lipu Wikipesija
tokwiki
https://tok.wikipedia.org/wiki/lipu_open
MediaWiki 1.48.0-wmf.3
case-sensitive
Media
ilo
toki
jan
jan la toki
pali
pali la toki
sitelen
sitelen la toki
MediaWiki
MediaWiki la toki
kipisi
kipisi la toki
nasin ilo
nasin ilo la toki
kulupu
kulupu la toki
nimi
nimi la toki
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
ma Masu
0
810
72878
63047
2026-11-07T20:04:52Z
Grillofrances
7920
lipu tawa
72878
wikitext
text/x-wiki
{{kon ante|ma lawa|kulupu ma pi nasin sewi Isilan|ma Masi}}
{{poki sona ma
|nimi ma=ma Masu
|nimi mama=مِصر
|ma=
|len ma=[[sitelen:Flag of Egypt.svg|border|130px]]
|sitelen lawa=[[File:Coat of arms of Egypt (Official).svg|101x85px]]
|toki lawa=[[toki Alapi]]
|toki ante=
|nasin lawa=
|ISO 3166=EG
|mani=mani Sunaji Masu (E£) (EGP)
|ma tomo lawa=[[ma tomo Kajila]]
|kalama musi ma= ملي سرود (ma mi, en ma mi, en ma mi) <br> [[File:Bilady, Bilady, Bilady.ogg]]
|sitelen ma=[[sitelen:EGY orthographic.svg|220px]]
|toki anpa pi sitelen ma=ma Masu lon sike ma (laso)}}
{{nimi ijo|'''ma Masu'''|مَصر, maṣr|toki Alapi||ipa=/masˤr/}} anu {{nimi ijo|'''ma Misu'''|مِصر, miṣr|toki Alapi|ipa=/misˤr/}} li ma lon [[ma Apika]] li lon [[ma Asija]]. [[ma Sawina]] taso li lon [[ma Asija]].
ma Sawina pi ma Asija la, [[ma Isale]] en [[ma Pilisin]] li lon poka ma ni. [[ma Sutan]] li lon poka la, [[nasin telo Nile]] li tawa tan ma Sutan tawa [[telo suli Mesitelane]]. [[open suno]] la, [[telo suli loje]] li lon. [[pini suno]] la, [[ma Lipija]] li lon.
nasin telo Nile en [[ma Sawala]] li sijelo e ma Masu. mute jan li lon ma lili lon poka pi nasin telo Nile. mute ma pi ma Masu li [[ma pi telo ala]] la, jan li ken ala lon ma ni. nasin telo Nile li pana e telo mute la, jan li open [[pali e kasi]] lon tenpo pini mute.
[[toki pi tenpo pini]] pi ma Masu li suli mute. [[sitelen toki pi ma Kuma]] li kama lon tenpo sike 3200 BC. [[kulupu mama lawa]] mute li lawa e ma Kuma. lon poka pi tenpo sike 3150 pi jan Jesu la, ma Kuma sewi en ma Kuma anpa li kama lawa wan. tenpo kama la, kulupu ante li lawa e ma Kuma. ni li [[ma Pasi pi kulupu Akamanesi]], li ma Masu pi Tolemeke, nimi "ma Ekito", li [[ma Loma]]. [[nasin sewi Kolisu]] li kama suli mute lon ma Masu pi [[ma Pasileja Loma]]. tenpo sike 642 la, [[nasin sewi Isilami]] li kama tawa ma Masu. tenpo lon la, nasin sewi pi mute jan lon ma Masu li nasin sewi Isilami. tenpo sike 1517 la, [[ma Osuman]] li kama lawa ma Masu. [[linja telo Suwesi]] li kama pali la, ma pi ma Elopa li kama suli. ma Masu li kama lon [[ma Piten suli]]. tenpo sike 1952 la, [[kulupu utala]] pi ma Masu li weka e [[jan lawa mama]].
tenpo lon la, ma Masu li suli mute lon [[kulupu ma Alapi]]. mute jan la, ma Masu li nanpa wan lon kulupu ma Alapi.
==tenpo pini==
===tenpo open pi ma Masu===
[[sitelen:Pyramids of the Giza Necropolis.jpg|thumb|[[leko pi ma tomo Kise]]]]
tenpo pini la, ma Sawala li jo e kasi. jan li lon ma ni. taso, kon li ante la, jan ni li tawa lon poka pi nasin telo Nile.
tenpo pini la, nimi pi ma Masu li [[ma Kuma]].
ma Kuma sewi en ma Kuma anpa li kama wan la, ma lawa majuna pi ma Kuma li kama. jan lawa nanpa wan pi ma Kuma li jan Narmer anu jan Menes.
