikha ng isang orihinal na 25-minutong ''live vertical drama''. Kukunan ito sa ''portrait format'' sa loob ng isang malaking patayong kuwadro na nagsisilbing kanilang limitadong entablado. Kinailangang lumabas sa drama ang lahat ng mga ''housemate'', kabilang ang tatlong magkakahiwalay na eksena kung saan kailangang makita ang lahat sa loob ng kuwadro nang sabay-sabay. Kinailangan din nilang maabot ang isang itinakdang bilang ng mga manonood, na iaanunsyo sa mga susunod na araw.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 13
| Title = #PBBCollab3PinoyRoots
| Aux1 = Araw 11-12
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|5}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na kinasasangkutan ng dalawang ''housemate'' na ipinanganak at lumaki sa labas ng Pilipinas: sina Anthony, na lumaki sa Estados Unidos, at Nicole, na lumaki sa Reyno Undio. Hinamon sila ni ''Big Brother'' na alamin ang kanilang mga pinagmulan at ang wikang Filipino sa pamamagitan ng larong "Bring Me." Sa pagtatapos ng laro, parehong nakakuha ng anim na puntos ang dalawang ''housemate''. Nakapagtala sila ng tig-limang puntos sa unang sampung ''round'' bago nagtabla matapos nilang parehong matukoy nang tama ang huling bagay—isang "tasa." Bilang gantimpala, nakatanggap sila ng isang diksyunaryong Filipino.
Samantala, ibinunyag din sa yugto ang isang bagong ''twist'' na kinasasangkutan ng mga katuwang ni ''Big Brother'' na sina Robbie at Mikee. Ipinaalam sa kanila na may dalawa pang housemate na sasali sa kanilang lihim na hamon. Sinabihan silang bibigyan sila ng isa pang lihim na gawain. Sinabi rin sa kanila na maaaring sumali sa kanilang mga lihim na gawain ang isang housemate na mula sa "Kapamilya" at isa mula sa "Kapuso," at binigyan sila ng kalayaang pumili kung sino ang kanilang isasama.
* '''Ibinigay na gawain''': Sa larong pinamagatang ''Bring Me'', nagpakita si ''Big Brother'' ng iba't ibang salitang Filipino sa telebisyon, habang ang mga katumbas na bagay ay nakalagay sa iba't ibang bahagi ng bahay. Ang unang ''housemate'' na makakuha ng tamang bagay ang siyang mananalo sa ''round'', at ang ''housemate'' na may pinakamaraming puntos sa pagtatapos ng laro ay makatatanggap ng premyo.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang kanilang ikalawang lihim na gawain bilang mga ''Ka-Collab ni Kuya'', inatasan sina Robbie at Mikee—kasama ang kanilang mga katuwang na sina Primo at Lans—na paawitin sina Anthony at Nicole ng “Pinoy Ako” nang hindi napapansin ng iba pang mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, madodoble ang kanilang paunang premyo at magiging ₱20,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 14
| Title = #PBBCollab3PinoyAko
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|6}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 15
| Title = #PBBCollab3
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|7}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Pinoy Big Brother}}
a9wywpnxpco2bjqbegy05a857agfaxm
2241283
2241282
2026-11-10T07:22:47Z
Ivan P. Clarin
84769
2241283
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox television season|alt=|caption=Title card|bg_colour=#FFF8DC|season_number=12|module1={{Infobox reality competition season
| host = {{Plainlist|
* [[Bianca Gonzalez]]
* [[Gabbi Garcia]]
* [[Robi Domingo]]
* [[Melai Cantiveros]]
* [[Enchong Dee]]
* [[Alexa Ilacad]]
* [[Michael Sager]]}}
| num_days = 3
| num_housemates = 16
| companion_show = {{Plainlist|
* ''The OnlineVerse''}}}}
| followed_by = ''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0|Collab 2.0]]''
|num_episodes=9|network=[[GMA Network]]|first_aired={{Start date|2026|10|24}}|last_aired=present|prev_season=''[[Pinoy Big Brother: Gen 11|Gen 11]]''}}
Ang '''''Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0''''' ay ang ikalabindalawang kabanata ng ''reality game show'' na ''[[Pinoy Big Brother]]'', at ang ikatlo sa mga edisyong bunga ng kolaborasyon sa pagitan ng ABS-CBN Studios—ang may hawak ng prangkisa—at ng [[GMA Network]], kung saan ipalalabas ang programa. Nagsimula ang kabanatang ito noong 24 Oktubre 2026, sa GMA Network.<ref name="PBB premiere">{{Cite web |last= |first= |date=10 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother Collab 3.0' to launch on October 24 |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1005439/pinoy-big-brother-collab-3-0-to-launch-on-october-24/story/?amp |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Hindi tulad ng dalawang naunang ''Collab edition'' ([[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|''Collab 1'']] at [[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0|''Collab 2.0'']]), itatampok ng kabanatang ito ang halo ng mga karaniwan at kilalang mga ''housemate''. Gagamitin din ng kabanatang ito ng bagong bahay ng ''Big Brother'', kasunod ng paggiba sa orihinal na bahay sa Eugenio Lopez Drive sa Lungsod Quezon matapos ang pagtatapos ng ''Collab 2.0''.<ref>{{cite news |last=Felipe |first=MJ |date=24 Marso 2026 |title='Pinoy Big Brother' moving to new house |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/3/24/-pinoy-big-brother-moving-to-new-house-1913 |access-date=24 Oktubre 2026}}</ref>
Papangunahan nina [[Bianca Gonzalez]], [[Robi Domingo]], [[Melai Cantiveros]], [[Alexa Ilacad]], [[Enchong Dee]], [[Gabbi Garcia]], at [[Michael Sager]] ang kabanata.<ref name=":2">{{Cite web |last=Evangelista |first=Jessica Ann |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘PBB’ hosting lineup for new season |url=https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-url=https://web.archive.org/web/20261006102120/https://entertainment.inquirer.net/685965/michael-sager-joins-pbb-hosting-lineup-for-new-season |archive-date=6 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref>
== Pagbuo ==
Noong 10 Agosto 2026, nag-post ang ''Pinoy Big Brother'' sa hatirang pangmadla na nagpapakita ng isang kamay na gumagawa ng "OK" na kumpas, kung saan nasa loob ng bilog na binuo ng mga daliri ang ''logo'' ng palabas na hugis-mata. Sa mga araw bago ang anunsyo, naglabas ang palabas ng iba pang mga ''post'' na nagtatampok sa mga dating ''housemate'' na gumagawa rin ng parehong senyas. Noong 14 Agosto, opisyal na kinumpirma ang bagong kabanata sa isang pambungad na pagtatanghal ng mga dating housemate sa palabas sa tanghalian na ''[[It's Showtime]]''.<ref>{{Cite web |last=Deveza |first=Reyma |date=14 Agosto 2026 |title=PBB is returning with 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025031417/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/movies-series/2026/8/14/pbb-is-returning-with-pinoy-big-brother-collab-3-0-1258 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref> Nagbukas ang mga awdisyon noong gabing iyon, kasunod ng isang anunsyo sa ''[[24 Oras]]'', at nanatiling bukas hanggang 31 Agosto para sa mga aplikanteng may edad 18 hanggang 35.<ref>{{Cite web |last= |date=17 Agosto 2026 |title=GMA Network, ABS-CBN Studios open auditions for ‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ |url=https://businessmirror.com.ph/2026/08/17/gma-network-abs-cbn-studios-open-auditions-for-pinoy-big-brother-collab-3-0/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=BusinessMirror |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Songco |first=Pauline |date=16 Agosto 2026 |title=‘Pinoy Big Brother Collab 3.0’ opens auditions |url=https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-url=https://web.archive.org/web/20260910153107/https://tribune.net.ph/2026/08/16/pinoy-big-brother-collab-30-opens-auditions |archive-date=10 Setyembre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Daily Tribune |language=en-PH}}</ref>
Noong 3 Oktubre, inihayag ng palabas sa pamamagitan ng hatirang pangmadla ang pagbabalik nina Gonzalez, Garcia, Domingo, Cantiveros, Dee, at Ilacad bilang mga mangunguna, habang nagpapahiwatig din ng pagdating ng isang bagong mangunguna na may mga inisyal na "M.S." Makalipas ang dalawang araw, noong 5 Oktubre, ibinunyag na ang dating ''housemate'' mula sa Collab 1 na si [[Michael Sager]] ang pinakabagong mangunguna ng palabas.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |last=Severo |first=Jan Milo |date=6 Oktubre 2026 |title=Michael Sager joins ‘Pinoy Big Brother’ hosting team |url=https://www.philstar.com/entertainment/2026/10/06/2561292/michael-sager-joins-pinoy-big-brother-hosting-team |access-date=26 Oktubre 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref>
Noong 20 Oktubre, ang Gina Lopez Building (punong tanggapan ng ABS-CBN Foundation at ang mga pangunahing programa nitong Bantay Bata at Sagip Kapamilya) ay ginamit bilang harapan ng bagong bahay ni ''Big Brother''.<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=20 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother' unveils new house ahead of third collab edition |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1006557/pinoy-big-brother-unveils-new-house-ahead-of-third-collab-edition/story/?amp |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Sa isang yugto ng palabas ng balita sa telebisyon na ''[[TV Patrol]]'', hindi sinasadyang naibunyag ng tagapagbalitang si [[Karen Davila]] na ang bagong lokasyon ng "pangunahing bahagi ng bahay" ay sa ikaanim na palapag ng ELJ Communications Center.
=== Oras na nakalaan ===
Ipinapalabas ang kabanata sa [[GMA Network]] tuwing 9:35 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 6:15 n.g. tuwing Sabado, at 4:55 n.g. tuwing Linggo—ang pinakamaagang oras na nakalaan sa araw ng Linggo sa kasaysayan ng ''Pinoy Big Brother'' nitong mga nakaraang panahon, dahil walang angkop na timeslot na bakante sa Sunday primetime programming ng GMA.<ref>{{Cite web |last=Cerezo |first=Anna |date=24 Oktubre 2026 |title=PBB Collab 3.0 reveals new Housemates |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2026/10/24/pbb-collab-3-0-reveals-new-housemates-2206 |access-date=29 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN News |language=en}}</ref><ref name=":12">{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=GMA Network and ABS-CBN Studios Launch 'Pinoy Big Brother Collab 3.0' |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/new-house-new-housemates-gma-network-and-abs-cbn-studios-launch-pinoy-big-brother-collab-30/140279/ |access-date=29 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> Ang mga yugto ay sabay ding ipinapalabas at naka-stream sa pamamagitan ng Kapuso Stream, ABS-CBN Entertainment YouTube channel, at [[iWant]]; samantala, ang Kapamilya Online Live ay naghahatid ng ''delayed telecast'' tuwing 10:15 n.g. mula Lunes hanggang Biyernes, 8:30 n.g. tuwing Sabado, at 9:45 n.g. tuwing Linggo.
