Vikikaynak
trwikisource
https://tr.wikisource.org/wiki/Anasayfa
MediaWiki 1.48.0-wmf.1
first-letter
Ortam
Özel
Tartışma
Kullanıcı
Kullanıcı mesaj
Vikikaynak
Vikikaynak tartışma
Dosya
Dosya tartışma
MediaWiki
MediaWiki tartışma
Şablon
Şablon tartışma
Yardım
Yardım tartışma
Kategori
Kategori tartışma
Kişi
Kişi tartışma
Portal
Portal tartışma
Sayfa
Sayfa tartışma
Dizin
Dizin tartışma
TimedText
TimedText talk
Modül
Modül tartışma
Event
Event talk
4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu
0
11770
175579
175464
2026-10-28T08:23:35Z
Prætor
24168
175579
wikitext
text/x-wiki
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''Başlangıç'''|önceki=|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Birinci Kitap<br />Kişiler Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
{{Kanun künye|başlık=Türk Medeni Kanunu|önceki=|kanun_no=4721|sonraki=|kabul_tarihi=22/11/2001|notlar=|rg_tarihi=8/12/2001|rg_no=24607}}
'''Durumu:''' 3/12/2001 tarih ve 4722 sayılı “Türk Medenî Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun”un 22 nci Maddesi uyarınca; yeni düzenlemeler yapılıncaya kadar, yürürlükteki tüzük ve yönetmeliklerin Türk Medenî Kanunu’na aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam edileceğinden, gerektiğinde “Tüzükler Külliyatı” ile “Yönetmelikler Külliyatı”nın kanunlara göre (743 sayılı Kanuna göre) düzenlenen nümerik fihriste, 4721 sayılı Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan tüzük için ise 4721 sayılı Kanuna göre düzenlenen nümerik fihriste bakınız.
Yürürlükten kalkmış olan 17/2/1926 tarih ve 743 sayılı Kanunun hükümleri için“Yürürlükteki Bazı Kanunların Mülga Hükümleri Külliyatı”nın 2. cilt, 1299 uncu sayfası ve devamına 4721 sayılı Kanunun yürürlükten kaldırılan hükümleri için ise 1304-135 nolu sayfa ve devamına bakınız.
{{orta|'''BAŞLANGIÇ'''}}
;A. Hukukun uygulanması ve kaynakları
{{madde|numara=1}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanun, sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kanunda uygulanabilir bir hüküm yoksa, hâkim, örf ve âdet hukukuna göre, bu da yoksa kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır.}}
;B. Hukukî ilişkilerin kapsamı
;I. Dürüst davranma
{{madde|numara=2}}
{{fıkra|numara=1|metin=Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.}}
;II. İyiniyet
{{madde|numara=3}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunun iyiniyete hukukî bir sonuç bağladığı durumlarda, asıl olan iyiniyetin varlığıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyiniyet iddiasında bulunamaz.}}
;III. Hâkimin takdir yetkisi
{{madde|numara=4}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunun takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hâkim, hukuka ve hakkaniyete göre karar verir.}}
;C. Genel nitelikli hükümler
{{madde|numara=5}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun ve Borçlar Kanununun genel nitelikli hükümleri, uygun düştüğü ölçüde tüm özel hukuk ilişkilerine uygulanır.}}
;D. İspat kuralları
;I. İspat yükü
{{madde|numara=6}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.}}
;II. Resmî belgelerle ispat
{{madde|numara=7}}
{{fıkra|numara=1|metin=Resmî sicil ve senetler, belgeledikleri olguların doğruluğuna kanıt oluşturur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunların içeriğinin doğru olmadığının ispatı, kanunlarda başka bir hüküm bulunmadıkça, her hangi bir şekle bağlı değildir.}}
----
{{Türk Medeni Kanunu}}
==Kaynakça==
{{eser son|kaynak={{Web kaynağı | url = https://mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4721&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 | başlık = Türk Medeni Kanunu | yayıncı = mevzuat.gov.tr}}|telif={{FSEK-31}}}}
{{temiz}}
{{Vikipedi|Türk Medeni Kanunu}}
[[Kategori:Türkiye Cumhuriyeti kanunları]]
82ta7izi01zwwdza2006xi9wdosxae1
4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku
0
26134
175594
175417
2026-10-28T09:35:00Z
Prætor
24168
175594
wikitext
text/x-wiki
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/İkinci Kısım: Tüzel Kişiler|Türk Medeni Kanunu<br />Birinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Tüzel Kişiler]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />Birinci Kısım<br />Evlilik Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:auto; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;"
|- bgcolor="#B0C4DE" align="center"
! Kısım !! Bölüm !! Madde
|-
| rowspan="4" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku|Birinci Kısım]]''' <br> Evlilik Hukuku || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Birinci Bölüm: Evlenme|Birinci Bölüm]]''' - Evlenme || 118 - 160
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#İkinci Bölüm: Boşanma|İkinci Bölüm]]''' - Boşanma || 161 - 184
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Üçüncü Bölüm: Evliliğin Genel Hükümleri|Üçüncü Bölüm]]''' - Evliliğin Genel Hükümleri || 185 - 201
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Dördüncü Bölüm: Eşler Arasındaki Mal Rejimi|Dördüncü Bölüm]]''' - Eşler Arasındaki Mal Rejimi || 202 - 281
|-
| rowspan="2"|'''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|İkinci Kısım]]''' <br> Hısımlık || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık#Birinci Bölüm: Soybağının Kurulması|Birinci Bölüm]]''' - Soybağının Kurulması || 282 - 354
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık#İkinci Bölüm: Aile|İkinci Bölüm]]''' - Aile || 364 - 395
|-
| rowspan="3"|'''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Üçüncü Kısım]]''' <br> Vesayet || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#Birinci Bölüm: Vesayet Düzeni|Birinci Bölüm]]''' - Vesayet Düzeni|| 396 - 437
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#İkinci Bölüm: Vesayetin Yürütülmesi|İkinci Bölüm]]''' - Vesayetin Yürütülmesi || 438 - 469
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#Üçüncü Bölüm: Vesayetin Sona Ermesi|Üçüncü Bölüm]]''' - Vesayetin Sona Ermesi || 470 - 494
|}
{{TOC sağ}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
cqekeez47271dwe0ai23ucv1lp5zss2
4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku
0
26135
175598
175388
2026-10-28T10:40:55Z
Prætor
24168
Sayfa içeriği "{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet]]|sonraki=4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar|Türk Medeni..." ile değiştirildi
175598
wikitext
text/x-wiki
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Birinci Kısım<br />Mirasçılar]]|esersahibi=|notlar=}}
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:auto; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;"
|- bgcolor="#B0C4DE" align="center"
! Kısım !! Bölüm !! Madde
|-
| rowspan="2" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar|Birinci Kısım]]''' <br> Mirasçılar || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar#Birinci Bölüm: Yasal Mirasçılar|Birinci Bölüm]]''' - Yasal Mirasçılar || 495 - 501
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar#İkinci Bölüm: Ölüme Bağlı Tasarruflar|İkinci Bölüm]]''' - Ölüme Bağlı Tasarruflar || 502 - 574
|-
| rowspan="3"| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi|İkinci Kısım]]''' <br> Mirasın Geçmesi || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi#Birinci Bölüm: Mirasın Açılması|Birinci Bölüm]]''' - Mirasın Açılması || 575 - 588
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi#İkinci Bölüm: Mirasın Geçmesinin Sonuçları|İkinci Bölüm]]''' - Mirasın Geçmesinin Sonuçları || 589 - 639
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi#Üçüncü Bölüm: Mirasın Paylaşılması|Üçüncü Bölüm]]''' - Mirasın Paylaşılması || 640 - 682
|}
5r3b9yzdx8c8ssj27ep5c3aj3uh6lki
Vikikaynak:Değişiklik sayılarına göre kullanıcılar listesi
4
26348
175578
175545
2026-10-27T21:40:29Z
YBot
13050
Güncelleme
175578
wikitext
text/x-wiki
{{/begin}}
<center>
{| class="wikitable"
! #
! Kullanıcı
! Değişiklik sayısı
! Kullanıcı grupları
|-
| 1
| [[Kullanıcı:Mümtaz|Mümtaz]]
| align="center" | 32.648
| hizmetli
|-
| 2
| [[Kullanıcı:Justinianus|Justinianus]]
| align="center" | 10.871
|
|-
| 3
| [[Kullanıcı:Kibele|Kibele]]
| align="center" | 9.180
| geri döndürücü
|-
| 4
| [[Kullanıcı:Nosferatü|Nosferatü]]
| align="center" | 6.939
|
|-
| 5
| [[Kullanıcı:Victor Trevor|Victor Trevor]]
| align="center" | 4.472
|
|-
| 6
| [[Kullanıcı:Samizambak|Samizambak]]
| align="center" | 4.220
|
|-
| 7
| [[Kullanıcı:Tarih|Tarih]]
| align="center" | 2.974
|
|-
| 8
| [[Kullanıcı:Seksen iki yüz kırk beş|Seksen iki yüz kırk beş]]
| align="center" | 2.938
|
|-
| 9
| [[Kullanıcı:𐰇𐱅𐰚𐰤|𐰇𐱅𐰚𐰤]]
| align="center" | 2.803
|
|-
| 10
| [[Kullanıcı:Iskenderbalas|Iskenderbalas]]
| align="center" | 2.670
|
|-
| 11
| [[Kullanıcı:Egemensen|Egemensen]]
| align="center" | 2.553
|
|-
| 12
| [[Kullanıcı:Vikiolog|Vikiolog]]
| align="center" | 2.278
|
|-
| 13
| [[Kullanıcı:Absar|Absar]]
| align="center" | 1.838
|
|-
| 14
| [[Kullanıcı:Suelnur|Suelnur]]
| align="center" | 1.737
|
|-
| 15
| [[Kullanıcı:Ahmet Turhan|Ahmet Turhan]]
| align="center" | 1.561
|
|-
| 16
| [[Kullanıcı:Selahattin ilhan|Selahattin ilhan]]
| align="center" | 1.480
|
|-
| 17
| [[Kullanıcı:Kutsalyolcusu|Kutsalyolcusu]]
| align="center" | 1.278
|
|-
| 18
| [[Kullanıcı:Kurmanbek|Kurmanbek]]
| align="center" | 1.075
|
|-
| 19
| [[Kullanıcı:Pinar|Pinar]]
| align="center" | 1.034
|
|-
| 20
| [[Kullanıcı:Felecita|Felecita]]
| align="center" | 940
|
|-
| 21
| [[Kullanıcı:Araz Yaquboglu|Araz Yaquboglu]]
| align="center" | 930
|
|-
| 22
| [[Kullanıcı:Sabri76|Sabri76]]
| align="center" | 883
|
|-
| 23
| [[Kullanıcı:Elvorix|Elvorix]]
| align="center" | 857
|
|-
| 24
| [[Kullanıcı:Maderibeyza|Maderibeyza]]
| align="center" | 758
|
|-
| 25
| [[Kullanıcı:3210|3210]]
| align="center" | 721
|
|-
| 26
| [[Kullanıcı:Aybeg|Aybeg]]
| align="center" | 595
|
|-
| 27
| [[Kullanıcı:ToprakM|ToprakM]]
| align="center" | 578
|
|-
| 28
| [[Kullanıcı:Osmanlı98|Osmanlı98]]
| align="center" | 564
|
|-
| 29
| [[Kullanıcı:Srhat|Srhat]]
| align="center" | 553
|
|-
| 30
| [[Kullanıcı:Mereyü|Mereyü]]
| align="center" | 547
|
|-
| 31
| [[Kullanıcı:Dr.Suskun|Dr.Suskun]]
| align="center" | 512
|
|-
| 32
| [[Kullanıcı:Yeni hesap|Yeni hesap]]
| align="center" | 482
|
|-
| 33
| [[Kullanıcı:Oğuzhan|Oğuzhan]]
| align="center" | 478
|
|-
| 34
| [[Kullanıcı:Kadı|Kadı]]
| align="center" | 442
| geri döndürücü
|-
| 35
| [[Kullanıcı:Etrüsk~trwikisource|Etrüsk~trwikisource]]
| align="center" | 437
|
|-
| 36
| [[Kullanıcı:Fuzûlî~trwikisource|Fuzûlî~trwikisource]]
| align="center" | 427
|
|-
| 37
| [[Kullanıcı:Bizim Kafkasya|Bizim Kafkasya]]
| align="center" | 427
|
|-
| 38
| [[Kullanıcı:Rateslines~trwikisource|Rateslines~trwikisource]]
| align="center" | 418
|
|-
| 39
| [[Kullanıcı:Hasan Sami|Hasan Sami]]
| align="center" | 407
|
|-
| 40
| [[Kullanıcı:Pathoschild|Pathoschild]]
| align="center" | 390
|
|-
| 41
| [[Kullanıcı:Pinarsan83|Pinarsan83]]
| align="center" | 384
|
|-
| 42
| [[Kullanıcı:Reality006|Reality006]]
| align="center" | 338
|
|-
| 43
| [[Kullanıcı:Aksoy61|Aksoy61]]
| align="center" | 327
|
|-
| 44
| [[Kullanıcı:Vito Genovese|Vito Genovese]]
| align="center" | 317
|
|-
| 45
| [[Kullanıcı:Homonihilis|Homonihilis]]
| align="center" | 306
|
|-
| 46
| [[Kullanıcı:Cekli829|Cekli829]]
| align="center" | 301
|
|-
| 47
| [[Kullanıcı:Ömer faruk çakmak|Ömer faruk çakmak]]
| align="center" | 296
|
|-
| 48
| [[Kullanıcı:Magurale|Magurale]]
| align="center" | 295
|
|-
| 49
| [[Kullanıcı:Uncitoyen|Uncitoyen]]
| align="center" | 284
|
|-
| 50
| [[Kullanıcı:2004onuralp|2004onuralp]]
| align="center" | 282
|
|-
| 51
| [[Kullanıcı:Mustafahoca|Mustafahoca]]
| align="center" | 252
|
|-
| 52
| [[Kullanıcı:Mustafa MVC|Mustafa MVC]]
| align="center" | 248
|
|-
| 53
| [[Kullanıcı:Evrifaessa|Evrifaessa]]
| align="center" | 246
|
|-
| 54
| [[Kullanıcı:Ali Karacan~trwikisource|Ali Karacan~trwikisource]]
| align="center" | 240
|
|-
| 55
| [[Kullanıcı:Oğuz256~trwikisource|Oğuz256~trwikisource]]
| align="center" | 236
|
|-
| 56
| [[Kullanıcı:Koraman~trwikisource|Koraman~trwikisource]]
| align="center" | 224
|
|-
| 57
| [[Kullanıcı:Takabeg|Takabeg]]
| align="center" | 221
|
|-
| 58
| [[Kullanıcı:Demirci74|Demirci74]]
| align="center" | 218
|
|-
| 59
| [[Kullanıcı:YG1|YG1]]
| align="center" | 218
|
|-
| 60
| [[Kullanıcı:Gökhan~trwikisource|Gökhan~trwikisource]]
| align="center" | 215
|
|-
| 61
| [[Kullanıcı:Zohak|Zohak]]
| align="center" | 206
|
|-
| 62
| [[Kullanıcı:Gülşah|Gülşah]]
| align="center" | 192
|
|-
| 63
| [[Kullanıcı:Ugur Basak|Ugur Basak]]
| align="center" | 191
|
|-
| 64
| [[Kullanıcı:NKOzi|NKOzi]]
| align="center" | 187
|
|-
| 65
| [[Kullanıcı:Meryem Yazıcı|Meryem Yazıcı]]
| align="center" | 185
|
|-
| 66
| [[Kullanıcı:Harosman|Harosman]]
| align="center" | 185
|
|-
| 67
| [[Kullanıcı:Saltinbas|Saltinbas]]
| align="center" | 183
|
|-
| 68
| [[Kullanıcı:Alikıroğlu6163|Alikıroğlu6163]]
| align="center" | 183
|
|-
| 69
| [[Kullanıcı:Khodemhuck|Khodemhuck]]
| align="center" | 182
|
|-
| 70
| [[Kullanıcı:Samsen|Samsen]]
| align="center" | 176
|
|-
| 71
| [[Kullanıcı:Noyder~trwikisource|Noyder~trwikisource]]
| align="center" | 174
|
|-
| 72
| [[Kullanıcı:Mezireli61|Mezireli61]]
| align="center" | 172
|
|-
| 73
| [[Kullanıcı:Ahmetaslan~trwikisource|Ahmetaslan~trwikisource]]
| align="center" | 172
|
|-
| 74
| [[Kullanıcı:Prætor|Prætor]]
| align="center" | 169
|
|-
| 75
| [[Kullanıcı:İsmetaydin~trwikisource|İsmetaydin~trwikisource]]
| align="center" | 168
|
|-
| 76
| [[Kullanıcı:Viki|Viki]]
| align="center" | 166
|
|-
| 77
| [[Kullanıcı:Kuzeyli Adam|Kuzeyli Adam]]
| align="center" | 163
|
|-
| 78
| [[Kullanıcı:Alikıroğlu|Alikıroğlu]]
| align="center" | 161
|
|-
| 79
| [[Kullanıcı:HakanIST|HakanIST]]
| align="center" | 161
|
|-
| 80
| [[Kullanıcı:Asayimusa19|Asayimusa19]]
| align="center" | 150
|
|-
| 81
| [[Kullanıcı:St. Doggo|St. Doggo]]
| align="center" | 149
|
|-
| 82
| [[Kullanıcı:Hazan|Hazan]]
| align="center" | 138
|
|-
| 83
| [[Kullanıcı:Can Kedi|Can Kedi]]
| align="center" | 137
|
|-
| 84
| [[Kullanıcı:AhmetÇavuş|AhmetÇavuş]]
| align="center" | 121
|
|-
| 85
| [[Kullanıcı:PrimZiya|PrimZiya]]
| align="center" | 121
|
|-
| 86
| [[Kullanıcı:Recep64|Recep64]]
| align="center" | 117
|
|-
| 87
| [[Kullanıcı:Kotzaztzikli|Kotzaztzikli]]
| align="center" | 116
|
|-
| 88
| [[Kullanıcı:Kuzey 75|Kuzey 75]]
| align="center" | 110
|
|-
| 89
| [[Kullanıcı:CommonsDelinker|CommonsDelinker]]
| align="center" | 103
|
|-
| 90
| [[Kullanıcı:Oyhan Hasan Bıldırki|Oyhan Hasan Bıldırki]]
| align="center" | 102
|
|-
| 91
| [[Kullanıcı:Neslihan Bilgili|Neslihan Bilgili]]
| align="center" | 101
|
|-
| 92
| [[Kullanıcı:SessizZurna|SessizZurna]]
| align="center" | 99
|
|-
| 93
| [[Kullanıcı:Vikiyazar|Vikiyazar]]
| align="center" | 96
|
|-
| 94
| [[Kullanıcı:Kübra uzuntaş|Kübra uzuntaş]]
| align="center" | 95
|
|-
| 95
| [[Kullanıcı:Rornaof|Rornaof]]
| align="center" | 92
|
|-
| 96
| [[Kullanıcı:Özlem malkoç|Özlem malkoç]]
| align="center" | 90
|
|-
| 97
| [[Kullanıcı:Burak Kara|Burak Kara]]
| align="center" | 85
|
|-
| 98
| [[Kullanıcı:Alpfa|Alpfa]]
| align="center" | 77
|
|-
| 99
| [[Kullanıcı:Dilekisildar|Dilekisildar]]
| align="center" | 76
|
|-
| 100
| [[Kullanıcı:EVula|EVula]]
| align="center" | 76
|
|}
</center>
dcftwnzxhn3n591ir8o5s7vfpu4zqfq
Şablon:Yeni metinler/iç
10
35653
175577
175492
2026-10-27T13:45:23Z
YBot
13050
Güncelleme
175577
wikitext
text/x-wiki
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Ağlasın}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Kuyruksuz Tilki}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Gagavuz bilmeceleri}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Ey rahmeti bol pâdişâh}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Biz Dünyadan Gider Olduk}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Deniz Göktaş'ın 28 Eylül 2026'daki savunması}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Tarih II: Ortazamanlar}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Tarih I: Tarihtenevelki Zamanlar ve Eski Zamanlar}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Ağlatmayın Beni Derdim Büyüktür}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Yedi Yıldır Hasta Düştüm Yatarım}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Kerbelâ Çölü'nden bir Koyun Geldi}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Gezüb Şol Âlemi Seyrân Eyledim}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Enelhak Deyüben Dikildim Dâra}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Sensin Bizim Zâhir Ulumuz}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Hızır Paşa'nın Zulümü Var ise}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Birlik makamında bir güzel gördüm}}
:*{{Yeni metinler/eser|başlık=Kurultay Marşı}}
3p4btmbmv028roj1fa4b3wbhsm3pg4m
Kullanıcı:Prætor
2
45179
175587
175576
2026-10-28T09:00:09Z
Prætor
24168
/* Yapılacaklar */
175587
wikitext
text/x-wiki
<center>"''Vox audita perit, littera scripta manent''"</center>
<div style="position: relative; height: 1%;">
<div style="position: relative; margin: 0; padding: 0; background-color: transparent; border: 1px none #ddd; height: 1%;">
<div style="position: relative; margin: 0 auto; width: 100%; border: 1px solid #4E562C; box-shadow:0.10em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); -moz-box-shadow:0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); -webkit-box-shadow:0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); height: 1%;">
<div style="position: relative; overflow: hidden; height: 550px;"><!-- Height of the main image -->
<div style="position: relative; overflow: hidden; z-index: 0; margin: 0;">[[Dosya:Themis.jpg|çerçevesiz|1000x1000pik]]</div>
</div>
<div style="position: absolute; top: 0; width: 100%; height: 100%;">
<div style="margin: 1em; font-size: 100%;">
</div>
<div style="position: absolute; right: 1em; top: 1em; z-index: 10; width: 250px; border: none; padding: 0.75em 1em; background-color:none;">
<div style="padding: 1px; background: border: width: 100px; float: center; font-size: 8pt; text-align: left; font-color: #EEEEFF;">
</div>
<div style="clear:both"></div>
</div>
</div>
</div>
==Yapılacaklar==
;Güncellemeler
*<s>[[Türk Ceza Kanunu]] - son değişiklikler işlenecek (106 vd)</s>
*[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu]]
**'''İleri tarihli işlenecek değişiklikler'''
***27. madde (01/01/2027)
***175. madde (30/06/2027)
***440. madde (31/10/2026)
***444. madde (31/10/2026)
*[[İş Kanunu]]
*[[Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun]]
*[[Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu]]
*[[Kişisel Verilerin Korunması Kanunu]]
*[[Kat Mülkiyeti Kanunu]]
*[[İcra ve İflas Kanunu]] - (ayrıca eksik kısımları tamamlanacak)
*[[İdari Yargılama Usulü Kanunu]] (ayrıca eksik kısımları tamamlanacak)
;İstinsah
*[[Dizin:Tarih I Tarihtenevelki Zamanlar ve Eski Zamanlar.pdf]]
*[[Dizin:Tarih II Ortazamanlar.pdf]]
*[[Dizin:Maarif İşleri.pdf]]
*[[Dizin:Araz Yaquboğlu. Daşkənd aşıqları və şairləri. Bakı, Nurlan, 2008, 416 səh.pdf]]
;Yeni oluşturulacaklar
*[[Hukuk Muhakemeleri Kanunu]]
*[[Türk Borçlar Kanunu]]
*[[Türk Ticaret Kanunu]]
*[[Ceza Muhakemesi Kanunu]]
*[[Avukatlık Kanunu]]
*[[Sermaye Piyasası Kanunu]]
*[[Bankacılık Kanunu]]
eiprq1l0gpd6qe9yo36vta7tflngecv
175604
175587
2026-10-28T10:48:37Z
Prætor
24168
/* Yapılacaklar */ +
175604
wikitext
text/x-wiki
<center>"''Vox audita perit, littera scripta manent''"</center>
<div style="position: relative; height: 1%;">
<div style="position: relative; margin: 0; padding: 0; background-color: transparent; border: 1px none #ddd; height: 1%;">
<div style="position: relative; margin: 0 auto; width: 100%; border: 1px solid #4E562C; box-shadow:0.10em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); -moz-box-shadow:0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); -webkit-box-shadow:0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); height: 1%;">
<div style="position: relative; overflow: hidden; height: 550px;"><!-- Height of the main image -->
<div style="position: relative; overflow: hidden; z-index: 0; margin: 0;">[[Dosya:Themis.jpg|çerçevesiz|1000x1000pik]]</div>
</div>
<div style="position: absolute; top: 0; width: 100%; height: 100%;">
<div style="margin: 1em; font-size: 100%;">
</div>
<div style="position: absolute; right: 1em; top: 1em; z-index: 10; width: 250px; border: none; padding: 0.75em 1em; background-color:none;">
<div style="padding: 1px; background: border: width: 100px; float: center; font-size: 8pt; text-align: left; font-color: #EEEEFF;">
</div>
<div style="clear:both"></div>
</div>
</div>
</div>
==Yapılacaklar==
;Güncellemeler
*<s>[[Türk Ceza Kanunu]] - son değişiklikler işlenecek (106 vd)</s>
*[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu]]
**'''İleri tarihli işlenecek değişiklikler'''
***27. madde (01/01/2027)
***175. madde (30/06/2027)
***440. madde (31/10/2026)
***444. madde (31/10/2026)
*[[İş Kanunu]]
*[[Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun]]
*[[Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu]]
*[[Kişisel Verilerin Korunması Kanunu]]
*[[Kat Mülkiyeti Kanunu]]
*[[İcra ve İflas Kanunu]] - (ayrıca eksik kısımları tamamlanacak)
*[[İdari Yargılama Usulü Kanunu]] (ayrıca eksik kısımları tamamlanacak)
;İstinsah
*[[Dizin:Tarih I Tarihtenevelki Zamanlar ve Eski Zamanlar.pdf]]
*[[Dizin:Tarih II Ortazamanlar.pdf]]
*[[Dizin:Maarif İşleri.pdf]]
*[[Dizin:Araz Yaquboğlu. Daşkənd aşıqları və şairləri. Bakı, Nurlan, 2008, 416 səh.pdf]]
;Yeni oluşturulacaklar
*[[Hukuk Muhakemeleri Kanunu]]
*[[Türk Borçlar Kanunu]]
*[[Türk Ticaret Kanunu]]
*[[Ceza Muhakemesi Kanunu]]
*[[Avukatlık Kanunu]]
*[[Sermaye Piyasası Kanunu]]
*[[Bankacılık Kanunu]]
*[[Hakimler ve Savcılar Kanunu]]
lnb7ckr5iiebtqs8syzimuycgcxjn7q
Dizin:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf
252
45782
175616
174229
2026-10-28T11:16:36Z
Prætor
24168
175616
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=book
|Title=[[Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun]]
|Language=tr
|Volume=
|Author=
|Translator=
|Editor=
|Illustrator=
|School=
|Publisher=
|Address=
|Year=
|Key=
|ISBN=
|OCLC=
|Source=_empty_
|Image=1
|Progress=İE
|Pages=<pagelist />
|Volumes=
|Remarks=İmzalar
<pagelist from=1 to=29/>
Genel Gerekçe
<pagelist from=30 to=31/>
Madde Gerekçeleri
<pagelist from=32 to=35/>
Kanun Teklifi
<pagelist from=36 to=38/>
|Width=
|Css=
|Header=
|Footer=
}}
s3xu4mcviyrce38plh21wd69jajbco6
Sayfa:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf/32
250
45783
175605
174230
2026-10-28T10:54:33Z
Prætor
24168
/* Doğrulanmış */
175605
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" /></noinclude>{{orta|'''MADDE GEREKÇELERİ'''}}
{{girinti|2}}'''MADDE 1-''' Maddeyle, Kanunun hazırlanma amacı ve kapsamı belirlenmektedir. Maddenin birinci fıkrasıyla, Kanunun amacının, PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasını müteakip, yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve yapılacak diğer işlemlerin olduğu kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, Kanun hükümlerinin, PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, Örgüte üye olma veya bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgütün propagandasını yapma suçları ile bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve bu örgüt lehine işlenen 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunda düzenlenen suçları kapsadığı hüküm altına alınmaktadır. Böylelikle Kanunun kapsamı, yalnızca PKK/KCK terör örgütünün faaliyetiyle ilgili olarak maddede yer alan suçlarla sınırlandırılmaktadır.
{{girinti|2}}'''MADDE 2-''' Maddeyle, tanımlar maddesi düzenlenmektedir.
{{girinti|2}}'''MADDE 3-''' Maddeyle, soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesine ilişkin düzenleme kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin birinci fıkrasıyla, örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile yine bu örgütün faaliyeti çerçevesinde 1/6/2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar hariç olmak üzere, 1 inci madde uyarınca bu Kanun kapsamına giren ve üst sınırı onbeş yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmaların beş yıl, onbeş yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmaların ise on yıl süreyle ertelenmesi sağlanmaktadır.
{{girinti|2}}Belirtmek gerekir ki, erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemeyecektir. Erteleme kararı verilen suçlarla ilgili dosya ve suçun ispatına yarayan deliller, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresince muhafaza edilecektir. Düzenlemeyle, müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verileceği ve bu değerlerin Hazineye irat kaydedileceği kabul edilmektedir. Ayrıca, bu fıkra uyarınca verilen kararın, kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlara tebliğ edileceği ve kararda başvuru ve itiraz hakkı ile süresi ve merciinin gösterileceği de hükme bağlanmaktadır.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erteleme kararına karşı kanun yollarına başvurma hakkı bulunanların iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabileceği kabul edilmektedir. Kovuşturma evresinde mahkeme tarafından verilen erteleme kararına karşı da iki hafta içinde kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar tarafından itiraz yoluna başvurulabilecektir.
{{girinti|2}}Maddenin üçüncü fıkrasıyla, Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından önce işlenmiş olup da 1 inci madde uyarınca bu Kanun kapsamına giren suçlardan dolayı bu Kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından sonra soruşturma başlatılması, Kurulun iznine bağlı kılınmaktadır.<noinclude></noinclude>
czk7x9p2kxe4hydnj8e8d49jtvjwxo0
Sayfa:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf/33
250
45784
175606
174231
2026-10-28T10:56:19Z
Prætor
24168
/* Doğrulanmış */
175606
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" /></noinclude>
{{girinti|2}}'''MADDE 4-''' Maddeyle, koruma tedbirleri ve kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalarla ilgili yapılacak adlî işlemlere yönelik düzenleme kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin birinci fıkrasıyla, soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesine ilişkin 3 üncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlardan dolayı verilmiş olan tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirlerinin, soruşturma veya kovuşturmanın bulunduğu evredeki yetkili hâkim veya mahkeme ile bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay ilgili ceza dairesi tarafından değerlendirileceği ve koşullarının bulunması halinde bu tedbirlerin kaldırılmasına karar verileceği düzenlenmektedir. Böylelikle, ilgili mercii tarafından hızlı bir şekilde koruma tedbirleri hakkında karar verilmesi sağlanmaktadır.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, 3 üncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili istinaf veya temyiz kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar hakkında bozma kararı verileceği kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Belirtmek gerekir ki, bu maddenin uygulanması bakımından 1 inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanması ve 9 uncu maddede belirtilen yazılı başvurunun gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Dolayısıyla Kanunun Resmî Gazete’de yayımlanması nedeniyle re’sen bu madde hükümlerine göre işlem yapılması söz konusu olamayacaktır.
{{girinti|2}}Diğer yandan, beraat veya zamanaşımı nedeniyle verilen düşme kararları gibi kişinin daha lehine olan durumlar bakımından istinaf veya temyiz kanun yolundaki dosyalar hakkında bozma kararı verilmeksizin esastan inceleme yapılmak suretiyle yargılamanın neticelendirilmesi yoluna gidilecektir.
{{girinti|2}}'''MADDE 5-''' Maddeyle, erteleme kararlarının kaydedilmesi ve erteleme süresi içinde yeniden suç işlenmesi halinde yapılacak adlî işlemlere ilişkin düzenleme yapılmaktadır.
{{girinti|2}}Maddenin birinci fıkrasıyla, soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesine ilişkin 3 üncü madde uyarınca verilen erteleme kararlarının, bunlara mahsus bir sisteme kaydedileceği düzenlenmektedir. Bu kayıtlar, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde ikinci fıkrada belirtilen amaç için kullanılabilecektir.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, erteleme kararının kaldırılarak soruşturma ve kovuşturmaya devam olunacağı, bu suretle yürütülen soruşturma veya kovuşturma sonucunda kişi hakkında mahkûmiyet kararı verilmesi halinde ise verilen cezanın infazının, 6 ncı madde uyarınca ertelenmeyeceği ve mahkûmiyet hükümlerinin tüm sonuçlarıyla cari olacağı düzenlenmektedir. Ayrıca, erteleme süresi içinde terör suçu işlenmemesi halinde kişi hakkında soruşturma evresindeki dosyalar bakımından kovuşturma yapılmasına yer olmadığı, kovuşturma evresindeki dosyalar bakımından ise düşme kararı verileceği kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}'''MADDE 6-''' Maddeyle, mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesine ilişkin düzenleme kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin birinci fıkrasıyla, örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan mahkûm olanlar ile yine bu örgütün faaliyeti çerçevesinde 1/6/2005 tarihinden önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olanlar hariç olmak üzere, 1 inci madde uyarınca bu Kanun kapsamına giren suçlardan toplam onbeş yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazının beş yıl süreyle, toplam onbeş yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazının ise on yıl süreyle infaz hâkiminin kararıyla erteleneceği<noinclude></noinclude>
enqifgkwoyjr6lxohcjcgzc66camdbn
Sayfa:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf/34
250
45785
175607
174232
2026-10-28T10:57:09Z
Prætor
24168
/* Doğrulanmış */
175607
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" /></noinclude>düzenlenmektedir. Bu fıkra uyarınca verilen erteleme kararları, müsadere kararlarının yerine getirilmesini engellemeyecektir. Ayrıca, erteleme süresi içinde ceza zamanaşımı da işlemeyecektir.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, birinci fıkra uyarınca infaz hâkimi tarafından verilen erteleme kararlarına itiraz edilebileceği hükme bağlanmaktadır.
{{girinti|2}}Maddenin üçüncü fıkrasıyla, birinci fıkra kapsamında verilen erteleme kararlarının 5 inci maddede belirtilen mahsus sisteme kaydedileceği düzenlenmektedir. Belirtmek gerekir ki bu kayıtlar, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde dördüncü fıkrada belirtilen amaç için kullanılabilecektir.
{{girinti|2}}Maddenin dördüncü fıkrasıyla, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, infaz hâkimi tarafından erteleme kararının kaldırılarak cezanın infazının devamına karar verileceği kabul edilmektedir. Belirtilen erteleme süresi terör suçu işlenmeksizin geçirildiği takdirde verilen ceza infaz edilmiş sayılacaktır. Ayrıca, erteleme kararlarının takibinin Cumhuriyet başsavcılıklarınca yerine getirilmesi öngörülmektedir.
{{girinti|2}}'''MADDE 7-''' Maddeyle, sürecin takip edilmesi, koordinasyonunun sağlanması ve Kanun hükümlerinin uygulanmasına ilişkin olarak bir Kurul oluşturulması öngörülmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin birinci fıkrasıyla, Kanun kapsamındaki faaliyetlerin uygulanmasının takibi ve değerlendirilmesinin; Kanunun Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben, Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterinden oluşan Kurul tarafından yapılacağı kabul edilmektedir. Ayrıca düzenlemeyle, ihtiyaç halinde Kurul tarafından alt komisyonlar oluşturulabilmesine, bakanlık, kurum ve kuruluşların temsilcileri ile gerekli görülen kişilerin Kurul ve komisyon toplantılarına davet edilebilmesine imkân tanınmaktadır.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, Kurul tarafından, sürecin örgüt nezdindeki ilerlemesini ve koordinasyonunu sağlamak üzere alt komisyonlarda görevlendirme yapılabileceği düzenlenmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin üçüncü fıkrasıyla, 1 inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben bu Kanunun amacı ve kapsamı doğrultusunda; örgütün tamamen tasfiyesi ve bu duruma ilişkin gözlem raporları uyarınca dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirme yapılabileceği, Kurulun gerekli görmesi halinde adlî, idarî ve yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunacağı kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin dördüncü fıkrasıyla, bu Kanun uyarınca verilen erteleme kararlarının, 1 inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirileceği, gerekli görülmesi halinde hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasının talep edilebileceği ve talep hakkında da ilgili mercii tarafından karar verileceği düzenlenmektedir. Belirtmek gerekir ki, mahkûmiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun ortadan kaldırılmasına yönelik talepte bulunulabilmesi için beş yıl olarak verilen erteleme kararları bakımından kararın verildiği tarihten itibaren iki yıl, on yıl olarak verilen erteleme kararları bakımından ise üç yıl geçmiş olması gerekmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin beşinci fıkrasıyla, Kurulun, çalışmaları hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisini düzenli olarak bilgilendireceği açıkça hükme bağlanmaktadır. Ayrıca düzenlemeyle, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığınca bu Kanun kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere İzleme Komisyonu kurulacağı kabul edilmektedir. Bu Komisyon, Kanun kapsamındaki faaliyetleri izleyecek ve tavsiyelerde bulunabilecektir.<noinclude></noinclude>
djm66cyflg1dpxipir6p4vvjqrjngw7
Sayfa:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf/35
250
45786
175608
174239
2026-10-28T10:57:47Z
Prætor
24168
/* Doğrulanmış */
175608
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" /></noinclude>{{girinti|2}}Maddenin altıncı fıkrasıyla, Kurulun sekreterya hizmetlerinin Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yerine getirileceği kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}'''MADDE 8-''' Maddeyle, silah ve malzeme teslimine ilişkin düzenleme yapılmaktadır.
{{girinti|2}}Maddenin birinci fıkrasıyla, Kanun kapsamındaki örgüt mensuplarının beraberinde getirdikleri yahut beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve her türlü malzemenin kayıt altına alınacağı kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, kayıt altına alma işlemi ile kayıt altına alınan silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve her türlü malzeme hakkında uygulanacak usul ve esasların, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirleneceği hükme bağlanmaktadır.
{{girinti|2}}'''MADDE 9-''' Maddeyle, 1 inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben altı ay içinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görev verilen kurumlara, bu Kanun hükümlerinden yararlanmak istediğini yazılı olarak bildiren kişiler hakkında bu Kanun hükümlerinin uygulanabileceği düzenlenmektedir.
{{girinti|2}}'''MADDE 10-''' Maddeyle, görev ve sorumluluk düzenlemesi kabul edilmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin birinci fıkrasıyla, Kanun kapsamında verilen görevlerin, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca ivedilikle yerine getirileceği düzenlenmektedir.
{{girinti|2}}Maddenin ikinci fıkrasıyla, bu Kanunun amaç ve faaliyetleri kapsamında verilen görevleri yerine getiren kişilerin bu görevleri nedeniyle hukukî, idarî veya cezaî sorumluluğunun doğmayacağı kabul edilmektedir. Düzenlemeyle, bu Kanunun amacını gerçekleştirmeye yönelik çalışmalar yürüten başta Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu üyeleri olmak üzere tüm görevliler bakımından yasal güvence sağlanmaktadır.
{{girinti|2}}'''MADDE 11-''' Yürürlük maddesidir.