===lawa pi kulupu Tolemeke pi ma Loma===
===nasin sewi Isilami li kama===
===lawa pi ma Osuman===
===lawa pi ma Piten===
===utala pi ma Isale en utala lete===
===ante suli pi tenpo sike 2011===
===lawa pi jan Pata Esisi===
==ma==
==kulupu jan==
===toki===
===nasin sewi===
==musi==
{{ma Asija}}
{{DEFAULTSORT:Masu, ma}}
[[kulupu:ma Asija pi pini suno]]
[[kulupu:ma Apika]]
[[kulupu:ma Masu| ]]
[[kulupu:lipu ni li lon lipu Panton kin la o lukin]]
[[kulupu:ma lawa]]
k4ccdmb7r399z2s1upjdpgaa25qkebq
ma Lijatuwa
0
1196
72877
13597
2026-11-07T17:22:02Z
~2026-59150-29
8524
more information
72877
wikitext
text/x-wiki
{{poki sona ma
|nimi ma = ma Lijatuwa
|nimi mama = Lietuva
|len ma = [[sitelen:Flag of Lithuania.svg|border|130px]]
|sitelen lawa = [[sitelen:Coat of arms of Lithuania.svg|101x85px]]
|kalama musi ma = Tautiška giesmė<br>[[sitelen:Tautiška giesme instumental.ogg]]
|sitelen ma = [[sitelen:EU-Lithuania.svg|220px]]
|toki anpa pi sitelen ma = ma Lijatuwa (laso pimeja) lon [[kulupu ma Elopa]] (laso walo)
|ma tomo lawa = [[ma tomo Pilinu]]
|toki lawa = [[toki Lijatuwa]]
|mani = [[mani Elopa]] (€)
|ISO 3166 = LT
}}
{{lili ike}}
{{nimi ijo|'''ma Lijatuwa'''|Lietuva|toki Lijatuwa}} li ma lon [[ma Elopa]]. poka la [[telo suli Palute]] en [[ma Pelalusi]] en [[ma Posuka]] en [[ma Lawi]] en [[ma weka Kalinika]] ([[ma Losi]]) li lon. ma Lijatuwa li ma pi kulupu ma Palute. ma tomo lawa en ma tomo pi suli mute li [[ma tomo Pilinu]]. ma tomo pi nanpa tu li [[ma tomo Kaunas]]. ma tomo pi nanpa tu wan li [[ma tomo Klaipėda]] li lon poka [[telo suli Palute]]. ma tomo ante li ma tomo Šiauliai li ma tomo Panevėžys li ma tomo Palanga li ma tomo mute. ma Lijatuwa li ma pi [[kulupu ma Elopa]] li ma pi [[kulupu ma utala pi telo Alansi lete|kulupu ma Nato]]. tenpo pini la ma Lijatuwa li ma lili pi [[ma Losi]] li ma lili pi [[ma Tosi Nasi|ma Tosi ike]] li ma lili pi [[ma Sesesele]]. jan lawa pi ma Lijatuwa li jan Gitanas Nausėda. tan wile pi tenpo musi la jan mute li tawa ma tomo Pilinu. kin la jan mute li tawa poka pi telo suli; jan li tawa ma tomo Palanga li tawa ma tomo Klaipėda li ma tomo Nida. suli la kulupu jan pi nanpa wan li jan pi ma Lijatuwa <small>(toki Lijatuwa la ''lietuviai'')</small>. kulupu pi nanpa tu li jan pi ma Posuka <small>(toki Lijatuwa la ''lenkai''; toki Posuka la ''Polacy'')</small>. kulupu pi nanpa tu wan li jan pi ma Losi <small>(toki Lijatuwa la ''rusai''; toki Losi la ''русские'')</small>. toki pi jan pi ma Lijatuwa li [[toki Lijatuwa]]. toki Lijatuwa li sama [[toki Lawi]]; toki Lijatuwa en toki Lawi li toki pi kulupu toki Palute. kin la [[toki Losi]] en [[toki Posuka]] li suli mute. jan mute pi ma Lijatuwa li jan pi [[nasin sewi Katolika]]. kin la [[nasin sewi Kolisu]] ante en nasin sewi ante li lon. ma Lijatuwa li jo e moku mute. moku pi ma Lijatuwa li telo lete pi loje walo (toki Lijatuwa la ''šaltibarščiai).''
{{ma Elopa}}
[[kulupu:ma Elopa]]
[[kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin]]
{{DEFAULTSORT:Lijatuwa, ma}}
[[kulupu:ma lawa|Lijatuwa]]
82s34rb8w0zwxuz1detsjk2jkn5em3u
jan Topi Pa
0
3488
72884
72607
2026-11-08T10:07:09Z
CommonsDelinker
6800
Replacing Toby_Fox_mask_(cropped).jpg with [[File:Toby_Fox_2017_(cropped_3).jpg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR4|Criterion 4]] (harmonizing names of file set) · Consistency with other T
72884
wikitext
text/x-wiki
{{lili ike}}
{{poki sona jan|nimi jan=jan Topi Pa|nimi mama=Toby Fox|ma=ma Mewika|jan li sona e ona tan=[[musi Antateje]] en [[musi Tetalun]] la, jan Topi Pa li pali e ona e kalama musi ona|ma pi kama lon=[[ma tomo Mansese lon ma Nuwanse|ma tomo Mansese]] lon<br>[[ma Nuwanse]] lon<br>[[ma Mewika]]|sitelen nimi=[[ijo:Toby_Fox_signature.svg|100px]]|sitelen=[[sitelen:Toby Fox 2017 (cropped 3).jpg|250px]]|pali=jan pi [[musi ilo]]<br>jan pi [[kalama musi]]}}
[[sitelen:Annoying dog face.svg|thumb|160px|musi pi jan Topi Pa la ona li soweli pi sinpin ni.]]
{{nimi ijo|jan Wape E. Pa|Robert F. Fox|toki Inli}} anu {{nimi ijo|'''jan Topi Pa'''|Toby Fox|toki Inli}} li pali e [[musi ilo]] e [[kalama musi]] ona. ona li lon [[ma Mewika]]. ona li sona [[toki Inli]] tan mama li sona [[toki Nijon]] tan pali sona. ona li kama e [[musi Antatejo]] e [[musi Tetalun]]. tenpo pini la, ona li pana e kalama musi ona tawa [[lipu Onsa]] pi [[jan Antu Asi]] {{nimi ijo|2=Andrew Hussie|3=toki inli}}.
[[kulupu:jan]]
[[kulupu:jan pi kalama musi]]
{{DEFAULTSORT:Topi Pa, jan}}
qxr6kzbm3eean8gsoabu80191sdidti
ilo Winto
0
3674
72887
64936
2026-11-08T11:26:10Z
Talun523
3498
mi pana e linja
72887
wikitext
text/x-wiki
[[ijo:Windows logo and wordmark - 2021.svg|thumb|sitelen lawa pi ilo Winto]]
{{nimi ijo|'''ilo Winto'''|Windows|toki Inli}} li kulupu pi [[ilo kon lawa]] pi [[ilo sona]]. ona li pali tan {{nimi ijo|[[kulupu Makoso]]|Microsoft}}. jan li kepeken ilo Winto la, ona li kepeken [[nasin kepeken pi sitelen tawa]]. ilo Winto ante li lon ilo sona ante. ilo Winto nanpa wan li kama lon tenpo sike nanpa 1985. nanpa wan la, ilo Winto sin pi jan mute li {{nimi ijo|ilo Winto nanpa 11|Windows 11}}. ona li kama lon tenpo sike nanpa 2021.
ma ale la, ilo Winto li ilo kon lawa nanpa wan pi ilo sona supa.