Para sa kabanatang ito, walang palabas na nagsisilbing karagdagan o "''companion show''" na ipinapalabas sa telebisyon. Gayunpaman, mananatili ang karagdagang palabas sa ''online'' na pinamagatang "''The OnlineVerse''"—na pinangungunahan nina Ilacad at Sager—na mapapanood tuwing Sabado sa Kapuso Stream at sa ''YouTube channel'' ng ABS-CBN Entertainment. Ang mga pagsasahimpapawid nito ay nakatakdang tumapat sa mga patalastas ng yugto sa ''primetime''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=27 Oktubre 2026 |title=Michael Sager returns to 'Pinoy Big Brother' as host |url=https://mb.com.ph/2026/10/27/michael-sager-returns-to-pinoy-big-brother-as-host |access-date=29 Oktubre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
=== ''Livestream'' ===
Ang mga “''all-access''” ''livestream'' para sa kabanatang ito ay mapapanood sa iWant sa pamamagitan ng tatlong feed: ang pangunahing ''livestream'' na sumasaklaw sa iba pang bahagi ng bahay; ang hapag-kainan; at ang panlabas na lungga. Ang mga ''livestream'' para sa hapag-kainan at panlabas na lungga ay eksklusibong mapapanood ng mga tagasuskribi ng ''iWant Premium''. Mapapanood ang ''livestream'' mula 8:00 n.u. hanggang 12:00 h.g.<ref name=":12" />
== Mga ''housemate'' ==
Labing-anim na ''housemate'' ang pumasok sa loob ng bahay noong Araw 1 (24 Oktubre 2026).<ref>{{Cite web |last=Yap |first=Jade Veronique |date=24 Oktubre 2026 |title='Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0': Meet the 16 new housemates |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007041/pinoy-big-brother-collab-edition-3-0-meet-the-16-new-housemates/story/ |access-date=24 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref> Kalaunan, hinati sila sa dalawang grupo na walang direktang kaugnayan sa mga ahensyang kinabibilangan ng mga regular na ''housemate'': walong "Kapuso" ''housemate'' at walong "Kapamilya" ''housemate''.<ref>{{Cite news |author=Evangelista |first=Jessica Ann |date=25 Oktubre 2026 |title=Winwyn Marquez, Mikee Quintos among new housemates of ‘PBB Collab 3.0’ |language=en |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/687811/winwyn-marquez-mikee-quintos-among-new-housemates-of-pbb-collab-3-0 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Posadas |first=Andrea |date=24 Oktubre 2026 |title=New Home, New Stars: Meet the 16 Housemates of “Pinoy Big Brother Collab 3.0” |url=https://www.wheninmanila.com/pbb-collab-new-season/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=[[When in Manila]] |language=en}}</ref>
{| class="wikitable sortable" style="margin:1em auto; font-size:100%; line-height:20px; text-align:center"
|+ class="nowrap" |Listahan ng mga ''housemate'' sa ''Pinoy Big Brother: Collab Edition'' ''3.0''
!Kalahok
!Edad
!Bayan
!Himpilan
!Uri
!Trabaho
!Araw ng pagpasok
!Araw ng paglabas
!Estado
!Sang.
|-
!{{Sortname|Anthony|Constantino}}
|24
| align="left" |[[California]], Estados Unidos
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor
|Araw 1
| rowspan="15" |
|''Ligtas''
| rowspan="15" |<ref name=":1" />
|-
!{{Sortname|Bela|Arcal|nolink=1}}
|29
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Manggagawa sa pabrika
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Calix Esguerra
|18
| align="left" |[[Pampanga]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Pageant king''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Cianne Dominguez
|25
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Personalidad sa telebisyon
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Ethan Benares
|20
| align="left" |[[Bacolod]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Atleta
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{sortname|Gehlee|Dangca|link=Gehlee}}
|19
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Jeo Ong
|18
| align="left" |[[Palawan]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Celebrities''
| align="left" |Tagapagtanghal
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Lans Nagal
|24
| align="left" |[[Kabite]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Estudyante at ''content creator''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!{{sortname|Mikee|Quintos}}
|28
| align="left" |[[Maynila]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nathan Garcia
|19
| align="left" |[[Cebu]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!Nicole Fortuna
|21
| align="left" |[[Bohol]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Regulars''
| align="left" |Modelo
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
!{{Sortname|Primo|Alterado|nolink=1}}
|20
| align="left" |[[Taguig]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Content creator''
|Araw 1
|{{Nominado}}
|-
![[Raheel Bhyria]]
|24
| align="left" |[[Las Piñas]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktor at boksingero
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
!Shea Valerio
|19
| align="left" |[[Rizal]]
| style="background:#BD0E1A" | {{fontcolor|white|Kapamilya}}
|''Regulars''
| align="left" |''Beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|-
![[Winwyn Marquez]]
|34
| align="left" |[[Parañaque]]
| style="background:#004680" | {{fontcolor|white|Kapuso}}
|''Celebrities''
| align="left" |Aktres at ''beauty queen''
|Araw 1
|''Ligtas''
|}
== Mga yugto ==
=== Linggo 1 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 1
| Title = #PBBCollab3point0
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Sabado ; 6:00 n.g. <small>(PHT)</small>
| Aux3 = <ref>{{Cite web |date=25 Oktubre 2026 |title=Get to Know the 'Pinoy Big Brother: Collab 3.0' Housemates |url=https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261025030848/https://metro.style/people/2026/10/24/meet-the-pinoy-big-brother-celeb-collab-3-0-housemates-2335 |archive-date=25 Oktubre 2026 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Metro Style |language=en}}</ref>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|24}}
| ShortSummary = Ipinapakilala sa pagsisimula ng pinakabagong kabanata ang bagong bahay ng Pinoy Big Brother at ang pinakabagong grupo ng mga ''housemate'', na binubuo ng pinagsamang mga ''regular'' at ''celebrity'' na housemate.
Inihayag din sa yugto ang ''Collab ni Kuya'' na ''twist'', kung saan mayroong dalawang ''housemate'', isang Kapamilya at isang Kapuso, na magiging "ka-collab" o kasabwat ni ''Big Brother'', na tutukuyin pa lamang sa hinaharap.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 2
| Title = "#PBBCollab3FirstNight"
| Aux1 = Araw 1
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|25}}
| Aux3 = <ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Robbie, may secret mission bilang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-robbie-may-secret-mission-bilang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-1909 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga mahahalagang bahagi at mga sandali noong unang gabi ng mga ''housemate'' sa loob ng bahay.
Isiniwalat din na si Robbie ay isa sa dalawang kasabwat o "ka-collab" ni Big Brother, na siyang magsisimula ng Big Collab Charity Mission sa kabanatang ito.
* '''Ibinigay na gawain''': Pagdating naman sa kanilang unang gawain at unang pagkain sa loob ng bahay, magtutulungan ang mga ''housemate'' na ilipat ang malalaking barya na sumisimbolo sa pagkaing nagmula sa tahanan ng mga housemate gamit lamang ang kanilang mga paa. Kailangan nilang ilagay at ipatong-patong ang mga ito sa plataporma sa loob lamang ng tatlumpung minuto.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=25 Oktubre 2026 |title=Day 2: Housemates, tagumpay sa unang task! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261026154627/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/25/day-2-housemates-tagumpay-sa-unang-task-pbb-collab-3-0-1905 |archive-date=26 Oktubre 2026 |access-date=26 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 3
| Title = #PBBCollab3UnangUmaga
| Aux1 = Araw 1-2
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|26}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang mga unang pag-uusap ni ''Big Brother'' sa kaniyang mga bagong ''housemate'', pati na rin ang kanilang unang umaga sa loob ng bahay. Isiniwalat din sa yugto na si Mikee ang Kapuso "ka-collab" ni ''Big Brother'', kasama si Robbie.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Alamin kung sino ang ikalawang Ka-Collab ni Kuya! {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028030247/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-alamin-kung-sino-ang-ikalawang-ka-collab-ni-kuya-pbb-collab-3-0-0024 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainmet |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=27 Oktubre 2026 |title=Day 3: Kuya at Bela, napag-usapan ang pinaka poging housemate {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261028063201/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/27/day-3-kuya-at-bela-napag-usapan-ang-pinaka-poging-housemate-pbb-collab-3-0-0022 |archive-date=28 Oktubre 2026 |access-date=28 Oktubre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |language=en}}</ref>
* '''Ibinigay na gawain''': Para sa gawaing pagbabahaging ito, magkukuwento ang mga ''housemate'' tungkol sa mga bagay na nasa kani-kanilang ''gift box'', na nagmula sa kani-kanilang tahanan.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 4
| Title = #PBB3ItemsFromHome
| Aux1 =
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|27}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinagpapatuloy sa yugtong ito ang gawaing pagbabahagi mula sa nakaraang yugtong. Kalaunan, napagtanto ni Mikee na si Robbie ang kaniyang “ka-collab” kasama si ''Big Brother''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 5
| Title = #PBBCollab
| Aux1 =
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|28}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinapakita sa yugto ang panimula sa unang lingguhang gawain ng mga ''housemate'' para sa kabanatang ito. Tampok din dito ang unang lihim na gawain nina Mikee at Robbie bilang mga katuwang ni ''Big Brother''. Kinailangan nilang hanapin ang sulat na naglalaman ng gawain sa may bahagi ng bughaw na sopa nang hindi nahuhuli ng kanilang mga kapwa ''housemate''.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang unang lingguhang gawain na tinatawag na ''The Big Foundation'', kailangang bumuo ang mga ''housemate'' ng tore na may taas na apat na talampakan gamit ang mga bloke na gawa sa kahoy. Ilalagay ito sa isang makitid na espasyo, at gagawin nila ito nang pangkatu-pares, isa-isa lamang. Pagkatapos mabuo ang tore, kailangan nilang ilagay ang maliit na bersyon ng Pinoy Big Brother (PBB) House sa tuktok nito.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang bahagi ng kanilang unang lingguhang gawain, sina Mikee at Robbie ay lihim na inatasang bumuo ng isang maliit na bersyon ng PBB House sa loob ng apatnapu't-walong oras, nang hindi napapansin ng mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, makatatanggap sila ng ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 6
| Title = #PBBCollab3HBDShea
| Aux1 =
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|29}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang pagdiriwang ng kaarawan ni Shea, kabilang ang pagpasok ng mga lalaking Kapamilya houseguest—sa pangunguna ni Piolo Pascual—upang batiin ang may kaarawan.
* '''Pagpasok ng mga houseguest''': Pumasok sa bahay sina [[Piolo Pascual]], [[Iñigo Pascual]], [[Darren Espanto]], at mga dating ''hosuemate'' na sina [[Kyle Echarri]] (''[[Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10|Kumunity Season 10]]''), [[Emilio Daez]] (''[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition|Collab 1]]''), at [[River Joseph]] (''Collab 1'') upang batiin si Shea sa kaniyang kaarawan.<ref>{{Cite web |date=29 Oktubre 2026 |title=PBB: Piolo Pascual, Darren Espanto, more stars visit Bahay ni Kuya |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20261030230925/https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/1007660/pbb-piolo-pascual-darren-espanto-more-stars-visit-bahay-ni-kuya/story/ |archive-date=30 Oktubre 2026 |access-date=31 Oktubre 2026 |website=[[GMA News Online]] |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 7
| Title = #PBBCollab3TrickorTreat
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|30}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang nakakatawa at nakakatakot na gawain para sa mga nagdiriwang ng kanilang kaarawan na sina Shea at Lans—ang mag-anyo bilang "aswang" upang takutin ang kanilang mga kasama sa bahay, na gagamitin din nila para sa kanilang Halloween party.<ref>{{Cite web |last=Dela Cruz |first=Liezel |date=30 Oktubre 2026 |title=Day 7: Lans at Shea, pinagsilbihan ang housemates bilang mga aswang {{!}} PBB Collab 3.0 |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101124356/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/10/30/day-7-lans-at-shea-pinagsilbihan-ang-housemates-bilang-mga-aswang-pbb-collab-3-0-2333 |archive-date=1 Nobyembre 2026 |access-date=1 Nobyembre 2026 |website=ABS-CBN Entertainment |publisher=ABS-CBN |language=en}}</ref>
*'''Gawaing ibinigay''': Para sa pagkain sa kanilang Halloween party, inatasan sina Shea at Lans na mag-anyo bilang mga "aswang" na magkakadikit. Ang kanilang layunin ay takutin ang kanilang mga kapwa ''housemate'' at pasigawin ang mga ito. Ang gawaing ito ang magtatakda kung gaano karaming pagkain ang matatanggap nila para sa Halloween party. Kung ang "scream meter" ay nasa ibaba ng 6, wala silang matatanggap na pagkain; kung ito ay nasa 7 hanggang 10, makakatanggap sila ng kalahating bahagi ng pagkain; ngunit kung aabot ito sa 11 hanggang 12 sa "scream meter," makukuha nila ang buong rasyon ng pagkain para sa pagdiriwang. Bukod dito, ang gawaing ito ay isinasagawa rin upang makakuha ang iba pang mga kasama sa bahay ng karagdagang mga "block" para sa kanilang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 8
| Title = #PBB3HalloweenBDay
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|10|31}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugtong ito ang pinagsamang Halloween party at pagdiriwang ng kaarawan nina Lans at Shea. Ipinakita rin sa yugtong ito ang progreso ng lihim na gawain ng dalawang "ka-collab" ni Big Brother na sina Mikee at Robbie.