{{girinti|2}}'''MADDE 12-''' Yürütme maddesidir.<noinclude></noinclude>
0q0rmel8sruc4412qx5q0gx36u4s6b9
Sayfa:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf/36
250
45787
175609
174234
2026-10-28T11:00:58Z
Prætor
24168
175609
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="ToprakM" /></noinclude>{{orta|'''MÎLLÎ DAYANIŞMA VE TOPLUMSAL BÜTÜNLEŞMENİN GÜÇLENDİRİLMESİNE DAİR KANUN TEKLİFİ'''}}
{{madde|numara=1|başlık=Amaç ve kapsam}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanunun amacı, PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakip, yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu Kanun hükümleri, PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma veya bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgütün propagandasını yapma suçları ile bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve bu örgüt lehine işlenen 7/2/2013 tarihli ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunda düzenlenen suçları kapsar.}}
{{madde|numara=2|başlık=Tanımlar}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanunda geçen;}}
{{bent|numara=a|metin=Örgüt: PKK/KCK terör örgütünü ve bağlı bütün oluşumlarını,}}
{{bent|numara=b|metin=Kurul: Bu Kanunun 7 nci maddesi uyarınca oluşturulacak Kurulu,}}
ifade eder.
{{madde|numara=3|başlık=Soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesi}}
{{fıkra|numara=1|metin=Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1/6/2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar hariç olmak üzere, 1 inci madde kapsamına giren ve üst sınırı onbeş yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar beş yıl, onbeş yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar on yıl süreyle ertelenir. Erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemez. Bu suçlarla ilgili dosya ve suçun ispatına yarayan deliller, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresince muhafaza edilir. Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilir ve Hazineye irat kaydedilir. Karar, kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlara tebliğ edilir. Kararda başvuru ve itiraz hakkı ile süresi ve mercii gösterilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Birinci fıkra uyarınca Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlara karşı kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabilir. Birinci fıkra uyarınca kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin mahkeme tarafından verilen kararlara karşı da iki hafta içinde itiraz edilebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından önce işlenmiş olup da 1 inci madde kapsamına giren suçlardan dolayı bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmaların yapılması, Kurulun iznine bağlıdır.}}
{{madde|numara=4|başlık=Koruma tedbirleri ve kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar}}
{{fine block/s}}
{{fıkra|numara=1|metin=3 üncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlardan dolayı verilmiş olan tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirleri, soruşturma veya kovuşturmanın bulunduğu evredeki yetkili hâkim veya mahkeme ile bölge adliye mahkemesi}}<noinclude>{{fine block/e}}</noinclude>
tnx52pyezygl10610dlwdsi27snpjge
175611
175609
2026-10-28T11:01:41Z
Prætor
24168
/* Doğrulanmış */
175611
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" /></noinclude>{{orta|'''MÎLLÎ DAYANIŞMA VE TOPLUMSAL BÜTÜNLEŞMENİN GÜÇLENDİRİLMESİNE DAİR KANUN TEKLİFİ'''}}
{{madde|numara=1|başlık=Amaç ve kapsam}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanunun amacı, PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakip, yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu Kanun hükümleri, PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma veya bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgütün propagandasını yapma suçları ile bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve bu örgüt lehine işlenen 7/2/2013 tarihli ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunda düzenlenen suçları kapsar.}}
{{madde|numara=2|başlık=Tanımlar}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanunda geçen;}}
{{bent|numara=a|metin=Örgüt: PKK/KCK terör örgütünü ve bağlı bütün oluşumlarını,}}
{{bent|numara=b|metin=Kurul: Bu Kanunun 7 nci maddesi uyarınca oluşturulacak Kurulu,}}
ifade eder.
{{madde|numara=3|başlık=Soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesi}}
{{fıkra|numara=1|metin=Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1/6/2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar hariç olmak üzere, 1 inci madde kapsamına giren ve üst sınırı onbeş yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar beş yıl, onbeş yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar on yıl süreyle ertelenir. Erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemez. Bu suçlarla ilgili dosya ve suçun ispatına yarayan deliller, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresince muhafaza edilir. Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilir ve Hazineye irat kaydedilir. Karar, kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlara tebliğ edilir. Kararda başvuru ve itiraz hakkı ile süresi ve mercii gösterilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Birinci fıkra uyarınca Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlara karşı kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabilir. Birinci fıkra uyarınca kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin mahkeme tarafından verilen kararlara karşı da iki hafta içinde itiraz edilebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından önce işlenmiş olup da 1 inci madde kapsamına giren suçlardan dolayı bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmaların yapılması, Kurulun iznine bağlıdır.}}
{{madde|numara=4|başlık=Koruma tedbirleri ve kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar}}
{{fine block/s}}
{{fıkra|numara=1|metin=3 üncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlardan dolayı verilmiş olan tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirleri, soruşturma veya kovuşturmanın bulunduğu evredeki yetkili hâkim veya mahkeme ile bölge adliye mahkemesi}}<noinclude>{{fine block/e}}</noinclude>
j4pso2fbbp55wmhptr7ysiv7emktlzs
175614
175611
2026-10-28T11:09:53Z
Prætor
24168
deneme
175614
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" /></noinclude>{{orta|'''MÎLLÎ DAYANIŞMA VE TOPLUMSAL BÜTÜNLEŞMENİN GÜÇLENDİRİLMESİNE DAİR KANUN TEKLİFİ'''}}
<section begin="Kanun"/>{{madde|numara=1|başlık=Amaç ve kapsam}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanunun amacı, PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakip, yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu Kanun hükümleri, PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma veya bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgütün propagandasını yapma suçları ile bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve bu örgüt lehine işlenen 7/2/2013 tarihli ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunda düzenlenen suçları kapsar.}}
{{madde|numara=2|başlık=Tanımlar}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanunda geçen;}}
{{bent|numara=a|metin=Örgüt: PKK/KCK terör örgütünü ve bağlı bütün oluşumlarını,}}
{{bent|numara=b|metin=Kurul: Bu Kanunun 7 nci maddesi uyarınca oluşturulacak Kurulu,}}
ifade eder.
{{madde|numara=3|başlık=Soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesi}}
{{fıkra|numara=1|metin=Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1/6/2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar hariç olmak üzere, 1 inci madde kapsamına giren ve üst sınırı onbeş yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar beş yıl, onbeş yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar on yıl süreyle ertelenir. Erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemez. Bu suçlarla ilgili dosya ve suçun ispatına yarayan deliller, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresince muhafaza edilir. Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilir ve Hazineye irat kaydedilir. Karar, kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlara tebliğ edilir. Kararda başvuru ve itiraz hakkı ile süresi ve mercii gösterilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Birinci fıkra uyarınca Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlara karşı kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine başvurabilir. Birinci fıkra uyarınca kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin mahkeme tarafından verilen kararlara karşı da iki hafta içinde itiraz edilebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından önce işlenmiş olup da 1 inci madde kapsamına giren suçlardan dolayı bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmaların yapılması, Kurulun iznine bağlıdır.}}
{{madde|numara=4|başlık=Koruma tedbirleri ve kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar}}
{{fine block/s}}
{{fıkra|numara=1|metin=3 üncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlardan dolayı verilmiş olan tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirleri, soruşturma veya kovuşturmanın bulunduğu evredeki yetkili hâkim veya mahkeme ile bölge adliye mahkemesi}}
<section end="Kanun"/><noinclude>{{fine block/e}}</noinclude>
hczknyhli7uclvcv2mp1nwrkupulje1
Sayfa:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf/37
250
45788
175610
174235
2026-10-28T11:01:10Z
Prætor
24168
175610
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="3" user="ToprakM" />{{fine block/s}}</noinclude>veya Yargıtay ilgili ceza dairesi tarafından değerlendirilir ve koşullarının bulunması halinde bu tedbirlerin kaldırılmasına karar verilir.{{fine block/e}}
{{fıkra|numara=2|metin=3 üncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili istinaf veya temyiz kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar hakkında bozma kararı verilir.}}
{{madde|numara=5|başlık=Erteleme kararlarının kaydedilmesi ve yeniden suç işlenmesi}}
{{fıkra|numara=1|metin=3 üncü madde uyarınca verilen erteleme kararları, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde, ikinci fıkrada belirtilen amaç için kullanılabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, erteleme kararı kaldırılarak soruşturma ve kovuşturmaya devam olunur. Mahkûmiyet halinde verilen cezanın infazı, 6 ncı madde uyarınca ertelenmez ve mahkûmiyet hükümlerinin tüm sonuçları doğar. Belirtilen süre suç işlenmeksizin geçirildiği takdirde kovuşturma yapılmasına yer olmadığı veya düşme kararı verilir.}}
{{madde|numara=6|başlık=Mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi}}
{{fıkra|numara=1|metin=Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan mahkûm olanlar ile 1/6/2005 tarihinden önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olanlar hariç olmak üzere, 1 inci madde kapsamına giren suçlardan;}}
{{bent|numara=a|metin=Toplam onbeş yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazı beş yıl süreyle,}}
{{bent|numara=b|metin=Toplam onbeş yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazı on yıl süreyle,}}
infaz hâkiminin kararıyla ertelenir. Bu fıkranın uygulanması, müsadere kararlarının yerine getirilmesini engellemez. Erteleme süresi içinde ceza zamanaşımı işlemez.
{{fıkra|numara=2|metin=Birinci fıkra uyarınca infaz hâkimi tarafından verilen erteleme kararlarına karşı itiraz edilebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Birinci fıkra uyarınca verilen erteleme kararları, 5 inci maddenin birinci fıkrasına göre oluşturulan sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde, dördüncü fıkrada belirtilen amaç için kullanılabilir.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, infaz hâkimi tarafından erteleme kararı kaldırılarak cezanın infazının devamına karar verilir. Belirtilen süre suç işlenmeksizin geçirildiği takdirde verilen ceza infaz edilmiş sayılır. Erteleme kararlarının takibi Cumhuriyet başsavcılıklarınca yapılır.}}
{{madde|numara=7|başlık=Takip, koordinasyon ve uygulama}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun kapsamındaki faaliyetlerin uygulanmasının takibi ve değerlendirilmesi; Kanunun Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben, Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterinden müteşekkil Kurul tarafından yapılır. İhtiyaç halinde Kurul tarafından; alt komisyonlar oluşturulabilir, bakanlık, kurum ve kuruluşların temsilcileri ile gerekli görülen kişiler Kurul ve komisyon toplantılarına davet edilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kurul tarafından, sürecin örgüt nezdindeki ilerlemesini sağlamak üzere alt komisyonlarda görevlendirme yapılabilir.}}<noinclude></noinclude>
khxqmk4h1qqlb0mt7plgka3ikbhe1xm
175612
175610
2026-10-28T11:01:45Z
Prætor
24168
/* Doğrulanmış */
175612
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" />{{fine block/s}}</noinclude>veya Yargıtay ilgili ceza dairesi tarafından değerlendirilir ve koşullarının bulunması halinde bu tedbirlerin kaldırılmasına karar verilir.{{fine block/e}}
{{fıkra|numara=2|metin=3 üncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili istinaf veya temyiz kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar hakkında bozma kararı verilir.}}
{{madde|numara=5|başlık=Erteleme kararlarının kaydedilmesi ve yeniden suç işlenmesi}}
{{fıkra|numara=1|metin=3 üncü madde uyarınca verilen erteleme kararları, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde, ikinci fıkrada belirtilen amaç için kullanılabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, erteleme kararı kaldırılarak soruşturma ve kovuşturmaya devam olunur. Mahkûmiyet halinde verilen cezanın infazı, 6 ncı madde uyarınca ertelenmez ve mahkûmiyet hükümlerinin tüm sonuçları doğar. Belirtilen süre suç işlenmeksizin geçirildiği takdirde kovuşturma yapılmasına yer olmadığı veya düşme kararı verilir.}}
{{madde|numara=6|başlık=Mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi}}
{{fıkra|numara=1|metin=Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan mahkûm olanlar ile 1/6/2005 tarihinden önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olanlar hariç olmak üzere, 1 inci madde kapsamına giren suçlardan;}}
{{bent|numara=a|metin=Toplam onbeş yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazı beş yıl süreyle,}}
{{bent|numara=b|metin=Toplam onbeş yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olan hükümlülerin cezalarının infazı on yıl süreyle,}}
infaz hâkiminin kararıyla ertelenir. Bu fıkranın uygulanması, müsadere kararlarının yerine getirilmesini engellemez. Erteleme süresi içinde ceza zamanaşımı işlemez.
{{fıkra|numara=2|metin=Birinci fıkra uyarınca infaz hâkimi tarafından verilen erteleme kararlarına karşı itiraz edilebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Birinci fıkra uyarınca verilen erteleme kararları, 5 inci maddenin birinci fıkrasına göre oluşturulan sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde, dördüncü fıkrada belirtilen amaç için kullanılabilir.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, infaz hâkimi tarafından erteleme kararı kaldırılarak cezanın infazının devamına karar verilir. Belirtilen süre suç işlenmeksizin geçirildiği takdirde verilen ceza infaz edilmiş sayılır. Erteleme kararlarının takibi Cumhuriyet başsavcılıklarınca yapılır.}}
{{madde|numara=7|başlık=Takip, koordinasyon ve uygulama}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun kapsamındaki faaliyetlerin uygulanmasının takibi ve değerlendirilmesi; Kanunun Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben, Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterinden müteşekkil Kurul tarafından yapılır. İhtiyaç halinde Kurul tarafından; alt komisyonlar oluşturulabilir, bakanlık, kurum ve kuruluşların temsilcileri ile gerekli görülen kişiler Kurul ve komisyon toplantılarına davet edilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kurul tarafından, sürecin örgüt nezdindeki ilerlemesini sağlamak üzere alt komisyonlarda görevlendirme yapılabilir.}}<noinclude></noinclude>
ak415wsswgeiked3e9cei760w8f8uu8
Sayfa:Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf/38
250
45789
175613
174236
2026-10-28T11:02:08Z
Prætor
24168
/* Doğrulanmış */
175613
proofread-page
text/x-wiki
<noinclude><pagequality level="4" user="Prætor" /></noinclude>{{fıkra|numara=3|metin=1 inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben bu Kanunun amacı ve kapsamı doğrultusunda; örgütün tamamen tasfiyesi ve bu duruma ilişkin gözlem raporları uyarınca dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirme yapılabilir. Kurulun gerekli görmesi halinde adlî, idarî ve yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunulur.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanun uyarınca verilen erteleme kararları, 1 inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirilir ve gerekli görülmesi halinde;}}
{{bent|numara=a|metin=Soruşturma ve kovuşturmalar nedeniyle doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılması, sulh ceza hâkimliğinden veya mahkemesinden,}}
{{bent|numara=b|metin=Mahkûmiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılması, infaz hâkimliğinden,
Kurul tarafından talep edilir. Talep hakkında ilgili mercii tarafından karar verilir. Bu kararlara karşı itiraz edilebilir. Bu fıkranın (b) bendi uyarınca talepte bulunulabilmesi için beş yıl olarak verilen erteleme kararları bakımından kararın verildiği tarihten itibaren iki yıl, on yıl olarak verilen erteleme kararları bakımından ise üç yıl geçmiş olması gerekir.}}
{{fıkra|numara=5|metin=Kurul, çalışmaları hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisini düzenli olarak bilgilendirir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığınca bu Kanun kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere İzleme Komisyonu kurulur. İzleme Komisyonu, bu Kanun kapsamındaki faaliyetleri izler ve tavsiyelerde bulunabilir.}}
{{fıkra|numara=6|metin=Kurulun sekreterya hizmetleri Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yerine getirilir.}}
{{madde|numara=8|başlık=Silah ve malzeme teslimi}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun kapsamındaki örgüt mensuplarının beraberinde getirdikleri yahut beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve her türlü malzeme kayıt altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenir.}}
{{madde|numara=9|başlık=Süre}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun hükümleri, 1 inci maddede belirtilen Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını müteakiben altı ay içinde bu Kanun hükümlerinden yararlanmak istediğini bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görev verilen kurumlara yazılı olarak bildirenlere uygulanır.}}
{{madde|numara=10|başlık=Görev ve sorumluluk}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun kapsamında verilen görevler, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca ivedilikle yerine getirilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu Kanunun amaç ve faaliyetleri kapsamında verilen görevleri yerine getiren kişilerin bu görevleri nedeniyle hukukî, idarî veya cezaî sorumluluğu doğmaz.}}
{{madde|numara=11|başlık=Yürürlük}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.}}
{{madde|numara=12|başlık=Yürütme}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.}}<noinclude></noinclude>
oikrr102kkg75lv17f5u0ta7ysl7ffj
Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun
0
45790
175615
174237
2026-10-28T11:10:13Z
Prætor
24168
175615
wikitext
text/x-wiki
{{kanun künye|rg_tarihi=18 Ağustos 2026|rg_no=33344|başlık=Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun|kanun_no=7595|kabul_tarihi=10/8/2026}}
<pages index="Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.pdf" from=36 fromsection="Kanun" to=38/>
{{FSEK-31}}
[[Kategori:Türkiye Cumhuriyeti kanunları|Türkiye Cumhuriyeti kanunları]]
igg7mvvyxk399bc2mez59i0qwkoo38s
Şablon:Türk Medeni Kanunu
10
46090
175595
175418
2026-10-28T09:37:01Z
Prætor
24168
175595
wikitext
text/x-wiki
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:auto; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;"
|- bgcolor="#B0C4DE" align="center"
! Kitap !! Kısım !! Bölüm !! Madde
|-
| rowspan="5" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku|Birinci Kitap]]''' <br> Kişiler Hukuku || rowspan="2" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/Birinci Kısım: Gerçek Kişiler|Birinci Kısım]]''' <br> Gerçek Kişiler || '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/Birinci Kısım: Gerçek Kişiler#Birinci Bölüm: Kişilik|Birinci Bölüm]]''' - Kişilik || 8 - 35
|-
| '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/Birinci Kısım: Gerçek Kişiler#İkinci Bölüm: Kişisel Durum Sicili|İkinci Bölüm]]''' - Kişisel Durum Sicili || 36 - 46
|-
| rowspan="3" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/İkinci Kısım: Tüzel Kişiler|İkinci Kısım]]''' <br> Tüzel Kişiler || '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci_Kitap:_Kişiler_Hukuku/İkinci_Kısım:_Tüzel_Kişiler#Birinci Bölüm: Genel Hükümler|Birinci Bölüm]]''' - Genel Hükümler || 47 - 55
|-
| '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci_Kitap:_Kişiler_Hukuku/İkinci_Kısım:_Tüzel_Kişiler#İkinci Bölüm: Dernekler|İkinci Bölüm]]''' - Dernekler || 56 - 100
|-
| '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci_Kitap:_Kişiler_Hukuku/İkinci_Kısım:_Tüzel_Kişiler#Üçüncü Bölüm: Vakıflar|Üçüncü Bölüm]]''' - Vakıflar || 101 - 117
|-
| rowspan="9" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap]]''' <br> Aile Hukuku || rowspan="4" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku|Birinci Kısım]]''' <br> Evlilik Hukuku || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Birinci Bölüm: Evlenme|Birinci Bölüm]]''' - Evlenme || 118 - 160
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#İkinci Bölüm: Boşanma|İkinci Bölüm]]''' - Boşanma || 161 - 184
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Üçüncü Bölüm: Evliliğin Genel Hükümleri|Üçüncü Bölüm]]''' - Evliliğin Genel Hükümleri || 185 - 201
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Dördüncü Bölüm: Eşler Arasındaki Mal Rejimi|Dördüncü Bölüm]]''' - Eşler Arasındaki Mal Rejimi || 202 - 281
|-
| rowspan="2"|'''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|İkinci Kısım]]''' <br> Hısımlık || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık#Birinci Bölüm: Soybağının Kurulması|Birinci Bölüm]]''' - Soybağının Kurulması || 282 - 354
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık#İkinci Bölüm: Aile|İkinci Bölüm]]''' - Aile || 364 - 395
|-
| rowspan="3"|'''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Üçüncü Kısım]]''' <br> Vesayet || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#Birinci Bölüm: Vesayet Düzeni|Birinci Bölüm]]''' - Vesayet Düzeni || 396 - 437
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#İkinci Bölüm: Vesayetin Yürütülmesi|İkinci Bölüm]]''' - Vesayetin Yürütülmesi || 438 - 469
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#Üçüncü Bölüm: Vesayetin Sona Ermesi|Üçüncü Bölüm]]''' - Vesayetin Sona Ermesi || 470 - 494
|-
| rowspan="5" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap]]''' <br> Miras Hukuku || rowspan="2" | '''Birinci Kısım''' <br> Mirasçılar || '''Birinci Bölüm''' - Yasal Mirasçılar || 495 - 501
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Ölüme Bağlı Tasarruflar || 502 - 574
|-
| rowspan="3"| '''İkinci Kısım''' <br> Mirasçılar || '''Birinci Bölüm''' - Mirasın Açılması || 575 - 588
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Mirasın Geçmesinin Sonuçları || 589 - 639
|-
| '''Üçüncü Bölüm''' - Mirasın Paylaşılması || 640 - 682
|-
| rowspan="8" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Dördüncü Kitap: Eşya Hukuku|Dördüncü Kitap]]''' <br> Eşya Hukuku || rowspan="3" | '''Birinci Kısım''' <br> Mülkiyet || '''Birinci Bölüm''' - Genel Hükümler || 683 - 703
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Taşınmaz Mülkiyeti || 704 - 761
|-
| '''Üçüncü Bölüm''' - Taşınır Mülkiyeti || 762 - 778
|-
| rowspan="3" | '''İkinci Kısım''' <br> Sınırlı Aynî Haklar || '''Birinci Bölüm''' - İrtifak Hakları ve Taşınmaz Yükü || 779 - 838
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Taşınmaz Rehni || 839 - 938
|-
| '''Üçüncü Bölüm''' - Taşınır Rehni || 939 - 972
|-
| rowspan="2" | '''Üçüncü Kısım''' <br> Zilyetlik ve Tapu Sicili || '''Birinci Bölüm''' - Zilyetlik || 973 - 994
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Tapu Sicili || 995 - 1027
|-
|}
9dbye33th6dlqd5sly54jp82hbqv1qw
175599
175595
2026-10-28T10:41:05Z
Prætor
24168
175599
wikitext
text/x-wiki
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin:auto; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 90%;"
|- bgcolor="#B0C4DE" align="center"
! Kitap !! Kısım !! Bölüm !! Madde
|-
| rowspan="5" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku|Birinci Kitap]]''' <br> Kişiler Hukuku || rowspan="2" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/Birinci Kısım: Gerçek Kişiler|Birinci Kısım]]''' <br> Gerçek Kişiler || '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/Birinci Kısım: Gerçek Kişiler#Birinci Bölüm: Kişilik|Birinci Bölüm]]''' - Kişilik || 8 - 35
|-
| '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/Birinci Kısım: Gerçek Kişiler#İkinci Bölüm: Kişisel Durum Sicili|İkinci Bölüm]]''' - Kişisel Durum Sicili || 36 - 46
|-
| rowspan="3" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Birinci Kitap: Kişiler Hukuku/İkinci Kısım: Tüzel Kişiler|İkinci Kısım]]''' <br> Tüzel Kişiler || '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci_Kitap:_Kişiler_Hukuku/İkinci_Kısım:_Tüzel_Kişiler#Birinci Bölüm: Genel Hükümler|Birinci Bölüm]]''' - Genel Hükümler || 47 - 55
|-
| '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci_Kitap:_Kişiler_Hukuku/İkinci_Kısım:_Tüzel_Kişiler#İkinci Bölüm: Dernekler|İkinci Bölüm]]''' - Dernekler || 56 - 100
|-
| '''[[4721_Sayılı_Türk_Medeni_Kanunu/Birinci_Kitap:_Kişiler_Hukuku/İkinci_Kısım:_Tüzel_Kişiler#Üçüncü Bölüm: Vakıflar|Üçüncü Bölüm]]''' - Vakıflar || 101 - 117
|-
| rowspan="9" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap]]''' <br> Aile Hukuku || rowspan="4" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku|Birinci Kısım]]''' <br> Evlilik Hukuku || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Birinci Bölüm: Evlenme|Birinci Bölüm]]''' - Evlenme || 118 - 160
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#İkinci Bölüm: Boşanma|İkinci Bölüm]]''' - Boşanma || 161 - 184
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Üçüncü Bölüm: Evliliğin Genel Hükümleri|Üçüncü Bölüm]]''' - Evliliğin Genel Hükümleri || 185 - 201
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Birinci Kısım: Evlilik Hukuku#Dördüncü Bölüm: Eşler Arasındaki Mal Rejimi|Dördüncü Bölüm]]''' - Eşler Arasındaki Mal Rejimi || 202 - 281
|-
| rowspan="2"|'''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|İkinci Kısım]]''' <br> Hısımlık || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık#Birinci Bölüm: Soybağının Kurulması|Birinci Bölüm]]''' - Soybağının Kurulması || 282 - 354
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık#İkinci Bölüm: Aile|İkinci Bölüm]]''' - Aile || 364 - 395
|-
| rowspan="3"|'''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Üçüncü Kısım]]''' <br> Vesayet || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#Birinci Bölüm: Vesayet Düzeni|Birinci Bölüm]]''' - Vesayet Düzeni || 396 - 437
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#İkinci Bölüm: Vesayetin Yürütülmesi|İkinci Bölüm]]''' - Vesayetin Yürütülmesi || 438 - 469
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet#Üçüncü Bölüm: Vesayetin Sona Ermesi|Üçüncü Bölüm]]''' - Vesayetin Sona Ermesi || 470 - 494
|-
| rowspan="5" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap]]''' <br> Miras Hukuku || rowspan="2" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar|Birinci Kısım]]''' <br> Mirasçılar || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar#Birinci Bölüm: Yasal Mirasçılar|Birinci Bölüm]]''' - Yasal Mirasçılar || 495 - 501
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar#İkinci Bölüm: Ölüme Bağlı Tasarruflar|İkinci Bölüm]]''' - Ölüme Bağlı Tasarruflar || 502 - 574
|-
| rowspan="3"| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi|İkinci Kısım]]''' <br> Mirasın Geçmesi || '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi#Birinci Bölüm: Mirasın Açılması|Birinci Bölüm]]''' - Mirasın Açılması || 575 - 588
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi#İkinci Bölüm: Mirasın Geçmesinin Sonuçları|İkinci Bölüm]]''' - Mirasın Geçmesinin Sonuçları || 589 - 639
|-
| '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi#Üçüncü Bölüm: Mirasın Paylaşılması|Üçüncü Bölüm]]''' - Mirasın Paylaşılması || 640 - 682
|-
| rowspan="8" | '''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Dördüncü Kitap: Eşya Hukuku|Dördüncü Kitap]]''' <br> Eşya Hukuku || rowspan="3" | '''Birinci Kısım''' <br> Mülkiyet || '''Birinci Bölüm''' - Genel Hükümler || 683 - 703
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Taşınmaz Mülkiyeti || 704 - 761
|-
| '''Üçüncü Bölüm''' - Taşınır Mülkiyeti || 762 - 778
|-
| rowspan="3" | '''İkinci Kısım''' <br> Sınırlı Aynî Haklar || '''Birinci Bölüm''' - İrtifak Hakları ve Taşınmaz Yükü || 779 - 838
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Taşınmaz Rehni || 839 - 938
|-
| '''Üçüncü Bölüm''' - Taşınır Rehni || 939 - 972
|-
| rowspan="2" | '''Üçüncü Kısım''' <br> Zilyetlik ve Tapu Sicili || '''Birinci Bölüm''' - Zilyetlik || 973 - 994
|-
| '''İkinci Bölüm''' - Tapu Sicili || 995 - 1027
|-
|}
nvhnj051cte0c7imvsnuq4r79nvqw17
4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet
0
46100
175580
175502
2026-10-28T08:28:33Z
Prætor
24168
/* Birinci Ayırım: Vesayet Organları */
175580
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.
Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.
Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407}}Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.
Cezayı yerine getirmekle görevli makam, böyle bir hükümlünün cezasını çekmeye başladığını, kendisine vasi atanmak üzere hemen yetkili vesayet makamına bildirmekle yükümlüdür.
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}Yaşlılığı, sakatlığı, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.
Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmi sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. Hakim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.
;II. İlan
{{madde|numara=410}}Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.
Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.
Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.
Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.
Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.
Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.
Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:
l. Altmış yaşını doldurmuş olanlar,
2.Bedensel özürleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,
3. Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,
4. Üzerinde vasilik görevi olanlar,
5. Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Bakanlar Kurulu üyeleri, hakimlik ve savcılık mesleği mensupları.
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:
1. Kısıtlılar,
2. Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,
3. Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,
4. İlgili vesayet daireleri hakimleri.
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.
Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.
Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.
Vesayet makamının kararı ilan olunur.
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.
Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.
Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.
;3. Karar
{{madde|numara=424}}Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.
Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:
1. Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,
2. Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,
3. Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:
1. Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,
2. Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,
3. Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,
4. Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,
5. Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:
1. Dava açma ve sulh olma,
2. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
3. Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,
4. Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,
5. Ödünç verme ve alma,
6. Ana parayı alma,
7. Bağışlama,
8. Kambiyo taahhüdü altına girme,
9. Kefil olma.
Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.
Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.
;D. Usul
{{madde|numara=431}}Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.
Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.
Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.
İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.
Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.
Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:
1. Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.
2. Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.
3. Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.
4. Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.
5. Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. Vesayet makamının daha önceden bilirkişiye başvurmuş olması halinde denetim makamı bundan vazgeçebilir.
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.
Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.
Hakim, karar verirken ilgili kişiyi dinler.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.
Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.
Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.
Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.
Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.
Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.
Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.
Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.
Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.
Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.
Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.
Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.
Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.
Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.
Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.
Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.
Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
qzx5ju89wlvxlz01c1b89o49s7554kl
175581
175580
2026-10-28T08:32:24Z
Prætor
24168
/* İkinci Ayırım: Vesayeti Gerektiren Haller */
175581
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.
Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.
Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.
Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.
Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:
l. Altmış yaşını doldurmuş olanlar,
2.Bedensel özürleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,
3. Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,
4. Üzerinde vasilik görevi olanlar,
5. Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Bakanlar Kurulu üyeleri, hakimlik ve savcılık mesleği mensupları.
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:
1. Kısıtlılar,
2. Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,
3. Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,
4. İlgili vesayet daireleri hakimleri.
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.
Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.
Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.
Vesayet makamının kararı ilan olunur.
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.
Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.
Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.
;3. Karar
{{madde|numara=424}}Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.
Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:
1. Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,
2. Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,
3. Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:
1. Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,
2. Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,
3. Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,
4. Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,
5. Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:
1. Dava açma ve sulh olma,
2. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
3. Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,
4. Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,
5. Ödünç verme ve alma,
6. Ana parayı alma,
7. Bağışlama,
8. Kambiyo taahhüdü altına girme,
9. Kefil olma.
Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.
Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.
;D. Usul
{{madde|numara=431}}Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.
Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.
Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.
İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.
Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.
Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:
1. Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.
2. Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.
3. Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.
4. Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.
5. Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. Vesayet makamının daha önceden bilirkişiye başvurmuş olması halinde denetim makamı bundan vazgeçebilir.
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.
Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.
Hakim, karar verirken ilgili kişiyi dinler.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.
Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.
Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.
Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.
Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.
Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.
Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.
Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.
Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.
Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.
Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.
Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.
Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.
Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.
Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.
Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.
Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
g5dsk5usermynrrrekj8sfxn40aufb1
175582
175581
2026-10-28T08:32:51Z
Prætor
24168
/* Üçüncü Ayırım: Yetki */
175582
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.
Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.
Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.
Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:
l. Altmış yaşını doldurmuş olanlar,
2.Bedensel özürleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,
3. Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,
4. Üzerinde vasilik görevi olanlar,
5. Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Bakanlar Kurulu üyeleri, hakimlik ve savcılık mesleği mensupları.
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:
1. Kısıtlılar,
2. Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,
3. Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,
4. İlgili vesayet daireleri hakimleri.
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.
Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.
Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.
Vesayet makamının kararı ilan olunur.
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.
Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.
Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.
;3. Karar
{{madde|numara=424}}Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.
Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:
1. Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,
2. Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,
3. Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:
1. Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,
2. Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,
3. Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,
4. Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,
5. Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:
1. Dava açma ve sulh olma,
2. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
3. Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,
4. Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,
5. Ödünç verme ve alma,
6. Ana parayı alma,
7. Bağışlama,
8. Kambiyo taahhüdü altına girme,
9. Kefil olma.
Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.
Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.
;D. Usul
{{madde|numara=431}}Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.
Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.
Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.
İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.
Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.
Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:
1. Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.
2. Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.
3. Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.
4. Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.
5. Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. Vesayet makamının daha önceden bilirkişiye başvurmuş olması halinde denetim makamı bundan vazgeçebilir.
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.
Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.
Hakim, karar verirken ilgili kişiyi dinler.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.
Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.
Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.
Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.
Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.
Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.
Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.
Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.
Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.
Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.
Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.
Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.
Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.
Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.
Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.
Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.
Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
b7ebnh4psmrzhgvj1xkowfd8rggkpqs
175583
175582
2026-10-28T08:38:26Z
Prætor
24168
/* Dördüncü Ayırım: Vasinin Atanması */
175583
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:
1. Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,
2. Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,
3. Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:
1. Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,
2. Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,
3. Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,
4. Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,
5. Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:
1. Dava açma ve sulh olma,
2. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
3. Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,
4. Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,
5. Ödünç verme ve alma,
6. Ana parayı alma,
7. Bağışlama,
8. Kambiyo taahhüdü altına girme,
9. Kefil olma.
Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.
Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.
;D. Usul
{{madde|numara=431}}Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.
Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.
Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.
İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.
Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.
Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:
1. Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.
2. Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.
3. Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.
4. Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.
5. Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. Vesayet makamının daha önceden bilirkişiye başvurmuş olması halinde denetim makamı bundan vazgeçebilir.
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.
Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.
Hakim, karar verirken ilgili kişiyi dinler.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.
Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.
Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.
Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.
Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.
Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.
Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.
Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.
Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.
Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.
Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.
Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.
Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.
Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.
Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.
Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.
Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
ql3qwu4m521illhv5nx03z5xyhh8elj
175584
175583
2026-10-28T08:42:08Z
Prætor
24168
/* Beşinci Ayırım: Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık */
175584
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.
Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.
İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.
Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.
Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:
1. Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.
2. Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.
3. Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.
4. Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.
5. Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. Vesayet makamının daha önceden bilirkişiye başvurmuş olması halinde denetim makamı bundan vazgeçebilir.
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.
Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.
Hakim, karar verirken ilgili kişiyi dinler.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.
Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.
Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.
Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.
Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.
Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.
Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.
Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.
Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.
Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.
Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.
Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.
Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.
Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.
Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.
Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.
Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
f4elvxrz08w4uxxud7i2gyxwz0s4h4q
175585
175584
2026-10-28T08:46:33Z
Prætor
24168
/* Altıncı Ayırım: Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması */
175585
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.
Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.
Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.
Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.
Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.
Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.
Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.
Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.
Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.
Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.
Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.
Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.
Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.
Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.
Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.
Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.
Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.
Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
clvabi2doguczzejwdbe2dyttohuoig
175586
175585
2026-10-28T08:57:51Z
Prætor
24168
/* Birinci Ayırım: Vasinin Görevleri */
175586
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.
Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.
Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
d2tgjkt4gielj7bgsgl1uggdvqo43ui
175588
175586
2026-10-28T09:01:19Z
Prætor
24168
/* İkinci Ayırım: Kayyımın Görevleri */
175588
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}
{{fıkra|numara=1|metin=Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.}}
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.
Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:
1. Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.
Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
pz9ibtl3gmqvyotha9dx2b6puf8mc0a
175589
175588
2026-10-28T09:20:32Z
Prætor
24168
/* Üçüncü Ayırım: Vesayet Dairelerinin Görevleri */
175589
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}
{{fıkra|numara=1|metin=Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.}}
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.}}
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=2|metin=Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=3|metin=Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,}}{{bent|numara=4|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=5|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=6|metin=Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,}}{{bent|numara=8|metin=Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,}}{{bent|numara=9|metin=Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=10|metin=Borç ödemeden aciz beyanı,}}{{bent|numara=11|metin=Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,}}{{bent|numara=12|metin=Çıraklık sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=13|metin=Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,}}{{bent|numara=14|metin=Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.}}}}
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,}}{{bent|numara=3|metin=Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,}}{{bent|numara=4|metin=Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=5|metin=Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=6|metin=Küçüğün ergin kılınması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.}}}}
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.}}
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.
Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.
Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.
Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.
Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
n9062yv0ms3y5m18o2npgdk26ttgc9g
175590
175589
2026-10-28T09:21:33Z
Prætor
24168
/* Dördüncü Ayırım: Vesayet Organlarının Sorumluluğu */
175590
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}
{{fıkra|numara=1|metin=Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.}}
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.}}
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=2|metin=Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=3|metin=Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,}}{{bent|numara=4|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=5|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=6|metin=Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,}}{{bent|numara=8|metin=Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,}}{{bent|numara=9|metin=Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=10|metin=Borç ödemeden aciz beyanı,}}{{bent|numara=11|metin=Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,}}{{bent|numara=12|metin=Çıraklık sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=13|metin=Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,}}{{bent|numara=14|metin=Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.}}}}
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,}}{{bent|numara=3|metin=Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,}}{{bent|numara=4|metin=Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=5|metin=Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=6|metin=Küçüğün ergin kılınması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.}}}}
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.}}
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.}}
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.}}
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.}}
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.}}
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.
Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471}}Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkumiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis halinin sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.
Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.
Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.
Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.
Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.
Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.
;II. İlan
{{madde|numara=478}}Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
8yn4mhlnwphkgo71lr15nsax81oibp1
175591
175590
2026-10-28T09:24:21Z
Prætor
24168
/* Birinci Ayırım: Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi */
175591
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}
{{fıkra|numara=1|metin=Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.}}
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.}}
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=2|metin=Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=3|metin=Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,}}{{bent|numara=4|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=5|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=6|metin=Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,}}{{bent|numara=8|metin=Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,}}{{bent|numara=9|metin=Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=10|metin=Borç ödemeden aciz beyanı,}}{{bent|numara=11|metin=Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,}}{{bent|numara=12|metin=Çıraklık sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=13|metin=Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,}}{{bent|numara=14|metin=Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.}}}}
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,}}{{bent|numara=3|metin=Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,}}{{bent|numara=4|metin=Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=5|metin=Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=6|metin=Küçüğün ergin kılınması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.}}}}
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.}}
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.}}
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.}}
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.}}
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.}}
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.}}
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471- (Değişik:2/3/2024-7499/8 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkûmiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis hâlinin hukuka uygun bir şekilde sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Hapis hâlinin devamı süresince aşağıdaki şartların varlığı hâlinde vesayet sona erdirilebilir:{{bent|numara=1|metin=Toplam beş yıldan az olan hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin isteminin bulunması,}}{{bent|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin talebi üzerine kişiliğinin veya malvarlığının korunması sebebinin ortadan kalkması.}}}}
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}
{{fıkra|numara=1|metin=Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.}}
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.}}
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.}}
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.}}
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.}}
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
;II. İlan
{{madde|numara=478}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.
Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.
Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.
Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.
Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
mrewifc3vi7lltwc77bxezc9nv4g8ww
175592
175591
2026-10-28T09:26:08Z
Prætor
24168
/* İkinci Ayırım: Vasilik Görevinin Sona Ermesi */
175592
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}
{{fıkra|numara=1|metin=Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.}}
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.}}
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=2|metin=Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=3|metin=Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,}}{{bent|numara=4|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=5|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=6|metin=Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,}}{{bent|numara=8|metin=Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,}}{{bent|numara=9|metin=Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=10|metin=Borç ödemeden aciz beyanı,}}{{bent|numara=11|metin=Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,}}{{bent|numara=12|metin=Çıraklık sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=13|metin=Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,}}{{bent|numara=14|metin=Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.}}}}
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,}}{{bent|numara=3|metin=Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,}}{{bent|numara=4|metin=Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=5|metin=Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=6|metin=Küçüğün ergin kılınması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.}}}}
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.}}
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.}}
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.}}
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.}}
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.}}
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.}}
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471- (Değişik:2/3/2024-7499/8 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkûmiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis hâlinin hukuka uygun bir şekilde sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Hapis hâlinin devamı süresince aşağıdaki şartların varlığı hâlinde vesayet sona erdirilebilir:{{bent|numara=1|metin=Toplam beş yıldan az olan hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin isteminin bulunması,}}{{bent|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin talebi üzerine kişiliğinin veya malvarlığının korunması sebebinin ortadan kalkması.}}}}
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}
{{fıkra|numara=1|metin=Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.}}
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.}}
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.}}
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.}}
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.}}
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
;II. İlan
{{madde|numara=478}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.}}
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.}}
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.}}
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}
{{fıkra|numara=1|metin=Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.}}
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.}}
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.}}
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.}}
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}
{{fıkra|numara=1|metin=Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.}}
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.}}
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}
{{fıkra|numara=1|metin=İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.
Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.
Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.
Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.
Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
otmz2avvq3sbutr2icjfygkq8wmrmoa
175593
175592
2026-10-28T09:27:49Z
Prætor
24168
/* Üçüncü Ayırım: Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları */
175593
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}
{{fıkra|numara=1|metin=Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.}}
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.}}
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=2|metin=Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=3|metin=Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,}}{{bent|numara=4|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=5|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=6|metin=Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,}}{{bent|numara=8|metin=Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,}}{{bent|numara=9|metin=Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=10|metin=Borç ödemeden aciz beyanı,}}{{bent|numara=11|metin=Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,}}{{bent|numara=12|metin=Çıraklık sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=13|metin=Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,}}{{bent|numara=14|metin=Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.}}}}
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,}}{{bent|numara=3|metin=Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,}}{{bent|numara=4|metin=Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=5|metin=Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=6|metin=Küçüğün ergin kılınması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.}}}}
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.}}
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.}}
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.}}
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.}}
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.}}
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.}}
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471- (Değişik:2/3/2024-7499/8 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkûmiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis hâlinin hukuka uygun bir şekilde sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Hapis hâlinin devamı süresince aşağıdaki şartların varlığı hâlinde vesayet sona erdirilebilir:{{bent|numara=1|metin=Toplam beş yıldan az olan hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin isteminin bulunması,}}{{bent|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin talebi üzerine kişiliğinin veya malvarlığının korunması sebebinin ortadan kalkması.}}}}
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}
{{fıkra|numara=1|metin=Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.}}
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.}}
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.}}
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.}}
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.}}
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
;II. İlan
{{madde|numara=478}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.}}
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.}}
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.}}
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}
{{fıkra|numara=1|metin=Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.}}
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.}}
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.}}
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.}}
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}
{{fıkra|numara=1|metin=Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.}}
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.}}
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}
{{fıkra|numara=1|metin=İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}
{{fıkra|numara=1|metin=Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.}}
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}
{{fıkra|numara=1|metin=Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.}}
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}
{{fıkra|numara=1|metin=Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.}}
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}
{{fıkra|numara=1|metin=Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.}}
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}
{{fıkra|numara=1|metin=Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.}}
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.}}
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
r3z2qcxo97srfcfxamrbmgno5y85un4
175600
175593
2026-10-28T10:41:16Z
Prætor
24168
çalışma tamamlandı.
175600
wikitext
text/x-wiki
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku|İkinci Kitap<br />Aile Hukuku]]'''<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/İkinci Kısım: Hısımlık|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />İkinci Kısım<br />Hısımlık]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Vesayet Düzeni</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayet Organları</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara=396}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları, vesayet daireleri ile vasi ve kayyımlardır.}}
;B. Vesayet daireleri
;I. Kamu vesayeti
{{madde|numara=397}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.}}
;II. Özel vesayet
;1. Koşulları
{{madde|numara=398}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaatinin haklı gösterdiği, özellikle bir işletmenin, bir ortaklığın veya benzeri işlerin sürdürülmesi gerektiği takdirde vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu durumda vesayet makamının yetki, görev ve sorumluluğu kurulacak aile meclisine geçer.}}
;2. Kurulması
{{madde|numara=399}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyetine sahip iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin istemi üzerine denetim makamı tarafından kurulur.}}
;3. Aile meclisi
{{madde|numara=400}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya ehil, denetim makamınca dört yıl için atanacak en az üç hısımından oluşur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altına alınanın eşi de aile meclisine üye olabilir.}}
;4. Güvence
{{madde|numara=401}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi üyeleri, görevlerini gereği gibi yerine getireceklerine dair güvence vermek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Güvence sağlanmadan özel vesayet kurulamaz.}}
;5. Sona ermesi
{{madde|numara=402}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aile meclisi görevini yapmadığı veya vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirdiği takdirde, denetim makamı her zaman aile meclisini değiştirebileceği gibi özel vesayeti de sona erdirebilir.}}
;C. Vasi ve kayyım
{{madde|numara=403}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Bu Kanunun vasi hakkındaki hükümleri, aksi belirtilmiş olmadıkça kayyım hakkında da uygulanır.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Haller</center> ===
;A. Küçüklük
{{madde|numara=404}}
{{fıkra|numara=1|metin=Velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayeti gerektiren böyle bir halin varlığını öğrenen nüfus memurları, idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;B. Kısıtlama
;I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı
{{madde|numara=405}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
;II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim
{{madde|numara=406}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.}}
;III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza
{{madde|numara=407- (Değişik:2/3/2024-7499/5 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği üzerine kısıtlanır veya kendisine kayyım atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla ceza infaz kurumunda bulunan ergin bir kişi, isteği bulunmasa dahi kişiliğinin veya malvarlığının korunması bakımından gerekli görülmesi hâlinde kısıtlanabilir. Cezayı yerine getirmekle görevli makam hapis cezasının infazına başlandığını derhâl vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı karar vermeden önce hükümlüyü dinler.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Bu Kanunun kayyımlığa ilişkin hükümleri niteliğine uygun düştüğü ölçüde bu madde için de uygulanır.Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her ergin kısıtlanır.}}
;IV. İstek üzerine
{{madde|numara=408}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her ergin kısıtlanmasını isteyebilir.<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “sakatlığı” ibaresi “engelliliği” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
;C. Usul
;I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu
{{madde|numara=409}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimse dinlenilmeden savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi veya isteği sebebiyle kısıtlanamaz.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilir. '''(Değişik cümle:2/3/2024-7499/6 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun tanzimi için gereklilik bulunması halinde 436 ncı madde hükümleri uygulanır. Hâkim, karar vermeden önce, kurul raporunu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir.}}
;II. İlan
{{madde|numara=410}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama kararı, kesinleşince hemen kısıtlının yerleşim yeri ile nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlama, iyiniyetli üçüncü kişileri ilandan önce etkilemez.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ayırt etme gücüne sahip olmamanın sonuçlarına ilişkin hükümler saklıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Yetki</center> ===
;A. Vesayet işlerinde yetki
{{madde|numara=411}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.}}
;B. Yerleşim yerinin değişmesi
{{madde|numara=412}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleşim yerinin değişmesi halinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilan olunur.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vasinin Atanması</center> ===
;A. Koşulları
;I. Genel olarak
{{madde|numara=413}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, bu görevi yapabilecek yetenekte olan bir ergini vasi olarak atar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gereken durumlarda, bu görevi birlikte veya vesayet makamı tarafından belirlenen yetkileri uyarınca ayrı ayrı yerine getirmek üzere birden çok vasi atanabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Rızaları bulunmadıkça birden çok kimse vesayeti birlikte yürütmekle görevlendirilemez.}}
;II. Eşin ve hısımların önceliği
{{madde|numara=414}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vesayet makamı, vesayet altına alınacak kişinin öncelikle eşini veya yakın hısımlarından birini, vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve atar. Bu atamada yerleşim yerlerinin yakınlığı ve kişisel ilişkiler göz önünde tutulur.}}
;III. İlgililerin isteği
{{madde|numara=415}}
{{fıkra|numara=1|metin=Haklı sebepler engel olmadıkça, vasiliğe, vesayet altına alınacak kişinin ya da ana veya babasının gösterdiği kimse atanır.}}
;IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü
{{madde|numara=416}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aile meclisince atanma halinde vasiliği kabul yükümlülüğü yoktur.}}
;V. Vasilikten kaçınma sebepleri
{{madde|numara=417}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:{{bent|numara=1|metin=Altmış yaşını doldurmuş olanlar,}}{{bent|numara=2|metin=Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,<ref>25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan ““özürleri” ibaresi “engelleri” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}{{bent|numara=3|metin=Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,}}{{bent|numara=4|metin=Üzerinde vasilik görevi olanlar,}}{{bent|numara=5|metin=Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları.<ref>2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan “ve Bakanlar Kurulu üyeleri” ibaresi “üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar,” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}}}
;VI. Vasiliğe engel olan sebepler
{{madde|numara=418}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:{{bent|numara=1|metin=Kısıtlılar,}}{{bent|numara=2|metin=Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,}}{{bent|numara=3|metin=Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,}}{{bent|numara=4|metin=İlgili vesayet daireleri hakimleri.}}}}
;B. Atama usulü
;I. Vasinin atanması
{{madde|numara=419}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, gecikmeksizin vasi atamakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerek duyulduğunda henüz ergin olmayanların da kısıtlanmasına karar verilebilir; ancak, kısıtlama kararı ergin olduktan sonra sonuç doğurur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlanan ergin çocuklar kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılır.}}
;II. Geçici önlemler
{{madde|numara=420}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet işleri zorunlu kıldığı takdirde vesayet makamı, vasinin atanmasından önce de resen gerekli önlemleri alır; özellikle, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyetini geçici olarak kaldırabilir ve ona bir temsilci atayabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararı ilan olunur.}}
;III. Tebliğ ve ilan
{{madde|numara=421}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı vasiye hemen tebliğ olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kısıtlamaya ve vasi atanmasına veya kısıtlanan velayet altında bırakılmışsa buna ilişkin karar, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan olunur.}}
;IV. Kaçınma ve itiraz
;1. Usul
{{madde|numara=422}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kişi, bu durumun kendisine tebliğinden başlayarak on gün içinde vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=İlgili olan herkes, vasinin atandığını öğrendiği günden başlayarak on gün içinde atamanın kanuna aykırı olduğunu ileri sürebilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet makamı, vasilikten kaçınma veya itiraz sebebini yerinde görürse yeni bir vasi atar; yerinde görmediği takdirde, bu konudaki görüşü ile birlikte gerekli kararı vermek üzere durumu denetim makamına bildirir.}}
;2. Geçici görev
{{madde|numara=423}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanan kimse, vasilikten kaçınmış veya atanmasına itiraz edilmiş olsa bile, yerine bir başkası atanıncaya kadar vasiye ait görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.}}
;3. Karar
{{madde|numara=424}}
{{fıkra|numara=1|metin=Denetim makamı, vereceği kararı vasiliğe atanmış olan kimseye ve vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasiliğe atananın görevden alınması halinde vesayet makamı, hemen yeni bir vasi atar.}}
;V. Görevin verilmesi
{{madde|numara=425}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atama kararı kesinleşince vesayet makamı vasinin göreve başlaması için gerekli işlemleri yapar.}}
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Kayyımlık Ve Yasal Danışmanlık</center> ===
;A. Kayyımlığı gerektiren haller
;I. Temsil
{{madde|numara=426}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, aşağıda yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Ergin bir kişi, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,}}{{bent|numara=2|metin=Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,}}{{bent|numara=3|metin=Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.}}}}
;II. Yönetim
;1. Kanun gereği
{{madde|numara=427}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve özellikle aşağıdaki hallerde bir yönetim kayyımı atar:{{bent|numara=1|metin=Bir kimse uzun süreden beri bulunamaz ve oturduğu yer de bilinemezse,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altına alınması için yeterli bir sebep bulunmamakla beraber, bir kişi malvarlığını kendi başına yönetmek veya bunun için temsilci atamak gücünden yoksunsa,}}{{bent|numara=3|metin=Bir terekede mirasçılık hakları henüz belli değilse veya ceninin menfaatleri gerekli kılarsa,}}{{bent|numara=4|metin=Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa,}}{{bent|numara=5|metin=Bir hayır işi veya genel yarar amacı güden başka bir iş için halktan toplanan para ve sair yardımı yönetme veya harcama yolu sağlanamamışsa.}}}}
;2. İstek üzerine
{{madde|numara=428}}
{{fıkra|numara=1|metin=İsteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri varsa, ergin bir kişiye kendi isteği üzerine bir kayyım atanabilir.}}
;B. Yasal danışmanlık
{{madde|numara=429}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlanması için yeterli sebep bulunmamakla beraber korunması bakımından fiil ehliyetinin sınırlanması gerekli görülen ergin bir kişiye aşağıdaki işlerde görüşü alınmak üzere bir yasal danışman atanır:{{bent|numara=1|metin=Dava açma ve sulh olma,}}{{bent|numara=2|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=3|metin=Kıymetli evrakın alımı, satımı ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=4|metin=Olağan yönetim sınırları dışında kalan yapı işleri,}}{{bent|numara=5|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=6|metin=Ana parayı alma,}}{{bent|numara=7|metin=Bağışlama,}}{{bent|numara=8|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=9|metin=Kefil olma.}}}}
{{fıkra|numara=2|metin=Aynı koşullar altında bir kimsenin malvarlığını yönetme yetkisi, gelirlerinde dilediği gibi tasarruf hakkı saklı kalmak üzere kaldırılabilir.}}
;C. Yetki
{{madde|numara=430}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımı, kendisine kayyım atanacak kimsenin yerleşim yeri vesayet makamı tarafından atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımı, malvarlığının büyük bölümünün yönetildiği veya temsil edilen kimsenin payına düşen malların bulunduğu yer vesayet makamı tarafından atanır.}}
;D. Usul
{{madde|numara=431}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım ve yasal danışmanın atanmasında da uygulanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım veya yasal danışman atanmasına ilişkin karar, ancak vesayet makamının gerekli görmesi halinde ilan olunur.}}
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara=432}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması halinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu konuda kişinin çevresine getirdiği külfet de göz önünde tutulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=İlgili kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır.}}
;B. Yetki
{{madde|numara=433}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yerleştirme veya alıkoymaya karar veren vesayet makamı, kurumdan çıkarmaya da yetkilidir.}}
;C. Bildirim yükümlülüğü
{{madde|numara=434}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlı bir kişi bir kuruma yerleştirildiği veya alıkonulduğu ya da ergin bir kişi hakkında vesayete ilişkin diğer önlemlerin alınmasına gerek görüldüğü takdirde, kişinin bulunduğu yer vesayet makamı veya özel kanunlarda öngörülen ilgililer, durumu yerleşim yeri vesayet makamına bildirmekle yükümlüdürler.}}
;D. İtiraz
{{madde|numara=435}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi halinde de kullanılabilir.}}
;E. Usul
;I. Genel olarak
{{madde|numara=436}}
{{fıkra|numara=1|metin=Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, aşağıdaki kurallar saklı kalmak üzere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabidir:{{bent|numara=1|metin=Karar verilirken ilgilinin bunun sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur.}}{{bent|numara=2|metin=Bir kuruma yerleştirilen kişiye, alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceği derhal yazılı olarak bildirilir.}}{{bent|numara=3|metin=Mahkeme kararını gerektiren her istem, gecikmeksizin yetkili hakime ulaştırılır.}}{{bent|numara=4|metin=Yerleştirme kararı veren vesayet makamı veya hakim durumun özelliklerine göre bu istemin görüşülmesini erteleyebilir.}}{{bent|numara=5|metin=Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalığı olanlar hakkında, ancak resmi sağlık kurulu raporu alındıktan sonra karar verilebilir. '''(Mülga cümle:6/12/2019-7196/53md.)''' (...)}}{{bent|numara=6|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.) (Değişik:2/3/2024-7499/7 md.)''' Resmî sağlık kurulu raporunun alınabilmesini temin amacıyla; kişinin vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle kıl, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilir, kişiye gerekli tıbbi müdahaleler yapılabilir ve gerektiğinde kişi, hekim ön raporu üzerine en fazla yirmi gün süreyle sağlık kuruluşuna yerleştirilebilir. Hekim ön raporu üzerine verilen yerleştirme kararı derhâl ilgiliye ve yakınlarına bildirilir. İlgili veya yakınları, bu karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir, yapılan itiraz kararın icrasını durdurmaz. İtiraz denetim makamınca ivedilikle karara bağlanır.}}{{bent|numara=7|metin='''(Ek:6/12/2019-7196/53md.)''' Bu madde kapsamında alınan kararların icrası için gerektiğinde ilgili kişi hakkında zor kullanılabilir ve sağlık görevlilerinden gerekli tıbbi yardım alınabilir.}}}}
;II. Yargılama usulü
{{madde|numara=437}}
{{fıkra|numara=1|metin=Hakim, basit yargılama usulüne göre karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gerektiğinde ilgili kişiye adli yardım sağlanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin='''(Değişik fıkra:6/12/2019-7196/54 md.)''' Hâkim, ilgili kişiyi dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verir.<ref>28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “dinler ve gecikmeksizin” ibaresi “dinler, tahkikatı tamamlar ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde” şeklinde değiştirilmiştir.</ref>}}
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Vesayetin Yürütülmesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vasinin Görevleri</center> ===
;A. Göreve başlama
;I. Defter tutma
{{madde|numara=438}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasiliğe atanma kararının kesinleşmesi üzerine vasi ile vesayet makamının görevlendireceği bir kişi tarafından, vakit geçirilmeksizin, yönetilecek malvarlığının defteri tutulur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi ayırt etme gücüne sahipse, olanak bulunduğu takdirde defter tutulurken hazır bulundurulur.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Koşullar gerektirdiği takdirde denetim makamı, vasi ve vesayet makamının isteği üzerine vesayet altındaki kişinin malvarlığının resmi defterinin tutulmasına karar verebilir. Bu defter, mirastaki resmi defterin alacaklılara karşı doğurduğu sonuçları doğurur ve oradaki usul uyarınca tutulur.}}
;II. Değerli şeylerin saklanması
{{madde|numara=439}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kıymetli evrak, değerli eşya, önemli belge ve benzerleri, malvarlığının yönetimi bakımından bir sakınca yoksa, vesayet makamının gözetimi altında güvenli bir yere konulur.}}
;III. Taşınırların satılması
{{madde|numara=440}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkranın birinci cümlesine “talimat uyarınca,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine entegre elektronik satış portalında” ibaresi eklenmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz.}}
;IV. Paraların yatırılması
;1.yatırma zorunluluğu
{{madde|numara=441}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin kendisi veya malvarlığının yönetimi için gerekli olmayan paralar, faiz getirmek üzere, vesayet makamı tarafından belirlenen milli bir bankaya yatırılır veya Hazine tarafından çıkarılan menkul kıymetlere çevrilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Paranın yatırılmasını bir aydan fazla geciktiren vasi, faiz kaybını ödemekle yükümlüdür.}}
;2. Yatırımların dönüştürülmesi
{{madde|numara=442}}
{{fıkra|numara=1|metin=Yeteri kadar güven verici olmayan yatırımlar, güvenli yatırımlara dönüştürülür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Dönüştürme işleminin uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin menfaati gözetilerek yapılması gerekir.}}
;V. Ticari ve sınai işletmeler
{{madde|numara=443}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin malvarlığı içinde ticari, sınai veya benzeri bir işletme varsa; vesayet makamı, bunların işletilmesinin devamı veya tasfiyesi için gerekli talimatı verir.}}
;VI. Taşınmazların satılması
{{madde|numara=444}}
{{fıkra|numara=1|metin=Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir.<ref>16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra (31/10/2026) yürürlüğe girmek üzere bu fıkra değiştirilmiştir. Söz konusu düzenleme, yürürlüğe girdiği tarihte Mevzuat Bilgi Sistemine işlenecek olup mezkur düzenlemeyi görmek için 31/7/2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye bakınız.</ref>}}
{{fıkra|numara=3|metin=Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.}}
;B. Özen ve temsil
;I. Kişiye özen
;1. Küçüklerde
;a. Genel olarak
{{madde|numara=445}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi küçük ise, vasi onun bakımı ve eğitimi için gereken önlemleri almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, vasi bu konuda ana ve babanın yetkilerine sahiptir.}}
;b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması
{{madde|numara=446}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin başvurusu üzerine vesayet makamı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde bizzat vasi karar verir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Bunun dışında usul ve yetkiyle ilgili konularda kısıtlı olsun veya olmasın erginlerin korunması amacıyla özgürlüklerinin kısıtlanmasına ilişkin hükümler uygulanır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Onaltı yaşını doldurmamış çocuk bu konuda mahkemeye bizzat başvuramaz.}}
;2. Kısıtlılarda
{{madde|numara=447}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde vasi, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin hükümlere göre kısıtlıyı bir kuruma yerleştirebilir veya orada alıkoyabilir ve durumu derhal vesayet makamına bildirir.}}
;II. Temsil
;1. Genel olarak
{{madde|numara=448}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.}}
;2. Yasak işlemler
{{madde|numara=449}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi adına kefil olmak, vakıf kurmak ve önemli bağışlarda bulunmak yasaktır.}}
;3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması
{{madde|numara=450}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahipse, vasi önemli işlerde karar vermeden önce olanak ölçüsünde, onun görüşünü almakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin işi uygun bulmuş olması vasiyi sorumluluktan kurtarmaz.}}
;4. Vesayet altındaki kişinin yapabileceği işler
;a. Vasinin rızası
{{madde|numara=451}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi, vasinin açık veya örtülü izni veya sonraki onamasıyla yükümlülük altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yapılan işlem diğer tarafın belirlediği veya başvurusu üzerine hakimin belirleyeceği uygun bir süre içinde onanmazsa, diğer taraf bununla bağlı olmaktan kurtulur.}}
;b. Onamamanın sonucu
{{madde|numara=452}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasinin onamadığı işlemlerde taraflardan her biri verdiğini geri isteyebilir. Ancak, vesayet altındaki kişi, sadece kendi menfaatine harcanan veya geri isteme zamanında malvarlığında mevcut olan zenginleşme tutarıyla ya da iyiniyetli olmaksızın elden çıkarmış olduğu miktarla sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişi, fiil ehliyetine sahip olduğu hususunda diğer tarafı yanıltmış ise, onun bu yüzden uğradığı zarardan sorumlu olur.}}
;5. Meslek veya sanat
{{madde|numara=453}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatın yürütülmesi için izin verilmiş ise, o kişi bununla ilgili her türlü olağan işlemleri yapmaya yetkilidir ve bu tür işlemlerden dolayı bütün malvarlığı ile sorumludur.}}
;C. Malvarlığının yönetilmesi
;I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü
{{madde|numara=454}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, yönetimle ilgili hesap tutmak ve vesayet makamının belirlediği tarihlerde ve her halde yılda bir defa hesabı onun incelemesine sunmakla yükümlüdür.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet altındaki kişi görüşlerini oluşturma ve açıklama yeteneğine sahip ise, hesabın hakim tarafından incelenmesi sırasında olanak ölçüsünde hazır bulundurulur.}}
;II. Serbest mallar
{{madde|numara=455}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişi, kendi tasarrufuna bırakılmış olan mallar ile vasinin izniyle çalışarak kazandığı malları serbestçe yönetir ve kullanır.}}
;D. Görevin süresi
{{madde|numara=456}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, kural olarak iki yıl için atanır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, bu süreyi her defasında ikişer yıl uzatabilir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Dört yıl dolunca vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.}}
;E. Vasinin ücreti
{{madde|numara=457}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanmak üzere kendisine bir ücret verilmesini isteyebilir. Ödenecek ücret, yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde tutulmak suretiyle her hesap dönemi için vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Kayyımın Görevleri</center> ===
;A. Kayyımın konumu
{{madde|numara=458}}
{{fıkra|numara=1|metin=Bir kimseye kayyım atanması onun fiil ehliyetini etkilemez. Yasal danışmanlığa ilişkin hükümler saklıdır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir.}}
;B. Kayyımlığın kapsamı
;I. Belli bir iş
{{madde|numara=459}}
{{fıkra|numara=1|metin=Belli bir iş için görevlendirilmiş olan kayyım, vesayet makamının talimatına aynen uymak zorundadır.}}
;II. Malvarlığının yönetimi
{{madde|numara=460}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kayyım bir malvarlığının yönetimi ve gözetimi ile görevlendirilmiş ise, yalnız o malvarlığının yönetim ve korunması için gerekli olan işleri yapabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyımın, bunun dışındaki işleri yapabilmesi, temsil olunanın vereceği özel yetkiye, temsil olunan bu yetkiyi verecek durumda değilse vesayet makamının iznine bağlıdır.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayet Dairelerinin Görevleri</center> ===
;A. Şikayet ve itiraz
{{madde|numara=461}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikayette bulunabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamının kararlarına karşı tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir.}}
;B. İzin
;I. Vesayet makamından
{{madde|numara=462}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması,}}{{bent|numara=2|metin=Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,}}{{bent|numara=3|metin=Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,}}{{bent|numara=4|metin=Ödünç verme ve alma,}}{{bent|numara=5|metin=Kambiyo taahhüdü altına girme,}}{{bent|numara=6|metin=Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,}}{{bent|numara=8|metin=Acele hallerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh olma, tahkim ve konkordato yapılması,}}{{bent|numara=9|metin=Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=10|metin=Borç ödemeden aciz beyanı,}}{{bent|numara=11|metin=Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,}}{{bent|numara=12|metin=Çıraklık sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=13|metin=Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,}}{{bent|numara=14|metin=Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.}}}}
;II. Denetim makamından
{{madde|numara=463}}
{{fıkra|numara=1|metin=Aşağıdaki hallerde vesayet makamının izninden sonra denetim makamının da izni gereklidir:{{bent|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin evlat edinmesi veya evlat edinilmesi,}}{{bent|numara=2|metin=Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,}}{{bent|numara=3|metin=Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,}}{{bent|numara=4|metin=Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,}}{{bent|numara=5|metin=Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,}}{{bent|numara=6|metin=Küçüğün ergin kılınması,}}{{bent|numara=7|metin=Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.}}}}
;C. Rapor ve hesapların incelenmesi
{{madde|numara=464}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde vereceği rapor ve hesapları inceler; gerekli gördüğü hallerde bunların tamamlanması veya düzeltilmesini ister.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, rapor ve hesapları kabul veya reddeder; gerektiğinde vesayet altındaki kişinin menfaatini korumak için uygun önlemleri alır.}}
;D. İznin bulunmaması
{{madde|numara=465}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kanunen gerektiği halde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.}}
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Vesayet Organlarının Sorumluluğu</center> ===
;A. Özen yükümü
{{madde|numara=466}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet organları ve vesayet işleriyle görevlendirilmiş olan diğer kişiler, bu görevlerini yerine getirirlerken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermekle yükümlüdürler.}}
;B. Vasinin sorumluluğu
{{madde|numara=467}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Kayyım ve yasal danışmanlar hakkında da aynı hüküm uygulanır.}}
;C. Devletin sorumluluğu
{{madde|numara=468}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devlet, vesayet dairelerinde görevli olanların hukuka aykırı olarak sebebiyet verdikleri zararlardan doğrudan doğruya sorumlu olduğu gibi; vasi, kayyım ve yasal danışmanlara tazmin ettirilemeyen zararlardan da sorumludur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Zararı tazmin eden Devlet, zararın meydana gelmesinde kusurlu olanlara rücu eder.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Zararın doğmasına kusurları ile sebep olanlar, rücu hakkını kullanan Devlete karşı müteselsilen sorumludurlar.}}
;D. Görev ve yetki
{{madde|numara=469}}
{{fıkra|numara=1|metin=Devletin vesayet dairelerinde görevli kişilere karşı rücu davasına bakmaya, vesayet dairelerinin bulunduğu yere en yakın asliye mahkemesi yetkilidir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davaları vesayet dairelerinin bulunduğu yer asliye mahkemesinde görülür.}}
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Vesayetin Sona Ermesi</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Vesayeti Gerektiren Hallerin Sona Ermesi</center> ===
;A. Küçüklerde
{{madde|numara=470}}
{{fıkra|numara=1|metin=Küçük üzerindeki vesayet, onun ergin olmasıyla kendiliğinden sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Erginliğe mahkemece karar verilmiş ise, mahkeme aynı zamanda küçüğün hangi tarihte ergin olacağını tespit ve ilan eder.}}
;B. Hükümlülerde
{{madde|numara=471- (Değişik:2/3/2024-7499/8 md.)}}
{{fıkra|numara=1|metin=Özgürlüğü bağlayıcı cezaya mahkûmiyet sebebiyle kısıtlı bulunan kişi üzerindeki vesayet, hapis hâlinin hukuka uygun bir şekilde sona ermesiyle kendiliğinden ortadan kalkar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Hapis hâlinin devamı süresince aşağıdaki şartların varlığı hâlinde vesayet sona erdirilebilir:{{bent|numara=1|metin=Toplam beş yıldan az olan hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin isteminin bulunması,}}{{bent|numara=2|metin=Toplam beş yıl veya daha fazla kesinleşmiş hapis cezasının infazına bağlı olarak verilen kısıtlama kararları bakımından kişinin talebi üzerine kişiliğinin veya malvarlığının korunması sebebinin ortadan kalkması.}}}}
;C. Diğer kısıtlılarda
;I. Kaldırılması
{{madde|numara=472}}
{{fıkra|numara=1|metin=Diğer kısıtlılar üzerindeki vesayet, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayeti gerektiren sebebin ortadan kalkması üzerine vesayet makamı vesayetin sona ermesine karar verir.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Kısıtlı ve ilgililerden her biri, vesayetin kaldırılması isteminde bulunabilir.}}
;II. Usulü
;1. İlan
{{madde|numara=473}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kısıtlama ilan edilmişse, kaldırılması da ilan olunur.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Fiil ehliyetinin yeniden kazanılması, ilanın yapılmasına bağlı değildir.}}
;2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında
{{madde|numara=474}}
{{fıkra|numara=1|metin=Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı yüzünden kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılmasına, ancak kısıtlama sebebinin ortadan kalkmış olduğunun resmi sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi halinde karar verilebilir.}}
;3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde
{{madde|numara=475}}
{{fıkra|numara=1|metin=Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kısıtlanmış olan kişinin vesayetin kaldırılmasını isteyebilmesi, en az bir yıldan beri vesayet altına alınmasını gerektiren sebeple ilgili olarak bir şikayete meydan vermemiş olmasına bağlıdır.}}
;4. İstek üzerine kısıtlamada
{{madde|numara=476}}
{{fıkra|numara=1|metin=Kendi isteğiyle kısıtlanmış olan kişi üzerindeki vesayetin kaldırılması, kısıtlamayı gerektiren sebebin ortadan kalkmasına bağlıdır.}}
;D. Kayyımlıkta ve yasal danışmanlıkta
;I. Genel olarak
{{madde|numara=477}}
{{fıkra|numara=1|metin=Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Yönetim kayyımlığı, kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla sona erer.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Yasal danışmanlık, vesayetin kaldırılmasına ilişkin hükümler uyarınca vesayet makamının kararıyla sona erer.}}
;II. İlan
{{madde|numara=478}}
{{fıkra|numara=1|metin=Atamanın ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi hallerinde, kayyımlığın sona erdiği de ilan olunur.}}
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Vasilik Görevinin Sona Ermesi</center> ===
;A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm
{{madde|numara=479}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini yitirmesi veya ölümüyle sona erer.}}
;B. Sürenin sona ermesi ve uzatılmaması
;I. Sürenin dolması
{{madde|numara=480}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasilik görevi, uzatılmadığı takdirde, sürenin dolmasıyla sona erer.}}
;II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması
{{madde|numara=481}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, vasiliğe engel bir sebebin ortaya çıkması halinde görevinden çekilmek zorundadır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasi, bir kaçınma sebebi ortaya çıktığı takdirde sürenin bitiminden önce görevinden alınmasını isteyebilir; ancak, önemli sebeplerin varlığı halinde görevine devam etmek zorundadır.}}
;III. Göreve devam zorunluluğu
{{madde|numara=482}}
{{fıkra|numara=1|metin=Görevi sona eren vasi, yenisi göreve başlayıncaya kadar zorunlu işleri yapmakla yükümlüdür.}}
;C. Görevden alınma
;I. Sebepleri
{{madde|numara=483}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vasi, görevini ağır surette savsaklar, yetkilerini kötüye kullanır veya güveni sarsıcı davranışlarda bulunur ya da borç ödemede acze düşerse, vesayet makamı tarafından görevden alınır.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vasinin görevini yapmakta yetersizliği sebebiyle vesayet altındaki kişinin menfaatleri tehlikeye düşerse, vesayet makamı kusuru olmasa bile vasiyi görevden alabilir.}}
;II. Usulü
;1. İstek üzerine veya resen
{{madde|numara=484}}
{{fıkra|numara=1|metin=Ayırt etme gücüne sahip olan vesayet altındaki kişi veya her ilgili, vasinin görevden alınmasını isteyebilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Görevden alınmayı gerektiren sebebin varlığını başka bir yoldan öğrenen vesayet makamı, vasiyi resen görevden almakla yükümlüdür.}}
;2. Araştırma ve uyarı
{{madde|numara=485}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, ancak gerekli araştırmayı yaptıktan ve vasiyi dinledikten sonra onu görevden alabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, ağır olmayan hallerde vasiye görevden alınacağı konusunda uyarıda bulunur.}}
;3. Geçici önlemler
{{madde|numara=486}}
{{fıkra|numara=1|metin=Gecikmesinde tehlike bulunan hallerde vesayet makamı, vasiye geçici olarak işten el çektirip bir kayyım atayabileceği gibi; gerekirse muhtemel zararı göz önünde bulundurarak vasinin mallarına ihtiyati haciz koyabilir ve tutuklanmasını da isteyebilir.}}
;4. Diğer önlemler
{{madde|numara=487}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet makamı, görevden alma ve uyarıda bulunmanın yanı sıra, vesayet altındaki kişinin korunması için gerekli diğer önlemleri de almakla yükümlüdür.}}
;5. İtiraz
{{madde|numara=488}}
{{fıkra|numara=1|metin=İlgililer, vesayet makamının kararlarına karşı, tebliğ gününden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerektiğinde duruşma da yaparak bu itirazı kesin karara bağlar.}}
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları</center> ===
;A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi
{{madde|numara=489}}
{{fıkra|numara=1|metin=Görevi sona eren vasi, yönetimle ilgili son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına vermekle yükümlü olduğu gibi; malvarlığını vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edilmek üzere hazır bulundurmak zorundadır.}}
;B. Rapor ve hesabın incelenmesi
{{madde|numara=490}}
{{fıkra|numara=1|metin=Son rapor ve kesin hesap belli zamanlarda verilen rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.}}
;C. Vasinin görevine son verilmesi
{{madde|numara=491}}
{{fıkra|numara=1|metin=Son rapor ve kesin hesap onaylandıktan ve malvarlığı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim edildikten sonra, vesayet makamı vasinin görevinin sona erdiğine karar verir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesabın onaylanması veya reddi konusundaki kararı ile birlikte kesin hesabı vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye, tazminat davası açma hakları bulunduğunu da belirtmek suretiyle tebliğ eder. Bu tebliğde vasinin görevine son verildiği de belirtilir.}}
;D. Sorumluluk davasında zamanaşımı
;I. Olağan zamanaşımı
{{madde|numara=492}}
{{fıkra|numara=1|metin=Sorumlu vasi ve kayyıma karşı açılacak tazminat davası kesin hesabın tebliğ edildiği tarihten başlayarak bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Tazmin ettirilemeyen zararlar için Devlete karşı açılacak tazminat davasının zamanaşımı süresi, zararın vasi, kayyım ve yasal danışmana tazmin ettirilemeyeceğinin anlaşılmasından başlayarak bir yıldır.}}
{{fıkra|numara=3|metin=Vesayet dairelerinde görevli olanların sebebiyet verdikleri zararlardan dolayı Devlete karşı açılacak davaların zamanaşımı genel hükümlere tabidir.}}
{{fıkra|numara=4|metin=Devletin rücu davası, rücu hakkının doğumunun üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.}}
;II. Olağanüstü zamanaşımı
{{madde|numara=493}}
{{fıkra|numara=1|metin=Olağan zamanaşımı süresi işlemeye başlamadan önce zarar gören tarafından bilinmesi veya anlaşılması olanağı bulunmayan bir hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davası, hesap yanlışlığının veya sorumluluk sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl içinde açılabilir.}}
{{fıkra|numara=2|metin=Vesayetten doğan tazminat davaları, her halde kesin hesabın tebliğinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.}}
;E. Vesayet altındaki kişinin alacağı
{{madde|numara=494}}
{{fıkra|numara=1|metin=Vesayet altındaki kişinin vasi veya Devlete karşı alacakları imtiyazlı alacaktır.}}
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
nyf54t6cu8zo5qwm7nuleyx5bdt0yac
Dizin:Araz Yaquboğlu. Daşkənd aşıqları və şairləri. Bakı, Nurlan, 2008, 416 səh.pdf
252
46113
175603
175563
2026-10-28T10:44:00Z
Prætor
24168
175603
proofread-index
text/x-wiki
{{:MediaWiki:Proofreadpage_index_template
|Type=collection
|Title=Taşkent Aşıkları ve Şairleri
|Language=az
|Volume=
|Author=Araz Yakupoğlu
|Translator=
|Editor=
|Illustrator=
|School=Nurlan
|Publisher=Azerbaycan Milli İlimler Akademisi Folklor Enstitüsü
|Address=Bakü
|Year=2008
|Key=
|ISBN=
|OCLC=
|Source=pdf
|Image=1
|Progress=İE
|Pages=<pagelist from=1 to=2 =highroman/>
DAŞKƏNDLİ ŞAİR MƏMMƏDHÜSEYN <pagelist from=9 to=16 =highroman/>
DAŞKƏNDLİ AŞIQ NƏCƏF <pagelist from=17 to=22 =highroman/>
BAŞXANIM ŞƏFİQIZI <pagelist from=23 to=26 =highroman/>
İSOY QURBANOV <pagelist from=43 to=51 =highroman/>
AŞIQ ƏLİ ŞAİROV <pagelist from=60 to=66 =highroman/>
MUXAYIL GÖYÇƏLİ <pagelist from=78 to=84 =highroman/>
ARAZ YAQUBOĞLU <pagelist from=356 to=363 =highroman/>
MÜNDƏRİCAT <pagelist from=414 to=416 =highroman/>
|Volumes=
|Remarks=
|Width=
|Css=
|Header=
|Footer={{orta|{{{PAGENUM}}}}}
}}
[[Kategori:2008 kitapları]]
oxm88qf2pnj1uj6unmrb0v6kt7p67ji
4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar
0
46147
175596
2026-10-28T10:40:38Z
Prætor
24168
Yeni sayfa: {{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]'''<br />Birinci Kısım<br />Mirasçılar|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet]]|sonraki=4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın...
175596
wikitext
text/x-wiki
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]'''<br />Birinci Kısım<br />Mirasçılar|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />İkinci Kısım<br />Mirasın Geçmesi]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Yasal Mirasçılar</center> ==
;A. Kan hısımları
;I. Altsoy
{{madde|numara= 495}}Miras bırakanın birinci derece mirasçıları, onun altsoyudur.
Çocuklar eşit olarak mirasçıdırlar.
Miras bırakandan önce ölmüş olan çocukların yerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyları alır.
;II. Ana ve baba
{{madde|numara= 496}}Altsoyu bulunmayan miras bırakanın mirasçıları, ana ve babasıdır. Bunlar eşit olarak mirasçıdırlar.
Miras bırakandan önce ölmüş olan ana ve babanın yerlerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyları alır.
Bir tarafta hiç mirasçı bulunmadığı takdirde, bütün miras diğer taraftaki mirasçılara kalır.
