lipu Wikipesija tokwiki https://tok.wikipedia.org/wiki/lipu_open MediaWiki 1.46.0-wmf.24 case-sensitive Media ilo toki jan jan la toki pali pali la toki sitelen sitelen la toki MediaWiki MediaWiki la toki kipisi kipisi la toki nasin ilo nasin ilo la toki kulupu kulupu la toki nimi nimi la toki TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk misa tu 0 75 64576 64470 2026-04-29T00:01:04Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 64576 wikitext text/x-wiki {{poki sona jan| | nimi jan = misa tu | nimi mama = Major General Liwa’ Alufah Musk | sitelen = | kalama = | ma = ma Kanata | pali = [[sona toki]] | ma pi kama lon = [[ma Nupansuwi]] lon [[ma Kanata]] | tenpo suno pi kama lon = tenpo sike 1978, tenpo mun 11, tenpo suno 1 | kulupu = | jan olin = | mama = | jan lili = | kulupu mama = | sitelen nimi = |jan li sona e ona tan=ona li pali e [[toki pona]]|toki=[[toki Alapi]], [[toki Kantun]], [[toki Netelan]], [[toki Malasija]], [[toki Kanse]], [[toki Inli]], [[toki Epelanto]], [[toki Epanja]], [[toki Tosi]], [[toki pona]]}} {{nimi ijo|'''mama Sonja''' anu '''lili Sonja'''|Sonja Lang|toki Inli}}<ref>[http://tokipona.org/madame_lang#call jan o nimi seme e mi]</ref> anu '''kon pona''' anu '''misa tu''' anu '''anpa sewi''' anu '''kulupu Sonjalanko''' anu '''nimi ala pona''' anu '''wasowelĩ''' anu '''mama toki''' anu '''anpa sewi Amatula''' anu '''anpa Ama''' li [[sona toki]] li pali pi [[ante toki]] tan [[ma Kanata]] li mama pi [[toki pona]]. tenpo pini la nimi ona pi toki mama ona li ''Sonja Elen Kisa.'' tenpo ni la, ona li ante tawa ''Sonja Lang.'' ona li sitelen e [[lipu pu]] e [[lipu ku]] e [[lipu su]] e [[nimi ali pu n a]] e [[lipu u]]. toki pi mama meli ona li [[toki Kanse]]. toki pi mama mije li [[toki Inli]]. ona li pali li awen e lipu pi toki pona. ona li lon [[nasin sewi Pawa]].<ref>[https://tokipona.org/small_world_language.html#change] toki pona:--a small world language.--Strengths of Esperanto and Toki Pona--Leadership’s response to change.--Toki Pona--Personal views.(toki Inli)</ref> ==tenpo pini== misa tu li kama lon lon {{nimi ijo|ma tomo Monton|Moncton}} lon [[ma Nupansuwi]] lon ma Kanata.<ref name="3-60">[https://archive.ph/20091115031837/http://en.tokipona.org/wiki/3-60 "3-60 Toki Pona"] ''en.tokipona.org''. tan tenpo 2009-11-15. awen pi [http://en.tokipona.org/wiki/3-60 lipu ni] lon tenpo 2009-11-15.</ref> kulupu mama ona li toki kepeken toki tu. ona li kama sona e toki tu tu wan. ona li [[toki Alapi]] li [[toki Epelanto]] li [[toki Kantun]] li [[toki Netelan]] li [[toki Tosi]].<ref name="3-60"/> ona li ken toki e toki luka: ona luka li toki Kanse pi ma Kanata li [[toki Malasija]] li [[toki Epelanto]] li [[toki Tosi]] li [[toki Inli]]. ===mama pi toki pona=== tenpo sike nanpa 2001 la ona li [[pilin ike mute]] li open pali e toki pona tan ni: ona li wile pona e pilin ona. tenpo sike ni la ona li pana e toki tawa [[kulupu pi ilo sona|lipu ilo]]. {{nimi ijo|[[nasin Sapi-Wa]]|Sapir-Whorf hypothesis}} la jan li kama sona e toki pona la pilin ona li kama pona.<ref>[https://archive.ph/20180308164359/https://www.canil.ca/what-is-a-language/ "What is a Language?"]. Canada Institute of Linguistics. tan tenpo 2018-03-08. awen pi [https://www.canil.ca/what-is-a-language/ lipu ni] lon tenpo 2018-03-08.</ref> mama Sonja li mama pi toki pona. taso, ona li lawa ala e ona. jan ante li pali e ijo mute pi toki pona. ==lipu== * [[lipu pu]] (tenpo sike nanpa 2014) * [[lipu ku]] (tenpo sike nanpa 2022) * [[lipu su]] (open lon tenpo sike nanpa 2024) ===tenpo kama=== *[[lipu pu sin]] (ken la, tenpo sike nanpa 2026)<ref>[https://bsky.app/profile/tokipona.org/post/3lfxnzio5j222]</ref> ==tan sona== <references/> ==lipu ante== * [http://lang.sg/ lipu ona] * [https://tokipona.org/ lipu ona pi toki pona] {{DEFAULTSORT:Sonja}} [[kulupu:jan pi sona toki]] [[kulupu:mama pi toki sin]] [[kulupu:jan pi sitelen toki]] [[kulupu:jan pi toki pona]] [[kulupu:jan pi toki Epelanto]] o6itv4sghnjytfqpg1ljovydxb5qiwr toki:ma Oselija 1 87 64567 52819 2026-04-28T13:50:57Z Jan Imon 5833 /* nimi lawa */ kipisi sin 64567 wikitext text/x-wiki "ma Niju Sato Welu" en "ma Niju Olan"... ni li pona ala pona? mi sona ala e nasin pona. --[[jan:Jan Api~wikipesija.org|jan Api]] ([[jan la toki:Jan Api~wikipesija.org|toki]]) 2021-05-03T18:19:31 (UTC) nimi li pona, tawa mi.--[[jan:Lowa~wikipesija.org|Lowa]] ([[jan la toki:Lowa~wikipesija.org|toki]]) 2022-03-04T12:50:49 (UTC) mi ken toki la, "ma telo Awapuwa" en "ma telo Simo" li seme? sina ken linluwi e lipu Wikipedia? --[[jan:Lowa~wikipesija.org|Lowa]] ([[jan la toki:Lowa~wikipesija.org|toki]]) 2022-03-04T12:50:49 (UTC) == nimi lawa == mi pilin e ni: nimi lawa li ike, ma Aselija li pona pilin tawa mi ~ [[jan:Jan Imon|Jan Imon]] ([[jan la toki:Jan Imon|toki]]) 2026-04-28T13:50:57 (UTC) d4ww570d536en8k6nggb8zk8iidr0df toki ilo Sawa 0 537 64604 62220 2026-04-29T09:10:12Z Nimmzo 5796 /* lead section */ syntaxhighlight: +line +highlight +copy +comment 64604 wikitext text/x-wiki {{lili ike}} {{kon ante|||toki Sawa}} '''toki ilo Sawa''' ([[toki Inli]]: Java) li [[toki ilo]] mute pi [[ilo sona]]. jan mute li kepeken ona tawa pali mute. jan li wile sitelen kepeken toki ilo Sawa la jan li wile kepeken sitelen "{" li wile kepeken sitelen "}" mute. sitelen anpa li toki [[ilo "toki, ma ale o!"|"toki, ma ale o!"]] kepeken toki ilo Sawa. <syntaxhighlight lang="java" line highlight=3 copy> class HelloWorld { public static void main(String[] args) { System.out.println("toki, ma ale o!"); // display "Hello, world!" } } </syntaxhighlight> ==nimi== nimi ona li tan nimi pi [[telo wawa pimeja]] li nimi "Java" tan ni: jan li pali e lipu ilo la, telo wawa li pona tawa ona. telo pi nimi "Java" li tan [[ma lili Sawa]]. [[kulupu:toki ilo]] 5j6yei519x1dib6km053a55efpw6deh 64605 64604 2026-04-29T09:20:16Z Nimmzo 5796 /* lead section */ String "{" → inline: <syntaxhighlight lang="java" inline>{</syntaxhighlight> 64605 wikitext text/x-wiki {{lili ike}} {{kon ante|||toki Sawa}} '''toki ilo Sawa''' ([[toki Inli]]: Java) li [[toki ilo]] mute pi [[ilo sona]]. jan mute li kepeken ona tawa pali mute. jan li wile sitelen kepeken toki ilo Sawa la jan li wile kepeken sitelen <syntaxhighlight lang="java" inline>{</syntaxhighlight> li wile kepeken sitelen <syntaxhighlight lang="java" inline>}</syntaxhighlight> mute. sitelen anpa li toki [[ilo "toki, ma ale o!"|"toki, ma ale o!"]] kepeken toki ilo Sawa. <syntaxhighlight lang="java" line highlight=3 copy> class HelloWorld { public static void main(String[] args) { System.out.println("toki, ma ale o!"); // display "Hello, world!" } } </syntaxhighlight> ==nimi== nimi ona li tan nimi pi [[telo wawa pimeja]] li nimi "Java" tan ni: jan li pali e lipu ilo la, telo wawa li pona tawa ona. telo pi nimi "Java" li tan [[ma lili Sawa]]. [[kulupu:toki ilo]] r56m55x4ur9a2xmp4nh6gosuydud98e ma Mesiko 0 1213 64594 64544 2026-04-29T06:04:39Z Benscat 3375 mi suli e toki open, mi pana e sitelen pi soweli Kani Lupu, mi tawa e ma kipisi tawa insa 64594 wikitext text/x-wiki {{poki sona ma| | nimi ma = ma Mesiko | nimi mama = México | ma = ma | sitelen = | toki pi anpa sitelen = | len ma = [[sitelen:Flag of Mexico.svg|130px]] | sitelen lawa = [[sitelen:Coat of arms of Mexico.svg|100px]] | kalama musi ma = ''Himno Nacional Mexicano''<br>(kalama musi ma pi ma Mesiko) [[File:Himno Nacional Mexicano instrumental.ogg]] | ma tomo lawa = [[ma tomo Mesiko]] | ma suli = | toki lawa = ala (lon lipu lawa)<br>[[toki Epanja]] (lon pali) | toki ante = [[toki Nawa]]<br>[[toki Maja]]<br>toki ante mute pi [[kulupu jan nanpa wan pi ma Amelika]] | nasin sewi = | nasin lawa = | jan lawa = [[jan Kasija Senpan Pato]] | mani = [[mani Peso pi ma Mesiko]] | tenpo = UTC-5 tawa UTC-8 | ISO 3166 = MX | sitelen ma = [[sitelen:MEX orthographic.svg|200px]] | toki anpa pi sitelen ma = ma Mesiko (laso) | lipu ilo = https://www.gob.mx/ | ma lili = |ma tomo pi mute jan nanpa wan= ma tomo Mesiko |mute jan=126 014 024 (lon tenpo sike nanpa 2020)<ref name="lipu pi ma kipisi">{{tan sona|toki tan=toki Epanja|linja=https://www.inegi.org.mx/app/tabulados/interactivos/?pxq=Poblacion_Poblacion_01_e60cd8cf-927f-4b94-823e-972457a12d4b|tan=Población total por entidad federativa y grupo quinquenal de edad según sexo, serie de años censales de 1990 a 2020|ijo pana=INEGI|tenpo=2020-03-15|tenpo lukin=2026-04-22}}</ref>}} {{nimi ijo|'''ma Mesiko'''|Mexihco|toki Nawa|ipa=/meˈʃi.ko/}} anu {{nimi ijo|'''ma Mekiko'''|México|toki Epanja|ipa=[ˈmexiko]}} li ma lawa lon [[ma Amelika lete]]. ona li lon poka pi [[ma Mewika]], lon poka pi [[ma Katemala|ma Watemala]], lon poka pi [[ma Peli]]. telo suli