== pana pini ==
=== nasin tan ilo DOS ===
{| class="wikitable"
|+
!nimi
!tenpo open
|-
|''Windows 1.0''
|1985-11-20
|-
|''Windows 2.0''
|1987-12-09
|-
|''Windows 2.1''
|1988-05-27
|-
|''Windows 3.0''
|1990-05-22
|-
|''Windows 3.1''
|1992-04-06
|-
|''Windows 95''
|1995-08-24
|-
|''Windows 98''
|1998-06-25
|-
|''Windows ME''
|2000-09-14
|}
=== nasin tan ilo NT ===
{| class="wikitable"
|+
!nimi
!tenpo open
|-
|''Windows NT 3.1''
|1993-07-27
|-
|''Windows NT 3.5''
|1994-09-21
|-
|''Windows NT 4.0''
|1996-08-24
|-
|''Windows 2000''
|2000-02-17
|-
|''Windows XP''
|2001-10-25
|-
|''Windows Vista''
|2007-01-30
|-
|''Windows 7''
|2009-10-22
|-
|''Windows 8''
|2012-10-26
|-
|''Windows 10''
|2015-07-29
|-
|''Windows 11''
|2021-10-05
|}
{{lili ike}}
{{DEFAULTSORT:Winto}}
[[kulupu:ilo kon lawa]]
1yvinb89d7hv3nuzt7gtfyqoz2p9yqj
toki Tawi
0
5703
72881
59909
2026-11-07T23:28:55Z
~2026-59227-55
8528
/* */ add missing space
72881
wikitext
text/x-wiki
'''toki Tawi''' {{nimi ijo|2=ภาษาไทย Phasa Thai|3=toki Tawi|weka=lon}} li [[toki lawa]] pi [[ma Tawi]].jan mute li kepeken ona lon [[ma Tawi]] en [[ma Kanpusi]].ona li toki nanpa wan pi [[kulupu jan An|kulupu jan lon ma Tawi]] en jan lon insa pi [[ma Tawi]].nimi majuna ante li Siamese lon [[toki Inli]] anu 暹罗语 (xian1 luo2 yu3) lon [[toki Sonko]].nimi meso majuna li ภาษาอยุธยา.nimi meso pi tenpo ni li toki pi insa pi [[ma Tawi]] {{nimi ijo|2=ภาษาไทยถิ่นกลาง Phasa Thai Tin Klang|3=toki Tawi|4=toki pi insa pi ma Tawi}}.tenpo sike 2020 la,jan kepeken wan mute ale ale ale en luka tu tu ale ale ale li lon.<ref>[https://web.archive.org/web/20121120062746/http://thaiarc.tu.ac.th/thai/peansiri.htm]</ref>ona li lon {{nimi ijo|[[kulupu toki Kata]]|Kra–Dai language|toki Inli|/ˈkrɑː.daɪ/}} li suli mute.ona li jo e [[nasin pi kalama sewi en kalama anpa]] li jo lili e nasin pi kama wan e nimi en nimi ante.nimi mute ona li tan [[toki Sankita]] en [[toki Pali]] en [[toki Man]]<ref>[https://archive.org/details/historyofthailan0003bake]o lukin e lipu ni.</ref> en [[toki Kanpusi majuna]].
{{poki sona toki|nimi toki=toki Tawi|nimi mama=ภาษาไทย
ภาษากลาง|kalama=[pʰaː˧saː˨˩˦tʰaj˧]
anu
[bʱɐː˦ɹ̠̊˔ɐː˧˥dʱɐɪ˦]|ma=[[ma Tawi]]
[[ma Kanpusi]]|kulupu toki=Kata|nasin sitelen=sitelen Tawi
sitelen Tawi tan jan pi ken ala lukin|ISO 639-1=th|ISO 639-2=tha|ISO 639-3=tha|Glottolog=thai1261|Linguasphere=47-AAA-b|sitelen ma=[[sitelen:Idioma tailandés.png|thumb|ma kepeken.]]|mute jan=jan pi luka kulupu ale ale ale en tu kulupu ale ale ale li [[toki mama]] lon tenpo sike 2023.<ref>https://www.ethnologue.com/18/language/tha/</ref>
jan pi tu kulupu ale ale ale li toki nanpa tu.<ref>https://www.ethnologue.com/18/language/tha/</ref>}}
[[sitelen:WIKITONGUES- Dang speaking Thai.webm|thumb|jan li toki kepeken [[toki Tawi]]. sitelen anpa pi [[toki pona]] li lon.]]
ale la,jan pi [[toki Tawi]] li ken toki en jan pi [[toki La]] en jan pi toki sama.ona mute li sama.tenpo mute la,jan pi [[ma Tawi]] li jo e [[toki Tawi]] lawa en toki ma ante.toki Tawi lawa li kepeken toki Tawi pi [[ma tomo lawa]] pi [[ma Tawi]].<ref>[https://archive.org/details/languagenational0000unse_c6w1]o lukin e lipu ni.</ref>toki Tawi li jo e toki ma ante mute.[[sona toki]] la,ona mute li wan.