* '''Pag-usad ng lihim na gawain''': Matagumpay na nakagawa ang dalawang "ka-collab" ni Big Brother ng isang maliit na bersyon ng bahay ni ''Big Brother'' sa loob ng apatnapu't-walong oras, na nagbigay-daan upang makuha nila ang ₱10,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}}}
=== Linggo 2 ===
{{Episode table|background=#FFF8DC|overall=3|title=''Pinoy Big Brother: Collab 3.0''|airdate=|aux1=|aux1T=Kasaysayan ng mga kaganapan|aux2=|aux2T=Oras na nakalaan|aux3=|aux3T=Sanggunian|episodes={{Episode list
| EpisodeNumber = 9
| Title = #PBBCollab3FirstWTask
| Aux1 = Araw 7-8
| Aux2 = Linggo; 4:40 n.h. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|1}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nalaman sa yugtong ito ang resulta ng unang lingguhang gawain ng mga housemate at ang pagdiriwang ng kaarawan ni Lans. Itinampok rin dito ang kuwentong nakatuon sa mga pag-uusap ng mga ''housemate'' tungkol sa namumuong ugnayan nina Jeo, Shea, at Gehlee.<ref>{{Cite news |last=Sabio |first=Nikka |date=1 Nobyembre 2026 |title=Day 9: "Friends lang talaga" Shea, hinahangaan si Jeo {{!}} PBB Collab 3.0 |language=en |work=ABS-CBN Entertainment |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |access-date=1 Nobyembre 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20261101123427/https://www.abs-cbn.com/entertainment/studios/tv/2026/11/1/day-9-friends-lang-talaga-shea-hinahangaan-si-jeo-pbb-collab-3-0-1951 |archive-date=1 Nobyembre 2026}}</ref>
* '''Resulta ng lingguhang gawain''': Matapos makabuo ng toreng gawa sa mga bloke na may taas na apat na talampakan at mailagay ang maliit na bersyon ng bahay sa tuktok nito—kung saan nanatiling nakatayo ang istruktura sa loob ng hindi bababa sa 100 segundo—matagumpay na naipanalo ng mga ''housemate'' ang kanilang unang lingguhang gawain.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 10
| Title = #PBBCollab3DongYan
| Aux1 = Araw 4-9
| Aux2 = Lunes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|2}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na nakatuon sa paparating na pelikula nina Dingdong Dantes at Marian Rivera na ''Remember''. Matapos ang gawain, pumasok ang dalawa sa loob ng bahay at nakausap ang mga ''housemate'' tungkol sa mga araw na nais nilang alalahanin at kalimutan. Binigyang-diin din sa yugto ang tensyon sa pagitan nina Calix, Nathan, at Primo.
* '''Gawaing ibinigay''': Hinati ang mga ''housemate'' sa dalawang grupo at inatasang magsuot ng kasuotan at gayahin ang mga karakter na ginampanan nina Rivera at Dantes sa iba't-ibang pelikula at teleseryeng ipinalabas sa telebisyon. Nakakalat sa iba't-ibang bahagi ng bahay ang mga kasuotan; kinakailangang hanapin ng isang kalahok mula sa bawat grupo ang tamang kasuotan, isuot ito, at gayahin ang karakter na kinakatawan nito. Ang unang makatapos sa hamon ay makakakuha ng isang puntos. Matapos ang walong pagtatapat, ang grupong may pinakamaraming puntos ang idineklarang panalo. Sa huli, nagwagi ang grupong binubuo nina Anthony, Ethan, Nathan, Primo, Shea, Gehlee, Cianne, at Lans na may anim na puntos, habang ang kabilang grupo—na binubuo nina Calix, Robbie, Raheel, Jeo, Nicole, Winwyn, Bela, at Mikee—ay nagtapos na may dalawang puntos.
* '''Pagpasok ng mga ''houseguest''''': Pumasok sa bahay sina [[Dingdong Dantes]] at [[Marian Rivera]] upang ilako ang kanilang paparating na pelikula na ''Remember''.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=2 Nobyembre 2026 |title=Marian Rivera, Dingdong Dantes surprise 'PBB' housemates as new guest housemates |url=https://mb.com.ph/2026/11/02/marian-rivera-dingdong-dantes-surprise-pbb-housemates-as-new-guest-housemates |access-date=6 Nobyembre 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref>
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 11
| Title = #PBBCollab3BoysIssue
| Aux1 = Araw 9-10
| Aux2 = Martes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|3}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Nakatuon ang yugto sa lumalalang hindi pagkakaunawaan sa pagitan nina Primo, Calix, at Nathan.
Ibinahagi ni Calix kina Jeo at Nathan na pakiramdam niya ay napag-iiwanan siya dahil tila mas maraming oras ang ginugugol ni Primo kasama ang ibang mga housemate, na nagdulot ng mga pag-aalala tungkol sa mga pagbabago sa kanilang pagkakaibigan. Nang malaman ni Primo ang tungkol sa damdamin ni Calix, nagpahayag siya ng pagkadismaya na ang pag-aalala ay napag-usapan na sa ibang mga ''housemate'' bago ito direktang ibinahagi sa kaniya. Kalaunan ay pinag-usapan ng dalawa ang kanilang mga nararamdaman, kung saan ipinaliwanag ni Calix ang kaniyang pakiramdam ng pagiging pagbubukod at nilinaw naman ni Primo na wala siyang balak na tratuhin nang iba. Kinausap din ni Primo si Nathan tungkol sa kanilang pagkakaibigan, at kinilala na hindi na sila gaanong naging malapit sa loob ng bahay. Sa gabay nina Jeo at Robbie, hinikayat ang mga ''housemate'' na makipag-usap nang hayagan, iwasan ang labis na pag-iisip, at hayaang natural na umunlad ang kanilang mga relasyon.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 12
| Title = #PBBCollab3ScreenTest
| Aux1 = Araw 10
| Aux2 = Miyerkules; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|4}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Ipinakilala ang mga ''housemate'' sa kanilang pangalawang lingguhang gawain, at pagkatapos ay pumili sila ng kombinasyon ng romansa, komedya, at aksyon para sa kanilang ''vertical drama''. Isang ''screen test'' ang isinagawa upang matukoy ang mga gaganap ng pangunahing papel, kung saan inanunsyo sina Primo at Bela bilang mga bida na kanilang ikinagulat. Gayunpaman, ang ''screen test'' ay nagdulot ng isyu kina Calix at Gehlee matapos halikan ng una ang kamay ng huli habang nagtatanghal. Kalaunan ay nagkasundo ang dalawa nang pribado sa ''confession room''. Pagkatapos ay tinawag ni ''Big Brother'' nang hiwalay ang mga lalaki at babaeng ''housemate'' upang pag-usapan ang insidente, na binibigyang-diin ang kahalagahan ng paggalang sa mga personal na hangganan.
* '''Ibinigay na lingguhang gawain''': Para sa kanilang ikalawang lingguhang gawain na tinatawag na ''Verti-Drama'', inatasan ang mga ''housemate'' na lumikha ng isang orihinal na 25-minutong ''live vertical drama''. Kukunan ito sa ''portrait format'' sa loob ng isang malaking patayong kuwadro na nagsisilbing kanilang limitadong entablado. Kinailangang lumabas sa drama ang lahat ng mga ''housemate'', kabilang ang tatlong magkakahiwalay na eksena kung saan kailangang makita ang lahat sa loob ng kuwadro nang sabay-sabay. Kinailangan din nilang maabot ang isang itinakdang bilang ng mga manonood, na iaanunsyo sa mga susunod na araw.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 13
| Title = #PBBCollab3PinoyRoots
| Aux1 = Araw 11-12
| Aux2 = Huwebes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|5}}
| Aux3 =
| ShortSummary = Itinampok sa yugto ang isang espesyal na gawain na kinasasangkutan ng dalawang ''housemate'' na ipinanganak at lumaki sa labas ng Pilipinas: sina Anthony, na lumaki sa Estados Unidos, at Nicole, na lumaki sa Reyno Undio. Hinamon sila ni ''Big Brother'' na alamin ang kanilang mga pinagmulan at ang wikang Filipino sa pamamagitan ng larong "Bring Me." Sa pagtatapos ng laro, parehong nakakuha ng anim na puntos ang dalawang ''housemate''. Nakapagtala sila ng tig-limang puntos sa unang sampung ''round'' bago nagtabla matapos nilang parehong matukoy nang tama ang huling bagay—isang "tasa." Bilang gantimpala, nakatanggap sila ng isang diksyunaryong Filipino.
Samantala, ibinunyag din sa yugto ang isang bagong ''twist'' na kinasasangkutan ng mga katuwang ni ''Big Brother'' na sina Robbie at Mikee. Ipinaalam sa kanila na may dalawa pang housemate na sasali sa kanilang lihim na hamon. Sinabihan silang bibigyan sila ng isa pang lihim na gawain. Sinabi rin sa kanila na maaaring sumali sa kanilang mga lihim na gawain ang isang housemate na mula sa "Kapamilya" at isa mula sa "Kapuso," at binigyan sila ng kalayaang pumili kung sino ang kanilang isasama.
* '''Ibinigay na gawain''': Sa larong pinamagatang ''Bring Me'', nagpakita si ''Big Brother'' ng iba't ibang salitang Filipino sa telebisyon, habang ang mga katumbas na bagay ay nakalagay sa iba't ibang bahagi ng bahay. Ang unang ''housemate'' na makakuha ng tamang bagay ang siyang mananalo sa ''round'', at ang ''housemate'' na may pinakamaraming puntos sa pagtatapos ng laro ay makatatanggap ng premyo.
* '''Ibinigay na lihim na gawain''': Bilang kanilang ikalawang lihim na gawain bilang mga ''Ka-Collab ni Kuya'', inatasan sina Robbie at Mikee—kasama ang kanilang mga katuwang na sina Primo at Lans—na paawitin sina Anthony at Nicole ng “Pinoy Ako” nang hindi napapansin ng iba pang mga ''housemate''. Kung magtatagumpay, madodoble ang kanilang paunang premyo at magiging ₱20,000 para sa ''Big Collab Charity Mission''.