;III. Büyük ana ve büyük baba
{{madde|numara= 497}}Altsoyu, ana ve babası ve onların altsoyu bulunmayan miras bırakanın mirasçıları, büyük ana ve büyük babalarıdır. Bunlar, eşit olarak mirasçıdırlar.
Miras bırakandan önce ölmüş olan büyük ana ve büyük babaların yerlerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyları alır.
Ana veya baba tarafından olan büyük ana ve büyük babalardan biri altsoyu bulunmaksızın miras bırakandan önce ölmüşse, ona düşen pay aynı taraftaki mirasçılara kalır.
Ana veya baba tarafından olan büyük ana ve büyük babaların ikisi de altsoyları bulunmaksızın miras bırakandan önce ölmüşlerse, bütün miras diğer taraftaki mirasçılara kalır.
Sağ kalan eş varsa, büyük ana ve büyük babalardan birinin miras bırakandan önce ölmüş olması halinde, payı kendi çocuğuna; çocuğu yoksa o taraftaki büyük ana ve büyük babaya; bir taraftaki büyük ana ve büyük babanın her ikisinin de ölmüş olmaları halinde onların payları diğer tarafa geçer.
;IV. Evlilik dışı hısımlar
{{madde|numara= 498}}Evlilik dışında doğmuş ve soybağı, tanıma veya hakim hükmüyle kurulmuş olanlar, baba yönünden evlilik içi hısımlar gibi mirasçı olurlar.
;B. Sağ kalan eş
{{madde|numara= 499}}Sağ kalan eş, birlikte bulunduğu zümreye göre mirasbırakana aşağıdaki oranlarda mirasçı olur:
1. Mirasbırakanın altsoyu ile birlikte mirasçı olursa, mirasın dörtte biri,
2. Mirasbırakanın ana ve baba zümresi ile birlikte mirasçı olursa, mirasın yarısı,
3. Mirasbırakanın büyük ana ve büyük babaları ve onların çocukları ile birlikte mirasçı olursa, mirasın dörtte üçü, bunlar da yoksa mirasın tamamı eşe kalır.
;C. Evlatlık
{{madde|numara= 500}}Evlatlık ve altsoyu, evlat edinene kan hısımı gibi mirasçı olurlar. Evlatlığın kendi ailesindeki mirasçılığı da devam eder.
Evlat edinen ve hısımları, evlatlığa mirasçı olmazlar.
;D. Devlet
{{madde|numara= 501}}Mirasçı bırakmaksızın ölen kimsenin mirası Devlete geçer.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Ölüme Bağlı Tasarruflar</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Tasarruf Ehliyeti</center> ===
;A. Ehliyet
;I. Vasiyette
{{madde|numara= 502}}Vasiyet yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip ve onbeş yaşını doldurmuş olmak gerekir.
;II. Miras sözleşmesinde
{{madde|numara= 503}}Miras sözleşmesi yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip ve ergin olmak, kısıtlı bulunmamak gerekir.
;B. İrade sakatlığı
{{madde|numara= 504}}Mirasbırakanın yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama etkisi altında yaptığı ölüme bağlı tasarruf geçersizdir. Ancak, mirasbırakan yanıldığını veya aldatıldığını öğrendiği ya da korkutma veya zorlamanın etkisinden kurtulduğu günden başlayarak bir yıl içinde tasarruftan dönmediği takdirde tasarruf geçerli sayılır.
Ölüme bağlı tasarrufta kişinin veya şeyin belirtilmesinde açık yanılma halinde mirasbırakanın gerçek arzusu kesin olarak tespit edilebilirse, tasarruf bu arzuya göre düzeltilir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Tasarruf Özgürlüğü</center> ===
;A. Tasarruf edilebilir kısım
;I. Kapsamı
{{madde|numara= 505}}(Değişik fıkra: 04/05/2007-5650 S.K./1.mad) Mirasçı olarak altsoyu, ana ve babası veya eşi bulunan miras bırakan, mirasının saklı paylar dışında kalan kısmında ölüme bağlı tasarrufta bulunabilir.
Bu mirasçılardan hiç biri yoksa, mirasbırakan mirasının tamamında tasarruf edebilir.
;II. Saklı pay
{{madde|numara= 506}}Saklı pay aşağıdaki oranlardan ibarettir:
1. Altsoy için yasal miras payının yarısı,
2. Ana ve babadan her biri için yasal miras payının dörtte biri,
3. (Mülga bend: 04/05/2007-5650 S.K./2.mad),
4. Sağ kalan eş için, altsoy veya ana ve baba zümresiyle birlikte mirasçı olması halinde yasal miras payının tamamı, diğer hallerde yasal miras payının dörtte üçü.
;III. Tasarruf edilebilir kısmın hesabı
;1. Borçların indirilmesi
{{madde|numara= 507}}Tasarruf edilebilir kısım, terekenin mirasbırakanın ölümü günündeki durumuna göre hesaplanır.
Hesap yapılırken, mirasbırakanın borçları, cenaze giderleri, terekenin mühürlenmesi ve yazımı giderleri, mirasbırakan ile birlikte yaşayan ve onun tarafından bakılan kimselerin üç aylık geçim giderleri terekeden indirilir.
;2. Sağlararası karşılıksız kazandırmalar
{{madde|numara= 508}}Mirasbırakanın sağlararası karşılıksız kazandırmaları, tenkise tabi oldukları ölçüde, tasarruf edilebilir kısmın hesabında terekeye eklenir.
;3. Sigorta alacakları
{{madde|numara= 509}}Mirasbırakanın kendi ölümünde ödenmek üzere üçüncü kişi lehine hayat sigortası sözleşmesi yapması veya böyle bir kişiyi sonradan lehdar olarak tayin etmesi ya da sigortacıya karşı olan istem hakkını sağlararası veya ölüme bağlı tasarrufla karşılıksız olarak üçüncü kişiye devretmesi halinde, sigorta alacağının mirasbırakanın ölümü zamanındaki satın alma değeri terekeye eklenir.
;B. Mirasçılıktan çıkarma
;I. Sebepleri
{{madde|numara= 510}}Aşağıdaki durumlarda mirasbırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:
1. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,
2. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse.
;II. Hükümleri
{{madde|numara= 511}}Mirasçılıktan çıkarılan kimse, mirastan pay alamayacağı gibi; tenkis davası da açamaz.
Mirasbırakan başka türlü tasarrufta bulunmuş olmadıkça, mirasçılıktan çıkarılan kimsenin miras payı, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi, mirasçılıktan çıkarılanın varsa altsoyuna, yoksa mirasbırakanın yasal mirasçılarına kalır.
Mirasçılıktan çıkarılan kimsenin altsoyu, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi saklı payını isteyebilir.
;III. İspat yükü
{{madde|numara= 512}}Mirasçılıktan çıkarma, mirasbırakan ancak buna ilişkin tasarrufunda çıkarma sebebini belirtmişse geçerlidir.
Mirasçılıktan çıkarılan kimse itiraz ederse, belirtilen sebebin varlığını ispat, çıkarmadan yararlanan mirasçıya veya vasiyet alacaklısına düşer.
Sebebin varlığı ispat edilememiş veya çıkarma sebebi tasarrufta belirtilmemişse tasarruf, mirasçının saklı payı dışında yerine getirilir; ancak, mirasbırakan bu tasarrufu çıkarma sebebi hakkında düştüğü açık bir yanılma yüzünden yapmışsa, çıkarma geçersiz olur.
;IV. Borç ödemeden aciz sebebiyle mirasçılıktan çıkarma
{{madde|numara= 513}}Mirasbırakan, hakkında borç ödemeden aciz belgesi bulunan altsoyunu, saklı payının yarısı için mirasçılıktan çıkarabilir. Ancak, bu yarıyı mirasçılıktan çıkarılanın doğmuş ve doğacak çocuklarına özgülemesi şarttır.
Miras açıldığı zaman borç ödemeden aciz belgesinin hükmü kalmamışsa veya belgenin kapsadığı borç tutarı mirasçılıktan çıkarılanın miras payının yarısını aşmıyorsa, mirasçılıktan çıkarılanın istemi üzerine çıkarma iptal olunur.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Ölüme Bağlı Tasarrufların Çeşitleri</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 514}}Mirasbırakan, tasarruf özgürlüğünün sınırları içinde, malvarlığının tamamında veya bir kısmında vasiyetname ya da miras sözleşmesiyle tasarrufta bulunabilir.
Mirasbırakanın üzerinde tasarruf etmediği kısım yasal mirasçılarına kalır.
;B. Koşullar ve yüklemeler
{{madde|numara= 515}}Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarruflarını koşullara veya yüklemelere bağlayabilir. Tasarruf hüküm ve sonuçlarını doğurduğu andan itibaren, her ilgili koşul veya yüklemenin yerine getirilmesini isteyebilir.
Hukuka veya ahlaka aykırı koşullar ve yüklemeler, ilişkin bulundukları tasarrufu geçersiz kılar.
Anlamsız veya yalnız başkalarını rahatsız edici nitelikte olan koşullar ve yüklemeler yok sayılır.
;C. Mirasçı atama
{{madde|numara= 516}}Mirasbırakan, mirasının tamamı veya belli bir oranı için bir veya birden çok kişiyi mirasçı atayabilir.
Bir kişinin, mirasın tamamını veya belli bir oranını almasını içeren her tasarruf, mirasçı atanması sayılır.
;D. Belirli mal bırakma
;I. Konusu
{{madde|numara= 517}}Mirasbırakan, bir kimseye onu mirasçı atamaksızın belirli bir mal bırakma yoluyla kazandırmada bulunabilir.
Belirli mal bırakma, ölüme bağlı tasarrufla bir kimseye terekedeki bir malın mülkiyetinin veya terekenin tamamı ya da bir kısmı üzerinde intifa hakkının kazandırılmasına yönelik olabileceği gibi; bir kimse lehine tereke değeri üzerinden bir edimin yerine getirilmesinin, bir iradın bağlanmasının veya bir kimsenin bir borçtan kurtarılmasının, mirasçılar veya belirli mal bırakılanlara yükletilmesi suretiyle de olabilir.
Bırakılan belirli mal terekede bulunmadığı takdirde, tasarruftan aksi anlaşılmadıkça, ölüme bağlı tasarrufu yerine getirmekle yükümlü olanlar borçtan kurtulurlar.
;II. Teslim borcu
{{madde|numara= 518''}}Bırakılan belirli mal, mirasın açılması anındaki durumuyla teslim olunur; yarar ve hasar, mirasın açılması anında kendisine belirli mal bırakılana geçer.
Tasarrufu yerine getirme ile yükümlü olan kimse, mirasın açılmasından sonra bırakılan belirli mala yaptığı harcamalar ve mala verdiği zararlardan dolayı, vekaletsiz iş görenin haklarına sahip ve borçlarıyla yükümlü olur.
;III. Tereke ile ilgisi
{{madde|numara= 519}}Tereke mevcudunu veya tasarrufu yerine getirme yükümlüsüne yapılan kazandırmayı ya da saklı payı zedeleyen tasarrufların orantılı olarak tenkisi istenebilir.
Tasarrufu yerine getirme yükümlüsü, mirasçılığı veya kendisine bırakılan kazandırmayı reddetmiş ya da mirasbırakandan önce ölmüş veya mirastan yoksun kalmış olsa bile tasarruf yürürlükte kalır; yerine getirme borcu, bu durumlardan yararlananlara geçer.
Yasal veya atanmış mirasçı, mirası reddetmiş olsa bile lehine yapılmış bir tasarrufun yerine getirilmesini isteyebilir.
;E. Yedek mirasçı atama
{{madde|numara= 520}}Mirasbırakan, atadığı mirasçının kendisinden önce ölmesi veya mirası reddetmesi halinde onun yerine geçmek üzere bir veya birden çok kişiyi yedek mirasçı olarak atayabilir.
Bu kural belirli mal bırakmada da uygulanır.
;F. Artmirasçı atama
;I. Belirlenmesi
{{madde|numara= 521}}Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarrufuyla önmirasçı atadığı kişiyi mirası artmirasçıya devretmekle yükümlü kılabilir.
Aynı yükümlülük artmirasçıya yüklenemez.
Bu kurallar belirli mal bırakmada da uygulanır.
;II. Artmirasçıya geçiş
{{madde|numara= 522}}Tasarrufta geçiş anı belirtilmemişse miras, önmirasçının ölümüyle artmirasçıya geçer.
Tasarrufta geçiş anı gösterilmiş olup önmirasçının ölümünde bu an henüz gelmemişse miras, güvence göstermeleri koşuluyla önmirasçının mirasçılarına teslim edilir.
Mirasın artmirasçıya geçmesine herhangi bir sebeple olanak kalmadığı anda miras, önmirasçıya; önmirasçı ölmüşse onun mirasçılarına kesin olarak kalır.
;III. Güvence
{{madde|numara= 523}}Önmirasçıya geçen mirasın sulh mahkemesince defteri tutulur.
Mirasbırakan açıkça bağışık tutmadıkça, mirasın önmirasçıya teslimi onun güvence göstermesine bağlıdır. Taşınmazlarda bu güvence, yeterli görüldüğü takdirde mirası geçirme yükümlülüğünün tapu kütüğüne şerh verilmesiyle de sağlanabilir.
Önmirasçı güvence göstermez veya artmirasçının beklenen haklarını tehlikeye düşürürse, mirasın resmen yönetimine karar verilir.
;IV. Hükümleri
;1. Önmirasçı hakkında
{{madde|numara= 524}}Önmirasçı, mirası atanmış mirasçılar gibi kazanır.
Önmirasçı, mirasa artmirasçıya geçirme yükümlülüğü ile sahip olur.
;2. Artmirasçı hakkında
{{madde|numara= 525}}Artmirasçı, mirası belirlenmiş olan geçiş anında sağ ise kazanır.
Artmirasçı geçiş anından önce ölmüşse, tasarrufta aksi öngörülmüş olmadıkça, miras önmirasçıya kalır.
Önmirasçı mirasbırakanın ölümünde sağ değilse veya mirastan yoksun kalmışsa ya da mirası reddederse, miras artmirasçıya geçer.
;G. Vakıf
{{madde|numara= 526}}Mirasbırakan, terekesinin tasarruf edilebilir kısmının tamamını veya bir bölümünü özgülemek suretiyle vakıf kurabilir.
Vakıf, ancak kanun hükümlerine uyulmak koşuluyla tüzel kişilik kazanır.
;H. Miras sözleşmeleri
;I. Olumlu miras sözleşmesi
{{madde|numara= 527}}Mirasbırakan, miras sözleşmesiyle mirasını veya belirli malını sözleşme yaptığı kimseye ya da üçüncü bir kişiye bırakma yükümlülüğü altına girebilir.
Mirasbırakan, malvarlığında eskisi gibi serbestçe tasarruf edebilir; ancak, miras sözleşmesindeki yükümlülüğü ile bağdaşmayan ölüme bağlı tasarruflarına veya bağışlamalarına itiraz edilebilir.
;II. Mirastan feragat sözleşmesi
;1. Kapsamı
{{madde|numara= 528}}Mirasbırakan, bir mirasçısı ile karşılıksız veya bir karşılık sağlanarak mirastan feragat sözleşmesi yapabilir.
Feragat eden, mirasçılık sıfatını kaybeder.
Bir karşılık sağlanarak mirastan feragat, sözleşmede aksi öngörülmedikçe feragat edenin altsoyu için de sonuç doğurur.
;2. Hükümden düşmesi
{{madde|numara= 529}}Mirastan feragat sözleşmesi belli bir kişi lehine yapılmış olup bu kişinin herhangi bir sebeple mirasçı olamaması halinde, feragat hükümden düşer.
Mirastan feragat sözleşmesi belli bir kişi lehine yapılmamışsa, en yakın ortak kökün altsoyu lehine yapılmış sayılır ve bunların herhangi bir sebeple mirasçı olamaması halinde, feragat yine hükümden düşer.
;3. Tereke alacaklılarının hakları
{{madde|numara= 530}}Mirasın açılması anında tereke, borçları karşılayamıyorsa ve borçlar mirasçılar tarafından da ödenmiyorsa, feragat eden ve mirasçıları, alacaklılara karşı feragat için ölümünden önceki beş yıl içinde mirasbırakandan almış oldukları karşılıktan, mirasın açılması anındaki zenginleşmeleri tutarında sorumludurlar.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Ölüme Bağlı Tasarrufların Şekilleri</center> ===
;A. Vasiyet
;I. Şekilleri
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 531}}Vasiyet, resmi şekilde veya mirasbırakanın el yazısı ile ya da sözlü olarak yapılabilir.
;2. Resmi vasiyetname
;a. Düzenlenmesi
{{madde|numara= 532}}Resmî vasiyetname, iki tanığın katılmasıyla resmi memur tarafından düzenlenir.
Resmi memur, sulh hakimi, noter veya kanunla kendisine bu yetki verilmiş diğer bir görevli olabilir.
;b. Memurun işlevi
{{madde|numara= 533}}Mirasbırakan, arzularını resmi memura bildirir. Bunun üzerine memur, vasiyetnameyi yazar veya yazdırır ve okuması için mirasbırakana verir.
Vasiyetname, mirasbırakan tarafından okunup imzalanır.
Memur, vasiyetnameyi tarih koyarak imzalar.
;c. Tanıkların katılması
{{madde|numara= 534}}Vasiyetnameye tarih ve imza konulduktan hemen sonra mirasbırakan, vasiyetnameyi okuduğunu, bunun son arzularını içerdiğini memurun huzurunda iki tanığa beyan eder.
Tanıklar, bu beyanın kendi önlerinde yapıldığını ve mirasbırakanı tasarrufa ehil gördüklerini vasiyetnameye yazarak veya yazdırarak altını imzalarlar.
Vasiyetname içeriğinin tanıklara bildirilmesi zorunlu değildir.
;d. Mirasbırakan tarafından okunmaksızın ve imzalanmaksızın düzenleme
{{madde|numara= 535}}Mirasbırakan vasiyetnameyi bizzat okuyamaz veya imzalayamazsa, memur vasiyetnameyi iki tanığın önünde ona okur ve bunun üzerine mirasbırakan vasiyetnamenin son arzularını içerdiğini beyan eder.
Bu durumda tanıklar, hem mirasbırakanın beyanının kendi önlerinde yapıldığını ve onu tasarrufa ehil gördüklerini; hem vasiyetnamenin kendi önlerinde memur tarafından mirasbırakana okunduğunu ve onun vasiyetnamenin son arzularını içerdiğini beyan ettiğini vasiyetnameye yazarak veya yazdırarak altını imzalarlar.
;e. Düzenlemeye katılma yasağı
{{madde|numara= 536}}Fiil ehliyeti bulunmayanlar, bir ceza mahkemesi kararıyla kamu hizmetinden yasaklılar, okur yazar olmayanlar, mirasbırakanın eşi, üstsoy ve altsoy kan hısımları, kardeşleri ve bu kişilerin eşleri, resmi vasiyetnamenin düzenlenmesine memur veya tanık olarak katılamazlar.
Resmi vasiyetnamenin düzenlenmesine katılan memura ve tanıklara, bunların üstsoy ve altsoy kan hısımlarına, kardeşlerine ve bu kişilerin eşlerine o vasiyetname ile kazandırmada bulunulamaz.
;f. Vasiyetnamenin saklanması
{{madde|numara= 537}}Resmi vasiyetnameyi düzenleyen memur, vasiyetnamenin aslını saklamakla yükümlüdür.
;3. El yazılı vasiyetname
{{madde|numara= 538}}El yazılı vasiyetnamenin yapıldığı yıl, ay ve gün gösterilerek başından sonuna kadar mirasbırakanın el yazısıyla yazılmış ve imzalanmış olması zorunludur.
El yazılı vasiyetname, saklanmak üzere açık veya kapalı olarak notere, sulh hakimine veya yetkili memura bırakılabilir.
;4. Sözlü vasiyet
;A. Son arzuları anlatma
{{madde|numara= 539}}Mirasbırakan; yakın ölüm tehlikesi, ulaşımın kesilmesi, hastalık, savaş gibi olağanüstü durumlar yüzünden resmi veya el yazılı vasiyetname yapamıyorsa, sözlü vasiyet yoluna başvurabilir.
Bunun için mirasbırakan, son arzularını iki tanığa anlatır ve onlara bu beyanına uygun bir vasiyetname yazmaları veya yazdırmaları görevini yükler.
Resmi vasiyetname düzenlenmesinde okur yazar olma koşulu dışında, tanıklara ilişkin yasaklar, sözlü vasiyetteki tanıklar için de geçerlidir.
;b. Belgeleme
{{madde|numara= 540}}Mirasbırakan tarafından görevlendirilen tanıklardan biri, kendilerine beyan edilen son arzuları, yer, yıl, ay ve günü de belirterek hemen yazar, bu belgeyi imzalar ve diğer tanığa imzalatır. Yazılan belgeyi ikisi birlikte vakit geçirmeksizin bir sulh veya asliye mahkemesine verirler ve mirasbırakanı vasiyetname yapmaya ehil gördüklerini, onun son arzularını olağanüstü durum içinde kendilerine anlattığını hakime beyan ederler.
Tanıklar, daha önce bir belge düzenlemek yerine, vakit geçirmeksizin mahkemeye başvurup yukarıdaki hususları beyan ederek mirasbırakanın son arzularını bir tutanağa geçirtebilirler.
Sözlü vasiyet yoluna başvuran kimse askerlik hizmetinde bulunuyorsa, teğmen veya daha yüksek rütbeli bir subay; Ülke sınırları dışında seyreden bir ulaşım aracında bulunuyorsa, o aracın sorumlu yöneticisi; sağlık kurumlarında tedavi edilmekteyse, sağlık kurumunun en yetkili yöneticisi hakim yerine geçer.
;c. Hükümden düşme
{{madde|numara= 541}}Mirasbırakan için sonradan diğer şekillerde vasiyetname yapma olanağı doğarsa, bu tarihin üzerinden bir ay geçince sözlü vasiyet hükümden düşer.
;II. Vasiyetten dönme
;1. Yeni vasiyetname ile
{{madde|numara= 542}}Mirasbırakan, vasiyetname için kanunda öngörülen şekillerden birine uymak suretiyle yeni bir vasiyetname yaparak önceki vasiyetnameden her zaman dönebilir.
Vasiyetnamenin tamamından veya bir kısmından dönülebilir.
;2. Yok etme ile
{{madde|numara= 543}}Mirasbırakan, yok etmek suretiyle de vasiyetnameden dönebilir.
Kaza sonucunda veya üçüncü kişinin kusuruyla yok olan ve içeriğinin aynen ve tamamen belirlenmesine olanak bulunmayan vasiyetname hükümsüz kalır. Tazminat isteme hakkı saklıdır.
;3. Sonraki tasarruflar
{{madde|numara= 544}}Mirasbırakan, önceki vasiyetnamesini ortadan kaldırmaksızın yeni bir vasiyetname yaparsa, kuşkuya yer bırakmayacak surette önceki vasiyetnameyi tamamlamadıkça, sonraki vasiyetname onun yerini alır.
Belirli mal bırakma vasiyeti de, vasiyetnamede aksi belirtilmedikçe, mirasbırakanın sonradan o mal üzerinde bu vasiyetle bağdaşmayan başka bir tasarrufta bulunmasıyla ortadan kalkar.
;B. Miras sözleşmesi
;I. Şekli
{{madde|numara= 545}}Miras sözleşmesinin geçerli olması için resmi vasiyetname şeklinde düzenlenmesi gerekir.
Sözleşmenin tarafları, arzularını resmi memura aynı zamanda bildirirler ve düzenlenen sözleşmeyi memurun ve iki tanığın önünde imzalarlar.
;II. Ortadan kaldırılması
;1. Sağlararasında
;A. Sözleşme veya vasiyetname ile
{{madde|numara= 546}}Miras sözleşmesi, tarafların yazılı anlaşmasıyla her zaman ortadan kaldırılabilir.
Miras sözleşmesiyle mirasçı atanan veya kendisine belirli mal bırakılan kişinin, mirasbırakana karşı miras sözleşmesinin yapılmasından sonra mirasçılıktan çıkarma sebebi oluşturan davranışta bulunduğu ortaya çıkarsa; mirasbırakan, miras sözleşmesini tek taraflı olarak ortadan kaldırabilir.
Tek taraflı ortadan kaldırma, vasiyetnameler için kanunda öngörülen şekillerden biriyle yapılır.
;b. Sözleşmeden dönme yolu ile
{{madde|numara= 547}}Miras sözleşmesi gereğince sağlararası edimleri isteme hakkı bulunan taraf, bu edimlerin sözleşmeye uygun olarak yerine getirilmemesi veya güvenceye bağlanmaması halinde borçlar hukuku kuralları uyarınca sözleşmeden dönebilir.
;2. Mirasbırakandan önce ölme
{{madde|numara= 548}}Mirasçı atanan veya kendisine belirli mal bırakılan kişi mirasbırakanın ölümünde sağ değilse, miras sözleşmesi kendiliğinden ortadan kalkar.
Mirasbırakandan önce ölen kişinin mirasçıları, aksi kararlaştırılmış olmadıkça, ölüme bağlı tasarrufta bulunandan, miras sözleşmesi uyarınca elde ettiği ölüm tarihindeki zenginleşmeyi geri isteyebilirler.
;C. Tasarruf edilebilir kısmın daralması
{{madde|numara= 549}}Miras sözleşmesi veya vasiyetnameyle yapılan ölüme bağlı kazandırmalar, mirasbırakanın tasarruf edebileceği kısmın sonradan daralması yüzünden hükümsüz olmaz; sadece tenkis edilebilir.
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Vasiyeti Yerine Getirme Görevlisi</center> ===
;A. Atanması
;I. Atanma ve ehliyet
{{madde|numara= 550}}Mirasbırakan, vasiyetnameyle bir veya birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisi atayabilir.
Vasiyeti yerine getirme görevlisinin, göreve başladığı sırada fiil ehliyetine sahip olması gerekir.
Vasiyeti yerine getirme görevlisine sulh hakimi tarafından bu görevi bildirilir; bildirim tarihinden başlayarak onbeş gün içinde kabul edilmediği sulh hakimine bildirilmezse, görev kabul edilmiş sayılır.
Vasiyeti yerine getirme görevlisi hizmetinin karşılığında uygun bir ücret isteyebilir.
;II. Birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisi
{{madde|numara= 551}}Birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisinin atanmış olması halinde, tasarruftan veya işin niteliğinden aksi anlaşılmadıkça bunlar görevi birlikte yürütürler.
Bunlardan biri görevi kabul etmez veya edemez ya da herhangi bir sebeple görevi sona ererse, mirasbırakanın tasarrufundan aksi anlaşılmadıkça diğerleri göreve devam eder.
Birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisi birlikte hareket etmek üzere atanmış olsa bile acele hallerde her biri gerekli işlemleri yapabilir.
;B. Görev ve yetkileri
;I. Genel olarak
{{madde|numara= 552}}Mirasbırakan, tasarrufunda aksini öngörmüş veya sınırlı bir görev vermiş olmadıkça vasiyeti yerine getirme görevlisi, mirasbırakanın son arzularının yerine getirilmesi için gerekli bütün işlemleri yapmakla görevli ve yetkilidir.
Vasiyeti yerine getirme görevlisi, özellikle;
1. Göreve başladıktan sonra gecikmeksizin terekedeki malların, hakların ve borçların listesini düzenler. Liste düzenlenirken olanak varsa mirasçılar hazır bulundurulur.
2. Terekeyi yönetir ve yönetimin gerektirdiği ölçüde tereke mallarının zilyetliğinin kendisine devrini ister.
3. Tereke alacaklarını tahsil eder, borçlarını öder.
4. Vasiyetleri yerine getirir.
5. Terekenin paylaşılması için plan hazırlar.
6. Tereke ile ilgili dava ve takiplerde miras ortaklığını temsil eder. Mirasçılar tarafından açılmış davalardan görevi ile ilgili olanlara müdahil olarak katılabilir.
7. Açtığı veya aleyhine açılan davalar ile yapılan takipleri mirasçılara bildirir.
;II. Tereke malları üzerinde tasarruf
{{madde|numara= 553}}Mirasbırakan taahhüt etmiş olmadıkça, terekeye dahil malların, vasiyeti yerine getirme görevlisi tarafından devri veya bunlar üzerinde sınırlı ayni haklar kurulması, sulh hakiminin yetki vermesine bağlıdır. Hakim, olanak bulunduğu takdirde mirasçıları dinledikten sonra karar verir. Olağan giderleri karşılayacak ölçüdeki tasarruflar için yetki almaya gerek yoktur.
;C. Görevin sona ermesi
{{madde|numara= 554}}Vasiyeti yerine getirme görevlisinin görevi, ölümü veya atanmasını geçersiz kılan bir sebebin varlığı halinde kendiliğinden sona erer.
Vasiyeti yerine getirme görevlisi sulh hakimine yapacağı bir beyanla görevinden ayrılabilir. Görev uygunsuz bir zamanda bırakılamaz.
;D. Denetlenmesi
{{madde|numara= 555}}Vasiyeti yerine getirme görevlisi, görevinin yerine getirilmesinde sulh hakiminin denetimine tabidir.
Hakim, şikayet üzerine veya resen gereken önlemleri alır.
Vasiyeti yerine getirme görevlisinin yetersiz olduğu, görevini kötüye kullandığı veya ağır ihmali tespit edilirse, sulh hakimi tarafından görevine son verilir. Bu karara karşı tebliğinden başlayarak onbeş gün içinde asliye mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen karar kesindir.
;E. Sorumluluğu
{{madde|numara= 556}}Vasiyeti yerine getirme görevlisi, görevini yerine getirirken özen göstermekle yükümlüdür; ilgililere karşı bir vekil gibi sorumludur.
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Ölüme Bağlı Tasarrufların İptali Ve Tenkisi</center> ===
;A. İptal davası
;I. Sebepleri
{{madde|numara= 557}}Aşağıdaki sebeplerle ölüme bağlı bir tasarrufun iptali için dava açılabilir:
1. Tasarruf mirasbırakanın tasarruf ehliyeti bulunmadığı bir sırada yapılmışsa,
2. Tasarruf yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama sonucunda yapılmışsa,
3. Tasarrufun içeriği, bağlandığı koşullar veya yüklemeler hukuka veya ahlaka aykırı ise,
4. Tasarruf kanunda öngörülen şekillere uyulmadan yapılmışsa.
;II. Dava hakkı
{{madde|numara= 558}}İptal davası, tasarrufun iptal edilmesinde menfaati bulunan mirasçı veya vasiyet alacaklısı tarafından açılabilir.
Dava, ölüme bağlı tasarrufun tamamının veya bir kısmının iptaline ilişkin olabilir.
İptal davası, ölüme bağlı tasarrufla kendilerine, eşlerine veya hısımlarına kazandırma yapılanların tasarrufun düzenlenmesine katılmalarının yol açtığı sakatlığa dayandığı takdirde tasarrufun tamamı değil, yalnız bu kazandırmalar iptal edilir.
;III. Hak düşürücü süreler
{{madde|numara= 559}}İptal davası açma hakkı, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl ve her halde vasiyetnamelerde açılma tarihinin, diğer tasarruflarda mirasın geçmesi tarihinin üzerinden, iyiniyetli davalılara karşı on yıl, iyiniyetli olmayan davalılara karşı yirmi yıl geçmekle düşer.
Hükümsüzlük, def"i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.
;B. Tenkis davası
;I. Koşulları
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 560}}Saklı paylarının karşılığını alamayan mirasçılar, mirasbırakanın tasarruf edebileceği kısmı aşan tasarruflarının tenkisini dava edebilirler.
Yasal mirasçıların paylarına ilişkin olarak tasarrufta yer alan kurallar, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça, sadece paylaştırma kuralları sayılır.
;2. Saklı paylı mirasçılar lehine kazandırmalar
{{madde|numara= 561}}Saklı pay sahibi mirasçılara ölüme bağlı tasarrufla yapılan ve tasarruf edilebilir kısmı aşan kazandırmaların onların saklı paylarını aşan kısmı orantılı olarak tenkise tabi olur. Tenkise tabi birden fazla ölüme bağlı tasarrufun bulunması halinde, saklı pay sahibi mirasçıya yapılan kazandırmanın saklı payı aşan kısmı ile saklı pay sahibi olmayan kimselere yapılan kazandırmalar orantılı olarak tenkis edilir.
;3. Mirasçının alacaklılarının hakları
{{madde|numara= 562}}Mirasbırakan, tasarruf edebileceği kısmı aştığında, saklı payı zedelenen mirasçı, iflası halinde iflas dairesinin veya mirasın geçtiği tarihte kendisine karşı ellerinde ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklıların ihtarına rağmen tenkis davası açmazsa, iflas idaresi veya bu alacaklılar, alacaklarının elde edilmesi için gerekli olan oranda ve mirasçıya tanınan süre içinde tenkis davası açabilirler.
Mirasçılıktan çıkarılanın çıkarma tasarrufuna itiraz etmemesi durumunda da iflas idaresi veya alacaklılar, aynı koşullarla tenkis davası açabilirler.
;II. Hükümleri
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 563}}Tenkis, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça, mirasçı atanması yoluyla veya diğer bir ölüme bağlı tasarrufla elde edilen kazandırmaların tamamında, orantılı olarak yapılır.
Ölüme bağlı tasarrufla kazandırma elde eden kimse, bazı vasiyetleri yerine getirmekle yükümlü kılınmışsa, kazandırmanın tenkise tabi tutulması halinde, bu kimse mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça vasiyet borçlarının da aynı oranda tenkis edilmesini isteyebilir.
;2. Bölünmez mal vasiyetinde
{{madde|numara= 564}}Değerinde azalma meydana gelmeksizin bölünmesine olanak bulunmayan belirli bir mal vasiyeti tenkise tabi olursa, vasiyet alacaklısı, dilerse tenkisi gereken kısmın değerini ödeyerek malın verilmesini, dilerse tasarruf edilebilir kısmın değerini karşılayan parayı isteyebilir.
Tasarruf konusu malın vasiyet alacaklısında kalması durumunda, malın tenkis sebebiyle vasiyet borçlusuna verilmesi gereken, aksi halde tasarruf oranı içinde kalan kısmının karar günündeki değerinin para olarak ödetilmesine karar verilir.
Bu kurallar, sağlararası kazandırmaların tenkisinde de uygulanır.
;3. Sağlararası kazandırmalar
;A. Tenkise tabi kazandırmalar
{{madde|numara= 565}}Aşağıdaki karşılıksız kazandırmalar, ölüme bağlı tasarruflar gibi tenkise tabidir:
1. Mirasbırakanın, mirasçılık sıfatını kaybeden yasal mirasçıya miras payına mahsuben yapmış olduğu sağlararası kazandırmalar,geri verilmemek kaydıyla altsoyuna malvarlığı devri veya borçtan kurtarma yoluyla yaptığı kazandırmalar ya da alışılmışın dışında verilen çeyiz ve kuruluş sermayesi,
2. Miras haklarının ölümden önce tasfiyesi maksadıyla yapılan kazandırmalar,
3. Mirasbırakanın serbestçe dönme hakkını saklı tutarak yaptığı bağışlamalar ve ölümünden önceki bir yıl içinde adet üzere verilen hediyeler dışında yapmış olduğu bağışlamalar,
4. Mirasbırakanın saklı pay kurallarını etkisiz kılmak amacıyla yaptığı açık olan kazandırmalar.
;b. Geri verme borcu
{{madde|numara= 566}}Kendisine tenkise tabi bir kazandırma yapılmış olan kimse iyiniyetli ise, sadece mirasın geçmesi anında kazandırmadan elinde kalanı geri vermekle yükümlüdür; iyiniyetli değilse, iyiniyetli olmayan zilyedin geri verme borcuna ilişkin hükümlere göre sorumlu olur.
Miras sözleşmesiyle elde ettiği kazandırma tenkise tabi tutulan kimse, bu kazandırma için mirasbırakana verdiği karşılığın tenkis oranında geri verilmesini isteyebilir.
;4. Hayat sigortalarında
{{madde|numara= 567}}Mirasbırakanın kendi ölümünde ödenmek üzere üçüncü kişi lehine hayat sigortası yaptığı veya böyle bir kişiyi lehdar olarak sonra belirlediği ya da sigortacıya karşı olan istem hakkını sağlararası veya ölüme bağlı tasarrufla karşılıksız olarak üçüncü kişiye devrettiği hallerde, sigorta alacağının mirasbırakanın ölümü zamanındaki satınalma değeri tenkise tabi olur.
;5. İntifa hakkı veya irat bakımından
{{madde|numara= 568}}Mirasbırakan, tahmin edilen devam sürelerine göre sermayeye çevrilmeleri halinde tasarruf edilebilir kısmı aşan intifa hakkı veya irat borcu ile terekesini yükümlü kılarsa, mirasçıları, intifa hakkının veya irat borcunun tenkisini ya da tasarruf edilebilir kısmı vererek bu yükümlülüğün kaldırılmasını isteyebilirler.
6. Artmirasçı Bakımından
{{madde|numara= 569}}Mirası artmirasçıya geçirme yükümlülüğü ile saklı payı zedelenen mirasçı, aşan kısmın tenkisini isteyebilir.
;III. Tenkiste sıra
{{madde|numara= 570}}Tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar, önce ölüme bağlı tasarruflardan; bu yetmezse, en yeni tarihlisinden en eskisine doğru geriye gidilmek üzere sağlararası kazandırmalardan yapılır.
Kamu tüzel kişileri ile kamuya yararlı dernek ve vakıflara yapılan ölüme bağlı tasarruflar ve sağlararası kazandırmalar en son sırada tenkis edilir.
;IV. Hak düşürücü süreler
{{madde|numara= 571}}Tenkis davası açma hakkı, mirasçıların saklı paylarının zedelendiğini öğrendikleri tarihten başlayarak bir yıl ve her halde vasiyetnamelerde açılma tarihinin, diğer tasarruflarda mirasın açılması tarihinin üzerinden on yıl geçmekle düşer.
Bir tasarrufun iptali bir öncekinin yürürlüğe girmesini sağlarsa, süreler iptal kararının kesinleşmesi tarihinde işlemeye başlar.
Tenkis iddiası, def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.
=== <center>Yedinci Ayırım:<br /> Miras Sözleşmesinden Doğan Davalar</center> ===
;A. Mirasbırakanın sağlığında mallarını vermesi durumunda
{{madde|numara= 572}}Mirasbırakan, sağlığında bütün malvarlığını miras sözleşmesiyle atadığı mirasçıya devretmişse, bu mirasçı resmi defter düzenlenmesini isteyebilir.
Mirasbırakan, malvarlığının tamamını devretmemişse veya tamamını devrettikten sonra yeni mallar edinmişse; miras sözleşmesi, aksine bir kural içermedikçe, yalnız sağlıkta devredilmiş olan malları kapsar.
Mirasbırakanın sağlığında malvarlığını devretmesi halinde, miras sözleşmesinde başka türlü bir kural yoksa, miras sözleşmesinden doğan hak ve borçlar atanmış mirasçının mirasçılarına geçer.
;B. Mirastan feragat durumunda
;I. Tenkis
{{madde|numara= 573}}Mirasbırakan, mirastan feragat eden mirasçıya, sağlığında terekenin tasarruf edilebilir kısmını aşan edimlerde bulunmuşsa; diğer mirasçılar bunun tenkisini isteyebilirler. Bu durumda, mirastan feragat edenin sadece saklı payını aşan miktar tenkise tabi olur.
Edimlerin değerlerinin mahsubu, mirasta denkleştirme kurallarına göre yapılır.