== kalama ==
=== kalama suli ===
{| class="wikitable"
! colspan="2" | !!sinpin uta!!monsi pi kiwen uta!!supa sewi uta!!nena monsi uta!!anpa uta
|- align="center"
! colspan="2" |nena
|m<br /><span style="font-size:large;">ม</span>
|n<br /><span style="font-size:large;">ณ,น</span>
|
|ŋ<br /><span style="font-size:large;">ง</span>
|
|- align="center"
! rowspan="3" |pini!!pini ale pi anpa uta li tawa lili
|b<br /><span style="font-size:large;">บ</span>
|d<br /><span style="font-size:large;">ฎ,ด</span>|| || ||
|- align="center"
!pini ale pi anpa uta li tawa ala
|p<br /><span style="font-size:large;">ป</span>
|t<br /><span style="font-size:large;">ฏ,ต</span>
|
|k<br /><span style="font-size:large;">ก</span>
|ʔ<br /><span style="font-size:large;">อ</span>
|- align="center"
!pini ale pi anpa uta li tawa ala li pana ala e kon
|pʰ<br /><span style="font-size:large;">พ,ผ,ภ</span>
|tʰ<br /><span style="font-size:large;">ฐ,ฑ,ฒ,ถ,ท,ธ</span>
|
|kʰ<br /><span style="font-size:large;">ข,ฃ,ค,ฅ,ฆ</span>
|
|- align="center"
! rowspan="2" |pini pana wawa!!pana ala e kon
| || ||tɕ<br /><span style="font-size:large;">จ</span>|| ||
|- align="center"
!pana
| || ||tɕʰ<br /><span style="font-size:large;">ฉ, ช, ฌ</span>|| ||
|- align="center"
! colspan="2" |kon tawa
|f<br /><span style="font-size:large;">ฝ,ฟ</span>
|s<br /><span style="font-size:large;">ซ,ศ,ษ,ส</span>
|
|
|h<br /><span style="font-size:large;">ห,ฮ</span>
|- align="center"
! colspan="2" |kon poka
| ||l<br /><span style="font-size:large;">ล,ฬ</span>|| {{IPA |j<br /><span style="font-size:large;">ญ,ย</span>||w<br /><span style="font-size:large;">ว</span>||
|- align="center"
! colspan="2" |pini lili
| ||ɾ<br /><span style="font-size:large;">ล,ฬ</span>|| || ||
|- align="center"
! colspan="2" |sijelo tawa
| ||r<br /><span style="font-size:large;">ร</span>|| || ||
|}
*kalama suli tu wan
sitelen sewi li kalama suli wan pi [[toki Tawi]].anpa li kalama suli tu wan :pr、pl、pʰr、pʰ、tr、kr、kl、kw、kʰr、kʰl、kʰw
*kalama suli monsi
kalama suli monsi pi mute luka tu tu li lon toki Tawi,ona mute li p、t、k、m、n、ŋ、j、w、ʔ.ʔ li monsi kalama lili lili taso.
:{| class="wikitable"
! !!uta sinpin!!monsi pi kiwen uta!!supa sewi uta!!sewi ko!!anpa uta
|- align="center"
! nena(kalama suli) |nena
|m<br /><span style="font-size:large;">ม</span>||n<br /><span style="font-size:large;">ณ,ญ,น,ร,ล,ฬ</span>|| ||ŋ<br /><span style="font-size:large;">ง</span>||
|- align="center"
!pini
|p<br /><span style="font-size:large;">บ,ป,พ,ฟ,ภ</span>||t<br /><span style="font-size:large;">จ,ช,ซ,ฎ,ฏ,ฐ,ฑ,ฒ,<br />ด,ต,ท,ธ,ศ,ษ,ส</span>|| ||k<br /><span style="font-size:large;">ก,ข,ค,ฆ</span>||ʔ<br />
|- align="center"
!poka kon
| || ||j<br /><span style="font-size:large;">ย</span>||w<br /><span style="font-size:large;">ว</span>
|}
=== kalama lili ===
kalama lili pi toki Tawi li ken suli li ken lili,kalama luka tu tu li lon:ɑ、i、ɯ、u、e、ɛ、o、ɔ、ɤ.
{|
|
:{| class="wikitable"
|+lili
! rowspan="2" | !!sinpin!! colspan="2" |monsi
|-
!sike ala e uta!!sike ala e uta!!sike e uta
|- align="center"
!pini
|i<br /><span style="font-size:large;">-ิ</span>||ɯ<br /><span style="font-size:large;">-ึ</span>||u<br /><span style="font-size:large;">-ุ</span>
|- align="center"
!pini lili
|e<br /><span style="font-size:large;">เ-ะ, เ-็-</span>||ɤ<br /><span style="font-size:large;">เ-อะ</span>||o<br /><span style="font-size:large;">โ-ะ, --</span>
|- align="center"
!open lili
|ɛ<br /><span style="font-size:large;">แ-ะ, แ-็-</span>|| ||ɔ<br /><span style="font-size:large;">เ-าะ, -็อ-</span>
|- align="center"
!open
|a<br /><span style="font-size:large;">-ะ, -ั-</span>|| ||
|}
|
{| class="wikitable"
|+suli
! rowspan="2" | !!sinpim!! colspan="2" |monsi
|-
!sike ala e uta!!sike ala e uta!!sike e uta
|- align="center"
!pini
|iː<br /><span style="font-size:large;">-ี</span>||ɯː<br /><span style="font-size:large;">-ือ, -ื-</span>||uː<br /><span style="font-size:large;">-ู</span>