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 14
| Title = #PBBCollab3PinoyAko
| Aux1 =
| Aux2 = Biyernes; 9:35 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|6}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}
{{Episode list
| EpisodeNumber = 15
| Title = #PBBCollab3
| Aux1 =
| Aux2 = Sabado; 6:15 n.g. <small>(PHT)</small>
| OriginalAirDate = {{Start date|2026|11|7}}
| Aux3 =
| ShortSummary =
}}}}
==Mga sanggunian==
{{reflist}}
{{Pinoy Big Brother}}
7jsx7cep1ue030x7u2h5qs1400ggq9g
Gehlee
0
340720
2241263
2239698
2026-11-10T03:40:15Z
~2026-59555-66
168663
/* Maagang buhay at pag-aaral */
2241263
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Gehlee Dangca
| image =
| caption =
| birth_name = Gehlee Gimena Dangca
| birth_date = {{Birth date and age|2007|08|19}}
| birth_place = Las Piñas
| citizenship = Pilipino
| occupation = Mang-aawit
| years_active = 2024–kasalukuyan
| mother =
| signature =
| module =
{{Infobox musical artist
| embed = yes
| genre = [[K-Pop]], [[Pinoy pop|P-pop]], [[Pop music|Pop]]
| instrument = Vocals
| years_active = 2024–kasalukuyan
| label = F&F Entertainment (2024–2026)<br>[[Universal Records]] (2026–kasalukuyan)
| current_member_of = [[Unis_(grupo)|UNIS]]
}}}}
Si '''Gehlee Gimena Dangca''' ([[Wikang Koreano|Koreano]]: 젤리 당카, ipinanganak noong 19 Agosto 2007), kilala bilang '''Gehlee''' ([[Wikang Koreano|Koreano]]: 젤리), ay isang Pilipinong mang-aawit. Noong 2024, siya ay nagpasinaya bilang miyembro ng grupong [[Unis (grupo)|Unis]] sa pamamagitan ng 2023 realidad na telebisyon na ''Universe Ticket'', na nilikha ng [[Seoul Broadcasting System|SBS]] at F&F Entertainment.<ref>{{Cite web |last=Crucillo |first=Karen Juliane |date=2 Oktubre 2026 |title=Who is Gehlee Dangca? Get to know the Filipina singer and ex UNIS member |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/photos/who-is-gehlee-dangca-get-to-know-the-filipina-singer-and-ex-unis-member/28105/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
== Maagang buhay at pag-aaral ==
Ipinanganak si Gehlee Gimena Dangca sa [[Las Piñas]], [[Kalakhang Maynila]] noong 19 Agosto 2007.<ref name=":1">{{Cite web |last=Jose |first=Nica |date=26 Enero 2024 |title=Meet Gehlee Dangca, the Pink Princess of K-pop girl group Unis |url=https://www.pep.ph/peptionary/178425/gehlee-dangca-a5157-20240126 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Philippine Entertainment Portal |language=en}}</ref> Siya ay may dalawang kapatid na lalaki.<ref name=":1" /> Siya ay nag-aral sa San Beda College Alabang at St. Paul College Pasig city<ref>{{Cite news |last=Cabral |first=Katrina Maisie |date=18 Enero 2024 |title=Who Is Gehlee Dangca? 10 Things to Know About the Filipina K-Pop Idol from UNIS |language=en |work=Preview Philippines |url=https://www.preview.ph/culture/entertainment/gehlee-dangca-unis-filipina-a5158-20240118 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref>
Nagsimulang lumahok si Gehlee sa mga patimpalak ng kagandahan at pagmomodelo noong siya ay 12-taong gulang.<ref name=":1" /> Noong 2022, nagwagi siya bilang Miss Republic Continent-Charity Queen International sa isang paligsahang ginanap sa Bulacan.<ref>{{Cite news |last=Estella |first=Andie |date=19 Enero 2024 |title=Who Are Gehlee Dangca, Elisia Parmisano, And Jin Hyeon Ju, AKA The 'Filo Line' Of K-Pop Group UNIS? |language=en-ph |work=Cosmopolitan Philippines |url=https://www.cosmo.ph/kloka/kpop/kpop-group-unis-member-profiles-a859-20240119 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref>
== Karera ==
=== 2023–kasalukuyan: ''Universe Ticket'', Pagpapasinaya sa ''Unis'', at Solo na karera ===
Nag-debut si Dangca bilang ''sub-vocalist'' at ''visual'' ng grupong Unis noong 27 Marso 2024, sa pamamagitan ng mini-album na ''We UNIS''.<ref>{{Cite web |last=Cho |first=Yong-jun |date=29 Pebrero 2024 |title='Universe Ticket' girl group UNIS set to debut in March |url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2024-02-29/entertainment/kpop/Universe-Ticket-girl-group-UNIS-set-to-debut-in-March/1991799 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240310080807/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2024-02-29/entertainment/kpop/Universe-Ticket-girl-group-UNIS-set-to-debut-in-March/1991799 |archive-date=10 Marso 2024 |access-date=3 Nobyembre 2026 |website=Korea JoongAng Daily}}</ref><ref>{{Cite web |last=Seon |first=Mi-kyung |date=7 Marso 2024 |title= |script-title=ko:유니스, 데뷔 스케줄러 오픈앨범명은 'WE UNIS' |trans-title=Unis, debut scheduler opened...Album name is 'WE UNIS' |url=https://m.entertain.naver.com/article/109/0005030973 |access-date=3 Nobyembre 2026 |publisher=Osen |language=ko |via=Naver}}</ref> Nagwakas ang mga gawain ng grupo matapos magtapos ang kanilang kontrata noong Setyembre 2026.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
e6dykk3g63uvksbu73eif8qbqflnei3
2241264
2241263
2026-11-10T03:41:28Z
~2026-59555-66
168663
/* Maagang buhay at pag-aaral */
2241264
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Gehlee Dangca
| image =
| caption =
| birth_name = Gehlee Gimena Dangca
| birth_date = {{Birth date and age|2007|08|19}}
| birth_place = Las Piñas
| citizenship = Pilipino
| occupation = Mang-aawit
| years_active = 2024–kasalukuyan
| mother =
| signature =
| module =
{{Infobox musical artist
| embed = yes
| genre = [[K-Pop]], [[Pinoy pop|P-pop]], [[Pop music|Pop]]
| instrument = Vocals
| years_active = 2024–kasalukuyan
| label = F&F Entertainment (2024–2026)<br>[[Universal Records]] (2026–kasalukuyan)
| current_member_of = [[Unis_(grupo)|UNIS]]
}}}}
Si '''Gehlee Gimena Dangca''' ([[Wikang Koreano|Koreano]]: 젤리 당카, ipinanganak noong 19 Agosto 2007), kilala bilang '''Gehlee''' ([[Wikang Koreano|Koreano]]: 젤리), ay isang Pilipinong mang-aawit. Noong 2024, siya ay nagpasinaya bilang miyembro ng grupong [[Unis (grupo)|Unis]] sa pamamagitan ng 2023 realidad na telebisyon na ''Universe Ticket'', na nilikha ng [[Seoul Broadcasting System|SBS]] at F&F Entertainment.<ref>{{Cite web |last=Crucillo |first=Karen Juliane |date=2 Oktubre 2026 |title=Who is Gehlee Dangca? Get to know the Filipina singer and ex UNIS member |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/photos/who-is-gehlee-dangca-get-to-know-the-filipina-singer-and-ex-unis-member/28105/ |access-date=25 Oktubre 2026 |website=GMA Entertainment |publisher=[[GMA Network]] |language=en}}</ref>
== Maagang buhay at pag-aaral ==
Ipinanganak si Gehlee Gimena Dangca sa [[Las Piñas]], [[Kalakhang Maynila]] noong 19 Agosto 2007.<ref name=":1">{{Cite web |last=Jose |first=Nica |date=26 Enero 2024 |title=Meet Gehlee Dangca, the Pink Princess of K-pop girl group Unis |url=https://www.pep.ph/peptionary/178425/gehlee-dangca-a5157-20240126 |access-date=25 Oktubre 2026 |website=Philippine Entertainment Portal |language=en}}</ref> Siya ay may dalawang kapatid na lalaki.<ref name=":1" /> Siya ay nag-aral sa San Beda College Alabang at St. Paul College Pasig
<ref>{{Cite news |last=Cabral |first=Katrina Maisie |date=18 Enero 2024 |title=Who Is Gehlee Dangca? 10 Things to Know About the Filipina K-Pop Idol from UNIS |language=en |work=Preview Philippines |url=https://www.preview.ph/culture/entertainment/gehlee-dangca-unis-filipina-a5158-20240118 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref>
Nagsimulang lumahok si Gehlee sa mga patimpalak ng kagandahan at pagmomodelo noong siya ay 12-taong gulang.<ref name=":1" /> Noong 2022, nagwagi siya bilang Miss Republic Continent-Charity Queen International sa isang paligsahang ginanap sa Bulacan.<ref>{{Cite news |last=Estella |first=Andie |date=19 Enero 2024 |title=Who Are Gehlee Dangca, Elisia Parmisano, And Jin Hyeon Ju, AKA The 'Filo Line' Of K-Pop Group UNIS? |language=en-ph |work=Cosmopolitan Philippines |url=https://www.cosmo.ph/kloka/kpop/kpop-group-unis-member-profiles-a859-20240119 |access-date=25 Oktubre 2026}}</ref>
== Karera ==
=== 2023–kasalukuyan: ''Universe Ticket'', Pagpapasinaya sa ''Unis'', at Solo na karera ===
Nag-debut si Dangca bilang ''sub-vocalist'' at ''visual'' ng grupong Unis noong 27 Marso 2024, sa pamamagitan ng mini-album na ''We UNIS''.<ref>{{Cite web |last=Cho |first=Yong-jun |date=29 Pebrero 2024 |title='Universe Ticket' girl group UNIS set to debut in March |url=https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2024-02-29/entertainment/kpop/Universe-Ticket-girl-group-UNIS-set-to-debut-in-March/1991799 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240310080807/https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2024-02-29/entertainment/kpop/Universe-Ticket-girl-group-UNIS-set-to-debut-in-March/1991799 |archive-date=10 Marso 2024 |access-date=3 Nobyembre 2026 |website=Korea JoongAng Daily}}</ref><ref>{{Cite web |last=Seon |first=Mi-kyung |date=7 Marso 2024 |title= |script-title=ko:유니스, 데뷔 스케줄러 오픈앨범명은 'WE UNIS' |trans-title=Unis, debut scheduler opened...Album name is 'WE UNIS' |url=https://m.entertain.naver.com/article/109/0005030973 |access-date=3 Nobyembre 2026 |publisher=Osen |language=ko |via=Naver}}</ref> Nagwakas ang mga gawain ng grupo matapos magtapos ang kanilang kontrata noong Setyembre 2026.
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
d0jdfcblpevf0eusqmt4t6re9grqbfh
Virginia Fabella
0
340802
2241238
2241196
2026-11-09T14:44:58Z
Jojit fb
38
2241238
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''', MM, ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]]. Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong dekada 1970, nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pag-eedit ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
qdu8s9r7949ccbf7wrwgm1u30s22fdn
2241239
2241238
2026-11-09T14:46:07Z
Jojit fb
38
2241239
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928) ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]]. Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong dekada 1970, nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pag-eedit ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
3i5bzyq6f08oxojvc1xuizv30udz8od
2241240
2241239
2026-11-09T14:46:23Z
Jojit fb
38
2241240
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]]. Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong dekada 1970, nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pag-eedit ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
sf242ynx9ofzu4z3hywo6fe94bw6quh
2241241
2241240
2026-11-09T14:47:31Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241241
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong dekada 1970, nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pag-eedit ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
ip0tik6hitq3yn35lcmor338rbi6ylq
2241242
2241241
2026-11-09T14:48:28Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241242
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong [[dekada 1970]], nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pag-eedit ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
7nihfishnq99830yaiepcglhieum9bo
2241243
2241242
2026-11-09T15:01:29Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241243
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong 1955, itinalaga si Fabella sa Pilipinas at nagturo sa Maryknoll College (ngayo'y [[Miriam College]]) sa Lungsod Quezon hanggang 1965. Nagturo siya ng heometriya, matematika at alhebra sa mga mag-aaral sa ikalawang taon ng mataas na paaralan. Kabilang sa kaniyang mga naging estudyante sina Patricia Licuanan at Rosario Oreta, na kapwa naging pangulo ng Miriam College, at ang reyna ng kagandahan na si [[Gemma Cruz]].<ref>{{cite news|last=Aragon-Choudhury|first=Perla|title=100 years of reaching out the Maryknoll way|url=https://newsinfo.inquirer.net/148755/100-years-of-reaching-out-the-maryknoll-way|work=Philippine Daily Inquirer|date=19 Pebrero 2012}}</ref>
Noong [[dekada 1970]], nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
Noon 2012 naging eko-peminista siya at itinaguyod niya ang pangangalaga sa kapaligiran sa mga pamayanang mamalakaya sa [[Jala-Jala]], [[Rizal (lalawigan)|Rizal]], sa pakikipagtulungan sa [[Laguna Lake Development Authority]].
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pagpatnugot ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
lbzyjyurob96jbzl1k5q0p76433td3d
2241244
2241243
2026-11-09T15:02:44Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241244
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong 1955, itinalaga si Fabella sa Pilipinas at nagturo sa Maryknoll College (ngayo'y [[Miriam College|Kolehiyong Miriam]]) sa Lungsod Quezon hanggang 1965.<ref name=":1" /> Nagturo siya ng heometriya, matematika at alhebra sa mga mag-aaral sa ikalawang taon ng mataas na paaralan. Kabilang sa kaniyang mga naging estudyante sina Patricia Licuanan at Rosario Oreta, na kapwa naging pangulo ng Kolohiyong Miriam, at ang reyna ng kagandahan na si Gemma Cruz.<ref name=":1">{{cite news|last=Aragon-Choudhury|first=Perla|title=100 years of reaching out the Maryknoll way|url=https://newsinfo.inquirer.net/148755/100-years-of-reaching-out-the-maryknoll-way|work=Philippine Daily Inquirer|date=19 Pebrero 2012}}</ref>
Noong [[dekada 1970]], nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
Noon 2012 naging eko-peminista siya at itinaguyod niya ang pangangalaga sa kapaligiran sa mga pamayanang mamalakaya sa [[Jala-Jala]], [[Rizal (lalawigan)|Rizal]], sa pakikipagtulungan sa [[Laguna Lake Development Authority]].