;II. Geri verme
{{madde|numara= 574}}Mirastan feragat eden, tenkis sebebiyle terekeye bir malı veya diğer bir değeri geri vermekle yükümlü olursa; dilerse tenkise tabi değeri geri verir, dilerse almış olduklarının tamamını terekeye geri vererek mirastan feragat etmemiş gibi paylaşmaya katılır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
h5buveg28rper26x7hphbth8jfyvsdu
175601
175596
2026-10-28T10:41:29Z
Prætor
24168
çalışma var.
175601
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]'''<br />Birinci Kısım<br />Mirasçılar|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/İkinci Kitap: Aile Hukuku/Üçüncü Kısım: Vesayet|Türk Medeni Kanunu<br />İkinci Kitap<br />Üçüncü Kısım<br />Vesayet]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />İkinci Kısım<br />Mirasın Geçmesi]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Yasal Mirasçılar</center> ==
;A. Kan hısımları
;I. Altsoy
{{madde|numara= 495}}Miras bırakanın birinci derece mirasçıları, onun altsoyudur.
Çocuklar eşit olarak mirasçıdırlar.
Miras bırakandan önce ölmüş olan çocukların yerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyları alır.
;II. Ana ve baba
{{madde|numara= 496}}Altsoyu bulunmayan miras bırakanın mirasçıları, ana ve babasıdır. Bunlar eşit olarak mirasçıdırlar.
Miras bırakandan önce ölmüş olan ana ve babanın yerlerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyları alır.
Bir tarafta hiç mirasçı bulunmadığı takdirde, bütün miras diğer taraftaki mirasçılara kalır.
;III. Büyük ana ve büyük baba
{{madde|numara= 497}}Altsoyu, ana ve babası ve onların altsoyu bulunmayan miras bırakanın mirasçıları, büyük ana ve büyük babalarıdır. Bunlar, eşit olarak mirasçıdırlar.
Miras bırakandan önce ölmüş olan büyük ana ve büyük babaların yerlerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyları alır.
Ana veya baba tarafından olan büyük ana ve büyük babalardan biri altsoyu bulunmaksızın miras bırakandan önce ölmüşse, ona düşen pay aynı taraftaki mirasçılara kalır.
Ana veya baba tarafından olan büyük ana ve büyük babaların ikisi de altsoyları bulunmaksızın miras bırakandan önce ölmüşlerse, bütün miras diğer taraftaki mirasçılara kalır.
Sağ kalan eş varsa, büyük ana ve büyük babalardan birinin miras bırakandan önce ölmüş olması halinde, payı kendi çocuğuna; çocuğu yoksa o taraftaki büyük ana ve büyük babaya; bir taraftaki büyük ana ve büyük babanın her ikisinin de ölmüş olmaları halinde onların payları diğer tarafa geçer.
;IV. Evlilik dışı hısımlar
{{madde|numara= 498}}Evlilik dışında doğmuş ve soybağı, tanıma veya hakim hükmüyle kurulmuş olanlar, baba yönünden evlilik içi hısımlar gibi mirasçı olurlar.
;B. Sağ kalan eş
{{madde|numara= 499}}Sağ kalan eş, birlikte bulunduğu zümreye göre mirasbırakana aşağıdaki oranlarda mirasçı olur:
1. Mirasbırakanın altsoyu ile birlikte mirasçı olursa, mirasın dörtte biri,
2. Mirasbırakanın ana ve baba zümresi ile birlikte mirasçı olursa, mirasın yarısı,
3. Mirasbırakanın büyük ana ve büyük babaları ve onların çocukları ile birlikte mirasçı olursa, mirasın dörtte üçü, bunlar da yoksa mirasın tamamı eşe kalır.
;C. Evlatlık
{{madde|numara= 500}}Evlatlık ve altsoyu, evlat edinene kan hısımı gibi mirasçı olurlar. Evlatlığın kendi ailesindeki mirasçılığı da devam eder.
Evlat edinen ve hısımları, evlatlığa mirasçı olmazlar.
;D. Devlet
{{madde|numara= 501}}Mirasçı bırakmaksızın ölen kimsenin mirası Devlete geçer.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Ölüme Bağlı Tasarruflar</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Tasarruf Ehliyeti</center> ===
;A. Ehliyet
;I. Vasiyette
{{madde|numara= 502}}Vasiyet yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip ve onbeş yaşını doldurmuş olmak gerekir.
;II. Miras sözleşmesinde
{{madde|numara= 503}}Miras sözleşmesi yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip ve ergin olmak, kısıtlı bulunmamak gerekir.
;B. İrade sakatlığı
{{madde|numara= 504}}Mirasbırakanın yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama etkisi altında yaptığı ölüme bağlı tasarruf geçersizdir. Ancak, mirasbırakan yanıldığını veya aldatıldığını öğrendiği ya da korkutma veya zorlamanın etkisinden kurtulduğu günden başlayarak bir yıl içinde tasarruftan dönmediği takdirde tasarruf geçerli sayılır.
Ölüme bağlı tasarrufta kişinin veya şeyin belirtilmesinde açık yanılma halinde mirasbırakanın gerçek arzusu kesin olarak tespit edilebilirse, tasarruf bu arzuya göre düzeltilir.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Tasarruf Özgürlüğü</center> ===
;A. Tasarruf edilebilir kısım
;I. Kapsamı
{{madde|numara= 505}}(Değişik fıkra: 04/05/2007-5650 S.K./1.mad) Mirasçı olarak altsoyu, ana ve babası veya eşi bulunan miras bırakan, mirasının saklı paylar dışında kalan kısmında ölüme bağlı tasarrufta bulunabilir.
Bu mirasçılardan hiç biri yoksa, mirasbırakan mirasının tamamında tasarruf edebilir.
;II. Saklı pay
{{madde|numara= 506}}Saklı pay aşağıdaki oranlardan ibarettir:
1. Altsoy için yasal miras payının yarısı,
2. Ana ve babadan her biri için yasal miras payının dörtte biri,
3. (Mülga bend: 04/05/2007-5650 S.K./2.mad),
4. Sağ kalan eş için, altsoy veya ana ve baba zümresiyle birlikte mirasçı olması halinde yasal miras payının tamamı, diğer hallerde yasal miras payının dörtte üçü.
;III. Tasarruf edilebilir kısmın hesabı
;1. Borçların indirilmesi
{{madde|numara= 507}}Tasarruf edilebilir kısım, terekenin mirasbırakanın ölümü günündeki durumuna göre hesaplanır.
Hesap yapılırken, mirasbırakanın borçları, cenaze giderleri, terekenin mühürlenmesi ve yazımı giderleri, mirasbırakan ile birlikte yaşayan ve onun tarafından bakılan kimselerin üç aylık geçim giderleri terekeden indirilir.
;2. Sağlararası karşılıksız kazandırmalar
{{madde|numara= 508}}Mirasbırakanın sağlararası karşılıksız kazandırmaları, tenkise tabi oldukları ölçüde, tasarruf edilebilir kısmın hesabında terekeye eklenir.
;3. Sigorta alacakları
{{madde|numara= 509}}Mirasbırakanın kendi ölümünde ödenmek üzere üçüncü kişi lehine hayat sigortası sözleşmesi yapması veya böyle bir kişiyi sonradan lehdar olarak tayin etmesi ya da sigortacıya karşı olan istem hakkını sağlararası veya ölüme bağlı tasarrufla karşılıksız olarak üçüncü kişiye devretmesi halinde, sigorta alacağının mirasbırakanın ölümü zamanındaki satın alma değeri terekeye eklenir.
;B. Mirasçılıktan çıkarma
;I. Sebepleri
{{madde|numara= 510}}Aşağıdaki durumlarda mirasbırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:
1. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,
2. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse.
;II. Hükümleri
{{madde|numara= 511}}Mirasçılıktan çıkarılan kimse, mirastan pay alamayacağı gibi; tenkis davası da açamaz.
Mirasbırakan başka türlü tasarrufta bulunmuş olmadıkça, mirasçılıktan çıkarılan kimsenin miras payı, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi, mirasçılıktan çıkarılanın varsa altsoyuna, yoksa mirasbırakanın yasal mirasçılarına kalır.
Mirasçılıktan çıkarılan kimsenin altsoyu, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi saklı payını isteyebilir.
;III. İspat yükü
{{madde|numara= 512}}Mirasçılıktan çıkarma, mirasbırakan ancak buna ilişkin tasarrufunda çıkarma sebebini belirtmişse geçerlidir.
Mirasçılıktan çıkarılan kimse itiraz ederse, belirtilen sebebin varlığını ispat, çıkarmadan yararlanan mirasçıya veya vasiyet alacaklısına düşer.
Sebebin varlığı ispat edilememiş veya çıkarma sebebi tasarrufta belirtilmemişse tasarruf, mirasçının saklı payı dışında yerine getirilir; ancak, mirasbırakan bu tasarrufu çıkarma sebebi hakkında düştüğü açık bir yanılma yüzünden yapmışsa, çıkarma geçersiz olur.
;IV. Borç ödemeden aciz sebebiyle mirasçılıktan çıkarma
{{madde|numara= 513}}Mirasbırakan, hakkında borç ödemeden aciz belgesi bulunan altsoyunu, saklı payının yarısı için mirasçılıktan çıkarabilir. Ancak, bu yarıyı mirasçılıktan çıkarılanın doğmuş ve doğacak çocuklarına özgülemesi şarttır.
Miras açıldığı zaman borç ödemeden aciz belgesinin hükmü kalmamışsa veya belgenin kapsadığı borç tutarı mirasçılıktan çıkarılanın miras payının yarısını aşmıyorsa, mirasçılıktan çıkarılanın istemi üzerine çıkarma iptal olunur.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Ölüme Bağlı Tasarrufların Çeşitleri</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 514}}Mirasbırakan, tasarruf özgürlüğünün sınırları içinde, malvarlığının tamamında veya bir kısmında vasiyetname ya da miras sözleşmesiyle tasarrufta bulunabilir.
Mirasbırakanın üzerinde tasarruf etmediği kısım yasal mirasçılarına kalır.
;B. Koşullar ve yüklemeler
{{madde|numara= 515}}Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarruflarını koşullara veya yüklemelere bağlayabilir. Tasarruf hüküm ve sonuçlarını doğurduğu andan itibaren, her ilgili koşul veya yüklemenin yerine getirilmesini isteyebilir.
Hukuka veya ahlaka aykırı koşullar ve yüklemeler, ilişkin bulundukları tasarrufu geçersiz kılar.
Anlamsız veya yalnız başkalarını rahatsız edici nitelikte olan koşullar ve yüklemeler yok sayılır.
;C. Mirasçı atama
{{madde|numara= 516}}Mirasbırakan, mirasının tamamı veya belli bir oranı için bir veya birden çok kişiyi mirasçı atayabilir.
Bir kişinin, mirasın tamamını veya belli bir oranını almasını içeren her tasarruf, mirasçı atanması sayılır.
;D. Belirli mal bırakma
;I. Konusu
{{madde|numara= 517}}Mirasbırakan, bir kimseye onu mirasçı atamaksızın belirli bir mal bırakma yoluyla kazandırmada bulunabilir.
Belirli mal bırakma, ölüme bağlı tasarrufla bir kimseye terekedeki bir malın mülkiyetinin veya terekenin tamamı ya da bir kısmı üzerinde intifa hakkının kazandırılmasına yönelik olabileceği gibi; bir kimse lehine tereke değeri üzerinden bir edimin yerine getirilmesinin, bir iradın bağlanmasının veya bir kimsenin bir borçtan kurtarılmasının, mirasçılar veya belirli mal bırakılanlara yükletilmesi suretiyle de olabilir.
Bırakılan belirli mal terekede bulunmadığı takdirde, tasarruftan aksi anlaşılmadıkça, ölüme bağlı tasarrufu yerine getirmekle yükümlü olanlar borçtan kurtulurlar.
;II. Teslim borcu
{{madde|numara= 518''}}Bırakılan belirli mal, mirasın açılması anındaki durumuyla teslim olunur; yarar ve hasar, mirasın açılması anında kendisine belirli mal bırakılana geçer.
Tasarrufu yerine getirme ile yükümlü olan kimse, mirasın açılmasından sonra bırakılan belirli mala yaptığı harcamalar ve mala verdiği zararlardan dolayı, vekaletsiz iş görenin haklarına sahip ve borçlarıyla yükümlü olur.
;III. Tereke ile ilgisi
{{madde|numara= 519}}Tereke mevcudunu veya tasarrufu yerine getirme yükümlüsüne yapılan kazandırmayı ya da saklı payı zedeleyen tasarrufların orantılı olarak tenkisi istenebilir.
Tasarrufu yerine getirme yükümlüsü, mirasçılığı veya kendisine bırakılan kazandırmayı reddetmiş ya da mirasbırakandan önce ölmüş veya mirastan yoksun kalmış olsa bile tasarruf yürürlükte kalır; yerine getirme borcu, bu durumlardan yararlananlara geçer.
Yasal veya atanmış mirasçı, mirası reddetmiş olsa bile lehine yapılmış bir tasarrufun yerine getirilmesini isteyebilir.
;E. Yedek mirasçı atama
{{madde|numara= 520}}Mirasbırakan, atadığı mirasçının kendisinden önce ölmesi veya mirası reddetmesi halinde onun yerine geçmek üzere bir veya birden çok kişiyi yedek mirasçı olarak atayabilir.
Bu kural belirli mal bırakmada da uygulanır.
;F. Artmirasçı atama
;I. Belirlenmesi
{{madde|numara= 521}}Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarrufuyla önmirasçı atadığı kişiyi mirası artmirasçıya devretmekle yükümlü kılabilir.
Aynı yükümlülük artmirasçıya yüklenemez.
Bu kurallar belirli mal bırakmada da uygulanır.
;II. Artmirasçıya geçiş
{{madde|numara= 522}}Tasarrufta geçiş anı belirtilmemişse miras, önmirasçının ölümüyle artmirasçıya geçer.
Tasarrufta geçiş anı gösterilmiş olup önmirasçının ölümünde bu an henüz gelmemişse miras, güvence göstermeleri koşuluyla önmirasçının mirasçılarına teslim edilir.
Mirasın artmirasçıya geçmesine herhangi bir sebeple olanak kalmadığı anda miras, önmirasçıya; önmirasçı ölmüşse onun mirasçılarına kesin olarak kalır.
;III. Güvence
{{madde|numara= 523}}Önmirasçıya geçen mirasın sulh mahkemesince defteri tutulur.
Mirasbırakan açıkça bağışık tutmadıkça, mirasın önmirasçıya teslimi onun güvence göstermesine bağlıdır. Taşınmazlarda bu güvence, yeterli görüldüğü takdirde mirası geçirme yükümlülüğünün tapu kütüğüne şerh verilmesiyle de sağlanabilir.
Önmirasçı güvence göstermez veya artmirasçının beklenen haklarını tehlikeye düşürürse, mirasın resmen yönetimine karar verilir.
;IV. Hükümleri
;1. Önmirasçı hakkında
{{madde|numara= 524}}Önmirasçı, mirası atanmış mirasçılar gibi kazanır.
Önmirasçı, mirasa artmirasçıya geçirme yükümlülüğü ile sahip olur.
;2. Artmirasçı hakkında
{{madde|numara= 525}}Artmirasçı, mirası belirlenmiş olan geçiş anında sağ ise kazanır.
Artmirasçı geçiş anından önce ölmüşse, tasarrufta aksi öngörülmüş olmadıkça, miras önmirasçıya kalır.
Önmirasçı mirasbırakanın ölümünde sağ değilse veya mirastan yoksun kalmışsa ya da mirası reddederse, miras artmirasçıya geçer.
;G. Vakıf
{{madde|numara= 526}}Mirasbırakan, terekesinin tasarruf edilebilir kısmının tamamını veya bir bölümünü özgülemek suretiyle vakıf kurabilir.
Vakıf, ancak kanun hükümlerine uyulmak koşuluyla tüzel kişilik kazanır.
;H. Miras sözleşmeleri
;I. Olumlu miras sözleşmesi
{{madde|numara= 527}}Mirasbırakan, miras sözleşmesiyle mirasını veya belirli malını sözleşme yaptığı kimseye ya da üçüncü bir kişiye bırakma yükümlülüğü altına girebilir.
Mirasbırakan, malvarlığında eskisi gibi serbestçe tasarruf edebilir; ancak, miras sözleşmesindeki yükümlülüğü ile bağdaşmayan ölüme bağlı tasarruflarına veya bağışlamalarına itiraz edilebilir.
;II. Mirastan feragat sözleşmesi
;1. Kapsamı
{{madde|numara= 528}}Mirasbırakan, bir mirasçısı ile karşılıksız veya bir karşılık sağlanarak mirastan feragat sözleşmesi yapabilir.
Feragat eden, mirasçılık sıfatını kaybeder.
Bir karşılık sağlanarak mirastan feragat, sözleşmede aksi öngörülmedikçe feragat edenin altsoyu için de sonuç doğurur.
;2. Hükümden düşmesi
{{madde|numara= 529}}Mirastan feragat sözleşmesi belli bir kişi lehine yapılmış olup bu kişinin herhangi bir sebeple mirasçı olamaması halinde, feragat hükümden düşer.
Mirastan feragat sözleşmesi belli bir kişi lehine yapılmamışsa, en yakın ortak kökün altsoyu lehine yapılmış sayılır ve bunların herhangi bir sebeple mirasçı olamaması halinde, feragat yine hükümden düşer.
;3. Tereke alacaklılarının hakları
{{madde|numara= 530}}Mirasın açılması anında tereke, borçları karşılayamıyorsa ve borçlar mirasçılar tarafından da ödenmiyorsa, feragat eden ve mirasçıları, alacaklılara karşı feragat için ölümünden önceki beş yıl içinde mirasbırakandan almış oldukları karşılıktan, mirasın açılması anındaki zenginleşmeleri tutarında sorumludurlar.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Ölüme Bağlı Tasarrufların Şekilleri</center> ===
;A. Vasiyet
;I. Şekilleri
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 531}}Vasiyet, resmi şekilde veya mirasbırakanın el yazısı ile ya da sözlü olarak yapılabilir.
;2. Resmi vasiyetname
;a. Düzenlenmesi
{{madde|numara= 532}}Resmî vasiyetname, iki tanığın katılmasıyla resmi memur tarafından düzenlenir.
Resmi memur, sulh hakimi, noter veya kanunla kendisine bu yetki verilmiş diğer bir görevli olabilir.
;b. Memurun işlevi
{{madde|numara= 533}}Mirasbırakan, arzularını resmi memura bildirir. Bunun üzerine memur, vasiyetnameyi yazar veya yazdırır ve okuması için mirasbırakana verir.
Vasiyetname, mirasbırakan tarafından okunup imzalanır.
Memur, vasiyetnameyi tarih koyarak imzalar.
;c. Tanıkların katılması
{{madde|numara= 534}}Vasiyetnameye tarih ve imza konulduktan hemen sonra mirasbırakan, vasiyetnameyi okuduğunu, bunun son arzularını içerdiğini memurun huzurunda iki tanığa beyan eder.
Tanıklar, bu beyanın kendi önlerinde yapıldığını ve mirasbırakanı tasarrufa ehil gördüklerini vasiyetnameye yazarak veya yazdırarak altını imzalarlar.
Vasiyetname içeriğinin tanıklara bildirilmesi zorunlu değildir.
;d. Mirasbırakan tarafından okunmaksızın ve imzalanmaksızın düzenleme
{{madde|numara= 535}}Mirasbırakan vasiyetnameyi bizzat okuyamaz veya imzalayamazsa, memur vasiyetnameyi iki tanığın önünde ona okur ve bunun üzerine mirasbırakan vasiyetnamenin son arzularını içerdiğini beyan eder.
Bu durumda tanıklar, hem mirasbırakanın beyanının kendi önlerinde yapıldığını ve onu tasarrufa ehil gördüklerini; hem vasiyetnamenin kendi önlerinde memur tarafından mirasbırakana okunduğunu ve onun vasiyetnamenin son arzularını içerdiğini beyan ettiğini vasiyetnameye yazarak veya yazdırarak altını imzalarlar.
;e. Düzenlemeye katılma yasağı
{{madde|numara= 536}}Fiil ehliyeti bulunmayanlar, bir ceza mahkemesi kararıyla kamu hizmetinden yasaklılar, okur yazar olmayanlar, mirasbırakanın eşi, üstsoy ve altsoy kan hısımları, kardeşleri ve bu kişilerin eşleri, resmi vasiyetnamenin düzenlenmesine memur veya tanık olarak katılamazlar.
Resmi vasiyetnamenin düzenlenmesine katılan memura ve tanıklara, bunların üstsoy ve altsoy kan hısımlarına, kardeşlerine ve bu kişilerin eşlerine o vasiyetname ile kazandırmada bulunulamaz.
;f. Vasiyetnamenin saklanması
{{madde|numara= 537}}Resmi vasiyetnameyi düzenleyen memur, vasiyetnamenin aslını saklamakla yükümlüdür.
;3. El yazılı vasiyetname
{{madde|numara= 538}}El yazılı vasiyetnamenin yapıldığı yıl, ay ve gün gösterilerek başından sonuna kadar mirasbırakanın el yazısıyla yazılmış ve imzalanmış olması zorunludur.
El yazılı vasiyetname, saklanmak üzere açık veya kapalı olarak notere, sulh hakimine veya yetkili memura bırakılabilir.
;4. Sözlü vasiyet
;A. Son arzuları anlatma
{{madde|numara= 539}}Mirasbırakan; yakın ölüm tehlikesi, ulaşımın kesilmesi, hastalık, savaş gibi olağanüstü durumlar yüzünden resmi veya el yazılı vasiyetname yapamıyorsa, sözlü vasiyet yoluna başvurabilir.
Bunun için mirasbırakan, son arzularını iki tanığa anlatır ve onlara bu beyanına uygun bir vasiyetname yazmaları veya yazdırmaları görevini yükler.
Resmi vasiyetname düzenlenmesinde okur yazar olma koşulu dışında, tanıklara ilişkin yasaklar, sözlü vasiyetteki tanıklar için de geçerlidir.
;b. Belgeleme
{{madde|numara= 540}}Mirasbırakan tarafından görevlendirilen tanıklardan biri, kendilerine beyan edilen son arzuları, yer, yıl, ay ve günü de belirterek hemen yazar, bu belgeyi imzalar ve diğer tanığa imzalatır. Yazılan belgeyi ikisi birlikte vakit geçirmeksizin bir sulh veya asliye mahkemesine verirler ve mirasbırakanı vasiyetname yapmaya ehil gördüklerini, onun son arzularını olağanüstü durum içinde kendilerine anlattığını hakime beyan ederler.
Tanıklar, daha önce bir belge düzenlemek yerine, vakit geçirmeksizin mahkemeye başvurup yukarıdaki hususları beyan ederek mirasbırakanın son arzularını bir tutanağa geçirtebilirler.
Sözlü vasiyet yoluna başvuran kimse askerlik hizmetinde bulunuyorsa, teğmen veya daha yüksek rütbeli bir subay; Ülke sınırları dışında seyreden bir ulaşım aracında bulunuyorsa, o aracın sorumlu yöneticisi; sağlık kurumlarında tedavi edilmekteyse, sağlık kurumunun en yetkili yöneticisi hakim yerine geçer.
;c. Hükümden düşme
{{madde|numara= 541}}Mirasbırakan için sonradan diğer şekillerde vasiyetname yapma olanağı doğarsa, bu tarihin üzerinden bir ay geçince sözlü vasiyet hükümden düşer.
;II. Vasiyetten dönme
;1. Yeni vasiyetname ile
{{madde|numara= 542}}Mirasbırakan, vasiyetname için kanunda öngörülen şekillerden birine uymak suretiyle yeni bir vasiyetname yaparak önceki vasiyetnameden her zaman dönebilir.
Vasiyetnamenin tamamından veya bir kısmından dönülebilir.
;2. Yok etme ile
{{madde|numara= 543}}Mirasbırakan, yok etmek suretiyle de vasiyetnameden dönebilir.
Kaza sonucunda veya üçüncü kişinin kusuruyla yok olan ve içeriğinin aynen ve tamamen belirlenmesine olanak bulunmayan vasiyetname hükümsüz kalır. Tazminat isteme hakkı saklıdır.
;3. Sonraki tasarruflar
{{madde|numara= 544}}Mirasbırakan, önceki vasiyetnamesini ortadan kaldırmaksızın yeni bir vasiyetname yaparsa, kuşkuya yer bırakmayacak surette önceki vasiyetnameyi tamamlamadıkça, sonraki vasiyetname onun yerini alır.
Belirli mal bırakma vasiyeti de, vasiyetnamede aksi belirtilmedikçe, mirasbırakanın sonradan o mal üzerinde bu vasiyetle bağdaşmayan başka bir tasarrufta bulunmasıyla ortadan kalkar.
;B. Miras sözleşmesi
;I. Şekli
{{madde|numara= 545}}Miras sözleşmesinin geçerli olması için resmi vasiyetname şeklinde düzenlenmesi gerekir.
Sözleşmenin tarafları, arzularını resmi memura aynı zamanda bildirirler ve düzenlenen sözleşmeyi memurun ve iki tanığın önünde imzalarlar.
;II. Ortadan kaldırılması
;1. Sağlararasında
;A. Sözleşme veya vasiyetname ile
{{madde|numara= 546}}Miras sözleşmesi, tarafların yazılı anlaşmasıyla her zaman ortadan kaldırılabilir.
Miras sözleşmesiyle mirasçı atanan veya kendisine belirli mal bırakılan kişinin, mirasbırakana karşı miras sözleşmesinin yapılmasından sonra mirasçılıktan çıkarma sebebi oluşturan davranışta bulunduğu ortaya çıkarsa; mirasbırakan, miras sözleşmesini tek taraflı olarak ortadan kaldırabilir.
Tek taraflı ortadan kaldırma, vasiyetnameler için kanunda öngörülen şekillerden biriyle yapılır.
;b. Sözleşmeden dönme yolu ile
{{madde|numara= 547}}Miras sözleşmesi gereğince sağlararası edimleri isteme hakkı bulunan taraf, bu edimlerin sözleşmeye uygun olarak yerine getirilmemesi veya güvenceye bağlanmaması halinde borçlar hukuku kuralları uyarınca sözleşmeden dönebilir.
;2. Mirasbırakandan önce ölme
{{madde|numara= 548}}Mirasçı atanan veya kendisine belirli mal bırakılan kişi mirasbırakanın ölümünde sağ değilse, miras sözleşmesi kendiliğinden ortadan kalkar.
Mirasbırakandan önce ölen kişinin mirasçıları, aksi kararlaştırılmış olmadıkça, ölüme bağlı tasarrufta bulunandan, miras sözleşmesi uyarınca elde ettiği ölüm tarihindeki zenginleşmeyi geri isteyebilirler.
;C. Tasarruf edilebilir kısmın daralması
{{madde|numara= 549}}Miras sözleşmesi veya vasiyetnameyle yapılan ölüme bağlı kazandırmalar, mirasbırakanın tasarruf edebileceği kısmın sonradan daralması yüzünden hükümsüz olmaz; sadece tenkis edilebilir.
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Vasiyeti Yerine Getirme Görevlisi</center> ===
;A. Atanması
;I. Atanma ve ehliyet
{{madde|numara= 550}}Mirasbırakan, vasiyetnameyle bir veya birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisi atayabilir.
Vasiyeti yerine getirme görevlisinin, göreve başladığı sırada fiil ehliyetine sahip olması gerekir.
Vasiyeti yerine getirme görevlisine sulh hakimi tarafından bu görevi bildirilir; bildirim tarihinden başlayarak onbeş gün içinde kabul edilmediği sulh hakimine bildirilmezse, görev kabul edilmiş sayılır.
Vasiyeti yerine getirme görevlisi hizmetinin karşılığında uygun bir ücret isteyebilir.
;II. Birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisi
{{madde|numara= 551}}Birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisinin atanmış olması halinde, tasarruftan veya işin niteliğinden aksi anlaşılmadıkça bunlar görevi birlikte yürütürler.
Bunlardan biri görevi kabul etmez veya edemez ya da herhangi bir sebeple görevi sona ererse, mirasbırakanın tasarrufundan aksi anlaşılmadıkça diğerleri göreve devam eder.
Birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisi birlikte hareket etmek üzere atanmış olsa bile acele hallerde her biri gerekli işlemleri yapabilir.
;B. Görev ve yetkileri
;I. Genel olarak
{{madde|numara= 552}}Mirasbırakan, tasarrufunda aksini öngörmüş veya sınırlı bir görev vermiş olmadıkça vasiyeti yerine getirme görevlisi, mirasbırakanın son arzularının yerine getirilmesi için gerekli bütün işlemleri yapmakla görevli ve yetkilidir.
Vasiyeti yerine getirme görevlisi, özellikle;
1. Göreve başladıktan sonra gecikmeksizin terekedeki malların, hakların ve borçların listesini düzenler. Liste düzenlenirken olanak varsa mirasçılar hazır bulundurulur.
2. Terekeyi yönetir ve yönetimin gerektirdiği ölçüde tereke mallarının zilyetliğinin kendisine devrini ister.
3. Tereke alacaklarını tahsil eder, borçlarını öder.
4. Vasiyetleri yerine getirir.
5. Terekenin paylaşılması için plan hazırlar.
6. Tereke ile ilgili dava ve takiplerde miras ortaklığını temsil eder. Mirasçılar tarafından açılmış davalardan görevi ile ilgili olanlara müdahil olarak katılabilir.
7. Açtığı veya aleyhine açılan davalar ile yapılan takipleri mirasçılara bildirir.
;II. Tereke malları üzerinde tasarruf
{{madde|numara= 553}}Mirasbırakan taahhüt etmiş olmadıkça, terekeye dahil malların, vasiyeti yerine getirme görevlisi tarafından devri veya bunlar üzerinde sınırlı ayni haklar kurulması, sulh hakiminin yetki vermesine bağlıdır. Hakim, olanak bulunduğu takdirde mirasçıları dinledikten sonra karar verir. Olağan giderleri karşılayacak ölçüdeki tasarruflar için yetki almaya gerek yoktur.
;C. Görevin sona ermesi
{{madde|numara= 554}}Vasiyeti yerine getirme görevlisinin görevi, ölümü veya atanmasını geçersiz kılan bir sebebin varlığı halinde kendiliğinden sona erer.
Vasiyeti yerine getirme görevlisi sulh hakimine yapacağı bir beyanla görevinden ayrılabilir. Görev uygunsuz bir zamanda bırakılamaz.
;D. Denetlenmesi
{{madde|numara= 555}}Vasiyeti yerine getirme görevlisi, görevinin yerine getirilmesinde sulh hakiminin denetimine tabidir.
Hakim, şikayet üzerine veya resen gereken önlemleri alır.
Vasiyeti yerine getirme görevlisinin yetersiz olduğu, görevini kötüye kullandığı veya ağır ihmali tespit edilirse, sulh hakimi tarafından görevine son verilir. Bu karara karşı tebliğinden başlayarak onbeş gün içinde asliye mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen karar kesindir.
;E. Sorumluluğu
{{madde|numara= 556}}Vasiyeti yerine getirme görevlisi, görevini yerine getirirken özen göstermekle yükümlüdür; ilgililere karşı bir vekil gibi sorumludur.
=== <center>Altıncı Ayırım:<br /> Ölüme Bağlı Tasarrufların İptali Ve Tenkisi</center> ===
;A. İptal davası
;I. Sebepleri
{{madde|numara= 557}}Aşağıdaki sebeplerle ölüme bağlı bir tasarrufun iptali için dava açılabilir:
1. Tasarruf mirasbırakanın tasarruf ehliyeti bulunmadığı bir sırada yapılmışsa,
2. Tasarruf yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama sonucunda yapılmışsa,
3. Tasarrufun içeriği, bağlandığı koşullar veya yüklemeler hukuka veya ahlaka aykırı ise,
4. Tasarruf kanunda öngörülen şekillere uyulmadan yapılmışsa.
;II. Dava hakkı
{{madde|numara= 558}}İptal davası, tasarrufun iptal edilmesinde menfaati bulunan mirasçı veya vasiyet alacaklısı tarafından açılabilir.
Dava, ölüme bağlı tasarrufun tamamının veya bir kısmının iptaline ilişkin olabilir.
İptal davası, ölüme bağlı tasarrufla kendilerine, eşlerine veya hısımlarına kazandırma yapılanların tasarrufun düzenlenmesine katılmalarının yol açtığı sakatlığa dayandığı takdirde tasarrufun tamamı değil, yalnız bu kazandırmalar iptal edilir.
;III. Hak düşürücü süreler
{{madde|numara= 559}}İptal davası açma hakkı, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl ve her halde vasiyetnamelerde açılma tarihinin, diğer tasarruflarda mirasın geçmesi tarihinin üzerinden, iyiniyetli davalılara karşı on yıl, iyiniyetli olmayan davalılara karşı yirmi yıl geçmekle düşer.
Hükümsüzlük, def"i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.
;B. Tenkis davası
;I. Koşulları
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 560}}Saklı paylarının karşılığını alamayan mirasçılar, mirasbırakanın tasarruf edebileceği kısmı aşan tasarruflarının tenkisini dava edebilirler.
Yasal mirasçıların paylarına ilişkin olarak tasarrufta yer alan kurallar, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça, sadece paylaştırma kuralları sayılır.
;2. Saklı paylı mirasçılar lehine kazandırmalar
{{madde|numara= 561}}Saklı pay sahibi mirasçılara ölüme bağlı tasarrufla yapılan ve tasarruf edilebilir kısmı aşan kazandırmaların onların saklı paylarını aşan kısmı orantılı olarak tenkise tabi olur. Tenkise tabi birden fazla ölüme bağlı tasarrufun bulunması halinde, saklı pay sahibi mirasçıya yapılan kazandırmanın saklı payı aşan kısmı ile saklı pay sahibi olmayan kimselere yapılan kazandırmalar orantılı olarak tenkis edilir.
;3. Mirasçının alacaklılarının hakları
{{madde|numara= 562}}Mirasbırakan, tasarruf edebileceği kısmı aştığında, saklı payı zedelenen mirasçı, iflası halinde iflas dairesinin veya mirasın geçtiği tarihte kendisine karşı ellerinde ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklıların ihtarına rağmen tenkis davası açmazsa, iflas idaresi veya bu alacaklılar, alacaklarının elde edilmesi için gerekli olan oranda ve mirasçıya tanınan süre içinde tenkis davası açabilirler.
Mirasçılıktan çıkarılanın çıkarma tasarrufuna itiraz etmemesi durumunda da iflas idaresi veya alacaklılar, aynı koşullarla tenkis davası açabilirler.
;II. Hükümleri
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 563}}Tenkis, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça, mirasçı atanması yoluyla veya diğer bir ölüme bağlı tasarrufla elde edilen kazandırmaların tamamında, orantılı olarak yapılır.
Ölüme bağlı tasarrufla kazandırma elde eden kimse, bazı vasiyetleri yerine getirmekle yükümlü kılınmışsa, kazandırmanın tenkise tabi tutulması halinde, bu kimse mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça vasiyet borçlarının da aynı oranda tenkis edilmesini isteyebilir.
;2. Bölünmez mal vasiyetinde
{{madde|numara= 564}}Değerinde azalma meydana gelmeksizin bölünmesine olanak bulunmayan belirli bir mal vasiyeti tenkise tabi olursa, vasiyet alacaklısı, dilerse tenkisi gereken kısmın değerini ödeyerek malın verilmesini, dilerse tasarruf edilebilir kısmın değerini karşılayan parayı isteyebilir.
Tasarruf konusu malın vasiyet alacaklısında kalması durumunda, malın tenkis sebebiyle vasiyet borçlusuna verilmesi gereken, aksi halde tasarruf oranı içinde kalan kısmının karar günündeki değerinin para olarak ödetilmesine karar verilir.
Bu kurallar, sağlararası kazandırmaların tenkisinde de uygulanır.
;3. Sağlararası kazandırmalar
;A. Tenkise tabi kazandırmalar
{{madde|numara= 565}}Aşağıdaki karşılıksız kazandırmalar, ölüme bağlı tasarruflar gibi tenkise tabidir:
1. Mirasbırakanın, mirasçılık sıfatını kaybeden yasal mirasçıya miras payına mahsuben yapmış olduğu sağlararası kazandırmalar,geri verilmemek kaydıyla altsoyuna malvarlığı devri veya borçtan kurtarma yoluyla yaptığı kazandırmalar ya da alışılmışın dışında verilen çeyiz ve kuruluş sermayesi,
2. Miras haklarının ölümden önce tasfiyesi maksadıyla yapılan kazandırmalar,
3. Mirasbırakanın serbestçe dönme hakkını saklı tutarak yaptığı bağışlamalar ve ölümünden önceki bir yıl içinde adet üzere verilen hediyeler dışında yapmış olduğu bağışlamalar,
4. Mirasbırakanın saklı pay kurallarını etkisiz kılmak amacıyla yaptığı açık olan kazandırmalar.
;b. Geri verme borcu
{{madde|numara= 566}}Kendisine tenkise tabi bir kazandırma yapılmış olan kimse iyiniyetli ise, sadece mirasın geçmesi anında kazandırmadan elinde kalanı geri vermekle yükümlüdür; iyiniyetli değilse, iyiniyetli olmayan zilyedin geri verme borcuna ilişkin hükümlere göre sorumlu olur.
Miras sözleşmesiyle elde ettiği kazandırma tenkise tabi tutulan kimse, bu kazandırma için mirasbırakana verdiği karşılığın tenkis oranında geri verilmesini isteyebilir.
;4. Hayat sigortalarında
{{madde|numara= 567}}Mirasbırakanın kendi ölümünde ödenmek üzere üçüncü kişi lehine hayat sigortası yaptığı veya böyle bir kişiyi lehdar olarak sonra belirlediği ya da sigortacıya karşı olan istem hakkını sağlararası veya ölüme bağlı tasarrufla karşılıksız olarak üçüncü kişiye devrettiği hallerde, sigorta alacağının mirasbırakanın ölümü zamanındaki satınalma değeri tenkise tabi olur.
;5. İntifa hakkı veya irat bakımından
{{madde|numara= 568}}Mirasbırakan, tahmin edilen devam sürelerine göre sermayeye çevrilmeleri halinde tasarruf edilebilir kısmı aşan intifa hakkı veya irat borcu ile terekesini yükümlü kılarsa, mirasçıları, intifa hakkının veya irat borcunun tenkisini ya da tasarruf edilebilir kısmı vererek bu yükümlülüğün kaldırılmasını isteyebilirler.
6. Artmirasçı Bakımından
{{madde|numara= 569}}Mirası artmirasçıya geçirme yükümlülüğü ile saklı payı zedelenen mirasçı, aşan kısmın tenkisini isteyebilir.
;III. Tenkiste sıra
{{madde|numara= 570}}Tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar, önce ölüme bağlı tasarruflardan; bu yetmezse, en yeni tarihlisinden en eskisine doğru geriye gidilmek üzere sağlararası kazandırmalardan yapılır.
Kamu tüzel kişileri ile kamuya yararlı dernek ve vakıflara yapılan ölüme bağlı tasarruflar ve sağlararası kazandırmalar en son sırada tenkis edilir.
;IV. Hak düşürücü süreler
{{madde|numara= 571}}Tenkis davası açma hakkı, mirasçıların saklı paylarının zedelendiğini öğrendikleri tarihten başlayarak bir yıl ve her halde vasiyetnamelerde açılma tarihinin, diğer tasarruflarda mirasın açılması tarihinin üzerinden on yıl geçmekle düşer.
Bir tasarrufun iptali bir öncekinin yürürlüğe girmesini sağlarsa, süreler iptal kararının kesinleşmesi tarihinde işlemeye başlar.