|- align="center"
!pini lili
|eː<br /><span style="font-size:large;">เ-</span>||ɤː<br /><span style="font-size:large;">เ-อ, เ-ิ-</span>||oː<br /><span style="font-size:large;">โ-</span>
|- align="center"
!open lili
|ɛː<br /><span style="font-size:large;">แ-</span>|| ||ɔː<br /><span style="font-size:large;">-อ</span>
|- align="center"
!open
|aː<br /><span style="font-size:large;">-า</span>|| ||
|}
|}
kalama lili pi toki Tawi li ken wan anu wan en <span style="font-size:large;">ย</span>、<span style="font-size:large;">ว</span> en ante pali kalama lili tu wan anu kalama lili tu wan wan,ni li sitelen:
{| class="wikitable"
|-
! colspan="2" |suli
! colspan="2" |lili
|-
!sitelen Tawi
!ipa
!sitelen Tawi
!ipa
|-
|–าย
|/aːj/
|ไ–<sup>*</sup>, ใ–<sup>*</sup>, ไ–ย, -ัย
|/aj/
|-
|–าว
|/aːw/
|เ–า<sup>*</sup>
|/aw/
|-
|เ–ีย
|/iːə/
|เ–ียะ
|/iə/
|-
|–
|–
|–ิว
|/iw/
|-
|–ัว
|/uːə/
|–ัวะ
|/uə/
|-
|–ูย
|/uːj/
|–ุย
|/uj/
|-
|เ–ว
|/eːw/
|เ–็ว
|/ew/
|-
|แ–ว
|/ɛːw/
|–
|–
|-
|เ–ือ
|/ɯːə/
|เ–ือะ
|/ɯə/
|-
|เ–ย
|/ɤːj/
|–
|–
|-
|–อย
|/ɔːj/
|–
|–
|-
|โ–ย
|/oːj/
|–
|–
|-
|เ–ียว
|/iəw/
|–
|–
|-
|–วย
|/uəj/
|–
|–
|-
|เ–ือย
|/ɯəj/
|–
|–
|-
|}
kalama lili li ken wan en kalama suli:ni li sitelen:
{| class="wikitable"
|-
|
!monsi ala
!-j
!-w
!-m
!-n
!-ŋ
!-p
!-t
!-k
!-ʔ
|-
!a:
|a:
|a:j
|a:w
|a:m
|a:n
|a:ŋ
|a:p
|a:t
|a:k
|
|-
!a
|
|aj
|aw
|am
|an
|aŋ
|ap
|at
|ak
|aʔ
|-
!ɛ:
|ɛ:
|
|ɛ:w
|ɛ:m
|ɛ:n
|ɛ:ŋ
|ɛ:p
|ɛ:t
|ɛ:k
|
|-
!ɛ
|
|
|ɛw
|
|
|ɛŋ
|ɛp
|
|
|ɛʔ
|-
!e:
|e:
|
|e:w
|e:m
|e:n
|e:ŋ
|e:p
|e:t
|e:k
|
|-
!e
|
|
|ew
|em
|en
|eŋ
|ep
|et
|ek
|eʔ
|-
!ɔ:
|ɔ:
|ɔ:j
|
|ɔ:m
|ɔ:n
|ɔ:ŋ
|ɔ:p
|ɔ:t
|ɔ:k
|
|-
!ɔ
|
|ɔj
|
|
|
|ɔŋ
|
|
|ɔk
|ɔʔ
|-
!o:
|o:
|o:j
|
|o:m
|o:n
|o:ŋ
|o:p
|o:t
|o:k
|
|-
!o
|
|
|
|om
|on
|oŋ
|op
|ot
|ok
|oʔ
|-
!i:
||i:
|
|
|i:m
|i:n
|
|i:p
|i:t
|i:k
|
|-
!i
|
|
|iw
|im
|in
|iŋ
|ip
|it
|ik
|iʔ
|-
!iə
|iə
|
|iəw
|iəm
|iən
|iəŋ
|iəp
|iət
|iək
|
|-
!u:
|u:
|
|
|u:m
|u:n
|u:ŋ
|u:p
|u:t
|u:k
|
|-
!u
|
|uj
|
|um
|un
|uŋ
|up
|ut
|uk
|uʔ
|-
!uə
|uə
|uəj
|
|uəm
|uən
|uəŋ
|uəp
|uət
|uək
|
|-
!ɯ:
|ɯ:
|
|
|ɯ:m
|ɯ:n
|
|ɯ:p
|ɯ:t
|
|
|-
!ɯ
|
|
|
|ɯm
|ɯn
|ɯŋ
|ɯp
|ɯt
|ɯk
|ɯʔ
|-
!ɯə
|ɯə
|ɯəj
|
|ɯəm
|ɯən
|ɯəŋ
|ɯəp
|ɯət
|ɯək
|
|-
!ɤ:
|ɤ:
|ɤ:j
|
|ɤ:m
|ɤ:n
|ɤ:ŋ
|ɤ:p
|ɤ:t
|ɤ:k
|
|}
=== kalama sewi en anpa ===
[[sitelen:Thai tones.svg|thumb|250px|kalama sewi en anpa]]
toki Tawi la,kalama anpa en kalama sewi pi mute luka li lon:[33](˧˧)、[21](˨˩)、[41](˦˩)、[45](˦˥)、[214](˩˩˦).pana e ona lon sitelen Tawi li ike mute,ijo mute li ken ante.
#kalama suli(sama <span style="font-size:large;">ห</span>)li ken ante.
#suli en lili pi kalama lili.
#sijelo pi kalama monsi.
#sitelen pi kalama anpa en sewi ่、 ้、 ๊、 ๋
:{| class="wikitable"
!No.!!kalama sewi en anpa!!nanpa!!nimi lon toki Tawi!!sitelen!!lon kalama!!lon tokiTawi!!kon pi toki pona!!lon [[toki Suwan]](Cuengh)
|-
|1||meso||33||สามัญ(meso)|||[naː˧]||/nāː/||นา||ma pan||naz
|-
|2||anpa||21||เอก(nanpa wan)||[naː˧˩]||/nàː/||หน่า||'nimi ante||naq
|-
|3||sewi en anpa||41||โท(nanpa tu)||[naː˦˩]||/nâː/||หน้า||sinpin,lipu||naj/nah
|-
|4||sewi||45||ตรี(nanpa tu wan)||[naː˧˥]||/náː/||น้า||jan sama lili pi mama meli||nax
|-
|5||anpa en sewi||214||จัตวา(nanpa tu tu)||{[naː˩˩˦]||/nǎː/||หนา||suli||na
|}
== nasin toki ==
nasin toki pi toki Tawi li ijo pana tawa ijo pali tawa ijo lanpan.nimi sama ante tan nanpa jan ante li lon.ni li ijo sama:(kon ali li moku):
*กิน(meso)
*แดก(nimi tawa jan meso en jan meso)
*ยัด(nimi tawa jan meso en jan meso)
*บริโภค(lon lipu anu tenpo suli)
*รับประทาน(lon lipu anu tenpo suli)
*ฉัน(lon [[nasin sewi]])
*เสวย(lon tomo pi [[jan lawa]])
== kulupu nimi ==
'''toki Tawi [[toki pi ken jan pi ma ale]]'''
มนุษย์ทั้งหลายเกิดมามีอิสระและเสมอภาคกันในเกียรติศักดิ์และสิทธิ ต่างมีเหตุผลและมโนธรรม และควรปฏิบัติต่อกันด้วยเจตนารมณ์แห่งภราดรภาพ
'''toki pona [[toki pi ken jan pi ma ale]]'''
ken sama en suli sama la, jan ale li kama lon. ona li jo e nasin sona e nasin pona. olin la, jan ale o pali lon poka.