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pagpatnugot ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
k815rrwg52wrd09z4wgos3y6klko3wc
2241245
2241244
2026-11-09T15:03:03Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241245
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong 1955, itinalaga si Fabella sa Pilipinas at nagturo sa Maryknoll College (ngayo'y [[Miriam College|Kolehiyong Miriam]]) sa [[Lungsod Quezon]] hanggang 1965.<ref name=":1" /> Nagturo siya ng heometriya, matematika at alhebra sa mga mag-aaral sa ikalawang taon ng mataas na paaralan. Kabilang sa kaniyang mga naging estudyante sina Patricia Licuanan at Rosario Oreta, na kapwa naging pangulo ng Kolohiyong Miriam, at ang reyna ng kagandahan na si Gemma Cruz.<ref name=":1">{{cite news|last=Aragon-Choudhury|first=Perla|title=100 years of reaching out the Maryknoll way|url=https://newsinfo.inquirer.net/148755/100-years-of-reaching-out-the-maryknoll-way|work=Philippine Daily Inquirer|date=19 Pebrero 2012}}</ref>
Noong [[dekada 1970]], nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
Noon 2012 naging eko-peminista siya at itinaguyod niya ang pangangalaga sa kapaligiran sa mga pamayanang mamalakaya sa [[Jala-Jala]], [[Rizal (lalawigan)|Rizal]], sa pakikipagtulungan sa [[Laguna Lake Development Authority]].
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pagpatnugot ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
jb0zt3wc3rmpaf1yuxdt40ulq2oc8t7
2241246
2241245
2026-11-09T15:03:50Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241246
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong 1955, itinalaga si Fabella sa Pilipinas at nagturo sa Maryknoll College (ngayo'y [[Miriam College|Kolehiyong Miriam]]) sa [[Lungsod Quezon]] hanggang 1965.<ref name=":1" /> Nagturo siya ng [[heometriya]], [[matematika]] at [[alhebra]] sa mga mag-aaral sa ikalawang taon ng mataas na paaralan. Kabilang sa kaniyang mga naging estudyante sina Patricia Licuanan at Rosario Oreta, na kapwa naging pangulo ng Kolehiyong Miriam, at ang reyna ng kagandahan na si Gemma Cruz.<ref name=":1">{{cite news|last=Aragon-Choudhury|first=Perla|title=100 years of reaching out the Maryknoll way|url=https://newsinfo.inquirer.net/148755/100-years-of-reaching-out-the-maryknoll-way|work=Philippine Daily Inquirer|date=19 Pebrero 2012}}</ref>
Noong [[dekada 1970]], nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
Noon 2012 naging eko-peminista siya at itinaguyod niya ang pangangalaga sa kapaligiran sa mga pamayanang mamalakaya sa [[Jala-Jala]], [[Rizal (lalawigan)|Rizal]], sa pakikipagtulungan sa [[Laguna Lake Development Authority]].
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pagpatnugot ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
53vm1wprx1y4v6ma32ngn06g46vh4bl
2241251
2241246
2026-11-09T15:06:54Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241251
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong 1955, itinalaga si Fabella sa Pilipinas at nagturo sa Maryknoll College (ngayo'y [[Miriam College|Kolehiyong Miriam]]) sa [[Lungsod Quezon]] hanggang 1965.<ref name=":1" /> Nagturo siya ng [[heometriya]], [[matematika]] at [[alhebra]] sa mga mag-aaral sa ikalawang taon ng mataas na paaralan. Kabilang sa kaniyang mga naging estudyante sina Patricia Licuanan at Rosario Oreta, na kapwa naging pangulo ng Kolehiyong Miriam, at ang reyna ng kagandahan na si Gemma Cruz.<ref name=":1">{{cite news|last=Aragon-Choudhury|first=Perla|title=100 years of reaching out the Maryknoll way|url=https://newsinfo.inquirer.net/148755/100-years-of-reaching-out-the-maryknoll-way|work=Philippine Daily Inquirer|date=19 Pebrero 2012}}</ref>
Noong [[dekada 1970]], nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
Noon 2012 naging eko-peminista siya at itinaguyod niya ang pangangalaga sa kapaligiran sa mga pamayanang mamalakaya sa [[Jalajala]], [[Rizal (lalawigan)|Rizal]], sa pakikipagtulungan sa Pangasiwaan sa Pagpapaunlad sa [[Lawa ng Laguna]].
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pagpatnugot ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
27zbx40ofgodybm10bu4pnj5fvrjo4f
2241252
2241251
2026-11-09T15:08:32Z
Jojit fb
38
/* Talambuhay */
2241252
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Virginia Fabella
| birth_date = {{Birth date and age | 1928 | 5 | 1 }}
| occupation = Teologo, madre, manunulat, patnugot
| known_for = Teolohiyang peministang Asyano, teolohiyang postkolonyal
}}
Si '''Virginia Fabella''' MM, (ipinanganak noong Mayo 1, 1928)<ref name=":0" /> ay isang [[Filipina]] na teologong kilala sa kaniyang mga akda tungkol sa [[Teolohiyang Katoliko|teolohiyang]] [[Araling pangkababaihan|peministang]] Asyano at teolohiyang postkolonyal. Isa rin siyang madre ng mga Madre ng Maryknoll.
== Talambuhay ==
Isinilang siya sa [[Maynila]], [[Pilipinas]] noong Mayo 1, 1928 kina Carmen J. DeJesus Fabella and Vincente Fabella.<ref name=":0" /> Matapos magtapos sa Kumbento ng Asunsiyon (''Assumption Convent'') sa Maynila at makakuha ng titulong Batsilyer ng Agham sa Kolehiyo ng ''Mt. St. Vincent'' sa [[Nueva York]], [[Estados Unidos]] sumapi si Fabella sa mga Madre ng Maryknoll noong 1952. Kalaunan, nakakuha siya ng Maestro ng Sining sa pag-aaral ng [[relihiyon]] mula sa Seminaryo ng Maryknoll noong 1980, Sertipiko sa Pag-aaral Pastoral mula sa ''Union Theological'' o Unyong Panteolohiya sa [[Chicago]], Estados Unidos noong 1988, at Doktor ng Ministeryo (DMin) sa [[pag-aaral ng kababaihan]] mula sa Seminaryong Panteolohiya ng San Francisco noong 1993. Pinamagatang "''The Development of Women's Theological Consciousness within the Ecumenical Association of Third World Theologians''" (Ang Pag-unlad ng Kamalayang Teolohikal ng Kababaihan sa loob ng Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig) ang kaniyang disertasyong doktoral.<ref name=":0" />
[[File:Sisters (Daughters of Mary) Roman Catholic Singing.jpg|thumb|Mga madre ng Maryknoll]]
Noong 1955, itinalaga si Fabella sa Pilipinas at nagturo sa Maryknoll College (ngayo'y [[Miriam College|Kolehiyong Miriam]]) sa [[Lungsod Quezon]] hanggang 1965.<ref name=":1" /> Nagturo siya ng [[heometriya]], [[matematika]] at [[alhebra]] sa mga mag-aaral sa ikalawang taon ng mataas na paaralan. Kabilang sa kaniyang mga naging estudyante sina Patricia Licuanan at Rosario Oreta, na kapwa naging pangulo ng Kolehiyong Miriam, at ang reyna ng kagandahan na si Gemma Cruz.<ref name=":1">{{cite news|last=Aragon-Choudhury|first=Perla|title=100 years of reaching out the Maryknoll way|url=https://newsinfo.inquirer.net/148755/100-years-of-reaching-out-the-maryknoll-way|work=Philippine Daily Inquirer|date=19 Pebrero 2012}}</ref>
Noong [[dekada 1970]], nagsilbi si Fabella bilang tagapag-ugnay ng programa ng ''Ecumenical Association of Third World Theologians'' (Samahang Ekumenikal ng mga Teologo ng Ikatlong Daigdig), at kalaunan ay naging tagapag-ugnay nito sa Asya.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.maryknollsisters.org/sisters/sister-virginia-fabella/|title=Sister Virginia Fabella - Maryknoll Sisters|work=Maryknoll Sisters|access-date=20 Setyembre 2017|language=en-US}}</ref><ref name="Joseph2015">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=bzneCgAAQBAJ&pg=PT241|title=Theologies of the Non-Person: The Formative Years of EATWOT|last=Joseph|first=M.P.|publisher=Palgrave Macmillan|year=2015|isbn=978-1-137-55054-5|location=New York|page=241|language=en}}</ref>
Noon 2012 naging eko-peminista siya at itinaguyod niya ang pangangalaga sa kapaligiran sa mga pamayanang [[mamamalakaya]] sa [[Jalajala]], [[Rizal (lalawigan)|Rizal]], sa pakikipagtulungan sa Pangasiwaan sa Pagpapaunlad sa [[Lawa ng Laguna]].<ref name=":1" />
== Teolohiya ==
Kilala si Fabella sa kaniyang mga akda at pagpatnugot ng mga akda tungkol sa teolohiyang peministang Asyano at teolohiyang postkolonyal. Sa larangan ng [[kristolohiya]], ipinangangatuwiran ni Fabella na hindi nagiging suliranin para sa mga kababaihang Asyano ang pagiging lalaki ni [[Jesus]]. Iminumungkahi niya na "dahil lalaki si Jesus, naging mas mabisa siya sa pagtanggi sa konsepto ng sangkatauhang nakabatay sa pagiging lalaki... [at] ipinakita niya ang landas tungo sa malusog at wastong ugnayan ng lalaki at babae."<ref>{{cite book|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|last=Fabella|first=Virginia|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor1-last=Fabella|editor1-first=Virginia|location=Eugene, Oregon|pages=4|chapter=Christology from an Asian Woman's Perspective|orig-year=1989|editor2-last=Park|editor2-first=Sun Ai Lee|language=en}}</ref>
== Mga akda ==
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2SwLAAAACAAJ|title=Dictionary of Third World Theologies|publisher=Orbis Books|year=2003|isbn=978-1-57075-405-0|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Maryknoll, NY|pages=|editor-last2=Sugirtharajah|editor-first2=R. S.}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=2IZLAwAAQBAJ|title=With Passion and Compassion: Third World Women Doing Theology: Reflections from the Women's Commission of the Ecumenical Association of Third World Theologians|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2006|isbn=978-1-59752-500-8|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|pages=|editor-last2=Oduyoye|editor-first2=Mercy Amba}}
* {{cite book|url=https://books.google.com/books?id=0lWnBgAAQBAJ|title=We Dare to Dream: Doing Theology as Asian Women|publisher=Wipf and Stock Publishers|year=2015|isbn=978-1-4982-1914-3|editor-last1=Fabella|editor-first1=Virginia|location=Eugene, OR|editor-last2=Park|editor-first2=Sun Ai Lee}}
* Teolohiyang peministang Asyano
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
{{Authority control}}
{{DEFAULTSORT:Fabella, Virginia}}
[[Kategorya:Mga madre]]
9z0yrz3uyiddriu3scf16fkk2o2zbzb
Laguna de Bay
0
340999
2241248
2026-11-09T15:06:10Z
Jojit fb
38
Nilipat ni Jojit fb ang pahinang [[Laguna de Bay]] sa [[Lawa ng Laguna]] mula sa redirect: mas Tagalog
2241248
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Lawa ng Laguna]]
ij3yi33jc7d35hjm6dsezf093me8hld
Usapan:Laguna de Bay
1
341000
2241250
2026-11-09T15:06:10Z
Jojit fb
38
Nilipat ni Jojit fb ang pahinang [[Usapan:Laguna de Bay]] sa [[Usapan:Lawa ng Laguna]] mula sa redirect: mas Tagalog
2241250
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Usapan:Lawa ng Laguna]]
4c5qlrefg28y95pvcugbkhmtvtwqgvr
Tagagamit:Ryo Limsnukan/Taller
2
341001
2241260
2026-11-10T03:18:09Z
Ryo Limsnukan
168660
Page for Stella
2241260
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox" style="width: 22em; font-size: 88%; text-align: left; border: 1px solid #d1a3b8; background-color: #fff0f5; margin-left: 1em; margin-bottom: 1em;"
|+ style="font-size: 125%; font-weight: bold; background-color: #ffb6c1; padding: 5px; color: black;" | Magdaline Cherestal
|-
! style="background-color: #ffb6c1; text-align: center;" colspan="2" | Talambuhay
|-
! style="width: 35%; background-color: #ffc0cb;" | Iba pang pangalan
| Stella
|-
! style="background-color: #ffc0cb;" | Petsa ng kapanganakan
| {{birth date|2004|2|14}}
|-
! style="background-color: #ffc0cb;" | Lugar ng kapanganakan
| [[Cap-Haïtien]], [[Haiti]]
|-
! style="background-color: #ffc0cb;" | Nasyonalidad
| Haitian
|-
! style="background-color: #ffc0cb;" | Trabaho
| Guro, modelo, lifeguard, aktibista
|-
! style="background-color: #ffc0cb;" | Taas
| 1.70 m
|-
! style="background-color: #ffc0cb;" | Titulo
| Miss Earth Haiti 2026
|}
Si '''Magdaline Cherestal''' (ipinanganak noong [[Pebrero 14]], [[2004]] sa [[Cap-Haïtien]], [[Haiti]]), na kilala rin bilang '''Stella''', ay isang Haitian na guro, modelo, lifeguard, at aktibista sa komunidad. Itinalaga siya bilang Miss Earth Haiti 2026 at kakatawanin ang [[Haiti]] sa Miss Earth 2026 pageant sa [[Pilipinas]]<ref name="chokarella">[https://www.chokarella.com/2026/10/30/miss-earth-2026-magdaline-cherestal-mise-sur-leducation-environnementale-pour-representer-haiti/ "Miss Earth 2026 : Magdaline Cherestal mise sur l’éducation environnementale pour représenter Haïti"]. Chokarella. Oktubre 30, 2026. (sa Pranses)</ref>.