Tenkis iddiası, def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.
=== <center>Yedinci Ayırım:<br /> Miras Sözleşmesinden Doğan Davalar</center> ===
;A. Mirasbırakanın sağlığında mallarını vermesi durumunda
{{madde|numara= 572}}Mirasbırakan, sağlığında bütün malvarlığını miras sözleşmesiyle atadığı mirasçıya devretmişse, bu mirasçı resmi defter düzenlenmesini isteyebilir.
Mirasbırakan, malvarlığının tamamını devretmemişse veya tamamını devrettikten sonra yeni mallar edinmişse; miras sözleşmesi, aksine bir kural içermedikçe, yalnız sağlıkta devredilmiş olan malları kapsar.
Mirasbırakanın sağlığında malvarlığını devretmesi halinde, miras sözleşmesinde başka türlü bir kural yoksa, miras sözleşmesinden doğan hak ve borçlar atanmış mirasçının mirasçılarına geçer.
;B. Mirastan feragat durumunda
;I. Tenkis
{{madde|numara= 573}}Mirasbırakan, mirastan feragat eden mirasçıya, sağlığında terekenin tasarruf edilebilir kısmını aşan edimlerde bulunmuşsa; diğer mirasçılar bunun tenkisini isteyebilirler. Bu durumda, mirastan feragat edenin sadece saklı payını aşan miktar tenkise tabi olur.
Edimlerin değerlerinin mahsubu, mirasta denkleştirme kurallarına göre yapılır.
;II. Geri verme
{{madde|numara= 574}}Mirastan feragat eden, tenkis sebebiyle terekeye bir malı veya diğer bir değeri geri vermekle yükümlü olursa; dilerse tenkise tabi değeri geri verir, dilerse almış olduklarının tamamını terekeye geri vererek mirastan feragat etmemiş gibi paylaşmaya katılır.
----
{{kaynakça}}
[[Kategori:Alt sayfalar]]
bvwu96s1ix3iaizc7dph71aiml9lrak
4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/İkinci Kısım: Mirasın Geçmesi
0
46148
175597
2026-10-28T10:40:46Z
Prætor
24168
Yeni sayfa: {{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]'''<br />İkinci Kısım<br />Mirasın Geçmesi|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Birinci Kısım<br />Mirasçılar]]|sonraki=4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Dördüncü Kitap: Eşya Hukuku|Türk Med...
175597
wikitext
text/x-wiki
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]'''<br />İkinci Kısım<br />Mirasın Geçmesi|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Birinci Kısım<br />Mirasçılar]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Dördüncü Kitap: Eşya Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Dördüncü Kitap<br />Eşya Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Mirasın Açılması</center> ==
;A. Açılma ve değerlendirme anı
{{madde|numara= 575}}Miras, mirasbırakanın ölümüyle açılır. Mirasbırakanın sağlığında yapmış olduğu mirasla ilgili kazandırmalar ve paylaştırmalar, terekenin ölüm anındaki durumuna göre değerlendirilir.
;B. Açılma yeri ve yetkili mahkeme
{{madde|numara= 576}}Miras, malvarlığının tamamı için mirasbırakanın yerleşim yerinde açılır.
Mirasbırakanın tasarruflarının iptali veya tenkisi, mirasın paylaştırılması ve miras sebebiyle istihkak davaları bu yerleşim yeri mahkemesinde görülür.
;C. Açılmanın hükümleri
;I. Mirasa ehliyet
;1.Hak ehliyeti
{{madde|numara= 577}}Bu Kanuna göre mirasa ehil olmayanlar dışındaki herkes mirasçı olabileceği gibi, vasiyet alacaklısı da olabilir.
Tüzel kişiliği bulunmayan bir topluluğa belli bir amaç için yapılan kazandırmaları, o topluluk içindeki kişiler, mirasbırakan tarafından belirlenen bu amacı gerçekleştirme kaydıyla birlikte edinmiş olurlar; amacın bu yolla gerçekleştirilmesine olanak yoksa, yapılan kazandırma vakıf kurma sayılır.
;2. Mirastan yoksunluk
;a. Sebepleri
{{madde|numara= 578}}Aşağıdaki kimseler, mirasçı olamayacakları gibi; ölüme bağlı tasarrufla herhangi bir hak da edinemezler:
1. Mirasbırakanı kasten ve hukuka aykırı olarak öldüren veya öldürmeye teşebbüs edenler,
2. Mirasbırakanı kasten ve hukuka aykırı olarak sürekli şekilde ölüme bağlı tasarruf yapamayacak duruma getirenler,
3. Mirasbırakanın ölüme bağlı bir tasarruf yapmasını veya böyle bir tasarruftan dönmesini aldatma, zorlama veya korkutma yoluyla sağlayanlar ve engelleyenler,
4. Mirasbırakanın artık yeniden yapamayacağı bir durumda ve zamanda ölüme bağlı bir tasarrufu kasten ve hukuka aykırı olarak ortadan kaldıranlar veya bozanlar.
Mirastan yoksunluk, mirasbırakanın affıyla ortadan kalkar.
;b. Altsoya etkisi
{{madde|numara= 579}}Mirastan yoksunluk, yalnız yoksun olanı etkiler.
Mirastan yoksun olanın altsoyu, mirasbırakandan önce ölen kimsenin altsoyu gibi mirasçı olur.
;II. Sağ olmak
;1. Mirasçı olarak
{{madde|numara= 580}}Mirasçı olabilmek için mirasbırakanın ölümü anında mirasa ehil olarak sağ olmak şarttır.
Mirasın açıldığı anda sağ olan mirasçı sonradan ölürse, onun miras hakkı kendi mirasçılarına kalır.
;2. Vasiyet alacaklısı olarak
{{madde|numara= 581}}Vasiyet alacaklısı olabilmek için mirasbırakanın ölümü anında mirasa ehil olarak sağ olmak şarttır.
Vasiyet alacaklısı mirasbırakandan önce ölmüş ise, tasarruftan aksi anlaşılmadıkça, vasiyeti yerine getirme yükümlülüğü, vasiyet yükümlüsünün yararına ortadan kalkar.
;3. Cenin
{{madde|numara= 582}}Cenin, sağ doğmak koşuluyla mirasçı olur.
Ölü doğan çocuk mirasçı olamaz.
;4. İleride doğacak çocuk
{{madde|numara= 583}}Mirasın açıldığı anda henüz var olmayan bir kimseye artmirasçı veya art vasiyet alacaklısı olarak, tereke veya tereke malı bırakılabilir.
Mirasbırakan tarafından önmirasçı atanmamışsa, yasal mirasçı, önmirasçı sayılır.
;D. Gaiplik
;I. Gaibin mirası
;1. Güvence karşılığı teslim
{{madde|numara= 584}}Hakkında gaiplik kararı verilmiş bir kimsenin mirasçıları veya mirasında hak sahibi olan kişiler, tereke malları kendilerine teslim edilmeden önce bu malları ileride ortaya çıkabilecek üstün hak sahiplerine veya gaibin kendisine geri vereceklerine ilişkin güvence göstermek zorundadırlar.
Bu güvence, ölüm tehlikesi içinde kaybolma durumunda beş yıl, uzun zamandan beri haber alınamama durumunda onbeş yıl ve her halde en çok gaibin yüz yaşına varmasına kadar geçecek süre için gösterilir.
Beş yıl, tereke mallarının tesliminden; onbeş yıl, son haber tarihinden başlayarak hesaplanır.
;2. Geri verme
{{madde|numara= 585}}Gaip ortaya çıkarsa veya üstün hak sahibi olduklarını ileri sürenler bu sıfatlarını ispat ederlerse, tereke mallarını teslim almış olanlar, aldıkları malları zilyetlik kuralları uyarınca geri vermekle yükümlüdürler.
İyiniyetli olanların üstün hak sahiplerine geri verme yükümlülükleri, miras sebebiyle istihkak davasına ilişkin zamanaşımı süresine tabidir.
;II. Gaibe düşen miras
{{madde|numara= 586}}Ortada bulunmayan ve mirasın açıldığı anda sağ olup olmadığı ispat edilemeyen mirasçının miras payı resmen yönetilir.
Mirasın açıldığı anda ortada bulunmayanın sağ olmaması halinde onun miras payı kendilerine kalacak olanlar, gaipliğe ilişkin sürelere ve usule uyarak o kimsenin gaipliğine karar verilmesini ve miras payının kendilerine teslimini isteyebilirler.
Miras payının teslimi, gaipliğine karar verilen kimsenin mirasının mirasçılara teslimine ilişkin kurallara tabidir.
;III. Gaibin hem mirasbırakan, hem mirasçı olması
{{madde|numara= 587}}Gaibin mirasçıları tereke mallarını teslim aldıktan sonra gaibe bir miras düşerse, ona düşen miras payı gaiplik sebebiyle kendilerine kalacak olanlar, ayrıca bir gaiplik kararı almak zorunda kalmaksızın bu miras payının teslimini isteyebilirler.
Gaibe düşen miras payını teslim alanların elde ettikleri gaiplik kararına aynı şekilde gaibin mirasçıları da dayanabilirler.
;IV. Hazinenin istemi
{{madde|numara= 588}}Sağ olup olmadığı bilinmeyen bir kimsenin malvarlığı veya ona düşen miras payı on yıl resmen yönetilirse ya da malvarlığı böyle yönetilenin yüz yaşını dolduracağı süre geçerse, Hazinenin istemi üzerine o kimsenin gaipliğine karar verilir.
Gaiplik kararı verilebilmesi için gerekli ilan süresinde hiçbir hak sahibi ortaya çıkmazsa, aksine hüküm bulunmadıkça, gaibin mirası Devlete geçer.
Devlet, gaibe veya üstün hak sahiplerine karşı, aynen gaibin mirasını teslim alanlar gibi geri vermekle yükümlüdür.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Mirasın Geçmesinin Sonuçları</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Koruma Önlemleri</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 589}}Mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hakimi, istem üzerine veya resen tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine geçmesini sağlamak üzere gerekli olan bütün önlemleri alır.
Bu önlemler, özellikle kanunda belirtilen hallerde terekede bulunan mal ve hakların yazımına, terekenin mühürlenmesine, terekenin resmen yönetilmesine ve vasiyetnamelerin açılmasına ilişkindir.
Önlemlerle ilgili giderler, ileride terekeden alınmak üzere, başvuran kişi tarafından; önleme hakimin resen karar verdiği hallerde Devlet tarafından karşılanır.
Mirasbırakan, yerleşim yerinden başka bir yerde ölmüş ise, o yerin sulh hakimi bu ölümü yerleşim yeri sulh hakimine gecikmeksizin bildirir ve mirasbırakanın ölüm yerinde bulunan mallarının korunması için gerekli önlemleri alarak bununla ilgili dosyayı ve varsa vasiyetnameyi yerleşim yeri sulh hakimine gönderir.
;B. Defter tutma
{{madde|numara= 590}}Aşağıdaki sebeplerden birinin gerçekleşmesi halinde sulh hakimi terekenin defterinin tutulmasına karar verir:
1. Mirasçılar arasında vesayet altına alınmış olan veya alınması gereken kimse varsa,
2. Mirasçılardan biri uzun süreden beri bulunamıyorsa ve temsilcisi de yoksa,
3. Mirasçılardan veya ilgililerden biri, ölüm tarihinden başlayarak bir ay içinde istemde bulunursa,
Defter tutma işlemi gecikmeksizin tamamlanır.
;C. Mühürleme
{{madde|numara= 591}}Yazımı yapılan tereke mallarından gerekenler mühürlenir. Mühürlenmeyen mallar için uygun koruma önlemi alınır. Mühür altına alma yazımdan önce de yapılabilir.
Tereke mühürlenirken mirasbırakanla birlikte oturanların ihtiyaçları için gerekli eşya bir tutanakla tespit edilip güvenilir kişi olarak kendilerine bırakılır; taşınmazların onların oturmaları için zorunlu olan bölümleri, mühürlemenin dışında tutulur.
Alacaklıların istemi üzerine yapılan mühürleme, güvence altına alınan miktarla sınırlıdır. Alacaklıya güvence gösterildiği takdirde mühürleme yapılmaz, yapılmışsa kaldırılır.
;D. Terekenin resmen yönetilmesi
;I. Genel olarak
{{madde|numara= 592}}Aşağıdaki hallerde sulh hakimi resen mirasın resmen yönetilmesine karar verir:
1. Mirasçılardan birinin uzun süreden beri bulunamaması ve temsilci de bırakmaması halinde menfaati gerektiriyorsa,
2. Mirasta hak sahibi olduğunu ileri sürenlerden hiçbiri mirasçılık sıfatını yeterince ispatlayamazsa veya bir mirasçı bulunup bulunmadığı şüpheli olursa,
3. Mirasçıların tamamı bilinmiyorsa,
4. Kanunda özel olarak öngörülmüşse.
Mirasbırakan terekenin tamamı üzerinde yetkili olmak üzere vasiyeti yerine getirme görevlisi atamış ise, önemli bir engel bulunmadıkça terekenin yönetimi ona verilir.
Mirasbırakan velayet veya vesayet altında idiyse; veli veya vasi bir sakınca olmadıkça terekenin yönetimiyle görevlendirilir.
Sulh hakimi, terekeyi yönetmekle görevlendirilen kimseye, istemi halinde terekeden karşılanmak üzere uygun bir ücret ödenmesine karar verir.
;II. Görev, temsil ve sorumluluk
{{madde|numara= 593}}Terekeyi resmen yöneten sulh hakimi veya onun yönetimle görevlendirdiği kimse, resmen yönetme sebeplerinin ortadan kalkmasına ya da paylaştırmaya kadar, terekeyi hak sahiplerinin haklarının kaybına meydan vermeyecek biçimde iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek ve özellikle aşağıda yazılı işleri görmekle yükümlüdür:
1. Henüz yapılmamışsa, terekenin yazımı,
2. Gereken koruma önlemlerinin alınması,
3. Mirasçıların menfaatlerine veya iyi bir yönetimin gereklerine uygun düştüğü takdirde terekedeki malların satılması,
4. Mirasbırakanın alacaklarının tahsili ve borçlarının ödenmesi,
5. Mirasçıların yasal haklarını zedelemediği anlaşılan vasiyetlerin, sulh hakiminin izni ve asliye hakiminin onayı ile yerine getirilmesi,
6. Terekeye ait paraların faiz getirmek üzere tüzükte belirtilen bir bankaya yatırılması veya bu paralarla Devlet tahvili alınması ve yeterli güvencesi bulunmayan yatırımların güvenceli yatırımlara dönüştürülmesi,
7. Terekede ticarethane, imalathane veya başka bir işletme varsa, bunların olduğu gibi sürdürülmesi; sürdürmede yarar yoksa, tasfiyesi için gerekli önlemlerin alınması.
Tereke yöneticisi, görevine giren hususlarda miras ortaklığının temsilcisi olup, ortaklık aleyhine açılan davalarda ve yapılan icra takiplerinde ortaklığı temsil eder ve gereken hallerde ortaklık adına dava açmaya, icra takibinde bulunmaya, davadan feragate, kabule, sulh olmaya ve tahkime yetkilidir; davaları ve takipleri mirasçılara ihbar eder.
Terekenin resmen yönetilmesinde, sulh hakimi ile yöneticinin işlemleri konusunda, niteliklerine uygun olduğu ölçüde, vesayete ilişkin hükümler uygulanır.
;III. Mirasçıların bilinmemesi
{{madde|numara= 594}}Mirasbırakanın mirasçısı bulunup bulunmadığı veya mirasçıların tamamı bilinmiyorsa, sulh hakimi uygun araçlarla ve bir ay ara ile iki defa ilan yapıp hak sahiplerini son ilandan başlayarak en geç bir yıl içinde mirasçılık sıfatlarını bildirmeye çağırır.
İlan süresinde kimse başvurmazsa ve sulh hakimi de hiçbir mirasçı tespit edememişse, miras sebebiyle istihkak davası açma hakkı saklı kalmak üzere miras Devlete geçer.
;E. Vasiyetname ile ilgili işlemler
;I. Teslim görevi ve alınacak önlemler
{{madde|numara= 595}}Mirasbırakanın ölümünden sonra ele geçen vasiyetnamesinin, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın hemen sulh hakimine teslim edilmesi zorunludur.
Vasiyetnameyi düzenleyen veya muhafaza eden görevli ya da mirasbırakanın arzusu üzerine saklayan veya başka surette ele geçiren ya da ölenin eşyası arasında bulan kimse, ölümü öğrenir öğrenmez teslim görevini yerine getirmekle yükümlüdür; aksi takdirde bu yüzden doğacak zarardan sorumludur.
Sulh hakimi, teslim edilen vasiyetnameyi derhal inceler, gerekli koruma önlemlerini alır; olanak varsa ilgilileri dinleyerek terekenin yasal mirasçılara geçici olarak teslimine veya resmen yönetilmesine karar verir.
;II. Vasiyetnamenin açılması
{{madde|numara= 596}}Vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın tesliminden başlayarak bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hakimi tarafından açılır ve ilgililere okunur.
Bilinen mirasçılar ve diğer ilgililer vasiyetnamenin açılması sırasında diledikleri takdirde hazır bulunmak üzere çağrılır.
Mirasbırakanın sonradan ortaya çıkan vasiyetnameleri için de aynı işlemler yapılır.
;III. İlgililere tebliğ
{{madde|numara= 597}}Mirasta hak sahibi olanların her birine gideri terekeye ait olmak üzere, vasiyetnamenin kendilerine ilişkin kısımlarının onaylı bir örneği hakim tarafından tebliğ edilir.
Nerede olduğu bilinmeyenlere vasiyetnamenin kendilerine ilişkin kısımları ilan yolu ile tebliğ olunur.
;IV. Mirasçılık belgesi
{{madde|numara= 598}}Başvurusu üzerine yasal mirasçı oldukları belirlenenlere, sulh mahkemesince mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belge verilir.
Mirasçı atamaya veya vasiyete ilişkin ölüme bağlı tasarrufa mirasçılar veya başka vasiyet alacaklıları tarafından kendilerine bildirilmesinden başlayarak bir ay içinde itiraz edilmedikçe, lehine tasarrufta bulunulan kimseye, sulh mahkemesince atanmış mirasçı veya vasiyet alacaklısı olduğunu gösteren bir belge verilir.
Mirasçılık belgesinin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir.
Ölüme bağlı tasarrufun iptaline ilişkin dava hakkı saklıdır.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Mirasın Kazanılması</center> ===
;A. Kazanma
;I. Mirasçılar tarafından
{{madde|numara= 599}}Mirasçılar, mirasbırakanın ölümü ile mirası bir bütün olarak, kanun gereğince kazanırlar.
Kanunda öngörülen ayrık durumlar saklı kalmak üzere mirasçılar, mirasbırakanın ayni haklarını, alacaklarını, diğer malvarlığı haklarını, taşınır ve taşınmazlar üzerindeki zilyetliklerini doğrudan doğruya kazanırlar ve mirasbırakanın borçlarından kişisel olarak sorumlu olurlar.
Atanmış mirasçılar da mirası, mirasbırakanın ölümü ile kazanırlar. Yasal mirasçılar, atanmış mirasçılara düşen mirası onlara zilyetlik hükümleri uyarınca teslim etmekle yükümlüdürler.
;II. Vasiyet alacaklıları tarafından
;1. İstem
{{madde|numara= 600}}Vasiyet alacaklısı, vasiyeti yerine getirme görevlisi varsa ona; yoksa yasal veya atanmış mirasçılara karşı kişisel bir istem hakkına sahip olur.
Bu alacak, tasarruftan aksi anlaşılmıyorsa vasiyet yükümlüsünün mirası kabul etmesi veya ret hakkının düşmesiyle muaccel olur.
Vasiyet alacaklısı, yükümlülüğünü yerine getirmeyen vasiyet yükümlüsüne karşı, vasiyet edilen malın teslimini veya hakkın devrini; vasiyet konusu bir davranış ise, bunun yerine getirilmemesinden doğan zararın giderilmesini dava edebilir.
;2. Özel durumlar
{{madde|numara= 601}}Kendisine bir intifa hakkı veya bir irat hakkı ya da belli aralıklarla tekrarlanan diğer bir edim vasiyet edilen kimsenin istem hakkı, tasarrufta başka bir esas öngörülmüş olmadıkça, eşya hukuku ve borçlar hukuku kurallarına tabidir.
Kendisine mirasbırakanın ölümünde ödenecek bir sigorta alacağı vasiyet edilen kimse, sigorta sözleşmesinden doğan istem hakkını sigortacıya karşı doğrudan doğruya kullanabilir.
;3. Zamanaşımı
{{madde|numara= 602}}Vasiyet alacaklısının dava hakkı, ölüme bağlı kazandırmayı öğrenmesinin veya vasiyet borcu daha sonra muaccel olacaksa muaccel olma tarihinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;III. Alacaklıların durumu
{{madde|numara= 603}}Mirasbırakanın alacaklılarının hakları, vasiyet alacaklılarının haklarından, vasiyet alacaklılarının hakları da mirasçıların alacaklılarının haklarından önce gelir.
Mirası kayıtsız şartsız kabul eden mirasçıların alacaklıları ile mirasbırakanın alacaklıları aynı haklara sahiptirler.
;IV. Tenkis ve geri isteme
{{madde|numara= 604}}Mirasçılar, vasiyet yükümlülüğünü yerine getirdikten sonra mirasbırakanın daha önce bilmedikleri borçlarını öderlerse, vasiyet alacaklısından vasiyetin tenkisini isteyebilecekleri oranda verileni geri isteme hakkına sahiptirler.
Vasiyet alacaklısı, ancak geri isteme zamanında var olan zenginleşmesi ölçüsünde sorumlu tutulabilir.
;B. Ret
;I. Ret beyanı
;1. Ret hakkı
{{madde|numara= 605}}Yasal ve atanmış mirasçılar mirası reddedebilirler.
Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır.
;2. Süre
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 606}}Miras, üç ay içinde reddolunabilir.
Bu süre, yasal mirasçılar için mirasçı olduklarını daha sonra öğrendikleri ispat edilmedikçe mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri; vasiyetname ile atanmış mirasçılar için mirasbırakanın tasarrufunun kendilerine resmen bildirildiği tarihten işlemeye başlar.
;b. Terekenin yazımında
{{madde|numara= 607}}Koruma önlemi olarak terekenin yazımı halinde mirası ret süresi, yasal ve atanmış mirasçılar için yazım işleminin sona erdiğinin sulh hakimi tarafından kendilerine bildirilmesiyle başlar.
;3. Ret hakkının geçmesi
{{madde|numara= 608}}Mirası reddetmeden ölen mirasçının ret hakkı kendi mirasçılarına geçer.
Bu mirasçılar için ret süresi, kendilerinin mirasbırakanına mirasın geçtiğini öğrendikleri tarihten başlar. Ancak bu süre, kendilerinin mirasbırakanından geçen mirasın reddi için mirasçıya tanınan süre dolmadıkça sona ermez.
Ret sonucunda miras daha önce mirasçı olmayanlara geçerse; bunlar için ret süresi, önceki mirasçılar tarafından mirasın reddedildiğini öğrendikleri tarihten işlemeye başlar.
;4. Reddin şekli
{{madde|numara= 609}}Mirasın reddi, mirasçılar tarafından sulh mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla yapılır.
Reddin kayıtsız ve şartsız olması gerekir.
Sulh hakimi, sözlü veya yazılı ret beyanını bir tutanakla tespit eder.
Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.
Tutanağın ve kütüğün nasıl tutulacağı tüzükle düzenlenir.
;II. Ret hakkının düşmesi
{{madde|numara= 610}}Yasal süre içinde mirası reddetmeyen mirasçı, mirası kayıtsız şartsız kazanmış olur.
Ret süresi sona ermeden mirasçı olarak tereke işlemlerine karışan, terekenin olağan yönetimi niteliğinde olmayan veya mirasbırakanın işlerinin yürütülmesi için gerekli olanın dışında işler yapan ya da tereke mallarını gizleyen veya kendisine maleden mirasçı, mirası reddedemez.
Zamanaşımı veya hak düşümü sürelerinin dolmasına engel olmak için dava açılması ve cebri icra takibi yapılması, ret hakkını ortadan kaldırmaz.
;III. Mirasçılardan biri tarafından ret
{{madde|numara= 611}}Yasal mirasçılardan biri mirası reddederse onun payı, miras açıldığı zaman kendisi sağ değilmiş gibi, hak sahiplerine geçer.
Mirası reddeden atanmış mirasçının payı, mirasbırakanın ölüme bağlı tasarrufundan arzusunun başka türlü olduğu anlaşılmadıkça, mirasbırakanın en yakın yasal mirasçılarına kalır.
;IV. En yakın mirasçıların tamamı tarafından ret
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 612}}En yakın yasal mirasçıların tamamı tarafından reddolunan miras, sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilir.
Tasfiye sonunda arta kalan değerler, mirası reddetmemişler gibi hak sahiplerine verilir.
;2. Mirasın sağ kalan eşe geçmesi
{{madde|numara= 613}}Altsoyun tamamının mirası reddetmesi halinde, bunların payı sağ kalan eşe geçer.
;3. Sonra gelen mirasçılar yararına ret
{{madde|numara= 614}}Mirasçılar, mirası reddederken, kendilerinden sonra gelen mirasçılardan mirası kabul edip etmeyeceklerinin sorulmasını tasfiyeden önce isteyebilirler.
Bu takdirde ret, sulh hakimi tarafından daha sonra gelen mirasçılara bildirilir; bunlar bir ay içinde mirası kabul etmezlerse reddetmiş sayılırlar.
Bunun üzerine miras, iflas hükümlerine göre tasfiye edilir ve tasfiye sonunda arta kalan değerler, önce gelen mirasçılara verilir.
;V. Ret süresinin uzatılması
{{madde|numara= 615}}Önemli sebeplerin varlığı halinde sulh hakimi, yasal ve atanmış mirasçılara tanınmış olan ret süresini uzatabilir veya yeni bir süre tanıyabilir.
;VI. Vasiyetin reddi
{{madde|numara= 616}}Vasiyet alacaklısının vasiyeti reddetmesi halinde, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça, bu redden vasiyet yükümlüsü yararlanır.
;VII. Mirasçıların alacaklılarının korunması
{{madde|numara= 617}}Malvarlığı borcuna yetmeyen mirasçı, alacaklılarına zarar vermek amacıyla mirası reddederse; alacaklıları veya iflas idaresi, kendilerine yeterli bir güvence verilmediği takdirde, ret tarihinden başlayarak altı ay içinde reddin iptali hakkında dava açabilirler.
Reddin iptaline karar verilirse, miras resmen tasfiye edilir.
Bu suretle tasfiye edilen mirastan reddeden mirasçının payına bir şey düşerse bundan, önce itiraz eden alacaklıların, daha sonra diğer alacaklıların alacakları ödenir. Arta kalan değerler ise, ret geçerli olsa idi bundan yararlanacak olan mirasçılara verilir.
;VIII. Ret halinde sorumluluk
{{madde|numara= 618}}Ödemeden aciz bir mirasbırakanın mirasını reddeden mirasçılar, onun alacaklılarına karşı, ölümünden önceki beş yıl içinde ondan almış oldukları ve mirasın paylaşılmasında geri vermekle yükümlü olacakları değer ölçüsünde sorumlu olurlar.
Olağan eğitim ve öğrenim giderleriyle adet üzere verilen çeyiz, bu sorumluluğun dışındadır.
İyiniyetli mirasçılar, ancak geri verme zamanındaki zenginleşmeleri ölçüsünde sorumlu olurlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Resmi Defter Tutma</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara= 619}}Mirası reddetmeye hakkı olan her mirasçı, terekenin resmi defterinin tutulmasını isteyebilir.
Defter tutma, mirasın reddine ilişkin usule uyulmak suretiyle, bir ay içinde sulh hakiminden istenir.
Mirasçılardan birinin defter tutma istemi, diğerleri hakkında da etkili olur.
;B. Usul
;I. Deftere geçirme
{{madde|numara= 620}}Resmi defter, sulh mahkemesi tarafından düzenlenir; bu deftere terekeye ait aktif ve pasifler takdir edilen değerleriyle yazılır.
Mirasbırakanın mali durumu hakkında bilgi sahibi olan herkes, sulh mahkemesi tarafından istenilen bilgiyi vermekle yükümlüdür. Haklı bir sebep olmaksızın bilgi vermeyenler veya yanlış ya da eksik bilgi verenler, bundan doğacak zararları mirasçılara, vasiyet alacaklılarına veya üçüncü kişilere tazminle yükümlüdürler.
Mirasçılar, özellikle mirasbırakanın kendilerince bilinen borçlarını sulh mahkemesine bildirmek zorundadırlar.
Resmi defterin nasıl tutulacağı tüzükle düzenlenir.
;II. İlan yoluyla çağrı
{{madde|numara= 621}}Sulh mahkemesi, mirasbırakanın alacaklıları ile borçlularını belli bir süre içinde alacaklarını ve borçlarını bildirmeleri için bir ay arayla iki defa yapılacak ilan yoluyla çağırır. Çağrı, kefalet sebebiyle alacaklı ve borçlu olanları da kapsar.
İlanda bildirimde bulunmamanın sonuçları hakkında alacaklıların dikkatleri çekilir.
Bildirim süresi, ikinci ilandan başlayarak en az bir aydır.
;III. Doğrudan doğruya deftere geçirme
{{madde|numara= 622}}Resmi kayıtlardan veya mirasbırakanın belgelerinden varlığı anlaşılan alacaklar ve borçlar, deftere doğrudan doğruya geçirilir.
Deftere geçirilenler, alacaklılara ve borçlulara bildirilir.
;IV. Defter tutmanın sona ermesi
{{madde|numara= 623}}İlanda belirtilen sürenin dolmasıyla defterin tutulması sona erer ve defter, bu tarihten başlayarak tanınacak en az bir aylık süre içinde ilgililerce incelenebilir.
Defter tutma giderleri terekeden ödenir. Giderler terekeden karşılanamazsa defter tutulmasını istemiş olan mirasçılardan alınır.
;C. Defter tutma sırasında mirasçıların durumu
;I. Yönetim
{{madde|numara= 624}}Defter tutma süresince ancak zorunlu yönetim işleri yapılabilir.
Miras bırakanın işlerinin yürütülmesi sulh mahkemesince kendisine bırakılan mirasçıdan diğer mirasçılar güvence göstermesini isteyebilirler.
;II. İcra takibi, dava ve zamanaşımı
{{madde|numara= 625}}Resmi defter tutulması devam ettiği sürece mirasbırakanın borçları için icra takibi yapılamaz.
Bu süre içinde zamanaşımı işlemez.
Acele haller dışında, davalara devam edilemiyeceği gibi, yeni dava da açılamaz.
;D. Sonuçları
;I. Beyana çağrı
{{madde|numara= 626}}Defteri inceleme süresi bittikten sonra her mirasçı, mahkemece bir ay içinde beyanda bulunmaya çağrılır.
Koşullar gerektirdiği takdirde sulh mahkemesi, tereke mallarına yeni değer biçilmesi, uyuşmazlıkların çözümü ve benzeri durumlar için ek süre verebilir.
;II. Beyan
{{madde|numara= 627}}Mirasçılardan her biri, tanınan süre içinde mirası reddettiğini veya resmi tasfiye istediğini ya da deftere göre veya kayıtsız şartsız kabul ettiğini beyan edebilir.
Süresi içinde herhangi bir beyanda bulunmayan mirasçı, mirası tutulan deftere göre kabul etmiş sayılır.
;III. Resmi deftere göre kabulün sonuçları
;1. Deftere yazılanlardan sorumluluk
{{madde|numara= 628}}Resmi deftere göre kabul edilen miras, mirasçıya sadece deftere yazılmış borçlarla geçer.
Bu suretle mirasın geçmesi, mirasın açıldığı tarihten başlayarak hüküm ifade eder.
Mirasçı, mirasbırakanın deftere yazılmış olan borçlarından hem tereke malları, hem kendi malvarlığı ile sorumludur.
;2. Deftere yazılmayanlardan sorumluluk
{{madde|numara= 629}}Alacaklarını süresi içinde yazdırmayan alacaklılara karşı mirasçı, kendi kişisel mallarıyla sorumlu olmadığı gibi; terekeden kendisine geçen mallarla da sorumlu tutulamaz.
Ancak, alacaklının kusuru olmadan deftere yazdıramadığı veya bildirdiği halde deftere yazılmamış alacakları için mirasçı, zenginleşmesi ölçüsünde sorumlu kalır.
Alacakları, tereke mallarıyla güvence altına alınmış olan alacaklılar deftere geçirilmemiş olsa bile bu haklarını güvenceden alabilirler.
;3. Kefalet borçlarından sorumluluk
{{madde|numara= 630}}Mirasbırakanın kefaletten doğan borçları defterde ayrı bir yere yazılır ve mirasçılar, mirası kayıtsız ve şartsız kabul etmiş olsalar bile, bu borçlardan terekenin iflas hükümlerine göre tasfiyesi halinde kefalet sebebiyle alacaklı olanlara ne düşecek idiyse ancak o miktarla sorumlu olurlar.
;E. Mirasın devlete geçmesi hali
{{madde|numara= 631}}Mirasın Devlete geçmesi halinde sulh mahkemesi, resen yukarıdaki usuller uyarınca terekenin resmi defterini düzenler.
Devlet, deftere yazılan borçlardan sadece miras yoluyla edindiği değerler ölçüsünde sorumludur.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Resmi Tasfiye</center> ===
;A. Koşulları
;I. Mirasçıların istemi ile
{{madde|numara= 632}}Her mirasçı, mirası ret veya resmi deftere göre kabul edeceği yerde terekenin resmi tasfiyesini isteyebilir.
Bu istem, birlikte mirasçı olanlardan birinin mirası kabul etmesi halinde dikkate alınmaz.
Resmi tasfiye halinde mirasçılar, terekenin borçlarından sorumlu olmazlar.
;II. Mirasbırakanın alacaklılarının istemi ile
{{madde|numara= 633}}Mirasbırakanın alacaklarını elde edemeyeceklerinden inandırıcı sebeplerle kuşku duyan alacaklıları, istedikleri halde alacakları ödenmediği veya kendilerine güvence verilmediği takdirde, mirasbırakanın ölümünden ya da vasiyetnamenin açılmasından başlayarak üç ay içinde, terekenin resmi tasfiyesini isteyebilirler.
Aynı koşulların varlığı halinde vasiyet alacaklıları da, haklarının korunması için gerekli önlemlerin alınmasını isteyebilirler.
;B. Usul
;I. Yönetim
{{madde|numara= 634}}Resmi tasfiye, sulh mahkemesince veya atayacağı bir ya da birkaç tasfiye memuru tarafından yapılır.
Resmi tasfiyeye terekenin defterinin düzenlenmesiyle başlanır ve aynı zamanda yapılacak ilanla mirasbırakanın alacaklılarından ve borçlularından, belirtilen süre içinde alacaklarını ve borçlarını bildirmeleri istenir.
Terekenin daha önce resmi defteri düzenlenmiş ise resmi tasfiye bu deftere göre yapılır.
Tasfiye memuru, göreviyle ilgili işlerini sulh mahkemesinin gözetim ve denetimi altında yürütür. Mirasçılar ve tereke alacaklıları, sulh mahkemesine, tasfiye memuru tarafından yapılan veya tasarlanan işlemlerden dolayı bunu öğrendikleri tarihten başlayarak yedi gün içinde yazılı olarak şikayette bulunabilirler.
;II. Olağan usul ile tasfiye
{{madde|numara= 635}}Resmi tasfiye, mirasbırakanın yürüyen işlerinin tamamlanmasını, borçlarının yerine getirilmesini, alacaklarının tahsilini, vasiyet borçlarının terekenin olanağı ölçüsünde yerine getirilmesini, zorunlu olduğu takdirde mirasbırakanın haklarının ve borçlarının mahkemece tespitini ve mallarının paraya çevrilmesini kapsar.
Tasfiye memuru, tereke ile ilgili dava, takip ve idari işlemler hakkında mirasçılara bilgi vermekle yükümlüdür.
Terekedeki taşınmazlar, açık artırma veya bütün mirasçıların kabulü halinde pazarlık yoluyla satılır.
Mirasçılar, tasfiye devam ederken tasfiye için gerekli olmayan tereke mallarının ve paranın kısmen veya tamamen kendilerine verilmesini isteyebilirler.
;III. İflas usulü ile tasfiye
{{madde|numara= 636}}Mevcudu borçlarını ödemeye yetmeyen terekenin tasfiyesi, sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre yapılır.
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Miras Sebebiyle İstihkak Davası</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara= 637}}Yasal veya atanmış mirasçı, terekeyi veya bazı tereke mallarını elinde bulunduran kimseye karşı mirasçılıktaki üstün hakkını ileri sürerek miras sebebiyle istihkak davası açabilir.
Bu davada hakim, mirasçılık sıfatıyla ilgili uyuşmazlıkları da çözer.
Hakim, davacının istemi üzerine hakkın korunması için davalının güvence göstermesi veya tapu kütüğüne şerh verilmesi gibi gerekli her türlü önlemi alır.
;B. Hükümleri
{{madde|numara= 638}}Miras sebebiyle istihkak davasının kabulü halinde, tereke veya terekeye dahil mal, davacıya zilyetliğe ilişkin hükümler uyarınca verilir.
Miras sebebiyle istihkak davasında davalı, tereke malını zamanaşımı yoluyla kazandığını ileri süremez.
;C. Zamanaşımı
{{madde|numara= 639}}Miras sebebiyle istihkak davası, davacının kendisinin mirasçı olduğunu ve iyiniyetli davalının terekeyi veya tereke malını elinde bulundurduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl ve her halde mirasbırakanın ölümünün veya vasiyetnamenin açılmasının üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
İyiniyetli olmayanlara karşı zamanaşımı süresi yirmi yıldır.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Mirasın Paylaşılması</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Paylaşımdan Önce Miras Ortaklığı</center> ===
;A. Mirasın geçmesinin sonucu
;I. Miras ortaklığı
{{madde|numara= 640}}Birden çok mirasçı bulunması halinde, mirasın geçmesiyle birlikte paylaşmaya kadar, mirasçılar arasında terekedeki bütün hak ve borçları kapsayan bir ortaklık meydana gelir.
Mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olurlar ve sözleşme veya kanundan doğan temsil ya da yönetim yetkisi saklı kalmak üzere, terekeye ait bütün haklar üzerinde birlikte tasarruf ederler.
Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh mahkemesi, miras ortaklığına paylaşmaya kadar bir temsilci atayabilir.
Mirasçılardan her biri, terekedeki hakların korunmasını isteyebilir. Sağlanan korumadan mirasçıların hepsi yararlanır.
Bir mirasçı ödemeden aciz halinde ise, mirasın açılması üzerine diğer mirasçılar, haklarının korunması için gerekli önlemlerin gecikmeksizin alınmasını sulh mahkemesinden isteyebilirler.
;II. Mirasçıların sorumluluğu
{{madde|numara= 641}}Mirasçılar, tereke borçlarından müteselsilen sorumludurlar.
Ana ve baba veya büyük ana ve büyük baba ile birlikte yaşayan ve emeklerini veya gelirlerini aileye özgüleyen ergin çocuklar ile torunlara verilecek uygun miktardaki tazminat, bu yüzden terekenin borç ödemeden acze düşmemesi kaydıyla tereke borcu sayılır.
;B. Paylaşmayı isteme hakkı
{{madde|numara= 642}}Mirasçılardan her biri, sözleşme veya kanun gereğince ortaklığı sürdürmekle yükümlü olmadıkça, her zaman mirasın paylaşılmasını isteyebilir.