== o lukin ==
[https://th.m.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%AB%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%81] '''o lukin e [[lipu Wikipedia]] lon toki Tawi!'''
[https://th.m.wikipedia.org/wiki/%E0%B9%82%E0%B8%95%E0%B8%81%E0%B8%B5%E0%B9%82%E0%B8%9B%E0%B8%99%E0%B8%B2]'''o lukin e [[toki pona]] lon toki Tawi!'''
[https://th.m.wikisource.org/wiki/%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%AB%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%81]'''o lukin e [[lipu Wikisource]] lon toki Tawi.'''
[https://en.m.wikibooks.org/wiki/Thai]'''o kama sona e toki Tawi lon [[lipu Wikibooks]] lon toki Inli!'''
== tan sona ==
<references />
{{DEFAULTSORT:Tawi, toki}}
rm07eqehepio2evay1zsr71rrrjy8n0
ko suwi tan pipi Ansopila
0
10264
72876
69114
2026-11-07T16:47:57Z
ЯпНик
3069
mi weka e ante #[[Special:Diff/69114|69114]] tan jan [[Special:Contributions/Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq|Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq]] ([[User talk:Qazwsxedcrfvtgbyhnujmikolpplokimjunhybgtvfrcdexswzaq|toki]])
72876
wikitext
text/x-wiki
[[sitelen:Runny hunny.jpg|thumb|337x337px|jan li kama jo e ko suwi.]]
'''ko suwi pipi''' li ijo suwi. [[pipi jelo pimeja pi ko suwi]] li pali e ona. ona li pali e ni tawa pipi lili ona tawa moku ona. pipi li pali e ni: ona li moku e [[ko suwi kasi]], li pana sin e moku ona. sin la, ona li ante e ko suwi kasi tawa ko suwi pipi.
[[sitelen:Honey comb.jpg|thumb|ko poki pi ko suwi]]
pipi li awen e ko suwi lon [[tomo pipi]] ona. poki pi ko suwi la, ona li pali e ko poki pi ko suwi. pipi li pana e moku ona tawa poki ni.
jan kin li moku e ko suwi. jan li kama jo e ni tan tomo pipi. ni la, jan li pali e ni: pipi li awen lon tomo ona. jan li lawa e pipi li awen e tomo ona li kama jo e ko suwi ona. ni li [[pali pi suwi pipi]]. jan li pali e ni lon tenpo pi weka mute a. jan li kama jo e ko suwi la, ona li ken awen e ona tawa tenpo kama ale.
ko suwi li suwi tan ni: ona li jo mute e [[ko kiwen suwi]].
== pali pipi ==
[[sitelen:Bee_on_-calyx_935.jpg|thumb|pipi li moku e ko suwi tan kasi kule.]]
pipi li weka tan tomo ona li alasa e [[kasi kule]]. kasi kule li pali e ko suwi kasi. ni li moku pipi. pipi li wile moku la, ona li alasa e kasi kule.
taso la, kasi kule li moli lon [[tenpo lete]] la, moku pipi li lon ala. taso kin la, pipi lili li ken ala weka tan tomo ona. ni la, pipi li ante e ko suwi kasi tawa ko suwi pipi. ona li ken awen e ko suwi pipi tawa tenpo lete li ken moku e pipi lili. tenpo lete la, pipi ale li moku e ko suwi pipi.
== pali jan ==
[[sitelen:Beekeeper using bee smoker.jpg|thumb|jan pali pi suwi pipi li pana e kon seli tawa tomo pipi tan jan.]]
jan li wile kama jo e ko suwi pipi tan ni: ona li suwi mute li pona tawa uta. taso, pakala tu li lon: pipi li awen e ko ona li jo e ilo utala lon monsi ona. kin la, jan li kama jo e ko suwi tan tomo pipi la, tomo pipi li kama pakala.
pakala nanpa wan la, jan li pona e ona kepeken nasin tu. nasin nanpa wan li kon seli. kon seli li nasa e lawa pipi, li weka e pilin utala ona. nasin nanpa tu li len. jan li len e sijelo ale ona la, pipi li ken ala pakala e ona.
tawa pona pi pakala nanpa tu la, jan li pali e tomo ante tawa pipi. tomo ni li jo e poki pi ko suwi mute. jan li ken weka e poki ni tan tomo pipi, li ken kama jo e ko suwi, li ken pana sin e poki tawa tomo. ni la, jan li pakala ala e tomo pipi li ken kama jo sin e ko suwi.
[[kulupu:suwi]]
pvxmigul76vjttv2xcgrdznabnzyhrb
toki ilo Palu
0
11821
72888
71879
2026-11-08T11:37:07Z
Talun523
3498
mi ante toki tan [[ja:Perl]] (2026-08-07 15:53:00 UTC)
72888
wikitext
text/x-wiki
[[sitelen:Perl-logo.svg|thumb|sitelen nimi pi toki ilo Palu]]
{{nimi ijo|'''toki ilo Palu'''|Perl|toki Inli|ipa=/pə́ːrl/}} li [[toki ilo]]. jan li kepeken e ona la, ona li tawa e [[ilo sona]] kepeken nasin mute.
nasin ona li {{nimi ijo|nasin TMTOWTDI|There's More Than One Way To Do It|toki Inli}}, kon ona li "nasin sitelen ona li wan ala.".<ref>{{tan sona|linja=https://perldoc.perl.org/perl|tan=perl - The Perl 5 language interpreter - Perldoc Browser|tenpo lukin=2026-08-26}}</ref><ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=Larry Wall|toki tan=en-us|linja=https://www.perl.com/pub/1999/03/pm.html/|tan=Perl, the first postmodern computer language|tenpo=1999-03-03|tenpo lukin=2026-08-26}}</ref><ref>{{tan sona|linja=https://perldoc.perl.org/perlintro|tan=perlintro - a brief introduction and overview of Perl - Perldoc Browser|tenpo lukin=2026-08-26}}</ref>
== sona suli ==
* ona li ken kepeken pona e sitelen.