la, ma Mesiko li lon poka pi [[telo suli Pasipi]], lon poka pi [[telo suli Kalipi]], lon poka pi [[telo suli Mesiko]]. ma tomo lawa ona li [[ma tomo Mesiko]]. mute jan la, ma tomo ni li nanpa wan lon ma Mesiko. mute jan la, ma Mesiko li nanpa luka luka lon ma ale. suli ma la, ona li nanpa luka luka tu lon ma ale. nasin kulupu pi ma Mesiko li tan tenpo ona. nasin pi [[ma Mesomelika]] en nasin pi [[ma Epanja]] li wan la, nasin kulupu pi ma Mesiko li kama lon. kin, [[ma Apika|kulupu Apika]] en [[ma Asija|kulupu Asija]] li kipisi tan nasin ma. tenpo pini la, ma Mesiko li lon utala mute. ni li pali kin e ona. ma Mesiko li mama e soweli, e waso, e akesi, e pipi, e kala, e kasi, e soko. ijo mute ni li lon ma Mesiko taso. kin, ma Mesiko li jo e kule ma mute, li jo e ma pi telo lili, e ma pi kasi suli, e ma pi kasi telo, e kulupu nena, e linja telo, e sike telo, e ma nena, e sijelo ma ante mute. ==nimi== {{nimi ijo|[[ma Epanja sin]]|Nueva España|toki Epanja}} li pini la, kulupu Mesiko li wile e nimi sin tawa ma ona. ona li wile nimi ''México''. nimi ni li kama tan {{nimi ijo|[[ma tomo Mesiko-Tenosilan]]|Tenochtitlan|toki Nawa}}. ma tomo ni li ma tomo lawa Mesika, li kama [[ma tomo Mesiko]]. taso, kon pi nimi ''México'' li len tawa jan pi tenpo lon. pilin pi jan sona la, nimi "México" li kama tan nimi tu. nimi nanpa wan li tan nimi ''Mexitl''. nimi ''Mexitl'' li nimi ante pi {{nimi ijo|[[jan sewi Wisilopoli]]|Huitzilopochtli|toki Nawa|ipa=[wiːtsiloːˈpoːtʃtɬi]}} pi [[kulupu Mesika#nasin sewi|nasin sewi Mesika]]. nimi ''-co'' li nimi nanpa tu la, kon ona li "ma". ken la'','' nimi ''México'' li "ma pi jan sewi Wisilopoli" tan ni. pilin pi jan sona ante la, nimi ''México'' li kama tan nimi tu wan. nimi nanpa wan li ''metzli'' li "mun" lon toki pona. nimi nanpa tu li ''xictli'' li "insa" lon toki pona. nimi nanpa tu wan li "-co" li "ma" lon toki pona. nimi ni li wan la, ona li toki e ni: "ma lon insa mun". ==tenpo pini== [[Image:Mesoamérica.png|left|thumb|248px|ma kipisi pi ma Mesomelika.]] === tenpo pi ma Mesomelika === tenpo pini mute la [[jan nanpa wan pi ma Amelika|kulupu jan]] li kama lon ma Mesiko. ona li alasa e kasi e soweli. ona li kama sona e pali kasi la, ona li open pali e tomo e ma lawa. ni la, ona li pali e ijo musi, e nasin sewi, e nasin kulupu. tenpo la, [[kulupu Olimeka]] li kama suli nanpa wan lon ma Mesomelika. kulupu ante li kama suli lon, la [[kulupu Maja pi tenpo pini|kulupu Maja]] li kama suli li pali e ma tomo mute, li pali e sitelen toki li sona e nasin mun. tenpo sike nanpa 1300 la, [[kulupu Mesika]] li kama lon li pali e ma suli lawa. ona li utala li anpa e kulupu ante la, ona li lawa e ma mute. === ma Elopa li kama lon ma Amelika === [[jan Kitopa Kulunpu]] li kama lon [[ma Amelika]] lon tenpo sike nanpa 1492 la, ma Epanja li wile suli e ma lawa ona. ona li tawa ma Amelika li utala e jan la, {{nimi ijo|[[jan Enan Kote]]|Hernán Cortés|toki Epanja}} li utala li anpa e kulupu Mesika lon ma tomo Mesiko-Tenosilan lon tenpo sike nanpa 1521. ma Epanja li kama lawa e ma ni la, ma ni li kama ma Epanja sin. ni la, ma tomo Tenosilan li kama ma tomo Mesiko li kama ma tomo lawa. lawa pi kulupu Epanja li ante e toki tawa toki Epanja, li ante e nasin sewi tawa [[kulupu Katolika|nasin sewi Katolika]], li ante e nasin kulupu tawa nasin ona. kulupu pi ma Amelika en kulupu pi ma Elopa li wan lon tenpo ni. taso, jan pi ma Amelika li anpa tawa jan pi ma Elopa. [[Image:Miguel_Hidalgo.jpg|left|thumb|124px|jan Mike Itako li utala e lawa pi ma Epanja.]] === ma Mesiko li kama ma wan === tenpo sike nanpa 1810 la, kulupu jan pi ma Epanja sin li open utala e lawa Epanja. {{nimi ijo|[[jan Mike Itako]]|Miguel Hidalgo y Costilla|toki Epanja}} en jan ante pi pilin sama li open e utala ni. tenpo mute utala la, ma Epanja sin li weka e ma Epanja, li kama ma Mesiko lon tenpo sike nanpa 1821. ma Mesiko li kama [[ma lawa suli]] li kama {{nimi ijo|[[ma lawa suli Mesiko nanpa wan]]|Primer Imperio Mexicano|toki Epanja}} la, jan lawa nanpa wan li {{nimi ijo|[[jan Akusin Te Itupite]]|Agustín de Iturbide|toki Epanja}}. taso, tenpo sike nanpa 1823 la, jan li weka e jan Akusin tan ma Mesiko. ni la, ma Mesiko li kama e {{lipu li ala|ma lawa pi ma kulupu|Q43702}}. {{nimi ijo|[[jan Watalupe Pitolija]]|Guadalupe Victoria|toki Epanja}} li kama jan lawa lon tenpo ni. === weka ma === tenpo sike nanpa 1833 la, {{nimi ijo|[[jan Antonjo Lope Te Santa Ana]]|Antonio López de Santa Anna|toki Epanja}} li kama jan lawa pi ma Mesiko la, ona li lawa wawa ike e ma Mesiko. jan lawa nanpa tu li alasa pona e ma li alasa ante e lawa. kulupu mute li pilin ike tawa ni la, ona li utala. kulupu mute li wile weka li alasa weka tan ma Mesiko. ni la, jan pi [[ma Tesa]] li wile [[jo jan|jo e jan]] li wile weka tan ma Mesiko la ona li weka. tenpo sama la, [[ma Kanse]] li utala ma Mesiko tan utala esun. tenpo sike nanpa 1845 la, ma Mewika li kama jo e ma Tesa. taso, ma Mewika li wile suli mute. ona li utala e ma Mesiko tan ni. ma Mewika li jo e ma tomo Mesiko la, jan lawa pi ma Mesiko li weka e [[ma Kaliponija]], e [[ma Niwata]], e [[ma Juta]], e [[ma Ewisona]], e [[ma Numesiko]], e kipisi pi [[ma Okajoma]], e kipisi pi [[ma Kansa]], e kipisi pi [[ma Kolowato]], e kipisi pi [[ma Wajomin]], tawa ma Mewika. [[sitelen:Photograph of Benito Juarez.jpg|thumb|171x171px|jan Penito Wale li jan lawa pi ma Mesiko.]] === utala pi lipu lawa ante === utala ni li pini la, utala insa li awen. tenpo sike nanpa 1854 la, kulupu jan pi [[ma Kelelo]] li utala li anpa jan Santa Ana. ni la, jan lawa sin li pali e {{nimi ijo|lipu lawa sin|Leyes de Reforma|toki Epanja}}. lipu lawa ni li ike tawa kulupu pi nasin sewi tan ni: ma Mesiko li pini jo e nasin sewi lawa. {{nimi ijo|kulupu pi lipu lawa sin|Liberales|toki Epanja}} en {{nimi ijo|kulupu pi lipu lawa sin ala|Conservadores|toki Epanja}} li utala tan ni. utala pini la, {{nimi ijo|[[jan Penito Wale]]|Benito Juárez|toki Epanja}} li kama jan lawa. ma Elopa li pana e mani tawa ma Mesiko la, ma Mesiko li wile pana e mani sin tawa ma Elopa. taso, ma Mesiko li ken ala pana e mani tan utala ale. ni li ike tawa ma Epanja, tawa [[ma Juke]], tawa ma Kanse. ma Mesiko li toki tawa ale la, ma Epanja en ma Juke li pilin pona. taso ma Kanse li wile utala. kulupu Mesiko li utala li anpa e kulupu Kanse lon {{nimi ijo|[[ma tomo Puwepa]]|Puebla|toki Epanja}} lon {{ts|1862-05-05}}, taso ma Kanse li kama jo e ma tomo lon tenpo sike nanpa 1863. ni la, ma Mesiko li kama {{nimi ijo|[[ma lawa suli Mesiko nanpa tu]]|Segundo Imperio Mexicano|toki Epanja}}, la {{nimi ijo|[[jan Masimilijen nanpa wan]]|Maximiliano I|toki Epanja}} li kama jan lawa suli ona. kulupu mute li pilin ike tawa lawa ni la, jan Penito Wale en kulupu mute li utala li anpa e jan lawa. === utala pi tawa wawa === jan Penito Wale li moli lon tenpo sike nanpa 1872, la {{nimi ijo|[[jan Popilijo Tija]]|Porfirio Díaz|toki Epanja}} li kama lawa. ona li lawa suli lon ma Mesiko li lawa lon tenpo suli. tenpo lawa ona la, ma Mesiko li suli mani. taso, kulupu lawa taso li jo e mani; kulupu wawa ala li jo e mani ala. kulupu jan li alasa utala e jan lawa la, jan lawa li anpa e ona. tenpo sike 1910 la, jan Popilijo Tija li anpa e {{nimi ijo|[[jan Pansiko Matelo]]|Francisco I. Madero|toki Epanja}} lon wile lawa, li alasa jo e ona. ona li weka tan tomo jo la, ona en kulupu utala ona li utala li anpa e lawa pi jan Popilijo Tija. ni la, kulupu jan li wile lawa li lawa e jan Pansiko Matelo. taso, kulupu mute li awen utala e ona. tenpo sike nanpa 1913 la, {{nimi ijo|[[jan Pitolijano Weta]]|Victoriano Huerta|toki Epanja}} li utala li moli e jan Pansiko Matelo, li kama jan lawa. {{nimi ijo|[[jan Emilijano Sapata]]|Emiliano Zapata|toki Epanja}} en {{nimi ijo|[[jan Pansiko Pija]]|Francisco Villa|toki Epanja}} en {{nimi ijo|[[jan Penusijano Calansa]]|Venustiano Carranza|toki Epanja}} en {{nimi ijo|[[jan Apalo Opekon]]|Álvaro Obregón|toki Epanja}} li lawa e kulupu utala ante li awen utala e kulupu lawa. ni la, jan Pitolijano Weta li weka. ike la, utala li awen tan ni: kulupu utala ante li pilin ante tawa nasin pi ma Mesiko. tan ni, jan Penusijano Calansa li kama lawa. ona li pali e lipu lawa suli sin lon tenpo sike nanpa 1917. lipu lawa ni li lipu lawa suli pi ma Mesiko lon tenpo lon. == ijo pilin lon == ma Mesiko li ma mama tawa ijo pilin mute, tawa kasi mute. {{lipu li ala|soweli Pantela Onka|Q35694}}, en {{lipu li ala|waso Akila Kisato|Q41181}}, en {{lipu li ala|soweli Atele Jeposi Wejelosu|Q1176401}} en {{lipu li ala|soweli Kani Lupu Paleji|Q531300}} en ijo mute ante li lon ma Mesiko. <gallery mode="packed"> sitelen:Chapultepec Zoo - Jaguar (02).jpg|soweli