Her mirasçı, terekedeki belirli malların aynen, olanak yoksa satış yoluyla paylaştırılmasına karar verilmesini sulh mahkemesinden isteyebilir. Mirasçılardan birinin istemi üzerine hakim, terekenin tamamını ve terekedeki malların her birini göz önünde tutarak, olanak varsa taşınmazlardan her birinin tamamının bir mirasçıya verilmesi suretiyle paylaştırmayı yapar. Mirasçılara verilen taşınmazların değerleri arasındaki fark para ödenmesi yoluyla giderilerek miras payları arasında denkleştirme sağlanır.
Paylaşmanın derhal yapılması, paylaşım konusu malın veya terekenin değerini önemli ölçüde azaltacaksa; sulh hakimi, mirasçılardan birinin istemi üzerine bu malın veya terekenin paylaşılmasının ertelenmesine karar verebilir.
;C. Cenin nedeniyle erteleme
{{madde|numara= 643}}Mirasın açıldığı tarihte, mirasçı olabilecek bir cenin varsa paylaşma doğumuna kadar ertelenir.
Ana muhtaç ise, doğuma kadar geçim giderlerinin terekeden sağlanmasını isteyebilir.
;D. Elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi
{{madde|numara= 644}}Bir mirasçı, terekeye dahil malların tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi isteminde bulunduğu takdirde sulh hakimi, diğer mirasçılara çağrıda bulunarak belirleyeceği süre içinde varsa itirazlarını bildirmeye davet eder.
Elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılardan biri belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde, istem konusu mal üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verilir.
Terekeye dahil diğer hakların ve alacakların paylar oranında bölünmesi hususunda da yukarıdaki hükümler uygulanır.
;E. Birlikte yaşayanların hakkı
{{madde|numara= 645}}Mirasbırakanın ölümünde onunla birlikte yaşayan ve onun tarafından bakılan kimseler, ölüm tarihinden başlayarak üç aylık bakım ve geçim giderlerinin terekeden sağlanmasını isteyebilirler.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Paylaşmanın Nasıl Yapılacağı</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 646}}Yasal mirasçılar, gerek kendi aralarında, gerek atanmış mirasçılarla birlikte mirası aynı kurallara göre paylaşırlar.
Aksine düzenleme olmadıkça mirasçılar, paylaşmanın nasıl yapılacağını serbestçe kararlaştırırlar.
Tereke mallarına zilyet olan veya mirasbırakana borçlu bulunan mirasçılar, paylaşma sırasında bu konuda eksiksiz bilgi vermekle yükümlüdürler.
;B. Paylaşma kuralları
;I. Mirasbırakanın tasarrufu
{{madde|numara= 647}}Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarrufuyla paylaşmanın nasıl yapılacağı ve payların nasıl oluşturulacağı hakkında kurallar koyabilir.
Bu kurallar, mirasbırakan tarafından kastedilmemiş olan bir eşitsizlik halinde payların denkleştirilmesi olanağı saklı kalmak kaydıyla, mirasçılar için bağlayıcıdır.
Aksini arzu ettiği tasarruftan anlaşılmadıkça, mirasbırakanın tereke malını bir mirasçıya özgülemesi, vasiyet olmayıp sadece paylaştırma kuralı sayılır.
;II. Paylaşmaya kayyımın katılması
{{madde|numara= 648}}Açılmış mirasta bir mirasçının payını devralmış veya haczettirmiş olan ya da elinde mirasçıya karşı alınmış borç ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklı, sulh hakiminden bu mirasçının yerine paylaşmaya katılmak üzere bir kayyım atanmasını isteyebilir.
;C. Paylaşmanın gerçekleşmesi
;I. Mirasçıların eşitliği
{{madde|numara= 649}}Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça mirasçılar, paylaşmada terekenin bütün malları üzerinde eşit hakka sahiptirler.
Mirasçılar, mirasbırakan ile aralarındaki ilişkiler hakkında paylaşmanın eşitliğe ve adalete uygun olması için göz önüne alınması gereken bütün bilgileri birbirlerine vermekle yükümlüdürler.
Mirasçılardan her biri, tereke borçlarının paylaşmadan önce ödenmesini veya güvenceye bağlanmasını isteyebilir.
;II. Payların oluşturulması
{{madde|numara= 650}}Mirasçılar, tereke mallarından mirasçı veya ortak kök sayısınca pay oluştururlar.
Anlaşma olmazsa, mirasçılardan her biri, payların oluşturulmasını sulh mahkemesinden isteyebilir. Payların oluşturulmasında hakim, yerel adetleri, mirasçıların kişisel durumlarını ve çoğunluğun arzusunu göz önünde bulundurur.
Payların özgülenmesi mirasçıların anlaşması uyarınca yapılır. Buna olanak bulunmazsa kur'a çekilir.
;III. Bazı malların özgülenmesi veya satılması
{{madde|numara= 651}}Değerinde önemli azalma olmadan bölünemeyen tereke malı, bütün olarak mirasçılardan birine özgülenir.
Mirasçılar bir tereke malının bölünmesi veya özgülenmesi konusunda anlaşamazlarsa, o mal satılır ve bedeli bölüştürülür.
Mirasçılardan biri istemde bulunursa satış artırma yoluyla yapılır. Mirasçılar artırmanın şekli konusunda anlaşamazlarsa sulh hakimi, artırmanın mirasçılar arasında veya herkese açık yapılmasına karar verir.
;D. Aile konutu ve ev eşyasının sağ kalan eşe özgülenmesi
{{madde|numara= 652}}Eşlerden birinin ölümü halinde tereke malları arasında ev eşyası veya eşlerin birlikte yaşadıkları konut varsa; sağ kalan eş, bunlar üzerinde kendisine miras hakkına mahsuben mülkiyet hakkı tanınmasını isteyebilir.
Haklı sebeplerin varlığı halinde, sağ kalan eşin veya mirasbırakanın diğer yasal mirasçılarından birinin istemi üzerine, mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı tanınmasına da karar verilebilir.
Mirasbırakanın bir meslek veya sanat icra ettiği ve altsoyundan birinin aynı meslek ve sanatı icra etmesi için gerekli olan bölümlerde, sağ kalan eş bu hakları kullanamaz. Tarımsal taşınmazlara ilişkin miras hukuku hükümleri saklıdır.
;E. Özellikleri olan eşya
;I. Bütünlük oluşturan veya aile belgeleri ile özel anı değeri olan eşya
{{madde|numara= 653}}Mirasçılardan birinin karşı çıkması halinde, nitelikleri veya özgülendikleri amaç gereği bir bütünlük oluşturan eşya birbirinden ayrılamaz.
Aile belgeleri ile aile için özel anı değeri olan eşya, mirasçılardan birinin karşı çıkması halinde satılamaz. Mirasçılar arasında anlaşmazlık çıkarsa sulh hakimi,yerel adetleri, adet yoksa kişisel durumları göz önünde tutarak bu eşyanın, payına mahsup edilmek veya edilmemek suretiyle mirasçılardan birine özgülenmesine ya da satılmasına karar verir.
Özel kanun hükümleri saklıdır.
;II. Mirasbırakanın mirasçılardaki alacakları
{{madde|numara= 654}}Mirasbırakanın bir mirasçıdaki alacağı, paylaşma sırasında o mirasçının payına mahsup edilir.
;III. Rehnedilmiş tereke malları
{{madde|numara= 655}}Paylaşmada kendisine mirasbırakanın borçları için rehnedilmiş bir tereke malı düşen mirasçı, o malın güvence altına aldığı borcu üstlenmiş olur.
;IV. Taşınmazlar
;1. Bölünme
{{madde|numara= 656}}Taşınmazların bölünmelerine ilişkin kanun hükümleri saklıdır.
;2. Özgülenme
;a Özgülenmeye Esas Olan Değer
{{madde|numara= 657}}Taşınmazlar, paylaşmanın yapıldığı zamandaki gerçek değerleri esas alınarak mirasçılara özgülenir.
Tarımsal taşınmazlar gelir değerine, diğer taşınmazlar sürüm değerine göre özgülenir.
;b. Değerin belirlenmesi
{{madde|numara= 658}}Mirasçılar özgülenme değeri üzerinde uyuşamazlarsa, bu değer sulh hakimi tarafından belirlenir.
;V. Tarımsal işletmeler
;1. Paylaştırma dışında bırakma
;A. Koşulları
{{madde|numara= 659}}Terekede bulunan, ekonomik bütünlüğe ve yeterli tarımsal varlığa sahip bir tarımsal işletme, işletmeye ehil mirasçılardan birinin istemde bulunması halinde bu mirasçıya gelir değeri üzerinden bölünmeksizin özgülenir.
Bir işletme, değerinde azalma olmaksızın birden çok yeterli tarımsal varlığa sahip işletmeye bölünebilecek nitelikte ise, sulh hakimi bunları, istemde bulunan ve işletmeye ehil olan birden çok mirasçıya ayrı ayrı özgüleyebilir.
İşletmenin yeterli tarımsal varlığa sahip olup olmadığı, tarım bölgeleriyle tarım türlerinin özellikleri göz önünde tutularak ilgili bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
;b. Taşınırların özgülenmesi
{{madde|numara= 660}}Mirasçı, işletme için gerekli olan araç, gereç ve hayvanların işletme için taşıdığı değer üzerinden kendisine özgülenmesini isteyebilir.
;c. Özgülenmenin hangi mirasçıya yapılacağı
{{madde|numara= 661}}Mirasçılardan birinin özgüleme istemine itiraz etmesi veya isteklilerin birden çok olması halinde, sulh hakimi, kişisel yetenek ve durumları göz önünde tutmak suretiyle işletmenin hangi mirasçıya özgüleneceğine karar verir.
İşletmeyi kendisi işletmek isteyen ve bunun için ehil olduğu anlaşılan mirasçıya özgülemede öncelik tanınır.
İşletmeye ehil olmanın belirlenmesinde, özgülenme isteyen mirasçının eşinin yetenekleri de göz önünde tutulur.
;d. Ölüme bağlı tasarruf ile düzenleme
{{madde|numara= 662}}İşletmenin kendisine özgülenmesini isteyen ve buna ehil olduğu anlaşılan mirasçının bu konudaki istem hakkı, ölüme bağlı tasarrufla ortadan kaldırılamaz.
Mirasçılıktan çıkarma ve mirastan feragat halleri saklıdır.
Birden çok mirasçıda özgülenme koşullarının bulunması halinde, kendisine özgülenme yapılacak mirasçı ölüme bağlı tasarrufla belirlenebilir.
;e. Ergin olmayan mirasçılar
{{madde|numara= 663}}Mirasçılar arasında ergin olmayan ayırt etme gücüne sahip altsoy varsa; paylaşma, bunlar ergin oluncaya kadar ertelenebilir veya mirasçılar arasında özgülemeye karar verilebilecek tarihe kadar aile malları ortaklığı kurulur.
;2. Aile malları ortaklığı
;A. İstem hakkı
{{madde|numara= 664}}Kendisine işletme özgülenen mirasçının, diğer mirasçıların payları karşılığında ödemesi gereken miktar ile daha önce işletme üzerinde kurulmuş bulunan rehinlerle güvence altına alınmış olan borçların toplamı, işletmenin gelir değerinin dörtte üçünü aşarsa, kendisine özgüleme yapılan mirasçının istemi üzerine özgülenen işletmenin paylaşılması uygun bir süre ertelenebilir.
Bu takdirde mirasçılar arasında kazanç paylı aile malları ortaklığı kurulmuş olur.
;b. Ortaklığın sona erdirilmesi
{{madde|numara= 665}}Kendisine işletme özgülenen mirasçı, aşırı borçlanma zorunda kalmaksızın diğer mirasçıların paylarının karşılığını ödeyecek duruma gelirse; mirasçılardan her biri, ortaklıktan çıktığını bildirerek payının karşılığının kendisine ödenmesini isteyebilir.
Aksi kararlaştırılmış olmadıkça, kendisine özgülenme yapılan mirasçı ortaklığın sona erdirilmesini her zaman isteyebilir.
;3. Diğer mirasçıların paylarının mirasçı irat senediyle karşılanması
{{madde|numara= 666}}Kendisine işletme özgülenen mirasçı paylaşmanın ertelenmesini isterse, diğer mirasçılardan her biri, kazanç paylı ortaklığa girme yerine, payının tarımsal işletmeye ait taşınmazlarla güvence altına alınan bir alacak hakkına dönüştürülmesini isteyebilir.
Bu alacaklar karşılığı olarak mirasçılara beş yıldan önce paraya çevrilemeyen ve en fazla irat senetleri için geçerli oran üzerinden faizlendirilerek bir mirasçı irat senedi verilir.
İrat senetlerindeki yükün üst sınırına ve Devletin sorumluluğuna ilişkin kurallar mirasçı irat senetlerinde uygulanmaz.
;4. Yan sınai işletme
{{madde|numara= 667}}Tarımsal işletmeye sıkı şekilde bağlı bir yan sınai işletme bulunur ve bunlar birlikte yeterli ekonomik varlığa sahip olurlarsa, ikisi bir bütün olarak istekli olan ve ehil görülen mirasçıya özgülenir.
Bu durumda tarımsal işletme gelir değeriyle, sınai işletme sürüm değeriyle özgülenir.
Mirasçılardan birinin itiraz etmesi veya birden çok mirasçının özgülenme istemesi halinde, sulh hakimi her iki işletmenin ekonomik varlıklarını sürdürme olanaklarını ve mirasçıların kişisel durumlarını göz önünde bulundurarak yan işletmenin birlikte veya ayrı olarak özgülenmesine ya da satışına karar verir.
;5. İşletmenin satılması
{{madde|numara= 668}}Mirasçılardan hiç biri tarımsal işletmenin bir bütün olarak kendisine özgülenmesini istemez veya özgülenme istemi reddedilirse, mirasçılardan her biri işletmenin bir bütün olarak satılmasını isteyebilir.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Mirasta Denkleştirme</center> ===
;A. Mirasçılar arasında
{{madde|numara= 669}}Yasal mirasçılar, mirasbırakandan miras paylarına mahsuben elde ettikleri sağlararası karşılıksız kazandırmaları, denkleştirmeyi sağlamak için terekeye geri vermekle birbirlerine karşı yükümlüdürler.
Mirasbırakanın çeyiz veya kuruluş sermayesi vermek ya da bir malvarlığını devretmek veya borçtan kurtarmak ve benzerleri gibi karşılık almaksızın altsoyuna yapmış olduğu kazandırmalar, aksi mirasbırakan tarafından açıkça belirtilmiş olmadıkça, denkleştirmeye tabidir.
;B. Mirasçılık sıfatının kaybı halinde
{{madde|numara= 670}}Mirasın açılmasından önce veya sonra mirasçılık sıfatını kaybeden mirasçıya ait geri verme yükümlülüğü, onun yerini alan mirasçılara, miras paylarında meydana gelen artış oranında geçer.
;C. Denkleştirme şekli
;I. Geri verme veya mahsup
{{madde|numara= 671}}Geri vermekle yükümlü olan mirasçı, dilerse aldığını aynen geri verir; dilerse payından fazla olsa bile değerini miras payına mahsup ettirir.
Mirasbırakanın bu kurala aykırı tasarrufları ve mirasçıların tenkise ilişkin hakları saklıdır.
;II. Miras payını aşan kazandırmalar
{{madde|numara= 672}}Yapılan kazandırma miras payını aştığı takdirde mirasçı, mirasbırakanın bunu kendisine bırakmak istediğini ispat ederse, bu fazlalık denkleştirmeye tabi olmaz. Diğer mirasçıların tenkise ilişkin hakları saklıdır.
;III. Denkleştirme değeri
{{madde|numara= 673}}Denkleştirme, kazandırmanın denkleştirme anındaki değerine göre yapılır.
Yarar ve zarar ile gelir ve giderler hakkında mirasçılar arasında sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır.
;D. Eğitim ve öğrenim giderleri
{{madde|numara= 674}}Çocukların eğitim ve öğrenimi için yapılan giderler sebebiyle geri verme yükümlülüğü, mirasbırakanın aksini arzu ettiği ispat edilmedikçe, ancak alışılmış ölçüleri aşan kısım için mevcuttur.
Eğitim ve öğrenimini tamamlamamış olan veya sakatlıkları bulunan çocuklara, paylaşmada hakkaniyete uygun bir ödeme yapılır.
;E. Hediyeler ve evlenme giderleri
{{madde|numara= 675}}Olağan hediyeler ile evlenme sırasında yapılan geleneğe uygun giderler denkleştirmeye tabi değildir.
Altsoy hısımlarının evlenmelerinde, alışılmış ölçüler içinde yapılan çeyiz giderleri hakkında denkleştirmeye tabi tutmama arzusunun bulunduğu asıldır.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Paylaşmanın Tamamlanması Ve Sonucu</center> ===
;A. Paylaşmanın sonuçlandırılması
;I. Paylaşma sözleşmesi
{{madde|numara= 676}}Mirasçılar arasında payların oluşturulması ve fiilen alınması veya aralarında yapacakları paylaşma sözleşmesi mirasçıları bağlar.
Paylaşma sözleşmesiyle mirasçılar, tereke mallarının tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini de kabul edebilirler.
Paylaşma sözleşmesinin geçerliliği yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır.
;II. Miras payı üzerinde sözleşme
{{madde|numara= 677}}Terekenin tamamı veya bir kısmı üzerinde miras payının devri konusunda mirasçılar arasında yapılan sözleşmelerin geçerliliği yazılı şekle bağlıdır.
Bir mirasçının üçüncü kişiyle yapacağı böyle bir sözleşmenin geçerliliği, noterlikçe düzenlenmesine bağlıdır. Sözleşme bu kişiye paylaşmaya katılma yetkisi vermez; sadece paylaşma sonunda mirasçıya özgülenen payın kendisine verilmesini isteme hakkını sağlar.
;III. Mirasın açılmasından önce yapılan sözleşmeler
{{madde|numara= 678}}Mirasbırakanın katılması veya izni olmaksızın bir mirasçının henüz açılmamış bir miras hakkında diğer mirasçılar veya üçüncü bir kişi ile yapacağı sözleşmeler geçerli değildir.
Böyle bir sözleşme gereğince yerine getirilmiş olan edimlerin geri verilmesi istenebilir.
;B. Mirasçıların birbirine karşı sorumluluğu
;I. Garanti borcu
{{madde|numara= 679}}Paylaşmanın tamamlanmasından sonra mirasçılar, paylarına düşen mallar için birbirlerine karşı satım hükümlerine göre sorumludurlar.
Mirasçılar, paylaşmada her birine özgülenmiş olan alacakların varlığını birbirlerine karşı garanti ettikleri gibi; borsaya kayıtlı olan kıymetli evrak dışında, alacağın mirasçının hakkına mahsup edilen miktarı için borçlunun ödeme gücünden adi kefil gibi sorumludurlar.
Garantiye ve kefalete dayanan dava, paylaşma tarihinin veya daha sonra yerine getirilecek alacaklarda muacceliyet tarihinin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Paylaşma sözleşmesinin geçersizliği
{{madde|numara= 680}}Borçlar Kanununun geçersizliğe ilişkin genel hükümleri, paylaşma sözleşmeleri hakkında da uygulanır.
;C. Mirasçıların üçüncü kişilere karşı sorumluluğu
;I. Müteselsil sorumluluk
{{madde|numara= 681}}Mirasçılar, bölünmesine veya nakline alacaklı tarafından açık veya örtülü olarak rıza gösterilmemiş olan tereke borçlarından dolayı, paylaşmadan sonra da bütün malvarlıklarıyla müteselsilen sorumludurlar.
Paylaşmanın gerçekleştiği tarihin veya daha sonra yerine getirilecek borçlarda muacceliyet tarihinin üzerinden beş yıl geçmekle teselsül sona erer.
;II. Mirasçılara rücu
{{madde|numara= 682}}Paylaşma sözleşmesinde ödenmesi kendisine yükletilmemiş olan bir tereke borcunu veya üzerine aldığı miktardan fazlasını ödeyen mirasçı, diğer mirasçılara rücu edebilir.
Rücu hakkı, ilk önce, ödenmiş olan borcu paylaşma sözleşmesiyle üstlenmiş bulunan mirasçıya karşı kullanılır.
Diğer hallerde, aksi kararlaştırılmış olmadıkça, mirasçılardan her biri terekedeki borçları miras payı oranında ödemekle yükümlüdür.
brjeh6ty1p973gp2krbpil20v7nrs1f
175602
175597
2026-10-28T10:41:37Z
Prætor
24168
çalışma var.
175602
wikitext
text/x-wiki
{{çalışma var}}
{{eser başlığı|başlık=Türk Medeni Kanunu|bölüm='''[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku|Üçüncü Kitap<br />Miras Hukuku]]'''<br />İkinci Kısım<br />Mirasın Geçmesi|önceki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Üçüncü Kitap: Miras Hukuku/Birinci Kısım: Mirasçılar|Türk Medeni Kanunu<br />Üçüncü Kitap<br />Birinci Kısım<br />Mirasçılar]]|sonraki=[[4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu/Dördüncü Kitap: Eşya Hukuku|Türk Medeni Kanunu<br />Dördüncü Kitap<br />Eşya Hukuku]]|esersahibi=|notlar=}}
== <center>Birinci Bölüm:<br /> Mirasın Açılması</center> ==
;A. Açılma ve değerlendirme anı
{{madde|numara= 575}}Miras, mirasbırakanın ölümüyle açılır. Mirasbırakanın sağlığında yapmış olduğu mirasla ilgili kazandırmalar ve paylaştırmalar, terekenin ölüm anındaki durumuna göre değerlendirilir.
;B. Açılma yeri ve yetkili mahkeme
{{madde|numara= 576}}Miras, malvarlığının tamamı için mirasbırakanın yerleşim yerinde açılır.
Mirasbırakanın tasarruflarının iptali veya tenkisi, mirasın paylaştırılması ve miras sebebiyle istihkak davaları bu yerleşim yeri mahkemesinde görülür.
;C. Açılmanın hükümleri
;I. Mirasa ehliyet
;1.Hak ehliyeti
{{madde|numara= 577}}Bu Kanuna göre mirasa ehil olmayanlar dışındaki herkes mirasçı olabileceği gibi, vasiyet alacaklısı da olabilir.
Tüzel kişiliği bulunmayan bir topluluğa belli bir amaç için yapılan kazandırmaları, o topluluk içindeki kişiler, mirasbırakan tarafından belirlenen bu amacı gerçekleştirme kaydıyla birlikte edinmiş olurlar; amacın bu yolla gerçekleştirilmesine olanak yoksa, yapılan kazandırma vakıf kurma sayılır.
;2. Mirastan yoksunluk
;a. Sebepleri
{{madde|numara= 578}}Aşağıdaki kimseler, mirasçı olamayacakları gibi; ölüme bağlı tasarrufla herhangi bir hak da edinemezler:
1. Mirasbırakanı kasten ve hukuka aykırı olarak öldüren veya öldürmeye teşebbüs edenler,
2. Mirasbırakanı kasten ve hukuka aykırı olarak sürekli şekilde ölüme bağlı tasarruf yapamayacak duruma getirenler,
3. Mirasbırakanın ölüme bağlı bir tasarruf yapmasını veya böyle bir tasarruftan dönmesini aldatma, zorlama veya korkutma yoluyla sağlayanlar ve engelleyenler,
4. Mirasbırakanın artık yeniden yapamayacağı bir durumda ve zamanda ölüme bağlı bir tasarrufu kasten ve hukuka aykırı olarak ortadan kaldıranlar veya bozanlar.
Mirastan yoksunluk, mirasbırakanın affıyla ortadan kalkar.
;b. Altsoya etkisi
{{madde|numara= 579}}Mirastan yoksunluk, yalnız yoksun olanı etkiler.
Mirastan yoksun olanın altsoyu, mirasbırakandan önce ölen kimsenin altsoyu gibi mirasçı olur.
;II. Sağ olmak
;1. Mirasçı olarak
{{madde|numara= 580}}Mirasçı olabilmek için mirasbırakanın ölümü anında mirasa ehil olarak sağ olmak şarttır.
Mirasın açıldığı anda sağ olan mirasçı sonradan ölürse, onun miras hakkı kendi mirasçılarına kalır.
;2. Vasiyet alacaklısı olarak
{{madde|numara= 581}}Vasiyet alacaklısı olabilmek için mirasbırakanın ölümü anında mirasa ehil olarak sağ olmak şarttır.
Vasiyet alacaklısı mirasbırakandan önce ölmüş ise, tasarruftan aksi anlaşılmadıkça, vasiyeti yerine getirme yükümlülüğü, vasiyet yükümlüsünün yararına ortadan kalkar.
;3. Cenin
{{madde|numara= 582}}Cenin, sağ doğmak koşuluyla mirasçı olur.
Ölü doğan çocuk mirasçı olamaz.
;4. İleride doğacak çocuk
{{madde|numara= 583}}Mirasın açıldığı anda henüz var olmayan bir kimseye artmirasçı veya art vasiyet alacaklısı olarak, tereke veya tereke malı bırakılabilir.
Mirasbırakan tarafından önmirasçı atanmamışsa, yasal mirasçı, önmirasçı sayılır.
;D. Gaiplik
;I. Gaibin mirası
;1. Güvence karşılığı teslim
{{madde|numara= 584}}Hakkında gaiplik kararı verilmiş bir kimsenin mirasçıları veya mirasında hak sahibi olan kişiler, tereke malları kendilerine teslim edilmeden önce bu malları ileride ortaya çıkabilecek üstün hak sahiplerine veya gaibin kendisine geri vereceklerine ilişkin güvence göstermek zorundadırlar.
Bu güvence, ölüm tehlikesi içinde kaybolma durumunda beş yıl, uzun zamandan beri haber alınamama durumunda onbeş yıl ve her halde en çok gaibin yüz yaşına varmasına kadar geçecek süre için gösterilir.
Beş yıl, tereke mallarının tesliminden; onbeş yıl, son haber tarihinden başlayarak hesaplanır.
;2. Geri verme
{{madde|numara= 585}}Gaip ortaya çıkarsa veya üstün hak sahibi olduklarını ileri sürenler bu sıfatlarını ispat ederlerse, tereke mallarını teslim almış olanlar, aldıkları malları zilyetlik kuralları uyarınca geri vermekle yükümlüdürler.
İyiniyetli olanların üstün hak sahiplerine geri verme yükümlülükleri, miras sebebiyle istihkak davasına ilişkin zamanaşımı süresine tabidir.
;II. Gaibe düşen miras
{{madde|numara= 586}}Ortada bulunmayan ve mirasın açıldığı anda sağ olup olmadığı ispat edilemeyen mirasçının miras payı resmen yönetilir.
Mirasın açıldığı anda ortada bulunmayanın sağ olmaması halinde onun miras payı kendilerine kalacak olanlar, gaipliğe ilişkin sürelere ve usule uyarak o kimsenin gaipliğine karar verilmesini ve miras payının kendilerine teslimini isteyebilirler.
Miras payının teslimi, gaipliğine karar verilen kimsenin mirasının mirasçılara teslimine ilişkin kurallara tabidir.
;III. Gaibin hem mirasbırakan, hem mirasçı olması
{{madde|numara= 587}}Gaibin mirasçıları tereke mallarını teslim aldıktan sonra gaibe bir miras düşerse, ona düşen miras payı gaiplik sebebiyle kendilerine kalacak olanlar, ayrıca bir gaiplik kararı almak zorunda kalmaksızın bu miras payının teslimini isteyebilirler.
Gaibe düşen miras payını teslim alanların elde ettikleri gaiplik kararına aynı şekilde gaibin mirasçıları da dayanabilirler.
;IV. Hazinenin istemi
{{madde|numara= 588}}Sağ olup olmadığı bilinmeyen bir kimsenin malvarlığı veya ona düşen miras payı on yıl resmen yönetilirse ya da malvarlığı böyle yönetilenin yüz yaşını dolduracağı süre geçerse, Hazinenin istemi üzerine o kimsenin gaipliğine karar verilir.
Gaiplik kararı verilebilmesi için gerekli ilan süresinde hiçbir hak sahibi ortaya çıkmazsa, aksine hüküm bulunmadıkça, gaibin mirası Devlete geçer.
Devlet, gaibe veya üstün hak sahiplerine karşı, aynen gaibin mirasını teslim alanlar gibi geri vermekle yükümlüdür.
== <center>İkinci Bölüm:<br /> Mirasın Geçmesinin Sonuçları</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Koruma Önlemleri</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 589}}Mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hakimi, istem üzerine veya resen tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine geçmesini sağlamak üzere gerekli olan bütün önlemleri alır.
Bu önlemler, özellikle kanunda belirtilen hallerde terekede bulunan mal ve hakların yazımına, terekenin mühürlenmesine, terekenin resmen yönetilmesine ve vasiyetnamelerin açılmasına ilişkindir.
Önlemlerle ilgili giderler, ileride terekeden alınmak üzere, başvuran kişi tarafından; önleme hakimin resen karar verdiği hallerde Devlet tarafından karşılanır.
Mirasbırakan, yerleşim yerinden başka bir yerde ölmüş ise, o yerin sulh hakimi bu ölümü yerleşim yeri sulh hakimine gecikmeksizin bildirir ve mirasbırakanın ölüm yerinde bulunan mallarının korunması için gerekli önlemleri alarak bununla ilgili dosyayı ve varsa vasiyetnameyi yerleşim yeri sulh hakimine gönderir.
;B. Defter tutma
{{madde|numara= 590}}Aşağıdaki sebeplerden birinin gerçekleşmesi halinde sulh hakimi terekenin defterinin tutulmasına karar verir:
1. Mirasçılar arasında vesayet altına alınmış olan veya alınması gereken kimse varsa,
2. Mirasçılardan biri uzun süreden beri bulunamıyorsa ve temsilcisi de yoksa,
3. Mirasçılardan veya ilgililerden biri, ölüm tarihinden başlayarak bir ay içinde istemde bulunursa,
Defter tutma işlemi gecikmeksizin tamamlanır.
;C. Mühürleme
{{madde|numara= 591}}Yazımı yapılan tereke mallarından gerekenler mühürlenir. Mühürlenmeyen mallar için uygun koruma önlemi alınır. Mühür altına alma yazımdan önce de yapılabilir.
Tereke mühürlenirken mirasbırakanla birlikte oturanların ihtiyaçları için gerekli eşya bir tutanakla tespit edilip güvenilir kişi olarak kendilerine bırakılır; taşınmazların onların oturmaları için zorunlu olan bölümleri, mühürlemenin dışında tutulur.
Alacaklıların istemi üzerine yapılan mühürleme, güvence altına alınan miktarla sınırlıdır. Alacaklıya güvence gösterildiği takdirde mühürleme yapılmaz, yapılmışsa kaldırılır.
;D. Terekenin resmen yönetilmesi
;I. Genel olarak
{{madde|numara= 592}}Aşağıdaki hallerde sulh hakimi resen mirasın resmen yönetilmesine karar verir:
1. Mirasçılardan birinin uzun süreden beri bulunamaması ve temsilci de bırakmaması halinde menfaati gerektiriyorsa,
2. Mirasta hak sahibi olduğunu ileri sürenlerden hiçbiri mirasçılık sıfatını yeterince ispatlayamazsa veya bir mirasçı bulunup bulunmadığı şüpheli olursa,
3. Mirasçıların tamamı bilinmiyorsa,
4. Kanunda özel olarak öngörülmüşse.
Mirasbırakan terekenin tamamı üzerinde yetkili olmak üzere vasiyeti yerine getirme görevlisi atamış ise, önemli bir engel bulunmadıkça terekenin yönetimi ona verilir.
Mirasbırakan velayet veya vesayet altında idiyse; veli veya vasi bir sakınca olmadıkça terekenin yönetimiyle görevlendirilir.
Sulh hakimi, terekeyi yönetmekle görevlendirilen kimseye, istemi halinde terekeden karşılanmak üzere uygun bir ücret ödenmesine karar verir.
;II. Görev, temsil ve sorumluluk
{{madde|numara= 593}}Terekeyi resmen yöneten sulh hakimi veya onun yönetimle görevlendirdiği kimse, resmen yönetme sebeplerinin ortadan kalkmasına ya da paylaştırmaya kadar, terekeyi hak sahiplerinin haklarının kaybına meydan vermeyecek biçimde iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek ve özellikle aşağıda yazılı işleri görmekle yükümlüdür:
1. Henüz yapılmamışsa, terekenin yazımı,
2. Gereken koruma önlemlerinin alınması,
3. Mirasçıların menfaatlerine veya iyi bir yönetimin gereklerine uygun düştüğü takdirde terekedeki malların satılması,
4. Mirasbırakanın alacaklarının tahsili ve borçlarının ödenmesi,
5. Mirasçıların yasal haklarını zedelemediği anlaşılan vasiyetlerin, sulh hakiminin izni ve asliye hakiminin onayı ile yerine getirilmesi,
6. Terekeye ait paraların faiz getirmek üzere tüzükte belirtilen bir bankaya yatırılması veya bu paralarla Devlet tahvili alınması ve yeterli güvencesi bulunmayan yatırımların güvenceli yatırımlara dönüştürülmesi,
7. Terekede ticarethane, imalathane veya başka bir işletme varsa, bunların olduğu gibi sürdürülmesi; sürdürmede yarar yoksa, tasfiyesi için gerekli önlemlerin alınması.
Tereke yöneticisi, görevine giren hususlarda miras ortaklığının temsilcisi olup, ortaklık aleyhine açılan davalarda ve yapılan icra takiplerinde ortaklığı temsil eder ve gereken hallerde ortaklık adına dava açmaya, icra takibinde bulunmaya, davadan feragate, kabule, sulh olmaya ve tahkime yetkilidir; davaları ve takipleri mirasçılara ihbar eder.
Terekenin resmen yönetilmesinde, sulh hakimi ile yöneticinin işlemleri konusunda, niteliklerine uygun olduğu ölçüde, vesayete ilişkin hükümler uygulanır.
;III. Mirasçıların bilinmemesi
{{madde|numara= 594}}Mirasbırakanın mirasçısı bulunup bulunmadığı veya mirasçıların tamamı bilinmiyorsa, sulh hakimi uygun araçlarla ve bir ay ara ile iki defa ilan yapıp hak sahiplerini son ilandan başlayarak en geç bir yıl içinde mirasçılık sıfatlarını bildirmeye çağırır.
İlan süresinde kimse başvurmazsa ve sulh hakimi de hiçbir mirasçı tespit edememişse, miras sebebiyle istihkak davası açma hakkı saklı kalmak üzere miras Devlete geçer.
;E. Vasiyetname ile ilgili işlemler
;I. Teslim görevi ve alınacak önlemler
{{madde|numara= 595}}Mirasbırakanın ölümünden sonra ele geçen vasiyetnamesinin, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın hemen sulh hakimine teslim edilmesi zorunludur.
Vasiyetnameyi düzenleyen veya muhafaza eden görevli ya da mirasbırakanın arzusu üzerine saklayan veya başka surette ele geçiren ya da ölenin eşyası arasında bulan kimse, ölümü öğrenir öğrenmez teslim görevini yerine getirmekle yükümlüdür; aksi takdirde bu yüzden doğacak zarardan sorumludur.
Sulh hakimi, teslim edilen vasiyetnameyi derhal inceler, gerekli koruma önlemlerini alır; olanak varsa ilgilileri dinleyerek terekenin yasal mirasçılara geçici olarak teslimine veya resmen yönetilmesine karar verir.
;II. Vasiyetnamenin açılması
{{madde|numara= 596}}Vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın tesliminden başlayarak bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hakimi tarafından açılır ve ilgililere okunur.
Bilinen mirasçılar ve diğer ilgililer vasiyetnamenin açılması sırasında diledikleri takdirde hazır bulunmak üzere çağrılır.
Mirasbırakanın sonradan ortaya çıkan vasiyetnameleri için de aynı işlemler yapılır.
;III. İlgililere tebliğ
{{madde|numara= 597}}Mirasta hak sahibi olanların her birine gideri terekeye ait olmak üzere, vasiyetnamenin kendilerine ilişkin kısımlarının onaylı bir örneği hakim tarafından tebliğ edilir.
Nerede olduğu bilinmeyenlere vasiyetnamenin kendilerine ilişkin kısımları ilan yolu ile tebliğ olunur.
;IV. Mirasçılık belgesi
{{madde|numara= 598}}Başvurusu üzerine yasal mirasçı oldukları belirlenenlere, sulh mahkemesince mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belge verilir.
Mirasçı atamaya veya vasiyete ilişkin ölüme bağlı tasarrufa mirasçılar veya başka vasiyet alacaklıları tarafından kendilerine bildirilmesinden başlayarak bir ay içinde itiraz edilmedikçe, lehine tasarrufta bulunulan kimseye, sulh mahkemesince atanmış mirasçı veya vasiyet alacaklısı olduğunu gösteren bir belge verilir.
Mirasçılık belgesinin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir.
Ölüme bağlı tasarrufun iptaline ilişkin dava hakkı saklıdır.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Mirasın Kazanılması</center> ===
;A. Kazanma
;I. Mirasçılar tarafından
{{madde|numara= 599}}Mirasçılar, mirasbırakanın ölümü ile mirası bir bütün olarak, kanun gereğince kazanırlar.
Kanunda öngörülen ayrık durumlar saklı kalmak üzere mirasçılar, mirasbırakanın ayni haklarını, alacaklarını, diğer malvarlığı haklarını, taşınır ve taşınmazlar üzerindeki zilyetliklerini doğrudan doğruya kazanırlar ve mirasbırakanın borçlarından kişisel olarak sorumlu olurlar.
Atanmış mirasçılar da mirası, mirasbırakanın ölümü ile kazanırlar. Yasal mirasçılar, atanmış mirasçılara düşen mirası onlara zilyetlik hükümleri uyarınca teslim etmekle yükümlüdürler.
;II. Vasiyet alacaklıları tarafından
;1. İstem
{{madde|numara= 600}}Vasiyet alacaklısı, vasiyeti yerine getirme görevlisi varsa ona; yoksa yasal veya atanmış mirasçılara karşı kişisel bir istem hakkına sahip olur.
Bu alacak, tasarruftan aksi anlaşılmıyorsa vasiyet yükümlüsünün mirası kabul etmesi veya ret hakkının düşmesiyle muaccel olur.
Vasiyet alacaklısı, yükümlülüğünü yerine getirmeyen vasiyet yükümlüsüne karşı, vasiyet edilen malın teslimini veya hakkın devrini; vasiyet konusu bir davranış ise, bunun yerine getirilmemesinden doğan zararın giderilmesini dava edebilir.
;2. Özel durumlar
{{madde|numara= 601}}Kendisine bir intifa hakkı veya bir irat hakkı ya da belli aralıklarla tekrarlanan diğer bir edim vasiyet edilen kimsenin istem hakkı, tasarrufta başka bir esas öngörülmüş olmadıkça, eşya hukuku ve borçlar hukuku kurallarına tabidir.
Kendisine mirasbırakanın ölümünde ödenecek bir sigorta alacağı vasiyet edilen kimse, sigorta sözleşmesinden doğan istem hakkını sigortacıya karşı doğrudan doğruya kullanabilir.
;3. Zamanaşımı
{{madde|numara= 602}}Vasiyet alacaklısının dava hakkı, ölüme bağlı kazandırmayı öğrenmesinin veya vasiyet borcu daha sonra muaccel olacaksa muaccel olma tarihinin üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;III. Alacaklıların durumu
{{madde|numara= 603}}Mirasbırakanın alacaklılarının hakları, vasiyet alacaklılarının haklarından, vasiyet alacaklılarının hakları da mirasçıların alacaklılarının haklarından önce gelir.