* jan li sitelen e toki kepeken nasin mute. (nasin TMTOWTDI)
* ilo kon lawa mute la, jan li ken kepeken e ona.
toki ilo Palu li sama [[toki ilo Lupi]] sama [[toki ilo Pason]] tan ni: ona mute li kama jo e sona tan toki ilo Palu.<ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=にく|toki tan=ja|linja=https://gihyo.jp/news/report/01/rubykaigi2013/0001|tan=まつもとゆきひろさん、Rubyに影響を与えた言語とRuby開発初期を語る。 ~ RubyKaigi 2013 基調講演 1日目|tenpo=2013-05-31|tenpo lukin=2026-08-26}}</ref><ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=Fauzia A|toki tan=en|linja=https://techfrenzy.medium.com/python-dominating-the-planet-how-a-trivial-side-project-took-the-world-of-programming-languages-77271fdf2a52|tan=Python dominating the planet : How a trivial side project took the world of programming languages…|tenpo=2021-05-29|tenpo lukin=2026-08-26}}</ref>
== nimi ==
[[toki Inli]] la, nimi ona li nimi "Perl". ni li sama nimi "Pearl" (toki pona la: kiwen suno walo tan [[soweli pi sijelo ko]]). jan Lali Wolu pi jan pali li jan pi [[nasin sewi pi jan Jesu]]. kiwen suno walo tan soweli pi sijelo ko li lon [[lipu Pipija]]. jan Lili Wolu li kepeken e nimi "Pearl".<ref name=":1">https://web.archive.org/web/20160307004219/https://www.wired.com/2000/10/cruise/</ref> taso, toki ilo "PEARL" li lon. jan Lali Wolu li pali e nimi "Perl" tawa toki ilo ona.<ref name=":1" />
nimi toki li nimi "Perl" lon toki Inli. nimi "PERL" anu nimi "perl" li ike. taso, nimi pi ilo tawa pi toki ilo li nimi "perl". ilo "perl" li ken tawa e toki ilo "Perl".
== toki, ma ale o! ==
<syntaxhighlight lang="perl">
print "toki, ma ale o!\n" ;
</syntaxhighlight>tenpo poka la, jan li ken kepeken e sitelen anpa kin:<syntaxhighlight lang="perl">
use v5.10; #ilo li kepeken ilo sin tan toki ilo Palu nanpa 5.10.
say "toki, ma ale o!";
</syntaxhighlight>
== tenpo pini ==
* tenpo sike nanpa 1987 la, {{lipu li ala|jan Lali Wolu|Q92597}} li pali e ona.<ref name=":0">{{tan sona|linja=https://perldoc.perl.org/perlhist|tan=perlhist - the Perl history records - Perldoc Browser|tenpo lukin=2026-07-20}}</ref>
* tenpo sike nanpa sama 2000 la, jan mute li kepeken e ona. taso, jan li lawa e ni: jan li wile pona e toki ilo Palu. jan li lawa. taso, ona li wile e tenpo pi mute mute.
* tenpo sike nanpa 2015 la, toki ilo Palu nanpa 6 li kama lon. taso, toki ilo Palu pi tenpo pini en toki ilo Palu nanpa 6 li ante mute. toki ilo Palu nanpa 6 li kama [[toki ilo Waku]] li kama moli.<ref>{{tan sona|linja=https://www.i-programmer.info/programming/176-perl/9294-perl-6-first-official-release.html|tan=Perl 6 First Official Release|tenpo lukin=2026-07-20}}</ref><ref>{{tan sona|nimi jan kepeken toki tan=Elizabeth Mattijsen|toki tan=en|linja=https://p6weekly.wordpress.com/2019/10/15/2019-41-new-wineskins/|tan=2019.41 New Wineskins|tenpo=2019-10-15|tenpo lukin=2026-07-20}}</ref>
* tenpo sike 2026 la, jan li awen pali e toki ilo Palu nanpa 5.<ref name=":0" />
== linja tawa ==
* [https://www.perl.org/ lipu pi toki ilo Palu]
== tan sona ==
[[kulupu:toki ilo]]
od8mrrzdytmv45dss5by18cslmrlylh
soweli Po Talu
0
12927
72883
72375
2026-11-08T04:19:06Z
ЯпНик
3069
mi weka e ante #[[Special:Diff/72375|72375]] tan jan [[Special:Contributions/Kasisin|Kasisin]] ([[User talk:Kasisin|toki]])
72883
wikitext
text/x-wiki
Soweli mani ('''Po taulu''') li lon kulupu soweli mani lon ma Apika-Elopa-Asija li kama tan soweli mani ma. Ona li [[soweli Mamalija]] li soweli pi noka tu (Asijotakila) suli (mita 1.20 à 1.50, kilo 600 tawa 800) li soweli pi moku nanpa tu (Luminansija).
[[Fichier:Cow_along_the_RAVeL_5_L38_in_Thimister-Clermont,_Belgium_(DSCF6054).jpg|right|thumb|Soweli mani : Po taulu]]
sqd531ap9n66ayf3q5ctda9zjt5ajd9
soweli Gävle
0
13121
72872
2026-11-07T12:26:33Z
SoweliTelo
8521
Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1383252453|Gävle_goat]]"
72872
wikitext
text/x-wiki
[[File:Yule_goat_Gefle_Sweden_2009_crop.jpg|right|thumb|soweli Gävle lon tenpo sike 2009]]
'''soweli Gävle''' ({{toki nimi|sv|Gävlebocken}}, {{IPA|sv|ˈjɛ̌ːvlɛbɔkːɛn|pron}}) li lon ma tomo Gävle pi [[ma Wensa]] lon tenpo lete ale. ona li suli mute li soweli Yule tawa lukin. sijelo ona li kasi jelo wawa. kulupu pi ma tomo ona li pali e ona lon open pi tenpo Advent lon tenpo sike ali. jan pali li kepeken tenpo suno tu.
tenpo mute la jan li pakala e soweli Gävle kepeken seli. jan pi pini seli en jan ante li alasa pini e ni. taso, tenpo mute la ona li pakala. ona nanpa wan li lon tenpo sike 1966. pini pi tenpo sike 2025 la soweli mute mute mute li lon. taso, ona mute mute tu wan li pakala. jan lawa li wile ala e ni. kulupu lawa Svea li toki e ni: jan li alasa pakala e soweli ni la jan o tawa tomo pi jan ike lon tenpo mun tu wan.
tan tenpo 1986 la soweli Yule tu li lon ma Gävle: kulupu Söders köpmän li pali e soweli Gävle. kulupu sona pi tomo sona Vasaskolan li pali e ona ante kin.