Pantela Onka sitelen:Chrysaetos La Cañada 20120114 1.jpg|waso Akila Kisato sitelen:Ateles geoffroyi vellerosus -Miami Zoo-8.jpg|soweli Atele Jeposi Wejelosu sitelen:Mexican wolf lounging.jpg|soweli Kani Lupu Pajeli </gallery> ma ale la, ma Mesiko li jo e ijo pilin mute pi ma ona taso, li jo e kasi mute pi ma ni taso. ijo ni li {{lipu li ala|akesi Asolote|Q22718}}, li {{lipu li ala|kala Pakita|Q725493}}, li {{lipu li ala|soweli Tepolinko|Q668030}}, li {{lipu li ala|kala Totowapa|Q1756572}} li soweli mute ante. <ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=Secretaría de Medio Ambiente y Recursos Naturales|toki tan=es|linja=http://www.gob.mx/semarnat/articulos/conoce-10-especies-endemicas-mexicanas-orgullo-nacional?idiom=es|tan=Conoce 8 especies endémicas mexicanas, orgullo nacional|tenpo lukin=2026-04-20}}</ref> <gallery mode=packed> Axolotl Ambystoma mexicanum Aquarium Liège 30012016 3.jpg|akesi Asolote pimeja Vaquita2 Olson NOAA.jpg|kala Pakita Romerolagus diazi - Zoologico de Chapultepec, Ciudad de México - Cropped2x.jpg|soweli Tepolinko Totoaba.jpg|kala Totowapa </gallery> == ma kipisi == <center> {| class="sortable wikitable" style="text-align:left; font-size:85%;" ! style="width:120px;" |[[ma kipisi]] ! style="width:120px;" |nimi toki Epanja ! style="width:160px;" |[[ma tomo lawa]] ! style="width:85px;" |mute jan<ref name="lipu pi ma kipisi"/> |- |[[ma Awakalijente]] |''Aguascalientes'' |[[ma tomo Awakalijente]] |1 425 607 |- |[[ma Kaliponja anpa]] |''Baja California'' |[[ma tomo Mesikali]] |3 769 020 |- |[[ma Kaliponja anpa seli]] |''Baja California Sur'' |[[ma tomo Pa (ma Mesiko)|ma tomo La Pa]] |798 447 |- |[[ma Kanpese]] |''Campeche'' |[[ma tomo Kanpese]] |928 363 |- |[[ma Sijapa]] |''Chiapas'' |[[ma tomo Tusa Kusijele]] |5 543 828 |- |[[ma Siwawa]] |''Chihuahua'' |[[ma tomo Siwawa]] |3 741 869 |- |[[ma Kowawila]] |''Coahuila'' |[[ma tomo Sasijo]] |3 146 771 |- |[[ma Kolima]] |''Colima'' |[[ma tomo Kolima]] |731 391 |- |[[ma Tulanko]] |''Durango'' |[[ma tomo Tulanko]] |1 832 650 |- |[[ma Wanakuwato]] |''Guanajuato'' |[[ma tomo Wanawato]] |6 166 934 |- |[[ma Kelelo]] |''Guerrero'' |[[ma tomo Sipansinko]] |3 540 685 |- |[[ma Itako]] |''Hidalgo'' |[[ma tomo Pasuka]] |3 082 841 |- |[[ma Kalisiko]] |''Jalisco'' |[[ma tomo Watalakala (ma Mesiko)|ma tomo Watalakala]] |8 348 151 |- |[[ma kipisi Mesiko|ma kipisi Mesiko]] |''México'' |[[ma tomo Toluka]] |16 992 418 |- |[[ma tomo Mesiko]] |''Ciudad de México'' |[[ma tomo Mesiko]] |9 209 944 |- |[[ma Misowakan]] |''Michoacán'' |[[ma tomo Molelija]] |4 748 846 |- |[[ma Molelo]] |''Morelos'' |[[ma tomo Kuwenawaka|ma tomo Kuwenapaka]] |1 971 520 |- |[[ma Najali]] |''Nayarit'' |[[ma tomo Tepi]] |1 235 456 |- |[[ma Lejon sin]] |''Nuevo León'' |[[ma tomo Montele]] |5 784 442 |- |[[ma Wakaka]] |''Oaxaca'' |[[ma tomo Wakaka]] |4 132 148 |- |[[ma Puwepa]] |''Puebla'' |[[ma tomo Puwepa]] |6 583 278 |- |[[ma Keletalo]] |''Querétaro'' |[[ma tomo Keletalo]] |2 368 467 |- |[[ma Kintana Lo]] |''Quintana Roo'' |[[ma tomo Setuma]] |1 857 985 |- |[[ma San Luwi Potosi]] |''San Luis Potosí'' |[[ma tomo San Luwi Potosi]] |2 822 255 |- |[[ma Sinalowa]] |''Sinaloa'' |[[ma tomo Kulijakan Losale]] |3 026 943 |- |[[ma Sonola]] |''Sonora'' |[[ma tomo Emosijo]] |2 944 840 |- |[[ma Tapako]] |''Tabasco'' |[[ma tomo Wijawemosa|ma tomo Pijalemosa]] |2 402 598 |- |[[ma Tamalipa]] |''Tamaulipas'' |[[ma tomo Witolija (ma Mesiko)|ma tomo Pitolija]] |3 527 735 |- |[[ma Tasakala]] |''Tlaxcala'' |[[ma tomo Tasakala Sikotenka|ma tomo Tasakala]] |1 342 977 |- |[[ma Pelaku]] |''Veracruz'' |[[ma tomo Kalapa]] |8 062 579 |- |[[ma Jukatan]] |''Yucatán'' |[[ma tomo Melita lon ma Mesiko|ma tomo Melita]] |2 320 898 |- |[[ma Sakateka]] |''Zacatecas'' |[[ma tomo Sakateka]] |1 622 138 |}</center> == ma poka == {{ma lon pi sona ma|poka lete=[[ma Mewika]]|poka seli=[[telo suli Pasipi]]|poka kama suno=[[telo suli Mesiko]] [[ma Kupa]]|poka weka suno=[[telo suli Pasipi]]|poka kama suno en poka seli=[[telo suli Kalipi]] [[ma Katemala]] en [[ma Peli]]|poka weka suno en poka seli=[[telo suli Pasipi]]|poka weka suno en poka lete=[[telo suli Pasipi]]|poka kama suno en poka lete=[[ma Mewika]]|insa=ma Mesiko}} == tan sona == <references /> {{ma Amelika}} [[kulupu:ma Amelika lete]] [[kulupu:ma Mesiko| ]] [[kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin]] {{DEFAULTSORT:Mesiko, ma}} [[kulupu:ma lawa]] pri8lgt4zkgjjh1nagl0lfrl1t802ct 64598 64594 2026-04-29T07:32:03Z Benscat 3375 mi pana e lipu ma 64598 wikitext text/x-wiki {{poki sona ma| | nimi ma = ma Mesiko | nimi mama = México | ma = ma | sitelen = | toki pi anpa sitelen = | len ma = [[sitelen:Flag of Mexico.svg|130px]] | sitelen lawa = [[sitelen:Coat of arms of Mexico.svg|100px]] | kalama musi ma = ''Himno Nacional Mexicano''<br>(kalama musi ma pi ma Mesiko) [[File:Himno Nacional Mexicano instrumental.ogg]] | ma tomo lawa = [[ma tomo Mesiko]] | ma suli = | toki lawa = ala (lon lipu lawa)<br>[[toki Epanja]] (lon pali) | toki ante = [[toki Nawa]]<br>[[toki Maja]]<br>toki ante mute pi [[kulupu jan nanpa wan pi ma Amelika]] | nasin sewi = | nasin lawa = | jan lawa = [[jan Kasija Senpan Pato]] | mani = [[mani Peso pi ma Mesiko]] | tenpo = UTC-5 tawa UTC-8 | ISO 3166 = MX | sitelen ma = [[sitelen:MEX orthographic.svg|200px]] | toki anpa pi sitelen ma = ma Mesiko (laso) | lipu ilo = https://www.gob.mx/ | ma lili = |ma tomo pi mute jan nanpa wan= ma tomo Mesiko |mute jan=126 014 024 (lon tenpo sike nanpa 2020)<ref name="lipu pi ma kipisi">{{tan sona|toki tan=toki Epanja|linja=https://www.inegi.org.mx/app/tabulados/interactivos/?pxq=Poblacion_Poblacion_01_e60cd8cf-927f-4b94-823e-972457a12d4b|tan=Población total por entidad federativa y grupo quinquenal de edad según sexo, serie de años censales de 1990 a 2020|ijo pana=INEGI|tenpo=2020-03-15|tenpo lukin=2026-04-22}}</ref>}} {{nimi ijo|'''ma Mesiko'''|Mexihco|toki Nawa|ipa=/meˈʃi.ko/}} anu {{nimi ijo|'''ma Mekiko'''|México|toki Epanja|ipa=[ˈmexiko]}} li ma lawa lon [[ma Amelika lete]]. ona li lon poka pi [[ma Mewika]], lon poka pi [[ma Katemala|ma Watemala]], lon poka pi [[ma Peli]]. telo suli la, ma Mesiko li lon poka pi [[telo suli Pasipi]], lon poka pi [[telo suli Kalipi]], lon poka pi [[telo suli Mesiko]]. ma tomo lawa ona li [[ma tomo Mesiko]]. mute jan la, ma tomo ni li nanpa wan lon ma Mesiko. mute jan la, ma Mesiko li nanpa luka luka lon ma ale. suli ma la, ona li nanpa luka luka tu lon ma ale. nasin kulupu pi ma Mesiko li tan tenpo ona. nasin pi [[ma Mesomelika]] en nasin pi [[ma Epanja]] li wan la, nasin kulupu pi ma Mesiko li kama lon. kin, [[ma Apika|kulupu Apika]] en [[ma Asija|kulupu Asija]] li kipisi tan nasin ma. tenpo pini la, ma Mesiko li lon utala mute. ni li pali kin e ona. ma Mesiko li mama e soweli, e waso, e akesi, e pipi, e kala, e kasi, e soko. ijo mute ni li lon ma Mesiko taso. kin, ma Mesiko li jo e kule ma mute, li jo e ma pi telo lili, e ma pi kasi suli, e ma pi kasi telo, e kulupu nena, e linja telo, e sike telo, e ma nena, e sijelo ma ante mute. ==nimi== {{nimi ijo|[[ma Epanja sin]]|Nueva España|toki Epanja}} li pini la, kulupu Mesiko li wile e nimi sin tawa ma ona. ona li wile nimi ''México''. nimi ni li kama tan {{nimi ijo|[[ma tomo Mesiko-Tenosilan]]|Tenochtitlan|toki Nawa}}. ma tomo ni li ma tomo lawa Mesika, li kama [[ma tomo Mesiko]]. taso, kon pi nimi ''México'' li len tawa jan pi tenpo lon. pilin pi jan sona la, nimi "México" li kama tan nimi tu. nimi nanpa wan li tan nimi ''Mexitl''. nimi ''Mexitl'' li nimi ante pi {{nimi ijo|[[jan sewi Wisilopoli]]|Huitzilopochtli|toki Nawa|ipa=[wiːtsiloːˈpoːtʃtɬi]}} pi [[kulupu Mesika#nasin sewi|nasin sewi Mesika]]. nimi ''-co'' li nimi nanpa tu la, kon ona li "ma". ken la'','' nimi ''México'' li "ma pi jan sewi Wisilopoli" tan ni. pilin pi jan sona ante la, nimi ''México'' li kama tan nimi tu wan. nimi nanpa wan li ''metzli'' li "mun" lon toki pona. nimi nanpa tu li ''xictli'' li "insa" lon toki pona. nimi nanpa tu wan li "-co" li "ma" lon toki pona. nimi ni li wan la, ona li toki e ni: "ma lon insa mun". ==tenpo pini== [[Image:Mesoamérica.png|left|thumb|248px|ma kipisi pi ma Mesomelika.]] === tenpo pi ma Mesomelika === tenpo pini mute la [[jan nanpa wan pi ma Amelika|kulupu jan]] li kama lon ma Mesiko. ona li alasa e kasi e soweli. ona li kama sona e pali kasi la, ona li open pali e tomo e ma lawa. ni la, ona li pali e ijo musi, e nasin sewi, e nasin kulupu. tenpo la, [[kulupu Olimeka]] li kama suli nanpa wan lon ma Mesomelika. kulupu ante li kama suli lon, la [[kulupu Maja pi tenpo pini|kulupu Maja]] li kama suli li pali e ma tomo mute, li pali e sitelen toki li sona e