== Buhay at edukasyon ==
Ipinanganak si Cherestal sa [[Cap-Haïtien]], ngunit lumaki sa Plaine du Cul-de-Sac<ref name="juno7">[https://www.juno7.ht/magdaline-cherestal-miss-earth-2026-haiti/ "Miss Earth 2026 : Magdaline Cherestal représentera Haïti aux Philippines"]. Juno7. Nobyembre 9, 2026. (sa Pranses)</ref>. Nagsimula siyang magtrabaho bilang guro noong 2023, nagtuturo ng mga asignatura tulad ng Aesthetic at Artistic Education, Biology, at Classical Studies. Nagsanay din siya bilang lifeguard, isang tungkuling pinili niya dahil naniniwala siyang mahalaga ang tumulong sa mga tao sa oras ng pangangailangan.
== Karera ==
Sinimulan ni Cherestal ang kanyang karera sa pagmomodelo noong 2019. Sinabi niya na ang isa sa kanyang pinakamalaking hamon ay ang matututong maniwala sa sarili sa kabila ng mga hadlang at kakulangan ng pagkakataon, at itinuro sa kanya ng karanasang ito ang pasensya, disiplina, at pagtitiyaga<ref name="chokarella" />.
== Miss Earth Haiti 2026 ==
Opisyal na itinalaga si Cherestal bilang Miss Earth Haiti 2026 ng organisasyong Miss Haiti Caraibes Hibiscus<ref name="juno7" />. Sa isang panayam, sinabi niya na ang pagkakatalaga ay nagpamulat sa kanya sa responsibilidad ng pagkatawan sa isang buong bansa at ng "pagpapasikat sa Haiti" sa mundo<ref name="chokarella" />.
Naghahanda siya para sa internasyonal na kompetisyon sa pamamagitan ng pagpapaunlad ng kanyang pisikal, intelektwal, kultural, at emosyonal na presentasyon, habang pinapabuti ang kanyang Ingles at pinapalalim ang kanyang kaalaman sa mga isyung pangkalikasan. Layunin niyang maging boses para sa kalikasan at magbahagi ng ibang imahe ng kanyang bansa<ref name="chokarella" />.
== Adbokasiya sa kalikasan: "Eco Passport – Love in Action" ==
Ang kanyang plataporma para sa Miss Earth ay tinatawag na "Eco Passport – Love in Action", isang inisyatibong nagsasama ng ekoturismo, environmental education, at mga aksyong pangkomunidad<ref name="smarthaiti">[https://smarthaiti.com/ "Magdaline Cherestal représentera Haïti aux Philippines"]. SmartHaiti. Nobyembre 9, 2026. (sa Pranses)</ref>. Layunin ng proyekto na hikayatin ang mga kabataan na tuklasin ang natural at kultural na pamana ng Haiti, matuto tungkol sa proteksyon ng biodiversity, at lumahok sa mga konkretong aksyon tulad ng pagtatanim ng puno at paglilinis ng pampublikong espasyo. Binubuod ni Cherestal ang pilosopiya ng kanyang adbokasiya sa pariralang: "Ang pagmamahal sa Lupa ay hindi lamang dapat ipahayag, ito ay dapat ipakita."<ref name="chokarella" />
== Mga sanggunian ==
<references />
[[Kategorya:Mga modelo mula sa Haiti]]
[[Kategorya:Mga kalahok sa Miss Earth]]
[[Kategorya:Mga tao mula sa Cap-Haïtien]]
bta2kh6i5yyuw4qjo7gpz66p7pjlmcn
Lucchese 1905
0
341002
2241267
2026-11-10T05:51:05Z
Ryomaandres
8044
Ikinakarga sa [[Lucchese Calcio]]
2241267
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Lucchese Calcio]]
9u829b3jvsfrombje0buprc3xrw5met
Mantova 1911
0
341003
2241268
2026-11-10T05:52:47Z
Ryomaandres
8044
Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1384701507|Mantova 1911]]"
2241268
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Mantova 1911''', karaniwang tinutukoy bilang '''Mantova''', ay isang Italyanong propesyonal na club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mantua]] (Italyano: ''Mantova''), [[Lombardia]]. Ang Mantova ay naglaro nang magkakasunod sa [[Serie A]] mula sa kapanahunan ng 1961–62 hanggang 1964–65, at mula sa kapanahunan ng 1966–67 hanggang 1967–68 bilang '''Associazione Calcio Mantova''', nang ang koponan ay tinawag na "Munting Brazil", dahil ang estilo ng paglalaro nito ay nagpapaalala sa futbol ng Brazil.
== Mga sanggunian ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website|https://www.mantova1911.club}} {{In lang|it}}
* History of the football in Mantova[link removed] {{In lang|it}} (archived)
{{Serie B}}{{Serie C}}{{Authority control}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
7awdgiriusj23g4dyw9oi70rf4ovgkm
2241269
2241268
2026-11-10T05:53:23Z
Ryomaandres
8044
2241269
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football club||clubname=Mantova|image=Mantova 1911 crest.svg|upright=0.7|fullname=Mantova 1911 [[Società a responsabilità limitata|S.r.l.]]|nickname=''I Virgiliani'' (The [[Virgil]]ians) <br /> ''I Biancorossi'' (The White and Reds) <br /> ''I Biancobandati'' (The White-Banded)|founded={{start date and years ago|df=yes|1911}}, as ''Associazione Mantovana del Calcio''<br>{{start date and years ago|df=yes|1994}}, as ''Mantova Calcio''<br>{{start date and years ago|df=yes|2010}}, as ''Mantova Football Club''<br>{{start date and years ago|df=yes|2017}}, as ''Mantova 1911''|stadium=[[Stadio Danilo Martelli|Stadio Danilo Martelli – Pata Stadium]]|capacity=14,884|owner=FP73 S.r.l.|chrtitle=President|chairman=Filippo Piccoli|mgrtitle=Head coach|manager=[[Francesco Modesto]]|league={{Italian football updater|Mantova}}|season={{Italian football updater|Mantova2}}|position={{Italian football updater|Mantova3}}|current=2025–26 Mantova 1911 season|website={{URL|https://www.mantova1911.club|mantova1911.club}}|pattern_la1=_mantova2627h|pattern_b1=_mantova2627h|pattern_ra1=_mantova2627h|pattern_sh1=_mantova2627h|pattern_so1=_mantova2627hl|socks1=FFFFFF|pattern_la2=_mantova2627a|pattern_b2=_mantova2627a|pattern_ra2=_mantova2627a|pattern_sh2=_mantova2627a|pattern_so2=_mantova2627al|socks2=FF0000|pattern_la3=|pattern_b3=|pattern_ra3=|pattern_sh3=|pattern_so3=|socks3=}}Ang '''Mantova 1911''', karaniwang tinutukoy bilang '''Mantova''', ay isang Italyanong propesyonal na club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mantua]] (Italyano: ''Mantova''), [[Lombardia]]. Ang Mantova ay naglaro nang magkakasunod sa [[Serie A]] mula sa kapanahunan ng 1961–62 hanggang 1964–65, at mula sa kapanahunan ng 1966–67 hanggang 1967–68 bilang '''Associazione Calcio Mantova''', nang ang koponan ay tinawag na "Munting Brazil", dahil ang estilo ng paglalaro nito ay nagpapaalala sa futbol ng Brazil.
== Mga sanggunian ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website|https://www.mantova1911.club}} {{In lang|it}}
* History of the football in Mantova[link removed] {{In lang|it}} (archived)
{{Serie B}}{{Serie C}}{{Authority control}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
mm1s0ez30ng6d212dtxe6ees4262lhk
2241270
2241269
2026-11-10T05:53:48Z
Ryomaandres
8044
2241270
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football club||clubname=Mantova|image=Mantova 1911 crest.svg|upright=0.7|fullname=Mantova 1911 [[Società a responsabilità limitata|S.r.l.]]|nickname=''I Virgiliani'' (The [[Virgil]]ians) <br /> ''I Biancorossi'' (The White and Reds) <br /> ''I Biancobandati'' (The White-Banded)|founded={{start date and years ago|df=yes|1911}}, as ''Associazione Mantovana del Calcio''<br>{{start date and years ago|df=yes|1994}}, as ''Mantova Calcio''<br>{{start date and years ago|df=yes|2010}}, as ''Mantova Football Club''<br>{{start date and years ago|df=yes|2017}}, as ''Mantova 1911''|stadium=[[Stadio Danilo Martelli|Stadio Danilo Martelli – Pata Stadium]]|capacity=14,884|owner=FP73 S.r.l.|chrtitle=President|chairman=Filippo Piccoli|mgrtitle=Head coach|manager=[[Francesco Modesto]]|league={{Italian football updater|Mantova}}|season={{Italian football updater|Mantova2}}|position={{Italian football updater|Mantova3}}|current=2025–26 Mantova 1911 season|website={{URL|https://www.mantova1911.club|mantova1911.club}}|pattern_la1=_mantova2627h|pattern_b1=_mantova2627h|pattern_ra1=_mantova2627h|pattern_sh1=_mantova2627h|pattern_so1=_mantova2627hl|socks1=FFFFFF|pattern_la2=_mantova2627a|pattern_b2=_mantova2627a|pattern_ra2=_mantova2627a|pattern_sh2=_mantova2627a|pattern_so2=_mantova2627al|socks2=FF0000|pattern_la3=|pattern_b3=|pattern_ra3=|pattern_sh3=|pattern_so3=|socks3=}}Ang '''Mantova 1911''', karaniwang tinutukoy bilang '''Mantova''', ay isang Italyanong propesyonal na club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mantua]] (Italyano: ''Mantova''), [[Lombardia]]. Ang Mantova ay naglaro nang magkakasunod sa [[Serie A]] mula sa kapanahunan ng 1961–62 hanggang 1964–65, at mula sa kapanahunan ng 1966–67 hanggang 1967–68 bilang '''Associazione Calcio Mantova''', nang ang koponan ay tinawag na "Munting Brazil", dahil ang estilo ng paglalaro nito ay nagpapaalala sa futbol ng Brazil.
Mula noong 2010, dalawang beses na nalugi ang club at patuloy na naglaro sa pagitan ng [[Serie D]], [[Lega Pro Seconda Divisione]], at ng bagong [[Serie C]] sa ilalim ng pangalang '''Mantova FC''' at, mula noong 2017, Mantova noong 1911. Pagkatapos ng isa pang pagbaba sa Serie D noong 2023, ang club ay muling tinanggap sa ikatlong dibisyon, agad itong nanalo at bumalik sa [[Serie B]] noong 2024 pagkatapos ng 14 na taon.