Mirası kayıtsız şartsız kabul eden mirasçıların alacaklıları ile mirasbırakanın alacaklıları aynı haklara sahiptirler.
;IV. Tenkis ve geri isteme
{{madde|numara= 604}}Mirasçılar, vasiyet yükümlülüğünü yerine getirdikten sonra mirasbırakanın daha önce bilmedikleri borçlarını öderlerse, vasiyet alacaklısından vasiyetin tenkisini isteyebilecekleri oranda verileni geri isteme hakkına sahiptirler.
Vasiyet alacaklısı, ancak geri isteme zamanında var olan zenginleşmesi ölçüsünde sorumlu tutulabilir.
;B. Ret
;I. Ret beyanı
;1. Ret hakkı
{{madde|numara= 605}}Yasal ve atanmış mirasçılar mirası reddedebilirler.
Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır.
;2. Süre
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 606}}Miras, üç ay içinde reddolunabilir.
Bu süre, yasal mirasçılar için mirasçı olduklarını daha sonra öğrendikleri ispat edilmedikçe mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri; vasiyetname ile atanmış mirasçılar için mirasbırakanın tasarrufunun kendilerine resmen bildirildiği tarihten işlemeye başlar.
;b. Terekenin yazımında
{{madde|numara= 607}}Koruma önlemi olarak terekenin yazımı halinde mirası ret süresi, yasal ve atanmış mirasçılar için yazım işleminin sona erdiğinin sulh hakimi tarafından kendilerine bildirilmesiyle başlar.
;3. Ret hakkının geçmesi
{{madde|numara= 608}}Mirası reddetmeden ölen mirasçının ret hakkı kendi mirasçılarına geçer.
Bu mirasçılar için ret süresi, kendilerinin mirasbırakanına mirasın geçtiğini öğrendikleri tarihten başlar. Ancak bu süre, kendilerinin mirasbırakanından geçen mirasın reddi için mirasçıya tanınan süre dolmadıkça sona ermez.
Ret sonucunda miras daha önce mirasçı olmayanlara geçerse; bunlar için ret süresi, önceki mirasçılar tarafından mirasın reddedildiğini öğrendikleri tarihten işlemeye başlar.
;4. Reddin şekli
{{madde|numara= 609}}Mirasın reddi, mirasçılar tarafından sulh mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla yapılır.
Reddin kayıtsız ve şartsız olması gerekir.
Sulh hakimi, sözlü veya yazılı ret beyanını bir tutanakla tespit eder.
Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.
Tutanağın ve kütüğün nasıl tutulacağı tüzükle düzenlenir.
;II. Ret hakkının düşmesi
{{madde|numara= 610}}Yasal süre içinde mirası reddetmeyen mirasçı, mirası kayıtsız şartsız kazanmış olur.
Ret süresi sona ermeden mirasçı olarak tereke işlemlerine karışan, terekenin olağan yönetimi niteliğinde olmayan veya mirasbırakanın işlerinin yürütülmesi için gerekli olanın dışında işler yapan ya da tereke mallarını gizleyen veya kendisine maleden mirasçı, mirası reddedemez.
Zamanaşımı veya hak düşümü sürelerinin dolmasına engel olmak için dava açılması ve cebri icra takibi yapılması, ret hakkını ortadan kaldırmaz.
;III. Mirasçılardan biri tarafından ret
{{madde|numara= 611}}Yasal mirasçılardan biri mirası reddederse onun payı, miras açıldığı zaman kendisi sağ değilmiş gibi, hak sahiplerine geçer.
Mirası reddeden atanmış mirasçının payı, mirasbırakanın ölüme bağlı tasarrufundan arzusunun başka türlü olduğu anlaşılmadıkça, mirasbırakanın en yakın yasal mirasçılarına kalır.
;IV. En yakın mirasçıların tamamı tarafından ret
;1. Genel olarak
{{madde|numara= 612}}En yakın yasal mirasçıların tamamı tarafından reddolunan miras, sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilir.
Tasfiye sonunda arta kalan değerler, mirası reddetmemişler gibi hak sahiplerine verilir.
;2. Mirasın sağ kalan eşe geçmesi
{{madde|numara= 613}}Altsoyun tamamının mirası reddetmesi halinde, bunların payı sağ kalan eşe geçer.
;3. Sonra gelen mirasçılar yararına ret
{{madde|numara= 614}}Mirasçılar, mirası reddederken, kendilerinden sonra gelen mirasçılardan mirası kabul edip etmeyeceklerinin sorulmasını tasfiyeden önce isteyebilirler.
Bu takdirde ret, sulh hakimi tarafından daha sonra gelen mirasçılara bildirilir; bunlar bir ay içinde mirası kabul etmezlerse reddetmiş sayılırlar.
Bunun üzerine miras, iflas hükümlerine göre tasfiye edilir ve tasfiye sonunda arta kalan değerler, önce gelen mirasçılara verilir.
;V. Ret süresinin uzatılması
{{madde|numara= 615}}Önemli sebeplerin varlığı halinde sulh hakimi, yasal ve atanmış mirasçılara tanınmış olan ret süresini uzatabilir veya yeni bir süre tanıyabilir.
;VI. Vasiyetin reddi
{{madde|numara= 616}}Vasiyet alacaklısının vasiyeti reddetmesi halinde, mirasbırakanın arzusunun başka türlü olduğu tasarruftan anlaşılmadıkça, bu redden vasiyet yükümlüsü yararlanır.
;VII. Mirasçıların alacaklılarının korunması
{{madde|numara= 617}}Malvarlığı borcuna yetmeyen mirasçı, alacaklılarına zarar vermek amacıyla mirası reddederse; alacaklıları veya iflas idaresi, kendilerine yeterli bir güvence verilmediği takdirde, ret tarihinden başlayarak altı ay içinde reddin iptali hakkında dava açabilirler.
Reddin iptaline karar verilirse, miras resmen tasfiye edilir.
Bu suretle tasfiye edilen mirastan reddeden mirasçının payına bir şey düşerse bundan, önce itiraz eden alacaklıların, daha sonra diğer alacaklıların alacakları ödenir. Arta kalan değerler ise, ret geçerli olsa idi bundan yararlanacak olan mirasçılara verilir.
;VIII. Ret halinde sorumluluk
{{madde|numara= 618}}Ödemeden aciz bir mirasbırakanın mirasını reddeden mirasçılar, onun alacaklılarına karşı, ölümünden önceki beş yıl içinde ondan almış oldukları ve mirasın paylaşılmasında geri vermekle yükümlü olacakları değer ölçüsünde sorumlu olurlar.
Olağan eğitim ve öğrenim giderleriyle adet üzere verilen çeyiz, bu sorumluluğun dışındadır.
İyiniyetli mirasçılar, ancak geri verme zamanındaki zenginleşmeleri ölçüsünde sorumlu olurlar.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Resmi Defter Tutma</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara= 619}}Mirası reddetmeye hakkı olan her mirasçı, terekenin resmi defterinin tutulmasını isteyebilir.
Defter tutma, mirasın reddine ilişkin usule uyulmak suretiyle, bir ay içinde sulh hakiminden istenir.
Mirasçılardan birinin defter tutma istemi, diğerleri hakkında da etkili olur.
;B. Usul
;I. Deftere geçirme
{{madde|numara= 620}}Resmi defter, sulh mahkemesi tarafından düzenlenir; bu deftere terekeye ait aktif ve pasifler takdir edilen değerleriyle yazılır.
Mirasbırakanın mali durumu hakkında bilgi sahibi olan herkes, sulh mahkemesi tarafından istenilen bilgiyi vermekle yükümlüdür. Haklı bir sebep olmaksızın bilgi vermeyenler veya yanlış ya da eksik bilgi verenler, bundan doğacak zararları mirasçılara, vasiyet alacaklılarına veya üçüncü kişilere tazminle yükümlüdürler.
Mirasçılar, özellikle mirasbırakanın kendilerince bilinen borçlarını sulh mahkemesine bildirmek zorundadırlar.
Resmi defterin nasıl tutulacağı tüzükle düzenlenir.
;II. İlan yoluyla çağrı
{{madde|numara= 621}}Sulh mahkemesi, mirasbırakanın alacaklıları ile borçlularını belli bir süre içinde alacaklarını ve borçlarını bildirmeleri için bir ay arayla iki defa yapılacak ilan yoluyla çağırır. Çağrı, kefalet sebebiyle alacaklı ve borçlu olanları da kapsar.
İlanda bildirimde bulunmamanın sonuçları hakkında alacaklıların dikkatleri çekilir.
Bildirim süresi, ikinci ilandan başlayarak en az bir aydır.
;III. Doğrudan doğruya deftere geçirme
{{madde|numara= 622}}Resmi kayıtlardan veya mirasbırakanın belgelerinden varlığı anlaşılan alacaklar ve borçlar, deftere doğrudan doğruya geçirilir.
Deftere geçirilenler, alacaklılara ve borçlulara bildirilir.
;IV. Defter tutmanın sona ermesi
{{madde|numara= 623}}İlanda belirtilen sürenin dolmasıyla defterin tutulması sona erer ve defter, bu tarihten başlayarak tanınacak en az bir aylık süre içinde ilgililerce incelenebilir.
Defter tutma giderleri terekeden ödenir. Giderler terekeden karşılanamazsa defter tutulmasını istemiş olan mirasçılardan alınır.
;C. Defter tutma sırasında mirasçıların durumu
;I. Yönetim
{{madde|numara= 624}}Defter tutma süresince ancak zorunlu yönetim işleri yapılabilir.
Miras bırakanın işlerinin yürütülmesi sulh mahkemesince kendisine bırakılan mirasçıdan diğer mirasçılar güvence göstermesini isteyebilirler.
;II. İcra takibi, dava ve zamanaşımı
{{madde|numara= 625}}Resmi defter tutulması devam ettiği sürece mirasbırakanın borçları için icra takibi yapılamaz.
Bu süre içinde zamanaşımı işlemez.
Acele haller dışında, davalara devam edilemiyeceği gibi, yeni dava da açılamaz.
;D. Sonuçları
;I. Beyana çağrı
{{madde|numara= 626}}Defteri inceleme süresi bittikten sonra her mirasçı, mahkemece bir ay içinde beyanda bulunmaya çağrılır.
Koşullar gerektirdiği takdirde sulh mahkemesi, tereke mallarına yeni değer biçilmesi, uyuşmazlıkların çözümü ve benzeri durumlar için ek süre verebilir.
;II. Beyan
{{madde|numara= 627}}Mirasçılardan her biri, tanınan süre içinde mirası reddettiğini veya resmi tasfiye istediğini ya da deftere göre veya kayıtsız şartsız kabul ettiğini beyan edebilir.
Süresi içinde herhangi bir beyanda bulunmayan mirasçı, mirası tutulan deftere göre kabul etmiş sayılır.
;III. Resmi deftere göre kabulün sonuçları
;1. Deftere yazılanlardan sorumluluk
{{madde|numara= 628}}Resmi deftere göre kabul edilen miras, mirasçıya sadece deftere yazılmış borçlarla geçer.
Bu suretle mirasın geçmesi, mirasın açıldığı tarihten başlayarak hüküm ifade eder.
Mirasçı, mirasbırakanın deftere yazılmış olan borçlarından hem tereke malları, hem kendi malvarlığı ile sorumludur.
;2. Deftere yazılmayanlardan sorumluluk
{{madde|numara= 629}}Alacaklarını süresi içinde yazdırmayan alacaklılara karşı mirasçı, kendi kişisel mallarıyla sorumlu olmadığı gibi; terekeden kendisine geçen mallarla da sorumlu tutulamaz.
Ancak, alacaklının kusuru olmadan deftere yazdıramadığı veya bildirdiği halde deftere yazılmamış alacakları için mirasçı, zenginleşmesi ölçüsünde sorumlu kalır.
Alacakları, tereke mallarıyla güvence altına alınmış olan alacaklılar deftere geçirilmemiş olsa bile bu haklarını güvenceden alabilirler.
;3. Kefalet borçlarından sorumluluk
{{madde|numara= 630}}Mirasbırakanın kefaletten doğan borçları defterde ayrı bir yere yazılır ve mirasçılar, mirası kayıtsız ve şartsız kabul etmiş olsalar bile, bu borçlardan terekenin iflas hükümlerine göre tasfiyesi halinde kefalet sebebiyle alacaklı olanlara ne düşecek idiyse ancak o miktarla sorumlu olurlar.
;E. Mirasın devlete geçmesi hali
{{madde|numara= 631}}Mirasın Devlete geçmesi halinde sulh mahkemesi, resen yukarıdaki usuller uyarınca terekenin resmi defterini düzenler.
Devlet, deftere yazılan borçlardan sadece miras yoluyla edindiği değerler ölçüsünde sorumludur.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Resmi Tasfiye</center> ===
;A. Koşulları
;I. Mirasçıların istemi ile
{{madde|numara= 632}}Her mirasçı, mirası ret veya resmi deftere göre kabul edeceği yerde terekenin resmi tasfiyesini isteyebilir.
Bu istem, birlikte mirasçı olanlardan birinin mirası kabul etmesi halinde dikkate alınmaz.
Resmi tasfiye halinde mirasçılar, terekenin borçlarından sorumlu olmazlar.
;II. Mirasbırakanın alacaklılarının istemi ile
{{madde|numara= 633}}Mirasbırakanın alacaklarını elde edemeyeceklerinden inandırıcı sebeplerle kuşku duyan alacaklıları, istedikleri halde alacakları ödenmediği veya kendilerine güvence verilmediği takdirde, mirasbırakanın ölümünden ya da vasiyetnamenin açılmasından başlayarak üç ay içinde, terekenin resmi tasfiyesini isteyebilirler.
Aynı koşulların varlığı halinde vasiyet alacaklıları da, haklarının korunması için gerekli önlemlerin alınmasını isteyebilirler.
;B. Usul
;I. Yönetim
{{madde|numara= 634}}Resmi tasfiye, sulh mahkemesince veya atayacağı bir ya da birkaç tasfiye memuru tarafından yapılır.
Resmi tasfiyeye terekenin defterinin düzenlenmesiyle başlanır ve aynı zamanda yapılacak ilanla mirasbırakanın alacaklılarından ve borçlularından, belirtilen süre içinde alacaklarını ve borçlarını bildirmeleri istenir.
Terekenin daha önce resmi defteri düzenlenmiş ise resmi tasfiye bu deftere göre yapılır.
Tasfiye memuru, göreviyle ilgili işlerini sulh mahkemesinin gözetim ve denetimi altında yürütür. Mirasçılar ve tereke alacaklıları, sulh mahkemesine, tasfiye memuru tarafından yapılan veya tasarlanan işlemlerden dolayı bunu öğrendikleri tarihten başlayarak yedi gün içinde yazılı olarak şikayette bulunabilirler.
;II. Olağan usul ile tasfiye
{{madde|numara= 635}}Resmi tasfiye, mirasbırakanın yürüyen işlerinin tamamlanmasını, borçlarının yerine getirilmesini, alacaklarının tahsilini, vasiyet borçlarının terekenin olanağı ölçüsünde yerine getirilmesini, zorunlu olduğu takdirde mirasbırakanın haklarının ve borçlarının mahkemece tespitini ve mallarının paraya çevrilmesini kapsar.
Tasfiye memuru, tereke ile ilgili dava, takip ve idari işlemler hakkında mirasçılara bilgi vermekle yükümlüdür.
Terekedeki taşınmazlar, açık artırma veya bütün mirasçıların kabulü halinde pazarlık yoluyla satılır.
Mirasçılar, tasfiye devam ederken tasfiye için gerekli olmayan tereke mallarının ve paranın kısmen veya tamamen kendilerine verilmesini isteyebilirler.
;III. İflas usulü ile tasfiye
{{madde|numara= 636}}Mevcudu borçlarını ödemeye yetmeyen terekenin tasfiyesi, sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre yapılır.
=== <center>Beşinci Ayırım:<br /> Miras Sebebiyle İstihkak Davası</center> ===
;A. Koşulları
{{madde|numara= 637}}Yasal veya atanmış mirasçı, terekeyi veya bazı tereke mallarını elinde bulunduran kimseye karşı mirasçılıktaki üstün hakkını ileri sürerek miras sebebiyle istihkak davası açabilir.
Bu davada hakim, mirasçılık sıfatıyla ilgili uyuşmazlıkları da çözer.
Hakim, davacının istemi üzerine hakkın korunması için davalının güvence göstermesi veya tapu kütüğüne şerh verilmesi gibi gerekli her türlü önlemi alır.
;B. Hükümleri
{{madde|numara= 638}}Miras sebebiyle istihkak davasının kabulü halinde, tereke veya terekeye dahil mal, davacıya zilyetliğe ilişkin hükümler uyarınca verilir.
Miras sebebiyle istihkak davasında davalı, tereke malını zamanaşımı yoluyla kazandığını ileri süremez.
;C. Zamanaşımı
{{madde|numara= 639}}Miras sebebiyle istihkak davası, davacının kendisinin mirasçı olduğunu ve iyiniyetli davalının terekeyi veya tereke malını elinde bulundurduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl ve her halde mirasbırakanın ölümünün veya vasiyetnamenin açılmasının üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
İyiniyetli olmayanlara karşı zamanaşımı süresi yirmi yıldır.
== <center>Üçüncü Bölüm:<br /> Mirasın Paylaşılması</center> ==
=== <center>Birinci Ayırım:<br /> Paylaşımdan Önce Miras Ortaklığı</center> ===
;A. Mirasın geçmesinin sonucu
;I. Miras ortaklığı
{{madde|numara= 640}}Birden çok mirasçı bulunması halinde, mirasın geçmesiyle birlikte paylaşmaya kadar, mirasçılar arasında terekedeki bütün hak ve borçları kapsayan bir ortaklık meydana gelir.
Mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olurlar ve sözleşme veya kanundan doğan temsil ya da yönetim yetkisi saklı kalmak üzere, terekeye ait bütün haklar üzerinde birlikte tasarruf ederler.
Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh mahkemesi, miras ortaklığına paylaşmaya kadar bir temsilci atayabilir.
Mirasçılardan her biri, terekedeki hakların korunmasını isteyebilir. Sağlanan korumadan mirasçıların hepsi yararlanır.
Bir mirasçı ödemeden aciz halinde ise, mirasın açılması üzerine diğer mirasçılar, haklarının korunması için gerekli önlemlerin gecikmeksizin alınmasını sulh mahkemesinden isteyebilirler.
;II. Mirasçıların sorumluluğu
{{madde|numara= 641}}Mirasçılar, tereke borçlarından müteselsilen sorumludurlar.
Ana ve baba veya büyük ana ve büyük baba ile birlikte yaşayan ve emeklerini veya gelirlerini aileye özgüleyen ergin çocuklar ile torunlara verilecek uygun miktardaki tazminat, bu yüzden terekenin borç ödemeden acze düşmemesi kaydıyla tereke borcu sayılır.
;B. Paylaşmayı isteme hakkı
{{madde|numara= 642}}Mirasçılardan her biri, sözleşme veya kanun gereğince ortaklığı sürdürmekle yükümlü olmadıkça, her zaman mirasın paylaşılmasını isteyebilir.
Her mirasçı, terekedeki belirli malların aynen, olanak yoksa satış yoluyla paylaştırılmasına karar verilmesini sulh mahkemesinden isteyebilir. Mirasçılardan birinin istemi üzerine hakim, terekenin tamamını ve terekedeki malların her birini göz önünde tutarak, olanak varsa taşınmazlardan her birinin tamamının bir mirasçıya verilmesi suretiyle paylaştırmayı yapar. Mirasçılara verilen taşınmazların değerleri arasındaki fark para ödenmesi yoluyla giderilerek miras payları arasında denkleştirme sağlanır.
Paylaşmanın derhal yapılması, paylaşım konusu malın veya terekenin değerini önemli ölçüde azaltacaksa; sulh hakimi, mirasçılardan birinin istemi üzerine bu malın veya terekenin paylaşılmasının ertelenmesine karar verebilir.
;C. Cenin nedeniyle erteleme
{{madde|numara= 643}}Mirasın açıldığı tarihte, mirasçı olabilecek bir cenin varsa paylaşma doğumuna kadar ertelenir.
Ana muhtaç ise, doğuma kadar geçim giderlerinin terekeden sağlanmasını isteyebilir.
;D. Elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi
{{madde|numara= 644}}Bir mirasçı, terekeye dahil malların tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi isteminde bulunduğu takdirde sulh hakimi, diğer mirasçılara çağrıda bulunarak belirleyeceği süre içinde varsa itirazlarını bildirmeye davet eder.
Elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılardan biri belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde, istem konusu mal üzerindeki elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verilir.
Terekeye dahil diğer hakların ve alacakların paylar oranında bölünmesi hususunda da yukarıdaki hükümler uygulanır.
;E. Birlikte yaşayanların hakkı
{{madde|numara= 645}}Mirasbırakanın ölümünde onunla birlikte yaşayan ve onun tarafından bakılan kimseler, ölüm tarihinden başlayarak üç aylık bakım ve geçim giderlerinin terekeden sağlanmasını isteyebilirler.
=== <center>İkinci Ayırım:<br /> Paylaşmanın Nasıl Yapılacağı</center> ===
;A. Genel olarak
{{madde|numara= 646}}Yasal mirasçılar, gerek kendi aralarında, gerek atanmış mirasçılarla birlikte mirası aynı kurallara göre paylaşırlar.
Aksine düzenleme olmadıkça mirasçılar, paylaşmanın nasıl yapılacağını serbestçe kararlaştırırlar.
Tereke mallarına zilyet olan veya mirasbırakana borçlu bulunan mirasçılar, paylaşma sırasında bu konuda eksiksiz bilgi vermekle yükümlüdürler.
;B. Paylaşma kuralları
;I. Mirasbırakanın tasarrufu
{{madde|numara= 647}}Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarrufuyla paylaşmanın nasıl yapılacağı ve payların nasıl oluşturulacağı hakkında kurallar koyabilir.
Bu kurallar, mirasbırakan tarafından kastedilmemiş olan bir eşitsizlik halinde payların denkleştirilmesi olanağı saklı kalmak kaydıyla, mirasçılar için bağlayıcıdır.
Aksini arzu ettiği tasarruftan anlaşılmadıkça, mirasbırakanın tereke malını bir mirasçıya özgülemesi, vasiyet olmayıp sadece paylaştırma kuralı sayılır.
;II. Paylaşmaya kayyımın katılması
{{madde|numara= 648}}Açılmış mirasta bir mirasçının payını devralmış veya haczettirmiş olan ya da elinde mirasçıya karşı alınmış borç ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklı, sulh hakiminden bu mirasçının yerine paylaşmaya katılmak üzere bir kayyım atanmasını isteyebilir.
;C. Paylaşmanın gerçekleşmesi
;I. Mirasçıların eşitliği
{{madde|numara= 649}}Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça mirasçılar, paylaşmada terekenin bütün malları üzerinde eşit hakka sahiptirler.
Mirasçılar, mirasbırakan ile aralarındaki ilişkiler hakkında paylaşmanın eşitliğe ve adalete uygun olması için göz önüne alınması gereken bütün bilgileri birbirlerine vermekle yükümlüdürler.
Mirasçılardan her biri, tereke borçlarının paylaşmadan önce ödenmesini veya güvenceye bağlanmasını isteyebilir.
;II. Payların oluşturulması
{{madde|numara= 650}}Mirasçılar, tereke mallarından mirasçı veya ortak kök sayısınca pay oluştururlar.
Anlaşma olmazsa, mirasçılardan her biri, payların oluşturulmasını sulh mahkemesinden isteyebilir. Payların oluşturulmasında hakim, yerel adetleri, mirasçıların kişisel durumlarını ve çoğunluğun arzusunu göz önünde bulundurur.
Payların özgülenmesi mirasçıların anlaşması uyarınca yapılır. Buna olanak bulunmazsa kur'a çekilir.
;III. Bazı malların özgülenmesi veya satılması
{{madde|numara= 651}}Değerinde önemli azalma olmadan bölünemeyen tereke malı, bütün olarak mirasçılardan birine özgülenir.
Mirasçılar bir tereke malının bölünmesi veya özgülenmesi konusunda anlaşamazlarsa, o mal satılır ve bedeli bölüştürülür.
Mirasçılardan biri istemde bulunursa satış artırma yoluyla yapılır. Mirasçılar artırmanın şekli konusunda anlaşamazlarsa sulh hakimi, artırmanın mirasçılar arasında veya herkese açık yapılmasına karar verir.
;D. Aile konutu ve ev eşyasının sağ kalan eşe özgülenmesi
{{madde|numara= 652}}Eşlerden birinin ölümü halinde tereke malları arasında ev eşyası veya eşlerin birlikte yaşadıkları konut varsa; sağ kalan eş, bunlar üzerinde kendisine miras hakkına mahsuben mülkiyet hakkı tanınmasını isteyebilir.
Haklı sebeplerin varlığı halinde, sağ kalan eşin veya mirasbırakanın diğer yasal mirasçılarından birinin istemi üzerine, mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı tanınmasına da karar verilebilir.
Mirasbırakanın bir meslek veya sanat icra ettiği ve altsoyundan birinin aynı meslek ve sanatı icra etmesi için gerekli olan bölümlerde, sağ kalan eş bu hakları kullanamaz. Tarımsal taşınmazlara ilişkin miras hukuku hükümleri saklıdır.
;E. Özellikleri olan eşya
;I. Bütünlük oluşturan veya aile belgeleri ile özel anı değeri olan eşya
{{madde|numara= 653}}Mirasçılardan birinin karşı çıkması halinde, nitelikleri veya özgülendikleri amaç gereği bir bütünlük oluşturan eşya birbirinden ayrılamaz.
Aile belgeleri ile aile için özel anı değeri olan eşya, mirasçılardan birinin karşı çıkması halinde satılamaz. Mirasçılar arasında anlaşmazlık çıkarsa sulh hakimi,yerel adetleri, adet yoksa kişisel durumları göz önünde tutarak bu eşyanın, payına mahsup edilmek veya edilmemek suretiyle mirasçılardan birine özgülenmesine ya da satılmasına karar verir.
Özel kanun hükümleri saklıdır.
;II. Mirasbırakanın mirasçılardaki alacakları
{{madde|numara= 654}}Mirasbırakanın bir mirasçıdaki alacağı, paylaşma sırasında o mirasçının payına mahsup edilir.
;III. Rehnedilmiş tereke malları
{{madde|numara= 655}}Paylaşmada kendisine mirasbırakanın borçları için rehnedilmiş bir tereke malı düşen mirasçı, o malın güvence altına aldığı borcu üstlenmiş olur.
;IV. Taşınmazlar
;1. Bölünme
{{madde|numara= 656}}Taşınmazların bölünmelerine ilişkin kanun hükümleri saklıdır.
;2. Özgülenme
;a Özgülenmeye Esas Olan Değer
{{madde|numara= 657}}Taşınmazlar, paylaşmanın yapıldığı zamandaki gerçek değerleri esas alınarak mirasçılara özgülenir.
Tarımsal taşınmazlar gelir değerine, diğer taşınmazlar sürüm değerine göre özgülenir.
;b. Değerin belirlenmesi
{{madde|numara= 658}}Mirasçılar özgülenme değeri üzerinde uyuşamazlarsa, bu değer sulh hakimi tarafından belirlenir.
;V. Tarımsal işletmeler
;1. Paylaştırma dışında bırakma
;A. Koşulları
{{madde|numara= 659}}Terekede bulunan, ekonomik bütünlüğe ve yeterli tarımsal varlığa sahip bir tarımsal işletme, işletmeye ehil mirasçılardan birinin istemde bulunması halinde bu mirasçıya gelir değeri üzerinden bölünmeksizin özgülenir.
Bir işletme, değerinde azalma olmaksızın birden çok yeterli tarımsal varlığa sahip işletmeye bölünebilecek nitelikte ise, sulh hakimi bunları, istemde bulunan ve işletmeye ehil olan birden çok mirasçıya ayrı ayrı özgüleyebilir.
İşletmenin yeterli tarımsal varlığa sahip olup olmadığı, tarım bölgeleriyle tarım türlerinin özellikleri göz önünde tutularak ilgili bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
;b. Taşınırların özgülenmesi
{{madde|numara= 660}}Mirasçı, işletme için gerekli olan araç, gereç ve hayvanların işletme için taşıdığı değer üzerinden kendisine özgülenmesini isteyebilir.
;c. Özgülenmenin hangi mirasçıya yapılacağı
{{madde|numara= 661}}Mirasçılardan birinin özgüleme istemine itiraz etmesi veya isteklilerin birden çok olması halinde, sulh hakimi, kişisel yetenek ve durumları göz önünde tutmak suretiyle işletmenin hangi mirasçıya özgüleneceğine karar verir.
İşletmeyi kendisi işletmek isteyen ve bunun için ehil olduğu anlaşılan mirasçıya özgülemede öncelik tanınır.
İşletmeye ehil olmanın belirlenmesinde, özgülenme isteyen mirasçının eşinin yetenekleri de göz önünde tutulur.
;d. Ölüme bağlı tasarruf ile düzenleme
{{madde|numara= 662}}İşletmenin kendisine özgülenmesini isteyen ve buna ehil olduğu anlaşılan mirasçının bu konudaki istem hakkı, ölüme bağlı tasarrufla ortadan kaldırılamaz.
Mirasçılıktan çıkarma ve mirastan feragat halleri saklıdır.
Birden çok mirasçıda özgülenme koşullarının bulunması halinde, kendisine özgülenme yapılacak mirasçı ölüme bağlı tasarrufla belirlenebilir.
;e. Ergin olmayan mirasçılar
{{madde|numara= 663}}Mirasçılar arasında ergin olmayan ayırt etme gücüne sahip altsoy varsa; paylaşma, bunlar ergin oluncaya kadar ertelenebilir veya mirasçılar arasında özgülemeye karar verilebilecek tarihe kadar aile malları ortaklığı kurulur.
;2. Aile malları ortaklığı
;A. İstem hakkı
{{madde|numara= 664}}Kendisine işletme özgülenen mirasçının, diğer mirasçıların payları karşılığında ödemesi gereken miktar ile daha önce işletme üzerinde kurulmuş bulunan rehinlerle güvence altına alınmış olan borçların toplamı, işletmenin gelir değerinin dörtte üçünü aşarsa, kendisine özgüleme yapılan mirasçının istemi üzerine özgülenen işletmenin paylaşılması uygun bir süre ertelenebilir.
Bu takdirde mirasçılar arasında kazanç paylı aile malları ortaklığı kurulmuş olur.
;b. Ortaklığın sona erdirilmesi
{{madde|numara= 665}}Kendisine işletme özgülenen mirasçı, aşırı borçlanma zorunda kalmaksızın diğer mirasçıların paylarının karşılığını ödeyecek duruma gelirse; mirasçılardan her biri, ortaklıktan çıktığını bildirerek payının karşılığının kendisine ödenmesini isteyebilir.
Aksi kararlaştırılmış olmadıkça, kendisine özgülenme yapılan mirasçı ortaklığın sona erdirilmesini her zaman isteyebilir.
;3. Diğer mirasçıların paylarının mirasçı irat senediyle karşılanması
{{madde|numara= 666}}Kendisine işletme özgülenen mirasçı paylaşmanın ertelenmesini isterse, diğer mirasçılardan her biri, kazanç paylı ortaklığa girme yerine, payının tarımsal işletmeye ait taşınmazlarla güvence altına alınan bir alacak hakkına dönüştürülmesini isteyebilir.
Bu alacaklar karşılığı olarak mirasçılara beş yıldan önce paraya çevrilemeyen ve en fazla irat senetleri için geçerli oran üzerinden faizlendirilerek bir mirasçı irat senedi verilir.
İrat senetlerindeki yükün üst sınırına ve Devletin sorumluluğuna ilişkin kurallar mirasçı irat senetlerinde uygulanmaz.
;4. Yan sınai işletme
{{madde|numara= 667}}Tarımsal işletmeye sıkı şekilde bağlı bir yan sınai işletme bulunur ve bunlar birlikte yeterli ekonomik varlığa sahip olurlarsa, ikisi bir bütün olarak istekli olan ve ehil görülen mirasçıya özgülenir.
Bu durumda tarımsal işletme gelir değeriyle, sınai işletme sürüm değeriyle özgülenir.
Mirasçılardan birinin itiraz etmesi veya birden çok mirasçının özgülenme istemesi halinde, sulh hakimi her iki işletmenin ekonomik varlıklarını sürdürme olanaklarını ve mirasçıların kişisel durumlarını göz önünde bulundurarak yan işletmenin birlikte veya ayrı olarak özgülenmesine ya da satışına karar verir.
;5. İşletmenin satılması
{{madde|numara= 668}}Mirasçılardan hiç biri tarımsal işletmenin bir bütün olarak kendisine özgülenmesini istemez veya özgülenme istemi reddedilirse, mirasçılardan her biri işletmenin bir bütün olarak satılmasını isteyebilir.
=== <center>Üçüncü Ayırım:<br /> Mirasta Denkleştirme</center> ===
;A. Mirasçılar arasında
{{madde|numara= 669}}Yasal mirasçılar, mirasbırakandan miras paylarına mahsuben elde ettikleri sağlararası karşılıksız kazandırmaları, denkleştirmeyi sağlamak için terekeye geri vermekle birbirlerine karşı yükümlüdürler.
Mirasbırakanın çeyiz veya kuruluş sermayesi vermek ya da bir malvarlığını devretmek veya borçtan kurtarmak ve benzerleri gibi karşılık almaksızın altsoyuna yapmış olduğu kazandırmalar, aksi mirasbırakan tarafından açıkça belirtilmiş olmadıkça, denkleştirmeye tabidir.
;B. Mirasçılık sıfatının kaybı halinde
{{madde|numara= 670}}Mirasın açılmasından önce veya sonra mirasçılık sıfatını kaybeden mirasçıya ait geri verme yükümlülüğü, onun yerini alan mirasçılara, miras paylarında meydana gelen artış oranında geçer.
;C. Denkleştirme şekli
;I. Geri verme veya mahsup
{{madde|numara= 671}}Geri vermekle yükümlü olan mirasçı, dilerse aldığını aynen geri verir; dilerse payından fazla olsa bile değerini miras payına mahsup ettirir.
Mirasbırakanın bu kurala aykırı tasarrufları ve mirasçıların tenkise ilişkin hakları saklıdır.
;II. Miras payını aşan kazandırmalar
{{madde|numara= 672}}Yapılan kazandırma miras payını aştığı takdirde mirasçı, mirasbırakanın bunu kendisine bırakmak istediğini ispat ederse, bu fazlalık denkleştirmeye tabi olmaz. Diğer mirasçıların tenkise ilişkin hakları saklıdır.
;III. Denkleştirme değeri
{{madde|numara= 673}}Denkleştirme, kazandırmanın denkleştirme anındaki değerine göre yapılır.
Yarar ve zarar ile gelir ve giderler hakkında mirasçılar arasında sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır.
;D. Eğitim ve öğrenim giderleri
{{madde|numara= 674}}Çocukların eğitim ve öğrenimi için yapılan giderler sebebiyle geri verme yükümlülüğü, mirasbırakanın aksini arzu ettiği ispat edilmedikçe, ancak alışılmış ölçüleri aşan kısım için mevcuttur.
Eğitim ve öğrenimini tamamlamamış olan veya sakatlıkları bulunan çocuklara, paylaşmada hakkaniyete uygun bir ödeme yapılır.
;E. Hediyeler ve evlenme giderleri
{{madde|numara= 675}}Olağan hediyeler ile evlenme sırasında yapılan geleneğe uygun giderler denkleştirmeye tabi değildir.
Altsoy hısımlarının evlenmelerinde, alışılmış ölçüler içinde yapılan çeyiz giderleri hakkında denkleştirmeye tabi tutmama arzusunun bulunduğu asıldır.
=== <center>Dördüncü Ayırım:<br /> Paylaşmanın Tamamlanması Ve Sonucu</center> ===
;A. Paylaşmanın sonuçlandırılması
;I. Paylaşma sözleşmesi
{{madde|numara= 676}}Mirasçılar arasında payların oluşturulması ve fiilen alınması veya aralarında yapacakları paylaşma sözleşmesi mirasçıları bağlar.
Paylaşma sözleşmesiyle mirasçılar, tereke mallarının tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini de kabul edebilirler.
Paylaşma sözleşmesinin geçerliliği yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır.
;II. Miras payı üzerinde sözleşme
{{madde|numara= 677}}Terekenin tamamı veya bir kısmı üzerinde miras payının devri konusunda mirasçılar arasında yapılan sözleşmelerin geçerliliği yazılı şekle bağlıdır.
Bir mirasçının üçüncü kişiyle yapacağı böyle bir sözleşmenin geçerliliği, noterlikçe düzenlenmesine bağlıdır. Sözleşme bu kişiye paylaşmaya katılma yetkisi vermez; sadece paylaşma sonunda mirasçıya özgülenen payın kendisine verilmesini isteme hakkını sağlar.
;III. Mirasın açılmasından önce yapılan sözleşmeler
{{madde|numara= 678}}Mirasbırakanın katılması veya izni olmaksızın bir mirasçının henüz açılmamış bir miras hakkında diğer mirasçılar veya üçüncü bir kişi ile yapacağı sözleşmeler geçerli değildir.
Böyle bir sözleşme gereğince yerine getirilmiş olan edimlerin geri verilmesi istenebilir.
;B. Mirasçıların birbirine karşı sorumluluğu
;I. Garanti borcu
{{madde|numara= 679}}Paylaşmanın tamamlanmasından sonra mirasçılar, paylarına düşen mallar için birbirlerine karşı satım hükümlerine göre sorumludurlar.
Mirasçılar, paylaşmada her birine özgülenmiş olan alacakların varlığını birbirlerine karşı garanti ettikleri gibi; borsaya kayıtlı olan kıymetli evrak dışında, alacağın mirasçının hakkına mahsup edilen miktarı için borçlunun ödeme gücünden adi kefil gibi sorumludurlar.
Garantiye ve kefalete dayanan dava, paylaşma tarihinin veya daha sonra yerine getirilecek alacaklarda muacceliyet tarihinin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
;II. Paylaşma sözleşmesinin geçersizliği
{{madde|numara= 680}}Borçlar Kanununun geçersizliğe ilişkin genel hükümleri, paylaşma sözleşmeleri hakkında da uygulanır.
;C. Mirasçıların üçüncü kişilere karşı sorumluluğu
;I. Müteselsil sorumluluk
{{madde|numara= 681}}Mirasçılar, bölünmesine veya nakline alacaklı tarafından açık veya örtülü olarak rıza gösterilmemiş olan tereke borçlarından dolayı, paylaşmadan sonra da bütün malvarlıklarıyla müteselsilen sorumludurlar.
Paylaşmanın gerçekleştiği tarihin veya daha sonra yerine getirilecek borçlarda muacceliyet tarihinin üzerinden beş yıl geçmekle teselsül sona erer.
;II. Mirasçılara rücu
{{madde|numara= 682}}Paylaşma sözleşmesinde ödenmesi kendisine yükletilmemiş olan bir tereke borcunu veya üzerine aldığı miktardan fazlasını ödeyen mirasçı, diğer mirasçılara rücu edebilir.
Rücu hakkı, ilk önce, ödenmiş olan borcu paylaşma sözleşmesiyle üstlenmiş bulunan mirasçıya karşı kullanılır.
Diğer hallerde, aksi kararlaştırılmış olmadıkça, mirasçılardan her biri terekedeki borçları miras payı oranında ödemekle yükümlüdür.
313nty4ghj0rlq11262hnkg997kr9k9