nasin mun. tenpo sike nanpa 1300 la, [[kulupu Mesika]] li kama lon li pali e ma suli lawa. ona li utala li anpa e kulupu ante la, ona li lawa e ma mute. === ma Elopa li kama lon ma Amelika === [[jan Kitopa Kulunpu]] li kama lon [[ma Amelika]] lon tenpo sike nanpa 1492 la, ma Epanja li wile suli e ma lawa ona. ona li tawa ma Amelika li utala e jan la, {{nimi ijo|[[jan Enan Kote]]|Hernán Cortés|toki Epanja}} li utala li anpa e kulupu Mesika lon ma tomo Mesiko-Tenosilan lon tenpo sike nanpa 1521. ma Epanja li kama lawa e ma ni la, ma ni li kama ma Epanja sin. ni la, ma tomo Tenosilan li kama ma tomo Mesiko li kama ma tomo lawa. lawa pi kulupu Epanja li ante e toki tawa toki Epanja, li ante e nasin sewi tawa [[kulupu Katolika|nasin sewi Katolika]], li ante e nasin kulupu tawa nasin ona. kulupu pi ma Amelika en kulupu pi ma Elopa li wan lon tenpo ni. taso, jan pi ma Amelika li anpa tawa jan pi ma Elopa. [[Image:Miguel_Hidalgo.jpg|left|thumb|124px|jan Mike Itako li utala e lawa pi ma Epanja.]] === ma Mesiko li kama ma wan === tenpo sike nanpa 1810 la, kulupu jan pi ma Epanja sin li open utala e lawa Epanja. {{nimi ijo|[[jan Mike Itako]]|Miguel Hidalgo y Costilla|toki Epanja}} en jan ante pi pilin sama li open e utala ni. tenpo mute utala la, ma Epanja sin li weka e ma Epanja, li kama ma Mesiko lon tenpo sike nanpa 1821. ma Mesiko li kama [[ma lawa suli]] li kama {{nimi ijo|[[ma lawa suli Mesiko nanpa wan]]|Primer Imperio Mexicano|toki Epanja}} la, jan lawa nanpa wan li {{nimi ijo|[[jan Akusin Te Itupite]]|Agustín de Iturbide|toki Epanja}}. taso, tenpo sike nanpa 1823 la, jan li weka e jan Akusin tan ma Mesiko. ni la, ma Mesiko li kama e {{lipu li ala|ma lawa pi ma kulupu|Q43702}}. {{nimi ijo|[[jan Watalupe Pitolija]]|Guadalupe Victoria|toki Epanja}} li kama jan lawa lon tenpo ni. === weka ma === tenpo sike nanpa 1833 la, {{nimi ijo|[[jan Antonjo Lope Te Santa Ana]]|Antonio López de Santa Anna|toki Epanja}} li kama jan lawa pi ma Mesiko la, ona li lawa wawa ike e ma Mesiko. jan lawa nanpa tu li alasa pona e ma li alasa ante e lawa. kulupu mute li pilin ike tawa ni la, ona li utala. kulupu mute li wile weka li alasa weka tan ma Mesiko. ni la, jan pi [[ma Tesa]] li wile [[jo jan|jo e jan]] li wile weka tan ma Mesiko la ona li weka. tenpo sama la, [[ma Kanse]] li utala ma Mesiko tan utala esun. tenpo sike nanpa 1845 la, ma Mewika li kama jo e ma Tesa. taso, ma Mewika li wile suli mute. ona li utala e ma Mesiko tan ni. ma Mewika li jo e ma tomo Mesiko la, jan lawa pi ma Mesiko li weka e [[ma Kaliponija]], e [[ma Niwata]], e [[ma Juta]], e [[ma Ewisona]], e [[ma Numesiko]], e kipisi pi [[ma Okajoma]], e kipisi pi [[ma Kansa]], e kipisi pi [[ma Kolowato]], e kipisi pi [[ma Wajomin]], tawa ma Mewika. [[sitelen:Photograph of Benito Juarez.jpg|thumb|171x171px|jan Penito Wale li jan lawa pi ma Mesiko.]] === utala pi lipu lawa ante === utala ni li pini la, utala insa li awen. tenpo sike nanpa 1854 la, kulupu jan pi [[ma Kelelo]] li utala li anpa jan Santa Ana. ni la, jan lawa sin li pali e {{nimi ijo|lipu lawa sin|Leyes de Reforma|toki Epanja}}. lipu lawa ni li ike tawa kulupu pi nasin sewi tan ni: ma Mesiko li pini jo e nasin sewi lawa. {{nimi ijo|kulupu pi lipu lawa sin|Liberales|toki Epanja}} en {{nimi ijo|kulupu pi lipu lawa sin ala|Conservadores|toki Epanja}} li utala tan ni. utala pini la, {{nimi ijo|[[jan Penito Wale]]|Benito Juárez|toki Epanja}} li kama jan lawa. ma Elopa li pana e mani tawa ma Mesiko la, ma Mesiko li wile pana e mani sin tawa ma Elopa. taso, ma Mesiko li ken ala pana e mani tan utala ale. ni li ike tawa ma Epanja, tawa [[ma Juke]], tawa ma Kanse. ma Mesiko li toki tawa ale la, ma Epanja en ma Juke li pilin pona. taso ma Kanse li wile utala. kulupu Mesiko li utala li anpa e kulupu Kanse lon {{nimi ijo|[[ma tomo Puwepa]]|Puebla|toki Epanja}} lon {{ts|1862-05-05}}, taso ma Kanse li kama jo e ma tomo lon tenpo sike nanpa 1863. ni la, ma Mesiko li kama {{nimi ijo|[[ma lawa suli Mesiko nanpa tu]]|Segundo Imperio Mexicano|toki Epanja}}, la {{nimi ijo|[[jan Masimilijen nanpa wan]]|Maximiliano I|toki Epanja}} li kama jan lawa suli ona. kulupu mute li pilin ike tawa lawa ni la, jan Penito Wale en kulupu mute li utala li anpa e jan lawa. === utala pi tawa wawa === jan Penito Wale li moli lon tenpo sike nanpa 1872, la {{nimi ijo|[[jan Popilijo Tija]]|Porfirio Díaz|toki Epanja}} li kama lawa. ona li lawa suli lon ma Mesiko li lawa lon tenpo suli. tenpo lawa ona la, ma Mesiko li suli mani. taso, kulupu lawa taso li jo e mani; kulupu wawa ala li jo e mani ala. kulupu jan li alasa utala e jan lawa la, jan lawa li anpa e ona. tenpo sike 1910 la, jan Popilijo Tija li anpa e {{nimi ijo|[[jan Pansiko Matelo]]|Francisco I. Madero|toki Epanja}} lon wile lawa, li alasa jo e ona. ona li weka tan tomo jo la, ona en kulupu utala ona li utala li anpa e lawa pi jan Popilijo Tija. ni la, kulupu jan li wile lawa li lawa e jan Pansiko Matelo. taso, kulupu mute li awen utala e ona. tenpo sike nanpa 1913 la, {{nimi ijo|[[jan Pitolijano Weta]]|Victoriano Huerta|toki Epanja}} li utala li moli e jan Pansiko Matelo, li kama jan lawa. {{nimi ijo|[[jan Emilijano Sapata]]|Emiliano Zapata|toki Epanja}} en {{nimi ijo|[[jan Pansiko Pija]]|Francisco Villa|toki Epanja}} en {{nimi ijo|[[jan Penusijano Calansa]]|Venustiano Carranza|toki Epanja}} en {{nimi ijo|[[jan Apalo Opekon]]|Álvaro Obregón|toki Epanja}} li lawa e kulupu utala ante li awen utala e kulupu lawa. ni la, jan Pitolijano Weta li weka. ike la, utala li awen tan ni: kulupu utala ante li pilin ante tawa nasin pi ma Mesiko. tan ni, jan Penusijano Calansa li kama lawa. ona li pali e lipu lawa suli sin lon tenpo sike nanpa 1917. lipu lawa ni li lipu lawa suli pi ma Mesiko lon tenpo lon. == ijo pilin lon == ma Mesiko li ma mama tawa ijo pilin mute, tawa kasi mute. {{lipu li ala|soweli Pantela Onka|Q35694}}, en {{lipu li ala|waso Akila Kisato|Q41181}}, en {{lipu li ala|soweli Atele Jeposi Wejelosu|Q1176401}} en {{lipu li ala|soweli Kani Lupu Paleji|Q531300}} en ijo mute ante li lon ma Mesiko. <gallery mode="packed"> sitelen:Chapultepec Zoo - Jaguar (02).jpg|soweli Pantela Onka sitelen:Chrysaetos La Cañada 20120114 1.jpg|waso Akila Kisato sitelen:Ateles geoffroyi vellerosus -Miami Zoo-8.jpg|soweli Atele Jeposi Wejelosu sitelen:Mexican wolf lounging.jpg|soweli Kani Lupu Pajeli </gallery> ma ale la, ma Mesiko li jo e ijo pilin mute pi ma ona taso, li jo e kasi mute pi ma ni taso. ijo ni li {{lipu li ala|akesi Asolote|Q22718}}, li {{lipu li ala|kala Pakita|Q725493}}, li {{lipu li ala|soweli Tepolinko|Q668030}}, li {{lipu li ala|kala Totowapa|Q1756572}} li soweli mute ante. <ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=Secretaría de Medio Ambiente y Recursos Naturales|toki tan=es|linja=http://www.gob.mx/semarnat/articulos/conoce-10-especies-endemicas-mexicanas-orgullo-nacional?idiom=es|tan=Conoce 8 especies endémicas mexicanas, orgullo nacional|tenpo lukin=2026-04-20}}</ref> <gallery mode=packed> Axolotl Ambystoma mexicanum Aquarium Liège 30012016 3.jpg|akesi Asolote pimeja Vaquita2 Olson NOAA.jpg|kala Pakita Romerolagus diazi - Zoologico de Chapultepec, Ciudad de México - Cropped2x.jpg|soweli Tepolinko Totoaba.jpg|kala Totowapa </gallery> == ma kipisi == <center> [[sitelen:Lipu ma pi ma kipisi pi ma Mesiko.png|600px]] {| class="sortable wikitable" style="text-align:left; font-size:85%;" ! style="width:120px;" |[[ma kipisi]] ! style="width:120px;" |nimi toki Epanja ! style="width:160px;" |[[ma tomo lawa]] ! style="width:85px;" |mute jan<ref name="lipu pi ma kipisi"/> |- |[[ma Awakalijente]] |''Aguascalientes'' |[[ma tomo Awakalijente]] |1 425 607 |- |[[ma Kaliponja anpa]] |''Baja California'' |[[ma tomo Mesikali]] |3 769 020 |- |[[ma Kaliponja anpa seli]] |''Baja California Sur'' |[[ma tomo Pa (ma Mesiko)|ma tomo La Pa]] |798 447 |- |[[ma Kanpese]] |''Campeche'' |[[ma tomo Kanpese]] |928 363 |- |[[ma Sijapa]] |''Chiapas'' |[[ma tomo Tusa Kusijele]] |5 543 828 |- |[[ma Siwawa]] |''Chihuahua'' |[[ma tomo Siwawa]] |3 741 869 |- |[[ma Kowawila]] |''Coahuila'' |[[ma tomo Sasijo]] |3 146 771 |- |[[ma Kolima]] |''Colima'' |[[ma tomo Kolima]] |731 391 |- |[[ma Tulanko]] |''Durango'' |[[ma tomo Tulanko]] |1 832 650 |- |[[ma Wanakuwato]] |''Guanajuato'' |[[ma tomo Wanawato]] |6 166 934 |- |[[ma Kelelo]] |''Guerrero'' |[[ma tomo Sipansinko]] |3 540 685 |- |[[ma Itako]] |''Hidalgo'' |[[ma tomo Pasuka]] |3 082 841 |- |[[ma Kalisiko]] |''Jalisco'' |[[ma tomo Watalakala (ma Mesiko)|ma tomo Watalakala]] |8 348 151 |- |[[ma kipisi Mesiko|ma kipisi Mesiko]] |''México'' |[[ma tomo Toluka]] |16 992 418 |- |[[ma tomo Mesiko]] |''Ciudad