== Mga sanggunian ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website|https://www.mantova1911.club}} {{In lang|it}}
* History of the football in Mantova[link removed] {{In lang|it}} (archived)
{{Serie B}}{{Serie C}}{{Authority control}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
j0u7yvlue9qxs8vwb7dmb83l7nsiclo
2241271
2241270
2026-11-10T05:54:59Z
Ryomaandres
8044
2241271
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football club||clubname=Mantova|image=Mantova 1911 crest.svg|upright=0.7|fullname=Mantova 1911 [[Società a responsabilità limitata|S.r.l.]]|nickname=''I Virgiliani'' (The [[Virgil]]ians) <br /> ''I Biancorossi'' (The White and Reds) <br /> ''I Biancobandati'' (The White-Banded)|founded={{start date and years ago|df=yes|1911}}, as ''Associazione Mantovana del Calcio''<br>{{start date and years ago|df=yes|1994}}, as ''Mantova Calcio''<br>{{start date and years ago|df=yes|2010}}, as ''Mantova Football Club''<br>{{start date and years ago|df=yes|2017}}, as ''Mantova 1911''|stadium=[[Stadio Danilo Martelli|Stadio Danilo Martelli – Pata Stadium]]|capacity=14,884|owner=FP73 S.r.l.|chrtitle=President|chairman=Filippo Piccoli|mgrtitle=Head coach|manager=[[Francesco Modesto]]|league={{Italian football updater|Mantova}}|season={{Italian football updater|Mantova2}}|position={{Italian football updater|Mantova3}}|current=2025–26 Mantova 1911 season|website={{URL|https://www.mantova1911.club|mantova1911.club}}|pattern_la1=_mantova2627h|pattern_b1=_mantova2627h|pattern_ra1=_mantova2627h|pattern_sh1=_mantova2627h|pattern_so1=_mantova2627hl|socks1=FFFFFF|pattern_la2=_mantova2627a|pattern_b2=_mantova2627a|pattern_ra2=_mantova2627a|pattern_sh2=_mantova2627a|pattern_so2=_mantova2627al|socks2=FF0000|pattern_la3=|pattern_b3=|pattern_ra3=|pattern_sh3=|pattern_so3=|socks3=}}Ang '''Mantova 1911''', karaniwang tinutukoy bilang '''Mantova''', ay isang Italyanong propesyonal na club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mantua]] (Italyano: ''Mantova''), [[Lombardia]]. Ang Mantova ay naglaro nang magkakasunod sa [[Serie A]] mula sa kapanahunan ng 1961–62 hanggang 1964–65, at mula sa kapanahunan ng 1966–67 hanggang 1967–68 bilang '''Associazione Calcio Mantova''', nang ang koponan ay tinawag na "Munting Brazil", dahil ang estilo ng paglalaro nito ay nagpapaalala sa futbol ng Brazil.
Mula noong 2010, dalawang beses na nalugi ang club at patuloy na naglaro sa pagitan ng [[Serie D]], [[Lega Pro Seconda Divisione]], at ng bagong [[Serie C]] sa ilalim ng pangalang '''Mantova FC''' at, mula noong 2017, Mantova noong 1911. Pagkatapos ng isa pang pagbaba sa Serie D noong 2023, ang club ay muling tinanggap sa ikatlong dibisyon, agad itong nanalo at bumalik sa [[Serie B]] noong 2024 pagkatapos ng 14 na taon.
== Kasaysayan ==
Itinatag ang Mantova noong 1911. Naglaro sila sa [[Serie A]] sa loob ng pitong kapanahunan: [[1961–62 Serie A|1961–62]], [[1962–63 Serie A|1962–63]], [[1963–64 Serie A|1963–64]], [[1964–65 Serie A|1964–65]], [[1966–67 Serie A|1966–67]], [[1967–68 Serie A|1967–68]], at [[1971–72 Serie A|1971–72]], na binansagan noong unang panahon nito bilang "Munting Brazil" ("''Piccolo Brasile''"). Ang berdeng at dilaw na kamiseta ay talagang nakapagpapalala sa panahong iyon, sa ngayon ang pinakamahusay sa kasaysayan ng koponan. Ang Mantova ay naglaro rin ng walong kapanahunan sa [[Serie B]], kung saan napanaluhan nito ang titulo noong [[1970–71 Serie B|1970–71]].
== Mga sanggunian ==
<templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website|https://www.mantova1911.club}} {{In lang|it}}
* History of the football in Mantova[link removed] {{In lang|it}} (archived)
{{Serie B}}{{Serie C}}{{Authority control}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
98kexltpfzr8expe9m9ht6xwh654g03
Usapan:Talaan ng mga Titulado ng Miss Universe
1
341004
2241272
2026-11-10T06:54:46Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Isinalinwikang pahina|en|List of Miss Universe titleholders}}
2241272
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|List of Miss Universe titleholders}}
ggdbhvvkm750fy4d6t32xv1zwm15f4u
Usapan:Pinoy Big Brother: Collab Edition 3.0
1
341005
2241281
2026-11-10T07:20:23Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Isinalinwikang pahina|en|Pinoy Big Brother: Collab 3.0}}
2241281
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|Pinoy Big Brother: Collab 3.0}}
n1zskb0yui7h2ra8iv6cy9sco1gqc87
Usapan:Sparkle GMA Artist Center
1
341006
2241284
2026-11-10T07:24:40Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Isinalinwikang pahina|en|Sparkle GMA Artist Center}}
2241284
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|Sparkle GMA Artist Center}}
kayovpkb23mglytjcnsw63s6ixubi8s
Vince Maristela
0
341007
2241286
2026-11-10T07:31:07Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Infobox person | name = Vince Maristela | image = | caption = | birth_name = Vince Maristela | birth_date = {{birth date and age|2000|3|7}} | birth_place = [[Cainta, Rizal]], [[Pilipinas]] | nationality = [[Pilipino]] | occupation = [[Aktor]] | years_active = 2020-kasalukuyan | other_names = Vince | height = {{height|m=1.78}} | agent = | website = {{Instagram|vincemaristela}} }} '''Vince Maristela''' ay (isinilang ika Marso 7, 2000), ay isang Pilipinong aktor sa Pilipina...
2241286
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Vince Maristela
| image =
| caption =
| birth_name = Vince Maristela
| birth_date = {{birth date and age|2000|3|7}}
| birth_place = [[Cainta, Rizal]], [[Pilipinas]]
| nationality = [[Pilipino]]
| occupation = [[Aktor]]
| years_active = 2020-kasalukuyan
| other_names = Vince
| height = {{height|m=1.78}}
| agent =
| website = {{Instagram|vincemaristela}}
}}
'''Vince Maristela''' ay (isinilang ika Marso 7, 2000), ay isang Pilipinong aktor sa [[Pilipinas]] sa istasyon ng [[GMA Network]] sa ilalim ng ahensyang GMA Artist Center, [[Sparkle]].<ref>https://www.gmanetwork.com/sparkle/artists/vincemaristela</ref>
==Karera==
Si Maristela ay unang nakita sa himpilan ng GMA Artist Center ng GMA Network ng Sparkle, ay napanood sa ''All-Out Sundays'', ''Love Before Sunrise'' bilang Memot, ''Luv Is'', bilang Tristan Matteo at ''Encantadia Chronicles: Sang're'' bilang Akiro.<ref>https://mydramalist.com/people/115557-vince-maristela</ref>
==Pilmograpiya==
===Telebisyon===
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! Taon !! Pamagat !! Ginampanan !! Himpilan
|-
| 2024 || ''Encantadia Chronicles: Sang're'' || Akiro || rowspan="5"| [[GMA Network]]
|-
| rowspan="3"| 2023 || ''Luv Is'' || Tristan Matteo
|-
| ''Love Before Sunrise'' || Memot Sulit
|-
| ''All-Out Sundays'' || rowspan="2"| kanyang sarili
|-
| 2022 || ''[[Sparkle|GMA Artist Center Sparkle]]''
|}
==Tingnan rin==
* [[Allen Ansay]]
* [[Wikipedia:Balangkas/Saviour Ramos|Saviour Ramos]]
==Sanggunian==
{{reflist}}
==Talababa==
* {{IMDb name|2709656}}
{{DEFAULTSORT:Maristela, Vince}}
[[Kategorya:Ipinanganak noong 2000]]
[[Kategorya:Mga Pilipino]]
[[Kategorya:Mga Tagalog]]
[[Kategorya:Mga batang artista mula sa Pilipinas]]
[[Kategorya:Mga lalaking modelo sa Pilipinas]]
67qbdefrdecg0xk1q9scfiqcck015xe
Usapan:Vince Maristela
1
341008
2241287
2026-11-10T07:31:34Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Isinalinwikang pahina|en|Vince Maristela}}
2241287
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|Vince Maristela}}
0sqkjooeg3k46uayhuj9pdn3b89us19
Saviour Ramos
0
341009
2241288
2026-11-10T07:32:19Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Infobox person | name = Saviour Ramos | image = | caption = | birth_name = Wendell Saviour Magdangal Ramos | birth_date = {{birth date and age|1999|8|16}} | birth_place = [[Pilipinas]] | nationality = [[Pilipino]] | occupation = [[Aktor]] | years_active = 2020-kasalukuyan | family = [[Wendell Ramos]] (father) | height = {{height|m=1.73}} | agent = | website = {{Instagram|saviourxxramos}} }} '''Wendell Saviour Magdangal Ramos''' ay (isinilang ika Agosto 16, 1999), ay isang...
2241288
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Saviour Ramos
| image =
| caption =
| birth_name = Wendell Saviour Magdangal Ramos
| birth_date = {{birth date and age|1999|8|16}}
| birth_place = [[Pilipinas]]
| nationality = [[Pilipino]]
| occupation = [[Aktor]]
| years_active = 2020-kasalukuyan
| family = [[Wendell Ramos]] (father)
| height = {{height|m=1.73}}
| agent =
| website = {{Instagram|saviourxxramos}}
}}
'''Wendell Saviour Magdangal Ramos''' ay (isinilang ika Agosto 16, 1999), ay isang Pilipinong aktor sa [[Pilipinas]] sa istasyon ng [[GMA Network]] sa ilalim ng ahensyang GMA Artist Center. Siya ay ang anak ni aktor na si [[Wendell Ramos]].<ref>https://www.gmanetwork.com/sparkle/artists/saviourramos</ref>
==Karera==
Si Ramos ay nakilala sa himpilan ng GMA Artist Center ng GMA Network ng Sparkle, Taon 2023 siya ay gumanap bilang si Ape (meaid man) sa [[Raya Sirena]] at kasalukuyang napapanood sa Black Rider bilang si Pablo Armas.<ref>https://mydramalist.com/people/50185-saviour-ramos</ref>
==Pilmograpiya==
===Telebisyon===
{| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;"
|-
! Taon !! Pamagat !! Ginampanan !! Himpilan
|-
| 2024 || ''Black Rider'' || Pablo Armas || rowspan="7"| [[GMA Network]]
|-
| rowspan="6"| 2023 || ''AraBella || Ed
|-
| ''[[Bubble Gang]]'' || rowspan="2"| kanyang sarili
|-
| ''All-Out Sundays''
|-
| ''[[Raya Sirena]]'' || Ape (mermaid man)
|-
| ''The Fake Life'' || Caloy
|-
| ''[[Sparkle]]'' || kanyang sarili
|}
==Tingnan rin==
* [[Anjay Anson]]
* [[Miggs Cuaderno]]
* [[Wikipedia:Balangkas/Vince Maristela|Vince Maristela]]
==Sanggunian==
{{reflist}}
==Talababa==
* {{IMDb name|11919940}}
{{DEFAULTSORT:Ramos, Saviour}}
[[Kategorya:Ipinanganak noong 1999]]
[[Kategorya:Mga Pilipino]]
[[Kategorya:Mga Tagalog]]
[[Kategorya:Mga batang artista mula sa Pilipinas]]
[[Kategorya:Mga lalaking modelo sa Pilipinas]]
850cgslra6ez725vu7qj64g80iyqjbi
Usapan:Will Ashley
1
341010
2241292
2026-11-10T07:36:37Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Isinalinwikang pahina|en|Will Ashley (actor)}}
2241292
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|Will Ashley (actor)}}
j08re5g9n2zlygsnbovyx94ncgr6633
Usapan:Esnyr
1
341011
2241293
2026-11-10T07:37:26Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Isinalinwikang pahina|en|Esnyr}}
2241293
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|Esnyr}}
7cw7d9ikjy2y54lkuwbj3ip6d70zdzb
Usapan:Emilio Daez
1
341012
2241294
2026-11-10T07:38:44Z
Ivan P. Clarin
84769
Bagong pahina: {{Isinalinwikang pahina|en|Emilio Daez}} {{Isinalinwikang pahina|simple|Emilio Daez}}
2241294
wikitext
text/x-wiki
{{Isinalinwikang pahina|en|Emilio Daez}}
{{Isinalinwikang pahina|simple|Emilio Daez}}
iznbfjgjj8oaiv13bfv8uu7exrtodv5
ACR Messina
0
341013
2241322
2026-11-10T10:15:17Z
Ryomaandres
8044
Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1380962421|ACR Messina]]"
2241322
wikitext
text/x-wiki
Ang '''Associazioni Calcio Riunite Messina Srl''' ay isang club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mesina]], [[Sicilia]], [[Italya]], na nakikipagkumpitensiya sa Serie D, ang ikaapat na baitang ng [[Sistema ng ligang futbol ng Italya|sistema ng liga ng futbol ng Italya]].