[[kulupu:ma Wensa]]
hlsws0ia0u4zqj5nfgoohd29dkdf7hr
mun Umuwamuwa
0
13122
72873
2026-11-07T13:29:06Z
Qpx5997
8522
mi pali e lipu sin li pana e toki ni: "mun Umuwamuwa ([[toki Inli]]: 1I/‘Oumuamua) li mun. tenpo sike 2017 la, jan Wewike (Robert Weryk) li kama lukin e ona. mun Umuwamuwa li mun lili. ona li tan [[suno mi]] weka li kama. ni la, ona li weka e suno mi. jan pi sona mun li sona lili e ona. ona li sona ala e ni: mun Umuwamuwa li tan mun seme li kama."
72873
wikitext
text/x-wiki
mun Umuwamuwa ([[toki Inli]]: 1I/‘Oumuamua) li mun. tenpo sike 2017 la, jan Wewike (Robert Weryk) li kama lukin e ona. mun Umuwamuwa li mun lili.
ona li tan [[suno mi]] weka li kama. ni la, ona li weka e suno mi. jan pi sona mun li sona lili e ona. ona li sona ala e ni: mun Umuwamuwa li tan mun seme li kama.
9h34drtbtcmq2klxo249uaxrkezzouk
72874
72873
2026-11-07T13:34:47Z
Qpx5997
8522
/* */
72874
wikitext
text/x-wiki
mun Umuwamuwa ([[toki Inli]]: 1I/‘Oumuamua) li mun. tenpo sike 2017 la, jan Wewike (Robert Weryk) li kama lukin e ona. mun Umuwamuwa li mun lili. lukin ona li nasa.
ona li tan weka pi [[kulupu mun mi]] li kama. ni la, ona li weka e kulupu mun mi. jan pi sona mun li sona lili e ona. ona li sona ala e ni: mun Umuwamuwa li tan mun seme li kama.
8b0uml86bkpaf4stvds4ggsv0wos74m
72880
72874
2026-11-07T23:26:02Z
Qpx5997
8522
ante e nimi. tan Umuwamuwa tawa Omuwamuwa.
72880
wikitext
text/x-wiki
mun Omuwamuwa ([[toki Inli]]: 1I/‘Oumuamua) li mun. tenpo sike 2017 la, jan Wewike (Robert Weryk) li kama lukin e ona lon tomo lukin Kalejakala lon [[ma Awawi]]. mun Omuwamuwa li mun lili. lukin ona li nasa.
[[sitelen:A2017U1 5gsmoothWHT enhanced.jpg|thumb|mun Omuwamuwa]]
ona li tan weka pi [[kulupu mun mi]] li kama. ni la, ona li weka e kulupu mun mi. jan pi sona mun li sona lili e ona. ona li sona ala e ni: mun Omuwamuwa li tan mun seme li kama.
32573hu0jrihaxta852ciicqp5nwohl
toki:soweli Gävle
1
13123
72875
2026-11-07T14:29:19Z
Jan Sapilisan
2676
/* o toki pona e nimi */ kipisi sin
72875
wikitext
text/x-wiki
== o toki pona e nimi ==
jan pali mute pi lipu Wikipesija li wile e ni: toki pona la, o kepeken nimi pi toki pona anu nimi pi kama toki pona. o toki pona e nimi pi lipu ni. pona. [[jan:Jan Sapilisan|jan Sapilisan]] ([[jan la toki:Jan Sapilisan|toki]]) 2026-11-07T14:29:19 (UTC)
ig4yedodutojvgrbowhn7z9hv62esre
*toki pona
0
13124
72879
2026-11-07T23:08:24Z
Jan Ekawi
6104
lipu ni li tawa [[]]
72879
wikitext
text/x-wiki
#TAWA [[]]
hllryqwqoulq1oqp61us59vj7uagxi3
mun Kelon
0
13125
72882
2026-11-07T23:41:13Z
Qpx5997
8522
mi pali e lipu sin li pana e toki ni: "[[sitelen:Charon in True Color - High-Res.jpg|thumb|mun Kelon]] '''mun Kelon''' ([[toki Inli]] la: Charon) li [[mun]] lawa pi [[mun Puton]]. ona li suli tawa mun ante pi mun Puton. suli ona li kipisi tu pi suli pi mun Puton. tan ni, wawa pi ona li tawa e mun Puton."
72882
wikitext
text/x-wiki
[[sitelen:Charon in True Color - High-Res.jpg|thumb|mun Kelon]]
'''mun Kelon''' ([[toki Inli]] la: Charon) li [[mun]] lawa pi [[mun Puton]]. ona li suli tawa mun ante pi mun Puton. suli ona li kipisi tu pi suli pi mun Puton. tan ni, wawa pi ona li tawa e mun Puton.
2buj5mdr2vgprx7t1qe55yxj806l94y
ma Akate
0
13126
72885
2026-11-08T11:17:52Z
Jan Sapilisan
2676
/* */
72885
wikitext
text/x-wiki
#TAWA [[ijo Akate]]
mcrfjvz5kw0hl0nm1s860tgqny0g59x
ijo Akate
0
13127
72886
2026-11-08T11:18:38Z
Jan Sapilisan
2676
mi pali e lipu sin li pana e toki ni: "'''ijo Akate''' li toki suli e [[ma lawa Akate|ma Akate]]. == ma == *[[ma lawa Akate]] *[[ma tomo Akate]] ==sitelen== *[[sitelen Akate]] ==toki== *[[toki Akate]]"
72886
wikitext
text/x-wiki
'''ijo Akate''' li toki suli e [[ma lawa Akate|ma Akate]].
== ma ==
*[[ma lawa Akate]]
*[[ma tomo Akate]]
==sitelen==
*[[sitelen Akate]]
==toki==
*[[toki Akate]]
mwf16z58lnnem0z0bs2wj6bril1v2hs