de México'' |[[ma tomo Mesiko]] |9 209 944 |- |[[ma Misowakan]] |''Michoacán'' |[[ma tomo Molelija]] |4 748 846 |- |[[ma Molelo]] |''Morelos'' |[[ma tomo Kuwenawaka|ma tomo Kuwenapaka]] |1 971 520 |- |[[ma Najali]] |''Nayarit'' |[[ma tomo Tepi]] |1 235 456 |- |[[ma Lejon sin]] |''Nuevo León'' |[[ma tomo Montele]] |5 784 442 |- |[[ma Wakaka]] |''Oaxaca'' |[[ma tomo Wakaka]] |4 132 148 |- |[[ma Puwepa]] |''Puebla'' |[[ma tomo Puwepa]] |6 583 278 |- |[[ma Keletalo]] |''Querétaro'' |[[ma tomo Keletalo]] |2 368 467 |- |[[ma Kintana Lo]] |''Quintana Roo'' |[[ma tomo Setuma]] |1 857 985 |- |[[ma San Luwi Potosi]] |''San Luis Potosí'' |[[ma tomo San Luwi Potosi]] |2 822 255 |- |[[ma Sinalowa]] |''Sinaloa'' |[[ma tomo Kulijakan Losale]] |3 026 943 |- |[[ma Sonola]] |''Sonora'' |[[ma tomo Emosijo]] |2 944 840 |- |[[ma Tapako]] |''Tabasco'' |[[ma tomo Wijawemosa|ma tomo Pijalemosa]] |2 402 598 |- |[[ma Tamalipa]] |''Tamaulipas'' |[[ma tomo Witolija (ma Mesiko)|ma tomo Pitolija]] |3 527 735 |- |[[ma Tasakala]] |''Tlaxcala'' |[[ma tomo Tasakala Sikotenka|ma tomo Tasakala]] |1 342 977 |- |[[ma Pelaku]] |''Veracruz'' |[[ma tomo Kalapa]] |8 062 579 |- |[[ma Jukatan]] |''Yucatán'' |[[ma tomo Melita lon ma Mesiko|ma tomo Melita]] |2 320 898 |- |[[ma Sakateka]] |''Zacatecas'' |[[ma tomo Sakateka]] |1 622 138 |}</center> == ma poka == {{ma lon pi sona ma|poka lete=[[ma Mewika]]|poka seli=[[telo suli Pasipi]]|poka kama suno=[[telo suli Mesiko]] [[ma Kupa]]|poka weka suno=[[telo suli Pasipi]]|poka kama suno en poka seli=[[telo suli Kalipi]] [[ma Katemala]] en [[ma Peli]]|poka weka suno en poka seli=[[telo suli Pasipi]]|poka weka suno en poka lete=[[telo suli Pasipi]]|poka kama suno en poka lete=[[ma Mewika]]|insa=ma Mesiko}} == tan sona == <references /> {{ma Amelika}} [[kulupu:ma Amelika lete]] [[kulupu:ma Mesiko| ]] [[kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin]] {{DEFAULTSORT:Mesiko, ma}} [[kulupu:ma lawa]] ay3e8pcxqdcm1hokf166iksfu6sxzvr ma Nupansuwi 0 1223 64577 58149 2026-04-29T00:03:49Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 64577 wikitext text/x-wiki {{wile pali}} {{poki sona ma |nimi ma=ma Nupansuwi |nimi mama=New Brunswick |ma=ma kipisi |len ma=[[sitelen:Flag of New Brunswick.svg|border|130px]] |sitelen lawa=[[sitelen:New Brunswick coat of arms.svg|101x85px]] |toki lawa=[[toki Inli]], [[toki Kanse]]<ref>[https://officiallanguages.nb.ca/content/frequently-asked-questions/ Frequently Asked Questions - OCOLNB - CLONB]</ref> |toki ante= |ma suli=[[ma Kanata]] |nasin lawa= |ISO 3166=CA-NB |jan lawa=[[jan Pen Ike]] |tenpo=UTC-4 |mani=mani Tola pi ma Kanata |ma tomo lawa=[[ma tomo Petekiten]] |kalama musi ma= |sitelen ma=[[sitelen:New Brunswick_in_Canada_2.svg|220px]] |toki anpa pi sitelen ma=ma Nupansuwi lon ma Kanata (loje) }} '''ma Nupansuwi''' ([[toki Inli]]: ''New Brunswick'', [[toki Kanse]]: ''Nouveau-Brunswick'') li [[ma kipisi]] pi [[ma Kanata]]. {{nimi ijo|[[ma tomo Mantan]]|Moncton}} li lon ona. ona li ma tomo pi toki Kanse. ma ni la [[mama Sonja]] li tan. ma kipisi ni la, toki tu li lon. toki tu ni li [[toki Inli]] li [[toki Kanse]]. jan pi toki musi Roch Voisine (mije) en Natacha St.-Pier tan ma Nupansuwi. jan Lise Doucette pi kulupu BBC ma sike li tan ma Nupansuwi. == tan sona == <references /> [[kulupu:ma kipisi]] [[kulupu:ma kipisi pi ma Kanata]] [[kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin]] {{DEFAULTSORT:Nupansuwi, ma}} gq051z3fuw5pyhlbkbiex6rzsr2gais soweli Kijetesantakalu 0 1504 64588 62069 2026-04-29T04:04:39Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[nimi "kijetesantakalu"]] to [[kijetesantakalu]] 64588 wikitext text/x-wiki #TAWA [[kijetesantakalu]] [[kulupu:soweli pi nena mama]] [[kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin]] jhzk0xasvqstmyr8p4qi8a8r4jzbc07 toki ilo Pason 0 1614 64599 19758 2026-04-29T08:00:32Z Nimmzo 5796 /* lead section */ <pre> → <syntaxhighlight lang="Python" line highlight=1 copy> 64599 wikitext text/x-wiki [[sitelen:Python logo and wordmark.svg|thumb|sitelen nimi pi toki ilo Pason]] {{nimi ijo|'''toki ilo Pason'''|Python|toki Inli}} li [[toki ilo]] tan jan Kito Wan Josun(Guido Van Rossum). nimi ni li kama tan sitelen musi ni: ''kulupu sike pi tawa lon kon pi Monty Python''. toki ilo Pason la, ilo sona li toki e ni: [[ilo "toki, ma ale o!"|"toki, ma ale o!"]] <blockquote><syntaxhighlight lang="Python" line highlight=1 copy> print("toki, ma ale o!") # Hello, everyone! </syntaxhighlight></blockquote> {{lili ike}} [[kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin]] [[kulupu:toki ilo]] ip9ru56c0e5ibyggdjs4456uexx9sxo open ale 0 2495 64601 54732 2026-04-29T08:30:07Z Nimmzo 5796 /* lead section */ Added ending period "." 64601 wikitext text/x-wiki [[sitelen:CMB Timeline300 no WMAP.jpg|300px|thumb|sitelen pi tenpo ale]] [[sitelen:WMAP image of the CMB anisotropy.jpg|300px|thumb|sitelen pi wawa open, ona li lon tan ni: suno tan kama lon ale li tawa [[ma]] la suno li tawa kepeken tenpo mute, ni la mi mute li ken lukin e sitelen ni pi tenpo pini mute lon tenpo ni (ona li pini taso suno ona li lon la jan li ken lukin e ona.) ]] [[nasin sona]] la '''open ale''' li nasin pi kama ale. tenpo pini la ijo ale li wan. [[wawa]] pi [[pini ala]] li lon wan. tenpo kama la [[ijo]] li kama tan wawa. [[tawa suno]] la ale li kama suli. ale li kama lete la [[mun seli]] li kama. mun seli ni li kama [[kulupu pi mun suno]].tan open ale la, tenpo ni li tenpo sike nanpa {{nnp|WAAAAATWKLTAAALTTKLTTAA|13,799,000,000}}, ante pi tenpo sike {{nnp|TKWAAA|21,000,000}}. [[kulupu:nasin sona]] pizfso9z815dswyszzaxarlekje38vs toki ilo Wisupesi 0 3421 64600 28133 2026-04-29T08:20:04Z Nimmzo 5796 /* lead section */ ma ale, toki! → [[ilo "toki, ma ale o!"]]. +syntaxhighlight +left hand margin to start MsgBox +comment 64600 wikitext text/x-wiki {{lili ike}} {{nimi ijo|'''toki ilo Wisupesi'''|Visual Basic|toki Inli|}} li [[toki ilo]] tan kulupu {{nimi ijo|Mikoso|Microsoft|toki Inli}}. [[ilo kon lawa Winto]] li pali e ilo ni. {{nasin toki ike}} toki ilo la, ilo sona li toki e ni: [[ilo "toki, ma ale o!"]] <blockquote><syntaxhighlight lang="Basic" line highlight=2 copy> Private Sub Form_Load() MsgBox ("toki, ma ale o!") 'Display the dialog box "Hello, world!" End Sub </syntaxhighlight></blockquote> [[kulupu:toki ilo]] fglnlzsefcylvsghhqdcc0antdvn4y5 64602 64600 2026-04-29T08:50:10Z Nimmzo 5796 /* lead section */ Added wikilink: Mikoso → [[kulupu Makoso]] inside [[kipisi:nimi ijo]] 64602 wikitext text/x-wiki {{lili ike}} {{nimi ijo|'''toki ilo Wisupesi'''|Visual Basic|toki Inli|}} li [[toki ilo]] tan {{nimi ijo|[[kulupu Makoso]]|Microsoft|toki Inli}}. [[ilo kon lawa Winto]] li pali e ilo ni. {{nasin toki ike}} toki ilo la, ilo sona li toki e ni: [[ilo "toki, ma ale o!"]] <blockquote><syntaxhighlight lang="Basic" line highlight=2 copy> Private Sub Form_Load() MsgBox ("toki, ma ale o!") 'Display the dialog box "Hello, world!" End Sub </syntaxhighlight></blockquote> [[kulupu:toki ilo]] nswircg14rw7sl8iq8sn00yfmqa6z8p 64603 64602 2026-04-29T09:00:30Z Nimmzo 5796 /* lead section */ Fixed red wikilink [[ilo kon lawa Winto]] → ilo kon lawa [[ilo Winto|Winto]] 64603 wikitext text/x-wiki {{lili ike}} {{nimi ijo|'''toki ilo Wisupesi'''|Visual Basic|toki Inli|}} li [[toki ilo]] tan {{nimi ijo|[[kulupu Makoso]]|Microsoft|toki Inli}}. ilo kon lawa [[ilo Winto|Winto]] li pali e ilo ni. {{nasin toki ike}} toki ilo la, ilo sona li toki e ni: [[ilo "toki, ma ale o!"]] <blockquote><syntaxhighlight lang="Basic" line highlight=2 copy> Private Sub Form_Load() MsgBox ("toki, ma ale o!") 'Display the dialog box "Hello, world!" End Sub </syntaxhighlight></blockquote> [[kulupu:toki ilo]] s2jpml1ploof189q4mwwh4tq848k2g3 toki ilo Wasi 0 4048 64606 62217 2026-04-29T09:30:08Z Nimmzo 5796 /* nasin toki */ syntaxhighlight line="1" could be simplified by line defaulting to 1. +highlight +copy +comment 64606 wikitext text/x-wiki [[sitelen:127-1276589 rust-programming-language-logo.png|thumb|ni li sitelen pi toki ilo Wasi. ona li kala pipi. toki Inli la nimi ona li Ferris.]] {{nimi ijo|'''toki ilo Wasi'''|Rust|toki Inli}} li [[toki ilo]]. jan li pali kepeken ona tan ni: jan li pali e nasin ike la, toki ilo ni li ken ala e ona. == open == {{nimi ijo|jan Keton O|Graydon Hoare|toki Inli}} li pali e ni lon {{lipu li ala|kulupu Mosila|Q9661}} lon sike nanpa 2006. ona li nimi "Wasi" e toki ilo ona tan jaki kasi ni: ona li loje e lipu kasi sama jaki loje pi kiwen suno. toki Inli la, jan li kepeken {{nimi ijo|nimi Wasi|rust|toki Inli}} tawa jaki ni. jan Keton O la, jaki ni li wawa mute lon awen pi lon ona<ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=Clive Thompsonarchive page|toki tan=en|linja=https://www.technologyreview.com/2023/02/14/1067869/rust-worlds-fastest-growing-programming-language/|tan=How Rust went from a side project to the world’s most-loved programming language|tenpo lukin=2026-01-25}}</ref>. == nasin toki == ni li sitelen [[ilo "toki, ma ale o!"