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website}} {{In lang|it}}
* {{Commonscatinline}}
<templatestyles src="Module:Portal bar/styles.css"></templatestyles> {{Serie D teamlist}}{{Serie C teamlist}}{{Serie B teamlist}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
btjc1ig6jwf67u46h07ehq4c0wq5ssu
2241323
2241322
2026-11-10T10:15:48Z
Ryomaandres
8044
2241323
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football club
| clubname = Messina
| nickname = ''Giallorossi'' (Yellow-red)<br />''Biancoscudati'' (White-shield)
| ground = [[Stadio San Filippo|Stadio Comunale San Filippo-Franco Scoglio]],<br />[[Messina, Italy]]
| capacity = 38,722<ref name=ministero>[http://www.osservatoriosport.interno.it/allegati/impianti/impianti_superiori_7500.pdf Impianti superiori a 7500] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110721225554/http://www.osservatoriosport.interno.it/allegati/impianti/impianti_superiori_7500.pdf |date=21 July 2011 }} osservatoriosport.interno.it</ref>
| image = Logo of ACR Messina.svg
| image_size = 150px
| fullname = Associazioni Calcio Riunite Messina S.r.l.
| founded = 1900 as ''Messina F.C.''<br />2017 as ''A.C.R. Messina''
| owner = Racing City Group
| chairman = Justin Davis
| mgrtitle = Head coach
| manager = Giuseppe Romano
| league = {{Italian football updater|Messina}}
| season = {{Italian football updater|Messina2}}
| position = {{Italian football updater|Messina3}}
| website = {{Official URL}}
<!-- Livrea delle divise -->
<!--Divisa Casalinga-->| pattern_la1 = _messina1516a2
| pattern_b1 = _messina1516a2
| pattern_ra1 = _messina1516a2
| pattern_sh1 = _acrmessina1920s
| pattern_so1 =
| leftarm1 =
| body1 =
| rightarm1 =
| shorts1 =
| socks1 = 000000
<!-- Divisa da trasferta -->| pattern_la2 = _messina1516a
| pattern_b2 = _acrmessina19202
| pattern_ra2 = _messina1516a
| pattern_sh2 = _messina1516a
| pattern_so2 =
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = 000000
| socks2 = FF0000
| current = 2025–26 ACR Messina season
}}
Ang '''Associazioni Calcio Riunite Messina Srl''' ay isang club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mesina]], [[Sicilia]], [[Italya]], na nakikipagkumpitensiya sa Serie D, ang ikaapat na baitang ng [[Sistema ng ligang futbol ng Italya|sistema ng liga ng futbol ng Italya]].
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website}} {{In lang|it}}
* {{Commonscatinline}}
<templatestyles src="Module:Portal bar/styles.css"></templatestyles> {{Serie D teamlist}}{{Serie C teamlist}}{{Serie B teamlist}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
4ug3jhssyfpptuf1sthjomfadssbu0d
2241324
2241323
2026-11-10T10:16:56Z
Ryomaandres
8044
2241324
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football club
| clubname = Messina
| nickname = ''Giallorossi'' (Yellow-red)<br />''Biancoscudati'' (White-shield)
| ground = [[Stadio San Filippo|Stadio Comunale San Filippo-Franco Scoglio]],<br />[[Messina, Italy]]
| capacity = 38,722<ref name=ministero>[http://www.osservatoriosport.interno.it/allegati/impianti/impianti_superiori_7500.pdf Impianti superiori a 7500] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110721225554/http://www.osservatoriosport.interno.it/allegati/impianti/impianti_superiori_7500.pdf |date=21 July 2011 }} osservatoriosport.interno.it</ref>
| image = Logo of ACR Messina.svg
| image_size = 150px
| fullname = Associazioni Calcio Riunite Messina S.r.l.
| founded = 1900 as ''Messina F.C.''<br />2017 as ''A.C.R. Messina''
| owner = Racing City Group
| chairman = Justin Davis
| mgrtitle = Head coach
| manager = Giuseppe Romano
| league = {{Italian football updater|Messina}}
| season = {{Italian football updater|Messina2}}
| position = {{Italian football updater|Messina3}}
| website = {{Official URL}}
<!-- Livrea delle divise -->
<!--Divisa Casalinga-->| pattern_la1 = _messina1516a2
| pattern_b1 = _messina1516a2
| pattern_ra1 = _messina1516a2
| pattern_sh1 = _acrmessina1920s
| pattern_so1 =
| leftarm1 =
| body1 =
| rightarm1 =
| shorts1 =
| socks1 = 000000
<!-- Divisa da trasferta -->| pattern_la2 = _messina1516a
| pattern_b2 = _acrmessina19202
| pattern_ra2 = _messina1516a
| pattern_sh2 = _messina1516a
| pattern_so2 =
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = 000000
| socks2 = FF0000
| current = 2025–26 ACR Messina season
}}
Ang '''Associazioni Calcio Riunite Messina Srl''' ay isang club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mesina]], [[Sicilia]], [[Italya]], na nakikipagkumpitensiya sa Serie D, ang ikaapat na baitang ng [[Sistema ng ligang futbol ng Italya|sistema ng liga ng futbol ng Italya]].
== Kasaysayan ==
=== Futbol sa Mesina ===
{{Pangunahin|Kasaysayan ng ACR Messina}}
Ang pinagmulan ng koponan ay nagsimula pa noong 1900, nang itinatag ang '''Messina Football Club''' sa lungsod. Ginugol ng club ang halos lahat ng pag-iral nito sa mas mababang mga liga ng [[futbol sa Italya]]. Huli silang nakipagkumpitensiya sa [[Serie B]] noong 2007–08, na sumunod sa tatlong magkakasunod na season sa [[Serie A|Serie A.]] Noong Hulyo 2008, hindi isinama ang Messina sa propesyonal na futbol dahil sa mga isyung pampinansiya, at kalaunan ay nairehistro sa amateur na [[Serie D]].{{Fact|date=August 2025}}
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website}} {{In lang|it}}
* {{Commonscatinline}}
<templatestyles src="Module:Portal bar/styles.css"></templatestyles> {{Serie D teamlist}}{{Serie C teamlist}}{{Serie B teamlist}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
9objqradbq1yad5ct6njnejcnuo74w4
2241325
2241324
2026-11-10T10:17:48Z
Ryomaandres
8044
/* Futbol sa Mesina */
2241325
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football club
| clubname = Messina
| nickname = ''Giallorossi'' (Yellow-red)<br />''Biancoscudati'' (White-shield)
| ground = [[Stadio San Filippo|Stadio Comunale San Filippo-Franco Scoglio]],<br />[[Messina, Italy]]
| capacity = 38,722<ref name=ministero>[http://www.osservatoriosport.interno.it/allegati/impianti/impianti_superiori_7500.pdf Impianti superiori a 7500] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110721225554/http://www.osservatoriosport.interno.it/allegati/impianti/impianti_superiori_7500.pdf |date=21 July 2011 }} osservatoriosport.interno.it</ref>
| image = Logo of ACR Messina.svg
| image_size = 150px
| fullname = Associazioni Calcio Riunite Messina S.r.l.
| founded = 1900 as ''Messina F.C.''<br />2017 as ''A.C.R. Messina''
| owner = Racing City Group
| chairman = Justin Davis
| mgrtitle = Head coach
| manager = Giuseppe Romano
| league = {{Italian football updater|Messina}}
| season = {{Italian football updater|Messina2}}
| position = {{Italian football updater|Messina3}}
| website = {{Official URL}}
<!-- Livrea delle divise -->
<!--Divisa Casalinga-->| pattern_la1 = _messina1516a2
| pattern_b1 = _messina1516a2
| pattern_ra1 = _messina1516a2
| pattern_sh1 = _acrmessina1920s
| pattern_so1 =
| leftarm1 =
| body1 =
| rightarm1 =
| shorts1 =
| socks1 = 000000
<!-- Divisa da trasferta -->| pattern_la2 = _messina1516a
| pattern_b2 = _acrmessina19202
| pattern_ra2 = _messina1516a
| pattern_sh2 = _messina1516a
| pattern_so2 =
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = 000000
| socks2 = FF0000
| current = 2025–26 ACR Messina season
}}
Ang '''Associazioni Calcio Riunite Messina Srl''' ay isang club ng [[futbol]] na nakabase sa [[Mesina]], [[Sicilia]], [[Italya]], na nakikipagkumpitensiya sa Serie D, ang ikaapat na baitang ng [[Sistema ng ligang futbol ng Italya|sistema ng liga ng futbol ng Italya]].
== Kasaysayan ==
=== Futbol sa Mesina ===
{{Pangunahin|Kasaysayan ng ACR Messina}}
Ang pinagmulan ng koponan ay nagsimula pa noong 1900, nang itinatag ang '''Messina Football Club''' sa lungsod. Ginugol ng club ang halos lahat ng pag-iral nito sa mas mababang mga liga ng [[futbol sa Italya]]. Huli silang nakipagkumpitensiya sa [[Serie B]] noong 2007–08, na sumunod sa tatlong magkakasunod na season sa [[Serie A|Serie A.]] Noong Hulyo 2008, hindi isinama ang Messina sa propesyonal na futbol dahil sa mga isyung pampinansiya, at kalaunan ay nairehistro sa amateur na [[Serie D]].{{Fact|date=August 2025}}
Ang pinakamalayong narating ng Messina sa [[Coppa Italia]] ay ang huling 16. Nakamit ito noong dekada 2000. Noong nakaraan, nakarating din sila sa semi-finals sa [[Coppa Italia Serie C]].<ref>{{Cite web |title=Messina Story |url=http://web.tiscali.it/Messinastory/indicecoppa/tabelle/cop9899.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190717173326/http://web.tiscali.it/Messinastory/indicecoppa/tabelle/cop9899.htm |archive-date=17 July 2019 |access-date=6 February 2007}}</ref>
Ang Messina ay lumabas sa nangungunang liga ng Italya, ang Serie A, sa kabuuang limang kapanahunan. Ang unang pagsali ng club sa liga ay noong dekada '60; ang pangalawa ay nagsimula noong dekada '00. Ang pinakamataas na posisyon na natapos nila ay ika-7.<ref>[https://www.rsssf.org/tablesm/messina.html RSSSF.com] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070612101657/http://www.rsssf.com/tablesm/messina.html|date=12 June 2007}}</ref>
== Mga sanggunian ==
{{Reflist}}
== Mga panlabas na link ==
* {{Official website}} {{In lang|it}}
* {{Commonscatinline}}
<templatestyles src="Module:Portal bar/styles.css"></templatestyles> {{Serie D teamlist}}{{Serie C teamlist}}{{Serie B teamlist}}{{Serie A}}
[[Kategorya:Mga artikulo na may maikling paglalarawan]]
6esyn4lu7d9kixxy1h8j9617jw8g5z2