|"toki, ma ale o!"]] kepeken toki ilo Wasi. <syntaxhighlight lang="rust" line highlight=2 copy> fn main(){ println!("toki, ma ale o!") // display "Hello, world!" } </syntaxhighlight> == lipu ante == lipu pi '''toki ilo Wasi''': https://www.rust-lang.org/ == tan sona == <references /> [[kulupu:toki ilo]] 9fk4mof7j38au2ccuech9k9a7i6h4uk 64607 64606 2026-04-29T10:30:08Z Nimmzo 5796 /* open */ [[kipisi:tan sona]] The |nimi jan kepeken toki tan= keyword is extremely long. Compare with [[en:Template:Citation]]: 1. There are not any space separators in the leywords. 2. Each keyword is short except |publication-place=. 3. The HTML rendering of the citation is not in italic because this would reduce the readability particularly when the sentence fully in italic is long. Removed "archive page" concatenated to the lastname. Added |ijo pana= if it is |website=. Added |tenpo= 64607 wikitext text/x-wiki [[sitelen:127-1276589 rust-programming-language-logo.png|thumb|ni li sitelen pi toki ilo Wasi. ona li kala pipi. toki Inli la nimi ona li Ferris.]] {{nimi ijo|'''toki ilo Wasi'''|Rust|toki Inli}} li [[toki ilo]]. jan li pali kepeken ona tan ni: jan li pali e nasin ike la, toki ilo ni li ken ala e ona. == open == {{nimi ijo|jan Keton O|Graydon Hoare|toki Inli}} li pali e ni lon {{lipu li ala|kulupu Mosila|Q9661}} lon sike nanpa 2006. ona li nimi "Wasi" e toki ilo ona tan jaki kasi ni: ona li loje e lipu kasi sama jaki loje pi kiwen suno. toki Inli la, jan li kepeken {{nimi ijo|nimi Wasi|rust|toki Inli}} tawa jaki ni. jan Keton O la, jaki ni li wawa mute lon awen pi lon ona<ref>{{tan sona |nimi jan kepeken toki tan=Clive Thompson |tan=How Rust went from a side project to the world’s most-loved programming language |toki tan=en |linja=https://www.technologyreview.com/2023/02/14/1067869/rust-worlds-fastest-growing-programming-language/ |ijo pana=MIT Technology Review |tenpo=2023-02-14 |tenpo lukin=2026-04-29}}</ref>. == nasin toki == ni li sitelen [[ilo "toki, ma ale o!"|"toki, ma ale o!"]] kepeken toki ilo Wasi. <syntaxhighlight lang="rust" line highlight=2 copy> fn main(){ println!("toki, ma ale o!") // display "Hello, world!" } </syntaxhighlight> == lipu ante == lipu pi '''toki ilo Wasi''': https://www.rust-lang.org/ == tan sona == <references /> [[kulupu:toki ilo]] 72d01zogj1fcxn0jzd4n7da5mvnc01j toki ilo Si 0 4065 64608 60045 2026-04-29T10:40:04Z Nimmzo 5796 /* nasin toki */ <syntaxhighlight lang="c" line="1"> → <syntaxhighlight lang="C" line highlight=3 copy> +comment 64608 wikitext text/x-wiki [[sitelen:C Logo.png|thumb|281x281px|sitelen pi toki ilo Si]]{{nimi ijo|'''toki ilo Si'''|C|toki Inli|ipa=/siː/}} li [[toki ilo]]. {{lipu li ala|jan Teni Wisi|Q45575}} li mama e ona lon sike nanpa 1973<ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=Dennis M. Ritchie|kipisi=201–208|linja=https://doi.org/10.1145/155360.155580|tan=The development of the C language|nanpa=28|kulupu toki=SIGPLAN Not.|tenpo=1993-03-01|tenpo lukin=2026-01-25}}</ref>. suli la, nasin toki ona li poka mute tawa nasin toki pi insa ilo. mute la, jan li kepeken ona tawa [[ilo kon lawa|ilo lawa]]. [[ilo Linu]] la, lipu mute pi toki ilo li kepeken toki ni<ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=|linja=https://github.com/torvalds/linux|tan=torvalds/linux|tenpo=2026-01-25|tenpo lukin=2026-01-25}}</ref>. ona li sama [[toki pona]] tawa toki ilo ante. ona li lili li jo ala e ken mute; taso, jan li pali e ijo mute pi suli a kepeken ona. [[toki ilo Sipapa]] li suli e toki ilo Si li pana e ken sin mute tawa ona. == nasin toki == [[ilo "toki, ma ale o!"|"toki, ma ale o!"]] kepeken toki ilo Si: <syntaxhighlight lang="C" line highlight=3 copy> #include <stdio.h> int main(void) { puts("toki, ma ale o!"); // display "Hello, world!" return 0; } </syntaxhighlight> == tan sona == <references /> h2zk68u6jd8zz2qlugxpdnxpwq93ttl Sonja Lang 0 5436 64580 53358 2026-04-29T04:03:19Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64580 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p ilo Wesin 0 6058 64568 36944 2026-04-28T14:10:10Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq moved page [[ilo Wisa]] to [[ilo Wesin]] over redirect 36944 wikitext text/x-wiki {{lili}}{{nimi ijo|ilo Wesin|微信|toki Sonko}} li [[ilo]] pi [[ma Sonko]].sina ken pana e toki sina tawa jan ante kepeken ilo ni lon [[ilo sona]] leko.ona li jo e [[toki]] mute. ==linja tawa== [http://www.weixin.com lipu Wesin] [[kulupu:ilo]] [[kulupu:lipu ilo]] 1qc6lxuxfd63504ul73u0r5tjmyog77 ma Sonko li lawa e ken kepeken pi lipu ilo 0 6527 64574 64562 2026-04-28T16:46:51Z Babelball 517 Babelball moved page [[lawa pi ken lipu tan ma Sonko]] to [[ma Sonko li lawa e ken kepeken pi lipu ilo]] over redirect: nimi nanpa tu li ike tan ni: nanpa wan la ona li ken ala lon nasin toki mute pi toki pona. nanpa tu la ona li ante e kon nimi tawa ijo ike 52458 wikitext text/x-wiki kulupu lawa pi [[ma Sonko]] li lawa e ni: jan li ken lukin e seme lon ilo toki.<ref>[https://pen.org/wp-content/uploads/2019/01/PEN-America-Forbidden-Feeds_Official_Chinese-Translation_Final.pdf kulupu lawa pi ma Sonko li lawa e ilo toki] ''(pdf)'' ''(toki Sonko)''</ref>. kulupu "tomo pi ken jan" li toki ni e ken jan lon ilo toki: ma Sonko la ona li lili.<ref>[https://www.rfa.org/mandarin/yataibaodao/meiti/tj-10042023133006.html toki sin lon ken jan lon ilo toki, ma Sonko la ken li lili nanpa wan lon tenpo sike luka tu tu] ''(toki Sonko)''</ref> == pona en ike == === pona === ma Sonko la jan li kepeken ala [[lipu ilo]] pi ma ante, la ni li pona tawa kulupu pali pi lipu ilo pi ma Sonko.<ref>[https://www.bbc.com/news/world-asia-china-29119121 Alibaba IPO: ma Sonko pi jan Ma] ''(toki Inli)''</ref> {| class="wikitable" |+lipu lon ma Sonko li sama lipu lon ma ante !ma ale !ma Sonko |- |[[ilo Wasa]] |[[ilo Wesin]] |- |[[ilo Pepu]] |[[ilo Wesin]] |- |[[ilo Jutu]] |[[ilo Pilipili]]<br />[[ilo Joku]]<br />[[ilo Esiwi]]<br />[[sitelen tawa Tensin]] |- |[[ilo X]] |[[ilo Wepo]] |- |[[kulupu Koku|ilo Kuko]]<br />[[ilo Tape]] |[[ilo Patu]] |- |[[lipu Wesi]] |[[ilo Tepa pi lipu Patu]] |- |[[lipu Wikipesija]] |[[lipu Patupaka]]<br />[[lipu Kijowenpaka]] |- |[[ilo Pepumesisa]]<br>[[ilo Telikan]] |[[ilo QQ]] |- |[[lipu Kowa]] |[[lipu Siku]] |- |[[lipu Kikoniko]] |[[lipu Pilipili]]<br>[[lipu Esipan]] |- |[[lipu Intakan]] |[[lipu loje lili]]<br /> |- |[[ilo Sito]]<br />[[lipu Jutu]] |[[ilo Towin]] |- |[[lipu Posipe]]<br />[[lipu Jutu Musi]]<br />[[lipu Sanka]]<br />[[lipu Sisa]]<br />[[lipu Kekepoki]] |[[lipu Waniwi]]<br />[[lipu QQ Inje]]<br />[[lipu Kuko Injw]]<br />[[lipu Kuwa Inje]] |- |[[lipu Amason Pan Witejo]]<br />[[lipu Sini+]]<br />[[lipu Nepi]] |[[lipu Joku]]<br />[[ilo Esiwi]]<br />[[lipu Tensin Sipin]] |} === ike === ma Sonko la jan li ken ala lukin e ike pi kulupu Konsantan li ken ala sona e ijo sama [[tenpo 64]]<ref>{{ilo Patu|ijo alasa=八九六四事件|sitelen lon lipu=alasa pi tenpo 64 lon ilo Patu (ilo Kuko pi ma Sonko)}}</ref>. ni la jan mute li kama sama jan pi ma ante kepeken ilo VPN. lon la, jan li ken ala kepeken ilo VPN tan kama linluwi pi ma ante lon ma Sonko. == tan sona == [[kulupu:ma Sonko]] 54f68q9y2vdq601yppcmuey6qt2q8gr jan:Modahabbab 2 7572 64566 64258 2026-04-28T12:01:50Z Modahabbab 293 /* 🤔 wile mi */ en note; refer to last edit 64566 wikitext text/x-wiki [[sitelen:Campfire 4213.jpg|thumb|kama pona, jan tawa pi pilin lape o!]] toki! mi jan linluwi Mota. nimi ni li tan nimi linluwi mi. mi jo e nimi pi toki pona tan nimi lon mi, taso mi wile toki ala e ona. mi [[toki Inli]] li [[toki Alapi]] li [[toki pona]] li kama sona e [[toki Epanja]] e [[toki Epelanto]]. kin la, mi wile kama sona e toki mute lon tenpo kama, tenpo ni la ona li [[toki Sonko]] li [[toki Losi]] li [[toki Katala]]. mi tan [[ma Utun]] (ken la, mi jan wan taso pi toki pona lon ma Utun) li suli e lipu ona lon tenpo ni. kin la, mi lon [[nasin sewi Isilan]]. mi sike 16 e mun suno. sona ma en sona toki li pona a tawa mi. mi wile pona e lipu pi ona tu lon lipu Wikipesija. tenpo kama la, mi wile pali e [[Wikipesija:lipu pona|lipu pona]] anu [[Wikipesija:lipu pi pona mute|lipu pi pona mute]] lon lipu Wikipesija. toki pona li kama lon kulupu Wikimesija a! ni li wawa suli. mi wile pali mute lon lipu Wikipesija, taso ike la mi sona pona ala e [[toki ilo]]. ni la mi ken ala pali pi mute pi wile mi. mi lon [[ilo Siko]] (en [[ilo Jutu]]) taso. ona la nimi mi li "modahabbab". [[jan:Modahabbab/poki ko|poki ko]] == 🤔 wile mi == mi wile open anu suli anu pini e lipu ni: <br> - [[ma Utun]] <br> - [[lipu Wikipesija ale]] ([[:en:List of Wikipedias]]) (100/366) <br> - [[sitelen Iwisi]] ([[:en:Hebrew alphabet]]) <br> - [[toki Alapi]] <br> - [[sitelen Keje]] ([[:en:Geʽez_script|en:Ge'ez script]]) <br> - [[toki Lije]] - [[nimi ale pi toki pona/toki Alapi]] - [[jan Lapusin]] (:[[:en:Rasputin]]) wile mi pi lipu Tokwiki lon tenpo kama: - (ken la) lupa anu pali Wiki lon ni - kipisi lon lipu open li toki e lipu Wikipesija pi toki ale ante - kipisi lon lipu open la "suno ni la...", la ijo lon tenpo suno ni lon tenpo sike ante li lon - kipisi la lipu leko pi ijo lili ale (o lukin e [[:en:Template:Periodic_table|ni lon Enwiki]]). kin la, mi wile pana e "kipisi:ma lon pi sona ma" tawa lipu ma ale 0/197 (+ma lili ante ken, sama [[ma Kalasi]]) +ma lili pi ma Mewika 0/52 (+Petoliko, Sisi) +ma pi ma Juke 8/8 (+Manin, Seli, Kenesi) +ma lili pi ma Kanata 0/13 +ma lili pi ma Mesiko 10/32 +ma lili pi ma Utun 0/12<br> +ma lili pi ma Pasiju 0/?? https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_and_dependencies_by_population <br> https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_states_and_territories_of_the_United_States https://en.wikipedia.org/wiki/Provinces_and_territories_of_Canada [[ma Mesiko]] [[ma Utun]] [[ma Pasiju]] c6m1erw6tv7z60tiol20ngfgheucce5 jan Sonja 0 8696 64583 48959 2026-04-29T04:03:49Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64583 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p toki:jan Sonja 1 8697 64593 48961 2026-04-29T04:05:09Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[toki:mama Sonja]] to [[toki:misa tu]] 64593 wikitext text/x-wiki #TAWA [[toki:misa tu]] pc2p600puvx43zihaoryqkzxto59dm5 jan:Intjhuman 2 8699 64609 60447 2026-04-29T10:44:21Z Intjhuman 1509 64609 wikitext text/x-wiki {{#babel:ko-N|en-3|tok-2}} toki! mi jan Awa tenpo pini la mi kpkn sijelo [[jan:intphuman~wikipesija.org]] nimi 'intj' li kulupu wan tan nasin kulupu jan mbti. mi intj ala li intp mi lon ma Anku la mi sitelen mute e ijo pi ma Anku lon lipu ni mi sin tawa lipu WIkipesija li sona ala e ijo mute. mi pakala la o pona e mi lipu mi li https://janawa.bearblog.dev jiv6l10vfmwp15v31dzaqctchln3mjm 64610 64609 2026-04-29T10:44:35Z Intjhuman 1509 64610 wikitext text/x-wiki {{#babel:ko-N|en-3|tok-2}} toki! mi jan Awa tenpo pini la mi kpkn sijelo [[jan:intphuman~wikipesija.org]] nimi 'intj' li kulupu wan tan nasin kulupu jan mbti. mi intj ala li intp mi lon ma Anku la mi sitelen mute e ijo pi ma Anku lon lipu ni mi sin tawa lipu WIkipesija li sona ala e ijo mute. mi pakala la o pona e mi 26f36bjhey1ch7fyah1rgiowz9iyshp 64612 64610 2026-04-29T11:22:53Z Intjhuman 1509 64612 wikitext text/x-wiki {{#babel:ko-N|en-3|tok-2}} {{jan:Babelball/poki pi lipu jan/sona kalama}} toki! mi jan Awa tenpo pini la mi kpkn sijelo [[jan:intphuman~wikipesija.org]] nimi 'intj' li kulupu wan tan nasin kulupu jan mbti. mi intj ala li intp mi lon ma Anku la mi sitelen mute e ijo pi ma Anku lon lipu ni mi sin tawa lipu WIkipesija li sona ala e ijo mute. mi pakala la o pona e mi ln6r2pn2t8ae7riqiumjocdjfd3b9c7 lawa linluwi pi ma Sonko 0 8888 64570 52457 2026-04-28T14:12:04Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 tenpo pini la lipu ni li tawa [[ma Sonko li lawa e ken kepeken pi lipu ilo]]. mi ante e ni tawa [[lawa pi ken lipu tan ma Sonko]]. 64570 wikitext text/x-wiki #TAWA [[lawa pi ken lipu tan ma Sonko]] i02sw73lb4n7qyxbybb9jzscroeovcv nimi ali pu n a 0 9857 64579 60108 2026-04-29T00:05:27Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 64579 wikitext text/x-wiki {{nimi ijo|'''nimi ali pu n a'''|All Words Interacted Hmm Ha|toki Inli}} anu '''lipu xu''' li lipu. lipu ni li tan jan inwin, tan jan Mulen, tan nimi ala pona, tan jan Sapiki.<ref>{{tan sona|linja=https://www.reddit.com/r/tokipona/comments/1q1jldf/pu/|tan=lipu Wesi pi toki pona|tenpo lukin=2026-01-02}}</ref> == pilin ike == [[mama Sonja]] li pana e lipu toki pi lipu ni. taso, jan toki li toki e ni: lipamanka en jan Lakuse li pali ala tawa lipu ni. ==lipu ante== * [https://www.amazon.com/dp/1069620777/ lipu] tan [[kulupu Amason|kulupu esun Amason]] ==tan sona== [[kulupu:lipu pi toki pona]] mpxymiwn02z1hdy69gvva0dndkfxsiq ma Jukatan 0 10081 64591 64546 2026-04-29T04:04:59Z Benscat 3375 mi suli e len ma 64591 wikitext text/x-wiki {{poki sona ma |nimi ma = ma Jukatan |nimi mama = Yucatán |ma = ma kipisi |len ma = [[File:Flag of Yucatan.svg|160px]] |sitelen lawa = [[File:Coat of arms of Yucatan.svg|100px]] |ma tomo lawa = [[ma tomo Melita lon ma Mesiko|ma tomo Melita]] |ma tomo pi mute jan nanpa wan = ma tomo Melita |ma suli = [[ma Mesiko]] |toki lawa = ala |toki ante = toki Epanja, toki Maja |mute jan = 2,320,898 (lon tenpo sike nanpa 2020)<ref> {{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=INEGI|toki tan=es|linja=https://www.inegi.org.mx/app/areasgeograficas/?ag=31#collapse-Resumen|tan=México en cifras|tenpo=2026-02-01|tenpo lukin=2026-04-08}}</ref><ref name="kulupu pi ma kipisi"> INEGI (es) li toki e ni lon [https://www.inegi.org.mx/app/tabulados/interactivos/?pxq=Poblacion_Poblacion_01_e60cd8cf-927f-4b94-823e-972457a12d4b Población total por entidad federativa y grupo quinquenal de edad según sexo, serie de años censales de 1990 a 2020] lon tenpo 2020-03-15. mi lukin e ni lon tenpo 2026-04-08 </ref> |ISO 3166 = MX-YUC |sitelen ma = [[File:Yucatan in Mexico (location map scheme).svg|200px]] |lipu ilo = https://www.yucatan.gob.mx/ }} '''ma Jukatan''' <small>([[toki Epanja]] en [[toki Maja]] la: Yucatán)</small> li [[ma kipisi]] lon [[ma Mesiko]]. ona li lon [[ma palisa Jukatan]], la ona li lon poka [[ma Kanpese]] li lon poka [[ma Kintana Lo]], li lon poka pi [[telo suli Mesiko]]. [[ma tomo Melita lon ma Mesiko|ma tomo Melita]] li ma tomo lawa ona. mute jan la, ona li nanpa mute tu lon ma Mesiko.<ref name="kulupu pi ma kipisi"/> tenpo pini la, [[kulupu Maja pi tenpo pini]] li lon ma Jukatan, li pali e ma tomo mute lon ma ni. == tan sona == <references /> {{DEFAULTSORT:Jukatan, ma}} t1iuzlqeuejxe4hbyn53g1k2oswkix2 lili Sonja 0 10130 64585 60036 2026-04-29T04:04:09Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64585 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p kulupu Sonjalanko 0 10853 64584 63525 2026-04-29T04:03:59Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64584 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p nimi ala pona 0 10854 64587 63528 2026-04-29T04:04:29Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64587 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p wasowelĩ 0 10855 64590 63529 2026-04-29T04:04:49Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64590 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p mama toki 0 10856 64586 63531 2026-04-29T04:04:19Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64586 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p anpa sewi Amatula 0 10859 64582 63545 2026-04-29T04:03:39Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64582 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p anpa sewi 0 10860 64581 63542 2026-04-29T04:03:29Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[mama Sonja]] to [[misa tu]] 64581 wikitext text/x-wiki #TAWA [[misa tu]] b3j0f6w55tses5qdcuukwpaqoyuhx4p toki:anpa sewi 1 10861 64592 63544 2026-04-29T04:04:59Z EmausBot 1362 Fixing double redirect from [[toki:mama Sonja]] to [[toki:misa tu]] 64592 wikitext text/x-wiki #TAWA [[toki:misa tu]] pc2p600puvx43zihaoryqkzxto59dm5 tomo sona Lesa 0 10895 64596 64555 2026-04-29T06:16:05Z Aetholis1 4370 64596 wikitext text/x-wiki '''tomo sona Lesa''' li [[tomo sona]] lon [[ma Sijato]] lon [[ma Wasinton]] lon [[ma Mewika]]. ona li jo e jan lili luka tu tu ale lon kipisi tan nanpa luka tawa nanpa luka luka tu. ona li jo e tomo sona anpa e tomo sona sewi. tenpo sike {{tenpo nnp|1919}} la, ona li kama lon. tomo sona Lekisa li jo e mani Tala {{o nnp|nasin=sitelen|260,000,000}}. tenpo sike {{tenpo nnp|1965}} la ona li lon e nasin kama sona pi tenpo seli. nasin ni li pona e kulupu mute pi jan ante li pana sona e kulupu nanpa wan pi [[jan Mewika Apika|jan lili Mewika Apika]]. wile jan la tomo sona Lesa li pana e mani tawa kulupu mama pi mani lili. jan suli tan tomo sona ni li [[jan Pile Ke]] li jan Pa Alen li jan Eni Lena li jan Atan We li jan Kopin Kewa li jan Pu Katena. == tenpo pini == tenpo sike {{tenpo nnp|1919}} la, jan Pen Mowen li lon e tomo sona Mowen Lekisa lon poka pi telo suli Wasinton. tan pi tomo sona ni li pana e mije lili tawa tomo sona ante pi jan Mowen. tenpo sike {{tenpo nnp|1923}} la, kulupu pi mama mute li tawa e tomo sona tawa ma ante. tenpo sike {{tenpo nnp|1929}} la, tomo sona li tawa ma pi telo ala. ma ni la, tomo tu tu li kama lon: ona li tomo lape pi jan {{o nnp|nasin=sitelen|30}} li tomo moku. tenpo kama la, tomo sona ni li kama jo e nimi "Lekisa" li kama suli kepeken tomo sin. tenpo sike {{tenpo nnp|1965}} la, tomo sona Lekisa en tomo sona pi jan ale pi ma Sijato li open e nasin kama sona pi tenpo seli. tenpo sike {{tenpo nnp|1971}} la, jan li pini lape lon tomo sona Lekisa. tenpo sama la, ona en tomo sona meli Senikola li kama wan. == nimi tawa == * [https://www.lakesideschool.org lipu pi tomo sona Lesa] * [https://www.lakesideschool.org/about-us/history-archives lipu pi tenpo pini tan tomo sona Lesa] [[kulupu:tomo sona]] [[kulupu:ma Wasintan]] dao3g4l0roe6e5ryl40ci92t511mms4 64597 64596 2026-04-29T06:20:01Z Aetholis1 4370 64597 wikitext text/x-wiki '''tomo sona Lesa''' li [[tomo sona]] lon [[ma Sijato]] lon [[ma Wasinton]] lon [[ma Mewika]]. ona li jo e jan lili luka tu tu ale lon kipisi tan nanpa luka tawa nanpa luka luka tu. ona li jo e tomo sona anpa e tomo sona sewi. tenpo sike {{tenpo nnp|1919}} la, ona li kama lon. tomo sona Lekisa li jo e mani Tala {{o nnp|nasin=sitelen|260,000,000}}. tenpo sike {{tenpo nnp|1965}} la ona li lon e nasin kama sona pi tenpo seli. nasin ni li pona e kulupu mute pi jan ante li pana sona e kulupu nanpa wan pi [[jan Mewika Apika|jan lili Mewika Apika]]. wile jan la tomo sona Lesa li pana e mani tawa kulupu mama pi mani lili. jan suli tan tomo sona ni li [[jan Pile Ke]] li jan Pa Alen li jan Eni Lena li jan Atan We li jan Kopin Kewa li jan Pu Katena. == tenpo pini == tenpo sike {{tenpo nnp|1919}} la, jan Pen Mowen li lon e tomo sona Mowen Lekisa lon poka pi telo suli Wasinton. tan pi tomo sona ni li pana e mije lili tawa tomo sona ante pi jan Mowen. tenpo sike {{tenpo nnp|1923}} la, kulupu pi mama mute li tawa e tomo sona tawa ma ante. tenpo sike {{tenpo nnp|1929}} la, tomo sona li tawa ma pi telo ala. ma ni la, tomo tu tu li kama lon: ona li tomo lape pi jan {{o nnp|nasin=sitelen|30}} li tomo moku. tenpo kama la, tomo sona ni li kama jo e nimi "Lekisa" li kama suli kepeken tomo sin. tenpo sike {{tenpo nnp|1965}} la, tomo sona Lekisa en tomo sona pi jan ale lon ma Sijato li open e nasin kama sona pi tenpo seli. tenpo sike {{tenpo nnp|1971}} la, jan li pini lape lon tomo sona Lekisa. tenpo sama la, ona en tomo sona meli Senikola li kama wan. == nimi tawa == * [https://www.lakesideschool.org lipu pi tomo sona Lesa] * [https://www.lakesideschool.org/about-us/history-archives lipu pi tenpo pini tan tomo sona Lesa] [[kulupu:tomo sona]] [[kulupu:ma Wasintan]] r9qgrwwixt6jfedi2nqx84zutg0xl12 tomo sona Pajotenolosi 0 10917 64571 63928 2026-04-28T14:16:24Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 64571 wikitext text/x-wiki {{lili}} {{nimi ijo|'''tomo sona Pajotenolosi'''|Biotechnology High School|toki Inli}} anu tomo sona Pajote li tomo sona pi tenpo sike tu tu. tomo sona ni li lon ma tomo Pijo lon ma tomo Mamo lon [[ma Nusesi]] lon [[ma Mewika]]. [[kulupu:tomo sona]] {{DEFAULTSORT:Pajotenkolosi, tomo sona}} 09smawdg4dvz7uevc4b7vemmlsdp2dd 64572 64571 2026-04-28T14:16:35Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 jan Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq li ante e nimi pi lipu "[[tomo sona Pajotenkolosi]]" tawa lipu "[[tomo sona Pajotenolosi]]" 64571 wikitext text/x-wiki {{lili}} {{nimi ijo|'''tomo sona Pajotenolosi'''|Biotechnology High School|toki Inli}} anu tomo sona Pajote li tomo sona pi tenpo sike tu tu. tomo sona ni li lon ma tomo Pijo lon ma tomo Mamo lon [[ma Nusesi]] lon [[ma Mewika]]. [[kulupu:tomo sona]] {{DEFAULTSORT:Pajotenkolosi, tomo sona}} 09smawdg4dvz7uevc4b7vemmlsdp2dd kulupu Mesika 0 11046 64595 64448 2026-04-29T06:10:39Z Benscat 3375 mi pana e sitelen 64595 wikitext text/x-wiki [[sitelen:Aztec drums, Florentine Codex..jpg|alt=kulupu Mesika li kalama musi lon lipu Pilense.|thumb|kulupu Mesika li kalama musi lon lipu Pilense.]] {{nimi ijo|'''kulupu Mesika'''|Mēxihcah|toki Nawa|ipa=[meːˈʃiʔkaḁ]}} li [[kulupu Nawa|kulupu jan Nawa]] pi [[ma Mesomelika]]. ona li pali e {{nimi ijo|[[ma tomo Mesiko-Tenosilan]]|meːˈʃiʔ.ko te.noːt͡ʃ.ˈtí.t͡ɬan]|toki Nawa}} lon [[telo suli Tesekoko]]. ma tomo ni li ma tomo lawa pi ma lawa Mesika li kama [[ma tomo Mesiko]]. ma lawa ni li suli la, ona li anpa li lawa e jan mute. nimi pi [[ma Mesiko]] li kama tan ona. ona li pali e kili e pan. ona li pali e tomo sewi, e ijo musi, e kiwen mani. kin, ona li utala wawa li anpa e kulupu jan ante. kulupu jan ni li pana e mani tawa kulupu lawa Mesika. [[ma Epanja]] li kama tawa [[ma Amelika]] lon tenpo sike nanpa 1492 la, ona li pakala e [[ma suli Mesika]]. [[jan Enan Kote]] en kulupu utala ona li utala e kulupu utala Mesika lon ma tomo Tenosilan, li anpa e ona lon tenpo sike nanpa 1521. == nasin sewi == [[sitelen:Piedra del Sol - Sala Mexica del Museo Nacional de Antropología.jpg|thumb|alt=kiwen pi mun suno|kiwen pi mun suno li sitelen e toki pi suno luka. ]]kulupu Mesika li jo e toki mute la, ona li wile sona e tan ma. kulupu Mesika li anpa tawa jan sewi mute. taso jan sewi suli nanpa wan li [[jan sewi Wisilopoli]]. jan sewi suli ante li {{lipu li ala|jan sewi Talo|Q232870}}, li [[jan sewi Tekalipoka]], li [[jan sewi Kesakowa]], li {{lipu li ala|jan sewi Kowalikuwe|Q829508}}, li [[jan sewi Sipe-Tote]]. === suno luka === toki pi jan Mesika la, jan sewi li pali e suno luka. suno nanpa wan, en suno nanpa tu, en suno nanpa tu wan, en suno nanpa tu tu li pakala la, jan sewi li pali e suno sin. taso, suno nanpa luka li wile telo loje tan jan. jan li moli ala e jan tawa ona la, suno ni li moli. tan ni, kulupu Mesika li moli e jan tawa suno. {{DEFAULTSORT:Mesika, kulupu}} [[kulupu:kulupu jan pi tenpo pini]] buvqh4rrm1kl2zhvuwfsy77y54tncqc ilo Wisa 0 11076 64569 2026-04-28T14:10:10Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq moved page [[ilo Wisa]] to [[ilo Wesin]] over redirect 64569 wikitext text/x-wiki #TAWA [[ilo Wesin]] db8lo9uuk478fmq39srh6197xize3to tomo sona Pajotenkolosi 0 11077 64573 2026-04-28T14:16:35Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 jan Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq li ante e nimi pi lipu "[[tomo sona Pajotenkolosi]]" tawa lipu "[[tomo sona Pajotenolosi]]" 64573 wikitext text/x-wiki #TAWA [[tomo sona Pajotenolosi]] 8uj7jfam8g8as6yz36gq6r7qsnld01u lawa pi ken lipu tan ma Sonko 0 11078 64575 2026-04-28T16:46:51Z Babelball 517 Babelball moved page [[lawa pi ken lipu tan ma Sonko]] to [[ma Sonko li lawa e ken kepeken pi lipu ilo]] over redirect: nimi nanpa tu li ike tan ni: nanpa wan la ona li ken ala lon nasin toki mute pi toki pona. nanpa tu la ona li ante e kon nimi tawa ijo ike 64575 wikitext text/x-wiki #TAWA [[ma Sonko li lawa e ken kepeken pi lipu ilo]] b3ewv178buh2hlce3nxre58dri0t22q lipu xu 0 11079 64578 2026-04-29T00:05:07Z Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq 2319 lipu ni li tawa [[nimi ali pu n a]] 64578 wikitext text/x-wiki #TAWA [[nimi ali pu n a]] 1ko304arspsgc2zsgpuyc1fq1gr9lvm ma tomo Siwawa 0 11080 64589 2026-04-29T04:04:43Z Benscat 3375 mi open e lipu. 64589 wikitext text/x-wiki {{poki sona ma|nimi ma=ma tomo Siwawa|nimi mama=Chihuahua|ma=ma tomo|ma suli=ma Siwawa|sitelen=[[sitelen:Distrito_uno_en_chihuahua_d1.png|268px]]|jan lawa={{nimi ijo|jan Mako Antonjo Ponija Mentosa|Marco Antonio Bonilla Mendoza|toki Epanja}}<ref>{{tan sona|linja=https://www.municipiochihuahua.gob.mx/Presidencia|tan=Presidencia Municipal|tenpo lukin=2026-04-28|ijo pana=Municipio Chihuahua}}</ref>|lipu ilo=https://www.municipiochihuahua.gob.mx/|mute jan=925 762<ref name="lipu pi mute jan">{{tan sona|linja=https://www.inegi.org.mx/programas/ccpv/2020/|tan=Censo de Población y Vivienda 2020|tenpo lukin=2026-04-26|toki tan=toki Epanja|ijo pana=INEGI}}</ref>|len ma=[[sitelen:Flag_of_Chihuahua,_Chihuahua.svg|160px]]|sitelen lawa=[[sitelen:Escudo_de_Armas_de_la_Ciudad_de_Chihuahua.svg|border|100px]]}} {{nimi ijo|'''ma tomo Siwawa'''|Chihuahua|toki Epanja}} li ma tomo lawa pi [[ma Siwawa]]. mute jan la, ona li nanpa tu lon ma Siwawa, li nanpa luka luka wan lon [[ma Mesiko]]. == tan sona == {{DEFAULTSORT:Siwawa, ma tomo}} [[kulupu:ma tomo pi ma Mesiko]] 493pnf29rltza427ifqlnbfojmzrzj1 jan la toki:Nimmzo 3 11081 64611 2026-04-29T10:50:13Z Nimmzo 5796 Create empty Talk page to avoid red wikilink ("Talk" | contribs) in History 64611 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1